Wikipedia
ttwiki
https://tt.wikipedia.org/wiki/%D0%91%D0%B0%D1%88_%D0%B1%D0%B8%D1%82
MediaWiki 1.46.0-wmf.26
first-letter
Медиа
Махсус
Бәхәс
Кулланучы
Кулланучы бәхәсе
Википедия
Википедия бәхәсе
Файл
Файл бәхәсе
МедиаВики
МедиаВики бәхәсе
Калып
Калып бәхәсе
Ярдәм
Ярдәм бәхәсе
Төркем
Төркем бәхәсе
Портал
Портал бәхәсе
TimedText
TimedText talk
Модуль
Обсуждение модуля
Event
Event talk
Википедия:Гомуми форум
4
1490
5839808
5838661
2026-05-06T09:45:49Z
MediaWiki message delivery
13641
/* Приглашение: Wiki Conference для русскоязычных участников (16 мая) */ яңа бүлек
5839808
wikitext
text/x-wiki
{{Index box}}__NEWSECTIONLINK__
[[Төркем:Татар Википедиясе]][[Төркем:Википедия:Идарә эшчәнлеге]][[Төркем:Википедия:Форум]]
Татар Википедиясе форумына рәхим итегез! Языр алдыннан [[Wikipedia:Бәхәс кагыйдәләре|бәхәс кагыйдәләре]] белән танышырга тәкъдим итәбез.
{| cellspacing="3" width="100%"
|-
|style="padding-right: 1em; margin-bottom: 0.5em; border: #99B3FF solid 1px"| {{Википедия:Форум/Башлык}}
|{{Userbox
|id = [[Рәсем:Replacement filing cabinet.svg|40px|none|Архив]]
|border-c = #aaaaaa
|info-c = #f9f9f9
|info = '''[[Википедия:Гомуми форум/Архив|Архив]]'''
}}{{Кнопка|Яңа тема башлар өчен, монда басыгыз</br>Press here to start a new topic</br>Нажмите сюда, чтобы начать новую тему|url=https://tt.wikipedia.org/w/index.php?title=Википедия:Гомуми_форум&action=edit§ion=new|class=mw-ui-constructive}}
|}{{Ярдәм навигациясе}}{{Актуаль}}
<!-- <div style="border:1px solid #DFDFDF; padding:0em 1em 1em 1em; background-color:#FFCC66;">
'''tt:''' Бу [[Википедия]]'нең эше турында сөйләшү җире.<br />
Махсус битләр:
* Википедияне куллану турында [[Ярдәм:Эчтәлек|Ярдәм бүлеге]]
* Очраткан хаталар һәм дөрес булмаган тәрҗемәләр турында [[Wikipedia:Хаталар|хаталар битендә]] хәбәр бирегез
* [[Wikipedia:Бәхәслек/Архив|Бәхәслек архивы]]
----
Сорау калдырганда, азагында «<nowiki>--~~~~</nowiki>» язып имзагызны өстәп куегыз, зинһар.
</div>
<div style="border:1px solid #DFDFDF; padding:0em 1em 1em 1em; background-color:#FFCC66;">'''en:''' Requests for the [[m:bot|bot]] flag should be made on this page. This wiki uses the [[m:bot policy|standard bot policy]], and allows [[m:bot policy#Global_bots|global bots]] and [[m:bot policy#Automatic_approval|automatic approval of certain types of bots]]. Other bots should apply below, and then [[m:Steward requests/Bot status|request access]] from a steward if there is no objection. Requestes for writing new articles should be made on [[Wikipedia:Мәкаләләр тәрҗемәсе|this]] page.</div>-->
<!------------------------------------------------------------------------------------------->
<!-- Яңа темаларны бу юл астына языгыз, зинһар. Please write your request under this line. -->
<!------------------------------------------------------------------------------------------->
== Җанисәп 2020 ==
Казакъстан авылларына 2021 елгы җанисәп нәтиҗәләрен [https://tt.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%90%D0%BA%D0%B1%D0%BE%D0%BB%D0%B0%D0%BA_(%D0%A2%D3%A9%D0%BD%D1%8C%D1%8F%D0%BA_%D0%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D0%BA%D1%8A%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD_%D3%A9%D0%BB%D0%BA%D3%99%D1%81%D0%B5)&diff=prev&oldid=4678827 өстәп чыккан идем]. Татарстан авылларына да шул тәртиптә 2020 елгы җанисәп нәтиҗәләрен өстәүгә ничек карыйсыз? Керәшеннәрне аерым күрсәтү кирәкме, татарлар дип кенә калсынмы? Җанисәптә татарлар керәшеннәр кушылып бирелә, тик керәшеннәр үзләре аерым да күрсәтелгән. Керәшеннәр үзләрен татар дип кенә күрсәткән авылларда керәшеннәр саны күренми.--[[Кулланучы:Il Nur|Il Nur]] ([[Кулланучы бәхәсе:Il Nur|бәхәс]]) 3 дек 2025, 13:03 (UTC)
: @[[Кулланучы:Әмир|Әмир]]әфәнде, [https://tt.wikipedia.org/w/index.php?title=%D0%90%D0%BA%D1%82%D2%AF%D0%B1%D3%99_(%D0%90%D0%B7%D0%BD%D0%B0%D0%BA%D0%B0%D0%B9_%D1%80%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D0%BD%D1%8B)&diff=prev&oldid=4710950 ничек уйлыйсыз]? [[Кулланучы:Il Nur|Il Nur]] ([[Кулланучы бәхәсе:Il Nur|бәхәс]]) 3 дек 2025, 13:43 (UTC)
:: [[Кулланучы:Il Nur|Il Nur әфәнде]], 1) уңай карыйм 2) татарлар дип кенә калсын (һәр авыл саен мөселманнар фәлән кеше, православныйлар фәлән кеше дигән мәгълүматыгыз булса, шул саннарны өстәүгә каршы түгел). [[Кулланучы:Әмир|Әмир]] ([[Кулланучы бәхәсе:Әмир|бәхәс]]) 3 дек 2025, 16:22 (UTC)
::: татарлар 95 %, шул исәптән керәшеннәр 50 %. Менә шулайрак биреп була. Кирәкмәсә алып кына атам, татарлар 95 % дип калачак. [[Кулланучы:Il Nur|Il Nur]] ([[Кулланучы бәхәсе:Il Nur|бәхәс]]) 3 дек 2025, 16:25 (UTC)
:::: татарлар 95 %, шуның эчендә керәшеннәр 50 % ? [[Кулланучы:Әмир|Әмир]] ([[Кулланучы бәхәсе:Әмир|бәхәс]]) 3 дек 2025, 16:28 (UTC)
::::: @[[Кулланучы:Әмир|Әмир]], әйе, шулай дип биреп була. [[Кулланучы:Il Nur|Il Nur]] ([[Кулланучы бәхәсе:Il Nur|бәхәс]]) 3 дек 2025, 16:29 (UTC)
:::::: Эчендә түгел, 45 % — татарлар өлеше түгел, гомум халык өлеше. [[Кулланучы:Il Nur|Il Nur]] ([[Кулланучы бәхәсе:Il Nur|бәхәс]]) 3 дек 2025, 16:30 (UTC)
::::::: татарлар 95 % (шул исәптән [[Православие|православ]] динен тотучы керәшеннәр 50 %) дип язсак озынга китәме? [[Кулланучы:Әмир|Әмир]] ([[Кулланучы бәхәсе:Әмир|бәхәс]]) 3 дек 2025, 16:40 (UTC)
:::::::: алар бәлки ул диндә дә түгелдер. татарлар — 95 % (шул исәптән керәшен татарлары — 50 %)? [[Кулланучы:Il Nur|Il Nur]] ([[Кулланучы бәхәсе:Il Nur|бәхәс]]) 3 дек 2025, 16:51 (UTC)
::::::::: Соңгы вариант белән килешергә була. Татарга кияүгә чыккан керәшен кызлары һәрбер авылда 1-2 булса да бар, алар исәпкә алынмагандыр бит. [[Кулланучы:Әмир|Әмир]] ([[Кулланучы бәхәсе:Әмир|бәхәс]]) 3 дек 2025, 17:14 (UTC)
== [[Википедия:Идарәче статусын алу/Blackisnewyellow (tech)|Идарәче/интерфейс идарәчесе сайлаулары/ Blackisnewyellow]] ==
Хөрмәтле кулланучылар, [[Википедия:Идарәче статусын алу/Blackisnewyellow (tech)|Татар Википедиясенә яңа идарәче сайлау битендә]] [https://translatewiki.net/w/i.php?title=Special:Contributions/%D0%98%D0%BB%D1%8C%D0%B3%D0%B8%D0%B7&target=%D0%98%D0%BB%D1%8C%D0%B3%D0%B8%D0%B7&offset=&limit=500 интерфейс тәрҗемәсендә] дә, Татар Википедиясендә дә актив катнашучы [[Кулланучы:Blackisnewyellow]] өчен тавыш бирүдә үз фикерегезне калдырсагыз иде.--[[Кулланучы:Il Nur|Il Nur]] ([[Кулланучы бәхәсе:Il Nur|бәхәс]]) 25 дек 2025, 08:08 (UTC)
: Тавыш бирү хокукына ия куллланучылар: @[[Кулланучы:Әмир|Әмир]], @[[Кулланучы:A.Khamidullin|A.Khamidullin]], @[[Кулланучы:Frhdkazan|Frhdkazan]], @[[Кулланучы:Bumın qahan|Bumın qahan]], @[[Кулланучы:T1nn27|T1nn27]], @[[Кулланучы:Takhirgeran Umar|Takhirgeran Umar]]— [[Кулланучы:Il Nur|Il Nur]] ([[Кулланучы бәхәсе:Il Nur|бәхәс]]) 25 дек 2025, 08:20 (UTC)
::@[[Кулланучы:Ajdar|Ajdar]] [[Кулланучы:Il Nur|Il Nur]] ([[Кулланучы бәхәсе:Il Nur|бәхәс]]) 25 дек 2025, 10:20 (UTC)
== Терминологияне стандартлаштыру ==
Хөрмәтле кулланучылар, әлегә эксперимент рәвешендә өч термин буенча '''[[Википедия бәхәсе:Татар Википедиясе үсеш планы/Интерфейс тәрҗемәсе/Терминология/Терминнар җәдвәле|бәхәсне]]''' башладым. Википедиябез '''[[Википедия:Кагыйдәләр белән баш ватмагыз|кагыйдәләр белән баш ватмаска]]''' кушса да, уртак терминологияне булдыру локальләштерү эше өчен бик әһәмиятле. Шуңа күрә актив катнашуыгызны үтенәм. [[Кулланучы:Blackisnewyellow|Blackisnewyellow]] ([[Кулланучы бәхәсе:Blackisnewyellow|бәхәс]]) 2 гый 2026, 09:01 (UTC)
== IMPORTANT: Admin activity review ==
Hello. A policy regarding the removal of "advanced rights" (administrator, bureaucrat, interface administrator, etc.) was adopted by [[:m:Requests for comment/Activity levels of advanced administrative rights holders|global community consensus]] in 2013. According to this policy, the [[:m:stewards|stewards]] are reviewing administrators' activity on all Wikimedia Foundation wikis with no inactivity policy. To the best of our knowledge, your wiki does not have a formal process for removing "advanced rights" from inactive accounts. This means that the stewards will take care of this according to the [[:m:Admin activity review|admin activity review]].
We have determined that the following users meet the inactivity criteria (no edits and no logged actions for more than 2 years):
# [[User:Римма Васильева]] (administrator)
These users will receive a notification soon, asking them to start a community discussion if they want to retain some or all of their rights. If the users do not respond, then their advanced rights will be removed by the stewards.
However, if you as a community would like to create your own activity review process superseding the global one, want to make another decision about these inactive rights holders, or already have a policy that we missed, then please notify the [[:m:Stewards' noticeboard|stewards on Meta-Wiki]] so that we know not to proceed with the rights review on your wiki. Thanks, [[Кулланучы:EPIC|EPIC]] ([[Кулланучы бәхәсе:EPIC|бәхәс]]) 14 фев 2026, 18:24 (UTC)
== Онлайн-семинар CEE Hub: Организация фотокампании Викимедиа – 21 февраля ==
[[Wikimedia CEE Hub|CEE Hub]] приглашает принять участие в онлайн семинаре из серии [[Wikimedia CEE Hub/Russian language events|мероприятий на русском языке]] на тему «Как организовать свою фотокампанию Викимедиа», который состоится 21 февраля, в субботу, в 15:00 UTC. Регистрация: [[Event:Как организовать свою фотокампанию Викимедиа]] - Meta-Wiki
<!-- Сообщение отправил Участник:KGruszczyk-CEEhub@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_Hub_(Russian_events)&oldid=30092539 -->
== Помогите сформировать программу русскоязычной Вики-конференции! ==
Помогите сформировать программу русскоязычной Вики-конференции!
CEE Hub планирует онлайн-мероприятие в Зуме для русскоязычного сообщества Викимедиа. Конференция будет включать сессии по темам, которые интересны редакторам и участникам.
Мы планируем сосредоточиться на технических темах, но нам важно услышать, что инетресно вам! Этот опрос поможет нам понять, какие темы наиболее актуальны и интересны сообществу.
Мы планируем пригласить экспертов и работать совместно с техническими сотрудниками Фонда Викимедиа, чтобы предоставить новости и информацию из первых рук о инструментах и платформах Викимедиа.
Конференция планируется на одну из суббот в мае 2026 года.
Ваше мнение очень важно — пожалуйста, потратьте несколько минут, чтобы поделиться своими предпочтениями и предложениями: https://forms.gle/zAfSA64BzCb3qnHh9
<!-- Сообщение отправил Участник:KGruszczyk-CEEhub@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_Hub_(Russian_events)&oldid=30092539 -->
== New Rapid Funds in CEE – global support now closer to your local activities ==
Hi everyone,
'''Starting from 1 April 2026''', the CEE Hub will begin reviewing and supporting Rapid Fund applications for Central and Eastern Europe, in close cooperation with the Wikimedia Foundation. This change is part of our shared effort to bring support closer to communities and make the process more accessible and responsive to local contexts.
You will still apply through the same system (Fluxx), and WMF will continue handling contracts and fund transfers. What changes is that the CEE Hub becomes your first point of contact, offering guidance, reviewing applications, and staying closer to your ideas throughout the process.
We encourage you to reach out to [[:m:User:TRistovski-CEEhub|Toni]], our Grants Specialist before applying. A short conversation can help clarify your idea and make things smoother from the start.
* ☝️ Rapid Funds remain open year-round (with possible delays in June and December).
* ☝️ For Central Asian communities: the process stays the same – you continue applying directly through WMF.
Join our online Q&A session to learn more (same content, two options to join):
* 2 April, 5:00 PM CEST (UTC +2; [[:m:Event:CEE Hub Rapid Fund Q&A Nr. 1|register here]])
* 8 April 7:00 PM CEST (UTC +2; [[:m:Event:CEE Hub Rapid Fund Q&A Nr. 2|register here]])
More info & contact: '''[[:m:CEE Hub Rapid Funds|Wikimedia CEE Hub/Rapid Grants]]'''
--[[Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 31 мар 2026, 11:21 (UTC)
<!-- Сообщение отправил Участник:TRistovski-CEEhub@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_Hub&oldid=29670168 -->
== Call for Community Candidates – Wikimedia CEE Hub Steering Committee Election 2026 ==
''Please help us and your community by translating this announcement into your language!''
Dear all,
The [[Meta:Wikimedia CEE Hub Steering Committee Election 2026]] is currently underway.
There are 4 seats allocated to community representatives. Community members are invited to nominate themselves as candidates for these seats. These positions will be filled through a vote by the CEE community.
'''Eligibility criteria:'''
* Candidates must be [[Meta:Wikimedia CEE Hub Steering Committee Election 2026/Eligibility|eligible voters]]:
** Have a Wikimedia account created before 18 December 2025
** Have at least 300 edits between 18 December 2025 and 18 June 2026
** Must not have been blocked between 18 March 2026 and 18 June 2026
* Must have participated in at least 2 of the last 3 [[Meta:Wikimedia CEE Hub/CEE Hub Status Meeting|CEE Hub Advisory Group meetings]]
You can check your eligibility using the following tool:
https://cee-sc-election.toolforge.org/
'''How to proceed:'''
Candidates may nominate themselves or be nominated by others.
If nominated by others, the candidate must explicitly accept the nomination before 18 June 2026.
The candidate should create their nomination page and submit their candidacy [[Meta:Wikimedia_CEE_Hub_Steering_Committee_Election_2026/Nominations|here]]:
Please also inform your communities about the election and encourage participation.
Best regards,
Electoral Commission of Wikimedia CEE Hub Steering Committee Election 2026
--[[Meta:Кулланучы:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] ([[Meta:Кулланучы бәхәсе:MediaWiki message delivery|бәхәс]]) 30 апр 2026, 10:00 (UTC)
<!-- Сообщение отправил Участник:MHeidarzadeh-CEEhub@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_Hub&oldid=30401522 -->
== Приглашение: Wiki Conference для русскоязычных участников (16 мая) ==
Здравствуйте,
Мы хотели бы пригласить вас на Wiki Conference для русскоязычных участников — онлайн-мероприятие, проводимое при поддержке CEE Hub.
Встреча состоится в субботу, 16 мая, в 12:00 UTC / 14:00 CEST (пожалуйста, проверьте ваше местное время: https://zonestamp.toolforge.org/1778932800).
Вы можете зарегистрироваться заранее, чтобы получить ссылку для подключения: [[Event:Wiki_Conference_for_Russian-Speaking_Contributors]]
Это мероприятие задумано как пространство для участников движения Wikimedia из разных стран, где можно обменяться знаниями, опытом и идеями, связанными с работой в русскоязычных сообществах. Оно открыто для всех редакторов проектов Wikimedia.
Выступления приглашённых спикеров будут сопровождаться синхронным переводом на русский язык. Приглашаются все, кто заинтересован в обсуждаемых темах.
В программе предусмотрены сессии, посвящённые техническим аспектам программного обеспечения Wikimedia, панельная дискуссия о редактировании Википедии в сложных условиях, а также обмен опытом по сотрудничеству с учреждениями GLAM и дополнительные выступления от представителей сообщества.
Среди подтверждённых сессий:
- Сохранение нейтральности в ненейтральной среде — дискуссия с редакторами из разных языковых сообществ (Basak Tosun, Amir Sarabadani, Batyrbek Alimzhanov, Mikheil Chabukashvili), модератор — Iglika Ivanova
- Обмен успешными практиками развития GLAM-проектов — с участием Zana Strkovska (Wikimedia MKD)
- Состояние программного обеспечения Wikimedia — с участием Marshall Miller (Wikimedia Foundation)
Будем рады вашему участию.
С наилучшими пожеланиями,
<br>Команда CEE Hub
<!-- Сообщение отправил Участник:KGruszczyk-CEEhub@metawiki, используя список на странице https://meta.wikimedia.org/w/index.php?title=Global_message_delivery/Targets/CEE_Hub_(Russian_events)&oldid=30401520 -->
tsel7nwh64uotxsn3jrj2savrgo8syn
Зәй шәһәре
0
12194
5839791
5757146
2026-05-06T08:04:00Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839791
wikitext
text/x-wiki
{{ТП|татар исеме=Зәй шәһәре|халык саны={{ население | Заинск | тс
| add3n = ОКАТО
| add3 = 92417000000
| add4n = ОКТМО
| add4 = 92627101001
}}|климат=уртача|рәсми тел=[[татарча]], [[русча]]|беренче телгә алу=1656 ел|төбәк төре=Республика|төбәк=Татарстан}}
'''Зәй''' ({{lang-tt2|Zǝy}}, {{lang-ru|Заинск}}) — [[Татарстан]] шәһәре, [[Зәй районы]]ның үзәге.
Халык саны – 42 065 кеше ([[2008]]).
Шәһәр [[Дала Зәе|Зәй]] елгасында [[Казан]]нан 287 км ераклыкта урнашкан.
== Тарихи белешмә ==
{{seealso|Зәй шәһәре тарихы}}
Зәй шәһәре - [[Кама аръягы]] калаларының иң яшьләреннән берсе. Аның биографиясе әлеге төбәктәге шәһәрләрнекеннән берни белән дә аерылмый. Республика картасында ул шәһәр булып күптән түгел генә барлыкка килде. РСФСР Югары Советының [[1978 ел]]ның апрель боерыгы белән Зәй районының үзәге булган '''Яңа Зәй''' эшчеләр поселогы республика буйсынуындагы Зәй шәһәренә үзгәртелде. Яңа туган шәһәр үз эченә Зәй һәм Мирный, Кармалка поселокларын, Воздвиженка, Бөгелде авылларын алды.
Күп кенә борынгы язмаларга караганда 1652 -1656 елларда [[Рус дәүләте]], [[Казан ханлыгы]]н яулап алганнан соң, Кама аръягы җирләрендә чик буе ныгытмалары төзүгә керешә, шуларның берсе - Зәй крепосте. Бер үк вакытта бу якларга Рус дәүләтеннән игенчеләрне күчереп утырту башлана, шулай ук чик буен саклау өчен патшага тугрылыклы булган кораллы сугышчылар да җибәрелә. Мондагы уңдырышлы җирләрне патша үзенең морзаларына һәм тугрылыклы хезмәткәрләренә бүлеп бирә һәм Россиянең үзәгеннән, башка төбәкләреннән крепостной крестьяннарны күчереп утыртуга рөхсәт бирелә. Зәйгә күчеп килүчеләрнең күбесе казаклар булып исәпләнә, шунлыктан алар күп кенә чикләүләрдән азат ителә.
Патша хөкүмәте [[1655 ел]]да әсирлеккә төшкән [[Полоцк]] һәм [[Смоленск]] [[поляклар]]ын Зәй ягына күчерә. 1676 елдан башлап шактый гына халык урнашкан бу урын Зәй шәһәрчеге исемен ала.
[[1773 ел]]дагы [[Емельян Пугачев]] җитәкчелегендәге крестьяннар сугышын шәһәрчектәге казаклар һәм крестьяннар зур өметләр белән көтеп алалар һәм, [[Нагайбәк Әсәнов]] отрядына кушылып, үзләре изүчеләргә каршы күтәреләләр. Аларга [[Аксар]], Никольское, [[Мәлем]], [[Сәвәләй]], [[Кабан-Бастрык|Кабан - Бастырык]] авылларыннан да крестьяннар кушыла.<ref>{{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://lib3.podelise.ru/docs/2/index-870.html?page=11#1753 |access-date=2013-01-11 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304223733/http://lib3.podelise.ru/docs/2/index-870.html?page=11#1753 |dead-url=yes }}</ref>
== Икътисад ==
* [[Зәй ДРЭСы]]
* [[Зәй шикәр заводы]]
* [[Зәй (станция)|Зәй тимер юл станциясе]]
* Аккурайд Уилз Руссиа (элекке [[Зәй автоагрегат заводы]])
* [[ТЕХНО заводы (Зәй)|ТЕХНО заводы]]
* [[Зәй урман хуҗалыгы]]
* [[Зәй металл конструкцияләр заводы]]
* [[Зәй крекеры]]
== Мәгариф ==
Зәй шәһәре мәгариф челтәре 8 мәктәп, татар һимназиясе, [[Зәй политехника көллияте|политехника көллияте]], 4 балалар - яшүсмерләр спорт мәктәбе, балалар иҗат йорты, сәнгать, музыка мәктәпләреннән гыйбарәт<ref>[https://edu.tatar.ru/page2659617.htm/zainsk/type/5 Зәй районының «Татарстан Республикасы электрон мәгарифе» порталындагы сәхифәсе]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* [[Зәй кичке машина төзелеше техникумы]] (2008 елда [[Зәй политехника көллияте|политехника көллияте]] итеп үзгәртеп корылган)
== Мәдәният ==
=== Музейлар ===
* [[Зәй туган як тарихы музее|Туган як тарихы музее]]
* Таҗетдин Ялчыгол музее
=== Һәйкәлләр ===
* Диңгезчеләр истәлегенә һәйкәл<ref>''Клара Ермолаева.'' [https://zainsk-inform.ru/news/kon-temasy/zaida-moriaklar-xormatena-haikal-acyldy Зәйдә моряклар хөрмәтенә һәйкәл ачылды.] «Зәй яңалыклары», 28.07.2024</ref>
=== Дин ===
[[Ислам]]
* [[Нур (мәчет, Зәй)|Нур]] ([[Таҗетдин Ялчыгол исемендәге мәчет]])
* [[Билал мәчете (Зәй)|Билал мәчете]]
[[Православие]]
* [[Хач торгызу чиркәве (Зәй)|Хач торгызу чиркәве]]
== Халык ==
{{население|Заинск|нс}}
2020 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 39739 кеше яши<ref name=16t>[https://16.rosstat.gov.ru/vpn2020 Дәүләт статистикасы Федераль хезмәтенең Татарстан Республикасы буенча территориаль органы.]</ref>, шул исәптән:
[[татарлар]] — 54,54%,
[[урыслар]] — 42,06%,
башка халыклар — 2,58%,
милләтен күрсәтмәүчеләр — 0,82%<ref name=16t />.
== Монда туган шәхесләр ==
{{seealso|Төркем:Зәйдә туганнар}}
* [[Айдар Сөләйманов]] (1988), җырчы, [[ТР атказанган артисты]] (2015), [[Муса Җәлил премиясе]] (2019).
* [[Евгений Давыдов]] (1967), совет һәм Россия хоккейчысы.
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q136576. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
| 1876-11-07
| [[Лидия Галанова]]
|
|
|
|
| 1956-04-02
|-
| 1880-04-17
| [[Вера Евлампиева]]
| ''[[:d:Q16648488|епархия хатын-кызлар көллияте]]''
| [[укытучы]]
| ''[[:d:Q4281405|Mariinskaya Gymnasium for Girls]]''<br/>''[[:d:Q115098452|Уфимский учительский институт]]''
|
| 1970-06-07
|-
| 1932-01-17
| [[Вениамин Григорьев]]
|
|
|
|
| 2005-05-27
|-
| 1938-09-02
| [[Гүзәл Мөхәммәтҗанова]]
| [[Татар дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| [[галим]]
|
| [[:commons:Category:Guzel Mukhametzyanova|Guzel Mukhametzyanova]]
| 2013-10-15
|-
| 1957-11-17
| [[Павал Павлов]]
| ''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| [[Никольский соборы (Казан)|Микулай җәмигы]]<br/>[[Казан Тихвин чиркәве]]
| [[:commons:Category:Pavel Pavlov|Pavel Pavlov]]
| 2019-08-08
|-
| 1965-02-16
| [[Валерий Макаров]]
| [[Казан дәүләт архитектура-төзелеш университеты]]
|
|
|
|
|-
| 1972-07-22
| [[Константин Попов]]
| ''[[:d:Q4325461|Новосибирск дәүләт педагогика үниверситеты]]''
| ''[[:d:Q16029547|биатлонист]]''
|
|
|
|-
| 1976-06-14
| [[Лилия Гилдиева]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| [[НТВ]]
| [[:commons:Category:Lilia Gildeeva|Lilia Gildeeva]]
|
|-
| 1988-03-15
| [[Айдар Сөләйманов|Aydar Söläymanov]]
|
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>[[җырчы]]
|
|
|
|-
| 1988-09-25
| ''[[:d:Q1576796|Рөстәм Дәүләтшин]]''
|
| ''[[:d:Q16029547|биатлонист]]''
|
|
|
|-
| 1994-02-28
| [[Hensy]]
|
| ''[[:d:Q2252262|рэп җырчысы]]''
|
|
|
|-
|
| [[Игорь Савельев (1968)|Игорь Савельев]]
|
|
|
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Фотогалерея ==
<center><gallery perrow=10 widths=160 heights=140 caption="Зәй биналары">
File:Зәй (станция).jpg|[[Зәй (станция)|Зәй тимер юл станциясе]]. Вокзал
File:Зәй музее.jpg|[[Зәй туган як тарихы музее|Туган як тарихы музее]]
File:Зәй ПК.jpg|[[Зәй политехника көллияте|Политехника көллияте]] бинасы
File:Зәй кичке техникумы.jpg|[[Зәй кичке машина төзелеше техникумы|Кичке техникум]] бинасы
File:Зәй көпчәк заводы.jpg|Аккурайд Уилз Руссиа (элекке [[Зәй автоагрегат заводы]])
File:ГРЭС.jpg|[[Зәй ДРЭСы]]
File:Зәй крекеры.jpg|[[Зәй крекеры]]
File:Зәй шикәре.jpg|[[Зәй шикәр заводы|Зәй шикәре]]
File:Зәй ТЕХНО.jpg|[[ТЕХНО заводы (Зәй)|ТЕХНО заводы]]
File:Зәй ЗМК.jpg|[[Зәй металл конструкцияләр заводы|ЗЗМК-Тимер]] эче
File:Хач торгызу чиркәве (Зәй).jpg|[[Хач торгызу чиркәве (Зәй)|Хач торгызу чиркәве]]
File:Хач торгызу чиркәве (Зәй) 1.jpg|[[Хач торгызу чиркәве (Зәй)|Хач торгызу чиркәве]] белән [[Билал мәчете (Зәй)|Билал]] мәчете ({{comment|у|уңда}})
File:Нур (Зәй).jpg|[[Таҗетдин Ялчыгол исемендәге мәчет]] ([[Нур (мәчет, Зәй)|Нур]])
File:Билал (Зәй) 2.jpg|[[Билал мәчете (Зәй)|Билал мәчете]]
</gallery></center>
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [http://www.mojgorod.ru/r_tatarstan/zainsk/index.html Шәһәр турында]
== Моны да карагыз ==
{{Зәй районы}}
{{Татарстан}}
{{Татарлар саны буенча Россия торак пунктлары}}
[[Төркем:Татарстан шәһәрләре]]
[[Төркем:Татарстан район үзәкләре]]
[[Төркем:Зәй районының торак пунктлары]]
tdj6el7qrjozsgwuqs2i505kl28pdp0
Әгерҗе районы
0
12418
5839709
5833934
2026-05-06T01:56:05Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839709
wikitext
text/x-wiki
{{АТБВМ
|Төс1 = {{Төс/Россия}}
|Татар исеме = Әгерҗе районы
|Чын исем = {{lang-ru|Агрызский район}}
|Герб = Coat of Arms of Agryz rayon (Tatarstan).png
|Байрак = Flag of Agryz rayon (Tatarstan).png
|Герб киңлеге =
|Байрак киңлеге =
|Герб тасвирламасы =
|Байрак тасвирламасы =
|Ил = [[Россия]]
|lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec =
|lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec =
|region =
|type =
|уровень =
|CoordScale =
|Гимн =
|Статус = [[Район]]
|Регион төре = [[Җөмһүрият]]
|Регион = [[Татарстан]]
|Башкала = [[Әгерҗе]]
|ЭреШәһәрләр =
|Нигезләү = [[1924]]
|Юкка чыгу =
|Башлык = [[Валерий Макаров|Макаров Валерий Владимир улы]]<ref>{{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://agryz.tatarstan.ru/rus/agryz/administer/glava.htm |access-date=2013-10-05 |archive-date=2015-10-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151012234308/http://agryz.tatarstan.ru/rus/agryz/administer/glava.htm |dead-url=yes }}</ref>
|Башлык исеме = Район башлыгы
|Башлык2 =
|Башлык исеме2 =
|ТЭП =
|ТЭП елы =
|ТЭП буенча урын =
|Кеше башына ТЭП =
|Кеше башына ТЭП буенча урын =
|Тел =
|Телләр =
|Халык саны = 36 626 кеше
|Халык саны исәбе елы = 2010
|Халыктан % = 1,0
|Халык саны буенча урын =
|Халык тыгызлыгы =
|Халык тыгызлыгы буенча урын =
|Милли состав =
|Дини состав =
|Мәйдан = 1796,6
|Мәйданнан % = 2,6
|Мәйдан буенча урын =
|Максималь биеклеге =
|Урта биеклеге =
|Минималь биеклеге =
|Киңлек =
|Озынлык =
|Харита = Location of Agryzsky District (Tatarstan).svg
|Харита зурлыгы = 350px
|Административ берәмлек харитасы =
|Харита зурлыгы ае =
|Сәгать поясы = MSK (UTC+3)
|Аббревиатура =
|ISO =
|Телефон коды =
|Почта индекслары =
|Интернет домены =
|Автомобиль номерлар коды = 16, 116
|Сайт =http://agryz.tatarstan.ru/
|Commons-та төркем =
|Искәрмә =
}}
[[Файл:B1r0Wfnyxbw.jpg|thumb|right|220px|Кичке-Таң заказнигы]]
'''Әгерҗе районы''' ({{lang-ru|Агрызский район}}) — [[Татарстан]] Республикасы составындагы [[Татарстанның административ-территориаль бүленеше|административ-территориаль]] һәм [[муниципаль берәмлек]] ([[муниципаль район]]). Республиканың төньяк-көнчыгышында урнашкан, [[Удмуртия]] белән чиктәш. Административ үзәге — Әгерҗе шәһәре, [[Казан]]нан 304 км көнчыгышка таба һәм [[Ижау]]дан көньякка 36 км ераклыкта урнашкан.
Татар авылы беренче мәртәбә 1646 елда телгә алына. Пугачев восстаниесе басылганнан соң, 1775 елда Әгерҗе [[Нократ губернасы]]ның [[Сарапул өязе]] составына керә. 1914-1915 елларда авыл яныннан Казан-Урал тимер юлы салына. Станциягә нигез салынганнан соң Әгерҗе төбәкнең иң эре транспорт төене булып китә. Әгерҗе районы беренче тапкыр 1924 елда оеша. 1963 елда аның территориясенә [[Алабуга районы|Алабуга авыл хуҗалыгы районына]] кертелә, әмма бер елдан Әгерҗе районы элеккеге чикләрдә яңадан торгызыла. 2020 елга районның мәйданы 1796,62 м2 тәшкил иткән.<ref>{{cite web
|url = https://www.safandeev.com/tatarstan/agryzsky_rayon/hystory-of-agryzsky_rayon/
|title = История Агрызского района
|publisher = Приволжье и Поволжье
|accessdate = 2020-12-02
}}{{Deadlink|date=January 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref name=TatCenter>{{cite web
|url = https://tatcenter.ru/district/agryzskij-rajon-2/
|title = Агрызский район
|publisher = TatCenter
|accessdate = 2020-12-02
}}</ref>{{sfn|Экологический гид|2015|с=32—38}}
2020 елның сентябрендә Татарстан Республикасы Транспорт һәм юл хуҗалыгы министры киңәшмәсендә Әгерҗе халыкара дәрәҗәдәге яңа транспорт-логистика үзәген урнаштыру мәйданчыгы итеп сайланды. Әгерҗе станциясе [[Кытай]]га һәм башка илләргә йөкләр экспортлау өчен терминал булыр дип планлаштырылды. Үзәк проектын Бөтенроссия тимер юл транспорты фәнни-тикшеренү институты эшләде<ref name=Bonline>{{cite web
|url = https://www.business-gazeta.ru/news/480488
|title = В Агрызе планируется создать транспортно-логистический центр
|date = 2020-09-09
|publisher = Бизнес Online
|accessdate = 2020-11-29
}}</ref>.
Үзәге – [[Әгерҗе]] шәһәре.
== География ==
Әгерҗе районы көнбатыш, төньяк — көнчыгышта Удмурт Республикасы ([[Алнаш районы|Алнаш]], [[Можга районы|Можга]], [[Кече Пурга районы|Кече Пурга]], [[Кыяс районы|Кыяс]], [[Сарапул районы|Сарапул]], [[Каракүл районы|Каракүл]] районнары) белән чиктәш, көньякта [[Түбән Кама сусаклагычы]] акваториясе буенча Татарстанның [[Минзәлә районы|Минзәлә]], [[Тукай районы|Тукай]] һәм [[Менделеевск районы|Менделеевск]] районнары белән чиктәш.{{sfn|Экологический гид|2015|с=32—38}}.
Район [[Сарапул калкулыгы]]ның көньягында, [[Иж елгасы]] үзәнендә урнашкан. Белгечләр бәяләвенчә, район климаты Татарстанның барлык төбәкләре арасында иң дымлы һәм салкын климатлы. Биредә җәй кыска, ә яз яңгырлы. Район территориясендә берничә җирле табигать һәйкәле, шулай ук «Кичкетаң» табигать тыюлыгы һәм Әгерҗе дәүләт аучылык тыюлыгы урнашкан.
Төбәкнең иң зур табигать һәйкәлләренең берсе [[Девәтернә]] һәм [[Сосново (Татарстан)|Сосново]] авылларыннан ерак түгел урнашкан «Кырыкмас елгасы тугае». Табигать комплексы мең гектардан артык мәйданны били һәм субтаига урманнарыннан, үсемлек һәм хайван төрләреннән тора. [[Кырыкмас]] елгасында 29 төр балык бар, һәм су тугайларында кошларның 75 төре яши. 1984 елда 30 мең гектардан артык мәйданда Әгерҗе дәүләт аучылык тыюлыгы кондыз һәм чукрак санын арттыру өчен оештырыла. Хәзер тыюлык урманнарында аулау һәм аулау чикләнгән хайваннарның уннарча төре бар. Район территориясендә 30 га якын археологик һәйкәл урнашкан, аларның күбесе иртә тимер гасырга карый. Биш археологик объект дәүләт тарафыннан саклана:
* Красный бор каберлеге
* Зуев каберлеге
* Малиновка Зур һәм Кече шәһәрчеге
* Мунов II шәһәрчеге.{{sfn|Экологический гид|2015|с=32—38}}.
Күп кенә күрсәткечләр буенча районда экологик хәл канәгатьләнерлек дип бәяләнә. Шул ук вакытта күрше Удмуртиядә 2015 елда атмосферага пычраткыч матдәләр чыгару 148 млн. тонна тәшкил иткән.<ref>{{cite web
|url = http://smgrf.ru/portfolio/agryzskij-rajon/
|title = Агрызский район
|publisher = Союз малых городов Российской Федерации
|accessdate = 2020-12-02
|archivedate = 2020-11-30
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20201130101354/http://smgrf.ru/portfolio/agryzskij-rajon/
}}</ref><ref>{{cite web
|url = https://www.cian.ru/blogs-ekologicheskaja-obstanovka-v-udmurtii-i-ee-vlijanie-na-rynok-nedvizhimosti-241257/
|title = Экологическая обстановка в Удмуртии и её влияние а рынок недвижимости
|author = Ия Боронина
|date = 2017-02-14
|publisher = Циан
|accessdate = 2020-12-02
}}{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== Флаг һәм герб ==
Әгерҗе муниципаль районының хәзерге гербы һәм флагы [[2006 ел]]ның августында раслана. Геральдик билгеләр [[Татарстан Республикасы Президенты]] каршындагы Геральдика советның авторлар коллективы тарафыннан эшләнде һәм Татарстан һәм Россиянең Дәүләт геральдика реестрына кертелде. Герб Кызыл йөз белән бизәлгән ак аттагы җайдак сурәтләнгән Яшел кырдан гыйбарәт.«Сыек зәңгәр очлык өстендәге яшел җирлектә — көмеш баш киеме (кәләпүш), шундый ук металл күлмәк, чалбар, кара җиңсез өс киеме (кәзәки) һәм итекләр кигән, җете кызыл дирбияле көмеш атка атланган, сул кулы белән тезген тоткан, уң кулын алга сузган җайдак; аның уң ягында өстә — сигез нурлы көмеш йолдыз, йолдызның кыек нурлары кыскарак, түбәнге нурлары башкаларыннан озынрак; йолдыздан уңга таба алтын канат җәелгән».
Татар милли киемнәре кигән җайдак — символик рәвештә бу жирлеккә нигез салучы Әгерҗе турында сөйли. Җайдакның алга сузылган кулы Әгерҗе районы халкының якты киләчәккә омтылышын чагылдыра, ә калканның югары өлешендәге сигез почмаклы йолдыз — «җилләр розасы» — районда яшәүче барлык халыкларның уртак максатка ирешү өчен көчләрен берләшүен аңлата. Алтын канат — тимер юл транспорты символы (Әгерҗе станциясе — Татарстан Республикасының иң эре тимер юл төйнәлеше). Әгерҗе районының көньяктан Түбән Кама сусаклагычы сулары белән юылуы герб очлыгындагы сыек зәңгәр җирлек белән күрсәтелә. Районда [[авыл хуҗалыгы]] тармагы символик рәвештә герб калканының яшел җирлегендә чагыла. Көмеш төс — яктылык, ачык күңеллелек, татулык, сафлык; алтын төс уңыш, муллык, тотрыклылык, абруй һәм акыл билгесе; кара — чиксезлек, зирәклек, тыйнаклык; яшел — яз, сәламәтлек, табигать, уңдырышлылык; кызыл — кыюлык, көч һәм матурлык, бәйрәм; сыек зәңгәр — күтәренке омтылышлар, намус, дан, тугрылык, үлемсезлек символы.<ref>[https://tatarica.org/tat/razdely/municipalnye-obrazovaniya/municipalnye-rajony/gere-rajony/gere-rajony Татарика]</ref>
Флаг герб нигезендә эшләнгән. Анда ак төс ачыклык һәм татулашуны символлаштыра, кызыл төс - батырлыкны, кара төс - мәңгелек һәм зирәклекне, яшел төс - сәламәтлек һәм табигатьне, ә зәңгәр төс - намусны һәм үлемсезлекне гәүдәләндерә. Флаг үләмле 2:3 төсле тукыма.<ref>{{cite web
|url = https://geraldika.ru/s/18009
|title = Герб Агрызского района
|date = 2006-08-01
|publisher = Геральдика.ру
|accessdate = 2020-11-22
}}</ref>. Флаг был разработан на основе герба. В нём белый цвет символизирует ясность и примирение, красный — мужество, чёрный — вечность и мудрость, зелёный — здоровье и природу, а голубой — честь и бессмертие. В основе флага — цветное полотнище с отношением ширины к длине 2:3<ref>{{cite web
|url = https://geraldika.ru/s/18010
|title = Флаг Агрызского района
|date = 2006-08-01
|publisher = Геральдика.ру
|accessdate = 2020-11-22
}}</ref>.
== Этимология ==
Әгерҗе районы шул ук исемдәге торак пунктүз исемен йөртә (хәзер - административ үзәк). Халык арасында таралган риваятькә караганда, ул район гербында чагылыш тапкан, исеме абыйлы-энеле Эгерже исеме белән аталган. [[Казан ханлыгы]]н басып алганнан соң, бу төбәккә татар күченүен җитәкләгән Әгерҗе, Ägerce. Шулай ук топоним елга атамасыннан булырга мөмкин дигән версия дә бар.<ref>{{cite web
|url = https://posredi.ru/gorod-agryiz-tatarstan.html
|title = Город Агрыз
|author = Аниса Тимиргазина
|date = 2017-11-28
|publisher = Информационно-аналитическое издание “Посреди России”
|accessdate = 2020-11-22
}}</ref>.
== Тарих ==
=== Барлыкка килү ===
Зур булмаган татар авылы Әгерҗе беренче тапкыр 1646 елгы чыганакларда татар морзалары Яушевлар биләмәләре эчендә булуы телгә алына. 1774 елда бу урыннардан ерак түгел [[Емельян Пугачёв]] гаскәрләре уза, ә Восстание басылганнан соң Әгерҗе [[Нократ губернасы]]ның [[Сарапул өязе]] составына керә. [[1881 ел]]да җирле имам Әгерҗе мәдрәсәсен ача, анда күп кенә танылган татар мәдәният эшлеклеләре һәм мәгърифәтчеләре: язучылар Даут Гобәйди, Нәҗип Думави, тарихчы [[Җамал Вәлиди]], археограф Зәйнәб Максудова һәм башкалар укыган һәм эшләгән. [[1901 ел]]да авылда татар хатын-кызлар мәктәбе ачыла. [[XX гасыр]] башына торышлы Әгерҗедә 667 йорт, шулай ук мәктәп һәм өч мәчет исәпләнә. Бистәнең үсеше [[1914 ел]]да [[Казан]]-[[Екатеринбург]] тимер юлы һәм Әгерҗе станциясе белән бәйле була.<ref>{{cite web
|url = https://realnoevremya.ru/articles/41685
|title = Агрызский район: подбрюшье Ижевска, центр пугачевских событий и родина мусульманских просветителей
|author = Лариса Айнутдинова, Булат Хамидуллин
|date = 2016-09-04
|publisher = Реальное время
|accessdate = 2020-11-29
|archivedate = 2021-04-15
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20210415060033/https://realnoevremya.ru/articles/41685
}}</ref>.
Большевикларга каршы Ижевск-Воткин восстаниесе вакытында Әгерҗе баш күтәрүчеләр контролендә була һәм бары тик 1918 елның көзендә генә азат ителә. 1921 елда [[Татарстан Автономияле Совет Социалистик Республикасы|Татарстан АССР]] составында Әгерҗе кантоны оештырыла, ә Әгерҗе шәһәр статусын ала. Шул ук елда Татарстанда көчле ачлык башлана. Тарихчылар исәпләве буенча, гомумән алганда, ачлыктан ике миллионга якын кеше зыян күргән. 1922 елның гыйнварыннан март аена кадәр Әгерҗедә ачлыктан һәм тифтан 738 кеше үлгән. Шул ук елның июнендә Әгерҗедә 134 йорт яки гомуми торак фондының 18 %ын, мәчет, мунча һәм келәтләрне юк иткән көчле янгын булган. Шул вакытта шәһәрдә 300 пот чамасы икмәк янып беткән. Кеше корбаннары турында чыганаклар юк.{{sfn|Файзуллин|2017|С=42-44}}.
Әгерҗе һәм якын-тирә территорияләрның еш кына чикләрне һәм административ киртәләре үзгәрә. 1924 елда Әгерҗе кантоны район итеп үзгәртелә һәм Алабуга картон башкарма комитетына кертелә. Районга 29 меңнән артык халкы булган 25 авыл советы һәм 105 торак пункт керә. [[1960 ел]]ның 28 октябрендә Әгерҗе районы составына бетерелгән [[Пәнҗәр районы]]ның бөтен территориясе диярлек тапшырыла. [[1963 ел]]ның 1 февралендә Административ-территориаль бүленеш реформасы барышында Әгерҗе Алабуга авыл хуҗалыгы районына кертелә, ләкин 1964 елның 4 мартында районнарның авыл хуҗалыгы һәм сәнәгатькә бүленүе бетерелү сәбәпле, элеккеге чикләрдә яңадан торгызыла.<ref name=tatarica>{{cite web
|url = https://tatarica.org/ru/razdely/municipalnye-obrazovaniya/municipalnye-rajony/agryzskij-rajon/agryzskij-rajon-1
|title = Агрызский район
|publisher = Tatarica. Татарская энциклопедия
|accessdate = 2020-11-29
}}</ref>.
=== Хәзерге заман ===
«Әгерҗе муниципаль районы» муниципаль берәмлеге башкарма комитеты район Советына, район башлыгына һәм район халкына контролендә. 1990―1994 елларда район хакимияте башлыгы [[Нурулла Баһрамов|Нурулла Баһрам улы Баһрамов]]. 2020 елның октябреннән башкарма комитет башлыгы вазифасын Артур Элфатович Акбашев алып тора<ref name=ispolkom>{{cite web
|url = https://tatcenter.ru/person/akbashev-artur-elfatovich/
|title = Акбашев Артур Эльфатович
|publisher = TatCenter
|accessdate = 2020-12-02
}}{{Deadlink|date=May 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Район башлыгы (2023 елга кадәр) ― Вәлиев Азат Рөстәм улы<ref name=glava>{{Cite web|url=https://agryz.tatarstan.ru/agryz/administer/glava.htm|title=Глава Агрызского муниципального района|author=|website=|date=|lang=ru|accessdate=2020-11-10|archivedate=2020-11-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20201110091906/https://agryz.tatarstan.ru/agryz/administer/glava.htm}}</ref>, 2023 елның 20 сентябреннән ― Ленар Фәрит улы Нургаянов
<ref>[https://tatar-inform.tatar/news/agere-raiony-baslygy-itep-lenar-nurgayanovny-sailadylar-5876636 Әгерҗе районы башлыгы итеп Ленар Нургаяновны сайладылар.] [[Татар-информ]], 20.09.2023</ref><ref>[https://agryz-rt.ru/news/rayon-tormyishyi/agere-raiony-baslygy-itep-lenar-nurgaianov-bilgelande Әгерҗе районы башлыгы итеп Ленар Нургаянов билгеләнде.] Әгерҗе хәбәрләре, 20.09.2023</ref>.
== Халык ==
2010 елгы Бөтенроссия халык санын алу нәтиҗәләре буенча, татарлар-58,1 %, руслар-25,2 %, марилар — 8%, удмуртлар — 6,4%. 2018 елга мең кешегә туучылар саны 8,5 % тәшкил итте, үлүчеләр саны — 13,8 %. 2019 елда ике күрсәткеч тә 7,9% ка кадәр һәм 13,2% ка кадәр кимегән. Шулай итеп, 2019 елда халыкның табигый кимү коэффициенты 5,3% тәшкил итә.<ref>{{cite web
|url = https://ias.tatar.ru/ipad/open_rt_view.php?DNSID=null&id=31876
|title = Коэффициенты естественного движения населения в городских округах и муниципальных районах Республики Татарстан
|date = 2020-05-12
|publisher = Комитет Республики Татарстан по социально-экономическому мониторингу
|accessdate = 2020-12-02
|archivedate = 2021-01-07
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20210107022100/https://ias.tatar.ru/ipad/open_rt_view.php?DNSID=null&id=31876
}}</ref>.
{| style="margin:0 auto;text-align:center;vertical-align:top"
|-
| [[File:Этническая карта Агрызского района.png|thumb|300px|Әгерҗе районының этник картасы]]
| [[File:Религиозная карта Агрызского района.png|thumb|300px|Әгерҗе районының дини картасы]]
|}
{| class='standard' style='text-align: center;' width=63%
|- class='bright'
! [[1959]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus59_reg1.php</ref> !! [[1970]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus70_reg1.php</ref> !! [[1979]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus79_reg1.php</ref> !! [[1989]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus89_reg1.php</ref> !! [[2002]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus02_reg1.php</ref> !! [[2010]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus10_reg1.php</ref>
|- class='bright'
| 32 750 || 50 455 || 44 994 || 39 336 || 36 848 || 36 626
|}
=== Милли состав ===
{| class='standard' style='text-align: center;' width=63%
|- class='bright'
! Милләт !! [[1939]] !! [[1970]]<ref name="ВОТ">Мустафин М.Р, Хузеев Р.Г. Всё о Татарстане (Экономико-географический справочник). — Казань, 1994</ref> !! [[1979]]<ref name="ВОТ"/> !! [[1989]]<ref name="ВОТ"/> !! [[2002]]<ref>{{Citation |title=2002 ел сан алу базасы |url=http://std.gmcrosstata.ru/webapi/jsf/tableView/customiseTable.xhtml |access-date=2013-10-05 |archive-date=2017-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171111042357/http://std.gmcrosstata.ru/webapi/jsf/tableView/customiseTable.xhtml |dead-url=yes }}</ref>!! [[2010]]<ref>{{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://www.tatstat.ru/VPN2010/DocLib8/%D0%BD%D0%B0%D1%86%20%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2.pdf |access-date=2013-10-05 |archive-date=2012-11-21 |archive-url=https://www.webcitation.org/6CLiVP5JY?url=http://www.tatstat.ru/VPN2010/DocLib8/%D0%BD%D0%B0%D1%86%20%D1%81%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%B2.pdf |dead-url=yes }}</ref>
|- class='bright'
| [[татарлар]] || 61,5% || 60,7% || 61,0% || 59,5% || 59,0%||58,1%
|- class='bright'
| [[руслар]] || 29,3% || 25,7% || 24,1% || 25,0% || 24,0%||25,2%
|- class='bright'
| [[чирмешләр]] || 5,5% || ? || ? || 7,3% || 8,2% || 8,0%
|- class='bright'
| [[арлар]] || 2,8% || ? || ? || 6,4% || 6,6% || 6,4%
|}
== Муниципаль-территориаль төзелеш ==
Әгерҗе муниципаль районында 1 шәһәр һәм 21 авыл җирлеге һәм алар составындагы 72 торак пункт бар.<ref>{{cite web
|url = http://docs.cntd.ru/document/917016297
|title = Об установлении границ территорий и статусе муниципального образования "Агрызский муниципальный район" и муниципальных образований в его составе (с изменениями на 25 июля 2008 года)
|date = 2008-07-25
|publisher = Электронный фонд правовой и нормативно-технической документации
|accessdate = 2020-12-02
}}</ref>.
{{Автонумерация
| Оформление = standard sortable
| Столбцов = 7
| Заголовок2 = Муниципальное образование | Заголовок3 = Административ<br>үзәк | Заголовок4 = Торак пунклар<br>населённых<br>саны | Заголовок5 = Халкы | Заголовок6 = Мәйданы,<br>км²| Заголовок7 = Милли<br>составы (2010)
| Выравнивание4 = right | Выравнивание5 = right | Выравнивание6 = right| Выравнивание7 = left
| Сортировка4 = число | Сортировка5 = число | Сортировка6 = число
|А-%| '''Шәһәр җирлеге''' | | | | |
|А| [[Әгерҗе]]|[[Әгерҗе]] | 1 | {{ Население | Муниципальное образование «Город Агрыз» | тс }} | |татарлар-53%, руслар-36%
|Б-%| '''Авыл җирлекләре''' | | | | |
|Б| [[Әзи авыл җирлеге]] | [[Әзи (Татарстан)|Әзи]] | 4 | {{ Население | Азёвское сельское поселение | тс }} | |руслар-46%, чирмешләр-44%
|Б| [[Бимә авыл җирлеге]] |[[Бимә (Әгерҗе районы)|Бимә]] | 4 | {{ Население | Бимское сельское поселение | тс }} | |чирмешләр-99%
|Б| [[Девәтернә авыл җирлеге]] |[[Девәтернә]] | 4 | {{ Население | Девятернинское сельское поселение | тс }} || татарлар-97%
|Б| [[Иж-Бубый авыл җирлеге]] |[[Иж-Бубый]] | 2 | {{ Население | Иж-Бобьинское сельское поселение | тс }} | |татарлар-85%, руслар-9%
|Б| [[Исәнбай авыл җирлеге]] |[[Исәнбай]] | 1 | {{ Население | Исенбаевское сельское поселение | тс }} | |татарлар-98%
|Б| [[Кадрәк авыл җирлеге]] |[[Кадрәк (Әгерҗе районы)|Кадрәк]] | 1 | {{ Население | Кадряковское сельское поселение (Агрызский район) | тс }} | |чирмешләр-96%
|Б| [[Кадыбаш авыл җирлеге]] |[[Кадыбаш]] | 3 | {{ Население | Кадыбашское сельское поселение | тс }} || татарлар-97%
|Б| [[Кичкетаң авыл җирлеге]] |[[Кичкетаң]] | 4 | {{ Население | Кичкетанское сельское поселение | тс }} | |татарлар-82%, арлар-15%
|Б| [[Пәнҗәр авыл җирлеге]] |[[Пәнҗәр]] | 2 | {{ Население | Красноборское сельское поселение (Татарстан) | тс }} | |руслар-65%, татарлар-21%
|Б| [[Кырынды авыл җирлеге]] |[[Кырынды]] | 4 | {{ Население | Крындинское сельское поселение | тс }} || татарлар-88%, руслар-10%
|Б| [[Кодаш авыл җирлеге]] |[[Кодаш (Әгерҗе районы)|Кодаш]] | 5 | {{ Население | Кудашевское сельское поселение (Агрызский район) | тс }} | |татарлар-86%, арлар-6%
|Б| [[Күлегаш авыл җирлеге]] |[[Күләгәш (авыл)]] | 4 | {{ Население | Кулегашское сельское поселение | тс }} | |чирмешләр-96%
|Б| [[Көчек авыл җирлеге]] | [[Көчек]] | 3 | {{ Население | Кучуковское сельское поселение | тс }} | |татарлар-62%, арлар-34%
|Б| [[Яңа Авыл авыл җирлеге]] |[[Яңа Авыл (Әгерҗе районы)|Яңа Авыл]] | 6 | {{ Население | Новобизякинское сельское поселение | тс }} | |татарлар-92%, руслар-9%
|Б| [[Салагыш авыл җирлеге]] |[[Салагыш]] | 5 | {{ Население | Салаушское сельское поселение | тс }} | |татарлар-95%
|Б| [[Сарсак-Умга авыл җирлеге]] |[[Сарсак-Умга]] | 4 | {{ Население | Сарсак-Омгинское сельское поселение | тс }} | |арлар-74%, руслар-16%
|Б| [[Иске Эсләк авыл җирлеге]] |[[Иске Эсләк]] | 2 | {{ Население | Старосляковское сельское поселение | тс }} | |татарлар-97%
|Б| [[Иске Чыкалды авыл җирлеге]] |[[Иске Чыкалды]] | 2 | {{ Население | Старочекалдинское сельское поселение | тс }} | |руслар-89%, татарлар-7%
|Б| [[Тәбәрле авыл җирлеге]] |[[Тәбәрле]] | 4 | {{ Население | Табарлинское сельское поселение | тс }} | |татарлар-96%
|Б| [[Тирсә авыл җирлеге]] |[[Тирсә]] | 5 | {{ Население | Терсинское сельское поселение (Татарстан) | тс }} | |татарлар-82%, руслар-9%
|Б| [[Шаршады авыл җирлеге]] |[[Шаршады]] | 2 | {{ Население | Шаршадинское сельское поселение | тс }} ||татарлар-90%, руслар-7%
}}
== Икътисад ==
[[Файл:Agryz town, Republic of Tatarstan, Russia. Train station hall. Main view.jpg|thumb|right|220px|Әгерҗе вокзалы]]
=== Хәзерге торышы ===
[[Файл:Әгерҗе ит комбинаты.jpg|200px|thumb|right|Әгерҗе ит комбинаты]]
Урал тимер юл тармагы салынганнан һәм [[XX гасыр]] башында сортлау станциясе төзелгәннән соң тимер юл Әгерҗенең мөһим предприятиесе булып тора. Икътисадчылар билгеләп үткәнчә, административ үзәктә яшәүчеләрнең өчтән бер өлеше [[Россия тимер юллары]] структураларында эшли һәм район бюджетына салым керемнәренең яртысын бирә. 2020 елга Әгерҗе Россиянең 50 төп сортлау станциясе исемлегенә керә. Тәүлек эчендә станция 10 меңгә кадәр вагон кабул итә һәм өч меңгә якын сортировкалана. Әгерҗе тимер юл узелы составында ремонт һәм эксплуатация депосы, юл машина станциясе, элемтә үзәкләре һәм башка бүлекләр бар.<ref>{{cite web
|url = http://elitat.ru/everyday/zheleznodorozhnoe-bratstvo/
|title = Железнодорожное братство
|date = 2018-04-12
|publisher = Элита Татарстана
|accessdate = 2020-11-29
|archivedate = 2020-07-16
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20200716182509/http://elitat.ru/everyday/zheleznodorozhnoe-bratstvo/
}}</ref> 2020 елның сентябрендә Татарстан Республикасы Транспорт һәм юл хуҗалыгы министры киңәшмәсендә Әгерҗе халыкара дәрәҗәдәге яңа транспорт-логистика үзәген урнаштыру мәйданчыгы итеп сайланды. Әгерҗе станциясе [[Кытай]]га һәм башка [[Азия]] илләренә йөкләр экспортлау өчен терминал булыр дип планлаштырыла. Үзәк проекты бөтенроссия проектын эшли.<ref name=Bonline/>
Әгерҗе районы икътисадында авыл хуҗалыгы әйдәп баручы роль уйный — аның өлешенә тулай территориаль продукт күләменең дүрттән бер өлеше туры килә. Авыл хуҗалыгы җирләре 100 мең гектардан артык, ягъни район территориясенең 60% ын каплый. Биредә [[арыш]], [[арпа]], [[бодай]], [[бәрәңге]] үстерелә. Регионның мөһим тармагы-ит-сөт терлекчелеге һәм умартачылык. Крайның иң эре инвесторы «Нәүрүз», «Агрофирма-Әгерҗе» (элекке «Ак Барс-Әгерҗе»), терлекчелек фермаларын һәм авыл хуҗалыгы техникасы паркын ремонтлауга һәм төзүгә акча керткән "Нәүрүз", "Агрофирма-Әгерҗе" компанияләре. Төбәкнең башка мөһим авыл хуҗалыгы предприятиеләре арасында «Әгерҗе-Агрохимсервис», «Наҗар», «С.-Омга», шулай ук шәхси фермер хуҗалыклары бар. Эшкәртү сәнәгатенең нигезе «Әгерҗе МК» ит комбинаты һәм «Болгар» икмәк-кондитер комбинаты.<ref>{{cite web
|url = https://foodsuppliers.ru/region/agryz
|title = Пищевая промышленность в Агрызе
|publisher = Food Suppliers
|accessdate = 2020-11-28
}}</ref>.<ref name=potential>{{cite web
|url = https://invest.tatarstan.ru/ru/about/municipal_potencial/almetevskiy-rayon/
|title = Потенциал муниципалитетов. Агрызский район
|publisher = Invest.Tatarstan
|accessdate = 2020-11-28
|archivedate = 2020-08-04
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20200804022132/https://invest.tatarstan.ru/ru/about/municipal_potencial/almetevskiy-rayon/
}}</ref> Районның азык-төлек сәнәгате җитештерә торган төп продуктлар: эре мөгезле терлек ите, дуңгыз ите, икмәк һәм икмәк әзерләү, алкогольсез эчемлекләр һәм сөт продукциясе. Икътисадчылар билгеләп үткәнчә, районның фермерларны, эшкәртүчеләрне һәм сәүдә предприятиеләрен берләштерә алырлык агросәнәгать кластеры булдыруга потенциалы бар.
Районда төзелеш чималыннан ком, балчык запаслары зур. Җирле төзелеш һәм сәнәгать оешмалары: «Стройград», «Мирстрой», «Стройгигант» һәм башкалар.<ref name=tatarica/>
=== Инвестиция потенциалы ===
2020 елның гыйнвар-октябрь айлары өчен социаль-икътисадый үсеш күрсәткечләре буенча Әгерҗе муниципаль районы республикада егерме икенче урында тора. Дәүләт статистикасы федераль хезмәтенең Татарстан Республикасы буенча хисабы нигезендә, 2019 елда Әгерҗе районы 5,3 млрд. нан артык инвестицияләр җәлеп иткән (бюджет акчаларыннан һәм кече бизнестан тыш), бу узган елдагыдан 4 млрд. ка күбрәк. Татарстан Республикасының Социаль-икътисадый мониторинг комитеты мәгълүматлары буенча, 2020 елның беренче яртыеллыгында хуҗалык итүче субъектларның тулы даирәсе буенча регионның төп капиталына инвестицияләр 4,2 млрд.сум тәшкил итә, ягъни республикада инвестицияләрнең гомуми күләменнән 2%. Иң күп акча машиналарга, җиһазларга һәм дәүләт инвентарьларына юнәлдерелгән<ref>{{cite web
|url= https://invest.tatarstan.ru/upload/iblock/242/osnovnye_pokazateli_investitsionnoy_i_stroitelnoy_deyatelnosti_v_rt_za_2019_god.pdf
|title= Основные показатели инвестиционной и строительной деятельности в Республике Татарстан
|date= 2020
|publisher= Территориальный орган Федеральной службы государственной статистики по Республике Татарстан
|accessdate= 2020-11-25
|archivedate= 2020-12-06
|archiveurl= https://web.archive.org/web/20201206004742/https://invest.tatarstan.ru/upload/iblock/242/osnovnye_pokazateli_investitsionnoy_i_stroitelnoy_deyatelnosti_v_rt_za_2019_god.pdf
}}</ref>. 2020 елның беренче яртыеллыгында Әгерҗе районында 11 мең квадрат метрдан артык торак файдалануга тапшырылган. Мәйданның күп өлеше халык белән һәм 800 м2 — предприятие белән эшли<ref name=invest2020>{{cite web
|url = https://invest.tatarstan.ru/upload/iblock/636/analiticheskiy-obzor-1-polugodie-2020.pdf
|title = Основные показатели инвестиционной и строительной деятельности в Республике Татарстан
|date = 2020
|publisher = Территориальный орган Федеральной Службы государственной статистики по Республике Татарстан
|accessdate = 2020-11-25
|archivedate = 2020-11-28
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20201128231238/https://invest.tatarstan.ru/upload/iblock/636/analiticheskiy-obzor-1-polugodie-2020.pdf
}}</ref>. В первом полугодии 2020 года в Агрызском районе ввели в эксплуатацию более 11 тысяч м² жилья. Большая часть площади занята населением и только 800 м² — предприятиями<ref name=invest2020/>..
[[2015 ел]]да ачылган «Әгерҗе-Үсеш» сәнәгать мәйданчыгы төбәк икътисадын үстерүдә зур роль уйный. Аның эшчәнлегенең төп юнәлеше — ит һәм ит продукциясе җитештерү. Яңа цехлар һәм мәйданнар куллануга тапшырылганнан соң, комбинатның җыелма кереме [[2018 ел]]да 1,3 млрд сумнан артып киткән (1,5 млрд — 2019 елда), ә җирле бюджетка салым түләүләре күләме ике тапкыр арткан[50]. 2019 елда район территориясендә тагын бер «Добролюбово авылы» («Деревня Добролюбово») сәнәгать мәйданчыгы оештырыла, ул ачылган вакытта мәйданчыкта ике резидент — «Элис» сөт продукциясе һәм "Добролюбово" катнаш азык җитештерүчеләр эшләде<ref>{{cite web
|url = http://elitat.ru/company/s-vidom-na-budushhee/
|title = С видом на будущее
|author = Алексей Двинский
|date = 2018-04-17
|publisher = Элита Татарстана
|accessdate = 2020-12-02
|archivedate = 2020-09-28
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20200928031213/http://elitat.ru/company/s-vidom-na-budushhee/
}}</ref>{{sfn|Баженова|2019|С=138}}.
«Стратегия 2030» социаль-икътисади республика проекты нигезендә, киләсе унъеллыкның район фокусы ныклы агросәнәгать комплексы булдыруга, халыкның табигый кимүен киметүгә, район буенча уртача хезмәт хакын арттыруга юнәлдереләчәк. Кече һәм урта бизнеска ярдәм итү программаларын үстерү өстенлекле юнәлеш булып тора. 2018 елга тулаем төбәк продукты күләмендә кече эшмәкәрлек өлеше 27 % тәшкил иткән, шул ук вакытта кече һәм урта бизнес субъектларының гомуми саныннан 42% ы кулланучылар базарында эшли{{sfn|Баженова|2019|С=138}}.
== Транспорт ==
Район үзәге [[Әгерҗе]] шәһәре — [[Удмуртия]]не [[Татарстан]] һәм Урал белән тоташтыручы эре тимер юл төене. «Әгерҗе» станциясе» Мәскәү — Казан — Екатеринбург, «Әгерҗе — Ижевск» һәм «Әгерҗе — Яр Чаллы — Акбаш» тимер юл линияләре киселешендә урнашкан. Станцияләр һәм тукталыш пунктлары яки платформалар районда:
* Мәскәү — Екатеринбург линиясе: Әгерҗе (ст.), Әгерҗе II.
* Әгерҗе — Ижевск линиясе: Депо (платформа)
* Әгерҗе — Акбаш линиясе: Иж-Бубый (ст.), 10 км (платформа), 17 км (платформа), 20 км (платформа), Тирсә (ст.), 29 км (платформа), 38 км (платформа), Мукшур (ст.).{{sfn|Экологический гид|2015|C=32}}
Автомобиль юллары челтәре начар үсешкән, [[Иж елгасы]]ннан көнчыгышка таба территория республикада иң авыр һәм юл челтәреннән ерау булып тора. "Әгерҗе-Кырынды-Менделеевск" районның төп автоюлы. Район чикләре янында М7 «Алабуга — Ижевск — Пермь» автомобиль юлы (ярты км-га якын) зур булмаган участок салынган.
[[Пәнҗәр]] авылында Кама пристане ачылды. Җәй көне Салауш һәм Благодать (Удмуртия) авыллары арасында Иж елгасы тамагы аша паром кичүе бар.<ref name=TatCenter/>
== Социаль өлкә ==
[[Файл:Биологик чистарту корылмалары. Әгерҗе.jpg|200px|thumb|right|Әгерҗе биологик чистарту корылмалары]]
Әгерҗе муниципаль районында амбулатор ярдәмне Әгерҗе үзәк район хастаханәсе күрсәтә, анда поликлиника, бүлекчәләр белән стационар, ашыгыч ярдәм, өч табиб амбулаториясе һәм 34 фельдшер-акушерлык пункты эшли.<ref>{{cite web
|url = https://zdrav.tatar.ru/crbagryz/about
|title = Агрызская центральная больница
|publisher = Портал здравоохранения Республики Татарстан
|accessdate = 2020-11-23
}}{{Deadlink|date=September 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> 2020/21 уку елына районда 20 гомуми белем бирү мәктәбе эшли, аларда 4010 укучы белем алды. Алты район мәктәбе [[татар теле]]ндә белем бирүне тәкъдим итә, дүрт мәктәп [[мари теле]] һәм тагын икесе [[удмурт теле]] белән эшли. Районда мәктәпкәчә яшьтәге балалар өчен 11 учреждение, дүрт мәктәп-балалар бакчасы һәм 11 мәктәпкәчә төркем ачылды. Биредә шулай ук өстәмә белем бирү учреждениеләре эшли: балалар сәнгать мәктәбе (50 елдан артык эшли), «Олимп» бассейны булган спорт-сәламәтләндерү үзәге, «Спутник» Боз сарае булган спорт мәктәбе һәм башкалар.<ref name="tatarica" /><ref>{{cite web
|url = https://edu.tatar.ru/agryz/roo/page393057.htm
|title = Муниципальное казенное учреждение "Управление образования Агрызского муниципального района Республики Татарстан"
|publisher = Электронное образование в Республике Татарстан
|accessdate = 2020-12-02
|archivedate = 2020-11-27
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20201127063444/https://edu.tatar.ru/agryz/roo/page393057.htm
}}</ref>
Мәдәни-ял итү өлкәсе 39 учреждениене, шул исәптән алты [[музей]]ны үз эченә ала. [[1997 ел]]дан биредә 8 меңнән артык экспонат саклана торган Әгерҗе районының тарих һәм мәдәни мирас музее, шулай ук аның ике филиалы — [[Таҗи Гыйззәт]], Салауш авылы тарихы, [[Тәбәрле]] авылы тарихы һәм Иж-Бубый авылы тарихы музее эшли<ref>{{cite web
|url = http://www.museum.ru/M2697
|title = Музей истории и культурного наследия Агрызского муниципального района
|date = 2018-09-06
|publisher = Музеи России
|accessdate = 2020-11-23
}}</ref>. Әгерҗе үзәк китапханәсенең 25 филиалы бар һәм фондка 285 мең данәдән артык китап һәм башка басмалар бар.<ref>{{cite web
|url = https://pravo.tatarstan.ru/rus/file/npa/2019-10/431339/npa_431340.pdf
|title = Постановление об утверждении муниципальной программы «Развитие культуры в Агрызском муниципальном районе Республики Татарстан на 2019-2021 годы»
|date = 2019-10-08
|publisher = Официальный портал правовой информации Республики Татарстан
|accessdate = 2020-12-02
|archivedate = 2022-03-14
|archiveurl = https://web.archive.org/web/20220314130010/https://pravo.tatarstan.ru/rus/file/npa/2019-10/431339/npa_431340.pdf
}}</ref>
Район территориясендә 28 [[мәчет]] һәм дүрт [[чиркәү]] урнашкан. 1931 елдан районда «Әгерҗе хәбәрләре» газетасы татар һәм рус телләрендә чыга[17]. 2005 елда урындагы радиотапшырулар редакциясе төзелә.
== Мәдәни мирас ==
Районда мәдәни мирас объектлары:
* Татар мәгърифәтчеләре Нигматуллиннар — Бубин (Буби) (1905 елда төзелгән, [[Иж-Бубый]] авылы)
* 1895 елда сәүдәгәр М. Әхмәтҗанов акчасына төзелгән гамәлдәге мәчет, Иж-Бубый авылы)
* Сәүдәгәр М. Әхмәтҗановның [[XIX гасыр]] азагы (хуҗалык корылмалары, Иж-Бубый авылы сакланып кала)
* 1886 елгы сәүдә корылмалары булган торак йорт, Иж-Бубый авылы)
* [[Габдулла Бубый]] кабере (1871-1922, Иж-Бубый авылы)
* Петропавловск чиркәве (1871 елда төзелгән, [[Кырынды]] авылы)
* Х. Саттаров йорты (XX гасыр башы, [[Көчек]] авылы)
* Саклау мәчете (1906-1912 әзер төзелгән, [[Саклау (авыл)|Саклау]] авылы)
* Волость идарәсе бинасы (XX гасыр башы, [[Исәнбай]] авылы)
Билгеле мәдәни мирас объектлары:
* 1916 елда төзелгән су башнясы 1962 елдан файдаланылмый)
* 1941-1945 еллардагы яралардан Әгерҗе шәһәренең эвакоспиталендә вафат булган Совет солдатлары (Иске татар зираты) кабере
* Әгерҗедә Владимир Азинга һәйкәл (1967 елда куелган))
* Кызыл армиячеләрнең туганнар кабере (1967 ел, Әгерҗе)
* Локомотив депо бинасы (1919 ел, Әгерҗе)
* 2000 елда Әгерҗедә паровозга куелган һәйкәл
* Котдус Абдрахманов кабере (1882-1962, [[Иж-Бубый]] авылы)
* Сәүдәгәр М. Әхмәтҗановның кабере (1843-1925, Иж-Бубый авылы)
* Татар шагыйре [[Даут Гобәйди]] кабере (1873-1919, Кыдырлы авылы)
* Гоголевлар йорты (XIX гасыр азагы — XX гасыр башында Кызыл Бор авылында ике бина)
* Никольский чиркәве (1875 ел, Иске Чекалда авылы)
* Хәмит Рәхимнең кабере (1899-1939, Туба авылы) һәм тәрәзә билгеләре булган башка объектлар.
== Авыл хуҗалыгы ==
Районда арыш, бодай, солы, карабодай игелә. Терлекчелекнең төп тармаклары: ит-сөт терлекләре, дуңгызчылык.
== Сәламәтлек саклау ==
Халыкка медицина хезмәтен район үзәк хастаханәсе күрсәтә. Ул – 147 урынлы күппрофильле учреждение. Анда хирургия, терапия, балалар, гинекология, йогышлы авырулар, акушер бүлекләре эшли, реанимация койкалары, көндезге стационер, ашыгыч медицина ярдәме бүлекчәләре бар.
Үзәк хастаханә көнгә 300 кешене кабул итә ала. Анда авырулар 22 белгечлек буенча кабул ителәләр.
[[Пәнҗәр]] участок хастаханәсе 27 урынга исәпләнгән, көндез дәвалана торган 15 урынлы 3 табиблык амбулаториясе эшли.
Районда 45 фельдшерлык-акушерлык пункты эшли.
Тимер юл хастаханәсендә көндезге стационар, поликлиника, 10 урынлы көндез дәвалану бүлеге эшли.
Район сәламәтлек саклау учреждениеләрендә 54 табиб, 288 урта медицина хезмәткәре эшли. Күп табибларга "[[Татарстан Республикасының Атказанган табибы|Татарстан Республикасының атказанган табибы]]" исеме бирелгән.
== Мәдәният ==
Районда 83 мәдәният учреждениесе бар. Шул исәптән: 45 клуб учреждениесе, 34 китапханә, 2 тарих музее, балалар музыка мәктәбе, дәүләт кино учреждениесе, "Әгерҗе" радиосы. Аларда 330 кеше эшли. Реконструкциядән уздырылып ачылганнан соң район Мәдәният сараенда Татарстан сәхнә йолдызлары концертлары, район мәдәни чаралары, бәйрәмнәр уза.
Мәдәят сарае каршында "Ритмы детства" республика конкурсы дипломанты – "Самоцветы" хореография ансамбле, "Эль" вокаль-инструменталь ансамбле, "Народные мелодии" республика конкурсы дипломанты – "Жемчужина" рус халык җырлары ансамбле, "НИКА" яшь тамашачы театры, "Надежда" театр студиясе, [[Ф.Туишев]] исемендәге республика гармунчылар конкурсы лауреаты – баянчылар ансамбле эшли.
== Танылган шәхесләр ==
* [[Әдия Ситдыйкова]] ''([[1913]], [[Мордыби]]-[[2000]], [[Уфа]])'' - рәссам, БАССР халык рәссамы, [[Салават Юлаев премиясе]] лауреаты ([[1990]]).
* [[Ирек Шәрипов]] ''([[1969]], [[Кырынды]])'', V чакырылыш [[Татарстан Дәүләт Шурасы|ТР Дәүләт шурасы]] депутаты, [[Татарстан халыкларының Дуслык йорты|ТР халыкларының Дуслык йорты]] директоры.
* [[Рамил Тураев]] ''([[1956]], [[Рыс]])'', ТР кан күчерү станциясе баш табибы, ТР атказанган табибы (''[[2000]]'').
* [[Гасыйм Мансуров]] (''[[1894]], [[Тирсә]]-[[1955]]'') – [[Татарстан АССР]] ХКШ рәисе урынбасары ([[1924]]).
* [[Шәехгаттар Иманаев]] (''[[1875]], [[Тирсә]]-[[1939]]'') — татарлардан чыккан икенче адвокат, [[Хокук вә хәят|журнал]] һәм [[Бәянелхак|газета]] мөхәррире.
* [[Сабир Шәрипов (Дәүләтшин)]] (''[[1882]], [[Барҗы]]-[[1942]]'') — инкыйлабчы, язучы.
* [[Флера Хөрмәтова]] (''[[1942]], [[Мукшур]]'') — баянчы, ТР атказанган мәдәният хезмәткәре.
* [[Ринат Баттал]] (''[[1948 ел|1948]], [[Рыс|Ырыс]]''), язучы.
* [[Чыңгыз Мусин]] (''[[1934 ел|1934]], [[Тирсә]] - [[2016 ел|2016]], [[Мордыби]]''), шагыйрь.
* [[Ләбиб Айтуганов]] (''[[1964 ел|1964]], Нарат - [[1964 ел|1964]], [[Казан]]''), танылган җырлар авторы.
* [[Роза Камалетдинова]] (''[[Роза Мулланурова|Мулланурова]], 1946, Яңавыл''), журналист, язучы, [[ТР атказанган мәдәният хезмәткәре]].
* [[Эльвира Әхмәтова]] (1978), ТР Министрлар Кабинетының ЗАГС идарәсе башлыгы (2024 елның 14 ноябреннән).
== Моны да карагыз ==
* [[Әгерҗе кантоны]]
* [[Әгерҗе районы мәдәни мирас һәм тарих музее]]
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
* {{статья|автор=Баженова О. А.|башлык=Проект программы поддержки МСП в Агрызском районе Республики Татарстан на 2019-2023 гг.|нәшрият= Бизнес. Общество. Власть|год=2019|ссылка=https://www.hse.ru/data/2019/05/27/1495209276/Баженова%20О.А.%20Проект%20Программы%20поддержки..ки%20Татарстан%20на%202019%20–%202030%20гг..pdf|номер=1(31)|страницы = 127—144|ref=Баженова}}
* {{книга
|автор = Галлямова А. Г., Кабирова А. Ш., Иванов А. А., Гайнетдинов Р. Б., Миннуллин И. Р., Алмазова Л. И.
|башлык = История Татарстана и татарского народа, 1917-2013 гг.: Учебное пособие
|ссылка =
|место = Казань
|нәшрият = КФУ
|год = 2014
|ref= История Татарстана
}}
* {{книга
|автор = Зиганшин И. И., Иванов Д. В., Томаева И. Ф.
|редактор = Д. В. Иванов
|башлык = Экологический гид по зелёным уголкам Республики Татарстан
|ссылка = https://eco.tatarstan.ru/file/Karman_spravochnik_web_spread.pdf
|место = Казань
|издательство = Фолиант
|год = 2015
|ref= Экологический гид
}}
* {{статья|автор=Файзуллин С. А.|башлык=Из истории города Агрыза Татарской АССР: разрушительный июньский пожар 1922 года|издание= Вестник Вятского государственного университета|год=2017|ссылка=https://cyberleninka.ru/article/n/iz-istorii-goroda-agryza-tatarskoy-assr-razrushitelnyy-iyunskiy-pozhar-1922-g|номер=12|страницы = 43—45|ref= Файзуллин}}
{{Татарстан}}
{{Әгерҗе районы}}
{{сайланган мәкалә}}
[[Төркем:Татарстан районнары]]
3p0zxlvhgxyqs7nacfqj32uvbdlizc0
Шәүкәт Галиев
0
12584
5839627
4117803
2026-05-05T14:45:01Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839627
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем =Шәүкәт Галиев
| рәсем = Shaukat Galiev.jpg
| рәсем_зурлыгы = 220px
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы =
| тулы исем = Шәүкәт Галиулла улы Һидиятуллин
| һөнәр = шагыйрь
| туу датасы = 20.11.1928
| туу җире = [[Олы Бакырчы]], {{туу җире|Кайбыч районы|Кайбыч районында}}, [[Татарстан АССР]]
| гражданлык =
| милләт =
| үлем датасы = 7.05.2011
| үлем җире = {{үлем җире|Казан|Казанда}}
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын =
| балалар =
| бүләк һәм премияләр = {{Тукай бүләге}}{{Хөрмәт билгесе ордены}}<br />Абдулла Алиш исемендәге премия<br /> Х. К. Андерсен исемендәге Почетлы Диплом, <br />[[Татарстан Республикасының Халык шагыйре|Халык шагыйре]]
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
''{{Башка мәгънәләр|төр=фамилия|Галиев}}''
''{{Башка мәгънәләр|төр=фамилия|Идиятуллин}}''
'''Шәүкәт Галиев''', чын исеме '''Шәүкәт Галиулла улы Һидиятуллин''' — [[татар]] язучысы, балалар шагыйре, [[Г. Тукай исемендәге Дәүләт премиясе]] лауреаты (''[[1972 ел|1972]]'').
== Тормыш юлы ==
Шәүкәт Галиев [[1928 ел|1928]] елның [[20 ноябрь|20 ноябрендә]] [[Татарстан]]ның [[Кайбыч районы]] [[Олы Бакырчы]] (хәзер [[Апас районы]]на керә) авылында туа. Аның малай чагы [[Бөек Ватан сугышы|сугыш]] елларына туры килә. Шагыйрьнең «Әткәйгә хат» ([[1958 ел|1958]]) поэмасы сугыш чоры балаларының барысына да моңсу һәйкәл булып тора.
[[1953 ел|1953]] елны ул [[Казан]]га килә. Кичке урта мәктәпне тәмамлагач, белемен тирәнәйтү өчен [[Мәскәү]]дә [[ССРБ язучылар берлеге|Язучылар берлеге]]нең югары әдәби курсларында укый. Шул ук вакытта иҗат эше белән дә шөгыльләнә, төрле елларда «Чынлык», «Шалт, Мөхәммәтҗан!», «Фикердәшкә». «Сөенечләрем, көенечләрем» кебек әйбәт шигырь җыентыклары басылып чыга.
[[1961 ел|1961]] елдан бирле балалар һәм үсмерләр газетасы [[«Сабантуй» газетасы|«Сабантуй»]] («Яшь ленинчы») белән хезмәттәшлек итә.
Әдип [[2011 ел]]ның [[7 май|7 маенда]] якты дөньядан китте<ref>[http://www.matbugat.ru/news/?id=4268 Шәүкәт Галиев вафат]</ref>.
== Иҗат ==
Әдәбият өлкәсенә Шәүкәт Галиев Икенче дөнья сугышыннан соң килә. 1948 елдан республика басмаларында аның шигырьләре басыла башлый. Шагыйрь үз иҗатында юморга зур урын бирә<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24094461.html Шагыйрь Шәүкәт Галиев вафат]</ref>.
Беренче чиратта, Шәүкәт Галиев балалар әдәбиятында шаян шигырләре белән таныла. Ул, тормышның кызыклы якларын табып, балалар белән бүлешә, аларны рәхәтләнеп көлдерә, яхшыны начардан, затлыны затсыздан аерып күрсәтә. Шуңа да шагыйрь сурәтләгән хәлләр үтемле булып йөрәккә керә, онытылмый, гел укучыны үзенә тарта.
<center>'''Туган тел'''<br />
Туган тел – иң татлы тел,<br />
Туган тел – иң тәмле тел.<br />
Тәмле дип, телең йотма –<br />
Туган телне онытма!<br />
'''Без – Тукай оныклары'''<br />
Халкым бер тумыш көндә дә<br />
Тукаен онытмады:<br />
Без – «Туган тел»дән туганнар –<br />
Без – Тукай оныклары! </center>
* «Шәвәли» (1965)
* «Котбетдин мәргән» (1971)
* «Заяц на зарядке» (1980 ел, Почётный диплом Ганса Христиана Андерсена, 1982 ел.),
* «Исәнме, дус!» (1985)
* «Кто играет на курае?» Стихи/пер.с татар.; рәссам А.Матрёшина.—М.:Дет.лит-ра,1985.—111б.
* «Сайланма әсәрләр» (1987)
* «Яңа көйләр» (1954)
* «Кичке утлар» (1956)
* «Уены-чыны бергә» (1966)
* «Дөресен әйткәндә» (1989)
== Бүләкләр ==
Шәүкәт Галиев игелекле хезмәте өчен Г. [[Тукай]] исемендәге Дәүләт бүләген ([[1972 ел|1972]]) алды, [[1982 ел|1982]] елда Халыкара бүләк – [[Һ. Х. Андерсен исемендәге премия|Х. К. Андерсен исемендәге]] Почетлы Дипломга һәм [[Татарстан Республикасының Халык шагыйре|Халык шагыйре]] дигән олы исемгә лаек булды.
Әдип [[Хөрмәт Билгесе ордены|«Мактау билгесе» ордены]], Татарстан Республикасының [["Фидакарь хезмәт өчен" медале|«Фидакарь хезмәте өчен» медале]], Татарстан Республикасы Мактау грамотасы, медальләр, Татарстан Республикасы Президентының Рәхмәт хаты белән бүләкләнгән.
== Гаиләсе ==
Хатыны Фәридә. Балалары: Җәмил, Җәмилә, Алсу, Җәүдәт.<br/>
Кода-кодагыйлары: [[Рәис Даутов|Рәис]] һәм Диләрә (''[[Галиәсгар Камал]] оныгы'') Даутовлар<ref>''Роза Мулланурова''. Озак яшәүнең сере. «[[Татарстан яшьләре]]», 13.12.2018</ref>.
== Хәтер ==
* 2019 елда Яр Чаллының [[Көмеш кыңгырау (гәҗит)|«Көмеш кыңгырау»]] газетасы [[ТР Язучылар берлеге]] белән әдип исемендәге [[Шәүкәт Галиев премиясе|әдәби-иҗтимагый премия]] булдырган.
* 2023 елда [[Апас районы]] үзәге [[Апас]] [[шәһәр тибындагы бистә]]сенең яңа урамына исеме бирелгән һәм истәлек тактасы куелган <ref>[https://tatar-inform.tatar/news/apasnyn-yana-uramyna-saukat-galiev-iseme-birelde-5879747 Апасның яңа урамына Шәүкәт Галиев исеме бирелде.] [[Татар-информ]], 29.11.2023</ref>.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=885&Itemid=81 Тулы биографиясе]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* {{Татарстан китап нәшрияты аудиосы| автор = Шәүкәт Галиев | башлык = Мин - Шәвәли, шук малай | серия = аудиоязма | файл = shavali }}
* {{Татарстан китап нәшрияты аудиосы| автор = Шәүкәт Галиев | башлык = Шигырьләр | серия = аудиоязма | файл = shavkat-galiev }}
== Шулай ук карагыз ==
{{Татарстан Республикасының Халык шагыйрьләре}}
{{Тукай премиясе лауреатлары 1970-1980}}
{{Викиөзек}}
{{Портал|Шәхесләр}}
{{DEFAULTSORT:Галиев, Шәүкәт}}
[[Төркем:Татар шагыйрьләре]]
[[Төркем:Тукай премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Шәүкәт Галиев]]
[[Төркем:Абдулла Алиш премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Татарстанның халык шагыйрьләре]]
02izu45y2o5kbxu5ubb5c4zwfzg5in9
5 февраль
0
13850
5839795
5751827
2026-05-06T08:14:52Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839795
wikitext
text/x-wiki
'''5 февраль''' — [[Милади тәкъвиме]]ндә икенче айның 5нче көне. Ел ахырына кадәр 329 (кәбисә елларда — 330) көн кала.
{{февраль тәкъвиме}}
{{Шулай ук карагыз/Көн}}
{{Тарихта бу көн}}
=={{Бәйрәмнәр һәм вакыйгалар}}==
==={{Халыкара истәлекле период}}===
==={{Илләр буенча бәйрәмнәр}}===
* {{BDI}} — ''Бердәмлек көне ({{lang-fr|Jour de l'Unité}})''.<ref name="en.wiki">{{ref-en}} [[:en:February 5#Holidays and observances|Holidays and observances]]</ref><ref name="fr.wiki">{{ref-fr}} [[:fr:5 février#Célébrations|Célébrations]]</ref><ref name="pl.wiki">{{ref-pl}} [[:pl:5 lutego#Święta|Święta]]</ref><ref name="ru.wiki">{{ref-ru}} [[:ru:4 февраля#Праздники|Праздники]]</ref><ref>[http://www.afrometro.com/event/results.php?id=187 AfroMetro]{{Deadlink|date=October 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* {{Байрак/Мексика}} [[Мексика]] — ''[[Конституция]] көне ({{lang-es|Día de Constitución Mexicana}})''.<ref name="en.wiki"/><ref name="fr.wiki"/><ref name="pl.wiki"/><ref name="ru.wiki"/><ref name="es.wiki">{{ref-es}} [[:es:5 de febrero#Celebraciones|Celebraciones]]</ref><ref name="ja.wiki">{{ref-ja}} [[:ja:2月5日#記念日・年中行事|記念日・年中行事]]</ref><ref name="pt.wiki">{{ref-pt}} [[:pt:5 de fevereiro#Feriados e eventos cíclicos|Feriados e eventos cíclicos]]</ref><ref name="zh.wiki">{{ref-zh}} [[:zh:2月5日#节假日和习俗|节假日和习俗]]</ref><ref>{{ref-en}} [http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/mexico-constitution-day/ Mexico Celebrates Constitution Day] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150105234223/http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/mexico-constitution-day/ |date=2015-01-05 }}</ref>
* {{PAK}} — ''Кашмир белән солидарлык көне ({{lang-ur|یوم یکجہتی کشمیر}}, {{lang-en|[[:en:Kashmir Solidarity Day|Kashmir Solidarity Day]]}})''.<ref name="en.wiki"/><ref name="fr.wiki"/><ref name="ru.wiki"/><ref>{{ref-en}} {{cite news |title=Pakistan to observe Kashmir Solidarity Day today |url=http://www.hindu.com/2007/02/05/stories/2007020503731300.htm |work=[[The Hindu]] |date=2007-02-05 |accessdate=2008-02-05 }} {{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://www.hindu.com/2007/02/05/stories/2007020503731300.htm |access-date=2014-02-03 |archive-date=2008-10-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081001184921/http://www.hindu.com/2007/02/05/stories/2007020503731300.htm |dead-url=unfit }}</ref><ref>{{ref-en}} {{cite news |title=Kashmir Day being observed today |url=http://www.thenews.com.pk/updates.asp?id=36715 |work=[[The News International]] |date=2008-02-05 |accessdate=2008-02-05 }} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200511204449/https://www.thenews.com.pk/ |date=2020-05-11 }} {{Citation |title=архив күчермәсе |url=https://www.thenews.com.pk/ |access-date=2022-01-13 |archive-date=2020-05-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200511204449/https://www.thenews.com.pk/ |dead-url=unfit }}</ref>
* {{SMR}} — ''Жулио Альберони ([[:it:Giulio Alberoni|it]]) оккупациясе бетерелү көне ({{lang-it|Liberazione dall occupazione alberoniana}})''.<ref name="en.wiki"/><ref name="fr.wiki"/><ref name="pl.wiki"/><ref name="ru.wiki"/><ref name="zh.wiki"/><ref name="it.wiki">{{ref-it}} [[:it:5 febbraio#Feste e ricorrenze|Feste e ricorrenze]]</ref><ref>{{ref-en}} [http://www.caa-mna.sm/mna-public_holidays.php San Marino Public Holidays] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150930080456/http://www.caa-mna.sm/mna-public_holidays.php |date=2015-09-30 }}</ref>
==={{Һөнәри һәм җәмгыяви бәйрәмнәр}}===
* {{USA}} — ''Метереологларның милли көне ({{lang-en|National Weatherperson's Day}})''.<ref name="en.wiki"/><ref name="fr.wiki"/><ref name="ru.wiki"/><ref name="ja.wiki"/><ref>{{ref-en}} [http://www.crh.noaa.gov/news/display_cmsstory.php?wfo=lot&storyid=21403&source=0 National Weatherperson's Day]</ref>
* {{BRA}} — ''Дактилоскопия белгечләре көне ({{lang-pt|Dia do Datiloscopista}})''.<ref name="pt.wiki"/><ref>{{ref-pt}} [http://portal.mte.gov.br/imprensa/hoje-e-dia-do-datiloscopista.htm Hoje é dia do datiloscopista] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305044918/http://portal.mte.gov.br/imprensa/hoje-e-dia-do-datiloscopista.htm |date=2016-03-05 }}</ref>
* {{DNK}} — ''Кронпринцесса Мэри'' '''''[[:en:Mary, Crown Princess of Denmark|en]]''''' ''туган көне ({{lang-da|Prinsesse Marys fødselsdag}})''.<ref name="en.wiki"/><ref>{{ref-en}} [http://www.copenhagenet.dk/CPH-Holidays.htm Public Holidays — Christian Holy Days — and Flag Days — 2014 — In Denmark] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140409212324/http://www.copenhagenet.dk/CPH-Holidays.htm |date=2014-04-09 }}</ref>
* {{RUS}} — ''Үз вазифаларын үтәгәндә һәлак булган дипломатик курьерларны искә алу көне ({{lang-ru|День памяти дипкурьеров, погибших при исполнении служебных обязанностей}})''.<ref name="ru.wiki"/><ref>{{ref-ru}} [http://www.mid.ru/nsite-sv.nsf/a308a89edf39fb10c32576cd00439170/654ebed1cefe07d1c32575550041d250?OpenDocument Министерство иностранных дел Российской Федерации: 5 февраля – День памяти дипкурьеров, погибших при исполнении служебных обязанностей]</ref>
* {{TZA}} — ''[[File:Chama_Cha_Mapinduzi_Logo.png|20px]] Чама Ча Мапиндузи ({{lang-tt|Инкыйлаб фиркасе}}, {{lang-en|[[:en:Chama Cha Mapinduzi|Chama Cha Mapinduzi]]}}) көне.''<ref name="pl.wiki"/><ref name="ru.wiki"/><ref>{{ref-en}} [http://www.isparis.edu/page.cfm?p=569 International School of Paris: Cultural Celebrations in February]</ref><ref>{{ref-ru}} [http://anydaylife.com/calendar/2825 День основания партии Чама Ча Мапиндузи в Танзании]</ref>
* {{FIN}} — ''[[Йохан Рунеберг]] ({{lang-en|[[:en:Johan Ludvig Runeberg|Johan Ludvig Runeberg]]}}) туган көне''.<ref name="en.wiki"/><ref name="ru.wiki"/><ref name="it.wiki"/><ref>{{ref-en}} [http://finland.fi/Public/default.aspx?contentid=160144& Runeberg's values live on in Saarijärvi]</ref>
=={{Вакыйгалар}}==
* [[1918 ел|1918]] — РСФСР {{коммент|ХКШ-ның|Совет народных комиссаров}} «Чиркәүне дәүләттән һәм мәктәптән аеру турындагы» декреты чыга.
* [[1928 ел|1928]] — [[D витамины|D витаминның]] синтезы уңышлы уза.
* [[1960 ел|1960]] — [[Туймазы]] эшчеләр бистәсе шәһәр статусына ирешә.
* [[1979 ел|1979]] — [[Аятолла Хомейни]] [[Иран]]ны [[Ислам]] дәүләте дип игълан итә.
* [[1986 ел|1986]] — [[СССР|ССРБ]]да куллану, җәмәгать туклануы һәм көнкүреш хезмәтләре өлкәләрендә [[кооператив]]лар төзү рөхсәт ителә.
=={{Туулар}}==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:5 февраль көнне туганнар}}
* [[1810 ел|1810]] — [[Фридрих Фатер]],
* [[1839 ел|1839]] — [[Василий Модестов]],
* [[1844 ел|1844]] — [[Пётр Полторацкий]],
* [[1852 ел|1852]] — [[Назарий (Блинов)|Назарий]],
* [[1867 ел|1867]] — [[Евгений Бобров]],
* [[1871 ел|1871]] — [[Вера Баландина]],
* [[1875 ел|1875]] — [[Франтишка Пламинкова]],
* [[1882 ел|1882]] — [[Мәхмүтфуат Туктаров]],
* [[1888 ел|1888]] — [[Мөхлис Үтәбаев]],
* [[1905 ел|1905]] — [[Хәбир Галимов]],
* [[1907 ел|1907]] — [[Александр Западов]],
* [[1910 ел|1910]] — [[Сергей Ляхов]],
* [[1911 ел|1911]] — [[Гайнанша Хәйдәршин]], сапёр, [[Советлар Берлеге каһарманы]].
* [[1913 ел|1913]] — [[Кадыйр Тимергазин]],
* [[1915 ел|1915]] — [[Роберт Һофтштадтер]],
* [[1917 ел|1917]] — [[Нәби Зарипов]], татар язучысы һәм шагыйре.
* [[1918 ел|1918]] — [[Наҗар Нәҗми]], {{Башкортстан республикасы байрагы}}ның татар шагыйре.
* [[1924 ел|1924]] — [[Шакирҗан Мөхәммәтҗанов]], {{USSR}} каһарманы.
* [[1928 ел|1928]] — [[Гөлчәчәк Галиева]], язучы-прозаик, тәнкыйтьче һәм публицист.
* [[1932 ел|1932]] — [[Ким Әхмәтҗанов]], язучы, галим.
* [[1936 ел|1936]] — [[Иван Карпухин]],
* [[1938 ел|1938]] — [[Гөлшат Бардина]], [[педиатрия]] табибы, [[сәламәтлек]] саклау эшлеклесе.
* [[1939 ел|1939]] — [[Юрий Маслобоев]],
* [[1940 ел|1940]] — [[Сәбилә Сөләймәнова]],
* [[1946 ел|1946]] — [[Николай Меркушкин]], {{RUS}} дәүләт эшлеклесе.
* 1946 — [[Шарлотта Рэмплинг]], {{GBR}} актирисаы
* [[1958 ел|1958]] — [[Мовсур Ибраһимов]],
* [[1961 ел|1961]] — [[Вәсил Галимов]],
* [[1967 ел|1967]] — [[Инсаф Хәбибуллин]],
* [[1976 ел|1976]] — [[Игорь Шумилов]],
* [[1980 ел|1980]] — [[Сөмбел Гаффарова]],
* [[1985 ел|1985]] — [[Криштиану Роналду]], {{PRT}} футболчысы.
* 1985 — [[Мацей Лямпе]],
* [[1986 ел|1986]] — [[Ведран Чорлука]],
* [[1992 ел|1992]] — [[Неймар]], {{BRA}} футболчысы , һөҗүмче.
* [[1998 ел|1998]] — [[Илья Спиридонов]],
=={{Вафатлар}}==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:5 февраль көнне вафатлар}}
* [[1825 ел|1825]] — [[Пьер Гаво]],
* [[1895 ел|1895]] — [[Александр Абаза]], [[Россия империясе]] дәүләт эшлеклесе, финанс министры.
* [[1925 ел|1925]] — [[Антти Аарне]], фин фольклор белгече.
* [[1933 ел|1933]] — [[Әбүбәкер Диваев]], тюрколог, этнограф һәм фольклорчы галим.
* [[1939 ел|1939]] — [[Михаил Мандельштам]],
* [[1945 ел|1945]] — [[Иван Башкиров (1926)|Иван Башкиров]], укчы полк командиры (сержант), [[Советлар Берлеге каһарманы]].
* 1945 — [[Самуил Тапиков]], артиллерист, [[Советлар Берлеге каһарманы]].
* [[1954 ел|1954]] — [[Евгений Гроссман]],
* [[1960 ел|1960]] — [[Абруй Сәйфи]], педагог, журналист, тәрҗемәче, язучы, Сталин репрессияләре корбаны.
* [[1962 ел|1962]] — [[Жак Ибер]], француз композиторы.
* 1962 — [[Федор Рябов]],
* [[1968 ел|1968]] — [[Николай Кощиенко]],
* [[1974 ел|1974]] — [[Тихон Хрисанфов]],
* [[1976 ел|1976]] — [[Әбләким Гафаров]],
* [[1977 ел|1977]] — [[Гыйлемхан Идрисов]], татар [[Советлар Берлеге каһарманы]], [[Кызыл Армия]]сенең артиллерия сержанты.
* [[1981 ел|1981]] — [[Валерий Авдеев]],
* [[1990 ел|1990]] — [[Сәрвәй Бикбов]],
* [[1993 ел|1993]] — [[Вячеслав Елютин]],
* [[1994 ел|1994]] — [[Юлия Нейман]],
* [[1997 ел|1997]] — [[Вячеслав Медноногов]],
* [[2004 ел|2004]] — [[Барлас Камалов]], язучы.
* [[2007 ел|2007]] — [[Ирина Ганнушкина]],
* [[2009 ел|2009]] — [[Әһлиулла Суфиянов]],
* [[2010 ел|2010]] — [[Галимҗан Хөсәенов]], футболчы, [[СССР]] чемпионы (''[[1937 ел|1937]] елда туган'').
* [[2015 ел|2015]] — [[Вал Логсден Фитч]],
* 2015 — [[Каиршасп Нариман Чокси]],
* [[2016 ел|2016]] — [[Валерий Казанцев]],
* [[2017 ел|2017]] — [[Владимир Мордань]],
* [[2020 ел|2020]] — [[Стэнли Коэн]],
* [[2026 ел|2026]] — [[Азат Хөсәенов (1959)|Азат Хөсәенов]],
=={{Дини бәйрәмнәр}}==
===={{Исем бәйрәмнәре}}====
== Шулай ук карагыз ==
{{commonscat|5 February}}
== Cылтамалар ==
* [http://www.calend.ru/ Calend.ru вакыйгалар тәкъвиме]
* [http://www.angelday.info/ Православ исемнәре һәм көн бәйрәмнәре]
* [http://www.portalsaofrancisco.com.br/ Portal Sao Francisco (Бразилия)]
* [http://www.es.catholic.net/santoral/ Бөтендөнья Католикларның очрашу порталы, испан телендәге көн изгеләре бүлеге]
* [http://www.journee-mondiale.com/ Францияз телле дөнья көннәре порталы]
* [http://www.when-is.com/ Бөтендөнья дини һәм дөньяви көннәр]
* [http://www.ou.org/holidays/calendar/ Бөтендөнья ортодокс яһүдиләр бәйрәмнәре тәкъвиме]
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
----
{{айлар}}
{{Тәкъвим}}
[[Төркем:Ел көннәре]]
[[Төркем:5 февраль]]
ifu1w0ba7pi2i0rihos0uiumsb8krh2
2009 ел
0
13995
5839782
5839080
2026-05-06T06:45:54Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839782
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|2009}}
{{Ел өчен навигация|2009}}
{{Гасыр өчен навигация|21}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|2009|КТ=26 гыйнвар|ҺТ=18 декабрь}}
{{Башлана торган ел|2009}}
* [[Азатлык радиосы]] тәкъвимендә — «Пәрәвез» елы.
* [[БМО]] игълан иткән Халыкара [[астрономия]] елы.
* [[Татарстан]]да һәм [[Россия]]дә Яшьләр елы.
== Вакыйгалар ==
* [[1 гыйнвар]] — [[Словакия]] [[евро]]га күчә.
* [[20 гыйнвар]] — [[Барак Обама]] [[АКШ президенты]] вазифасына керешә<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/1372507.html Обама “җаваплылык чорын” игълан итте]</ref>.
* [[22 февраль]] — [[Лос-Анджелес]]та [[Оскар, 2009|81-нче «Оскар» премиясен тапшыру тантанасы]] үтә<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/1498016.html Оскар ярышында һинд киносы җиңде]</ref>.
* [[1 апрель]] — [[Албания]] һәм [[Хорватия]] [[НАТО]]-га кушылдылар.
* [[2 апрель]] — [[G-20]] Лондон саммиты<ref>[http://www.azatliq.org/archive/news/20090402/570/570.html?id=1568096 Лондонда G20 саммиты бара]{{Deadlink|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* [[16 май]] — [[Евровидение 2009]] бәйгесендә җиңүне [[Норвегия]] вәкиле [[Александр Рыбак]] яулый<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/1733288.html Евровидение 2009: "Әкият" җиңде]</ref>.
* [[12 июнь]] — [[Иран]]да президент сайлаулары<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/1753038.html Иранда президент сайлау]</ref>.
[[Рәсем:Татнет Йолдызлары 2009.jpg|200px|thumb|right|«[[Татнет йолдызлары]]» конкурсының «Туган тел» номинациясендә [[Татар Википедиясе]] беренче урына ала]]
* [[15 июль]] — [[Чечня]]да журналист [[Наталья Эстемирова]] үтерелә.
* [[22 июль]] — Тулы [[кояш тотылу]] күренеше.
* [[24 сентябрь]] — [[Россия Федерациясе]] президенты [[Дмитрий Медведев]] үз карьерада беренче тапкыр [[БМО]]-да чыгыш ясады.
* [[28 сентябрь]] — [[Һиндстан]] космик аппараты [[Ай (юлдаш)|айда]] су таба.
* [[3 октябрь]] — [[Бөркетләр фильмы]]ның премьерасы.
* [[9 октябрь]] — [[АКШ президенты]] [[Барак Обама]] [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]]нә лаек була<ref>[http://www.azatliq.org/archive/news/20091009/570/570.html?id=1847487 Нобель тынычлык бүләге Барак Обамага тәкъдим ителде]{{Deadlink|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* [[29 ноябрь]] — [[Швейцария]]дә узган референдум нәтиҗәсендә илдә мәчет манараларын төзү тыелды.
* [[1 декабрь]] — [[Лиссабон килешүе]] үз көченә керә.
* [[28 декабрь]] — [[Татар Википедиясе]]ндә мәкаләләр саны 5 мең мәкалә чиген узды.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:2009 елда туганнар}}
* [[17 апрель]] — [[Динә Хөснетдинова]], спортчы (фигуралы шуу).
== Вафатлар ==
[[Рәсем:Флүн Мусин.jpg|right|100px|thumb|[[Флүн Мусин]]]]
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:2009 елда вафатлар}}
* [[2 март]] — [[Энҗе Мөэминова]], шагыйрә.
* [[6 март]] — [[Габделхак Саматов]], күренекле [[Ислам]] эшлеклесе.
* [[6 апрель]] — [[Мирсәет Яруллин]], татар композиторы.
* [[23 апрель]] — [[Әдип Маликов]], татар шагыйре, прозаик.
* [[27 апрель]] — [[Шәех Зәбиров]], күренекле татар журналисты, җәмәгать эшлеклесе.
* [[12 май]] — [[Эрот Зарипов]] (70), татар рәссамы.
* [[8 июнь]] — [[Харис Йосыпов]], атаклы көрәшче.
* [[25 июнь]] — [[Майкл Джексон]], [[АКШ]] поп-җырчысы.
* [[1 июль]] — [[Людмила Зыкина]], рус җырчысы.
* [[28 июль]] — [[Файл:Sickle and Hammer.jpg|20px|Социалистик Хезмәт Каһарманы]] [[Зәки Рахмангулов]], металлург, [[Социалистик Хезмәт Каһарманы]] (1966).
* [[29 июль]] — [[Гакыйль Сәгыйров]], татар шагыйре, рәссам.
* [[11 август]] — [[Рәмзи Илялов]], татар язучысы, публицист.
* [[16 август]] — [[Рафаил Насибуллов]], [[классик көрәш]] буенча Европа чемпионы, дөнья чемпионатында икенче урын алучы.
* [[20 август]] — [[Илбарис Надиров]], фольклорчы, Татарстанның Г. Тукай исемендәге Дәүләт премиясе лауреаты.
* [[23 сентябрь]] — [[Флүн Мусин]], татар галиме, әдәбият белгече.
* [[9 ноябрь]] — [[Һидаят Солтанов]], ТАССР-ның халык артисты, театр актеры.
* [[30 ноябрь]] — [[Суфиян Сафуанов]] (78), татар галиме, әдәби тәнкыйтьче (Уфа).
* [[14 ноябрь]] — [[Риф Гайнанов]], [[грек-рим көрәше]] буенча Халыкара класслы спорт остасы, Русиянең атказанган тренеры. [[1985 ел|1985]]—[[1992 ел]]ларда ССРБ җыелма командасы өлкән тренеры.
== Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе лауреатлары<ref>[http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=157&Itemid=52 Тукай туган көнендә Тукай премиясе лауреатлары билгеле булды]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==
* [[Зиннур Мансуров]], шагыйрь.
* [[Камил Муллашев]], рәссам.
* «[[Телсез күке]]» театраль романы буенча спектакльне сәхнәләштерү һәм төп рольне башкарулары өчен [[Г.Камал исемендәге Татар дәүләт академия театры]] иҗат төркеме — язучы-драматург [[Зөлфәт Хәким]], рәссам-куючы Сергей Скоморохов, композитор [[Рим Хәсәнов]], төп рольне башкаручы [[Рамил Төхвәтуллин]].
* [[Антон Чехов]] пьесасы буенча «Вишневый сад» спектаклендә Раневская һәм Гаев образларын югары дәрәҗәдә башкарулары өчен В. И. Качалов исемендәге Казан Зур дәүләт академия драма театры иҗат төркеме — Светлана Романова (Славутская) һәм Геннадий Прытков.
== [[Нобель премиясе]] лауреатлары ==
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Чарльз Као]] ([[КХҖ]], [[АКШ]]), [[Уиллард Бойл]] ([[АКШ]]), [[Джордж Смит]] ([[АКШ]]).
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Венкатраман Рамакришнан]] ([[Бөекбритания]]), [[Томас Стейц]] ([[АКШ]]), [[Ада Йонат]] ([[Исраил]]).
* [[Медицина һәм физиология өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Элизабет Блэкберн]] ([[Австралия]], [[АКШ]]), [[Кэрол Грейдер]] ([[АКШ]]), [[Джек Шостак]] ([[АКШ]]).
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Герта Мюллер]] ([[Румыния]], [[Алмания]]).
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[Барак Обама]] ([[АКШ]]).
== Шулай ук карагыз ==
{{Навигация
|Викиҗыентык = 2009
}}
== Искәрмәләр ==
{{Reflist}}
== Сылтамалар ==
* [http://tatarblog.com/?p=122 Татар блоггеры — Ел нәтиҗәләре] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20101129154705/http://tatarblog.com/?p=122 |date=2010-11-29 }}
[[Төркем:2009 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
p3uxwy4i31eaitnm6wpxoqsvdnelfhd
Төркем:Татар әдәбияты
14
14508
5839655
3625460
2026-05-05T17:51:04Z
~2026-20951-15
60255
5839655
wikitext
text/x-wiki
{{TwinCYR|:Төркем:Tatar ädäbiäte}}
{{Төп мәкалә|Татар әдәбияты}}
[[Төркем:Телләр буенча әдәбият]]
[[Төркем:Татар сәнгате]]
[[Төркем:Татар теле]]
lkt761pw3tzennjpauw617qy0u7hxfr
5839656
5839655
2026-05-05T17:51:14Z
~2026-20951-15
60255
5839656
wikitext
text/x-wiki
{{TwinCYR|:Төркем:Tatar ädäbiäte}}
{{Төп мәкалә|Татар әдәбияты}}
[[Төркем:Телләр буенча әдәбият]]
[[Төркем:Татар теле]]
hpsswivnzs61qqsgu3ajgjh6r6rfoh0
1976 ел
0
14533
5839761
4248333
2026-05-06T05:44:03Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839761
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1976}}
{{Ел өчен навигация|1976}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1976|КТ=31 гыйнвар}}
{{Башлана торган ел|1976}}
== Вакыйгалар ==
{{Gallery
|width=180
|height=180
|lines=2
|title=
|file:Kamaz 55111.JPG|КамАЗ-55111
}}
* [[16 февраль]] – [[КамАЗ]]ның конвейерыннан беренче автомобиль төшә (''рәсемдә'').
* [[3 апрель]] — [[Франса|Франция]]дә беренче тапкыр [[«Сезар» премиясе]]н тапшыру тантанасы уза.
* [[17 июнь]] — [[Кытай]]да [[су тудыргыч]] бомбасы сынаулары уза.
* [[16 сентябрь]] — [[Шаварш Карапетян]] бата торган [[троллейбус]]тан 20 кешене коткара.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1976 елда туганнар}}
* [[13 март]] — [[Фәрит Габделганиев]], дәүләт эшлеклесе.
* [[4 июнь]] — [[Динара Садретдинова]], телевизион журналист.
* [[5 июнь]] — [[Илдар Әбүзәров]], русча язучы, кыска хикәя жанры остасы.
* [[13 июль]] — [[Алмаз Шәрифуллин]], [[Айфара]] төркеме солисты.
* [[23 август]] — [[Алмаз Фәтхуллин]], [[Тинчурин театры]] актеры.
* [[26 август]] — [[Земфира Рамазанова]], популяр Рәсәй җырчысы.
* [[18 октябрь]] — [[Алсу Кормаш]], [[Азатлык радиосы]] журналисты.
* [[21 сентябрь]] — [[Гүзәл Гайнуллина]], [[Татарстан Республикасының атказанган артисты]].
* [[22 сентябрь]] — [[Роналдо]], [[Бразилия]] футболчысы.
* [[26 сентябрь]] — [[Илдар Абдразаков]], опера җырчысы (''бас''), [[Татарстан]]ның халык артисты.
* [[24 октябрь]] — [[Нурфия Гафиатуллина]], галимә.
* [[4 ноябрь]] — [[Илгиз Кадергулов]], [[Башкортстан Республикаcы Башлыгы каршындагы Башкортстан дәүләт хезмәте һәм идарә итү академиясе|БАГСУ]] ректоры.
* [[14 декабрь]] — [[Алсу Әбелханова]], татар җырчысы.
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1976 елда вафатлар}}
* [[Каюм Бариев]], драма артисты, [[Татарстан АССРның атказанган артисты|Татарстан АССР атказанган артисты]].
* [[7 гыйнвар]] — [[Әсгать Исхаков]], [[Шеңҗан]] азатлык хәрәкәте юлбашчысы. .
* [[5 май]] — [[Мирза Таһиров]], [[Татарстанның атказанган укытучысы|Татарстан АССР атказанган укытучысы]].
* [[26 июль]] — [[Николай Носов]], балалар язучысы.
* [[4 сентябрь]] — [[Мостафа Ногман]], шагыйрь, тел галиме.
* [[9 сентябрь]] — [[Мао Цзэдун]], мәшһүр сәясәтче.
* [[28 октябрь]] — [[Абдулла Әхмәт]], язучы һәм драматург.
* [[29 октябрь]] — [[Константин Васильев]], рәссам.
* [[31 октябрь]] — [[Байназар Әлменов]], рәссам, [[Татарстан АССРның атказанган сәнгать эшлеклесе]].
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Марс Шабаев]], [[татар]] шагыйре <ref name="gabdullatukay.ru">http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=83&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* [[Диас Вәлиев]], [[рус теле|рус телле]] драматург <ref name="gabdullatukay.ru"/>.
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1976 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
0p2sionk35k4q39eq21awk5uvvnxnf3
1983 ел
0
14920
5839770
4456972
2026-05-06T06:02:37Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839770
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1983}}
{{Ел өчен навигация|1983}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1983|КТ=13 февраль}}
{{Башлана торган ел|1983}}
* Халыкара бәйләнешләр елы ([[БМО]]).
* [[Time]] журналы ел кешесе дип [[Рональд Рейган]] һәм [[Юрий Андропов]]ны атый.
== Вакыйгалар ==
* Болгар-татар шагыйре [[Кол Гали]] тууына 800 ел багышланган бәйрәм чаралары уза.
* [[26 гыйнвар]] — [[Бөекбритания]]дә иминлек каешен куллану мәҗбүри булды.
* [[8 март]] — [[АКШ президенты]] [[Рональд Рейган]] беренче тапкыр [[ССРБ]]-ны «яманлык империясе» дип атый.
* [[7 апрель]] — 55-нче Оскар премиясен тапшыру тантанасы.
* [[15 апрель]] — беренче тапкыр [[Диснейленд]] [[АКШ]]-дан тыш ([[Токио]]да) ачыла.
* [[9 июнь]] — [[Бөекбритания]] парламент сайлауларында [[Маргарет Тэтчер]] җитәкләгән консерваторлар җиңү яулый.
* [[21 июль]] — [[Антарктида]]да урнашкан Шәрык станциясендә тарихта иң түбән температура күзәтелде: −89,2 °C.
* [[25 июль]] — [[Metallica]]-ның беренче альбомы [[Kill ’Em All]] чыга.
* [[14 ноябрь]] — Бәйсез [[Төньяк Кипрның Төрек Җөмһүрияте]] үз бәйсезлекне игълан итә һәм бары [[Төркия]] тарафыннан таныла.
* [[18 ноябрь]] — [[БМО]] Иминлек шурасы [[Төньяк Кипрның Төрек Җөмһүрияте]] бәйсезлеген канунсыз дип таба.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1983 елда туганнар}}
* [[3 февраль]] — [[Фирдүс Тямаев]], [[татар]] җырчысы.
* [[5 март]] — [[Ләйсән Каюмова]], драма актрисасы.
* [[7 май]] — [[Александр Легков]], [[Русия]] чаңгычысы, Олимпия чемпионы ([[2014 ел|2014]]).
* [[12 май]] — [[Алинә Кабаева]], спорт эшлеклесе.
* [[19 май]] — [[Илдар Маняпов]], балет биючесе, Салават Юлаев бүләге иясе.
* [[6 июнь]] — [[Айгөл Сагынбаева]], популяр җырчы.
* [[27 июнь]] — [[Алсу Сафина]], татар җырчысы.
* [[8 июль]] — [[Раяз Фасихов]], татар җырчысы.
* [[18 июль]] — [[Рим Акчурин]], скульптор.
* [[15 август]] — [[Тимур Юнысов]], («Тимати»), Мәскәү җырчысы.
* [[27 август]] — [[Җамала]] (Сусана Җамаледдинова), [[кырымтатарлар|кырымтатар]] җырчысы.
* [[13 ноябрь]] — [[Лилиана Сафина]], татар теле укытучысы, педагог, журналист.
* [[14 декабрь]] — [[Алмаз Сабирҗанов]], татар драма артисты.
== Вафатлар ==
[[Файл:Гариф Гобәй.jpg|right|120px|thumb|[[Гариф Гобәй]]]]
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1983 елда вафатлар}}
* [[Заһит Хәбибуллин]], [[татар]] композиторы.
* [[27 гыйнвар]] — [[Луи де Фюнес]], [[француз]] киноактеры, комик, режиссер, сценарист.
* [[25 февраль]] — [[Теннесси Уильямс]], [[АКШ|Америка]] [[язучы]]сы һәм драматургы.
* [[28 февраль]] — [[Мияссәр Басыйров]], татар язучысы.
* [[13 март]] — [[Сәйтнәфи Сәидвәлиев]], [[Советлар Берлеге Каһарманы]], тупчы.
* [[26 март]] — [[Габдрахман Минский]], язучы.
* [[27 апрель]] — [[Гариф Гобәй]], татар язучысы, тәрҗемәче, [[Татарстан Язучылар берлеге]] рәисе.
* [[26 май]] — [[Тимурбәк Дәүләтшин]], татар тарихчысы, юрист.
* [[1 июль]] — [[Ричард Фуллер]], [[АКШ]] архитекторы.
* [[26 август]] — [[Хәниф Кәрим]], [[башкорт]] шагыйре.
* [[10 сентябрь]] — [[Галия Измайлова (халык комиссары)|Галия Измайлова]] ([[1909 ел|1909]]—1983) — Татарстан АССР халык комиссары ([[1938 ел|1938]]—[[1943 ел|1943]]).
* [[27 ноябрь]] — [[Семен Игнатьев]], Совет фирка-дәүләт эшлеклесе.
* [[29 ноябрь]] — [[Латыйф Хәмиди]], татар композиторы, [[Казакъ ССР]] гимны авторы.
* [[18 декабрь]] — [[Габдрахман Таһирҗанов]], Ленинград университеты профессоры.
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Аяз Гыйләҗев]], татар язучысы<ref>http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=90&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== [[Нобель премиясе]] лауреатлары ==
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Субраманьян Чандрасекар]].
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Генри Таубе]].
* [[Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Барбара Мак-Клинток]].
* [[Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Жерар Дебре]].
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Уильям Голдинг]].
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[Лех Валенса]].
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1983 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
e3lq9xkdczv55xysccd1z5jk6q0b8tn
1981 ел
0
15053
5839766
5289518
2026-05-06T05:57:19Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839766
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1981}}
{{Ел өчен навигация|1981}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1981|КТ=5 февраль}}
{{Башлана торган ел|1981}}
* [[БМО]] игълан иткән Халыкара гарип кешеләр елы.
== Вакыйгалар ==
* [[27 март]] — [[польша]]да solidarność һөнәр берлеге оештырган илкүләм эш ташлау башлана.
* [[30 март]] — [[СССР|ССРБ]]-да беренче тапкыр [[җәйге вакыт]] кертелгән.
* [[10 июль]] — [[АКШ]] хәрби флотында офицерларга сакал белән йөрү тыела.
* [[24 июль]] — [[Италия]]дә бөтен массон һәм яшерен җәмгыятьләр эшчәнлеге тыела.
* [[29 июль]] — [[Лондон]]да принц Чарльз ({{lang-en|Charles Prince of Wales}}) һәм Диана Спенсер ({{lang-en|Diana Princess of Wales}}) туйлары узды.
* [[18 сентябрь]] — [[Франса|Франция]]дә үлем җәзасы тыела.
* [[23 сентябрь]] — [[Квебек]] инглиз телле плакатлар тыела.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1981 елда туганнар}}
* [[2 гыйнвар]] — [[Александр Козлов]], Россия Федерациясе Табигый ресурслар һәм экология министры.
* [[14 гыйнвар]] — [[Лоренцо Бранчетти]], [[итальян]] актеры, эстрада артисты.
* [[28 гыйнвар]] — [[Элайджа Вуд]], [[АКШ]] актеры.
* [[31 гыйнвар]] — [[Джастин Тимберлейк]], АКШ музыканты, актер.
* [[4 февраль]] — [[Илсөя Бәдретдинова]], популяр [[татар]] [[җырчы]]сы.
* [[19 февраль]] — [[Гөлсинә Мәүлекәсова]], балет биючесе, Салават Юлаев бүләге иясе.
* [[26 март]] — [[Данис Зарипов]], татар хоккейчысы, «Ак Барс» уенчысы.
* [[26 апрель]] — [[Римма Бикмөхәммәтова]], татар журналисты, җәмәгать эшлеклесе.
* [[12 июнь]] — [[Ольга Редько]], [[ТР сатып алулар буенча дәүләт комитеты]] рәисе (2014).
* [[13 август]] – [[Луиза Янсуар]], татар шагыйрәсе, тәрҗемәче, журналист.
* [[15 август]] – [[Гүзәл Төхфәтова]], филолог.
* [[24 август]] — [[Альбина Әпсәләмова]], [[язучы]], шагыйрә.
* [[26 август]] — [[Айдар Хисаметдинов]], балет биючесе.
* [[2 октябрь]] — [[Динар Фәйсханов]], Мәскәүдә яшәп иҗат итүче популяр татар автор-башкаручысы. Alga татар интернет-радиосын оештыручы.
* [[5 ноябрь]] — [[Ксения Собчак]], [[Русия]] телевизион алып баручысы.
* [[2 декабрь]] — [[Бритни Спирс]], АКШ җырчысы.
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1981 елда вафатлар}}
* [[Фатыйх Колбарисов]] — [[татар]] артисты, [[Габдулла Тукай исемендәге Дәүләт премиясе]] лауреаты.
* [[Максуд Сөндекле]] — татар шагыйре.
* [[Осман Курмаев]] — куренекле галим-физиолог.
* [[Касыйм Шамил]] ([[1892 ел]]да туган) — татар артисты.
* [[23 гыйнвар]] — [[Хәмид Мөштәри]], татар физика галиме.
* [[15 март]] — [[Фуат Халитов]], ССРБ халык артисты.
* [[11 май]] — [[Боб Марли]], [[Ямайка]] музыканты.
* [[10 июнь]] — [[Хәсән Туфан]], татар шагыйре.
* [[10 июнь]] — [[Минзакир Әпсәләмов]], генерал-майор.
* [[17 июнь]] — [[Лотфулла Фәттахов]], татар рәссамы.
* [[16 август]] — [[Дилүс Ильясов]], татар драма актеры.
* [[3 сентябрь]] — [[Фәтхерахман Әхмәдиев]], татар композиторы.
* [[13 октябрь]] — [[Җәгъфәр Булат]], рәссам һәм педагог.
* [[29 октябрь]] — [[Жорж Брассенс]], [[француз]] шагыйре, композитор.
* [[21 декабрь]] — [[Габдулла Шамуков]], татар артисты, тәрҗемәче, ССРБ һәм [[ТАССР]] халык артисты.
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Атилла Расих]], татар язучысы<ref>http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=88&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:Еллар]]
[[Төркем:1981 ел|*]]
6tj527j602chpw94kponvye3nqdxknd
29 ноябрь
0
15242
5839790
4116080
2026-05-06T07:53:17Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839790
wikitext
text/x-wiki
'''29 ноябрь''' — [[Милади тәкъвиме]]ндә унберенче [[ай]]ның егерме тугызынчы [[көн]]е. [[Ел]] ахырына кадәр 32 көн кала.
{{Ноябрь тәкъвиме}}
{{Шулай ук карагыз/Көн}}
{{Тарихта бу көн}}
=={{Бәйрәмнәр һәм вакыйгалар}}==
==={{Халыкара истәлекле период}}===
* {{Байрак/БМО}} Халыкара [[Фәлистин]] халкына [[теләктәшлек]] көне<ref name="en.wiki">{{ref-en}} [[:en:November 29#Holidays and observances|Holidays and observances]]</ref><ref>{{ref-en}} [http://www.un.org/en/events/palestinianday/index.shtml Халыкара Фәлистин халкына теләктәшлек көне БМОның A/RES/32/40B резолюциясы нигезендә кабул ителде]</ref>.
==={{Илләр буенча бәйрәмнәр}}===
* {{Байрак/Албания}} [[Албания]] — азат итү көне.<ref name="en.wiki"/><ref>{{ref-en}} [http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/liberation-day-albania/ Liberation Day Commemorated in Albania] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140903033828/http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/liberation-day-albania/ |date=2014-09-03 }}</ref>
* {{VUT}} — бердәмлек көне.<ref name="en.wiki"/><ref>{{ref-en}} [http://www.worldtravelguide.net/vanuatu/public-holidays Public holidays in Vanuatu]</ref>
* {{VEN}} — язучы көне.<ref>{{ref-es}} [[:es:29 de noviembre#Celebraciones]]</ref><ref>{{ref-es}} [http://www.efemeridesvenezolanas.com/?sec=his&id_his=67&show=2 Día del Escritor (29 de Noviembre)]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{ref-es}} [http://www.embajadadevenezuela.es/vinculos-que-unen/1420-dia-del-escritor-en-venezuela-en-homenaje-al-natalicio-de-andres-bello Día del Escritor en Venezuela, en homenaje al natalicio de Andrés Bello] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130707180143/http://www.embajadadevenezuela.es/vinculos-que-unen/1420-dia-del-escritor-en-venezuela-en-homenaje-al-natalicio-de-andres-bello |date=2013-07-07 }}</ref>
* {{LBR}} — Уильям Табмен туган көне.<ref name="en.wiki"/><ref>{{ref-en}} [http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/liberia-william-tubman/ Liberia President’s Tubman’s Day: November 29] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150716021208/http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/liberia-william-tubman/ |date=2015-07-16 }}</ref>
==={{Һөнәри һәм җәмгыяви бәйрәмнәр}}===
* {{POL}} — хәрби курсантлар көне (1830).<ref>{{ref-pl}} [[:pl:Dzień Podchorążego]]</ref><ref>{{ref-pl}}[http://www.wojsko-polskie.pl/linki/historia-tradycje/3246,dzien-podchorazego.html Dzień Podchorążego]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [opublikowano: 2005-11-21]</ref>
* {{RUS}}:
** «Ё» хәрефе көне (1783)<ref>{{ref-ru}} [[:ru:29 ноября#Национальные|Национальные праздники]]</ref><ref>{{ref-ru}} [http://www.calend.ru/event/5462/ В русскую азбуку введена буква Ё]</ref>
** {{Байрак/Татарстан}} [[Татарстан]] — [[Татарстан байрагы]] көне.
== {{Вакыйгалар}} ==
* [[1917 ел|1917]] — {{Уфа гербы}}да [[Милләт Мәҗлесе]] [[Идел-Урал штаты]] формасында [[татарлар|татар]] һәм [[башкортлар|башкорт]] халыкларының милли дәүләтчелеге төзелү турында карар кабул итә.
* [[1930 ел|1930]] — Сталино шәһәрендә профсоюзларның бөтенукраина шурасы, Украина КП(б)ның Сталино өлкә комитеты органы «Пролетар» (соңыннан [[Донбасс эшчесе|«Донбасс эшчесе»]]) гәзите чыга башлый.
* [[1946 ел|1946]] — {{BEL}} {{UNESCO}} әгъзасы була.
* [[2009 ел|2009]] — {{CHE}}дә узган референдум нәтиҗәсендә илдә манаралар төзү тыелды.
* [[2017 ел|2017]] — [[Татарстан Дәүләт шурасы]] бердәм рәвештә дәүләт [[татар теле]]н ихтыяри рәвештә укыту өчен тавыш бирде ([[Кара ноябрь]]).
== {{Туулар}} ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:29 ноябрь көнне туганнар}}
* [[1815 ел|1815]] — [[Александр Попов (1815)|Александр Попов]],
* [[1834 ел|1834]] — [[Николай Головкинский]],
* [[1862 ел|1862]] — [[Владимир Бурцев]],
* [[1872 ел|1872]] — [[Анна фон Мильденбург]],
* [[1876 ел|1876]] — [[Йосыф Акчура]], татар нәшире, язучы.
* [[1878 ел|1878]] — [[Николай Авксентьев]],
* [[1881 ел|1881]] — [[Александр Ивановский]],
* [[1883 ел|1883]] — [[Лев Галлер]],
* [[1886 ел|1886]] — [[Евгений Геркен]],
* [[1889 ел|1889]] — [[Дмитрий Сабинин]],
* [[1891 ел|1891]] — [[Михаил Заводовский]],
* [[1892 ел|1892]] — [[Иван Башилов]],
* [[1894 ел|1894]] — [[Борис Черепахин]],
* 1894 — [[Георгий Вахрушев]],
* [[1898 ел|1898]] — [[Клайв Льюис]], инглиз язучысы.
* [[1908 ел|1908]] — [[Афет Инан]],
* [[1920 ел|1920]] — [[Маннур Саттар]], татар сатирик-шагыйрь.
* 1920 — [[Мансур Гобәйдуллин]],
* [[1922 ел|1922]] — [[Вадим Александров]],
* [[1925 ел|1925]] — [[Шакир Янбаев]], башкорт язучысы.
* [[1926 ел|1926]] — [[Дильхан Эрюрт]],
* [[1927 ел|1927]] — [[Әхәт Фазылҗанов]], журналист, язучы.
* [[1928 ел|1928]] — [[Таһир Сәләхов]],
* [[1931 ел|1931]] — [[Пётр Грищенко]],
* [[1932 ел|1932]] — [[Жак Ширак]], [[Франция]] президенты (1995-2007).
* [[1937 ел|1937]] — [[Герман Качин]],
* [[1947 ел|1947]] — [[Фәрит Галиев]],
* [[1950 ел|1950]] — [[Фаил Ибраһимов]],
* [[1954 ел|1954]] — [[Нияз Габдүшев]],
* [[1955 ел|1955]] — [[Александр Аринин]],
* [[1959 ел|1959]] — [[Анатолий Помыкалов]],
* [[1960 ел|1960]] — [[Гөлнур Бохарова]],
* [[1977 ел|1977]] — [[Диана Машкова]],
* [[1980 ел|1980]] — [[Александр Сазонов]],
* [[1983 ел|1983]] — [[Александр Орехов]],
== {{Вафатлар}} ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:29 ноябрь көнне вафатлар}}
* [[1875 ел|1875]] — [[Иван Куратов]], коми шагыйре.
* [[1915 ел|1915]] — [[Константин Рукавишников]],
* [[1918 ел|1918]] — [[Николай Феноменов]],
* [[1937 ел|1937]] — [[Григорий (Козлов)|Григорий]],
* 1937 — [[Сергий (Корнеев)|Сергий]],
* [[1941 ел|1941]] — [[Михаил Кузьмин]], [[Советлар Берлеге каһарманы]].
* 1941 — [[Фәйзи Вәлиев]],
* [[1942 ел|1942]] — [[Максим Кончаловский]],
* [[1955 ел|1955]] — [[Михаил Петров (1905)|Михаил Петров]],
* [[1964 ел|1964]] — [[Рәшит Рәхмәти Арат]], тарихчы, Төркия һәм Алмания Фәннәр Академияләренең хокукый әгъзасы.
* [[1977 ел|1977]] — [[Хәй Хисмәтуллин]], татар әдәбият галиме.
* [[1983 ел|1983]] — [[Латыйф Хәмиди]], татар [[композитор]]ы, [[Казакъ ССР]] гимны авторы.
* [[1992 ел|1992]] — [[Марат Ураков]],
* [[1999 ел|1999]] — [[Юрий Акатьев]],
* [[2007 ел|2007]] — [[Алексей Дедков]],
* [[2010 ел|2010]] — [[Белла Әхмәдуллина]], [[Россия]] шагыйрәсе, [[язучы]] һәм тәрҗемәчесе.
* [[2015 ел|2015]] — [[Уткир Солтанов]],
* [[2019 ел|2019]] — [[Алексей Бакулин]],
* 2019 — [[Рафаэль Сәхәбиев]], татар опера җырчысы.
* [[2023 ел|2023]] — [[Генри Киссинджер]],
=={{Дини бәйрәмнәр}}==
===={{Исем бәйрәмнәре}}====
== Шулай ук карагыз ==
{{commonscat|29 November}}
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
{{Тәкъвим}}
[[Төркем:Ел көннәре]]
[[Төркем:29 ноябрь]]
l3wpid27kprqrsntn129odhzcchdzvd
5 декабрь
0
15329
5839793
4452824
2026-05-06T08:13:10Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839793
wikitext
text/x-wiki
'''5 декабрь''' — [[Милади тәкъвиме]]ндә уникенче айның бишенче көне. Ел ахырына кадәр 26 көн кала.
{{Декабрь тәкъвиме}}
{{Шулай ук карагыз/Көн}}
{{Тарихта бу көн}}
=={{Бәйрәмнәр һәм вакыйгалар}}==
==={{Халыкара истәлекле период}}===
* {{Байрак/БМО}} [[БМО]]:
** '''''[[Икътисад]]и һәм социаль [[үсеш]] өчен халыкара ирекле [[ярдәм]] көне''''' ({{lang-en|[[:en:International Volunteer Day|International Volunteer Day for Economic and Social Development]]}}, {{lang-ru|[[:ru:Международный день добровольцев во имя экономического и социального развития|Международный день добровольцев во имя экономического и социального развития]]}}).<ref name="en.wiki">{{ref-en}} [[:en:December 5#Holidays and observances|Holidays and observances]]</ref><ref name="es.wiki">{{ref-es}} [[:es:5 de diciembre#Celebraciones|Celebraciones]]</ref><ref name="fr.wiki">{{ref-fr}} [[:fr:5 décembre#Célébrations|Célébrations]]</ref><ref name="pl.wiki">{{ref-pl}} [[:pl:5 grudnia#Święta|Święta]]</ref><ref name="pt.wiki">{{ref-pt}} [[:pt:5 de dezembro#Feriados e eventos cíclicos|Feriados e eventos cíclicos]]</ref><ref name="ru.wiki">{{ref-ru}} [[:ru:5 декабря#Международные дни|Международные дни и праздники]]</ref><ref name="uk.wiki">{{ref-uk}} [[:uk:5 грудня#Свята і пам'ятні дні|Свята і пам'ятні дні]]</ref><ref name="tr.wiki">{{ref-tr}} [[:tr:5 Aralık#Tatiller ve Özel Günler|Tatiller ve Özel Günler]]</ref><ref>{{ref-en}} [http://www.un.org/en/events/volunteerday/ Икътисади һәм социаль үсеш өчен халыкара ирекле ярдәм көне БМОның A/RES/40/212 резолюциясы нигезендә кабул ителде]</ref>.
** '''''Халыкара [[туфрак]] көне''''' ({{lang-en|World Soil Day}}, {{lang-ru|[http://www.un.org/ru/events/soilday/ Всемирный день почв]}}).<ref>{{ref-en}} [http://globaldimension.org.uk/calendar/event/7313 World Soil Day] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131130083332/http://globaldimension.org.uk/calendar/event/7313 |date=2013-11-30 }}</ref><ref>{{ref-en}} [http://sciencelens.co.nz/2012/12/05/world-soil-day/ World Soil Day and the promotion of soil security]</ref>
==={{Илләр буенча бәйрәмнәр}}===
* {{DOM}}, {{HTI}} — ''Ачылу көне ([[1492]], [[Христофор Колумб]])''.<ref name="en.wiki"/><ref name="pl.wiki"/>
* {{THA}}:<ref name="en.wiki"/><ref name="fr.wiki"/><ref name="pl.wiki"/><ref name="pt.wiki"/><ref name="ru.wiki"/><ref name="tr.wiki"/>
** Милли көн.<ref>{{ref-en}} [http://www.un.org/en/members/holidays.shtml UN.ORG:"National Holiday of Member States"]</ref>
** [[Ата]]лар көне.<ref>{{Citation |title=Franco Thaï Pattaya |url=http://francothaipattaya.com/la-thailande/ |access-date=2013-12-04 |archive-date=2012-06-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120615234947/http://francothaipattaya.com/la-thailande/ |dead-url=yes }}</ref>
* {{TUR}} — ''[[Хатын-кыз хокуклары]] көне (1934)''.<ref name="tr.wiki"/><ref>{{ref-tr}} [http://ilgiliforum.com/kadin-haklari-gunu-ile-ilgili-yazi-t80711.0.html KADIN HAKLARI GÜNÜ HAKKINDA YAZI] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131202161001/http://ilgiliforum.com/kadin-haklari-gunu-ile-ilgili-yazi-t80711.0.html |date=2013-12-02 }}</ref><ref>{{ref-tr}} [http://www.haberler.com/kadin-haklari-gunu/ www.haberler.com:KADIN HAKLARI GÜNÜ HABERLERİ]</ref>
* {{FRA}} — ''Әль-Җәзаир сугышы, Марокко һәм Тунис илләрендә булган бәрелешләрдә Франция өчен җан биргәннәрен милли хәтер көне''.<ref name="fr.wiki"/><ref>{{ref-fr}} [http://www.legifrance.gouv.fr/affichTexte.do?cidTexte=JORFTEXT000000797564&categorieLien=cid Décret n°2003-925 du 26 septembre 2003 instituant une journée nationale d'hommage aux "morts pour la France" pendant la guerre d'Algérie et les combats du Maroc et de la Tunisie, le 5 décembre de chaque année] sur legifrance.gouv.fr</ref>
==={{Һөнәри һәм җәмгыяви бәйрәмнәр}}===
* ''[[Ниндзя]] көне''.<ref name="en.wiki"/><ref name="fr.wiki"/><ref>{{ref-en}} [http://www.npr.org/templates/story/story.php?storyId=16913089 NPR.org:Annual Day of the Ninja]</ref>
* ''Халыкара [[арслан]]нар клубы әгъзаләре көне''.<ref name="tr.wiki"/><ref>{{ref-tr}} [http://www.harbiyeleo.org/index.php?itemid=9&catid=10 LEO TARİHÇESİ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120321024331/http://www.harbiyeleo.org/index.php?itemid=9&catid=10 |date=2012-03-21 }}</ref><ref>{{ref-en}} [http://lionsclubs.org/blog/2013/11/05/get-ready-for-international-leo-day/ Get Ready for International Leo Day] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131112013541/http://lionsclubs.org/blog/2013/11/05/get-ready-for-international-leo-day/ |date=2013-11-12 }}</ref>
* {{ARG}} — ''[[Велосипед]]чылар милли көне''.<ref name="es.wiki"/><ref>{{ref-es}} [http://www.diariouno.com.ar/deportes/El-Dia-del-Ciclista-20121205-0078.html El Día del Ciclista] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140301110308/http://www.diariouno.com.ar/deportes/El-Dia-del-Ciclista-20121205-0078.html |date=2014-03-01 }}</ref>
* {{VEN}} — ''[[Югары уку йортлары]] [[укытучы]]лары көне''.<ref name="es.wiki"/><ref>{{ref-es}} [http://www.unefa.edu.ve/caracas/index.php/7-noticias/115-dia-del-profesor-universitario DÍA DEL PROFESOR UNIVERSITARIO]</ref><ref>{{ref-es}} [http://www.efemeridesvenezolanas.com/?sec=his&id_his=524&show=7 Día del Profesor Universitario]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* {{CUB}} — ''[[Төзүче]]ләр көне''.<ref name="es.wiki"/><ref name="fr.wiki"/><ref>{{ref-es}} [http://www.radiobaracoa.icrt.cu/index.php?option=com_content&view=article&id=1351:dia-del-constructor&catid=78:referencias&Itemid=87 Radio Baracoa] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161220080343/http://www.radiobaracoa.icrt.cu/index.php?option=com_content&view=article&id=1351:dia-del-constructor&catid=78:referencias&Itemid=87 |date=2016-12-20 }}</ref>
* {{PER}} — ''Ирекле янгын сүндерүчеләре көне''.<ref name="es.wiki"/><ref>{{ref-es}} [http://peru.com/actualidad/mi-ciudad/5-diciembre-dia-bombero-voluntario-peru-noticia-108024 5 de diciembre: Día del Bombero Voluntario del Perú] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161207132235/http://peru.com/actualidad/mi-ciudad/5-diciembre-dia-bombero-voluntario-peru-noticia-108024 |date=2016-12-07 }}</ref>
* {{RUS}} — ''хәрби дан көне, ([[1941]], [[Мәскәү өчен сугыш]]ындагы контр-һөҗүм башлану көне)''.<ref name="ru.wiki"/><ref>{{ref-ru}} [[s:Федеральный закон от 13.03.1995 № 32-ФЗ|Федеральный закон Российской Федерации от 13 марта 1995 г. № 32-ФЗ «О днях воинской славы и памятных датах России»]]</ref>
* {{TUR}} — ''Дөнья [[Мөһәндис|инженерлары]] көне''.<ref name="tr.wiki"/><ref>{{ref-tr}} [http://www.tutev.org.tr/haber/dunya-muhendisler-gununuz-kutlu-olsun! DÜNYA MÜHENDİSLER GÜNÜNÜZ KUTLU OLSUN!] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131206022850/http://www.tutev.org.tr/haber/dunya-muhendisler-gununuz-kutlu-olsun! |date=2013-12-06 }}</ref><ref>{{ref-tr}} [http://blog.milliyet.com.tr/5-aralik/Blog/?BlogNo=391119 5 Aralık]</ref>
* {{UKR}} — ''статистика хезмәте хезмәткәрләре көне''.<ref name="ru.wiki"/><ref name="uk.wiki"/><ref>{{ref-ru}} [http://www.calend.ru/holidays/0/0/1562/ День работников статистики Украины — 5 декабря. История и особенности праздника в проекте Календарь Праздников 2010]</ref><ref>{{ref-uk}} [http://zakon1.rada.gov.ua/cgi-bin/laws/main.cgi?nreg=1120%2F2002 Про День працівників статистики| вiд 02.12.2002 № 1120/2002]</ref>.
== {{Вакыйгалар}} ==
[[Рәсем:Berlin-zentrum-by-RalfR-026.jpg|right|130px|Рейхстаг]]
* [[1492 ел|1492]] — [[Христофор Колумб]] [[Гаити]] утравына барып җитә.
* [[1894 ел|1894]] — [[Рейхстаг]] бинасына беренче нигез ташы салына.
* [[1936 ел|1936]] — [[Сталин]] тәкъдим иткән [[СССР|ССРБ]] конституциясе кабул ителә; [[Мари автономияле өлкәсе]] [[Мари АССР]]ы статусын ала.
* [[1952 ел|1952]] — [[Лондон]]ны «бөек томан» яулап ала.
* [[1993 ел|1993]] — [[Кыргызстан]]да ''сом'' милли акча берәмлеге кертелә.
== {{Туулар}} ==
[[Рәсем:Bayramova.jpg|right|85px|Фәүзия Бәйрәмова]]
[[Рәсем:Patricia Kaas Cannes.jpg|right|85px|Патрисия Каас]]
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:5 декабрь көнне туганнар}}
* [[1782 ел|1782]] — [[Мартин Ван Бүрен]],
* [[1803 ел|1803]] — [[Fódor Tútçev|Федор Тютчев]], рус шагыйре.
* [[1867 ел|1867]] — [[Антти Аарне]], фин фольклор белгече.
* 1867 — [[Юзеф Пилсудский]], [[File:Flag_of_Poland_(1928-1980).svg|20px|border]]/[[File:Coat of arms of Poland (1928–1939).svg|20px]] [[Польша Җөмһүрияте (1918—1939)|Польша Җөмһүрияте]] сәясәт һәм дәүләт эшлеклесе.
* [[1869 ел|1869]] — [[Екатерина Кускова]], сәясәт һәм җәмәгать эшлеклесе, публицист һәм нашир.
* [[1878 ел|1878]] — [[Александр Державин]],
* [[1881 ел|1881]] — [[Андрей Луньяк]],
* [[1882 ел|1882]] — [[Вячеслав Аристовский]],
* [[1891 ел|1891]] — [[Александр Родченко]],
* [[1895 ел|1895]] — [[Сәхаутдин Миңлекәй]], педагог, шагыйрь һәм фольклорчы.
* [[1896 ел|1896]] — [[Карл Фердинанд Кори]],
* [[1901 ел|1901]] — [[Вернер Һейзенберг]], алман [[теоретик физика]] галиме.
* 1901 — [[Уолт Дисней]], [[АКШ|Америка]] кинорежиссеры, продюсер.
* [[1902 ел|1902]] — [[Григорий Мартынов]],
* [[1903 ел|1903]] — [[Сесил Фрәңк Павелл]],
* [[1907 ел|1907]] — [[Николай Беляев (1907)|Николай Беляев]],
* 1907 — [[Святослав Астафьев]],
* [[1909 ел|1909]] — [[Николай Задорнов]],
* [[1910 ел|1910]] — [[Георгий Павлов]],
* [[1913 ел|1913]] — [[Арчил Цагарели]],
* [[1916 ел|1916]] — [[Вероника Дударова]],
* [[1917 ел|1917]] — [[Әхим Кәримов]],
* [[1920 ел|1920]] — [[София Авижанская]],
* [[1924 ел|1924]] — [[Вардкес Микаелян]],
* [[1927 ел|1927]] — [[Әкъдәс Бикколов]], химик.
* [[1932 ел|1932]] — [[Фазу Әлиева]],
* 1932 — [[Шелдон Ли Гләшоу]],
* [[1935 ел|1935]] — [[Зиләрә Хәсәнова]],
* [[1939 ел|1939]] — [[Генрих Садретдинов]],
* [[1941 ел|1941]] — [[Шарпудин Әхмәдов]],
* [[1947 ел|1947]] — [[Валерий Лихачёв]],
* [[1950 ел|1950]] — [[Фәүзия Бәйрәмова]], татар язучысы, җәмәгать эшлеклесе.
* [[1955 ел|1955]] — [[Валерий Лимасов]],
* 1955 — [[Рөстәм Сабитов]], композитор, [[Салават Юлаев премиясе]] ([[2010]]) иясе.
* [[1956 ел|1956]] — [[Владимир Менделевич]],
* [[1957 ел|1957]] — [[Преч Зогай]],
* [[1966 ел|1966]] — [[Патрисия Каас]], француз җырчысы.
* [[1969 ел|1969]] — [[Айвар Шәрипов]], табиб.
== {{Вафатлар}} ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:5 декабрь көнне вафатлар}}
* [[1791 ел|1791]] — [[Вольфганг Амадей Моцарт]], [[Австрия]] композиторы.
* [[1870 ел|1870]] — [[Александр Дюма]], күренекле [[французлар|француз]] язучысы.
* [[1889 ел|1889]] — [[Николай Барсов]],
* [[1922 ел|1922]] — [[Сергей Найденов]],
* [[1925 ел|1925]] — [[Владыслав Реймонт]],
* [[1926 ел|1926]] — [[Клод Моне]], [[французлар|француз]] рәссамы -[[импрессионизм|импрессионист]].
* [[1931 ел|1931]] — [[Александр Луппов]],
* [[1941 ел|1941]] — [[Михаил Заводовский]],
* [[1944 ел|1944]] — [[Рәүф Кутуев]], [[Бөек Ватан сугышы]] чоры [[Кызыл Гаскәр]] пехота взводы командиры, [[Советлар Берлеге каһарманы]].
* 1944 — [[Яков Анисимов]],
* [[1949 ел|1949]] — [[Иван Рогов]],
* [[1950 ел|1950]] — [[Шри Ауробиндо]],
* [[1954 ел|1954]] — [[Һәдия Дәүләтшина]], совет язучысы.
* [[1965 ел|1965]] — [[Җозеф Эрлангер]],
* [[1970 ел|1970]] — [[Николай Сокольский]],
* [[1977 ел|1977]] — [[Александр Василевский]], совет гаскәр башлыгы.
* [[1983 ел|1983]] — [[Борис Галин]],
* [[1993 ел|1993]] — [[Евгений Габрилович]],
* [[1998 ел|1998]] — [[Светлана Җиһанова]], [[җырчы]], вокал педагогы, профессор.
* [[2006 ел|2006]] — [[Райман Ишбаев]],
* [[2013 ел|2013]] — [[Әкъдәс Бикколов]],
* 2013 — [[Нельсон Мандела]], [[КАР]] сәясәтчесе.
* [[2016 ел|2016]] — [[Хәйдәр Җамал]],
* [[2017 ел|2017]] — [[Михай I]],
* [[2018 ел|2018]] — [[Дмитрий Михайлов (1919)|Дмитрий Михайлов]],
=={{Дини бәйрәмнәр}}==
===={{Исем бәйрәмнәре}}====
== Шулай ук карагыз ==
{{commonscat|5 December}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
{{Тәкъвим}}
[[Төркем:Ел көннәре]]
[[Төркем:5 декабрь]]
pjd4qmiwc639uan8p9u3xvugdu8eyjy
МедиаВики:Sitenotice
8
15343
5839785
5838912
2026-05-06T06:55:05Z
Frhdkazan
3171
яңарту
5839785
wikitext
text/x-wiki
<div class="plainlinks" style="border: 1px solid #ddd; margin: 0 0 3px;">
<div class="nomobile" style="color: grey; max-width:1280px; margin: 10px auto; font-family: Tahoma, 'DejaVu Sans Condensed', sans-serif; text-align: center; font-size: 10pt; position: relative;">
<div style="color: grey; max-width:1280px; margin: 5px auto; font-family: Tahoma, 'DejaVu Sans Condensed', sans-serif; text-align: center; font-size: 12pt; position: relative;">Мөһим проектлар: [[m:Wikimedia CEE Meeting 2026|CEEM'26]] татар вәкилчелеге {{*}} [[ВП:Стратегия|ТатВики стратегиясен]] яңарту<br />Призлы марафоннар: [[Проект:Вики-яз 2026|Вики-яз]] {{*}} [[Википедия:Марафоннар/Төмән/II|Төмән-2]] {{*}} [[Википедия:Марафоннар/Вики Иранны ярата/2026|Вики Иранны ярата]]<br />
<!-- [[Файл:Competition Encyclopedia Core var2.png|40px]] [[Википедия:Мәкаләләр остаханәсе|Ничек язарга]]-->
</small>
</div>
<div style="clear: both;"></div>
</div>
cci56uf3bdncy1b4gx3tsjfyq6p7w45
5839787
5839785
2026-05-06T06:57:51Z
Frhdkazan
3171
<small>Мөһим проектлар:</small> <small>Призлы марафоннар:</small>
5839787
wikitext
text/x-wiki
<div class="plainlinks" style="border: 1px solid #ddd; margin: 0 0 3px;">
<div class="nomobile" style="color: grey; max-width:1280px; margin: 10px auto; font-family: Tahoma, 'DejaVu Sans Condensed', sans-serif; text-align: center; font-size: 10pt; position: relative;">
<div style="color: grey; max-width:1280px; margin: 5px auto; font-family: Tahoma, 'DejaVu Sans Condensed', sans-serif; text-align: center; font-size: 12pt; position: relative;"><small>Мөһим проектлар:</small> [[m:Wikimedia CEE Meeting 2026|CEEM'26]] татар вәкилчелеге {{*}} [[ВП:Стратегия|ТатВики стратегиясен]] яңарту<br /><small>Призлы марафоннар:</small> [[Проект:Вики-яз 2026|Вики-яз]] {{*}} [[Википедия:Марафоннар/Төмән/II|Төмән-2]] {{*}} [[Википедия:Марафоннар/Вики Иранны ярата/2026|Вики Иранны ярата]]<br />
<!-- [[Файл:Competition Encyclopedia Core var2.png|40px]] [[Википедия:Мәкаләләр остаханәсе|Ничек язарга]]-->
</small>
</div>
<div style="clear: both;"></div>
</div>
cenmjkddsrhqdz0dghscdvaskax8aya
11 декабрь
0
15398
5839745
4448055
2026-05-06T05:02:08Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839745
wikitext
text/x-wiki
'''11 декабрь''' — [[Милади тәкъвиме]]ндә уникенче айның ун беренче көне. Ел ахырына кадәр 20 көн кала.
{{Декабрь тәкъвиме}}
{{Шулай ук карагыз/Көн}}
{{Тарихта бу көн}}
=={{Бәйрәмнәр һәм вакыйгалар}}==
==={{Халыкара истәлекле период}}===
* {{Байрак/БМО}} [[БМО]] — '''''Халыкара [[тау]]лар көне''''' <small>({{lang-ta|[[:ta:சர்வதேச மலைகள் நாள்|சர்வதேச மலைகள் நாள்]]}}, {{lang-ru|[[:ru:Международный день гор|Международный день гор]]}}, {{lang-en|[[:en:Mountain Day#International Mountain Day|International Mountain Day]]}})</small>.<ref>[http://www.un.org/en/events/mountainday/ Халыкара таулар көне БМОның A/RES/57/245 резолюциясы нигезендә кабул ителде]</ref>.
==={{Илләр буенча бәйрәмнәр}}===
* {{BFA}} — '''''Җөмһүрият көне''''' <small>({{lang-fr|[[:fr:Burkina Faso#Fêtes et jours fériés|Fête nationale]]}}, {{lang-ru|[[:ru:День Республики#Дни Республики в разных странах|День Республики]]}}, {{lang-en|[[:en:Public holidays in Burkina Faso|Republic Day]]}})</small>.<ref>{{ref-fr}} [http://www.thomassankara.net/spip.php?article67 Site Thomas Sankara] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130124122543/http://thomassankara.net/spip.php?article67 |date=2013-01-24 }}</ref>
* {{VEN}} — ''Сөйләм профессионаллары (дикторлар, комментаторлар, ди-джейлар, алып баручылар) көне''.<ref name="es.wiki"/><ref>{{ref-es}} [http://www.venezuelaaldia.com/2012/12/dia-nacional-del-locutor/ Día nacional del Locutor] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160309220031/http://www.venezuelaaldia.com/2012/12/dia-nacional-del-locutor/ |date=2016-03-09 }}</ref>
* {{KIR}} — ''Тынычлык һәм кеше хокуклары көне''.<ref name="en.wiki"/><ref>{{ref-en}} [http://www.paclii.org/ki/legis/num_act/pha2002243/ PDF of the Public Holidays Act of 2002]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
==={{Һөнәри һәм җәмгыяви бәйрәмнәр}}===
* ''Халыкара танго көне''.<ref name="ru.wiki"/><ref name="uk.wiki"/><ref>{{ref-ru}} [http://www.gosnews.ru/press_releases/raznoe/149 Государственные вести: Международный День Танго]</ref>
* {{USA}} / [[File:Flag_of_Indiana.svg|20px]] [[Индиана]] — '''''Индиана көне''''' <small>({{lang-en|[[:en:Indiana Day|Indiana Day]]}}, {{lang-ru|День [[:en:Индиана|Индианы]]}})</small>.<ref>{{ref-en}}[http://www.in.gov/history/2681.htm Indiana Historical Bureau]</ref>
* {{ARG}} — '''''Илкүләм [[танго]] көне''''' <small>({{lang-es|[[:es:Día Nacional del Tango|Día Nacional del Tango]]}}, {{lang-ru|Национальный день [[:en:танго|танго]]}}, {{lang-en|[[:en:National Tango Day|National Tango Day]]}})</small>.<ref>{{ref-es}}[http://www.me.gov.ar/efeme/diatango/dia.html Ministère de l'Éducation d'Argentine] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131029200243/http://www.me.gov.ar/efeme/diatango/dia.html |date=2013-10-29 }}</ref>
* {{BRA}}:<ref name="pt.wiki"/>
** Авырлыкны үлчәү көне.<ref>{{ref-en}} [http://vindodospampas.blogspot.ru/2011/12/11-de-dezembro-dia-nacional-do-controle.html 11 de Dezembro - Dia Nacional do Controle de Peso]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
** Геодезистлар көне.<ref>{{ref-pt}} [http://www.creasp.org.br/profissionais/datas-comemorativas] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140325235014/http://www.creasp.org.br/profissionais/datas-comemorativas |date=2014-03-25 }}</ref>
** Инженерлар көне.<ref>{{ref-pt}} [http://www.vdibrasil.com.br/site/atualidadesvdi/index.php?id=48996 Dia do Engenheiro - 11 de Dezembro]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
** Мөмкинчелекләре чикләнгән кешеләрнең ана-аталары һәм дуслары ассоциацияләренең милли көне.<ref>{{ref-pt}} [http://www.jornalcidade.net/rioclaro/dia-a-dia/dia-a-dia/15342--Associacao-de-Pais-e-Amigos-do-Excepcional-de-Rio-Claro-comemora-hoje-o-seu-dia Associação de Pais e Amigos do Excepcional de Rio Claro comemora hoje o seu dia]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
** Парашютистлар көне.<ref>{{ref-pt}} [http://www.reservaer.com.br/biblioteca/e-books/concursoV1/05.htm Sinopse da História da Infantaria da Aeronáutica] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20151017124035/http://www.reservaer.com.br/biblioteca/e-books/concursoV1/05.htm |date=2015-10-17 }}</ref>
* {{PHL}} — ''[[File:Vlag_Fil_Pampanga.gif|20px|border]] Пампанга провинциясе көне''.<ref name="en.wiki"/><ref>{{ref-en}} [http://www.pampanga.gov.ph/] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190517015104/http://www.pampanga.gov.ph/ |date=2019-05-17 }}</ref>
== {{Вакыйгалар}} ==
* [[1941 ел|1941]] — [[Алмания]] һәм [[Италия]] [[Америка Кушма Штатлары]]на сугыш игълан итә.
* [[1946 ел|1946]] — [[БМО]] янында [[ЮНИСЕФ]] барлыкка килә.
* [[1994 ел|1994]] — [[Россия]] [[Чечня]]га гаскәрләрен кертә. [[Беренче Чечня сугышы]] башлана.
== {{Туулар}} ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:11 декабрь көнне туганнар}}
* [[1700 ел|1700]] — [[Пётр Салтыков]], [[Русия империясе]] хәрбие, сәргәскәр.
* [[1804 ел|1804]] — [[Эраст Перцов]],
* [[1806 ел|1806]] — [[Вилһелм Һерман Абих]], [[геология]] галиме, табигый фәннәр белгече, сәяхәтче.
* [[1843 ел|1843]] — [[Роберт Кох]], [[Алман империясе]] [[микробиология|микробиологы]], [[Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе|Нобель бүләге]] лауреаты.
* [[1865 ел|1865]] — [[Иван Соколов (1865)|Иван Соколов]],
* [[1871 ел|1871]] — [[Лев Ильин]],
* [[1878 ел|1878]] — [[Михаил Франк]],
* [[1882 ел|1882]] — [[Макс Борн]],
* [[1889 ел|1889]] — [[Гариф Багданов]], педагог һәм тәрҗемәче.
* [[1895 ел|1895]] — [[Ильяс Алкин]],
* [[1897 ел|1897]] — [[Николай Якушенко]],
* [[1902 ел|1902]] — [[Мария Воронцова]],
* [[1909 ел|1909]] — [[Габдулла Шамуков]], артист.
* 1909 — [[Николай Сентябрев]],
* [[1911 ел|1911]] — [[Нәҗип Мәхфүз]], [[Мисыр]] [[язучы]]-[[роман]]исты, [[драматург]], сценарист.
* [[1912 ел|1912]] — [[Николай Лисин]],
* [[1918 ел|1918]] — [[Александр Солженицын]], рус язучысы, [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе|Нобель бүләге]] лауреаты.
* [[1925 ел|1925]] — [[Роберт Иванов]],
* [[1928 ел|1928]] — [[Әмир Мәҗитов]],
* [[1930 ел|1930]] — [[Андрей Алексеев (1930)|Андрей Алексеев]],
* [[1932 ел|1932]] — [[Арман Кучукян]],
* 1932 — [[Леонид Арсланов]], тел галиме.
* [[1940 ел|1940]] — [[Фәрит Галимов (төзүче)|Фәрит Галимов]], татар төзүче, Казакъстан дәүләт эшлеклесе.
* [[1941 ел|1941]] — [[Зиннур Нурмөхәммәтов]], татар җырчысы.
* 1941 — [[Юрий Морозов (1941)|Юрий Морозов]],
* [[1943 ел|1943]] — [[Джон Керри]], АКШ сәясәтчесе.
* [[1951 ел|1951]] — [[Дамир Исхаков]], тарихчы, этнолог.
* [[1952 ел|1952]] — [[Фәридә Хәсьянова]],
* [[1953 ел|1953]] — [[Андрей Макаревич]], рус җырчысы.
* [[1954 ел|1954]] — [[Владимир Мироваев]], ''үзешчән композитор''.
* [[1955 ел|1955]] — [[Вәгыйз Минһаҗев]],
* [[1965 ел|1965]] — [[Айдар Беляев]],
* [[1970 ел|1970]] — [[Дэвдатт Паттанаик]],
* [[1972 ел|1972]] — [[Искәндәр Сираҗи]], журналист.
* [[1975 ел|1975]] — [[Сергей Чикалкин]],
* [[1978 ел|1978]] — [[Тамара Тансыкхуҗина]],
* [[1981 ел|1981]] — [[Айрат Хәйруллин (1981)|Айрат Хәйруллин]],
* [[1996 ел|1996]] — [[Йоханна Матинтало]],
== {{Вафатлар}} ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:11 декабрь көнне вафатлар}}
* [[1838 ел|1838]] — [[Федор Реслейн]],
* [[1872 ел|1872]] — [[Капитон Невоструев]],
* [[1904 ел|1904]] — [[Александр Морозов (1835)|Александр Морозов]],
* [[1914 ел|1914]] — [[Александр Миславский]],
* [[1937 ел|1937]] — [[Иван Орахелашвили]],
* 1937 — [[Пахомий (Кедров)|Пахомий]],
* [[1938 ел|1938]] — [[Кристиан Ланге]], [[норвегия]]ле сәясәтче, [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] лауреаты.
* [[1947 ел|1947]] — [[Гыйльфан Батыршин]],
* [[1961 ел|1961]] — [[Елизавета Сыртланова]], театр артисты.
* [[1978 ел|1978]] — [[Винсент дү Виньо]],
* [[1983 ел|1983]] — [[Василий Горбунов]],
* [[1994 ел|1994]] — [[Фәрваз Миңнуллин]], әдәби тәнкыйтьче.
* [[1997 ел|1997]] — [[Әнәс Хәсәнов (1937)|Әнәс Хәсәнов]],
* [[2000 ел|2000]] — [[Алексей Кудрявцев]],
* 2000 — [[Н. Ричард Нэш]], [[АКШ]] драматургы, сценарист.
* [[2010 ел|2010]] — [[Хөршид Маркер]],
* [[2012 ел|2012]] — [[Галина Вишневская (1926)|Галина Вишневская]], опера җырчысы, ССРБ халык артисты.
* [[2016 ел|2016]] — [[Марат Бибишев]],
* [[2020 ел|2020]] — [[Артём Чернов]],
* 2020 — [[Ирена Вейсайте]],
=={{Дини бәйрәмнәр}}==
===={{Исем бәйрәмнәре}}====
== Шулай ук карагыз ==
{{commonscat|11 December}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
{{Тәкъвим}}
[[Төркем:Ел көннәре]]
[[Төркем:11 декабрь]]
71cdrnm5cnciihmmcf35p258ad8he47
1990 ел
0
15450
5839778
5757430
2026-05-06T06:27:58Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839778
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1990}}
{{Ел өчен навигация|1990}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1990|КТ=27 гыйнвар}}
{{Башлана торган ел|1990}}
* Халыкара укый-яза белү елы ([[БМО]]).
== Вакыйгалар ==
* Беренче татар рок-төркеме [[Сак-Сок (төркем)|Сак-Сок]] ([[Чаллы]]) барлыкка килгән.
* [[20 гыйнвар]] — [[Азәрбайҗан]] башкаласы [[Бакы]] каласына совет гаскәре кертелә.
* [[23 гыйнвар]] — «Украиннар кырым татарлары яклы» рәсми булмаган организация оеша.
* [[12 март]] — совет телевидениесендә «[[Чалы кошы]]» романы буенча куелган телевизион сериал премьерасы.
* [[21 март]] — [[Намибия]] бәйсезлеге игълан ителә.
* [[27 март]] — [[Лондон]]да, Бейкер-стрит урамында, 221, [[Шерлок Холмс]] музее ачыла.
* [[6 апрель]] — [[Туймазы татар театры]] нигезләнә.
* [[15 апрель]] — [[Кырымтатар академия музыкаль драма театры|Кырымтатар театры]] [[Кырым]]да беренче спектаклен күрсәтә.
* [[25 апрель]] — [[Самар]] шәһәрендә [[«Бердәмлек» газетасы]]ның беренче саны дөнья күрде.
* [[26 апрель]] — [[Түбән Кама]]да мөстәкыйль татар газетасының ([[Туган як (Түбән Кама)|Туган як]]) беренче саны чыккан.
* [[15 май]] — [[Кырым]]га [[кырым татарлары|кырым татарларның]] кайту программасы раслана.
* [[29 май]] — [[Борис Ельцин]] РСФСР Югары Советы җитәкчесе буларак сайлана.
* [[6 июнь]] — СБКФ Татарстан обкомы бюросы карары белән [[«Татар-информ» мәгълүмат агентлыгы]] оештырылган.
* [[20 июнь]] — [[Алмания]] парламенты башкаланы [[Берлин]]га күчерергә карар кыла.
* [[23 июнь]] — [[Кырым татарлары]] сөргеннән кире [[Кырым]]га кайта башлыйлар.
* [[27 июль]] — [[Молдавия]] парламенты [[Гагаузия]] автономиясен кире кага.
* [[8 август]] — булачак [[Россия Федерациясе]] президенты [[Борис Ельцин]]ның Казанга тарихи сәфәре.
* [[9 август]] — «[[Эхо Москвы]]» радиостанциясе теркәлә.
* [[17 август]] — [[«Шәһри Казан» газетасы]]ның беренче саны басыла.
* [[19 август]] — [[Алмания Демократик Җөмһүрияте|Көнчыгыш Германия]] [[Федератив Алмания Җөмһүрияте|ФАҖ]] конституциясен кабул итә.
* [[24 август]] — [[Казан]]да күпмеңле [[Татар милли хәрәкәте]] митингы [[ТССР Югары Шурасы]]ннан Татарстанның Дәүләт Суверенитеты турында Декларацияне кабул итүне таләп итте.
* [[30 август]] — [[Татарстан суверенлыгы турында декларация]] кабул ителә.
* [[12 сентябрь]] — [[Алмания]] берләшү килешүен имзалый.
* [[15 сентябрь]] — татар телендә [[Төмән өлкәсе|Төмән]] өлкә газетасы [[Яңарыш (Төмән)|«Яңарыш»]] чыга башлый.
* [[20 сентябрь]] — [[Украина]] дәүләт суверенитеты турында декларация кабул ителә.
* [[21 сентябрь]] — [[Минтимер Шәймиев]] [[Татарстан өлкә комитеты]]нда кәнәфиен калдырып, КПСС эшеннән китә.
* [[29 сентябрь]] — [[Чукот автоном округы]] [[Магадан өлкәсе]]ннән чыгуы турында игълан итә.
* [[10 октябрь]] — [[Башкортстан]] үзен [[ССРБ]] составындагы союздаш җөмһүрият буларак игълан итә.
* [[15 октябрь]] — [[Михаил Горбачев]] [[Нобель премиясе]] белән бүләкләнә.
* [[22 октябрь]] — [[Кыргызстан]] суверенитеты турындагы канун кабул ителә.
* [[12 ноябрь]] — [[Япония]]нең яңа императоры [[Акихито]]ның рәсми коронациясе.
* [[7 декабрь]] — [[Горький өлкәсе]] татар газетасы [[«Туган як» (Түбән Новгород өлкәсе)|«Туган як»]] чыга башлады.
* [[15 декабрь]] — [[Кыргызстан]] Югары Советы Дәүләт суверенитеты турындагы декларацияне кабул итә.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1990 елда туганнар}}
* [[31 март]] — [[Рушан Рамазанов]], [[билбаулы көрәш]] буенча дөнья чемпионы ([[2008 ел|2008]]).
* [[9 апрель]] — [[Кристен Стюарт]], [[АКШ]] актрисасы.
* [[15 апрель]] — [[Эмма Уотсон]], [[Бөекбритания|британ]] актрисасы.
* [[18 май]] — [[Динар Хөснетдинов]], Әлмәт театры һәм кино актеры.
* [[10 август]] — [[Юто Хишияма]], лингвист, Идел буе халыклары телләрен өйрәнүче
* [[12 сентябрь]] — [[Ләйсән Фәтхетдинова]], язучы, журналист.
* [[19 октябрь]] — [[Булат Ибраһим]], [[шагыйрь]], 2014 елдан [[Татарстан язучылар берлеге|Татарстан Язучылар берлеге]] әгъзасы.
== Вафатлар ==
[[Рәсем:Бакый Урманче.jpg|right|150px|thumb|[[Бакый Урманче]]]]
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1990 елда вафатлар}}
* [[16 март]] – [[Илдус Ахунҗанов]], әдәби тәнкыйтьче.
* [[4 гыйнвар]] — [[Галия Нигъмәтуллина]], [[Камал театры]] актрисасы, [[ТАССР халык артисты]].
* [[19 гыйнвар]] — [[Әфзал Шамов]], татар язучысы, тәрҗемәче.
* [[9 февраль|9 ф]]<nowiki/>евраль — [[Мәрьям Рахманкулова]], татар җырчысы, композитор.
* [[19 март]] — [[Мәэмүн Сутюшев]], татар рәссамы, [[Татарстан]]ның халык рәссамы.
* [[6 апрель]] — [[Гәүһәр Камалова]], [[Татар академия театры]] артисты.
* [[25 май]] — [[Галләм Морзаханов]], [[Советлар Берлеге Каһарманы]].
* [[4 июнь]] — [[Мәрьям Бикбулатова]], гамәли бизәлеш сәнгате остасы.
* [[21 июнь]] — [[Садри Ахун]], татар сынчысы.
* [[6 август]] — [[Бакый Урманче]], күренекле татар сынчысы, рәссам, архитектор.
* [[25 аугыс|24 август]] — [[Сергей Довлатов]], [[рус]]-[[америка]] язучысы.
* [[13 сентябрь]] — [[Мәхмүт Хәсәнов]], татар язучысы, драматург, публицист.
* [[26 сентябрь]] — [[Альберто Моравиа]], [[итальяннар|итальян]] язучысы, новеллист, журналист.
* [[6 октябрь]] – [[Рашат Гайнанов]], [[татар]] галиме, әдәбияты белгече.
* [[1 ноябрь]] — [[Максим Дмитриев]], [[Советлар Берлеге каһарманы]], танкчы.
== [[Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Ибраһим Сәлахов]], татар язучысы («Колыма хикәяләре» романы өчен)<ref>[http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=1220&Itemid=81 Тукай премиясе лауреатлары — Ибраһим Сәлахов]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* [[Мөхәммәт Мәһдиев]], татар язучысы («Кеше китә — җыры кала», «Торналар төшкән җирдә», «Бәхилләшү» повестьлары өчен)<ref>[http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=1216&Itemid=81 Тукай премиясе лауреатлары — Мөхәммәт Мәһдиев]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== [[Нобель премиясе]] лауреатлары ==
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Джером Фридман]], [[Генри Кендалл]], [[Ричард Тейлор]].
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Элайс Джеймс Кори]].
* [[Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Джозеф Марри]], [[Эдуард Донналл Томас]].
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Октавио Пас]].
* [[Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Гарри Марковиц]], [[Мертон Миллер]], [[Уильям Шарп]].
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[Михаил Горбачев]].
== Шулай ук карагыз ==
{{Навигация
|Викиҗыентык = 1990
}}
<categorytree>1990 ел</categorytree>
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
[[Төркем:1990 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
3xewhd99sfck0qjvq91zdbz3022o8js
1991 ел
0
15465
5839779
5792965
2026-05-06T06:32:40Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839779
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1991}}
{{Ел өчен навигация|1991}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1991|КТ=15 февраль}}
{{Башлана торган ел|1991}}
* [[Салкын сугыш]] тәмамлану, [[СССР|ССРБ]] таркалу елы.
== Вакыйгалар ==
* [[1 гыйнвар]] — [[Бөгелмә авазы]] газетасының беренче саны чыга.
* [[20 гыйнвар]] — [[Кырым]] халкы референдумда утрауларына автономия статусын кайтаруны яклап чыга.
* [[20 гыйнвар]] — [[Латвия]] башкаласы [[Рига]] каласында баррикадалар ясала.
* [[3 март]] — Референдумда [[Латвия]]нең {{сан|74|%}}-ты һәм [[Эстония]]нең {{сан|83|%}}-ты [[ССРБ]]дан бәйсезлек өчен тавыш бирәләр.
* [[17 март]] — [[СССР|ССРБ]]-ны саклау турында референдум уза. 6 республика аны үткәрүдән баш тарта.
* [[9 апрель]] — [[Гөрҗистан]] Югары Шурасы илнең дәүләт суверенлыгын һәм [[СССР|ССРБ]]-дан бәйсезлекне игълан итә.
* [[19 апрель]] — [[Татарстан]]ның [[Апас районы]]нан [[Кайбыч районы]] бүленеп чыга.
* [[14 май]] ― Татарстан Югары Шурасы [[Татарстан Президенты]] вазифасын гамәлгә куя.
* [[12 июнь]] — [[Минтимер Шәймиев]] [[Татарстан Республикасы]]ның беренче Президенты итеп сайлана.
* [[25 июнь]] — [[Словения]] һәм [[Хорватия]] [[Югославия]]дән бәйсезлекне игълан итә.
* [[27 июнь]] — [[Югославия]] халык армиясе [[Словения]]гә бәреп керә.
* [[30 июнь]] — [[Кырым татарлары]] милли мәҗлесе суверенитны игълан итә, милли гимны һәм байракны раслый.
* [[5 июль]] — [[Татарстан ССР]] Югары Шурасы сессиясендә [[Мөхәммәт Сабиров]] республиканың [[Татарстан хөкүмәте рәисләре|Премьер-министры]] итеп раслана.
* [[29 июль]] — [[РСФСР]] [[Литва]] бәйсезлеген таный.
* [[16 август]] — [[Татарстан]] һәм [[Башкортстан]] арасында дуслык һәм хезмәттәшлек турында Шартнамә төзелә.
* [[19 август]] — [[ССРБ]]да [[ГКЧП]] оештырыла.
* [[20 август]] — [[Эстония]] бәйсезлеге игълан ителә.
* [[21 август]] — [[Латвия]] үз бәйсезлеген торгызуы турында игълан итә.
* [[21 август]] — [[ГКЧП]] таркала.
* [[4 сентябрь]] — [[Кырым]] дәүләт суверенитеты турында декларация кабул ителә.
* [[6 сентябрь]] — [[ССРБ]] [[Эстония]], [[Латвия]], [[Литва]] дәүләтләренең бәйсезлеген таный.
* [[6 сентябрь]] — Ленинградка тарихи [[Санкт-Петербург]] атамасы кайтарыла.
* [[8 сентябрь]] — [[Македония]] бәйсезлекне яулый.
* [[17 сентябрь]] — [[Латвия]], [[Литва]], [[Эстония]], [[Төньяк Корея|Төньяк]] һәм [[Көньяк Корея]] илләре БМО-га керделәр.
* [[21 сентябрь]] — Референдумда [[Әрмәнстан]]ның бәйсезлеген {{сан|99|%}} хуплаган.
* [[22 сентябрь]] — [[Таҗикстан]]да Компартия тыелды.
* [[23 сентябрь]] — [[Әрмәнстан]] үз бәйсезлеген игълан итә.
* [[30 сентябрь]] — [[Татарстан]] президентының [[Татарстан Фәннәр академиясе]]н оештыру турында боерыгы чыга.
* [[15 октябрь]] — милли хәрәкәт вәкилләре, [[Татарстан]] суверенитетын закон белән ныгытуны таләп итәр өчен, [[Татарстан Дәүләт Советы|Югары Совет]] утырышы барган бинага бәреп керү омтылышын ясыйлар.
* [[24 октябрь]] — «Татарстан Республикасының дәүләт бәйсезлеге акты турында» карар кабул ителә.
* [[26 октябрь]] — [[Төрекмәнстан]]да узган референдумда халыкның күпчелеге ил бәйсезлеге өчен тавыш биргән.
* [[16 декабрь]] — [[БМО]] үзенең [[1975 ел]]да кабул ителгән [[сионизм]] [[расизм]]га тиңләгән карарны кире кага.
* [[25 декабрь]] — [[Михаил Горбачев]] [[ССРБ]] президенты постыннан китә. РСФСР исеме Россия Федерациясенә үзгәртелә.
* [[26 декабрь]] — [[ССРБ]] таркалуы, [[Бәйсез Дәүләтләр Берлеге]] оешмасы төзелә.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1991 елда туганнар}}
* [[25 март]] — [[Динә Гарипова]], [[Татарстан]] җырчысы, [[Первый канал (Россия)|Беренче канал]] оештырган җыр бәйгесе җиңүчесе ([[2012 ел|2012]]).
* [[7 май]] — [[Дания Нәгыйм]], шагыйрә.
* [[23 май]] — [[Лена Майер-Ландрут]], [[Алмания|алман]] җырчысы, [[Осло]]да узган халыкара [[Евровидение 2010]] җыр бәйгесе җиңүчесе.
* [[10 июль]] — [[Айдар Җаббаров]], театр режиссеры.
* [[21 август]] — [[Артур Шайдуллин]], драма актеры.
* [[28 сентябрь]] — [[Ринат Фәхретдинов (1991)]], катнаш көрәш (MMA) белән һөнәри шөгыльләнүче спортчы.
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1991 елда вафатлар}}
* [[Җәмил Гыйльманов]], [[татар]] галиме, тарихчы.
* [[Әхмәт Галиәкбәров]], татар артисты.
* [[19 гыйнвар]] — [[Гозәер Абдураманов]], Советлар Берлеге Каһарманы.
* [[28 март]] — [[Әмир Нәҗип]], шәркыятьче галим, тюрколог.
* [[3 апрель]] — [[Грэм Грин]] ({{lang-en|Henry Graham Greene}}), [[инглиз]] язучысы.
* [[12 апрель]] — [[Нури Арсланов]], татар шагыйре, [[Г.Тукай исемендәге ТР Дәүләт премиясе]] лауреаты.
* [[3 май]] — [[Гайшә Рахманкулова]], беренче татар хатын-кыз профессиональ рәссам.
* [[24 июнь]] — [[Әхмәт Исхак]], татар шагыйре, тәрҗемәче.
* [[30 июнь]] — [[Тамара Ханым]], биюче, ССРБ халык артисты.
* [[21 август]] — [[Дмитрий Комарь]], [[август путчы|август фетнәсе]]ндә һәлак булучы, [[Советлар Берлеге Каһарманы]].
* [[17 август]] — [[Тәлгать Миңнебаев]], журналист-теоретик, сәясәт белгече, [[КДУ]]ның журналистика кафедрасы мөдире.
* [[30 август]] — [[Газиз Кашапов]], татар язучысы, журналист.
* [[28 октябрь]] — [[Газиз Зыятдинов]], Академия театры артисты.
* [[11 ноябрь]] — [[Михаил Куприянов]], ССРБ халык рәссамы.
* [[18 декабрь]] — [[Альберт Сафин]], татар язучысы.
== [[Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Гөлшат Зәйнашева]], татар шагыйрәсе («Илле җыр» китабы өчен)<ref>{{Cite web |url=http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=1221&Itemid=81 |title=Тукай премиясе лауреатлары — Гөлшат Зәйнашева |accessdate=2011-07-22 |archivedate=2011-11-02 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20111102002254/http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=1221&Itemid=81 }}</ref>.
* [[Әбрар Кәримуллин]], татар галиме («У истоков татарской книги», «Татарская книга пореформенной России», «Татарская книга XX века» трилогиясе өчен)<ref>[http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=1218&Itemid=81 Тукай премиясе лауреатлары — Әбрар Кәримуллин]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== [[Нобель премиясе]] лауреатлары ==
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Пьер Жиль де Жен]].
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Рихард Эрнст]].
* [[Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Эрвин Неер]], [[Берт Сакман]].
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Надин Гордимер]].
* [[Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Рональд Коуз]].
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[Аун Сан Су Чжи]].
== Шулай ук карагыз ==
{{Навигация
|Викиҗыентык = 1991
}}
<categorytree>1991 ел</categorytree>
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
[[Төркем:1991 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
mtpod6uwnul3zkx3tv2hr959da98zd8
2012 ел
0
15580
5839784
5838654
2026-05-06T06:54:12Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839784
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|2012}}
{{Ел өчен навигация|2012}}
{{Гасыр өчен навигация|21}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|2012|КТ=23 гыйнвар|ҺТ=15 ноябрь}}
{{Башлана торган ел|2012}}
* {{Байрак/Татарстан}} [[Татарстан]]да — тарихи-мәдәни мирас елы<ref>{{Citation |title=Р.Миңнеханов 2012 елны Татарстанда Тарихи-мәдәни мирас елы дип игълан итү турындагы Указга кул куйды |url=http://tat.tatar-inform.ru/news/2012/01/26/72647/ |access-date=2012-01-31 |archive-date=2014-10-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141001032622/http://tat.tatar-inform.ru/news/2012/01/26/72647/ |dead-url=yes }}</ref> һәм [[Коръән]] елы<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24464437.html Татарстан Диния нәзарәте 2012 елны Коръән елы дип игълан итте]</ref>.
* {{Байрак/Россия}} [[Россия]] — Россия тарихы елы<ref>[http://www.ruskline.ru/news_rl/2012/01/10/dmitrij_medvedev_podpisal_ukaz_o_provedenii_v_2012_godu_v_rossii_goda_rossijskoj_istorii Дмитрий Медведев 2012 елда Россиядә "Россия тарихы елы"н үткәрү буенча боерык имзалады.]</ref>.
* [[Файл:Azatliq.jpg|40px]] [[Азатлык радиосы]] тәкъвимендә — «Казан — Азатлык» елы<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24438609.html Безне "Азатлык" берләштерде]</ref>.
* [[ТЮРКСОЙ]] илләрендә — [[Мирза Фатали Ахундзадә]] елы<ref>{{Citation |title=ТӨРКСОЙ 2012 елны азәрбайҗан драматургы Мирза Фатали Ахундзадә елы дип игълан итте |url=http://tat.tatar-inform.ru/news/mir/2012/01/30/72726/ |access-date=2012-01-31 |archive-date=2014-10-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141001034914/http://tat.tatar-inform.ru/news/mir/2012/01/30/72726/ |dead-url=yes }}</ref>.
== Вакыйгалар ==
=== Гыйнвар ===
[[Файл:History Wikipedia English SOPA 2012 Blackout2.jpg|right|250px|thumb|Протест йөзеннән ябык Инглиз Википедиясе сәхифәсе]]
[[Файл:Official portrait of Barack Obama.jpg|right|120px|thumb|[[АКШ]] Президенты [[Барак Обама]]]]
* [[1 гыйнвар]] — [[Татарстан гимны]] сүзләренә бәйге башланды<ref>[http://www.azatliq.org/content/news/24439408.html Татарстан гимны сүзләренә бәйге башлана]</ref>.
* [[1 гыйнвар]] — [[Дания]] [[Европа берлеге]]ндә рәислек итә башлады<ref>[http://www.azatliq.org/archive/news/20120101/570/570.html?id=24439285 Дания Европа берлегендә рәислек итәчәк]{{Deadlink|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* [[5 гыйнвар]] — [[Хабаровск]] шәһәрендә тарихта беренче тапкыр татарча спектакль куелды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24446649.html Хабаровскида беренче татарча спектакль куелды]</ref>.
* [[15 гыйнвар]] — [[Казакъстан]]да вакытыннан алда парламент сайлавы узды. Иң күп тавышны «Нур Отан» халык-демократик фиркасе казанды ({{сан|80.99|%}})<ref>[http://www.azatliq.org/archive/news/20120117/570/570.html?id=24454400 Казакъстанда парламент сайлавының соңгы нәтиҗәләре игълан ителде]{{Deadlink|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* [[17 гыйнвар]] — [[Мартин Шульц]] [[Европа парламенты]] башлыгы булып сайлана<ref>[http://www.ria.ru/world/20120117/541523558.html Избран новый председатель Европарламента] {{ref-ru}}</ref>.
* [[18 гыйнвар]] — [[Википедия]] [[АКШ конгрессы]]нда каралган интернетта пиратлыкка каршы канун өлгесенә протест белдереп, үзенең [[:en:|инглиз телле бүлеген]] бер көнгә ябып куйды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24455960.html "Wikipedia ябылса, протест дулкыны зур булачак"]</ref>.
* [[22 гыйнвар]] — [[Финляндия]]дә президент сайлавы<ref>[http://www.azatliq.org/archive/news/20120122/570/570.html?id=24459379 Финляндиядә президент сайлавы үтә]{{Deadlink|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* [[23 гыйнвар]] — [[Европа берлеге]] [[Иран]] нефтен кертүгә [[эмбарго]] игълан итте<ref>[http://www.vedomosti.ru/newsline/news/1482457/v_es_dogovorilis_o_zaprete_na_importa_nefti_iz_irana ЕС ввел эмбарго на импорт нефти из Ирана] {{ref-ru}}</ref>.
* [[25 гыйнвар|25]]—[[29 гыйнвар]] — [[Швейцария]]нең [[Давос]] шәһәрендә Бөтендөнья икътисаң форумы<ref>[http://echo.msk.ru/news/852355-echo.html Форум в Давосе] {{ref-ru}}</ref>.
* [[25 гыйнвар]] — [[АКШ]] президенты [[Барак Обама]] [[АКШ Конгрессы|Конгресстагы]] еллык чыгышында илдә керемнәрне гаделрәк итеп бүлешергә чакырды һәм «[[Гарәп язы]]»н хуплады<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24462198.html Барак Обама - илгә һәм дөньяга]</ref>.
* [[26 гыйнвар]] — [[Татарстан]] президенты [[Рөстәм Миңнеханов]] «2012 елны Татарстанның тарихи-мәдәни мирасы елы» дип игълан итү турында фәрманга кул куйды<ref>[http://www.azatliq.org/archive/news/20120126/570/570.html?id=24463650 Миңнеханов 2012 елны "Татарстанның тарихи-мәдәни мирасы елы" дип игълан итте]{{Deadlink|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
=== Февраль ===
[[Файл:Coat of Arms of Tatarstan.svg|thumb|180px|20 ел тулган [[Татарстан Республикасы]] Дәүләт гербы]]
* [[4 февраль]] — [[Россия]] шәһәрләрендә «Гадел сайлаулар өчен» дигән исем белән урам җыеннары үтте<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24472928.html Мәскәү йөрешендә меңнәрчә кеше катнашты]</ref>.
* [[7 февраль]] — [[Татарстан гербы]]на 20 ел тулды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24475716.html Татарстан туграсына 20 ел: заманча караш]</ref>.
* [[10 февраль]] — [[КФУ]]да түләүсез татар теле курслары башланды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24480212.html Казан руслары татар телен өйрәнә башлады]</ref>.
* [[13 февраль]] — [[Лос-Анджелес]] шәһәрендә [[«Грэмми» премиясе]]н тапшыру тантанасы узды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24482820.html Быелгы «Грэмми» Уитни Һьюстонга багышланды]</ref>.
* [[17 февраль]] — [[Алмания]] президенты [[Кристиан Вульф]] вазифасыннан китә<ref>[http://www.rg.ru/2012/02/17/germania-site.html Президент Германии подал в отставку] {{ref-ru}}</ref>.
* [[18 февраль]] — [[Латвия]]дә [[рус теле]]нә дәүләт теле статусын бирү буенча референдумда халыкның {{сан|80|%}}-ты бер генә дәүләт теле итеп латыш телен калдыруны хуплады<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24489964.html Рус теле Латвиядә дәүләт теле булмаячак]</ref>.
* [[20 февраль]] — [[Мәскәү]]дә [[«Тарихи» мәчете]]нең баш имамы [[Хәсән Фәхретдинов]]ка һөҗүм ясалган<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24490446.html Мәскәүдә олы яшьтәге имамга һөҗүм булган]</ref>.
* [[21 февраль]] — [[Азатлык радиосы]] «Азатлыкта Википедия» шәлкемен башлап җибәрә<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24491358.html Азатлыкта Википедия: Татар теле]</ref>.
* [[21 февраль]] — [[Казан]]да [[Халыкара туган тел көне]] уңаеннан [[Татар иҗтимагый үзәге]] һәм [[«Азатлык» татар яшьләре берлеге]] пикетлар үткәрде<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24491722.html Казанда Халыкара Ана теле көнендә ике пикет узды]</ref>.
* [[26 февраль]] — [[Сүрия]]дә яңа конституция кабул итү буенча референдум үткәрелде<ref>[http://obozrevatel.com/abroad/73541-v-sirii-nachalsya-referendum-po-proektu-novoj-konstitutsii.htm В Сирии начался референдум по проекту новой Конституции] {{ref-ru}}</ref>.
=== Март ===
[[Файл:New ipad screen.jpg|right|150px|thumb|Яңа [[iPad 3]] тактасы]]
* [[2 март]] — [[Иран]]да парламент сайлавы узды<ref>[http://www.radiomayak.ru/news/show/id/7962 В Иране начались выборы в парламент] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140829053528/http://www.radiomayak.ru/news/show/id/7962 |date=2014-08-29 }} {{ref-ru}}</ref>.
* [[4 март]] — Россия президент сайлавында [[Владимир Путин]] җиңү яулый <ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24504696.html Меңнәрчә хәрәмләшү әйтелсә дә, Путин чиста җиңү игълан итте]</ref>.
* [[7 март]] — [[Сан-Франциско]]да [[Apple]] ширкәте үзенең яңа [[iPad 3]] тактасы тәкъдим ителде.
* [[19 март]] — [[Тулуза]]да яһүд мәктәбендә атыш, 4 кеше һәлак (шуларның 3-се — балалар)<ref>[http://www.vesti.ru/doc.html?id=745440 Убийство в Тулузе: количество жертв достигло четырёх] {{ref-ru}}</ref>.
* [[28 март]] — [[Финляндия татарлары]]ның яңа рәисе итеп [[Атик Али]] сайланды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24529333.html Финляндия татарларының яңа рәисе итеп Атик Али сайланды]</ref>.
* [[31 март]] — [[Сан-Франциско]] татарлары «Сиңа җырлыйбыз Сәйдәш» исемле кичә оештыды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24531543.html Сан-Франциско татарлары Сәйдәшне таныта]</ref>.
=== Апрель ===
[[Файл:Ярвәнпә мәчете.jpg|right|140px|thumb|[[Финляндия татарлары]]ның Ярвәнпә мәчете]]
* [[5 апрель]] — бер ай буе алып барылган информацион сугыштан соң [[Татарстан Республикасы]]ның эчке эшләр министры [[Әсхәт Сафаров]] вазифасыннан китүе турында белдерде.
* [[19 апрель]] — [[Һелсинки]]дә [[Финляндия татарлары]] үз мәхәлләләре тарихы турындагы «[[Мәчеткә илткән юл]]» фильмын беренче тапкыр карарга җыелды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24554875.html Финляндия татарлары турында беренче фильм чыкты]</ref>.
* [[27 апрель|27]]—[[29 апрель]] — [[Латвия]] башкаласы [[Рига]]да I [[Европа татар яшьләре форумы]] узды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24559654.html Европа татар яшьләре беренче форумга җыела]</ref><ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24562632.html Ригада Европа татар яшьләре форумы үтте]</ref>.
=== Май ===
[[Файл:PR-2012-05-15 IMG 1630.jpg|right|200px|thumb|[[Николя Саркози]] [[Франсуа Олланд]]ка президент вазифаларын тапшыра]]
* [[6 май]] — [[Франса|Франция]]дәге президент сайлауның икенче турында Социалист фирка намзәте [[Франсуа Олланд]] җиңде<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24572107.html Франциядә президент сайлавында Франсуа Олланд җиңә]</ref>.
* [[7 май]] — [[Россия]] президенты [[Владимир Путин]] мөддәтенә кереште<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24572923.html Путин өченче президент мөддәтенә кереште]</ref>.
* [[16 май|16]]—[[27 май]] — 65-нче тапкыр [[Канн фестивале]] узды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24582091.html Данлыклы Канн фестивале башлана]</ref>.
* [[26 май]] — [[Евровидение 2012|57-нче Евровидение җыр бәйгесендә]] [[Швеция]] җырчысы [[Лорин]] җиңде<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24594294.html Евровидение 2012: Швеция – беренче, "Буран әбиләре" – икенче]</ref>.
* [[Сан-Франциско]]да татарча рок-төркем оешты<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24592618.html Сан Францискода татарча рок-төркем оешты]</ref>.
=== Июнь ===
[[Файл:Ак мәчет.jpg|right|250px|thumb|[[Болгар]]да яңа ачылган [[Ак мәчет]]]]
[[Файл:UEFA Euro 2012 logo.png|right|150px|thumb|[[Футбол буенча Европа чемпионаты 2012|Европа футбол чемпионаты]] логотибы]]
* [[8 июнь]] — [[Варшау]]да [[Футбол буенча Европа чемпионаты 2012|Европа футбол чемпионаты]] башланды<ref>[http://www.azatliq.org/content/blog/24613345.html Европа футбол беренчелеге саннарда]</ref>.
* [[10 июнь]] — [[Болгар]]да рәсми рәвештә [[Ислам]] динен кабул ителүгә 1090 ел тулуга багышланган җыен кысаларында Болгарда [[Ак мәчет (Болгар)|Ак мәчет]] ачылды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24609988.html#relatedInfoContainer Болгар җыены: Таҗетдин барс сынына фатиха бирде]</ref>.
* [[17 июнь]] — [[Мисыр]]да президент сайлавында [[Мөхәммәт Мурси]] җиңү яулый<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24624856.html Мисырда хакимияткә исламчы президент килде]</ref>.
* [[18 июнь]] — [[Лос-Анджелес]]та [[Microsoft]] ширкәте яңа планшетын тәкъдим итте<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24619260.html Microsoft яңа планшетын күрсәтте]</ref>.
* [[21 июнь]] — [[Google]] интернет-ширкәте юкка чыгу куркынычы янаган телләрне саклап калу өчен махсус проект башлап җибәрде<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24622606.html Google инкыйраз янаган телләрне коткару эшенә алынды]</ref>.
* [[27 июнь]] — [[Сан-Франциско]]да Google ширкәте [[Nexus 7]] дип аталган яңа планшетын тәкъдим итте<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24628935.html Google Nexus 7 планшетын күрсәтте]</ref>.
* [[30 июнь]] — [[Владивосток]] шәһәрендә [[Россия]]нең Уникенче федераль [[Сабан туе]] узды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24636352.html Владивостоктагы федераль Сабантуй ерак араларны якынайтты]</ref>.
* [[30 июнь]] — 34-нче [[Халыкара Мәскәү кинофестивале]] тәмамланды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24632302.html Мәскәү фестивале: “Орда”га бүләк]</ref>.
=== Июль ===
* [[1 июль]] — [[Футбол буенча Европа чемпионаты 2012|Европа футбол чемпионаты]] финалында 4-0 исәбе белән [[Испания]] такымы [[Италия]] җыелмасын җиңә<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24631939.html Euro 2012: Испания янә чемпион]</ref>.
* [[19 июль]] — [[Казан]]да күренекле дин әһеле [[Вәлиулла Якупов]] өеннән чыгып машинасына утырган вакытта атып үтерелгән. [[Татарстан]] мөфтие [[Илдус Фәиз]]гә һөҗүм ясалаган.<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24649833.html Вәлиулла Ягъкуб атып үтерелде, Илдус Фәиз машинасы шартлатылды]</ref>.
* [[27 июль]] — [[Лондон]]да [[XXX җәйге Олимпия уеннары]] ачылды<ref>[http://www.azatliq.org/content/blog/24658443.html Лондон уеннары: тарихтан – бүгенгә]</ref>.
=== Август ===
* [[7 август]] — [[Казан]]да полиция һәм прокуратура көчләре [[фәйзрахманчылар]] җәмгыятенә һөҗүм ясый. 19 баланы ата-аналардан тартып алып, [[Россия]]нең [[ятим]]лек учреждениеләренә озаталар.
* [[12 август]] — [[Лондон]]да [[XXX җәйге Олимпия уеннары]] тәмамланды. Алтын медальләр саны буенча беренчелекне [[АКШ]] җыелмасы алды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24675181.html Лондон-2012 тарихка кереп калды]</ref>.
* [[27 август|27]]—[[31 август]] — [[Казан]]да бишенче тапкыр [[Бөтендөнья татар яшьләре форумы]] үтте<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24688753.html Казанда татар яшьләре җыены башлана]</ref>.
* [[30 август]] — «[[ТНВ-Планета]]» каналы рәсми рәвештә эшли башлады. Анда [[«Татарлар» тапшыруы (ТНВ-Планета)|«Татарлар» тапшыруы]] эшен башлый<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24693269.html “Татар проблемнарын күтәрә торган телевидение кирәк”]</ref>.
=== Сентябрь ===
* [[4 сентябрь]] — [[Татарстан президенты]] [[Рөстәм Миңнеханов]] Татарстан делегациясенең [[АКШ]]-ның [[Питтсбург]] шәһәрендәге рәсми сәфәр барышында яшәүче татар яшьләре белән очрашты<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24699986.html Миңнеханов Питтсбург татарлары белән очрашты]</ref>.
=== Октябрь ===
[[Файл:Миңнеханов.jpg|right|250px|thumb|[[Рөстәм Миңнеханов]] «500 иң тәэсирле мөселман» исемлегенә керде]]
[[Файл:DinaGaripova.jpg|right|200px|thumb|«Голос» тапшыруы җиңүчесе — [[Динә Гарипова]]]]
* [[27 октябрь]] — [[Михаил Прохоров]] [[Мәскәү]]дә үткән «Ватандашлар платформасы» корылтаенда, илнең территориаль төзелешен үзгәртү, аерым алганда, милли республикаларга каршы тәкъдим белән чыкты<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24755309.html Ринат Закиров: "Прохоров – илнең таркалуын теләүче"]</ref>.
=== Ноябрь ===
* [[6 ноябрь]] — [[АКШ]]-да президент сайлавы. Җиңүне гамәлдәге президент [[Барак Обама]] яулый<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24763005.html Барак Обама икенче мөддәткә президент булып кала]</ref>.
* [[21 ноябрь]] — [[Исраил]] белән [[Хәмәс]] солых турында килеште<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24777667.html Израил белән Хәмәс солых турында килеште]</ref>.
* [[29 ноябрь]] — [[Татарстан]] президенты [[Рөстәм Миңнеханов]] иң тәэсирле 500 мөселман исемлегенә керде<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24784516.html Миңнеханов иң тәэсирле 500 мөселман исемлегенә керде]</ref>.
* [[30 ноябрь]] — [[Фәләстин]] [[БМО]]-да «күзәтүче дәүләт» дәрәҗәсенә күтәрелде<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24785689.html Фәләстин БМО-да "күзәтүче дәүләт" дәрәҗәсенә күтәрелде]</ref>.
=== Декабрь ===
* [[1 декабрь]] — [[Россия]] [[G20]]-дә рәислек итә башлый<ref>[http://www.itar-tass.com/c1/586454.html Россия с сегодняшнего дня стала председателем G20] {{ref-ru}}</ref>.
* [[6 декабрь]] — [[Бөтендөнья татар кәнгрисе|Бөтендөнья татар конгрессы]]ның [[Бөтендөнья татар конгрессының V корылтае|V корылтае]] үз эшен башлый<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24791164.html Казанга конгресс кунаклары җыела]</ref>.
* [[9 декабрь]] — [[Бөтендөнья татар кәнгрисе|Бөтендөнья татар конгрессы]]ның [[Бөтендөнья татар конгрессының V корылтае|V корылтае]] тәмамланды. Конгресс рәисе итеп янә [[Ринат Закиров]] сайланды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24793185.html Бишенче корылтай нәрсәгә иреште?]</ref>.
* [[12 декабрь]] — [[Россия]] президенты [[Владимир Путин]] Россия Федераль мәҗлесе алдында чыгыш ясый<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24796701.html Путинның татарларга җавабы: "Без барыбыз да – рус"]</ref>.
* [[13 декабрь]] — [[Казан]]ның [[Мәрҗәни мәчете]]ндә Татарстанда [[Коръән]] елы итеп билгеләп үтелгән 2012 елга йомгак ясалды. Чара түгәрәк өстәл сөйләшүе рәвешендә үтте<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24798028.html Казанда Коръән елына йомгак ясалды]</ref>.
* [[14 декабрь]] — «[[Хоббит: Көтелмәгән сәяхәт|Хоббит]]» фильмының халыкара премьерасы<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24802213.html "Хоббит" дөнья буйлап рекордлар куя]</ref>.
* [[15 декабрь]] — [[Франса|Франция]] [[Әфганстан]]нан тулысынча гаскәрләрен чыгарды<ref>[http://www.kommersant.ua/news/2092033 Франция полностью вывела войска из Афганистана] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131012115616/http://www.kommersant.ua/news/2092033 |date=2013-10-12 }} {{ref-ru}}</ref>.
* [[17 декабрь]] — [[«Мөхәммәдия» мәдрәсәсе]]нең оешуына 130 ел тулды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24801925.html "Мөхәммәдия" татар мәгърифәт үзәге булып калачак"]</ref>.
* [[19 декабрь]] — «Россиянең милли сәясәт стратегиясе» имзалана<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24804473.html Милләтләрне, милли республикаларны юк итү стратегиясе имзаланды]</ref>.
* [[20 декабрь]] — [[Татарстан]] министрлар кабинетында дәүләт һәм башка телләрне саклау, өйрәнү һәм үстерү програмының яңа концепциясе тәкъдим ителде<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24805025.html Дәүләт телләре програмының яңа өлгесе тәкъдим ителде]</ref>.
* [[21 декабрь]] — [[Россия]] [[Дәүләт думасы]] «Россиядә мәгариф турында» канун өлгесен өченче, соңгы укылышта раслады. Анда рус теленнән тыш башка милли телләр хокуклары кимсетелә<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24803307.html Милли телләр кимсетелгән мәгариф кануны кабул ителде]</ref>.
* [[26 декабрь]] — Россия Дәүләт Думасыннан соң [[Федерация шурасы]] «Ятим балалар турында» канунны бертавыштан раслады<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24806708.html Магнитский акты, ятим балалар һәм әхлак]</ref>.
* [[30 декабрь]] — Россиянең [[Первый канал (Россия)|Первый каналында]] барган «Голос» («''Тавыш''») тапшыруы финалында ике татар кызы катнашты. [[Динә Гарипова]] җиңүне яулады<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24811913.html Россиядә иң матур тавышлар – татар кызларында]</ref>.
== Вафатлар ==
[[Файл:Фирдәвес Әхтәмова.jpg|right|150px|thumb|[[Фирдәвес Әхтәмова]]]]
[[Файл:Т.Миңнуллин Тукай һәйкәле янында.jpg|right|150px|thumb|[[Туфан Миңнуллин]]]]
{{Төп мәкалә|2012 елда вафатлар исемлеге}}
* [[5 гыйнвар]] — [[Фәнәвил Галиев]], татар артисты, режиссер, драматург, [[Татарстан]]ның халык артисты.
* [[24 гыйнвар]] — [[Равил Бохараев]], татар язучысы, шагыйрь, публицист.
* [[22 февраль]] — [[Фирдәвес Әхтәмова]], татар актрисасы.
* [[26 февраль]] — [[Шамил Закиров]], [[Галиәсгар Камал исемендәге Татар дәүләт академия театры]] мөдире.
* [[2 апрель]] — [[Фердинанд Фарсин]], татар артисты.
*[[30 апрель]] — [[Шәүкәт Вәлиев]], журналист.
* [[2 май]] — [[Туфан Миңнуллин]], күренекле [[татар]] [[язучы]]сы, [[драматург]], җәмәгать эшлеклесе, [[Татарстан Дәүләт шурасы]] депутаты.
* [[28 май]] — [[Шәүкәт Биктимеров]], күренекле татар артисты.
* [[4 июнь]] — [[Эдуард Хиль]], җырчы, [[РСФСР]] халык артисты.
* [[14 июнь]] — [[Илдар Зарипов (1939)|Илдар Зарипов]], Татарстан һәм Русиянең атказанган рәссамы.
* [[3 июль]] — [[Дамир Бикбов]], [[ТР икътисад министрлыгы|ТР икътисад министры]].
* [[9 июль]] — [[Әнвәр Гобәйдуллин]], татар театры артисты.
* [[11 июль]] — [[Идмас Үтәгәнов]] (81), [[Казан телевидение студиясе]] режиссеры.
* [[19 июль]] — [[Вәлиулла Якупов]], татар дин әһеле, җәмәгать эшлеклесе.
* [[14 август]] — [[Таҗетдин Гыйләҗетдинов]] (88), [[артиллерия]] взводы башлыгы, [[Советлар Берлеге каһарманы]].
* [[25 август]] — [[Нил Армстронг]], [[АКШ]] астронавты, [[Ай (иярчен)|Айга]] аягы баскан беренче кеше.
* [[11 сентябрь]] — [[Алмас Булатов]], {{ССРБ байрагы}} [[Социалистик Хезмәт Каһарманы]] (1971).
* [[14 сентябрь]] — [[Ренат Шәрибҗанов]], музыкант һәм популяр җырлар авторы (Мәскәү).
* [[28 сентябрь]] — [[Хәлил Мәхмүтов]], [[Татарстан]]ның халык артисты, [[Тинчурин театры]] актеры.
* [[4 октябрь]] — [[Габбас Бибарсов]], [[татар]] дин әһеле.
* [[9 октябрь]] — [[Марина Голуб]], актриса. РФ атказанган артисты.
* [[13 ноябрь]] — [[Әхмәт Гадел]] (Әхмәт Һади улы Гаязов) — татар шагыйре, публицист.
* [[11 декабрь]] — [[Галина Вишневская]], опера җырчысы, ССРБ халык артисты.
<gallery>
Файл:Шамил Закиров.jpg|[[Шамил Закиров]]
Файл:Shaukat Biktemirov.jpg|[[Шәүкәт Биктимеров]]
Файл:Вәлиулла Якупов.jpg|[[Вәлиулла Якупов]]
Файл:Neil Armstrong pose.jpg|[[Нил Армстронг]]
Файл:Gadel.gif|[[Әхмәт Гадел]]
</gallery>
== Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе лауреатлары<ref>[http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=3501&Itemid=52 2012 елда Тукай премиясен Кол Шәриф архитекторлары гына алачак]{{Deadlink|date=April 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==
* [[Кол Шәриф мәчете]] архитекторлары төркеме:
** [[Искәндәр Сәйфуллин]]
** [[Сергей Шәкүров]]
** [[Андрей Головин]]
** [[Зөфәр Садыйков]]
** [[Айвар Саттаров]]
** [[Альбина Даишева]]
** [[Зөфәр Галиуллин]]
** [[Рөстәм Зәбиров]]
== Нобель премиясе лауреатлары<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24739365.html Нобель атнасы йомгагы. Сез бүләкне кемгә бирер идегез?]</ref> ==
[[Файл:MoYan Hamburg 2008.jpg|right|130px|thumb|[[Мо Янь]]]]
* [[Медицина һәм физиология өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Синье Яманаке]], [[Джон Һердон]] — [[тамыр күзәнәкләре]] өлкәсендә һәм хайваннарны клонлау эшләре өчен.
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Серж Һарош]], [[Дэвид Уайнлэнд]] — аерым квант элементларын үлчәү һәм идарә итү мөмкинлеген тудырган яңа эксперименталь методлар өчен.
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Роберт Лефковиц]], [[Брайан Кобилка]] — тере күзәнәкләрдә биохимик сигналлар җибәрүдә катнашкан универсаль молекулларны өйрәнү өчен.
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Мо Янь]] — уникаль дөньяга уникаль рәвештә уникаль караш тудырганы өчен.
* [[Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Элвин Рот]], [[Ллойд Шепли]] — базарларны оештыру практикасы һәм стабиль бүленеш теориясе өчен<ref>[http://lenta.ru/news/2012/10/15/nobel/ Нобелевская премия по экономике досталась двум американским ученым] {{ref-ru}}</ref>.
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[Европа Берлеге]] — [[Европа]]да тынычлык һәм демократияне ныгытканнары өчен.
== Берләшкән Милләтләр Оешмасы ==
'''{{Байрак/БМО}} [[БМО]]-ның [[тәкъвим]]ендәге [[вакыйга]]лар<ref>[http://www.un.org/en/events/observances/index.shtml БМО-ның истәлекле даталар, еллар һәм унъеллыклары]</ref>'''
* [http://social.un.org/coopsyear/ 2012 Халыкара кооперативлар елы] ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/ga/search/view_doc.asp?symbol=A/RES/64/136 A/RES/64/136 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.un.org/en/events/sustainableenergyforall/ 2012 Халыкара тотрыклы энергия чыганаклары елы] ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/ga/search/view_doc.asp?symbol=A/RES/65/151 A/RES/65/151 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.unesco.org/new/en/education/themes/education-building-blocks/literacy/ 2003—2012 Барлык кешеләрнең мәгърифәткә ирешү буенча халыкара унъеллыгы] ([[БМО]]ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/56/116 A/RES/56/116 резолюциясе] нигезендә).
* [http://social.un.org/index/IndigenousPeoples.aspx 2005—2014 Дөньяның төп халыкларның икенче халыкара унъеллыгы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130528232701/http://social.un.org/index/IndigenousPeoples.aspx |date=2013-05-28 }} ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/59/174 A/RES/59/174 резолюциясе] нигезендә).
* 2005—2014 [[Тотрыклы үсеш]] [[мәгърифәт]]е унъеллыгы ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/57/254 A/RES/57/254 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.un.org/waterforlifedecade/ 2005—2015 «Яшәү өчен су» халыкара адымлар унъеллыгы] ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/58/217 A/RES/58/217 резолюциясе] нигезендә).
* 2006—2016 Зарарланган [[регион]]нарны торгызу һәм [[тотрыклы үсеш|тотрыклы үстерү]] унъеллыгы ([[Чернобыль]] [[һәлакәт]]еннән соң өченче ун еллык) ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/62/9 A/RES/62/9 резолюциясе] нигезендә).
* 2008—2017 [[Ярлылык]]ны бетерү буенча икенче унъеллыгы ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/62/205 A/RES/62/205 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.un.org/en/events/desertification_decade/ 2010—2020 Җирләрнең чүлләргә әверелүгә каршы көрәш һәм чүлләр унъеллыгы] ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/62/195 A/RES/62/195 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.who.int/roadsafety/decade_of_action/en/index.html 2011—2020 Юл хәрәкәте иминлеген үстерү буенча адымлар унъеллыгы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120307104115/http://www.who.int/roadsafety/decade_of_action/en/index.html |date=2012-03-07 }} ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/64/255 A/RES/64/255 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.cbd.int/2011-2020/ 2011—2020 Биотөрлелек унъеллыгы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130213034845/http://www.cbd.int/2011-2020/ |date=2013-02-13 }} ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/65/161 A/RES/65/161 резолюциясе] нигезендә).
* 2011—2020 [[Колониализм]]ны бетерү буенча өченче халыкара унъеллыгы ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/65/119 A/RES/65/119 резолюциясе] нигезендә).
'''{{Байрак/БМО}} [[БМО]] кысаларындагы очрашулар, конференцияләр һәм вакыйгалар тәкъвиме<ref>[http://www.un.org/en/events/][[БМО]]<span> кысаларындагы очрашулар, конференцияләр һәм вакыйгалар тәкъвиме</span></ref>'''
* [[3 апрель]] — [[Рим]]да ([[Италия]]) [[Халыкара авыл хуҗалыгын үстерү фонды]] [[директорлар шурасы]]ның 105-нче утырышы башлана
* [[16 апрель]] — [[Женева]]да ([[Швейцария]]) [[Бөтендөнья интеллектуаль милек оешмасы]]ның ''Хөкүмәтара интеллектуаль милек һәм генетик ресурслары, гореф-гадәтләр, йолалар һәм фольклор буенча комитеты''ның 21-нче утырышы башлана
* [[16 апрель]] — [[Женева]]да ([[Швейцария]]) [[БМО-ның кеше хокуклары буенча югары комиссары идарәсе]]нең ''Мөмкинчелекләре чикләнгән кешеләрнең хокуклары буенча комитеты''ның 7нче утырышы башлана
* [[16 апрель]] — [[Монреаль]]да ([[Канада]]) [[БМО-ның әйләнә тирән мохите программасы]]ның ''Озон буенча секретариаты'' идарә итү комитетының 66нче очрашуы башлана
* [[16 апрель]] — [[Женева]]да ([[Швейцария]]) [[БМО-ның кеше хокуклары буенча югары комиссары идарәсе]]нең ''Мигрант эшчеләре һәм аларның гайлә әгъзаларының хокукларын яклау буенча комитеты''ның 16-нче утырышы башлана
* [[18 апрель]] — [[Флоренция]]да ([[Италия]]) [[Файл:Flag of UNESCO.svg|20px]] [[ЮНЕСКО|Мәгариф, фән һәм мәдәният сораулары буенча Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]ның патронажы астында ''«Фән һәм технологияләр турында мәгълүмат таратуда сыйфат, тугрылык һәм күркәмлек» 12-нче халыкара фән һәм технологияләр турында мәгълүмат тарату конференциясе'' башлана
* [[20 апрель]] — [[Доха]]да ([[Катар]]) [[БМО-ның сәүдә һәм икътисади үсеш конференциясе оешмасы]] оештырган ''2012 Бөтендөнья инвестицияләр форумы'' башлана
* [[21 апрель]] — [[Доха]]да ([[Катар]]) [[БМО-ның сәүдә һәм икътисади үсеш конференциясе оешмасы]]ның 13-нче утырышы (UNCTAD XIII) башлана
* [[23 апрель]] — [[Женева]]да ([[Швейцария]]) [[БМО-ның кеше хокуклары буенча югары комиссары идарәсе]]нең ''Чикләнмәгән хөкүмәтара үсеш хокуклары буенча эшче төркеме''нең 13нче утырышы башлана
* [[23 апрель]] — [[Дар-эс-Салам]]да ([[Танзания]]) [[Файл:Flag of UNESCO.svg|20px]] [[ЮНЕСКО|Мәгариф, фән һәм мәдәният сораулары буенча Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]ның ''Африка илләренең су ресурслары белән идарә сәясәте буенча фәнни конференциясе'' башлана.
* [[30 апрель]] — [[Женева]]да ([[Швейцария]]) [[БМО-ның кеше хокуклары буенча югары комиссары идарәсе]]нең ''Африка чыгышлы кешеләрнең хәлләре буенча эксперт эшче төркеме''нең 11нче утырышы башлана.
* [[30 апрель]] — [[Женева]]да ([[Швейцария]]) [[БМО-ның кеше хокуклары буенча югары комиссары идарәсе]]нең ''Дәлилсез кулга алулар буенча эшче төркеме''нең 63нче утырышы башлана.
* [[30 апрель]] — [[Женева]]да ([[Швейцария]]) [[БМО-ның кеше хокуклары буенча югары комиссары идарәсе]]нең ''Икътисади, иҗтимаги һәм мәдәни хокуклар буенча комитеты''ның 48-нче утырышы башлана.
* [[20 июнь]] — [[Рио-де-Җанейро]]да ([[Бразилия]]) БМО-ның тотрыклы үсеш буенча конференциясе
== Шулай ук карагыз ==
* [[2012 ел әдәбиятта]]
* <categorytree>2012 ел</categorytree>
== Искәрмәләр ==
<div class="reflist4" style="height: 360px; overflow: auto; padding: 3px" >
{{Искәрмәләр|2}}
</div>
== Сылтамалар ==
* [http://www.azatliq.org/content/article/24810362.html 2012 йомгаклары: шатлыклар, гаугалар, һәлакәтләр]
* [http://www.azatliq.org/content/article/24812385.html 2012 йомгаклары: Фән һәм технология]
* [http://www.azatliq.org/content/article/24809296.html 2012 йомгаклары: интернет дөньясы]
[[Төркем:2012 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
qkvqqaj46h130ag1turi9j8ith6wa8b
1977 ел
0
15635
5839762
4307661
2026-05-06T05:46:27Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839762
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1977}}
{{Ел өчен навигация|1977}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1977|КТ=18 февраль}}
{{Башлана торган ел|1977}}
== Вакыйгалар ==
* [[31 гыйнвар]] — [[Казан]]да [[Яшьләр үзәге (Казан)|Яшьләр үзәге]] бинасы сафка баса.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1977 елда туганнар}}
* [[1 гыйнвар]] — [[Дамир Шәйхетдин]], татар журналисты, [[шәҗәрә]]ләр төзүче.
* [[2 февраль]] — [[Шакира]], [[Колумбия]] җырчысы, кино актрисасы, хәйрияче.
* [[1 март]] — [[Раил Гатауллин (1977)|Раил Гатауллин]],
* [[11 июнь]] — [[Рәмис Латыйпов]], татар журналисты.
* [[24 июнь]] — [[Рамилә Искәндәр]], кино һәм театр артисты ([[Мәскәү]])
* [[24 июль]] — [[Чулпан Закирова]], биюче, хореограф, [[ТР халык артисты]].
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1977 елда вафатлар}}
* [[11 гыйнвар]] — [[Зәкия Туфайлова]], балалар шагыйрәсе, [[ССРБ Язучылар берлеге]] әгъзасы.
* [[5 май]] — [[Евгения Гинзбург]], [[ССРБ]] журналисты, мемуарлар авторы, тарих фәннәре кандидаты.
* [[15 май]] — [[Әхнәф Харисов]], [[башкорт әдәбияты]] галиме.
* [[июнь]] — [[Вәсим Солтанов]], [[язучы]], [[укытучы]], [[Сталин репрессияләре|сәяси золым корбаны]].
* [[16 август]] — [[Элвис Пресли]], [[АКШ|америка]] җырчысы һәм актёры, «[[рок-н-ролл]] короле».
* [[24 август]] — [[ТАССР]]ның халык, [[РСФСР]]нең атказанган артисты [[Хөсәен Уразиков]] (''1894-1977'').
* [[23 октябрь]] — [[Жакан Сыздыков]], казакъ шагыйре, Тукайны тәрҗемә итүче.
* [[5 ноябрь]] — [[Заһидә Бурнашева]], [[татар]] шагыйрәсе, җәмәгать эшлеклесе.
* [[5 декабрь]] — [[Александр Василевский]], Совет гаскәр башлыгы, Советлар Берлеге Маршалы ([[1943 ел|1943]]), Гомуми штаб башлыгы, Югары Сәргаскәрлек ставкасының әгъзасы.
* [[25 декабрь]] — [[Чарли Чаплин]], актёр, режиссёр, сценарийлар язучы.
* [[Исмәгыйль Гайнетдинов]] – татардан чыккан беренче һөнәри архитектор, профессор.
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Гамил Әфзал]], татар шагыйре<ref>http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=84&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1977 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
hz16di0qhcdcnus6ark6bd1mq3d5b8b
1958 ел
0
16919
5839750
5359314
2026-05-06T05:23:17Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839750
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1958}}
{{Ел өчен навигация|1958}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Башлана торган ел|1958}}
== Вакыйгалар ==
* [[22 февраль]] — [[Мисыр]] һәм [[Сүрия]] президентлары ике илнең ''Берләшкән Гарәб Җөмһүриятенә'' берләшүе турында акт имзалыйлар.
* [[19 март]] — [[Страсбург]]та беренче [[Европарламент]] утырышы ачыла.
* [[2 апрель]] — Уичита Фоллста ([[Техас]]) көчле [[торнадо]] теркәлгән, тизлеге 450 км/сәгатькә.
* [[21 май]] — [[КПССның Татарстан өлкә комитеты]] пленумы «Татар гомумбелем мәктәпләрендә эшнең торышы һәм яхшырту чаралары турында» карарын чыгара.
* [[29 июнь]] — [[Бразилия]] такымы беренче тапкыр [[футбол]] буенча дөнья чемпионатында җиңде.
* [[16 июль]] — Юдино [[Яшел Үзән районы]] дип үзгәртелә.
* [[20 август]] — "[[Шәһәр]]ләрдә һәм [[шәһәр тибындагы бистә]]ләрдә яшәүче гражданнарга шәхси милек итеп терлек тотуны тыю турындагы" [[КПСС ҮК]]ның карары чыга.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1958 елда туганнар}}
* [[10 гыйнвар]] — [[Флүр Баһаутдинов]], юрист, язучы.
* [[21 гыйнвар]] — [[Фирзәр Мортазин]], музыкант, композитор, популяр җырлар авторы.
* [[1 февраль]] — [[Тәүфикъ Кәримов]], язучы, Казакъстан халыклары Ассамблеясе Рәисе урынбасары, «Казакъстанда татар һәм башкорт конгрессы» Республика иҗтимагый идарәсе рәисе.
* [[1 февраль]] — [[Рөстәм Фәткуллин]], [[«Болакта» Яшьләр театры]] баш режиссеры. [[ТР атказанган сәнгать эшлеклесе]].
* [[24 февраль]] — [[Силвия Пфайфер]], [[Бразилия]] кино һәм театр актрисасы, топ-модель.
* [[2 март]] — [[Андрей Поминов]], [[Татарстан Республикасы Мәгариф һәм фән министрлыгы|министр]] урынбасары.
* [[21 март]] — [[Гэри Олдмен]], инглиз киноактёры.
* [[3 апрель]] — [[Алек Болдуин]] ({{lang-en|Alec Baldwin}}), [[АКШ|Америка]] актёры.
* [[10 апрель]] — [[Азат Хөсәенов (1958)|Азат Хөсәенов]] (''Азат Тимершәех''), [[җырчы]], [[ТР халык артисты]].
* [[2 май]] — [[Әнвәр Либабов]], кино һәм пантомима театры артисты.
* [[14 май]] — [[Риф Гайнанов]], [[грек-рим көрәше]] буенча халыкара класслы спорт остасы, Россиянең атказанган тренеры.
* [[30 май]] —[[Елена Майорова]], кино һәм театр актрисасы, РСФСР атказанган артисты.
* [[2 июль]] — [[Рафис Кашапов]], [[Бөтентатар иҗтимагый үзәге]]нең [[Чаллы]] бүлекчәсенең рәисе, 2014 елдан — сәяси тоткын.
* [[7 июль]] — [[Айдар Юзиев]], фәлсәфәче-галим, фән докторы, [[ТР атказанган фән эшлеклесе]].
* [[29 август]] — [[Майкл Джексон]], җырчы, композитор.
* [[31 август]] — [[Искәндәр Гыйләҗев]], татар халкы тарихы белгече, галим, педагог.
* [[7 сентябрь]] — [[Рәфига Усманова]], шагыйрә һәм журналист.
* [[8 сентябрь]] — [[Азат Хәлимов]], баянчы, [[ТР атказанган артисты]] (1999).
* [[10 сентябрь]] — [[Крис Коламбус]], [[АКШ]] кинорежиссеры.
* [[14 сентябрь]] — [[Рамил Исламов]], әдәбият белгече.
* [[7 октябрь]] — [[Зифа Кадыйрова]], татар язучысы.
* [[29 октябрь]] — [[Дэйвид Ремник]], [[АКШ]] журналисты, язучы.
* [[9 ноябрь]] — [[Хәмит Камалов]], РФ генерал-лейтенанты.
* [[15 ноябрь]] — [[Шәһит Заһретдинов]], мәшһүр совет спортчысы, велосипедчы, шоссе велоузышлары буенча [[ССРБ]] чемпионы.
* [[19 ноябрь]] — [[Хәбир Ибраһим]], язучы-драматург.
* [[22 ноябрь]] — [[Кадрия Идрисова]], [[Бөтендөнья татар конгрессы|БТК]] каршындагы «Ак калфак» оешмасы рәисе (2014 елдан).
* [[30 ноябрь]] — [[Фәрит Бәшир]], татар әдәбият галиме, тәнкыйтьче.
* [[2 декабрь]] — [[Наил Шәймәрдәнов]], Башкортстанда яшәүче автор-башкаручы.
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1958 елда вафатлар}}
* [[8 февраль]] — [[Иван Кочнев]], Советлар Берлеге Каһарманы.
* [[28 июль]] — [[Габдулла Фәйзи]] (''[[Габдулла Сатыев]]''), педагог, дәреслекләр авторы.
* [[22 август]] — [[Роже Мартен Дю Гар]], француз язучысы, [[Нобель бүләге]] лауреаты.
== Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе лауреатлары ==
* [[Фәрит Яруллин]], татар композиторы<ref name="gabdullatukay.ru">http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=71&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* [[Нәҗип Җиһанов]], татар композиторы<ref name="gabdullatukay.ru"/>.
* [[Әхмәт Фәйзи]], татар язучысы<ref name="gabdullatukay.ru"/>.
* [[Ширияздан Сарымсаков]], режиссер<ref name="gabdullatukay.ru"/>.
* [[Әнәс Тумашев]], татар рәссамы<ref name="gabdullatukay.ru"/>.
* [[Хәлил Әбҗәлилов]], татар артисты<ref name="gabdullatukay.ru"/>.
* [[Фатих Колбарисов]], артист<ref name="gabdullatukay.ru"/>.
* [[Асия Хәйруллина]], артистка<ref name="gabdullatukay.ru"/>.
* [[Лотфулла Фәттахов]], рәссам<ref name="gabdullatukay.ru"/>.
* [[Харис Якупов]], рәссам<ref name="gabdullatukay.ru"/>.
* [[Нияз Даутов]], режиссер<ref name="gabdullatukay.ru"/>.
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1958 ел]]
[[Төркем:Еллар]]
rvsp5erz404sfq7frbn0vazegv7lmv4
1985 ел
0
17134
5839772
4117808
2026-05-06T06:07:51Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839772
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1985}}
{{Ел өчен навигация|1985}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1985|КТ=21 гыйнвар}}
{{Башлана торган ел|1985}}
* Халыкара яшьләр елы ([[БМО]]).
== Вакыйгалар ==
* [[1 гыйнвар]] — беренче [[югары дәрәҗәле доменнар]] теркәлә ([[.arpa]], [[.com]], [[.edu]], [[.gb]], [[.gov]], [[.mil]], [[.net]], [[.org]], [[.us]]).
* [[15 гыйнвар]] — [[Урта Азия]]нең иң югары бинасы (''[[Ташкент телеманарасы]] — {{сан|375|м}}'') төзелеше тәмамлана.
* [[20 гыйнвар]] — [[Рональд Рейган]] [[АКШ президенты]] вазифаларына икенче мөддәткә керешә.
* [[16 февраль]] — [[Исраил]] [[Ливан]]нан гаскәрләрен чыгара башлый.
* [[11 март]] — [[СБКФ ҮК]] пленумы Генераль сәркатиб булып [[Михаил Горбачев]]ны сайлый.
* [[25 март]] — [[Лос-Анҗелес]]та [[Оскар, 1985|57-нче Оскар премиясен тапшыру тантанасы]] уза.
* [[26 апрель]] — [[Варшава килешүе]] 30 елга озайтыла.
* [[25 май]] — [[Бангладеш]]та тропик циклон {{сан|10|мең}}гә якын кеше тормышын өзә.
* [[17 июнь]] — [[АКШ]]-да [[Discovery]] каналы тапшыра башлый.
* [[14 июль]] — [[Люксембург]]ның кечкенә [[Шенген]] шәһәрендә җиде дәүләт арасында ([[Бельгия]], [[Нидерландлар]], [[Люксембург]], [[Франция]], [[Алмания]], [[Португалия]], [[Испания]]) [[Шенген килешүе]] имзалана.
* [[31 август]] — [[Титаник]] көймәсе табыла.
* [[29 декабрь]] — [[Новосибирск]]та [[Себер]]нең беренче метрополитены ачыла.
== Туулар ==
[[Рәсем:Bilya.JPG|right|100px|thumb|[[Динияр Биләлетдинов]]]]
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1985 елда туганнар}}
* [[17 гыйнвар]] — [[Илнур Закиров]], [[Татарстан Республикасының Атказанган артисты|Татарстанның атказанган артисты]], [[Муса Җәлил премиясе|М. Җәлил премиясе]] лауреаты.
* [[5 февраль]] — [[Криштиану Роналду]], [[футбол]]чы.
* [[27 февраль]] — [[Динияр Биләлетдинов]], [[футбол]]чы.
* [[22 март]] — [[Камил Сәмигуллин]], [[татар]] дин әһеле, [[Татарстан]] мөфтие.
* [[26 март]] — [[Кира Найтли]] [[британ]] актрисасы.
* [[29 март]] — [[Шакур]], татар [[рәп]] [[җырчы]]сы.
* [[21 апрель]] — [[Алинә Сафиуллина]], татар җырчысы.
* [[24 апрель]] — [[Талия Миңнуллина]], Татарстан Республикасының хуҗалык җитәкчесе.
* [[28 сентябрь]] — [[Айсылу Имамиева]], җурналист, язучы.
* [[3 ноябрь]] — [[Гүзәлия Нәҗипова]], [[Казан татар дәүләт яшь тамашачылар театры|Габдулла Кариев театры]] артисты.
* [[8 декабрь]] — [[Илдар Әхмәтов]], татар эстрада җырчысы.
* [[26 декабрь]] — [[Гөлчәчәк Хәмәдинурова]], актриса, [[Камал театры]].
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1985 елда вафатлар}}
* [[Гариф Галиев]], [[татар]] [[язучы]]сы.
* [[11 гыйнвар]] — [[Вазыйх Исхаков]], татар язучысы.
* [[11 гыйнвар]] — [[Ярулла Вәлиев]], татар язучысы.
* [[12 февраль]] — [[Тәлгать Нигъмәтуллин]], татар актеры.
* [[10 март]] — [[Константин Черненко]], [[СССР|ССРБ]] сәясәтчесе, [[СБКФ ҮК]] генераль сәркатибе.
* [[20 март]] — [[Файл:Hero of the USSR.png|15px]] [[Кузьма Новоселов]], очучы, [[Советлар Берлеге каһарманы]].
* [[23 март]] — [[Шәзам Сафин]], [[классик көрәш|классик төр]] көрәшчесе, [[Хельсинки 1956|XV Олимпиада]] уеннары җиңүчесе.
* [[24 май]] — [[Мөхәммәт Гайнуллин]], татар [[галим]]е, әдәбият белгече.
* [[7 сентябрь]] — [[Абдрахман Кумысников]], балет артисты, балетмейстер, педагог.
* [[19 сентябрь]] — [[Итало Кальвино]], [[итальян]] язучысы.
* [[30 сентябрь]] — [[Симона Синьоре]], [[француз]] киноактрисасы.
* [[12 ноябрь]] — [[Әхмәт Бикчәнтәев]], татар архитекторы.
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Нури Арсланов]], татар шагыйре («Иделем — илем» исемле шигырьләр һәм поэмалар китабы өчен)<ref>[http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=1138&Itemid=81 Тукай премиясе лауреатлары — Нури Арсланов]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== [[Нобель премиясе]] лауреатлары ==
[[Рәсем:Franco Modigliani.jpg|right|100px|thumb|[[Франко Модильяни]]]]
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Клаус фон Клитцинг]].
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Херберт Хауптман]], [[Джером Карле]].
* [[Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Майкл Браун]], [[Джозеф Голдштейн]].
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Клод Симон]].
* [[Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Франко Модильяни]].
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[Дөнья табиблары атом-төш сугышын булдырмас өчен]].
== Шулай ук карагыз ==
{{Навигация
|Викиҗыентык = 1985
}}
<categorytree>1985 ел</categorytree>
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
[[Төркем:1985 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
gogfejw996hmqpjzwcqan2a7mrt01tk
1959 ел
0
17191
5839751
5360874
2026-05-06T05:26:15Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839751
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1959}}
{{Ел өчен навигация|1959}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Башлана торган ел|1959}}
== Вакыйгалар ==
* [[8 гыйнвар]] — [[Шарль де Голль]] [[Франса|Франция]] президенты итеп сайлана.
* [[17 июль]] — {{байрак/АКШ}} президенты Д. Эйзенхауэр «Әсир милләтләр турындагы» канун имзалый. Шул көннән алып июль аеның өченче атнасында [[Әсир милләтләр атнасы]] билгеләнә.
* [[3 ноябрь]] — [[Казан телестудиясе]]нең беренче тапшырулары эфирга чыга.
* [[29 декабрь]] — [[Никита Хрущев]] [[КПСС ҮК]] пленумында «перспективасыз авыллар»ны бетерү башлангычы белән чыга.
* [[Казаноргсинтез]] төзелеше башлана.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1959 елда туганнар}}
* [[1 гыйнвар]] — [[Салават Гыйләҗетдинов]], татар рәссамы.
* [[5 гыйнвар]] — [[Әскәр Айтматов]], {{байрак|Кыргызстан}} [[Кыргыз Республикасы]] тышкы эшләр министры (2002-2005).
* [[24 февраль]] — [[Фәрит Вәлиуллин]], рәссам-монументчы, [[Тукай премиясе]] (''[[2016 ел|2016]]'').
* [[2 март]] — [[Гафур Каюмов]], драматург.
* [[18 март]] — [[Люк Бессон]], [[Французлар|француз]] кинорежиссёры, сценарист һәм продюсер.
* [[19 март]] — [[Гамил Әсхәдулла]], «[[Мунча ташы]]» татар эстрадасы театрының сәнгать җитәкчесе.
* [[29 март]] — [[Рөстәм Абязов]], музыкант, дирижёр, [[оркестр]] җитәкчесе, [[Тукай бүләге]] иясе.
* [[8 май]] — [[Азат Хөсәенов (1959)|Азат Хөсәенов]] (1959), баянчы, композитор, [[ТР атказанган сәнгать эшлеклесе]] (1998).
* [[27 май]] — [[Ранис Газизов]], [[Юлдаш (газета, Казан)|«Юлдаш» газетасының]] баш мөхәррире, танылган журналист һәм нашир.
* [[1 июнь]] — [[Надежда Кадышева]], җырчы, РФ халык артисты.
* [[3 июнь]] — [[Айрат Фазылҗанов]], табиб, галим.
* [[13 июнь]] — [[Клаус Йоһаннис]], {{байрак|Румыния}} [[Румыния]] президенты (''[[2014 ел|2014]]''), милләте - алман.
* [[26 июнь]] — [[Асаф Вәлиев]], җырчы (баритон), ТР-ның халык артисты.
* [[18 август]] — [[Газинур Морат]], татар шагыйре.
* [[25 август]] — [[Равил Гайнетдин]], Мәскәү җәмигъ мәчете имам-хатибы.
* [[7 сентябрь]] — [[Салават Исхаков (1959)|Салават Исхаков]], тарихчы.
* [[1 октябрь]] — [[Рәшит Минһаҗ]], татар журналисты.
* [[7 октябрь]] — [[Әлфәт Закирҗанов]], әдәбият галиме, фән докторы.
* [[17 октябрь]] — [[Әнис Галимҗанов]], татар галиме.
* [[4 декабрь]] — [[Игорь Щетинин]], рәссам, [[Тукай премиясе]] (''[[2016 ел|2016]]'').
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1959 елда вафатлар}}
* [[29 гыйнвар]] — [[Әсгать Айдар]], татар шагыйре.
* [[16 март]] — [[Хәбибулла Ибраһимов (1894)|Хәбибулла Ибраһимов]], драматург, композитор.
* [[17 май]] — [[Фазыл Исхаков]], төрки телләр белгече, филология фәннәре докторы.
* [[9 ноябрь]] — [[Шәриф Сүнчәләй]], [[Башкортстан]]да мәгариф системасын оештыручы татар галиме туа.
== Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе лауреатлары<ref>http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=72&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> ==
* [[Габдрахман Әпсәләмов]], татар язучысы.
* [[Николай Провоторов]], артист.
* [[Рөстәм Яхин]], татар композиторы.
* [[Мансур Мозаффаров]], татар композиторы.
* [[Фәхри Насретдинов]], татар җырчысы.
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1959 ел]]
[[Төркем:Еллар]]
smaoie5a3ut3yi5rymdbilclbyf13pk
1989 ел
0
17196
5839777
4220019
2026-05-06T06:23:35Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839777
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1989}}
{{Ел өчен навигация|1989}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1989|КТ=6 февраль}}
{{Башлана торган ел|1989}}
* [[Анна Ахматова]] елы ([[ЮНЕСКО]]).
* [[1989 елгы инкыйлаблар]] елы.
== Вакыйгалар ==
* [[7 гыйнвар]] — [[Япония]] шаһзадәсе [[Акихито]] яңа император булып игълан ителә.
* [[12 гыйнвар]] — [[ССРБ]]да соңгы [[Халык исәбен алу 1989|Халык исәбе алына]].
* [[14 гыйнвар]] — [[Башкортстан Татар иҗтимагый үзәге]]нең беренче оештыру җыены.<ref>[https://www.azatliq.org/a/30380742.html Башкортстан Татар иҗтимагый үзәге ничек башланды]</ref>
* [[12 гыйнвар|12]]—[[19 гыйнвар]] — [[ССРБ]] тарихында соңгы җанисәп.
* [[15 февраль]] — [[Әфганстан]]нан совет хәрбиләре чыгарыла.
* [[13 март]] — [[Интернет]] буларак танылган [[Бөтендөнья пәрәвезе]] ({{lang-en|World Wide Web, WWW}}) оештырыла.
* [[26 март]] — {{байрак/ССРБ}} [[ССРБ]]да беренче альтернатив халык депутатларын сайлаулар.
* [[18 май]] — Югары [[Литва ССР]] Шурасы Бәйсезлек турындагы Декларацияне кабул итә.
* [[12 июль]] — [[Уфа дәүләт «Нур» татар театры|Уфа Нур татар театры]] яңадан оеша.
* [[4 июнь]] — [[Уфа янындагы тимер юл һәлакәте]].
* [[4 июнь]] — {{байрак/Кытай}} [[Пекин]]ның Тяньаньмэнь мәйданында студентларның җыены вәхшиләрчә бастырыла.
* [[14 июль]] — [[Франция инкыйлабы]]ның 200 еллыгы билгеләнә.
* [[22 июль]] — [[Таҗик теле]] [[Таҗикстан]] дәүләт теле булып игълан ителә.
* [[август]] — [[Казан]]да [[«Идел» журналы]] чыга башлый.
* [[22 август]] — [[Казан]]да [[һиҗри]] буенча [[Идел буенда Исламның кабул ителүенең 1100 еллыгы]] бәйрәм ителә. Чаралар [[Үзәк стадион (Казан)|Үзәк стадион]]да уза, [[Ленин районы (Казан)|Ленин районы]]нда [[Болгар мәчете (Казан)|Болгар мәчете]]нә ташы салына.
* [[31 август]] — [[Молдав теле]] [[Молдавия]]дә дәүләт теле булып игълан ителә һәм латин әлифбасына күчерелә.
* [[15 сентябрь]] — [[Сембер]] шәһәрендә [[«Өмет» (Сембер)|«Өмет» газетасы]]ның беренче саны дөнья күрде.
* [[22 сентябрь]] — [[Казакъ теле]] [[Казакъстан]]ның дәүләт теле булып игълан ителә<ref>[http://online.zakon.kz/Document/?doc_id=1005765 Закон Казахской Советской Социалистической Республики от 22 сентября 1989 года О языках в Казахской ССР]</ref>.
* [[15 октябрь]] — [[Казан]]да беренче тапкыр милли хәрәкәт [[1552 ел]]да Казанны яклап һәлак булган бабаларыбыз истәлегенә [[Хәтер көне]]н уздыра.
* [[14 ноябрь]] — [[ССРБ Югары Шурасы]] Сталин оештырган милләтләрне туган җирләреннән сөрү гамәлләрен хокуксыз һәм җинаятьчел дип тапты.<ref>https://ru.wikisource.org/wiki/Декларация_ВС_СССР_от_14.11.1989</ref>
* [[17 ноябрь]] — [[Праһа]] шәһәрендә полиция тыныч демонстрацияне куа.
* [[17 декабрь]] — [[АКШ]]та Fox телевижн каналы буенча [[Симпсоннар]] сериалы тапшырыла башлый.
* [[27 декабрь]] — [[Башкорт Автономияле Совет Социалистик Республикасы|БАССР-ның]] [[Мифтахетдин Акмулла премиясе]] булдырыла.
* [[29 декабрь]] — [[Чехословакия]]не [[Вацлав Һавел]] җитәкли.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1989 елда туганнар}}
* [[3 март]] — [[Ришат Төхвәтуллин]], эстрада җырчысы (лирик тенор).
* [[21 февраль]] — [[Корбин Блю]], [[АКШ]] поп-җырчысы, биюче.
* [[4 июнь]] — [[Эльдар Касыймов]], [[әзәриләр|әзәри]] җырчысы, [[Евровидение 2011]] бәйгесе җиңүчесе.
* [[5 июнь]] — [[Артем Пискунов]], драма артисты, [[Тинчурин театры]] артисты, [[«Тантана» премиясе|«Тантана»]], [[Дамир Сираҗиев премиясе|Дамир Сираҗиев]] премияләре лауреаты.
* [[17 май]] — [[Радик Юлъякшин]], эстрада җырчысы.
* [[27 июнь]] — [[Наил Нәбиуллин (1989)|Наил Нәбиуллин]], татар милли хәрәкәте активисты.
* [[23 июль]] — [[Дәниел Редклифф]], британ актеры.
* [[13 сентябрь]] — [[Томас Мюллер]], Алмания футболчысы, [[Футбол буенча дөнья чемпионаты 2014|2014 ел Дөнья чемпионы]].
* [[15 сентябрь]] — [[Илнур Зәкәрин]], шоссе велоузышчысы.
* [[17 октябрь]] — [[Айнур Биргалин|Айнур хәзрәт Биргалин]] (1989), [[Башкортстан Республикасы|БР]] мөфтие.
* [[26 ноябрь]] — [[Алмаз Борһанов]], драма актеры, [[Камал театры]] артисты.
* [[8 декабрь]] — [[Резедә Сәләхова]], [[Тинчурин театры]] артисты.
== Вафатлар ==
[[Рәсем:Dauli.jpg|right|100px|thumb|[[Нәби Дәүли]]]]
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1989 елда вафатлар}}
* [[Нәби Дәүли]], [[татар]] шагыйре.
* [[Рамазан Байтимеров]], татар шагыйре, [[Рөстәм Яхин]] музыкасына язылган [[Татарстан гимны|«Туган ягым» җыры]]на сүзләр авторы.
* [[1 гыйнвар]] — [[Ревдар Садыйков]] (51), балет артисты, мөгаллим, [[Тукай бүләге]] иясе.
* [[7 гыйнвар]] — [[Хирохито]], {{байрак|Япония}} [[Япония]] императоры.
* [[23 гыйнвар]] — [[Сальвадор Дали]], [[испаннар|испан]] рәссамы.
* [[4 апрель]] — [[Семен Коновалов]], [[Файл:Hero of the USSR.png|15px]] [[Советлар Берлеге каһарманы]], танкист.
* [[18 май]] — [[Әнвәр Бикчәнтәев]] (72), күренекле совет язучысы.
* [[27 август]] — [[Борһан Шәһиди]] (94), [[КХР]] дәүләт эшлеклесе.
* [[12 сентябрь]] — [[Сәет Шәкүров]] (71), татар драматургы.
* [[22 ноябрь]] — [[Шамил Сериков]] (33), [[грек-рим көрәше]] буенча [[Җәйге Олимпия уеннары 1980|Мәскәү Олимпия уеннары]] чемпионы.
* [[24 ноябрь]] — [[Әсгать Мирзаһитов]] (61), язучы, драматург. [[Башкорт Автономияле Совет Социалистик Республикасы|БАССР]] Язучылар берлеге идарәсе рәисе.
* [[8 декабрь]] — [[Венера Шәрипова]], җырчы.
* [[14 декабрь]] — [[Андрей Сахаров]] (68), совет физигы, диссидент, хокук яклаучы.
*[[17 декабрь]] — [[Җәмал Вәзиева]], әдәбият белгече.
* [[26 декабрь]] — [[Николай Чаушеску]] (71), [[Румыния]] президенты, диктатор.
== [[Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Хәмит Ярми]], татар язучысы, галим («Татар халык иҗаты» унике томлык фәнни хезмәткә керткән зур өлеше өчен — '''үлгәннән соң''')<ref>[http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=1217&Itemid=81 Тукай премиясе лауреатлары — Хәмит Ярми]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* [[Хуҗи Мәхмүтов]], татар язучысы, галим («Татар халык иҗаты» унике томлык фәнни хезмәткә керткән зур өлеше өчен)<ref>[http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=1215&Itemid=81 Тукай премиясе лауреатлары — Хуҗи Мәхмүтов]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== [[Нобель премиясе]] лауреатлары ==
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Норман Рамзей]], [[Ханс Демелт]], [[Вольфгаң Пауль]].
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Сидней Олтмен]], [[Томас Чек]].
* [[Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Джон Майкл Бишоп]], [[Харолд Вармус]].
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Камило Хосе Села]].
* [[Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Трюгве Хаавельмо]].
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[Далай-лама XIV]].
== Шулай ук карагыз ==
{{Навигация
|Викиҗыентык = 1989
}}
<categorytree>1989 ел</categorytree>
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
[[Төркем:1989 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
ihtsxin2a1f431cr73qaz7vdhfz5v39
1968 ел
0
17784
5839753
4457414
2026-05-06T05:31:00Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839753
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1968}}
{{Ел өчен навигация|1968}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Башлана торган ел|1968}}
== Вакыйгалар ==
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1968 елда туганнар}}
* [[2 гыйнвар]] — [[Олег Дерипаска]], эшкуар, миллиардер.
* [[17 февраль]] — [[Айрат Фәррахов]], табиб, министр.
* [[29 февраль]] — [[Әнисә Сабир]], Г. Камал исемендәге Татар академия театрының артисты (1988-2001).
* [[22 апрель]] — [[Айдар Әхмәтов]], балет артисты, балетмейстер. РФ атказанган, ТР халык артисты.
* [[29 апрель]] — [[Колинда Грабар-Китарович]], {{байраклаштыру|Хорватия}}президенты (2015 елдан).
* [[30 май]] -- [[Илфак Шиһапов]], журналист, язучы, продюсер.
* [[28 май]] — [[Кайли Миноуг]], Австралия җырчысы (''сопрано''), [[кино]] актрисасы.
* [[26 июль]] — [[Гөлшат Нигъмәтуллина]], [[ТР МК Гражданлык хәле актларын теркәү идарәсе|ТР МК ГАТХИ]] башлыгы (2019).
* [[7 сентябрь]] — [[Фәрид Мифтахов]], эшмәкәр, иганәче һәм җәмәгать эшлеклесе.
* [[12 октябрь]] — [[Хью Джекмен]], [[Австралия]] киносы һәм телеактеры, продюсер.
* [[6 ноябрь]] — [[Дмитрий Комарь]], [[август путчы|август фетнәсе]]ндә һәлак булучы, [[Советлар Берлеге Каһарманы]].
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1968 елда вафатлар}}
* [[6 гыйнвар]] — [[Фатыйма Габитова]], мөгаллимә, шагыйрә.
* [[27 март]] — [[Юрий Гагарин]], космонавт.
*[[29 март]] — [[Фәйзи Биккинин]], [[ТАССРның атказанган артисты]].
* [[1 апрель]] — [[Лев Ландау]], [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] лауреаты.
* [[19 апрель]] — [[Нигъмәт Зөлкарнәй]], татар язучысы, укытучы, һәвәскәр тарихчы.
* [[4 апрель]] — [[Мартин Лютер Кинг]] (''Martin Luther King'').
* [[23 июнь]] — [[Әнвәр Давыдов]], татар язучысы.
* [[27 июль]] — [[Камал III]], драма актеры.
* [[3 август]] — [[Габделмәңгыйм Әминов]], КДУ, КАИ профессоры.
* [[30 декабрь]] — [[Кирилл Мерецков]], хәрби башлык, [[Советлар Союзы]] маршалы.
== Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе лауреатлары ==
* [[Нәкый Исәнбәт]], татар язучысы<ref>http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=76&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1968 ел]]
[[Төркем:Еллар]]
dn08yl758855gbi0o2ervjirlro7chw
1979 ел
0
17995
5839764
5531647
2026-05-06T05:51:58Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839764
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1979}}
{{Ел өчен навигация|1979}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1979|КТ=28 гыйнвар}}
{{Башлана торган ел|1979}}
* [[БМО]] тәкъвимендә — Халыкара бала елы.
* [[Time]] журналы '''1979 ел''' кешесе дип Ислам инкыйлабы җитәкчесе [[Аятолла Хәмейни]]ны атый.
== Вакыйгалар ==
* [[22 гыйнвар]] — Казанда [[КДУ]]ның мәдәният һәм спорт комплексы (КСК УНИКС) төзелеше башлана.
* [[11 февраль]] — [[Тәһран]]да [[Аятолла Хомейни]] тарафдарлары инкыйлабта җиңүен игълан итә.
* [[17 февраль]] — [[16 март]] — [[Кытай-Вьетнам сугышы]].
* [[17 февраль]] — [[Сент-Люсия]] утрау-дәүләте [[Бөекбритания]]дән бәйсезлеккә ирешә.
* [[4 май]] — [[Маргарет Тэтчер]] [[Бөекбритания]] премьер-министры вазифаларына керешә.
* [[1 июнь]] — [[Зимбабве]] бәйсезлеге игълан ителә.
* [[17 июль]] — [[Никарагуа]] диктаторы [[Анастасио Сомоса]] [[АКШ]]-га качып китә.
* [[3 август]] — [[Экваториаль Гвинея]]дә хәрби көчләр белән хөкүмәт бәреп төшерелә.
* [[4 ноябрь]] — [[Тәһран]]да студентлар, [[АКШ]] илчелегенә бәреп кереп, 53 америкалыны әсир итә.
* [[25 декабрь]] — [[Әфганстан]]га совет гаскәрләре кертелә.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1979 елда туганнар}}
* [[9 март]] — [[Ренат Биккинин]], [[татар]] [[көрәшче]]се, [[грек-рим көрәше]] буенча [[Европа]] чемпионы.
* [[4 апрель]] — [[Хит Леджер]], [[АКШ|Америка]] актеры.
* [[19 апрель]] — [[Кейт Һадсон]], [[АКШ]] актрисасы.
* [[21 апрель]] — [[Джеймс МакЭвой]], [[Шотландия|шотланд]] актеры.
* [[4 май]] — [[Наталья Башурина|Наташа Башурина]] (''1979-2010''), шагыйрә, журналист.
* [[30 июнь]] — [[Лилия Сәрвәрова]], педагог, музыковед, фольклорчы, этномузыколог, сәнгать белеме кандидаты, [[Татарстан Республикасының Атказанган сәнгать эшлеклесе]] (2015).
* [[27 август]] — [[Фәридә Корбангалиева]], [[татар]] журналисты, «Россия» каналы алып баручысы.
* [[17 сентябрь]] — [[Рамил Нуриманов]], [[татар]] көрәшчесе, [[билбаулы көрәш]] буенча ике тапкыр дөнья чемпионы.
* [[17 октябрь]] — [[Альбина Шаһиморатова]], татар опера [[җырчы]]сы, сопрано.
* [[31 декабрь]] — [[Вәсилә Фәттахова]] (1979—[[2016 ел|2016]]), [[Башкортстан]]да яшәп иҗат иткән татар [[җырчы]]сы.
<gallery>
Файл:Renat Bikkinin.jpg|[[Ренат Биккинин]]
Файл:Heath Ledger.jpg|[[Хит Леджер]]
Файл:Ramil Nurimanov-1.jpg|[[Рамил Нуриманов]]
Файл:James McAvoy.jpg|[[Джеймс МакЭвой]]
Файл:А.Шаһиморатова.jpg|[[Альбина Шаһиморатова]]
Файл:Kate Hudson 2006 cropped.jpg|[[Кейт Һадсон]]
</gallery>
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1979 елда вафатлар}}
* [[26 гыйнвар]] — [[Петр Гаврилов]], [[Советлар Берлеге Каһарманы]] вафат була.
* [[7 февраль]] — [[Габдрахман Әпсәләмов]], [[татар]] язучысы.
* [[7 февраль]] — [[Зифа Басыйрова]], [[җырчы]], [[Татарстан]]ның атказанган артисткасы.
* [[23 март]] — [[Җәвад Алмаз]], [[татар әдәбияты]] галиме.
* [[24 июнь]] — [[Мөхит Кичүбаев]], татар драма актеры.
* [[3 июль]] — [[Луи Дюрей]], [[француз]] композиторы, җәмәгать эшлеклесе.
* [[8 июль]] — [[Роберт Вудворд]], [[АКШ]] химигы.
* [[13 сентябрь]] — [[Рим Сыртланов]], [[башкорт]] сәхнәсе артисты.
* [[16 октябрь]] — [[Юхан Борген]], [[норвеж]] [[язучы]]сы, драматург.
* [[3 декабрь]] — [[Әхмәтгәрәй Рамазанов]], авиация генерал-лейтенанты.
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Туфан Миңнуллин]], татар драматургы<ref>http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=86&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== [[Нобель премиясе]] лауреатлары ==
[[Файл:Mother Teresa.jpg|right|100px|thumb|[[Тереза Ана]]]]
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Шелдон Глэшоу]], [[Абдус Сәлам]], [[Стивен Вайнберг]].
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Һерберт Браун]], [[Георг Виттиг]].
* [[Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Аллан Кормак]], [[Годфри Хаунсфилд]].
* [[Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Теодор Шульц]], [[Уильям Льюис]].
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Одисеас Элитис]].
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[Тереза Ана]] — «бәлагә юлыккан кешегә ярдәм итүдә эшчәнлеге өчен».
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
== Шулай ук карагыз ==
* <categorytree>1979 ел</categorytree>
[[Төркем:1979 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
h2452edr9n5kofvdor76uux8qsluix5
1969 ел
0
18020
5839755
4452823
2026-05-06T05:33:20Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839755
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1969}}
{{Ел өчен навигация|1969}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Башлана торган ел|1969}}
== Вакыйгалар ==
* [[14 апрель]] — [[ТАССР Министрлар Шурасы]] карары белән [[Болгар]] шәһәрлеге нигезләрендә [[Болгар дәүләт тарихи-архитектура музей-тыюлыгы]] оештырыла.
* [[28 апрель]] — [[Шарль де Голль]] үз теләге белән [[Франция]] президенты вазыйфасыннан китә.
* [[1 июнь]] — [[Греция]] Конституцияне кабул итә.
* [[13 июнь]] — [[Ярославль дәүләт университеты]] нигезләнә.
* [[14 июль]] — [[Сальвадор]] һәм [[Һондурас]] арасында [[футбол сугышы]] башлана.
* [[16 июль]] — [[Аполлон-11]] космик корабы старт ала. Беренче тапкыр кешеләр [[Ай (иярчен)|Айга]] юл тота.
* [[21 август]] — [[Иерусалим]]да [[Әл Әкъса мәчете]] яндырыла.
* [[1 сентябрь]] — [[Түбән Кама музыка көллияте]] беренче укучыларын кабул итә.
* [[2 сентябрь]] — [[Интернет]] барлыкка килә.
* [[9 сентябрь]] — [[Канада]]да [[инглиз теле|инглиз]] һәм [[француз теле|француз]] телен дәүләт телләре буларак игълан иткән Тел акты гамәлгә керә.
* [[14 ноябрь]] — [[Ай]]га американың «[[Аполлон-12]]» корабы утыра.
* [[19 ноябрь]] — футболчы [[Пеле]] 909 нчы матчта 1000 нче голны кертә.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1969 елда туганнар}}
* [[11 февраль]] — [[Дженнифер Энистон]], [[АКШ]] актрисасы.
* [[11 февраль]] — [[Ленар Сафин]], [[Татарстан Республикасы Транспорт һәм юл хуҗалыгы министрлыгы|ТР транспорт һәм юл хуҗалыгы министры]] (''[[2010 ел]]ның [[22 апрель|22 апреленнән]]'').
* [[23 февраль]] — [[Денис Мантуров]], РФ сәнәгать һәм сәүдә министры ([[2012 ел]]дан).
* [[24 апрель]] — [[Илсур Мәтшин]], [[Казан]] мэры.
* [[25 апрель]] — [[Чулпан Зариф]], шагыйрә, әдәбият галиме.
* [[26 май]] — [[Анжелика Варум]], [[Россия]] эстрада [[җырчы]]сы, актрисасы.
* [[9 июнь]] — [[Айдар Кәлимуллин]], КФУ профессоры, институт директоры.
* [[24 июнь]] — [[Рөстәм Нигъмәтуллин]], ТР беренче вице-премьеры (''[[2017 ел]]дан'').
* [[19 июль]] — [[Рамил Юныс]], татар-мөселман рухание.
* [[8 август]] — [[Зөлфия Камалова]], татар җырчысы ([[Австралия]]).
* [[4 сентябрь]] — [[Гиорги Маргвелашвили]], {{байрак|Гөрҗистан}} [[Гөрҗистан]] президенты.
* [[10 сентябрь]] — [[Айдар Габдинов]], җырчы (''тенор''), [[Татарстанның атказанган артисты]].
* [[19 октябрь]] — [[Зөлфия Газизова (актриса)|Зөлфия Газизова]], драма актрисасы.
* [[27 октябрь]] — [[Рәдиф Җамалетдинов]], татар галиме, профессор.
* [[5 ноябрь]] — [[Мидхәт Шаһиәхмәтов|Мидхәт Шаһиәхмәтев]], дәүләт эшлеклесе.
* [[10 ноябрь]] — [[Фаиз Мөхәммәтшин]], дин әһеле, [[Удмуртия]] мөфтие.
* [[15 ноябрь]] — [[Ирек Шәрипов]], журналист, V чакырылыш [[Татарстан Дәүләт Шурасы|ТР Дәүләт шурасы]] депутаты.
* [[28 ноябрь]] — [[Әсхәт Якушев]], спортчы.
* [[5 декабрь]] — [[Айвар Шәрипов]], табиб.
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1969 елда вафатлар}}
* [[Габделбари Баттал]] (1880—1969) — күренекле татар әдибе, тарихчы.
* [[Вәкил Закиров]], [[Татар академия театры]] артисты.
* [[5 апрель]] — [[Ромуло Гальегос]] (''Rómulo Gallegos''), венесуэл язучысы, мәгърифәтче, [[Венесуэла]] президенты.
* [[23 ноябрь]] — [[Сирин Батыршин]], татар шагыйре.
* [[28 декабрь]] — [[Исмәгыйль Рәмиев]], галим-китапчы, матбугат белгече һәм библиограф.
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Ибраһим Гази]], татар язучысы<ref>http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=77&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1969 ел]]
[[Төркем:Еллар]]
qtfozilloat9gjis4s3l6owg3jdcpm0
1974 ел
0
18023
5839758
5607088
2026-05-06T05:41:16Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839758
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1974}}
{{Ел өчен навигация|1974}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Башлана торган ел|1974}}
== Вакыйгалар ==
* [[20 июль]] — [[Төркия]] үз гаскәрләрен [[Кипр утравы]]на кертә.
* [[30 июль]] — [[Француз теле]] [[Квебек]]ның бердәнбер рәсми теле булып игълан ителә.
* [[12 август]] — [[Төркия]] [[Кипр]]га төрек автоном округларын ясау таләбе белән чыга.
* [[28 август]] — [[ССРБ Югары Советы]] [[колхоз]]чыларга паспорт бирү карарын чыгара.
* [[31 август]] — [[Греция]] [[НАТО]]-дан чыгу турында карар итә.
* [[12 сентябрь]] — [[Эфиопия]] императоры [[Хайле Селассие I]] тәхеттән бәреп төшерелә.
* [[23 октябрь]] — [[Вена шәһәре|Венада]] [[XXII Олимпия уеннары]] [[Мәскәү]]дә узачак дигән карар чыгарыла.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1974 елда туганнар}}
* [[20 гыйнвар]] — [[Шамил Аляутдинов]], [[Мәскәү Мемориаль мәчете]]ндә имам-хатыйб, күпсанлы китаплар авторы.
* [[27 гыйнвар]] — [[Равил Сабыр]], язучы, драматург, журналист.
* [[28 гыйнвар]] — [[Әнвәр Нургалиев]], татар эстрада җырчысы ([[Уфа]]).
* [[1 май]] — [[Мөршидә Кыямова]], журналист.
* [[22 май]] — [[Айрат Фазылҗанов]], сәнгать остасы.
* [[30 май]] — [[Эдуард Латыйпов (1974)|Эдуард Латыйпов]], [[Әлмәт театры|театр]] актеры, ''[[ТР атказанган артисты]] (2018).''
* [[2 июнь]] — [[Гата Камский]] (''Гатаулла Сабиров''), [[АКШ]] шахматисты.
* [[19 июнь]] — [[Азамат Гафаров]], артист, җырчы.
* [[19 август]] — [[Сергей Рыжиков]], {{байрак|Русия}} [[РФ]] космонавты.
* [[22 август]] — [[Айгөл Бариева]], татар җырчысы.
* [[2 октябрь]] — [[Лилиан Наврозашвили]], актриса.
* [[11 ноябрь]] — [[Леонардо ДиКаприо]], [[АКШ]] актеры.
* [[21 декабрь]] — [[Фатыйх Котлы]], тәрҗемәче, [[Татарстан язучылар берлеге]] әгъзасы.
* [[Ләйләгөл Гыймадиева]], шагыйрә, татар әдәбияты галимәсе.
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1974 елда вафатлар}}
* [[6 апрель]] — [[Сәхибҗамал Гыйзәтуллина]], беренче татар актрисасы.
* [[10 май]] — [[Сәлах Хөсни]], 1940—1965 елларда Казан курчак театрының баш режиссеры.
* [[13 май]] — [[Хаҗиәхмәт Галимов]] (''Хаҗи Бохарский'', 75), театр һәм кино актеры, режиссер (Уфа).
* [[3 июнь]] — [[Рәшит Нәҗметдинов]], шахмат буенча халыкара дәрәҗәдәге оста, [[ССРБ]]-ның атказанган тренеры.
* [[22 июнь]] — [[Дариюс Мийо]] (''Darius Milhaud''), француз композиторы, дирижёр.
* [[18 август]] — [[Гариф Гомәр]], [[Башкортстан]]да яшәп иҗат иткән татар язучысы.
* [[18 декабрь]] — [[Мотыйк Әхмәдуллин]], Советлар Берлеге Каһарманы, сапёр.
== Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе лауреатлары ==
* [[Мирсәй Әмир]], татар язучысы<ref name="gabdullatukay.ru">http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=82&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* [[Нил Юзиев]], әдәбият галиме, тәнкыйтьче<ref name="gabdullatukay.ru"/>.
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1974 ел]]
[[Төркем:Еллар]]
cdt5bby1amnfggpdt6lvxi5qwlsq0x5
1973 ел
0
18049
5839757
3501925
2026-05-06T05:38:59Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839757
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1973}}
{{Ел өчен навигация|1973}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Башлана торган ел|1973}}
== Вакыйгалар ==
* [[16 гыйнвар]] — Совет планетаара «Луна-21» станциясенең көнчыгыш өлешендәге [[Ай]] өслегенә йомшак утыртылганнан соң, [[Җир]] юлдашы буенча «Луноход-2» сәяхәтен башлый.
* [[22 июнь]] — [[БМО]]-га [[Алман Демократик Җөмһүрияте|АДҖ]] һәм [[Федератив Алмания Җөмһүрияте|ФАҖ]] кабул ителделәр.
* [[24 июнь]] — [[Леонид Брежнев]] [[АКШ]]-га рәсми сәфәр вакытында салкын сугыш тәмамлануын хәбәр итте.
* [[23 октябрь]] — [[Казан]]да [[Оргсинтез]] бассейнын кулланышка тапшыру турындагы документ имзалана.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1973 елда туганнар}}
* [[9 гыйнвар]] — [[Равил Кузюров]], [[Татарстан Республикасы Урман хуҗалыгы министрлыгы|ТР урман хуҗалыгы министры]] (2018 елдан).
* [[9 гыйнвар]] — [[Лилия Мөхәммәтҗанова]], педагог, филолог, публицист, фольклорчы, филология фәннәре докторы.
* [[24 гыйнвар]] — [[Айрат Ситдыйков]], археолог, [[Тукай премиясе]] иясе (''[[2016 ел|2016]]'').
* [[21 март]] — [[Булат Нигъмәтуллин (1973)|Булат Нигъмәтуллин]], җырчы, ''[[ТР атказанган артисты]] (2017).''
* [[16 май]] — [[Гөлнара Кәшипова]], драма актрисасы, [[Татарстан Республикасының Атказанган артисты|Татарстанның атказанган артисты]].
* [[17 июнь]] — [[Зөлфия Вәлиева]], [[Тинчурин театры]] актрисасы, [[ТР атказанган артисты]].
* [[12 август]] — [[Илфат Әскәров]], Яр Чаллы татар театры актеры, [[ТР атказанган артисты]].
* [[18 август]] — [[Марк Шаттлворт]], [[КАР]] эшкуары, икенче космик түрист.
* [[27 сентябрь]] — [[Рамил Вәҗиев]], [[Камал театры]] актеры, [[ТР атказанган артисты]].
* [[15 декабрь]] — [[Лилия Низамиева (1973)|Лилия Низамиева]], актриса, [[ТР атказанган артисты]] (2019).
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1973 елда вафатлар}}
* [[8 апрель]] — [[Пабло Пикассо]] (''Pablo Picasso''), испан рәссамы.
* [[14 апрель]] — [[Динис Исламов]], язучы, журналист.
* [[18 апрель]] — [[Сабит Моканов]], казакъ язучысы.
* [[2 май]] — [[Җәүдәт Фәйзи]], татар композиторы.
* [[10 июль]] — [[Сәгыйть Агиш]], язучы, шагыйрь, балалар язучысы.
* [[2 сентябрь]] — [[Джон Толкин]], инглиз язучысы.
* [[19 октябрь]] — [[Кадыйр Даян]], башкорт шагыйре.
* [[31 октябрь]] — [[Ашальчи Оки]], удмурт шагыйрәсе, табибә.
* [[25 декабрь]] — [[Исмәт Инөнү]], {{байрак|Төркия}} [[Төркия]] президенты.
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Гариф Ахунов]], татар язучысы<ref>http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=81&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1973 ел]]
[[Төркем:Еллар]]
5lpagb19cffophufi96tiwjv0dl0v8c
1980 ел
0
18162
5839765
5751889
2026-05-06T05:55:00Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839765
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1980}}
{{Ел өчен навигация|1980}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1980|КТ=16 февраль}}
{{Башлана торган ел|1980}}
* [[Time]] журналы '''1980 ел''' кешесе дип [[АКШ президенты]] [[Рональд Рейган]]ны атый.
== Вакыйгалар ==
* [[12 март]] — Казанда V «[[Зур Идел]]» күргәзмәсе ачыла. Экспозициягә 586 авторның 1300 әсәре чыгарылган.
* [[1 апрель]] — [[Түбән Кама]]да [[«Мунча ташы» театры]] оештырыла.
* [[17 апрель]] — ''Көньяк Родезия'' исеме [[Зимбабве]]га үзгәртелә.
* [[19 июль]] — [[Мәскәү]]дә [[XXII Олимпия уеннары]] ачылды.
* [[5 август]] — [[Бельгия]] тел принципы буенча өч автоном провинциягә бүленде.
* [[20 август]] — [[Украина]] элемтә министрлыгы «[[Америка тавышы]]», «[[Би-Би-Си]]» һәм «Алман дулкыны» радиоларын томалау турында карар чыгара.
* [[22 сентябрь]] — [[Сәддам Хөсәен]] гаскәрләре [[Иран]]га һөҗүм итә.
* [[30 сентябрь]] — [[Исраил]]дә яңа акча берәмлеге ([[шекел]]) кертелгән.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1980 елда туганнар}}
* [[21 гыйнвар]] — [[Йосыф Дәүләтшин]], дин әһеле, имам-мөхтәсиб.
* [[27 гыйнвар]] — [[Марат Сафин (1980)|Марат Сафин]], татар теннисчысы.
* [[5 февраль]] — [[Сөмбел Гаффарова]], татар язучысы, журналист.
* [[12 февраль]] — [[Кристина Риччи]], [[АКШ]] киноактрисасы.
* [[11 март]] — [[Лиана Әмирханова]], татар шагыйрәсе.
* [[18 март]] — [[Алексей Яһудин]], бозда фигуралы шуу буенча [[Олимпия уеннары]] ([[2002 ел|2002]]) чемпионы
* [[21 март]] — [[Роналдиньо]], бразил [[футбол]]чысы, [[2002 ел]] дөнья чемпионы.
* [[30 апрель]] — [[Алия Арсланова]], татар язучысы, журналисты.
* [[5 июнь]] — [[Гөлназ Абдуллаева]], [[татар]] артисткасы, [[Мирхәйдәр Фәйзи исемендәге Оренбург дәүләт татар драма театры]]ның яшь артисты.
* [[5 июль]] — [[Ева Грин]], [[французлар|француз]] актрисасы.
* [[28 июль]] — [[Ринат Гыйззәтуллин]], РФ министр урынбасары ([[2011 ел|2011]]).
* [[7 сентябрь]] — [[Нигәр Җамал]], [[Азәрбайҗан]] җырчысы.
* [[4 ноябрь]] — [[Гүзәл Шакирова (актриса)|Гүзәл Шакирова]], [[Татарстан Республикасының Атказанган артисты|Татарстанның атказанган артисты]] (2015).
* [[12 ноябрь]] — [[Ландыш Әбүдәрова]], шагыйрә, журналист.
* [[13 декабрь]] — [[Диләрә Зиннәтова]], [[Казан татар дәүләт яшь тамашачылар театры|Габдулла Кариев исемендәге Казан Татар дәүләт яшь тамашачы театры]] артисты ([[2003 ел]]дан).
* [[22 декабрь]] — [[Гөлназ Нәүмәтова]], [[Тинчурин театры]] актрисасы, [[ТР атказанган артисты]] (2013).
== Вафатлар ==
[[Файл:Sajide suleimanova.jpg|right|130px|thumb|[[Саҗидә Сөләйманова]]]]
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1980 елда вафатлар}}
* [[13 февраль]] — [[Тәүфикъ Камалиев]], шагыйрь, әдәби хезмәткәр.
* [[19 март]] — [[Тимер Арслан]], [[татар]] һәм [[башкорт]] шагыйре.
* [[14 апрель]] — [[Джанни Родари]], [[итальян]] [[язучы]]сы.
* [[15 апрель]] — [[Жан-Поль Сартр]], [[француз]] фәлсәфәчесе, язучы.
* [[10 май]] — [[Саҗидә Сөләйманова]], татар шагыйрәсе.
* [[1 июнь]] — [[Мирсәй Әмир]], татар язучысы, драматург.
* [[7 июнь]] — [[Генри Миллер]], [[АКШ|Америка]] язучысы.
* [[10 июнь]] — [[Шәйхи Маннур]], татар язучысы.
* [[25 июль]] — [[Владимир Высоцкий]], [[рус]] шагыйре, актер.
* [[20 август]] — [[Джо Дассен]], француз композиторы, җырчы.
* [[15 октябрь]] — [[Михаил Лаврентьев (1900)|Михаил Лаврентьев]], математик, академик.
*[[29 октябрь]] — [[Нәкый Бикташев]], рәссам.
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Илдар Юзеев]], татар шагыйре<ref>http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=87&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== [[Нобель премиясе]] лауреатлары ==
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Джеймс Кронин]], [[Вал Фитч]].
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Пол Берг]], [[Уолтер Гилберт]], [[Фредерик Сенгер]].
* [[Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Барух Бенасерраф]], [[Жан Доссе]], [[Джордж Снелл]].
* [[Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Лоуренс Клейн]].
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Чеслав Милош]].
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[Адольфо Эскивель]].
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1980 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
ldxdip4tkpm1mfeosonxb4lc0wukmob
1978 ел
0
18205
5839763
4413100
2026-05-06T05:49:22Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839763
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1978}}
{{Ел өчен навигация|1978}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1978|КТ=7 февраль}}
{{Башлана торган ел|1978}}
== Вакыйгалар ==
* [[Ризван Хәмид]]нең «Синең урынына кайттым...» драмасы [[Галиәсгар Камал исемендәге Татар дәүләт академия театры]]нда куела.
* [[28 июнь]] — [[кырымтатар халкы]]ның хокуклары өчен көрәшкән [[Муса Мамут]] һәлак була.
* [[31 август]] — Казанда ОҖТчыларның [[Яңа бистәгә һөҗүме]].
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1978 елда туганнар}}
* [[16 февраль]] — [[Любовь Толкалина]], [[РФ]] [[кино]] актрисасы.
* [[16 апрель]] — [[Иван Ургант]], актёр, журналист.
* [[18 май]] — [[Артем Здунов]], [[Мордва Республикасы]] башлыгы, элекке [[Татарстан Республикасы Икътисад министрлыгы|Татарстан икътисад министры]] (''[[2014 ел]]дан''), [[Дагстан]] премьер-министры (''[[2018 ел]]дан'').
* [[18 май]] — [[Айрат Вәлиев]], [[КДАУ]] ректоры.
* [[5 май]] — [[Илдар Фазлетдинов]], галим-филолог, журналист (Уфа).
* [[12 июль]] — [[Мишель Родригес]], АКШ кино актрисасы.
* [[9 август]] — [[Одри Тоту]], [[француз]] актрисасы.
* [[19 август]] — [[Екатерина Шульман]], Русия сәясәт һәм законнар чыгару мәсьәләләре буенча белгеч, публицист.
* [[5 сентябрь]] — [[Әминә Галиева]], [[Татарстан Республикасының Атказанган артисты|Татарстан Республикасының атказанган артисты]].
* [[20 октябрь]] — [[Алсу Каюмова]], [[Камал театры]] актрисасы, [[ТР атказанган артисты]].
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1978 елда вафатлар}}
* [[19 апрель]] — [[Кәшифә Тумашева]], [[татар]] театры режиссеры.
* [[15 июнь]] — [[Никул Эркай]], эрзә язучысы, драматург, тәрҗемәче.
* [[7 июль]] — [[Хәй Вахит]], татар драматургы, шагыйрь.
* [[21 сентябрь]] — [[Хәсән Сарьян]], татар язучысы, прозаик, әдәби редактор.
* [[28 сентябрь]] — [[Иоанн Павел I]], [[Рим папасы]].
* [[10 ноябрь]] — [[Әхмәтвәли Мәңгәр]] (Ahmet Veli Menger), Төркиядәге татар сәүдәгәре, эшкуар, җәмәгать эшлеклесе.
* [[6 декабрь]] — [[Томази Кереселидзе]], милиция лейтенанты җинаятьчеләр кулыннан һәлак була.
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Равил Фәйзуллин]], татар шагыйре<ref>http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=85&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1978 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
9yqsc2581a88sdclohw7diogxrfs2db
17 апрель
0
18225
5839748
4107465
2026-05-06T05:17:47Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839748
wikitext
text/x-wiki
'''17 апрель''' — [[Милади тәкъвиме]]ндә дүртенче айның унҗиденче көне. Ел ахырына кадәр 258 көн кала.
{{Апрель тәкъвиме}}{{Шулай ук карагыз/Көн}}
{{Тарихта бу көн}}
=={{Бәйрәмнәр һәм вакыйгалар}}==
[[File:ملف:احتفالات اهالي دير الزور بالاستقلال.jpg|thumb|{{SYR}}ның тулы бәйсезлеген игълан ителүе, {{Димәшкъ гербы}}, [[1946]]]]
[[File:Malbec grapes.jpg|thumb|<u>Бөтендөнья ''Мальбек'' төре [[йөзем]]е көне</u> {{ARG}}ның ''[[Анд таулары]]'' [[үзән]]лекләрендә туа.]]
[[File:MonumentoMST.JPG|thumb|{{BRA}}нең [[Үз җирләре булмаган авыл хуҗалыгы эшчеләре хәрәкате]]нең ''([[:en:Landless Workers' Movement|en]])'' көрәшенә багышланган Оскар Нимейер ясаган һәйкәле, [[File:Brasão de Armas do Município de Curitiba.png|20px]] [[Куритиба]] шәһәре.]]
==={{Халыкара истәлекле период}}===
==={{Илләр буенча бәйрәмнәр}}===
* {{Байрак/Куба}} [[Куба]] — '''''Контрреволюцияне [[җиңү көне]]''''' <small>({{lang-es|}})</small>.<ref>{{ref-ru}} [http://anydaylife.com/calendar/1907 День победы над контрреволюцией на Кубе]</ref>
::[[1961 ел]]да {{USA}}ның [[Рәсем:Seal of the Central Intelligence Agency.svg|20px]] ''[[Үзәк күзләү идарәсе]]'' оештырган [[Дуңгызлар култыгы ябырылуы]] <small>({{lang-es|[[:es:Invasión de Bahía de Cochinos|Invasión de Bahía de Cochinos]]}})</small> торышлыгын туктата алуына багышлана.
* {{Байрак/Сүрия}} [[Сүрия]] — '''''Бәйсезлек көне''''' <small>({{lang-en|[[:en:Evacuation Day (Syria)|Evacuation Day (Syria)]]}}, {{lang-ar|[[:ar:عيد الجلاء (سوريا)]]}})</small>.
==={{Һөнәри һәм җәмгыяви бәйрәмнәр}}===
* [[Бөтендөнья гемофилия федерациясе]] ''<small>([[:en:World Federation of Hemophilia|en]])</small>'' — '''''Бөтендөнья [[гемофилия]] көне''''' <small>({{lang-ru|[[:ru:Всемирный день гемофилии|Всемирный день гемофилии]]}})</small>.
* '''''Бөтендөнья мальбек [[йөзем]]е көне''''' <small>({{lang-es|Día Mundial del [[:es:Malbec|Malbec]]}})</small>.<ref>{{ref-es}}[http://www.losandes.com.ar/notas/2013/4/17/malbec-celebracion-expande-mundo-708740.asp Día del Malbec, Diario Los Andes] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130418111736/http://www.losandes.com.ar/notas/2013/4/17/malbec-celebracion-expande-mundo-708740.asp |date=2013-04-18 }}</ref>
* '''''Халыкара авыл хуҗалыгы эшчеләре көрәше көне''''' <small>({{lang-pt|Dia Internacional de Luta dos Trabalhadores do Campo}}, {{lang-fr|Journée mondiale des luttes paysannes}})</small>.<ref>{{ref-fr}} [http://www.journee-mondiale.com/69/17_avril-luttes_paysannes.htm Journée mondiale 17 avril]</ref>
::{{BRA}}нең [[Үз җирләре булмаган авыл хуҗалыгы эшчеләре хәрәкате]] ''<small>([[:en:Landless Workers' Movement|en]])</small>'' [[1996]] елда {{Пара штаты байрагы}}ның [[File:Bandeira de Eldorado dos Carajás.png|20px]] [[Элдораду-дус-Каражас]] <small>({{lang-pt|[[:pt:Eldorado dos Carajás|Eldorado dos Carajás]]}})</small> муниципалитетында оештырган манифестация <u>канлы фаҗига нәтиҗәсендә</u> ''<small>([[:pt:Massacre de Eldorado dos Carajás|pt]])</small>'' таратылуыннан соң барлыкка килде.
* {{USA}}:
** {{ASM}} — '''''[[Байрак]] көне''''' <small>({{lang-en|[[:en:National Day#A|Flag Day]]}})</small>.<ref>{{ref-en}} [http://www.2camels.com/flag-day-american-samoa.php 2Camels.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120415085154/http://www.2camels.com/flag-day-american-samoa.php |date=2012-04-15 }}</ref><ref>{{ref-en}} [http://blssooalo.tripod.com/samoan-culture.html FLAG DAY PARADE]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
** {{Нью-Йорк штаты байрагы}} / {{Нью-Йорк гербы}} — '''''Вераццано көне''''', <small>([[1524 ел]]ның апрель аенда итальян диңгезче [[:ru:Верраццано, Джованни да|Джованни Вераццано ''(rus)'']] {{Нью-Йорк гербы}} [[лиман]]ын ачуга багышланган истәлекле көн)</small>.<ref>{{ref-en}} [http://www.italianhistorical.org/page50b.html In 1954 the Italian Historical Society of America was successful in having April 17 proclaimed Verrazzano Day by Mayor Robert Wagner. This was followed in 1957 when Governor Harriman presented the first proclamation from the State of New York.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180313214241/http://www.italianhistorical.org/page50b.html |date=2018-03-13 }}</ref>
* {{BRA}} — '''''Компакт-дисклар сатучы кибетләр көне''''' <small>({{lang-pt|Dia do Lojista de [[:pt:CD|CD]]}})</small>.<ref>{{ref-pt}} [http://jornalgospelnews.com.br/2012/04/17/17-de-abril-dia-do-lojista-de-cd/ 17 de Abril – Dia do Lojista de CD.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305005202/http://jornalgospelnews.com.br/2012/04/17/17-de-abril-dia-do-lojista-de-cd/ |date=2016-03-05 }}</ref>
* {{GAB}} — '''''[[Хатын-кыз]]лар көне''''' <small>({{lang-fr|Journée des femmes}}, {{lang-en|[[:en:Public holidays in Gabon|Women's Day]]}})</small>.<ref>{{ref-fr}} [http://pdgfrance.vefblog.net/85.html Fédération PDGFrance]</ref>
* {{IRQ}} — '''''[[Азык-төлек һәм авыл хуҗалыгы оешмасы]] көне''''' <small>({{lang-en|[[:en:Public holidays in Iraq|FAO Day]]}})</small>.<ref>{{ref-en}} [http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/iraq-fao-day/ Iraq Observes FAO Day on April 17] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131107164544/http://aglobalworld.com/holidays-around-the-world/iraq-fao-day/ |date=2013-11-07 }}</ref>
* {{KAZ}} — '''''Янгын сүндерү хезмәте көне''''' <small>({{lang-kk|Өртке қырсы қызмет күні}}, {{lang-ru|День противопожарной службы}})</small>.<ref>{{ref-ru}} [http://www.calend.ru/holidays/0/0/2447/ День противопожарной службы Республики Kазахстан — 17 апреля. История и особенности праздника в проекте Календарь Праздников 2010]</ref>
* {{TUR}} — '''''"[[Авыл]] институтлары" көне''''' <small>({{lang-tr|[[:tr:Köy Enstitüleri|Köy Enstitüleri]] Günü}})</small>.<ref>{{ref-tr}} [http://blog.milliyet.com.tr/17-nisan-koy-enstituleri-gunu-nde/Blog/?BlogNo=121666 17 Nisan Köy Enstitüleri günü'nde]</ref>
::Илнең авылларында 1940 елларда ачыла башлаган [[малай]]лар һәм [[кыз]] [[бала]]лар бергә укытыла торган [[башлангыч мәктәп]]ләрнең әһәммиятен искә төшерү хакына [[истәлекле көн]].
* {{PSE}} — '''''Фәлистыйн тоткыннары көне''''' <small>({{lang-es|Día del Preso Palestino}})</small>.<ref>{{ref-es}} [http://www.unhchr.ch/Huridocda/Huridoca.nsf/TestFrame/a19f87532032a236802566a6003999ac?Opendocument El Día del Preso Palestino se celebra el 17 de abril]</ref>
* {{Байрак/Япония}} [[Япония]] — '''''[[Бала]]ларны яклау көне''''' <small>({{lang-ja|少年保護デ}})</small>.<ref name="1tv_">{{ref-ru}} {{cite web|url=http://www.1tv.ru/sprojects_utro_video/si33/v79|title=Живые драгоценности. 100 лет подвигу. Нелегальные иммигранты. Редкая болезнь. День защиты детей в Японии|publisher=1tv.ru|author=|date=|description=День защиты детей в Японии|lang=ru|accessdate=2012-04-18|archiveurl=https://www.webcitation.org/67yarmuWD?url=http://www.1tv.ru/sprojects_utro_video/si33/v79|archivedate=2012-05-27}}</ref>
=== [[Апрель#.D0.9A.D0.B8.D2.A3 .D0.B2.D0.B0.D0.BA.D1.8B.D1.82.D0.BB.D1.8B .D1.85.D0.B0.D0.BB.D1.8B.D0.BA.D0.B0.D1.80.D0.B0 .D1.87.D0.B0.D1.80.D0.B0.D0.BB.D0.B0.D1.80|Киң вакытлы халыкара чаралар]] ===
=={{Вакыйгалар}}==
* [[1895 ел|1895]] — [[Япон-кытай сугышы (1894—1895)|Япон-кытай сугышы]] тәмамлана.
* [[1856 ел|1856]] — {{Квебек гербы}} {{CAN}}ның [[башкала]]сы буларак игълан ителә.
* [[1941 ел|1941]] — [[Икенче бөтендөнья сугышы]]ннан [[Югославия кыйраллыгы|Югославия]] гаскәрләре чыга.
* [[1980 ел|1980]] — ''Көньяк Родезия'' исеме {{ZWE}}га үзгәртелә.
* [[2005 ел|2005]] — {{RUS}}нең {{Красноярск крае байрагы}} һәм {{Эвенк автономияле округы байрагы}}н берләштерү буенча [[референдум]] уза.
* 2018 — Казан составына 4 торак пункт ([[Званка]], [[Кошчак (Казан)|Кошчак]], [[Иске Кошчак]] һәм [[Царево]]) кертелә.<ref>https://kazanfirst.ru/news/463077</ref>
=={{Туулар}}==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:17 апрель көнне туганнар}}
* [[1805 ел|1805]] — [[Лев Пушкин]], {{Россия империясе байрагы}} гаскәре хәрби офицеры.
* [[1849 ел|1849]] — [[Вильям Руфус Дей]],
* [[1850 ел|1850]] — [[Георгий Шебуев]],
* [[1860 ел|1860]] — [[Александр Бодров]],
* [[1874 ел|1874]] — [[Михаил Дитерихс]],
* [[1886 ел|1886]] — [[Иоасаф (Удалов)|Иоасаф]],
* [[1889 ел|1889]] — [[Фердинанд Лая]],
* [[1892 ел|1892]] — [[Василий Добромыслов]],
* [[1896 ел|1896]] — [[Палладий (Шерстенников)|Палладий]],
* [[1901 ел|1901]] — [[Василий Бурков]],
* 1901 — [[Константин Шилкин]],
* 1901 — [[Шиһабетдин Шәһәр]], әдәбият белгече, язучы.
* [[1906 ел|1906]] — [[Кәшфи Басыйров]], татар язучысы.
* [[1907 ел|1907]] — [[Георгий Яшин]],
* [[1908 ел|1908]] — [[Гертруд Вестерманн]],
* [[1913 ел|1913]] — [[Габделәхәт Каһһәров]],
* [[1915 ел|1915]] — [[Регина Казарян]],
* [[1916 ел|1916]] — [[Владимир Булыгин (1916)|Владимир Булыгин]],
* 1916 — [[Сиримаво Бандаранаике]], {{байрак|Шри-Ланка}} [[Шри-Ланка]] премьер-министры.
* [[1922 ел|1922]] — [[Юрий Белостоцкий]],
* [[1924 ел|1924]] — [[Әкрам Вәлиев]], [[Бөек Ватан сугышы]] чоры [[Кызыл Гаскәр]]е укчылар бүлекчәсе командиры, [[Советлар Берлеге каһарманы]].
* 1924 — [[Пётр Исаев]],
* [[1925 ел|1925]] — [[Мәҗит Рәфыйков]], татар язучысы.
* [[1928 ел|1928]] — [[Бату Мулюков]], композитор.
* [[1932 ел|1932]] — [[Николай Индюхов]],
* [[1938 ел|1938]] — [[Лариса Башкирова]],
* [[1945 ел|1945]] — [[Юрий Нивин]],
* [[1951 ел|1951]] — [[Александр Петров (1951)|Александр Петров]],
* [[1954 ел|1954]] — [[Татьяна Воропаева]],
* [[1957 ел|1957]] — [[Гөлчирә Бәдретдинова]],
* [[1961 ел|1961]] — [[Валерий Тургай]],
* [[1968 ел|1968]] — [[Валерия (җырчы)|Валерия]],
* [[1972 ел|1972]] — [[Дмитрий Ячанов]],
* [[1984 ел|1984]] — [[Илья Мокрецов]],
* 1984 — [[Мария Никитина]],
* [[1991 ел|1991]] — [[Самирә Әфәнди]],
=={{Вафатлар}}==
[[Рәсем:Benjamin Franklin by Jean-Baptiste Greuze.jpg|right|100px|thumb|Бенджамин Франклин]]
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:17 апрель көнне вафатлар}}
* [[1515 ел|1515]] — [[Миңлегәрәй I]], [[Кырым ханлыгы]] [[хан]]ы.
* [[1790 ел|1790]] — [[Бенджамин Франклин]], {{USA}} [[мәгърифәтче]]се, дәүләт эшлеклесе, галим.
* [[1818 ел|1818]] — [[Нигъмәт Ибраһимов]],
* [[1927 ел|1927]] — [[Николай Колотинский]],
* [[1938 ел|1938]] — [[Абдул-Кәрим Җамалетдинов]],
* 1938 — [[Сөләйман Идрисов]],
* [[1942 ел|1942]] — [[Жаң-Баптист Перең]],
* 1942 — [[Николай Александров (1908—1942)|Николай Александров]],
* [[1949 ел|1949]] — [[Александр Порай-Кошиц]],
* [[1954 ел|1954]] — [[Винценты Лютославский]],
* [[1959 ел|1959]] — [[Владимир Никитин (1907)|Владимир Никитин]], [[ВКП(б)]] фирка эшлеклесе.
* [[1966 ел|1966]] — [[Мәсгут Шәрифуллин]], татар язучысы.
* [[1976 ел|1976]] — [[Николай Воронин]],
* 1976 — [[Һенрик Дам]],
* [[1984 ел|1984]] — [[Ибнеәмин Альбетков]], [[Бөек Ватан сугышы]] чоры [[Кызыл Гаскәр]]е укчылар батальоны командиры, [[Советлар Берлеге каһарманы]].
* [[1986 ел|1986]] — [[Георгий Смородин]],
* [[1987 ел|1987]] — [[Григорий Коновалов]],
* [[1988 ел|1988]] — [[Александр Егоров (1904)|Александр Егоров]],
* [[1993 ел|1993]] — [[Тургут Өзал]],
* [[1994 ел|1994]] — [[Роҗер Волкотт Сперри]],
* [[1997 ел|1997]] — [[Әскад Мөхтәр]],
* [[1998 ел|1998]] — [[Мәрьям Вәлиева]], беренче татар тракторчы-кызлардан берсе.
* [[2000 ел|2000]] — [[Рифкать Янекәев]],
* [[2004 ел|2004]] — [[Рәхмәт Шәймәрдәнов]],
* [[2007 ел|2007]] — [[Ренат Суфиев]] (Роман Солнцев), язучы.
* [[2008 ел|2008]] — [[Анатолий Сластунин]],
* [[2009 ел|2009]] — [[Олег Лобов]], [[Бөек Ватан сугышы]] ветераны, туган якны өйрәнүче, казаклыкны тергезүче.
* [[2011 ел|2011]] — [[Владимир Матросов]],
* [[2014 ел|2014]] — [[Габриэль Гарсиа Маркес]], [[Колумбия]] язучы-прозаигы, журналист, матбагачы һәм сәяси эшлекле.
* [[2019 ел|2019]] — [[Ирина Бржевская]],
=={{Дини бәйрәмнәр}}==
===={{Исем бәйрәмнәре}}====
== Шулай ук карагыз ==
== Искәрмәләр ==
{{commonscat|17 April}}
{{искәрмәләр}}
{{Rq|stub}}
{{Тәкъвим}}
[[Төркем:Ел көннәре]]
[[Төркем:17 апрель|*]]
miswtxr1g8odhzcz7gfabojpqwwkgwr
1984 ел
0
18244
5839771
4156772
2026-05-06T06:05:10Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839771
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1984}}
{{Ел өчен навигация|1984}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1984|КТ=2 февраль}}
{{Башлана торган ел|1984}}
== Вакыйгалар ==
* [[1 гыйнвар]] — [[Бруней]] бәйсезлекне яулый.
* [[8 февраль]] — [[Югославия]]нең [[Сараево]] шәһәрендә [[Кышкы Олимпия уеннары 1984|XIV Кышкы Олимпия уеннары]] ачыла.
* [[11 февраль]] — [[Гыйрак]] һава көчләре [[Иран]]ның хәрби булмаган объектларга һөҗүм итә.
* [[13 февраль]] — [[Юрий Андропов]] үлеменнән соң [[СБКФ ҮК]]-ның яңа Генераль сәркатибе вазифасына [[Константин Черненко]] керешә.
* [[4 апрель]] — [[АКШ президенты]] [[Рональд Рейган]] халыкара дәрәҗәдә химик коралны тыюга өнди.
* [[6 апрель]] — [[Оскар, 1984|56-нчы]] [[Оскар кинопремиясе]]н тапшыру тантанасы.
* [[19 апрель]] — Рәсми рәвештә [[Австралия]] [[Австралия милли гимны|милли гимны]] раслана.
* [[8 май]] — [[СССР|ССРБ]] [[АКШ]]-ның [[Лос-Анҗелес]] шәһәрендәге [[Җәйге Олимпия уеннары 1984|җәйге Олимпиада уеннарына]] бойкотын белдерә.
* [[8 июнь]] — Дисней үрдәге Дональд Дак [[АКШ]] киноактерлары гильдиясенең мактайлы әгъзасы була.
* [[25 июль]] — [[Светлана Савицкая]] ачык [[космос]]ка чыккан беренче хатын-кыз була.
* [[28 июль]] — [[АКШ]]-ның [[Лос-Анҗелес]] шәһәрендә [[Җәйге Олимпия уеннары 1984|Җәйге Олимпиада уеннары]] башлана.
* [[23 август]] — [[Елена Боннэр]] 5 ел сөргенгә хөкем ителә.
* [[11 октябрь]] — ачык космоска беренче [[АКШ|американ]] хатын-астронавт — [[Кәтрин Салливэн]] — чыга.
* [[25 октябрь]] — [[Төркия]]дә соңгы тапкыр үлем җазасы гамәлгә ашырыла.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1984 елда туганнар}}
* [[27 гыйнвар]] — [[Эмиль Талипов]], актер, ''[[ТР атказанган артисты]] (2018).''
* [[29 март]] — [[Айгөл Хәйри]], [[татар]] [[җырчы]]сы.
* [[3 апрель]] — [[Кәримә Нигъмәтуллина]], [[математик]]-[[галим]]ә.
* [[6 апрель]] — Айгөл Миншакирова ([[Иркә]]), татар җырчысы.
* [[10 апрель]] — [[Мэнди Мур]] ({{lang-en|Amanda Leigh «Mandy» Moore}}), [[АКШ]] актрисасы, җырчы.
* [[5 май]] — [[Алексей Зацепин]], йөзү буенча [[Татарстан]]ның беренче халыкара класслы спорт остасы.
* [[24 май]] — [[Фидаил Мәҗитов]], [[татар]] [[шагыйрь|шагыйре]], [[язучы]], [[журналист]].
* [[27 май]] — [[Ирек Кашапов (1984)|Ирек Кашапов]], драма актеры ([[Камал театры]]).
* [[4 июнь]] — [[Ландыш Нигъмәтҗанова]], татар җырчысы.
* [[27 сентябрь]] — [[Аврил Лавин]], [[Канада]] җырчысы.
* [[10 октябрь]] — [[Павел Дуров]], «[[В Контакте]]» [[социаль челтәр]]ен оештыручыларның берсе.
* [[7 ноябрь]] — [[Туфан Имаметдинов]], театр режиссеры.
* [[22 декабрь]] — [[Basshunter]], музыкант һәм DJ.
== Вафатлар ==
[[Файл:Zakinuri.jpg|right|120px|thumb|[[Зәки Нури]]]]
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1984 елда вафатлар}}
* [[Зәйнәп Бәширова]], [[татар]] [[шагыйрь|шагыйрәсе]].
* [[24 гыйнвар]] — [[Кирәй Мәргән]], язучы, фольклорчы, әдәбият белгече.
* [[9 февраль]] — [[Юрий Андропов]], [[ССРБ]] сәясәтчесе.
* [[13 февраль]] — [[Юныс Әхмәтҗанов]], татар ашчысы.
* [[18 февраль]] — [[Зәки Нури]], татар шагыйре, публицист.
* [[26 март]] — [[Галимә Ибраһимова]] актриса, ТАССРның халык артисты (1957), РСФСРның атказанган артисты (1971).
* [[5 май]] — [[Павел Саначин]], РСФСР атказанган архитекторы.
* [[19 июль]] — [[Фаина Раневская]], актриса.
* [[2 август]] — [[Зөһрә Бәйрәшева]], җырчы (лирик сопрано), педагог.
* [[2 август]] — [[Бибинур Галиуллина]], [[Мәскәү татар театры|Мәскәү]], [[Республика татар күчмә театры|Күчмә]] театрлар актрисасы, [[ТАССР атказанган артисты]].
* [[1 октябрь]] — [[Хәмит Зөбәер Кошай]] эмигрант [[татар]] [[галим]]е.
* [[11 октябрь]] — [[Фуат Вәлиев (1921)|Фуат Вәлиев]], тарихчы.
* [[14 октябрь]] — [[Мартин Райл]] ({{lang-en|Martin Ryle}}), [[инглиз]] радиоастрономы, [[Нобель премиясе]] лауреаты.
* [[24 октябрь]] — [[Абдурәим Рәшидов]], хәрби очучы, [[Советлар Берлеге Каһарманы]].
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Гәрәй Рәхим]], татар шагыйре<ref name="gabdullatukay.ru">http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=91&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* [[Әмирхан Еники]], татар язучысы<ref name="gabdullatukay.ru"/>.
== [[Нобель премиясе]] лауреатлары ==
[[Файл:Jaroslav Seifert grave at Kralupy nad Vltavou cemetery CZ 0008.jpg|right|100px|thumb|[[Ярослав Сейферт]]]]
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Карло Руббиа]], [[Симон ван дер Мер]].
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Роберт Меррифилд]].
* [[Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Нильс Ерне]], [[Георг Кёлер]], [[Сезар Мильштейн]].
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Ярослав Сейферт]].
* [[Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Джон Стоун]].
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[Десмонд Туту]].
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1984 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
78x0duzz5mb0otyt24m0fqjxo3xb9on
1967 ел
0
18349
5839752
4208280
2026-05-06T05:28:30Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839752
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1967}}
{{Ел өчен навигация|1967}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Башлана торган ел|1967}}
== Вакыйгалар ==
* [[29 март]] — Беренче [[Франция|француз]] атом [[су асты көймәсе]] суга төшерелә.
* [[6 июнь]] — Берләшкән Гарәб Җөмһүрияте (''[[Мисыр]]'') президенты [[Сүәеш каналы]]н ябу турында карар кабул итә.
* [[31 июль]] — [[Нижнекамскнефтехим]] берләшмәсе беренче продукциясен бирә.
* [[8 октябрь]] — [[Боливия]]дә партизан-инкыйлабчы [[Че Гевара]] үтерелде.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1967 елда туганнар}}
* [[10 гыйнвар]] — [[Зәки Әлибаев]], әдәбият галиме, БР язучылар берлеге рәисе (''[[2017 ел]]дан'').
* [[29 гыйнвар]] — [[Салават Әбүзәров]], шагыйрь.
* [[23 февраль]] — [[Айдар Галимов]], Башкортстанның һәм Татарстанның халык артисты.
* [[13 март]] — [[Римма Васильева]],
* [[5 апрель]] — [[Рөстәм Башкуров]], татар әдәбияты белгече.
* [[11 май]] — [[Рөстәм Закиров]], популяр татар җырчысы.
* [[27 май]] — [[Илдус Габдрахманов]], Татарстанның халык артисты (''[[2014 ел|2014]]'').
* [[1 июль]] — [[Памела Андерсон]], АКШ кино актрисасы, модель.
* [[12 июль]] — [[Люция Хәмитова]], [[Камал театры|Академия театры]] артисты.
* [[16 июль]] — [[Илһам Байтирәк]], композитор, [[ТР атказанган сәнгать эшлеклесе]] (2017).
* [[26 июль]] — [[Зәйнетдин Батманов]], урманчы, РФ Каһарманы.
* [[14 август]] — [[Сергей Галицкий]], миллиардер (''«Магнит» кибетләр челтәре хуҗасы'').
* [[17 август]] — [[Зәйнәп Фәрхетдинова]], татар җырчысы.
* [[10 сентябрь]] — [[Илсөя Төхфәтуллина]], драма актрисасы, [[ТР халык артисты]] (2016).
* [[20 сентябрь]] — [[Кристен Җонстон]], АКШ киноактрисасы.
* [[13 октябрь]] — [[Кейт Уолш]], [[АКШ]] [[кино]] актрисасы.
* [[28 октябрь]] — [[Джулия Робертс]], [[АКШ]] актрисасы.
* [[10 ноябрь]] — [[Габдулла Вафин]], татар язучысы (''[[Уфа]]'').
* [[21 ноябрь]] — [[Илдар Халиков]], [[Татарстан]] Республикасы премьер-министры.
* [[21 декабрь]] — [[Михаил Саакашвили]], [[Гөрҗистан]] президенты (''[[2004 ел|2004]]-[[2013 ел|2013]]'').
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1967 елда вафатлар}}
* [[15 гыйнвар]] — [[Давид Бурлюк]], футурист шагыйрь, рәссам.
* [[26 май]] — [[Александр Кондратьев]], язучы, шагыйрь.
* [[5 июль]] — [[Әюп Гәрәй]], шагыйрь.
* [[18 сентябрь]] — [[Джон Кокрофт]], инглиз физигы, [[Нобель бүләге]] лауреаты.
* [[9 октябрь]] — [[Андре Моруа]] (''чын исеме Эмиль Эрзог''), француз язучысы.
== Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе лауреатлары ==
* [[Бакый Урманче]], татар сынчысы<ref>http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=75&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1967 ел]]
[[Төркем:Еллар]]
jj8np8tecjhu62n5gr93dyw2u44jhs5
1972 ел
0
18358
5839756
4406778
2026-05-06T05:36:07Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839756
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1972}}
{{Ел өчен навигация|1972}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Башлана торган ел|1972}}
== Вакыйгалар ==
* [[10 апрель]] — [[Чаллы]]да [[Чаллы тарих-туган якны өйрәнү музее|шәһәр һәм КамАЗ төзелеше тарихы музее]]н ачу турында карар кабул ителә.
* [[22 май]] — Цейлон яңа конституцияне кабул итә һәм бәйсез [[Шри-Ланка]] җөмһүрияте буларак игълан ителә.
* [[17 июнь]] — [[АКШ]] [[Япония]]гә Окинава утравын кайтаралар.
* [[17 июнь]] — [[АКШ]]-да [[Уотергейтс низагы]] башлана.
* [[17 июль]]-[[17 август]] — [[Казан]]да [[Research and Development - USA]] (''АКШта эзләнүләр һәм эшкәртмәләр'') күргәзмәсе уза.
* [[2 август]] — [[Мисыр]] һәм [[Ливия]] бер дәүләткә берләшү турындагы килешүне имзаладылар.
* [[26 август]] — [[Мюнхен]]да [[XX Олимпия уеннары]] ачылды.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1972 елда туганнар}}
* [[6 гыйнвар]] — [[Булат Гильванов]], рәссам.
* [[11 гыйнвар]] — [[Аманда Пит]], АКШ кино актрисасы.
* [[12 гыйнвар]] — [[Дилбәр Булатова]], татар язучысы, публицист (''[[Башкортстан]]'').
* [[18 гыйнвар]] — [[Алиса Галләмова]], шаһматчы.
* [[19 март]] — [[Ренат Вәлиуллин (1972)|Ренат Вәлиуллин]], Татарстан дәүләт эшлеклесе, фән кандидаты.
* [[30 апрель]] — [[Айдар Хәбетдинов]], тарихчы-галим.
* [[23 июнь]] — [[Зинедин Зидан]], [[Франса|Франция]] футболчысы.
* [[1 июль]] — [[Фәнис Җиһанша]], [[Г.Камал исемендәге татар дәүләт академия театры|Г. Камал исемендәге Татар дәүләт академия театры]]ның артисты, Татарстанның атказанган артисты.
* [[18 сентябрь]] — [[Озан Чолаглу]], мәшһүр [[төрек]]ләр композиторы.
* 22 октябрь — [[Лилия Фәттахова]], шагыйрә, прозаик, язучы. [[Татарстан язучылар берлеге]] әгъзасы ([[2019 ел|2019 елдан]]).
* [[11 декабрь]] — [[Искәндәр Сираҗи]], журналист.
* [[22 декабрь]] — [[Ванесса Паради]], [[Франция]]нең [[кино]] актрисасы, [[шансон]] җырчысы, фотомодель.
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1972 елда вафатлар}}
* [[Александр Алемасов]], [[1937 ел]]ның [[июль]]-[[сентябрь]] айларында [[ТАССР]] эчке эшләр халык комиссары. [[1937 ел|1937]]-[[1942 ел|1942 ел]]ларда ВКП(б)-ның Татарстан өлкә комитеты 1-нче сәркатибе. Татарстанда массакүләм сәяси репрессияләрне оештыручыларның берсе.
* [[1 гыйнвар]] — [[Шакир Мөхәммәтҗанов]], рәссам-график.
* [[17 гыйнвар]] — [[Газиз Мөхәммәтшин]]. татар язучысы, драматургы.
* [[29 март]] — [[Сәгыйть Исәнбаев]], татар әдәбият галиме.
* [[30 март]] — [[Александр Ключарев]], композитор.
* [[24 апрель]] — [[Ибраһим Гафуров (1910)|Ибраһим Гафуров]], драма актеры.
* [[6 июнь]] — [[Якуб Агишев]], татар әдәбият галиме, әдәби тәнкыйтьче.
* [[18 сентябрь]] — [[Аллаһияр Вәлиуллин]], татар композиторы.
* [[19 октябрь]] — [[Сәет Исмәгыйлев|Ярми Сәете]], [[БАССР]] халык чәчәне.
* [[4 ноябрь]] — [[Петр Шафранов]], Советлар Берлеге Каһарманы, генерал-полковник.
* [[25 декабрь]] — [[Мансур Абдрахманов]], татар фәлсәфәчесе.
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Фатих Хөсни]], татар язучысы<ref name="gabdullatukay.ru">http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=80&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* [[Шәүкәт Галиев]], татар шагыйре<ref name="gabdullatukay.ru"/>.
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1972 ел]]
[[Төркем:Еллар]]
5yyhxryclvrw7bhygjz8qfswlxcltru
1982 ел
0
18359
5839768
5507547
2026-05-06T06:00:12Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839768
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1982}}
{{Ел өчен навигация|1982}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1982|КТ=25 гыйнвар}}
{{Башлана торган ел|1982}}
== Вакыйгалар ==
=== Гыйнвар ===
* [[26 гыйнвар]] — [[Финляндия]]нең тугызынчы президенты буларак [[Мауно Койвисто]] сайлана.
=== Февраль ===
* [[15 февраль]] — [[Ньюфаундленд (утрау)|Ньюфаундленд]] янында чыккан давыл нәтиҗәсендә нефть платформасы бата, 84 кеше һәлак була.
=== Март ===
* [[1 март]] — [[СССР|ССРБ]]-ның «Венера-13» галәм җиһазы [[Чулпан (планета)|Венера]] планетасына утыра.
* [[9 март]] — [[Ирландия]] премьер-министры булып [[Чарльз Хоги]] сайлана.
* [[23 март]] — [[Гватемала]]да хәрби түнтәрелеш.
* [[24 март]] — [[Бангладеш]]та хәрби түнтәрелеш.
=== Апрель ===
* [[2 апрель]] — [[Фолкленд утраулары]] өчен [[Бөекбритания]] һәм [[Аргентина]] арасында [[Фолкленд сугышы|сугыш]] башлана.
* [[17 апрель]] — [[Бөекбритания]] патшабикәсе [[Елизавета II]] Бөекбританиядән тулы бәйсезлек биргән яңа [[Канада]] конституциясен игълан итә.
* [[24 апрель]] — [[Евровидение 1982]] бәйгесендә [[Алмания]] вәкиле Nicole җиңү яулый.
* [[29 апрель]] — [[Кытай]] халык саны бер миллиардны уза.
=== Май ===
* [[24 май]] — [[Юрий Андропов]] [[СБКФ ҮК]] сәркатибе булып билгеләнә.
* [[30 май]] — [[Испания]] [[НАТО]]-га 16-нчы әгъза булып керә.
=== Июнь ===
* [[6 июнь]] — [[Будапешт]] [[Рубик кубигы]]н җыю буенча беренче дөнья чемпионаты уза.
* [[6 июнь]] — [[Ливан сугышы (1982)|Ливан сугышы]] башлана: [[Исраил]] гаскәрләре, Көньяк Ливанга һөҗүм итеп, [[Бәйрут]] янына киләләр. [[БМО]] [[БМО Иминлек Шурасы|Иминлек Шурасы]] Исраилдән гаскәрләрен [[Ливан]]нан чыгарырга таләп итә.
* [[13 июнь]] — [[Испания]]дә [[футбол буенча Дөнья чемпионаты]] ачыла.
* [[14 июнь]] — Тынычлык килешүе белән [[Фолкленд сугышы]] тәмамлана.
=== Июль ===
* [[6 июль]] — [[XX гасыр]]ның иң озын [[ай тотылу]]ы. Ул {{сан|236|минут}} дәвам итә.
* [[11 июль]] — Футбол буенча Дөнья чемпионаты финалында [[Италия]] такымы 3:1 исәбе белән [[АФҖ]] такымын җиңә.
=== Сентябрь ===
* [[14 сентябрь]] — Бәйрутта [[Ливан]] президенты [[Башир Җмайель]] үтерелә.
* [[19 сентябрь]] — Скотт Фалман (АКШ) беренче булып [[смайлик]]ларны кулланырга тәкъдим итә.
* [[21 сентябрь]] — [[БМО]] тәкъдиме буенча беренче тапкыр [[Халыкара тынычлык көне]] билгеләнә.
=== Октябрь ===
* [[13 октябрь]] — [[Аурупа]]да [[Ford Sierra]] автомобилен җитештерүне башлыйлар.
* [[27 октябрь]] — [[Кытай]] үз халык саны бер миллиардны узган дип игълан итә.
=== Ноябрь ===
* [[3 ноябрь]] — [[Камерун]]да түнтәрелеш.
* [[27 ноябрь]] — [[Япония]] премьер-министры булып [[Ясухиро Накасонэ]] билгеләнә.
=== Декабрь ===
* [[26 декабрь]] — [[TIME]] журналы ел кешесе дип [[санак]]ны атый.
== Туулар ==
[[Файл:Зөлфәт Зиннуров.jpg|right|80px|thumb|[[Зөлфәт Зиннуров]]]]
[[Файл:M.Izmaylov.jpg|right|80px|thumb|[[Марат Измайлов]]]]
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1982 елда туганнар}}
* [[Сәет Бурятский]] (''Александр Тихомиров'') — шәех, ислам теологы һәм фундаментализмга өндәүче.
* [[3 гыйнвар]] — [[Анна Кузнецова]], балалар омбудсмены.
* [[8 гыйнвар]] — [[Гүзәл Уразова]], [[Татарстанның атказанган артисты]].
* [[13 март]] — [[Гүзәл Сәгыйтова]], тележурналист, мәдәният һәм дәүләт эшлеклесе.
* [[20 март]] — [[Эльмира Галимова]], композитор, Бөтенрусия һәм халыкара конкурслар лауреаты, [[Муса Җәлил премиясе]] лауреаты.
* [[22 апрель]] — [[Кака]], [[Бразилия]] футболчысы.
* [[30 апрель]] — [[Кирстен Данст]], [[АКШ]] актрисасы.
* [[25 май]] — [[Илфир Якупов]], [[Камал театры]] директоры.
* [[9 июнь]] — [[Мамука Бахтадзе]], {{байраклаштыру|Гөрҗистан}} премьер-министры (2018).
* [[9 июнь]] — [[Рәдиф Кашапов]], журналист, музыкант.
* [[24 июнь]] — [[Николай Никифоров]], [[Татарстан]] һәм [[Русия]] чиновнигы.
* [[30 июнь]] — [[Энҗе Авзалова]], шагыйрә.
* [[14 июль]] — [[Илдар Дадин]], сәяси активист, элек — сәяси тоткын.
* [[21 сентябрь]] — [[Марат Измайлов]], футболчы, Россия чемпионы.
* [[4 октябрь]] — [[Ленар Шәех]], [[татар]] [[шагыйрь|шагыйре]], журналист.
* [[3 ноябрь]] — [[Евгений Плющенко]], [[Россия]] фигуристы, [[Олимпия уеннары|Олимпия]] чемпионы.
* [[19 ноябрь]] — [[Зөлфәт Зиннуров]], [[татар]] җырчысы, тапшырулар алып баручы.
* [[12 декабрь]] — [[Гөлчәчәк Гайфетдинова]], [[Татарстанның атказанган артисты]] (2016).
* [[19 декабрь]] — [[Гөлүсә Батталова]], шагыйрә, прозаик, драматург, телләр белгече. [[Саҗидә Сөләйманова премиясе]] лауреаты (2018).
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1982 елда вафатлар}}
* [[25 гыйнвар]] — [[Михаил Суслов]], консерватив яклы ССРБ сәясәтчесе.
* [[8 июнь]] — [[Исмай Шәмсетдинов]], композитор.
* [[10 июнь]] — [[Гала Дали]], рәссам [[Сальвадор Дали]]ның музасы.
* [[19 июнь]] — [[Җәүдәт Ильясов]], [[татар]] [[язучы]]сы.
* [[29 сентябрь]] — [[Гатаулла Минаев]], [[Советлар Берлеге Каһарманы]], партизан.
* [[8 октябрь]] — [[Гайнан Әмири]], фронтовик шагыйрь.
* [[20 октябрь]] — [[Идрис Туктар]], татар язучысы.
* [[10 ноябрь]] — [[Леонид Брежнев]], СБКФ ҮК генераль сәркатибе.
* [[3 декабрь]] — [[Юныс Әминов]], татар [[драматург]]ы, язучы.
* [[29 декабрь]] — [[Габделхәннан Сафа]], [[Япония]] кино һәм телевидение актеры, теле- һәм радиоалыпбаручы.
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Ибраһим Нуруллин]], татар язучысы<ref>http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=category§ionid=29&id=89&Itemid=81{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== Чыганаклар ==
{{Reflist}}
[[Төркем:1982 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
78ahnieau2llwrsplfd9vw3bk3fuf7v
1986 ел
0
18446
5839774
4121299
2026-05-06T06:11:42Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839774
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1986}}
{{Ел өчен навигация|1986}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1986|КТ=9 февраль}}
{{Башлана торган ел|1986}}
* Халыкара тынычлык елы ([[БМО]]).
== Вакыйгалар ==
[[Файл:Камал театры.jpg|120px|right|Татар дәүләт академия театрының хәзерге бинасы]]
* [[28 гыйнвар]] — бортында җиде [[астронавт]] булган американ [[Челленджер шаттлының һәлакәте]].
* [[3 февраль]] — [[Pixar]] студиясе ачыла.
* [[5 февраль]] — [[ССРБ]]да куллану, җәмәгать туклануы һәм көнкүреш хезмәтләндерү өлкәләрендә [[кооператив]]лар рөхсәт ителә.
* [[3 март]] — [[Metallica]]-ның өченче альбомы [[Master of Puppets]] чыга.
* [[26 апрель]] — [[Габдулла Тукай]] тууына 100 ел туа.
* [[26 апрель]] — [[Чернобыль һәлакәте|Чернобыль АЭСында һәлакәт]].
* [[3 ноябрь]] — [[Федератив Микронезия Штатлары]]ның бәйсезлеге игълан ителде.
* [[5 ноябрь]] — [[Татар академия театры]]ның яңа бинасы тантаналы рәвештә ачыла.<ref>{{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://www.archive.gov.tatarstan.ru/_go/anonymous/print/?id=16191&type=article |access-date=2018-12-16 |archive-date=2019-07-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190701184124/http://www.archive.gov.tatarstan.ru/_go/anonymous/print/?id=16191&type=article |dead-url=yes }}</ref>
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1986 елда туганнар}}
* [[23 гыйнвар]] — [[Алсу Шакирова]], [[Казан татар дәүләт яшь тамашачылар театры|Габдулла Кариев исемендәге Казан Татар дәүләт яшь тамашачы театры]] артисты ([[2007 ел]]дан).
* [[8 февраль]] — [[Энҗе Яруллина]], [[Казан татар дәүләт яшь тамашачылар театры|Габдулла Кариев исемендәге Казан Татар дәүләт яшь тамашачы театры]] артисты ([[2005 ел]]дан).
* [[22 март]] — [[DJ Radik|Радик Яруллин]], татар музыканты.
* [[24 март]] — [[Әхмәт Гарифуллин]] дин эшлеклесе, Ерак Көнчыгыш мөселманнары Диния нәзарәте рәисе.
* [[27 апрель]] — [[Динара Сафина]], [[Русия]] теннисчысы.
* [[29 апрель]] — [[Рөстәм Заһидуллин]], [[Татарстан Республикасы Юстиция министрлыгы|ТР юстиция министры]] (2017 елдан).
* [[13 май]] — [[Александр Рыбак]], [[Норвегия]] җырчысы.
* [[16 май]] — [[Меган Фокс]], [[АКШ]] актрисасы.
* [[2 июль]] — [[Линдсей Лохан]], АКШ актрисасы.
* [[14 июль]] — [[Алсу Зәйнетдинова]] ('''Асылъяр'''), [[татар]] җырчысы.
* [[14 июль]] — [[Лениза Вәлиева]], шагыйрә, прозаик, драматург, телләр белгече һ.б. [[Татарстан язучылар берлеге]] әгъзасы (2014 елдан), [[Саҗидә Сөләйманова премиясе]] лауреаты.
* [[2 ноябрь]] — [[Филүс Каһиров]], татар җырчысы.
* [[24 декабрь]] — [[Эльмир Низамов]], татар композиторы, пианист.
== Вафатлар ==
[[Рәсем:Sara Sadíqova Mäskäw konservatoriäsendä uqığan çaqta 1924.jpg|right|120px|thumb|татар композиторы [[Сара Садыйкова]]]]
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1986 елда вафатлар}}
* [[8 гыйнвар]] — [[Зиннур Насыйбуллин]], [[татар]] шагыйре.
* [[9 гыйнвар]] — [[Әкрам Даутов]], [[Башкортстан]]да яшәп иҗат иткән татар композиторы һәм шагыйре.
* [[10 гыйнвар]] — [[Ярослав Сейферт]], [[чех]] язучысы.
*[[15 гыйнвар]] — [[Габдулла Бичурин]], ТАССР ДИК рәисе.
* [[21 март]] — [[Эдуард Касыймов]], татар язучысы, фольклорчы.
* [[18 апрель]] — [[Әминә Бикчәнтәева]], татар шагыйрәсе, балалар язучысы.
* [[19 май]] — [[Әнвәр Ахунҗанов]], тел белгече, филология фәннәре докторы.
* [[7 июнь]] — [[Сара Садыйкова]], татар композиторы.
* [[7 июль]] — [[Яков Ухсай]], [[чуаш]] халык шагыйре.
* [[14 июнь]] — [[Хорхе Луис Борхес]], [[Аргентина]] прозаигы, шагыйрь, публицист.
* [[20 июнь]] — [[Мохтар Сәгыйтов]], әдәбият галиме, ''[[Салават Юлаев премиясе]] лауреаты ([[1987 ел|1987]])''
* [[3 август]] — [[Сибгат Хәким]], татар шагыйре.
* [[22 август]] — [[Җәлал Байяр]], {{байрак|Төркия}} [[Төркия]] президенты ([[1950 ел|1950]]—[[1960 ел|1960]]).
* [[4 ноябрь]] — [[Галимҗан Латыйп]], татар шагыйре, тәрҗемәче.
* [[29 декабрь]] — [[Гарольд Макмиллан]], британ сәясәтчесе, [[Бөекбритания]]нең 65-нче премьер-министры.
* [[31 декабрь]] — [[Әгъзам Вәлиев]], хәрби очучы, Советлар Берлеге Каһарманы.
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Хисам Камал]], татар язучысы, («Һәркемнең гомере бер генә», «Безне өйдә көтәләр» исемле китаплары өчен)<ref>[http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=1212&Itemid=81 Тукай премиясе лауреатлары — Хисам Камал]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== [[Нобель премиясе]] лауреатлары ==
[[Рәсем:Soyinka, Wole (1934).jpg|right|100px|thumb|[[Воле Шойинка]]]]
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Эрнст Руска]], [[Герд Биннинг]] һәм [[Генрих Рорер]].
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Дадли Роберт Хершбах]], [[Ли Ян]], [[Джон Чарлз Полани]].
* [[Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Стэнли Коэн]], [[Рита Леви-Монтальчини]].
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Воле Шойинка]].
* [[Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Джеймс Бьюкенен]].
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[Эли Визель]].
== Шулай ук карагыз ==
{{Навигация
|Викиҗыентык = 1986
}}
<categorytree>1986 ел</categorytree>
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
[[Төркем:1986 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
0mdd1yu4dprjdzlmnx1aq1wemr47g82
1987 ел
0
18447
5839775
4157461
2026-05-06T06:16:20Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839775
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1987}}
{{Ел өчен навигация|1987}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1987|КТ=29 гыйнвар}}
{{Башлана торган ел|1987}}
* Йортсыз халыкны торак белән тәэмин итү елы ([[БМО]]).
== Вакыйгалар ==
* [[16 гыйнвар]] — [[Чжао Цзыян]] [[Кытай коммунистик фиркасе]]нең генераль сәркатибе вазифасына керешә.
* [[26 февраль]] — [[Битлз]] төркеме җыры тәүге мәртәбә компакт-дискта чыга.
* [[6 март]] — [[Эквадор]] һәм [[Колумбия]] чикләрендәге [[җир тетрәү]] нәтиҗәсендә меңгә якын кеше һәлак була.
* [[30 март]] — 59-нчы [[Оскар]] премиясен тапшыру тантанасы уза.
* [[12 июнь]] — [[АКШ президенты]] [[Рональд Рейган]] [[Михаил Горбачев]]ны [[Берлин дивары]]н җимерергә чакыра.
* [[20 июнь]] — [[Мәскәү]]нең [[Кызыл мәйдан]]ында кырымтатар кампаниясе башлана.
* [[22 октябрь]] — [[Иосиф Бродский]]га [[әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] тапшырыла.
* [[18 ноябрь]] — [[Лондон метрополитены]]ның Кингс-Кросс станциясендә булган янгын нәтиҗәсендә 30 кеше һәлак була.
* [[1 декабрь]] — [[Ла-Манш]] астында тоннельне төзү эшләре башлана.
* [[21 декабрь]] — [[КамАЗ]] заводында “Ока” (“Ока-1111”) азлитражлы автомобильләре конвейер ысулы белән җыела башлый.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1987 елда туганнар}}
* [[9 февраль]] — [[Магдалена Нойнер]], [[Алмания]] [[биатлон]]чысы.
* [[19 апрель]] — [[Мария Шарапова]], [[Русия]] [[теннис]]чысы.
* [[29 апрель]] — [[Алсу Фәйзуллина]], [[Казан татар дәүләт яшь тамашачылар театры|Габдулла Кариев исемендәге Казан Татар дәүләт яшь тамашачы театры]] артисты ([[2008 ел]]дан), [[Татарстан|Татарстан Республикасы]] Театр әһелләре берлеге әгъзасы.
* [[7 май]] — [[Айгөл Миңнуллина]], драма актрисасы, [[Камал театры]] артисты.
* [[23 май]] — [[Илгиз Зәйниев]], драматург, режиссер.
* [[8 июль]] — [[Рифат Сәлах]], [[татар]] шагыйре.
* [[30 июнь]] — [[Ләйсән Фәйзуллина]], [[Камал театры]] артисты (2008 елдан). Татарстанның атказанган артисты (2018), [[«Тантана» премиясе]] лауреаты (2021).
* [[29 август]] — [[Дилүс Хуҗәхмәтов]], [[Татар дәүләт «Әкият» курчак театры|«Әкият» театры]] актеры. [[ТР атказанган артисты]].
* [[10 сентябрь]] — [[Әлфрид Бостанов]], тарихчы, исламият белгече.
* [[28 сентябрь]] — [[Һилари Дафф]] ({{lang-en|Hilary Duff}}), [[АКШ]] актрисасы.
* [[2 ноябрь]] — [[Имил Шәрәфетдинов]], [[билбаулы көрәш]] буенча дөнья чемпионы (2007), [[грек-рим көрәше]] буенча Россия чемпионы (2010, 2012),
* [[26 ноябрь]] — [[Рөстәм Галиуллин]], язучы, галим.
* [[26 декабрь]] — [[Ярамир Низаметдинов]], җырчы (лирик-драматик тенор).
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1987 елда вафатлар}}
* [[1 гыйнвар]] — [[Шамил Шаһгали]], татар драматургы.
* [[15 гыйнвар]] — [[Мәгъсүм Хөсәенов]], [[Социалистик Хезмәт Каһарманы]].
* [[18 гыйнвар]] — [[Ренато Гуттузо]], [[итальян]] рәссамы.
* [[9 апрель]] — [[Мәсгуть Латыйпов]], композитор.
* [[12 июнь]] — [[Мөхтәр Әхмәдиев]], музыкант, аккомпаниатор.
* [[1 август]] — [[Ян Винецкий]], язучы.
* [[16 август]] — [[Андрей Миронов]], актер, [[РСФСР халык артисты]] ([[1980 ел|1980]]).
* [[17 сентябрь]] — [[Муса Гәрәев]], хәрби очучы, ике тапкыр Советлар берлеге Каһарманы.
* [[3 октябрь]] — [[Жан Ануй]], [[француз]] драматургы.
* [[12 октябрь]] — [[Фәһри Корытөрк]], [[Төркия]] президенты.
* [[11 ноябрь]] — [[Иван Максимов]], [[Советлар Берлеге Каһарманы]].
* [[Мөнир Мазунов]], татар шагыйре, журналист.
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Марсель Зарипов]], язучы, («Поступь моей республики» һәм «Выгодный оборот» очерклары һәм публицистик китаплары өчен)<ref>[http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=1213&Itemid=81 Тукай премиясе лауреатлары — Марсель Зарипов]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== [[Нобель премиясе]] лауреатлары ==
[[Рәсем:OscarArias.jpg|right|100px|thumb|[[Оскар Санчес]]]]
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Георг Беднорц]], [[Карл Мюллер]].
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Доналд Крам]], [[Жан Мари Лен]], [[Чарлз Педерсен]].
* [[Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Судзуми Тонегава]].
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Иосиф Бродский]].
* [[Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Роберт Солоу]].
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[Оскар Санчес]].
== Шулай ук карагыз ==
{{Навигация
|Викиҗыентык = 1987
}}
<categorytree>1987 ел</categorytree>
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
[[Төркем:1987 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
3fkq63weqb72obl7j33hd6cqeblc97g
1988 ел
0
18448
5839776
4413491
2026-05-06T06:19:06Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839776
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|1988}}
{{Ел өчен навигация|1988}}
{{Гасыр өчен навигация|20}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|1988|КТ=17 февраль}}
{{Башлана торган ел|1988}}
== Вакыйгалар ==
* [[6 гыйнвар]] — Брежнев шәһәренә [[Яр Чаллы]] исеме кайтарыла.
* [[17 февраль]] — [[КПСС ҮК]] пленумы [[БАССР]]да татарларны көчләп башкортча укыту мәсьәләсен күтәрә.
* [[27 февраль]] — [[Баку]] янындагы [[Sumğayıt suyışı|Сумгаитта әрмән погромнары]] башлана.
* [[11 апрель]] — [[Оскар, 1988|«Оскар» премиясен]] тапшыру тантанасы.
* [[30 апрель]] — [[Евровидение]] бәйгесендә [[Швейцария]] вәкиле [[Селин Дион]] җиңү яулый.
* [[29 май]] — [[Истанбул]]да [[Солтан Мәхмүт Фатих күпере]] ачыла.
* [[12 июль]] — [[Таулы Карабах]] өлкә шурасы [[Азәрбайҗан]]нан чыгуы турында игълан итә.
* [[10 август]] — [[БМО]] мәгълүматларына күрә [[Азия]] халкы саны 6 млрд чиген уза.
* [[11 сентябрь]] — [[Эстон теле]] [[Эстония]]нең дәүләт теле буларак игълан ителә.
* [[17 сентябрь]] — [[Сеул]]да [[Җәйге Олимпия уеннары 1988|XXIV Олимпия уеннары]] башлана.
* [[29 сентябрь]] — [[БМО]] тынычлык көчләренә [[Нобель премиясе|Нобель тынычлык премиясе]] бирелгән.
* [[16 октябрь]] — [[Үзәк телевидение]] «Кол Изаура» телевизион сериалын күрсәтә башлый (төп рольдә [[Луселия Сантус]]).
* [[24 ноябрь]] — [[Мисыр]] һәм [[Алжир]] дипломатик мөнәсәбәтләрне кайтаралар.
== Туулар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1988 елда туганнар}}
* [[8 гыйнвар]] — [[Эльза Газизова]], татар журналист.
* [[13 гыйнвар]] — [[Артур Исламов]], татар опера җырчысы.
* [[19 гыйнвар]] — [[Алексей Воробьев]], [[Евровидение 2011|Евровидение 2011 җыр бәйгесендә]] [[Евровидение 2011 бәйгесендә Русия|Русиядән]] катнашучы.
* [[25 гыйнвар]] — [[Эльмира Кәлимуллина]], җырчы, Татарстанның атказанган артисты.
* [[18 май]] — [[Камилә Гафурҗанова]], рапирачы.
* [[21 май]] — [[Артур Әхмәтхуҗин]], фехтованиече, [[Рио-де-Жанейро 2016|2016 ел Олимпия уеннары]] чемпионы.
* [[7 июль]] — [[Гөлназ Галимуллина]], [[Казан татар дәүләт яшь тамашачылар театры|Габдулла Кариев исемендәге Казан Татар дәүләт яшь тамашачы театры]] артисты ([[2009 ел]]дан), Татарстан театр әһелләре берлеге әгъзасы.
* [[27 сентябрь]] — [[Илдар Сибгатуллин]], автоэксперт һәм блогер.
* [[27 октябрь]] — [[Айгиз Баймөхәммәтов]], башкорт язучысы, журналист.
== Вафатлар ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:1988 елда вафатлар}}
* [[Мәҗит Рәфыйков]], [[татар]] язучысы, шагыйрь.
* [[Әнвәр Галим]], татар журналисты.
* [[1 гыйнвар]] — [[Зиннәт Фәтхуллин]], язучы, драматург, Үзбәк ССР халык язучысы (1983).
* [[25 гыйнвар]] — [[Михаил Львов (1917)|Михаил Львов]] (''Рәфкать Габитов''), [[рус теле]]ндә иҗат иткән совет чоры шагыйре.
* [[27 гыйнвар]] — [[Габдулла Мотыйгуллин]], [[Файл:OrderofGlory.png|30px]] [[Дан ордены]]ның тулы кавалеры.
* [[2 март]] — [[Йосыф Гәрәй]], [[башкорт]] совет әдәбиятының күренекле вәкиле.
* [[11 март]] — [[Гөлсем Мөхәммәдова]], татар язучысы.
* [[8 май]] — [[Роберт Хайнлайн]], [[АКШ]] язучысы-фантаст.
* [[2 июнь]] —
** [[Нәҗип Җиһанов]], татар композиторы, ТАССРның халык артисты.
** [[Иосиф Григулевич]], совет разведчигы, [[караимнар|караим]].
* [[3 июнь]] — [[Александр Беннигсен]], францияле шәркыятьче һәм советолог.
* [[25 июнь]] — [[Гата Сөләйманов]], [[курай]]чы, [[җыр]]чы, артист.
* [[25 июнь]] — [[Васил Булатов]], Советлар Берлеге Каһарманы.
* [[28 июль]] — [[Искәндәр Фәйзуллин]], ерак араларга йөзүче, тренер, табиб.
* [[11 август]] — [[Әхнәф Юлдашев]], төрки телләр белгече, профессор.
* [[13 август]] — [[Заһидә Тинчурина]], актриса.
* [[17 август]] — [[Мөхәммәт Зыяүлхак]], {{байрак|Пакистан}} [[Пакистан]] президенты ([[1978 ел|1978]]—1988).
* [[29 сентябрь]] — [[Бәдретдин Төхфәтуллов]], [[Файл:OrderofGlory.png|30px]] [[Дан ордены]]ның тулы кавалеры.
* [[6 октябрь]] — [[Хәсән Хәмидулла]], фин татар җәмәгать эшлеклесе, язучы, журналист.
* [[12 ноябрь]] — [[Ришат Абдуллин]], [[СССР|ССРБ]] халык артисты.
* [[19 ноябрь]] — [[Александр Калган]], [[чуаш]] язучысы.
* [[21 ноябрь]] — [[Шәмси Хамматов]], журналист, матбугат тарихчысы.
== [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреатлары ==
* [[Мәхмүт Хәсәнов]], татар язучысы, («Язгы аҗаган» романы өчен)<ref>[http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=1214&Itemid=81 Тукай премиясе лауреатлары — Мәхмүт Хәсәнов]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
== [[Нобель премиясе]] лауреатлары ==
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Леон Ледерман]], [[Мелвин Шварц]], [[Джек Стейнбергер]].
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Иоганн Дайзенхофер]], [[Роберт Хубер]], [[Хартмут Михель]].
* [[Физиология һәм медицина өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Джеймс Блэк]].
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Нәҗип Мәхфүз]].
* [[Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Морис Алле]].
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[БМО]] тынычлык көчләре.
== Шулай ук карагыз ==
{{Навигация
|Викиҗыентык = 1988
}}
<categorytree>1988 ел</categorytree>
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
[[Төркем:1988 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
b06wsf5tbr89twogdizbtkhnpfkegbg
Татар әдәбияты
0
18517
5839654
4410791
2026-05-05T17:50:00Z
~2026-20951-15
60255
5839654
wikitext
text/x-wiki
{{twinCYR|Tatar ädäbiäte}}
[[File:IssykDish.gif|300px|thumb|{{KAZ}}ның [[Памир]]-[[Тянь-Шань]] җирләрендә ''б.э.к. III гасыр'' скиф җирләнү урынында табылган табакта чыгышлары белән көнчыгыш Иран якларыннан булган [[:en:Saka|саклар ''(ингл.)'']]ның телендә [[:en:Kharosthi|Кхароштхи ''(ингл.)'']] әлифбасы белән язылган [[:en:Issyk kurgan|Иссык руннары ''(ингл.)'']] ]]
'''Татар әдәбияты''' — [[татар теле]]ндә яки [[татар]] [[автор]]лары тарафыннан язылган [[әдәбият]].
== Борынгы чор татар әдәбияты ==
Бүгенге [[татарлар]]ның борынгы бабалары [[һуннар]], [[скифлар]] һәм {{Бөек Болгар байрагы}} чорларында яшәгән [[болгарлар]], [[IX гасыр|IX]]—[[XII гасыр]]ларда [[Кытай]] төньягында ([[Төркестан]] һәм [[Монголия]]) [[Татарлар тарихы#.D0.A2.D0.B0.D1.82.D0.B0.D1.80 .D2.AF.D0.B7.D0.B0.D1.82.D0.B0.D0.BC.D0.B0.D1.81.D1.8B|җирләрендә яшәгән татарлар]] икәне исбатланган булса, боларның тамырлары [[хунну]]ларга тоташу-тоташмау тарихчылар арасында әлегә бәхәс мәсьәләсе. Шул чорлардан сакланган язу материалы бик чикле — археологлар тапкан (күбесенчә кабер) ташлардагы язулар.
=== Орхон руннары чоры әдәбияты ===
[[File:Tonyukuk Inscription.png|400px|thumb|left|{{MNG}}ның [[:en:Orkhon Valley|Орхон елгасы үзәнлегендә ''(ингл.)'']] табылган ''отуз татар токуз татар'' дип[[татарлар]]ны искә алучы беренче тарихи документ — [[VIII гасыр]] башында ясалган [[:ru:Тоньюкук|Билге ханга куелган һәйкәлташындагы (рус.)]] язуы.]]
[[File:Irk Bitig omen 11.jpg|200px|right]]
Иң борынгы язулар (күбесенчә һәйкәлташлар килеш сакланган) [[VI гасыр|VI]]—[[VIII гасыр]]да яшәгән [[Төрки каһанлыгы]], аның дәвамчылары булган [[Көнчыгыш Төрки каһанлыгы|Көнчыгыш]] һәм [[Көнбатыш төрки каһанлыгы]] дәүләтләре чорының орхон-енисей һәйкәлташлары<ref>Малов С. Е., Памятники древнетюркской письменности, М. — Л., 1951{{ref-ru}}</ref> язуларының теле булган уртак төрки әдәби теленә карый<ref>{{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://www.altaica.ru/LIBRARY/kormushin/kormushin_old_turkic_languages.pdf |access-date=2013-02-13 |archive-date=2012-10-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121017192828/http://altaica.ru/LIBRARY/kormushin/kormushin_old_turkic_languages.pdf |dead-url=yes }}</ref><ref>Кормушин И.В. Тюркские енисейские эпитафии. Тексты и исследования. М., 1997.{{ref-ru}}</ref><ref>Erdal M. Old Turkic // The Turkic languages. London; New York, 1998.{{ref-en}}</ref><ref>A. von Gabain. Eski Türkçenin grameri. Ankara, 2003.{{ref-tr}}</ref><ref>Poppe N. Introduction to Altaic linguistics. Wiesbaden, 1965{{ref-en}}</ref>, [[Габделхәй Әхәтов]] эзләнүләре аларның [[себер татарлары]]ның [[Себер татар теле|теле]] белән [[лексика|лексик]] һәм өлешчә [[грамматика|грамматик]] уртаклыгын раслады
<ref>[http://akhatov.org/index/drevnetjurkskie_runy_jazyk_orkhono_enisejskikh_pamjatnikov/0-21 Древнетюркские руны. Язык орхоно-енисейских памятников] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130821031444/http://akhatov.org/index/drevnetjurkskie_runy_jazyk_orkhono_enisejskikh_pamjatnikov/0-21 |date=2013-08-21 }}{{ref-ru}}</ref>.<ref>Ахатов Г. Х. «Некоторые следы языка орхоно-енисейских памятников в диалекте западносибирских татар». — Сб. «Всесоюзное совещание по общим вопросам диалектологии и истории языка. Тезисы докладов и сообщений». — Баку, 21-24 октября 1975 г. — М., 1974, С.35-36.{{ref-ru}}</ref><ref>Ахатов Г. Х. Диалект западносибирских татар. Уфа: изд-во БашГУ, 1963, 195 с.{{ref-ru}}</ref>
. Сүзләр ''уңнан сулга'' языла иде.
'''Уң якта:''' [[1907 ел]]да [[Кытай]]ның [[:en:Dunhuang|Дуньхуан ''(ингл.)'']] җирлегендәге (бүгенге Ганьсу провинциясе) [[:en:Mogao Caves|Могао мәгәрәлере ''(ингл.)'']] комплексына кергән Китапханә мәгәрәсендә табылып, бүген {{Лондон гербы}}ның [[:en:British Library|Британ китапханәсендә ''(ингл.)'']] сакланучы бердәнбер кәгазь документ — [[VIII гасыр|VIII]]—[[IX гасыр]]ларга караган дип исәпләнүче 104 битле [[:en:Irk Bitig|Билгеләр китабы ''(ингл.)'']] — төрле сынамышларны аңлатуга нигезләнгән документ, ара-тура галәмне яратучы [[Ходай]] [[Тәңре]]нең ярдәм итүен (мәсьәлән, ''көчләрен югалтып үлә-яза торган хайваннарга'') искә ала.
Бу [[әлифба]] [[татарлар]]ның монгол чыгышлы бабаларының телендә язу өчен [[XIII гасыр]]га кадәр кулланыла, гарәп-мөселман мәдәниятенең басымы астында [[Монгол империясе]] заманнарында кулланылыштан чыга.<ref>[[:ru:Орхоно-енисейская письменность#.D0.98.D1.81.D1.82.D0.BE.D1.80.D0.B8.D1.8F .D0.BF.D0.B8.D1.81.D1.8C.D0.BC.D0.B0]] {{ref-ru}}</ref>
=== Бөек Болгар чоры әдәбияты ===
[[Рәсем:Bulgar runic letters.png|left|150px]]
[[VI гасыр|VI]]—[[X гасыр]]ларда борынгы болгарларда ({{Бөек Болгар байрагы}} һәм {{Дунай буе Болгары байрагы}}) кулланылган рун язуында сүзләр, [[орхон язулары]]ннан аермалы буларак, '''''сулдан уңга''''' языла иде.
''Сулдагы'' таблица {{BGR}} [[:bg:БАН|фәннәр академиясенең ''(болг.)'']] өлкән фәнни хезмәткәре [[:bg:Петър Добрев|Петер Добрев ''(болг.)'']] туплаган [[:bg:Прабългарски руни|борынгы болгарларның руннарын ''(болг.)'']] күрсәтә.
== [[Идел буе Болгары]] чоры ==
[[Рәсем:QutadughuBiliq wien p.10.jpg|thumb|250px|[[1070 ел]]да орхон язулары теленә охшаш, [[Иске Татар әдәби теле]]нең атасы булган [[:en:Middle Turkic languages|урта төрки телендә ''(ингл.)'']] язылган "[[Котадгу белег]]" әсәренең<ref>[[:en:Kutadgu Bilig#Language]] {{ref-en}}</ref> [[XV гасыр]]да [[:en:Old Uyghur alphabet|иске уйгыр әлифбасы ''(ингл.)'']] нигезендә ясалган күчерелмәсенең 4. юлында [[гарәп язуы]] белән [[бисмиллә]] язылган.]]
Бу чорда [[Идел]]-[[Чулман]] тирәләрендә урнашкан [[болгарлар]] бик күп мәдәни үзгәрешләрен кичерә — төрле иҗтимагый-сәяси һәм икътисади сәбәпләр аркасында бабаларыннан килгән ''[[тәңречелек]]'' урынына [[ислам]]га, борынгы бабаларыннан калган [[:ru:Болгарские руны|болгар руннардан ''(рус.)'']] [[гарәп язуы]]на, [[:ru:Булгарские языки|огур телләре төркеменә ''(рус.)'']] керүче [[:ru:Булгарский язык|болгарларның теленнән ''(рус.)'']] - күрше куман-[[кыпчаклар]] кулланган нык аерылган<ref>[[:ru:Тюркские языки#.D0.9F.D1.80.D0.BE.D0.B1.D0.BB.D0.B5.D0.BC.D1.8B]]{{ref-ru}}</ref><ref>''Тюркские языки // [[:ru:Лингвистический энциклопедический словарь|Лингвистический энциклопедический словарь]]'' / Глав. ред. [[:ru:Ярцева, Виктория Николаевна|В. Н. Ярцева.]]. — М.: [[:ru:Большая Российская энциклопедия (издательство)|Советская энциклопедия]], 1990. — 688 с. — 150 000 экз. — ISBN 5-85270-031-2 (в пер.){{ref-ru}}</ref> [[:ru:Собственно тюркские языки|гомумтөрки телләре ''(рус.)'']] төркеменә керүче [[кыпчак теле]]нә күчәләр.
Матди культураның югарылыгы рухи мәдәниятнең дә үсешенә ярдәм иткән. Болгар илендә мәктәп-мәдрәсәләрнең булганлыгы, аерым укымышлыларның төрле фәннәр, әйтик, тарих, хокук, фәлсәфә гыйлемнәре белән шөгыльләнүләре билгеле. Шул ук сәбәпләр аркасында [[матур әдәбият]], [[шигърият]] киң таралган: [[Йосыф Баласагуни]], [[Әхмәд Йүгнәки]], [[Әхмәд Ясәви]] һәм [[Сөләйман Бакырганый]] кебек уртак төрки, [[Кол Гали]] һәм башка җирле галимнәрнең әсәрләре болгарларның рухи дөньясын нык баета.
Безнең чорына килеп җиткән [[Идел буе Болгары|Идел буе болгарлар]] сөйләшкән телдә (бүгенге [[чуаш теле]]нә охшаш) беренче язулары [[XIII гасыр|XIII]]—[[XIV гасыр]]ларга туры килә.<ref>[[:en:Turkic languages#Early written records]]{{ref-en}}</ref>
== [[Монгол империясе]] һәм [[Алтын Урда]] чоры ==
{{seealso|Төркем:Алтын Урда әдәбияты}}
Бу чорның башында иҗат итү [[кыпчак телләре]]ндә дәвам итә, бердәм дәүләтнең уртак теле булган [[:en:Turki|төрки теле ''(ингл.)'']] нигезендә [[Иске Татар әдәби теле]] формалаша башлый.
[[Идел-Урал татарлары]]ның мәдәни үсешенә бу чорда йогынты ясаган әсәрләр арасында ''Сәйф Сараи''ның «[[Гөлестан бит-төрки]]», ''әл-Хорезми''нең «Мәхәббәт-намә»<ref>http://encycl.bash-portal.ru/muhabbat.htm{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{ref-ru}}</ref>, Кутб<ref>http://encycl.bash-portal.ru/kutb.htm{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{ref-ru}}</ref> ''[[Низами Гәнҗәви]]''нең «[[:en:Khosrow and Shirin|Хөсрәү вә Ширин ''(ингл.)'']]», ''Мәхмүд әс-Сараи әль-Булгари''нең «Нәхҗ әль-фарадис», ''[[Рабгузый]]''ның «[[Кыйссасел-әнбия]]», ''[[Мөхәммәдьяр]]''ның «Төхфәи мәрдан» һәм «Нуры-Содур», һәм күп башка авторларның әсәрләре керә.
Чыгышы белән [[Болгар]]дан булган, [[Сарай-Бәркә]]дә эшләгән Мәхмүд бин Гали әсәре [[:ru:Нахдж эль-фарадис|Нәхҗ әль-фәрәдис ''(рус).'']] («Оҗмах бакчаларына ачык юл») [[1357 ел]]да [[иске Татар әдәби теле]]ндә язылган. Бүгенге көнгә кадәр сакланган 11 кулъязма күчермәсеннән [[1360 ел]]га караганы (иң борынгысы) {{TUR}}дә саклана — 4 зур өлешеннән һәрберсе 10 бүлектән тора. [[Ислам]] тарихына һәм тәгълиматына багышланган бу әсәрнең һәр бүлеге берәр [[хәдис]] белән ачыла.
Тексттан бер өлешенең [[Татар әлифбасы#.D0.9B.D0.B0.D1.82.D0.B8.D0.BD .D3.99.D0.BB.D0.B8.D1.84.D0.B1.D0.B0.D1.81.D1.8B .D0.BD.D0.B8.D0.B3.D0.B5.D0.B7.D0.B5.D0.BD.D0.B4.D3.99|латин әлифбасы нигезендәге]] транслитерациясе:
<blockquote>
''Səfər ayenıñ səkezünçe kön yılqı yılı irdi, yite yöz illek tokuzda Sarai şəhərendə irdi bu kitapnı cəmg qılguçı əl-galimer — rəbbani vəl-galim əs-səmadani əl-ostadel-motlak vəl-gamil əl-muvaffak Məxmüd bine Gali bine Şayex əs-Sarai mənşəən vəl-Bolgari müvəllədən vəl-K-r-d-i-gagdan əl-möştəra bine (bayne?) əsxabı əl-mökalləbe (əl-möləqabe) bi Minhacetdin… andag əyterkem…''
</blockquote>
Иске татар әдәби теле [[XIX гасыр]]ның уртасына кадәр кулланылышта саклана.<ref>[http://www.tatar-history.narod.ru/tatars.htm Исхаков Д. М. Татары (популярный очерк этнической истории и демографии) // Татары. — Наб. Челны: КАМАЗ, 1993.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200420133351/http://www.tatar-history.narod.ru/tatars.htm |date=2020-04-20 }}{{ref-ru}}, [[:ru:Поволжский тюрки]] мәкаләсе аркылы</ref> {{Россия патшалыгы байрагы}} һәм {{Россия империясе байрагы}} чорында бу телдә Урта Азия халыклары белән дипломатик һәм сәүдә-икътисади мөнәссәбәтләр алып барыла.
== Казан ханлыгы чоры ==
Әлеге чор татар әдәбиятының күренекле вәкилләре — [[Колшәриф]], [[Мөхәммәдьяр]], [[Шәриф Хаҗитархани]], [[Өмми Кәмал]] кебек шагыйрьләр.
== XVII гасыр татар әдәбияты ==
[[XVII гасыр]]дагы язма мәдәният башка чорлар белән чагыштырганда шактый ярлы. Әмма объектив шартларны искә алганда, бу дәвер мәдәниятендә дә уңай яклар булуын күрергә кирәк. Анда элеккеге рухи казанышларны яңа тарихи шартларга нисбәтән торгызырга, хәтта үстерергә омтылыш бар. Әдәбият һәм фольклор, әдәбият һәм тарих үзара тагын да якыная төшә. Язмаларның тел-стилендә халыкның сөйләм теленә борылу үзен сиздерә. Шигъри фольклордагы аерым сурәтләр, формалар язма әдәбиятка күбрәк керә башлыйлар. Суфичылык үзен нык сиздерә. [[Мәүла Колый]] һәм [[Габди]] кебек шагыйрьләрнең әсәрләрендә әхлакый-фәлсәфи мәсьәләләр, кеше турында карашлар үзәккә куела, аларны сәнгати хәл итүдә уңышлы гына адымнар ясала.
[[XVII гасыр]] әдәбияты — күпгасырлык татар әдәбияты тарихының мөһим бер сәхифәсе. Элеккеге күп кенә традицияләр шушы дәвер аша [[XVIII гасыр|XVIII]]—[[XIX гасыр]]ларга тапшырылды.
== XVIII гасыр татар әдәбияты ==
== XIX гасыр татар әдәбияты ==
Әлеге чорда [[мәгърифәтчелек|татар мәгърифәтчелеге]] хәрәкәте формалаша, бу чорның төп фигурасы — '''''[[Каюм Насыйри]]'''''.
Төп тенденция буларак [[XIX гасыр]]ның икенче яртысыннан башлап ([[XX гасыр]]ның беренче яртысына, {{Совет Россия республикасы байрагы}} һәм {{ССРБ байрагы}} заманларына кадәр) татар [[зыялылар]]ы актив килеш {{Госманлы империясе байрагы}}ндә кулланылган [[:ru:османский язык|госманлы теленнән ''(рус.)'']] [[җәмгыять|иҗтимагый]]-[[сәясәт|сәяси]] [[лексика]]дан [[алынма]]ларны куллана башлыйлар.<ref name="ReferenceA">[[:ru:Татарский язык#.D0.98.D1.81.D1.82.D0.BE.D1.80.D0.B8.D1.8F .D1.84.D0.BE.D1.80.D0.BC.D0.B8.D1.80.D0.BE.D0.B2.D0.B0.D0.BD.D0.B8.D1.8F|Татар теленең барлыкка килү тарихы]]{{ref-ru}}</ref>
== XX гасыр татар әдәбияты ==
[[Рәсем:Аң журналы.jpg|thumb|200px|[[«Аң» журналы]]ның [[Габдулла Тукай]]га багышланган чыгарылышы]]
{{seealso|Төркем:XX гасыр башы татар әдәбияты}}
[[XX гасыр]]ның үзенчәлеге, беренче нәүбәттә, [[социаль тетрәнүләр]], [[сугыш]]лар һәм революцияләрдән гыйбарәт. Ул бигрәк тә [[Россия]] составына кергән халыклар тарихында ачык чагыла. Бу чорга алар [[капитализм]] ныгый барганда, милли азатлык хәрәкәтләре көчәйгәндә аяк бастылар.
[[1907 ел]]да ''[[«Әл-ислах» газетасы]], [[«Әхбар» газетасы]]'' һ. б., [[1912 ел]]да [[Фәхрелислам Агиев]]ның балалар өчен ''[[Ак юл (журнал, 1913)|«Ак юл» журналы]]'', [[Әхмәтгәрәй Хәсәни]]ның ''[[«Аң» журналы]]'' һәм башкалар чыга башлыйлар. Бу чорда әдәби татар теле гади гади халыкның сөйләм теле белән якынлаша башлый. [[1920 ел]]ларда телнең актив [[терминология|терминологик]] төзелеше татар һәм [[гарәп теле|гарәп]]-[[фарсы]] лексикага, [[1930 ел]]ларда — [[рус теле|рус]] һәм интернациональ лексикага нигезләнеп бара.<ref name="ReferenceA"/>
Гасыр башында яңа һәм яшь сыйныф — [[пролетариат]] — [[азатлык көрәше]] мәйданына чыкты. [[Социализм]] идеяләре белән коралланган бу сыйныф күп кенә илләрдә хакимиятне үз кулына алу максатын куйды. Шул максатка ирешүдә бигрәк тә [[Россия]]дәге [[эшчеләр сыйныфы]] алдынгы булды. Аның көчле [[оешма]]лары һәм [[фирка]]ләре барлыкка килде.
Татар әдәбияты [[XX гасыр]]га барлык [[жанр]]лары формалашкан, [[мәгърифәт]]челек реализмын уңышлы үзләштерә барган хәлдә килеп керде. Беренче рус революциясеннән соң илдә туган шартлар аның тизлек белән үсеп китүенә юл ачты. Шуннан соңгы 10—15 елда [[татар]] әдәбияты һәм тематикасы, һәм сәнгатьчәлеге белән яңа үрләргә күтәрелде. Иң мөһиме, кешенең җанын, рухын, иҗтимагый омтылышларын, җәмгыять тормышындагы урынын аңлауда зур үзгәреш барлыкка килде. [[XIX гасыр]]да әдәби әсәрләрдә аңлы мәгърифәтле кеше үзәккә куела, кешенең шәхси бәхете аң-белемгә бәйләп карала иде. [[XX гасыр]] башындагы [[язучы]]лар кешегә бәхетле булу өчен болар гына җитми икәнлегенә төшенделәр.
Беренчедән, кешенең асыл хасиятен табу һәм күрсәтү өчен иҗтимагый шартлар да мөһим роль уйный дип, икенчедән, кешенең яшәешендә [[милләт]]нең язмышы да зур урын тота дип, мәсьәләгә яңача карый башладылар. Гади-гадәти кеше образы әдәбиятның үзәгенә куелды. Аның борчу-шатлыклары, моң-зары, өмет-теләкләре киң чагылыш тапты. Шуның белән бергә, тормышны үзгәртеп кору, искелекләрдән котылу өчен, кеше көрәшче дә булырга тиешлеге ачык итеп куелды. Кыскасы, [[XX гасыр башы әдәбияты]] кешенең яшәү фәлсәфәсен проблема итеп күтәрде. Кеше үзе өчен яшиме, ягъни аның шәхси бәхете мөһимме? [[Кеше]] әллә башкалар өчен дә яшәргә тиешме, аның халык бәхете өчен көрәшүе мөһимрәкме дигән сораулар куелды. Ләкин мәсьәләне нигездә соңгысы файдасына гына хәл итү [[Октябрь инкыйлабы]]ннан соң барлыкка килгән совет әдәбиятында берьяклы үсеш алды.
=== Совет Россия чоры әдәбияты===
[[Рәсем:Moabit Notebook1.jpg|thumb|right|200px|[[Муса Җәлил]]нең соңгы әсәрләре җыентыгы булган ''[[Моабит дәфтәре]]''нең беренчесе ''[[Яңалиф]]'' белән язылган, тышлыгында автор исеме [[кириллица]] белән язылганы да күренә]][[Рәсем:Moabit Notebook2.jpg|thumb|left|200px|[[Моабит дәфтәре|Моабит дәфтәрләренең]] икенчесе [[гарәп язуы]] нигезендәге ''[[Татар әлифбасы#.D0.93.D0.B0.D1.80.D3.99.D0.BF .D3.99.D0.BB.D0.B8.D1.84.D0.B1.D0.B0.D1.81.D1.8B .D0.BD.D0.B8.D0.B3.D0.B5.D0.B7.D0.B5.D0.BD.D0.B4.D3.99|яңа имлә]] белән язылган'']]
[[1927 ел]]да {{ТАССР гербы}}ның рәсми килеш [[Яңалиф#.D0.A2.D0.B0.D1.80.D0.B8.D1.85|латин имләсенә]], [[1938 ел]]да {{ССРБ байрагы}}ның барлык [[төрки халыклар]]ының әлифбаларын [[Яңалиф#.D0.9A.D0.B8.D1.80.D0.B8.D0.BB.D0.BB .D1.8F.D0.B7.D1.83.D1.8B.D0.BD.D0.B0 .D0.BA.D2.AF.D1.87.D2.AF .281938.E2.80.941940.29|кирилл имләсенә күчерү]] процесслары да татар әдәбияты тарихында үз эзләрен калдыра.
[[Бөек Ватан сугышы|Ватан сугышы]] ([[1941 ел|1941]]—[[1945 ел|1945]]) елларында татар әдәбиятынең үсешен яңадан күзәтергә була иде. Сугыш вакытында фронтта һәм тылда булган авыр һәмфаҗигале хәлләргә эләккән кешенең рухи халәтен сурәтләүдә, мәсәлән, яңа бизәкләр кулланылды.
[[Совет хакимияте]] елларында кеше шәхесенә карата мондый берьяклы карашның өстенлек итүенә дә карамастан, әдәбиятның аерым казанышлары булганын да кинәнеп әйтергә кирәк, ягъни ул үсешен туктатмады. Әлбәттә, бу үсеш темпын [[XX гасыр]] башындагы яңарыш колачы белән чагыштырып булмый иде. [[Гасыр]]ның беренче чиреге әдәбият өчен аерата уңдырышлы булды. Яңа жанр төрләре һәм формалары барлыкка килде. Психологик һәм иҗтимагый роман, [[фантастик повесть]], [[романтик хикәя]] һәм [[драма]], [[гражданлык лириасы]], [[трагедия]] һ. б. жанрлар туды, булганнары тагын да үсте һәм баеды. Модернистик характердагы әсәрләр язылды. [[Кеше]]не сурәтләүдә төп алымнардан берсе булган [[психологик анализ]] тирәнәйде. [[Әдәби тел нормалары]] тагын да ачыкланды.
== Хәзерге әдәбият ==
[[Рәсем:Tatar books.jpg|300px]] [[XX гасыр]] азагы — [[XXI гасыр]] башы [[татар китаплары]] һәм [[татар матбугаты]].
== Шулай ук карагыз ==
{{Портал|Татар тарихы|Татар мәдәнияте|Татар матбугаты|Татар әдәбияты|Татар теле}}
* [[Татар язучылары|Әлифба буенча татар язучылары һәм шагыйрьләре исемлеге]]
* [[Татар драматурглары|Әлифба буенча татар драматурглары исемлеге]]
* [[Татар поэзиясе антологиясе]]
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [http://kitap.net.ru Татар электрон китапханәсе] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100717082035/http://kitap.net.ru/ |date=2010-07-17 }}
* [http://kitaphane.tatar.ru Милли китапханә] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110310072325/http://kitaphane.tatar.ru/ |date=2011-03-10 }}
{{Татарлар}}
[[Төркем:Татар әдәбияты| ]]
[[Төркем:Телләр буенча әдәбият]]
dtbqfxhigazexadhzvwiek73548gkhq
Калып:Баш бит/Вакыйгалар/6 май
10
18559
5839637
2998380
2026-05-05T15:21:24Z
~2026-20951-15
60255
5839637
wikitext
text/x-wiki
''Халыкара диеталарны тотмау көне'', Төрки илләрдә — ''[[Хыдырлез]]'', {{ATG}}да — ''[[Хезмәт]] көне'', {{JAM}}да — ''[[Укытучылар көне]]'', һ.б. истәлекле көннәр һәм [[бәйрәм]]нәр
[[Рәсем:Penny black.jpg|right|90px|link=Кара пенни]]
* [[1840 ел|1840]] — беренче [[почта маркасы]] <small>(«'''''[[Кара пенни]]'''''»)</small> чыга.
* [[1856 ел|1856]] — табиб, психиатр [[Зигмунд Фрейд]] туа.
* [[1859 ел|1859]] — алман фәлсәфәчесе [[Александр фон Гумбольдт]] бакыйлыкка күчә.
* [[1937 ел|1937]] — [[Нью-Йорк]] янында зур алман [[дирижабль|дирижабле]] «Гинденбург» һәлакәте.
* [[1941 ел|1941]] — татар шагыйре [[Ренат Харис]] дөньяга килә.
* [[1952 ел|1952]] — татар [[язучы]]сы, әдәбият белгече [[Мөхәммәт Гали]] вафат.
* [[1953 ел|1953]] — [[Бөекбритания]]нең 73 нче премьер-министры [[Тони Блер]] туа.
* [[1992 ел|1992]] — [[Кырым Республикасы|Кырым]] конституциясе кабул ителә.
* [[2001 ел|2001]] — тарихта беренче тапкыр [[рим папасы]] ([[Иоанн Павел II]]) [[Өмейяд мәчете|мәчетне]] зыярат кыла.
* [[2005 ел|2005]] — тел галиме, җәмәгать эшлеклесе [[Радик Сибәгатов]] дөнья куя.
<noinclude>[[Төркем:Калыплар:Көннәрнең вакыйгалары]]
</noinclude>
8tpbwhg8oxnbtr57p5qe8gk8p5p3msz
Калып:Баш бит/Вакыйгалар/8 май
10
18587
5839639
4419434
2026-05-05T15:31:31Z
~2026-20951-15
60255
5839639
wikitext
text/x-wiki
[[Америка]] һәм [[Аурупа]] илләрендә — ''[[Җиңү көне|Җиңү]]'', {{KOR}}дә — ''[[Әти]]-[[әни]]ләр'', {{MEX}}да — ''Мигель Идальго-и-Костилья [[туу]]ы'', {{UN}}да — ''[[Икенче бөтендөнья сугышы]] дәвамында тормышларын югалтканнарны [[хәтер көне|искә алу]] һәм татулашу заманы'', h.б. истәлекле һәм [[бәйрәм]] көннәр
* [[1713 ел|1713]] — [[Русия патшалыгы]] башкаласы {{Мәскәү гербы}}дән {{Санкт-Петербург гербы}}ка күчә.
* [[1794 ел|1794]] — француз [[химия]] галиме [[Антуан Лавуазье]] бакыйлыкка күчә.
[[Файл:GadbullaKariev.jpg|100px|right|link=Габдулла Кариев]]
* [[1886 ел|1886]] — татар артисты '''''[[Габдулла Кариев]]''''' дөньяга килә.
* [[1895 ел|1895]] — [[АКШ]] язучысы, тәнкыйтьче [[Эдмунд Уилсон]] туа.
* [[1945 ел|1945]] — беренче буын татар артисты [[Шакир Шамильский]] вафат.
* [[1949 ел|1949]] — әдәбият белгече, нәшрият мөхәррире, шагыйрь [[Равил Кукушкин]] туа.
* [[1959 ел|1959]] — музыкант һәм композитор [[Азат Хөсәенов (1959)|Азат Хөсәенов]] туа.
* [[1962 ел|1962]] — {{GBR}} башкаласы [[Лондон]]да соңгы ''[[троллейбус]]''лар йөрүдән туктады.
* [[1988 ел|1988]] — [[АКШ]] фантаст-язучысы [[Роберт Хайнлайн]] дөнья куя.
<noinclude>[[Төркем:Калыплар:Көннәрнең вакыйгалары]]
</noinclude>
62jums1cblzp5qka48z8df5yz14cxpy
5839640
5839639
2026-05-05T15:34:03Z
~2026-20951-15
60255
5839640
wikitext
text/x-wiki
[[Америка]] һәм [[Аурупа]] илләрендә — ''[[Җиңү көне|Җиңү]]'', {{KOR}}дә — ''[[Әти]]-[[әни]]ләр'', {{MEX}}да — ''Мигель Идальго-и-Костилья [[туу]]ы'', {{UN}}да — ''[[Икенче бөтендөнья сугышы]] дәвамында тормышларын югалтканнарны [[хәтер көне|искә алу]] һәм татулашу заманы'', h.б. истәлекле һәм [[бәйрәм]] көннәр
[[Файл:GadbullaKariev.jpg|100px|right|link=Габдулла Кариев]]
* [[1713 ел|1713]] — [[Русия патшалыгы]] башкаласы [[Мәскәү]]дән {{Санкт-Петербург гербы}}ка күчә.
* [[1794 ел|1794]] — француз [[химия]] галиме [[Антуан Лавуазье]] бакыйлыкка күчә.
* [[1886 ел|1886]] — татар артисты '''''[[Габдулла Кариев]]''''' дөньяга килә.
* [[1945 ел|1945]] — беренче буын татар артисты [[Шакир Шамильский]] вафат.
* [[1949 ел|1949]] — әдәбият белгече, нәшрият мөхәррире, шагыйрь [[Равил Кукушкин]] туа.
* [[1959 ел|1959]] — музыкант һәм композитор [[Азат Хөсәенов (1959)|Азат Хөсәенов]] туа.
* [[1962 ел|1962]] — [[Лондон]]да соңгы ''[[троллейбус]]''лар йөрүдән туктаган.
* [[1988 ел|1988]] — [[АКШ]] фантаст-язучысы [[Роберт Хайнлайн]] дөнья куя.
<noinclude>[[Төркем:Калыплар:Көннәрнең вакыйгалары]]
</noinclude>
2j4m8zxzmt9jzszcp2hxafkpmtdb3tc
14 май
0
18653
5839747
5512218
2026-05-06T05:10:06Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839747
wikitext
text/x-wiki
'''14 май''' — [[Милади тәкъвиме]]ндә бишенче айның ундүртенче көне. Ел ахырына кадәр 231 көн кала.
{{Май тәкъвиме}}{{Шулай ук карагыз/Көн}}
{{Тарихта бу көн}}
=={{Бәйрәмнәр һәм вакыйгалар}}==
[[File:Insurance icon.png|200px|thumb|right|Иминиятләштерү символы]]
==={{Халыкара истәлекле период}}===
* [[File:Flag of the Organization of American States.svg|20px]] [[Америка (дөнья кисәге)|Америка]] илләре [https://www.wikidata.org/wiki/Q123759?uselang=tt оешмасы] — '''''Кыйтгакүләм иминиятләштерү көне''''' <small>({{lang-es|[https://masqueseguros.mapfre.com.mx/dia-continental-del-seguro-la-importancia-de-estar-asegurado/ Día Continental del Seguro]}}, {{lang-en|Western Hemisphere Conference [[:en:Insurance|Insurance]] Day}}, {{lang-pt|[https://www.calendarr.com/brasil/dia-continental-do-seguro/ Dia Continental do Seguro]}})</small>.
==={{Илләр буенча бәйрәмнәр}}===
* {{Байрак/Исраил}} [[Исраил]] — '''''Бәйсезлек көне''''' <small>({{lang-he|[[:he:יום העצמאות|יום העצמאות]]}}, {{lang-en|[[:en:Independence Day (Israel)|Israel Independence Day]]}})</small>.
* {{MWI}} — '''''Ха́стингс Каму́зу Ба́нда туган көне''''' <small>({{lang-en|[[:en:Hastings Banda's Birthday|Hastings Banda's Birthday]]}})</small>.
* {{LBR}} — '''''Милли берләшү көне''''' <small>({{lang-en|[[:en:National Unification Day|National Unification Day]]}})</small>.
* {{Байрак/Парагвай}} [[Парагвай]] — '''''Бәйсезлек көне''''' <small>({{lang-es|[[:es:Anexo:Días feriados en Paraguay|Día de la Independencia]]}}, {{lang-en|[[:en:Public holidays in Paraguay|Paraguayian Independence Day]]}})</small>.
==={{Һөнәри һәм җәмгыяви бәйрәмнәр}}===
* {{Байрак/Польша}} [[Польша]] — '''''[[Фармакология|Фармацевт]] көне''''' <small>({{lang-pl|[https://aptekazawiszy.pl/artykuly/14-maja-miedzynarodowy-dzien-farmaceuty.html Dzień Farmaceuty]}})</small>
* {{Байрак/Швеция}} [[Швеция]] — '''''Швед ым теле көне''''' <small>({{lang-sv|[[:sv:Svenskt teckenspråk|Teckenspråkets]] dag}}, {{lang-ru|День шведского [[:ru:Жестовые языки|жестового языка]]}})</small>.<ref>[https://sdr.org/question/teckensprakets-dag-vad-ar-det/ Teckenspråkets dag – vad är det?] {{ref-sv}}</ref>
* {{CHL}} — '''''Милли [[инженерлык|инженерия]] көне''''' <small>({{lang-es|Día de la [[:es:Ingeniería|Ingeniería]] Chilena}}, {{lang-en|Chilean [[:en:Engineer's Day|Engineering Day]]}})</small>.<ref>[http://www.ingenieros.cl/dia-nacional-de-la-ingenieria-debemos-fortalecer-esta-celebracion-resaltando-los-hechos-y-el-quehacer-de-la-ingenieria-en-chile-3/ Día Nacional de la Ingeniería]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
=== [[Май#.D0.9A.D0.B8.D2.A3 .D0.B2.D0.B0.D0.BA.D1.8B.D1.82.D0.BB.D1.8B .D1.85.D0.B0.D0.BB.D1.8B.D0.BA.D0.B0.D1.80.D0.B0 .D1.87.D0.B0.D1.80.D0.B0.D0.BB.D0.B0.D1.80|Киң вакытлы халыкара чаралар]] ===
== {{Вакыйгалар}} ==
* [[1607 ел|1607]] — [[Джон Смит]] [[Төньяк Америка]] җирендә [[инглизләр]]нең беренче даими торак пунктын нигезли.
* [[1900 ел|1900]] — {{Париж гербы}}да {{IOC}} [[II Олимпия уеннары]] ачылалар. Беренче тапкыр аларда хатын-кызлар катнашалар.
* [[1955 ел|1955]] — {{ССРБ байрагы}}, {{ALB}}, {{BGR}}, {{HUN}}, {{DDR}}, {{POL}}, {{ROU}} һәм {{Чехословакия җөмһүрияте байрагы}} [[Варшава килешүе]]н имзалыйлар.
* [[1991 ел|1991]] ― Татарстан Югары Шурасы [[Татарстан Президенты]] вазифасын гамәлгә куя.
* [[1993 ел|1993]] — {{CIS}} барлыкка килә.
* [[2010 ел|2010]] — Озак реставрациядән соң [[Кәрим Тинчурин исемендәге Татар дәүләт драма һәм комедия театры]] бинасы ачыла.
== {{Туулар}} ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:14 май көнне туганнар}}
* [[1771 ел|1771]] — [[Роберт Оуэн]] (''Robert Owen''), инглиз социалисты, утопист.
* [[1834 ел|1834]] — [[Фридрих Розен]],
* [[1858 ел|1858]] — [[Искәндәр Тальковский]], Россия империясе хәрбие, генерал-майоры.
* [[1865 ел|1865]] — [[Макс Герман]],
* [[1867 ел|1867]] — [[Борис Коялович]],
* [[1871 ел|1871]] — [[Һерман Клүге]],
* [[1881 ел|1881]] — [[Николай Шәләби]],
* [[1905 ел|1905]] — [[Макар Лукин]],
* [[1907 ел|1907]] — [[Иосиф Жинович]],
* [[1914 ел|1914]] — [[Йиржина Седлачкова]],
* [[1916 ел|1916]] — [[Вәли Ахундов]],
* [[1922 ел|1922]] — [[Франьо Туҗман]],
* [[1923 ел|1923]] — [[Елена Колотинская]],
* [[1925 ел|1925]] — [[Борис Парсаданян]],
* [[1930 ел|1930]] — [[Николай Филиппов]],
* [[1931 ел|1931]] — [[Рафаэль Мостафин]], татар язучысы, тәнкыйтьче.
* [[1933 ел|1933]] — [[Анатолий Малофеев]],
* [[1938 ел|1938]] — [[Мәүләтбай Гайнетдинов]],
* [[1939 ел|1939]] — [[Дһарма Миттра]],
* [[1940 ел|1940]] — [[Бәхтияр Табиев]],
* 1940 — [[Валерия Порохова]],
* [[1941 ел|1941]] — [[Зөфәр Гаянов]], рәссам, педагог.
* [[1944 ел|1944]] — [[Джордж Лукас]], американ кинорежиссёр, сценарист, [[Йолдыз сугышлары|"Йолдыз сугышлары"]] сагасы авторы.
* [[1950 ел|1950]] — [[Виктор Кузнецов]],
* [[1955 ел|1955]] — [[Лотфулла Шәфигуллин]],
* [[1957 ел|1957]] — [[Ольга Карлова]],
* [[1958 ел|1958]] — [[Риф Гайнанов]], [[грек-рим көрәше]] буенча спорт остасы.
* [[1960 ел|1960]] — [[Гайфулла Абзалов]], 1990 елларда популяр булган композитор, автор-башкаручы.
* [[1960 ел|1960]] — [[Дмитрий Огай]],
* 1960 — [[Соммаруга Симонетта]],
* [[1964 ел|1964]] — [[Гөлнара Бикбулатова]],
* [[1966 ел|1966]] — [[Марат Нуриев]],
* [[1974 ел|1974]] — [[Александр Гасников]],
* [[1979 ел|1979]] — [[Блеона|Блеона Керети]],
* [[1986 ел|1986]] — [[Ольга Бороднева]],
* [[1987 ел|1987]] — [[Станислав Романов]],
== {{Вафатлар}} ==
{{Шулай ук карагыз|:Төркем:14 май көнне вафатлар}}
* [[1610 ел|1610]] — [[Генрих IV]], [[Бурбоннар]] нәселеннән [[Наварра патшалыгы|Наварра]] һәм [[Франция патшалыгы|Франция патшалыклары]] [[патша]]сы.
* [[1643 ел|1643]] — [[XIII Луи]],
* [[1844 ел|1844]] — [[Иван Талызин]],
* [[1904 ел|1904]] — [[Константин Леонтьев]],
* 1904 — [[Фёдор Бредихин]],
* [[1910 ел|1910]] — [[Алексей Аристов]],
* [[1912 ел|1912]] — [[Август Стриндберг]], швед язучысы.
* [[1917 ел|1917]] — [[Сергей Фокин]],
* [[1925 ел|1925]] — [[Генри Хаггард]], инглиз язучысы, [[фэнтези]] жанрының нигезчеләренең берсе.
* [[1926 ел|1926]] — [[Сәлимгәрәй Җантүрин]], 1 нче [[Дәүләт Думасы]] депутаты, филолог, алпавыт.
* [[1940 ел|1940]] — [[Эмма Гольдман]],
* [[1943 ел|1943]] — [[Анри Лафонтен]], [[Бельгия]] юристы.
* [[1953 ел|1953]] — [[Тамара Абакелия]], сынчысы, график, театр рәссамы.
* [[1954 ел|1954]] — [[Һейнц Гудериан]], алман [[танк]] гаскәре [[офицер]]ы, хәрби теоретик.
* [[1957 ел|1957]] — [[Мария Васильева (рәссам)|Мария Васильева]],
* [[1976 ел|1976]] — [[Мәмәтгали Корбанов]],
* [[1977 ел|1977]] — [[Пётр Дементьев (1907)|Пётр Дементьев]], инженер, [[КАПО]] директоры, {{ССРБ байрагы}} дәүләт эшлеклесе.
* [[1979 ел|1979]] — [[Виктор Новиков (1905)|Виктор Новиков]],
* [[1981 ел|1981]] — [[Гыйниятулла Гобәйдуллин]], [[Бөек Ватан сугышы]] чоры [[Кызыл Гаскәр]]енең миномётлар дивизионы разветчиклары бүлеге командиры, [[Советлар Берлеге каһарманы]].
* [[1983 ел|1983]] — [[Федор Абрамов]],
* [[1984 ел|1984]] — [[Владимир Кузнецов (1934)|Владимир Кузнецов]],
* [[1986 ел|1986]] — [[Газиз Нәбиуллин]], язучы.
* [[1987 ел|1987]] — [[Елизавета Зарубина]],
* [[1992 ел|1992]] — [[Селивёрст Давыдов]],
* [[1995 ел|1995]] — [[Анатолий Адо]], тарих галиме.
* 1995 — [[Иван Денисов]],
* 1995 — [[Кристиан Анфинсен]],
* [[1997 ел|1997]] — [[Борис Парсаданян]],
* 1997 — [[Фатыйх Сөләйманов]],
* [[2006 ел|2006]] — [[Роберт Брүс Меррифилд]],
* [[2014 ел|2014]] — [[Людмила Заугольнова]],
* [[2015 ел|2015]] — [[Зөлфирә Корнилова]],
=={{Дини бәйрәмнәр}}==
===={{Исем бәйрәмнәре}}====
== Шулай ук карагыз ==
== Искәрмәләр ==
{{commonscat|14 May}}
{{искәрмәләр}}
{{Тәкъвим}}
[[Төркем:Ел көннәре]]
[[Төркем:14 май]]
8affq95ftbrclap7kyc56l6hl6m2nwp
2013 ел
0
18859
5839786
4649641
2026-05-06T06:56:03Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839786
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|2013}}
{{Ел өчен навигация|2013}}
{{Гасыр өчен навигация|21}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|2013|КТ=10 февраль|ҺТ=5 ноябрь}}
{{Башлана торган ел|2013}}
* '''2013 ел''' [[Рәсем:Flag of North Korea.svg|20px]] [[Корея Халык Демократик Җөмһүрияте]]нең [[Чучхе тәкъвиме]]ндәге 102 елга туры килә.
* [[TIME]] журналы 2013 елның «Ел кешесе» дип [[Франциск (папа)|Франциск]] Рим Папасын атады.
== Вакыйгалар ==
=== Гыйнвар ===
* [[1 гыйнвар]] — [[Украина]] [[ОБСЕ]] оешмасында җитәкчелек итә башлый<ref>[http://news.mail.ru/politics/11491262/ Украина стала председателем ОБСЕ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130113102355/http://news.mail.ru/politics/11491262/ |date=2013-01-13 }}{{ref-ru}}</ref>.
* [[1 гыйнвар]] — [[Россия]]дә барлык документларны диярлек берләштергән универсаль электрон карта кертелә башлый<ref>[http://www.itar-tass.com/c9/614108.html Выдача универсальных электронных карт начинается в России] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130115085004/http://www.itar-tass.com/c9/614108.html |date=2013-01-15 }} {{ref-ru}}</ref>.
* [[9 гыйнвар]] — [[Ливия]] парламенты илнең исемен «Ливия дәүләте»нә үзгәртә<ref>[http://www.regnum.ru/news/polit/1611292.html Ливия отказалась от названия «Великая Джамахирия»] {{ref-ru}}</ref>.
* [[11 гыйнвар]] — [[Мали]]да гадәттән тыш чара игълан ителә, хөкүмәт соравы буенча илгә француз гаскәрләре кертелә<ref>[http://top.rbc.ru/politics/11/01/2013/840023.shtml Войска Франции вступили в бой с исламистами в Мали] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130113215917/http://top.rbc.ru/politics/11/01/2013/840023.shtml |date=2013-01-13 }} {{ref-ru}}</ref>.
* [[20 гыйнвар]] — [[АКШ]] президенты [[Барак Обама]] вазифасына керешә<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24878793.html Обама президентлыкка ант итте]</ref>.
* [[21 гыйнвар]] — [[Татарстан Фәннәр академиясе]]ндә [[Роальд Сәгъдиев]]кә 80 яшь тулу уңаеннан тантана чарасы үтә<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24880870.html Роальд Сәгъдиев 80 яшен Казанда билгеләде]</ref>.
* [[23 гыйнвар]] — [[Каталония]] парламенты төбәкнең дәүләт суверенитеты һәм милләтнең үзбилгеләнү хокукы турында декларация кабул итә<ref>[http://www.kommersant.ru/doc-y/2111594 Барселона вспомнила о праве на самоопределение] {{ref-ru}}</ref>.
* [[23 гыйнвар]] — [[Казан]]да [[Салих Сәйдәшев исемендәге Зур концерт залы]]нда Татарстан композиторлары иҗатыннан торган антология тәкъдим итү кичәсе уза<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/24882048.html "Татарстан композиторларының музыка антологиясе" тәкъдим ителде]</ref>.
* [[23 гыйнвар|23]]—[[27 гыйнвар]] — Халыкара икътисад форумы ([[Давос]], [[Швейцария]])<ref>[http://www.aif.ru/money/article/59386 Открытие форума: Россия представит в Давосе три пути развития страны] {{ref-ru}}</ref>.
=== Февраль ===
* [[2 февраль]] — [[Швеция]]дә [[Туплы хоккей буенча дөнья чемпионаты 2013]] тәмамланды.
* [[15 февраль]] — [[Чиләбе]] тирәсендә һавада 10 мең тонна авырлыктагы [[метеорит]] шартлаган ([[Чиләбе метеориты]]).
* [[21 февраль]] — Татарстан парламенты [[Татарстан Республикасы Дәүләт гимны]] сүзләрен кабул итте.
=== Март ===
=== Апрель ===
* [[17 апрель]] — [[Камил Сәмигуллин]] [[Татарстан мөселманнары Диния Нәзарәте]] рәисе итеп сайланды.
=== Май ===
* [[9 май]] — [[Казан]]да берьюлы 3 яңа [[метрополитен]] станциясе пассажирлар өчен ачылды.
* [[18 май]] — [[Швеция]]дә [[Евровидение 2013|чираттагы Евровидение]] бәйгесе тәмам булды. [[Татарстан]]лы [[Динә Гарипова]] бәйгедә катнашып, 5-нче урынга калды.
=== Июнь ===
[[Файл:Логотип домена .tatar.png|200px|right| [[.tatar]] домены, логотип]]
* [[24 июнь]] — ''Icann'' халыкара оешмасы [[.tatar]] доменын теркәргә рөхсәт итте.
=== Июль ===
* [[6 июль]] — [[Казан-Арена (футбол стадионы)|Казан-Арена]] стадионы ачылды<ref>{{Citation |title=Футбольный стадион Ак Барс Арена |url=http://kazanarena.com/stadium/about/ |access-date=2020-08-01 |archive-date=2017-08-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170807004515/http://kazanarena.com/stadium/about/ |dead-url=yes }}</ref> (2019 елдан «[[Ак Барс Банк Арена]]»)<ref>{{Citation |title=Стадион «Казань Арена» переименован в «Ак Барс Банк Арена» |url=https://www.akbars.ru/news/stadion-kazan-arena-pereimenovan-v-ak-bars-bank-arena/ |access-date=2020-08-01 |archive-date=2020-11-26 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201126044456/https://www.akbars.ru/news/stadion-kazan-arena-pereimenovan-v-ak-bars-bank-arena/ |dead-url=yes }}</ref>.
* [[6 июль|6]]—[[17 июль]] — [[Казан]]да [[Җәйге Универсиада 2013|Җәйге Универсиада]] узган.
* [[19 июль]] — [[Казан]]да [[Ярдәм мәчете]] ачылды.
=== Август ===
* [[10 август]] — [[Амур елгасы]] бассейнында [[су басу]] башланды, Россия ягында меңләгән кеше йортсыз-җирсез калды.
* [[23 август]] — [[Казан]]дагы [[Иске татар бистәсе]]нең үзәк [[Насыйри урамы]] һәм [[Күнче урамы (Казан)|Күнче]] тыкрыгы җәяүлеләр өчен йөрү урыны итеп калдырылды.
=== Сентябрь ===
=== Октябрь ===
* [[21 октябрь]] — [[Волгоград]]та [[автобус]] шартлау.
=== Ноябрь ===
* [[17 ноябрь]] — [[Казан (аэропорт)|Казан аэропортында]] ([[Лаеш районы]]) [[Казанда Boeing 737 авиаһәлакәте|Boeing 737 авиаһәлакәте]].
=== Декабрь ===
* [[20 декабрь]] — [[Татарстан президенты]] 12 ел буе эшләп, [[Рубин (футбол клубы, Казан)|Рубин футбол клубы]] тарихында иң зур нәтиҗәләргә ирештергән тренер [[Корбан Бердыев]]ны эшеннән азат итте.
== Вафатлар ==
{{Төп мәкалә|2013 елда вафатлар исемлеге}}
[[Файл:Адлер Тимергалин.jpg|right|180px|Адлер Тимергалин]]
[[Файл:Nelson Mandela-2008 (edit).jpg|right|130px|Нельсон Мандела]]
[[Файл:Ю.И.Карева.jpg|right|130px|Юнона Карева]]
* [[16 гыйнвар]] — [[Адлер Тимергалин]], татар язучысы, тәрҗемәче.
* [[3 февраль]] — [[Марис Нәзиров]], татар шагыйре, журналист.
* [[9 февраль]] — [[Илдар Ханов (1940)|Илдар Ханов]], татар рәссамы, сынчы, архитектор.
* [[10 февраль]] — [[Заһид Фәйзи]], татар язучысы.
*[[2 март]] — [[Әкъдәс Бикколов]], химик.
*[[5 март]] — [[Уго Чавес]], Венесуэла президенты.
*[[12 март]] — [[Әгъзам Фәттахов]], татар композиторы, [[Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе]].
*[[21 март]] — [[Борис Березовский]], [[Россия]] эшкуары, сәясәт эшлеклесе.
*[[28 март]] — [[Нәҗип Асанбаев]], татар язучысы, драматург.
*[[8 апрель]] — [[Маргарет Тэтчер]], [[Бөекбритания]] премьер-министры.
*[[9 апрель]] — [[Еркегали Рәхмәдиев]], казакъ композиторы.
*[[10 апрель]] — [[Роберт Эдвардс]], британ галиме, физиолог.
*[[10 май]] — [[Әхсән Баян]], татар әдибе, шагыйрь, драматург.
*[[27 май]] — [[Юнона Карева]], [[Казан Зур театры]] актрисасы, педагог.
*[[30 май]] — [[Шамил Тимербулатов]], композитор, ''[[Тукай премиясе]] (2013).''
*[[14 июль]] — [[Хәләф Низамов]], [[Татарстан]]ның дәүләт эшлеклесе.
*[[8 август]] — [[Рафис Могыйнов]], хәрби журналист.
*[[13 сентябрь]] — [[Равил Сәлихмәт]], [[инженер]], эмиграциядәге татар җәмәгать эшлеклесе.
*[[15 октябрь]] — [[Данияр Мөштәри]], математик, физика-математика фәннәре докторы.
*[[25 ноябрь]] — [[Таһир Ахунҗанов]], журналист, драматург, язучы, [[Башкортстан]]ның дәүләт һәм [[СБКФ]] эшлеклесе.
*[[5 декабрь]] — [[Нельсон Мандела]], [[КАР]] [[негроид раса|негрлар]]ының милли-азатлык хәрәкәте юлбашчысы.
*[[5 декабрь]] — [[Казбек Гыйззәт]], фәлсәфәче.
*[[23 декабрь]] — [[Михаил Калашников]], үз исемендәге ату коралы уйлап табучы.
*[[24 декабрь]] — [[Абрек Абзгилдин]], рәссам.
== Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе лауреатлары<ref>[http://www.azatliq.org/content/news/25090792.html Татарстан президенты Тукай бүләкләре тапшырды]</ref> ==
* [[Ильяс Айдаров]], рәссам — [[2005 ел|2005]]—[[2012 ел]]ларда [[Габдулла Тукай]]га багышланган сәнгать әсәрләре һәм [[Уральск]] белән [[Казан]]дагы Тукай музейларында үткән тематик күргәзмәләре өчен.
* [[Нәбирә Гыйматдинова]], язучы — «Мәхәббәттә гөнаһ бар», «Синдә минем хакым бар» китаплары, «Хатыннар сагышы» әсәре өчен.
* [[Алсу Гайнуллина]], актриса — Осетин драматургы [[Геор Хугаев]]ның «Кара чикмән» әсәрен сәхнәләштергәндә Биртәтә образын, [[Гаяз Исхакый]]ның «Курчак туе» әсәрен [[Мансур Гыйләҗев]] һәм [[Ризван Хәмид]] инсценировкасында сәхнәләштергәндә Наташа образын, [[Зәки Зәйнуллин]]ның «Арбалы хатыннар» әсәрен сәхнәләштергәндә Сөяксез Гайшә образын тудырган өчен.
* [[Софья Кузьминых]], рәссам — Тукайга багышлап күн мозаикасы белән башкарылган әсәрләре өчен.
* [[Шамил Тимербулатов]], композитор — «Җиңүнең хатын-кыз йөзе» исемле бишенче симфония өчен.
== Нобель премиясе лауреатлары<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25129495.html Нобель бүләкләре өләшенеп бетте диярлек]</ref> ==
[[Файл:Alice Munro.jpg|right|160px|thumb|Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе иясе [[Элис Мунро]]]]
* [[Медицина һәм физиология өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Рэнди Шекман]], [[Джэймс Ротман]], һәм [[Томас Зюдһоф]] — күзәнәкләрдәге молекулаларның хәрәкәтен һәм аларны кирәк урынга юнәлдерү юлларын өйрәнү өчен.
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Питер Һиггз]] һәм [[Франсуа Энглер]] — вак кисәкчәләрнең авырлыгы табигатен ачыклау һәм кисәкчәләрнең калганнарының нигезен тәшкил иткәнен исбатлау өчен.
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Мартин Карплюс]], [[Майкл Левитт]] һәм [[Ари Уоршел]] — катлаулы химия системнарын өйрәнү өчен.
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Канада]] язучысы [[Элис Мунро]] — хатын-кызлар язмышына багышланган кечкенә хикәяләре өчен.
* [[Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Ларс Һансен]], [[Юджин Фама]] һәм [[Роберт Шиллер]] — финанс базарында кыйммәтле кәгазьләрнең бәясен фаразларга мөмкинлек бирү өчен.
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[Химик коралны тыю оешмасы]] — химик коралны юк итү тырышлыклары өчен.
== Берләшкән Милләтләр Оешмасы ==
'''{{Байрак/БМО}} [[БМО]]-ның [[тәкъвим]]ендәге вакыйгалар<ref>[http://www.un.org/en/events/observances/index.shtml БМОның истәлекле даталар, еллар һәм унъеллыклары]</ref>'''
* 2013 Халыкара су мәсъәләсенә хезмәттәшлек елы ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/ga/search/view_doc.asp?symbol=A/RES/65/154 A/RES/65/154 резолюциясе] нигезендә).
* 2013 Халыкара киноа елы ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/ga/search/viewm_doc.asp?symbol=A/66/446 A/RES/66/22 резолюциясенең A/66/446 проекты] нигезендә).
* [http://social.un.org/index/IndigenousPeoples.aspx 2005–2014 Дөньяның төп халыкларның икенче халыкара унъеллыгы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130528232701/http://social.un.org/index/IndigenousPeoples.aspx |date=2013-05-28 }} ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/59/174 A/RES/59/174 резолюциясе] нигезендә).
* 2005–2014 [[Тотрыклы үсеш]] [[мәгърифәт]]е унъеллыгы ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/57/254 A/RES/57/254 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.un.org/waterforlifedecade/ 2005–2015 «Яшәү өчен су» халыкара адымлар унъеллыгы] ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/58/217 A/RES/58/217 резолюциясе] нигезендә).
* 2006–2016 Зарарланган [[регион]]нарны торгызу һәм [[тотрыклы үсеш|тотрыклы үстерү]] унъеллыгы ([[Чернобыль]] [[һәлакәт]]еннән соң өченче ун еллык) ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/62/9 A/RES/62/9 резолюциясе] нигезендә).
* 2008–2017 [[Ярлылык]]ны бетерү буенча икенче унъеллыгы ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/62/205 A/RES/62/205 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.un.org/en/events/desertification_decade/ 2010–2020 Җирләрнең чүлләргә әверелүгә каршы көрәш һәм чүлләр унъеллыгы] ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/62/195 A/RES/62/195 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.who.int/roadsafety/decade_of_action/en/index.html 2011–2020 Юл хәрәкәте иминлеген үстерү буенча адымлар унъеллыгы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120307104115/http://www.who.int/roadsafety/decade_of_action/en/index.html |date=2012-03-07 }} ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/64/255 A/RES/64/255 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.cbd.int/2011-2020/ 2011–2020 Биотөрлелек унъеллыгы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130213034845/http://www.cbd.int/2011-2020/ |date=2013-02-13 }} ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/65/161 A/RES/65/161 резолюциясе] нигезендә).
* 2011–2020 [[Колониализм]]ны бетерү буенча өченче халыкара унъеллыгы ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/65/119 A/RES/65/119 резолюциясе] нигезендә).
== Шулай ук карагыз ==
{{Шулай ук карагыз/Көн}}
* <categorytree>2013 ел</categorytree>
== Искәрмәләр ==
<div class="reflist4" style="height: 150px; overflow: auto; padding: 3px" >
{{Искәрмәләр|2}}
</div>
== Сылтамалар ==
* [http://www.azatliq.org/content/article/25214174.html Татарстан 2013: табышлар һәм югалтулар]
* [http://vatantat.ru/index.php?apg=3487 2013 ел йомгаклары: шатлыгы да бар, фаҗигасе дә] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160312020508/http://vatantat.ru/index.php?apg=3487 |date=2016-03-12 }}
* [http://www.azatliq.org/content/article/25206648.html 2013 йомгаклары: Фән һәм технология]
* [http://www.azatliq.org/content/article/25216475.html 2013 елның биш иң кызыклы техник җиһазы]
[[Төркем:2013 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
pxwe82yxt43mp7oe6o252fpm0xtxxvp
2014 ел
0
18866
5839788
5507923
2026-05-06T06:58:16Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839788
wikitext
text/x-wiki
{{alsonumber|2014}}
{{Ел өчен навигация|2014}}
{{Гасыр өчен навигация|21}}
{{Ел башка тәкъвимнәрдә|2014|КТ=31 гыйнвар|ҺТ=25 октябрь}}
{{Башлана торган ел|2014}}
* [[Рәсем:Flag of North Korea.svg|20px]] [[Корея Халык Демократик Җөмһүрияте]]нең [[Чучхе тәкъвиме]]ндә 103 елы.
* {{Байрак/Татарстан}} [[Татарстан]]да — Мәдәният елы<ref>{{Citation |title=Мәдәният елы мәдәниятле булсын |url=http://www.madanizhomga.ru/component/k2/item/1139-m%D3%99d%D3%99niyat-elyi-m%D3%99d%D3%99niyatle-bulsyin.html |access-date=2014-03-01 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305084054/http://www.madanizhomga.ru/component/k2/item/1139-m%D3%99d%D3%99niyat-elyi-m%D3%99d%D3%99niyatle-bulsyin.html |dead-url=yes }}</ref>.
== Вакыйгалар ==
=== Гыйнвар ===
* [[1 гыйнвар]] — [[Латвия]] [[евро]] акча берәмлеген куллана башлый<ref>[http://ria.ru/world/20140101/987561864.html Латвия официально стала 18-м членом еврозоны] {{ref-ru}}</ref>.
* [[9 гыйнвар]] — [[Әнкара]]да коррупция эшен ачыклауда катнашкан 350-ләп полиция хезмәткәре эштән алынды<ref>[http://www.azatliq.org/archive/news/20140107/570/570.html?id=25222574 Анкарада 350-ләп полиция хезмәткәре эштән алынды]{{Deadlink|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
[[Файл:Бәхетле-хәләл.jpeg|right|thumb|300px|Хәләл «Бәхетле» супермаркеты]]
* [[9 гыйнвар]] — [[Уфа]] шәһәрендә [[Башкортстан]]дагы мәктәп укучыларының [[Татар теле олимпиадалары|Татар теле олимпиадасы]] башланды. Катнашучылар саны 158 булган.<ref>[http://kiziltan.ru/tat/news/obrazovanie/26572.html Телебезнең киләчәге алар кулында!]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* [[10 гыйнвар]] — [[Казан]]ның [[Рубин (футбол клубы, Казан)|«Рубин»]] клубы тренер [[Ринат Билалетдинов]] белән килешү төзи, килешү ел ярым вакытка исәпләнгән.<ref>{{Citation |title=Татарстан футболында Билалетдинов чоры булырмы? |url=http://shahrikazan.com/tt/component/k2/item/6566-tatarstan-futbolyinda-bilaletdinov-choryi-bulyirmyi?.html |access-date=2014-01-31 |archive-date=2014-08-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140830114409/http://shahrikazan.com/tt/component/k2/item/6566-tatarstan-futbolyinda-bilaletdinov-choryi-bulyirmyi?.html |dead-url=yes }}</ref>.
* [[15 гыйнвар]] — [[Казан]]да хәләл супермаркет ([[Бәхетле|«Бәхетле»]]) ачылды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25159013.html "Бәхетле" җитәкчесе: Акча эшлим дип өскә гөнаһ аласы килми]</ref>.
* [[22 гыйнвар]] — [[Саранск]] шәһәрендә [[Мордовия]]дәге мәктәп укучыларының [[Татар теле олимпиадалары|татар теле олимпиадасы]] башланды. Катнашучылар саны 35 булган<ref>{{Citation |title=Саранск шәһәрендә татар теле һәм әдәбияты бәйгеләре узды |url=http://www.yuldash-sputnik.ru/4/739-2014-01-28-12-19-47.html |access-date=2014-01-29 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305185833/http://yuldash-sputnik.ru/4/739-2014-01-28-12-19-47.html |dead-url=yes }}</ref>.
* [[27 гыйнвар]] — [[Гондурас]] президенты вазифаларына [[Хуан Орландо Эрнандес]] кереште<ref>[http://news.rambler.ru/23311810/ В Гондурасе официально вступил в должность новый президент страны Хуан Орландо Эрнандес] {{ref-ru}}</ref>.
* [[30 гыйнвар]] — [[Гарвард университеты]] галимнәре [[MITRE Corporation]] ширкәте белән бергә дөньяда беренче нанопроцессорны (nanoFSM) ясап чыктылыр.<ref>[http://hi-news.ru/hardware/specialisty-razrabotali-pervyj-v-mire-nanoprocessor.html Специалисты разработали первый в мире нанопроцессор] {{ref-ru}}</ref>
=== Февраль ===
[[Файл:Olympic rings with white rims.svg|right|220px|thumb|Олимпия уеннары боҗралары]]
* [[1 февраль]] — [[Ана теле (онлайн-мәктәп)|«Ана теле» онлайн мәктәбе]] тулы көченә эшли башлады<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25254031.html "Ана теле" онлайн мәктәбе тулы көченә эшли башлады]</ref>.
* [[7 февраль]] — [[Сочи]]да ([[Россия]]) [[XXII Кышкы Олимпия уеннары]] башланды.
* [[7 февраль]] — [[Татарстан гербы]] кабул ителүгә 22 ел тулды <ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25256808.html Татар активистлары Татарстан гербын искә алды]</ref>.
* [[17 февраль]] — [[Татар иҗтимагый үзәге]]нең I корылтаена 25 ел тулды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25266967.html Татар иҗтимагый үзәгенең I корылтаена 25 ел]</ref>.
* [[18 февраль|18]]—[[21 февраль]] — [[Киев]]та милиция көчләре белән протестчылар арасындагы көчле бәрелешләр<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25268200.html Киев урамнарында киңкүләм бәрелешләр]</ref>.
* [[22 февраль]] — [[Украина]] парламенты — [[Югары рада]] президент [[Виктор Янукович]]ка импичмент белдерде<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25273496.html Югары Рада Януковичны вазифасыннан читләштерде]</ref>.
* [[23 февраль]] — [[XXII Кышкы Олимпия уеннары]] тәмамланды.
=== Март ===
[[Рәсем:Кырымда Татарстан делегациясе.jpg|200px|thumb|right|Татарстан делегациясенең Кырымга бару уңае белән ясалган карикатура]]
* [[1 март]] — Россия парламентының «кесә» Югары палатасы — «[[Федерация шурасы]]», [[Владимир Путин|В. Путинга]] Украинага гаскәрләр кертергә «рөхсәт бирде».<ref>[http://ria.ru/politics/20140301/997696712.html Совет Федерации разрешил использовать ВС России на Украине.]</ref>.
* [[2 март]] — [[Оскар, 2014|«Оскар»]] премиясен тапшыру тантанасында иң яхшы фильм номинациясендә җиңүне «[[12 еллык коллык]]» фильмы яулады<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25283901.html Оскар тантанасында Украина искә алынды]</ref>.
* [[2 март]] — [[Акмәсҗит|Акмәчеттә]] Татарстан мөфтие [[Камил Сәмигуллин]], аның урынбасары Рөстәм Батров һәм Татарстан президенты аппараты вәкиле Рөстәм Гайнетдинов Кырым мөфтие [[Әмирали Аблаев]] белән очраштылар. Очрашуда [[Кырымтатар мәҗлесе]] рәисе [[Рифат Чубаров]] та катнашты<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25282730.html Татарстан мөфтие: "Кырымга танышу өчен килдек"]</ref>.
* [[5 март]] — [[Акмәсҗит]]тә [[Рөстәм Миңнеханов]] җитәкчелегендәге Татарстан хөкүмәте делегациясе белән Россия яклы [[Кырым Мохтари Җөмһүрияте]]нең хөкүмәте вәкилләре арасында хезмәттәшлек килешүе имзаланды.<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25286389.html Татарстан киләчәк язмышы анык булмаган Кырым белән килешү имзалады]</ref><ref>http://www.vedomosti.ru/politics/news/23618621/prezident-tatarstana-priehal-v-krym Президент Татарстана приехал в Крым</ref><ref>[http://www.trttatar.com/trtworld/ta/newsDetail.aspx?HaberKodu=f768c19f-f974-4b5a-82bc-d485f232da12 Tatarstan İlbaşı Qırımda]{{Deadlink|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* [[8 март]] — [[Малайзия]]нең [[Boeing 777]]—200227 очкычы 227 пассажир һәм 12 экипаж әгъзасы белән бергә [[Көньяк Кытай диңгезе]] өстеннән барганда «җир» белән элемтәсен югалта һәм юкка чыга<ref>[http://ria.ru/world/20140308/998735021.html Премьер Малайзии: зона поисков пропавшего самолета Boeing расширена.]</ref>.
* [[16 март]] — [[Кырым Автоном Җөмһүрияте|Кырым автономиясе]]ндә [[Кырым статусы турында референдум|Кырым бәйсезлеге турында референдум]] уза.
* [[17 март]] — [[Казан]]да «Татар кызы» бәйгесе узды.<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25302403.html "Татар кызы" бәйгесе быел саф татарча узды]</ref>.
* [[18 март]] — [[Владимир Путин]] [[Кырым]]ның [[Россия Федерациясе]] составына кертелүе турында «килешү» имзалый<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25301401.html Путин Кырымны Россиягә кушу килешүен имзалады]</ref>.
* [[21 март]] — [[Башкортстан]]ның мәдәният министрлыгы [[Әлмәт татар театры]]ның [[Уфа]]дагы гастрольләрен вакытыннан алда туктата.<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25305160.html Әлмәт театры Уфадан куып кайтарылды]</ref><ref>[http://vatantat.ru/index.php?pg=1068 Әлмәт театры: гаепсез гаеплеләр]{{Deadlink|date=November 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* [[22 март]] — Төрки дөнья [[Нәүрүз]] бәйрәмен билгеләнде<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25306272.html Казанда Нәүрүз быел зурлап оештырылды]</ref>.
* [[27 март]] — [[БМО]] Генераль Ассамблеясе абсолют күпчелек тавыш белән [[Кырым статусы буенча референдум]]ның канунсыз икәнлекне таный.
=== Апрель ===
* [[7 апрель]] — [[Украина]] президенты вәкаләтләрен башкаручы [[Александр Турчинов]] көнчыгыш өлкәләрдә [[терроризм|террорчылар]]га каршы көч операциясе башлау турында боерык чыгара.
* [[12 апрель]] — Казанда [[Татар иҗтимагый үзәге]]нең ХI корылтае урамда узды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25330574.html "Хакимиятләр 25 еллык корылтайны үткәртмичә провокация ясарга теләде"]</ref>.
* [[15 апрель]] — [[Татарстан Президенты]] [[Рөстәм Миңнеханов]] [[Кытай]]га сәфәре барышында җирле татарлар белән очрашты<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25334393.html Миңнеханов Кытай сәфәрен татарлар белән очрашудан башлады]</ref>.
* [[16 апрель]] — Казанда [[Тәртип FM]] радиостанциясе үз эшен яңадан башлады.
* [[20 апрель]] — Казан үзәгеннән, полициядән каршылыкка очрамыйча, [[Спартак (футбол клубы, Мәскәү)|Спартак]] җанатарларының экстремистик маршы узды.<ref>[http://www.business-gazeta.ru/article/102370/ «Твори бардак – мы здесь проездом!»]</ref>
* [[21 апрель]] — Владимир Путин [[кырымтатар халкы]] һәм Совет чорында репрессияләнгән [[Кырым]]ның башка халыкларын реабилитацияләү турындагы карарын имзалады.
* [[23 апрель]] — [[Казан]]да «Татар-дозор» акциясе узды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25359959.html "Татар дозор" 30дан артык кибеттә татар теле кулланылышын тикшергән]</ref>.
* [[25 апрель]] — [[Татарстан язучылар берлеге]] 80 еллыгын билгеләде<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25363722.html Татарстан язучылар берлеге 80 еллыгын билгеләде]</ref>.
* [[26 апрель]] — [[Казан]]да [[Мин татарча сөйләшәм]] акциясенә йомгак ясалды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25363654.html Казанда "Мин татарча сөйләшәм!”гә йомгак ясалды]</ref>.
* [[29 апрель]] — [[Гарвард]]та [[җәдитчелек]] турында конференция узды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25366680.html Һарвардта җәдитчелек хакында фикер алыштылар]</ref>.
* [[30 апрель]] — [[Ялкын (журнал)|Ялкын]] журналы [[Камал театры]]нда 90 еллыгын билгеләп үтте<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25368676.html "Ялкын" журналы 90 еллыгын билгеләде]</ref>.
* [[30 апрель]] — [[Татар теле һәм әдәбияттан халыкара олимпиада]]ның җиңүчеләре игълан ителде. [[Токио чит телләр университеты]] студенты [[Юто Хишияма]] һәм Татарстан кызы Илүзә Гайфуллина Гран-прига лаек булды<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25368279.html Токио егете һәм Апас кызы татар теленнән халыкара олимпиадада җиңделәр]</ref>.
=== Май ===
* [[12 май]] — [[Мордовия республикасы]] хөкүмәтенең «мәктәп киеме һәм укучының тышкы кыяфәте»нә турындагы карары буенча мөселман гаиләләреннән булган кызларга мәктәпләргә һәм башка уку йортларына яулык бәйләп килү тыелган.<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25464927.html "Соңгы тапкыр авылда яулыкны 1937 елда салдырганнар"]</ref>
* [[18 май]] — администрация тарафыннан [[Кырым]]да [[Кырым татарлары сөргене]]нә багышланган матәм йөрешләре тыелды.
* [[25 май]] — [[Украина]]да вакытыннан алда президент сайлаулары уза. [[Петр Порошенко]] җиңү яулый.
=== Июнь ===
* [[12 июнь]] — [[Рио-де-Жанейро]] шәһәрендә ([[Бразилия]]) [[Футбол буенча дөнья чемпионаты 2014|Футбол буенча дөнья чемпионаты]] башланып китте.
* [[23 июнь]] — [[Болгар дәүләт тарихи-архитектура музей-тыюлыгы]] [[ЮНЕСКО]] бөтендөнья мирасы исемелегенә кертелгән.
=== Июль ===
* [[13 июль]] — [[Футбол буенча Алмания җыелмасы|Алмания җыелма командасы]] финалда [[Аргентина]] командасын отып, 4-нче тапкыр футбол буенча Дөнья беренчелеге яулады<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/25455652.html Германия такымы Дөнья футбол беренчелегендә җиңү яулады]</ref>.
* [[15 июль]] — Казанда [[фехтование]] буенча Дөнья чемпионаты башланып китте.
* [[15 июль]] — [[Мәскәү метрополитены|Мәскәү метросы]]нда 3 вагун рельслардан чыгып, һәләкат килеп чыга.
* [[17 июль]] — [[Донецки өлкәсе]]ндә 280 пассажир һәм 15 кешелек экипаж белән [[Малайзия]]нең [[Boeing 777]] ракета белән бәреп төшерелгән.
* [[28 июль]] — [[Ураза бәйрәме]] билгеләнә.
=== Август ===
* [[7 август]] — Россия хөкүмәтбашы [[Дмитрий Медведев|Д. Медведев]] боерыгы белән [[АКШ]], [[Европа Берлеге]] илләре, [[Канада]], [[Австралия]] һәм [[Норвегия]]дә җитештерелгән азык-төлекне Россиягә кертү бер елга тыела.<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/26518911.html Чит илдән азык-төлек кертүне тыю халыкны аптырашта калдырды]</ref>
* [[29 август]] — БР-ның [[Краснокама районы|Краснокама]] һәм [[Яңавыл районы|Яңавыл]] районнары табигый афәт — [[өермә]]дән зыян күрә. Йөзәрләгән йорт җимерелә, авыллар утсыз кала, ике кешенең гомере өзелә.<ref>[http://kiziltan.ru/tat/news/denia/29531.html Гарасат китергән һәлакәт]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* [[30 август]] — Казанда, [[Казансу]] буенда композитор [[Эльмир Низамов|Э. Низамов]]ның «Алтын Казан» мюзиклы күрсәтелде.<ref>http://www.business-gazeta.ru/article/112703/</ref>
=== Сентябрь ===
* [[2 сентябрь]] — [[Файл:Логотип домена .tatar.png|40px]] [[.tatar]] доменында приват-теркәлү башланды.<ref>{{Citation |title=Татарларның үз домены эшли башлады |url=http://tat.tatar-inform.ru/news/2014/09/02/101215/ |access-date=2014-09-02 |archive-date=2015-05-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150510185233/http://tat.tatar-inform.ru/news/2014/09/02/101215/ |dead-url=yes }}</ref>
* [[5 сентябрь]] — [[Мински]]да [[ОБСЕ]], [[Украина]] һәм [[Россия]] катнашлыгында Украинаның көньяк-көнчыгышында барган хәрби хәрәкәтләрне туктату турында килешү имзаланды.
* [[14 сентябрь]] — Россия төбәкләрендә [[Бердәм сайлаулар көне (2014 елның 14 сентябре)|«Бердәм сайлаулар көне»]].
* [[18 сентябрь]] — [[Шотландия]] бәйсезлеге буенча референдум [[Бөекбритания]] бөтенлеге файдасына тәмамлана.
=== Октябрь ===
[[Файл:Qabat neft turynda.jpg|200px|thumb|right|Карикатура]]
* [[2 октябрь]] — Чаллы шәһәр мәхкәмәсе язучы һәм җәмәгать эшлеклесе [[Фәүзия Бәйрәмова]]ны [[Милли мәҗлес]]нең Украина һәм Кырымдагы вазгыять уңаеннан ясалган белдерүе өчен шартлы 2 елга хөкем иткән.<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/26616981.html Бәйрәмова: "Ирегем шартлы рәвештә генә чикләнгән"]</ref>
* [[4 октябрь]] — [[Корбан бәйрәме]] билгеләнә.
* [[23 октябрь]] — [[Пенза]]да [[Әлмәт татар театры]]ның гастрольләре башлана.<ref>[http://penza-tatarlari.ru/tat/index.php?page=news&id=102 Әлмәт театры, Пензада. (Соңгы 70-80 елларда беренче спектакль күренеше!)]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
=== Ноябрь ===
* [[9 ноябрь]] — [[Каталония]] бәйсезлеге буенча референдум.
=== Декабрь ===
* [[4 декабрь]] — [[Грозный]]да [[матбугат]] йортын штурмлау.<ref>{{Citation |title=Спецоперация в Грозном завершена. Убиты 9 боевиков (ХРОНИКА) |url=http://www.novayagazeta.ru/news/1689922.html |access-date=2015-05-25 |archive-date=2015-04-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150403140445/http://www.novayagazeta.ru/news/1689922.html |dead-url=yes }}</ref>
* [[16 декабрь]] — [[Рубль|Россия валютасы]] бер көн эчендә {{сан|20|%}} бәясен югалткан.<ref>[http://top.rbc.ru/finances/17/12/2014/54914a9c2ae596b3681b69f0 Рубль продолжил падение после роста на заявлении Минфина]</ref>.
* [[18 декабрь]] — Казанның [[Вахитов районы]] мәхкәмәсе бер төркем татар-мөселманнарга хөкем карары чыгарды. Шулар исәбендә «ил җитәкчелеге эшчәнлеген тәнкыйтьләгән язмалар» бастырган өчен 63 яшьлек [[Илмир Имаев]] 3,5 елга төрмәгә хөкем ителде<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/26751031.html Мөселманнарны җәзалау турында язучы блоггер ирегеннән мәхрүм ителде]</ref>.
* [[19 декабрь]] — Quacquarelli Symonds агентлыгы рейтингында [[КФУ]] алтынчы унлыкка кергән<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/26751893.html QS рейтингы: КФУ алтынчы унлыкка кергән]</ref>.
== Вафатлар ==
{{Төп мәкалә|2014 елда вафатлар исемлеге}}
* [[2 гыйнвар]] — [[Сәйяр Айдаров]] (85), архитектура профессоры.
* [[8 гыйнвар]] — [[Риф Тойгын]] (67), шагыйрь, җәмәгать эшлеклесе.
* [[8 гыйнвар]] — [[Миңнулла Чинкин]] (82), атаклы [[җиңел атлетика]] тренеры.
* [[11 гыйнвар]] — [[Ариэль Шарон]] (85), [[Исраил]] хәрбие, сәясәт һәм дәүләт эшлелесе.
* [[14 гыйнвар]] — [[Госман Садә]] (64), татар шагыйре.
* [[14 гыйнвар]] — [[Сәфьян Ибраһимов]] (87), музыкант, җырлар авторы, [[Күчмә театр]]ның музыка бүлеге мөдире.
* [[15 гыйнвар]] — [[Роза Хәлиуллина]] (82), татар шагыйрәсе.
* [[26 гыйнвар]] — [[Алим Госманов]], кырымтатар җырчысы, дирижер.
* [[2 февраль]] — [[Филипп Хоффман]], [[АКШ]] актёры, «[[Оскар]]» һәм «[[Алтын глобус]]» премияләре иясе.
* [[7 февраль]] — [[Дамир Шәрәфетдинов]] (73), тарихчы, журналист.
* [[19 февраль]] — [[Айвар Шәрипов]], табиб.
* [[26 февраль]] — [[Пако де Лусия]], испан гитаристы, фламенко башкаручысы.
* [[5 март]] — [[Рөстәм Вәлиев (1961)|Рөстәм Вәлиев]] (52), гармунчы-виртуоз.
* [[10 март]] — [[Равил Фәхретдинов]] (76), татар тарихчысы-галиме, археолог.
* [[7 апрель]] — [[Әсгать Шәйхетдинов]] (81), [[татарча көрәш]] остасы, тренер.
* [[17 апрель]] — [[Габриэль Гарсиа Маркес]] (87), атаклы [[Колумбия]] язучы-прозаигы, журналист, матбагачы һәм сәяси эшлекле.
* [[11 май]] — [[Гөлчәчәк Галиева]] (86), татар язучысы.
* [[25 май]] — [[Войцех Ярузельский]] (90), [[Польша]] президенты.
* [[27 май]] — [[Петер Домокош]] (78), венгр галиме, [[фин-угыр халыклары]]ның әдәбиятлары буенча белгеч.
* [[1 июнь]] — [[Рөстәм Мингалим]] (76), татар шагыйре, драматург.
* [[2 июнь]] — [[Миргазиян Юныс]] (87), татар язучысы, публицист, маринист-язучы.
* [[7 июль]] — [[Эдуард Шеварднадзе]] (86), Грузия экс-җитәкчесе.
* [[20 июль]] — [[Әнвәр Хәйри]] (66), татар галиме, исламият белгече, язучы, тәрҗемәче, текстолог.
* [[20 июль]] — [[Сабир Әхтәмов]] (88), Советлар Берлеге Каһарманы.
* [[10 август]] — [[Гадел Вахитов]], нефтьче галим, институт директоры.
* [[29 октябрь]] — [[Вадим Усманов]] (68), музыкант һәм композитор.
* [[4 октябрь]] — [[Тәлгать Нәҗмиев]] (64), татар язучысы, журналист.
* [[29 октябрь]] — [[Дания Гыймранова]] (77), театр белгече һәм тәнкыйтьчесе.
* [[4 ноябрь]] — [[Фирдәвес Гарипова]] (73), татар [[ономастика]]сы, [[топонимия]]се һәм [[гидронимия]]се өлкәләрен өйрәнгән галимә.
* [[14 ноябрь]] — [[Шамил Хәмәдинуров]] (64), татар җырчысы ([[Уфа]]).
* [[22 ноябрь]] — [[Мөхәммәт Закиров]] (63), [[Башкортстан]]да яшәп иҗат иткән татар шагыйре, журналист.
* [[23 ноябрь]] — [[Нинель Юлтыева]] (88), балет биючесе, мөгаллимә.
* [[27 декабрь]] — [[Габделфәрт Шәрәфиев]] (63), актер, [[Камал театры]] артисты.
== Г. Тукай исемендәге дәүләт премиясе лауреатлары ==
«Утлы дала» исемле ике томлы тарихи романы өчен [[Вахит Имамов]] һәм тугра-шамаил каллиграфик композицияләре өчен [[Владимир Попов]] лаек табылдылар.<ref>[http://www.azatliq.org/archive/news/20140425/570/570.html?id=25362688 2014 елның Тукай бүләге ияләре билгеле булды]{{Deadlink|date=October 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Нобель премиясе лауреатлары ==
* [[Медицина һәм физиология өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Джон О’Киф]], [[Мэй-Бритт Мозер]] һәм [[Эдвард Мозер]] — ориентирлашу күзәнәкләрен ачу өчен<ref>[http://www.azatliq.org/content/article/26623106.html Нобель медицина бүләге ориентирлашу күзәнәкләрен ачучыларга бирелә]</ref>.
* [[Физика өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Исаму Акасаки]], [[Һироши Амано]] һәм [[Сюдзи Накамура]] — эффектив зәңгәр яктырткыч диодлар уйлап чыгару һәм бу ачыш энергияне саклый торган ак яктылык чыганаклары ясарга ярдәм итү өчен<ref>[http://www.azatliq.org/content/news/26624734.html Физика өлкәсендә Нобель бүләген өч япон галиме алды]</ref>.
* [[Химия өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Эрик Бетциг]], [[Уильям Мернер]] һәм [[Штефан Һелль]] — флуоресцент микроскоп уйлап чыгару өчен<ref>[http://www.azatliq.org/content/news/26627506.html Химия Нобель бүләге флуоресцент микроскоп уйлап чыгаручыларга бирелде]</ref>.
* [[Әдәбият өлкәсендә Нобель премиясе]] — [[Франция]] язучысы [[Патрик Модиано]] — оккупация вакытындагы фаҗигале язмышлар истәлеген саклау осталыгы өчен<ref>[http://www.azatliq.org/content/news/26629100.html Нобель әдәбият бүләге оккупациядәге язмышлар истәлеген саклаган язучыга бирелде]</ref>.
* [[Икътисад өлкәсендә Нобель премиясе]] — француз икътисадчысы [[Жан Тироль]] — берничә эре ширкәт булган урында базар көче тәэсире һәм аны көйләүгә багышланган хезмәте өчен<ref>[http://www.azatliq.org/content/news/26634912.html Нобель Икътисад бүләгенә француз Жан Тироль лаек булды]</ref>.
* [[Тынычлык өчен Нобель премиясе]] — [[Пакьстан]]нан [[Малала Юсафзай]] һәм [[Һиндстан]]нан [[Кайлаш Сатъяртхи]] — балалар хокукларын яклау өчен<ref>[http://www.azatliq.org/content/news/26630601.html Нобель Тынычлык бүләген балалар хокукларын яклаучылар алды]</ref>.
== Берләшкән Милләтләр Оешмасы ==
'''{{Байрак/БМО}} [[БМО]]-ның [[тәкъвим]]ендәге вакыйгалар<ref>[http://www.un.org/en/events/observances/index.shtml БМО-ның истәлекле даталар, еллар һәм унъеллыклары]</ref>'''
* 2014 Халыкара гайлә фермалары елы ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/ga/search/view_doc.asp?symbol=A/66/446 A/RES/66/222 резолюциясенең A/66/446 проекты] нигезендә).
* [http://social.un.org/index/IndigenousPeoples.aspx 2005—2014 Дөньяның төп халыкларның икенче халыкара унъеллыгы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130528232701/http://social.un.org/index/IndigenousPeoples.aspx |date=2013-05-28 }} ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/59/174 A/RES/59/174 резолюциясе] нигезендә).
* 2005—2014 [[Тотрыклы үсеш]] [[мәгърифәт]]е унъеллыгы ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/57/254 A/RES/57/254 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.un.org/waterforlifedecade/ 2005—2015 «Яшәү өчен су» халыкара адымлар унъеллыгы] ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/58/217 A/RES/58/217 резолюциясе] нигезендә).
* 2006—2016 Зарарланган [[регион]]нарны торгызу һәм [[тотрыклы үсеш|тотрыклы үстерү]] унъеллыгы ([[Чернобыль]] [[һәлакәт]]еннән соң өченче ун еллык) ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/62/9 A/RES/62/9 резолюциясе] нигезендә).
* 2008—2017 [[Ярлылык]]ны бетерү буенча икенче унъеллыгы ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/62/205 A/RES/62/205 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.un.org/en/events/desertification_decade/ 2010—2020 Җирләрнең чүлләргә әверелүгә каршы көрәш һәм чүлләр унъеллыгы] ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/62/195 A/RES/62/195 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.who.int/roadsafety/decade_of_action/en/index.html 2011—2020 Юл хәрәкәте иминлеген үстерү буенча адымлар унъеллыгы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120307104115/http://www.who.int/roadsafety/decade_of_action/en/index.html |date=2012-03-07 }} ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/64/255 A/RES/64/255 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.cbd.int/2011-2020/ 2011—2020 Биотөрлелек унъеллыгы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130213034845/http://www.cbd.int/2011-2020/ |date=2013-02-13 }} ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/65/161 A/RES/65/161 резолюциясе] нигезендә).
* 2011—2020 [[Колониализм]]ны бетерү буенча өченче халыкара унъеллыгы ([[БМО]]-ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/65/119 A/RES/65/119 резолюциясе] нигезендә).
== Искәрмәләр ==
{{Шулай ук карагыз/Көн}}
<div class="reflist4" style="height: 150px; overflow: auto; padding: 3px" >
{{Искәрмәләр|2}}
</div>
== Сылтамалар ==
{{Навигация|Викиҗыентык = 2014}}
* [http://www.youtube.com/watch?v=DVwHCGAr_OE 2014 елга Google йомгак ясый]
* [http://www.azatliq.org/content/article/26758164.html Татарстан 2014: сөенечләр һәм көенечләр]
* [http://www.azatliq.org/content/article/26758291.html 2014 йомгаклары: президентлар да ялгыша]
* [http://www.azatliq.org/content/article/26783098.html 2014 елның иң популяр техник казанышлары]
[[Төркем:2014 ел|*]]
[[Төркем:Еллар]]
ie6ug1p1sa9cmb4fiunrqbkue0tdt5y
2010-еллар
0
18868
5839783
3158999
2026-05-06T06:47:30Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839783
wikitext
text/x-wiki
{{Хәзерге вакыйгалар}}
{{Гасыр өчен навигация|21}}
{{Шулай ук карагыз/Көн}}
'''2010-еллар''' — [[21 гасыр]]ның икенче унъеллыгы. [[2010 ел]]да башланды һәм [[2019 ел]]да тәмамланачак.
'''{{Байрак/БМО}} [[БМО]]ның [[тәкъвим]]ендәге вакыйгалар<ref>[http://www.un.org/en/events/observances/index.shtml БМОның истәлекле даталар, еллар һәм унъеллыклары]</ref>'''
* [http://social.un.org/coopsyear/ 2012 Халыкара кооперативлар елы] ([[БМО]]ның [http://www.un.org/ga/search/view_doc.asp?symbol=A/RES/64/136 A/RES/64/136 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.un.org/en/events/sustainableenergyforall/ 2012 Халыкара тотрыклы энергия чыганаклары елы] ([[БМО]]ның [http://www.un.org/ga/search/view_doc.asp?symbol=A/RES/65/151 A/RES/65/151 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.unesco.org/new/en/education/themes/education-building-blocks/literacy/ 2003–2012 Барлык кешеләрнең мәгърифәткә ирешү буенча халыкара унъеллыгы] ([[БМО]]ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/56/116 A/RES/56/116 резолюциясе] нигезендә).
* 2013 Халыкара су мәсъәләсенә хезмәттәшлек елы ([[БМО]]ның [http://www.un.org/ga/search/view_doc.asp?symbol=A/RES/65/154 A/RES/65/154 резолюциясе] нигезендә).
* 2013 Халыкара киноа елы ([[БМО]]ның [http://www.un.org/ga/search/viewm_doc.asp?symbol=A/66/446 A/RES/66/22 резолюциясенең A/66/446 проекты] нигезендә).
* 2014 Халыкара гайлә фермалары елы ([[БМО]]ның [http://www.un.org/ga/search/view_doc.asp?symbol=A/66/446 A/RES/66/222 резолюциясенең A/66/446 проекты] нигезендә).
* [http://social.un.org/index/IndigenousPeoples.aspx 2005–2014 Дөньяның төп халыкларның икенче халыкара унъеллыгы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130528232701/http://social.un.org/index/IndigenousPeoples.aspx |date=2013-05-28 }} ([[БМО]]ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/59/174 A/RES/59/174 резолюциясе] нигезендә).
* 2005–2014 [[Тотрыклы үсеш]] [[мәгърифәт]]е унъеллыгы ([[БМО]]ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/57/254 A/RES/57/254 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.un.org/waterforlifedecade/ 2005–2015 "Яшәү өчен су" халыкара адымлар унъеллыгы] ([[БМО]]ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/58/217 A/RES/58/217 резолюциясе] нигезендә).
* 2006–2016 Зарарланган [[регион]]нарны торгызу һәм [[тотрыклы үсеш|тотрыклы үстерү]] унъеллыгы ([[Чернобыль]] [[һәлакәт]]еннән соң өченче ун еллык) ([[БМО]]ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/62/9 A/RES/62/9 резолюциясе] нигезендә).
* 2008–2017 [[Ярлылык]]ны бетерү буенча икенче унъеллыгы ([[БМО]]ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/62/205 A/RES/62/205 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.un.org/en/events/desertification_decade/ 2010–2020 Җирләрнең чүлләргә әверелүгә каршы көрәш һәм чүлләр унъеллыгы] ([[БМО]]ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/62/195 A/RES/62/195 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.who.int/roadsafety/decade_of_action/en/index.html 2011–2020 Юл хәрәкәте иминлеген үстерү буенча адымлар унъеллыгы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120307104115/http://www.who.int/roadsafety/decade_of_action/en/index.html |date=2012-03-07 }} ([[БМО]]ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/64/255 A/RES/64/255 резолюциясе] нигезендә).
* [http://www.cbd.int/2011-2020/ 2011–2020 Биотөрлелек унъеллыгы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130213034845/http://www.cbd.int/2011-2020/ |date=2013-02-13 }} ([[БМО]]ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/65/161 A/RES/65/161 резолюциясе] нигезендә).
* 2011–2020 [[Колониализм]]ны бетерү буенча өченче халыкара унъеллыгы ([[БМО]]ның [http://www.un.org/Docs/journal/asp/ws.asp?m=A/RES/65/119 A/RES/65/119 резолюциясе] нигезендә).
== {{Вакыйгалар}} ==
* [[2012 ел]] — [[Лондон]]да [[XXX Җәйге Олимпия уеннары]] узачак.
== Атаклы кешеләре ==
* {{Байрак|Россия}} Россия [[Владимир Путин]]
* {{Байрак|Россия}} Россия [[Дмитрий Медведев]]
* {{Байрак|Кытай}} Кытай Халык Җөмһүрияте [[Ху Цзиньтао]]
* {{Байрак|Кытай}} Кытай Халык Җөмһүрияте [[Si Cinpiñ]]
* {{Байрак|АКШ}} Америка Кушма Штатлары [[Барак Обама]]
* {{Байрак|Бөекбритания}} Бөекбритания [[Дэвид Кэмерон]]
* {{Байрак|Венесуэла}} Венесуэла [[Уго Чавес]]
* {{Байрак|Венесуэла}} Венесуэла [[Николас Мадуро]]
* {{Байрак|Алмания}} Алмания [[Ангела Меркель]]
* {{Байрак|Франция}} Франция [[Николя Саркози]]
* {{Байрак|Франция}} Франция [[Франсуа Олланд]]
* {{Байрак|Грузия}} Грузия [[Михаил Саакашвили]]
* {{Байрак|Белоруссия}} Белоруссия [[Александр Лукашенко]]
* {{Байрак|Украина}} Украина [[Виктор Янукович]]
* {{Байрак|Украина}} Украина [[Пётр Порошенко]]
* {{Байрак|Төркия}} Төркия [[Рәҗәп Таййип Әрдоган]]
* {{Байрак|Исраил}} Исраил [[Биньямин Нетаньяху]]
* {{Байрак|Сүрия}} Сүрия [[Bäşär Äsäd]]
* {{Байрак|Иран}} Иран [[Хәсән Рухани]]
* {{Байрак|Корея Халык Демократик Җөмһүрияте}} [[Ким Җоң Ын]]
== Искәрмәләр ==
{{reflist}}
== Сылтамалар ==
[[Төркем:Унъеллыклар]]
41v5gc1uszyn6x8ouimlp4m4yzapx6h
Җәвад Тәрҗеманов
0
19505
5839695
4106996
2026-05-06T00:50:02Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839695
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем = Җәвад Тәрҗеманов
| рәсем =
| рәсем_зурлыгы =
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы =
| тулы исем = Җәвад Әфтах улы Тәрҗеманов
| һөнәр = язучы
| туу датасы = 8.07.1920
| туу җире = [[Казан]]
| гражданлык =
| милләт =
| үлем датасы = 9.03.1995
| үлем җире = [[Казан]]
| әти =[[Әфтах Тәрҗемани]]
| әни =Һаҗәр Шәрәф
| ир =
| хатын =
| балалар =
| бүләк һәм премияләр =
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
{{Башка мәгънәләр|төр=фамилия|Тәрҗеманов}}
'''Җәвад Әфтах улы Тәрҗеманов''' ([[1920 ел]]ның [[8 июль|8 июле]], [[Казан]] — [[1995 ел]]ның [[9 март]]ы, [[Казан]]) — татар язучысы, галим, техник фәннәр кандидаты, [[Татарстанның атказанган фән һәм техника эшлеклесе]] ([[1981]]), [[1947 ел]]дан [[ССРБ Язучылар берлеге]] әгъзасы.
== Тормыш юлы ==
Җәвад Тәрҗеманов [[1920 ел]]ның [[8 июль|8 июлендә]] [[Казан]] шәһәрендә туган. [[1938 ел]]да [[Яңа Бистә]]дәге 13 татар урта мәктәбен тәмамлагач, С. М. Киров исемендәге [[Казан химия-технология институты]]ның механика факультетына укырга керә. [[Бөек Ватан сугышы]] елларында, институтта уку белән бергә, җитештерү бүлегендә станоклар көйләүче мастер булып эшли. [[1944 ел]]да диплом яклап, институтның металлар технологиясе кафедрасында аспирантурага калдырыла һәм бер үк вакытта заводта [[инженер]]-технолог хезмәтен алып бара. [[1950 ел]]ны ул техник фәннәр кандидаты дигән гыйльми дәрәҗә алу өчен диссертация яклый һәм аннан соң үзе укыган [[Казан химия-технология институты]]ның металлар технологиясе кафедрасында чирек гасырдан артыграк доцент булып эшли, институтта чыгарылган «Гыйльми язмалар» басмасының озак кына еллар җаваплы сәркатибе һәм редакторы вазифаларын башкара. Аның үз белгечлеге буенча дистәләгән гыйльми хезмәтләре бар. Фән һәм техника өлкәсендәге хезмәтләре өчен Җәвад Тәрҗеманов [[1981 ел]]да «Татарстан АССРның атказанган фән һәм техника эшлеклесе» дигән мактаулы исемгә лаек була.
Җәвад Тәрҗеманов [[1995 ел]]ның [[9 март]]ында, [[Казан]] шәһәрендә вафат була.
== Әдәби иҗат ==
Җ. Тәрҗеманов әдәбиятка мәктәптә укыган вакытында ук килә. Аның [[шигърият]] өлкәсендәге беренче тәҗрибәсе — «Безнең җавап» исемле шигыре җиденче сыйныфта укыган чагында язылып, [[1935 ел]]да «[[Сабантуй (газета)|Яшь ленинчы]]» газетасында басылып чыга. Шуннан соң ул бу газета битләрендә шигырьләре, мәктәп тормышы турындагы кечкенә мәкаләләре белән даими катнаша башлый. [[1938 ел]]да, 10 сыйныфта белем алганда, аның «Галстук» исемле беренче шигырьләр җыентыгы дөнья күрә.
Прозада язучы кыска хикәяләре һәм бигрәк тә әкиятләре белән таныла. Аның «Ябалак һәм Тавык» ([[1940 ел|1940]]), «Шуктуган» ([[1962 ел|1962]]), «Шаян һәм Наян» ([[1965 ел|1965]]), «Көмешкойрык» ([[1967 ел|1967]]) кебек әкиятләре нәни укучылар арасында зур популярлык казана һәм бик күп телләрдә басылып чыга.
[[1960-еллар|60нчы еллардан]] башлап ҖәвадТәрҗеманов яшьләр һәм өлкәннәр өчен дә яза. Күп еллар буе фән өлкәсендә эшләү, [[Казан дәүләт университеты|Казан университетының]] үткәндәге тарихыннан бай фактик материаллар туплау әдипне прозада зур әдәби-документаль әсәр язуга этәрә, һәм [[1965 ел]]да аның бөек математик [[Николай Лобачевский|Н. И. Лобачевскийның]] тормышы һәм фәндәге беренче адымнары турында «Лобачевскийның яшьлеге» ({{lang-ru|«Юность Лобачевского»}}) һәм «Көмеш дага» исемле документаль романнары басылып чыга.
Җәвад Тәрҗеманов [[публицистика]], [[очерк]], [[әдәби тәнкыйть]] һәм балалар [[драматургия]]се өлкәсендә дә эшли. Аның балалар өчен төрле жанрда язган әсәрләре [[1980 ел]]да Татарстан китап нәшриятында чыккан «Ачкыч һәм баскыч» исемле күләмле җыентыгында урын алган.
1947 елда [[СССР Язучылар берлеге]]нә кабул ителә.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [http://shigriyat.ru/authors/javad-tarjemanov/page1 Шигърият.ру сәхифәсендә]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://musulman.su/?p=1880 Әнием тәсбихы. Җәвад Тәрҗеманов]{{Deadlink|date=January 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* {{Татарстан китап нәшрияты аудиосы| автор = Җәвад Тәрҗеманов | башлык = Әкиятләр | серия = аудиоязма | файл = javad }}
== Шулай ук карагыз ==
<ul>{{#invoke:wd|properties|linked|qualifier|references|P1038|P1039|format=<li>%p[%r][ (%q)]</li>}}</ul>
{{Татарстан Республикасының Атказанган фән һәм техника эшлеклесе}}
{{DEFAULTSORT:Тәрҗеманов, Җәвад}}
[[Төркем:Татар язучылары]]
[[Төркем:Татар галимнәре]]
[[Төркем:Тарихи романнар авторлары]]
[[Төркем:Техник фәннәр кандидатлары]]
[[Төркем:Татарстанның атказанган фән һәм техника эшлеклеләре]]
ccwzq24m0sx99f3ka6rmg89i234c124
Әнәс Тумашев
0
20720
5839723
5523576
2026-05-06T03:06:28Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839723
wikitext
text/x-wiki
''{{Башка мәгънәләр|төр=фамилия|Тумашев}}''
[[Файл:Әнәс Тумашев. Автопортрет.jpg|275px|right]]
{{УК}}
'''Әнәс Ибраһим улы Тумашев''' — [[татар]] рәссамы һәм педагог, [[1958 ел]]да [[Г.Тукай исемендәге Дәүләт бүләге]] лауреаты.
== Тормыш юлы ==
Рәссам [[1924 ел]]ның [[25 февраль|25 февралендә]] [[Татарстан]]ның [[Чистай]] шәһәрендә дөньяга килә. Казан сәнгать училищесын тәмамлый, соңарак шунда ук укыта. [[1947 ел]]да Әнәс Тумашев И Репин исемендәге Ленинград сәнгать, скульптура, архитектура институтына укырга керә. [[1953 ел]]да, институтны тәмамланып һәм [[Татарстан]]га әйләнеп кайтып, ул [[Г.Камал исемендәге Татар дәүләт академия театры]]на эшкә урнаша. 20 елдан артык ул театрының рәссамы, декорацияләр куючысы булып эшли, башка театрлар өчен дә декорацияләр ясый. [[1975 ел|1975]]–[[1980 ел|1980]] елларда [[ТАССР]] [[Татарстан Рәссамнар берлеге|Рәссамнар берлеге]] идарәсе рәисе булып тора.
Театрдан кала, Әнәс Тумашев нәкышчылык, аерым алганда табигать күренешләрен сурәтләргә һәм тарихи темаларга әсәрләр иҗат итәргә ярата («[[Петр I]] [[Болгар]]да», «Бөек Болгар базары», «XX гасыр Казаны» һ.б.).
[[2010 ел]]да вафат була.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
{{Портал|Шәхесләр|Театр|Сәнгать}}
* [http://gabdullatukay.ru/index.php?option=com_content&task=view&id=811&Itemid=81 Габдулла Тукайга багышланган интернет-сәхифәдә мәкалә]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
== Моны да карагыз ==
{{Тукай премиясе лауреатлары 1950-1960}}
{{DEFAULTSORT:Тумашев, Әнәс}}
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:Татар рәссамнары]]
[[Төркем:Тукай премиясе лауреатлары]]
pqgljmmnvqzn6so6grlahw2bwl1tuxw
Реал (футбол клубы, Мадрид)
0
23076
5839821
5838849
2026-05-06T11:55:51Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839821
wikitext
text/x-wiki
{{Футбол клубы
|Исем={{Байрак/Испания}}Реал Мадрид
|Логотип= 150px-Real_Madrid.png
|Лого зурлыгы= 100
|Логоның ас язуы=
|Тулы исем=Муниципаль оешма «"Реал Мадрид" футбол клубы»
|Нигезләнгән=6 марта 1902
|Ябылган=
|Стадион=Сантьяго Бернабеу
|Урыннар саны=80354
|Президент={{Байрак/Испания}} [[Флорентино Перес]]
|Тренер={{Байрак/Португалия}} [[Жозе Моуриньо]]
|Капитан= {{Байрак/Испания}} [[Икер Касильяс]]
|Рейтинг=
|Турнир=[[Испанияның Премьер Лигасы]](La Liga)
|Урын=2
| pattern_la1 = _realmadridcf2324h
| pattern_b1 = _realmadridcf2324h
| pattern_ra1 = _realmadridcf2324h
| pattern_sh1 = _realmadridcf2324h
| pattern_so1 = _realmadridcf2324hl
| leftarm1 = FFFFFF
| body1 = FFFFFF
| rightarm1 = FFFFFF
| shorts1 = FFFFFF
| socks1 = FFFFFF
| pattern_la2 = _realmadridcf2324a
| pattern_b2 = _realmadridcf2324a
| pattern_ra2 = _realmadridcf2324a
| pattern_sh2 = _realmadridcf2324a
| pattern_so2 = _realmadridcf2324al
| leftarm2 = 000030
| body2 = 000030
| rightarm2 = 000030
| shorts2 = 000030
| socks2 = 000030
| pattern_la3 = _realmadridcf2324t
| pattern_b3 = _realmadridcf2324t
| pattern_ra3 = _realmadridcf2324t
| pattern_sh3 = _realmadridcf2324t
| pattern_so3 = _realmadridcf2324tl
| leftarm3 = 000000
| body3 = 000000
| rightarm3 = 000000
| shorts3 = 000000
| socks3 = 000000
|Сайт= [http://www.realmadrid.com/cs/Satellite/es/Prehome_ES2.htm Сайт]
|Искәрмә=
}}
'''«Реал Мадрид»''' ([[Испан теле|исп.]] һәм [[Каталон теле|кат.]] ''Real Madrid Club de Fútbol'') футбол клубы — [[Реал Мадрид]] шәһәре спорт оешмасы. [[Испания]]нең Примерасында уйный.
== Тарих ==
[[Файл:Real_emblem.png|мини|сулда|Беренче клубның эмблемасы]]
[[1896]] елда "Футбол Скай" клубы нигезләнә һәм ул Мадрид такымының нәсел башы була. Әмма рәсми рәвештә футбол такымы [[1902]] елның 6 нчы мартында нигезләнә. Madrid Football club исеме астында мәгълүм булган бу такымны ике туган Падрос һәм Хуман Паласиос ачалар. 1920 елның 29 нчы июлендә Испания патшасы Альфоне XIII бу клубка "Патша", испанча "Real", титулын өсти. Моннан соң клуб Real Madrid дип атала башлый.
[[Файл:Real emblem 4.png|мини|сулда|Икенче клубның эмблемасы]]
[[Файл:Alfonso XIIIdeEspaña.jpg|мини|уңда|Альфоне ХIII патшасы, ул клубка патша титулың биргән.]]
=== Нигезләнү ===
Нигезләнү вакытыннан алып клуб испан футбол чемпионатында беренчелекне дәгъва итә башлады. 1903 елыңда такым финалга чыга алды, әмма Бильбаудан "Атлетика"га җиңелде. Бер ничә елдан соң такым башкалыкка күчә: “Мадрид” дүрт тапкыр рәттән Испания кубокны җиңә. Испанияда чемпионнар ешрак үткәрелә: 1928/29 ел, ә моңарчы клублар көчләрне регион буенча билгеләделәр.
[[Файл:Madrid C.F. 1905-06.jpg|мини|уңда|Real Madrid 1905 елыңда]]
== Клуб әгъзалары ==
{{Wikidata list|sparql=SELECT ?item ?assumedOffice WHERE {
?item p:P54 ?posheld.
?posheld ps:P54 wd:Q8682.
?posheld pq:P580 ?assumedOffice.
MINUS { ?posheld pq:P582 ?endTime. }
}
ORDER BY ?assumedOffice
|columns=label,p27
|autolist=fallback
|row_template=subst:Wikidata list/Тамгалы исемлек27
|skip_table=1
|col_count=3
}}
* ''[[:d:Q654903|Renato Ibarra]]'' ([[Эквадор]])
* ''[[:d:Q127452|Dani Carvajal]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q7089760|Omar Mascarell]]'' ([[Испания]]<br/>[[Экваториаль Гвинея]])
* ''[[:d:Q18654709|Javier Muñoz]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q2759198|Grégory Thil]]'' ([[Франция]])
* ''[[:d:Q592084|Matías Alustiza]]'' ([[Аргентина]])
* ''[[:d:Q182308|Celso Ortiz]]'' ([[Парагвай]])
* ''[[:d:Q2067907|Felipe Flores]]'' ([[Чили]])
* ''[[:d:Q9096005|Wilker Ángel]]'' ([[Венесуэла]])
* ''[[:d:Q5550269|Gerardo Flores Zúñiga]]'' ([[Мексика]])
* ''[[:d:Q28973866|Vinícius Júnior]]'' ([[Бразилия]]<br/>[[Испания]])
* ''[[:d:Q58756067|Javier Sánchez de Felipe]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q27342447|Andriy Lunin]]'' ([[Украина]])
* ''[[:d:Q19509544|Federico Valverde]]'' ([[Уругвай]])
* ''[[:d:Q23884186|Ferland Mendy]]'' ([[Франция]])
* ''[[:d:Q26973015|Brahim Díaz]]'' ([[Марокко]]<br/>[[Испания]])
* ''[[:d:Q29950055|Éder Militão]]'' ([[Бразилия]])
* ''[[:d:Q42728914|Rodrygo]]'' ([[Бразилия]]<br/>[[Испания]])
* ''[[:d:Q6139450|James McKinstry]]'' ([[Бөекбритания]])
* ''[[:d:Q19845456|Alberto Abalde]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q86322500|Jose Martinez Lopez]]'' ({{{p27}}})
* [[Нельсон Вальдес]] ([[Парагвай]])
* [[Давид Алаба]] ([[Австрия]])
* ''[[:d:Q66241169|Jude Bellingham]]'' ([[Бөекбритания]])
* ''[[:d:Q135682148|Thiago Pitarch]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q108159340|Αrda Güler]]'' ([[Төркия]])
* [[Kilian Mbappe]] ([[Франция]]<br/>[[Камерун]]<br/>[[Алжир|Әлҗәзаир]])
* ''[[:d:Q110644260|Endrick Quispe Mamani]]'' (''[[:d:Q120039352|Eygptian Scene]]'')
* ''[[:d:Q131416396|Diego Aguado]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q27569376|Trent Alexander-Arnold]]'' ([[Бөекбритания]])
* ''[[:d:Q110001765|Álvaro Fernández]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q117661592|César Palacios]]'' ([[Испания]])
* ''[[:d:Q123289726|Franco Mastantuono]]'' ([[Аргентина]])
* ''[[:d:Q112184628|Dean Huijsen]]'' ([[Испания]])
{{Wikidata list end}}
== Тренерлар ==
{| border="1" width="75%"
|+ Тренер штабы
|Вазифа заты
|Исем
|-
|Баш тренеры
|Кәрл Анчелотти
|-
|Баш тренеры ассистенты
|Фернандо Йерро
|-
|Капкачы тренеры
|Уильям Векки
|-
|Фитнес тренеры
|Джованни Маури
|-
|Техник ассистенты
|Пол Клемент.
|}
== Казанышлар ==
'''Иң күп туп кертүчеләр'''
{| border="1" width="75%"
|+ Рекордлар
|№
|Исем
|Заман
|Голлар
|Матчлар
|-
|1
|Рауль Гонсалес
|1994—2010
|323
|741
|-
|2
|Әльфре́д Ди Сте́фано
|1953—1964
|309
|396
|-
|3
|Криштиану Роналду
|2009—
|289
|280
|-
|4
|Ка́рлос Сәнтильянә
|1971—1988
|289
|645
|}
== Сылтамалар ==
* {{wikidata|p2013|}} Facebookта
* {{wikidata|p2003|}} Instagramда
* {{wikidata|p2002|}} twitterда
[[Төркем:Испания футбол клублары]]
[[Төркем:Мадрид]]
[[Төркем:Әлифба буенча футбол клублары]]
7c9fjhwar4r44izzwwo51klh57gyqwf
Бөгелмә
0
24892
5839720
5757339
2026-05-06T02:46:22Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839720
wikitext
text/x-wiki
{{TwinCYR|Bögelmä}}
{{ТП
|татар исеме=Бөгелмә
|рәсми тел=[[татарча]], [[русча]]|халык саны={{ Население
| Бугульма
| тс
| add3n = ОКАТО
| add3 = 92410000000
| add4n = ОКТМО
| add4 = 92617101001
}}
|халәт=[[Шәһәр]]
|төбәк төре=Республика
|төбәк=Татарстан
|милли состав=[[татарлар]], [[руслар]]
|дини состав=[[мөселман]]нар, [[христиан]]нар һ. б.
|беренче телгә алу=1736 ел
|башлык=[[Линар Рөстәм улы Закиров]]
|сайт=http://bugulma.tatar.ru/tat
|язык сайта=[[татарча]]
|климат=уртача}}
{{мәгънәләр|Бөгелмә (мәгънәләр)}}
[[Файл:Бөгелмә туган як музее.jpg|200px|thumb|right|[[Бөгелмә туган якны өйрәнү музее|Туган якны өйрәнү музее]]]]
[[Файл:Я.Һашек музее.jpg|200px|thumb|right|[[Ярослав Һашек музее]]]]
[[Файл:Бөгелмә татар музее.jpg|200px|thumb|right|[[Татар тарихы һәм мәдәнияте музее (Бөгелмә)|Татар тарихы һәм мәдәнияте музее]]]]
[[Файл:Бөгелмә театры.jpg|200px|thumb|right|[[Бөгелмә рус драма театры|Рус драма театры]]]]
'''Бөгелмә''' ({{lang-tt2|Bögelmä}}, {{lang-ru|Бугульма}}) — Татарстан Республикасының көньяк-көнчыгышында [[Татарстан|Зәй]] елгасы башланган җирдә урнашкан шәһәр. [[Бөгелмә-Бәләбәй калкулыгы]]нда урнашкан.
Казаннан 333 км ераклыкта урнашкан. Мәйданы 26,0 км². Халык саны 90630 кеше.
Бөгелмә – [[Татарстан]] республикасының зур [[нефть]] чыгару үзәге.
== Тарих ==
[[1736]] елдан бирле күбрәк татар авылы дип санала.<br />
[[1781]] елда [[Уфа]] өязе<br />
[[1806]] елдан – [[Ырынбур]] өязе <br />
[[1851]] елдан – [[Самар губернасы]] шәһәре статусын алды<br />
[[1920]] елдан башлап [[Татарстан Республикасы]] составында<br />
[[1920]]-[[1930|30]] елларда кантон үзәге<br />
[[1930]] елдан башлап – [[Бөгелмә районы]] үзәге
== Халык саны ==
2020 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 81677 кеше яши<ref name=16t>[https://16.rosstat.gov.ru/vpn2020 Дәүләт статистикасы Федераль хезмәтенең Татарстан Республикасы буенча территориаль органы.]</ref>, шул исәптән:
[[урыслар]] — 60,69%,
[[татарлар]] — 32,28%,
башка халыклар — 4,64%,
милләтен күрсәтмәүчеләр — 2,39%<ref name=16t />.
== Сәнәгать ==
* механик заводы
* "Нефтеавтоматика" заводы
* электротехник заводы
* механик әйберләр төзәтү заводы
* кирпеч заводы
* [[тимер-бетон]] әйберләре заводы
* {{коммент|фәгъфур|фарфор}} заводы
* төзү конструкцияләре комбинаты
* йорт җиһазлары фабрикасы
* тегү фабрикасы
* май-сыр комбинаты
* ит комбинаты
* аракы-шәрәб заводы
* сыра заводы
== Транспорт ==
Автомобиль юлларының хәрәкәт юнәлеше:
* '''[[Р239]]''' [[Казан]]―[[Ырынбур]]―[[Казакъстан]] белән чик,
* Бөгелмә — [[Уральск]],
* Бөгелмә — [[Азнакай]],
* Бөгелмә — [[Лениногорск]] һ. б.
[[Тимер юл]]да хәрәкәт [[Куйбышев тимер юлы]]ның [[Бөгелмә (станция)|Бөгелмә станциясе]] аша гамәлгә ашырыла.
Һава юлы хәрәкәте [[Бөгелмә (аэропорт)|Бөгелмә аэропорты]] аша башкарыла. 2015 елның гыйнварына кадәр пассажирларны «Ак Барс Аэро» авиакомпаниясе йөртә. Хәзер пассажирларны «ЮВТ Аэро» авиакомпаниясе [[Мәскәү]], [[Сочи]], [[Сургут]] һәм [[Нижневартовск]]ига алып бара.
Шәһәр транспорты шәһәрнең барлык өлешләрен, шул исәптән якындагы Подлесный, Прогресс, Каенлык, Кече Бөгелмә һәм Забугоровка торак пунктларын үз эченә алган унике автобус маршруты белән тәкъдим ителгән.
== Мәгариф ==
* Фәнни тикшерү һәм нефть сәнәгате проект институты
* "Табигать битумы" мәсьәләсе буенча нефть ВНИИның комплекс бүлеге
* "Татнефтегеофизика" СБсе
----
;ВУЗлар
* [[Казан милли тикшеренү технология университеты]]ның Бөгелмә филиалы
* [[В. Г. Тимирясов исемендәге Казан инновацион университеты]]ның Бөгелмә филиалы
----
;ССУЗлар
* [[Бөгелмә педагогика көллияте]] (''2008 елга кадәр'' [[Бөгелмә педагогия училищесы]])
* [[Бөгелмә һөнәри-педагогика көллияте]]
* [[Бөгелмә аграр көллияте]]
* [[Бөгелмә медицина училищесы]]
* [[Бѳгелмә машина тѳзелеше техникумы]]
* [[Бөгелмә төзелеш-техник көллияте]]
* [[В. Г. Тимирясов исемендәге Казан инновацион университеты]]ның Бөгелмә филиалы көллияте<ref>{{Citation |title=Профессиональное образование. Бугульминский район |url=https://edu.tatar.ru/bugulma/type/6 |access-date=2022-10-15 |archive-date=2022-01-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220124044937/https://edu.tatar.ru/bugulma/type/6 |dead-url=yes }}</ref>
== Мәдәният ==
* [[Бөгелмә рус драма театры|Рус драма театры]]
* [[Бөгелмә туган якны өйрәнү музее|Туган якны өйрәнү музее]]
* [[Ярослав Һашек музее]]
* [[Татар тарихы һәм мәдәнияте музее (Бөгелмә)|Татар тарихы һәм мәдәнияте музее]]
== Дин ==
[[Файл:Гәүһәр (Бөгелмә).jpg|180px|thumb|right|[[Гәүһәр (мәчет, Бөгелмә)|«Гәүһәр» мәчете]]]]
;Православие
[[Әлмәт епархиясе]]нең Бөгелмә округы
* Бөгелмә шәһәренең Казан-Богородица монастыре собор чиркәве
* Казан соборы
* Серафим Соровский храмы
* Иоанн Предтеча тууы Гыйбадәтханәсе
* Георгий Победоносец истәлеге чиркәве
* «Барлык хәсрәтләнүчеләр шатлыгы» Алла Анасы иконасы хөрмәтенә гыйбадәтханә <ref>[http://almet-eparhia.info/raspisanie-prazdnichnyh-bogosluzhenij-v-rozhdestvenskuyu-noch-v-hramah-almetevskoj-eparhii-2/ Расписание праздничных богослужений в Рождественскую ночь в храмах Альметьевской епархии.] Официальный сайт Альметьевской епархии</ref>
;Ислам
Бөгелмә районы һәм Бөгелмә шәһәре мөхтәсибәте
* Үзәк мәчет
* Ирхам
* Ислам Нуры
* [[Гәүһәр (мәчет, Бөгелмә)|«Гәүһәр» мәчете]]
== Бүләкләре ==
* [[Хөрмәт Билгесе ордены]] ([[ел|1982 ел]]) - хуҗалык, мәдәният һәм социаль өлкәдәге уңышлары өчен;
* [[ЮНЕСКО]]ның "Тынычлыкның пальма ботагы" Алтын медале ([[ел|2001 ел]]);
* [[БМО]]ның "БМО-Хабитат" Хөрмәтле исемлегенә кертелә ([[ел|2011 ел]]) - "Чиста су" проектын тормышка ашырган өчен;
* III дәрәҗә Диплом ([[ел|2002 ел]]) - "Россиянең иң җыйнакландырылган шәһәре" Бөтенроссия ярышы (халкы 100 меңнән кимрәк шәһәрләр арасында)
== Шәһәрдә туган билгеле кешеләр ==
{{seealso|Төркем:Бөгелмәдә туганнар}}
* [[Марат Әхмәтшин (1967)|Марат Әхмәтшин]] (1967), композитор, сценарист, продюсер. ТР атказанган сәнгать эшлеклесе.
* [[Ольга Васильева]] (''[[1960 ел|1960]]''), РФ фән һәм мәгариф министры (''[[2016 ел|2016]]'').
* [[Рамил Гатиятуллин]] — [[Баулы районы]] башлыгы ''([[2014 ел]]дан)''.
* [[Илсур Гәрәйшин]] (2002), җырчы, актёр, сәнгать кешесе (2021).
* [[Нәфис Закиров]] (1957), техник фәннәр кандидаты, Сарман районы башлыгы (2006-2014). [[Татарстанның атказанган авыл хуҗалыгы хезмәткәре]].
* [[Альбина Имаева]] (1954), автор-башкаручы.
* [[Альберт Кадыйров]], нефтьче.
* [[Руслан Кәлимуллин]] — Россия кино һәм театр артисты.
* [[Рәбига Круглякова]] (''Газизуллина'', 1939), рәссам-монументалист, [[Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе]] (2018).
* [[Марат Мәһдиев]] — IV чакырылыш [[Россия Дәүләт думасы]] депутаты.
* [[Наил Мәһдиев]] — ТР урман хуҗалыгы министры, [[Бөгелмә районы]] башлыгы, [[Яр Чаллы]] мэры.
* [[Ирек Мусин (1923)|Ирек Мусин]] (1923―2020), эре заводлар директоры.
* [[Айрат Нуретдинов]] (1971), «Таттелеком» АҖ генераль директоры (2019).
* [[Крупняков Сергей Аркадьевич|Сергей Крупняков]] — совет һәм Россия сәясәтче, драматург, журналист, Россия һәм Украинаның милли Язучылар берлеге әгъзасы
* [[Сергей Крылов]] — геолог.
* [[Сергей Рыжиков]] — РФ космонавты.
* [[Алсу Сафина|Алсу]] (Сафина-Абрамова) — җырчы, Татарстанның (2010) һәм Башкортстанның (2019) халык, РФ атказанган (2018) артисты.
* [[Евгений Столяров]] (1922-1985), Социалистик Хезмәт Каһарманы, "Башнефть" җитештерү берләшмәсенең генераль директоры.
* [[Гамир Яруллин]] (1926―), медицина фәннәре докторы (1966), профессор (1968).
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q132806. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
| 1841-12-21
| [[Евграф Осипов]]
|
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
|
|
| 1904-04-04
|-
| 1867-09-01<br/>1867-09-13
| [[Василий Брусянин]]
|
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
|
| 1919-07-30
|-
| 1868-09-30
| [[Александр Ященко]]
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| [[галим]]
|
|
| 1938-01-03
|-
| 1877-12-18
| ''[[:d:Q4207902|Флорентий Казанцев]]''
|
| [[галим]]
|
|
| 1940
|-
| 1894
| [[Григорий Сапожников]]
| ''[[:d:Q57998699|Санкт-Петербург политехник институты]]''
| ''[[:d:Q2095549|очучы]]''
|
| [[:commons:Category:Grigory Sapozhnikov|Grigory Sapozhnikov]]
| 1920-09-05
|-
| 1896-06-30
| [[Валентин Фокин]]
|
|
|
|
| 1945-06-22
|-
| 1896-11-14
| [[Василий Жданов]]
| ''[[:d:Q1934904|Хәрби-һава мөһәндисләре академиясе]]''<br/>''[[:d:Q4061516|Александр хәрби укуханәсе]]''
| ''[[:d:Q2095549|очучы]]''
|
|
| 1956-11-10
|-
| 1903-05-12
| ''[[:d:Q55385773|Василий Скалон]]''
|
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q1225716|орнитолог]]''
|
|
| 1976-02-02
|-
| 1905-01-14
| [[Нина Ли|Нина Попова]]
| ''[[:d:Q4453393|théâtre-studio R. N. Simonov]]''
|
|
|
| 1992-04-27
|-
| 1912-10-06
| [[Александр Рудаков]]
|
| ''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
|
|
| 1979-02-14
|-
| 1913-06-28
| [[Владимир Графов]]
|
| ''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
|
|
| 1991-12-09
|-
| 1913-08-14
| [[Александр Левитан]]
|
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
|
|
| 1977-11-02
|-
| 1916-02-04
| ''[[:d:Q110877822|Халина Рыфферт]]''
| ''[[:d:Q348402|Adam Mickiewicz University in Poznań]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>[[математик]]<br/>''[[:d:Q15442776|cryptographer]]''
|
| [[:commons:Category:Halina Ryffert|Halina Ryffert]]
| 1996-08-07
|-
| 1919-01-02
| [[Суфия Юлмәтова]]
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]
| [[Татар дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>[[Башкорт дәүләт университеты]]
|
| No/unknown value
|-
| 1921-12-01
| ''[[:d:Q105332381|Александра Ракитянская]]''
| ''[[:d:Q2510885|Беларус дәүләт тыйб университеты]]''
| ''[[:d:Q3144914|гематолог]]''<br/>''[[:d:Q12119633|табиб-иммунолог]]''<br/>''[[:d:Q26832546|медицина администраторы]]''
| ''[[:d:Q63345602|Рэспубліканскі навукова-практычны цэнтр трансфузіялогіі і медыцынскіх біятэхналогій]]''
|
|
|-
| 1922-02-22
| [[Евгений Столяров|Евгени Столәров]]
| [[Уфа дәүләт нефть техника университеты|Уфа дәүләт нефть-техника университеты]]
| ''[[:d:Q18524075|тау инженеры]]''
|
|
| 1985-03-22
|-
| 1926
| [[Гамир Яруллин]]
|
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
| [[Дагстан дәүләт медицина университеты]]<br/>''[[:d:Q3533383|Волгоград дәүләт медицина университеты]]''
|
|
|-
| 1927-03-02
| [[Әкъдәс Бикколов]]
| [[Уфа дәүләт нефть техника университеты|Уфа дәүләт нефть-техника университеты]]
|
|
|
| 2013-12-05
|-
| 1929-02-06
| [[Роза Хафизова]]
|
| [[язучы]]
|
|
| 2005-08-20
|-
| 1931-12-06
| [[Сергей Крылов]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт тау эше университеты|Санкт-Петербург дәүләт тау университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q1637997|Новосибирск дәүләт университеты]]''
|
| 1997-01-20
|-
| 1937-04-19
| [[Рәбис Фазлыев]]
| [[Уфа дәүләт нефть техника университеты|Уфа дәүләт нефть-техника университеты]]
| ''[[:d:Q18524075|тау инженеры]]''
| [[Уфа дәүләт нефть техника университеты|Уфа дәүләт нефть-техника университеты]]
|
| 2012-04-19
|-
| 1937-12-01
| [[Владислав Ануфриев]]
| ''[[:d:Q4315124|National University of Life and Environmental Sciences of Ukraine]]''
|
|
|
|
|-
| 1941-01-08
| [[Леонард Мөхәммәтҗанов]]
|
| ''[[:d:Q18702210|bandy player]]''
|
|
| 2019-11-06
|-
| 1941-03-03
| [[Виктор Бударков]]
| [[Н. Э. Бауман исемендәге Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе|Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе]]
|
|
|
|
|-
| 1945-03-20
| [[Нина Попова]]
| ''[[:d:Q3577654|МСАТ мәктәп-студиясе]]''
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q2259451|театр актеры]]''
|
|
|
|-
| 1946-06-10
| ''[[:d:Q53531063|Станислав Логвинов]]''
| [[Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы Финанс университеты|Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы финанс университеты]]
| [[галим]]
| [[Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы Финанс университеты|Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы финанс университеты]]
|
| 2018-05-02
|-
| 1947-10-14
| [[Владимир Тютюгин]]
| ''[[:d:Q4314896|Ярослав Зирәк ис. милли юридик академия]]''
| [[адвокат]]
| ''[[:d:Q4314896|Ярослав Зирәк ис. милли юридик академия]]''
|
|
|-
| 1948-08-23
| ''[[:d:Q116178224|Александр Иванов]]''
| ''[[:d:Q4304100|Россия биотехнология университеты]]''
|
| ''[[:d:Q116178091|Механічны факультэт БДУТ]]''
|
|
|-
| 1949-02-23
| [[Рәшит Сафиуллин]]
| [[Казан сынлы сәнгать укуханәсе]]
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>''[[:d:Q2707485|сәхнә бизәүче]]''<br/>''[[:d:Q1925963|рәссам-график]]''
|
|
| 2024-02-13
|-
| 1950-04-06
| [[Сергей Крупняков|Сергей Аркадьевич Крупняков]]
| ''[[:d:Q24930137|Мари дәүләт педагогия университеты]]''
| [[язучы]]<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
| 1950-06-25
| ''[[:d:Q9370517|Валерий Кокорев]]''
| [[Уфа дәүләт нефть техника университеты|Уфа дәүләт нефть-техника университеты]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[инженер]]<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| ''[[:d:Q4082693|Belorusneft]]''<br/>''[[:d:Q997640|Беларусь республикасы министрлар советы]]''<br/>''[[:d:Q329347|Lukoil]]''
|
| 2020-10
|-
| 1952-07-26
| [[Марат Мәһдиев]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
| 1953-11-05
| ''[[:d:Q82717011|Валерий Тарасов]]''
| ''[[:d:Q815268|Беларус милли техника университеты]]''
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
| ''[[:d:Q56254249|Віцебскграмадзянпраект]]''<br/>''[[:d:Q57316362|Віцебсксельбудпраект]]''<br/>''[[:d:Q59616976|Гомельаблбудпраект]]''<br/>''[[:d:Q82717530|Упраўленне архітэктуры і горадабудаўніцтва Наваполацкага гарвыканкама]]''<br/>''[[:d:Q82717606|Упраўленне архітэктуры і горадабудаўніцтва Віцебскага гарвыканкама]]''<br/>''[[:d:Q82718134|Віцебскае епархіяльнае ўпраўленне]]''
|
| 2021-01-07
|-
| 1954-07-25
| [[Альбина Имаева|Әлбинә Гыймаева]]
|
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''
|
|
|
|-
| 1959-10-12
| [[Наил Мәһдиев]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт урман-техник университеты|Сергей Миронович Киров исемендәге Санкт-Петербург дәүләт урман-техник университеты]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Nail Magdeev|Nail Magdeev]]
|
|-
| 1959-11-24
| ''[[:d:Q134051505|Tatyana Gendel]]''
|
| ''[[:d:Q16021386|forestry engineer]]''
|
|
|
|-
| 1960
| ''[[:d:Q113823406|Алла Новикова-Строганова]]''
|
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>[[хокук белгече]]
|
|
|
|-
| 1960-01-13
| [[Ольга Васильева]]
| ''[[:d:Q4304098|Мәскәү дәүләт мәдәният институты]]''<br/>''[[:d:Q5279909|Россия Федерациясе Чит ил эшләре министрлыгының Дипломатия академиясе]]''<br/>''[[:d:Q4304073|М.А. Шолохов ис. Мәскәү дәүләт гуманитар университеты]]''<br/>''[[:d:Q4201714|РФА Россия тарихы институты]]''
| ''[[:d:Q83307|министр]]''<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясе]]<br/>''[[:d:Q4438810|Sretensky Theological Academy]]''<br/>''[[:d:Q2060629|Presidential Administration of Russia]]''<br/>''[[:d:Q4147006|State, Religion and Church]]''<br/>''[[:d:Q4330331|Sts Cyril and Methodius’ Church Post-Graduate and Doctoral School]]''<br/>''[[:d:Q4376232|Изге Тихон Православ гуманитар университеты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q4294667|Россия Федерациясенең цифрлы үсеш, элемтә һәм массакүләм коммуникацияләр министрлыгы]]''<br/>''[[:d:Q4397941|Россия мәгариф академиясе]]''
| [[:commons:Category:Olga Vasilyeva|Olga Vasilyeva]]
|
|-
| 1961-06-08
| ''[[:d:Q108264679|Сергей Зоненко]]''
|
|
|
| [[:commons:Category:Sergey Zonenko|Sergey Zonenko]]
|
|-
| 1961-09-01
| [[Юрий Зеленов (1961)|Юрий Зеленов]]
| ''[[:d:Q1130457|С. А. Герасимов исемендәге Бөтенрусия дәүләт кинематография институты]]''
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
|
|
|
|-
| 1962-06-03
| [[Альберт Кадыйров|Әлбирт Кадыйров]]
| [[Уфа дәүләт нефть техника университеты|Уфа дәүләт нефть-техника университеты]]
|
|
|
|
|-
| 1962-11-08
| [[Рамил Гатиятуллин]]
| [[Уфа дәүләт нефть техника университеты|Уфа дәүләт нефть-техника университеты]]
|
|
|
|
|-
| 1964-07-13
| [[Сергей Севрюков]]
| ''[[:d:Q282302|Бронетанк гаскәрләре хәрби академиясе]]''<br/>''[[:d:Q1995987|Suvorov military school]]''
|
|
| [[:commons:Category:Sergey Sevrukov|Sergey Sevrukov]]
|
|-
| 1967-03-26
| [[Марат Әхмәтшин (1967)|Марат Әхмәтшин]]
| [[Казан музыка көллияте]]<br/>[[Казан дәүләт консерваториясе]]
| [[композитор]]
|
|
|
|-
| 1967-06-20
| [[Сергей Герасимов (1967)|Сергей Герасимов]]
| ''[[:d:Q4366448|Самар дәүләт социаль-педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q88107866|judo coach]]''<br/>''[[:d:Q6665249|дзюдочы]]''
|
| [[:commons:Category:Sergey Viktorovich Gerasimov|Sergey Viktorovich Gerasimov]]
|
|-
| 1968-02-27
| [[Владимир Клонцак]]
|
| ''[[:d:Q937857|футболчы]]''<br/>''[[:d:Q628099|футбол тренеры]]''
|
|
|
|-
| 1970-02-15
| ''[[:d:Q60242660|Татьяна Аванесова]]''
| ''[[:d:Q4538872|Ярыслау дәүләт театр институты]]''
| ''[[:d:Q2259451|театр актеры]]''<br/>''[[:d:Q10800557|киноактер]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
|
|
|
|-
| 1970-06-10
| [[Ольга Данилова]]
|
| ''[[:d:Q13382608|чаңгы узышчысы]]''
|
| [[:commons:Category:Olga Danilova|Olga Danilova]]
|
|-
| 1973-06-24
| [[Николай (Субботин)|Николай]]
| ''[[:d:Q1973040|Киев руханилар академиясе]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Nicholas (Subbotin)|Nicholas (Subbotin)]]
|
|-
| 1974-08-19
| [[Сергей Рыжиков]]
| ''[[:d:Q4217985|Кача югары хәрби авиация укуханәсе]]''
| ''[[:d:Q11900058|сәяхәтче-тәдкыйкатьче]]''<br/>[[Галәмче|космонавт]]<br/>''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''<br/>''[[:d:Q2095549|очучы]]''
|
| [[:commons:Category:Sergey Nikolayevich Ryzhikov|Sergey Nikolayevich Ryzhikov]]
|
|-
| 1976-10-13
| [[Линар Закиров]]
|
|
|
|
|
|-
| 1983-06-27
| [[Алсу Сафина|Алсу Абрамова]]
|
| [[җырчы]]<br/>''[[:d:Q4610556|модель]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
|
| [[:commons:Category:Alsou Abramova|Alsou Abramova]]
|
|-
| 1983-09-18
| [[Светлана Шимкова]]
|
| ''[[:d:Q13381376|авыл атлетикачы]]''
|
|
|
|-
| 1986-11-28
| [[Светлана Шуваева]]
|
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>''[[:d:Q18074503|installation artist]]''<br/>''[[:d:Q22343478|collagist]]''<br/>''[[:d:Q15296811|рәсемче]]''
|
|
|
|-
| 1986-12-23
| [[Олег Чернышов]]
|
| ''[[:d:Q937857|футболчы]]''
|
|
|
|-
| 1989-04-16
| [[Александр Кудряшов]]
|
| ''[[:d:Q937857|футболчы]]''
|
|
|
|-
| 1992
| ''[[:d:Q133488754|Vera Khodzhaeva]]''
|
| ''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''
|
|
|
|-
| 1992-06-09
| [[Руслан Кәлимуллин]]
|
|
|
|
|
|-
| 1995-06-19
| [[Александр Красных]]
|
| ''[[:d:Q10843402|йөзүче]]''
|
| [[:commons:Category:Aleksandr Krasnykh|Aleksandr Krasnykh]]
|
|-
| 1995-08-18
| [[Надежда Лихачёва]]
|
| ''[[:d:Q13381376|авыл атлетикачы]]''
|
|
|
|-
| 1998-02-14
| ''[[:d:Q28059243|Артур Каюмов]]''
|
| ''[[:d:Q11774891|алкалы һоккей уйнаучы]]''
|
|
|
|-
| 2000-03-23
| ''[[:d:Q99543797|Александр Циберкин]]''
|
| ''[[:d:Q937857|футболчы]]''
|
|
|
|-
| 2001-01-09
| ''[[:d:Q130613761|Әмир Гәрәев]]''
|
| ''[[:d:Q11774891|алкалы һоккей уйнаучы]]''
|
|
|
|-
| 2001-09-15
| ''[[:d:Q136182678|Ivan Kazakov]]''
|
| [[алкалы хоккей]]<br/>''[[:d:Q11774891|алкалы һоккей уйнаучы]]''
|
|
|
|-
| 2005-02-20
| ''[[:d:Q139623494|Artyom Karpov]]''
|
| ''[[:d:Q11774891|алкалы һоккей уйнаучы]]''
|
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [http://www.bugulma.ws/ Шәһәрнең сайты]
* [http://bugulma.tatar.ru/rus/glava-munitsipalnogo-rayona.htm Бөгелмә районы порталы] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200117221902/http://bugulma.tatar.ru/rus/glava-munitsipalnogo-rayona.htm |date=2020-01-17 }}
== Моны да карагыз ==
* [[Bögelmä (aeroport)|Bögelmä aeroportı]]/[[Бөгелмә (аэропорт)|Бөгелмә аэропорты]]
{{Татарстан}}
{{Татарлар саны буенча Россия торак пунктлары}}
[[Төркем:Татарстан шәһәрләре]]
[[Төркем:Татарстан район үзәкләре]]
[[Төркем:Бөгелмә районының торак пунктлары]]
ficy4t00lo6i4tr23yd9hjd39xdiang
Әбу Зәрр әл-Гыйфари
0
28530
5839706
3628212
2026-05-06T01:47:55Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839706
wikitext
text/x-wiki
[[File:تخطيط اسم أبو ذر الغفاري.png|thumb|right]]
'''Әбу Зәрр әл-Гыйфари''' ({{lang-ar|أبو ذر الغفاري}}; ? - [[һ. 32]], [[651 ел]]) [[Мөхәммәд]] галәйһиссәләмнең билгеле [[сәхабә]]ләренең берсе. Чын исеме:'''Җундуб ибне Җәнада'''.
Әбу Зәрр [[Мәккә]]дән ерак түгел булган Ваддан үзәнлегендәге Гыйфар кабиләсеннән була. Әлеге кабилә вәкилләре җирләреннән үтүче кәрваннардан ясак җыю белән шөгыльләнгәннәр.
Әбу Зәрр [[ислам]]га кадәр үк потларга табынудан баш тарта, ә [[бераллалык]]ка өндәүче пәйгамбәр килгәнен ишеткәч, энесе Әнисне аның янына дине турында белешергә җибәрә, ә аннары үзе Мәккәгә килә, ләкин беркемгә дә шәһәргә килү максатын әйтми. Ул Мөхәмәмәд галәйһиссәләмне [[Кәгъбә]] янында көтә. 3 төнне Әбу Зәрр [[Гали ибне Әбү Талиб]] йортында үткәрә, ә аңа шәһәргә килү сәбәбәен әйткәч, Гали аны Мөхәммәд галәйһиссәләм янына алып бара. Әбү Зәрр Мөхәммәд галәйһиссәләмне "[[Әссәләмү галәйкүм]]" дип сәләмләгән беренче кеше була, шуннан соң бу сәләмләү киң тарала. Әбү Зәрр, бераз Мәккәдә торгач, кире кабиләсенә кайтып, аларны исламга чакыра башлый. Кабиләсенең күп өлеше аңа иярә, ә калган өлеше, [[Мәккәне ачу]]дан соң, ислам динен кабул итә.
[[Чокыр сугышы]]ннан соң, Әбү Зәрр [[Мәдинә]]гә күчә. Мөхәммәд галәйһиссәләм үлеменнән соң, ул [[шам]] җирләренә китә, анда [[Әбу Бәкер]] һәм [[Гомәр]] хәлифә булган вакытта яши. [[Госман ибне Гаффән|Госман]], хәлиф итеп сайлангач, аны Мәдинәгә чакыра, ә бераздан шәһәр янындагы әр-Рабзә авылына җибәрә.
Әбү Зәрр [[һ. 32]] елда вафат була.
== Сылтамалар ==
* [http://www.tatar-islam.ru/news_page_history/sahab/?id=6914 ӘБҮ ЗАРР ӘЛ-ГИФАРИ (тат.)]{{Deadlink|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.info-islam.ru/news_page_history/sahaby/?id=251 АБУ ЗАРР АЛЬ-ГИФАРИ (рус.)]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.islam-slovar.ru/books/a.html#AbuZarral'Gifari37 Ислам энциклопедия сүзлеге] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141019125955/http://islam-slovar.ru/books/a.html#AbuZarral'Gifari37 |date=2014-10-19 }}
[[Төркем:Сәхабәләр]]
4gz348m20j3l52a7jcyxfsb59v5ptz3
Яңа Минзәләбаш
0
39049
5839690
4850327
2026-05-06T00:11:11Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839690
wikitext
text/x-wiki
{{ТП
|халәт = авыл
|татар исеме = Яңа Минзәләбаш
|чын исем = Яңа Минзәләбаш
|ил = Россия
|герб =
|байрак =
|герб киңлеге =
|байрак киңлеге =
|lat_deg =
|lat_min =
|lat_sec =
|lon_deg =
|lon_min =
|lon_sec =
|CoordAddon = type:city(17800)_region:RU
|CoordScale = 250000
|ЯндексХарита =
|ил харитасы зурлыгы =300
|төбәк харитасы зурлыгы =300
|район харитасы зурлыгы =250
|төбәк төре = Республика
|төбәк = Татарстан
|төбәк җәдвәлдә = Татарстан
|район төре = муниципаль район
|район = Сарман районы
|район җәдвәлдә=
|җәмгыять төре=
|җәмгыять =
|җәмгыять таблицада =
|ил харитасы =
|төбәк харитасы =
|эчке бүленеш =
|башлык төре =
|башлык =
|нигезләү датасы =
|беренче телгә алу =
|элеккеге исемнәр =
|мәйдан =
|биеклек төре =
|ТП мәркәзе биеклеге =
|климат = dfb — дымлы континенталь
|рәсми тел =
|халык саны =
|исәп елы =
|халык тыгызлыгы =
|агломерация =
|милли состав =
|дини состав =
|этнохороним =
|сәгать кушагы = +3
|DST =
|телефон коды =
|почта индексы = 423368
|почта индекслары =
|автомобиль коды = 16, 116
|Commons-та төркем =
|сайт =
|сайт теле =
|сайт теле2 =
|сайт теле3 =
|сайт теле4 =
|сайт теле5 =
|add1n =
|add1 =
|add2n = Русча топонимы
|add2 = Новый Мензелябаш
|add3n =
|add3 =
| add3n = ОКАТО
| add3 = 92253555003
| add4n = ОКТМО
| add4 = 92653155116
}}
'''Яңа Минзәләбаш''' — [[Татарстан Республикасы]]ның [[Сарман районы]]ндагы авыл.
== Географиясе ==
Яңа Минзәләбаш Татарстанның башкаласы [[Казан]]нан көньяк-көнчыгышка таба 242 чакрым, ә район үзәге Сарманнан көньяк-көнчыгышка таба 25 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Тарих ==
1923 елда [[Чаллы кантоны]] Карамалы волосте [[Иске Минзәләбаш]] авылының<ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/tat/sp/staromenzelyabashskoe/about.htm Иске Минзәләбаш авыл җирлеге. Җирлек турында.]{{Deadlink|date=July 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Сарман муниципаль районы</ref> Гыйният исемле кешесе [[Минзәлә елгасы]] башланган урында<ref>[https://svyato.info/13140-rodnik-kyzyl-bakcha-istok-reki-menzelya-u-derevni-kyzyl-bakcha.html Родник «Кызыл Бакча», исток реки Мензеля у деревни Кызыл Бакча Сармановский район Республика Татарстан]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> урнашкан Яңа Минзәләбаш авылы буласы урынга беренче казык кага, 1924 елда күченеп килә.<ref>[https://nailtimler.com/rayony_pages/sarmanovsky_rayon/sarmanovsky_rayon_new_menzelyabash.html История деревни Новый Мензелябаш.]{{Deadlink|date=October 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Татары без границ</ref>
== Халык саны ==
2020 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 166 кеше яши<ref name=16t>[https://16.rosstat.gov.ru/vpn2020 Дәүләт статистикасы Федераль хезмәтенең Татарстан Республикасы буенча территориаль органы.]</ref>, шул исәптән:
[[татарлар]] — 97,59%,
башка халыклар — 2,41%<ref name=16t />.
== Климат ==
{{temperatura12-y-cyrillic|-11.2|-11.1|-5.8|4.3|13.3|18.6|20.4|17.6|12|4.2|-5.1|-10.5|3.9}}
Климат уртача континенталь. [[Кёппен климатлар классификация|Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе]] буенча климатның коды: Dfb<ref>[http://koeppen-geiger.vu-wien.ac.at/present.htm#data World Map of the Köppen-Geiger climate classification, Institute for Veterinary Public Health, University of Veterinary Medicine Vienna]</ref>. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.<ref>[http://www.retscreen.net NASA Surface meteorology and Solar Energy Data Set, RETScreen International]</ref>
== Дин ==
[[Файл:Giniyat Mosque (Novy Menzeltbash).jpg|200px|thumb|right|[[Яңа Минзәләбаш мәчете|Гыйният мәчете]]]]
;Ислам
* [[Яңа Минзәләбаш мәчете|Гыйният мәчете]]
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q13208824. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{Reflist}}
== Чыганаклар ==
* Татарская энциклопедия, Институт Татарской энциклопедии (ИТЭ) Академии наук РТ.
{{Сарман районы}}
b42n9g56pwvje8zb0x3ncd4drgte3ol
Җәлил
0
39050
5839697
5366472
2026-05-06T00:53:36Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839697
wikitext
text/x-wiki
{{мәгънәләр|Җәлил (мәгънәләр)}}
{{ТП
|халәт = штп
|татар исеме = Җәлил
|чын исем = Җәлил
|ил = Россия
|герб =
|байрак =
|герб киңлеге =
|байрак киңлеге =
|lat_deg = 55
|lat_min = 1
|lat_sec = 12
|lon_deg = 52
|lon_min = 44
|lon_sec = 24
|CoordAddon = type:city(17800)_region:RU
|CoordScale = 330000
|ЯндексХарита =
|ил харитасы зурлыгы =330
|төбәк харитасы зурлыгы =330
|район харитасы зурлыгы =330
|төбәк төре = Республика
|төбәк = Татарстан
|төбәк җәдвәлдә = Татарстан
|район төре = муниципаль район
|район = Сарман районы
|район җәдвәлдә=
|җәмгыять төре=
|җәмгыять =
|җәмгыять таблицада =
|ил харитасы =
|төбәк харитасы =
|эчке бүленеш =
|башлык төре =
|башлык =
|нигезләү датасы = 1963
|беренче телгә алу =
|элеккеге исемнәр =
|мәйдан =
|биеклек төре =
|ТП мәркәзе биеклеге =
|климат = dfb — дымлы континенталь
|рәсми тел =
|халык саны =13937
|исәп елы = 2010
|халык тыгызлыгы =
|агломерация =
|милли состав =
|дини состав =
|этнохороним =
|сәгать кушагы = +3
|DST =
|телефон коды =
|почта индексы = 423368
|почта индекслары =
|автомобиль коды = 16, 116
|Commons-та төркем =
|сайт =
|сайт теле =
|сайт теле2 =
|сайт теле3 =
|сайт теле4 =
|сайт теле5 =
|add1n =
|add1 =
|add2n = Русча топонимы
|add2 = Джалиль
|add3n =
|add3 =
| add3n = ОКАТО
| add3 = 92253555000
| add4n = ОКТМО
| add4 = 92653155051
}}
'''Җәлил''' — [[Татарстан Республикасы]]ның [[Сарман районы]]ндагы торак пункт. Әлегә муниципаль статусы — штп (федераль классификатор буенча).
== Географиясе ==
Җәлил Татарстанның башкаласы [[Казан]]нан көньяк-көнчыгышка таба 244 чакрым, ә район үзәге Сарманнан көньяк-көнчыгышка таба 27 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Тарих ==
[[1963 ел]]да нигезләнгән.
== Башлыклар ==
==== Бистә шурасы рәисләре ====
* 1968-1973 — Кәшиф Зәки улы Зарипов
* 1973-1975 — Валентина Алексей кызы Храмова
* 1975-1980 — Азат Исхак улы Исмәгыйлов
* 1980-1987 — Тамара Петр кызы Кузьмина
* 1987-1990 — Җәүдәт Фәхрулла улы Әхмәдуллин
* 1990-1992 — Нәҗип Кәшиф улы Мөхәммәдиев
* 1992-2000 — Сәхибҗан Салих улы Латыйпов
* ? - ? — Хәмит Госман улы Васыйков
* ? - ? — Морат Әхмәт улы Галимов
* 2000-2001 — Нәфис Сәлим улы Җиһангиров
* 2001-2003 — Гөлфирә Сөнгать кызы Сәлахова
* 2003- ? — Нәфис Сәлим улы Җиһангиров
==== [[Җәлилнефть|«Җәлилнефть» НГДУ]] башлыклары ====
* 1973-1983 — [[Галимҗан Әхмәдиев|Галимҗан Мәннаф улы Әхмәдиев]]
* 1983-1986 — Рәис Сәет улы Нурмөхәммәтов
* 1986-2001 — Наил Җиһанша улы Мортазин
* [[Миргазиян Таҗиев|Миргазыян Зәки улы Таҗиев]] (2001―2005 елларда),
* [[Малик Каюмов (1952) |Малик Шәфикъ улы Каюмов]] (2005―2021 елларда)<ref>[https://tatcenter.ru/news/malik-kayumov-naznachen-rukovoditelem-ngdu-quot-dzhalilneft-quot/ Малик Каюмов назначен руководителем НГДУ «Джалильнефть».] Татцентр.ру, 07.02.2005</ref>
* Рәис Асылгәрәй улы Әхмәтшин (2021 елдан) <ref>[https://kam.business-gazeta.ru/person/1770 Ахметшин Раис Асылгараевич. Начальник НГДУ «Джалильнефть».] Бизнес-Онлайн{{ref-ru}}</ref><ref>[https://news.myseldon.com/ru/news/index/249858538 В «Татнефти» сменились все начальники НГДУ.]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} news.myseldon.com, 28.04.2021{{ref-ru}}</ref>.
== Демография ==
{| class='standard' style='text-align: center;' width=60%
| colspan=4 | Халык саны
|- class='shadow'
|[[1979 ел|1979]]
|[[1989 ел|1989]]
|[[2002 ел|2002]]
|[[2010 ел|2010]]
|-
|7300
|11300
|14800
|13937
|}
Төп милләтләр ([[1989 ел]]гы җанисәп буенча): [[татарлар]] — 77,7%, [[руслар]] — 19,6%.
2020 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 13560 кеше яши<ref name=16t>[https://16.rosstat.gov.ru/vpn2020 Дәүләт статистикасы Федераль хезмәтенең Татарстан Республикасы буенча территориаль органы.]</ref>, шул исәптән:
[[татарлар]] — 81,26%,
[[урыслар]] — 16,81%,
башка халыклар — 1,56%,
милләтен күрсәтмәүчеләр — 0,36%<ref name=16t />.
== Танылган шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q695191. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
* [[Раил Арсланов]] (1995), музыкант (баян, гитара), җырлар авторы һәм блогер (''Хижина Музыканта'' ютуб каналы аша билгеле).
* [[Гафифә Гаффарова]] (1948), шагыйрә.
* [[Ирек Кадамов]] (1971), эчке хезмәт полковнигы, Россия Гадәттән тыш хәлләр министрлыгының Татарстан Республикасы буенча Баш идарәсе башлыгы (2024 елның 6 ноябреннән). [[Татарстан Республикасының Атказанган коткаручысы]].
* 1982―1995 елларда бистәдә [[Мәгъсүм Латыйфуллин]] (1925―1995), [[Бөек Ватан сугышы]]нда катнашкан укытучы, язучы яшәгән.
* [[Әбүзәр Фәйзуллин]] (1964), виртуоз баянчы, ТР атказанган артисты (''[[1997]]'').
== Экономика ==
Нефть чыгару: [[Җәлилнефть|«Җәлилнефть» НГДУ]], ОАО «Меллянефть»
== Климат ==
{{temperatura12-y-cyrillic|-11.2|-11.1|-5.8|4.3|13.3|18.6|20.4|17.6|12|4.2|-5.1|-10.5|3.9}}
Климат уртача континенталь. [[Кёппен климатлар классификация|Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе]] буенча климатның коды: Dfb<ref>[http://koeppen-geiger.vu-wien.ac.at/present.htm#data World Map of the Köppen-Geiger climate classification, Institute for Veterinary Public Health, University of Veterinary Medicine Vienna]</ref>. Уртача еллык һава температурасы 3.9 °C.<ref>[http://www.retscreen.net NASA Surface meteorology and Solar Energy Data Set, RETScreen International]</ref>
== Мәдәният ==
[[Файл:Monument to Musa Jalil (Jalil, Sarmanovsky district).jpg|160px|thumb|right|[[Муса Җәлил һәйкәле (Җәлил)|Муса Җәлил һәйкәле]]]]
[[Файл:Җәлил ДК.jpg|200px|thumb|left|Мәдәният сарае. Икенче катында [[Хезмәт Даны музее (Җәлил)|музей]]]]
* Мәдәният сарае
* [[Хезмәт Даны музее (Җәлил)|Хезмәт Даны музее]]
* [[Җәлил балалар музыка мәктәбе|Балалар музыка мәктәбе]]
=== Матбугат ===
* [[Нефтяник Джалиля (газета)]]
=== Һәйкәлләр ===
* [[Муса Җәлил һәйкәле (Җәлил)|Муса Җәлил һәйкәле]]
== Дин ==
; Ислам
[[Файл:Җәлил штб мәчете.jpg|160px|thumb|right|[[Җәлил бистәсе мәчете|Бистә мәчете]]]]
* [[Җәлил бистәсе мәчете|Бистә мәчете]]
; Православие
* Изге Архангел Михаил храмы ({{lang-ru|Храм Св. Архангела Михаила}})
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Әдәбият ==
* ''И. Н. Яковлева''. Поселок Джалиль. Мечта воплотилась в быль. Набережне Челны: Издательский дом «Граф и К», 2004.
* Татарская энциклопедия, Институт Татарской энциклопедии (ИТЭ) Академии наук РТ.
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
{{Татарстан шәһәр тибындагы бистәләре}}
{{Сарман районы}}
{{Татарлар саны буенча Россия торак пунктлары}}
[[Төркем:Татарстан шәһәр тибындагы бистәләре]]
[[Төркем:Муса Җәлил хөрмәтенә аталган объектлар]]
[[Төркем:Җәлил]]
dzs8h0tum3d3wu11ukpcn8j6jwy05rp
Иске Әнҗерә
0
40078
5839658
4711612
2026-05-05T18:23:16Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839658
wikitext
text/x-wiki
{{ТП
|халәт = село
|татар исеме = Иске Әнҗерә
|чын исем = Иске Әнҗерә
|ил = Россия
|герб =
|байрак =
|герб киңлеге =
|байрак киңлеге =
|lat_deg = 54
|lat_min = 45
|lat_sec = 0
|lon_deg = 50
|lon_min = 8
|lon_sec = 60
|CoordAddon = type:city(17800)_region:RU
|CoordScale = 250000
|ЯндексХарита =
|ил харитасы зурлыгы =300
|төбәк харитасы зурлыгы =300
|район харитасы зурлыгы =250
|төбәк төре = Республика
|төбәк = Татарстан
|төбәк җәдвәлдә = Татарстан
|район төре = муниципаль район
|район = Әлки районы
|район җәдвәлдә=
|җәмгыять төре=
|җәмгыять =
|җәмгыять таблицада =
|ил харитасы =
|төбәк харитасы =
|эчке бүленеш =
|башлык төре =
|башлык =
|нигезләү датасы =
|беренче телгә алу =
|элеккеге исемнәр =
|мәйдан =
|биеклек төре =
|ТП мәркәзе биеклеге =
|климат = dfb — дымлы континенталь
|рәсми тел =
|халык саны = 238
|исәп елы = 2010
|халык тыгызлыгы =
|агломерация =
|милли состав =
|дини состав =
|этнохороним =
|сәгать кушагы = +3
|DST =
|телефон коды =
|почта индексы = 422882
|почта индекслары =
|автомобиль коды = 16, 116
|Commons-та төркем =
|сайт =
|сайт теле =
|сайт теле2 =
|сайт теле3 =
|сайт теле4 =
|сайт теле5 =
|add1n =
|add1 =
|add2n = Русча топонимы
|add2 = Старое Ямкино
|add3n =
|add3 =
| add3n = ОКАТО
| add3 = 92207000009
| add4n = ОКТМО
| add4 = 92607412106
}}
'''Иске Әнҗерә''' — [[Татарстан Республикасы]]ның [[Әлки районы]]ндагы авыл.
Иске Әнҗерә авылы [[Әлки районы]]нда, район үзәге [[Базарлы Матак]] авылыннан — 24, җирле үзидарә үзәге [[Борискино]] авылыннан 5 чакрым ераклыкта урнашкан. [[Татарстан]]ның административ-территориаль бүленешен күрсәткән китапта авыл Иске Ямкино дип бирелгән. Тарихи чыганакларда да авыл Ямкино дип күрсәтелгән. Җирле халык авылны Иске Әнҗерә дип йөртә.
== Иске Әнҗерә һәм [[Яңа Әнҗерә]] авыллары [[тарих]]ы ==
Ямкино атамасы [[халык авыз иҗаты]] әсәрләрендә һәм [[тарих]]и чыганакларда еш искә алына. [[XVIII гасыр]] [[мәгълүмат]]ларын туплаган, тарихчы Д. А. Корсаков бастырып чыгарган тарихи-статистик чыганакта Әнҗерә суы ярына утырган Ямкино авылында 100 [[ясаклы татар]] яшәгәнлеге әйтелгән. [[1859 ел]]дагы мәгълүматларны бергә туплап чыгарган А. Артемьев китабында Әнҗерә елгасы (китапта ул Абзерка) ярына урнашкан Ямкино авылының 123 хуҗалыгында 344 [[ир-ат]] һәм 415 [[хатын-кыз]] яшәве, [[мәчет]] эшләве теркәлгән. [[1898 ел]]да басылып чыккан тарихи чыганакта Ямкино авылында татарлар көн итүе әйтелгән. К. П. Берстель тарафыннан чыгарылган тарихи чыганакта күрсәтелгәнчә, Ямкино авылында 1197 [[татар]] яшәгән.
Өлкәннәр сөйләвенә караганда, Ямкино (Иске Әнҗерә) авылына нигез [[1718 ел]]да салынган. Хәзерге [[Спас районы]] [[Пичкас]] исемле авыл янында Ямкино авылы булган. [[Чукындыру сәясәте]] килеп чыккач, татарлар чукындырудан качып, ерак урыннарга, урман араларына күчеп утырган. Ямкино авылы халкы да күчеп китүчеләр ташкынына кушыла һәм Кече Чирмешән елгасына агучы инеш (халык аны Әнҗерә суы дип йөртә) ярына килеп, авыл нигезли. Элекке авыл исемен югалтырга теләмичә, халык аңа Ямкино дип исем куя.
== Халык саны ==
2020 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 209 кеше яши<ref name=16t>[https://16.rosstat.gov.ru/vpn2020 Дәүләт статистикасы Федераль хезмәтенең Татарстан Республикасы буенча территориаль органы.]</ref>, шул исәптән:
[[татарлар]] — 92,34%,
[[урыслар]] — 4,31%,
башка халыклар — 3,35%<ref name=16t />.
== Күренекле кешеләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q18802268. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
| 1877
| [[Кәшшаф Тәрҗемани]]
| [[Мәрҗания мәдрәсәсе]]
|
| [[Ак мәчет (Казан)|Ак мәчет]]<br/>[[«Мөхәммәдия» мәдрәсәсе]]<br/>[[Үзәк диния нәзарәте]]<br/>[[Ислам мәҗәлләсе (журнал)|Ислам мәҗәлләсе]]<br/>[[Госмания мәдрәсәсе (Уфа)|Госмания мәдрәсәсе]]
| 1943
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
|-
| 1883
| [[Әфтах Тәрҗеманов]]
|
|
|
| 1978
| [[Казан]]
|}
{{Wikidata list end}}
Авылда язучы, [[Татарстан]]ның атказанган [[фән]] һәм [[техника]] эшлеклесе Җәвад Әфтәхетдин улы Тәрҗеманов (1920—1995) туган.
Шагыйрь Илгизәр Солтан(Гыйбадуллин)(1961-2005)да шул авылда туган
== [[Табигать]] һәм тирә-як==
Авыл урнашкан урын чокыр-чакырлы, [[кычыткан]]лы һәм [[урман]]лы була. Халык тырышып чәчү җирләрен, йорт салу өчен урыннарны урманнан чистарта. Авыл халкы элек-электән урманчылык, игенчелек һәм терлекчелек белән шөгыльләнгән. Авыл түбәнлеккә урнашкан, табигате бик матур. Аны дүрт ягыннан да урман әйләндереп алган.
Авылга кергәндә Гомәр [[күпер]]е аша чыгарга кирәк. Элек бу урында сазлык булган. Халык аны Саз башы дип йөртә. Аның сулы урыны да бар. Шул җиргә Гомәр исемле кеше күпер салдырган. Ул күпер хәзер дә бар. Күпернең тагын берсен Кара күпер дип йөртәләр. Заманында бу күперне карага буяганнар, шуңа нисбәтән халык аңа Кара күпер исеме кушкан.
Авыл янында Мунчала буасы бар. Элек [[крестьян]]нар, [[урман]]нан [[юкә]] кисеп, [[мунча]]ла ясау өчен [[буа]]га юкә кабыгы батырганнар. Буага исем дә шуңа нисбәтән куелган.
Авылның уртасына таба, көньяк-көнчыгышыннан Парник елгасы ага. Аның ярында элек [[чана]] табаннары һәм дугалар бөккәннәр. Хәзер бу елга буенда [[Сабан туе]] уза. Елганы [[мәктәп]] янында буып куйганнар һәм Сабир буасы дип атаганнар. Чөнки буаны Сабир атлы кеше будырган. Авылның бер очында Рабига чишмәсе челтерәп аккан. Бу чишмәне [[1941]]—[[1945]] елгы сугыш елларында Рабига исемле апа казып чыгарган, һәм үзе ул чишмәне чистартып, тәрбияләп тә торган. Кызганыч, хәзер аның караучысы юк. Авылдан ерак түгел Урман арты чишмәсе бар. Чишмә белән авыл арасында элек урман шаулап үскән. Хәзер инде ул урман киселеп беткән.
Авылның күлләре артык күп түгел. Элек Иске Әнҗерә авылы янындагы җирләр Иске Камка авылыныкы булып исәпләнгән. Басуда кечкенә генә камышлы күл булган. Халык аны Камка күле дип атаган. Көньяк юнәлештәге урман эчендә кечкенә генә күл җәелеп ята. Янында «гаскәр кеби» тезелеп агачлар үсә. Бу тирәдә элек бүреләр күп үрчегән. Күлне шуңа Бүреле күл дип йөрткәннәр. Яшьләр хәзер Бүреле күл буена ял итәргә бара. [[Җәй]] көне бу урында [[җиләк]] бик уңа, халык анда [[җиләк]] җыярга йөри. Иске Әнҗерәдән Яңа Әнҗерәгә барганда, [[юл]]да бер калкулык кала. Ул калкулык өстенә менеп карасаң, бик матур, [[камыш]]лы [[күл]] күрәсең. Камышлар арасында [[кыр үрдәкләре]] йөзә. Шушы күл янындарак ап-ак төскә төренгән [[каен]]нар шаулап үсә. Халык бу урынны Каенлык дип йөртә, җәен шунда көтү көтә.
Авыл башында саф һәм чиста сулы Шәрифулла [[кое]]сы бар. Аны Шәрифулла исемле кеше казыткан. Бу коедан халык әле дә файдалана, суы тәмле. Өсте һәрвакытта ябык. Халык су кадерен белә...
Авыл янында Киләк чокыры дип йөртелгән урын бар. Ул кыр уртасында урнашкан, авыл халкы анда печән чаба. «Киләк» сүзе «урманда умарталык өчен бүлеп алынган урын» дигән мәгънәне аңлата. Элек бу урында тәмле сулы чишмә булган, аның тирәсендә агачлар күп үскән.
Авыл халкы [[зират]]ны карап, чистартып тора. [[Кабер]]ләр, чардуганнар, кабер ташлары тәртиптә, [[зират]] тирә-юне тотып алынган.
== Климат ==
{{temperatura12-y-cyrillic|-10.3|-10.4|-5.4|5.5|14.3|19|20.9|18.5|12.8|5|-3.9|-9.5|4.7}}
Климат уртача континенталь. [[Кёппен климатлар классификация|Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе]] буенча климатның коды: Dfb<ref>[http://koeppen-geiger.vu-wien.ac.at/present.htm#data World Map of the Köppen-Geiger climate classification, Institute for Veterinary Public Health, University of Veterinary Medicine Vienna]</ref>. Уртача еллык һава температурасы 4.7 °C.<ref>[http://www.retscreen.net NASA Surface meteorology and Solar Energy Data Set, RETScreen International]</ref>
== Искәрмәләр ==
{{Reflist}}
== Чыганаклар ==
* Татарская энциклопедия, Институт Татарской энциклопедии (ИТЭ) Академии наук РТ.
* Рухи башкалабыз: Мәшһүр [[татар]] авыллары / [[Фирдәүс Гарипова|Ф.Г. Гарипова]]. – [[Казан]]: Мәгариф, [[2005]], - 247 б.
{{rq|image}}
{{Әлки районы}}
67h6qlk1bux1qek3r7hm0fz8h41txgt
Троицкий (Түбән Кама районы)
0
40372
5839744
4712821
2026-05-06T05:00:48Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839744
wikitext
text/x-wiki
{{ТП
|халәт = поселок
|татар исеме = Троицкий
|чын исем = Троицкий
|ил = Россия
|герб =
|байрак =
|герб киңлеге =
|байрак киңлеге =
|lat_deg =
|lat_min =
|lat_sec =
|lon_deg =
|lon_min =
|lon_sec =
|CoordAddon = type:city(17800)_region:RU
|CoordScale = 250000
|ЯндексХарита =
|ил харитасы зурлыгы =300
|төбәк харитасы зурлыгы =300
|район харитасы зурлыгы =250
|төбәк төре = Республика
|төбәк = Татарстан
|төбәк җәдвәлдә = Татарстан
|район төре = муниципаль район
|район = Түбән Кама районы
|район җәдвәлдә=
|җәмгыять төре=
|җәмгыять =
|җәмгыять таблицада =
|ил харитасы =
|төбәк харитасы =
|эчке бүленеш =
|башлык төре =
|башлык =
|нигезләү датасы =
|беренче телгә алу =
|элеккеге исемнәр =
|мәйдан =
|биеклек төре =
|ТП мәркәзе биеклеге =
|климат = dfb — дымлы континенталь
|рәсми тел =
|халык саны =
|исәп елы =
|халык тыгызлыгы =
|агломерация =
|милли состав =
|дини состав =
|этнохороним =
|сәгать кушагы = +3
|DST =
|телефон коды =
|почта индексы = 423596
|почта индекслары =
|автомобиль коды = 16, 116
|Commons-та төркем =
|сайт =
|сайт теле =
|сайт теле2 =
|сайт теле3 =
|сайт теле4 =
|сайт теле5 =
|add1n =
|add1 =
|add2n = Русча топонимы
|add2 = Троицкий
|add3n =
|add3 =
| add3n = ОКАТО
| add3 = 92244000040
| add4n = ОКТМО
| add4 = 92644434121
}}
'''Троицкий''' — [[Татарстан Республикасы]]ның [[Түбән Кама районы]]ндагы поселок.
== Климат ==
{{temperatura12-y-cyrillic|-11.1|-10.9|-5.7|4.4|13.4|18.7|20.4|17.7|12.1|4.3|-4.9|-10.3|4.0}}
Климат уртача континенталь. [[Кёппен климатлар классификация|Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе]] буенча климатның коды: Dfb<ref>[http://koeppen-geiger.vu-wien.ac.at/present.htm#data World Map of the Köppen-Geiger climate classification, Institute for Veterinary Public Health, University of Veterinary Medicine Vienna]</ref>. Уртача еллык һава температурасы 4.0 °C.<ref>[http://www.retscreen.net NASA Surface meteorology and Solar Energy Data Set, RETScreen International]</ref>
== Халык саны ==
2020 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 49 кеше яши<ref name=16t>[https://16.rosstat.gov.ru/vpn2020 Дәүләт статистикасы Федераль хезмәтенең Татарстан Республикасы буенча территориаль органы.]</ref>, шул исәптән:
[[татарлар]] — 59,18%,
шул исәптән [[керәшен татарлары]] — 28,57%,
[[урыслар]] — 36,73%,
[[әрмәннәр]] — 4,08%<ref name=16t />.
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q13207464. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{Reflist}}
== Чыганаклар ==
* Татарская энциклопедия, Институт Татарской энциклопедии (ИТЭ) Академии наук РТ.
{{Түбән Кама районы}}
5j0434c55itw89hafi3v4kwgm41wst4
Тулыбай
0
40399
5839759
4839978
2026-05-06T05:41:57Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839759
wikitext
text/x-wiki
{{ТП
|халәт = село
|татар исеме = Тулыбай
|чын исем = Тулыбай
|ил = Россия
|герб =
|байрак =
|герб киңлеге =
|байрак киңлеге =
|lat_deg =
|lat_min =
|lat_sec =
|lon_deg =
|lon_min =
|lon_sec =
|CoordAddon = type:city(17800)_region:RU
|CoordScale = 250000
|ЯндексХарита =
|ил харитасы зурлыгы =300
|төбәк харитасы зурлыгы =300
|район харитасы зурлыгы =250
|төбәк төре = Республика
|төбәк = Татарстан
|төбәк җәдвәлдә = Татарстан
|район төре = муниципаль район
|район = Минзәлә районы
|район җәдвәлдә=
|җәмгыять төре=
|җәмгыять =
|җәмгыять таблицада =
|ил харитасы =
|төбәк харитасы =
|эчке бүленеш =
|башлык төре =
|башлык =
|нигезләү датасы =
|беренче телгә алу =
|элеккеге исемнәр =
|мәйдан =
|биеклек төре =
|ТП мәркәзе биеклеге =
|климат = dfb — дымлы континенталь
|рәсми тел =
|халык саны =
|исәп елы =
|халык тыгызлыгы =
|агломерация =
|милли состав =
|дини состав =
|этнохороним =
|сәгать кушагы = +3
|DST =
|телефон коды =
|почта индексы = 423706
|почта индекслары =
|автомобиль коды = 16, 116
|Commons-та төркем =
|сайт =
|сайт теле =
|сайт теле2 =
|сайт теле3 =
|сайт теле4 =
|сайт теле5 =
|add1n =
|add1 =
|add2n = Русча топонимы
|add2 = Тулубаево
|add3n =
|add3 =
| add3n = ОКАТО
| add3 = 92240000065
| add4n = ОКТМО
| add4 = 92640492111
}}
'''Тулыбай''' — [[Татарстан Республикасы]]ның [[Минзәлә районы]]ндагы авыл.
== Географиясе ==
Тулыбай Татарстанның башкаласы [[Казан]]нан көньяк-көнчыгышка таба 233 чакрым, ә район үзәге Минзәләдән төньяк-көнбатышка таба 17 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Климат ==
{{temperatura12-y-cyrillic|-11.4|-11.2|-6|4.2|13.3|18.7|20.4|17.6|11.9|4.1|-5.2|-10.7|3.8}}
Климат уртача континенталь. [[Кёппен климатлар классификация|Кёппен-Гейгер климатлар классификациясе]] буенча климатның коды: Dfb<ref>[http://koeppen-geiger.vu-wien.ac.at/present.htm#data World Map of the Köppen-Geiger climate classification, Institute for Veterinary Public Health, University of Veterinary Medicine Vienna]</ref>. Уртача еллык һава температурасы 3.8 °C.<ref>[http://www.retscreen.net NASA Surface meteorology and Solar Energy Data Set, RETScreen International]</ref>
== Халык саны ==
2020 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 322 кеше яши<ref name=16t>[https://16.rosstat.gov.ru/vpn2020 Дәүләт статистикасы Федераль хезмәтенең Татарстан Республикасы буенча территориаль органы.]</ref>, шул исәптән:
[[татарлар]] — 92,86%,
башка халыклар — 7,14%<ref name=16t />.
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q18804228. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
* [[Салисә Гәрәева]] (1938―2025), татар шагыйрәсе, Татарстанның атказанган мәдәният хезмәткәре.
== Искәрмәләр ==
{{Reflist}}
== Чыганаклар ==
* Татарская энциклопедия, Институт Татарской энциклопедии (ИТЭ) Академии наук РТ.
{{Минзәлә районы}}
jo1xbjcsnmjli68ebrv17l65oul8tpz
Дәүләтша
0
42271
5839815
4689521
2026-05-06T10:28:21Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839815
wikitext
text/x-wiki
{{ТП-Россия
|халәт = Авыл
|татар исеме = Дәүләтша
|чын исем = Давлетшино
|чын исем =
|герб =
|байрак =
|lat_deg = |lat_min = |lat_sec =
|lon_deg = |lon_min = |lon_sec =
|CoordAddon =
|CoordScale =
|ил харитасы =
|төбәк харитасы =
|район харитасы =
|ил харитасы зурлыгы =
|төбәк харитасы зурлыгы =
|район харитасы зурлыгы =
|төбәк = Башкортстан
|төбәк җәдвәлдә = Башкортстан
|район төре =
|район = Әбҗәлил районы{{!}}Башкортстанның Әбҗәлил районы
|район җәдвәлдә = Әбҗәлил районы
|җирлек төре = Авыл җирлеге
|җирлек =
|җирлек җәдвәлдә =
|эчке бүленеш =
|башлык =
|нигезләнү елы =
|беренче язма искә алу =
|элекке исемнәр =
|бирле =
|мәйдан =
|ТП үзәге биеклеге =
|халык саны = 168
|исәп елы = 2010
|тыгызлык =
|агломерация =
|милли состав =
|дини состав =
|этнохороним =
|почта индексы = 453626
|сәгать кушагы = +6
|почта индекслары =
|телефон коды =
|санлы идентификатор = 80201831002
|Commons та төркем =
|сайт =
}}
'''Дәүләтша''' — [[Башкортстан]]ның [[Әбҗәлил районы]]нда урнашкан авыл.
== Демография ==
Халык саны динамикасы:
{| class="wikitable" style="text-align: center; width:200px;" class=bright;
|--- class='bright'
! [[2002]]<ref name='белешмә'>Башкортостан Республикасының муниципаль районнары турындагы бердәм электрон белешмәсе — [http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls Excel форматындагы кушымта] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304094552/http://www.asmo-rb.ru/engine/data/attach/1/spravochnik.xls |date=2016-03-04 }}.</ref> !! [[2010]]<ref name='башстат'>{{Citation |title=Башкортстан Республикасы торак нокталары буенча халык саны |url=http://bashstat.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/bashstat/resources/2f055a804e303140ba45fe3bf8d20d64/%D0%A7%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%8C+%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F+%D0%BF%D0%BE+%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D1%8B%D0%BC+%D0%BF%D1%83%D0%BD%D0%BA%D1%82%D0%B0%D0%BC+%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B8+%D0%91%D0%B0%D1%88%D0%BA%D0%BE%D1%80%D1%82%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD.pdf |access-date=2013-03-18 |archive-date=2014-08-20 |archive-url=https://www.webcitation.org/6Rxi3K6iw?url=http://bashstat.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/bashstat/resources/2f055a804e303140ba45fe3bf8d20d64/%D0%A7%D0%B8%D1%81%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D1%8C+%D0%BD%D0%B0%D1%81%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%BD%D0%B8%D1%8F+%D0%BF%D0%BE+%D0%BD%D0%B0%D1%81 |dead-url=yes }}</ref>
|--- class='bright'
| 156 || 168
|}
[[Бөтенроссия халык санын алу, 2010|2010 ел җанисәбен алу]] буенча биредә 168 кешенең яшәве мәгълүм.<ref name="башстат"/>
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q1050109. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [http://www.asmo-rb.ru Башкортостан Республикасының муниципаль берәмлекләр советы].
{{Әбҗәлил районы}}
[[Төркем:Башкортстан авыллары]]
r0sm82ek73kws62xlk6r46qgysi3sp9
Купаяр
0
46009
5839681
4691968
2026-05-05T23:12:03Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839681
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{ТП-Россия
|халәт = Авыл
|татар исеме = Купаяр
|чын исем = Купоярово
|чын исем =
|герб =
|байрак =
|lat_deg = |lat_min = |lat_sec =
|lon_deg = |lon_min = |lon_sec =
|CoordAddon =
|CoordScale =
|ил харитасы =
|төбәк харитасы =
|район харитасы =
|ил харитасы зурлыгы =
|төбәк харитасы зурлыгы =
|район харитасы зурлыгы =
|төбәк = Башкортстан
|төбәк җәдвәлдә = Башкортстан
|район төре =
|район = Дәүләкән районы{{!}}Башкортстанның Дәүләкән районы
|район җәдвәлдә = Дәүләкән районы
|җирлек төре = Авыл җирлеге
|җирлек =
|җирлек җәдвәлдә =
|эчке бүленеш =
|башлык =
|нигезләнү елы =
|беренче язма искә алу =
|элекке исемнәр =
|бирле =
|мәйдан =
|ТП үзәге биеклеге =
|халык саны = 15
|исәп елы = 2010
|тыгызлык =
|агломерация =
|милли состав =
|дини состав =
|этнохороним =
|почта индексы = 453417
|сәгать кушагы = +6
|почта индекслары =
|телефон коды =
|санлы идентификатор = 80222804002
|Commons та төркем =
|сайт =
}}
'''Купаяр''' — [[Башкортстан]]ның [[Дәүләкән районы]]нда урнашкан авыл.
== Демография ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q2570896. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [http://www.asmo-rb.ru Башкортостан Республикасының муниципаль берәмлекләр советы].
{{Дәүләкән районы}}
[[Төркем:Башкортстан авыллары]]
{{Bashkir-geo-stub}}
not90jjozw3vq6y53xd656yi3xuhim3
Әхмәт Рәшит
0
47971
5839733
4121257
2026-05-06T03:52:08Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839733
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем =Әхмәт Рәшит
| рәсем = Ahmet_Rashit.jpg
| рәсем_зурлыгы = 220px
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы =
| тулы исем = Әхмәт Әхәт улы Рәшитов
| һөнәр = шагыйрь
| туу датасы = 25.03.1936
| туу җире = [[Яңа Чәчкап]], [[Татарстан]]
| гражданлык =
| милләт = татар
| үлем датасы = 24.09.2020
| үлем җире = [[Казан]], [[Татарстан]]
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын = [[Мәдинә Маликова]]<ref name="gaila.ru">[http://gaila.ru/2014/07/ekhmet-reshit-belen-medine-malikova-n/ “40 яшьтә өйләнешеп тә, 40 ел бергә без”], "Гаилә һәм мәктәп", ''Әхмәт Рәшит белән Мәдинә Маликова: “Намуслы итеп тәрбияләргә тырыштык”'', Гөлүсә Закирова. 2.07.2014.</ref>
| балалар = Бәхтияр <small>(беренче никахтан)</small>, Искандәр<ref name="gaila.ru"/>
| бүләк һәм премияләр = [[Гаяз Исхакый исемендәге премия]]
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
{{Фш|Рәшитов}}
'''Әхмәт Әхәт улы Рәшитов''' — [[татар]] [[шагыйрь|шагыйре]], публицист, Татарстан Республикасының [[Татарстан Республикасының атказанган мәдәният хезмәткәре|атказанган мәдәният хезмәткәре]] (1986) һәм [[Татарстан Республикасының Атказанган сәнгать эшлеклесе| атказанган сәнгать эшлеклесе]] (1995), [[ССРБ Язучылар берлеге]] әгъзасы ([[1979 ел]]дан), [[Гаяз Исхакый исемендәге премия]] лауреаты (1993).
== Тормыш юлы ==
[[1936 ел]]ның [[25 март]]ында<ref>[https://sptatar.com/r-shit-hm-t/ Рәшит Әхмәт.] [[Татарстан Язучылар берлеге]]</ref> [[Татарстан АССР]]ның [[Буа районы]] [[Яңа Чәчкап]] авылында колхозчы гаиләсендә туа. Яшьли ятим калып, туган авылында җидееллык, күрше [[Олы Тархан]] авылында һәм [[Буа]]да урта белем алгач, ул [[1954 ел]]да [[Казан дәүләт университеты]]на укырга керә.
[[1960 ел]]дан [[Татарстан]]ның [[Апас]] район газетасында, [[1961 ел]]дан [[Казан]] һәм [[Лениногорски|Лениногорск]] [[телевизия]] студияләрендә, [[1968 ел]]дан [[Казан шәһәре]]ндәге төрле матбугат органнарында эшли. [[1976 ел]]дан ул Татарстан язучыларының Г. Тукай исемендәге клубы директоры, [[1988 ел]]дан Татарстан радиосында мөхәррир булып эшли.
== Иҗаты ==
Әхмәт Рәшитовның «Ясалма кеше» исемле беренче шигыре [[1952 ел]]да [[«Чаян» журналы]]нда басыла. Нигездә публицистик поэзия өлкәсендә эшләүче шагыйрь берничә күләмле поэма, «Беренче мәхәббәт», «Зәңгәр күлмәк» кебек популяр җырлар иҗат итә, күп кенә шигъри җыентыклар бастырып чыгара.
== Шулай ук карагыз ==
* [http://www.millattashlar.ru/index.php/%D0%90%D0%9A%D0%A2%D0%90%D0%9D%D0%AB%D0%A8_%D0%A1%D0%AB%D0%9B%D0%A3%D0%9B%D0%90%D0%A0%D0%AB_(%D0%90%D0%BA%D1%82%D0%B0%D0%BD%D1%8B%D1%88%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B5_%D0%BA%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%B0%D0%B2%D0%B8%D1%86%D1%8B) «АКТАНЫШ СЫЛУЛАРЫ (Актанышские красавицы)»]
{{Портал|Шәхесләр}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [http://kitap.net.ru/rashit.php Әхмәт Рәшит шигырьләре] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120128083220/http://kitap.net.ru/rashit.php |date=2012-01-28 }}
* [http://shigriyat.ru/authors/ahmat-rashitov/bio Әхмәт Рәшит]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
{{DEFAULTSORT:Рәшитов, Әхмәт}}
[[Төркем:Татар шагыйрьләре]]
[[Төркем:Татар публицистлары]]
[[Төркем:Казан дәүләт университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Гаяз Исхакый премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:ТАССР атказанган мәдәният хезмәткәрләре]]
[[Төркем:Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклеләре]]
frq5q518b4qcrycfpue6th06n6cocom
Стәрлетамак өязе
0
49564
5839650
5838742
2026-05-05T17:25:02Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839650
wikitext
text/x-wiki
{{Русия империясе өязе
|исем = Стәрлетамак өязе<br/>{{lang-ru|Стерлитамакский уезд}}
|губерна гербы =Coat of Arms of Ufa gubernia (Russian empire).png
|губерна = Уфа губернасы
|герб= Sterlitamak COA (Ufa Governorate) (1782).png
|герб киңлеге =
|харита = Ufimskaya gubernia Sterlitamaksky uezd.png
|үзәк =Стәрлетамак
|нигезләү датасы = [[1780 ел]]
|юкка чыгару датасы =[[1920 ел]]
|мәйдан =18 690,6 чакрым² ([[1897]])
|халык саны =327 382 кеше<ref name="Демоскоп Weekly">{{cite web|url=http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus_gub_97.php?reg=45|title=Демоскоп Weekly. Первая всеобщая перепись населения Российской Империи 1897 г. Наличное население в губерниях, уездах, городах Российской Империи (без Финляндии)|archiveurl=https://www.webcitation.org/65iADqMlG?url=http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus_gub_97.php?reg=28|archivedate=2012-02-25|accessdate=2012-04-07}}</ref> ([[1897]])
|халык саны исәбе елы = 1897
}}'''Стәрлетамак өязе''' ({{lang-ru|Стерлитамакский уезд}}, {{lang-ba|Стәрлетамаҡ өйәҙе}}) — [[Ырынбур губернасы|Ырынбур]] һәм [[Уфа губернасы]] эчендә [[административ-территориаль берәмлек]].
Өяз үзәге — [[Стәрлетамак]] шәһәре.
== География ==
=== Чиктәшлек ===
{| class="wikitable"
|-
! Як !! Өяз яки губерна
|-
| Төньяк || [[Уфа өязе]]
|-
| Көнбатыш || [[Бәләбәй өязе]]
|-
| Көньяк<br/>Көнчыгыш || [[Ырынбур губернасы]]
|}
== Тарих ==
[[Файл:Стерлитамакский уезд.png|left|мини]]
Стәрлетамак өязе [[1781 ел]]да Уфа {{коммент|калгайлыгы|наместниклыгы}} эчендә оештырыла.
[[1796]]—[[1865]] елларда [[Ырынбур губернасы]] составында, [[1865 ел]]дан — [[Уфа губернасы]] составында.
[[1919]]—[[1922 ел]]ларда ул кисәкләп [[Башкорт АССР]] составына кертелә.
== Административ бүленеш ==
[[1879 ел]]да 34 вулыска бүленгән.
== Халык ==
Туган тел буенча состав ([[1897 ел]]дагы җанисәбе буенча):
{|
|- style="vertical-align: top;"
|Тубыл губернасы (1 433 043 кеше):
{| class="wikitable"
|-
! Тел !! Кешеләр саны !! %
|-
| рус || 130 883 || 39,98
|-
| башкорт || 115 796 || 35,37
|-
| чуаш || 23 882 || 7,29
|-
| татар || 20 193 || 6,17
|-
| мордва || 15 963 || 4,88
|-
| мишәр || 12 295 || 3,76
|-
| типтәр || 3 800 || 1,16
|-
| латыш || 1 955 || 0,60
|-
| украин || 1 585 || 0,48
|-
| төрек || 413 || 0,13
|-
| удмурт || 121 || 0,05
|-
| мари || 117 || 0,04
|-
| яһуд || 78 || 0,02
|-
| поляк || 52 || 0,02
|-
| алман || 51 || 0,02
|-
| эстон || 25 || 0,01
|-
| белорус || 21 || 0,01
|-
| '''башка телләр''' || '''152''' || '''0,05'''
|}
|[[Стәрлетамак|Стәрлетамак шәһәре]] (15 550 кеше)
{| class="wikitable"
|-
! Тел !! Кешеләр саны !! %
|-
| рус || 9 742 || 62,65
|-
| татар || 3 779 || 24,30
|-
| башкорт || 1 274 || 8,19
|-
| мордва || 209 || 1,34
|-
| типтәр || 185 || 1,19
|-
| чуаш || 143 || 0,92
|-
| мишәр || 80 || 0,51
|-
| '''башка телләр''' || '''55''' || '''0,89'''
|}
|}
== Шәхесләр ==
{{Wikidata list|sparql=SELECT DISTINCT ?item ?itemLabel WHERE { ?item (wdt:P19|wdt:P551|wdt:P20|wdt:P937) wd:Q4442384. }
|columns=label
|autolist=fallback
|row_template=subst:Wikidata list/Тамгалы исемлек
|skip_table=1
|col_count=3
}}
* ''[[:d:Q4059385|Ишембай Аҡбирҙин]]''
* [[Тихон Алехин|Тихон Алөхин]]
* [[Иван Антипов-Каратаев]]
* ''[[:d:Q4194790|Pyotr Mitrofanovich Zybin]]''
* [[Мөхәмәтшакир Тукаев]]
* [[Габделвахит Сөләйманов]]
* ''[[:d:Q13056689|Ғабдулла ишан Сәиди]]''
* ''[[:d:Q15066351|Fedot Yeliseyev]]''
* ''[[:d:Q15071565|Jakov Tarasovitsj Tkatsjenko]]''
* ''[[:d:Q108800670|Ғөзәйеров Ғарифулла Вәли улы]]''
{{Wikidata list end}}
== Моны да карагыз ==
* [[Стәрлетамак өлкәсе]]
* [[Стәрлетамак районы]]
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
{{Уфа губернасы}}
[[Төркем:Уфа губернасы]]
tfiid4amte8rebshq7xc7fo649mg3b2
Өчкүл (Әлмән районы)
0
51360
5839739
5709997
2026-05-06T04:27:32Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839739
wikitext
text/x-wiki
{{мәгънәләр|Өчкүл (мәгънәләр)}}
{{ТП
|халәт = авыл
|татар исеме = Өчкүл
|чын исем =
|ил = Россия
|герб =
|байрак =
|герб киңлеге =
|байрак киңлеге =
|lat_deg = 55|lat_min = 2|lat_sec = 1
|lon_deg = 63|lon_min = 20|lon_sec = 3
|CoordAddon =
|CoordScale =
|ЯндексХарита =
|ил харитасы зурлыгы = 250
|төбәк харитасы зурлыгы =
|район харитасы зурлыгы =
|төбәк төре = өлкә
|төбәк = Курган өлкәсе
|төбәк җәдвәлдә =
|район төре = район
|район = Әлмән районы
|район җәдвәлдә =
|җәмгыять төре =
|җәмгыять =
|җәмгыять таблицада =
|ил харитасы =
|төбәк харитасы =
|район харитасы =
|эчке бүленеш =
|башлык төре = авыл советы башлыгы
|башлык =
|нигезләү датасы = 1587
|беренче телгә алу =
|элеккеге исемнәр =
|халәт =
|мәйдан =
|биеклек төре =
|ТП мәркәзе биеклеге =
|климат =
|рәсми тел =
|халык саны = 275
|исәп елы = 2010
|халык тыгызлыгы =
|агломерация =
|милли состав = [[татарлар]] (88.1%), [[руслар]], [[башкортлар]] һ.б.
|дини состав =
|этнохороним =
|сәгать кушагы = +3
|DST =
|телефон коды =
|почта индексы = 641140
|почта индекслары =
|автомобил коды =
|Commons-та төркем =
|сайт = http://www.uchkulevo.com/
|сайт теле =
|сайт теле 2 =
|сайт теле 3 =
|сайт теле 4 =
|сайт теле 5 =
|add1n = Рәсми булмаган исем
|add1 = Шабай
|add2n = Русча атама
|add2 = Учкулево
|add3n =
|add3 =
}}
'''Өчкүл''' яки '''Шабай''' – [[Курган өлкәсе]]ндә, [[Чиләбе өлкәсе]] чигендә татар авылы. Күпчелек халкы [[татарлар]] һәм [[башкортлар]] булган [[Әлмән районы]]на карый. Курган өлкәсендә тагын бер [[Өчкүл (Целинный районы)|Өчкүл]] (Трехозерки) авылы бар. Ул да татар авылы. Авыл өч күл буена урнашкан – Чөй (Цөй), Сөлекле һәм Ялангач күлләре, шулар арасында Чөй – иң зрусы.<ref>[http://mtss.ru/?page=/f_bajram/dala_atl-t Дала Атландидасы]</ref>
==Белешмә==
[[Рәсем:Өчкүл мәчете.jpg|200px|thumb|left]]
Авылга [[1587 ел]]да эчкен татарлары тарафыннан нигез салынган, дип санала. Элек Өчкүл зур авыл булган, анда меңнән артык кеше яшәгән, картлар аның җиде урамы, мәчет-мәдрәсәсе булуын сөйлиләр. Совет заманында халык совхозда эшләгән. Тегү цехы булган. Бүген 100 хуҗалыкта ике йөздән артык кеше яши. Мәктәп һәм мәктәпкәчә яшьтәге балалар иллегә якын. Башлангыч мәктәп эшли. [[2009 ел]]да авылда зур ике вакыйга булган. [[1956]] елдан соң беренче тапкыр [[сабантуе]] узган һәм мәчет ачылган. Сабантуена 500 якын кеше җыелган.
Инде бетүенә таба барган бу татар авылына икенче сулышны өрүче – шушы авыл егете, хәзер [[Себер]]дә зур эшмәкәр, хаҗи, милләтпәрвәр, 41 яшьлек Марат Юнысов булып чыкты. Үз акчасына мәчетне торгызган, татар үзәген ачкан, авылдагы бөтен милли, мәдәни, дини чараларга, Сабантуйларга акчаны да үз кесәсеннән ул бирә. Моңа кадәр 17 чакрымдагы рус авылына барып укыган балаларны ул 7 чакрымдагы Иванково ([[Әлмәнкүл]]) авылы мәктәбенә күчерә алган, үз акчасына аларга автобус сатып алган, шоферын үзе түләп тота. Балаларны анда күчерүнең төп сәбәбе – Иванково мәктәбендә татар теле дә укытыла.
Биредә газ, әсфәлт юллар юк, ә авылга барыбер шәһәрләрдән кайта башлаганнар, чөнки аның киләчәген күрәләр.
== Шәхесләр ==
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
==Чыганак==
* [[Фәүзия Бәйрәмова|Ф Бәйрәмова]] [http://mtss.ru/?page=/f_bajram/dala_atl-t Дала Атландидасы]
==Видео==
* [http://www.uchkulevo.com/?page=video&id=111 Халкым минем, 1нче өлеш] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305004810/http://www.uchkulevo.com/?page=video&id=111 |date=2016-03-05 }}
== Сылтамалар ==
* http://www.uchkulevo.ru/{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} - авылның рәсми булмаган сайты
[[Төркем:Курган өлкәсе татар авыллары]]
tv3m0nf1hgkluq5mhlw1t8k0htz12r6
Шаһимәрдән Ибраһимов
0
55742
5839610
3539948
2026-05-05T12:46:51Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839610
wikitext
text/x-wiki
{{бутамагыз|Шәймардан Ибраһимов}}
{{Шәхес
| исем = Шаһимәрдән Мирас улы Ибраһимов
| рәсем =
| рәсем_зурлыгы =
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы =
| тулы исем = Шаһимәрдән Мирас улы Ибраһимов
| һөнәр =
| туу датасы = 1841
| туу җире =
| гражданлык = {{Россия империясе байрагы (1858-1883/1896)}}
| милләт = татар
| үлем датасы = 10.7.1891
| үлем җире = [[Җиддә]], [[Хиҗаз]]
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын =
| балалар =
| бүләк һәм премияләр =
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
'''Шаһимәрдән Мирас улы Ибраһимов'''<ref>Русча текстларда исеме төрле вариантларда языла: Шагимардан, Шахмардан, Шахимардан</ref> – журналист, этнограф, дипломат.
==Тәрҗемәи хәл==
1840 (яки 1841) елны дворяннар гаиләсендә дөньяга килә. Себер кадетлык корпусына укырга керә, 1854 елга кадәр шунда укый. Бергә укыган казах аксөяге [[Чокан Вәлиханов]] белән дуслаша.
Хезмәтен [[1856 ел]]да [[Күкчәтау]] өлкә идарәсендә сәркатип буларак башлый. 1861 елны беренче чиновниклык дәрәҗәсенә ирешә. [[1863 ел]]ны Себернең хәрби губернаторы канцеляриясенә беркетелә һәм [[Омски]] кыргыз балалары мәктәбенә [[казах теле|кыргыз теле]] укытучысы итеп тәгаенләнә. [[1865 ел]]ны Россиягә яңа кушылган казах далаларында махсус комиссиядә уздыра.
[[1867 ел]]ны Төркестан генерал-губернаторы фон Кауфман канцеляриясенә [[татар теле|татар]] һәм [[фарсы теле|фарсы]] телләре тәрҗемәчесе итеп тәгаенләнә. [[1868 ел]]ны [[Бохара ханлыгы]]на каршы сугышта катнаша. Командующийның шәхси тәрҗемәчесе булып тора. Сугышта күрсәткән батырлыклары өчен орденнар белән бүләкләнә, 1874 елны [[Хива]] походында, 1875 елны [[Коканд]] походларында катнаша.
1870 елдан [[Ташкәнт]]тә «Төркестан вилаяте гәзите» чыга башлый, газетаның мөхәррире итеп губернатор канцеляриясенең өлкән тылмачы Шаһимәрдән Ибраһимов билгеләнгән. Ул [[Петербург]]тан шрифтлар юнәтә, редакция һәм нәшрияткә хезмәткәрләр әзерли. Гәзит айга икешәр мәртәбә [[сарт теле|сарт]] һәм кыргыз (казах) телләрендә дөнья күрә. Рәсми хәбәрләр, карарлар, тарихи-этнографик мәгълүматлар, җирле хәбәрләр, игъланнар басыла. Гәзитне [[Шаһиморат Ибраһимов]] (абыйсы, ''1838-1881'') чыгарыша. [[1878 ел]]гача гәҗитне Шаһимәрдән мөхәррирли, аннары үз урынын Шаһиморатка калдыра. 1881 елда Ш.Ибраһимов вафат булгач, мөхәррирлек вазифасы тылмач [[Хөсәен Чанышев]] морзага йөкләтелә.
Шаһимәрдән шулай ук сарт телендә беренче календарь төзи ([[1872]]). Ул үзбәк телендәге беренче басма китап буларак тарихка кергән.
Генерал-губернатор фон Кауфманның дипломатик эшләр буенча махсус чиновник булып тора, төрле мәртәбәле идарә комиссияләрендә катнаша.
1881 елның 23 гыйнварында [[Фирганә өлкәсе]]нең кануннар җыентыгын төрки телләргә тәрҗемә кылу комиссиясенә рәис була. 1881 елның июнендә [[Бохара]] әмиренә илче итеп җибәрелә. 1881 елны [[Кашгария]]гә Россия консулы итеп тәгаенләнә. 1882 елда Ибраһимов {{comment|дәүләт киңәшчесе|статский советник}} дәрәҗәсендә дәүләт хезмәтеннән отставкага китүен сорый. 1884 елны пенсиядән кайтарыла.
1890 елда [[Тышкы эшләр министрлыгы]] карамагына күчерелә. 2 ноябрьдә [[Гарәбстан]]га, [[Җиддә]]гә Россиянең консулы итеп җибәрелә. Андагы Россия [[хаҗ]]илары мәсьәләләрен җайга салу белән шөгыльләнә. [[1891 ел]]да 10 июльдә [[Мәккә]]гә барган җирдән кинәттән вафат була.
Ибраһимов ике тапкыр өйләнгән булган. Беренче хатыны Гайникамал [[Ханкирмән]]нән сәүдәгәр А. Бикиев кызы. 1880 елны алар аерылышалар. 1881 елны кабат штабс-капитан Рәхимов кызы Хөсниҗиһанга өйләнә.
==Әсәрләр==
* [http://epr.iphil.ru/faily-publikacii/Ibragimov_1878.pdf Ибрагимов, И. Заметки о киргизском суде / И. Ибрагимов. — СПб., 1878. — 25 c.]{{Deadlink|date=March 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
* [http://www.archive.gov.tatarstan.ru/magazine/go/anonymous/main/?path=mg:/numbers/2011_1_2/10/07/ «Ближе следить за ними, понимать и разделять их нужды» (Первый консул российского консульства в Джидде Шагимурад (Шагимардан) Мурясович Ибрагимов)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171224022230/http://www.archive.gov.tatarstan.ru/magazine/go/anonymous/main/?path=mg%3A%2Fnumbers%2F2011_1_2%2F10%2F07%2F |date=2017-12-24 }}
* [[Лирон Хәмидуллин|Хәмидуллин Л.]]. [http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=3179&Itemid=145 Ак төннәр хәтере: Әдәби очерк, эссе, хатирәләр. — Казан: Татар. кит. нәшр., 2002. – 224 б.]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
{{DEFAULTSORT:Ибраһимов, Шаһимәрдән}}
[[Төркем:Татар журналистлары]]
[[Төркем:Россия империясе илчеләре]]
[[Төркем:Тылмачлар]]
[[Төркем:Этнографлар]]
niikqec9vvaposcbdxrpxu1q2m61du9
Шиһап Рамазанов
0
55821
5839614
4420215
2026-05-05T13:26:25Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839614
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем = Шиһап Рамазанов
| рәсем =
| рәсем_зурлыгы =150px
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы =
| тулы исем = Шиһап Алим улы Рамазанов
| һөнәр = телче-галим
| туу датасы = 20.12.1887
| туу җире = {{Туу җире|Сарытау губернасы|Пенза өлкәсендә}}, Петровски өязе, [[Иске Карлыган]] авылы
| гражданлык =
| милләт = татар
| үлем датасы = 25.10.1948
| үлем җире = Казан
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын =
| балалар =
| бүләк һәм премияләр =
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
<small>{{мәгънәләр|Рамазанов}}</small>
'''Шиһап Рамазанов''' – күренекле педагог һәм мәшһүр тел белгече.
==Тәрҗемәи хәл==
Шиһап Алим улы Рамазанов [[1887 ел]]ның 20 декабрендә [[Сарытау губернасы]]ның Петровск өязе (хәзерге [[Пенза өлкәсе]], Лопатин районы), [[Иске Карлыган]] авылында урта хәлле крестьян гаиләсендә туа. [[1897]]-[[1907]] елларда авыл мәдрәсәсендә белем ала. Укытучылар малайның сәләтен, тырышлыгын тиз күреп алалар. Аңа, мөгаллим ярдәмчесе сыйфатында, түбән сыйныф балаларын укыту йөкләнә. [[1907 ел]]дан [[Иске Вершаут|Вершавыт]] авылы мәктәбендә мөстәкыйль рәвештә укытучы булып эшли башлый. [[1910 ел]]да педагогик эшчәнлеген туган авылында дәвам иттерә. Консерватив авылдашларына аның сәяси карашлары, актив эшчәнлеге ошап бетми. Алар яшь укытучыны [[1912 ел]]ның гыйнварында сөргенгә җибәрүгә ирешәләр. Яшь егет анда да яраткан укытучылык эшеннән аерылмый. Ш.Рамазанов Октябрьгә чаклы да рус-татар мәктәпләрендә укыту хокукы алу өчен, төрле курсларга йөреп һәм үзлегеннән укып, имтиханнар тапшырырга әзер була, тик «сәяси ышанычсыз» кеше саналганлыктан, аңа рөхсәт һәм мөмкинлек бирмиләр. [[Октябрь инкыйлабы]] булгач, ул [[Сарытау өлкәсе]]нең төрле районнарында укытучы, мәктәп инспекторы, инструктор, балалар йорты мөдире һ.б. вазифаларны башкара. [[1918]]-[[1924]] елларда ул Иске Карлыган мәктәбендә укыту белән бергә, Петровск өязе мәктәпләрендә яңача укыту-тәрбия эшләрен юлга салуда, культура-агарту эшләрен оештыруда актив эшчәнлек алып бара. 1918-1932 елларда ВКП(б)ның Сарытау губкомы һәм губерна Башкарма комитеты органы булган «Ялкын» газетасында аның сәяси, педагогик темаларга мәкаләләре, фельетоннары, рецензияләре дә басыла.
1924-1926 елларда ул, Сарытау губернасы мәгариф хезмәткәрләре союзы идарәсенең президиумы әгъзасы буларак, татарлар арасында укыту, педагогика-методика эшләренә җитәкчелек итә. 1924-1925 уку елында Сарытау педагогия техникумының татар бүлегендә татар теле һәм әдәбияты фәннәрен укыта, шул ук вакытта бүлек мөдире вазифасын да үти. Ш.Рамазановның тирән хәстәрлек күрүе нәтиҗәсендә бу бүлек нигезендә [[Сарытау татар педагогия техникумы]] оеша. Укытучылык хезмәтенә 25 ел тулу уңае белән 1928 елда аңа «Халык укытучысы» дигән мактаулы исем бирәләр. Иске Карлыган мәктәбе аның исемен йөртә башлый.
1930-1932 елларда Ш.Рамазанов [[Әстерхан]] педагогия техникумында татар теле һәм әдәбияты фәннәрен укыта.
Педагоглык һәм фәнни эшкә сәләтен, тырышлыгын күреп, югары оешмалар аны [[Казан педагогия институты]]на аспирантурага укырга җибәрәләр. 1934 елда аспирантура курсын уңышлы тәмамлагач, яшь галимне шул ук институтта татар теле кафедрасында эшкә калдыралар. Ул 1934-1937 елларда Казандагы марксизм-ленинизм институтында да яшьләргә белем бирә.
Ш.Рамазанов, педагогик эшчәнлегеннән тыш, мәктәпләр өчен татар теле дәреслекләре, укыту программалары һәм методик кулланмалар төзү өлкәсендә зур өлеш кертә. Аның бу төр хезмәте Татарстан Мәгариф халык комиссариатында тел һәм әдәбият буенча инспектор-методист һәм фәнни консультант булып эшләгән (1933-1934) елларда аеруча активлаша.
1923 елда аның беренче баскыч авыл мәктәпләренең 3-4 сыйныфларында туган якны өйрәнүгә багышланган «Түбән Идел буе», 1930 елда «Зурлар өчен яңалиф сабаклары» дигән кулланмалары, 1931 елда «Ана теле программасы» дөнья күрә. 1934 елда исә «Педагогия техникумнары өчен татар теле һәм методикасы программалары»н, 1939 елда «Тулы булмаган урта һәм урта мәктәпләр өчен татар теле һәм әдәби уку программалары»н төзеп бастыра. Ш.Рамазановның [[Хәй Хисмәтуллин|Х.Хисмәтуллин]] белән бергә 1940 елда язган кирилл әлифбалы «Татар теле грамматикасы» (фонетика, морфология) дигән дәреслекләре шактый еллар дәвамында җидееллык мәктәпләрдә стабиль дәреслек буларак хезмәт итте.
Ватан сугышы елларында Ш.Рамазанов [[Казан дәүләт университеты]]нда тел курсын алып бара һәм гомуми тел белемен дә укыта.
1942-1948 елларда ул [[Тел, әдәбият һәм тарих институты]]нда өлкән гыйльми хезмәткәр булып эшли. Филология буенча теоретик хезмәтләрнең күп һәм әһәмиятле булуын исәпкә алып, аңа филология фәннәре кандидаты дигән гыйльми дәрәҗә һәм доцент исеме бирелде.
Яшь буынга белем-тәрбия бирү өлкәсендә һәм фәнгә фидакяр хезмәт иткән талантлы педагог, актив җәмәгать эшлеклесе, күренекле тел галиме Ш.Рамазанов [[1948 ел]]ның октябрендә арабыздан китте.
==Фәнни эшчәнлеге==
Ш.Рамазанов алып барган фәнни тикшеренүләр күпкырлы. Киң диапазонлы галим татар әдәби теленең үсеше, формалашу тарихы, тел культурасы мәсьәләләренә карата җитди хезмәтләр тудыра.
Мәшһүр тел белгече һәм лексикография өлкәсендә дә шактый эз калдырган галим. Галим:
* Кирилл графикасындагы татар теле әлифба вә имля кагыйдәләрен булдырган.
* Терминологик сүзлекләр төзүдә актив эшләгән телчеләрнең берсе. «Тел белеме буенча терминнар һәм әйтелмәләр сүзлеге» турыдан-туры аның катнашлыгында эшләнде. «Русча-татарча хәрби терминнар сүзлеге»н төзүдә дә аның хезмәте бик зур. Тик бу хезмәт, кызганычка каршы, дөнья күрә алмый калган.
== Тагын кара ==
* [[М. Корбангалиев һәм Ш. Рамазанов әлифбалары]]
* [[Татар теле имлясе]]
== Әдәбият ==
* [[Фәнис Исламов|Исламов Ф.Ф.]] [http://gabdullatukay.ru/tat/index.php?option=com_content&task=view&id=1744&Itemid=102 Мәгърифәт, әдәбият һәм тарих сукмаклары буйлап. — Казан, 2002.]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
{{DEFAULTSORT:Рамазанов, Шиһап}}
[[Төркем:Татар тел галимнәре]]
[[Төркем:Хезмәт батырлары]]
[[Төркем:Филология фәннәре кандидатлары]]
m052vmfg08eyn477fdgjr3g7ym0yept
Яборковка
0
63247
5839680
5522537
2026-05-05T22:31:26Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839680
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=март 2026}}
{{Елга
|Исем = Яборковка
|Милли исем =
|Рәсем =
|Рәсем киңлеге =
|Сурәт язуы =
|Харита =
|Харита киңлеге =
|Харита язуы =
|Озынлык = 43
|Бассейн мәйданы =
|Бассейн = [[Тауда (елга)|Тауда елгасының]], инештән тамагына чаклы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы [[Сосьва (елга)|Сосьва]] елгасын кертмичә
|Елгалар бассейны = Иртеш
|Су чыгымы күләме =
|Үлчәү урыны =
|Баш =
|Елга башының урнашкан урыны =
|Елга башының биеклеге =
|Башның координатлары =
|Тамак = Ляля елгасының сул ярыннан 156 км ераклыкта
|Тамакның урнашкан урыны =
|Тамакның координатлары =
|Елганың авышлыгы =
|Ил = Россия
|Төбәк =
}}
'''Яборковка''' ('''Яборовка''') — [[Россия]] территориясеннән ага торган елга. Свердловск өлкәсе, Төмән өлкәсе биләмәләрендә ага. Елганың тамагы Ляля елгасының сул ярыннан 156 км ераклыкта урнашкан. Елга озынлыгы 43 км.
== Су реестры мәгълүматы ==
[[Россия дәүләт су реестры]] мәгълүматы буенча елга [[Иртеш су бассейны округы]]нда урнашкан, [[су хуҗалыгы участогы]] — [[Тауда (елга)|Тауда елгасының]], инештән тамагына чаклы, инештән алып Морозко авылы янындагы су үлсәү постына чаклы [[Сосьва (елга)|Сосьва]] елгасын кертмичә. Кече елга бассейны — Тубыл, елга бассейны — Иртеш.<ref name='РСРМ'/>
[[Су ресурсларының федераль агентлыгы]] мәгълүматы буенча:<ref name='РСРМ'>{{cite web|url=https://verum.icu/index.php?claster=gvr&q=14010502512111200010867|title=РФ су реестры мәгълүматлары: Яборовка}}{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
* Дәүләт су реестрында су объектының коды — 14010502512111200010867
* Гидрологик өйрәнү (ГӨ) буенча коды — 111201086
* Бассейн коды — 14.01.05.025
* ГӨ буенча {{коммент|саны|номеры}} — 11
* ГӨ буенча чыгарылышы — 2
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
[[Төркем:Свердловск өлкәсе елгалары]]
[[Төркем:Төмән өлкәсе елгалары]]
{{Hydro-stub}}
k5j9dmlgzcp7byr9ia0sreymf7oyuad
Юрмала
0
106884
5839679
5838609
2026-05-05T22:23:14Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839679
wikitext
text/x-wiki
{{ТП/ВМ
|халәт = шәһәр
|татар исеме = Юрмала
|чын исем =
|ил = Латвия
|герб = Coat of Arms of Jūrmala.svg
|байрак = Flag of Jurmala.svg{{!}}border
|герб киңлеге = 80
|байрак киңлеге = 190
|lat_dir = N|lat_deg = 56|lat_min = 58|lat_sec = 20
|lon_dir = E|lon_deg = 23|lon_min = 47|lon_sec = 49
|CoordAddon = type:city(102496)_region:LV
|CoordScale =
|ЯндексХарита =
|ил харитасы зурлыгы =
|төбәк харитасы зурлыгы =
|район харитасы зурлыгы =
|төбәк төре =
|төбәк =
|төбәк җәдвәлдә =
|район төре =
|район =
|район җәдвәлдә =
|җәмгыять төре =
|җәмгыять =
|җәмгыять таблицада =
|ил харитасы =
|төбәк харитасы =
|район харитасы =
|эчке бүленеш = 17 район
|башлык төре =
|башлык =
|нигезләү датасы =
|беренче телгә алу =
|элеккеге исемнәр =
|халәт бирле = 1920
|мәйдан =
|биеклек төре =
|ТП мәркәзе биеклеге = 105
|климат =
|рәсми тел =
|халык саны = 57 371 <ref>{{Cite web |url=http://www.pmlp.gov.lv/lv/assets/documents/statistika/IRD2016/ISPV_Pasvaldibas_iedzivotaju_skaits_pagasti.pdf |title=«Latvijas iedzīvotāju skaits pašvaldībās pagastu dalījumā» |accessdate=2016-07-14 |archivedate=2016-10-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20161020093133/http://www.pmlp.gov.lv/lv/assets/documents/statistika/IRD2016/ISPV_Pasvaldibas_iedzivotaju_skaits_pagasti.pdf }}</ref>
|исәп елы = 2016
|халык тыгызлыгы =
|агломерация =
|милли состав =
|дини состав =
|этнохороним =
|сәгать кушагы = +2
|DST =
|телефон коды = (+371) 67
|почта индексы = LV-2008, LV-2010, LV-2011, LV-2015,<br/> LV-2016
|почта индекслары =
|автомобил коды =
|Commons-та төркем = Jūrmala
|сайт =
|сайт теле =
|сайт теле 2 =
|сайт теле 3 =
|сайт теле 4 =
|сайт теле 5 =
|add1n =
|add1 =
|add2n =
|add2 =
|add3n =
|add3 =
}}
'''Ю́рмала''' ({{lang-lv|{{audio-nohelp|Lv-Jūrmala.ogg|Jūrmala}}}}) — Латвиянең иң зур шәһәр-курорты.
== География ==
Шәһәр [[Рига култыгы]] яры 32 километрга буйлап сузылган, [[Рига]]дан 25 километр көнбатышрак урнашкан.
== Климат ==
<div style="width:90%">
{{Шәһәр климаты
|Шәһәр=Юрмала
|Чыганак=[http://www.svali.ru/catalog/49/26423/index.htm Туристический портал]
| Гый_ур= | Гый_ур_явым=33
| Фев_ур= | Фев_ур_явым=25
| Мар_ур= | Мар_ур_явым=31
| Апр_ур= | Апр_ур_явым=39
| Май_ур= | Май_ур_явым=43
| Июн_ур= | Июн_ур_явым=61
| Июл_ур= | Июл_ур_явым=79
| Авг_ур= | Авг_ур_явым=79
| Сен_ур= | Сен_ур_явым=76
| Окт_ур= | Окт_ур_явым=60
| Ноя_ур= | Ноя_ур_явым=61
| Дек_ур= | Дек_ур_явым=49
| Ел_ур= | Ел_ур_явым=636
| Гый_ур_мин=-8 | Гый_ур_макс=-2
| Фев_ур_мин=-7 | Фев_ур_макс=-2
| Мар_ур_мин=-4 | Мар_ур_макс=3
| Апр_ур_мин=1 | Апр_ур_макс=10
| Май_ур_мин=6 | Май_ур_макс=17
| Июн_ур_мин=11 | Июн_ур_макс=21
| Июл_ур_мин=13 | Июл_ур_макс=23
| Авг_ур_мин=12 | Авг_ур_макс=21
| Сен_ур_мин=8 | Сен_ур_макс=16
| Окт_ур_мин=4 | Окт_ур_макс=11
| Ноя_ур_мин=0 | Ноя_ур_макс=4
| Дек_ур_мин=-5 | Дек_ур_макс=0
| Ел_ур_мин=3 | Ел_ур_макс=10
| Гый_а_макс= | Гый_а_мин=
| Фев_а_макс= | Фев_а_мин=
| Мар_а_макс= | Мар_а_мин=
| Апр_а_макс= | Апр_а_мин=
| Май_а_макс= | Май_а_мин=
| Июн_а_макс= | Июн_а_мин=
| Июл_а_макс= | Июл_а_мин=
| Авг_а_макс= | Авг_а_мин=
| Сен_а_макс= | Сен_а_мин=
| Окт_а_макс= | Окт_а_мин=
| Ноя_а_макс= | Ноя_а_мин=
| Дек_а_макс= | Дек_а_мин=
| Ел_а_макс= | Ел_а_мин=
| Гый_су=0
| Фев_су=0
| Мар_су=1
| Апр_су=5
| Май_су=11
| Июн_су=17
| Июл_су=21
| Авг_су=23
| Сен_су=19
| Окт_су=15
| Ноя_су=10
| Дек_су=5
| Ел_су=11
|}}
</div>
== Тарих ==
[[1920 ел]]га кадәр Юрмала урынында берничә курорт бистә урнашкан була; [[1920 ел]]да алар ''Ригас-Юрмала'' шәһәренә берләштерелә.
[[1946 ел]]да Юрмала [[Рига]] составына шәһәрнең аерым районы буларак кертелә. [[1959 ел]]да Риганың Юрмала районы Юрмала шәһәренә үзгәртеп корыла.
== Халык ==
{| class='standard' style='text-align: center;' width=62%
|- class='bright'
! [[1938]]<ref>http://www.roots-saknes.lv/Territory/Pilsetas.html</ref> !! [[1959]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/ussr59_reg2.php</ref> !! [[1970]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/ussr70_reg2.php</ref> !! [[1979]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/ussr79_reg2.php</ref> !! [[1989]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/sng89_reg2.php</ref> !! [[2001]]<ref>{{Cite web |url=http://pop-stat.mashke.org/latvia-ethnic2000.htm |title=архив күчермәсе |accessdate=2013-07-15 |archivedate=2013-07-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130730173148/http://pop-stat.mashke.org/latvia-ethnic2000.htm }}</ref> !! [[2011]]<ref>{{Cite web |url=http://pop-stat.mashke.org/latvia-ethnic-comm2011.htm |title=архив күчермәсе |accessdate=2013-07-15 |archivedate=2016-03-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305012011/http://pop-stat.mashke.org/latvia-ethnic-comm2011.htm }}</ref>
|- class='bright'
| 7 863 || 37 954 || 53 833 || 60 947 || 66 026 || 55 718 || 50 840
|}
Милли состав (2011): [[латышлар]] — 50,8 %, [[руслар]] — 35,1 %, [[белоруслар]] — 3,9 %, [[украиннар]] — 2,7 %, [[поляклар]] — 1,7 %.
== Галерея ==
<gallery perrow=4 widths="200px">
Jurmala juli 2005.jpg|Пляж
1967 CPA 3564.jpg|ССРБ почта маркасы, 1967
Skolas iela.JPG|
Jūrmala 2.jpg|
</gallery>
== Танылган шәхесләр ==
* [[Михаил Задорнов]] — Россия артисты.
* Александр Калери — Россия космонавты.
* [[Эдгарс Ринкевичс]] (1973), Латвия дәүләт һәм сәясәт эшлеклесе.
== Кардәш шәһәрләр ==
* {{Байрак|Португалия}} [[Анадия]], [[Португалия]]
* {{Байрак|Швеция}} [[Эскильстуна]], [[Швеция]]
* {{Байрак|Швеция}} [[Евле]], [[Швеция]]
* {{Байрак|Франция}} [[Кабур]], [[Франса|Франция]]
* {{Байрак|Италия}} [[Террачина]], [[Италия]]
* {{Байрак|Россия}} [[Казан]], [[Россия]]
* {{Байрак|Литва}} [[Паланга]], [[Литва]]
* {{Байрак|Эстония}} [[Пәрну]], [[Эстония]]
* {{Байрак|Финляндия}} [[Якобстад]], [[Финляндия]]
* {{Байрак|Украина}} [[Алушта]], [[Украина]]
* {{Байрак|Төрекмәнстан}} [[Төрекмәнбашы]], [[Төрекмәнстан]]
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
{{Татарлар саны буенча Балтыйк буе илләре торак пунктлары}}
{{Латвия шәһәрләре}}
[[Төркем:Латвия шәһәрләре]]
[[Төркем:Юрмала]]
8y5p32yquntzg5u3hxqrw7ttiwgzvcg
Awraziä Tamojnya Berlege
0
116913
5839800
4455631
2026-05-06T08:43:05Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839800
wikitext
text/x-wiki
{{Күчерү|Awraziä Tamğaxanä Berlege}}
[[Файл:Orthographic projection map of the Eurasian Economic Union (2014–2022).svg|250px|мини|уңда|'''Awraziä Tamojnya berlege''' (AwrAzİqB - Awraziä iqtisadi berläşmäse )]]
[[File:World GDP.gif|thumb|left|223px|right|Törle däwlätlär häm tamojnya berlekläreneñ tulayım eçke produktı 2011 yılda.
{{legend|#cc3333|border=1px solid #aaa|[[Awrupa Berlege]]: $17.1 trillion (25%)}}
{{legend|#00cc00|border=1px solid #aaa|[[AQŞ]]: $14.8 trillion (22%)}}
{{legend|#9966ff|border=1px solid #aaa|[[Qıtay]]: $7.2 trillion (10%)}}
{{legend|#0099ff|border=1px solid #aaa|[[Yapunstan]]: $5.8 trillion (8%)}}
{{legend|#0066cc|border=1px solid #aaa|{{nowrap|Başqa däwlätlär: $22.2 trillion (32%)}}}}
{{legend|#ff9900|border=1px solid #aaa|Awraziä tamğaxanä Berlege<br/> häm [[Rusiä]]: $2.1 trillion (3%)}}
]]
'''Awraziä iqtisadi berläşmäse qısalarında Tamojnya berlege''' yäki '''Awraziä Tamojnya Berlege''' yäki '''Awraziä Tamğaxanä Berlege''' ({{lang-ru|Евразийский таможенный союз}}) - [[Rusiä]], [[Belarus]], [[Qazaqstan]] berdäm [[tamojnya]] territoriäse belän iqtisadi bergälegeneñ forması. Tamojnya berlege qısalarında üzara säwdädä tamojnya salımnarı häm iqtisadi çiklär qullanılmıylar.
[[Tamojnya berlege]]neñ äğzaları başqa däwlätlärgä qarata berdäm tamojnya salımın häm bütän iqtisadi tartipqa saluçı çaralarnı qullanalar.
Räsmi dokumentlarda "Awraziä iqtisadi berläşmäse qısalarında [[tamğaxanä]] berlege" ğadi "Tamojnya berlege" dip yörtelä.
Tamojnya berlege buldırğannan soñ Rusiä $400 mlrd, Belorussiä häm Qazaqstan — $16 mlrd 2015 yılğa qädär tabış alaçaqlar.
Tamğaxanä berlege [[Qıtay]]dan [[Awrupa]]ğa yöklär taşu waqıtı 4 tapqırğa qısqarta.
Rusiä Akademiäse belgeçläre buyınça Tamğaxanä berlege Rusiägä, Belorussiägä häm Qazaqstanğa 15% artıq üseşen [[2015]] yılğa qädär kiteräçäk.
== Taswirlama ==
* Eş tele - [[rus tele]]
* Xalıq: Ğomumän ([[2012]]) -169 992 945 keşe.
: Tığızlıq: 8,45 keşe/qm²
* Tulayım eçke produkt — $2,732 trln (2011)
: ber keşegä - $16 137
* Berdäm tamojnya kiñlege - 2011 yılnıñ 1 iyülennän.
==Tärkip==
===Qatnaşuçılar ===
*[[Qazaqstan]] (2010)
*[[Rusiä]] (2010)
*[[Belarus]] (2010)
=== Kermäkçe ===
*[[Qırğızstan]] (2011)
*[[Ärmänstan]] (2013)
===Xezmättäşlek şartnamäse===
*[[Ukraina]] ([[2013]])
== Sıltamalar==
[http://www.tsouz.ru/Docs/IntAgrmnts/Pages/Dogovor_EvrAzES.aspx Awraziä tamojnya berlegeneñ kileşüe] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121114121429/http://tsouz.ru/Docs/IntAgrmnts/Pages/Dogovor_EvrAzES.aspx |date=2012-11-14 }}
[[Төркем:Таможня эше]]
84uyrped0hyzb0qtngugqzdhixwzyxq
Шәхсәнәм Әсфәндиярова
0
117316
5839626
4105453
2026-05-05T14:41:59Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839626
wikitext
text/x-wiki
{{Фш|Әсфәндияров}}
{{Шәхес
| исем = Шәхсәнәм Әсфәндиярова
| рәсем = Шәхсәнәм Әсфәндиярова.jpg
| рәсем_зурлыгы =
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы =
| тулы исем = Шәхсәнәм Ибраһимбәк кызы Әсфәндиярова
| һөнәр =
| туу датасы = 8.2.1926
| туу җире = [[Үзбәкстан]], [[Термез]]
| гражданлык =
| милләт = [[татар]]
| үлем датасы = [[1996 ел|1996]]
| үлем җире =
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын =
| балалар =
| бүләк һәм премияләр = [[ТАССР халык артисты]] ([[1970 ел|1970]]).<br/>[[РСФСР атказанган артисты]] ([[1977 ел|1977]]).<br/>{{Тукай бүләге}} ([[1967 ел|1967]]).
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
'''Шәхсәнәм Ибраһимбәк кызы Әсфәндиярова''' ([[1926 ел]]ның [[8 февраль|8 феврале]], [[Үзбәкстан]]ның [[Термез]] шәһәре — [[1996 ел]]ның [[27 сентябрь|27 сентябре]], [[Казан]]) — [[татар]] артисты, [[Габдулла Тукай исемендәге Дәүләт премиясе]] лауреаты.
== Тәрҗемәи хәле ==
[[Үзбәкстан]]ның [[Термез]] шәһәрендә туа.
[[1939 ел|1939]]—[[1940 ел]]ларда, [[Ташкент хореография училищесы]]нда укыганда ук, балет спектакльләрендә катнаша. [[1942 ел|1942]]—[[1943 ел]]ларда [[Казан музыка училищесы]]нда укый. [[1949 ел]]да Мәскәүдә театр институтын (ГИТИС) тәмамлый һәм Татар яшьләр театрында эшли башлый. [[1950 ел]]дан — Татар академия театрында. Башта кызлар, яшь ханымнар, соңрак олы ханымнар булып төп рольләрдә уйный. Күренекле, талантлы артистка. Каһарманның тирән күңел кичерешләрен тамашачыга җиткерү — аның төп максатларыннан. Иҗат иткән образлары тормышчан, шигъри.
Аның рольләре: Дездемона — «Отелло» (В. Шекспир), Луиза — «Мәкер вә мәхәббәт» (Ф. Шиллер), Надежда — «Соңгылар», Татьяна — «Дошманнар» (М. Горький), Эсмеральда — «Зифа» (Н. Исәнбәт), Дилбәр — «[[Җилкәнсезләр]]» (К. Тинчурин), Огудалова — «Бирнәсез кыз», Тугина — «Соңгы корбан» (А. Островский), Хупҗамал — «Без аерылышмабыз» (Ш. Шаһгали), Мәрҗән — «Гөлҗамал» (Н. Исәнбәт), Хәдичә — «Гүзәлем Әсәл» (Ч. Айтматов), Клея — «Кол» (Г. Фигерейдо), Калугина — «Ешрак елмаегыз!» (Э. Брагинский, Э. Рязанов), Галкина — «Һаваларда йолдыз» (М. Горький буенча), Песочинская — «Сагыш» (А. Галин) һ. б.
== Бүләк һәм премияләр ==
* [[ТАССР халык артисты]] — [[1970 ел]].
* [[РСФСР атказанган артисты]] — [[1977 ел]].
* [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреаты — [[1967 ел]].
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
* [http://www.gabdullatukay.ru/index.php?option=com_content&task=view&id=1640&Itemid=81 Ильтани Г.Камал театры артистлары: Биографик белешмәлек. — Казан: Татар. кит. нәшр., 2005. — 334 б.]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Моны да карагыз ==
{{Тукай премиясе лауреатлары 1950-1960}}
{{Татарстан Республикасының Халык артисты}}
[[Төркем:Тукай премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Татар артистлары]]
[[Төркем:ТАССР халык артистлары|Төркем:]]
[[Төркем:РСФСР атказанган артистлары|Төркем:]]
qnoulo9m9j1j0rapr1hu68tbs8my6l8
Татарстанның фән һәм техника өлкәсендәге Дәүләт бүләге
0
124507
5839718
5838787
2026-05-06T02:36:31Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839718
wikitext
text/x-wiki
{{seealso|Фән һәм техника өлкәсендә Россия Федерациясе Хөкүмәте премиясе}}
{{УК}}
'''Татарстан Республикасының Фән һәм техника өлкәсендә дәүләт бүләге''' ({{lang-ru|{{Label|Q20591892|lang=ru}}}}, {{lang-en|{{Label|Q20591892|lang=en}}}}) — {{Татарстан республикасы байрагы}} дәүләт бүләге.
[[Татарстан Рәисе]] тарафыннан [[фән]] һәм [[техника]] өлкәсендә ачышларга, казанышларга ирешкән шәхесләр һәм иҗади коллективларга бирелә. 1993 елда булдырыла, 1994 елдан башлап ел саен тапшырыла. Бүләкләнүчеләр саны — 900 кеше (1.01.2021).<ref name="tatarica">{{cite web|url=https://tatarica.org/tat/razdely/respublika-tatarstan/gosudarstvennaya-premiya-respubliki-tatarstan-v-oblasti-nauki-i-tekhniki|title = Татарстан Республикасының Фән һәм техника өлкәсендә дәүләт бүләге|publisher=«[[Tatarica (энциклопедия)|Tatarica]]» онлайн-энциклопедиясе|author=[[Татарстан Республикасы Фәннәр академиясе]]нең [[Татар энциклопедиясе һәм төбәкне өйрәнү институты]]|accessdate=[[2024 ел]]ның [[20 июль]]}}</ref>
== Бүләкләнү нигезе ==
{{Цитата|автор=«[[Tatarica (энциклопедия)|Tatarica]]» онлайн-энциклопедиясе|гуманитар, табигыять һәм техник фәннәр өлкәсендә ил һәм дөньякүләм дәрәҗәдәге, социаль-икътисади һәм рухи үсешкә этәргеч булучы казанышларга ирешкән; ресурсларны янга калдыруга юнәлдерелгән, экологик чиста яңа технологияләр һәм техника, дөнья аналогларына тиң материаллар эшләгән һәм гамәлгә керткән; фән һәм техника казанышлары нигезендә аеруча зур җитештерү нәтиҗәләренә ирешкән, яңа продукция төрләре уйлап тапкан өчен.<ref name="tatarica"/>}}
== Ияләре ==
{{seealso|Төркем:Татарстанның фән һәм техника өлкәсендәге Дәүләт бүләге лауреатлары|Төркем:Татарстанның фән һәм техника өлкәсендәге Дәүләт бүләге}}
=== 2025 ел ===
«Нефть ятмаларын эшкәртүнең нәтиҗәлелеген арттыру һәм инновацион материаллар булдыру өчен күп фазалы агымнарның математик модельләре һәм цифрлы игезәкләре» фәнни эшләр циклы өчен Дәүләт премиясе КФУның аэрогидромеханика кафедрасы мөдире [[Константин Поташев]]ка, экологик системаларны модельләштерү кафедрасы мөдире [[Шамил Зарипов]]ка, профессор [[Александр Мазо]]га, аэрогидромеханика кафедрасы доценты [[Ренат Мәрданов]]ка һәм экологик системаларны модельләштерү кафедрасы профессоры [[Валерий Шәрәфетдинов]]ка тапшырылган.
«Татарстан Республикасы агросәнәгать комплексына экологик яктан куркынычсыз инновацион биотехнологияләрне интеграцияләү һәм аларның икътисади нәтиҗәлелеге» эше өчен премияне «Биопрепаратлар» фәнни-җитештерү институты директоры Римма Ибәтуллина, «Тойма» хуҗалыгының баш агрономы [[Мөнир Галимҗанов]], «Авангард» хуҗалыгының баш агрономы [[Хәмит Гыйматдинов]], Бөтенроссия авыл хуҗалыгы микробиологиясе фәнни-тикшеренү институтының әйдәп баручы фәнни хезмәткәре [[Андрей Кожемяков]], «Биопрепаратлар» фәнни-җитештерү институты директоры урынбасары [[Ирина Крошечкина]], «Вамин Татарстан» агросәнәгать комплексы директоры урынбасары [[Рөстәм Харис улы Мөхәммәдиев|Рөстәм Мөхәммәдиев]], Татарстан авыл хуҗалыгы фәнни-тикшеренү институтының әйдәп баручы фәнни хезмәткәре [[Олег Шайтанов]] һәм шул ук институтның баш фәнни хезмәткәре [[Шамил Шакиров]] алган.
«Югары үзле нефть табу өчен пар эшләп чыгару максатыннан нефть һәм газ белән бергә җир өстенә чыга торган суны чистарту технологияләрен эшләү һәм гамәлгә кертү» фәнни эше өчен Дәүләт премиясе ТатНИПИнефтьнең баш фәнни хезмәткәре [[Рифхәт Сәхабетдинов]]ка, су әзерләү объектларын эксплуатацияләү бүлеге башлыгы [[Айдар Авзалетдинов]]ка, «ТН-Гидрохим» фәнни-җитештерү предприятиесе җитәкчесе [[Евгений Буслаев]]ка, «ТН-Гидрохим» фәнни хезмәткәре [[Рафаэль Гарифуллин]]га, су әзерләү технологияләре лабораториясенең өлкән фәнни хезмәткәре [[Нил Гафаров]]ка, нефтьне тикшерү һәм промысел әзерлеге бүлеге башлыгы [[Фоат Гобәйдуллин]]га һәм су әзерләү технологияләре лабораториясе мөдире [[Любовь Кудряшова]]га тапшырылган<ref>[https://tatar-inform.tatar/news/rustam-minnixanov-prisudil-gospremii-tatarstana-v-oblasti-nauki-i-texniki-5915392 Рөстәм Миңнеханов фән һәм техника өлкәсендә Татарстан Дәүләт премияләрен тапшырды.] [[Татар-информ]], 08.12.2025</ref><ref>[https://rt-online.ru/news/ukaz-raisa-respubliki-tatarstan-993-ot-6-dekabria-2025-goda-534040 Указ Раиса Республики Татарстан №993 от 6 декабря 2025 года]</ref>.
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P166 wd:Q20591892}
|section=
|sort=p166/Q20591892/p585
|columns=p166/Q20591892/p585:Ел,label:Исем,p21,p569,p19,p69,p373:медиа,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! Ел
! Исем
! җенес
! туу датасы
! туу урыны
! әлма-матер
! медиа
! үлем датасы
|-
|
| ''[[:d:Q869207|Юрген Хенниг]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-03-05
| [[Штутгарт]]
| [[Штутгарт университеты|Штутгарт үнивирситите]]<br/>''[[:d:Q55044|Мүнхен университеты]]''<br/>''[[:d:Q153987|Фрайбург университеты]]''
| [[:commons:Category:Jürgen Hennig|Jürgen Hennig]]
|
|-
|
| [[Семён Альтшулер]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1911-09-24
| [[Витебск]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
| 1983-01-24
|-
|
| [[Габдрәшит Абдрахманов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-12-24
| [[Мәләкәс (Сембер өлкәсе)|Мәләкәс]]
| [[Россия дәүләт нефть һәм газ университеты|И. М. Губкин исемендә Россия дәүләт нефть һәм газ университеты]]
| [[:commons:Category:Gabdrashit Abdrakhmanov|Gabdrashit Abdrakhmanov]]
|
|-
|
| [[Ришат Әбүбакиров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1959-07-04
| [[Яңа Кәшер]]
| [[Казан дәүләт архитектура-төзелеш университеты]]
| [[:commons:Category:Rishat Abubakirov|Rishat Abubakirov]]
| 2019-08-26
|-
|
| [[Рамил Бәхтизин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-03-30
| [[Уфа]]
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''
| [[:commons:Category:Ramil Bakhtizin|Ramil Bakhtizin]]
|
|-
|
| [[Рәис Бохараев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-04-24
| [[Тум|Томск]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>[[Казан дәүләт медицина университеты]]
|
| 2009-07-31
|-
| 2016
| [[Искәндәр Гыйләҗев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-08-31
| [[Казан]]
| [[94-нче гимназия (Казан)|94 нче гимназия]]<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>''[[:d:Q4201714|РФА Россия тарихы институты]]''
| [[:commons:Category:Iskander Gilyazov|Iskander Gilyazov]]
|
|-
|
| [[Алексей Дедков]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1924-04-01
| [[Дятьково|Дәтково]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
| 2007-11-29
|-
|
| [[Мирфатыйх Зәкиев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1928-08-14
| [[Зәйпе]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Mirfatykh Zakiev|Mirfatykh Zakiev]]
| 2023-08-18
|-
|
| [[Айрат Җиһаншин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-01-01
| [[Олы Әтнә]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
| [[:commons:Category:Airat Ziganshin|Airat Ziganshin]]
|
|-
|
| [[Георгий Иваничев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-04-10
| [[Икенче Ялдры]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
|
|
|-
|
| [[Марат Илһамов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-04-08
| [[Ярлыкап]]
| [[Уфа дәүләт авиация техник университеты]]
| [[:commons:Category:Marat Ilgamov|Marat Ilgamov]]
|
|-
|
| [[Николай Колесов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-12-17
| [[Казан]]
| [[Казан дәүләт финанс-икътисад институты|Казан дәүләт финанс һәм икътисад институты]]
| [[:commons:Category:Nikolay Aleksandrovitsj Kolesov|Nikolay Aleksandrovitsj Kolesov]]
|
|-
|
| [[Александр Коновалов (1934)|Александр Коновалов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-01-30
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Aleksandr Konovalov (chemist)|Aleksandr Konovalov (chemist)]]
| 2021-05-04
|-
|
| [[Мирза Мәхмүтов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1926-05-01
| [[Ләбәжә]]
| ''[[:d:Q4203331|Иркутск югары хәрби авиация инженерлары укуханәсе]]''
| [[:commons:Category:Mirza Makhmutov|Mirza Makhmutov]]
| 2008-03-25
|-
| 2001
| [[Карл Минскер]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-06-14
| [[Киев]]
| ''[[:d:Q4304107|Мәскәү дәүләт нәзек химия технологияләре университеты]]''
|
| 2003-05-25
|-
|
| [[Рәфыйк Мөхәммәтшин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-02-19
| [[Борнак]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Rafik Mukhametshin|Rafik Mukhametshin]]
|
|-
|
| ''[[:d:Q4342261|Виталий Паймушин]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-03-17
|
|
|
|
|-
|
| [[Кев Салихов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-11-03
| [[Бәләбәй районы|Бәләбәй райуны]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Kev Salikhov|Kev Salikhov]]
|
|-
|
| [[Олег Синяшин|Олег Синәшин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-02-25
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Oleg Sinyashin|Oleg Sinyashin]]
|
|-
|
| [[Шәфәгать Тәхәветдинов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-04-23
| [[Габдрахман (Әлмәт районы)|Габдрахман]]
| [[Россия дәүләт нефть һәм газ университеты|И. М. Губкин исемендә Россия дәүләт нефть һәм газ университеты]]
| [[:commons:Category:Sharafat Tahautdinov|Sharafat Tahautdinov]]
|
|-
|
| ''[[:d:Q4462420|Вадим Трепавлов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-12-10
| [[Екатеринбург]]
| ''[[:d:Q1851014|Урал дәүләт университеты]]''
|
| 2023-03-31
|-
|
| ''[[:d:Q4485050|Владимир Фисинин]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-12-20
| ''[[:d:Q258072|Lyubinsky District]]''
| [[Омск дәүләт аграр университеты|Пётр Аркадьевич Столыпин исемендәге Омск дәүләт аграр университеты]]
| [[:commons:Category:Vladimir Fisinin|Vladimir Fisinin]]
|
|-
| 2005
| [[Мансур Хәсәнов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-06-25
| [[Зәй районы]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>[[Алабуга мәдәният һәм сәнгать көллияте]]
| [[:commons:Category:Mansur Hasanov|Mansur Hasanov]]
| 2010-03-13
|-
|
| [[Миркасыйм Госманов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-05-31
| [[Голҗа]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Mirkasym Usmanov|Mirkasym Usmanov]]
| 2010-10-11
|-
|
| [[Ринат Галиев (1939)|Ринат Галиев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-01-13
| [[Шарлама]]
|
|
| 2007-10-23
|-
|
| [[Азат Зыятдинов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-01-20
| [[Балтач районы (Татарстан)|Балтач районы]]
| [[А.Н. Туполев исемендәге Казан илкүләм тикшеренү техник университеты]]
|
| 2017-09-24
|-
|
| [[Альберт Гыйльметдинов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-07-27
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Albert Gilmutdinov|Albert Gilmutdinov]]
|
|-
| 2013
| [[Марсель Әхмәтҗанов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-03-26
| [[Шөгер]]
| [[Яңа Кенәр урта мәктәбе]]<br/>[[Казан дәүләт аграр университеты]]<br/>[[Казан илкүләм тикшеренү технология университеты|Казан милли тикшеренү технология университеты]]<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>[[Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты|Татарстан Фәннәр академиясенең Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты]]
|
| 2025-04-18
|-
|
| [[Хатыйп Миңнегулов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-05-12
| [[Апач (Зәй районы)|Апач]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Hatip Minnegulov|Hatip Minnegulov]]
|
|-
|
| [[Энгель Таһиров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-08-04
| [[Иске Шөгер]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Engel Tagirov|Engel Tagirov]]
|
|-
|
| [[Рәфкать Кантүкев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-08-23
| [[Кантүк]]
| [[Салават индустриаль көллияте]]<br/>[[Уфа дәүләт нефть техника университеты|Уфа дәүләт нефть-техника университеты]]
| [[:commons:Category:Rafkat Kantykov|Rafkat Kantykov]]
|
|-
|
| [[Индус Таһиров|Индус Таhиров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-05-24
| [[Лениногорск районы]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Indus Tagirov|Indus Tagirov]]
|
|-
|
| [[Гүзәл Мөхәммәтҗанова]]
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1938-09-02
| [[Зәй шәһәре|Зәй]]
| [[Татар дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| [[:commons:Category:Guzel Mukhametzyanova|Guzel Mukhametzyanova]]
| 2013-10-15
|-
|
| [[Илдар Габдуллин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-03-03
| [[Казан]]
| [[А.Н. Туполев исемендәге Казан илкүләм тикшеренү техник университеты]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q19910206|Сергей Михайлов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-01-13
|
|
|
|
|-
| 2024
| [[Марсель Бакиров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-12-10
| [[Мөслим (Мөслим районы)]]
|
|
|
|-
|
| [[Вахит Хаков]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1926-08-16
| [[Буа районы]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
| 2008-08-20
|-
| 2010
| [[Ленар Гайсин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-04-25
|
| [[Казан илкүләм тикшеренү технология университеты|Казан милли тикшеренү технология университеты]]
|
|
|-
|
| [[Әхмәт Мазһаров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-01-01
| [[Түбән Сасна]]
| [[Казан илкүләм тикшеренү технология университеты|Казан милли тикшеренү технология университеты]]<br/>''[[:d:Q3151770|Д. И. Менделеев исемендәге Россия химия-технология университеты]]''
| [[:commons:Category:Ahmet Mazgarov|Ahmet Mazgarov]]
|
|-
| 2009
| [[Җәүдәт Сөләйманов|Җәүдәт Шәүкәт улы Сөләйманов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-03-15
| [[Кызыл Чишмә (Батыр районы)|Кызыл Чишмә]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|-
|
| [[Рафаил Хәким]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-02-12
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Raphail Hakimov|Raphail Hakimov]]
|
|-
| 2000
| [[Марат Әхмәтов (1954)|Марат Әхмәтов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-06-16
| [[Хәсәншәех]]
| [[Н. Э. Бауман исемендәге Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе|Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе]]
| [[:commons:Category:Marat Akhmetov|Marat Akhmetov]]
|
|-
|
| [[Камил Зыятдинов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-07-10
| [[Әлки (Буа районы)|Әлки]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
|
| 2015-07-16
|-
| 2010
| [[Мәгъсүм Сәлахов|Мәгъсүм Сәләхов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-07-13
| [[Рудный]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Makzyum Salahov|Makzyum Salahov]]
|
|-
| 2000
| ''[[:d:Q21517645|Владимир Кобылянский]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1928-08-24
| ''[[:d:Q4339095|Ostrohirske]]''
| ''[[:d:Q1628690|Санкт-Петербург дәүләт аграр университеты]]''<br/>''[[:d:Q2466783|"Н.И. Вавилов исемендәге Бөтенроссия үсемлек генетик ресурслары институты" федераль тикшеренү үзәге]]''
|
| 2022-02-21
|-
|
| [[Татьяна Лапинская]]
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1915-02-15
| ''[[:d:Q4412033|Severynivka]]''
|
|
| 2006-03-27
|-
|
| ''[[:d:Q21641713|Юрий Михайлов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-09-15
| [[Дмитровск]]
| ''[[:d:Q3151770|Д. И. Менделеев исемендәге Россия химия-технология университеты]]''
| [[:commons:Category:Yury Mikhailov|Yury Mikhailov]]
|
|-
|
| [[Наил Сәхибуллин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-10-08
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|-
| 2024
| [[Рамил Тураев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-03-26
| [[Әгерҗе районы]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
|
|
|-
|
| [[Айрат Фәррахов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1968-02-17
| [[Әгерҗе]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]<br/>[[Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясе]]
| [[:commons:Category:Ajrat Farrakhov|Ajrat Farrakhov]]
|
|-
|
| [[Мәкъсүт Зарипов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-09-08
| [[Подольск]]
|
|
| 2016-12-24
|-
|
| [[Рамил Хәйретдинов|Рамил Хәйретдинев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1964-06-16
| [[Буа районы]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Ramil Khairutdinov|Ramil Khairutdinov]]
| 2025-06-20
|-
|
| [[Айрат Ситдыйков]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1973-01-24
| [[Олы Әтнә]]
| [[Татар дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| [[:commons:Category:Ayrat Sitdikov|Ayrat Sitdikov]]
|
|-
| 2007
| [[Радик Хәсәнов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-07-30
| [[Чүпрәле районы]]
| [[А.Н. Туполев исемендәге Казан илкүләм тикшеренү техник университеты]]
|
|
|-
|
| [[Эльвира Батыева]]
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1940-10-31
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Elvira Batyeva|Elvira Batyeva]]
|
|-
| 1996
| [[Зәүр Бәширов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-02-17
| [[Якутск]]
|
|
| 2006-07-18
|-
| 2024
| [[Ринат Жданов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-10-11
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q30880375|Эдуард Сон]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-09-20
| [[Ташкент вилаяте]]
| ''[[:d:Q1367256|Мәскәү физика-техника институты]]''
| [[:commons:Category:Eduard Son|Eduard Son]]
| 2021-08-17
|-
|
| [[Рәис Миңнеханов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1961-06-08
| [[Саба районы]]
| ''[[:d:Q4366456|Идел буе дәүләт технология университеты]]''
| [[:commons:Category:Rais Minnikhanov|Rais Minnikhanov]]
|
|-
| 2001
| [[Раил Зыятдинов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-02-23
| [[Әлки (Буа районы)|Әлки]]
| [[Казан дәүләт аграр университеты]]
|
|
|-
|
| [[Габдулла Җиһаншин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1917-06-22
| [[Татар Талкышы]]
| [[Чистай авыл хуҗалыгы техникумы]]<br/>[[Казан дәүләт аграр университеты]]
|
| 2015-03-03
|-
|
| [[Габдуллаҗан Җәләлов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-01-17
| [[Югары Каракитә]]
| ''[[:d:Q4298331|Мичуринск дәүләт аграр университеты]]''
| [[:commons:Category:Abdullazyan Zalyalov|Abdullazyan Zalyalov]]
|
|-
|
| [[Равил Ибәтуллин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-08-30
| [[Лениногорск]]
| [[Россия дәүләт нефть һәм газ университеты|И. М. Губкин исемендә Россия дәүләт нефть һәм газ университеты]]
| [[:commons:Category:Ravil Ibatullin|Ravil Ibatullin]]
|
|-
|
| [[Рөстәм Ибәтуллин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-12-06
| [[Иске Баграж|Елхово]]
| [[Уфа дәүләт нефть техника университеты|Уфа дәүләт нефть-техника университеты]]
| [[:commons:Category:Rustam Ibatullin|Rustam Ibatullin]]
| 2016-03-23
|-
|
| [[Равис Госманов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-09-09
| [[Уразай (Актаныш районы)|Уразай]]
| [[Н. Э. Бауман исемендәге Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе|Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе]]<br/>[[Казан ветеринария институты]]
| [[:commons:Category:Rayis Gosmanov|Rayis Gosmanov]]
|
|-
|
| [[Игорь Антипин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-04-07
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|-
|
| [[Дамир Гобәйдуллин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-12-06
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|-
|
| [[Ольга Ильинская]]
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1958-01-18
| [[Минзәлә|Минзәлә шәһәре]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|-
|
| [[Владимир Миронов (1957)|Владимир Миронов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-09-12
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|-
| 1994
| [[Эрнест Ионов|Ирныс Ионов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-12-21
| [[Яңа Чишмә]]
| [[Казан дәүләт аграр университеты]]
|
|
|-
|
| [[Дамир Исхаков]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-12-11<br/>1952
| [[Шәмәрдән]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>''[[:d:Q4201873|РФА антропология һәм этнология институты]]''
| [[:commons:Category:Damir Iskhakov|Damir Iskhakov]]
|
|-
|
| [[Татьяна Ларионова]]
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1955-07-02
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Tatyana Larionova|Tatyana Larionova]]
|
|-
|
| [[Семён Петров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-02-09
| ''[[:d:Q3980033|Tatsinskiy]]''
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
|
|
|-
|
| [[Фатыйх Сибәгатуллин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-05-01
| [[Апаз]]
| [[Н. Э. Бауман исемендәге Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе|Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе]]
| [[:commons:Category:Fatikh Sibagatullin|Fatikh Sibagatullin]]
| 2022-06-24
|-
|
| [[Әзһәр Мөхәммәдиев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-09-08
| [[Сеңрән]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
| 2018-04-25<br/>2018
|-
|
| [[Рәшит Абашев (1951)|Рәшит Абашев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-03-27
| [[Нократ (Слабутски районы)|Нократ]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
|
|
|-
|
| [[Александр Визель]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-07-24
| [[Казан]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
| [[:commons:Category:Alexander Andreevich Vizel|Alexander Andreevich Vizel]]
|
|-
| 2017
| [[Гадел Вафин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1973-11-04
| [[Казан]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57768037|Георгий Сидоров]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1961-01-21
| [[Таштамак]]
| [[Уфа дәүләт нефть техника университеты|Уфа дәүләт нефть-техника университеты]]
| [[:commons:Category:Georgy Sidorov|Georgy Sidorov]]
|
|-
|
| [[Илшат Фәрдиев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-08-31
| [[Әнәк]]
| ''[[:d:Q224802|Мәскәү энергетика институты]]''
| [[:commons:Category:Ilshat Fardiev|Ilshat Fardiev]]
|
|-
| 2023
| [[Айрат Вәлиев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1978-05-25
| [[Көек (Саба районы)|Көек]]
| [[Яшел Үзән механика көллияте]]<br/>[[Казан дәүләт аграр университеты]]
|
|
|-
|
| [[Наил Вәлиев (1949)|Наил Вәлиев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-09-03
| [[Чистай районы]]
| [[Казан федераль университетының Алабуга институты]]
| [[:commons:Category:Nail Valeev|Nail Valeev]]
|
|-
|
| [[Борис Кочелаев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-04-19
| [[Долгопрудный]]
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Boris Kochelaev|Boris Kochelaev]]
| 2025-09-29
|-
|
| [[Валентин Тронов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-10-07
| [[Калинковичи|Калинкавичы]]
| [[Грозный дәүләт нефть техника университеты|Академик М.Д. Миллионщиков исемендәге Грозный дәүләт нефть техник университеты]]
|
| 2014-05-02
|-
|
| ''[[:d:Q62714540|Сәлимҗан Шәрипов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-01-01
| [[Таулар (Балык Бистәсе районы)]]
| [[Казан дәүләт аграр университеты]]
|
|
|-
|
| [[Луиза Бәйрәмова|Луиза Бәйрәмева]]
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1935-01-01
| [[Исәнбай]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
| 2022-02-26
|-
| 2002
| [[Гомәр Саттаров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-07-02
| [[Мулла Иле]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
| 2020-08-26
|-
|
| [[Радик Ильясов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-05-27
| [[Кукмара районы]]
| [[Казан илкүләм тикшеренү технология университеты|Казан милли тикшеренү технология университеты]]
| [[:commons:Category:Radik Ilyasov|Radik Ilyasov]]
|
|-
|
| [[Ирина Ларочкина]]
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1950-01-14
| [[Әлмәт]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Irina Larochkina|Irina Larochkina]]
|
|-
|
| [[Вәгыйз Минһаҗев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-12-11
| [[Хәсәншәех]]
| [[Н. Э. Бауман исемендәге Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе|Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе]]
| [[:commons:Category:Vagiz Mingazov|Vagiz Mingazov]]
|
|-
|
| ''[[:d:Q71945581|Наил Фәткуллин]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-12-10
| [[Яшел Үзән]]<br/>[[Юдино районы]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|-
|
| [[Нәүфәл Ризванов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-01-15
| [[Казан]]
|
| [[:commons:Category:Naufalʹ Rizvanov|Naufalʹ Rizvanov]]
| 2012-04-09
|-
|
| [[Рөстәм Хәсәнов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-03-08
| [[Мәләкәс (Сембер өлкәсе)|Мәләкәс]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
| [[:commons:Category:Rustem Khasanov|Rustem Khasanov]]
|
|-
|
| ''[[:d:Q85325987|Андрей Покровский]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-09-05
|
| [[Новосибирск дәүләт медицина университеты]]
|
|
|-
|
| [[Борис Малкин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-06-06
| [[Казан]]
|
| [[:commons:Category:Boris Malkin|Boris Malkin]]
|
|-
|
| ''[[:d:Q97178251|Андрей Ширяев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-01-21
|
|
| [[:commons:Category:Andrey Shiryaev|Andrey Shiryaev]]
|
|-
|
| [[Евгений Казаков|Евгени Казаков]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-10-22
| ''[[:d:Q4100355|Бутурлино]]''
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|-
|
| [[Фаяз Хуҗин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-08-01
| [[Карман (Зәй районы)|Карман]]<br/>[[Зәй районы]]
| [[Татар дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| [[:commons:Category:Fayaz Huzin|Fayaz Huzin]]
|
|-
|
| [[Радик Салихов (1965)|Радик Салихов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1965-04-10
| [[Мамадыш районы]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Radik Salihov|Radik Salihov]]
|
|-
|
| [[Айтуган Госманов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1920-12-19
| [[Казан]]
| [[Казан илкүләм тикшеренү технология университеты|Казан милли тикшеренү технология университеты]]
|
| 1996-10-01
|-
|
| [[Камил Ногаев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-12-02
| [[Иске Рәҗәп]]
| [[Казан дәүләт аграр университеты]]<br/>''[[:d:Q4366447|П. А. Столыпин ис. Идел буе идарә итү институты]]''
|
|
|-
|
| [[Иван Егоров (эшкуар)]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1961-01-21
| [[Җөри|Cöri]]
| [[Татар дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
|
|
|-
|
| [[Алексей Созинов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1963-12-31
| [[Чистай]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
| [[:commons:Category:Alexey Sozinov|Alexey Sozinov]]
|
|-
|
| [[Марс Михайлов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-06-17
| [[Татарстан Автономияле Совет Социалистик Республикасы]]
| [[Казан дәүләт медицина академиясе]]
| [[:commons:Category:Mars Mikhailov|Mars Mikhailov]]
|
|-
| 1995
| [[Рөстәм Равилов|Рөстәм Равилев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1963-09-28
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q98420509|школа №30]]''<br/>[[Н. Э. Бауман исемендәге Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе|Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе]]
| [[:commons:Category:Rustam Ravilov|Rustam Ravilov]]
|
|-
|
| [[Герман Дьяконов (1964)|Герман Дьяконов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1964-11-11
| [[Казан]]
| [[Казан илкүләм тикшеренү технология университеты|Казан милли тикшеренү технология университеты]]
| [[:commons:Category:German Diakonov|German Diakonov]]
|
|-
|
| [[Назыйм Ханзафаров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-09-12
| [[Олы Кайбыч]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Nazym Hanzafarov|Nazym Hanzafarov]]
| 2023-12-31
|-
|
| [[Виталий Самарцев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-10-29
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Vitaly Samartsev|Vitaly Samartsev]]
| 2021-07-18
|-
| 2005
| [[Әхәт Салихов (1938)]]
|
|
|
|
|
|
|-
|
| [[Александр Лаврентьев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-10-09
| [[Казан]]
|
| [[:commons:Category:Alexander Lavrentyev|Alexander Lavrentyev]]
|
|-
|
| [[Бәхтияр Измайлов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1983-05-24
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Bakhtiar Izmaylov|Bakhtiar Izmaylov]]
|
|-
| 1996
| [[Рафаэль Сибгатуллин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-03-20
| [[Зур Нөркәй]]
| [[Н. Э. Бауман исемендәге Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе|Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе]]
|
| 2021-03-21
|-
|
| ''[[:d:Q109358774|Андрей Карасик]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1963-09-30
| [[Казан]]
|
| [[:commons:Category:Andrey Karasik|Andrey Karasik]]
|
|-
|
| [[Рафаил Шәйдуллин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-03-30
| [[Лабит]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Rafail Shaidullin|Rafail Shaidullin]]
|
|-
|
| [[Зәйнәп Гыйләҗетдинова]]
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1918-10-29
| [[Уфа]]
| ''[[:d:Q4452982|Ташкент медицина академиясе]]''
|
| 2007-10-02
|-
| 2016
| [[Илнур Миргалиев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1976-10-25
| [[Якуп (Кушнарин районы)|Якуп]]
| [[Акмулла исемендәге Башкортстан дәүләт педагогика университеты|Мифтахетдин Акмулла исемендәге Башкорт дәүләт педагогика университеты]]<br/>[[Шиһабетдин Мәрҗани исемендәге Тарих институты|Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Шиһабетдин Мәрҗани исемендәге Тарих институты]]
| [[:commons:Category:Ilnur Mirgaleev|Ilnur Mirgaleev]]
|
|-
|
| [[Рифат Корбанов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-10-01
| [[Мирҗәм]]
| [[Н. Э. Бауман исемендәге Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе|Казан дәүләт ветеринария медицинасы академиясе]]
| [[:commons:Category:Rifat Dzhamal|Rifat Dzhamal]]
|
|-
| 1998
| [[Рүзәл Йосыпов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-09-14
| [[Кышкар]]
| ''[[:d:Q51841783|Казан җиңел сәнәгать техникумы]]''<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|-
|
| [[Илшат Ганиев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-01-03
| [[Шалты]]
| [[Казан дәүләт аграр университеты]]
| [[:commons:Category:Ilshat Ganiev|Ilshat Ganiev]]
| 2023-11-22
|-
| 1994
| [[Сәгъдә Фатыйхова]]
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1936-10-01
| [[Исәк (Буа районы)|Исәк]]
| [[Казан илкүләм тикшеренү технология университеты|Казан милли тикшеренү технология университеты]]
|
|
|-
|
| [[Дмитрий Таюрский]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1963-11-23
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Dmitry Tayursky|Dmitry Tayursky]]
|
|-
|
| [[Рифхәт Сәхәбетдинов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-09-21
|
|
|
|
|-
|
| [[Илдар Гыйләҗетдинов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-07-17
| [[Ташкент]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
|
| 2014-05-04
|-
|
| ''[[:d:Q111550169|Нургали Миңнеханов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-03-24
| [[Мамадыш кантуны]]
| [[Казан дәүләт аграр университеты]]
| [[:commons:Category:Nurgali Minnikhanov|Nurgali Minnikhanov]]
| 2001-02-17
|-
|
| [[Зөфәр Рәмиев|Рәмиев Зөфәр Зәйни улы]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-07-25
| [[Уразлы (Кама Тамагы районы)]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Zufar Rameev|Zufar Rameev]]
|
|-
|
| ''[[:d:Q112136860|Александр Шамов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-09-29
| [[Петропавел|Кызылъяр]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Aleksandr Shamov|Aleksandr Shamov]]
| 2020-11-07
|-
|
| ''[[:d:Q112181519|Илдар Аглуллин]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1959-01-23
| [[Күл Черкене]]<br/>[[Буа районы]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
| [[:commons:Category:Ildar Aglullin|Ildar Aglullin]]
|
|-
|
| ''[[:d:Q112439790|Рөстәм Дебердеев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-10-27
|
|
|
|
|-
| 1994
| [[Пётр Старостин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-07-24
| ''[[:d:Q24072187|Пӱнчэҥер (Марий Тӱрек кундем)]]''
| ''[[:d:Q24930137|Мари дәүләт педагогия университеты]]''
|
| 2012-07-03
|-
|
| ''[[:d:Q113897634|Михаил Черепанов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-12-12
| [[Ишем]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Mikhail Cherepanov|Mikhail Cherepanov]]
|
|-
| 2009
| [[Данис Нургалиев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-09-01
| [[Абдулла (Борай районы)|Абдулла]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q120280614|Мөхәммәт Хәйруллин]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-11-09
|
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Mukhamed Khairullin|Mukhamed Khairullin]]
|
|-
|
| [[Розалинда Мусина]]
|
| 1947-02-22
| [[Слуцк|Слутск]]
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q124769813|Александр Кессель]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-11-20
| [[Одесса]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
| 2003-06-23
|-
|
| ''[[:d:Q124798304|Ринат Галиев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-10-19
| [[Яңа Нәдер]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
| [[:commons:Category:Rinat Galeev|Rinat Galeev]]
| 2019-01-14
|-
| 2005
| ''[[:d:Q125251566|Гомәр Сабирҗанов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-04-20
| [[Яңа Фәйзулла]]
| [[И. Н. Ульянов исемендәге Сембер дәүләт педагогия университеты|Илья Николаевич Ульянов исемендәге Сембер дәүләт педагогия университеты]]<br/>''[[:d:Q4059245|СБКФ ҮК каршындагы иҗтимагый фәннәр академиясе]]''
| [[:commons:Category:Gumer Sabirzyanov|Gumer Sabirzyanov]]
|
|-
| 1994
| [[Габдерәхим Мөслинкин]]
|
| 1929-11-10
| [[Әстерхан]]
| ''[[:d:Q125558396|Высшее военно-морское училище инженеров оружия]]''
|
| 2017-02-11
|-
| 1994
| [[Рөстәм Габәшев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-05-10
| [[Уфа]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
| 2010-01-02
|-
| 1994
| [[Андрей Визел]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-10-19
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Казан сынлы сәнгать укуханәсе]]<br/>[[Казан илкүләм тикшеренү технология университеты|Казан милли тикшеренү технология университеты]]
|
| 2019-11-14
|-
| 1994
| [[Рамил Гәрәев]]
|
| 1942-02-26
| [[Түмерҗә]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
|
|
|-
| 1994
| [[Руфия Хафизҗанова]]
|
| 1949-01-02
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
|
|
|
|-
| 1994
| [[Госман Хәбибуллин (1937)]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-01-26
| [[Яңа Чаллы]]
| [[Казан дәүләт аграр университеты]]
|
| 2018-03-25
|-
| 1994
| [[Альвина Вафина]]
|
| 1940-12-08
| [[Мәскәү]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|-
| 1994
| [[Фуат Гарифуллин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-12-09
| [[Күл Черкене]]
| [[Казан илкүләм тикшеренү технология университеты|Казан милли тикшеренү технология университеты]]<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|-
| 1994
| [[Гаяз Сәхәпов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-01-14
| [[Яңа Нәдер]]
| [[Казан илкүләм тикшеренү технология университеты|Казан милли тикшеренү технология университеты]]<br/>[[Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясе]]
|
|
|-
| 1999
| [[Вәсил Хөсәенов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-03-03
| [[Копейск]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
| 2024-10-24
|-
| 2020
| ''[[:d:Q135976000|Рафаэль Валеев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-08-28
| [[Керкәле (Лениногорск районы)|Керкәле]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>[[Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты|Татарстан Фәннәр академиясенең Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты]]
| [[:commons:Category:Rafael Valeev|Rafael Valeev]]
|
|-
|
| ''[[:d:Q138752659|Рауфа Уразманова]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1936-02-22
| [[Можга|Мәжгә]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Моны да карагыз ==
{{Татарстан Республикасы дәүләт бүләкләре}}
{{Казанда узучы чаралар}}
[[Төркем:Татарстанның фән һәм техника өлкәсендәге Дәүләт бүләге]]
[[Төркем:Татарстанның дәүләт премияләре]]
1b2oj3c107rqtbv8uc8jue440p6quh4
Шаранга районы
0
125133
5839602
3522217
2026-05-05T12:24:44Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839602
wikitext
text/x-wiki
{{Административ берәмлек-2
|Төс1 = {{Төс/Русия}}
|Татар исеме = Шаранга районы
|Чын исем = {{lang-ru|Шарангский район}}
|Герб =
|Байрак =
|Герб киңлеге =
|Байрак киңлеге =
|Герб тасвирламасы =
|Байрак тасвирламасы =
|Ил = [[Русия]]
|lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec =
|lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec =
|region =
|type =
|уровень =
|CoordScale =
|Гимн =
|Статус = [[Район]]
|Регион төре =[[Өлкә]]
|Регион = [[Түбән Новгород өлкәсе]]
|Башкала = [[Шаранга]]
|ЭреШәһәрләр =
|Нигезләү = [[1929]]
|Юкка чыгу =
|Башлык =Саркисов Николай Григорий улы<ref>http://www.sharanga.nnov.ru/glava-administratsii-rayona/{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
|Башлык исеме = Район башлыгы
|Башлык2 =
|Башлык исеме2 =
|ТЭП =
|ТЭП елы =
|ТЭП буенча урын =
|Кеше башына ТЭП =
|Кеше башына ТЭП буенча урын =
|Тел =
|Телләр =
|Халык саны = 12 456 кеше
|Халык саны исәбе елы = 2010
|Халыктан % =
|Халык саны буенча урын =
|Халык тыгызлыгы =
|Халык тыгызлыгы буенча урын =
|Милли состав =
|Дини состав =
|Мәйдан = 1 595
|Мәйданнан % =
|Мәйдан буенча урын =
|Максималь биеклеге =
|Урта биеклеге =
|Минималь биеклеге =
|Киңлек =
|Озынлык =
|Харита = Sharangsky District on map of Nizhny Novgorod Region.svg
|Харита зурлыгы = 350px
|Административ берәмлек харитасы =
|Харита зурлыгы ае =
|Сәгат поясы = {{MSK+0}}
|Аббревиатура =
|ISO =
|Телефон коды =
|Почта индекслары =
|Интернет домены =
|Автомобиль номерлар коды = 52
|Сайт = http://www.sharanga.nnov.ru/
|Commons-та төркем =Sharangsky District of Nizhny Novgorod Oblast
|Искәрмә =
}}
'''Шаранга районы''' ({{lang-ru|Шарангский район}}, {{lang-mrj|Шӓрӓнгӓ кымдем}}) — [[Түбән Новгород өлкәсе]]нә керүче [[муниципаль район]].
Үзәге — [[Шаранга]] штб-ы.
== География ==
=== Чиктәшлек ===
{| class="wikitable"
|-
! Як !! Район яки регион
|-
| [[Төньяк]] || [[Тонкино районы]]
|-
| [[Көнбатыш]] || [[Воскресенское районы (Түбән Новгород өлкәсе)|Воскресенское районы]]
|-
| [[Көньяк]] || [[Мари Ил]] ([[Юрино районы]], [[Килемар районы]])
|-
| [[Көнчыгыш]] || [[Киров өлкәсе]] ([[Кикнур районы]], [[Санчурск районы]])
|}
== Тарих ==
Район [[1929 ел]]да [[Горький крае]]ның Котельнич округы составында барлыкка килә.
[[1934]]—[[1936]] елларда [[Киров крае]] составында, [[1936]]—[[1960]] елларда — [[Киров өлкәсе]] составында булган. [[1960 ел]]да [[Түбән Новгород өлкәсе]] составына күчерелгән.
[[1962 ел]]да [[Тонкино районы]] составына кертелә, [[1965 ел]]да торгызыла.
== Халык ==
{| class='standard' style='text-align: center;' width=63%
|- class='bright'
! [[1959]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus59_reg1.php</ref>!![[1970]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus70_reg1.php</ref> !! [[1979]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus79_reg1.php</ref> !! [[1989]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus89_reg1.php</ref> !! [[2002]]<ref name="ВПН2002">http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus02_reg1.php</ref> !! [[2010]]<ref name="ВПН2010">{{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/perepis2010/svod.xls |access-date=2014-01-17 |archive-date=2011-06-27 |archive-url=https://www.webcitation.org/5zkxwkUEt?url=http://www.gks.ru/free_doc/new_site/population/demo/perepis2010/svod.xls |dead-url=yes }}</ref>
|--- class='bright'
|28 036
|21 690
|17 287
|14 985
|13 743
| 12 456
|}
=== Милли состав ===
{| class='standard' style='text-align: center;' width=23%
|- class='bright'
! [[Милләт]] !! [[2002]]<ref>{{Citation |title=2002 ел сан алу базасы |url=http://std.gmcrosstata.ru/webapi/jsf/tableView/customiseTable.xhtml |access-date=2014-01-17 |archive-date=2015-09-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150915194436/http://std.gmcrosstata.ru/webapi/jsf/tableView/customiseTable.xhtml |dead-url=yes }}</ref>!! [[2010]]<ref>[http://std.gmcrosstata.ru/webapi/jsf/tableView/customiseTable.xhtml#] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150915194436/http://std.gmcrosstata.ru/webapi/jsf/tableView/customiseTable.xhtml |date=2015-09-15 }}
]</ref>
|- class='bright'
| [[руслар]] || 81,5%||81,7%
|- class='bright'
| [[чирмешләр]] || 17,4%||16,7%
|}
== Администраив бүленеш ==
# '''[[Шаранга|Шаранга шәһәр җирлеге]]'''
# Иске Рудка авыл җирлеге
# Кушнур авыл җирлеге
# Олы Рудка авыл җирлеге
# Олы Устинское авыл җирлеге
# Роженцово авыл җирлеге
# Черномуж авыл җирлеге
# Щенники авыл җирлеге
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
{{Түбән Новгород өлкәсе}}
[[Төркем:Түбән Новгород өлкәсе районнары]]
4axhjda4thbty5xh4ge21wq6bcwmtcv
Әтәш районы
0
127158
5839730
3480726
2026-05-06T03:35:33Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839730
wikitext
text/x-wiki
{{Административ берәмлек-2
|Төс1 = {{Төс/Русия}}
|Татар исеме = Әтәш районы
|Чын исем = {{lang-ru|Атяшевский район}}<br/>{{lang-myv|Отяжбуе}}<br/>{{lang-mdf|Атяшевань аймак}}
|Герб =
|Байрак =
|Герб киңлеге =
|Байрак киңлеге =
|Герб тасвирламасы =
|Байрак тасвирламасы =
|Ил = [[Русия]]
|lat_dir = |lat_deg = |lat_min = |lat_sec =
|lon_dir = |lon_deg = |lon_min = |lon_sec =
|region =
|type =
|уровень =
|CoordScale =
|Гимн =
|Статус = [[Район]]
|Регион төре =[[Республика]]
|Регион = [[Мордовия]]
|Башкала = [[Әтәш]]
|ЭреШәһәрләр =
|Нигезләү = [[1928]]
|Юкка чыгу =
|Башлык = Сурков Михаил Алексей улы<ref>http://www.atyashevorm.ru/organyi-mestnogo-samoupravleniya/administracziya/{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
|Башлык исеме = Район башлыгы
|Башлык2 =
|Башлык исеме2 =
|ТЭП =
|ТЭП елы =
|ТЭП буенча урын =
|Кеше башына ТЭП =
|Кеше башына ТЭП буенча урын =
|Тел =
|Телләр =
|Халык саны = 20 161 кеше
|Халык саны исәбе елы = 2010
|Халыктан % =
|Халык саны буенча урын =
|Халык тыгызлыгы =
|Халык тыгызлыгы буенча урын =
|Милли состав =
|Дини состав =
|Мәйдан = 1 095.8
|Мәйданнан % =
|Мәйдан буенча урын =
|Максималь биеклеге =
|Урта биеклеге =
|Минималь биеклеге =
|Киңлек =
|Озынлык =
|Харита =Location_Atyashevsky_District_Mordovia.svg
|Харита зурлыгы = 350px
|Административ берәмлек харитасы =
|Харита зурлыгы ае =
|Сәгать поясы = {{MSK+0}}
|Аббревиатура =
|ISO =
|Телефон коды =
|Почта индекслары =
|Интернет домены =
|Автомобиль номерлар коды = 13
|Сайт = http://www.atyashevorm.ru/
|Commons-та төркем =
|Искәрмә =
}}
'''Әтәш районы''' ({{lang-ru|Атяшевский район}}, {{lang-myv|Отяжбуе}}, {{lang-mdf|Атяшевань аймак}}) — [[Мордовия]] составына керүче [[муниципаль район]].
Үзәге — [[Әтәш]] шәһәр тибындагы бистәсе.
== География ==
=== Чиктәшлек ===
{| class="wikitable"
|-
! Як !! Район яки регион
|-
| [[Төньяк]] || [[Ардатау районы (Мордовия)|Ардатау районы]]
|-
| [[Көнчыгыш]] || [[Сембер өлкәсе]] ([[Сыры районы]])
|-
| [[Көньяк]] || [[Чамзинка районы]], [[Дубёнки районы]]
|-
| [[Көнбатыш]] || [[Ичалки районы]]
|}
== Халык ==
{| class='standard' style='text-align: center;' width=63%
|- class='bright'
! [[1959]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus59_reg1.php</ref> !! [[1970]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus70_reg1.php</ref> !! [[1979]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus79_reg1.php</ref> !! [[1989]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus89_reg1.php</ref> !! [[2002]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus02_reg1.php</ref> !! [[2010]]<ref>http://demoscope.ru/weekly/ssp/rus10_reg1.php</ref>
|- class='bright'
| 47 898 || 38 868 || 32 811 || 27 437 || 22 889 || 20 161
|}
== Демография ==
{{ Халык саны | Атяшевский район }}
=== Милли состав ===
{| class='standard' style='text-align: center;' width=23%
|- class='bright'
! Милләт !! [[2002]]<ref>{{Citation |title=2002 ел сан алу базасы |url=http://std.gmcrosstata.ru/webapi/jsf/tableView/customiseTable.xhtml |access-date=2014-04-10 |archive-date=2017-11-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171111042357/http://std.gmcrosstata.ru/webapi/jsf/tableView/customiseTable.xhtml |dead-url=yes }}</ref>!! [[2010]]<ref>{{Citation |title=НАЦИОНАЛЬНЫЙ СОСТАВ НАСЕЛЕНИЯ РЕСПУБЛИКИ МОРДОВИЯ, ВЛАДЕНИЕ ЯЗЫКАМИ И ГРАЖДАНСТВО. ИТОГИ ВСЕРОССИЙСКОЙ ПЕРЕПИСИ НАСЕЛЕНИЯ 2010 ГОДА |url=http://mrd.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/mrd/resources/e5f7ba004f2f0c4a9ad8da3a99b5ae2d/%D1%81%D0%B1%D0%BE%D1%80%D0%BD%D0%B8%D0%BA+928.pdf |access-date=2014-04-10 |archive-date=2018-10-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20181025025131/http://mrd.gks.ru/wps/wcm/connect/rosstat_ts/mrd/resources/e5f7ba004f2f0c4a9ad8da3a99b5ae2d/%D1%81%D0%B1%D0%BE%D1%80%D0%BD%D0%B8%D0%BA+928.pdf |dead-url=yes }}</ref>
|- class='bright'
| [[мордва]] ||67,9% || 84,9%
|- class='bright'
| [[руслар]] || 31,4% || 14,5%
|}
== Административ бүленеш ==
* '''[[Әтәш|Әтәш шәһәр җирлеге]]'''
# Алово авыл җирлеге
# Андреевка авыл җирлеге
# Әтәш авыл җирлеге
# Олы Манадыш авыл җирлеге
# Вежне-Чукалы авыл җирлеге
# Вечерлей авыл җирлеге
# Дюрки авыл җирлеге
# Каменка авыл җирлеге
# Капасово авыл җирлеге
# Киржеман авыл җирлеге
# Козловка авыл җирлеге
# Лобаски авыл җирлеге
# Мордва Сыресе авыл җирлеге
# Наборные-Сыреси авыл җирлеге
# Покровское авыл җирлеге
# Рус Дубровкисы авыл җирлеге
# Сабанчы авыл җирлеге
# Селищи авыл җирлеге
# Тарасово авыл җирлеге
# Ушаковка авыл җирлеге
# Шейн-Майдан авыл җирлеге
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
{{Мордовия}}
[[Төркем:Әтәш районы|*]]
5y0im88pud39qoau5r48mmzy6eu0hlp
Россия Федерациясе саклану министрлыгы
0
149569
5839647
5807160
2026-05-05T16:18:50Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839647
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
'''Россия Федерациясе саклану министрлыгы''' ({{lang-ru|Министерство обороны Российской Федерации, Минобороны РФ}}) — Россия Федерациясе башкарма хакимиятенең дәүләт органы. Саклану өлкәсендә дәүләт сәясәтне һәм саклану яктан башкарма хакимиятенең башка дәүләт органнарның, федераль министрлыкларның һәм РФ субъектларның башкарма хакимиятенең дәүләт органнарның эшчәнлекне килештерү буенча эшне тормышка ашыра.
== Буйсынган оешмалар ==
{{notice|Түбәндәге төзмә кешеләр һәм роботлар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P749 wd:Q1146492}
|section=
|sort=p571
|columns=p571:нигезләнү,p18,label:Исем,p131:урнашуы}}
{| class='wikitable sortable'
! нигезләнү
! сурәт
! Исем
! урнашуы
|-
| 1777-11
|
| ''[[:d:Q16636713|Россия Федерациясе гидрография хезмәте]]''
|
|-
| 1919
| [[Файл:VU MO RF.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q13416137|РФ Саклану министрылыгының хәрби университеты]]''
| [[Мәскәү]]
|-
| 1919-02-22
| [[Файл:Казанское высшее военное командное училище.jpg|center|128px]]
| [[Казан танк университеты|Казан югары хәрби башлыклар уку йорты]]
| [[Казан]]
|-
| 1923
|
| ''[[:d:Q32140|Армиянең үзәк спорт клубы]]''
| [[Мәскәү]]
|-
| 1930-02-06
| [[Файл:Wiki Red Army Theater Moscow.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1958711|Русия әрмесенең Үзәк академия театры]]''
| ''[[:d:Q2626320|Мещанский районы]]''
|-
| 1948
| [[Файл:Celebration of Order of Zhukov to 39th Separate Railway Brigade 11.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q48942292|39 нчы аерым тимер юл бригадасы]]''
|
|-
| 1951
|
| ''[[:d:Q4481733|Федераль махсус төзелеш агентлыгы]]''
|
|-
| 1992-05-07
| [[Файл:Здания ГРУ.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q115782|Баш күзләү идарәсе]]''
| [[Мәскәү]]
|-
| 1992-06-10
|
| ''[[:d:Q4315169|Россия Федерациясе Хәрби көчләренең Үзәк штаб җитәкчесе]]''
| [[Мәскәү]]
|-
| 1994-04-05
|
| ''[[:d:Q4397940|Россия Федерациясе ракета һәм артиллерия фәннәре академиясе]]''
|
|-
| 2001-06-01
| [[Файл:Image 7900-900 by mil.ru.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1703142|Россия Федерациясе космик гаскәре]]''
| [[Россия]]
|-
| 2004-03-09
|
| ''[[:d:Q4481691|Федераль техник һәм экспорт контроль хезмәте]]''
| [[Мәскәү]]
|-
| 2008
|
| ''[[:d:Q4329665|Оборонсервис]]''
|
|-
| 2018-07-30
|
| ''[[:d:Q56308159|Россия Федерациясе Хәрби көчләренең Баш хәрби-сәяси идарәсе]]''
|
|-
| 2022-10-19
| [[Файл:Logo teroborona belgorod.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q121076617|Territorial defense (Russia)]]''
|
|-
| 2023
|
| ''[[:d:Q126097398|African Corps]]''
| ''[[:d:Q3777|Ouagadougou]]''
|-
| 2025-05-09
|
| ''[[:d:Q136773451|7th Reconnaissance-strike regiment of Unmanned systems]]''
| ''[[:d:Q4209927|Калиновское сельское поселение]]''
|-
| 2025-11-12
|
| ''[[:d:Q136757674|Unmanned Systems Forces of Russia]]''
| [[Мәскәү]]
|}
{{Wikidata list end}}
== Министрлар ==
{{notice|Түбәндәге төзмә кешеләр һәм роботлар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P39 wd:Q17287317. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p39/Q17287317/p580
|columns=p39/Q17287317/p580:башлый,p18,label:Исем,p569,p69,p512}}
{| class='wikitable sortable'
! башлый
! сурәт
! Исем
! туу датасы
! әлма-матер
! академик дәрәҗә
|-
| 2012-11-06
| [[Файл:Official portrait of Sergey Shoigu with awards (cropped).jpg|center|128px]]
| [[Сергей Шойгу]]
| 1955-05-21
| ''[[:d:Q4239246|Красноярск дәүләт техника университеты]]''
| ''[[:d:Q17744738|икътисад фәннәре кандидаты]]''
|-
| 1992-03-16
| [[Файл:Борис Николаевич Ельцин-1.jpg|center|128px]]
| [[Борис Ельцин]]
| 1931-02-01
| ''[[:d:Q1938341|Урал дәүләт техника университеты]]''<br/>[[Урал федераль университеты|Беренче Россия президенты Борис Николаевич Ельцин исемендәге Урал федераль университеты]]
|
|-
| 2001-03-28
| [[Файл:Sergei Ivanov2016 (cropped).jpg|center|128px]]
| [[Сергей Иванов (1953)|Сергей Иванов]]
| 1953-01-31
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''<br/>''[[:d:Q1978570|Тышкы разведка академиясе]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q42415980|Беларусь Республикасы Милли иминлек академиясе]]''
|
|-
| 1992-05-18
| [[Файл:Evstafiev-pavel-grachev-1994w.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q238754|Павел Грачёв]]''
| 1948-01-01
| ''[[:d:Q1934911|РФ КК Генераль штабы хәрби академиясе]]''<br/>''[[:d:Q1968714|Армия генералы Василий Филиппович Маргелов исемендәге Рязань гвардия югары һава десант җитәкчелек укуханәсе]]''<br/>''[[:d:Q14404494|М. В. Фрунзе исемендәге хәрби академия]]''<br/>''[[:d:Q2387454|Илкүләм авиация университеты]]''
| ''[[:d:Q4287124|Medal "To a Warrior-Internationalist from the Grateful Afghan People"]]''
|-
|
| [[Файл:Arakcheev Alexey Andreevich.jpg|center|128px]]
| [[Алексей Аракчеев]]
| 1769-09-23<br/>1769-10-04
| ''[[:d:Q15646808|Икенче кадетлар корпусы]]''
|
|-
| 2007-02-15
| [[Файл:Serdukov01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q316583|Анатолий Сердюков]]''
| 1962-01-08
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q17281072|икътисад фәннәре докторы]]''
|-
|
| [[Файл:Франц Крюгер - портрет князя А. С. Меншикова.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q374393|Александр Меньшиков]]''
| 1787-08-25
|
|
|-
|
| [[Файл:Alexei Polivanov.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q550281|Алексей Поливанов]]''
| 1855-03-04
| ''[[:d:Q16680888|Николай мөһәндисләр укуханәсе]]''
|
|-
| 1997-05-22
| [[Файл:ID-Sergeyev-01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q740269|Игорь Сергеев]]''
| 1938-04-20
| ''[[:d:Q1934911|РФ КК Генераль штабы хәрби академиясе]]''<br/>''[[:d:Q4114348|Бөек Пётр исемендәге Стратегик максатлардагы ракета гаскәрләренең хәрби академиясе]]''<br/>''[[:d:Q16334349|П. С. Нахимов исемендәге хәрби-диңгез көчләре академиясе]]''
| ''[[:d:Q17281125|техник фәннәр докторы]]''
|-
|
| [[Файл:Mikhail Kolesnikov 4.jpg|center|128px]]
| [[Михаил Колесников (хәрби башлык)]]
| 1939-06-30
| ''[[:d:Q4334739|Омск танк инженерлары институты]]''
|
|-
| 1996-07-17
| [[Файл:Игорь Родионов.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2386458|Игорь Родионов]]''
| 1936-12-01
| ''[[:d:Q1934911|РФ КК Генераль штабы хәрби академиясе]]''
|
|-
|
| [[Файл:Alexander Rediger.jpeg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2394380|Александр Редигер]]''
| 1853-12-31
| ''[[:d:Q2996600|Генераль штаб академиясе]]''
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q2585740|Константин Кобец]]''
| 1939-07-16
| ''[[:d:Q1341318|Элемтә хәрби академиясе]]''<br/>''[[:d:Q1934911|РФ КК Генераль штабы хәрби академиясе]]''
| ''[[:d:Q17281186|хәрби фәннәр дуктыры]]''
|-
| 2024-05-14
| [[Файл:Belousov-HR.jpg|center|128px]]
| [[Андрей Белоусов]]
| 1959-03-17
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q17281072|икътисад фәннәре докторы]]''
|-
|
| [[Файл:Alexander I. Verkhovsky.jpeg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4109115|Александр Верховский]]''
| 1886-12-09<br/>1886-11-27
| ''[[:d:Q2996600|Генераль штаб академиясе]]''<br/>''[[:d:Q2624043|Пажлар корпусы]]''
|
|-
|
| [[Файл:Dolgorukov Vasily Vladimirovich.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4164706|Василий Долгоруков]]''
| 1667<br/>1667-01
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Шулай ук карагыз ==
* [[Россия Федерациясе кораллы көчләре]]
{{Федераль министрлыклар, агентлыклар һәм хезмәтләр}}
[[Төркем:Россия Федерациясе федераль министрлыклары]]
[[Төркем:Россия кораллы көчләре]]
dvyaz32m24qj7794s8mgfyrfohwcla2
Эрнст Гельмс
0
156970
5839671
4110320
2026-05-05T20:48:03Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839671
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем = Эрнст Гельмс<br/>''Ernst Helms''
| рәсем = Гельмс.jpg
| рәсем_зурлыгы =
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы =
| тулы исем = Эрнст Брунович Гельмс
| һөнәр = куючы - рәссам, сәхнә бизәүче, карикатурист
| туу датасы = 15.08.1912
| туу җире = [[Мәскәү]], [[Россия империясе]]
| гражданлык = [[Россия империясе]] → [[СССР|ССРБ]]
| милләт = [[алман]]
| үлем датасы = 02.02.1992
| үлем җире = [[Казан]]
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын =
| балалар =
| бүләк һәм премияләр = {{Тукай бүләге}} ([[1967]]) [[Хөрмәт Билгесе ордены]]
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
'''Эрнст Гельмс''' (тулы исеме Эрнст Брунович Гельмс, ''[[алман]]ча'' ''Ernst Helms'') – сынлы сәнгать остасы, Тукай бүләге иясе, театр рәссамы.
== Тәрҗемәи хәле. ==
[[ел|1912]] елның 15 (27) августында [[Мәскәү]]дә туган. [[ел|1992]] елның 2 февралендә [[Казан]]да вафат.<ref>http://www.millattashlar.ru/index.php/%D0%93%D0%B5%D0%BB%D1%8C%D0%BC%D1%81_%D0%AD%D1%80%D0%BD%D1%81%D1%82_%D0%91%D1%80%D1%83%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87</ref> [[ел|1934]] елдан рәссам булып эшли.Белемне башта [[Мәскәү]]дә Изогиз остаханәләрендә һәм «Крокодил» журналында А.А. Рудаковтан алган.[[ел|1935]] - [[ел|1939]] елларда [[Мәскәү]]дә рәссамнарның белемен күтәрү институтында Ю. Пименов, П. Вильямс, А. Лентулов кул астында укый.[[ел|1939]] елдан [[Мәскәү]]дә «Мосдревмебель трестының җиһаз остаханәләрендә баш рәссам, гражданнар һава флотының Үзәк йортында интерьерлар проектлау буенча баш рәссам булып эшли.<ref>{{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://artru.info/ar/4119/ |access-date=2014-08-09 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305003752/http://artru.info/ar/4119/ |dead-url=yes }}</ref>
[[ел|1942]] елда [[Мәскәү]]дән [[Казан]]га күчеп килә. "Сатира тәрәзәләре" («Окна сатиры») өчен плакатлар ясый.
[[СССР|ССРБ]] Рәссамнар берлеге әгъзасы ([[ел|1944]]).[[ел|1945]] елдан В.И.Качалов исемендәге Казан Зур драма театрында: башта театрның рәссам-куючысы, [[ел|1964]] елдан театрның баш рәссамы. Бөтенсоюз театр җәмгыятенең (''урысча'' ВТО)[[Татарстан]] бүлекчәсенең һәм [[Татарстан]]ның Рәссамнар берлегенең театр рәссамнары бүлегенең рәисе, «Зур [[Идел]]» күргәзмәсен оештыру идарәсе әгъзасы буларак, күргәзмәләр оештыру эшендә зур көч куя: [[Мәскәү]]дә һәм [[Казан]]да 12 махсуслашкан күргәзмә уза.
== Катнашкан күргәзмәләре. ==
90 нан артык күргәзмәдә катнашкан, шуның эчендә:
* [[Мәскәү]]дә сатирикларның Бөтенсоюз күргәзмәсе ([[ел|1952]])
* Кино һәм театр рәссамнарының Бөтенсоюз күргәзмәләре ([[ел|1956]], [[ел|1958]], [[ел|1967]], [[ел|1979]])
* [[Мәскәү]]дә [[РСФСР]] ның 16 автономияле республикасы күргәзмәсе ([[ел|1971]])
* [[Мәскәү]]дә театр рәссамнары күргәзмәсе ([[ел|1977]])
* 10 шәхси күргәзмәсе
== «[[Чаян]]» белән хезмәттәшлек. ==
[[ел|1951]] елдан «[[Чаян]]» журналы белән хезмәттәшлек итә.<ref>Веб-сайт: http://chayan-journal.ru</ref>
Сатирик рәсемнәр ясау остасы булып таныла.<ref>{{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://www.cartoonia.ru/entsiklopediya-karikatury/g/gelms-ernst-helms-ernst |access-date=2014-08-09 |archive-date=2015-03-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150318052301/http://cartoonia.ru/entsiklopediya-karikatury/g/gelms-ernst-helms-ernst |dead-url=yes }}</ref> Мәсәлләрнең билгеле каһарманнарының сурәтләрен кулланып, рәсемнәренең эчтәлеген каһкаһәле итә. Рәсемнәре Совет тынычлыкны яклау комитетының Мактау кәгазе белән билгеләнә.Күргәзмәләрдә катнаша:
* Халыкара “Сатира тынычлык өчен көрәштә” күргәзмәсе ([[Мәскәү]], [[Ленинград]], [[Һелсинки]], [[Польша]], [[Куба]]) ([[ел|1969]], [[ел|1973]])
* [[Габрово]]да халыкара сатира һәм юмор күргәзмәсе ([[ел|1973]])
== Иҗаты ==
Э.Гельмс [[Казан]]да һәм башка бик күп шәһәрләрдә - [[Свердловск]], [[Киев]], [[Пермь]], [[Краснодар]], [[Сарытау]], [[Воронеж]]да 300 дән артык драма, комедия, опера, балет, оперетта, телеспектакль, цирк һәм эстрада программаларының бизәлешен тәэмин итә. В.И.Качалов исемендәге Казан Зур драма театры белән бергә сәхнә бизәлеше фәненең барлык баскычларын – 40- елларның иллюзор- сәнгатьтән ерак корылмаларыннан хәзерге заманның көтелмәгән бизәкле, ләкин тирән мәгънәле декорацияләренә кадәр юлны үтә.<ref>http://stdtatar.ru/e-b-gelms/{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
=== Бизәгән спектакльләре. ===
* Качалов театрында: Греков “Яшь гвардия” ([[1947 ел|1947]]), Дьяконов “Бирнәле туй” ([[1950 ел|1950]]), Арбузов “Иркутск тарихы” ([[1960 ел|1960]]), Штейн “Океан” ([[1961 ел|1961]], [[1965 ел|1965]]), [[Әнвәр Бикчәнтәев]], [[Рөстәм Кутуй]] “Синең өчен...хәтерлибез” ([[1967 ел|1967]]), [[Максим Горький|М. Горький]] “Тормыш төбендә” ([[1968 ел|1968]]), М. Булгаков “Йөгерү” ([[1969 ел|1969]]), [[Кәрим Тинчурин]] “[[Җилкәнсезләр]]” ([[1969 ел|1969, [[Федор Достоевский|Ф. Достоевский]] “Җинаять һәм җәза” ([[1972 ел|1972]]), У. Гибсон “Әйе яки юк”([[1977 ел|1977]]), [[Владимир Маяковский|В. Маяковский]] “Мунча” ([[1978 ел|1978]], [[Диас Вәлиев]] “Дәвам” ([[1978 ел|1978]])
* [[Галиәсгар Камал]] исемендәге [[Татар дәүләт академия театры]]нда: [[Нәкый Исәнбәт]] [[Мулланур Вахитов (спектакль, 1948)|«Мулланур Вахитов»]] ([[1948 ел|1948]]), [[Нәкый Исәнбәт]] “Дүрт кыю” ([[1962 ел|1962]]), [[Чыңгыз Айтматов]] “Гүзәлем Әсәл” ([[1967 ел|1967]]), Дворецкий “Читтән килгән кеше” ([[1973 ел|1973]])
* [[Муса Җәлил]] исемендәге [[Татар дәүләт опера һәм балет театры]]нда: [[Җәүдәт Фәйзи]]. “[[Башмагым (спиктәкел, 1942)|Башмагым]]” ([[1969 ел|1969]])<ref>''Н. Саттарова''. Эрнст Брунович Гельмс (''китапта'':''В. Аршинов, Ю. Петров''. Халык рәссамнары. Казан, 1979)</ref>
* [[Казан]] курчак театрында: [[Алексей Толстой|А. Толстой]] “Алтын ачкыч” ([[1944 ел|1944]]) – [[Казан]]га килгәч эшләгән беренче эше
Китапларны рәсемнәр белән бизәү өлкәсендә дә эшли:[[Габдулла Тукай]] “Кисекбаш”<ref name="izo-museum.ru">http://izo-museum.ru/article/2013/02/01/teatr-ernsta-gelmsa</ref>, А. Пушкин “Алтын әтәч”, Л. Толстой “Өч аю” ([[1944]]), С. Маршак “12 ай” ([[ел|1953]])
Сынлы сәнгать картиналары да бар: [[1950 ел|1950]] - [[1960 ел]]гы [[Казан]] күренешләре шәлкеме, “Паркта яз” ([[1954 ел|1954]]), “[[Кырым]]. Гурзуф” ([[1960]]), “Комарово. Болытлы көн” ([[1962 ел|1962]]), “[[Берлин]]. Шпрее аркылы күпер” ([[1965]]) - пейзаж сурәтләре, [[Рига]], [[Львов]], [[Вилнүс]], [[Краков]], [[Праһа]], [[Дрезден]] күренешләре
== Мактаулы исемнәре ==
[[Татарстан Республикасының Атказанган сәнгать эшлеклесе|Татарстан АССРның атказанган сәнгать эшлеклесе]] ([[1956]]). [[Татарстан АССР]]ның халык рәссамы ([[1960]]). [[РСФСР]]ның атказанган рәссамы ([[1974]]). [[Татарстан]]ның [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] ([[1967]]) – [[Чыңгыз Айтматов]] әсәре буенча [[Галиәсгар Камал]] исемендәге Татар дәүләт драма театрында куелган спектакльнең сәхнә бизәлеше өчен<ref>Габдулла Тукайга багышланган махсус сайт http://www.gabdullatukay.ru/rus/index.php?option=com_content&task=view&id=1433&Itemid=38{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
* Хезмәтләре [[Татарстан]]ның Сынлы сәнгать һәм Милли музеенда, Качалов театрының музеенда һәм кызы Р.Э. Гельмста саклана.<ref name="izo-museum.ru"/>
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
<small>1. Червонная С. М. Художники Советской Татарии (биографический справочник). Казан, 1975.
2. М.Е.Ильина «Татарская энциклопедия» Казань, Институт Татарской энциклопедии АН РТ, 2002-14
3. Выставка произведений заслуженного деятеля искусств Татарской АССР Э. Б. Гельмса. Каталог, М., 1958;
4. Художники "Чаяна", Л., 1960;
5. Файнберг А. Б., Художники Татарии, Л., 1983.
6. "Художники народов СССР", т. 2.
7. М. Андреев (Москва), сайт "Немцы России"</small>
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* http://art16.ru/gallery2/v/artgal/vystavka-teatr-ernsta-gelmsa/DSC03985.jpg.html
== Моны да карагыз ==
{{Татарстан Республикасының Атказанган сәнгать эшлеклесе}}
{{Тукай премиясе лауреатлары 1950-1960}}
{{Татарстан Республикасының Халык рәссамнары}}
{{DEFAULTSORT:Гельмс, Эрнст}}
[[Төркем:Татарстан рәссамнары]]
[[Төркем:Тукай премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:ТАССР атказанган сәнгать эшлеклеләре]]
[[Төркем:РСФСР атказанган рәссамнары]]
[[Төркем:ТАССР халык рәссамнары]]
pjnpyli80uhskhvfir3g71jdjqwf1ie
Юрий Федотов
0
157223
5839678
5522706
2026-05-05T22:21:11Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839678
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем = Юрий Федотов
| рәсем =Юрий Федотов.jpg
| рәсем_зурлыгы =
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы =
| тулы исем = Юрий Степанович Федотов
| һөнәр = театр артисты
| туу датасы = 17.08.1938
| туу җире = [[Казан]], [[СССР|ССРБ]]
| милләт = [[рус]]
| үлем датасы = 06.10.2008
| үлем җире = [[Казан]]
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын = I - Наталья Брюно, II - Людмила Маклакова
| балалар = кызы Елена<ref name="каз@нские истории сайты">[http://history-kazan.ru/kazan-vchera-segodnya-zavtra/istoriya-v-litsakh/zhzl-kazanskaya-seriya/6374-926 каз@нские истории сайты]</ref>
| бүләк һәм премияләр = {{Тукай бүләге}} ([[1981]])<br/>[[Муса Җәлил премиясе]]
| сайт =
| башка мәгълүмат = [[Россия]]нең халык артисты ([[1996]]).
}}
{{Фш|Федотов}}
'''Юрий Федотов''', Юрий Степан улы Федотов ({{Lang-ru|Юрий Степанович Федотов}}; ''[[1938 ел]]ның [[17 август]]ы, [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]], [[Россия Совет Федератив Социалистик Республикасы|РСФСР]], [[Татарстан Автономияле Совет Социалистик Республикасы|ТАССР]], [[Казан]] — [[2008 ел]]ның [[6 октябрь|6 октябре]], [[Россия|РФ]], [[Татарстан|ТР]], [[Казан]]'') — театр артисты, [[Муса Җәлил премиясе]], [[Тукай премиясе]] иясе.
== Тәрҗемәи хәле ==
[[1938 ел]]ның 17 августында [[Казан]] шәһәрендә туган.
[[1957 ел]]да В.И. Качалов исемендәге [[Казан дәүләт академия рус Зур драма театры]]на кабул ителә, ярдәмче төркемдә уйный башлый һәм театрның әйдәп баручы артистына кадәр үсә. Әлеге театр каршындагы театр студиясен ([[1961]]) тәмамлый<ref>http://www.kino-teatr.ru/teatr/acter/ros/46304/bio/</ref>.
[[2008 ел]]да вафат.
== Иҗаты ==
Театр сәхнәсендә иҗат иткән ярты гасыр дәвамында 200 дән артык, [[Россия]] театр сәнгатенең алтын фондына кергән, [[Татарстан]]ның мәдәни тормышында вакыйга буларак кабул ителгән рольләрдә уйный. Замандашлар образлары тамашачыны намуслы, тугрылыклы булулары һәм артистның ихлас уены белән җәлеп итә.
==== ''Рольләре'' ====
<small>
* Сатаров (“''Дәвам''” [[Диас Вәлиев]])
* [[Муса Җәлил]] (“''Х көне''” [[Диас Вәлиев]])
* Абабий (“''Изгеләрдән изге''” И. Друце)
* Леня Шиндин (“''Без, түбәндә кул куючылар''” М. Гельман)
* Иван (“''Иван һәм мадонна''” А. Кудрявцев)
* Иван Позднышев (“''Күкрәп яуган арада''” А. Штейн)
* Троян (“''Астория” кунакханәсе''” А. Штейн)
* Петровский (“''Большевиклар''” М. Шатров)
* Самсон Большов (“''Банкрот''” А.Островский)
* Михаил Зыков (“''Зыковлар''” [[Максим Горький]])
* Голубков (“''Чабу''” М. Булгаков)
* граф Алексей Орлов (“''Патша авы''” Л. Зорин)
* президент фон Вальтер (“''Мәкер һәм мәхәббәт''” Ф. Шиллер)
* Жорж Дюруа (“''Сөйкемле дус''” Г. Мопассан)
* Тевье-сөтче (“''Искә алу догасы''” Г. Горин)
* Федор патша (“''Падишаһ Федор Иоан улы''” А.Толстой)
* Тимофей («''Чит кеше белән гаилә портреты''” С. Лобозеров)
* Эрвин Паркер («''Америка себеркесе, яки Россия буйлап исерек ата белән сәяхәт''” И. Квирикадзе)
* Хлопов («''Ревизор''» Н. В. Гоголь)
* Лоби («''Ханымның килүе''” Ф. Дюрренматт)<ref>http://www.strast10.ru/node/145{{Deadlink|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.</small>
'''''Юрий Федотов''''': '''''Кайдадыр укыганым бар: туган җирнең икмәген ашарга, туган як чишмәсенең суын эчәргә кирәк дип. Менә шуның өчен дә мин Одесса театрына китмәдем. Кира Муратова чакырса да. Станислав Говорухин чакырса да.'''''
== Бүләкләре, мактаулы исемнәре ==
* [[Россия]]нең халык артисты ([[1996]]).
* [[Татарстан АССР]]ның халык артисты.
* [[Татарстан]]ның [[Муса Җәлил премиясе|Муса Җәлил исемендәге дәүләт премиясе]] — П. Нилинның “''Явызлык''” әсәре буенча куелган спектакльдә ''Венька Малышев''ны уйнаган өчен<ref>[http://history-kazan.ru/kazan-vchera-segodnya-zavtra/istoriya-v-litsakh/zhzl-kazanskaya-seriya/6374-926 каз@нские истории сайты]</ref>.
* [[Татарстан]]ның [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] ([[1981]]) — В.И. Качалов исемендәге [[Казан дәүләт академия рус Зур драма театры]]нда М. Шатровның “''Большевиклар''” һәм А. Штейнның ''“Астория” кунакханәсе''” спектакльләрендә баш каһарманнарны уйнаган өчен.
* [[Хөрмәт Билгесе ордены]].
* [[Хезмәт Кызыл Байрагы ордены]].
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Әдәбият ==
* Диана Геворгян. Юрий Федотов: Тратиться надо в нашей профессии. “Казань” журналы өчен, 16 октябрь, 2009 ел.
== Cылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [http://www.gabdullatukay.ru/rus/index.php?option=com_content&task=view&id=1406&Itemid=81 Габдулла Тукайга багышланган махсус портал]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
== Моны да карагыз ==
{{Тукай премиясе лауреатлары 1970-1980}}
{{Татарстан Республикасының Халык артисты}}
{{DEFAULTSORT:Федотов, Юрий}}
[[Төркем:Тукай премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Җәлил премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Россиянең халык артистлары]]
[[Төркем:Татарстанның халык артистлары]]
5asz0gyno0qy12w1y5kfdonpt6nvsap
Чуаш әдәбияты
0
157237
5839651
3082973
2026-05-05T17:37:05Z
~2026-20951-15
60255
5839651
wikitext
text/x-wiki
Руник язуын җуйган [[чуаш халкы]] ХIХ гасырның 70нче елларында рус графикасындагы язуга күчә. Аның авторы – беренче чуаш мәгърифәтчесе [[Иван Яковлев]]. И.Яковлев (1848-1930) [[1875 ел]]да [[Казан үнивирситите|Казан университеты]]н тәмамлый. «Әлифба»сының кереш сүзендә ул шундый фикер яза: «Руслар, татарлар, чуашлар - барысы да кешеләр». Ул заманда татарлар, чуашлар һәм башкалар иң гадәти хокуктан – белем алудан, бигрәк тә дөньяви фәннәрне өйрәнүдән мәхрүм ителделәр. Русиядә бары бер милләт - руслар гына өстенлекле булып килде. И.Яковлев тырышлыгы белән [[Сембер]]дә 1868 елда [[Чуаш укытучылар мәктәбе]] һәм губернада берничә чуаш мәктәбе ачылган. М.Федоров 1878 елда Казан укытучылар институтында берьеллык курс тәмамлый. Шул ук елда ул «Арзюри» («[[Арчура]]») балладасын иҗат итә.<ref>Галимуллин Ф.Г., Табигыйлеккә хилафлык бит216</ref>
Чуаш әдәбияты 19-20 гасыр чигендә үсеш кичерә. Әдәбиятка [[Бәләбәй өязе]]ндә туган [[Константин Иванов]], [[Тәтеш өязе]]ннән [[Михаил Сеспель]] киләләр.
[[1905 ел]]ның ахырында Казанда [[Хыпар|«Хыпар»]] («Хәбәр») исемле газета чыгарырга рөхсәт алалар. Дөрес, ул ике елдан соң ябыла. Ун елдан соң, ягъни 1917 елда, ул яңадан чыга башлый. Әмма аның сәяси юнәлеше үзгәрә, инде ул инкыйлабны хупламаган язмалар бастыра башлый. Шуның өчен большевикларга уңай мөнәсәбәттә торучылар [[Канаш (газета)|«Канаш»]] («Киңәш») газетасын чыгара башлыйлар. Аңа да Казанда нигез салына. Билгеле булганча, 1920 елда [[Чуаш автономияле өлкәсе]] төзелә. Шуннан соң «Канаш» газетасы, Чуаш нәшрияты, Чуаш милли театры Казаннан Чабаксарга күчерелә.<ref>Галимуллин Ф.Г., Табигыйлеккә хилафлык бит217</ref>
Егерменче елларда һәм аннан соң да чуаш шагыйрьләренә [[Һ.Такташ]] йогынтысы зур булды. Һ.Такташ чуаш иҗатчылары белән очрашуларга теләп бара, аралашулардан үзенә дә күп нәрсә ала. Шундый аралашуларның берсе 1930 елның 20 июлендә була. Ул анда болай ди: «Безне аерган нәрсә - телләр аерымлыгы, ләкин бу аерымлык безгә комачауламый, аерым милләтләрнең культура эшчеләре тудырган уңышлар белән файдаланырга да киртә була алмый. чуаш язучылары тудырган, пролетариат өчен кыйммәтле булган әсәрләр татар пролетариатына рухи азык булган кебек, татар пролетар язучылары тудырган әсәрләр дә чуаш пролетариатының социализм өчен булган көрәшендә көчле корал булып хезмәт итә ала.<ref>Галимуллин Ф.Г., Табигыйлеккә хилафлык бит218</ref>
1920нче елларда әдәбиятка [[Чистай өязе]]ннән [[Педер Хузангай|П.Хузангай]] (1907-1970), [[Бәләбәй өязе]]ннән [[Яков Ухсай|Я.Ухсай]] (1911-1986) киләләр.
1928 елда [[Татарстан АССР|Татарстанда]] «Күрше милләтләр әдәбиятыннан» дигән серия чыгару башлана. Аның беренче китабы «Чуаш әдәбияты» дип атала. Аны З.Бәшири төзи, үзе үк әсәрләрне татар теленә тәрҗемә итә. Җыентыкка H.Шелеби (Полорусов Николай Иванович), Н.Шубосинни (Васильев Николай Васильевич), Хумма Семен (Фомин Семен Фомич), П.Хузангай (Хузангай Петр Петрович, ''казанлы'' дигән сүз)), Н.Васянка (Васянка Никифер Тарасович), В.Алагер (Осипов Василий Осипович), Трубина Марфа Дмитриевна кебек авторларның әсәрләре тупланган. [[Шәрәф Мөдәррис|Ш.Мөдәррис]] чуаш әдәбияты классигы К.Ивановның «Нарспи» әсәрен татарчага тәрҗемә итеп бастырды.<ref>Галимуллин Ф.Г., Табигыйлеккә хилафлык бит227</ref>
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
==Чыганаклар==
* [http://www.tatknigafund.ru/books/821/read#page215 Табигыйлеккә хилафлык Галимуллин Ф.Г. Табигыйлеккә хилафлык. Нәшрият: Татарстан китап нəшрияты, 2004 ел.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130702123418/http://www.tatknigafund.ru/books/821/read#page215 |date=2013-07-02 }} 215-228 битләр
[[Төркем:Телләр буенча әдәбият]]
[[Төркем:Чуаш теле]]
[[Төркем:Русия телләрендәге әдәбият]]
cbmi0z2f15ruwqomhf6kw27urp15kei
5839652
5839651
2026-05-05T17:38:43Z
~2026-20951-15
60255
5839652
wikitext
text/x-wiki
Руник язуын җуйган [[чуаш халкы]] ХIХ гасырның 70нче елларында рус графикасындагы язуга күчә. Аның авторы – беренче чуаш мәгърифәтчесе [[Иван Яковлев]]. И.Яковлев (1848-1930) [[1875 ел]]да [[Казан үнивирситите|Казан университеты]]н тәмамлый. «Әлифба»сының кереш сүзендә ул шундый фикер яза: «Руслар, татарлар, чуашлар - барысы да кешеләр». Ул заманда татарлар, чуашлар һәм башкалар иң гадәти хокуктан – белем алудан, бигрәк тә дөньяви фәннәрне өйрәнүдән мәхрүм ителделәр. Русиядә бары бер милләт - руслар гына өстенлекле булып килде. И.Яковлев тырышлыгы белән [[Сембер]]дә 1868 елда [[Чуаш укытучылар мәктәбе]] һәм губернада берничә чуаш мәктәбе ачылган. М.Федоров 1878 елда Казан укытучылар институтында берьеллык курс тәмамлый. Шул ук елда ул «Арзюри» («[[Арчура]]») балладасын иҗат итә.<ref>Галимуллин Ф.Г., Табигыйлеккә хилафлык бит216</ref>
Чуаш әдәбияты 19-20 гасыр чигендә үсеш кичерә. Әдәбиятка [[Бәләбәй өязе]]ндә туган [[Константин Иванов]], [[Тәтеш өязе]]ннән [[Михаил Сеспель]] киләләр.
[[1905 ел]]ның ахырында Казанда [[Хыпар|«Хыпар»]] («Хәбәр») исемле газета чыгарырга рөхсәт алалар. Дөрес, ул ике елдан соң ябыла. Ун елдан соң, ягъни 1917 елда, ул яңадан чыга башлый. Әмма аның сәяси юнәлеше үзгәрә, инде ул инкыйлабны хупламаган язмалар бастыра башлый. Шуның өчен большевикларга уңай мөнәсәбәттә торучылар [[Канаш (газета)|«Канаш»]] («Киңәш») газетасын чыгара башлыйлар. Аңа да Казанда нигез салына. Билгеле булганча, 1920 елда [[Чуаш автономияле өлкәсе]] төзелә. Шуннан соң «Канаш» газетасы, Чуаш нәшрияты, Чуаш милли театры Казаннан Чабаксарга күчерелә.<ref>Галимуллин Ф.Г., Табигыйлеккә хилафлык бит217</ref>
Егерменче елларда һәм аннан соң да чуаш шагыйрьләренә [[Һ.Такташ]] йогынтысы зур булды. Һ.Такташ чуаш иҗатчылары белән очрашуларга теләп бара, аралашулардан үзенә дә күп нәрсә ала. Шундый аралашуларның берсе 1930 елның 20 июлендә була. Ул анда болай ди: «Безне аерган нәрсә - телләр аерымлыгы, ләкин бу аерымлык безгә комачауламый, аерым милләтләрнең культура эшчеләре тудырган уңышлар белән файдаланырга да киртә була алмый. чуаш язучылары тудырган, пролетариат өчен кыйммәтле булган әсәрләр татар пролетариатына рухи азык булган кебек, татар пролетар язучылары тудырган әсәрләр дә чуаш пролетариатының социализм өчен булган көрәшендә көчле корал булып хезмәт итә ала.<ref>Галимуллин Ф.Г., Табигыйлеккә хилафлык бит218</ref>
1920нче елларда әдәбиятка [[Чистай өязе]]ннән [[Педер Хузангай|П.Хузангай]] (1907-1970), [[Бәләбәй өязе]]ннән [[Яков Ухсай|Я.Ухсай]] (1911-1986) киләләр.
1928 елда [[Татарстан АССР|Татарстанда]] «Күрше милләтләр әдәбиятыннан» дигән серия чыгару башлана. Аның беренче китабы «Чуаш әдәбияты» дип атала. Аны [[Зариф Бәшири|З.Бәшири]] төзи, үзе үк әсәрләрне татар теленә тәрҗемә итә. Җыентыкка H.Шелеби (Полорусов Николай Иванович), Н.Шубосинни (Васильев Николай Васильевич), Хумма Семен (Фомин Семен Фомич), П.Хузангай (Хузангай Петр Петрович, ''казанлы'' дигән сүз)), Н.Васянка (Васянка Никифер Тарасович), В.Алагер (Осипов Василий Осипович), Трубина Марфа Дмитриевна кебек авторларның әсәрләре тупланган. [[Шәрәф Мөдәррис|Ш.Мөдәррис]] чуаш әдәбияты классигы К.Ивановның «Нарспи» әсәрен татарчага тәрҗемә итеп бастырды.<ref>Галимуллин Ф.Г., Табигыйлеккә хилафлык бит227</ref>
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
==Чыганаклар==
* [http://www.tatknigafund.ru/books/821/read#page215 Табигыйлеккә хилафлык Галимуллин Ф.Г. Табигыйлеккә хилафлык. Нәшрият: Татарстан китап нəшрияты, 2004 ел.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130702123418/http://www.tatknigafund.ru/books/821/read#page215 |date=2013-07-02 }} 215-228 битләр
[[Төркем:Телләр буенча әдәбият]]
[[Төркем:Чуаш теле]]
[[Төркем:Русия телләрендәге әдәбият]]
7v4nxl1l6pr3vbvcbfd2q4xiwu8ugvl
5839653
5839652
2026-05-05T17:48:51Z
~2026-20951-15
60255
5839653
wikitext
text/x-wiki
Руник язуын җуйган [[чуаш халкы]] ХIХ гасырның 70нче елларында рус графикасындагы язуга күчә. Аның авторы – беренче чуаш мәгърифәтчесе [[Иван Яковлев]]. И.Яковлев (1848-1930) [[1875 ел]]да [[Казан үнивирситите|Казан университеты]]н тәмамлый. «Әлифба»сының кереш сүзендә ул шундый фикер яза: «Руслар, татарлар, чуашлар - барысы да кешеләр». Ул заманда татарлар, чуашлар һәм башкалар иң гадәти хокуктан – белем алудан, бигрәк тә дөньяви фәннәрне өйрәнүдән мәхрүм ителделәр. Русиядә бары бер милләт - руслар гына өстенлекле булып килде. И.Яковлев тырышлыгы белән [[Сембер]]дә 1868 елда [[Чуаш укытучылар мәктәбе]] һәм губернада берничә чуаш мәктәбе ачылган. М.Федоров 1878 елда Казан укытучылар институтында берьеллык курс тәмамлый. Шул ук елда ул «Арзюри» («[[Арчура]]») балладасын иҗат итә.<ref>Галимуллин Ф.Г., Табигыйлеккә хилафлык бит216</ref>
Чуаш әдәбияты 19-20 гасыр чигендә үсеш кичерә. Әдәбиятка [[Бәләбәй өязе]]ндә туган [[Константин Иванов]], [[Тәтеш өязе]]ннән [[Михаил Сеспель]] киләләр.
[[1905 ел]]ның ахырында Казанда [[Хыпар|«Хыпар»]] («Хәбәр») исемле газета чыгарырга рөхсәт алалар. Дөрес, ул ике елдан соң ябыла. Ун елдан соң, ягъни 1917 елда, ул яңадан чыга башлый. Әмма аның сәяси юнәлеше үзгәрә, инде ул инкыйлабны хупламаган язмалар бастыра башлый. Шуның өчен большевикларга уңай мөнәсәбәттә торучылар [[Канаш (газета)|«Канаш»]] («Киңәш») газетасын чыгара башлыйлар. Аңа да Казанда нигез салына. Билгеле булганча, 1920 елда [[Чуаш автономияле өлкәсе]] төзелә. Шуннан соң «Канаш» газетасы, Чуаш нәшрияты, Чуаш милли театры Казаннан Чабаксарга күчерелә.<ref>Галимуллин Ф.Г., Табигыйлеккә хилафлык бит217</ref>
Егерменче елларда һәм аннан соң да чуаш шагыйрьләренә [[Һ.Такташ]] йогынтысы зур булды. Һ.Такташ чуаш иҗатчылары белән очрашуларга теләп бара, аралашулардан үзенә дә күп нәрсә ала. Шундый аралашуларның берсе 1930 елның 20 июлендә була. Ул анда болай ди: «Безне аерган нәрсә - телләр аерымлыгы, ләкин бу аерымлык безгә комачауламый, аерым милләтләрнең культура эшчеләре тудырган уңышлар белән файдаланырга да киртә була алмый. чуаш язучылары тудырган, пролетариат өчен кыйммәтле булган әсәрләр татар пролетариатына рухи азык булган кебек, татар пролетар язучылары тудырган әсәрләр дә чуаш пролетариатының социализм өчен булган көрәшендә көчле корал булып хезмәт итә ала.<ref>Галимуллин Ф.Г., Табигыйлеккә хилафлык бит218</ref>
1920нче елларда әдәбиятка [[Чистай өязе]]ннән [[Педер Хузангай|П.Хузангай]] (1907-1970), [[Бәләбәй өязе]]ннән [[Яков Ухсай|Я.Ухсай]] (1911-1986) киләләр.
1928 елда [[Татарстан АССР|Татарстанда]] «Күрше милләтләр әдәбиятыннан» дигән серия чыгару башлана. Аның беренче китабы «Чуаш әдәбияты» дип атала. Аны [[Зариф Бәшири|З.Бәшири]] төзи, үзе үк әсәрләрне татар теленә тәрҗемә итә. Җыентыкка H.Шелеби (Полорусов Николай Иванович), Н.Шубосинни (Васильев Николай Васильевич), Хумма Семен (Фомин Семен Фомич), П.Хузангай (Хузангай Петр Петрович, ''казанлы'' дигән сүз)), Н.Васянка (Васянка Никифер Тарасович), В.Алагер (Осипов Василий Осипович), Трубина Марфа Дмитриевна кебек авторларның әсәрләре тупланган. [[Шәрәф Мөдәррис|Ш.Мөдәррис]] чуаш әдәбияты классигы К.Ивановның «Нарспи» әсәрен татарчага тәрҗемә итеп бастырды.<ref>Галимуллин Ф.Г., Табигыйлеккә хилафлык бит227</ref>
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
==Чыганаклар==
* [http://www.tatknigafund.ru/books/821/read#page215 Табигыйлеккә хилафлык Галимуллин Ф.Г. Табигыйлеккә хилафлык. Нәшрият: Татарстан китап нəшрияты, 2004 ел.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130702123418/http://www.tatknigafund.ru/books/821/read#page215 |date=2013-07-02 }} 215-228 битләр
[[Төркем:Телләр буенча әдәбият]]
[[Төркем:Чуаш теле]]
ixhnerwi76ov81rwn930geg2l2xwhbh
Шамил Шәйдуллин (рәссам)
0
157254
5839598
4247035
2026-05-05T12:12:56Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839598
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем = ''Шамил Шәйдуллин''
| рәсем = Ш.М.Шәйдуллин.jpg
| рәсем_зурлыгы = 250px
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы = Ш.М. Шәйдуллин
| тулы исем = Шамил Мортаза улы Шәйдуллин
| һөнәр = рәссам
| туу датасы = 01.08.1947
| туу җире = [[Берлек]], {{туу җире|Тәтеш районы|Тәтеш районында}}, [[Татарстан АССР]], [[РСФСР]], [[ССРБ]]
| милләт = [[татар]]
| үлем датасы = 4.08.2021
| үлем җире = [[РФ]], [[ТР]], {{үлем җире|Казан|Казанда}}
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын = ''«Татарстан» ДТРК мөхәррире''
| балалар = ''улы — журналист''.
| бүләк һәм премияләр = {{Тукай бүләге}}[[Файл:Заслуженный работник РТ.jpg|20px|ТР атказанган сәнгать эшлеклесе]][[Файл:NarodniIsoTatarstan.jpg|20px|Татарстанның халык рәссамы]]{{«Мәдәнияттәге казанышлары өчен» билгесе (Татарстан)}}
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
{{мәгънәләр|Шамил Шәйдуллин (мәгънәләр)}}
{{Башка мәгънәләр|төр=фамилия|Шәйдуллин}}
'''Шамил Шәйдуллин''', Шамил Мортаза улы Шәйдуллин (''[[1947 ел]]ның [[1 август]]ы, [[СССР]], [[РСФСР]], [[Татарстан АССР]], [[Тәтеш районы]], [[Берлек]] ― [[2021 ел]]ның [[4 август]]ы, [[РФ]], [[ТР]], [[Казан]]'') ― рәссам-нәкышче, [[Татарстан Республикасының Атказанган сәнгать эшлеклесе|Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе]] (1991), [[Татарстанның халык рәссамы|халык рәссамы]] (1997), [[Татарстанның Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] лауреаты (2000).
== Тәрҗемәи хәле ==
1947 елның 1 августында [[Татарстан АССР]]ның [[Тәтеш районы]] [[Берлек]] авылында туган.
[[Казан]] сәнгать училищесын ([[1968]], диплом эше – Валерий Тур “''Шәүлә белән сугыш''<ref>http://art16.ru/reportage/2013/11/18/prezentaciya-alboma-shamil-shaydullin-zhivopis-grafika)</ref>”),
И.Е. Репин исемендәге [[Ленинград]] сәнгать институтын ([[1974]], диплом эше – “''Бәйрәм''”<ref>{{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://artru.info/ar/39286/ |access-date=2014-08-22 |archive-date=2014-07-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140708192503/http://artru.info/ar/39286/ |dead-url=yes }}</ref>), [[Казан]]да [[Россия]] сәнгать академиясенең иҗат остаханәсен ([[1980]]) тәмамлый<ref>{{Citation |title=Минем йорт сайты |url=http://watan.su/rassamnar/rasem-sangate/shajdulin-shamil |access-date=2014-08-22 |archive-date=2014-07-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140706170223/http://watan.su/rassamnar/rasem-sangate/shajdulin-shamil |dead-url=yes }}</ref>.
[[2021 ел]]ның [[4 август]]ында 74 яшендә Казанда вафат<ref>[https://www.azatliq.org/a/31392927.html Татарстанның халык рәссамы Шамил Шәйдуллин вафат.] [[Азатлык радиосы]], 4.08.2021</ref>.
== Иҗаты ==
[[Татарстан]]ның сынлы сәнгате тарихына портрет, натюрморт, пейзаж һәм темалы картиналар ясау остасы булып керде. Милли бәйрәмгә багышланган ''“[[Сабантуй]]”'' ([[1974]]), нефть чыккан якларга багышланган ''“Нефть ягы. [[Лениногорски|Лениногорск]] промыслы”'' ([[1982]]) шәлкемнәрен иҗат итә.
''“Карт алмагач төбендә”,'' ''“[[Күки]]дә көз”,'' ''“Авылымда бәйрәм”'' әсәрләре яңалык булып кабул ителә. [[Габдулла Тукай]]га багышланган ''“Халык шагыйре”'' ''триптихы'', [[Россия]]нең бөек шагыйрьләренә багышланган ''“Чаптар атлар”'' , [[Казан ханлыгы]] җимерелүне сурәтләгән ''“[[Сөембикә]] патшабикә”'' әсәрләре игътибар үзәгендә булды.
Әсәрләре [[Татарстан]]ның сынлы сәнгать музеенда, [[Татарстан]] президенты каршындагы мәдәниятне үстерү фондында, [[Татарстан]]ның милли китапханәсендә, Милли мәдәният үзәгендә, ''“Хәзинә”'' милли сәнгать галереясендә саклана.
[[Ренат Харис]]: ''“Шамил Шәйдуллинның бөтен иҗатында шәрык фәлсәфәсе белән мәгъриб фәлсәфәсе үрелеп бара”''
[[Минтимер Шәймиев]]: ''“Шамил Шәйдуллин — ХХ гасырның иң бөек ун [[татар]] рәссамының берсе”<ref>http://www.tatar-inform.ru/news/2007/08/08/68651/?font=big</ref>''
[[Файл:Sabantuj1978.jpg|200px|thumb|right|''Ш. Шәйдуллин''. «Сабантуй». ''[[1978 ел|1978]]'']]
== Кызыклы факт ==
* [[Шамил Шәйдуллин]] турында ''“Кисть художника (Вернуться к самому себе)»'' ''кинофильмы'' төшерелгән<ref>{{Citation |title=ТатарКино |url=http://www.tatarkino.ru/%C2%AB%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%8C-%D1%85%D1%83%D0%B4%D0%BE%D0%B6%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0-(%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%BD%D1%83%D1%82%D1%8C%D1%81%D1%8F-%D0%BA-%D1%81%D0%B0%D0%BC%D0%BE%D0%BC%D1%83-%D1%81%D0%B5%D0%B1%D0%B5)%C2%BB.html |access-date=2014-08-22 |archive-date=2016-03-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160309041243/http://www.tatarkino.ru/%C2%AB%D0%BA%D0%B8%D1%81%D1%82%D1%8C-%D1%85%D1%83%D0%B4%D0%BE%D0%B6%D0%BD%D0%B8%D0%BA%D0%B0-(%D0%B2%D0%B5%D1%80%D0%BD%D1%83%D1%82%D1%8C%D1%81%D1%8F-%D0%BA-%D1%81%D0%B0%D0%BC%D0%BE%D0%BC%D1%83-%D1%81%D0%B5%D0%B1%D0%B5)%C2%BB.html |dead-url=yes }}</ref>.
== Цитата ==
{{цитата|автор=Шамил Шәйдуллин, ''рәссам''|Россиядә Тукай — шагыйрь генә түгел, ул татар милләтен {{comment|беркетә|цементлый}} торган гаять зур көч. Ә аңа багышланган рәсем күргәзмәсе хакимият игътибарыннан читтә калды. Туган көне 26 апрельдә, ә күргәзмә 27 сендә генә ачылды. Монда ТР мәдәният министрлыгы вәкилләре дә күренми. Миңа ТР рәссамнар берлеге өчен оят. Мин, бер яктан, бу «оешмаган» күргәзмәдә катнашканыма гарьләнәм, икенче яктан куанам, чөнки әйтәсе килгән фикеремне әйттем. Хәзер үк бу күргәзмәне ташлап китәм. Башкача ТР күләмендәге бер генә күргәзмәдә дә катнашмаячакмын<ref>[http://www.tatar-inform.ru/news/2011/04/27/268065/ Татарстан рәссамнары Тукай байрагы астында игътибар сорыйлар]</ref>.}}
== Мактаулы исемнәре, бүләкләре ==
* [[Татарстанның халык рәссамы]] ([[1997]]).
* [[Татарстан Республикасының Атказанган сәнгать эшлеклесе|Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе]] ([[1991]]).
* [[Татарстан]]ның [[Габдулла Тукай исемендәге дәүләт премиясе]] ([[2000]]) – ''“Яңа [[Сабантуй]]”'' рәсемнәр шәлкеме өчен.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
# ''“Шамил Шәйдуллин. Сынлы сәнгать. Графика”'' (''альбом'', [[татар]], [[инглиз]], [[рус теле]]ндә, ''төзүчесе'' ― Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклесе [[Розалина Шаһиева]]). [[Казан]]: Заман, [[2013]].
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [http://www.gabdullatukay.ru/rus/index.php?option=com_content&task=view&id=1421&Itemid=60 Габдулла Тукайга багышланган сайт]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://watan.su/rassamnar/rasem-sangate/shajdulin-shamil Минем йорт сайты] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140706170223/http://watan.su/rassamnar/rasem-sangate/shajdulin-shamil |date=2014-07-06 }}
* [http://izo-museum.ru/en/node/570 Сынлы сәнгать музее сайты]
* [http://www.evening-kazan.ru/news/narodnyy-hudozhnik-rt-shamil-shaydullin-obvinil-ministerstvo-kultury-v-provale-vystavki-v-chest Шамил Шайдуллин: Провал выставки в честь Г. Тукая.] [[Вечерняя Казань (газета)|«Вечерняя Казань»]], 28.04.2011{{ref-ru}}
== Моны да карагыз ==
{{Татарстан Республикасының Атказанган сәнгать эшлеклесе}}
{{Тукай премиясе лауреатлары 1990-2000}}
{{Татарстан Республикасының Халык рәссамнары}}
{{DEFAULTSORT:Шәйдуллин, Шамил}}
[[Төркем:Тукай премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Татар рәссамнары]]
[[Төркем:Татарстанның атказанган сәнгать эшлеклеләре]]
[[Төркем:Татарстанның халык рәссамнары]]
[[Төркем:«Мәдәнияттәге казанышлар өчен» билгесе (Татарстан) белән бүләкләнүчеләр]]
1x1jd02ob6wba2ed204mzs9q0qard1z
Шерман (танк)
0
158084
5839612
4795373
2026-05-05T13:04:55Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839612
wikitext
text/x-wiki
{{мәгънәләр|Шерман (мәгънәләр)}}
{{ Танк
| Модификация = Шерман
| Изображение = Sherman Dresden 1.jpg
| Пикселы = 300px
| Подпись =
| Классификация =
| Масса,т = 30,3
| Компоновка = отделение управления и трансмиссионное спереди, моторное сзади
| Экипаж = 5
| Десант =
| Годы разработки = [[1940]]
| Годы производства = [[1942]]—[[1945]]
| Годы эксплуатации = с [[1942]]
| Экземпляры = 49 234
| Длина,мм = 5893
| Длина с пушкой,мм =
| Ширина,мм = 2616
| Высота,мм = 2743
| Клиренс,мм = 432
| Тип брони = стальная гомогенная
| Лоб корпуса =
| Лоб корпуса (верх) = 51 / 56°
| Лоб корпуса (середина) =
| Лоб корпуса (низ) = 51 / 0—56°{{Чыганак:Отечественные бронированные машины 1941-1945|страницы=76}}
| Борт корпуса = 38 / 0°
| Борт корпуса (верх) =
| Борт корпуса (низ) =
| Корма корпуса = 38 / 0…10°
| Корма корпуса (верх) =
| Корма корпуса (середина) =
| Корма корпуса (низ) =
| Днище = 13—25
| Крыша корпуса = 19—25 / 83—90°
| Лоб башни = 76 / 30°
| Лоб рубки =
| Маска орудия = 89 / 0°
| Борт башни = 51 / 5°
| Борт рубки =
| Корма башни = 51 / 0°
| Корма рубки =
| Крыша башни = 25
| Крыша рубки =
| Активная защита =
| Динамическая защита =
| Калибр и марка пушки = 75-мм M3 (у М4), 76-мм М1 (у М4 (76)), 105-мм М4 (у М4 (105))
| Тип пушки = нарезная
| Длина ствола (калибры) = 36,5
| Боекомплект пушки = 97
| Углы ВН = −10…+25
| Углы ГН =
| Дальность стрельбы =
| Прицелы = телескопические M55, M38, перископический M4
| Пулемёты = {{nobr|1 × 12,7-мм}} [[Браунинг M2|M2HB]], {{nobr|2 × 7,62-мм}} [[Браунинг M1919|M1919A4]]
| Другое вооружение =
| Тип двигателя = [[звездообразный двигатель|радиальный]]<br />9‑[[Цилиндр (двигатель)|цилиндровый]] [[Карбюраторный двигатель|карбюраторный]] [[Система охлаждения двигателя внутреннего сгорания#Воздушное охлаждение|воздушного охлаждения]]
| Мощность двигателя, л.с. = 400 (395 европейских л. с.)
| Мощность двигателя, кВт = 290
| Скорость по шоссе, км/ч = 48
| Скорость по пересеченной местности, км/ч = 40
| Запас хода по шоссе, км = 190
| Запас хода по пересеченной местности, км =
| Удельная мощность, л.с./т = 13,0
| Тип подвески = сблокированная попарно, на вертикальных [[пружина]]х
| Ширина гусеницы, мм = 421
| Удельное давление на грунт, кг/кв.см = 0,96
| Преодолеваемый подъём =
| Преодолеваемая стенка, м = 0,6
| Преодолеваемый ров, м = 2,25
| Преодолеваемый брод, м = 1,0
| Основные операторы = {{АКШ байрагы}} {{Бөекбритания байрагы}} {{Байрак|ССРБ}}<br />{{Исраил байрагы}} {{Флаг Индии}} {{Флаг Пакистана}}
| Категория на Викискладе = M4 Sherman
}}
{{Мәгънәләр|Шерман}}
{{Мәгънәләр|М-4}}
'''M4 «Шерман»''' ({{lang-en|M4 Sherman}}) — [[Икенче бөтендөнья сугышы]] вакытында төп [[АКШ|американ]] [[уртача танкы]].
== Техник сыйфатламалары ==
=== Бәямәләре ===
* Озынлыгы, мм: 5893
== Модификациялар ==
* '''M4'''
* '''M4A1'''
* '''M4A2'''
== Әдәбият ==
* {{китап|автор=Барятинский М.|башлык=Израильские танки в бою|нәшрият=Яуза, Эксмо|год= 2012|страниц=224|isbn=978-5-699-54274-1|тираж=3000|ref=Барятинский, Израильские танки в бою}}
* {{Китап:Барятинский - Средний танк Шерман}}
* {{Китап:Барятинский - Средний танк Шерман 2006|ref=Барятинский, Вместе и против Т-34}}
* {{китап|автор=М. Коломиец, И. Мощанский.|башлык=Танки ленд-лиза|место=М.|нәшрият=ЭксПринт|год=2000}}
* {{китап|автор=В. Чобиток.|башлык=Ходовая часть танков. Подвеска|нәшрият=Техника и Вооружение, выпуск № 7|год=2005}}
* {{Китап:Боевые машины Уралвагонзавода. Т-34}}
* {{китап|автор= Роджер Форд |башлык= Танк "Шерман"|место= Москва |нәшрият= Экмо |год= 2007|страниц= 96 |серия= военная техника второй мировой войны|isbn=978-5-699-22906-2 |тираж=3000|ref=Форд, Танк Шерман}}
* {{китап|автор=Cooper, Belton Y.|башлык=Death Traps: The Survival of an American Armored Division in World War II|место=Novato, CA|нәшрият=Presidio|год=1998|isbn=0-89141-670-6}}
* {{китап|автор=David Fletcher.|башлык=Sherman Crab Flail Tank|нәшрият=Osprey Publishing|год=2007|isbn=978-1-84603-084-0}}
* {{китап|автор=R. P. Hunnicutt.|башлык=Sherman. A History of the American Medium Tank|нәшрият=Presidio Press|год=1992|isbn=0-89141-080-5}}
* {{китап|автор=Steven J. Zaloga.|башлык=Soviet Tanks and Combat Vehicles of World War Two|нәшрият=Weidenfeld & Nicholson military|год=1984|isbn=0-85368-606-8}}
* {{китап|автор=Steven J. Zaloga.|башлык=The M4 Sherman at War. The European Theatre 1942—1945|нәшрият=Armor at War Series, 7001, Concord Publications Company}}
* {{китап|автор=Steven J. Zaloga.|башлык=The Sherman Tank in US and Allied Service|нәшрият=Osprey Publishing|год=1984|isbn=0-85045-427-1}}
== Сылтамалар ==
{{Навигация|Викиҗыентык=M4 Sherman}}
* [http://www.iremember.ru/content/view/85/19/lang,ru/ Лоза Дмитрий Фёдорович. Воспоминания — танкисты] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100906202108/http://www.iremember.ru/content/view/85/19/lang,ru/ |date=2010-09-06 }}
* [http://web.inter.nl.net/users/spoelstra/g104/ Sherman Register] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210126134533/http://web.inter.nl.net/users/spoelstra/g104/ |date=2021-01-26 }}
* [http://www.onwar.com/tanks/usa/index.htm OnWar] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20040223060203/http://www.onwar.com/tanks/usa/index.htm |date=2004-02-23 }}
* [http://afvdb.50megs.com/usa/m4sherman.html «Шерман» на AFV Database]
* [http://www.wwiivehicles.com/usa/tanks-medium/m4.asp «Шерман» на WWII vehicles]
* [http://www.israeli-weapons.com/weapons/vehicles/tanks/sherman/Sherman.html «Шерман» на israeli-weapons.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20060512130147/http://www.israeli-weapons.com/weapons/vehicles/tanks/sherman/Sherman.html |date=2006-05-12 }}
* [https://web.archive.org/web/20040310085113/http://stef124.tripod.com/m4.htm M4 «Шерман» в Югославии]
* [http://www.armor.kiev.ua/Tanks/WWII/Sherman/ «Шерман» на Броне-сайте Василия Чобитка] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080224043337/http://armor.kiev.ua/Tanks/WWII/Sherman/ |date=2008-02-24 }}
* [http://www.peachmountain.com/5star/Tanks_Patton_Tanks_M4_tank.aspx M-4, Patton Tank Museum, USA]
* [http://www.peachmountain.com/5star/Tanks_Patton_Tanks_M4_tank2.aspx M-4A3E8, Patton Tank Museum, USA]
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
{{УртачаТанкИБС}}
{{АКШ БТТ ИБС}}
{{ССРБ БТТ ИБС (Ленд-лиз)}}
[[Төркем:Танклар]]
6nor94vitbh6p2ewj08qs18v0q1h2ao
Әхмәтсафа Дәүләтьяров
0
170981
5839735
4408622
2026-05-06T03:57:06Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839735
wikitext
text/x-wiki
{{Башка мәгънәләр|төр=фамилия|Дәүләтьяров}}
{{Шәхес
| исем = Әхмәтсафа Дәүләтьяров
| рәсем = Ә.М.Дәүләтьяров.jpg
| рәсем_зурлыгы = 200px
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы = Ә.М. Дәүләтьяров (1905-1938)
| тулы исем = Әхмәтсафа Мостафа улы Дәүләтьяров
| һөнәр = сәясәтче, мөхәррир, укытучы
| туу датасы = 12.06.1905
| туу җире = [[Ырынбур губернасы]] {{туу җире|Богырыслан өязе|Сакмар районында}} [[Татар Каргалысы]] [[авыл]]ы
| гражданлык = {{байраклаштыру|Россия империясе}}→<br/>{{байраклаштыру|РСФСР}}→<br/> {{байраклаштыру|ССРБ}}
| милләт = [[татар]]
| үлем датасы = 09.05.1938
| үлем җире = Казан
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын = Рабига Сарымсакова (''?-[[1943]], [[Мордовия]]'')
| балалар = ''уллары'' Марат, Марлис
| бүләк һәм премияләр =
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
{{Дәүләт эшлеклесе
| исем = Әхмәтсафа Дәүләтьяров
| чын исем =
| рәсем =
| автограф =
| тәртип =
| титул = [[Файл:Flag of Tatar ASSR (1954).svg|25px]] 7 нче [[ТАССР]] [[ХКШ]] рәисе
| байрак =
| байрак2 =
| чорбаш = [[1937 ел]]
| чоразак = [[1937 ел]]
| вице-президент =
| аңа кадәр = [[Кыям Абрамов]]
| дәвамчысы = [[Әмин Тынчеров]]
| тәртип2 =
| титул2 =
| байрак2 =
| байрак2_2 =
| чорбаш2 =
| чоразак2 =
| аңа кадәр2 =
| дәвамчысы2 =
| хезмәт еллары =
| иялек =
| дәрәҗә =
| гаскәр төре =
| фирка =
| белем =
| туу датасы =
| туу урыны =
| үлем датасы =
| үлем урыны =
| дин =
| сайт =
| Commons =
}}
'''Әхмәтсафа Дәүләтьяров''', Әхмәтсафа Мостафа улы Дәүләтьяров, {{lang-ru|Давлетьяров Ахметсафа Мустафович}} ([[1905]]-[[1938]]) — [[ТАССР]] [[ХКШ]] рәисе (''[[1937]]''). [[КПСС|ВКП (б)]] әгъзасы (''[[1924 ел]]дан'').
== Тәрҗемәи хәле ==
[[1905 ел]]ның [[12 июнь|12 июнендә]] [[Ырынбур губернасы]] [[Богырыслан өязе]] (''хәзерге'' [[Сакмар районы]]) [[Татар Каргалысы]] [[авыл]]ында туган.
== Октябрь инкыйлабы ==
Авылда беренчеләрдән булып [[комсомол]] оешмасына керә. Яшьләрне комсомолга ныграк җәлеп итү өчен, үзенең иптәше Саттар Ижбулдин белән берлектә комсомол-яшьләр итек тегү остаханәсе ачалар.
[[Ырынбур]] тирәсендә хәрәкәт итүче атаман Дутов [[казаклар]]ына каршы оештырылган махсус йөкләмәле хәрби отрядка (''ЧОН'') языла.
[[1921 ел]]ның [[көз]]ендә [[Ырынбур]]да ачылган [[Хөсәения мәдрәсәсе|Татар халык мәгарифе институтына]] (ТИНО) укырга керә. [[Муса Җәлил]] белән дуслаша, аның сәхнә әсәрләрен («''Кайнатма''», «''Бал тәпәне''») [[ислам|дин]]гә каршы көрәштә куллана. [[1924 ел]]да [[КПСС|фиркагә]] кабул ителә, аңа [[Ырынбур]] тире заводы клубында [[татар]] [[эшче]]ләре белән эшләү йөкләнелә.
[[1925 ел]]ның [[җәй|җәендә]] [[Урта Азия]]гә фирка эшенә җибәрелә. [[Үзбәкстан ССР]] [[КПСС|КП (б)]] [[Хивә]] округ комитетында статистика һәм мәгълүмат бүлеген җитәкли<ref>[http://www.tatpin.ru/karta.php?t=0&id=59] ''[[Республика Татарстан (гәҗит)|«Республика Татарстан»]]'', № 115-116 ,9 июнь 2005</ref>.
== Казанда ==
[[1927 ел]]да [[Казан]]га Татар коммунистчыл университетына укырга килә. Укып бетергәч, [[1930 ел]]ның [[гыйнвар]]ында [[Минзәлә кантоны]]на эшкә җибәрелә. Кантонның мәдәният-мәгариф бүлеге мөдире булып эшли.
[[1930 ел]]да [[ТАССР]]да кантоннар бетерелеп, районнар барлыкка килә. [[КПССның Татарстан өлкә комитеты|Фирка өлкә комитеты]] Ә. Дәүләтьяровны [[Казан]]га, Татар коммунистчыл университеттында укытырга чакыртып ала, әлеге уку йортында сәяси икътисадтан лекцияләр укый. [[1933 ел]]да аспирантура тәмамлый<ref>{{Citation |title=Edu.rt.ru сйтында |url=http://www.edurt.ru/index.php?rubrika=235&type=1&lang=1 |access-date=2015-09-29 |archive-date=2020-02-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200202205205/http://www.edurt.ru/index.php?rubrika=235&type=1&lang=1 |dead-url=yes }}</ref>.
[[1933 ел]]да МТСларда сәяси бүлекләр оештырылгач, үз теләге белән янәдән фирка эшенә күчә. Башта [[Минзәлә]] МТСы сәяси бүлеге башлыгы урынбасары була, соңыннан [[КПСС|фирканең]] [[Кызыл Йолдыз районы|Кызыл Йолдыз район]] комитеты сәркатибе итеп сайлана.
[[1936 ел]]ның [[гыйнвар]]ында [[Казан]]га чакыртып алына. Башта Татар дәүләт нәшриятында мөхәррир, аннары «[[Кызыл Татарстан]]» [[газета]]сының җаваплы мөхәррире була.
[[1937 ел]]ның [[16 сентябрь|16 сентябрендә]] [[ТАССР]] халык комиссарлары шурасы ([[ХКШ]]) рәисе итеп билгеләнә. Ике айдан кулга алына.
[[1938 ел]]ның [[9 май|9 маенда]]<ref>{{Citation |title=Башка версия дә бар |url=http://www.edurt.ru/index.php?rubrika=235&type=1&lang=1 |access-date=2015-09-29 |archive-date=2020-02-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200202205205/http://www.edurt.ru/index.php?rubrika=235&type=1&lang=1 |dead-url=yes }}</ref> ССРБ югары суды хәрби коллегиясе атарга хөкем итә<ref>[https://www.tatar-inform.ru/news/pamyat-ahmetsafa-iz-kargaly-10-sentyabrya-32-32920 Татаринформ сайтында]</ref>.
== Моны да карагыз ==
* [[Казанның канлы май 1938 корбаннары]]
== Әдәбият ==
# Хаклык аклаган исемнәр. Казан: [[Татарстан китап нәшрияты|ТКН]], 1991 ISBN 5-298-00652-3
# Борцы за счастье народное. Казан: [[Татарстан китап нәшрияты|ТКН]], 1983.
# Татарский энциклопедический словарь. Казань: Институт Татарской энциклопедии АН РТ, 1998.
== Сылтамалар ==
* [http://www.millattashlar.ru/index.php/%D0%94%D0%B0%D0%B2%D0%BB%D0%B5%D1%82%D1%8C%D1%8F%D1%80%D0%BE%D0%B2_%D0%90%D1%85%D0%BC%D0%B5%D1%82%D1%81%D0%B0%D1%84%D0%B0_%D0%9C%D1%83%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%84%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 Ә. Дәүләтьяров «Милләттәшләр» сайтында]
* [http://nailtimler.com/people_page/people_05d/davletyarov_ahmetsafa_mustafovich.html Ә. Дәүләтьяров «Чикләрсез татарлар» сайтында] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304204752/http://nailtimler.com/people_page/people_05d/davletyarov_ahmetsafa_mustafovich.html |date=2016-03-04 }}
* [http://www.edurt.ru/index.php?rubrika=235&type=1&lang=1 Татарстанның хөкүмәт рәисләре] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200202205205/http://www.edurt.ru/index.php?rubrika=235&type=1&lang=1 |date=2020-02-02 }}
* [http://lists.memo.ru/index5.htm ССРБда сәяси террор корбаннары] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121228114855/http://lists.memo.ru/index5.htm |date=2012-12-28 }}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
{{ТАССР җитәкчеләре}}
{{DEFAULTSORT:Дәүләтьяров, Әхмәтсафа}}
[[Төркем:Татарстан сәясәтчеләре]]
[[Төркем:Вуз укытучылары]]
[[Төркем:Сталин репрессияләре корбаннары]]
[[Төркем:Татарстан хөкүмәте рәисләре]]
55tuhef46tvj0lskudewzrij0daa5kb
Шаһвәли Башкиров
0
171321
5839608
4123793
2026-05-05T12:42:40Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839608
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем = Шаһвәли Башкиров
| рәсем = Ш.Г.Башкиров.jpg
| рәсем_зурлыгы = 200px
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы = Ш.Г. Башкиров (1894-1938)
| тулы исем = Шаһвәли Гали улы Башкиров
| һөнәр = сәясәтче, журналист
| туу датасы = 1894
| туу җире =
| гражданлык = {{байраклаштыру|Россия империясе}}→<br/>{{байраклаштыру|РСФСР|1918}}→<br/> {{байраклаштыру|ССРБ}}
| милләт = [[татар]]
| үлем датасы = 09.05.1938
| үлем җире =
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын = Разия Госман кызы, ''укытучы''
| балалар = ''улы'' [[Шамил Башкиров|Шамил]] (''[[1927]]-[[2010]]''), ''профессор-физик''<br/>''кызы'' Гөлбикә
| бүләк һәм премияләр =
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
<small>{{мәгънәләр|Башкиров}}</small>
'''Шаһвәли Башкиров''', Шаһвәли (''вариант'': Шаһивәли<ref>{{Cite web |url=http://lists.memo.ru/d3/f448.htm |title=Сәяси золым корбаннары исемлеге |accessdate=2015-10-21 |archivedate=2017-10-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171006072558/http://lists.memo.ru/d3/f448.htm }}</ref> Гали улы Башкиров, {{lang-ru|Башкиров Шагивали (Шахвали) Галеевич}} (''[[1894]]-[[1938]]'') — сәясәтче, Татарстан АССР юстиция халык комиссары, мәгариф халык комиссары ([[1934]]-[[1937]]), Татарстан АССР прокуроры. [[КПСС|РКП (б)]] әгъзасы (''[[1918]]-[[1936]]'').
== Тәрҗемәи хәле ==
[[1894 ел]]да [[Казан губернасы]] [[Мамадыш өязе]] (''хәзерге'' [[Кукмара районы]]) [[Камышлы (Кукмара районы)|Камышлы]] [[авыл]]ында туган. [[Карт Кыя]] [[авыл]]ы мәктәбен, [[Мамадыш]] мәктәбен тәмамлаган.
== Хезмәт юлы ==
[[1913]]-[[1915 ел]]ларда [[Казан]]да кибеттә приказчик. [[1915 ел]]да [[Вятка губернасы]] [[Малмыж өязе]] [[Нократ Аланы]] [[авыл]]ында кибеттә эшли. [[1915]]-[[1918 ел]]ларда [[әрме|хәрби хезмәттә]], 95 нче пехота полкында ефрейтор.
== Октябрь инкыйлабы ==
[[1918 ел]]ның [[яз]]ыннан [[Мамадыш өязе]] [[Камышлы (Кукмара районы)|Камышлы]] [[авыл]]ында ярлылар комитеты сәркатибе. [[Мамадыш өязе]] [[Люга]] [[авыл]]ында волость кулланучылар кооперациясе бухгалтеры.
== Ватандашлар сугышы ==
[[1918 ел]]ның [[декабрь|декабреннән]] [[Кызыл Армия]]дә. [[Казан]]да [[ислам|мөселман]] командалык курслары сәркатибе, [[КПСС|РКП (б)]]ның [[батальон]] һәм полк башлангыч бүлекчәләре рәисе, полк командиры ярдәмчесе вазифаларында.
== ТАССР төзелү ==
[[1921 ел]]ның [[җәй|җәеннән]] [[Татарстан АССР]] игенчелек буенча халык комиссариатында нәшрият бүлеген җитәкли. [[Игенче (журнал)|«''Игенче''»]] журналын чыгаруда турыдан-туры катнаша.
[[1922 ел]]ның [[яз]]ыннан [[Буа кантоны]] башкарма комитеты рәисе. [[Буа кантоны|Кантонда]] [[ачлык|ачларга ярдәм итү]] комитеты рәисе. Соңрак [[КПСС|РКП (б)]] [[Буа кантоны|Буа кантон]] комитеты рәисе.
== Казанда ==
* [[Татарстан АССР]] сәүдә эшләре буенча халык комиссары урынбасары.
* [[Татарстан АССР]] эшче-крестьян инспекциясе халык комиссары урынбасары.
* [[Татарстан АССР]] авыл хуҗалыгын кредитлау шурасы (''Татселькредсоюз'') рәисе.
* [[Татарстан АССР]] юстиция халык комиссары.
* [[Татарстан АССР]] прокуроры.
* [[Татарстан АССР]] авыл хуҗалыгы кооперациясе идарәсе рәисе.
* [[Татарстан АССР]] дәүләт нәшрияты (''Татгосиздат'') рәисе.
* [[КПССның Татарстан өлкә комитеты|РКП (б) өлкә комитетында]] авыл хуҗалыгы бүлеге мөдире.
* [[1930]]-[[1933]] [[Татарстан АССР]] промысел кооперациясе шурасы җитәкчесе.
* [[1934]]-[[1937]] [[Татарстан АССР]] халык мәгарифе халык комиссары, бер үк вакытта «''[[Мәгариф]]''» журналы, «''[[Уку Ударниге]]''» [[газета]]сы мөхәрририятләрен җитәкли.
* [[1937]] «Союзкинохроника»ның [[Казан]] студиясе директоры.
== Хезмәтләре ==
Ш.Г. Башкиров. 1929-1930 елларда Татарстан Совет Социалистик Републикасында промкооперациянең эш нәтиҗәләре һәм аның алдында торган бурычлар. [[Казан]]: ТДН, [[1932]].
== [[Сталин репрессияләре|Репрессия]] ==
[[1936 ел]]ның [[җәй|җәендә]] [[КПСС|ВКП (б)]] үзәк комитетының «''троцки-зиновьевчыл инкыйлабка каршы блокның террорчыл эшчәнлеге турында''» ябык хатын тикшергәндә, мәгариф халык комиссары Ш. Башкиров оппозиционерлар [[Мөхетдинов]] һәм [[Галә Ходаяров]]ны яклауда гаепләнә, [[1937 ел]]ның [[апрель|апрелендә]] эшеннән азат ителә. [[1937 ел]]ның [[август]]ында [[НКВД]] тарафыннан кулга алына. [[1938 ел]]ның [[9 май|9 маенда]] [[СССР|ССРБ]] югары суды хәрби коллегиясе, «''уң троцкичыл, милләтчелек белән сугарылган террор оешмасының җитәкчеләреннән берсе''» булуда гаепләп, иң югары җәзага хөкем итә<ref>{{Citation |title=Все адреса.орг сайтында |url=http://www.vse-adresa.org/book-of-memory/bukva-1/name-39/surname-143/repression-46 |access-date=2015-10-21 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305102942/http://www.vse-adresa.org/book-of-memory/bukva-1/name-39/surname-143/repression-46 |dead-url=yes }}</ref>. [[1957 ел]]да аклана.
== Гаиләсе ==
Хатыны Разия Госман кызы, математика укытучысы, «''ватанын саткан кешенең гаилә әгъзасы''» буларак, [[1938 ел]]да репрессияләнә, 8 ел тоткынлыкка хөкем ителә. [[1956 ел]]да аклана.
Улы [[Шамил Башкиров|Шамил Шаһвәли улы]] (''[[1927]]-[[2010]]''), галим-физик, физика-математика фәннәре докторы (''[[1970]]''), професор (''[[1971]]''), [[ТР ФА]] мөхбир-әгъзасы (''[[1994]]''), РСФСР атказанган фән эшлеклесе (''[[1980]]'').
Оныклары Казан мәктәпләрендә укытучы булып эшли.
== Хәтер ==
[[Кукмара|Кукмара шәһәрендә]] урамга исеме бирелгән.
== Моны да карагыз ==
* [[Казанның канлы май 1938 корбаннары]]
== Чыганаклар ==
# Татарский энциклопедический словарь. Казань: Институт Татарской энциклопедии АН РТ, 1998.
# Национальный архив Республики Татарстан. Фонд Р-3622, опись 1, дело 198.
# Возвращенные имена. Документальные очерки. – Казань, 1990
# Хаклык аклаган исемнәр. Казан: ТКН, 1991. ISBN 5-298-00652-3
# Г.Р. Кәримова. К вопросу о реализации суверенных прав ТАССР (20-е годы ХХ века). Казан, «''Ученые записки КФУ''», том 153, кн.3, 2011.
== Сылтамалар ==
* [http://www.uznal.org/book_of_memory.php?bukva=1&name=39&surname=143&repression=46 Татарстан җөмһүриятенең хәтер китабы]
* [http://www.millattashlar.ru/index.php/%D0%91%D0%B0%D1%88%D0%BA%D0%B8%D1%80%D0%BE%D0%B2_%D0%A8%D0%B0%D0%B3%D0%B8%D0%B2%D0%B0%D0%BB%D0%B8_%D0%93%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87 Ш.Г. Башкиров «''Милләттәшләр''» сайтында]
* [http://netess.ru/3knigi/1149053-1-nauchniy-tatarstan-22013-udk-34091-smelo-bralsya-lyubuyu-novuyu-rabotu-bagautdinov-doktor-yuridicheskih-nauk-chlen-korrespo.php Ф.Н. Баһаветдинов. Һәр яңа эшкә кыю тотынды.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210227234640/http://netess.ru/3knigi/1149053-1-nauchniy-tatarstan-22013-udk-34091-smelo-bralsya-lyubuyu-novuyu-rabotu-bagautdinov-doktor-yuridicheskih-nauk-chlen-korrespo.php |date=2021-02-27 }} ''[[Научный Татарстан (журнал)|«Научный Татарстан»]]'', 2013, 2 нче сан.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
{{ТАССР министрлары}}
{{DEFAULTSORT:Бшкиров, Шаһвәли}}
[[Төркем:Сәяси репрессия корбаннары]]
[[Төркем:Татар сәясәтчеләре]]
[[Төркем:Халык комиссарлары]]
[[Төркем:Татарстан АССР министрлары]]
[[Төркем:Мөхәррирләр]]
[[Төркем:Татарстанның юстиция министрлары]]
brv67sfltfkhfnzucgma2jlzzjwbkza
Шәмсия Азанова
0
171375
5839622
5819004
2026-05-05T14:26:41Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839622
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем = Шәмсия Азанова
| рәсем =
| рәсем_зурлыгы = 250px
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы = Ш.А. Азанова (''1902-1992'')
| тулы исем = Шәмсия Азан кызы Азанова (''Сәгыйдуллина'')
| һөнәр = мөхәррир
| туу датасы = 1902
| туу җире = [[Казан губернасы]], {{туу җире|Казан өязе|Яшел Үзән районында}}, [[Акъегет (Яшел Үзән районы)|Акъегет]]
| гражданлык = {{байраклаштыру|Русия империясе}}↓<br/>{{байраклаштыру|РСФСР}}↓<br/> {{байрак|СССР}} [[СССР]]↓<br/> {{байрак|Россия}} [[РФ]]
| милләт = [[татар]]
| үлем датасы = 1992
| үлем җире = [[РФ]], [[ТР]], {{үлем җире|Казан|Казанда}}
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын = [[Миңгәрәй Сәгыйдуллин|М. Сәгыйдуллин]] (1900—1938)
| балалар = ''улы'' Рафаэль, ''кызы'' Луиза (''игезәкләр'')
| бүләк һәм премияләр = «Бөек Ватан сугышында фидакарь хезмәт өчен» медале (''[[1946]]'')
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
''{{Башка мәгънәләр|төр=фамилия|Сәгыйдуллин}}''
'''Шәмсия Азанова''', Шәмсия Азан кызы Азанова ('''''[[Шәмсия Сәгыйдуллина|Сәгыйдуллина]]''''') (1902—1992) — [[КПСС|коммунистлар фиркасе]] хезмәткәре, журналист, «[[Азат хатын]]» журналы баш мөхәррире (1928—1931). [[КПСС|ВКП (б)]] әгъзасы (1919 елдан).
== Тәрҗемәи хәле ==
1902 елда [[Казан губернасы]] [[Казан өязе]] (''хәзерге'' [[Яшел Үзән районы]]) [[Акъегет (Яшел Үзән районы)|Акъегет]] авылында туган. Ун яше тулгач, [[Вологда]] шәһәрендә асрау булып хезмәт итә башлый. Йорт хуҗаларының тәкъдиме белән мәктәпкә укырга керә. 1922 елда [[Казан]]да II баскыч фирка-шура мәктәбен тәмамлый.
== Казанда ==
1922 елдан [[КПССның Татарстан өлкә комитеты|ВКП (б) өлкә комитетында]] хатын-кызлар бүлегендә инструктор, соңрак әлеге бүлекнең мөдире булып эшли. 1928—1931 елларда ''[[Азат хатын]]'' журналының баш мөхәррире була. Казанның сәнәгать үзәге саналган Елга аръягы фирка район комитеты сәркатибе [[Миңгәрәй Сәгыйдуллин]] белән таныша. Аңа кияүгә чыга.
1926 елда ире белән [[Урта Азия]]гә ([[Үзбәкстан ССР]], [[Ташкәнт]]) «''кадрларны ныгыту өчен''» эшкә җибәрелә. Ләкин Урта Азия климаты сәламәтлекләренә зыянлы булу сәбәпле, кире Казанга әйләнеп кайталар. М. Сәгыйдуллин ВКП (б) өлкә комитетының матбугат бүлеге мөдире итеп билгеләнә, аннан [[Мәскәү]]гә, [[КПСС|ВКП (б) ҮК]] карамагына күчерелә.
== Мәскәүдә ==
[[1932 ел]]ның [[21 декабрь|21 декабрендә]] Ш. Азанованың [[Миңгәрәй Сәгыйдуллин|ирен]] кулга алалар. Мәскәү―Идел каналы төзелешенең төп базасы булган «Дмитровлаг»та [[татар теле]]ндә чыгучы канал газетасы мөхәррире буларак хөкем срогын үтәүче ире белән элемтәләрне өзмәгән һәм хатлар язышып, янына килеп йөргән өчен, аны фиркадән чыгаралар. Фирканең үзәк контроль комиссиясе сәркатибе Е. Ярославскийга язган хатыннан соң, фирка сафына кире кайтаралар, ләкин «''сәяси сукырлык өчен''» шелтә ясыйлар.
== Сәяси золым ==
Мәскәүдә «Ремонтобувь» кооперативында мәдәният хезмәткәре, «Метрострой»да бүлекчә фирка комитеты сәркатибе булып эшләгән <ref>[http://www.memo.ru/history/arkiv/op1001.htm memo.ru сайтында]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Ш. Азанованы [[1937 ел]]ның [[16 октябрь|16 октябренда]] кулга алалар. [[СССР]] [[НКВД]]сының махсус киңәшмәсе 5 елга ирегеннән мәхрүм итә. [[Коми Республикасы|Коми]]ның төньягына, [[Воркута]]га хәтле 900 ''км'' этап белән җәяүләп барырга туры килә. [[1938 ел]]ның [[10 март]]ында хөкем срогын үти башлый, [[1944 ел]]ның [[1 март]]ында лагерьдан чыгарыла, яшелчә үстерүчеләр бригадасы оештыра, 1946 елда «Бөек Ватан сугышында фидакәр хезмәт өчен» медале белән бүләкләнә. Пенсиягә чыккач, [[Казан]]га кайта. 1988 елда гына исеме аклана.
== [[Гаилә]]се ==
Ире [[Миңгәрәй Сәгыйдуллин|М. Сәгыйдуллинны]] [[1938 ел]]ның [[10 май|10 маенда]] СССР Югары суды хәрби коллегиясе «''кораллы фетнә, шулай ук фирка һәм хөкүмәт җитәкчеләренә һәм [[Иосиф Сталин|Сталинның]] үзенә каршы террорчылык акты хәзерләүдә''» гаепләп, атарга хөкем итә.
Улы Рафаэль, техникум тәмамлап, [[Екатеринбур|Свердловскида]] авиация заводында эшли.
Кызы Луиза кызыл дипломга медицина институтын һәм ординатура тәмамлый.
== Бүләкләре ==
* [[1946]] — «Бөек Ватан сугышында фидакарь хезмәт өчен» медале.
== Чыганаклар ==
# Симонов А. Журналистика как поступок. М., 2004.
== Сылтамалар ==
* [http://provizitku.ru/politosociolog/simonov_a__zhurnalistika_kak_postupok__m___2004__368_s_12.html Татарский Бухарин. «''Дмитровский вестник''», 29.10.2002–14.10.2003] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160305081115/http://provizitku.ru/politosociolog/simonov_a__zhurnalistika_kak_postupok__m___2004__368_s_12.html |date=2016-03-05 }}
* [http://lists.memo.ru/index1.htm ССРБда сәяси золым корбаннары исемлеге] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160219224934/http://lists.memo.ru/index1.htm |date=2016-02-19 }}
== Искәрмәләр ==
''{{искәрмәләр}}''
{{DEFAULTSORT:Азанова, Шәмсия}}
[[Төркем:Татар сәясәтчеләре]]
[[Төркем:Сталин репрессияләре корбаннары]]
[[Төркем:Татар журналистлары]]
[[Төркем:Мөхәррирләр]]
[[Төркем:«Бөек Ватан сугышында фидакарь хезмәт өчен» медале белән бүләкләнүчеләр]]
mhjrm0hjsya9kaq8fxqug9go4dywabi
Һани Юлдашев
0
171386
5839704
2871105
2026-05-06T01:30:09Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839704
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем = Һани Юлдашев
| рәсем = Һ.М.Юлдашев.jpg
| рәсем_зурлыгы = 250px
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы = Һ.М. Юлдашев (''1902-1940'')
| тулы исем = Һаниелголем Мөҗип улы Юлдашев
| һөнәр = тәрҗемәче
| туу датасы = 1902
| туу җире = [[Уфа губернасы]] {{туу җире|Минзәлә өязе|Актаныш районында}} [[Югары Яхшый]] [[авыл]]ы
| гражданлык = {{байраклаштыру|Русия империясе}}→<br/>{{байраклаштыру|РСФСР}}→<br/> {{байраклаштыру|ССРБ}}
| милләт = [[татар]]
| үлем датасы = 26.06.1940
| үлем җире = [[Красноярск крае]], Сухобузим районы
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын = Гөлсем Кәрим кызы Удюкова
| балалар = ''кызы'' Раэлли, ''улы'' Комин
| бүләк һәм премияләр =
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
<small>{{мәгънәләр|Юлдашев}}</small>
'''Һани Юлдашев''', Һани (''тулы исеме'' Һаниелголем) Мөҗип улы Юлдашев, {{lang-ru|Юлдашев Ханиельглум Музипович}} (''[[1902]]-[[1940]]'') — фирка эшлеклесе, тәрҗемәче, сәясәтче, [[Казан дәүләт университеты]]ның фәнни китапханәсе директоры (''[[1937]]''). [[КПСС|РКП (б)]] әгъзасы (''[[1919 ел]]дан'').
== Тәрҗемәи хәле ==
[[1902 ел]]да [[Уфа губернасы]] [[Минзәлә өязе]] (''хәзерге'' [[Актаныш районы]]) [[Югары Яхшый]] [[авыл]]ында туган. [[1920 ел]]ларда [[Казан]]дагы хәрби-сәяси мәктәпне тәмамлагач, [[Минзәлә]]дә шура-фирка мәктәбендә ({{lang-ru|совпартшкола}}) инструктор булып эшли. Соңрак [[Казан]]дагы Югары шәһәр район комитетында үгетләү-пропаганда бүлеге мөдире урынбасары.
[[1930]]-[[1935 ел]]ларда Татарстан дәүләт нәшриятының җаваплы мөхәррире.
[[Татарстан (журнал)|«Большевик Татарии»]] журналының мөхәррир урынбасары-җаваплы сәркатибе.
[[Казан дәүләт университеты]]ның фәнни китапханә директоры.
Милли азчылык вәкилләреннән медицина кадрлары әзерләү курслары җитәкчесе.
[[Татар теле]]ндә дәреслекләр язуы, [[Мәскәү]]дә басылган сәяси китапларны [[татар теле]]нә тәрҗемә итүе мәгълүм.
== Сәяси золым ==
[[1937 ел]]ның [[27 май|27 маенда]] [[Казан]] [[шәһәр]]е [[КПСС|ВКП (б)]] Молотов район комитеты бюросы «''КДУның фәнни китапханәсендә эшләгәндә инкыйлабка каршы милләтчеләр белән чуалуы һәм аларга яхшы хезмәт шартлары тудыруы өчен''» [[КПСС|фиркадән]] чыгара. [[1937 ел]]ның [[5 октябрь|5 октябрендә]] кулга алына. Тикшерү астында 2,5 ел була. Төрмәдә чагында ачлык игълан итә. [[1940 ел]]ның [[17 гыйнвар]]ында [[СССР|ССРБ]] [[НКВД]]сы махсус киңәшмәсе «''милләтче – фетнәче оешма әгъзасы булуда, татар әдәбиятына троцкичыларны сөйрәп кертүдә''» гаепләп, 3 ел сөргенгә хөкем итә. [[1940 ел]]да [[Красноярск крае]] Сухобузим районында сөргендә үлә. [[1956 ел]]да исеме аклана.
== Чыганаклар ==
# Книга Памяти Республики Татарстан. К.: Издательство Книга Памяти, 1993-2010.
# Хаклык аклаган исемнәр. Казан: [[Татарстан китап нәшрияты|ТКН]], 1991. ISBN 5-298-00652-3
== Сылтамалар ==
* [http://lists.memo.ru/d38/f172.htm ССРБда сәяси золым корбаннары исемлеге]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
{{DEFAULTSORT:Юлдашев, Һани}}
[[Төркем:Сталин репрессияләре корбаннары]]
[[Төркем:Казан оешмалары җитәкчеләре]]
fhjggeglp3fmac11z3hsohmucoqy7zt
Шәехгаттар Иманаев
0
173648
5839620
3627840
2026-05-05T14:20:45Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839620
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем = Шәехгаттар Иманаев
| рәсем =Ш.Х.Иманаев.jpg
| рәсем_зурлыгы =250px
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы =
| тулы исем = Шәехгаттар Хәсән улы Иманаев
| һөнәр = хокук һәм тел белгече, мөхәррир
| туу датасы = 07.08.1875
| туу җире = Вятка губернасы, {{туу җире|Алабуга өязе|Әгерҗе районында}} [[Тирсә]] авылы
| гражданлык = {{байраклаштыру|Россия империясе}}→<br/>{{байраклаштыру|РСФСР}}→<br/>{{байраклаштыру|ССРБ}}
| милләт = [[татар]]
| үлем датасы = 08.01.1939
| үлем җире = [[Казан]]
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын =
| балалар =
| бүләк һәм премияләр =
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
'''Шәехгаттар Иманаев''', Шәехгаттар Хәсән улы Иманаев (''[[1875]]-[[1939]]'') — тел галиме, хокук белгече. «Хокук вә хәят» журналы <ref>[https://docviewer.yandex.ru/?url=http%3A%2F%2Fminjust.tatarstan.ru%2Frus%2Ffile%2Fpub%2Fpub_16330.pdf&name=pub_16330.pdf&lang=ru&c=566c17a1278f&page=1 Җөмһүриятнең бибәһа елъязмасы]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> нәшире һәм мөхәррире (''[[1913]]-[[1914]]''), «[[Бәянелхак]]» газетасы мөхәррире. [[Казан дәүләт университеты|Казан университетының]] хокук җәмгыяте әгъзасы. [[Россия империясенең дәүләт Думасы]] әгъзасы.
== Тәрҗемәи хәле ==
[[1875 ел]]ның [[7 август]]ында [[Вятка губернасы]] [[Алабуга өязе]] (''хәзерге'' [[Әгерҗе районы]]) [[Тирсә]] [[авыл]]ында [[ахун]] [[гаилә]]сендә туган. [[Уфа]]да гимназия, соңрак [[Казан]] гимназиясен ([[1897]]), [[Казан дәүләт университеты|Казан университетының]] юридик факультетын ([[1901]]) тәмамлаган<ref>{{Citation |title=Казанда махсус хокук журналы чыгару тәҗрибәсеннән |url=http://old.antat.ru/cgi-bin/img.pl/files/NT1%202009/Nt-1-2009-11.pdf |access-date=2015-12-12 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305084112/http://old.antat.ru/cgi-bin/img.pl/files/NT1%202009/Nt-1-2009-11.pdf |dead-url=yes }}</ref> . [[1901]]-[[1902 ел]]ларда [[Казан дәүләт университеты|Казан университетының]] тарих-филология факультетында да белем ала.
[[1901 ел]]дан адвокат<ref>[[Сәетгали Алкин]]нан соң, татарлардан чыккан икенче адвокат</ref>. Озак еллар [[Казан]]да казый булып эшли, коллежский асессор дәрәҗәсендә отставкага чыга.
[[1913]]-[[1914 ел]]ларда «[[Хокук вә хәят (журнал)|Хокук вә хәят]]» исемле журнал чыгара<ref>1998 елның сентябреннән янәдән чыга башлый</ref><ref>{{Citation |title=«Хокук вә хәят» журналының 100 еллыгына |url=http://www.rt-online.ru/aticles/rubric-74/10076096/ |access-date=2015-12-12 |archive-date=2013-10-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131012103845/http://rt-online.ru/aticles/rubric-74/10076096/ |dead-url=yes }}</ref>.
[[1906]]-[[1914 ел]]ларда чыккан «[[Бәянелхак]]» газетасының соңгы мөхәррире була.
[[Казан дәүләт университеты|Казан университетында]] [[ислам]] хокукыннан лекцияләр укырга тели, ләкин комиссия үткәрми <ref>[http://www.archive.gov.tatarstan.ru/magazine/go/anonymous/main/?path=mg:/numbers/2002_1_2/04/04_6/ «Гасырлар авазы», 2002 ел, № 1-2]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>.
[[1936 ел]]дан, сөргеннән кайткач, [[Казан]]ның 13 нче мәктәбендә [[рус теле|рус]] һәм [[алман теле]] укыта.
== Хезмәтләре ==
Ш. Иманаев — [[ХХ гасыр]] башында [[татар теле]]н өйрәнүгә багышланган беренче фәнни хезмәт язучы, [[татар теле]] [[фонетика]]сын фәнни өйрәнә башлауга үзеннән зур өлеш керткән, бик күп закончалыклар турында башлап сүз әйтүче. [[1910 ел]]да «[[Бәянелхак]]» [[газета]]сы басмаханәсендә «''Татар теленең нәхүе вә сарыфы''» исемле китабын бастыра, ләкин китап үз вакытында тел белгечләренең бәясен алмаган. Шактый еллардан соң гына [[Көнчыгыш|Шәрыкъ]] телләре белгече [[Николай Катанов|Н.Ф. Катановның]] югары бәясен алган.
==== Татар теленең нәхүе вә сарыфы ====
Китапның күләме 102 бит. Ул Мөкаддимәдән (''Кереш'') һәм 3 бүлектән тора: фонетика, морфология, синтаксис. Галим [[татар теле|татар телчеләреннән]] беренче буларак, авазларның барлыкка килүен, үзгәрешләрен [[физика]] законнарына, сөйләм органнары, үзәк нерв системасы эшчәнлегенә нигезләп аңлата. Ш. Иманаев [[татар теле]]ндә ([[гарәп теле|гарәп]] әлифбасында) 9 [[сузык]], 34 тартык аваз саный. Татар телчеләреннән беренче булып, [[татар теле]]ндә сингармонизмның бер төре — рәт гармониясе булуын таный.
[[1926 ел]]да [[Казан]]да «''Мусульманский гражданский юридический строй как результат общественности''» китабын чыгара.
== Сәяси золым ==
[[1933 ел]]да кулга алына. [[1935 ел]]да «''Бөтенсоюз социал-фашистлар фиркасенең актив әгъзасы булуда, Казанда фирканең филиалын җитәкләүдә''» гаепләнә. 3 елга [[Себер]]гә (''[[Тум]]'') сөрелә.
[[1938 ел]]да янәдән кулга алына. [[1939 ел]]да [[Казан]]да төрмә хастаханәсендә вафат була<ref>[http://lists.memo.ru/d14/f310.htm Корбаннар исемлеге]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. [[1998 ел]]да ТР прокуратурасы карары белән исеме аклана.
== Әдәбият ==
# Исмәгыйль Рәми, Рәис Даутов. Әдәби сүзлек. Казан, 2001.
# Мәшһүр татар галимнәре. Казан: [[Татарстан китап нәшрияты|ТКН]], 2011.ISBN 978-5-298-02090-9
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
{{DEFAULTSORT:Иманаев, Шәехгаттар}}
[[Төркем:Татар тел галимнәре]]
[[Төркем:Казыйлар]]
[[Төркем:Казан университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Мөхәррирләр]]
[[Төркем:Сталин репрессияләре корбаннары]]
j7fiqaaq829dv5pha0x7azp74nomvni
Казан Татар укытучылар мәктәбе
0
175904
5839605
5539646
2026-05-05T12:35:28Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839605
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
[[Файл:Butyagin yorty.jpg|300px|thumb|right|Уку йорты урнашкан бина, хәзерге Тукай урамы, 73]]
'''Казан татар укытучылар мәктәбе''' — рус-татар казна мәктәпләре өчен укытучылар хәзерләүгә хезмәт иткән уку йорты.
== Башлангыч чоры ==
[[1876 ел]]ның [[13 сентябрь|13 сентябрендә]] Казанда сигезъеллык Татар укытучылар мәктәбе — «Татарская учительская школа» ачыла. Татар укытучылар мәктәбе башлангыч белем бирүче казна башлангыч татар мәктәпләре өчен мөгаллимнәр әзерләргә тиеш була. Шул төрдәге мәктәпләр арасында сан буенча өченче. Аңа кадәр шундыйрак мәктәпләр [[Уфа]] һәм [[Акмәчет]]тә ачыла. Мәктәп Бутягин йортында (хәзер [[Габдулла Тукай урамы (Казан)|Тукай урамы]]) урнаша.
Уку йортын булдыру — [[1871 ел]]да татар казна мәктәпләре инспекторы итеп билгеләнгән бөек тюрколог-галим [[Вилһелм Радлов]] башлангычы. Радлов мәктәп өчен программалар әзерли, дәреслекләр төзи, укытучыларны таба. Уку йортының төп максаты — «мөселман динендәге яшь егетләрне Казан губернасының татар мәктәпләрендә рус телен тарату өчен әзерләү».
[[1917 ел]]ның [[14 июнь|14 июнендә]] Вакытлы хөкүмәт укытучылар мәктәбен укытучылар семинариясе итеп үзгәртелә.<ref>http://rustik68.narod.ru/kazan/1437_kazan_uchit_shkola_tukai-73.html</ref>
== Уку-укыту процессы ==
Мәктәптә уку 4 ел тәшкил иткән. Мәктәпкә 15 яшькә җиткән егетләр алынган. Укучылар хәрби хезмәттән азат ителә.
Уку-укыту программасына 1-нче сыйныфтан рус теле, математика, дин гыйлеме, табигать белеме, икенче сыйныфтан аларга тарих, география өстәлә. Өченче курстан педагогика һәм дидактика укытыла. Шулай ук рәсем дәресләре, сызым ясау, гимнастика дәресләре керә. Татар теле укытылмый.
Уку-укытуга абруйлы мөгаллимнәр җәлеп ителә. Күпчелек укытучылар руслар була. Татарлардан мәктәптә табигать белемен һәм рус телен [[Ибраһим Терегулов]] белән [[Каюм Насыйри]], дини гыйлемнәрне [[Шиһабетдин Мәрҗани]], аннары [[Таиб Яхин]], рәсем һәм каллиграфияне [[Шакирҗан Таһиров]] укыта. Инспекторлар (хәзергечә — директор булыр иде): [[Мөхәммәтгали Мәхмүтов]] ([[1876 ел|1876]]-[[1881 ел|1881]]), [[Шаһбазгәрәй Әхмәров]] ([[1881 ел|1881]]-[[1900 ел|1900]]), [[Михаил Пинегин]] ([[1900 ел|1900]]-[[1907 ел|1907]]), В. П. Брюханов ([[1907 ел|1907]]-[[1911 ел|1911]]), В. А. Зеленецкий ([[1911 ел|1911]]-[[1912 ел|1912]]), И. М. Крестников ([[1912 ел|1912]]-[[1917 ел|1917]]).
Уку йортына шик белән караучы татар халкының ихтирамын яулау өчен укучыларның әхлак һәм тәртип якларына зур игътибар бирелгән. Укучылар биш вакыт намаз укырга, атнага бер тапкыр булса да мәчеткә барырга, мөселманча киенергә тиеш була. Моны мәктәпнең тәрбиячеләре даими тикшереп торган.
== Бәяләмәләр ==
Мәктәп оештыручылар тоткан максатны акламаган. Рус миссионеры [[Николай Ильминский|Н. Ильминский]], [[Ырынбур Татар укытучылар мәктәбе]] ([[1872 ел|1872]]-[[1890 ел|1890]]) ябылу уңаеннан язганча: «Мәктәпнең ябылуы — бик файдалы гамәл, чөнки бу мәктәп татар-мөселманнарны руслаштыру эшендә үзенең файдасызлыгын күрсәтте, (мәктәпләр) татар фанатизмын киметмиләр, бәлки татар зыялыларын тәрбиялиләр». Ильминский, шулай ук Казан укытучылар мәктәбен дә ябарга киңәш итә.<ref>{{Citation |title=Айдар Хабутдинов. Лидеры нации |url=http://kitap.net.ru/habutdinov/1-10.php |access-date=2017-01-28 |archive-date=2017-05-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170501043848/http://kitap.net.ru/habutdinov/1-10.php |dead-url=yes }}</ref>
== Шәхесләр ==
=== Җитәкчеләре ===
*
=== Укытучылар ===
{{seealso|Төркем:Казан Татар укытучылар мәктәбе укытучылары}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q31444375. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569,label:Исем,p69,p106,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! туу датасы
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
| 1870-09-22
| [[Николай Ашмарин]]
| ''[[:d:Q2029787|Лазарев көнчыгыш телләре институты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q14972848|лексикограф]]''<br/>[[язучы]]
|
| 1933-08-26
|}
{{Wikidata list end}}
=== Тәмамлаучылар ===
{{seealso|Төркем:Казан Татар укытучылар мәктәбен тәмамлаучылар}}
[[1876 ел|1876]]-[[1917 ел]]ларда эшләү дәверендә әлеге мәктәпнең көндезге бүлеген 396 кеше тәмамлаган. Беренче чыгарылыш [[1880 ел]]да була, ул елны мәктәпне 5 кеше тәмамлый. Укып чыгучылар юллама белән казна мәктәпләренә җибәрелә. Алар мәгърифәт министрлыгы учреждениеләрендә мәҗбүри 6 ел хезмәт куярга тиеш була.
Монда төрле елларда укыган шәхесләрдән язучы һәм сәясәтче [[Гаяз Исхакый]], сәясәтче, II һәм III дәүләт думалары депутаты [[Садри Максуди]], революционер [[Хөсәен Ямашев]], шагыйрь [[Сәгыйть Сүнчәләй]], татар профессиональ театрын оештыручыларның берсе [[Ильяс Кудашев-Ашказарский|Ильясбәк Кудашев-Ашказарский]], галимнәр [[Мөхетдин Корбангалиев]], [[Гыйлем Камай]], [[Гыйбад Алпаров]], педагог [[Нургали Надиев]], дәүләт эшлеклесе [[Мирсәет Солтангалиев]], мөгаллим, [[Хезмәт Батыры]] [[Габдрахман Рәфыйков]]ны атарга була.
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P69 wd:Q31444375. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569,label:Исем,p106,p108,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! туу датасы
! Исем
! һөнәр төре
! эш урыны
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
| 1858
| [[Шакирҗан Таһири]]
| [[язучы]]
|
| [[:commons:Category:Shakirdzhan Tagirov|Shakirdzhan Tagirov]]
| 1918-01-14
|-
| 1873-03-01
| [[Габдрахман Рәфыйков]]
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>[[укытучы]]
| [[Татарстан Республикасы Мәгариф һәм фән министрлыгы]]
|
| 1954-05-03
|-
| 1873-10-26<br/>1873-11-07
| [[Мөхетдин Корбангалиев]]
| [[галим]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>[[Мөселман балалар приюты]]<br/>[[Шәрык клубы]]<br/>[[Казан мөселман хәйрия җәмгыяте]]<br/>[[Казан шәһәр Думасы|Казан шәһәр думасы]]<br/>[[Татарстан Республикасы Мәгариф һәм фән министрлыгы]]<br/>[[Казан педагогика көллияте]]<br/>[[Татар дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]<br/>[[Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты|Татарстан Фәннәр академиясенең Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты]]<br/>[[Мәктәп (журнал)|Мәктәп]]<br/>[[Гыйльми Үзәк]]
| [[:commons:Category:Muhitdin Kurbangaliev|Muhitdin Kurbangaliev]]
| 1941-06-03
|-
| 1875-03-19
| [[Тимерша Соловьёв]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q2516866|нәшир]]''
|
|
| 1947
|-
| 1878-02-10
| [[Гаяз Исхакый]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q487596|драматург]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q132349148|Әмирхания мәдрәсәсе]]''<br/>[[Хөсәения мәдрәсәсе]]<br/>[[Яуширмә]]<br/>[[Таң йолдызы (газета, Казан)|Таң йолдызы]]<br/>[[Ил (гәҗит)|Ил]]<br/>[[Маяк (гәҗит, Петропавел)|Маяк]]
| [[:commons:Category:Ayaz İshaki|Ayaz İshaki]]
| 1954-07-22
|-
| 1878-07-06
| [[Кәлимулла Хәсәнов|Кәлимулла Хәсәнев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Дума (гәҗит)|Дума]]
| [[:commons:Category:Kalimulla Khasanov|Kalimulla Khasanov]]
| 1949
|-
| 1882-01-29
| [[Галимҗан Сәйфетдинев]]
|
| [[Кызыл байрак (газета)|«Кызыл байрак»]]<br/>[[Аваз (газета)|«Аваз»]]
|
| 1918-09-10
|-
| 1883-04-09
| [[Гомәр Терегулов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
|
|
| 1938-08-29
|-
| 1883-12-25
| [[Шакир Мөхәммәдъяров]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
|
|
| 1967
|-
| 1889-12-11
| [[Гариф Багданов]]
|
|
|
| 1955-08-10
|-
| 1891-04-07
| [[Миргазиян Крымов]]
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
| [[Үзәк мөселман хәрби коллегиясе]]<br/>[[5-нче армия (ЭККА)]]<br/>''[[:d:Q1152922|РФ КК гомумгаскәри академиясе]]''<br/>[[МИСиС Илкүләм фән һәм технология университеты]]<br/>[[Россия дәүләт гидрометеорология университеты]]
|
| 1945-04-15
|-
| 1892-07-13
| [[Мирсәет Солтангалиев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[И.В. Сталин исемендәге Көнчыгыш хезмәт ияләренең коммунистик университеты]]<br/>[[Үзәк мөселман хәрби коллегиясе]]<br/>''[[:d:Q4313353|Council of People's Commissars on War Affairs]]''<br/>''[[:d:Q4397983|Russian Muslim Communist Party]]''
| [[:commons:Category:Mirsaid Sultan-Galiev|Mirsaid Sultan-Galiev]]
| 1940-01-28
|-
| 1896-01-15
| [[Микъдәт Борындыков|Микъдәт Юныс улы Борындыков]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Үзәк мөселман хәрби коллегиясе]]<br/>''[[:d:Q4127433|Бөтенроссия баш штабы]]''<br/>''[[:d:Q552978|Эшче-крестьян инспекциясе]]''<br/>''[[:d:Q1695906|РСФСР Милләтләр эшләре халык комиссариаты]]''<br/>[[Татарстан Республикасы Мәгариф һәм фән министрлыгы]]<br/>''[[:d:Q966148|ССРБ Дәүләт банкы]]''<br/>''[[:d:Q121806769|БСЭ1/Кожсиндикат]]''<br/>[[Казан утлары (журнал)|Казан утлары]]
|
| 1965
|-
| 1898-01-13
| [[Фәтхи Бурнаш]]
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| [[Кызыл Армия (газета, 1918-1921)|«Кызыл Армия»]]<br/>[[Таң (гәҗит, Сембер)|Таң]]<br/>[[«Ватаным Татарстан» газетасы|«Ватаным Татарстан»]]<br/>[[Безнең байрак (гәҗит)|Безнең байрак]]<br/>[[«Чаян» журналы]]<br/>[[Галиәсгар Камал исемендәге Татар дәүләт академия театры|Галиәсгар Камал исемендәге Татар театры]]<br/>[[Татарстан китап нәшрияты]]<br/>[[Татар опера студиясе (Мәскәү консерваториясе)|Татар опера студиясе]]<br/>[[КПССның Татарстан өлкә комитеты]]
| [[:commons:Category:Fathi Burnash|Fathi Burnash]]
| 1942-08-01
|-
| 1901-12-23
| [[Мәкәрим Мәһдиев|Мәкәрим Әдһәм улы Мәһдиев]]
| ''[[:d:Q2259451|театр актеры]]''<br/>''[[:d:Q3387717|театр режиссеры]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| [[Уфа дәүләт «Нур» татар театры]]<br/>[[Мәскәү татар театры|Мәскәү үзәк татар эшче театры]]<br/>[[Галиәсгар Камал исемендәге Татар дәүләт академия театры|Галиәсгар Камал исемендәге Татар театры]]<br/>[[Казан театр укуханәсе|Шәүкәт Хәсән улы Биктимеров исемендәге Казан театр укуханәсе]]<br/>[[Уфа сәнгать укуханәсе|Уфа сәнгать училищесы]]<br/>[[Башкорт дәүләт академия драма театры]]
|
| 1938-07-10
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
* [http://www.archive.gov.tatarstan.ru/_go/anonymous/main/?path=/pages/ru/2nart/92vistupl/442Sharangina «Казанская татарская учительская школа — новое образовательное заведение для татар (по документам Национального архива Республики Татарстан)»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170703125338/http://www.archive.gov.tatarstan.ru/_go/anonymous/main/?path=%2Fpages%2Fru%2F2nart%2F92vistupl%2F442Sharangina |date=2017-07-03 }}
* [http://tatar-inform.tatar/news/2016/09/13/126004/ Татар укытучылар мәктәбе бик күп татар зыялыларын формалашуга этәргеч биргән, дип саный галимнәр.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160915113152/http://tatar-inform.tatar/news/2016/09/13/126004/ |date=2016-09-15 }}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Моны да карагыз ==
{{Инкыйлабкача Казанда югары, урта һәм махсус уку йортлары}}
[[Төркем:Әлифба буенча көллиятләр]]
[[Төркем:1876 елда нигезләнгән уку йортлары]]
[[Төркем:Педагогика көллиятләре]]
[[Төркем:Казан урта һөнәри уку йортлары]]
[[Төркем:1917 елда ябылган уку йортлары]]
[[Төркем:Татар телле урта һөнәри уку йортлары]]
nnu1bhd7ubf1xraix7tbjsx7cnq16s8
Юлий Харитон
0
178444
5839674
4451485
2026-05-05T21:49:33Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839674
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем =Юлий Харитон
| рәсем =Rus Stamp GSS-Hariton.jpg
| рәсем_зурлыгы =
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы =
| тулы исем =Ю́лий Бори́сович Харито́н
| һөнәр = физик-теоретик, физиохимик
| туу датасы = 14.2.1904
| туу җире = [[Петербург]]
| гражданлык =[[СССР|Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе]]/[[Россия]]
| милләт =
| үлем датасы = 18.12.1996
| үлем җире = Саров
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын =
| балалар =
| бүләк һәм премияләр = Социалистик хезмәт каһарманы (өч тапкыр), Ленин (1956) һәм өч Сталин премиясе (1949, 1951, 1953) иясе
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
'''Юлий Борис улы Харитон''' (русча ''Харитон Юлий Борисович'') ([[1904]]-[[1996]]) — [[СССР|Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе]] һәм [[Россия]]нең күренекле физик-теоретигы һәм физиохимик.
Өч тапкыр Социалистик Хезмәт Каһарманы дәрәҗәсенә лаек була (1949, 1951, 1954).
Совет [[атом-төш коралы]] проектының җитәкчеләренең берсе. Ленин (1956) һәм өч Сталин премиясе (1949, 1951, 1953) иясе.
== Тормыш юлы|<ref>https://de.wikipedia.org/wiki/Juli_Borissowitsch_Chariton Алман Википедиясе нигезендә</ref> ==
Петербург шәһәрендә журналист һәм актриса гаиләсендә туа. Милләте – яһүд. Юлий Харитон туганда аның әтисе, журналист булып эшләү белән бергә, [[Петербург]]та Язучылар йорты директоры да була.
1925 елда политехника институтын тәмамлап, [[инженер]]-физик белгечлеген ала. 1921 елдан башлап — аспирант. 1926-1928 елларда Кембриҗ университетының (Бөекбритания) Кавендиш лабораториясендә галимнәр [[Эрнест Резерфорд]] (инг. Ernest Rutherford) һәм [[Джеймс Чедвик]] (инг. James Chadwick) җитәкчелегендә эшли. 1928 елда философия докторы фәнни дәрәҗәсен ала.
1931 елда Юлий Харитон Ленинград химик физика институтында шартлаткыч матдәләр лабораториясен җитәкли.
1939 еллар азагында Яков Зельдович белән бергә уранның критик массасын билгеләү һәм чылбыр реакциясе шартларын тәгаенләү белән шөгыльләнә.
1942 ел башында аны Мәскәүгә, Хәрби кораллар халык комиссариатының 6 нчы фәнни тикшеренү институтына күчерәләр, Бөек Ватан сугышы елларында ул шунда эшли.
Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе Фәннәр академиясендә 2 нче санлы лаборатория ачылгач, аны җитәкләгән Игорь Курчатов Юлий Харитонны эшкә чакыра. Биредә галим атом-төш коралын эшләү белән шөгыльләнә. 1945 елда Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе Фәннәр академиясенең мөхбир-әгъзасы, ә 1953 елда гамәли әгъзасы булып китә.
[[Файл:Tsar_Bomba_Revised.jpg|thumb|left|300px|"Бомба-патша" ([[су тудыргыч]] бомбасы) макеты]]
1945 елда Юлий Харитонны [[Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе эчке эшләр халык комиссарлыгы|ЭЭХК]] (НКВД) полковнигы сыйфатында Алманиянең совет оккупациясе зонасына җибәрәләр. Биредә ул Гитлер заманында алман атом-төш коралын эшләүдә катнашкан галимнәрне эзләп табарга һәм Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе өчен атом-төш коралын булдыруга җәлеп итәргә тиеш була. Нәтиҗәдә физик Густав Һертцны (Gustav Hertz) һәм Кайзер Вилһелм институты җитәкчесе Петер Адольф Тиссенны (Peter Adolf Thiessen) Советлар Берлегенә алып китәләр.<ref>https://de.wikipedia.org/wiki/Juli_Borissowitsch_Chariton#cite_ref-3</ref>
1946 елда Юлий Харитонны 11 нче санлы конструкторлык бюросының баш конструкторы итеп билгелиләр. Шуннан башлап, гомеренең соңгы көннәренә кадәр ул [[Сарыкылыч|Саров]] шәһәрендә яши һәм хезмәт итә.<ref>http://www.vniief.ru/wps/wcm/connect/vniief/site/about/museum/museum_app/{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
Биредә галим, Андрей Сахаров, Яков Зельдович һәм Николай Духов кебек шәриктәшләре белән бергә, атом-төш һәм термотөш коралларын эшләүдә катнаша. Галимнәрнең эшенә совет хакимияте тарафыннан эчке эшләр комиссары [[Лаврентий Берия]] күзәтчелек итә. Галимнәрнең эше катгый басым һәм хәтта турыдан-туры янау шартларында бара. Уңышсызлыкка очраган мәлдә аларны алмаштыру өчен, алдан ук башка галимнәрдән "дублёрлар" да билгеләнгән була. Шулар арасыннан ике математик — Михаил Лаврентьев һәм Александр Ильюшин — конструкторлык бюросы составында барысын да күзәтеп, тикшереп һәм өйрәнеп торалар.<ref>https://de.wikipedia.org/wiki/Juli_Borissowitsch_Chariton#cite_ref-2</ref>
1953 елның 12 августында Советлар Берлегенең беренче термотөш бомбасы (РДС-6с) Казакъстанның [[Симәй]] (каз. Семей) өлкәсендә сынау рәвешендә шартлатыла.<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A0%D0%94%D0%A1-6%D1%81</ref> Эшнең уңышлы баруы галимнәрне катгый җәзадан коткарып кала, аларга Социалистик Хезмәт Каһарманы исемнәре, орденнар һәм медальләр тапшыралар.
[[Файл:Rus Stamp GSS-Hariton.jpg|thumb|right|300px|РФ [[почта]]сы маркасы, 2004 елда Юлий Харитонның 100 яшенә багышлап чыгарылган]]
1959 елдан башлап 1992 елга кадәр Юлий Харитон Бөтенсоюз эксперименталь физика фәнни-тикшеренү институтының (ВНИИЭФ) 11 санлы конструкторлык бюросын җитәкли. Аннары КБ-11нең шәрәфле җитәкчесе булып кала.
Өч тапкыр [[Социалистик Хезмәт Каһарманы]] исеменә лаек була (1949, 1951, 1954 елларда). Алты [[Ленин ордены]], [[Октябрь Инкыйлабы ордены|Октябрь Инкыйлабы]], [[Кызыл Йолдыз ордены|Кызыл Йолдыз]], [[Хезмәт Кызыл Байрагы ордены|Хезмәт Кызыл Байрагы]] орденнары белән бүләкләнә, Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе Фәннәр академиясенең И.В.Курчатов (1974) һәм М.В.Ломоносов (1982) исемендәге алтын медальләрен ала. Ленин бүләге (1956) һәм өч тапкыр Сталин бүләге (1949, 1951, 1953 елларда) лауреаты.
Озак еллар буе [[Cəʙᴎт Социалистик Җɵᴍhүpᴎᴙтләр Беpᴫеᴦе Югары Шурасы]] депутаты булып тора. Аңа шулай ук Саров шәһәренең шәрәфле ватандашы исеме дә бирелә. Шәһәрдә Ю.Б.Харитон яшәгән йортта ВНИИЭФ-РФЯЦ музей оештырган.<ref>{{Citation |title=архив күчермәсе |url=http://www.vniief.ru/wps/wcm/connect/vniief/site/about/museum |access-date=2016-05-07 |archive-date=2016-05-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160503072053/http://www.vniief.ru/wps/wcm/connect/vniief/site/about/museum/ |dead-url=yes }}</ref>
Мәскәүнең Новодевичье зиратында җирләнгән.
== Тагын карагыз ==
* [[Сарыкылыч]]
* [[Андрей Сахаров]]
== Искәрмәләр ==
== Сылтамалар ==
[[Төркем:1904 елда туганнар]]
[[Төркем:1996 елда вафатлар]]
[[Төркем:Социалистик Хезмәт Каһарманнары]]
[[Төркем:Руслар]]
[[Төркем:Ленин ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Ленин премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Сталин премиясе лауреатлары]]
[[Төркем:Физиклар]]
tr2xbd94uqafryjej6mhwqj41mwx816
Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
0
179378
5839641
5801101
2026-05-05T15:37:52Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839641
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
'''{{Label|Q2227802|lang=tt}}''' ({{lang-ru|{{Label|Q2227802|lang=ru}}}}, {{lang-en|{{Label|Q2227802|lang=en}}}}) — [[Россия]] территориясеннән иң зур техник университетларның берсе, [[Россиянең илкүләм тикшеренү университеты|илкүләм тикшеренү университеты]], [[төзелеш]] буенча [[Россиянең югары уку йортлары ассоциациясе]]нең тармак университеты.
==Тарихы==
Кенәз Дмитрий Ухтомский 1749 елда Россиядә беренче архитектура-төзелеш мәктәбен ача. Бу мәктәптә Матвей Казаков, Иван Старов, Александр Кокорин укыйлар. 1804 елда Кремль училищесы төзелә. Алда ул Мәскәү Сарай архитектура училищесы булып китә.
1897 [[инженер]] М. К. Приоров Мәскәүдә төзелеш курслары ача.
1902 елда архитектор И. А. Фомин беренче хатын-кыз өчен төзелеш курсларын оештыра.
1905 елда Н. В. Марковников беренче хатын-кыз өчен техник һәм төзелеш курсларын ача.
1909 елда Фомин һәм Морковников курслары берләшә. Алар нигезендә 1916 елда хатын-кыз өчен Политехник институт ачыла.
1907 елда шулай ук төзелеш Урта училищесы ачыла. Анда дүрт бүлек була: архитектура-төзелеш, гидротехник, мәдәният-техник, юллар төзү.
1919 елда төзелеш Урта училищесы Беренче Мәскәү төзелеш техникумына үзгәртелә. 1920 елда техникум ВТУЗ статусы ала.
1918 елда Мәскәү Югары Техник училищесы составында төзелеш факультеты ачыла.
1921 елда Мәскәү Инженер-төзелеш Институты ачыла. Аның беренче директоры Шишкин Захар Нестерович була.
2010 елдан университет милли тикшеренү университеты статусын конкурс аша алды.
2011 елда МДТУ составына Мәскәү дәүләт торак-комуналь хуҗалыгы академиясе керә.
==Галерея==
<gallery caption="Корпуслар" perrow="3" widths="250px" heights="250px">
File:MGSU(KMK).jpg|'''Корпус(КМК)'''
Изображение:MGSU(administrative).jpg|'''Административ корпусы ("свечка"). Мәскәү дәүләт төзелеш университетның "свечка" йорты – Мәскәү вузларының танылган бинаcы'''
Изображение:MGSU(KPA).jpg|''' (КПА) — "ромашка"'''
Изображение:MGSU(G).jpg|'''Лаборатор блогы (УЛБ) — "А", "Б", "В", "Г"'''
Изображение:MGSU(ULK).jpg|'''Лаборатор корпусы (УЛК)'''
Изображение:MGSU(SOC).jpg|'''Спорт комплексы (СОК)'''
</gallery>
== Шәхесләр ==
=== Ректорлар ===
=== Укытучылар ===
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q2227802. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p108/Q2227802/p580:башлау,p108/Q2227802/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p69,p106,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! әлма-матер
! һөнәр төре
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
|
|
| ''[[:d:Q4219055|Vsevolod Keldych]]''
| 1878-06-25
| [[Владикавказ]]
| ''[[:d:Q16351408|Polytechnical Institute Riga]]''
| ''[[:d:Q13582652|төзелеш инженеры]]''<br/>[[галим]]
| 1965-11-19
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55103796|Anatoly Samoilov]]''
| 1883
|
| ''[[:d:Q58036807|Граждан инженерлары институты]]''
| [[галим]]
| 1953
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q124004543|Яков Иосифович Райх]]''
| 1883-05-01
| [[Одесса]]
| ''[[:d:Q1949325|Мәскәү рәсем сәнгате, һәйкәл ясау һәм мигъмарият укуханәсе]]''<br/>''[[:d:Q59421313|Югары сынлы сәнгать академиясе]]''
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1957-11-12
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4386719|Isaak Rabinovich]]''
| 1886-01-11
| [[Могилёв]]
| ''[[:d:Q1472245|Мәскәү дәүләт техника университеты]]''
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''<br/>''[[:d:Q5352191|техник]]''
| 1977-04-28
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15060912|Щеголев, Михаил Михайлович]]''
| 1887
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1472245|Мәскәү дәүләт техника университеты]]''
| [[галим]]
| 1964
|
|-
|
|
| [[Владимир Журин]]
| 1891-04-22
| [[Тәтеш]]
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| [[галим]]
| 1962-08-19
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q84724538|Iuri Milonov]]''
| 1895-04-20
| [[Түбән Новгород]]
|
| [[укытучы]]
| 1980-04-07
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q115442219|Хигерович, Моисей Исаевич]]''
| 1897-07-06
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q4497731|МДУның химия факультеты]]''
|
| 1983
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4165806|Nicholas Dąbrowski]]''
| 1898-06-05
| [[Варшава]]
| ''[[:d:Q2378801|Петербург дәүләт тимер юллар университеты]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1906857|инженер-механик]]''
| 1987-07-28
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q60834724|Valentin Aleksandrovič Kirejev]]''
| 1899-10-16
| [[Пермь]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| 1974-11-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4506447|Nikolai Tsytovich]]''
| 1900-05-13
| ''[[:d:Q16576884|Mchiničy]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт архитектура-төзелеш университеты]]
| ''[[:d:Q11424604|Җир белегече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1984-04-26
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21096558|Ivan Denisov]]''
| 1903-04-05
| [[Рига]]
|
| [[галим]]
| 1976-06-07
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q109198775|Vissarion Eristov]]''
| 1905-01-24
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q2378801|Петербург дәүләт тимер юллар университеты]]''
| [[инженер]]<br/>''[[:d:Q1651055|инженер-гидротехник]]''
| 1975-11-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q116693804|Lev Velikovsky]]''
| 1905-03-08
| [[Могилёв]]
| ''[[:d:Q1472245|Мәскәү дәүләт техника университеты]]''<br/>''[[:d:Q4475845|Марксизм-ленинизм университеты]]''
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''<br/>''[[:d:Q13582652|төзелеш инженеры]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1984-01-14
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q120269070|Карчемский, Моисей Юрьевич]]''
| 1905-06-19
| [[Брагин]]
| ''[[:d:Q4378138|Prydniprovska State Academy of Civil Engineering and Architecture]]''
|
| 1982-12-06
| [[Днипро]]
|-
| 1963
| 1971
| ''[[:d:Q4229548|Ivan Komzin]]''
| 1905-06-29
| ''[[:d:Q4130227|Vyazemsky Uyezd]]''
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
| [[инженер]]
| 1983-03-27
| [[Мәскәү]]
|-
| 1930
| 1958
| ''[[:d:Q4113469|Vasily Zacharovich Vlasov]]''
| 1906-02-11
| ''[[:d:Q21851349|Kareewo]]''
| ''[[:d:Q1472245|Мәскәү дәүләт техника университеты]]''<br/>Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
| ''[[:d:Q13582652|төзелеш инженеры]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1906857|инженер-механик]]''
| 1958-08-07
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q124984686|Бойко, Леонид Агафонович]]''
| 1909-04-10
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2367115|МДУ механика-математика факультеты]]''
|
| 1980
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q130295430|Всеволод Михайлович Предтеченский]]''
| 1912-06-05
| [[Калиш]]
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
| [[инженер]]<br/>''[[:d:Q42973|архитектор]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1978-01-31
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q115380842|Анатоль Іванавіч Смірноў]]''
| 1920-05-06
| ''[[:d:Q20637829|Stepurino]]''
| ''[[:d:Q3025301|Александр Фёдорович Можайский исемендәге Хәрби-космик академиясе]]''
|
| 1986-06-01
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109490979|Шрейбер, Андрей Константинович]]''
| 1921-12-12
| [[Чита]]
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q108920817|Абрамов, Борис Александрович]]''
| 1922-05-12
| [[Ленинград өлкәсе]]
| ''[[:d:Q1054816|Мәскәү дәүләт лингвистика университеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1994
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4259030|Nikolay Leontyev]]''
| 1926-05-22
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
| [[инженер]]
| 2009-07-10
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q24010006|Aleksandr Borschevsky]]''
| 1929
| [[Полтава]]
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97273595|Габбасов, Радек Фатыхович]]''
| 1934-07-24
|
| ''[[:d:Q1477512|Россия транспорт университеты]]''
|
| 2020-07-04
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19907817|Aleksandr Gusakov]]''
| 1935-01-18
| [[Харьков]]
| ''[[:d:Q4496337|Kharkiv National University of Construction and Architecture]]''
| [[галим]]
| 2005-12-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4256481|Yury Levin]]''
| 1935-06-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1778321|Мәскәү дәүләт педагогика университеты]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q14565331|мантыйкчы]]''<br/>''[[:d:Q16402907|семиотик]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| 2010-04-14
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q61985452|Zaven Ter-Martirosyan]]''
| 1936-08-10
| [[Искендерун]]
| ''[[:d:Q952960|Әрмәнстан милли политехник университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
| 1969
|
| ''[[:d:Q116960055|Sawen Ter-Martirosjan]]''
| 1936-08-10
| [[Искендерун]]
| ''[[:d:Q952960|Әрмәнстан милли политехник университеты]]''
| [[галим]]
| 2023-01-05
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q124377053|Valeriy Volshanik]]''
| 1939-11-14
|
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2023-09-23
|
|-
| 2003
| 2022
| ''[[:d:Q40665575|Е. И. Пупырев]]''
| 1944-10-01
| [[Калачево]]
| ''[[:d:Q4406402|Самар дәүләт техника университеты]]''
| [[галим]]
| 2022-01-24
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4423390|Michail Jurevitsj Slesarev]]''
| 1946-11-20
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15079455|Vladimir Vladimirovitch Serbinenko]]''
| 1951-06-04
| [[Ставрополь]]
| ''[[:d:Q3064305|МДУның фәлсәфә факультеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109493670|Виктор Резниченко]]''
| 1951-08-31
| [[Советск (Калининград өлкәсе)|Советск]]
| ''[[:d:Q1141929|Хәрби мөһәндис-техника университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4450986|Աշոտ Թամրազյան]]''
| 1952-02-10
| ''[[:d:Q62337|Vanadzor]]''
| ''[[:d:Q952960|Әрмәнстан милли политехник университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4147311|Pjotr Grigorevitsj Graboviy]]''
| 1953-06-16
| ''[[:d:Q4147942|Graniv]]''
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617397|Konstantin Yeryomin]]''
| 1959-05-03
| [[Магнитогорск]]
|
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4233741|Konstantin Korolevski]]''
| 1965-10-16
| [[Хрустальный]]
| ''[[:d:Q4166093|Донбасс дәүләт техника университеты]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q18524075|тау инженеры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q27980497|Pavel Kostrikin]]''
| 1967-03-11
| [[Тверь]]
| ''[[:d:Q4480735|MSU Faculty of Computational Mathematics and Cybernetics]]''<br/>''[[:d:Q4127435|Бөтенрусия тышкы сәүдә академиясе]]''
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
| 2022-05-07
| [[Джомолунгма|Җомолуңма]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634448|Yevgeny Korolyov]]''
| 1975-02-24
| [[Пенза өлкәсе]]
| ''[[:d:Q4348484|Пенза дәүләт архитектура һәм төзелеш университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
| 2011-01-10
|
| ''[[:d:Q57700623|Aleksey Adamtsevich]]''
|
|
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2020-09-01
|
| ''[[:d:Q89084312|Marina V Shitikova]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
=== Тәмамлаучылар ===
*Әбелев, Марк Юрьевич
*Андрианов, Сергей Николаевич
*Гуревич, Александр Витальевич
*Габасов Радик Фатик улы, техник фәннәр докторы, Мәскәү дәүләт төзелеш университеты Төзелеш механика кафедрасы профессоры <ref>[ http://mgsu.ru/universityabout/Struktura/Kafedri/StroyMeh/sotrudniki-kafedry/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160816151501/http://mgsu.ru/universityabout/Struktura/Kafedri/StroyMeh/sotrudniki-kafedry/ |date=2016-08-16 }} Мәскәү дәүләт төҙөлөш университеты Төҙөлөш механика кафедраһы]</ref>.
*[[Владимир Высоцкий]]
*Дыховичный, Нина Абрамова
*Жандаев, Ильдар Вильгельмович
*Ильичев, Вячеслав Александрович
*Кирсанов, Николая Михайлович
*Лапидус, Азарий Абрамович
*Мельников, Александр Григорьевич — техник фәннәр докторы.
*Петров, Владилен Василий Улы
*Резник, Семен Ефимович
*Росляк, Юрий Витальевич
*Северн, Юрий Константинович
*Соболев, Валентин Алексеевич
*Соколовский, Вадим Василий Улы
*Хаджибаев, Сергей Павлович
*Хорошавин, Анатолий Иванович
*Иповский, Илья Лазаревич
*Чувахина, Дмитрий Степанович
*Якубович Леонид Аркадьевич
*[[Самедов Фәрхәд Астан улы]]
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P69 wd:Q2227802. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p69/Q2227802/p580:башлау,p69/Q2227802/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
|
|
| ''[[:d:Q19916363|Vasiliy Ilitsj Svetlitsjniy]]''
| 1896-04-23
| [[Воронеж]]
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
|
| 1977-09-30
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q111795008|Ivan Zvezdin]]''
| 1899-05-01
| [[Түбән Новгород]]
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
|
| 1979-07-10
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q1232695|Dmitri Stepanowitsch Tschuwachin]]''
| 1903
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1997
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q131411681|Фехнер, Маргарита Васильевна]]''
| 1903-01-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''<br/>''[[:d:Q2145981|реставратор]]''<br/>''[[:d:Q11486702|архитектура тарихчысы]]''
|
| 1981-12-05
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q116814071|Юрий Александрович Дульгиер]]''
| 1904-11-08
| [[Кременец|Кременетс]]
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
|
| 1995-04-01
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1930
| ''[[:d:Q4229548|Ivan Komzin]]''
| 1905-06-29
| ''[[:d:Q4130227|Vyazemsky Uyezd]]''
| [[инженер]]
| ''[[:d:Q4245579|Куйбышевгидрострой]]''<br/>''[[:d:Q4247200|Кунеевский ИТЛ]]''<br/>Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
| 1983-03-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1930
| ''[[:d:Q4113469|Vasily Zacharovich Vlasov]]''
| 1906-02-11
| ''[[:d:Q21851349|Kareewo]]''
| ''[[:d:Q13582652|төзелеш инженеры]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1906857|инженер-механик]]''
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты<br/>''[[:d:Q4502948|Institut de Recherche sur le Béton et le Béton Armé]]''<br/>''[[:d:Q1791304|РФ КК Гомумгаскәр академиясенең хәрби мөһәндисләр институты]]''
| 1958-08-07
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q84721893|Анисков, Василий Иванович]]''
| 1906-04-21
| ''[[:d:Q23884046|Часлово]]''
|
|
| 1980-09-27
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4065934|Сергей Николаевич Андрианов]]''
| 1906-07-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 1993
| [[Киев]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q131363118|Николай Дмитриевич Чекмотаев]]''
| 1907-03-02
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
|
| 1989-07-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1938
| ''[[:d:Q19850928|Vladimir Bazykin]]''
| 1908
| [[Карабаново]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q15951083|ССРБ Чит ил эшләре халык комиссариаты]]''<br/>''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''
| 1965-08-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q123503393|Лев Карлович Дюбек]]''
| 1908-03-18
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
|
| 1985-04-04
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4380666|Vladimir Fyodorovich Promyslov]]''
| 1908-08-15
| ''[[:d:Q18779124|Кабужское]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 1993-05-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q130321131|Лев Михайлович Гохман]]''
| 1909-03-28
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q1779650|инженер-конструктор]]''
|
| 1984-09-29
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q134998756|Самуил Яковлевич Школьников]]''
| 1909-05-03
|
| ''[[:d:Q21778977|инженер-төзүче]]''
|
| No/unknown value
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4088812|Nikolai Bobrovnikov]]''
| 1909-12-14
| [[Ряжск]]
| [[инженер]]
|
| 1991-02-13
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908897|Boris Yermilov]]''
| 1910
|
| ''[[:d:Q811122|төзүче]]''
|
| 1992-09-02
|
|-
|
| 1936
| ''[[:d:Q110224945|Alekseĭ Rufovich Rzhanit︠s︡yn]]''
| 1911
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q13582652|төзелеш инженеры]]''<br/>''[[:d:Q5352191|техник]]''
|
| 1987
|
|-
|
|
| [[Генрих Абрамович]]
| 1911-05-01
| [[Варшава]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q190414|Профессор Николай Егорович Жуковский исемендәге Үзәк аерогидродинаминка институты]]''<br/>''[[:d:Q1719898|Мәскәү авиация институты]]''
| 1995-03-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1937
| [[Александр Булгаков]]
| 1911-08-25
| [[Кәфә]]
|
|
| 1978-04-11
| [[Казан]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q130295430|Всеволод Михайлович Предтеченский]]''
| 1912-06-05
| [[Калиш]]
| [[инженер]]<br/>''[[:d:Q42973|архитектор]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
| 1978-01-31
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q20507603|Artashes Mkhitaryan]]''
| 1912-08-14
| ''[[:d:Q39569|Dilijan]]''
| ''[[:d:Q1906857|инженер-механик]]''
| ''[[:d:Q4314967|Armenian National Agrarian University]]''<br/>''[[:d:Q4406398|Самар дәүләт архитектура төзелеш университеты]]''<br/>''[[:d:Q85449|Киев политехника институты]]''
| 1993-06-19
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1488251|Vadim Sokolovsky]]''
| 1912-10-04<br/>1912
| [[Харьков]]
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| ''[[:d:Q1367256|Мәскәү физика-техника институты]]''
| 1978-01-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1936
| ''[[:d:Q113163433|Volʹdemar S. Shaitan]]''
| 1912-11-14
| [[Одесса]]
| ''[[:d:Q1651055|инженер-гидротехник]]''<br/>''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''
|
| 1997-04-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4054928|Mark Abramov]]''
| 1913-04-16
| [[Харьков]]
| ''[[:d:Q1114448|cartoonist]]''
|
| 1994-01-25
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q22919668|Слисский, Сергей Митрофанович]]''
| 1913-05-18
|
| [[галим]]
|
| 1989
|
|-
|
| 1937
| ''[[:d:Q23992814|Евгений Яковлевич Юдин]]''
| 1914-01-22
| ''[[:d:Q4429975|Софиевка]]''
| [[галим]]
| ''[[:d:Q190414|Профессор Николай Егорович Жуковский исемендәге Үзәк аерогидродинаминка институты]]''
| 1991-12-30
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q134370529|Зоя Алексеевна Козлова]]''
| 1914-03-08
| ''[[:d:Q113560890|Старое Батурино]]''
| ''[[:d:Q15117302|воллейболчы]]''<br/>''[[:d:Q3665646|баскетболчы]]''<br/>''[[:d:Q20730881|волейбол тренеры]]''<br/>''[[:d:Q3621345|волейбол арбитры]]''
|
| 2001-11-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4171716|Nina Dykhovichnaya]]''
| 1914-03-25
| [[Мәскәү]]
| [[инженер]]
| ''[[:d:Q4304042|Мәскәү архитектура институты]]''
| 2006-04-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4261077|Iosif Fedorovič Livčak]]''
| 1914-12-06
| [[Сембер]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| ''[[:d:Q4304100|Россия биотехнология университеты]]''
| 2006-02-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q48097|Nikolai Ogarkov]]''
| 1917-10-30
| ''[[:d:Q4300879|Molokovo]]''
| ''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q11545923|хәрби командир]]''
|
| 1994-01-23
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1945
| ''[[:d:Q60838403|Иванцов, Олег Максимович]]''
| 1918-12-02
| [[Брянск]]
| [[галим]]
|
| 2021-01-24
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4141284|Гоков Филипп Антонович]]''
| 1919-04-20
| ''[[:d:Q4234175|Короча өязе]]''
| ''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
|
| 1993-02-25
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1941
| ''[[:d:Q136435406|Смирнов Александр Дмитриевич]]''
| 1919-08-25
|
| [[инженер]]
| ''[[:d:Q190414|Профессор Николай Егорович Жуковский исемендәге Үзәк аерогидродинаминка институты]]''
| 2005-07-15
|
|-
|
| 1951
| ''[[:d:Q4186766|Michail Judelevitsj Zapol]]''
| 1919-11-20
| [[Чырвоная Слабада (Салигорский районы)|Чырвоная Слабада]]
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
|
| 2008-04-06
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4177079|Konstantin Yesenin]]''
| 1920-02-03
| [[Мәскәү]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>[[инженер]]<br/>''[[:d:Q1340643|төзүче]]''
|
| 1986-04-26
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15068667|Nikolai Michailowitsch Kirsanow]]''
| 1920-07-15
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| [[Воронеж дәүләт архитектура-төзелеш университеты]]
| 1999-04-11
| [[Воронеж]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q161811|Leonid Vladimirski]]''
| 1920-09-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q644687|иллюстратор]]''<br/>''[[:d:Q3391743|сынлы сәнгать эшлеклесе]]''
|
| 2015-04-18
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q109490511|Стрелецкий, Николай Николаевич]]''
| 1921-06-02
| [[Мәскәү]]
|
| ''[[:d:Q4504321|Melnikov Central Research and Design Institute of Steel Structures]]''
| 2001-04-25
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1944
| ''[[:d:Q4067202|Nina Antonenko]]''
| 1921-07-23
|
| ''[[:d:Q13582652|төзелеш инженеры]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2005-02-25
| [[Обнинск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4393512|Albert Repson]]''
| 1921-11-04
| [[Молома (авыл)|Молома]]
| ''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''<br/>''[[:d:Q2961975|башкарма директор]]''
|
| 1995-08-22
| [[Таллинн]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q109490979|Шрейбер, Андрей Константинович]]''
| 1921-12-12
| [[Чита]]
|
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
|
|
|-
|
| 1968
| ''[[:d:Q1046009|Talgat Bigeldinov]]''
| 1922-08-05
| [[Бишкәк]]
| ''[[:d:Q408832|хәрби очучы]]''
|
| 2014-11-10
| [[Алматы]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q124769914|Малышев, Михаил Вадимович]]''
| 1922-12-26
| [[Мәскәү]]
|
|
| 2011-01-01
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q137374952|Лилия Матвеевна Забозлаева]]''
| 1924-03-01
|
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
|
| 2012-08-13
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q134972169|Юрий Иванович Ионов]]''
| 1924-05-20
| ''[[:d:Q4114836|Voznesenskaya]]''
| ''[[:d:Q1779650|инженер-конструктор]]''
|
| 1995-09-02
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q137654021|Владимир Сергеевич Гофман]]''
| 1924-09-15
| [[Бердычив]]
| ''[[:d:Q1779650|инженер-конструктор]]''
|
| No/unknown value
|
|-
|
| 1948
| ''[[:d:Q97119713|Роза Мікалаеўна Лесь]]''
| 1924-11-07
| ''[[:d:Q4222636|Kishenki]]''
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
| ''[[:d:Q56253924|Брэстпраект]]''<br/>''[[:d:Q72091521|Упраўленне па будаўніцтве і архітэктуры Брэсцкага аблвыканкама]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q134706980|Александр Гордеевич Дроздов]]''
| 1925-04-23
| [[Севск]]
| ''[[:d:Q21778977|инженер-төзүче]]''
|
| 1965-10-21
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1948
| ''[[:d:Q114066040|Яўген Фёдаравіч Вінакураў]]''
| 1925-10-31
| [[Ташкент]]
| ''[[:d:Q327029|механик]]''<br/>''[[:d:Q12370538|туфрак белгече]]''
|
| 2012-11
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4171722|Yury Dykhovichny]]''
| 1926
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
| ''[[:d:Q4304042|Мәскәү архитектура институты]]''
| 2007
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4259030|Nikolay Leontyev]]''
| 1926-05-22
| [[Мәскәү]]
| [[инженер]]
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
| 2009-07-10
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18043740|Yury Fidelgolts]]''
| 1927-05-25
| [[Мәскәү]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q13582652|төзелеш инженеры]]''
|
| 2015-11-19
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1951
| ''[[:d:Q94770569|Сямён Бярнардавіч Гінзберг]]''
| 1928-01-05
| [[Турав|Турау]]
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
| ''[[:d:Q56379231|Homel citizen project]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16713072|Sergey Khadzhibaronov]]''
| 1928-09-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
|
| 1994-04-17
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q24010006|Aleksandr Borschevsky]]''
| 1929
| [[Полтава]]
| [[галим]]
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21143565|Aleksandr Usanov]]''
| 1929-06-07
| [[Подольск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 1992-12-25
| [[Мәскәү өлкәсе]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q131519751|Simion Hâncu]]''
| 1929-08-01
| [[Меделень (Бакеу)|Меделень]]
| [[инженер]]<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q18540952|National Institute of Research and Development for Environment Protection]]''<br/>''[[:d:Q636060|University of Agronomic Sciences and Veterinary Medicine of Bucharest]]''
| 2016-08-14
| [[Бухарест|Бүкрәш]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4289824|Alexander Melnikov]]''
| 1930-10-20
| [[Орехово-Зуево]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2011-12-25
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15084379|Natalia Pritvits]]''
| 1931-05-29
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q15143191|science communicator]]''
| ''[[:d:Q3032414|Россия фәннәр академиясенең Себер бүлекчәсе]]''
| 2019-02-07
| [[Новосибирск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q104026658|Arkady Manucharov]]''
| 1931-07-22
| [[Ханкәнде|Ханкенди]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2008-01-04
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1956
| ''[[:d:Q55102497|Vladimir Ivanovitsj Sanaev]]''
| 1932-11-10
| ''[[:d:Q4219261|Kemlya]]''
| [[инженер]]
|
| 2009
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1390108|Alexander Mitta]]''
| 1933-03-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q3658608|карикатурачы рәссам]]''<br/>''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''<br/>''[[:d:Q69423232|киносценарист]]''
| ''[[:d:Q4129798|Югары сценарийчеләр һәм режиссерлар курслары]]''
| 2025-07-14
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4184442|Yury Zaytsev]]''
| 1933-08-02
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2018-03-23
|
|-
|
| 1958
| ''[[:d:Q97174915|Jānis Lancers]]''
| 1933-10-20
|
| [[инженер]]
|
| 2020-06-09
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4194732|Telman Zurabyan]]''
| 1934-01-15
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''
|
| 1979-11-03
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1970
| ''[[:d:Q61116774|Седых Юрий Иванович]]''
| 1934-03-23
| [[Харьков]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4505829|Ilya Tsipursky]]''
| 1934-08-26
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q6665249|дзюдочы]]''
|
| 2022-08-03
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1995012|Asar Eppel]]''
| 1935-01-11
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q6625963|язучы-романист]]''
|
| 2012-02-20
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16271825|Mark Abelev]]''
| 1935-02-26
|
| [[галим]]
|
| 2024-09-21
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4360735|Vladilen Petrov]]''
| 1935-03-13
| [[Владимир өлкәсе]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4408464|Сарытау дәүләт техник университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15081060|Yury Sevenard]]''
| 1935-06-29
| ''[[:d:Q893317|Glubokoye District]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2021-06-23
| [[Одинцово]]
|-
|
| 1963
| ''[[:d:Q11742981|Konstanty Tarasiewicz]]''
| 1935-07-06
| ''[[:d:Q1952755|Navahrudak District]]''
| [[инженер]]
| ''[[:d:Q26712770|Міністэрства мантажных і спецыяльных будаўнічых работ БССР]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97182052|Vladimir Travush]]''
| 1936-05-04
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q113822646|Vladislav Semionov]]''
| 1937
| [[Псков өлкәсе]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q131903611|Рубен Тигранович Акопян]]''
| 1937-02-25
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q13582652|төзелеш инженеры]]''<br/>''[[:d:Q1906857|инженер-механик]]''<br/>''[[:d:Q1340643|төзүче]]''
|
| 2020-03-10
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4236527|Igor Kokhanovsky]]''
| 1937-04-02
| [[Магадан]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[композитор]]<br/>''[[:d:Q753110|җырлар авторы]]''<br/>''[[:d:Q822146|җыр сүзләрен язучы]]''<br/>[[инженер]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4500092|Anatoliy Horosjavin]]''
| 1937-05-01
| [[Липецк]]
| ''[[:d:Q13582652|төзелеш инженеры]]''
|
| 1998
| [[Липецк]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q30242826|Maja Kliaštornaja]]''
| 1937-05-31
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
| ''[[:d:Q45278700|Belpromproyekt]]''
|
|
|-
| 1955
|
| [[Владимир Высоцкий]]
| 1938-01-25
| [[Мәскәү]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q10800557|киноактер]]''<br/>''[[:d:Q2259451|театр актеры]]''<br/>''[[:d:Q488205|автор-башкаручы]]''<br/>''[[:d:Q855091|гитарист]]''<br/>''[[:d:Q822146|җыр сүзләрен язучы]]''<br/>[[композитор]]<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q753110|җырлар авторы]]''<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>[[җырчы]]
| ''[[:d:Q113072351|Taganka Theatre]]''<br/>''[[:d:Q108888630|Мәскәү драма театры]]''
| 1980-07-25
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q27956582|Vladimir Ovchinnikov]]''
| 1938-02-17
| [[Дүшәнбе]]
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q177468|Nodar Kancheli]]''
| 1938-04-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
|
| 2015-06-26
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q97641035|Барыс Лахман]]''
| 1938-05-31
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''
|
| 2023-07-01
| [[Бронкс (округ, Нью-Йорк)]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4392441|Semyon Reznik]]''
| 1938-06-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q864380|биограф]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| ''[[:d:Q4300556|Publishing house "Molodaya Gvardiya"]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q3403622|Aleksandr Kurlyandskiy]]''
| 1938-07-01
| [[Мәскәү]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q9334029|сатирик]]''<br/>''[[:d:Q4853732|балалар язучысы]]''<br/>''[[:d:Q69423232|киносценарист]]''
|
| 2020-12-21
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q24576768|Emil Renard-Kio]]''
| 1938-07-12
| [[Владикавказ]]
| ''[[:d:Q15855449|magician]]''<br/>''[[:d:Q17307272|цирк артисты]]''<br/>''[[:d:Q56417579|чыганаклар белгече]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''
|
| 2025-12-30
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4199841|Vjatsjeslav Aleksandrovitsj Ilitsjjov]]''
| 1938-07-18
| [[Долгопрудный]]
| [[галим]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12102987|Leonid Dukhovny]]''
| 1938-07-18
| [[Киев]]
| [[җырчы]]<br/>''[[:d:Q19829999|культуролог]]''<br/>''[[:d:Q13235160|җитештерүче]]''<br/>''[[:d:Q3455803|режиссёр]]''<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''<br/>[[инженер]]<br/>''[[:d:Q822146|җыр сүзләрен язучы]]''<br/>''[[:d:Q855091|гитарист]]''
|
| 2022-05-04
| [[Маунтин-Вью]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4151283|Vladimir Gubarev]]''
| 1938-08-26
| [[Могилёв]]
| ''[[:d:Q18844224|язучы-фантаст]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>[[язучы]]
|
| 2022-01-25
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15071260|Natalya Toots]]''
| 1938-10-05
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4494858|Arkady Khait]]''
| 1938-12-25
| [[Мәскәү]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q9334029|сатирик]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q822146|җыр сүзләрен язучы]]''<br/>''[[:d:Q753110|җырлар авторы]]''
|
| 2000-02-22
| [[Мүнхен]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4135993|Andrey Gerasimov]]''
| 1939-02-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''
| ''[[:d:Q4129798|Югары сценарийчеләр һәм режиссерлар курслары]]''
| 2023-02-09
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4241832|Grigory Kroshin]]''
| 1939-06-19
| [[Мәскәү]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
| 1962
| ''[[:d:Q124377053|Valeriy Volshanik]]''
| 1939-11-14
|
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
| 2023-09-23
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4316952|Elena Nemirovskaya]]''
| 1939-11-17
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q19829999|культуролог]]''
| ''[[:d:Q128509|School of Civic Education]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16335571|Горбанев, Ростислав Васильевич]]''
| 1940-03-28
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q16635219|Genplan Institute of Moscow]]''
| 2012-09-19
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4417717|Валерий Михайлович Серов]]''
| 1940-04-15
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4153790|Oleg Davydov]]''
| 1940-05-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q83307|министр]]''
|
| 2006-12-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q114243221|Валерый Фёдаравіч Чычурын]]''
| 1941-02-25
| [[Ижау]]
| ''[[:d:Q811122|төзүче]]''<br/>''[[:d:Q2462658|менеджер]]''
| ''[[:d:Q4295248|Мінскбуд]]''
| 2005
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4090574|Pyotr Bokov]]''
| 1941-06-17
| ''[[:d:Q21851099|Звизжи]]''
| ''[[:d:Q1048210|генераль директор]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q124101852|Уладзіслаў Пятровіч Кавалёў]]''
| 1941-07-19
| [[Сялец (Магилёвский районы)|Сялец]]
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''
| ''[[:d:Q55658519|Mahilioŭ Regional Executive Committee]]''
| 2020-06-14
| [[Могилёв]]
|-
|
| 1965
| ''[[:d:Q19613389|Vladimir Bayer]]''
| 1942-09-14
|
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4304042|Мәскәү архитектура институты]]''
| 2024-05-22
|
|-
| 1966-12-01
| 1969-09-01
| ''[[:d:Q4902222|Bhushan Lal Karihaloo]]''
| 1943
|
| ''[[:d:Q13582652|төзелеш инженеры]]''
| ''[[:d:Q1035745|Кардифф университеты]]''<br/>''[[:d:Q601956|Aalborg University]]''<br/>''[[:d:Q487556|Сидней университеты]]''<br/>''[[:d:Q531285|University of Newcastle]]''<br/>''[[:d:Q1269766|Дания техника университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908242|Jurij P. Volčok]]''
| 1943-02-28
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
| 2020-07-06
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q2637574|Nasirdin Isanov]]''
| 1943-11-07
| ''[[:d:Q2556763|Nookat District]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 1991-11-29
| [[Манас (Кыргызстан)|Манас]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q57754|Oqil Oqilov]]''
| 1944-02-02
| [[Хуҗанд|Хуҗант]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
| 1969
| 1973
| ''[[:d:Q130640059|Bünyad Sərdar oğlu Sərdarov]]''
| 1944-10-07
| ''[[:d:Q331687|Fuzuli District]]''
|
| ''[[:d:Q724222|Азәрбайҗан техника университеты]]''<br/>''[[:d:Q635116|Azerbaijan University of Architecture and Construction]]''<br/>''[[:d:Q344334|Истанбул техник университеты]]''
| 2017-07-09
| [[Бакы]]
|-
|
|
| [[Леонид Якубович]]
| 1945-07-31
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q13235160|җитештерүче]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q10798782|телевизион актёр]]''<br/>''[[:d:Q98925420|KVN actor]]''<br/>''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q355242|showman]]''
| [[Первый канал (Россия)|Первый канал]]<br/>''[[:d:Q638156|ZiL]]''
|
|
|-
| 1965
| 1969
| ''[[:d:Q4449681|Էդվարդ Թադևոսյան]]''
| 1946-08-01
| [[Ереван]]
| ''[[:d:Q13582652|төзелеш инженеры]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4423390|Michail Jurevitsj Slesarev]]''
| 1946-11-20
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q11711535|Ihnat Misurahin]]''
| 1947-02-05
| [[Витебск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''<br/>[[инженер]]
| ''[[:d:Q2580954|Military Academy of Belarus]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16698996|Соболев, Валентин Алексеевич]]''
| 1947-03-11
| ''[[:d:Q2343512|Etrek District]]''
|
|
|
|
|-
|
|
| [[Валентин Друсинов]]
| 1947-04-05
| [[Брянск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
| 1966
| 1973
| ''[[:d:Q4415041|Vladimir Semago]]''
| 1947-04-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q98925420|KVN actor]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4454218|Valery Telichenko]]''
| 1947-07-24
| [[Курск өлкәсе]]
| [[галим]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4755398|Andreas Christou]]''
| 1948-07-08
| ''[[:d:Q28870916|Limassol Municipality]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1906857|инженер-механик]]''
|
|
|
|-
| 1966
|
| ''[[:d:Q1657736|Igor Kostolevsky]]''
| 1948-09-10
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4391259|Vladimir Ratzkevitch]]''
| 1950-05-30
| [[Мәскәү]]
| [[композитор]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28498428|Валерий Иванович Крестьянинов]]''
| 1950-07-12
| ''[[:d:Q16704802|Taskan]]''
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908795|Aleksandr Ostrovsky]]''
| 1951-03-04
| [[Мәскәү]]
| [[инженер]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q20627503|Vassili Filippov]]''
| 1951-04-01
| ''[[:d:Q606837|Gorny District]]''
| [[галим]]
| [[М. К. Аммосов исемендәге Төньяк-Көнчыгыш федераль университеты|Максим Кирович Аммосов исемендәге Төньяк-Көнчыгыш федераль университеты]]<br/>[[Ил Түмэн]]<br/>''[[:d:Q7498982|РФА океанбелем институты]]''<br/>''[[:d:Q3063197|FGC UES]]''
| 2022-05-31
|
|-
| 1983
| 1987
| ''[[:d:Q91106050|Calal Qasimov]]''
| 1952-04-16
| ''[[:d:Q1643630|Kalbajar]]''
|
| ''[[:d:Q635116|Azerbaijan University of Architecture and Construction]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q22918802|Sergey Kuzin]]''
| 1953-04-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4147311|Pjotr Grigorevitsj Graboviy]]''
| 1953-06-16
| ''[[:d:Q4147942|Graniv]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4397824|Yury Roslyak]]''
| 1954-01-19
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1651055|инженер-гидротехник]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q106813998|Alexey Kupriyanov]]''
| 1954-04-17
| [[Мәскәү]]
| [[адвокат]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q2644021|Aleksey Chelyshev]]''
| 1955-03-10
| [[Вольск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4069905|Abubakar Arsamakov]]''
| 1956-09-09
| ''[[:d:Q75318|Tole Bi District]]''
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q806798|банкир]]''
|
| 2020-11-14
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908896|Nikolay Polezhayev]]''
| 1956-09-14
| [[Төмән өлкәсе]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4224775|Andrey Knyshev]]''
| 1956-11-05
| [[Мәскәү]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q9334029|сатирик]]''<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q2059704|телережиссёр]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q12406482|юморист]]''<br/>''[[:d:Q3455803|режиссёр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4493287|Viktor Fuyer]]''
| 1956-12-17
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q371909|префект]]''
|
| 2015-11-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18243274|Vladimir Karuev]]''
| 1957-04-02
| [[Калмыкия]]
| ''[[:d:Q4159860|jangartchi]]''<br/>[[җырчы]]
|
|
|
|-
|
| 1986
| ''[[:d:Q20066952|Svitlana Ivanivna Dudenko]]''
| 1957-06-06
| [[Ессентуки]]
| ''[[:d:Q5322166|дизайнер]]''<br/>''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1925963|рәссам-график]]''<br/>''[[:d:Q42973|архитектор]]''
| ''[[:d:Q4496302|Харкау шәһәр шурасы]]''<br/>''[[:d:Q23977|Харкау дәүләт туклану һәм сәүдә итү үнивирситите]]''<br/>''[[:d:Q16708454|Украина илкүләм фәннәр академиясенең Монокристаллар институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q104065778|Шубин, Александр Валентинович]]''
| 1957-07-02
| [[Житомир]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12577182|Kusainov, Amirlan A]]''
| 1957-09-25
| [[Алматы]]
| ''[[:d:Q13582652|төзелеш инженеры]]''
|
| 2021-10-27
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4059720|Aleksandr Akopov]]''
| 1957-11-22
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q13235160|җитештерүче]]''<br/>''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''<br/>''[[:d:Q578109|телепродюсер]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q98925420|KVN actor]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4832278|Azary Abramovich Lapidus]]''
| 1958-05-23<br/>1958-05-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q13582652|төзелеш инженеры]]''<br/>[[инженер]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4259359|Mikhail Lesin]]''
| 1958-07-11
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
| 2015-11-05
| [[Вашингтон (башкала)|Вашингтон]]
|-
|
| 1982
| ''[[:d:Q79250415|Ivan Ivanovich Vedyakov]]''
| 1959-01-31
| ''[[:d:Q4072330|Atyuryevo]]''
| ''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''
| ''[[:d:Q4502948|Institut de Recherche sur le Béton et le Béton Armé]]''<br/>''[[:d:Q4304083|Мәскәү политехника университеты]]''
|
|
|-
|
| 1982
| ''[[:d:Q65158657|Ботабеков, Адильбек Кожабекович]]''
| 1959-11-18
|
|
| ''[[:d:Q4208077|Kazakh Leading Academy of Architecture and Construction]]''
|
|
|-
|
| 1991
| ''[[:d:Q98798423|Bassam Ibrahim]]''
| 1960
| ''[[:d:Q173545|Хәма]]''
| ''[[:d:Q13582652|төзелеш инженеры]]''<br/>''[[:d:Q83307|министр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q829940|Beslan Butba]]''
| 1960-02-07
| ''[[:d:Q3596018|Chlou]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4076287|Mikhail Balakin]]''
| 1961-04-20
| [[Серпухов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[эшкуар]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21088177|Nurlan Aldabergenov]]''
| 1962-11-19
| [[Алматы]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4189285|Viktor Zvagelskiy]]''
| 1963-07-30
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4152284|Aleksandr Gurevich]]''
| 1964-05-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q13235160|җитештерүче]]''<br/>''[[:d:Q482980|автор]]''<br/>''[[:d:Q355242|showman]]''<br/>''[[:d:Q3455803|режиссёр]]''<br/>''[[:d:Q61817103|principal director]]''<br/>''[[:d:Q2059704|телережиссёр]]''<br/>''[[:d:Q578109|телепродюсер]]''<br/>''[[:d:Q98925420|KVN actor]]''<br/>''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''
| ''[[:d:Q2177054|Россия театр сәнгате университеты — ГИТИС]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q84721220|Alexander Goldbyrt]]''
| 1964-06-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q24350675|Mamed Abasov]]''
| 1964-12-02
| ''[[:d:Q1735290|Kasumkent]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15714548|Sergey Chindyaskin]]''
| 1965-12-09
| [[Чамзинка]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Илдар Жандарёв]]
| 1966-01-03
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
| 1988
| ''[[:d:Q28530934|Serge Popov]]''
| 1966-08-17
| [[Новосибирск]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| ''[[:d:Q24930549|Old Zeughaus]]''<br/>''[[:d:Q28460533|Fund "Russian Knights"]]''
|
|
|-
|
| 1991
| ''[[:d:Q39083746|Toevakmamed Dzjaparov]]''
| 1967
| [[Балкан вилаяте]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4244834|Anatoly Kuzichev]]''
| 1969-05-15
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4257003|Ilya Legostayev]]''
| 1970-06-30<br/>1970-05-30
| [[Реутов]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q22976182|тележурналист]]''<br/>''[[:d:Q1350157|музыка тәнкыйтьчесе]]''<br/>''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16641296|Arman Davletyarov]]''
| 1970-08-13
| ''[[:d:Q18803219|Түмәрүткәүел]]''
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4496734|Danil Khachaturov]]''
| 1971-10-30
| [[Мәскәү]]
| [[эшкуар]]<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q4397745|Rosgosstrakh]]''
|
|
|-
|
| 2006
| ''[[:d:Q130214174|Eldar Ismailov]]''
| 1974-03-31
|
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q8963721|генеалогия белгече]]''<br/>''[[:d:Q3243461|коллекционер]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q118237182|Сергей Викторович Турко]]''
| 1977-04-27
| [[Фрязино]]
| ''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''
| ''[[:d:Q4063549|Alpina Publisher]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4233601|Valery Korovin]]''
| 1977-05-31
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|
|-
|
| 2010
| ''[[:d:Q117348329|Yevgeny Solntsev]]''
| 1980-09-28
| [[Воронеж]]
| ''[[:d:Q7063944|тимер юлчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 2008
| ''[[:d:Q55101951|Anton Cherepennikov]]''
| 1983-05-07
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
| 2023-07-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q123146843|Aleksandr Voloshin]]''
| 1983-05-28
| [[Минск]]
|
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
| 2018
| ''[[:d:Q138798687|Iliya Burlyayev]]''
| 1994-09-04
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39083466|Шерипов, Елдаш Халлыевич]]''
|
|
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56755462|Alex Gudimov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 2004-09-01
| 2010-06-15
| ''[[:d:Q57700623|Aleksey Adamtsevich]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Мәскәү дәүләт төзелеш университеты
|
|
|-
| 2009-09-01
| 2014-07-08
| ''[[:d:Q91790592|Boris Otkhmezuri]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q230899|Манчестер университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q105044160|Gleb Salov]]''
|
|
| ''[[:d:Q33231|фотограф]]''
|
|
|
|-
| 2004
| 2010
| ''[[:d:Q130404583|Anna Korobko]]''
|
|
| ''[[:d:Q111729053|trail runner]]''
| ''[[:d:Q36877672|AFRY CZ]]''
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [http://www.mgsu.ru/ сайты (русча] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210503154537/https://mgsu.ru/ |date=2021-05-03 }}
== Моны да карагыз ==
{{Портал|Мәгариф|Мәскәү}}
* [[Россия югары уку йортлары исемлеге]]
[[Төркем:1921 елда нигезләнгән уку йортлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча университетлар]]
[[Төркем:Россия университетлары]]
[[Төркем:Архитектура-төзелеш югары уку йортлары]]
[[Төркем:Мәскәү югары уку йортлары]]
6erfu8pklwcp9n6tuzrnlhsmkwt4jzr
Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
0
179390
5839773
5838812
2026-05-06T06:08:39Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839773
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
'''{{Label|Q322964|lang=tt}}''' ({{lang-ru|{{Label|Q322964|lang=ru}}}}, {{lang-en|{{Label|Q322964|lang=en}}}}) — [[Россия]]нең алдынгы университетларының берсе. Университет 1944 елда [[Мәскәү дәүләт университеты]] халыкара факультеты нигезендә ачыла.
==Белем юнәлешләре==
12 бакалавр программасы буенча кадрлар әзерли:
# Халыкара мөнәсәбәтләр
# Чит ил төбәкләрен тикшерү
# Икътисад
# Журналистика
# Реклама һәм җәмгыять белән элемтә
# Юриспруденция
# Менеджмент
# Сәясәт белеме
# Дәүләт һәм муниципаль идарә итү
# Социология
# Сәүдә эше
# Экология һәм табигать файдалануы
== Магистратура ==
# Халыкара мөнәсәбәтләр
# Чит ил төбәкләрен тикшерү
# Икътисад
# Журналистика
# Педагогик белем/[[Телбелем]]
# Юриспруденция
# Менеджмент
# Политология
# Дәүләт һәм муниципаль идарә итү
# Социология
# Сәүдә эше
# Социаль-мәдәният эше
== Укыткан телләр==
Бүгенге көнгә университетта 53 тел укытыла <ref>[http://www.mgimo.ru/study/languages/list/index.phtml Преподавание иностранных телев в МГИМО (школы)]</ref>:
{| width=550 %
|
* [[Азәрбайҗан теле|Азәрбайҗан]]
* [[Албан теле|Албан]]
* [[Амхар теле|Амхар]]
* [[Инглиз теле]] (бөтен бүлекчәләрдә)
* [[Гарәп теле]]
* [[Африкаанс]]
* [[Бенгаль теле|Бенгаль]]
* [[Болгар теле|Болгар]]
* [[Маҗар теле]]
* [[Вьетнам теле]]
* [[Нидерланд теле]]
* [[Грек теле]]
* [[Тари]]
* [[Дат теле]]
* [[Иврит]]
* [[Индонезия теле|Индонезия]] / [[Малайя теле|Малайзия]]
* [[Испан теле|Испан]]
* [[Итальян теле|Итальян]]
|
* [[Кытай теле|Кытай]]
* [[Корей теле|Корей]]
* [[Лао теле|Лао]]
* [[Латин теле|Латин]]
* [[Латыш теле|Латыш]]
* [[Литва теле]]
* [[Молдав теле|Молдав]]
* [[Монгол теле|Монгол]]
* [[Алман теле]]
* [[Фарсы теле]]
* [[Норвег теле]]
* [[Поляк теле]]
* [[Португал теле]]
* [[Пушту]]
* [[Румын теле|Румын]]
* [[Рус теле|Рус, чит ил теле кебек]]
* [[Серб теле|Серб]]
* [[Словак теле|Словак]]
|
* [[Словен теле|Словен]]
* [[Суахили]]
* [[Таҗик теле|Таҗик]]
* [[Тай теле|Тай]]
* [[Төрек теле|Төрек]]
* [[Төрекмән теле|Төрекмән]]
* [[Үзбәк теле]]
* [[Украин теле|Украин]]
* [[Урду]]
* [[Фин теле|Фин]]
* [[Француз теле|Француз]]
* [[Һинди]]
* [[Хорват теле|Хорват]]
* [[Чех теле|Чех]]
* [[Швед теле|Швед]]
* [[Эстон теле|Эстон]]
* [[Япон теле|Япон]]
|}
Бакалавриатка һәм магистратурага керү вакытында абитуриентларны шушы телләрне тапшыру хокукы бар:
* [[Инглиз теле|Инглиз]]. Иң авыр бүлем.
* [[Гарәп теле|Гарәп]]. Иң җиңел булекчә. Бу телне сайлаган һәм тапшырган абитуриентлар күбесе укырга керә.
* [[Индонезия теле|Индонезия]]
* [[Испан теле|Испан]]
* [[Итальян теле|Итальян]]
* [[Корей теле|Корей]]
* [[Кытай теле|Кытай]]
* [[Монгол теле|Монгол]]
* [[Алман теле]]
* [[Төрек теле|Төрек]]
== Эндаумент-фонд ==
Университетын ярдәммчеләре советы рәисе [[В. Потанинны хәйрия фонды]], "[[Норильск никеле]]" тау-металлургия компаниясе генераль директоры, институт тәмамлаучы Владимир Потанин булып тора.
Университетта [[Россия]]дәге беренче эндаумент-мая, Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты үсеше фонды ачылды <ref>{{Citation |title=Об Эндаумент МГИМО |url=http://fund.mgimo.ru/document162076.phtml/ |access-date=2016-06-21 |archive-date=2014-02-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140210104104/http://fund.mgimo.ru/document162076.phtml |dead-url=yes }}</ref>.
Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институтына В. Потанин $6,5 млн. тапшырды.
== Шәхесләр==
=== Җитәкчелек ===
* [[1944]]—[[1944]] [[Удальцов, Иван Дмитриевич|Удальцов Иван Дмитриевич]]
* [[1944]]—[[1945]] [[Степанов, Николая Василий Улы|Степанов Николая Василий Улы]]
* [[1945]]—[[1949]] [[Францы, Георгий Павлович|Франц Георгий Павлович]]
* [[1949]]—[[1952]] [[Верещагин, Иван Кузьмич|Верещагин Иван Кузьмич]]
* [[1952]]—[[1955]] [[Лобанов, Иван Иванович|Лобанов Иван Иванович]]
* [[1955]]—[[1957]] [[Иваново, Михаил Сергеевич|Иваново Михаил Сергеевич]]
* [[1958]]—[[1963]] [[Рыженко, Федор Данилович|Рыженко Федор Данилович]]
* [[1963]]—[[1965]] [[Кулаков, Леонид Николаевич|Кулаков Леонид Николаевич]]
* [[1965]]—[[1968]] [[Мирошниченко, Борис Пантелеймонович|Мирошниченко Борис Пантелеймонович]]
* [[1968]]—[[1971]] [[Яковлев, Михаил Данилович|Яковлев Михаил Данилович]]
* [[1971]]—[[1974]] [[Солдатов, Александр Алексеевич|Солдатов Александр Алексеевич]]
* [[1974]]—[[1985]] [[Лебедев, Николая Иванович (дипломат)|Лебедев Николая Иванович]]
* [[1985]]—[[1990]] [[Овинников, Ричард Сергеевич|Овинников Ричард Сергеевич]]
* [[1990]]—[[1992]] [[Степанов, Андрей Иванович|Степанов Андрей Иванович]]
* [[1992]]— хәзерге көнгә кадәр, [[Анатолий Торкунов]]
=== Укытучылар ===
{{seealso|Төркем:Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты укытучылары}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q322964. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p108/Q322964/p580:башлау,p108/Q322964/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p69,p106,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! әлма-матер
! һөнәр төре
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
|
|
| [[Евгений Тарле]]
| 1875-10-27<br/>1874-11-20
| [[Киев]]
| ''[[:d:Q56709687|Historisch-philosophische Fakultät der Kiewer Universität]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| 1955-01-05<br/>1955-01-06
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15071463|Jakov Mironovitsj Magaziner]]''
| 1882-01-06<br/>1882-01-19
| [[Харьков]]
| ''[[:d:Q16713603|Харкаўская губернская гімназія]]''<br/>''[[:d:Q28024487|Харьков университеты]]''<br/>''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| [[адвокат]]<br/>''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1961-04-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4469264|Ivan Udaltsov]]''
| 1885-03-07
| [[Мәскәү]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>[[хокук белгече]]
| 1958-01-30
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15065730|Boris Moisejevič Dancig]]''
| 1886<br/>1896
| [[Нижын]]
| ''[[:d:Q12173050|Faculty of Law of Taras Shevchenko National University of Kyiv]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| 1973
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q1789298|Sergei Borisovitch Krylov]]''
| 1888-01-13
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q16533|хөкемче]]''<br/>[[хокук белгече]]
| 1958-11-24
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21534868|Vasily Smirnov]]''
| 1889-02-25
| ''[[:d:Q14621142|Починок (Галичан кӀошт)]]''
| ''[[:d:Q2560792|Вилнә хәрби укуханәсе]]''
| [[офицер]]<br/>''[[:d:Q1056391|мәктәп директоры]]''
| 1979-11-19
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617465|Stepan Kechekjan]]''
| 1890-03-25<br/>1890
| ''[[:d:Q1347765|Nakhichevan-on-Don]]''
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[адвокат]]<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 1967-06-24
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4269550|Lazar Lunts]]''
| 1892-01-17<br/>1892
| [[Тарту]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| 1979-12-18
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4077777|Kharlampy Baranov]]''
| 1892-02-23
| ''[[:d:Q24484405|Mishin]]''
| ''[[:d:Q2029787|Лазарев көнчыгыш телләре институты]]''<br/>''[[:d:Q4061516|Александр хәрби укуханәсе]]''
| ''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1980-03-05
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16672759|Nikolay Nikolaevitsj Ljubimov]]''
| 1894-11-25
| [[Калуга]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1975-04-08
|
|-
| 1945
| 1947
| ''[[:d:Q19909246|Arkady Sidorov]]''
| 1900-02-08
| ''[[:d:Q2106536|Pochinki]]''<br/>[[Нижгар губернасы|Түбән Новгород губернасы]]
| ''[[:d:Q1246977|Кызыл профессура институты]]''<br/>''[[:d:Q4229939|Свердлов ис. коммунистик университет]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1966-03-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q111077106|María Luisa González Rodríguez]]''
| 1900-08-24
| [[Медина-де-Помар]]
| ''[[:d:Q308963|University of Salamanca]]''<br/>''[[:d:Q35854422|Cuerpo Facultativo de Archiveros, Bibliotecarios y Arqueólogos]]''
| ''[[:d:Q182436|китапханәче]]''<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1998
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q100439901|Салий Сергеевич Майзель]]''
| 1900-09-11
| [[Лепель|Лепел]]
| ''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q19361455|semitologist]]''<br/>''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''
| 1952-04-07
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q2642103|Aleksandr Fyodorovich Shishkin]]''
| 1902-12-23
| [[Россия империясе]]
| ''[[:d:Q4407698|Санкт-Петербург дәүләт мәдәният институты]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1977-11-06
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q1422312|Feodor I. Kozhevnikov]]''
| 1903-03-15
| [[Смоленск]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q3890936|МДУның юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1998-03-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4492430|Yuri Frantsov]]''
| 1903-10-01
| [[Мәскәү]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| 1969-04-18
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4280774|Albert Manfred]]''
| 1906-08-15
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q4454719|Tenischew-Schule]]''<br/>''[[:d:Q4201527|institut historique RANION]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1976-12-16
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q25391187|A. I. Andrushchenko]]''
| 1906-09-23
| [[Россия империясе]]
| ''[[:d:Q9397809|Zhytomyr Ivan Franko State University]]''<br/>''[[:d:Q4304063|Мәскәү шәһәр педагогика университеты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q1778321|Мәскәү дәүләт педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1967-03-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| [[Эсфир Файнберг]]
| 1908-03-31
| [[Бобруйск|Бабруйск]]
| ''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''
| ''[[:d:Q15991218|Япония белгече]]''
|
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q20514463|Artashes Arakelyan]]''
| 1909-04-28
| ''[[:d:Q158903|Шуша]]''
| ''[[:d:Q2072655|Azerbaijan State University of Economics]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
| 1993-11-10
| [[Мәскәү]]
|-
| 1940
|
| ''[[:d:Q78025712|Lidia Modzhoryan]]''
| 1911-06-10
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4304336|Мәскәү юридик институты]]''
| ''[[:d:Q14866863|international law scholar]]''<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''<br/>[[хокук белгече]]
| 1996<br/>1998
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60832755|Intojo]]''
| 1912-07-27
|
|
| [[язучы]]
| 1971-01-22
| [[Мәскәү]]
|-
| 1954
|
| ''[[:d:Q114428351|Boris Stepanovič Isaenko]]''
| 1914-05-31<br/>1914
| [[Харбин]]
| ''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''
| ''[[:d:Q15255771|синолог]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1965-05-31<br/>1965
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4088030|Anatoly Blatov]]''
| 1914-06-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4163239|Dnipro Institute of Infrastructure and Transport]]''<br/>''[[:d:Q15628703|СБКФ ҮК каршындагы Югары фирка мәктәбе]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1988-10-01
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4464591|Vladimir Trukhanovsky]]''
| 1914-07-15
| [[Бацвинавка]]
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| 2000-03-10
| ''[[:d:Q16022493|Палицы (Москван область)]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q15065063|Fyodor Volkov]]''
| 1916-02-28
| [[Кострома губернасы]]
| ''[[:d:Q5279909|Россия Федерациясе Чит ил эшләре министрлыгының Дипломатия академиясе]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2007-10-29
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q3811071|Julia Abramovna Dobrovol'skaja]]''
| 1917-08-25
| [[Түбән Новгород]]
| ''[[:d:Q4407696|Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университетының Сәнәгый менеджмент, икътисад һәм сәүдә институты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q2504617|раманис]]''<br/>''[[:d:Q61790670|italianist]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2016-07-25
| [[Тонецца-дель-Чимоне]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q112130699|Любомудрова, Валентина Владимировна]]''
| 1918-02-01
| [[Тула]]
| [[Мәскәү дәүләт юридик университеты]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| 1999-11-10
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4372435|Viktor Popov]]''
| 1918-05-19
| [[Әстерхан]]
| ''[[:d:Q4304155|Мәскәү фәлсәфә, әдәбият һәм тарих институты]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| 2007-09-01
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4458453|Sergey Tikhvinsky]]''
| 1918-09-01
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 2018-02-24
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4181520|Igor Zhukovsky]]''
| 1918-09-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4538869|К. Д. Ушинский исемендәге Ярославль дәүләт педагогия университеты]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| 1997-04-16
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q12847486|Khalyk Korogly]]''
| 1919-01-24
| [[Ашкабад]]
| ''[[:d:Q1962613|Беренче Мәскәү медицина университеты]]''<br/>''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2001-10-02
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4067741|Viktor Anfilov]]''
| 1919-07-10
| ''[[:d:Q4536228|Yakubovka]]''
|
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 2002-02-15
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4219779|Gavriil Kesselbrenner]]''
| 1921-03-29
| ''[[:d:Q4438992|Stavrove]]''
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| [[галим]]
| 2001
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4171660|Zalman Dymshits]]''
| 1921-05-25
| [[Янавичы]]
| ''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[язучы]]
| 1990-01-06
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q112065087|I︠U︡riĭ Vasilʹevich Borisov]]''
| 1921-06-25
| [[Кирмәнчек]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 2013-07-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4124733|Viktor Wolski]]''
| 1921-08-10
| [[Злынка]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1999-11-18
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4302955|Григори Морозов]]''
| 1921-08-10
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''<br/>[[хокук белгече]]
| 2001-12-10
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4508639|Yevgeny Chelyshev]]''
| 1921-10-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4304096|Мәскәү дәүләт инженер экологиясе университеты]]''<br/>''[[:d:Q490188|Ю. А. Гагарин исемендәге һава-хәрби академиясе]]''<br/>''[[:d:Q61750959|Military Institute of Foreign Languages]]''
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q19829999|культуролог]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q18524037|һинд телләре белгече]]''<br/>''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| 2020-07-13
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18786018|Emmanuil Gankin]]''
| 1922-11-22<br/>1922
| [[Новгород-Сиверскый|Новһород-Сиверскый]]
| ''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q15936497|африканис]]''
| 2014-02-03
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4068359|Artyom Arabadzhyan]]''
| 1922-12-15
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 2004
| [[Мәскәү]]
|-
| 1952
| 1956
| ''[[:d:Q2023785|Nikita Ilyich Tolstoy]]''
| 1923-04-15
| [[Вршац|Вршатс]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q15976341|славист]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1996-06-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4070497|Nina Harutyunova]]''
| 1923-04-30
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4304155|Мәскәү фәлсәфә, әдәбият һәм тарих институты]]''<br/>''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2018-02-17
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q91711021|Vitaliy A. Kabatov]]''
| 1924-06-12<br/>1924
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q3890936|МДУның юридик факультеты]]''
| [[хокук белгече]]
| 2016-09-23
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4491340|Juri Walerianowitsch Fokin]]''
| 1924-10-23
| [[Новгород-Сиверскый|Новһород-Сиверскый]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''
| 2009-04-19
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4193945|Valentin Zorin]]''
| 1925-02-09
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''
| 2016-04-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15437830|Mikhail Yakovlevich Zwilling]]''
| 1925-07-24
| [[Одесса]]
|
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2013-07-12<br/>2013-12-07
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4582212|Aleksander Kan]]''
| 1925-10-31
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[галим]]<br/>''[[:d:Q26700841|Scandinavian studies scholar]]''
| 2017-01-22
| [[Стокгольм]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q60831244|Robert Korigodsky]]''
| 1925-11-15
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4114529|ССРБ Саклану министрлыгының хәрби институты]]''
| [[галим]]
| 2020-08-28
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q318911|Valentin Falin]]''
| 1926-04-03
| [[Санкт-Петербург]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 2018-02-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4290652|Stanislav Menshikov]]''
| 1927-05-12
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| 2014-11-13
| [[Амстердам]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4154004|Lionel Dadiani]]''
| 1927-05-26
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| 2012-11-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q65131861|Vsevolod Ezhov]]''
| 1927-06-07
| [[Орехово-Зуево]]
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q84720573|Kuzmin, Sergey Andreevich]]''
| 1927-06-21
| [[Шаховская районы]]
| ''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''
| [[укытучы]]
| 2007-12-29
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q1359054|Vadim Zagladin]]''
| 1927-06-23
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q16947320|гиясәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[язучы]]
| 2006-11-17
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q30345785|Dmitrij Vasil‘jevič Petrov]]''
| 1927-08-08
| ''[[:d:Q4074570|Бабушкин]]''<br/>[[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q15991218|Япония белгече]]''
| 1994-11-12
| [[Мәскәү]]
|-
| 1952
| 1967
| ''[[:d:Q97183092|Yuri A. Zamoshkin]]''
| 1927-09-10
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[фәлсәфәче]]
| 1993-01-25
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| [[Валентина Дмитриева]]
| 1927-12-25
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''
| [[галим]]
| 2012-01-01
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q24352039|Герчикова, Ирина Никоновна]]''
| 1928-01-20
|
|
| [[галим]]
| 2016-05-23
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4523708|Betsy Shidfar]]''
| 1928-02-27
| ''[[:d:Q1106097|Змиив]]''
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1993-05-29
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4532078|Lev Entin]]''
| 1928-06-04
| [[Гомель]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| 2025-04-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q2025648|Nikolai Leonov]]''
| 1928-08-22
| ''[[:d:Q23838967|Алмазово]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q9352089|разведчик]]''
| 2022-04-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q70253201|Vadim Sobakin]]''
| 1928-10-30
| [[Егорьевск]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[хокук белгече]]
| 2004-04-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4170677|Vladimir Dunayev]]''
| 1929
|
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''
| 1988-10-11
| [[Вашингтон (башкала)|Вашингтон]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q23656209|Arlen Meliksetov]]''
| 1930-01-01
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| [[галим]]
| 2006-02-15
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q60694832|Стржижовский, Лев Фёдорович]]''
| 1930
|
| ''[[:d:Q168426|Мүнстер университеты]]''
| [[галим]]
| 2003-10-26
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4149638|Oleg Grinevsky]]''
| 1930-06-03<br/>1930-11-12
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2019-02-05
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4458563|Vladislav Borisovitsj Tichomirov]]''
| 1930-08-06
|
|
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1999-12-31
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18277026|Yury Rybakov]]''
| 1930-09-14
|
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| 2023-10-20
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4104637|Leonid Vasilyev]]''
| 1930-10-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q15319501|social scientist]]''<br/>''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>''[[:d:Q15255771|синолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2016-10-06
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4073466|Gennady Konstantinovich Ashin]]''
| 1930-10-21
| [[Түбән Новгород]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2011-01-06
|
|-
|
|
| [[Габделхан Әхтәмҗан]]
| 1930-12-10
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[галим]]
| 2018-06-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q22918415|Leonid Alayev]]''
| 1932-10-20
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''<br/>''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 2023-07-31<br/>2023-07-30
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19521766|Oleg Georgiëvitsj Oeltsiferov]]''
| 1932-11-27
| [[Иваново]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''
| ''[[:d:Q18524037|һинд телләре белгече]]''<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2014-01-21
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4483278|Igor Fesunenko]]''
| 1933-01-28
| [[Ырынбур]]
| ''[[:d:Q4304158|Мәскәү тарих-архив институты]]''
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| 2016-04-28
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4255806|Sergey Lebedev]]''
| 1934-08-07
| [[Акъяр]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[галим]]
| 2016-04-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4476820|Gennadiy Vasilevitsj Oeranov]]''
| 1934-09-22
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| 2014-03-01<br/>2014
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q124770653|İrina Taqunova]]''
| 1934-09-25
|
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q462390|доцент]]''
| 2021-03-12
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4079297|Eduard Batalov]]''
| 1935-02-05
| [[Воронеж]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q16308157|американист]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2018-11
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4215276|Yury Karlov]]''
| 1937-01-03
| [[Витебск]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| 2002-12-12
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4277713|Nikolay Maletin]]''
| 1937-11-28
| [[Ярославль]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q130236500|Nina Mamedova]]''
| 1938
|
| ''[[:d:Q2004114|Г. В. Плеханов исемендәге Россия икътисад университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q16832248|иранист]]''<br/>''[[:d:Q1363750|chair]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15640500|Ivan Veremejenko]]''
| 1938-03-27
|
| ''[[:d:Q3890936|МДУның юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| 2013-10-14
| [[Мәскәү]]
|-
| 1995
|
| ''[[:d:Q77502112|Yury Maleyev]]''
| 1938-06-11
| [[Петергоф|Петерһоф]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[хокук белгече]]
| 2017-12-03
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q40024945|Antonina Koval]]''
| 1938-07-20
| [[Вознесенск]]
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q15936497|африканис]]''<br/>''[[:d:Q15976717|социолингвист]]''
| 2017-05-13
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q87463915|Margarita Shiminova]]''
| 1939-05-09<br/>1939
|
|
| [[хокук белгече]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109493794|Коргун, Виктор Григорьевич]]''
| 1940-05-14
|
| ''[[:d:Q4412489|North-Caucasian Military School]]''<br/>''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''
|
| 2014-01-04
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4245020|Mikhail Kuznetsov]]''
| 1940-07-27
| [[Осиповичи|Асиповичы]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>''[[:d:Q4465268|Suvorov Military School in Tula]]''
| [[адвокат]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1967713|Doku Zavgayev]]''
| 1940-12-22
| ''[[:d:Q4083843|Beno-Yurt]]''
| ''[[:d:Q4145910|Тау төбәге дәүләт аграр университеты]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19907947|Robert Yengibaryan]]''
| 1941-04-21<br/>1941-04-27
| [[Ереван]]
| ''[[:d:Q13052729|Faculty of Law, Yerevan State University]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109493563|Большаков, Борис Евгеньевич]]''
| 1941-05-24
| [[Мәскәү]]
|
|
| 2018-11-17
|
|-
|
|
| [[Вячеслав Белокреницкий]]
| 1941-11-05
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q3229779|Leonid Ivashov]]''
| 1943-08-31
| ''[[:d:Q21640981|Kyzylaskerský raion]]''
| ''[[:d:Q52223|Ташкент югары гомумхәрби җитәкчелек укуханәсе]]''<br/>''[[:d:Q14404494|М. В. Фрунзе исемендәге хәрби академия]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q4991371|солдат]]''<br/>''[[:d:Q12789688|colonel general]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55104622|Старостин, Борис Сергеевич]]''
| 1944
|
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| 2003
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12660644|Kipras Mažeika]]''
| 1944-03-08
| [[Каунас]]
| ''[[:d:Q4480746|МДУның журналистика факультеты]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>''[[:d:Q56425414|media manager]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4416803|Viktor Sergeyev]]''
| 1944-04-22
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q224802|Мәскәү энергетика институты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4470369|Viktoriya Ukolova]]''
| 1944-05-11
| [[Сәмәрканд]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4719754|Alexander Nikolayevich Panov]]''
| 1944-07-06
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q15991218|Япония белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4426724|Vladimir Sogrin]]''
| 1945-03-11
| [[Чиләбе]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2024-11-22
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q63147339|Viatcheslav Mikhaïlovitch Nedochivine]]''
| 1945-06-06
|
| ''[[:d:Q4129748|School of Journalism & Mass Communication]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28664595|Aleksandr Bulatov]]''
| 1945-10-13
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4227402|Andrei Kokoshin]]''
| 1945-10-26
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1472245|Мәскәү дәүләт техника университеты]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q16308157|американист]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97315391|Гуревич, Татьяна Михайловна]]''
| 1945-12-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4403834|Larisa Savelʹeva]]''
| 1946-03-26
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29864971|Yevgeny Voronin]]''
| 1946-11-03
| [[Kireç|Киреч]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|-
|
|
| [[Алекс Баттлер]]
| 1946-12-10
| [[Әстерхан]]
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q77503429|Vladimir F. Shavrov]]''
| 1947
|
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[хокук белгече]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1671253|Vladimir Golitsyn]]''
| 1947-02-27
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
| 2023-03-26
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30346632|Andrey Baklanov]]''
| 1947-10-18
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4061756|Tatyana Alekseyeva]]''
| 1947-11-22<br/>1947
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500893|Tatiana Shakleina]]''
| 1947-12-01
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1054816|Мәскәү дәүләт лингвистика университеты]]''
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4199576|Mikhail Ilyin]]''
| 1948-08-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4292748|Andranik Migranyan]]''
| 1949-02-10
| [[Ереван]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15088812|Ալեքսանդր Ռաննիխ]]''
| 1949-07-25
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30346095|Sergey Kravchenko]]''
| 1949-08-22
| [[Свободный (шәһәр)]]
| ''[[:d:Q4248858|Курск дәүләт университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4192111|Natalya Zimyanina]]''
| 1949-11-18
|
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1350157|музыка тәнкыйтьчесе]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4532076|Vladimir Entin]]''
| 1950-01-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1054816|Мәскәү дәүләт лингвистика университеты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт юридик университеты]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[адвокат]]<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>[[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15918828|Valery Sukhinin]]''
| 1950-01-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q26133514|Valentin Katasonov]]''
| 1950-04-05
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
| 1989
| 2009
| ''[[:d:Q4289727|Andrey Melvil]]''
| 1950-05-08
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q3064305|МДУның фәлсәфә факультеты]]''
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| [[Анатолий Торкунов]]
| 1950-08-26
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q19829994|Корея белгече]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21644395|Yekaterina Simonova-Gudzenko]]''
| 1951-01-30
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q520784|Aleksey Malashenko]]''
| 1951-02-02<br/>1953-02-02
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q3155377|ислам белгече]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| 2023-01-03
|
|-
|
|
| [[Алексей Салмин]]
| 1951-02-18
| [[Казан]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[галим]]
| 2005-09-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4341529|Nikolay Pavlov]]''
| 1951-03-13
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4130222|Yury Vyazemsky]]''
| 1951-06-05
| [[Санкт-Петербург]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21133465|Шарков, Феликс Изосимович]]''
| 1951-07-20
| [[Карабаш (Мария Посады районы)]]
| [[И. Н. Ульянов исемендәге Чуаш дәүләт университеты]]
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q27134464|Andrey Vladimirovitsj Kroetskich]]''
| 1951-08-30
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4441743|Valentin Stepankov]]''
| 1951-09-17
| [[Пермь]]
| [[Пермь дәүләт университеты|Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[адвокат]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1964579|Lilia Shevtsova]]''
| 1951-10-07
| [[Львов]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>''[[:d:Q4059245|СБКФ ҮК каршындагы иҗтимагый фәннәр академиясе]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4156588|Vladimir Degoyev]]''
| 1951-10-29
| ''[[:d:Q474871|Zolote Pole]]''
| [[К. Л. Хетагуров исемендәге Төньяк Осетия дәүләт университеты|Коста Леванович Хетагуров исемендәге Төньяк Осетия дәүләт университеты]]<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[галим]]
|
|
|-
| 2001
| 2014
| ''[[:d:Q4194362|Andrey Zubov]]''
| 1952-01-16
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4315968|Негоица, Павел Афанасьевич]]''
| 1952-07-14
| [[Измаил]]
| ''[[:d:Q4480746|МДУның журналистика факультеты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4447241|Vladimir Sukhoi]]''
| 1952-12-26
| ''[[:d:Q2858004|Auly]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4367036|Alexey Podberezkin]]''
| 1953-02-07
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q62268219|Victor Sumsky]]''
| 1953-04-13
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19910608|Boris Mayer]]''
| 1954-03-02
| [[Новосибирск]]
| ''[[:d:Q4418232|Себер дәүләт геосистемалар һәм технологияләр университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>[[фәлсәфәче]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4226395|Yevgeny Kozhokin]]''
| 1954-04-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4089059|Alexei Bogaturov]]''
| 1954-05-24
| [[Налчык]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4384817|Alexei Pushkov]]''
| 1954-08-10
| [[Ханбалык|Пекин]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4142328|Valentina Ivanovna Goloebeva]]''
| 1954-11-14
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q2418908|Беларус дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''<br/>''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4255836|Marina Lebedeva]]''
| 1955-03-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4480817|MSU Faculty of Psychology]]''
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97209072|Irina Lwowna Timonina]]''
| 1955-05-24
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| ''[[:d:Q15991218|Япония белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q112523297|Sergei Kretov]]''
| 1955-08-28
| [[Богучар]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q23656525|Сальникова, Людмила Сергеевна]]''
| 1955-11-11
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16722189|Mark Entin]]''
| 1955-11-25
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18278779|Georgy Toloraya]]''
| 1956-04-03
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q19829994|Корея белгече]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97162875|Nikolay Shvets]]''
| 1956-05-17
| ''[[:d:Q4106382|Veliki Budishcha]]''
| ''[[:d:Q4304088|Мәскәү дәүләт ачык университеты]]''<br/>''[[:d:Q2250766|Советлар Берлеге Маршалы Георгий Жуков исемендәге Хәрби һава-космос саклану академиясе]]''<br/>''[[:d:Q1934911|РФ КК Генераль штабы хәрби академиясе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65150052|Дорошков, Владимир Васильевич]]''
| 1956-08-16
| ''[[:d:Q2708368|Kletnyansky District]]''
| ''[[:d:Q4408431|Сарытау дәүләт юридик академиясе]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q3292694|Marie Mendras]]''
| 1957-11-14
| [[Нёйи-сюр-Сен|Нөйи-сүр-Сен]]
| ''[[:d:Q1430113|Institut national des langues et civilisations orientales]]''<br/>[[Säyäsi tikşerenülär institutı (Parij)|Сәяси тикшеренүләр институты]]<br/>''[[:d:Q1075104|Эссекс университеты]]''<br/>''[[:d:Q1352632|Paul H. Nitze School of Advanced International Studies]]''<br/>[[Harvard universitetı|Гарвард университеты]]<br/>''[[:d:Q193727|Джон Һопкинс үниверситеты]]''
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4103377|Yevgeniya Vanina]]''
| 1957-12-24
|
| ''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q18524037|һинд телләре белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q2442933|Sergey Markov]]''
| 1958-04-18
| [[Дубна]]
| ''[[:d:Q3064305|МДУның фәлсәфә факультеты]]''
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4099541|Буренин, Алексей Николаевич]]''
| 1958-06-26
|
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4183584|Andrey Zagorsky]]''
| 1959
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4056403|Alexei Avtonomov]]''
| 1959-03-09
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28052574|Olga Chetverikova]]''
| 1959-06-18
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4275267|Boris Makarenko]]''
| 1959-08-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''<br/>[[Prinston universitetı|Принстон университеты]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q130447518|Վլադիսլավ Գասումյանով]]''
| 1959-11-23
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q2387454|Илкүләм авиация университеты]]''<br/>[[SSRB däwlät iminlek komitäte|ССҖБ дәүләт иминлек кәмитите]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|-
| 2019-01-01
|
| ''[[:d:Q59446945|Alexander Sergunin]]''
| 1960
|
| ''[[:d:Q492766|Николай Иванович Лобачевский исемендәге Түбән Новгород дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4293630|Vladimir Milovidov]]''
| 1960-01-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97659766|Воскресенский, Алексей Дмитриевич]]''
| 1960-05-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4132972|Oksana Gaman-Golutvina]]''
| 1960-11-14
| [[Киев]]
|
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| [[Илһам Әлиев]]
| 1961-12-24
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q25539284|Baku city secondary school number 6]]''<br/>Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4421109|Alexei Sitnikow]]''
| 1962-02-24
| [[Новосибирск]]
| ''[[:d:Q1637997|Новосибирск дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q1047293|University of California, Santa Cruz]]''<br/>''[[:d:Q1063665|Prague University of Economics and Business]]''<br/>''[[:d:Q2376759|Россия дәүләт хезмәте академиясе]]''
| ''[[:d:Q5027838|campaign manager]]''<br/>''[[:d:Q41583|тренер]]''
|
|
|-
| 2008-01-09
|
| ''[[:d:Q21644586|Dmitry Streltsov]]''
| 1963-06-29
| [[Мәскәү]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|-
| 1997
| 2016
| ''[[:d:Q4100130|Irina Busygina]]''
| 1964-03-29
| [[Мәскәү]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q16655653|Institute of Europe, Russian Academy of Sciences]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q84721775|S. G. Pepeliaev]]''
| 1964-12-06
|
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[адвокат]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4372000|Elena Georgievna Ponomareva]]''
| 1967-11-21
| [[Благовещенск]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| [[Дмитрий Быков (1967)]]
| 1967-12-20
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4480746|МДУның журналистика факультеты]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q864380|биограф]]''<br/>''[[:d:Q18844224|язучы-фантаст]]''<br/>''[[:d:Q4220892|кинокритик]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q1086863|калумнис]]''<br/>''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q26776827|Mikhail Myagkov]]''
| 1968-10-26
| [[Мәскәү]]
| [[Россия дәүләт гуманитар университеты]]
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q6505041|Kirill Koktysh]]''
| 1968-11-30
| [[Минск]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q1685363|пропагандист]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4150277|Aleksey Gromyko]]''
| 1969-04-20
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
|
|
| [[Владимир Мединский]]
| 1970-07-18
| [[Смила]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q8246794|блогер]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q108738073|Mikhail Lobov]]''
| 1971-02-01
| [[Чиләбе]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4077569|Oleg Barabanov]]''
| 1971-03-18
| [[Бийск]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4148849|Vladislav Grib]]''
| 1972-05-16
| [[Умань|Уман]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[адвокат]]<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30346647|Сергей Александрович Афонцев]]''
| 1973-01-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15088520|Sergey Ryazantsev]]''
| 1973-04-26
| [[Ставрополь крае]]
| ''[[:d:Q4439029|Ставрополь дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4256996|Vladimir Legoyda]]''
| 1973-08-08
| [[Костанай|Куштанай]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q19829999|культуролог]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21644003|Dmitry Polikanov]]''
| 1975-12-28
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4061649|Denis Alekseyev]]''
| 1976-07-29
|
| ''[[:d:Q3064305|МДУның фәлсәфә факультеты]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''<br/>''[[:d:Q69423232|киносценарист]]''<br/>''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q84720641|Mihail Arkadʹevič Lipkin]]''
| 1976-11-12
|
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q47453727|Andrey Sergeevich Usachov]]''
| 1978-03-17
| [[Мәскәү]]
| [[Россия дәүләт гуманитар университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q56417579|чыганаклар белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q43426733|Фёдор Войтоловский]]''
| 1979-04-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|-
|
|
| [[Ренат Биккин]]
| 1979-07-21
| [[Санкт-Петербург]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q3155377|ислам белгече]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>[[язучы]]
|
|
|-
| 2002
|
| ''[[:d:Q133755335|Olga Lebedeva]]''
| 1980-04-13
| [[Мәскәү]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q2722764|радиотапшырулар алып баручысы]]''<br/>''[[:d:Q106678486|Featureautor]]''<br/>[[галим]]<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15290865|Andrey Baykov]]''
| 1984-06-18
| [[Череповец]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q138864075|Зиновьева Елена Сергеевна]]''
| 1985-08-19
|
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
| 2012
|
| ''[[:d:Q116980222|Igor Okunev]]''
| 1986-10-24
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q230899|Манчестер университеты]]''<br/>Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q52386692|political geographer]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q51668882|Владимир Алексеевич Аватков]]''
| 1988-09-18
| [[Мәскәү]]
|
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109378413|Henry Sardaryan]]''
| 1989-09-29
| [[Ереван]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q57417698|S.A. Gutnik]]''
|
|
| ''[[:d:Q1367256|Мәскәү физика-техника институты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2018-09-01
|
| ''[[:d:Q57486992|Vladimir Osipov]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q58151072|Kovalchuk Julia]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2001-01-01
|
| ''[[:d:Q58881913|Andrey Kazantsev]]''
|
|
| [[Россия дәүләт гуманитар университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2018-09-04
|
| ''[[:d:Q59399224|Victor Erokhin]]''
|
|
| ''[[:d:Q4097537|Брянск дәүләт техник университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2018-02-07
|
| ''[[:d:Q88084201|Olga Kishko]]''
|
|
| ''[[:d:Q1054816|Мәскәү дәүләт лингвистика университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q104629007|Metso Igityan]]''
|
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q110980319|Vancetti Georgievič Safronov]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q117255392|Natallia Kapitonova]]''
|
|
|
|
|
|
|-
| 2019-06-01
|
| ''[[:d:Q120613914|Anna Andrejevna Pestova]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
===Тәмамлаучылар===
{{seealso|Төркем:Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институтын тәмамлаучылар}}
*Потанин, Владимир Олегович — "Норильск никеле""' ПАО — тау-металлургия компаниясе башлыгы.
*Конов Дмитрий Владимирович – "[[Сибур Холдинг]]" ААҖ башлыгы.
* [[Сергей Лавров Викторович]] — [[Россия Чит ил эшләре министрлыгы сайты|Россия Чит ил эшләре министры]].
* Косачев, Константин Иосифович — Азат Илләр Эшләре, чит илләрдә яшәгән ватандашлар һәм халыкара гуманитар бәйләнешләр буенча федераль агентлык башлыгы.
* Илһам Гейдар улы Алиев – 2003 елдан [[Азәрбайҗан]] Җөмһүрияте Президенты.
* Алишер Усманов Бурхан улы — "Металлоинвест""' ПАО компаниясе башлыгы.
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P69 wd:Q322964. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p69/Q322964/p580:башлау,p69/Q322964/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
|
|
| ''[[:d:Q4364738|Andrei Plakhin]]''
| 1904-07-18
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''
| 1957-06-06
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1955
| ''[[:d:Q70252467|Boris Zanegin]]''
| 1912-01-16
| [[Серпухов]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>[[офицер]]
|
| 2000-01-25
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4201270|Nikolay Inozemtsev]]''
| 1921-04-04
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
| 1982-08-12
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| [[Мәһди Нугаев]]
| 1921-04-26
| [[Җаек (шәһәр)|Җаек]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| 2016-12-20
| [[Казан]]
|-
|
| 1948
| [[Владимир Виноградов (1921)|Владимир Виноградов]]
| 1921-07-02
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q17488363|economic historian]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''<br/>''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''<br/>''[[:d:Q4201615|РФА җәмгыять фәннәре буенча фәнни мәгълүмат институты]]''
| 2017-12-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4124733|Viktor Wolski]]''
| 1921-08-10
| [[Злынка]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q19908064|Institute of Latin American Studies of the Russian Academy of Sciences]]''
| 1999-11-18
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4302955|Григори Морозов]]''
| 1921-08-10
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''<br/>[[хокук белгече]]
| ''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''<br/>Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2001-12-10
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1951
| ''[[:d:Q4317539|Եվգենի Ներսեսով]]''
| 1921-09-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''
| 2009-02-25
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q54869216|Nikolaj Vasilʹevič Kopylov]]''
| 1921-12-26
| ''[[:d:Q2305208|Россия Совет Федератив Социалистик Республикасы]]''
| [[галим]]
| [[Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы Финанс университеты|Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы финанс университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29428921|Mangalyn Dügersüren]]''
| 1922-02-15
| ''[[:d:Q276200|Bayankhongor Province]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2002
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q112130783|Протопопов, Анатолий Сергеевич]]''
| 1922-07-27
| ''[[:d:Q27351867|Kokshetau district]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| ''[[:d:Q223799|ТАСС]]''<br/>''[[:d:Q4288189|International Life]]''<br/>[[Россия халыклар дуслыгы университеты]]
| 2018
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4059502|Vasily Akimov]]''
| 1922-12-29
| ''[[:d:Q4171356|Духовщина өязе]]''
| [[офицер]]<br/>''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
| 1992-01-01
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q11095014|Pak Jung-guk]]''
| 1923
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 1996-10-06
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q25389379|Vilnis Sīpols]]''
| 1923
|
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4201714|РФА Россия тарихы институты]]''
| 2002
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4111578|Juriy Michaylovitsj Vinnik]]''
| 1923-05-10
| [[Армавир (Россия)|Армавир]]
| [[укытучы]]
|
| 1995-05-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16664297|Anatoliĭ Gavrilovich Kovalev]]''
| 1923-05-18
| ''[[:d:Q28701114|Gnilovskaya]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''
| 2002-01-17
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q967886|Georgy Arbatov]]''
| 1923-05-19
| [[Херсон]]
| ''[[:d:Q16947320|гиясәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| ''[[:d:Q6039742|Россия фәннәр академиясенең АКШ һәм Канада тикшеренүләре институты]]''
| 2010-10-01
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4194492|Yuri Zubritsky]]''
| 1923-07-08
| [[Бараба]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q15319501|social scientist]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| [[Россия халыклар дуслыгы университеты]]
| 2007-03-24
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4425410|Vladimir Vsevolodovitsj Snegirjov]]''
| 1923-08-11
| ''[[:d:Q20693979|Щелканка]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2001
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q1413901|William Pokhlyobkin]]''
| 1923-08-20
| [[Мәскәү]]
| [[Гыйльми хезмәткәр]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q516463|һиральдис]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| ''[[:d:Q4201528|ССҖБ ФА тарих институты]]''
| 2000-03-22
| [[Подольск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4415811|Vjatsjeslav Michaylovitsj (diplomat) Semjonov]]''
| 1923-08-26
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2017-10-25
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4397360|Sergey Kalistratovich Romanovsky]]''
| 1923-10-21
| [[Рудня районы (Смоленск өлкәсе)|Рудня районы]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2003-04-17
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15070630|Michail Fjodorovitsj Koedatsjkin]]''
| 1923-11-02
| ''[[:d:Q23957635|Gorny Balykley]]''
| ''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
|
| 2010-10-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16528388|Anatolij Kiriejew]]''
| 1923-11-27
| [[Ырынбур губернасы]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q1402561|гаскәрбашы]]''
|
| 1990-06-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q30345145|Vladimir Fedorovich]]''
| 1924
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q6039742|Россия фәннәр академиясенең АКШ һәм Канада тикшеренүләре институты]]''
| 2013
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60695254|Oleg Vladimirovitsj Vitkovskiy]]''
| 1924-07-18
| [[Вязьма]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| ''[[:d:Q1965825|МДУның география факультеты]]''<br/>''[[:d:Q2537306|VINITI]]''
| 2013-05-15
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4080509|Spartak Beglov]]''
| 1924-08-25
| [[Саз (шәһәр)]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| ''[[:d:Q4480746|МДУның журналистика факультеты]]''
| 2006-11-26
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15076780|Vsevolod Sofinsky]]''
| 1924-09-22
| [[Ртищево районы]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2008-08-31
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4334892|Leon Arshakovich Onikov]]''
| 1924-09-23
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
| 2000-10-16
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4491340|Juri Walerianowitsch Fokin]]''
| 1924-10-23
| [[Новгород-Сиверскый|Новһород-Сиверскый]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2009-04-19
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4428211|Boris Solomatin]]''
| 1924-10-31
| [[Одесса]]
| ''[[:d:Q1402561|гаскәрбашы]]''<br/>''[[:d:Q5121444|intelligence officer]]''
|
| 2005-12-21
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4228255|Boris Kolokolov]]''
| 1924-11-09
| [[Акмәсҗит]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2013-10-05
| [[Швейцария]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4280187|Evgeniy Fjodorovitsj Manachov]]''
| 1925-01-02
| [[Күзнәй]]
|
|
| 2007-03-04
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28355551|Vladimir Kudashkin]]''
| 1925-01-20
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2008-09-04
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4193945|Valentin Zorin]]''
| 1925-02-09
| [[Мәскәү]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2016-04-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16695001|Vasiliy Stepanovitsj Safrontsjoek]]''
| 1925-02-16
| ''[[:d:Q4265521|Lozuvatka]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2004-10-16
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15065382|Arkady Glukhov]]''
| 1925-02-24
| ''[[:d:Q4091084|Bolshevo]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Россия халыклар дуслыгы университеты]]
| 2016-03-19
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4078514|Yuri Barseghov]]''
| 1925-03-07
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q14866863|international law scholar]]''
| ''[[:d:Q220563|Берләшкән Милләтләр Секретариаты]]''<br/>''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
| 2008-08-06
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15064989|Vladilen Vinogradov]]''
| 1925-06-18
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4201725|РФА славәнбелем институты]]''
| 2017-02-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28665337|Vyacheslav Ustinov]]''
| 1925-06-27
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]
| 2009
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28359064|Vladimir Andreyev]]''
| 1925-07-10
| [[Пенза]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1996-09-22
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60830153|Vasilij Michajlovič Čičkov]]''
| 1925-07-11
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
| 1985-10-30
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| [[Ришат Мәмәтов|Ришат Мәмәтев]]
| 1925-08-18
| [[Әҗе]]
|
|
| 1992
| No/unknown value
|-
|
|
| ''[[:d:Q28355295|Зыков, Спартак Сергеевич]]''
| 1925-09-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2005
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65031863|Nikolay Kovalsky]]''
| 1925-10-12
| [[Санкт-Петербург]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
| 2001-06-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q44155267|Nikolay Lebedev]]''
| 1925-11-15
|
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
| 2024-04-26
|
|-
|
|
| [[Роберт Иванов]]
| 1925-12-11
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q15628703|СБКФ ҮК каршындагы Югары фирка мәктәбе]]''
| 2003
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4089627|Sergey Bogomolov]]''
| 1926
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2004-09-14
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4372412|Valentin Popov]]''
| 1926
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1993
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q51668169|A. M. Gorbunov]]''
| 1926-01-01
| [[Карачев]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q10429346|библиограф]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''
|
| 2014-01-21
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1950
| ''[[:d:Q97315388|Lidija Diomidovna Grišeleva]]''
| 1926-03-28
| [[Кривой Рог]]
| ''[[:d:Q15991218|Япония белгече]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
| 1993-07-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q318911|Valentin Falin]]''
| 1926-04-03
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2018-02-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1949
| ''[[:d:Q4194308|Georgy Zubkov]]''
| 1926-07-20
| [[Льгов]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''
| ''[[:d:Q1974987|USSR State Committee for Television and Radio]]''
| 2022-07-05
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18242140|Vladislav Zhukov]]''
| 1926-08-08
| ''[[:d:Q4444997|Суботнікі (Сычоўскі раён)]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2022-04-17
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1948
| ''[[:d:Q4416835|Rostislav Aleksandrovich Sergeev]]''
| 1926-08-22
| [[Бобруйск|Бабруйск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''
| 2018-09-17
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4228532|Leonid Kolosov]]''
| 1926-08-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
|
| 2008-01-05
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1951
| ''[[:d:Q48644785|Yury Borunkov]]''
| 1926-09-11
| [[Мәскәү]]
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q25626431|grinder]]''
| ''[[:d:Q3064305|МДУның фәлсәфә факультеты]]''
| 2006-01-12
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21065076|Oleg Bykov]]''
| 1926-10-15
| [[Тула]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
| 2015-08-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4465310|Vladimir Tumanov]]''
| 1926-10-20
| [[Кропоткин (шәһәр)|Кропоткин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q4201486|РФА дәүләт һәм хокук институты]]''
| 2011-06-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q12171965|Nikolay Shishlin]]''
| 1926-12-16
| [[Самар]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
| 1994-02-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15066956|Էռնեստ Զվերև]]''
| 1927
| [[Курск]]<br/>[[Россия Совет Федератив Социалистик Республикасы|РСФСР]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2007-05-19
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16090571|Mikhail Sagatelyan]]''
| 1927
| [[Сарытау]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q9352089|разведчик]]''<br/>[[язучы]]
|
| 1994
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q126172908|Feliks Krutikov]]''
| 1927
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q5121444|intelligence officer]]''<br/>''[[:d:Q15980158|язучы-документалист]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4415786|Vadim Semenov]]''
| 1927-01-01
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4201575|Marx-Engels-Lenin Institute]]''
| 2014-05-14
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q9306163|Rem Krasilnikow]]''
| 1927
|
| ''[[:d:Q1402561|гаскәрбашы]]''
|
| 2003
|
|-
|
| 1949
| ''[[:d:Q94942329|Valeriĭ Ivanovich Bovykin]]''
| 1927-01-07
| [[Ростов-на-Дону]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''<br/>''[[:d:Q4201714|РФА Россия тарихы институты]]''
| 1998<br/>1998-09-10
| [[Барселона]]
|-
|
| 1950
| ''[[:d:Q4085902|Igor Bestuzhev-Lada]]''
| 1927-01-12
| ''[[:d:Q18400751|Lada]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| ''[[:d:Q4201736|Institute of Sociology]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| 2015-12-06
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4411426|Vladimir Stepanov]]''
| 1927-03-21
| [[Кондопога]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q5121444|intelligence officer]]''
|
| 2022-06-14
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4056629|Vitaly Agapov]]''
| 1927-04-23
| [[Кулебаки]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2014-05-15
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4290652|Stanislav Menshikov]]''
| 1927-05-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''<br/>''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''<br/>''[[:d:Q4201841|Institute of Economics and Industrial Engineering]]''<br/>''[[:d:Q1637997|Новосибирск дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q4504389|РФА Үзәк икътисад-математика институты]]''<br/>''[[:d:Q633529|Роттердам Эразмы университеты]]''
| 2014-11-13
| [[Амстердам]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4105663|Valentin Vdovin]]''
| 1927-05-25
| [[Павловский Посад]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2015-06-24
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4154004|Lionel Dadiani]]''
| 1927-05-26
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2012-11-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| [[Георгий Балл]]
| 1927-06-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4853732|балалар язучысы]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>[[язучы]]
|
| 2011-01-01
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q1359054|Vadim Zagladin]]''
| 1927-06-23
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q16947320|гиясәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[язучы]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2006-11-17
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4054621|Bahodir Abdurazzoqov]]''
| 1927-07-12
| [[Ташкент]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q137919593|Võ Anh Tuấn]]''
| 1927-07-14
| ''[[:d:Q3028839|Chợ Lớn]]''<br/>''[[:d:Q185682|French Indochina]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15077010|Գենադի Սոկոլով]]''
| 1927-07-25
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1991-04-04
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4536934|Nikolay Yakovlev]]''
| 1927-08-05
| [[Владикавказ]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q16308157|американист]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''<br/>''[[:d:Q4201528|ССҖБ ФА тарих институты]]''<br/>''[[:d:Q6039742|Россия фәннәр академиясенең АКШ һәм Канада тикшеренүләре институты]]''<br/>''[[:d:Q4201733|Institute of Socio-Political Research]]''
| 1996-04-07
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18786159|Մալիկ Ֆազիլով]]''
| 1927-08-15
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1995-10-17
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4225620|Feliks Kovalyov]]''
| 1927-08-18
| [[Калуга өлкәсе]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2014-02-07
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4089621|Oleg Bogomolov]]''
| 1927-08-20
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1965825|МДУның география факультеты]]''
| 2015-08-14
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q25768293|Shagdaryn Bira]]''
| 1927-09-03
|
| ''[[:d:Q19829967|mongolist]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
| 2022-02-13
|
|-
|
| 1949
| ''[[:d:Q502711|Andrey Anikin]]''
| 1927-09-09
| [[Тум|Томск]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q14972848|лексикограф]]''<br/>[[язучы]]
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| 2001-08-29
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1950
| ''[[:d:Q97183092|Yuri A. Zamoshkin]]''
| 1927-09-10
| [[Мәскәү]]
| [[фәлсәфәче]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>''[[:d:Q6039742|Россия фәннәр академиясенең АКШ һәм Канада тикшеренүләре институты]]''
| 1993-01-25
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4267159|Sergeĭ Andreevich Losev]]''
| 1927-09-22
| [[Юрино (Мари Ил)|Юрино]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1155838|корреспондент]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
| 1988-10-03
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q41187550|Roland Timerbajew]]''
| 1927-09-27
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-08-21
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q31515|Yuri Nosenko]]''
| 1927-10-30
| [[Николаев (Николаев өлкәсе)|Мыколаив]]
| [[офицер]]
|
| 2008-08-23
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q20744066|Irana Kazakova]]''
| 1928
| [[Тәһран]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q270389|яңалыклар алып баручы]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
| ''[[:d:Q4204952|Soviet Central Television]]''
| 2021-02-02
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q43427141|Oleg Feofanov]]''
| 1928
|
| ''[[:d:Q16308157|американист]]''
| ''[[:d:Q4480746|МДУның журналистика факультеты]]''
| 1999
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q112369362|Eduard Rozental]]''
| 1928
|
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| ''[[:d:Q23657115|Institute of Social Sciences of the CC of the CPSU]]''
| No/unknown value
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4181896|Vitaliy Vladimirovich Zhurkin]]''
| 1928-01-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| ''[[:d:Q6039742|Россия фәннәр академиясенең АКШ һәм Канада тикшеренүләре институты]]''<br/>''[[:d:Q16655653|Institute of Europe, Russian Academy of Sciences]]''
| 2025-02-26
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q29359200|Yuri Vladimirovich Medvedkov]]''
| 1928-02-25
| [[Йошкар-Ола]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| ''[[:d:Q2537306|VINITI]]''<br/>''[[:d:Q4201464|РФА җәгърафия институты]]''<br/>''[[:d:Q1965825|МДУның география факультеты]]''<br/>''[[:d:Q309331|Оһайо штаты университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19613842|Sergey Bobotov]]''
| 1928-03-10
| ''[[:d:Q18781792|Кошерово]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q7381992|Россия гадел хөкем университеты]]''
| 2001-01-04
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28355429|Նիկոլայ Պանկով]]''
| 1928-03-22
| ''[[:d:Q4507210|Чапаевский район (Рязанская область)]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2005-12-28
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4444742|Melor Sturua]]''
| 1928-04-10
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
| 2021-06-01
| [[Миннеаполис]]
|-
|
| 1951
| ''[[:d:Q105964134|Галіна Гаўрылаўна Цернавая]]''
| 1928-04-13
| [[Павлодар]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>[[хокук белгече]]
| ''[[:d:Q3918797|Faculty of Law of the Belarusian State University]]''
| 1990
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39040185|Եվգենի Մակեև (դիվանագետ)]]''
| 1928-04-28
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2008-03-23
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4532078|Lev Entin]]''
| 1928-06-04
| [[Гомель]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q1528756|Таҗик милли университеты]]''<br/>Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2025-04-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4164205|Viktor Dozortsev]]''
| 1928-06-26
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q1131600|Дәүләт идарә университеты]]''
| 2003-02-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q42328105|Lew Maksimaw]]''
| 1928-06-27
| [[Вязники|Вәзники]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4246169|Boris Kulik]]''
| 1928-07-23
| ''[[:d:Q1654097|Klyuchevsky District]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q4201389|Institute of China and Contemporary Asia of the Russian Academy of Sciences]]''
| 2007-06-24
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4415802|Vladimir Michaylovitsj (diplomat) Semjonov]]''
| 1928-08-17
| [[Петровск (Сарытау өлкәсе)|Питрау]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2025-12-08
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q2025648|Nikolai Leonov]]''
| 1928-08-22
| ''[[:d:Q23838967|Алмазово]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q9352089|разведчик]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2022-04-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4215793|Victor Karpov]]''
| 1928-10-01
| [[Пенза]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1997-06-23
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4406903|Yevgeny Samoteykin]]''
| 1928-10-18
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2014-07-20
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4218588|Oleg Kvasov]]''
| 1928-10-22
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''<br/>''[[:d:Q5279909|Россия Федерациясе Чит ил эшләре министрлыгының Дипломатия академиясе]]''
| 2012-07-16
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q70253201|Vadim Sobakin]]''
| 1928-10-30
| [[Егорьевск]]
| [[хокук белгече]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2004-04-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q43653283|Yury Ivanov]]''
| 1928-11-28
| [[Гөмре]]
| ''[[:d:Q806798|банкир]]''
|
| 2018-08-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4134523|Dzhermen Gvishiani]]''
| 1928-12-24
| ''[[:d:Q212546|Akhaltsikhe]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>[[фәлсәфәче]]
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''<br/>''[[:d:Q4201724|Institute for Systems Analysis]]''
| 2003-05-18
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4230649|Stanislav Kondrashov]]''
| 1928-12-25
| [[Түбән Новгород]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
| 2007-08-28<br/>2007-08-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4170677|Vladimir Dunayev]]''
| 1929
|
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 1988-10-11
| [[Вашингтон (башкала)|Вашингтон]]
|-
|
| 1951
| ''[[:d:Q4249872|Anatoly Kutsenkov]]''
| 1929-01-14
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
| 2020-08-01
|
|-
|
| 1951
| ''[[:d:Q4448095|Vitaly Syrokomsky]]''
| 1929-02-01
| [[Харьков]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
| 2006-05-20
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q123945844|Віктар Арлоў]]''
| 1929-04-08
| [[Мәскәү]]
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
| 1972-03-19
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1951
| ''[[:d:Q76901806|Boris Strashun]]''
| 1929-04-17
| [[Каунас]]
| [[профессор]]
| [[Мәскәү дәүләт юридик университеты]]<br/>''[[:d:Q5279909|Россия Федерациясе Чит ил эшләре министрлыгының Дипломатия академиясе]]''<br/>''[[:d:Q4201486|РФА дәүләт һәм хокук институты]]''
| 2020-09-07
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4514346|Vladimir Chernyshyov]]''
| 1929-04-29
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1997
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q131811605|Viktor Fainštein]]''
| 1929-04-30
| [[Харьков]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|
|-
|
| 1952
| ''[[:d:Q4293098|Sergo Mikoyan]]''
| 1929-06-05
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q22929895|тарихчы-медиевист]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
| 2010-03-06
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| [[Илгиз Поздняков]]
| 1929-06-07
| [[Казан]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
| 2016-01-05
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q109490116|Юровская, Эльга Павловна]]''
| 1929-06-13
|
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 2019-09-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
| 1952
| ''[[:d:Q4337871|Gennady Osipov]]''
| 1929-06-27
| [[Рузай]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4482224|Fieliks Fiedotow]]''
| 1929-07-03
| [[Тум|Томск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1997
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4208299|Vladimir Kazimirov]]''
| 1929-08-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2024-04-19
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4064011|Yevgeny Ambartsumov]]''
| 1929-08-19
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
| 2010-03-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q55104655|Евстафьев, Александр Петрович]]''
| 1929-08-23
| ''[[:d:Q394616|Konakovsky District]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
| 2008-03-10
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4209443|Arnold Kalinin]]''
| 1929-09-07
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2011-02-15
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4199836|Boris Ivanovitsj Ilitsjjov]]''
| 1929-09-08
| [[Смоленск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2000-02-29
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q570992|Julij Voroncov]]''
| 1929-10-07
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2007-12-12
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4525516|Шляпников, Герман Евлампиевич]]''
| 1929-10-14
| [[Әулиекүл]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2018-04-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q61942308|Gennady Lisichkin]]''
| 1929-11-05
|
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
| 2021-04-22
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4094238|Genrikh Borovik]]''
| 1929-11-16
| [[Минск]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4341473|Valentín Víktorovitch Pávlov]]''
| 1929-11-30
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2017-02-21
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1953
| ''[[:d:Q24571161|Էդուարդ Մարգարյան]]''
| 1929-12-24
| [[Ереван]]
| [[фәлсәфәче]]
| ''[[:d:Q20516754|Institute of Philosophy, Sociology and Law of National Academy of Sciences of Armenia]]''
| 2011
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4475653|Iskander Undasynov]]''
| 1929-12-28
| [[Чимкәнт]]
| [[галим]]
|
| 2013-01-26
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4460848|Boris Topornin]]''
| 1929-12-29
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4201486|РФА дәүләт һәм хокук институты]]''
| 2005-07-05
| [[Бонн]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q114290625|Бельчук, Александр Иванович]]''
| 1930
|
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4127435|Бөтенрусия тышкы сәүдә академиясе]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4424621|Vitaly S. Smirnov]]''
| 1930-02-16
| [[Сутоки (Лёзненский районы)|Сутоки]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q2005698|Academy of Public Administration]]''
| 2007-11-01
| [[Минск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q20742160|V. P. Fedotov]]''
| 1930-02-20
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2010-07-29
|
|-
|
|
| [[Геннадий Герасимов]]
| 1930-03-03
| [[Алабуга]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
| 2010-09-14
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q3657826|Lyuben Gotsev]]''
| 1930-03-03
| [[Sofiä|София]]
| [[офицер]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
|
| 2020-10-07
| [[Sofiä|София]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4245353|Leonid Kuzmin]]''
| 1930-03-28
| [[Киев]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2016-06-28
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q72087692|Vadim Chekmazov]]''
| 1930-04-04
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2001-05-10
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q77141721|Igor Blishchenko]]''
| 1930-04-10
| [[Бакы]]
| [[профессор]]
|
| 2000-08-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19060833|Իգոր Կրասավին]]''
| 1930-05-03
| ''[[:d:Q269523|Пырятын]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4336621|Boris Orlov]]''
| 1930-05-19
| [[Рязань]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| ''[[:d:Q4201615|РФА җәмгыять фәннәре буенча фәнни мәгълүмат институты]]''
| 2020-02-12
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4149638|Oleg Grinevsky]]''
| 1930-06-03<br/>1930-11-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2019-02-05
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4426131|Władimir Sobczenko]]''
| 1930-06-13
| [[Била Церква|Била-Серква]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
| 2014-09-30
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q112393995|Boris Koval]]''
| 1930-07-05
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q19908064|Institute of Latin American Studies of the Russian Academy of Sciences]]''<br/>''[[:d:Q23657115|Institute of Social Sciences of the CC of the CPSU]]''
| 2016
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4150962|Viktor Grushko]]''
| 1930-07-10
| [[Таганрог]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2001-11-20
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q24642723|Svet Zakharov]]''
| 1930-07-14
| [[Одесса]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
| 2016-04-28
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q20742377|Aleksey Brezhnev]]''
| 1930-07-19
| [[Сембер]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2008-05-19
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28355139|Aleksandr Baryshev]]''
| 1930-08-14
|
| [[укытучы]]
|
| 2016-11-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1955
| ''[[:d:Q4247503|Yuri Kuplyakov]]''
| 1930-09-08
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2020-02-25
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16677987|Aleksey Moskalyov]]''
| 1930-09-29
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
| 2006-06-21
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4169164|Yuri Dubinin]]''
| 1930-10-07
| [[Налчык]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2013-12-20
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q30345737|Vladimir Pustogarov]]''
| 1930-10-09
| [[Воронеж өлкәсе]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4201486|РФА дәүләт һәм хокук институты]]''
| 1999
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q2668698|Arkady Shevchenko]]''
| 1930-10-11
| [[Һорливка]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q9352089|разведчик]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]
| 1998-02-28
| [[Вашингтон (башкала)|Вашингтон]]
|-
|
| 1953
| ''[[:d:Q4073466|Gennady Konstantinovich Ashin]]''
| 1930-10-21
| [[Түбән Новгород]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2011-01-06
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4091065|Nikolay Bolkhovitinov]]''
| 1930-10-26
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| 2008-10-01
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1953
| ''[[:d:Q42343134|Anatoliy Nikititsj Sjeldov]]''
| 1930-12-06
| [[Серпухов]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2008-03-10
| [[Минск]]
|-
|
|
| [[Габделхан Әхтәмҗан]]
| 1930-12-10
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2018-06-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16272990|Eduard Bagramov]]''
| 1930-12-16
|
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4201733|Institute of Socio-Political Research]]''
| 2021-06-26
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q3572910|Youri Roubinski]]''
| 1930-12-26
| [[Киев]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4330710|Richard Ovinnikov]]''
| 1930-12-29
| [[Воронеж]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q121998|илче]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2002-01-14
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4222365|Vladimir Kitayev]]''
| 1931-01-19
| [[Әстерхан]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2016-09-01
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4497388|Efim Samoeilovitsj Hesin]]''
| 1931-04-22
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
| 2021-01-08
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q3479748|Sergey Muratov]]''
| 1931-05-01
| [[Харьков]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q4220892|кинокритик]]''<br/>''[[:d:Q3455803|режиссёр]]''<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q4220878|кино белгече]]''
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| 2015-02-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4082613|Alexander Belonogov]]''
| 1931-05-15
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4310328|Vladimir Myasnikov]]''
| 1931-05-15
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4201615|РФА җәмгыять фәннәре буенча фәнни мәгълүмат институты]]''
| 2025-05-14
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30345867|Виктор Иванович Назаренко]]''
| 1931-05-29
| [[Грозный]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q472795|VASKhNIL]]''
| 2012-08-07
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4196947|Eduard Ivanyan]]''
| 1931-06-04
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q6039742|Россия фәннәр академиясенең АКШ һәм Канада тикшеренүләре институты]]''
| 2012-08-18
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4418999|Aleksandr Sizonenko]]''
| 1931-07-25
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q19908064|Institute of Latin American Studies of the Russian Academy of Sciences]]''
| 2017
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4237763|Anatoly Krasikov]]''
| 1931-08-03
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| ''[[:d:Q16655653|Institute of Europe, Russian Academy of Sciences]]''
| 2020-05-21
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q22919402|Lyudmila Fyodorovna Pakhomova]]''
| 1931-09-14
| [[Мәскәү өлкәсе]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
| 2016-01-16
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19887826|Ievgeny Rogov]]''
| 1931-09-18
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2015-04-29
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4329388|Ernest Obminsky]]''
| 1931-09-19
| [[Одесса]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
| 2020-11-07
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4095057|Oleg Bostorin]]''
| 1931-10-01
| [[Рыбинск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-04-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4289450|Աշոտ Մելիք-Շախնազարյան]]''
| 1931-10-02
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q191559|Ministry of Foreign Affairs of Armenia]]''
| 2004-01-18
| [[Ереван]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17486424|Igor Bubnov]]''
| 1931-10-29
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2014-08-03
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4428076|Nikolay Solovyov]]''
| 1931-11-29
| [[Череповец]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1998-09-29
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4415423|Stanislav Ivanovitsj Semivolos]]''
| 1931-12-29
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2006-06-13
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q31668365|Sokrat Plaka]]''
| 1932
| [[Фиери|Фиер]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2010
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4159089|Yury Deryabin]]''
| 1932-01-03
| ''[[:d:Q4214476|Карачельски]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2013-08-01
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4230063|Viktor Komplektov]]''
| 1932-01-08
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2020-09-01
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4148165|Vadim Grachyov]]''
| 1932-01-15
| [[Нерехта]]
| ''[[:d:Q2259451|театр актеры]]''<br/>''[[:d:Q10800557|киноактер]]''
| ''[[:d:Q1001385|Дәүләт кино актеры театры]]''
| 1994-07-31
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4419731|Nodari Simoniya]]''
| 1932-01-30
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''<br/>[[Россия фәннәр академиясе]]
| 2019-12-29
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500553|Սերգեյ Սինիցին]]''
| 1932-02-03
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2017-06-21
|
|-
|
| 1963
| ''[[:d:Q97371042|Edward Baradziej]]''
| 1932-02-29
| [[Гдыня|Гдынә]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4395424|Igor Rogachyov]]''
| 1932-03-01
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| 2012-04-07
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15071297|Nikolay Loginov]]''
| 1932-03-03
| ''[[:d:Q1652999|Klepikovsky District]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2006-12-13
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4419057|Сикорский, Вилен Владимирович]]''
| 1932-03-27
| [[Одесса]]
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4114529|ССРБ Саклану министрлыгының хәрби институты]]''<br/>''[[:d:Q4201451|Көнчыгыш телләре университеты]]''<br/>''[[:d:Q5061737|The Great Russian Encyclopedia]]''<br/>''[[:d:Q4330262|Nusantara Society]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q139570625|Đào Huy Ngọc]]''
| 1932-04-01
| ''[[:d:Q1077294|Hà Tây]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
| 2023-05-17
| [[Hanoy]]
|-
|
| 1954
| ''[[:d:Q4150280|Anatoly Gromyko]]''
| 1932-04-15
| [[Барысав (шәһәр)|Барысау]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q15936497|африканис]]''<br/>''[[:d:Q16308157|американист]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| ''[[:d:Q4056881|Novosti Press Agency]]''<br/>''[[:d:Q4201381|Institute for African Studies]]''<br/>''[[:d:Q6039742|Россия фәннәр академиясенең АКШ һәм Канада тикшеренүләре институты]]''<br/>''[[:d:Q4135721|Geopolitika]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| 2017-09-25
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1957
| ''[[:d:Q138784429|Kálmán Dóczé]]''
| 1932-04-27
| [[Кошице|Кошитсе]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2014-08-29
| [[Будапешт]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q23656166|Igor Lisevich]]''
| 1932-05-26
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q15255771|синолог]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''<br/>''[[:d:Q4201615|РФА җәмгыять фәннәре буенча фәнни мәгълүмат институты]]''<br/>[[Максим Горький исемендәге Дөнья әдәбияты институты]]
| 2000-01-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q9175368|Bogdan Walewski]]''
| 1932-06-02
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q11822496|Polish Institute of International Affairs]]''
|
|
|-
|
| 1956
| ''[[:d:Q85940422|Oleg Tichonovič Darusenkov]]''
| 1932-06-04
| [[Смоленск]]
|
| ''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''<br/>[[Televisa]]
| 2022-12-11
| [[Даллас|Дәлас]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4293268|Konstantin Mikulsky]]''
| 1932-06-15<br/>1932-07-15
| [[Воронеж]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
| 2021-07-04
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28354936|Իգոր Լապտև]]''
| 1932-06-16
| [[Златоуст]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2016-09-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q29359439|Վլադիմիր Ռոմանչենկո]]''
| 1932-06-22
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1955
| ''[[:d:Q6849593|Mikhail Kryukov]]''
| 1932-07-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q15255771|синолог]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1371378|этнолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
| 2024-06-19
| [[Ханбалык|Пекин]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q29359531|Смолин, Виктор Васильевич]]''
| 1932-10-19
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1994-05-02
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q70253147|Boris Dmitrijevič Pjadyšev]]''
| 1932-10-22
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2018-06-08
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4534260|Ukalov Uriy]]''
| 1932-11-22
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2003-06-20
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65031912|Соколов, Юрий Михайлович]]''
| 1932-11-22
| [[Акмәсҗит]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-04-16
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15103029|Vladimir Bykov]]''
| 1932-11-26
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2013-10-18
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4444702|Vladimir Stupishin]]''
| 1932-11-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2016-12-23
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19521766|Oleg Georgiëvitsj Oeltsiferov]]''
| 1932-11-27
| [[Иваново]]
| ''[[:d:Q18524037|һинд телләре белгече]]''<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2014-01-21
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4203636|Viktor Isakov]]''
| 1932-12-12
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500937|Յուրի Շմանևսկի]]''
| 1932-12-25
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2005-02-04
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q76902628|Valentin D. Shchetinin]]''
| 1932-12-28
| [[Воронеж]]
| [[профессор]]
|
| 2019-08-18
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29359214|Миронов, Лев Давыдович]]''
| 1933-03-12
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2006-04-06
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15919023|Vladimir Petrovsky]]''
| 1933-04-29
| [[Волгоград]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[хокук белгече]]
|
| 2014-02-21
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21857287|Kirill Cherevko]]''
| 1933-07-16
| [[Одесса]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q15991218|Япония белгече]]''<br/>''[[:d:Q11085831|сөйләм тәрҗемәчесе]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[шагыйрь]]
| ''[[:d:Q4201714|РФА Россия тарихы институты]]''
| 2020-10-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4721237|Alexandru Șoltoianu]]''
| 1933-08-24
| [[Инешти (Теленешти)]]
| ''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q1097810|Молдова дәүләт университеты]]''
| 2022-04-13
|
|-
| 1953
| 1959
| ''[[:d:Q461944|Mátyás Szűrös]]''
| 1933-09-11
| ''[[:d:Q842934|Пүшпөкладань]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q115137941|Алег Сяргеевіч Цернавой]]''
| 1933-09-12
| [[Төрекмәнабад]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q2027201|Беларусь дәүләт педагогия университеты]]''<br/>''[[:d:Q25536449|ministère des Affaires étrangères]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16705667|Vladislav Terekhov]]''
| 1933-11-05
| [[Ростов-на-Дону]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2023-09-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q1362524|Alexander Bessmertnykh]]''
| 1933-11-10
| [[Бийск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28498029|Viktor Zhuravlyov]]''
| 1933-12-03
| [[Белгород]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2025-11-27
|
|-
| 1958
| 1964
| ''[[:d:Q139604359|Tivadar Iván]]''
| 1934-01-16
| ''[[:d:Q584862|Diósgyőr]]''
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1995-05-04
| [[Будапешт]]
|-
| 1953
| 1959
| ''[[:d:Q60935124|Gábor Sütő]]''
| 1934-03-26
| ''[[:d:Q756273|Karcag]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4218233|Yury Kashlev]]''
| 1934-04-13
| [[Тәҗән]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2006-06-20
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4272528|Pavel Lyadov]]''
| 1934-05-25
| [[Сарытау]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2017-09-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1958
| ''[[:d:Q4271515|Mikhail Lyubimov]]''
| 1934-05-27
| [[Днипро]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q2314719|разведчик]]''<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19060777|Նիկոլայ Օբյորտիշև]]''
| 1934-06-07
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2007-08-27
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30345064|Վադիմ Չերեպով]]''
| 1934-06-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18923953|Nikolay Kozyrev]]''
| 1934-06-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2021-09-11
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500617|Vladimir Stolyarov]]''
| 1934-07-31
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4255806|Sergey Lebedev]]''
| 1934-08-07
| [[Акъяр]]
| [[галим]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2016-04-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q6473332|Valiancin Fisienka]]''
| 1934-08-24
| [[Таганрог]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q2418908|Беларус дәүләт университеты]]''
| 2016-08-06
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1775096|Mikhail Lapshin]]''
| 1934-09-01
| ''[[:d:Q24728087|Setovka]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| 2006-06-17
| ''[[:d:Q20725022|Дубнево]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q4285466|Georgy Matyukhin]]''
| 1934-09-06
| [[Барнавыл]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4476820|Gennadiy Vasilevitsj Oeranov]]''
| 1934-09-22
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2014-03-01<br/>2014
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q124770653|İrina Taqunova]]''
| 1934-09-25
|
| ''[[:d:Q462390|доцент]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
| 2021-03-12
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634662|Վիկտոր Ներուբայլո]]''
| 1934-10-13
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2000
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21645847|Яковлев, Игорь Иванович]]''
| 1934-10-19
|
|
|
| 2013-07-21
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18342467|Vladimir Kuznetsov]]''
| 1934-10-22
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2013-09-11
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4345636|Boris Parnikel]]''
| 1934-11-08
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| [[Максим Горький исемендәге Дөнья әдәбияты институты]]
| 2004-03-13
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q30345605|Անատոլի Սլյուսար]]''
| 1934-11-08
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2013-09-18
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634097|Feliks Bogdanov]]''
| 1934-12-11
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2017-03-20
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18274974|Ալեքսանդր Օբլով]]''
| 1934-12-22
| [[Иваново]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2017-11-20
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q24844891|Плечко, Владимир Яковлевич]]''
| 1934-12-31
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2015-07-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q110835478|Леанід Александровіч Даўгучыц]]''
| 1935
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q25536449|ministère des Affaires étrangères]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19910930|Յուրի Ռեշետով]]''
| 1935-01-10
| [[Түбән Новгород]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q4201486|РФА дәүләт һәм хокук институты]]''
| 2003-05-06
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4079297|Eduard Batalov]]''
| 1935-02-05
| [[Воронеж]]
| ''[[:d:Q16308157|американист]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2018-11
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q67833906|Galina Kulikova]]''
| 1935-02-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| ''[[:d:Q4201389|Institute of China and Contemporary Asia of the Russian Academy of Sciences]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1188616|Leonid Shebarshin]]''
| 1935-03-24
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q9352089|разведчик]]''
|
| 2012-03-30
| ''[[:d:Q1457437|Троекуров зираты]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q30879765|Anatolij Tisjtsjenko]]''
| 1935-04-07
| [[Украин Совет Социалистик Республикасы|Украина Совет Социалистик Республикасы]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2002-11-26
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12358794|Aleksei Glukhov]]''
| 1935-05-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2026-03-23
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21147417|Anatoliy Micheevitsj Soerovtsev]]''
| 1935-05-29
| ''[[:d:Q14927533|Pervouralsk]]''
| [[галим]]
|
| 2022-07-13
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18233240|Wiaczesław Gurgienow]]''
| 1935-07-01
| [[Грозный]]
| ''[[:d:Q1402561|гаскәрбашы]]''
|
| 1994-08-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28498115|Վլադիսլովաս Իոնայտիս]]''
| 1935-07-15
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q2019208|Oleg Peresypkin]]''
| 1935-08-12
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
| 1958
| 1964
| ''[[:d:Q65750563|Janusz Dworak]]''
| 1935-08-27
| [[Варшава]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
| 1959
| ''[[:d:Q4442027|Marietta Stepanyants]]''
| 1935-10-16
| [[Мәскәү]]
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4201801|РФА Фәлсәфә институты]]''<br/>''[[:d:Q5279909|Россия Федерациясе Чит ил эшләре министрлыгының Дипломатия академиясе]]''<br/>''[[:d:Q4146754|Гуманитар фәннәр дәүләт академик университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q6873022|Mircea Răceanu]]''
| 1935-10-17
| ''[[:d:Q120142554|Văcărești Prison]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2026-04-25
| [[Виргиния]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q3920438|Eduard Skobelev]]''
| 1935-12-08
| [[Минск]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q4853732|балалар язучысы]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2017-10-15
| [[Минск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4344695|Aleksandr Papkin]]''
| 1936-01-02
| ''[[:d:Q19639211|Шепелевка]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2007-08-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21153631|Романов, Михаил Алексеевич (дипломат)]]''
| 1936-01-25
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16720818|Valter Şoniya]]''
| 1936-03-22
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2014
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18543493|Evgeny Korendyasov]]''
| 1936-04-10
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q4201381|Institute for African Studies]]''
|
|
|-
|
| 1960
| ''[[:d:Q18405382|Anatoliy Khmelnitskiy]]''
| 1936-04-15
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2024-03-12
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16718305|Ljudvig Aleksandrovitsj Tsjizjov]]''
| 1936-04-25
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2023-01-01
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18280426|Boris Alekseevich Shchiborin]]''
| 1936-05-27
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2021-02-28
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4514338|Albert Sergeevitsj Tsjernisjjov]]''
| 1936-08-18
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2012-11-30
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q81144|Petar Mladenov]]''
| 1936-08-22
| [[Тошевци]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2000-05-31
| [[Sofiä|София]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4491342|Yury Fokin]]''
| 1936-09-02
| [[Түбән Новгород]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2016-04-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4168981|Anatoly Dryukov]]''
| 1936-09-04
| [[Воронеж]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2023-03-12
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q6534782|Lev Timofeev]]''
| 1936-09-08
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1711786|Juli Alexandrowitsch Kwizinski]]''
| 1936-09-28
| [[Ржев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2010-03-03
| [[Мәскәү]]
|-
| 1955
| 1961
| ''[[:d:Q120186539|Stanisław Skowron]]''
| 1936-10-11
| ''[[:d:Q962683|Saint-Forgeot]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
| 2013-06-22
| [[Варшава]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q7294962|Rashit Khamidulin]]''
| 1936-11-28
| [[Красногорск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2013-11-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4215276|Yury Karlov]]''
| 1937-01-03
| [[Витебск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2002-12-12
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18543272|Астахов, Евгений Михайлович]]''
| 1937-03-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500688|Վիկտոր Տրիֆոնով]]''
| 1937-04-07
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q61985877|Aleksey Jurevitsj Droegov]]''
| 1937-04-12
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15071111|Յուրի Լեյզարենկո]]''
| 1937-04-17
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2009
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21148807|Oleg Sokolov]]''
| 1937-04-20
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2016-02-25
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16407357|Aleksandr Trofimov]]''
| 1937-04-27
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2018-03-14
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18245433|Boris Mayorsky]]''
| 1937-05-19
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18590304|Vladimir Tokin]]''
| 1937-06-10
| [[Цимлянск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-04-22
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4319935|Никифоров, Алексей Леонидович]]''
| 1937-06-11
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1960
| ''[[:d:Q21639275|Yury Emelyanov]]''
| 1937-06-16
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q12716775|марксист]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
| 2026-01-16
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18406394|Յուրի Նոսենկո]]''
| 1937-06-17
| [[Бирюч|Бирүч]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2018-04-12
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q106906239|Кузнецов, Иван Андреевич]]''
| 1937-06-27
| ''[[:d:Q23884338|Черная Речка (Сапожокан кӀошт)]]''
|
|
| 2021-02-22
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q7943783|Vyacheslav Dolgov]]''
| 1937-07-31
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16335493|Վլադիմիր Պավլինով]]''
| 1937-08-06
| [[Төмрек]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2013-12-18
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16697549|Filipp Sidorsky]]''
| 1937-08-21
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2023-02-27
|
|-
| 1956
| 1962
| ''[[:d:Q138659056|István Debreceni]]''
| 1937-08-28
| [[Гиорак]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18246312|Konstantin Mozel]]''
| 1937-09-01
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19910233|Мякотных, Юрий Николаевич]]''
| 1937-09-10
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1996
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21153333|Յուրի Սավոստյանով]]''
| 1937-10-12
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908066|Vladimir Vodyakhin]]''
| 1937-11-04
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-09-08
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4477130|Andrey Urnov]]''
| 1937-11-10
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| ''[[:d:Q4201381|Institute for African Studies]]''
| 2025-08-10
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4330045|Alexey Obukhov]]''
| 1937-11-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2022-10-16
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18786191|Գեորգի Չեռնովոլ]]''
| 1937-11-15
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4277713|Nikolay Maletin]]''
| 1937-11-28
| [[Ярославль]]
| [[галим]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4439366|Feliks Stanevsky]]''
| 1937-12-25
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18397732|Վսևոլոդ Սուխով]]''
| 1938-02-13
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21099126|Գենադի Իլյիչով]]''
| 1938-02-20
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16694584|Igor Saprykin]]''
| 1938-04-03
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2009-12-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634389|Valery Kalugin]]''
| 1938-04-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2006-11-17
|
|-
|
| 1964
| ''[[:d:Q130075369|Strahil Chervenkov]]''
| 1938-05-15
| ''[[:d:Q6506|Варна]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q1813345|Ministry of Foreign Affairs of Bulgaria]]''
| 1999-10-27
| ''[[:d:Q6506|Варна]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q12283087|Kiryak Tsonev]]''
| 1938-06-03<br/>1938
| [[Нейково (Добрич өлкәсе)]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
| 2016-07-13
| [[Sofiä|София]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q30346041|Aleksandr Lebedev]]''
| 1938-06-03
| [[Воронеж]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-03-21
|
|-
|
| 1966
| ''[[:d:Q77502112|Yury Maleyev]]''
| 1938-06-11
| [[Петергоф|Петерһоф]]
| [[хокук белгече]]
| ''[[:d:Q24935259|State Scientific Research Institute of Civil Aviation]]''<br/>[[Россия халыклар дуслыгы университеты]]<br/>Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2017-12-03
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500260|Պավել Պավլով]]''
| 1938-08-02
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909205|Իգոր Իվաշենկո]]''
| 1938-08-05
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2020-11-27
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634802|Իոսիֆ Պոդրաժանեց]]''
| 1938-08-16
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q5533370|Gennady Shikin]]''
| 1938-08-30
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2006-08-25
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q502248|Andrey Lukanov]]''
| 1938-09-26
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1996-10-02
| [[Sofiä|София]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q2118720|Krassin Himmirsky]]''
| 1938-10-08
| [[Вырбица (Враца өлкәсе)]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q841581|София университеты]]''
| 2022-04-19
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q562371|Oleg Gordievsky]]''
| 1938-10-10
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q5121444|intelligence officer]]''<br/>''[[:d:Q9352089|разведчик]]''<br/>''[[:d:Q1058375|double agent]]''<br/>[[язучы]]
|
| 2025-03-04
| ''[[:d:Q909146|Godalming]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q60394178|Ivan Kramár]]''
| 1938-12-17
| ''[[:d:Q1020250|Cífer]]''
| ''[[:d:Q937857|футболчы]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2002-07-21
| ''[[:d:Q1720734|Lake Mácha]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909097|Vladimir Zemsky]]''
| 1939-01-01
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2004
| ''[[:d:Q3889|Maputo]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q91881674|Jerzy Sułek]]''
| 1939-01-09
| [[Домброва-Гурнича]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''<br/>''[[:d:Q681|Warsaw University of Life Sciences]]''<br/>''[[:d:Q11828158|Independent College of Business and Administration]]''<br/>''[[:d:Q1394594|SGH Warsaw School of Economics]]''<br/>''[[:d:Q9380876|Helena Chodkowska University of Technology and Economics]]''<br/>''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q11822496|Polish Institute of International Affairs]]''<br/>''[[:d:Q18398049|Centralna Szkoła Partyjna przy KC PZPR 1968-1971]]''<br/>''[[:d:Q137503|Луҗ үнивирситите]]''<br/>''[[:d:Q828387|Foundation for Polish-German Reconciliation]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500730|Եվգենի Ուտկին]]''
| 1939-01-23
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-01-17
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q12292650|Rumen Serbezov]]''
| 1939-02-04
| ''[[:d:Q186254|Хасково]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12081250|Victor Batiuk]]''
| 1939-03-15
| [[Чиләбе өлкәсе]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| [[Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]
| 1996-12-02
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q84725149|Vitaly Nuykin]]''
| 1939-04-05
| ''[[:d:Q24239688|Mokhovskoye]]''
| ''[[:d:Q9352089|разведчик]]''
|
| 1998-02
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4278529|Valeriy Vladimirovitsj Maligin]]''
| 1939-04-21
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2009-09-03
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4104509|Aleksey Vasilyev]]''
| 1939-04-26
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q164236|сугыш корреспонденты]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| ''[[:d:Q4201381|Institute for African Studies]]''
|
|
|-
|
| 1962
| ''[[:d:Q9354705|Tadeusz Pawlak]]''
| 1939-06-02
| [[Варшава]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
| 2025-02-20
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4527169|Vladimir Shubin]]''
| 1939-07-09
| [[Иваново]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| ''[[:d:Q4201381|Institute for African Studies]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4158980|Олег Дерковский]]''
| 1939-08-02
| [[Харьков]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2010-11-13
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18786184|Յուրի Չեպիկ]]''
| 1939-09-30
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30346069|Vadim Kuznetsov]]''
| 1939-10-12
| [[Чита]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18280041|Գենադի Շաբանիկով]]''
| 1939-10-16
| [[Кронштадт]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2006-11-26
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18786200|Էդուարդ Շևչենկո]]''
| 1939-11-05
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4331198|Aleksandr Dmitrievich Ogorodnik]]''
| 1939-11-11
| [[Акъяр]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1977-06-21
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500606|Yury Alekseevich Spirin]]''
| 1939-12-06
| [[Языково (Сембер өлкәсе)|Языково]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18786033|Gennady Gumenyuk]]''
| 1939-12-23
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1289100|Eduard Kukan]]''
| 1939-12-26
| ''[[:d:Q570162|Trnovec nad Váhom]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q7330070|foreign minister]]''
| [[Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]
| 2022-02-09
| [[Братислава]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q138503071|Nguyễn Văn Ngạnh]]''
| 1940
| [[Һве]]<br/>''[[:d:Q185682|French Indochina]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29358726|Vladimir Volkov]]''
| 1940-02-10
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2017-03-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q48644775|Блинов, Артур Александрович]]''
| 1940-02-20
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
| 2015-02-06
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q12280426|Zdravko Velev]]''
| 1940-02-23
| ''[[:d:Q459|Филибә]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2015-01-18
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15061047|Vladimir Shishov]]''
| 1940-02-29
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2025-02-13
|
|-
|
| 1966
| ''[[:d:Q138085216|János Barabás]]''
| 1940-03-13
| [[Сегед]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2011-08-23
| [[Будапешт]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q29413240|Christo Maleev]]''
| 1940-04-01
| [[Sofiä|София]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2012-10-19
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634669|Վլադիմիր Նիկիտին (դիվանագետ)]]''
| 1940-04-25
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18244028|Vladimir Korneyev]]''
| 1940-05-01
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2007-10-05
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29359397|Իգոր Պրոկոպև]]''
| 1940-05-17
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2009-11-16
|
|-
|
| 1965
| ''[[:d:Q138497466|István Bognár]]''
| 1940-05-27
| ''[[:d:Q19294980|Alsóság]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2012-12
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29865037|Սերգեյ Գուրով]]''
| 1940-06-27
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1966
| ''[[:d:Q4245020|Mikhail Kuznetsov]]''
| 1940-07-27
| [[Осиповичи|Асиповичы]]
| [[адвокат]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>''[[:d:Q2376759|Россия дәүләт хезмәте академиясе]]''<br/>[[Россия халыклар дуслыгы университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4338924|Evgeniy Dmitrievitsj Ostrovenko]]''
| 1940-08-12
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18278285|Իգոր Ստուդենիկով]]''
| 1940-09-14
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4151522|Vladimir Gudev]]''
| 1940-09-17
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2022-01-06
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4072702|Nikolay Afanasevsky]]''
| 1940-10-01
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2005-06-23
| [[Варшава]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28497340|Վալերի Գամայուն]]''
| 1940-12-11
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4240136|Viktor Kremenyuk]]''
| 1940-12-13
| [[Одесса]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q6039742|Россия фәннәр академиясенең АКШ һәм Канада тикшеренүләре институты]]''
| 2017-09-18
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4383708|Aleksandr Pumpyansky]]''
| 1940-12-18
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634522|Waleri Nikolajewitsch Lipnjakow]]''
| 1941-02-22
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2015-09-26
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21109485|Վալերի Նազարով]]''
| 1941-03-02
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2022-06-28
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4449847|Bolatkhan Kulzhanuly Taĭzhan]]''
| 1941-03-08
| [[Павлодар]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2007-02-20
| [[Алматы]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18246530|Valerii Leonidovich Musatov]]''
| 1941-03-13
| [[Сембер өлкәсе]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
| 2023-07-31
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4161708|Bojko Dimitrov]]''
| 1941-06-05
| ''[[:d:Q165420|Плевен]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2025-01-18
| [[Sofiä|София]]
|-
|
| 1962
| ''[[:d:Q139531264|Sándor Simics]]''
| 1941-06-15
| [[Магадан]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30346251|Aleksandr Zotov]]''
| 1941-06-20
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18243827|Vasily Kolotusha]]''
| 1941-06-26
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2020-07-11
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18274795|Վալերի Նիկոլայենկո]]''
| 1941-07-04
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19630704|Andrei Grachev]]''
| 1941-07-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q84681895|сәяси аналитик]]''<br/>''[[:d:Q2358549|press agent]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| ''[[:d:Q1394262|Көбатыш Париж — Нантер-лә-Дефаңс университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4330080|Olga Obukhova]]''
| 1941-08-10
| [[Ступино]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4066054|Igor Andropov]]''
| 1941-08-18
| [[Пудож]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2006-06-13
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18244202|Yury Kotov]]''
| 1941-09-17
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1956
| ''[[:d:Q28664901|Aleksandr Kuzmin]]''
| 1941-10-28
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2022-04-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18747636|Valery Denisov]]''
| 1941-11-01
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12534067|Батыршаұлы Сайлау]]''
| 1942-01-05
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q7259223|Pulat Abdullayev]]''
| 1942-01-16
| [[Ташкент]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[язучы]]
|
|
|
|-
|
| 1966
| ''[[:d:Q125658934|Gábor Menczel]]''
| 1942-03-03
| [[Будапешт]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q11499147|сәяси активист]]''
|
|
|
|-
|
| 1973
| ''[[:d:Q1215400|György Nanovfszky]]''
| 1942-04-10
| [[Будапешт]]
| ''[[:d:Q860918|эсперантист]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
| 2021-08-10
| [[Будапешт]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18633999|Aleksandr Aksenyonok]]''
| 1942-04-10
| [[Чёрмоз]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4235164|Nikolay Kosolapov]]''
| 1942-04-23
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
|
|
|-
| 1961
| 1967
| ''[[:d:Q28722943|László Demus]]''
| 1942-04-28
| No/unknown value
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1994-07-06
| [[Будапешт]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21099017|Sergey Zotov]]''
| 1942-06-26
| [[Ташкент]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q768343|Valery Popov]]''
| 1942-07-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4372431|Veniamin Popov]]''
| 1942-07-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4374623|Анатолий Потапов]]''
| 1942-07-24
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2024-06-01
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28565612|Lyubomir Shopov]]''
| 1942-09-24
| [[Sofiä|София]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2020-11-11
| [[Sofiä|София]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4233883|Ivan Korolyov]]''
| 1942-10-12
| [[Енисейск]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q9359415|Tomasz Knothe]]''
| 1943
| [[Варшава]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''<br/>''[[:d:Q11822496|Polish Institute of International Affairs]]''<br/>''[[:d:Q651690|Польша фәннәр академиясе]]''<br/>''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16627193|Valentin Mikhailovich Bogomazov]]''
| 1943
| [[Самар]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-12-29
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15068416|Նիկոլայ Կարտուզով]]''
| 1943-01-04
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2004-06-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1967
| ''[[:d:Q126043499|Géza Kótai]]''
| 1943-01-16
| [[Будапешт]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q88190406|party official]]''
|
| 2009-05
| No/unknown value
|-
|
|
| ''[[:d:Q12287139|Михаил Рошиану]]''
| 1943-01-24
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16693718|Igor Savolsky]]''
| 1943-02-06
| [[Екатеринбург]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2020-07-31
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18397801|Վլադիմիր Տիմոֆեև]]''
| 1943-04-04
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15064562|Vladimir Bogomolov]]''
| 1943-06-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2012-08-04
| [[Женева]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18242691|Aleksandr Ignatyev]]''
| 1943-06-27
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4365361|Vladimir Plotnikov]]''
| 1943-07-05
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634473|Anatoly Kuznetsov]]''
| 1943-11-02
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2015-08-31
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634395|Yury Kapralov]]''
| 1943-11-08
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4267338|Alexander Losyukov]]''
| 1943-11-15
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2021-11-16
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4368435|Aleksey Podtserob]]''
| 1943-12-18
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55104622|Старостин, Борис Сергеевич]]''
| 1944
|
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2003
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q11814202|Paweł Kulka Kulpiowski]]''
| 1944
| [[Сенниця (Минский повяты)]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
| 1962
| ''[[:d:Q22919629|Владимир Фёдорович Пряхин]]''
| 1944-01-01
| [[Нахчыван]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Россия дәүләт гуманитар университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q137882831|Жалбуугийн Чойнхор]]''
| 1944
| ''[[:d:Q2748144|Baruunbüren]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18202929|Егошкин, Валерий Евгеньевич]]''
| 1944-01-03
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18242546|Ռաշիդ Իբրահիմով]]''
| 1944-01-16
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1971
| ''[[:d:Q55168646|Âkov Andreevič Plâjs]]''
| 1944-02-16
| [[Костанай өлкәсе|Куштанай өлкәсе]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы Финанс университеты|Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы финанс университеты]]<br/>[[Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясе]]<br/>''[[:d:Q4129667|Higher Attestation Commission of Russia]]''<br/>''[[:d:Q4397952|Russian Political Science Association]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q4370101|Политические исследования]]''<br/>''[[:d:Q4113570|Vlast']]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18786044|Aleksey Zhukov]]''
| 1944-03-02
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2004-08-15
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4464240|Viacheslav Trubnikov]]''
| 1944-04-25
| [[Иркутск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q9352089|разведчик]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
| 2022-04-18
| [[Иркутск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16106724|Igor Melikhov]]''
| 1944-04-26
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Россия Федерациясе чит ил эшләре министрлыгы]]<br/>''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21110649|Վլադիմիր Նոսենկո]]''
| 1944-05-07
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q88324076|Natalia G. Doronina]]''
| 1944-05-26<br/>1944
| [[Мәскәү]]
| [[хокук белгече]]
| ''[[:d:Q4201505|Institut zakonodatelʹstva i sravnitelʹnogo pravovedenii͡a]]''
| 2023-09-04
|
|-
| 1963
| 1968
| ''[[:d:Q107005511|András Dallos]]''
| 1944-06-24
| ''[[:d:Q214938|Gyula]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4719754|Alexander Nikolayevich Panov]]''
| 1944-07-06
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q15991218|Япония белгече]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4125141|Vitaly Vorobyov]]''
| 1944-08-01
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2017-05-10
| [[Ханбалык|Пекин]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500778|Игорь Васильевич Халевинский]]''
| 1944-09-03
| [[Новосибирск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60836403|Bogdan Marczewski]]''
| 1944-10-09
| [[Стара Слупя]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4263568|Vitaly Litvin]]''
| 1944-10-20
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21857278|Mikhail Semenovich Cvigun]]''
| 1944-10-31
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2016-07-30
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15090979|Andrey Rozhkov]]''
| 1944-11-05
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4214424|Tigran Karakhanov]]''
| 1944-12-01
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2015-12-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q66730363|Henryk Piaszczyk]]''
| 1945
| [[Лонтчин]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
| 2023-07-31
| [[Варшава]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4071391|Բորիս Ասոյան]]''
| 1945
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q4201381|Institute for African Studies]]''
| 1992-12
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39082952|Vasily Sidorov]]''
| 1945-01-02
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2020-04-12
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15076154|Petr Stegny]]''
| 1945-01-14
| [[Йошкар-Ола]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
| 2025-12-27
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29359802|Igor Lebedev]]''
| 1945-03-05
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2006-03-24
|
|-
|
| 1965
| ''[[:d:Q130316607|Jenő Andics]]''
| 1945-04-05
| ''[[:d:Q1233466|Pestszenterzsébet]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>''[[:d:Q88190406|party official]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12283910|Kosyo Kitipov]]''
| 1945-04-09
| ''[[:d:Q405279|Дупнитса]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4463909|Andrey Trofimov]]''
| 1945-04-27
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15615392|Olga Ivanova]]''
| 1945-06-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4197017|Gleb Ivashentsov]]''
| 1945-06-07
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q8061786|Yury Grashchenkov]]''
| 1945-07-11
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2022-01-26
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4244584|Viktor Kudryavtsev]]''
| 1945-08-29
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4302931|Valery Ivanovich Morozov]]''
| 1945-09-19
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15068211|Aleksandr Kalugin]]''
| 1945-09-20
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2026-03-04
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q378027|Igor Ivanov]]''
| 1945-09-23
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18237656|Valery Vorobyov]]''
| 1945-10-19
| [[Шатура]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4083047|Mikhail Bely]]''
| 1945-10-20
| [[Марсяты]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18398535|Aleksandr Kasparov]]''
| 1945-10-21
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-08-30
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29865009|Boris Golovin]]''
| 1945-11-04
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16692544|Yuri Romanov]]''
| 1945-12-13
| [[Орша]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2026-04-30
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19823918|Leonid Syukiyaynen]]''
| 1945-12-21
| [[Петрозаводск]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''<br/>''[[:d:Q3155377|ислам белгече]]''<br/>[[хокук белгече]]
| ''[[:d:Q4201486|РФА дәүләт һәм хокук институты]]''<br/>[[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28496565|Aleksandr Borisov]]''
| 1945-12-26
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q690673|Vladimir Chkhikvadze]]''
| 1945-12-28<br/>1950
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4516603|אלכסיי צ'יסטיאקוב]]''
| 1946-02-11
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1981553|Alexandre Saltanov]]''
| 1946-02-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4299715|Valentin Ivanovitsj Moiseev]]''
| 1946-03-10
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| ''[[:d:Q48940760|Department for international economic and political research - Economic Institute of the Russian Academy of Sciences]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q3479757|Sergei Ordzhonikidze]]''
| 1946-03-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4404902|Nikolai Sadchikov]]''
| 1946-03-20
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2015-12-23
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q7453653|Sergei M. Plekhanov]]''
| 1946-05-07
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>[[язучы]]
| ''[[:d:Q180865|Торонто университеты]]''<br/>''[[:d:Q868421|Ирвайндагы Калифорния университеты]]''
| 2024-02-26
| ''[[:d:Q1294439|Salalah]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q47489333|Сергій Плеханов]]''
| 1946-05-07
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19918248|Բորիս Զենկով]]''
| 1946-05-25
| [[Симәй]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60835843|Marek Jędrys]]''
| 1946-06-11
| [[Луҗ]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16630607|Aleksandr Vladimirov]]''
| 1946-07-11
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q6680777|Nikolay Uspensky]]''
| 1946-07-20
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2024-10-19
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q2500892|Uladzimir Syan'ko]]''
| 1946-08-05
| [[Вишкавичы]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''<br/>''[[:d:Q2047848|Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q20021027|I͡U. A. Raĭkov]]''
| 1946-08-08
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634203|Yakov Gerasimov]]''
| 1946-08-12
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30346574|Olga Bibikova]]''
| 1946-08-13
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4201661|Institute of Practical Oriental Studies]]''<br/>''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16627051|Իգոր Բլատով]]''
| 1946-08-18
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-02-24
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q928083|Александр Авдеев]]''
| 1946-09-08
| [[Кирмәнчек]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29359338|Ալեքսանդր Պանկրատով]]''
| 1946-09-09
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2003-04-02
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18280020|Aleksandr Churilin]]''
| 1946-10-26
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2021-04-15
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29864971|Yevgeny Voronin]]''
| 1946-11-03
| [[Kireç|Киреч]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4075081|Evgeny Bazhanov]]''
| 1946-11-06
| [[Львов]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Россия халыклар дуслыгы университеты]]
| 2023-09-18
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q77503429|Vladimir F. Shavrov]]''
| 1947
|
| [[хокук белгече]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16628429|Yan Burlyay]]''
| 1947-01-01
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4075085|Natalia E. Bazhanova]]''
| 1947-01-04
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
| 2014-06-07
| [[Мәскәү өлкәсе]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909179|Ալեքսանդր Իվանով-Գալիցին]]''
| 1947-01-15
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17426717|Պյոտր Դոբրոսերդով]]''
| 1947-01-17
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2006
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16718603|Իգոր Չուբարով]]''
| 1947-02-23
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1671253|Vladimir Golitsyn]]''
| 1947-02-27
| [[Мәскәү]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2023-03-26
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15084755|Viktor Samoylenko]]''
| 1947-03-02
| [[Будапешт]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2018-06-18
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4479563|Yuri Ushakov]]''
| 1947-03-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4409277|Լեոնիդ Սաֆոնով]]''
| 1947-03-14
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-01-02
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q124755563|Svetlomir Baev]]''
| 1947-03-19
| ''[[:d:Q6509|Бургас]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q1578786|State Security]]''<br/>''[[:d:Q1813345|Ministry of Foreign Affairs of Bulgaria]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17057229|Սերգեյ Նենաշև]]''
| 1947-03-24
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4402279|Дмитрий Борисович Рюриков]]''
| 1947-04-04<br/>1947
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15067051|Vladimir Zimyanin]]''
| 1947-04-21
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q11814411|documentarian]]''
|
| 2022-07-11
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4162754|Mikhail Dmitriyev]]''
| 1947-04-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1402561|гаскәрбашы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4477132|Mark Urnov]]''
| 1947-05-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| [[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4072628|Yevgeny Afanasyev]]''
| 1947-05-25
| [[Ростов-на-Дону]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21099070|Sergey Ivanov]]''
| 1947-06-08
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4361218|Pavel Fjodorovitsj Petrovskiy]]''
| 1947-07-02
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15072089|Aleksandr Maryasov]]''
| 1947-07-26
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15077059|Վալերի Օռլով]]''
| 1947-07-26
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30345908|Անդրեյ Մոլոչկով]]''
| 1947-08-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2005-06-17
| [[Мәскәү]]
|-
| 1966
| 1971
| ''[[:d:Q11749643|Krzysztof Płomiński]]''
| 1947-08-29
| [[Войцехув (гмина Гомунице)]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q9166070|Bartimpex]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4277568|Малаян, Эдуард Рубенович]]''
| 1947-09-03
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4279841|Georgiy Mamedov]]''
| 1947-09-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1502380|Gennadi Pawlowitsch Tarassow]]''
| 1947-09-14
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4201187|Innocent]]''
| 1947-10-09
| [[Иске Русса]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| ''[[:d:Q4201615|РФА җәмгыять фәннәре буенча фәнни мәгълүмат институты]]''
|
|
|-
|
| 1985
| ''[[:d:Q102029577|Khairi Al Oraidi]]''
| 1947-10-15
| ''[[:d:Q5948939|Husan]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4222086|Sergey Kiselyov]]''
| 1947-10-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30346632|Andrey Baklanov]]''
| 1947-10-18
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18246808|Անատոլի Նեբոգատով]]''
| 1947-10-28
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18243553|Anatoly Klimenko]]''
| 1947-11-12
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q440393|Vladimir Grinin]]''
| 1947-11-15
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Россия Федерациясе чит ил эшләре министрлыгы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4061756|Tatyana Alekseyeva]]''
| 1947-11-22<br/>1947
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21154295|Վլադիմիր Պետուխով]]''
| 1947-11-25
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-01-25
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15119576|Viktor Zotin]]''
| 1947-12-04
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16630585|Նիկոլայ Վլադիմիր]]''
| 1947-12-06
| ''[[:d:Q752334|Выноһрадив]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2025-12-03
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q464429|Yuri Fedotov]]''
| 1947-12-14
| [[Сарытау]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2022-06-16
| [[Австрия]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q1568119|Aleksandr Konuzin]]''
| 1947-12-25
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q136750762|Готовдоржийн Луузан]]''
| 1948
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18278883|Գենադի Տրոցենկո]]''
| 1948-01-02
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4446391|Viktor Supyan]]''
| 1948-01-12
|
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q6039742|Россия фәннәр академиясенең АКШ һәм Канада тикшеренүләре институты]]''<br/>[[Россия фәннәр академиясе]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15145453|Վլադիմիր Պրիգին]]''
| 1948-01-13
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q124771614|Irina Rukina]]''
| 1948-01-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q4288589|Мәскәү халыкара университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4299726|Leonid Moiseyev]]''
| 1948-01-16
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109649149|Vladimir Lesovoy]]''
| 1948-01-18
| [[Украина]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q11774202|эссеист]]''<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>[[шагыйрь]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q137101695|Nguyễn Tâm Chiến]]''
| 1948-01-20
| ''[[:d:Q36587|Nghệ An]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4536952|Sergei Yakovlev]]''
| 1948-01-24
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2025-09-05
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18238293|Nikolay Gribkov]]''
| 1948-01-25
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19910418|Ալեքսանդր Նովոժիլով]]''
| 1948-02-10
| ''[[:d:Q465104|Броды]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2004-10-31
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q62104218|Wojciech Kałuża]]''
| 1948-03-02
| [[Ричень]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]<br/>''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
| 2010-05-27
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4095309|Mikhail Bocharnikov]]''
| 1948-03-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q9312197|Roman Chałaczkiewicz]]''
| 1948-03-11
| ''[[:d:Q983868|Млава]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4336598|Alexander Orlov]]''
| 1948-03-17
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4203651|Yury Isakov]]''
| 1948-03-18
| [[Уфа]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4286513|Mikheil Mgeladze]]''
| 1948-04-02
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4196626|Vladimir Ivanovsky]]''
| 1948-05-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2016-06-03
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q20165365|Mikhail Karpov]]''
| 1948-05-11
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2004-06-24
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19204872|Chavdar Nikolov]]''
| 1948-05-13
| ''[[:d:Q189502|Вратса]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4518456|Vladimir Chkhikvishvili]]''
| 1948-05-15
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q27979645|Mikhail Mayorov]]''
| 1948-06-02
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2011-01-01
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12297595|Philip Bokov]]''
| 1948-06-03
| [[Sofiä|София]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18279723|Borisas Cepovas]]''
| 1948-06-13
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4093216|Nikolay Bondarenko]]''
| 1948-07-26
| [[Донецк өлкәсе]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4719887|Alexander Prishchepov]]''
| 1948-07-29
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Василий Средин|Васили Средин]]
| 1948-08-24
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2002-01-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4225791|Anatoly Kovler]]''
| 1948-08-26
| [[Таҗикстан]]
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
| [[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15071445|Igor Ljakin-Frolov]]''
| 1948-09-10
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634570|Dmitri Malev]]''
| 1948-09-24
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2015-08-26
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18401065|Vladimir Solotsinsky]]''
| 1948-09-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29359035|Իգոր Կոնդրաշյով]]''
| 1948-10-13
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1975
| ''[[:d:Q4459705|Alekszandr Alekszandrovics Tolkacs]]''
| 1948-10-15
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4395491|Sergey Rogov]]''
| 1948-10-22
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| ''[[:d:Q6039742|Россия фәннәр академиясенең АКШ һәм Канада тикшеренүләре институты]]''
| 2025-02-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q131410106|Ivan Hristov]]''
| 1948-11-19
| [[Sofiä|София]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4167007|Vladimir Dorokhin]]''
| 1948-12-19
| [[Әстерхан]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15204969|Nikolai Evgenievich Babich]]''
| 1948-12-22
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2025-02-26
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30346037|Виктор Константинович Левашов]]''
| 1948-12-22
| [[Запорожье]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4201733|Institute of Socio-Political Research]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q275585|Natalya Narochnitskaya]]''
| 1948-12-23
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q64830525|Eugeniusz Sawicki]]''
| 1949
| ''[[:d:Q1906311|Заблудув]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q111117712|Nguyễn Thị Mơ]]''
| 1949
| ''[[:d:Q5274939|Diễn Châu]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[хокук белгече]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q9122143|Khumbagyn Olzvoi]]''
| 1949
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15064940|Սերգեյ Վելիչկին]]''
| 1949-01-11
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q137303547|Yanko Kozhuharov]]''
| 1949-01-15
| ''[[:d:Q331048|Димитровград]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4292748|Andranik Migranyan]]''
| 1949-02-10
| [[Ереван]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| ''[[:d:Q4304031|Мәскәү дәүләт автомобил-юл техника университеты]]''<br/>''[[:d:Q48940760|Department for international economic and political research - Economic Institute of the Russian Academy of Sciences]]''<br/>''[[:d:Q1664831|Institute of Democracy and Cooperation]]''<br/>Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16639355|Andrej Granovskij]]''
| 1949-03-10
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19907094|Yury Antonov]]''
| 1949-03-10
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
| 1968
| 1973
| ''[[:d:Q61944092|Józef Osas]]''
| 1949-03-30
| ''[[:d:Q2355915|Чыжев]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1153239|Yuri Merzlyakov]]''
| 1949-04-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1974
| ''[[:d:Q110980358|Александр Ванцеттиевич Сафронов]]''
| 1949-04-09
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Россия Федерациясе чит ил эшләре министрлыгы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15068809|Vladimir Tyurdenev]]''
| 1949-04-22
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1972
| ''[[:d:Q4316515|Alexander Neklessa]]''
| 1949-04-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q4201381|Institute for African Studies]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16680447|Waleri Michailowitsch Nesteruschkin]]''
| 1949-04-28
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1973
| ''[[:d:Q60836320|Janusz Niesyto]]''
| 1949-06-15
| [[Семяновице-Шлёнске|Чемәновитсе-Члөнске]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q3578073|National School of Public Administration]]''<br/>''[[:d:Q1394594|SGH Warsaw School of Economics]]''<br/>''[[:d:Q348402|Adam Mickiewicz University in Poznań]]''<br/>''[[:d:Q110428527|European Academy of Diplomacy]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16691393|Nikolay Ratsiborinsky]]''
| 1949-06-22
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4413826|Valery Selitsky]]''
| 1949-06-26
| ''[[:d:Q1702264|Dobruš District]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
| 2021-09-17
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4482185|Aleksej Leonidovič Fedotov]]''
| 1949-06-29
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q24030822|Alexander Kadakin]]''
| 1949-07-22
| [[Кишинёв]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2017-01-26
| [[Yaña Dähli|Яңа Дәһли]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4492890|Aleksandr Konstantinovitsj Frolov]]''
| 1949-07-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15088812|Ալեքսանդր Ռաննիխ]]''
| 1949-07-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17338975|Vladimir Zhizhin]]''
| 1949-07-30
| ''[[:d:Q23883845|Хрущево (Заокскан кӀошт)]]''
| [[офицер]]
|
| 2014-05-30
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15073619|Վլադիմիր Մորոզով]]''
| 1949-08-25
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18245439|Ալեքսանդր Մակարենկո]]''
| 1949-08-28
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4416654|Vadim Serafimov]]''
| 1949-08-29
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q11725745|Jerzy Zdanowski]]''
| 1949-09-10
| ''[[:d:Q1906256|Ополе-Лүбелске]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| ''[[:d:Q189441|Ягелло университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12275633|Volodya Neykov]]''
| 1949-09-28
| [[Sofiä|София]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12367358|Konstantin Konstantinovich Provalov]]''
| 1949-09-30
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2021-04-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4242793|Sergey Krylov]]''
| 1949-10-26
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15077217|Nikolai Smirnov]]''
| 1949-10-26
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16629484|Andrey Vdovin]]''
| 1949-11-21
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15091141|Leonid Rogov]]''
| 1949-12-01
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2020-10-05
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4141798|Aleksandr Golovin]]''
| 1949-12-05
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2023-10-27
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15066336|Envarbik Fazelyanov]]''
| 1949-12-17
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1973
| ''[[:d:Q11725655|Jerzy Więcław]]''
| 1949-12-24
| [[Валбжих|Валбжых]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
| 2020-01-07
| [[Варшава]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q12271535|Alexander Olszewski]]''
| 1950-01-01
| [[Sofiä|София]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15071926|Vladimir Malyshev]]''
| 1950-01-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21089123|Vladimir Belyakov]]''
| 1950-02-06
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q11085831|сөйләм тәрҗемәчесе]]''
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''<br/>''[[:d:Q13416137|РФ Саклану министрылыгының хәрби университеты]]''
|
|
|-
|
| 1972
| [[Сергей Лавров (1950)|Сергей Лавров]]
| 1950-03-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q83307|министр]]''
| [[Россия Федерациясе чит ил эшләре министрлыгы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q26133514|Valentin Katasonov]]''
| 1950-04-05
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16721385|Օլեգ Շերբան]]''
| 1950-04-12
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4362399|Yuriy Pivovarov]]''
| 1950-04-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| ''[[:d:Q4201615|РФА җәмгыять фәннәре буенча фәнни мәгълүмат институты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q3561777|Vladimir Fédorovski]]''
| 1950-04-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[язучы]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4216953|Gani Qasymov]]''
| 1950-05-03
| [[Атырау]]
| ''[[:d:Q18702210|bandy player]]''<br/>''[[:d:Q247797|тамгаханәче]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 1973
| ''[[:d:Q63997723|Lech Kubiak]]''
| 1950-05-14
| [[Хожув]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
| 2019-03-30
| [[Варшава]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4336764|Michail Ivanovitsj Orlovets]]''
| 1950-06-08
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21129565|Vladimir Malygin]]''
| 1950-06-19
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4211857|Viktor Kamyshanov]]''
| 1950-06-26
| [[Ростов-на-Дону]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
| 1972
| ''[[:d:Q4362189|Maxim Peshkov]]''
| 1950-06-30
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16713162|Хакимов, Бахтиер Маруфович]]''
| 1950-07-19
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16714925|Худин, Александр Николаевич]]''
| 1950-07-25
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16640932|Yevgeny Gusarov]]''
| 1950-07-30
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2002-10-07
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4457713|Միխայիլ Տիմոշկին]]''
| 1950-08-06
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2011-05-22
| [[Дублин]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16645035|Aleksandr Dogadin]]''
| 1950-08-08
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15065272|Gennadij Gatilow]]''
| 1950-08-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1972
| [[Анатолий Торкунов]]
| 1950-08-26
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q19829994|Корея белгече]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15060936|Vyacheslav Shumsky]]''
| 1950-08-27
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19206487|Valentin Gatsinski]]''
| 1950-09-24
| ''[[:d:Q459|Филибә]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2015-01-20
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4312154|Vladimir Nazarov]]''
| 1950-10-03
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16686941|Andrei Polyakov]]''
| 1950-10-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2021-03-03
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16627424|Բորիս Բոլոտին]]''
| 1950-10-15
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15140359|Alexander Nikolaev]]''
| 1950-10-30
| [[Самар]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2023-07-06
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4171862|Igor Dyakonov]]''
| 1950-11-07
| [[Буэнос-Айрес]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2005-11-11
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q1502390|Gennadi Karponosov]]''
| 1950-11-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q17361147|бозда биюче]]''<br/>''[[:d:Q57199189|figure skating coach]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16166675|Anvar Azimov]]''
| 1950-11-22
| [[Ташкент]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19917012|Sergey Tretyakov]]''
| 1950-11-22
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-04-07
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4397110|Aleksandr Romanov]]''
| 1950-11-29
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
| No/unknown value
| 1973
| ''[[:d:Q4094465|Aleksey Borodavkin]]''
| 1950-12-10
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16628211|Sergey Bukin]]''
| 1950-12-15
| [[Выборг]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2014-08-10
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4084054|Grigory Berdennikov]]''
| 1950-12-24
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634065|Vladimir Baranovsky]]''
| 1950-12-30
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q3917688|Alaksandr Syczou]]''
| 1951
| [[Гомель]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4176440|Aleksey Yermakov]]''
| 1951
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4759244|Andrey Tatarinov]]''
| 1951-01-01
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16686836|Vladimir Polenov]]''
| 1951-01-01
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12298994|Чан Ван Тхин]]''
| 1951-01-12
| [[Вьетнам]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4068640|Alexei Arbatov]]''
| 1951-01-17
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>[[галим]]
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q768958|Stanislav Osadchiy]]''
| 1951-01-26
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4061603|Aleksandr Alekseyev]]''
| 1951-02-05
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21096966|Վալերի Երմոլով]]''
| 1951-02-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15079398|Pawel Artemjewitsch Sergijew]]''
| 1951-02-09
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15080978|Viktor Seleznyov]]''
| 1951-02-13
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1973
| [[Алексей Салмин]]
| 1951-02-18
| [[Казан]]
| [[галим]]
| [[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]<br/>Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
| 2005-09-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4341529|Nikolay Pavlov]]''
| 1951-03-13
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q329858|Leonid Skotnikov]]''
| 1951-03-26
| [[Тверь]]
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q502746|Andrei Kozyrev]]''
| 1951-03-27
| ''[[:d:Q9005|Брүсил]]''<br/>[[Брюссель]]<br/>''[[:d:Q111901161|Брюссель]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''<br/>[[Россия Федерациясе чит ил эшләре министрлыгы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4527538|Alexander Wassiljewitsch Schulgin]]''
| 1951-03-29
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4113760|Konstantin Vasilievich Vnukov]]''
| 1951-05-09
| [[Коломыя]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4720285|Aleksandr Yegorov]]''
| 1951-05-18
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4130222|Yury Vyazemsky]]''
| 1951-06-05
| [[Санкт-Петербург]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
| 1972
| ''[[:d:Q792702|László Benda]]''
| 1951-06-11
| [[Будапешт]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| ''[[:d:Q765515|Magyar Rádió]]''<br/>''[[:d:Q367300|Magyar Televízió]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15078135|Mikhail Valinskij]]''
| 1951-06-15
| [[Винница]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q3623134|Atanas Paparizov]]''
| 1951-07-05
| [[Sofiä|София]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18406940|Դմիտրի Չերկաշով]]''
| 1951-07-17
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q88992943|Elena Kabatova]]''
| 1951-07-31
| [[Мәскәү]]
| [[хокук белгече]]
|
| 2022-01-12
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4221768|Sergey Kirpichenko]]''
| 1951-08-13
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-09-02
| [[Каһирә]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4082824|Օլեգ Բելոուս]]''
| 1951-08-18
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2018-05-08
| [[Лиссабон]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18278872|Վլադիմիր Տրոֆիմով]]''
| 1951-08-23
| [[Новосибирск өлкәсе]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2022-11-08
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q27134464|Andrey Vladimirovitsj Kroetskich]]''
| 1951-08-30
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
| 1975
| ''[[:d:Q5625653|György Gilyán]]''
| 1951-10-04
| [[Будапешт]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1964579|Lilia Shevtsova]]''
| 1951-10-07
| [[Львов]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Kornell universitetı|Корнелл университеты]]<br/>''[[:d:Q333886|Җорҗтаун университеты]]''<br/>''[[:d:Q48940760|Department for international economic and political research - Economic Institute of the Russian Academy of Sciences]]''<br/>''[[:d:Q168756|Берклидәге Калифорния университеты]]''<br/>''[[:d:Q929154|Brookings Institution]]''<br/>Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>''[[:d:Q263016|Chatham House]]''<br/>''[[:d:Q1153595|Carnegie Endowment for International Peace]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15066879|Aleksandr Sergeevitsj (diplomat) Zasipkin]]''
| 1951-10-11
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28864284|Sodovjamts Khurelbaatar]]''
| 1951-10-17
| [[Ulaanbaatar|Улан-Батор]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2023-09-19
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4244904|Aleksandr Kuznetsov]]''
| 1951-10-18
| [[Санкт-Петербург]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4151698|Evgeniy Fjodorovitsj Goezeev]]''
| 1951-10-20
| [[Макийивка|Макиивка]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16673426|Anatoly Makarov]]''
| 1951-10-31
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4183460|Nikita Zagladin]]''
| 1951-12-05
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
| 2016-06-24
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q29359189|Վլադիմիր Մարտինով (դիվանագետ)]]''
| 1951-12-14
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1973
| ''[[:d:Q4194362|Andrey Zubov]]''
| 1952-01-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''<br/>''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''<br/>''[[:d:Q4398112|Изге Алладан сүз итүче Яхъя исемендәге Россия православ университеты]]''<br/>Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>''[[:d:Q170135|Novaya Gazeta]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4131155|Andrey Gavrilov]]''
| 1952-01-27
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1371925|диктор]]''
|
|
|
|-
| 1969
| 1974
| ''[[:d:Q1394102|Vitaly Churkin]]''
| 1952-02-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q970153|child actor]]''<br/>''[[:d:Q11085831|сөйләм тәрҗемәчесе]]''<br/>''[[:d:Q10800557|киноактер]]''
|
| 2017-02-20
| [[Манхэттэн]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4089252|Mikhail Bogdanov]]''
| 1952-03-02
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4215477|Vladimir Karmirshalyan]]''
| 1952-03-02
| ''[[:d:Q183394|Vagharshapat]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4498683|Ходаков, Александр Георгиевич]]''
| 1952-03-08
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15149894|Aleksandr Petrovitsj Sjein]]''
| 1952-03-19
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16272832|Stanislav Akhmedov]]''
| 1952-04-01
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2026-04-27
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4155172|Stanislav Daskalov]]''
| 1952-04-04
| [[Бежаново (Ловеч өлкәсе)]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q59473796|Aleksandr Kapralov]]''
| 1952-04-08
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q12356615|сәяхәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4195909|Aleksandr Ivanov]]''
| 1952-05-09
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4246324|Vladimir Kulistikov]]''
| 1952-05-20
| [[Хемниц]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| ''[[:d:Q4201615|РФА җәмгыять фәннәре буенча фәнни мәгълүмат институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4250142|Անդրեյ Կուշակով]]''
| 1952-05-20
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2012-03-08
| [[Yohannesburg|Йоһаннесбург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4525275|Boris Shkolnikov]]''
| 1952-05-25
| [[Калуга]]
| [[галим]]
|
| 2013-02-24
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1974
| ''[[:d:Q18635026|Vladimir Sergeyev]]''
| 1952-05-31
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56306954|Vladimir Avdashevich Kalamanov]]''
| 1952-06-02
| [[Мытищи]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15066754|Vladimir Zayemsky]]''
| 1952-06-12
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 1977
| ''[[:d:Q80449387|József Barát]]''
| 1952-06-19
| [[Будапешт]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4266074|Anatoly Lomakin]]''
| 1952-06-30
| [[Гродно|Һродна]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q230850|Irina Bokova]]''
| 1952-07-12
| [[Sofiä|София]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q8359428|җәмгыять активисты]]''
| [[Мәгариф, фән һәм мәдәният сораулары буенча Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12283510|Konstantin Andreev]]''
| 1952-07-28
| ''[[:d:Q459|Филибә]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2023-05-22
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q27979650|Vladimir Baykov]]''
| 1952-08-11
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4130980|Габуния, Георгий Валерьевич]]''
| 1952-09-06
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2000-01-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17338974|Վիկտոր Գոգիտիձե]]''
| 1952-09-07
| [[Одесса]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2014-07-03
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15992680|Vladimir Belous]]''
| 1952-10-01
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4157965|Andrej Denisov]]''
| 1952-10-03
| [[Харьков]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17427757|Եվգենի Պրոխորով]]''
| 1952-10-18
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1998-05-21
| [[Страсбург]]
|-
|
| 1977
| ''[[:d:Q87409626|Stanisław Smoleń]]''
| 1952-10-22
| ''[[:d:Q324964|Лиманова]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q701722|Ján Kubiš]]''
| 1952-11-12
| [[Братислава]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21094757|Անդրեյ Գուլյաև]]''
| 1952-11-16
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 1999-12-04
| [[İslamabad]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21997917|Bilkisu Yusuf]]''
| 1952-12-02
|
| ''[[:d:Q17351648|гәҗит мөхәррире]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
| 2015-09-24
| [[Мәккә]]
|-
| 1971
| 1976
| ''[[:d:Q9168289|Bedřich Kopecký]]''
| 1952-12-12
| [[Прага]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4447241|Vladimir Sukhoi]]''
| 1952-12-26
| ''[[:d:Q2858004|Auly]]''
| [[Jurnalist|журналист]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12078196|Angel Ganev]]''
| 1953
| [[Sofiä|София]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1976
| ''[[:d:Q60827388|Andrey Kulik]]''
| 1953-01-13
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56308082|Վլադիմիր Սոկոլենկո]]''
| 1953-01-23
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4388701|Sergey Razov]]''
| 1953-01-28
| [[Сочи]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4759152|Andrey Budnik]]''
| 1953-02-02
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2018-08-10
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16642406|Vladimir Dedushkin]]''
| 1953-02-04
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4367036|Alexey Podberezkin]]''
| 1953-02-07
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''<br/>Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28498453|Sergey Kuznetsov]]''
| 1953-02-21
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2021-01-16
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q956041|Siarhiej Martynaw]]''
| 1953-02-22
| [[Гөмре]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16708165|Վլադիմիր Տրուխանովսկի]]''
| 1953-02-24
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4134668|Kirill Gevorgian]]''
| 1953-04-08
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q62268219|Victor Sumsky]]''
| 1953-04-13
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''<br/>Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
| 1976
| ''[[:d:Q596929|Gyula Thürmer]]''
| 1953-04-14
| [[Будапешт]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1279226|Patokh Chodiev]]''
| 1953-04-15
| [[Җиззәх]]
| [[эшкуар]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28497343|Սերգեյ Գարմոնին]]''
| 1953-05-01
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18397725|Պյոտր Իվանցով]]''
| 1953-05-03
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18236450|Sergey Belyayev]]''
| 1953-05-09
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Касыйм-Җумарт Тукаев]]
| 1953-05-17
| [[Алматы]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16671806|Սերգեյ Լոբանով]]''
| 1953-06-03
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4174129|Իգոր Իգորեվիչ Եժկով]]''
| 1953-06-04
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2011-05-01
| [[Асунсьон]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q3050754|Элеонора Митрофанова]]''
| 1953-06-11
| [[Волгоград]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21857151|Alexander Petrov]]''
| 1953-06-13
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1975
| ''[[:d:Q4245337|Valery Kuzmin]]''
| 1953-06-24
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q64401399|Александр Панкин]]''
| 1953-06-25
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q88223529|Jerzy Drożdż]]''
| 1953-07-03
| ''[[:d:Q324927|Мехув]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q11747772|Polish Chamber of Commerce]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4276586|Boris Malakhov]]''
| 1953-07-30
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2012-11-26
| [[Pretoriä]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4246562|Azamat Rachmetovitsj Koelmoechametov]]''
| 1953-08-06
| [[Нуриман районы]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q10770525|Hà Hùng Cường]]''
| 1953-08-11
| [[Вьетнам]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12281119|Иван Петков (дипломат)]]''
| 1953-08-24
| ''[[:d:Q6506|Варна]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
| 1970
| 1976
| [[Алишер Усманов]]
| 1953-09-09
| [[Чуст]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>[[эшкуар]]<br/>[[инвестор]]<br/>''[[:d:Q1328323|functionary]]''<br/>''[[:d:Q15472169|иганәче]]''
| ''[[:d:Q2370801|ССРБ Фәннәр академиясе]]''<br/>''[[:d:Q4426444|Soviet Peace Committee]]''<br/>''[[:d:Q4131801|Gazprominvestholding]]''<br/>''[[:d:Q1969986|Русия сәнәгатькәрләр һәм эшмәкәрләр берлеге]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q41199641|Յուրի Մատերի]]''
| 1953-09-12
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q27979827|Oleg Vasnetsov]]''
| 1953-09-27
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q48955379|Leonid Fituni]]''
| 1953-09-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''
| 2023-10-28
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q58113|Kostjantyn Hryščenko]]''
| 1953-10-28
| [[Киев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4515766|Vladimir Chizhov]]''
| 1953-12-03
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q2624119|Sergey Yastrzhembsky]]''
| 1953-12-04
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q33231|фотограф]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q26250923|Aleksandr Karaczewcew]]''
| 1953-12-28
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q61858062|Бочкарёв, Юрий Викторович]]''
| 1954
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18244536|Владимир Кузнецов]]''
| 1954-01-06
| [[Adler]]
|
| [[Ерак Көнчыгыш федераль университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15070319|Sergei Koshkin]]''
| 1954-01-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4506330|Andrei Wassiljewitsch Zyganow]]''
| 1954-01-20
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q53562881|Anatoly Viktorov]]''
| 1954-01-29
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1976
| ''[[:d:Q15068349|Andrei Karlov]]''
| 1954-02-04
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q18408333|Embassy of Russia in North Korea]]''<br/>''[[:d:Q26691355|Embassy of Russia, Seoul]]''<br/>''[[:d:Q28667003|Embassy of Russia in Ankara]]''
| 2016-12-19
| [[Чанкая]]
|-
|
| 1976
| ''[[:d:Q12008787|Vadim Rozanov]]''
| 1954-03-19
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21094065|Aleksandr Gorban]]''
| 1954-03-30
| [[Полярный]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2017-10-06
| [[Рим]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q59474414|Valeriya Makarevich]]''
| 1954-04-09
| [[Кытай]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q1934684|homemaker]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4298073|Vasily Mikheev]]''
| 1954-04-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
| 2025-10-29
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60835664|Եվգենի Բոյկով]]''
| 1954-04-27
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15067992|Oleg Kabanov]]''
| 1954-04-28
| [[Пинск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q47392223|Togrul Adil oglu Bagırov]]''
| 1954-05-06
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
| 2019-01-29
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1978
| ''[[:d:Q61115670|Endre Szalipszki]]''
| 1954-05-06
| ''[[:d:Q854913|Szikszó]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16629328|Anton Vasilyev]]''
| 1954-05-12
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q2574284|Anatol Petrencu]]''
| 1954-05-22
| ''[[:d:Q657744|Căușeni]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q1097810|Молдова дәүләт университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4089059|Alexei Bogaturov]]''
| 1954-05-24
| [[Налчык]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4443185|Sergei Storchak]]''
| 1954-06-08
| ''[[:d:Q913143|Олевск]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''<br/>''[[:d:Q670084|Vnesheconombank]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4059727|Sergey Akopov]]''
| 1954-06-18
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q96290|Helmut Scholz]]''
| 1954-06-21
| [[Берлин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q15627169|профсоюз эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q84724113|Vladimir A. Kalinin]]''
| 1954-06-21
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4206757|Zamir Kabulov]]''
| 1954-06-22
| [[Үзбәкстан]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1976
| ''[[:d:Q4150279|Igor Gromyko]]''
| 1954-06-25
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4372629|Juri Fjodorowitsch Popow]]''
| 1954-06-25
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q70254625|Յուրի Բեջանյան]]''
| 1954-07-12
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q891186|Boyko Noev]]''
| 1954-07-13
| ''[[:d:Q405262|Златитса]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18237376|Sergey Vershinin]]''
| 1954-07-24
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15081189|Igor Popov]]''
| 1954-07-25
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4384817|Alexei Pushkov]]''
| 1954-08-10
| [[Ханбалык|Пекин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>[[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16720874|Sergey Shokhin]]''
| 1954-08-14
| [[Воронеж]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q126870344|Ayjigit Buranov]]''
| 1954-08-22
| [[Ош (Кыргызстан)|Ош]]
| ''[[:d:Q40455660|ambassador of Kyrgyzstan]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21683251|Астахов Ігор Олександрович]]''
| 1954-09-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2010-04-29
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12292119|Rakovski Lashev]]''
| 1954-09-23
| ''[[:d:Q6506|Варна]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15074621|Sergej Mjasojedov]]''
| 1954-10-01
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| [[Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясе]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1980669|Aleksandr Yakovenko]]''
| 1954-10-21
| [[Гомель]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15074664|Viktor Tatarintsev]]''
| 1954-10-23
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q121998|илче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18280297|Mirgayas Shirinsky]]''
| 1954-10-26
| [[Алматы]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2017-08-23
| [[Хартум]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18238163|Vladimir Goncharenko]]''
| 1954-10-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2022-03-28
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4307789|Georgy Muradov]]''
| 1954-11-19
| [[Коми Автономияле Совет Социалистик Республикасы]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1980
| ''[[:d:Q12131766|Mihály Bayer]]''
| 1954-12-03
| ''[[:d:Q842961|Mezőberény]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19886311|Vladimir Karpets]]''
| 1954-12-12
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q462390|доцент]]''<br/>[[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q1086863|калумнис]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>[[хокук белгече]]
| ''[[:d:Q4201486|РФА дәүләт һәм хокук институты]]''<br/>[[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]
| 2017-01-27
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15064185|Mikhail Afanasyev]]''
| 1954-12-30
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q130613075|Danuta Szostak]]''
| 1955
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4759182|Andrey Kemarsky]]''
| 1955-01-01
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q113361336|Teymur Yəhyayev]]''
| 1955-01-01
| ''[[:d:Q4069454|Ərkivan]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q52552468|Aleksandr Avanesov]]''
| 1955-01-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q68329040|Branislav Hitka]]''
| 1955-01-15
| [[Братислава]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Вәгыйф Гәрәев]]
| 1955-01-24
| [[Миңгечәвер]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2021-02-20
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15069041|Sergey Kozlov]]''
| 1955-03-14
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4527247|Valerian Shuvaev]]''
| 1955-03-16
| [[Барнавыл]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2024-07-03
| [[Әлҗәзаир (шәһәр)]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4849418|Bakhtiyar Tuzmukhamedov]]''
| 1955-03-30
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q2587456|Vladimir Chamov]]''
| 1955-04-04
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500596|Iwan Dmitrijewitsch Soltanowski]]''
| 1955-04-06
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q3658303|Alexander Grushko]]''
| 1955-04-25
| [[Осло]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15067355|Aleksandr Ignagov]]''
| 1955-04-28
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18400517|Վիկտոր Սիբիլև]]''
| 1955-05-01
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4317737|Andrey Nesterenko]]''
| 1955-05-03
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4389751|Teimuraz Ramishvili]]''
| 1955-05-04
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18245304|Mikhail Lysenko]]''
| 1955-05-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q63433266|Alexander Shcherbakov]]''
| 1955-05-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2020-03-13
| [[Сәләник]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4067324|Anatoly Antonov]]''
| 1955-05-15
| [[Омск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30346275|Владислав Степанович Загашвили]]''
| 1955-06-06
|
| [[галим]]
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30346119|Michail Nikolajevič Kopylov]]''
| 1955-06-11
| [[Новосибирск]]
| [[галим]]<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Россия халыклар дуслыгы университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65143976|Лусканов, Владимир Ильич]]''
| 1955-06-14
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
| 2022-12-28
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q47604603|Nikolay Nikolaevitsj Kosov]]''
| 1955-06-30
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
|
| 1981
| ''[[:d:Q47376398|Krzysztof Ciebień]]''
| 1955-07-01
| [[Люблин|Лүблин]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15147127|Վիկտոր Սմիռնով]]''
| 1955-07-05
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18245833|Andrey M. Maslov]]''
| 1955-07-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12288793|Николай Цачев]]''
| 1955-08-12
| ''[[:d:Q189328|Ловеч]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12279370|Evgeni Stoychev]]''
| 1955-08-20
| ''[[:d:Q405279|Дупнитса]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56308208|Karen Chalyan]]''
| 1955-08-24
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1977
| ''[[:d:Q12147176|Serhii Reva]]''
| 1955-09-13
| [[Акъяр]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q7216893|Embassy of Ukraine, Dublin]]''<br/>''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''
|
|
|-
|
| 1981
| ''[[:d:Q12281976|Jenő Faller]]''
| 1955-09-16
| ''[[:d:Q205607|Zirc]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109492160|Жилко, Борис Анатольевич]]''
| 1955-09-18
| [[Днипро]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16675102|Grigory Mashkov]]''
| 1955-09-26
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q5442350|Felix Vulis]]''
| 1955-10-11
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18246235|Վալերի Միխայիլով]]''
| 1955-10-20
| [[Ставрополь]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18740960|Aleksandr Mantytsky]]''
| 1955-11-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12275503|Vladimir Sheytanov]]''
| 1955-11-10
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21106538|Aleksandr Ivanovich Matsegora]]''
| 1955-11-21
| [[Одесса]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2025-12-06
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16722189|Mark Entin]]''
| 1955-11-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
| 1980
| ''[[:d:Q11720791|Jarosław Bratkiewicz]]''
| 1955-12-03
| [[Варшава]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q651690|Польша фәннәр академиясе]]''<br/>''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q11828158|Independent College of Business and Administration]]''<br/>''[[:d:Q1416331|Cardinal Stefan Wyszyński University in Warsaw]]''<br/>''[[:d:Q9392360|Związek Młodzieży Socjalistycznej]]''<br/>''[[:d:Q2560876|National Security Bureau]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97016936|Шичанин, Игорь Александрович]]''
| 1955-12-06
| [[Совет Гаване]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4342428|Pyotr Palamarchuk]]''
| 1955-12-20
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| ''[[:d:Q4201486|РФА дәүләт һәм хокук институты]]''
| 1998-02-14
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18278367|Դմիտրի Սուսլով]]''
| 1955-12-23
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q84723851|Ալեքսանդր Բոլդիրև]]''
| 1955-12-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2021-01-20
| ''[[:d:Q3881|Lusaka]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q64729716|Krzysztof Czapla]]''
| 1956
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q11785995|Mostostal Zabrze]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q75363327|Luba Sterlikova]]''
| 1956
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q23656586|Николай Карлович Тавдумадзе]]''
| 1956-01-21
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18278779|Georgy Toloraya]]''
| 1956-04-03
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q19829994|Корея белгече]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''<br/>Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q40039888|Aleksandr Surikov]]''
| 1956-04-05
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2024-05-11
| ''[[:d:Q3889|Maputo]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q16664853|Անդրեյ Կոլոսովսկի]]''
| 1956-05-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18239098|Igor Yevdokimov]]''
| 1956-05-12
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16166631|Իսկանդեր Ազիզով]]''
| 1956-05-29
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16664295|Oleg Kovalchuk]]''
| 1956-05-31
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4234401|Sergey Kortunov]]''
| 1956-06-11
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]
| 2010-10-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18741037|Victor Sorokin]]''
| 1956-06-11
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4315682|Իգոր Նևերով]]''
| 1956-06-20
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q58197|Edward Nalbandyan]]''
| 1956-07-16
| [[Ереван]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4211833|Michail Leonidovitsj Kaminin]]''
| 1956-08-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15845822|Andrey Andreyev]]''
| 1956-09-19
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29359142|Նիկոլայ Լիստոպադով]]''
| 1956-09-28
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4096013|Bratchikov Igor]]''
| 1956-09-30
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97661636|ナイリ・ラティポフ]]''
| 1956-10-05
| [[Уфа]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15071540|Alexander Avreljevich Tokovinin]]''
| 1956-10-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12285410|Lyubomir Ivanov]]''
| 1956-10-21
| [[Sofiä|София]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4056557|Ednan Agayev]]''
| 1956-10-25
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[галим]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q42306630|Vladimir Shtol]]''
| 1956-11-23
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| [[язучы]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15070161|Vladimir Vedrashko]]''
| 1956-12-22
| [[Кишинёв]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21600328|Свірідов Олексій Григорович]]''
| 1957
| [[Мәскәү өлкәсе]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1980
| ''[[:d:Q1120123|Gábor Kovács]]''
| 1957-01-02
| ''[[:d:Q390796|Orosháza]]''
| ''[[:d:Q10732476|сәнгать әсәрләре коллекционеры]]''<br/>''[[:d:Q806798|банкир]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4287440|Maksim Medvedkov]]''
| 1957-01-02
|
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| [[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q112993706|Шургалин, Михаил Александрович]]''
| 1957-01-06
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4279408|Օլեգ Մալգինով]]''
| 1957-01-09
| [[Екатеринбург]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18278475|Վլադիմիր Տարաբրին]]''
| 1957-01-10
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q2272602|Sergey Prikhodko]]''
| 1957-01-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2021-01-26
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q12290754|Plamen Bonchev]]''
| 1957-01-22
| ''[[:d:Q178531|Видин]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1979
| ''[[:d:Q111033578|Зуфар Азадович Хуснитдинов]]''
| 1957-02-07
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Россия Федерациясе чит ил эшләре министрлыгы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q70252256|Միխայիլ Գոլովանով]]''
| 1957-03-01
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q51668544|Irina Semenenko]]''
| 1957-03-20
|
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''<br/>[[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q26255538|Ilyas Umakhanov]]''
| 1957-03-27
| [[Махачкала]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q47453478|Ալեքսանդր Խոխոլնիկով]]''
| 1957-04-12
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1979
| ''[[:d:Q15845826|Andrey Kelin]]''
| 1957-05-15
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4160126|Alikbek Jekshenkulov]]''
| 1957-05-25
| ''[[:d:Q879108|Kochkor District]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q64211937|Adam Kobieracki]]''
| 1957-06-01
| [[Варшава]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q599151|вазыйфаи зат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>[[АИХО|ОБСЕ]]<br/>[[Төньяк Атлантик килешү оешмасы]]
| 2024-04-04
| ''[[:d:Q741876|Пәсечно]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q15081444|Wassili Borissowitsch Pospelow]]''
| 1957-06-16
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q25487162|Vladimir Filipov]]''
| 1957-07-02
| [[Болгария]]
|
|
| 2010-11-01
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4152444|Aleksandr Gurnov]]''
| 1957-07-08
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q123965480|Balázs Bokor]]''
| 1957-07-08
| [[Будапешт]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1981
| ''[[:d:Q66722596|László Szőke]]''
| 1957-07-11
| [[Будапешт]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18242464|Alexander Vladimirovich Zmeyevskiy]]''
| 1957-07-14
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1979
| [[Екатерина Рождественская]]
| 1957-07-17
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q3501317|fashion designer]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q33231|фотограф]]''<br/>''[[:d:Q5322166|дизайнер]]''<br/>''[[:d:Q2034021|dressmaker]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q827073|Vladimir Kotenyov]]''
| 1957-07-18
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q11818350|Piotr Świtalski]]''
| 1957-08-02
| ''[[:d:Q202160|Кутно]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q599151|вазыйфаи зат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>[[Европа Шурасы|Аурупа шурасы]]<br/>[[АИХО|ОБСЕ]]<br/>''[[:d:Q672941|European External Action Service]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4087120|Dmitry Biryukov]]''
| 1957-08-21
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q2516866|нәшир]]''<br/>''[[:d:Q1420621|media proprietor]]''<br/>''[[:d:Q2462658|менеджер]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4242566|Andrey Krutko]]''
| 1957-08-24
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q41573926|Վլադիմիր Սպրինչան]]''
| 1957-08-31
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15090153|Vladimir Barbin]]''
| 1957-09-03
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4159701|Levan Dzhagaryan]]''
| 1957-09-07
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4095272|Aleksandr Botsan-Kharchenko]]''
| 1957-09-16
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12276398|Georgi Dimitrov]]''
| 1957-10-02
| [[Sofiä|София]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500329|Անդրեյ Պոկրովսկի]]''
| 1957-10-02
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2009-02-28
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18280162|Անդրեյ Շվեդով]]''
| 1957-11-05
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18244769|Aleksey Labetsky]]''
| 1957-11-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q61944091|Kazimierz Romański]]''
| 1957-11-15
| [[Струже (Новосондецкий повяты)]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18741066|Yury Filatov]]''
| 1957-12-09
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q121998|илче]]''
|
|
|
|-
|
| 1981
| ''[[:d:Q8076988|Árpád Székely]]''
| 20th century
| No/unknown value
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60836453|Tomasz Kozłowski]]''
| 1958
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q672941|European External Action Service]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q91966365|Пирожникова, Людмила Владимировна]]''
| 1958
| [[Мәскәү өлкәсе]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97179680|Siergiej Andriejew]]''
| 1958
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1983
| ''[[:d:Q110812967|Csaba Kőrösi]]''
| 1958
| [[Сегед]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q541239|Nyam-Osoryn Tuyaa]]''
| 1958
| [[Ulaanbaatar|Улан-Батор]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q20612311|Ochirbat Chuluunbat]]''
| 1958
| [[Ulaanbaatar|Улан-Батор]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16912378|Alexandre Melnik]]''
| 1958-01-15
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q16947320|гиясәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q11774202|эссеист]]''<br/>''[[:d:Q482980|автор]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12290253|Petko Draganov]]''
| 1958-01-25
| [[Каһирә]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15070631|Nikolay Kudashev]]''
| 1958-01-26
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15076779|Նիկոլայ Սոֆինսկի]]''
| 1958-02-10
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q43227018|Milan Hupcej]]''
| 1958-02-17
| [[Сташкивци]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65150959|Վադիմ Ռազումովսկի]]''
| 1958-02-25
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2025-09-08
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60827981|Իգոր Ռոմանչենկո]]''
| 1958-03-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4421947|Alexander F. Sklyar]]''
| 1958-03-07
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q855091|гитарист]]''<br/>''[[:d:Q753110|җырлар авторы]]''<br/>''[[:d:Q2643890|вокалист]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q2722764|радиотапшырулар алып баручысы]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65129933|Եվգենի Տերեխին]]''
| 1958-05-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4391144|Vladimir Rakhmanin]]''
| 1958-05-24
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15206633|Alexander Wladimirowitsch Jefimow]]''
| 1958-05-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4065528|Sergey Andreyev]]''
| 1958-06-26
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4099541|Буренин, Алексей Николаевич]]''
| 1958-06-26
|
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
| 1980
| 1985
| ''[[:d:Q4159652|Umar Dzhabrailov]]''
| 1958-06-28
| [[Грозный]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| 2026-03-02
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q58102|Grigol Vashadze]]''
| 1958-07-19
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q599151|вазыйфаи зат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4458253|Vladimir Titov]]''
| 1958-07-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2025-02-06
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1980
| ''[[:d:Q4245044|Pavel Kuznetsov]]''
| 1958-08-10
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4332124|Oleg Ozerov]]''
| 1958-08-20
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4218797|Igor Keblušek]]''
| 1958-09-15
| ''[[:d:Q842011|Һандлова]]''
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4280400|Aleksandr Manzhosin]]''
| 1958-09-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15064257|Vladimir Baybakov]]''
| 1958-11-20
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q81827934|Milen Lyutskanov]]''
| 1958-11-22
| ''[[:d:Q406227|Карнобат]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2024-09-22
| [[Sofiä|София]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15071283|Դմիտրի Լոբաչ]]''
| 1958-12-20
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1984
| ''[[:d:Q78166773|Leszek Wieciech]]''
| 1958-12-25
| [[Краков]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q2462658|менеджер]]''<br/>''[[:d:Q25502757|certified translator]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q152057|BP]]''<br/>''[[:d:Q1974620|Clinton Foundation]]''<br/>''[[:d:Q1387974|БМО Глобаль килешүе]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60836056|Գեորգի Զուև]]''
| 1958-12-26
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12290435|Peter Dokládal]]''
| 1959
| ''[[:d:Q1789604|Крнов]]''
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q40741263|Anna Ustinova]]''
| 1959
| [[Мәскәү]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| ''[[:d:Q3888728|Margarita Rudomino All-Russia State Library for Foreign Literature]]''
|
|
|-
|
| No/unknown value
| ''[[:d:Q105672051|Béla Fazekas]]''
| 1959
| No/unknown value
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1980s
| ''[[:d:Q109482037|Róbert Kiss]]''
| 1959
| No/unknown value
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2013-03-01
| No/unknown value
|-
|
|
| ''[[:d:Q4183584|Andrey Zagorsky]]''
| 1959
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4211683|Andrey Kamorin]]''
| 1959-01-12
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''<br/>''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''
| ''[[:d:Q753932|Izvestia]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q23656173|Alexander Lukashevich]]''
| 1959-01-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1985
| ''[[:d:Q55392529|Mirosław Gajewski]]''
| 1959-02-04
| [[Стараховице|Стараховитсе]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q87833917|Igor Revin]]''
| 1959-02-05
| [[Октябрьски]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q105170319|Անդրեյ Տրուբնիկով]]''
| 1959-02-08
| [[Ташкент]]
|
|
| 2021-01-07
| [[Мәскәү өлкәсе]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q1103644|Clyde Kull]]''
| 1959-03-02
| [[Выру]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1984
| ''[[:d:Q60835884|Marek Jeziorski]]''
| 1959-03-06
| [[Краков]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4056403|Alexei Avtonomov]]''
| 1959-03-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>[[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]<br/>''[[:d:Q4146754|Гуманитар фәннәр дәүләт академик университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15065088|Ivan Volinkine]]''
| 1959-03-11
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q511954|Zhan Videnov]]''
| 1959-03-22
| ''[[:d:Q459|Филибә]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q552452|Dalius Čekuolis]]''
| 1959-03-29
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q11238281|Giedrius Čekuolis]]''
| 1959-03-29
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q9139974|Puntsagiin Tsagaan]]''
| 1959-04-04
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q20558105|Elçin Bağırov]]''
| 1959-04-08
| [[Гәнҗә]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4718737|Alexander Dmitriyevich Polyakov]]''
| 1959-04-19
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q58203|Erlan Idrissov]]''
| 1959-04-28
| [[Каркаралы]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55653779|Ալեքսանդր Կուրմազ]]''
| 1959-05-16
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4150189|Andrey Gromov]]''
| 1959-06-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q10800557|киноактер]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28052574|Olga Chetverikova]]''
| 1959-06-18
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q22046461|Alexander Sharonov]]''
| 1959-06-23
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2016-01-02
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q113412361|Салтыков, Алексей Эдуардович]]''
| 1959-07-15
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q120279638|Евдокимов, Михаил Николаевич]]''
| 1959-08-03
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q115280763|Yuri Klimenko]]''
| 1959-09-04
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28497262|Անդրեյ Վեկլենկո]]''
| 1959-09-05
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15067127|Ալեքսանդր Զոլոտով]]''
| 1959-09-17
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15079490|Միխայիլ Պետրակով]]''
| 1959-09-27
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q9389826|Zdzisław Raczyński]]''
| 1959-10-18
| [[Верполь]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q1995166|Polish Scouting and Guiding Association]]''<br/>''[[:d:Q1484980|Polish Press Agency]]''<br/>''[[:d:Q2560876|National Security Bureau]]''<br/>''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
| 1984
|
| ''[[:d:Q97460783|Sergey Linevich]]''
| 1959-10-29
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Россия Федерациясе чит ил эшләре министрлыгы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29359691|Ալեքսանդր Չվիկով]]''
| 1959-11-08
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q370787|Alexander Lebedev]]''
| 1959-12-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q806798|банкир]]''<br/>[[эшкуар]]
| ''[[:d:Q2031025|First Chief Directorate]]''<br/>''[[:d:Q863254|Foreign Intelligence Service]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1046192|Grigory Marchenko]]''
| 1959-12-26
| [[Алматы]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
| 1984
| ''[[:d:Q909174|Sándor Dorogi]]''
| 1959-12-31
| [[Будапешт]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21683198|Андреєв Володимир Вадимович]]''
| 1960
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21683825|Грачов Олександр Григорович]]''
| 1960
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1982
| ''[[:d:Q18274684|Sergei Nikolajewitsch Krjukow]]''
| 1960-01-07
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-06-11
| ''[[:d:Q3718|Dakar]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q27990864|Ján Šoth]]''
| 1960-02-02
| ''[[:d:Q27007|Бардейов]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1983
| ''[[:d:Q107262941|Evgeny Arnoldovich Stanislavov]]''
| 1960-02-18
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16169319|Andrey Vorobyov]]''
| 1960-02-20
| [[Ступино]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
| 2016-05-30
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1986
| ''[[:d:Q1120020|Béla Kovács]]''
| 1960-02-25
| [[Будапешт]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19907863|Andrey Budaev]]''
| 1960-03-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4266606|Vladimir Lopatin]]''
| 1960-03-16
| ''[[:d:Q20924805|Фомка]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[хокук белгече]]
| ''[[:d:Q2004114|Г. В. Плеханов исемендәге Россия икътисад университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39082657|Վլադիմիր Տարարով]]''
| 1960-04-22
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15079409|Sergeyev Mikhail]]''
| 1960-04-29
| [[Мәскәү]]
| [[шагыйрь]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109486604|Исаков, Алексей Викторович]]''
| 1960-05-01
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q20047964|Galina Izotova]]''
| 1960-05-03
| [[Череповец]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4055717|Andrey Avetisyan]]''
| 1960-05-19
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12271888|Angel Orbetsov]]''
| 1960-06-24
| [[Sofiä|София]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q3596041|Semyon Grigoryev]]''
| 1960-07-01
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4402403|Sergei Ryabkov]]''
| 1960-07-08
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 1982
| ''[[:d:Q110096961|Александр Юрьевич Гремитских]]''
| 1960-08-04
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Россия Федерациясе чит ил эшләре министрлыгы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q70254899|Aleksei A. Novikov]]''
| 1960-08-13
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4094240|Artyom Borovik]]''
| 1960-09-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q15931838|investigative journalist]]''<br/>''[[:d:Q1420621|media proprietor]]''
|
| 2000-03-09
| [[Химки]]
|-
|
| 1984
| ''[[:d:Q51882955|József Veress]]''
| 1960-09-24
| ''[[:d:Q842976|Mátészalka]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18238584|Alexey Dedov]]''
| 1960-09-26
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18409512|Վսևոլոդ Տկաչենկո]]''
| 1960-10-09
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30880268|Alexei Yerkhov]]''
| 1960-10-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1386663|Ivo Žďárek]]''
| 1960-11-06
| ''[[:d:Q320950|Трутнов]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2008-09-20
| [[İslamabad]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q12287181|Михал Котман]]''
| 1960-11-14
| [[Зволен]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18243696|Կոնստանտին Կոժանով]]''
| 1960-11-17
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q131305924|Гаврилов, Константин Юрьевич]]''
| 1960-11-27
|
|
|
|
|
|-
|
| 1986
| ''[[:d:Q9390106|Zenon Kuchciak]]''
| 1960-12-21
| ''[[:d:Q161887|Камен-Поморски]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q673670|Polskie Górnictwo Naftowe i Gazownictwo]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4458247|Boris Titov]]''
| 1960-12-24
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q739315|Vladimir Potanin]]''
| 1961-01-03
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q806798|банкир]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q16919633|Россия чыгышлы олигарх]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q115926522|Taalatbek Masadykov]]''
| 1961-01-22
| ''[[:d:Q12819739|Beş-Küŋgöy]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q6054169|International University of Kyrgyzstan]]''<br/>[[London School of Economics]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56308093|Dmitri Igorewitsch Maximytschew]]''
| 1961-01-27
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1986
| ''[[:d:Q9376374|Wojciech Bożek]]''
| 1961-02-01
| [[Гливице|Гливитсе]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q9367289|Office for Foreigners]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q20492167|Josefina Vidal]]''
| 1961-02-18
| [[Сантьяго-де-Куба]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q62713977|Անդրեյ Գրոզով]]''
| 1961-02-21
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18236188|Mikhail Baranov]]''
| 1961-03-07
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18221916|Andrey Brezhnev]]''
| 1961-03-15
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>[[инженер]]
|
| 2018-07-10
| [[Акъяр]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q29642403|Sergey Zhirnov]]''
| 1961-04-17
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q134962714|Russian spy]]''<br/>''[[:d:Q15978655|киңәшче]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q1086863|калумнис]]''
| [[SSRB däwlät iminlek komitäte|ССҖБ дәүләт иминлек кәмитите]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q120279759|Попов, Алексей Владимирович]]''
| 1961-04-19
|
|
|
|
|
|-
| 1981
| 1986
| ''[[:d:Q113025714|Zsolt Maris]]''
| 1961-05-03
| [[Будапешт]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1983
| ''[[:d:Q21091856|Olga Vitalievna Boutorina]]''
| 1961-05-07
| [[Мончегорск]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q16655653|Institute of Europe, Russian Academy of Sciences]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q47453187|Անատոլի Բաշկին]]''
| 1961-05-14
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1986
| ''[[:d:Q60835543|Roman Kowalski]]''
| 1961-05-30
| ''[[:d:Q672964|Пшасныш]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16535803|Սերգեյ Բահարև]]''
| 1961-06-24
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2019-07-20
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4430912|Nikolay Spassky]]''
| 1961-08-10
| [[Акъяр]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16668903|Դմիտրի Կուրակով]]''
| 1961-09-13
| [[Ставрополь]]<br/>[[Россия Совет Федератив Социалистик Республикасы|РСФСР]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19602342|Libor Secka]]''
| 1961-10-08
| [[Зноймо]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1984
| ''[[:d:Q466927|Aleksey Orlov]]''
| 1961-10-09
| [[Элиста]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21152631|Վլադլեն Սեմիվոլոս]]''
| 1961-11-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1986
| ''[[:d:Q124755734|Antal Heizer]]''
| 1961-12-03
| ''[[:d:Q214945|Pápa]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21638568|Andrey Guskov]]''
| 1961-12-15
| [[Cakarta|Джакарта]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
| 1977
| 1985
| [[Илһам Әлиев]]
| 1961-12-24
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>''[[:d:Q106678947|Zagulba Presidential Residence]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q20685566|Oleg Slabynko]]''
| 1962<br/>1963-08-08
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
| 1996-01-25
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q60827474|Նիկոլայ Մակարով (դիվանագետ)]]''
| 1962
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
| 1986
| 1992
| ''[[:d:Q106328210|Mariusz Świder]]''
| 1962
| [[Тшебятув (Старгардский повяты)]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''<br/>''[[:d:Q482980|автор]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q9322857|Tsedenjav Sukhbaatar]]''
| 1962
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q120281156|Парамонов, Алексей Владимирович]]''
| 1962-01-01
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16864093|Hangchuon Naron]]''
| 1962-01-02
| [[Pnompen]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21857272|Igor Khovaev]]''
| 1962-01-18
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q24668916|Nikolay N. Udovichenko]]''
| 1962-01-19
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1000053|Vasily Nebenzya]]''
| 1962-02-26
| [[Волгоград]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4296811|Aleksey Mitrofanov]]''
| 1962-03-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q13235160|җитештерүче]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''<br/>''[[:d:Q2722764|радиотапшырулар алып баручысы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q313594|Kirsan Ilyumzhinov]]''
| 1962-04-05
| [[Элиста]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q15916915|chess official]]''<br/>''[[:d:Q10873124|шахматчы]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65952444|Peter Lizák]]''
| 1962-04-09
| ''[[:d:Q847350|Трстена]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q370164|Štefan Füle]]''
| 1962-05-24
| ''[[:d:Q727383|Соколов]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q70254811|Իլյա Ռոգաչյով]]''
| 1962-06-10
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21600310|Семенов Сергій Олексійович]]''
| 1962-06-20
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4271491|Aleksandr Lyubimov]]''
| 1962-06-23
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q13235160|җитештерүче]]''<br/>''[[:d:Q22976182|тележурналист]]''<br/>''[[:d:Q2722764|радиотапшырулар алып баручысы]]''<br/>''[[:d:Q578109|телепродюсер]]''<br/>''[[:d:Q855091|гитарист]]''
|
|
|
|-
|
| 1988
| ''[[:d:Q56192098|Piotr Ciećwierz]]''
| 1962-06-30
| [[Варшава]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| [[Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]<br/>''[[:d:Q2955976|Chancellery of the Prime Minister of Poland]]''<br/>''[[:d:Q48840334|Ministry of Economy and Labor (Poland)]]''<br/>''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17449482|Andrei Aleksandrovich Rossius]]''
| 1962-07-05
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| [[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q736840|Konstantin Kosachev]]''
| 1962-09-17
| ''[[:d:Q4280027|Mamontovka]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q85820751|Andrey Rudenko]]''
| 1962-09-24
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Россия Федерациясе чит ил эшләре министрлыгы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12299588|Yuri Sterk]]''
| 1962-10-10
| ''[[:d:Q459|Филибә]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4719314|Alexander Kinshchak]]''
| 1962-10-20
| [[Коломна]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1985
| ''[[:d:Q47506640|Sándor Balogh]]''
| 1962-11-01
| ''[[:d:Q854996|Szerencs]]''
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16677574|Իվան Մոլոտկով]]''
| 1962-11-09
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q6542454|Vladzimir Astapenka]]''
| 1962-11-13
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q2418908|Беларус дәүләт университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q86376847|Jarosław Wojtara]]''
| 1962-11-17
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
| 2000-11-03
| [[Ливия]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4361145|Helen Petrovsky]]''
| 1962-11-24
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q4773904|антрополог]]''<br/>''[[:d:Q19829999|культуролог]]''
| ''[[:d:Q4201801|РФА Фәлсәфә институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15068951|Անդրեյ Կովտուն]]''
| 1962-12-11
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56307557|Sergey Kopirkin]]''
| 1962-12-14
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65148465|Ալեքսեյ Պավլովսկի]]''
| 1962-12-16
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29415831|Thomas Bärsch]]''
| 1963
| [[Циттау]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18279717|Դմիտրի Ցվետկով]]''
| 1963-01-19
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18237276|Viktor Vasilyev]]''
| 1963-02-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q83941071|Andrey Kudin]]''
| 1963-03-09
| [[Днипро]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q639669|музыкачы]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q212980|психолог]]''<br/>''[[:d:Q183945|музыка продюсеры]]''<br/>''[[:d:Q753110|җырлар авторы]]''<br/>[[профессор]]<br/>''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q467905|Miroslav Lajčák]]''
| 1963-03-20
| [[Попрад]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56246360|Гуцало Сергій Євгенович]]''
| 1963-04-15
| [[Киев]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60835640|Իգոր Կրեմնև]]''
| 1963-05-15
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28497991|Aleksandr Yegorov]]''
| 1963-05-29
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q372202|Sükhbaataryn Batbold]]''
| 1963-06-24
| [[Ulaanbaatar|Улан-Батор]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4514757|Sergey Cheremin]]''
| 1963-07-05
| [[Кисловодск]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q10799401|Nguyễn Phương Nga]]''
| 1963-08-27
| [[Hanoy]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1985
| ''[[:d:Q110096900|Petr Plikhin]]''
| 1963-09-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Россия Федерациясе чит ил эшләре министрлыгы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q114784927|Hor Monirath]]''
| 1963-09-23
| [[Pnompen]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q31048928|Rahman Mustafayev]]''
| 1963-09-26
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q106570505|Жильцов, Алексей Николаевич]]''
| 1963-10-05
| [[Мәскәү]]
| [[хокук белгече]]
| ''[[:d:Q4398008|Россия хосусый хокук мәктәбе]]''
|
|
|-
| 1981
| 1986
| ''[[:d:Q58087|Iurie Leancă]]''
| 1963-10-20
| ''[[:d:Q2019719|Cimișlia]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q137996400|Nikolai Topornin]]''
| 1963-11-05
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>[[хокук белгече]]
|
|
|
|-
|
| 1988
| ''[[:d:Q23561769|Péter Györkös]]''
| 1963-11-10
| ''[[:d:Q205607|Zirc]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q62757343|Jacek Bylica]]''
| 1963-11-23
| [[Варшава]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q672941|European External Action Service]]''<br/>[[Төньяк Атлантик килешү оешмасы]]<br/>''[[:d:Q41984|Халыкара атом энергиясе агентлыгы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30960385|Тонгсаван Фомвикхан]]''
| 1964
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30951255|Lundeg Purevsuren]]''
| 1964
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
| 1985
| 1986
| ''[[:d:Q53764750|Andrea Bártfai-Mager]]''
| 1964<br/>1966-05-24
| [[Маҗарстан]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
|
|
|
|-
|
| 1989
| ''[[:d:Q61115511|Mátyás Szilágyi]]''
| 1964
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q6897081|Momchil Andreev]]''
| 1964-01-02
|
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q806798|банкир]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q63075648|Lyudmila Vorobieva]]''
| 1964-01-26
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15077495|Sergey Skvortsov]]''
| 1964-03-01
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2462658|менеджер]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q9311092|Robert Smoleń]]''
| 1964-05-20
| [[Jaganʻ|Жагань]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q11822496|Polish Institute of International Affairs]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19916949|Giorgi Todua]]''
| 1964-06-20
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1990
| ''[[:d:Q56192090|Witold Śmidowski]]''
| 1964-07-20
| [[Мелец|Мелетс]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q599151|вазыйфаи зат]]''
| ''[[:d:Q178909|Chancellery of the President of the Republic of Poland]]''<br/>''[[:d:Q2560876|National Security Bureau]]''<br/>''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q42295461|Спартак, Андрей Николаевич]]''
| 1964-07-27
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q2004114|Г. В. Плеханов исемендәге Россия икътисад университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q120267213|Скосырев, Алексей Владимирович]]''
| 1964-08-18
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q99964787|Dang Minh Khoi]]''
| 1964-08-27
| ''[[:d:Q10826042|Thường Tín]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q20852804|Vazil Hudák]]''
| 1964-10-18
| ''[[:d:Q27007|Бардейов]]''
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
|
|
|
|-
|
| 1988
| ''[[:d:Q28741315|Tsend Munkh-Orgil]]''
| 1964-10-18
| ''[[:d:Q809657|Baruun-Urt]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18400146|Kirill Mikhailovich Barsky]]''
| 1964-11-22
| [[Реутов]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4155064|Dmitriy Darin]]''
| 1964-12-31
| [[Санкт-Петербург]]
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q17281072|икътисад фәннәре докторы]]''
|
|
|
|-
|
| 1990
| ''[[:d:Q72459699|Dmitriy Lvovich Baranov]]''
| 1965-01-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1987
| ''[[:d:Q124770029|Sergei Belyaev]]''
| 1965-01-25
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1991
| ''[[:d:Q3917390|Valer Capkała]]''
| 1965-02-22
| [[Гродно|Һродна]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97487662|Ivan Mityayev]]''
| 1965-04-14
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 1991
| ''[[:d:Q56255628|Tomasz Łukaszuk]]''
| 1965-04-18
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
|
|
|-
|
| 1989
| ''[[:d:Q12141768|Ihor Polikha]]''
| 1965-06-08
| ''[[:d:Q4474913|Ulvivok]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4520770|Andrey Shary]]''
| 1965-06-17
| [[Белогорск (Амур өлкәсе)|Белогорск]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q164236|сугыш корреспонденты]]''<br/>''[[:d:Q10270331|radio editor]]''<br/>''[[:d:Q978044|executive]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q40037788|Լեոնիդ Սենտեբով]]''
| 1965-06-28
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4235386|Yury Kostin]]''
| 1965-08-01
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]<br/>[[эшкуар]]<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4053765|Yondongiin Otgonbayar]]''
| 1965-08-03
| [[Ulaanbaatar|Улан-Батор]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4401616|Aleksey Rybnikov]]''
| 1965-09-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>[[эшкуар]]<br/>''[[:d:Q1979607|финансист]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q14370010|Vadim Vasilyev]]''
| 1965-09-23
|
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
| 1991
| ''[[:d:Q60836566|Adam Kułach]]''
| 1965-10-01
| ''[[:d:Q985238|Лүблинетс]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q672941|European External Action Service]]''
| 2022-09-01
| [[Katovitse|Катовитсе]]
|-
| 1983
| 1987
| ''[[:d:Q55122121|Nikolai Platoshkin]]''
| 1965-10-19
| ''[[:d:Q19649288|Mescherino]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4167009|Pavel Dorokhin]]''
| 1965-10-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19861743|Konstantin Busygin]]''
| 1965-12-11
| [[Ташкент]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q11711428|Igor Barát]]''
| 1966
|
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17612110|Gunaajav Batjargal]]''
| 1966
| [[Монголия]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4054880|Guram Abramishvili]]''
| 1966
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4279738|Mikhail Mamayev]]''
| 1966-02-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q10800557|киноактер]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28819033|Pyotr Ilichov]]''
| 1966-03-11
| [[Подольск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Берләшкән Милләтләр Оешмасы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q6510832|Zohrab Mnatsakanian]]''
| 1966-03-20
| [[Ереван]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q43428694|Կոնստանտին Կլիմովսկի]]''
| 1966-06-16
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Эрлан Абдылдаев]]
| 1966-07-21
| [[Алматы]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q512678|Maroš Šefčovič]]''
| 1966-07-24
| [[Братислава]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 1993
| ''[[:d:Q20069350|Праведник, Андрей Иванович]]''
| 1966-08-03
| [[Киев]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16623792|Georgi Kadiev]]''
| 1966-08-28
| ''[[:d:Q6509|Бургас]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q135246612|Le Linh Lan]]''
| 1966-09-10
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65147835|Gleb Desyatnikov]]''
| 1966-09-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4219752|Igor Kesaev]]''
| 1966-10-30
| [[Владикавказ]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>[[эшкуар]]
|
|
|
|-
|
| 1992
| ''[[:d:Q64524530|Marek Ciesielczuk]]''
| 1967
| ''[[:d:Q924103|Һрубешув]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q9367289|Office for Foreigners]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q136557846|Joungho Park]]''
| 1967
|
|
| ''[[:d:Q495807|Korea Institute for International Economic Policy]]''<br/>''[[:d:Q208736|Һаңгук чит телләр үнивирситите]]''
|
|
|-
|
| 1992
| ''[[:d:Q60981270|Juliusz Gojło]]''
| 1967-01-23
| ''[[:d:Q745085|Мроңгово]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q109638209|Ministry of Development and Technology (Poland)]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12622706|Han Koo Hyun]]''
| 1967-02-15
|
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15076897|Aleksej Solomatin]]''
| 1967-02-24
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56308102|Վլադիմիր Ժելտով]]''
| 1967-03-05
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55104830|Դմիտրի Դոգադկին]]''
| 1967-03-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q62667399|Róbert Hajšel]]''
| 1967-03-28
| ''[[:d:Q208110|Банска-Штьявнитса]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q66804200|Natasha Vázquez Ruiz]]''
| 1967-04-30
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q40029902|Igor Belyayev]]''
| 1967-05-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634693|ゲンナーディー・オヴェチコ]]''
| 1967-06-14
| [[Николаев (Николаев өлкәсе)|Мыколаив]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1989
| ''[[:d:Q124770727|Пилипсон, Юрий Валентинович]]''
| 1967-06-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''<br/>[[Россия Федерациясе чит ил эшләре министрлыгы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q84721857|Նիկոլայ Կրասիլնիկով (դիվանագետ)]]''
| 1967-07-06
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1991
| ''[[:d:Q56340748|Cezary Król]]''
| 1967-07-22
| [[Влоцлавек|Влотславек]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
| 2026-03-27
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4326941|Nurlan Nogaev]]''
| 1967-07-30
| [[Кандыагач|Канлыагач]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q20584735|Tahir Taghizadeh]]''
| 1967-08-11
| [[Түбән Новгород]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1990
| [[Айдар Аганин]]
| 1967-08-23
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| [[Россия Федерациясе чит ил эшләре министрлыгы]]<br/>''[[:d:Q15294742|Россия бүген]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60827558|Սերգեյ Բազդնիկին]]''
| 1967-09-30
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60827702|Դմիտրի Ֆեոկտիստով]]''
| 1967-11-09
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21104570|Dmitry Lyubinsky]]''
| 1967-12-01
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1992
| ''[[:d:Q73013277|Norbert Konkoly]]''
| 1967-12-18
| [[Мишкольц]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1991
| ''[[:d:Q3917708|Ihar Leszczenia]]''
| 1967-12-21
| [[Жодино|Жодзина]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q70252928|Edvard Zhuk]]''
| 1967-12-27
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q6542623|Уладзімір Мікалаевіч Лапата-Загорскі]]''
| 1968
| [[Брест]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q7808503|Рубинский, Кирилл Юрьевич]]''
| 1968
|
| ''[[:d:Q806798|банкир]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q62273522|Dušan Krištofík]]''
| 1968-02-02
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16724023|Juraj Siváček]]''
| 1968-03-30
| ''[[:d:Q319787|Поважска-Бистритса]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Дмитрий Мазепин]]
| 1968-04-18
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q130286610|Амбаров, Роман Евгеньевич]]''
| 1968-05-26
|
|
|
|
|
|-
|
| 1992
| ''[[:d:Q109493689|Csaba Balogh]]''
| 1968-06-02
| ''[[:d:Q674311|Kisvárda]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q30570769|Ministry of Foreign Affairs and Trade]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q124752031|Aleksei Kuznetsov]]''
| 1968-06-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| [[Эхо Москвы]]<br/>''[[:d:Q4161596|Diletant]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28869795|Georgi Panayotov]]''
| 1968-07-24
| ''[[:d:Q407372|Поморие]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q70254757|Konstantin Dolgov]]''
| 1968-08-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4330065|Platon Obukhov]]''
| 1968-09-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>''[[:d:Q18844224|язучы-фантаст]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q25999464|Saleumxay Kommasith]]''
| 1968-10-31
| [[Лаос]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q84721860|Գեորգի Չեպիկ]]''
| 1968-10-31
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q131766508|Andrzej Misztal]]''
| 1968-11-09
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
| 2025-01-02
|
|-
|
| 1993
| ''[[:d:Q6505041|Kirill Koktysh]]''
| 1968-11-30
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q1685363|пропагандист]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q54991730|Valér Franko]]''
| 1968-12-11
| [[Гуменне (шәһәр)|Һуменне]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97459498|Serguéi Mélik-Bagdasárov]]''
| 1968-12-12
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
| 1987
| 1992
| ''[[:d:Q63224420|András Béres]]''
| 1969
| [[Будапешт]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q10547393|local politician]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q132887896|Marcin Czapliński]]''
| 1969
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q635492|Polish Humanitarian Organisation]]''
|
|
|-
|
| 2009
| [[Синан Оган]]
| 1969-03-14
| [[Ыгдыр]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q2072655|Azerbaijan State University of Economics]]''<br/>''[[:d:Q2612487|Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Turkey]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q124771201|Столяров, Игорь Юрьевич]]''
| 1969-04-06
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16722928|Yury Yablokov]]''
| 1969-06-27
| [[Иваново]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q71164408|Վլադիսլավ Մասլեննիկով]]''
| 1969-07-11
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1993
| ''[[:d:Q21497414|Marek Szczygieł]]''
| 1969-08-02
| ''[[:d:Q986912|Понәтова]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>[[АИХО|ОБСЕ]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65154043|Островенко, Владимир Евгеньевич]]''
| 1969-09-01
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12122177|Oleh Medvedev]]''
| 1969-09-03
| [[Лысычанск]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q138589795|Petr Hladík]]''
| 1969-09-06
| [[Брно]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q7036343|Nikolay Suslov]]''
| 1969-09-08
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''<br/>[[язучы]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4170532|Alexey Gaikovich Dulyan]]''
| 1970-01-01
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q11404284|Yoshinori Kitano]]''
| 1970
|
|
|
|
|
|-
| No/unknown value
| 1994
| ''[[:d:Q9350396|Tsogtbaatar Damdin]]''
| 1970-01-14
| [[Ulaanbaatar|Улан-Батор]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4173747|Dmitry Yegorov]]''
| 1970-01-18
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q10800557|киноактер]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
| 2002-10-20
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q60687933|Ľubomír Rehák]]''
| 1970-02-24
| ''[[:d:Q750423|Топольчани]]''
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q3658951|Sergey Gaplikov]]''
| 1970-04-29
| [[Бишкәк]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65148735|Դանիլա Գանիչ]]''
| 1970-06-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1993
| ''[[:d:Q13028035|Ihar Fisienka]]''
| 1970-07-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Владимир Мединский]]
| 1970-07-18
| [[Смила]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q8246794|блогер]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| [[Александр Соколов (1970)|Александр Соколов]]
| 1970-08-04
| [[Кострома]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4230961|Dmitry Konov]]''
| 1970-09-02
| [[Мәскәү]]
| [[эшкуар]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4426961|Сергей Сокол]]''
| 1970-12-17
| [[Акъяр]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
| 1990
| 1995
| ''[[:d:Q16528589|Andrzej Cieszkowski]]''
| 1971
| ''[[:d:Q640223|Хоччно]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q131176555|Wiesław Kuceł]]''
| 1971
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q108738073|Mikhail Lobov]]''
| 1971-02-01
| [[Чиләбе]]
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q107154992|Samuel Vlčan]]''
| 1971-03-13
| ''[[:d:Q754768|Партизанске]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4297405|Sergey Mikhailov]]''
| 1971-03-17
| [[Архангельск]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q84725567|Timur Rafailovich Eivazov]]''
| 1971-06-16
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q47453892|Kirill Ignatyev]]''
| 1971-06-22
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>[[эшкуар]]<br/>''[[:d:Q56425414|media manager]]''<br/>''[[:d:Q846430|futurist]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15074232|Alexander Igorevich Muranov]]''
| 1971-08-30
| [[Ветлуга (шәһәр)|Ветлуга]]
| [[адвокат]]
|
|
|
|-
|
| 1994
| ''[[:d:Q124770979|Nikolay Nozdrev]]''
| 1971-09-10
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Россия Федерациясе чит ил эшләре министрлыгы]]
|
|
|-
|
| 1996
| ''[[:d:Q26255585|Mälik Myrsalin]]''
| 1971-10-31
| [[Актүбә]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
| 1993
| 1994
| ''[[:d:Q75071057|Sjeng Scheijen]]''
| 1972
| [[Маастрихт]]
| ''[[:d:Q15976341|славист]]''<br/>''[[:d:Q482980|автор]]''
| ''[[:d:Q1200661|Design Academy Eindhoven]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30880475|Dmitry Aristov]]''
| 1972-01-12
| [[Саликам]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16377965|Shahmar Movsumov]]''
| 1972-01-31
| [[Нахчыван]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15089438|Салават Ырысбаев]]''
| 1972-02-09
| [[Уфа]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q3739455|Anton Vaino]]''
| 1972-02-17
| [[Таллинн]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q116707548|Dilshod Hamidovich Ahatov]]''
| 1972-02-28
| [[Кәттәкурган]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109489862|Степанов, Олег Владимирович]]''
| 1972-03-08
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
| 1994
| ''[[:d:Q4249938|Stanislav Kucher]]''
| 1972-03-18
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q3455803|режиссёр]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q22976182|тележурналист]]''<br/>''[[:d:Q2722764|радиотапшырулар алып баручысы]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4148849|Vladislav Grib]]''
| 1972-05-16
| [[Умань|Уман]]
| [[адвокат]]<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q111761741|Tatiana Kastouéva-Jean]]''
| 1972-05-26
| [[Екатеринбург]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q15980158|язучы-документалист]]''
| ''[[:d:Q3152296|French Institute of International Relations]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4096529|Sergey Brilyov]]''
| 1972-07-24
| [[Һавана]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q270389|яңалыклар алып баручы]]''
| ''[[:d:Q2537294|Бөтенроссия дәүләт телевизион һәм радиотапшырулар ширкәте]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q120278286|Черновол, Андрей Георгиевич]]''
| 1972-09-07
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65144063|Кондулуков, Алексей Сергеевич]]''
| 1972-09-12
| [[Чапаевск]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q7381039|Ruslan Pukhov]]''
| 1973-04-16
| [[Электросталь]]
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q121767524|سرگئی قازاریان]]''
| 1973-05-23
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4256996|Vladimir Legoyda]]''
| 1973-08-08
| [[Костанай|Куштанай]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q19829999|культуролог]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>''[[:d:Q1692920|SPAS]]''<br/>''[[:d:Q4491428|Фома]]''<br/>''[[:d:Q4303939|Moscow Patriarchia]]''
|
|
|-
|
| 1996
| [[Роман Головченко]]
| 1973-08-10
| [[Жодино|Жодзина]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4070363|Roman Artyukhin]]''
| 1973-08-16
| ''[[:d:Q589558|Iksha]]''
|
| [[Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы Финанс университеты|Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы финанс университеты]]
|
|
|-
|
| 1995
| ''[[:d:Q4128567|Konstantin Vybornov]]''
| 1973-09-29
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q124770196|Иванов, Евгений Сергеевич]]''
| 1974-02-14
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
|
|
| [[Сергей Кравцов]]
| 1974-03-17
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 2000
| ''[[:d:Q55105868|Михаил Радиевич Подгузов]]''
| 1974-05-29
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q2462658|менеджер]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q61122152|Nərmin Şirəliyeva]]''
| 1974-11-09
| [[Бакы]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109911333|Артём Анатольевич Огурцов]]''
| 1974-12-14
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''<br/>''[[:d:Q7316604|shop assistant]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q108685519|Baikal Electronics]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4388782|Dmitry Razumov]]''
| 1975-02-07
| [[Мәскәү]]
| [[эшкуар]]
|
|
|
|-
|
| 1995
| ''[[:d:Q23656187|Magomed Magomedov]]''
| 1975-04-07
| [[Махачкала]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1501800|генераль директор]]''<br/>''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''
| ''[[:d:Q4153934|Дагъстан дәүләт педагогика университеты]]''<br/>''[[:d:Q18170503|РИА «Дагестан»]]''
|
|
|-
|
|
| [[Василий Орлов]]
| 1975-04-14
| [[Благовещенск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16360345|Krišjānis Peters]]''
| 1975-06-23
| [[Рига]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2014-11-13
| [[Вена шәһәре|Вена]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q109490858|Elbrus Kutrashev]]''
| 1975-09-27
| [[Грозный]]
|
|
|
|
|-
|
| 1998
| ''[[:d:Q20812953|Maria Zakharova]]''
| 1975-12-24
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1328323|functionary]]''<br/>[[композитор]]<br/>''[[:d:Q822146|җыр сүзләрен язучы]]''<br/>''[[:d:Q1685363|пропагандист]]''<br/>''[[:d:Q2358549|press agent]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21644003|Dmitry Polikanov]]''
| 1975-12-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты<br/>''[[:d:Q726762|Рус география җәмгыяте]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4339012|Alexei Ostrovsky]]''
| 1976-01-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q123689747|Anatoly Batashev]]''
| 1976-01-18
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q8359428|җәмгыять активисты]]''<br/>''[[:d:Q15839134|эколог]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4253130|Natalya Laydinen]]''
| 1976-04-21
| [[Петрозаводск]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4252772|Anatoly Lazarev]]''
| 1976-10-03
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q42336685|Yury Zhelyabovskiy]]''
| 1976-10-23
| [[Барнавыл]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q58756095|Sukhbold Sukhee]]''
| 1976-10-30
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4449449|Ivan Tavrin]]''
| 1976-11-01
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q56425414|media manager]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
| ''[[:d:Q106645172|Kismet Capital Group]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q136084894|Ekaterina Torkunova]]''
| 1977
|
| [[хокук белгече]]<br/>[[адвокат]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4484015|Philip]]''
| 1977-01-23
| [[Липецк]]
| ''[[:d:Q161944|диякын]]''<br/>''[[:d:Q831474|presbyter]]''<br/>''[[:d:Q842781|hegumen]]''<br/>''[[:d:Q955464|parson]]''<br/>''[[:d:Q213159|archimandrite]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15149361|Igor Khokhlov]]''
| 1977-02-15
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| ''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4526734|Nina Shtanski]]''
| 1977-04-10
| [[Тирасполь]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21639846|Yury Zudov]]''
| 1977-11-11
| [[Чиләбе]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4376232|Изге Тихон Православ гуманитар университеты]]''
|
|
|-
|
| 2000
| ''[[:d:Q112994530|Tatyana Sorokina]]''
| 1977-12-22
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''<br/>''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q105206659|Dmitri Grachev]]''
| 1977-12-23
| [[Kireç|Киреч]]
| ''[[:d:Q245068|кәмитче]]''<br/>''[[:d:Q1148872|пародист]]''<br/>''[[:d:Q12406482|юморист]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4492294|Petr Fradkov]]''
| 1978-02-07
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q806798|банкир]]''<br/>''[[:d:Q16919633|Россия чыгышлы олигарх]]''
| [[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]<br/>''[[:d:Q649100|Promsvyazbank]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q104820766|Andrei Karachentsov]]''
| 1978-02-24
| [[Мәскәү]]
| [[адвокат]]<br/>[[хокук белгече]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q135856689|Nurlan Jaqypov]]''
| 1978-03-31
| [[Алматы]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4074131|Kirill Babaev]]''
| 1978-05-30
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| [[Россия дәүләт гуманитар университеты]]<br/>[[Россия фәннәр академиясе]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q108691440|Roza Chemeris]]''
| 1978-06-11
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q6809646|Mehmet Perinçek]]''
| 1978-09-19
| [[Истанбул]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q31294908|Azər Talıbov]]''
| 1979-02-10
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Ренат Биккин]]
| 1979-07-21
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q3155377|ислам белгече]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>[[язучы]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30172635|Elene Khoshtaria]]''
| 1979-11-18
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q91964849|Nadezda Orlova]]''
| 1980
| [[Мичуринск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102240753|Anatoĺ Kotaŭ]]''
| 1980
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| ''[[:d:Q9149465|Embassy of Belarus, Warsaw]]''<br/>''[[:d:Q2047848|Ministry of Foreign Affairs of the Republic of Belarus]]''<br/>''[[:d:Q2570268|Belarus Olympic Committee]]''
|
|
|-
|
| 2002
| ''[[:d:Q132888498|Kirill Zalessky]]''
| 1980
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12366798|Ken Koort]]''
| 1980
| [[Таллинн]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
|
|
|
|-
| 1998
| 2003
| ''[[:d:Q122865057|Казбулат Иналович Цховребов]]''
| 1980-01-16
| [[Цхинвал]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[хокук белгече]]
|
|
|
|-
|
| 2003
| ''[[:d:Q134962913|Ksenia Virganskaya]]''
| 1980-01-21
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q106069500|Павел Викторович Андреев]]''
| 1980-02-06
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 2002
| ''[[:d:Q4316576|Dmitriy Nekrasov]]''
| 1980-02-14
| ''[[:d:Q16029720|Чигасово]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>[[эшкуар]]
|
|
|
|-
|
| 2002
| ''[[:d:Q133755335|Olga Lebedeva]]''
| 1980-04-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q2722764|радиотапшырулар алып баручысы]]''<br/>''[[:d:Q106678486|Featureautor]]''<br/>[[галим]]<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
| 2002
| ''[[:d:Q4284106|Alexander Maslyakov]]''
| 1980-04-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>[[эшкуар]]
|
|
|
|-
|
| 2004
| ''[[:d:Q12576218|Қуандық Рахымбекұлы Мамырбаев]]''
| 1980-06-09
|
| ''[[:d:Q190752|югары хөкем]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4171270|Vyacheslav Dukhin]]''
| 1980-06-30
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21099092|Vitaly Ignatiev]]''
| 1980-07-05
| [[Подильск|Подилск]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
|
|
|
|-
| 1997
| 2002
| ''[[:d:Q112117004|Boris Bondarev]]''
| 1980-09-10
| [[Россия]]<br/>[[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q112144780|Permanent Mission of the Russian Federation to the United Nations in Geneva]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18520970|Ariadna Rokossovskaya]]''
| 1980-10-07
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29865118|Sergey Ivanov]]''
| 1980-10-23
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2462658|менеджер]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1979607|финансист]]''
|
|
|
|-
| 1999
| 2004
| ''[[:d:Q58204349|Anna Gerasimova]]''
| 1980-12-11
|
| ''[[:d:Q16727193|һуманитар]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''
|
|
|
|-
|
| 2003
| ''[[:d:Q4194814|Mikhail Zygar]]''
| 1981-01-31
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q15973695|political reporter]]''<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q3455803|режиссёр]]''<br/>''[[:d:Q164236|сугыш корреспонденты]]''<br/>''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''<br/>[[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q108800680|media executive]]''
| ''[[:d:Q1780189|Коммерсантъ]]''<br/>''[[:d:Q155172|TV Rain]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4370861|Kseniya Polteva]]''
| 1981-03-03
| [[Мәскәү]]
| [[җырчы]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65640221|Nicu Popescu]]''
| 1981-04-25
| [[Кишинёв]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>''[[:d:Q482980|автор]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Säyäsi tikşerenülär institutı (Parij)|Сәяси тикшеренүләр институты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q50527554|Vladimir Efimov]]''
| 1981-06-26
| [[Курск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q287099|Kseniya Sobchak]]''
| 1981-11-05
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q512314|socialite]]''<br/>''[[:d:Q4610556|модель]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q2722764|радиотапшырулар алып баручысы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>[[язучы]]
| No/unknown value
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4149679|Yekaterina Grinchevskaya]]''
| 1981-11-28
| [[Түбән Новгород]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q20070395|Oleksandr Urbanskyi]]''
| 1982-01-03
| [[Одесса]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 2004
| ''[[:d:Q4219448|Laura Keosayan]]''
| 1982-02-08
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q107309433|Ksenia Chilingarov]]''
| 1982-06-17
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q56425414|media manager]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16181496|Victoria Braathen]]''
| 1983-01-22
| ''[[:d:Q26087|Тромсө]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[хокук белгече]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60829908|Maxim Iksanov]]''
| 1983-03-24
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
| 2005
| ''[[:d:Q117348021|Ելենա Պրոնիչևա]]''
| 1983-06-06
| [[Мелитополь]]
|
|
|
|
|-
| 2000
| 2006
| [[Роман Доброхотов]]
| 1983-08-06
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q15931838|investigative journalist]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| ''[[:d:Q48940439|The Insider]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15975612|Marina Kim]]''
| 1983-08-11
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q10800557|киноактер]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4308308|Murad Musaev]]''
| 1983-08-18
| [[Грозный]]
| ''[[:d:Q1476215|хокук яклаучысы]]''<br/>[[адвокат]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q62712907|Садовенко Анна]]''
| 1983-10-14
| [[Бельгия]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| [[Россия Федерациясе саклану министрлыгы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39388715|Агафонова, Екатерина Андреевна]]''
| 1984-02-01
| [[Әстерхан]]
| ''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
| 2009
| ''[[:d:Q65198983|Бно-Айриян, Михаил Каренович]]''
| 1984-02-01
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4317038|Zhanna Nemtsova]]''
| 1984-03-26
| [[Түбән Новгород]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q1476215|хокук яклаучысы]]''
| ''[[:d:Q30041811|Boris Nemtsov Foundation for Freedom]]''<br/>''[[:d:Q153770|Deutsche Welle]]''<br/>[[Эхо Москвы]]<br/>''[[:d:Q2627117|RBK TV]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q105430583|Roman Iliev]]''
| 1984-06-10
| ''[[:d:Q4085797|Бессергеновка]]''
| ''[[:d:Q15253558|активист]]''
| ''[[:d:Q113408034|Федерация сумо России]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15290865|Andrey Baykov]]''
| 1984-06-18
| [[Череповец]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
| 2012
| ''[[:d:Q112424495|Jakub Korejba]]''
| 1985
| [[Кельце|Келсе]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|
|-
|
| 2010
| ''[[:d:Q137945594|Denis Kataev]]''
| 1985-01-01
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| ''[[:d:Q155172|TV Rain]]''<br/>''[[:d:Q2120364|Radio France]]''
|
|
|-
|
|
| [[Александр Волков (1985)|Александр Волков]]
| 1985-02-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q15117302|воллейболчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q105491391|Zarina Doguzova]]''
| 1985-02-25
| [[Цхинвал]]
| ''[[:d:Q1162163|директор]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18345533|Miroslava Duma]]''
| 1985-03-10
| [[Соргыт]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q4610556|модель]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q123688705|fashion writer]]''
|
|
|
|-
|
| 2006
| ''[[:d:Q128914658|Kirill Shchitov]]''
| 1985-04-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q125842377|Irina Zubova]]''
| 1985-05-08
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q134816434|Olga Berezutskaya]]''
| 1985-05-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q5716684|биюче]]''<br/>''[[:d:Q2490358|хореограф]]''<br/>''[[:d:Q47541952|продюсер]]''
|
|
|
|-
|
| 2007
| ''[[:d:Q58229808|Лев Сурат]]''
| 1985-06-04
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q110761413|Laura Dzhugeliya]]''
| 1985-06-18
| ''[[:d:Q620937|Сухум районы]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q8246794|блогер]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q298532|Leyla Alieva]]''
| 1985-07-03
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''
|
|
|
|-
| 2008
| 2010
| ''[[:d:Q131465279|Nasir Mammadov]]''
| 1985-07-30
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q66970651|Liudmyla Buimister]]''
| 1985-11-05
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q2462658|менеджер]]''
|
|
|
|-
|
| 2009
| ''[[:d:Q134039755|Nikolay Bobrinsky]]''
| 1986-05-22
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q2664701|jurist-consultant]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30075227|Lukáš Parízek]]''
| 1986-09-09
| [[Братислава]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 2008
| ''[[:d:Q1994919|Nadezhda Mikhalkova]]''
| 1986-09-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q2405480|тавыш яздыру актеры]]''<br/>''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
|
|
|
|-
| 2008
| 2011
| ''[[:d:Q116980222|Igor Okunev]]''
| 1986-10-24
| [[Санкт-Петербург]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q52386692|political geographer]]''
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q87007000|Andriy Zasukha]]''
| 1986-10-30
| ''[[:d:Q4225638|Kovalivka]]''
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q132780954|Geir Indrefjord]]''
| 1987-01-29
| [[Ставаңер]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q16254337|siviløkonom]]''<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q134962914|Anastasia Virganskaya]]''
| 1987-03-27
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21640264|Ilya Klishin]]''
| 1987-09-04
| [[Тамбов]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q72715614|Nailya Asker-zade]]''
| 1987-12-13
| [[Бакы]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
| [[НТВ]]<br/>''[[:d:Q2627117|RBK TV]]''<br/>''[[:d:Q1780189|Коммерсантъ]]''<br/>''[[:d:Q2304119|Vedomosti]]''<br/>''[[:d:Q628101|Russia-24]]''<br/>[[Россия-1]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60315517|Lobsang Tenpa]]''
| 1988
| [[Свердловск өлкәсе]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q100555453|Ekaterina Fedun]]''
| 1988-11-05
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21140516|Дмитрий Энтео]]''
| 1989-02-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q15253558|активист]]''
|
|
|
|-
|
| 2011
| ''[[:d:Q131195188|Liza Lazerson]]''
| 1989-02-27
| [[Сарытау]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q17125263|ютубчы]]''<br/>''[[:d:Q135301631|broadcaster]]''<br/>''[[:d:Q28692502|women's rights activist]]''
|
|
|
|-
|
| 2011
| ''[[:d:Q109380278|Andrey Sergeyevich Afanasyev]]''
| 1989-05-16
|
| [[Jurnalist|журналист]]
| ''[[:d:Q21645214|Tsargrad TV]]''<br/>''[[:d:Q22868|RT]]''
|
|
|-
|
| 2010
| ''[[:d:Q109378413|Henry Sardaryan]]''
| 1989-09-29
| [[Ереван]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[галим]]
| Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q98918779|Kira Yarmysh]]''
| 1989-10-11
| [[Ростов-на-Дону]]
| ''[[:d:Q17221|spokesperson]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q15253558|активист]]''<br/>''[[:d:Q17125263|ютубчы]]''<br/>''[[:d:Q8359428|җәмгыять активисты]]''
| ''[[:d:Q4491663|Anti-Corruption Foundation]]''<br/>[[Aleksey Navalnıy|Алексей Навальный]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65124032|Ekaterina Berezovskaya]]''
| 1990-02-04
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q22976182|тележурналист]]''<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
| [[Первый канал (Россия)|Первый канал]]
|
|
|-
| 2014
| 2014
| ''[[:d:Q12000514|Simen Stubsjøen]]''
| 1990-03-23
| [[Тронһейм]]
| ''[[:d:Q11774891|алкалы һоккей уйнаучы]]''<br/>''[[:d:Q12344332|иканум]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q105064011|Anetta Bril]]''
| 1991-01-03
| [[Мәскәү]]
| [[җырчы]]<br/>[[хокук белгече]]
|
|
|
|-
|
| 2013
| ''[[:d:Q17287335|Xenia Shoigu]]''
| 1991-01-10
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1500610|җәмгыять лидеры]]''<br/>''[[:d:Q15986539|sports official]]''<br/>''[[:d:Q15306067|териятлит]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1979607|финансист]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q63372038|Буренин, Константин Александрович]]''
| 1991-07-15
| [[Тамбов]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q41583|тренер]]''<br/>[[укытучы]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q106866651|Olga Cebotari]]''
| 1992-01-04
| [[Кишинёв]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q111890943|Кирилл Александрович Чернышёв]]''
| 1992-12-01
| [[Самар]]
| ''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''<br/>[[хокук белгече]]
| ''[[:d:Q4173076|Eurasian Economic Commission]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q111854011|Борис Сергеевич Белозёров]]''
| 1993-12-02
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q63351605|Литинский, Сергей Валерьевич]]''
| 1994-08-20
| [[Россия]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q4932206|юриспруденция]]''<br/>''[[:d:Q41583|тренер]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q124769868|Владимир Сериков]]''
| 1995-01-06
| [[Елец]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q44155839|Said Kerimov]]''
| 1995-07-06
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q106385861|Vladislac Kaim]]''
| 1995-09-27
|
| ''[[:d:Q61048378|climate activist]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q61885250|Elizaveta Peskova]]''
| 1998-01-09
| [[Әнкара]]
| ''[[:d:Q315625|intern]]''<br/>''[[:d:Q8246794|блогер]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>[[эшкуар]]
| ''[[:d:Q88379315|The Foundation for the Development of Russian-French Historical Initiatives]]''
|
|
|-
|
| 2023
| ''[[:d:Q135393436|Aleksandr Vaino]]''
| 1999-09-10
| [[Токио]]
| ''[[:d:Q2462658|менеджер]]''
| ''[[:d:Q4056887|Agency for Strategic Initiatives]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30957838|Dariusz Szewczyk]]''
| 20th century
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
| 1996
| ''[[:d:Q99913160|Gankhuurai Battungalag]]''
| 20th century
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
| 2009
| 2013
| ''[[:d:Q125560990|Mark Ten]]''
| 20th century
|
| ''[[:d:Q56425414|media manager]]''
| ''[[:d:Q4049960|sports.ru]]''<br/>''[[:d:Q155172|TV Rain]]''
|
|
|-
|
| 2022
| ''[[:d:Q136431200|Eva Leps]]''
| 2002-02-23
| [[Мәскәү]]
| [[җырчы]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4428732|Somphone Sichaleune]]''
|
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q9331586|Suren Badral]]''
|
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12272409|Асен Асенов]]''
|
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12275042|Венелин Лазаров]]''
|
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q13032791|Станіслаў Агурцоў]]''
|
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29358710|Yelena Vasilyeva]]''
|
|
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| ''[[:d:Q4201486|РФА дәүләт һәм хокук институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q44155240|Leonid Dmitriyev]]''
|
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q50807940|Sergey Nalobin]]''
|
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| [[Россия Федерациясе чит ил эшләре министрлыгы]]
|
|
|-
|
| 2012
| ''[[:d:Q57434454|Olga Zeveleva]]''
|
|
| ''[[:d:Q117021722|political sociologist]]''
| ''[[:d:Q28695|Хельсинки университеты]]''<br/>''[[:d:Q221653|Утрехт университеты]]''
|
|
|-
| 2011-09-01
| 2013-05-27
| ''[[:d:Q58350612|Oxana Pimenova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q2065769|University of Windsor]]''<br/>''[[:d:Q1514848|Саскачеван университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60836049|Grzegorz Michalski]]''
|
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>[[АИХО|ОБСЕ]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65199528|Thieng Boupha]]''
|
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q72698975|Leonid Kadyshev]]''
|
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
| 2009-09-01
| 2010-12-31
| ''[[:d:Q79456363|Yegor V Tourleigh]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 2015
| 2015
| ''[[:d:Q96292717|Rosemary T Hitchens]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q112085394|Earth League]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q105206957|Elia Bescotti]]''
|
|
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| [[Лейбниц исемендәге Көнчыгыш һәм Көньяк-Көнчыгыш Европа тикшеренүләр институты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q110987274|Sławomir Majman]]''
|
| [[Прага]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q114029010|Лев Николаевич Паузин]]''
|
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q1959942|ССРБ Чит ил эшләре министрлыгы]]''
|
|
|-
|
| 1981
| ''[[:d:Q114670318|Ekaterina Narochnitskaya]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q96724957|Perspectives and prospects E-journal]]''<br/>''[[:d:Q16655653|Institute of Europe, Russian Academy of Sciences]]''<br/>''[[:d:Q4201615|РФА җәмгыять фәннәре буенча фәнни мәгълүмат институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q115017563|Khonepheng Thammavong]]''
|
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
| 1977
| 1983
| ''[[:d:Q115195066|Zbigniew Smuga]]''
|
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q122259336|Hong-Yi Lien]]''
|
|
| ''[[:d:Q96694579|internationalist]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q123313281|Mickaël Lebedev]]''
|
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[адвокат]]
| ''[[:d:Q2945193|Centre d'Etudes Diplomatiques et Stratégiques]]''
|
|
|-
| 1977
| 1982
| ''[[:d:Q131549176|Maciej Lewandowski]]''
|
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q4294318|Ministry of Interior and Administration]]''<br/>''[[:d:Q4294864|Ministry of Justice]]''
|
|
|-
|
| 1975
| ''[[:d:Q132562383|Николай Константин улы Дупленский]]''
|
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q11085831|сөйләм тәрҗемәчесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q136802698|Lana Pozhidaeva]]''
|
|
| ''[[:d:Q4610556|модель]]''<br/>[[эшкуар]]
|
|
|
|-
| 2010<br/>2014
| 2014<br/>2016
| ''[[:d:Q136802838|Victoria Drokova]]''
|
|
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''<br/>[[эшкуар]]<br/>[[хокук белгече]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q138641704|Nguyễn Quang Tạo]]''
|
| ''[[:d:Q185682|French Indochina]]''
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
==Ихтирамлы докторлар==
*[[Мәхмүд Аббас]] (2008).
*[[Рәҗәп Таййип Әрдоган]] (2011)
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [http://www.mgimo.ru Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты Рәсми сайты]
== Моны да карагыз ==
{{Портал|Мәскәү|Мәгариф|Сәясәт|Россия Федерациясе}}
[[Төркем:Әлифба буенча университетлар]]
[[Төркем:Мәскәү югары уку йортлары]]
[[Төркем:1944 елда нигезләнгән уку йортлары]]
[[Төркем:Россия университетлары]]
2vqhszix0z0zj0eefmag3q7n2t5a7c0
Беренче Казан ирләр гимназиясе
0
190641
5839631
5786541
2026-05-05T15:04:28Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839631
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{Мәктәп
| Исем = I ирләр гимназиясе
| Рәсем = 1нче_ирләр_гимназиясе.jpg
| Девизы =
| Ачылган = [[1758 ел|1758]]
| Ябылган = [[1917 ел|1917]]
| Директоры =
| Төре = югары мәктәп (''гимназия'')
| Укучылар = 465 (1905)<ref>Сведения о высших, средних и специальных учебных заведениях г. Казани (1905).</ref>
| Координаталары =
| Адресы = {{Байрак/Россия империясе }} [[Казан]], Покрау (''хәзерге'' [[Карл Маркс урамы (Казан)|Карл Маркс]]) урамы, 10
| Телефон =
| Факс =
| E-mail =
| Сайт =
| Кыр =
| Кырның тексты =
}}
'''Казанның беренче ирләр гимназиясе''' ({{lang-ru|Первая Казанская мужская гимназия}}) — [[Казан]]да [[1758 ел]]да нигезләнгән уку йорты, илнең иң борынгы урта уку йортларының берсе, [[Россия империясе]]ндә өченче булып ачылган гимназия. Төбәк мәгарифен һәм мәдәниятен үстерүгә зур өлеш керткән. Гимназиядән сайлап алынган 33 студент белән [[1804 ел]]ның [[5 ноябрь|5 ноябрендә]] [[Казан үнивирситите|Казан университеты]] ачыла<ref>[https://ru.wikisource.org/wiki/%D0%AD%D0%A1%D0%91%D0%95/%D0%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%83%D0%BD%D0%B8%D0%B2%D0%B5%D1%80%D1%81%D0%B8%D1%82%D0%B5%D1%82 Казанский университет. Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона]</ref>. [[1932 ел]]дан — [[Казан авиация институты]]ның (''хәзер'' [[А.Н. Туполев исемендәге Казан илкүләм тикшеренү техник университеты]]) беренче уку бинасы.
== Тарих ==
[[Файл:1нче ирләр гимназиясе, Н.П.Вагнер.jpg|200px|thumb|right|«Беренче ирләр гимназиясе».<br/> ''Н.П. Вагнер рәсеме'']]
[[1758 ел]]ның [[21 июль|21 июле]] указы белән, [[Россия империясе]]ндә (''[[Петербург]] һәм [[Мәскәү]]дән соң'') өченче гимназия буларак ачыла. Баштагы елларда [[укытучы]]лар белән [[Мәскәү университеты]] тәэмин итә. Беренче директоры (''[[1758 ел|1758]]-[[1761 ел]]ларда'') – [[XVIII гасыр]]ның билгеле драматургы - мәгърифәтчесе [[Михаил Верёвкин|М.И. Верёвкин]] (''[[1732 ел|1732]]-[[1795 ел|1795]]''). [[1824 ел|1824]]-[[1825 ел]]ларда гимназия белән булачак тарихи романнар авторы [[Иван Лажечников|И.И. Лажечников]] (''[[1792 ел|1792]]-[[1869 ел|1869]]'') җитәкчелек итә.
[[XVIII гасыр]]ның 60нчы елларыннан гимназиядә укучылар һәм шәһәр театр сөючеләре көче белән {{comment|халык алдында|публичный}} театр тамашалары күрсәтелә, шулай итеп [[Казан]]да театр тарихы башланып китә.
[[1788 ел]]да гимназия ябыла. [[1797 ел]]да [[Россия империясе|Россия императоры]] [[Павел I]] фәрманы белән гимназия өчен элекке Воскресенская (''хәзерге'' [[Кремль урамы (Казан)|Кремль урамы]]нда) бина төзелә.
== Көнчыгыш телләре ==
Гимназия [[көнчыгыш]] телләре көчле укытылу белән аерылып тора. [[1759 ел]]да ук татар сыйныфы ачыла. [[Татар теле]]ннән тыш, [[гарәп теле|гарәп]], [[фарсы теле|фарсы]], [[төрек теле|төрек]], [[кытай теле|кытай]], [[монгол теле|монгол]], [[калмык теле|калмык]], [[әрмән теле|әрмән]] телләре укытыла. [[1769 ел|1769]]-[[1785 ел]]ларда гимназиядә [[татар теле]]н элек [[Казан адмиралтействосы]] тәрҗемәчесе булып торган [[Сәгыйть Хәлфин]] (''[[1732 ел|1732]]-[[1785 ел|1785]]'') укыта. Ул — татар мәгърифәтчеләре һәм тел белгечләре [[Хәлфиннәр]]нең гаилә башлыгы. Татар телен шулай ук [[Мөхәммәтгали Мәхмүдов|М. Мәхмүдов]] (''[[1820 ел|1820]]-[[1891 ел|1891]]''), [[фарсы теле]]ннән [[Алексей Казем-Бек|Алексей]] һәм [[Николай Казем-Бек]]лар укыта.<br/>
[[1798 ел]]дан славян телләре һәм арифметика сыйныфларында шагыйрь [[Нигъмәт Ибраһимов|Н.М. Ибраһимов]] (''[[1778 ел|1778]]-[[1818 ел|1818]]'') укыта<ref>[http://tatarica.narod.ru/cult/biographies/lit/nmibragimov.htm Н.М. Ибрагимов. Tatarica]</ref>.<br/>
Көнчыгыш телләрен укыту, [[1854 ел]]да [[Казан үнивирситите|Казан университеты]]ның көнчыгыш факультетын [[Петербург]] универитетына күчергәч, туктала.
== Азия басмаханәсе ==
{{төп мәкалә|Азия матбагасы (Казан)}}
[[1801 ел]]да гимназия бинасында [[Габделгазиз Бурашев|Г. Бурашев]] тарафыннан [[Азия матбагасы (Казан)|Азия басмаханәсе]] ачыла һәм, [[Россия империясе]]ндә беренче буларак, [[гарәп теле|гарәп]] һәм [[татар теле|татар]] телләрендә китаплар бастыра башлый. Басмаханә 109 исемдә (''күбесенчә, дәреслекләр, матур әдәбият, дини әдәбият әсәрләре'') [[татар]]ча китап бастыра. [[1829 ел]]да басмаханә [[Казан университеты басмаханәсе]]нә кушыла.
== Бина ==
[[File:Kazan University, 1832.jpg|thumbnail|[[1797 ел]]да гимназия өчен махсус төзелгән бина, хәзер [[КДУ]] бинасы.|261x261px|left]]
[[1761 ел|1761]]-[[1774 ел]]ларда гимназия агач бинада (''хәзерге'' [[Карл Маркс урамы (Казан)|К. Маркс]] һәм [[Жуковский урамы (Казан)|Жуковский]] урамнары чаты, 43/13 йорты) урнаша. [[1774 ел]]да [[Казан]]ны [[Емельян Пугачёв|Е. Пугачев]] гаскәре алганда, агач бина яна. Янган бина урынында [[XVIII гасыр]]ның 70нче еллар ахырында архитектор, [[1783 ел|1783]]-[[1791 ел]]ларда [[Казан губернасы]]ның баш архитекторы булып торган [[Василий Кафтырев|В.И. Кафтырев]] (''?-[[1807 ел|1807]]'') тарафыннан ''соңгы барокко'' стилендә, кирпечтән, турыпочмаклы итеп махсус бина төзелә.<br/>
[[1798 ел]]да гимназия Воскресенская урамындагы (''хәзер'' [[Кремль урамы (Казан)|Кремль урамы]]) губернатор йортына күчерелә. [[1805 ел]]да әлеге бинада [[Казан үнивирситите|Казан университеты]] да урнашкач, гимназия өчен махсус бина төзергә карар кылына. [[1807 ел]]да сәүдәгәр Х.Л. Молоствовның [[XVIII гасыр]] ахырында [[Казан губернасы]]ның [[1796 ел|1796]]-[[1804 ел]]ларда баш архитекторы булып торган архитектор [[Филипп Емельянов|Ф.Е. Емельянов]] (''[[1761 ел|1761]]/62-?'') проекты буенча төзелгән ике катлы таш йорты (''хәзерге [[Карл Маркс урамы (Казан)|Карл Маркс урамы]], 10'') сатып алына. [[XIX гасыр]]ның 20нче елларында [[Михаил Коринфский|М.П. Варенцов (Коринфский)]] (''[[1788 ел|1788]]-[[1851 ел|1851]]'') җитәкчелегендә архитекторлар В.А. Смирнов һәм [[1804 ел|1804]]-[[1809 ел]]арда Казан губернасының баш архитекторы булган [[Яков Шелковников|Я.М. Шелковников]] (''[[1774 ел|1774]]-[[1809 ел|1809]]'') бинаны үзгәртеп коралар. Бинаның фасады үзгәрешсез диярлек саклана, икенче каттагы киң почмак тәрәзәләре ике таррак тәрәзәгә алыштырыла. Төп керү юлы алты колонналы коринф портигы белән бизәлә, фронтон урынына портик өстенә зур балкон-терраса төзелә. Йортның урта өлешенә тагын бер кат өстәлә.<br/>
[[1836 ел]]да гимназиядә булган [[Россия империясе|Россия императоры]] [[Николай I]] аңа Воздвиженская чиркәвен бирергә куша <ref>[http://www.иске-казан.рф/pamyatniki-arkhitektury/246-imperatorskaya-kazanskaya-pervaya-gimnaziya «Иске Казан» сайты]</ref>.
== Инкыйлабтан соң ==
[[Файл:Здание 1-ой мужской гимназии (г. Казань, ул. К.Маркса) - 1.JPG|200px|thumb|right|[[А.Н. Туполев исемендәге Казан илкүләм тикшеренү техник университеты|КАИның]] 1нче уку бинасы]]
{{төп мәкалә|А.Н. Туполев исемендәге Казан илкүләм тикшеренү техник университеты}}
[[Октябрь инкыйлабы]]ннан соң элекке Беренче гимназия бинасында яңа совет мәктәбе ачыла. [[1932 ел]]да [[Казан үнивирситите|Казан университеты]]ның аэродинамика бүлеге нигезендә оешкан [[Казан авиация институты]] урнаша. Яңа вузны оештыруга галим-механик [[Николай Четаев|Н.Г. Четаевның]] (''[[1902 ел|1902]]-[[1959 ел|1959]]'') хезмәте күп керә.<br/>
[[1939 ел]]да архитекторлар [[Әхмәт Бикчәнтәев|Ә.Һ. Бикчәнтәев]] (''[[1911 ел|1911]]-[[1985 ел|1985]]'') һәм В.А. Дубровин проекты буенча бина зур үзгәртү кичерә: аңа ''неоклассицизм'' стилендә төзелгән янкормалар өстәлә.
Бина диварында [[Николай Федосеев|Н.Е. Федосеев]], [[Николай Четаев|Н.Г. Четаев]], [[Иван Шишкин|И.И. Шишкин]] һ.б. хөрмәтенә истәлек такталары куелган.
== Шәхесләр ==
=== Директорлар ===
* [[1758 ел|1758]]-[[1761 ел|1761]] – {{тәрҗемә ителмәгән 5|Михаил Верёвкин||ru|Веревкин, Михаил Иванович}}, драматург, мәгърифәтче.
* [[1761 ел|1761]]-[[1761 ел|1761]] – {{тәрҗемә ителмәгән 5|Алексей Кожин||ru|Кожин, Алексей Никитич}}
* [[1761 ел|1761]]-[[1763 ел|1763]] – [[Даниил Савич]]
* [[1764 ел|1764]]-[[1781 ел|1781]] – [[Юлий фон Каниц]]
* ????-???? – ???
* [[1798 ел|1798]]-[[1804 ел|1804]] – А. Л. Лихачёв
* [[1805 ел|1805]]-[[1819 ел|1819]] – [[Илья Яковкин]]
* [[1819 ел|1819]]-[[1823 ел|1823]] – Алексей Сергеевич Пономарёв
* [[1823 ел|1823]]-[[1824 ел|1824]] – [[Василий Баженов (1787)|Василий Баженов]]
* [[1824 ел|1824]]-[[1825 ел|1825]] – {{тәрҗемә ителмәгән 5|Иван Лажечников||ru|Лажечников, Иван Иванович}}, тарихи романнар авторы.
* ????-???? – ???
* [[1831 ел|1831]]-[[1856 ел|1856]] – [[Николай Галкин]]
* [[1856 ел|1856]]-[[1860 ел|1860]] – [[Иван Сахаров]]
* [[1861 ел|1861]]-[[1896 ел|1896]] – [[Генрих Крелленберг]]
* ????-???? – ???
=== Укытучылар ===
{{seealso|Төркем:Беренче Казан ирләр гимназиясе укытучылары}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q4348842. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p108/Q4348842/p580:башлау,p108/Q4348842/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p69,p106,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! әлма-матер
! һөнәр төре
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
|
|
| [[Даниил Савич]]
| 1730
| [[Сумы]]
| ''[[:d:Q3496636|Киев-Могилән академиясе]]''<br/>''[[:d:Q32120|Һалле-Виттенберг үнивирситите]]''
| [[галим]]
|
| 1763
|-
| 1769
| 1785
| [[Сәгыйть Хәлфин]]
| 1732
| [[Иске бистә (Казан)|Иске Бистә]]
|
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q33176607|мәгърифәтче]]''
|
| 1785
|-
|
|
| ''[[:d:Q4109311|Mikhail Veryovkin]]''
| 1732
| [[Мәскәү губернасы|Мәскәү губерниясе]]
|
| [[Драматурглар|драматург]]
|
| 1795-03-21<br/>1795-04-01
|-
|
|
| [[Иван Эрих]]
| 1755
| [[Эрфурт]]
|
|
|
| 1826
|-
|
|
| [[Лев Левицкий]]
| 1772
| [[Россия империясе]]
|
| [[фәлсәфәче]]
|
| 1807-01-25
|-
|
|
| [[Нигъмәт Ибраһимов|Нигъмәт Ибраhимов]]
| 1778
| [[Казан]]
| [[Император Мәскәү университеты|Мәскәү император университеты]]
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''
|
| 1818-04-17
|-
| 1800
| 1829
| [[Ибраһим Хәлфин]]
| 1778-04-20
| [[Казан]]
|
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[язучы]]
|
| 1829-01-14
|-
|
|
| [[Иван Делакроа]]
| 1781-08-26
| [[Вольск]]
|
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>[[офицер]]<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>''[[:d:Q5758653|урта белем бирү оешмасында укытучы]]''
|
| 1852-04-19
|-
|
|
| [[Михаил Полиновский|Михаил Полиновски]]
| 1785
| [[Шуран (Татарстан)|Шуран]]
| [[Казан руханилар академиясе]]
| ''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''
|
| No/unknown value
|-
|
|
| [[Михаил Грацинский]]
| 1800
| [[Россия империясе]]
| ''[[:d:Q4139211|Баш педагогика институты]]''
| [[галим]]
|
| No/unknown value
|-
| 1823-08-24
|
| [[Иван Грацинский]]
| 1800-01-02
| ''[[:d:Q23843506|Горетово]]''
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>''[[:d:Q4402625|Рәзән руханилар семинариясе]]''<br/>[[Казан руханилар семинариясе]]
|
| [[:commons:Category:Ivan Florovich Gratsinsky|Ivan Florovich Gratsinsky]]
| 1887-05-06
|-
|
|
| [[Иван Верниковский]]
| 1800-05-11
| ''[[:d:Q2043343|Мазыр павәте]]''
| ''[[:d:Q4111176|Вилнә император университеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| [[:commons:Category:Jan Wiernikowski|Jan Wiernikowski]]
| 1864<br/>1877
|-
|
|
| [[Александр Попов (1808)|Александр Попов]]
| 1808
| [[Волгоград]]
| Беренче Казан ирләр гимназиясе<br/>[[Казан Император университеты]]
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q19829967|mongolist]]''
|
|
|-
|
|
| [[Галсан Гомбоев]]
| 1822
| ''[[:d:Q497643|Байкал арты өлкәсе]]''
|
| ''[[:d:Q1371378|этнолог]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
|
| 1863-06-11
|-
|
|
| [[Алкуин Шарбе]]
| 1823
| [[Грос-Зарау]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
| 1873
|-
|
|
| [[Михаил Навроцкий]]
| 1823-11-11
|
| Беренче Казан ирләр гимназиясе<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''
|
| 1871-01-21
|-
|
|
| [[Константин Голстунский]]
| 1831-06-14
| [[Васильсурск|Василсурски]]
| Беренче Казан ирләр гимназиясе<br/>[[Казан Император университеты]]
| ''[[:d:Q1944500|монгол халыкларын өйрәнү]]''
|
| 1899-07-04
|-
|
|
| [[Николай Нелидов]]
| 1832-12-16
| [[Иске Майна]]
| [[Казан Император университеты]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
|
| 1888-10-28
|-
|
|
| [[Мемнон Петровский]]
| 1833-01-29<br/>1833-02-10
| [[Васильсурск|Василсурски]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[укытучы]]
|
| 1912-04-13<br/>1912-04-26
|-
|
|
| [[Николай Чернеевский|Николай Чернеевски]]
| 1835-05-10
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| ''[[:d:Q15918735|Нократ ирләр гимназиясе]]''
| [[укытучы]]<br/>[[математик]]<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''
|
| 1870-04-19
|-
|
|
| [[Порфирий Гвоздев]]
| 1840
| No/unknown value
| ''[[:d:Q4348465|Пинзә руханилар симинариясе]]''
| [[укытучы]]
|
| 1901-12-23
|-
| 1877
| 1880
| [[Стефан Кузнецов]]
| 1854-07-30
| [[Пахотная]]
| Беренче Казан ирләр гимназиясе<br/>[[Казан Император университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
|
| 1913-08-13
|-
|
|
| [[Платон Граве]]
| 1867-04-07
| [[Рязань]]
| [[Икенче Казан ирләр гимназиясе]]<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[математик]]
|
| 1919-11-18
|-
|
|
| [[Василий Доманжо]]
| 1881-04-29
| [[Пенза губернасы]]
| Беренче Казан ирләр гимназиясе<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[галим]]
|
| 1922-09-09
|}
{{Wikidata list end}}
=== Тәмамлаучылар ===
{{seealso|Төркем:Беренче Казан ирләр гимназиясен тәмамлаучылар}}
Гимназиядә ил тарихында һәм мәдәниятендә зур урыннар алачак шәхесләр укып чыга.
* [[1759 ел]]да беренче укырга керүчеләр арасында [[Гавриил Державин|Г.Р. Державин]] (''[[1743 ел|1743]]-[[1816 ел|1816]]'') була.
* [[1801 ел|1801]]-[[1805 ел]]ларда булачак язучы [[Сергей Аксаков|С.Т. Аксаков]] (''[[1791 ел|1791]]-[[1839 ел|1839]]'') укый. Сыйныфташы [[Александр Панаев|А. Панаев]] белән берлектә гимназиядә кулъязма «Аркадские пастушки» әдәби журналы (''[[1804 ел|1804]]'') чыгаралар.
* [[1802 ел|1802]]-[[1807 ел]]ларда булачак нәевклид геометриясенә нигез салучы [[Николай Лобачевский|Н.И. Лобачевский]] (''[[1792 ел|1792]]-[[1856 ел|1856]]'') укый.
* [[1844 ел]]да гимназияне булачак атаклы химик [[Александр Бутлеров|А.М. Бутлеров]] (''[[1828 ел|1828]]-[[1886 ел|1886]]'') тәмамлый.
* [[1843 ел|1843]]-[[1848 ел]]ларда гимназиядә булачак күренекле рәссам [[Иван Шишкин|И.И. Шишкин]] (''[[1832 ел|1832]]-[[1898 ел|1898]]'') укый.
* [[XIX гасыр]] урталарыннан гимназия [[Казан университеты]] йогынтысында яшьләрнең инкыйлаб хәрәкәте учагына әверелә. [[1887 ел]] ахырында гимназиядән чыгарылган [[Николай Федосеев|Н.Е. Федосеев]] (''[[1869 ел|1869]]-[[1898 ел|1898]]'') [[Казан]]да беренче марксчылар түгәрәген оештыра, түгәрәк эшендә [[Кокушкино]] сөргененнән кайткан [[Владимир Ленин|В.И. Ульянов]] (''[[1870 ел|1870]]-[[1924 ел|1924]]'') та катнаша.
* [[1887 ел|1887]]-[[1889 ел]]ларда гимназиядә [[Владимир Ленин|В.И. Ульяновның]] энесе [[Дмитрий Ульянов|Д.И. Ульянов]] (''[[1874 ел|1874]]-[[1943 ел|1943]]'') укый.
* Гимназияне булачак академик, химик [[Александр Арбузов|А.Е. Арбузов]] (''[[1877 ел|1877]]-[[1968 ел|1968]]'') тәмамлый.
* Гимназиядә булачак тел белгече, педагог [[Габдулла Ваһапов|Ә.Ә. Ваһапов]] (''[[1815 ел|1814]]-[[1876 ел|1876]]''), төрки телләр белгече, педагог [[Салихҗан Күкләшев|С.Б. Күкләшев]] (''[[181 ел|1811]]-[[1864 ел|1864]]''), астроном [[Иван Симонов|И.М. Симонов]] (''[[1794 ел|1794]]-[[1855 ел|1855]]'') һ.б. укый.
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P69 wd:Q4348842. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p69/Q4348842/p580:башлау,p69/Q4348842/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p106,p108,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! һөнәр төре
! эш урыны
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
|
|
| [[Гавриил Державин]]
| 1743-07-03
| [[Сокуры|Сукыр]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>[[язучы]]
|
| [[:commons:Category:Gavrila Romanovich Derzhavin|Gavrila Romanovich Derzhavin]]
| 1816-07-08
|-
|
|
| [[Василий Попов]]
| 1745-12-17<br/>1743-12-17
| [[Казан губернасы]]
| [[офицер]]<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Vasili Stepanovich Popov|Vasili Stepanovich Popov]]
| 1822-11-05<br/>1822-11-17
|-
|
| 1805
| [[Андрей Кайсаров]]
| 1787
| [[Александровка (Комсомол районы)|Александровка]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| [[Казан Император университеты]]
|
| 1854-07-16
|-
|
|
| [[Александр Панаев]]
| 1788
| No/unknown value
|
|
|
| 1868
|-
|
|
| [[Дмитрий Княжевич]]
| 1788-04-25
| [[Санкт-Петербург]]
|
|
| [[:commons:Category:Dmitry Maksimovich Knyazhevich|Dmitry Maksimovich Knyazhevich]]
| 1844-10-01
|-
|
|
| [[Пётр Кондырев]]
| 1789
| No/unknown value
| [[галим]]<br/>[[шагыйрь]]
| [[Казан Император университеты]]
|
| No/unknown value<br/>1823-03-24
|-
|
|
| [[Михаил Рыбушкин]]
| 1792
| [[Сембер]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| [[Казан Император университеты]]
|
| 1849-03-20
|-
|
|
| [[Владимир Панаев]]
| 1792-11-06
| [[Тәтеш]]
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]
|
|
| 1859-11-20
|-
|
|
| [[Николай Алёхин]]
| 1794
| [[Казан губернасы]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Казан Император университеты]]
|
| 1819-02-04
|-
|
|
| [[Александр Лентовский]]
| 1798
|
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
|
|
| 1867
|-
|
|
| [[Дмитрий Протопопов (медик)|Дмитрий Протопопов]]
| 1799
|
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>[[укытучы]]
| [[Казан Император университеты]]
|
| 1857-02-21
|-
|
|
| [[Николай Юферов]]
| 1800
| No/unknown value
|
| [[Казан Император университеты]]
|
| 1864-01-18
|-
|
|
| [[Александр Попов (1808)|Александр Попов]]
| 1808
| [[Волгоград]]
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q19829967|mongolist]]''
| Беренче Казан ирләр гимназиясе<br/>[[Казан руханилар академиясе]]<br/>''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''<br/>[[Казан Император университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15080909|Алексей Покровский]]''
| 1808
|
| [[укытучы]]
| [[Казан Император университеты]]
|
| No/unknown value
|-
|
|
| [[Салихҗан Күкләшев]]
| 1811-03-01
| [[Ырынбур]]
| [[язучы]]
|
|
| 1863<br/>1864<br/>1878
|-
|
| 1830s
| [[Шаһиәхмәт Алкин]]
| 1812
| [[Казан]]
|
|
|
| 1879
|-
|
|
| [[Алексей Тимофеев]]
| 1812-03-27
| [[Кормыш (Татарстан)|Кормыш]]
| [[язучы]]
|
|
| 1883-07-13
|-
|
| 1835
| [[Габдүш Ваһапов]]
| 1814
| [[Казан]]
|
|
|
| 1873
|-
|
|
| [[Николай Второв]]
| 1818-09-21
| [[Самар]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
|
| [[:commons:Category:Nikolay Ivanovich Vtorov|Nikolay Ivanovich Vtorov]]
| 1865-12-13
|-
|
|
| [[Иван Холмогоров]]
| 1819-08-01
| No/unknown value
| [[укытучы]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>[[Россия Милли китапханәсе|Россия милли китапханәсе]]
|
| 1891-11-04
|-
|
|
| [[Михаил Ляпунов]]
| 1820-10-12
| ''[[:d:Q19815129|Плетниха]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| [[Икенче Казан ирләр гимназиясе]]<br/>[[В. П. Энгельгардт исемендәге астрономия обсерваториясе|В. П. Энгелһардт ис. йолдызбелем күзәтүханәсе]]<br/>''[[:d:Q4157547|Демидов юридик лицее]]''<br/>[[Казан Император университеты]]
|
| 1868-12-02
|-
|
|
| [[Доржи Банзаров]]
| 1822
| ''[[:d:Q4164142|Додо-Ичөтуй]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
| [[:commons:Category:Dordji Banzarov|Dordji Banzarov]]
| 1855<br/>1855-03
|-
|
|
| [[Михаил Навроцкий]]
| 1823-11-11
|
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''
| Беренче Казан ирләр гимназиясе<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>[[Казан Император университеты]]
|
| 1871-01-21
|-
|
|
| [[Михаил Имшенецкий]]
| 1828
| [[Ижау]]
|
| ''[[:d:Q18399859|Сарытау ирләр гимназиясе]]''<br/>[[Икенче Казан ирләр гимназиясе]]
|
| No/unknown value
|-
| 1843
| 1849
| [[Иван Шишкин]]
| 1831-01-13
| [[Алабуга]]
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>''[[:d:Q11569986|гравюра рәссамы]]''<br/>''[[:d:Q3391743|сынлы сәнгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q1925963|рәссам-график]]''
| ''[[:d:Q59421313|Югары сынлы сәнгать академиясе]]''
| [[:commons:Category:Ivan Shishkin|Ivan Shishkin]]
| 1898-03-08
|-
|
| 1849
| [[Константин Голстунский]]
| 1831-06-14
| [[Васильсурск|Василсурски]]
| ''[[:d:Q1944500|монгол халыкларын өйрәнү]]''
| Беренче Казан ирләр гимназиясе<br/>''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
|
| 1899-07-04
|-
|
|
| [[Мөхәммәт-Хәнәфия Батыршин]]
| 1833-06-27
| [[Стәрлебаш районы]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
|
|
| 1912-11-05
|-
|
|
| [[Николай Манасеин]]
| 1834-11-19
| [[Казан губернасы]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Nikolay Manasein|Nikolay Manasein]]
| 1895-09-16
|-
|
|
| [[Госман Саинов]]
| 1835-10-02
| No/unknown value
|
| [[Ырынбур Татар укытучылар мәктәбе]]
|
| No/unknown value
|-
|
|
| [[Пётр Пашино]]
| 1836<br/>1838
| [[Эрбет (шәһәр)|Эрбет]]
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q12356615|сәяхәтче]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| ''[[:d:Q58878019|Урман институты]]''
|
| 1891-09-03
|-
|
|
| [[Александр Овсянников (1842)|Александр Овсянников]]
| 1842
| [[Шуран (Татарстан)|Шуран]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q5758653|урта белем бирү оешмасында укытучы]]''
|
|
| 1899
|-
|
|
| [[Äbüsöğüd Äxtäm]]
| 1843-10-07
|
| [[адвокат]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Akhtyamov Abussugud|Akhtyamov Abussugud]]
| 1920
|-
|
|
| [[Дмитрий Клеменц]]
| 1847-12-14<br/>1848-12-15
| ''[[:d:Q19638926|Горяиновка]]''
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q4773904|антрополог]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q3242115|инкыйлабчы]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''
|
|
| 1914-01-08
|-
|
|
| [[Александр Догел]]
| 1852-01-27
| ''[[:d:Q1719466|Паневеҗис]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q2552072|гистолог]]''<br/>''[[:d:Q16271428|эмбриолог]]''
| ''[[:d:Q28667234|Тум император университеты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[:commons:Category:Alexander Dogiel|Alexander Dogiel]]
| 1922-11-19
|-
|
| 1873
| [[Стефан Кузнецов]]
| 1854-07-30
| [[Пахотная]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
| Беренче Казан ирләр гимназиясе<br/>[[Казан Император университеты]]<br/>''[[:d:Q28667234|Тум император университеты]]''<br/>''[[:d:Q4304039|Мәскәү археология институты]]''
|
| 1913-08-13
|-
|
|
| [[Фёдор Батюшков]]
| 1857-08-26<br/>1857-09-05<br/>1857-09-17
| ''[[:d:Q4219807|Kesma]]''
| ''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q17337766|театраль тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''<br/>[[Россия Милли китапханәсе|Россия милли китапханәсе]]
| [[:commons:Category:Fedor Batushkov|Fedor Batushkov]]
| 1920-03-18<br/>1920-03-19<br/>1920-03-17
|-
|
|
| [[Сергей Дунаев (1858)|Сергей Дунаев]]
| 1858-09-24
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
| No/unknown value
|-
|
|
| [[Дмитрий Теренин]]
| 1873-09-27
| No/unknown value
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
| No/unknown value
|-
|
| 1892
| [[Виктор Боголюбов|Виктор Боголүбов]]
| 1874-04-07
| [[Казан]]
|
|
|
| 1935-03-07
|-
|
|
| [[Дмитрий Марко]]
| 1878-08-14
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| [[Пермь дәүләт университеты|Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты]]
| [[:commons:Category:Dmitriy Marko|Dmitriy Marko]]
| 1963
|-
|
|
| ''[[:d:Q477300|Вильгельм Андерсон]]''
| 1880-10-28
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q11063|астроном]]''<br/>''[[:d:Q752129|астрофизик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q204181|Тарту университеты]]''
| [[:commons:Category:Wilhelm Anderson|Wilhelm Anderson]]
| 1940-03-26
|-
|
|
| [[Василий Доманжо]]
| 1881-04-29
| [[Пенза губернасы]]
| [[галим]]
| Беренче Казан ирләр гимназиясе<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>[[Пермь дәүләт университеты|Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты]]<br/>[[Иркутск дәүләт университеты]]
|
| 1922-09-09
|-
|
|
| [[Александр Сливко]]
| 1884-08-04
| [[Минзәлә|Минзәлә шәһәре]]
|
|
|
| 1972-12-22
|-
|
|
| [[Борис Денике]]
| 1885-01-15
| [[Казан]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
| 1941-10-14<br/>1941-10-13
|-
|
|
| [[Вальтер Андерсон]]
| 1885-10-10
| [[Минск]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''<br/>''[[:d:Q2004963|numismatist]]''<br/>''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''<br/>''[[:d:Q135655521|fairy tale scholar]]''
| ''[[:d:Q204181|Тарту университеты]]''<br/>''[[:d:Q156737|Кил үнивирситите]]''<br/>''[[:d:Q672420|Көнигсберг университеты]]''<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Walter Anderson|Walter Anderson]]
| 1962-08-23
|-
|
|
| [[Нектарий (Григорьев)|Нектарий]]
| 1902-05-26
| [[Күкләү|Хахлау]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1969-03-09
|-
|
|
| [[Владимир Белокуров]]
| 1904-06-25
| [[Түбән Ослан]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q2449921|театр мөгаллиме]]''
| [[Казан дәүләт академия рус Зур драма театры|Василий Качалов исемендәге Казан дәүләт академия рус Зур драма театры]]<br/>''[[:d:Q1503571|Маяковский театры]]''<br/>''[[:d:Q840812|Мәскәү сәнгать театры]]''<br/>''[[:d:Q1130457|С. А. Герасимов исемендәге Бөтенрусия дәүләт кинематография институты]]''
| [[:commons:Category:Vladimir Belokurov|Vladimir Belokurov]]
| 1973-01-28
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
# [http://www.millattashlar.ru/index.php/%D0%A2%D0%B0%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%8D%D0%BD%D1%86%D0%B8%D0%BA%D0%BB%D0%BE%D0%BF%D0%B5%D0%B4%D0%B8%D1%87%D0%B5%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%81%D0%BB%D0%BE%D0%B2%D0%B0%D1%80%D1%8C Татарский энциклопедический словарь]. Казань: Институт татарской энциклопедии АН РТ, 1999. ISBN 0-9530650-3-0
== Әдәбият ==
# Казань в памятниках истории и культуры. К.: ТКН, 1982.
# ''[[Радик Салихов (1965)|Радик Салихов]], [[Рамил Хәйретдинов|Рамиль Хайрутдинов]]''. Республика Татарстан: Памятники истории и культуры татарского народа (''конец XVIII – начало XIX веков''). К.: Фест, 1995. ISBN 5-900866-01-7
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [http://dlib.rsl.ru/viewer/01003556658#?page=3 Казанская гимназия накануне основания Казанского университета (1804-1805)]
* [http://kazanmatematiki.narod.ru/lobacevskiy/nastavniki.html Казанская гимназия и Наставники Н.И. Лобачевского]
* [http://www.skyscrapercity.com/showthread.php?p=67818513 Как мужская гимназия превратилась в КАИ]
* [http://history-kazan.ru/kazan-vchera-segodnya-zavtra/peshkom-v-istoriyu/ekskursionnymi-marshrutami/5918-886 Первая гимназия в провинции. history-kazan.ru сайты]
== Моны да карагыз ==
* [[Икенче Казан ирләр гимназиясе]]
{{Инкыйлабкача Казанда югары, урта һәм махсус уку йортлары}}
[[Төркем:Әлифба буенча мәктәпләр]]
[[Төркем:1758 елда барлыкка килгәннәр]]
[[Төркем:1917 елда ябылган уку йортлары]]
[[Төркем:Беренче Казан ирләр гимназиясе]]
[[Төркем:Казан мәктәпләре]]
1jioibjnp5dg25k609hmuybe9gfrn5e
Әр-Рәхим мәчете
0
203023
5839724
4452406
2026-05-06T03:12:36Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839724
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
[[File:Ar-Rahim mosque (Ufa).jpeg|thumb|right|200px]]
'''Әр-Рәхим мәчете''' ({{lang-ba|Әр-Рәхим мәсете}}) яки '''Рәхимия''' ({{lang-ba|Рәхимиә}}) — Башкортстанның башкаласы Уфада [[Салават Юлаев проспекты]] һәм [[Коммунистик урам (Уфа)|Коммунистик урам]] киселешендә төзелүче җәмигъ мәчете. Мәчеткә нигез Башкортстанның Россия составына керүенә 450 ел тулу хөрмәтенә салынган. Төзелеш тәмамланган соң, Россиянең һәм, хәбәр ителгәнчә, Аурупаның иң зур мәчете булыр дип көтелә <ref>[http://www.mkset.ru/news/nonstop/11470/ В Башкирии всё-таки появится самая большая мечеть в России] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20130205044458/http://www.mkset.ru/news/nonstop/11470/ |date=2013-02-05 }}</ref>, әмма барлык күрсәткечләр буенча да түгел.
{{External media |рәсем1=[http://www.бфурал.рф/Static/SIMG/800_600_A_MC_jpg_W/resources/news/687/picture_0001.jpg?A04D6081349BA63CF0336FFDAC4A3C7E Июль, 2014 ел].}}
== Төзелеш тарихы ==
[[Файл:Строительство мечети Салавата Юлаева.JPG|thumb|300px|Төзелеш. Май ае, 2013]]
Берничә ел дәвамында Башкортстанның мөселман әһелләре республика хөкүмәтенә Уфада тагын бер мәчет төзүдә ярдәм сорап мөрәҗәгать иткән, чөнки төбәкнең ике төп мәчете — [[Уфа шәһәренең беренче җәмигъ мәчете|Беренче җәмигъ]] һәм [[Лалә-Тюльпан]] зур мөселман бәйрәмнәре көннәрендә күмәк намазда катнашырга теләүчеләрне сыйдырмый һәм мөселманнарга урамда намаз укырга туры килә. <ref>{{Cite web |url=http://www.muslims-volga.ru/?id=598 |title=Мечеть Салавата Юлаева |access-date=2012-07-04 |archive-date=2012-02-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120201174036/http://www.muslims-volga.ru/?id=598 |deadlink=no |accessdate=2022-12-25 |archivedate=2012-02-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120201174036/http://www.muslims-volga.ru/?id=598 }}</ref> [[Башкортстан мөселманнары Диния нәзарәте|Мөселманнарның Диния нәзарәтенә]] башкала үзәгендә җир участогы бүлеп бирелгән, генераль подрядчы билгеләнгән. Төзелеш фирмасы, турыдан-туры бурычларыннан тыш, мәчет төзүгә иганәләр дә җыйган. Яңа ислам гыйбадәтханәсе нигезенә беренче таш [[2007 ел]]ның көзендә салынган. Дини корылма проектын «Башкиргражданпроект» проект институты [[Уфа дәүләт нефть техника университеты|УДНТУ]] белән берлектә ясаган, төзүче оешма — «Алтын-Курай».
Генераль подрядчы белдерүенчә, объектны төзүгә бюджет акчалары тотылмаячак — барлык эшләр физик һәм юридик затлар иганәләре хисабына финанслана. Мәчет төзү белән башка юбилей объектларын — [[Конгресс-холл]]ны, «[[Уфа-Арена]]» боз сараен һәм [[Акбузат (ипподром)|«Акбүзат»]] ипподромын төзүдә катнашкан җирле Уфа предприятиеләре шөгыльләнә.
2009 елда төзелеш, акчалар урлану сәбәпле, тукталып калган.
2012 елның июлендә мәчет төзелеше проблемалары буенча утырышта төзелешне контрольдә тотучы махсус фонд булдырыла.<ref>[http://tv-rb.ru/news/2012-07-18/stroitelstvo-mecheti-na-prospekte-salavata-yulaeva-v-ufe-bud/17553 БСТ. Строительство мечети на проспекте Салавата Юлаева в Уфе будет завершено]{{Deadlink|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Недоступная ссылка|date=Май 2018 |bot=InternetArchiveBot }}</ref>
2013 елның апрелендә, берничә ел тәнәфестән соң, төзелеш эшләрен тәмамлау өчен җаваплылыкны «Урал» хәйрия фонды үз өстенә ала. Элегрәк «Урал» фонды мәчет төзелешен финанслауны үз өстенә алырга тырышкан, әмма [[Мортаза Рәхимов]] сүзләренә караганда, тәкъдимне санга сукмаганнар:
{{Өземтә башы}}
Без Җәмигъ мәчете төзелешен финанслауны үз өстебезгә алырга тәкъдим иттек, шунда бер генә теләк әйттек: арадашчылар булмый, акчаларны турыдан-туры төзелешкә бирәбез һәм аларны тотуны катгый контрольдә тотабыз. Безнең тәкъдимне санга сукмадылар, төзелеш шулай тора.<ref>{{Cite web |url=http://proufu.ru/politika/item/20537-murtaza-rahimov-i-ne-takie-trudnosti-preodolevali.html |title=Интервью Муртазы Рахимова |accessdate=2013-04-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121128013809/http://proufu.ru/politika/item/20537-murtaza-rahimov-i-ne-takie-trudnosti-preodolevali.html |archivedate=2012-11-28 |deadlink=yes }}</ref>{{Өземтә азагы}}
Төзелеш эшләренең тулы смета бәясе якынча 3 млрд сум <ref>{{Cite web |url=http://www.proufu.ru/obcestvo/item/37339-sobornaya-mechet-v-ufe-obretet-svoj-oblik-v-etom-godu.html |title=Соборная мечеть в Уфе обретет свой облик в этом году |accessdate=2015-01-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140712061952/http://proufu.ru/obcestvo/item/37339-sobornaya-mechet-v-ufe-obretet-svoj-oblik-v-etom-godu.html |archivedate=2014-07-12 |deadlink=yes }}</ref>, территорияне төзекләндерүне исәпкә алып, 5 миллиард сум тәшкил итә. <ref>{{Cite web |url=http://xn--80ab5asof.xn--p1ai/news/814/ |title=Объективно о Соборной мечети. Журналисты и блогеры ознакомились с ходом строительства |access-date=2022-05-30 |archive-date=2021-10-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211022225738/http://xn--80ab5asof.xn--p1ai/news/814/ |deadlink=no |accessdate=2022-12-25 |archivedate=2021-10-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211022225738/http://xn--80ab5asof.xn--p1ai/news/814/ }}</ref> 2013 елда — 200 миллион, 2014 елда — 800 миллион, 2015 елда - 1,2 миллиард сум акча бүлеп бирелгән. Төзелешкә бюджет акчалары тотылмаган. Әлеге объект шәһәр яки республика бюджетына кертелми — мәчет төзелеше яңа кварталда урнашкан коммерция объектлары хисабына барачак. <ref>{{Cite web |url=http://ufa.mk.ru/articles/2015/01/23/v-ufe-planiruyut-svyazat-musulmanskiy-i-pravoslavnyy-khramy-obshhey-parkovoy-zonoy.html |title=В Уфе планируют связать мусульманский и православный храмы общей парковой зоной |access-date=2015-01-27 |archive-date=2015-01-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150127230831/http://ufa.mk.ru/articles/2015/01/23/v-ufe-planiruyut-svyazat-musulmanskiy-i-pravoslavnyy-khramy-obshhey-parkovoy-zonoy.html |deadlink=no }}</ref>
Булачак мәчет өчен [[Үзәк Диния нәзарәте|Россия мөселманнарының Үзәк Диния нәзарәтендә]] сакланучы реликвия ― [[Мөхәммәд пәйгамбәр]] сакалыннан бер төк әзерләнгән булган.
2014 елның июлендә, [[Рамазан]] аенда, төп [[гөмбәз]] өстенә ярымай урнаштырылган <ref>{{Cite web |url=http://www.xn--80ab5asof.xn--p1ai/news/687/ |title=БФ «Урал». Строительство мечети продолжается |access-date=2022-05-30 |archive-date=2021-10-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211022143902/http://www.xn--80ab5asof.xn--p1ai/news/687/ |deadlink=no |accessdate=2022-12-25 |archivedate=2021-10-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20211022143902/http://www.xn--80ab5asof.xn--p1ai/news/687/ }}</ref>, ноябрь аенда аны бизәү эшләре тәмамланган.<ref>{{Cite web |url=http://proufu.ru/obcestvo/item/44300-raboty-po-vozvedeniyu-sobornoj-mecheti-v-ufe-prodolzhayutsya.html |title=Работы по возведению Соборной мечети в Уфе продолжаются |access-date=2015-01-22 |archive-date=2015-01-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150122212416/http://proufu.ru/obcestvo/item/44300-raboty-po-vozvedeniyu-sobornoj-mecheti-v-ufe-prodolzhayutsya.html |deadlink=no }}</ref>
2015 елның июлендә эчке эшләр һәм периферия эшләре алып барылган.<ref>{{Cite web |url=http://proufu.ru/news/novosti/society/kogda_v_ufe_postroyat_mechet_na_prospekte_salavata_yulaeva/ |title=Когда в Уфе достроят мечеть на проспекте Салавата Юлаева? |access-date=2015-07-27 |archive-date=2015-07-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150727032637/http://proufu.ru/news/novosti/society/kogda_v_ufe_postroyat_mechet_na_prospekte_salavata_yulaeva/ |deadlink=no }}</ref>
2016 елның апрелендә төбәк мөселманнары Диния нәзарәте пленумында Салават Юлаев проспектындагы Җәмигъ мәчетне [[Аллаһның 99 исеме|Аллаһның өченче исеме]] ― «[[Әр-Рахман]]» белән атау турында карар кабул ителә. Бу исем «мәрхәмәтле» дигәнне аңлата.<ref>{{Cite web |url=http://xn--80ab5asof.xn--p1ai/news/1017/ |title=«АР-РАХИМ». Строящаяся в Уфе Соборная мечеть получила имя |access-date=2016-07-06 |archive-date=2016-08-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160819180425/http://xn--80ab5asof.xn--p1ai/news/1017/ |deadlink=no |accessdate=2022-12-25 |archivedate=2016-08-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160819180425/http://xn--80ab5asof.xn--p1ai/news/1017/ }}</ref>
Дини комплексны ачу датасы, финанслау җитмәү һәм подрядчылар белән проблемалар чыгу сәбәпле, берничә тапкыр күчерелә. Даталарның берсе итеп 2015 ел ― ШОС-БРИКС саммитларын елы күрсәтелгән, аннары 2017 ел — БР Мөселманнарының Диния нәзарәте оешуга 100 ел тулу елы билгеләнгән булган. Киләсе дата итеп 2019 ел ― Башкортстан оештырылуга 100 ел тулу елы билгеләнгән <ref>{{Cite web |url=http://www.info-islam.ru/publ/stati/statji/bashkirskij_dolgostroj_peripetii_vozvedenija_sobornoj_mecheti_i_musulmanskogo_kvartala_v_ufe/5-1-0-41713 |title=Башкирский долгострой: перипетии возведения соборной мечети и мусульманского квартала в Уфе |access-date=2017-10-23 |archive-date=2017-10-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20171017211406/http://www.info-islam.ru/publ/stati/statji/bashkirskij_dolgostroj_peripetii_vozvedenija_sobornoj_mecheti_i_musulmanskogo_kvartala_v_ufe/5-1-0-41713 |deadlink=no |accessdate=2022-12-25 |archivedate=2017-10-17 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20171017211406/http://www.info-islam.ru/publ/stati/statji/bashkirskij_dolgostroj_peripetii_vozvedenija_sobornoj_mecheti_i_musulmanskogo_kvartala_v_ufe/5-1-0-41713 }}</ref>, әмма 2020 елда яңа дата итеп 2024 ел билгеләнүе турында мәгълүм булган.<ref>{{Cite web|url=https://realnoevremya.ru/articles/164654-v-ufe-sobornuyu-mechet-ar-rahim-dostroyat-k-2024-godu|title=Соборную мечеть «Ар-Рахим» в Уфе достроят к 2024 году|publisher=realnoevremya.ru|lang=ru|accessdate=2020-01-31|archive-date=2020-01-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20200130132104/https://realnoevremya.ru/articles/164654-v-ufe-sobornuyu-mechet-ar-rahim-dostroyat-k-2024-godu|deadlink=no|archivedate=2020-01-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200130132104/https://realnoevremya.ru/articles/164654-v-ufe-sobornuyu-mechet-ar-rahim-dostroyat-k-2024-godu}}</ref>
[[Радий Хәбиров]] 2022 елның 22 декабрендә узган зур интервьюсында җәмигъ мәчете төзелешенең тәмамланачагын белдергән:
{{Өземтә башы}}
Буш сүз булмасын өчен аңлатып үтәм: бу объектта эшләрне бетерү өчен 2-4 миллиард сум кирәк. Бу бюджеттан тыш акча булырга тиеш. Мин хәлгә аек акыл белән карыйм, шуңа киләсе өч елда төзелешкә акча бүлмибез дип әйтә алам. Хәзер без хәрбиләргә һәм аларның гаиләләренә, икътисадка булышу турында уйлыйбыз. Киләчәктә эшләвемне дәвам итсәм, төзелеш өчен акча табарбыз <ref>''Ляйсан Закирова.'' [https://www.bashinform.ru/news/interview22/2022-12-22/na-zavershenie-stroitelstva-mecheti-ar-rahim-v-ufe-potrebuetsya-do-4-mlrd-rubley-3083266 На завершение строительства мечети «Ар-Рахим» в Уфе потребуется до 4 млрд рублей.] ИА «Башинформ», 22.12.2022</ref>
{{Өземтә азагы}}
[[2023 ел]]ның [[13 март]]ында көчле җил төзелә торган мәчетнең иске гөмбәзен куптарган булган ― ул инженерлык хатасы нәтиҗәсендә җимерелгән. [[18 август]]та төзелүче мәчетнең бер манарасына кран ярдәмендә яңа гөмбәз урнаштырылган.
<ref>''Ләйсән Закирова.'' [https://tatar-inform.tatar/news/ufanyn-ar-raxim-amig-macete-manarasyna-yana-gombaz-kuidylar-5875145 Өфөләге «Әр-Рәхим» мәсете манараһына яңы көмбәҙ ҡуйылды.] [[Башинформ]] МА, 18.08.2023{{ref-ba}}</ref>
2024 елның [[Ураза бәйрәме]]ндә мәчеттә тикшеренү һәм юридик эшләр тәмамланган, проект-смета документациясен тулы күләмдә торгызырга мөмкин булган, һәм ул экспертиза узган<ref>[https://t.me/podslushanorb/12554 На мечети Ар-Рахим завершились исследовательские и юридические работы.] t.me/podslushanorb</ref>.
2024 елның июнь аенда [[манара]]лар төзелешен тәмамлау өчен грек мәрмәреннән эшләнгән әйберләр китерелгән<ref>''[[Ләйлә Аралбаева|Лейла Аралбаева.]]'' [https://www.bashinform.ru/news/social/2024-06-03/v-ufe-v-mechet-ar-rahim-dostavili-pervuyu-partiyu-grecheskogo-mramora-dlya-minaretov-3796907В Уфе в мечеть Ар-Рахим доставили первую партию греческого мрамора для минаретов.] [[Башинформ]], 3.06.2024</ref>.
[[2024 ел]]ның [[10 июль|10 июленә]] төзүчеләр мәчетнең барлык дүрт [[манара]]сын да эшләп бетергәннәр, алар Грециядән китерелгән мәрмәр белән тышланган, мозаика монтажланган. Шулай ук түбәнең өч дәрәҗәсен монтажлау тәмамланган һәм [[гөмбәз]] буенча эшләр төгәлләнгән диярлек. Быел витражлар һәм пыялалар урнаштыруны, мәчет тирәли стилабат һәм фасадны тышлауны төгәлләү күзаллана<ref>''Азат Гиззатуллин.'' [https://www.bashinform.ru/news/social/2025-07-10/radiy-habirov-otsenil-hod-montazhnyh-i-otdelochnyh-rabot-v-mecheti-ar-rahim-4309687 Радий Хабиров оценил ход монтажных и отделочных работ в мечети «Ар-Рахим».] Башинформ, 10.06.2025</ref>.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
{{Россия җәмигъ мәчетләре}}
[[Төркем:Уфа мәчетләре]]
0mdrnr4hw6c8l1kjalv9yeny7qauz70
Радик Гәрәев
0
205859
5839660
4219693
2026-05-05T18:40:32Z
~2026-20951-15
60255
5839660
wikitext
text/x-wiki
{{Музыкант
|Исем = Радик Гәрәев
|Имза =
|Фото =
|Рәсем асты язуы =
|Фон = solo_singer
|Тугандагы исеме =
|Тулы исеме = Радик Гәрәев
|Туган көне = 23.03.1956
|Туу урыны = [[СССР]], [[РСФСР]], [[БАССР]], [[Яңавыл районы]], {{Туу җире|Яңавыл|Яңавыл районында}}
|Үлү көне = 29.10.1996
|Үлү урыны = [[РФ]], [[БР]], {{үлем җире|Уфа |Уфада}}
|Еллар = 1981―1996
|Дәүләт = {{байрак|СССР}} [[СССР]] <br/>{{байрак|Россия}} [[РФ]]
|Һөнәрләр = [[җырчы]]
|Моң = баритон
|Кораллар =
|Жанрлар = эстрада
|Псевдонимнар =
|Коллективлар =
|Хезмәттәшлек =
|Лейбллар =
|Бүләкләр =
|Сайт =
}}
{{Фш|Гәрәев}}
'''Радик Гәрәев''' — Башкортстанда яшәп иҗат иткән күренекле татар эстрада һәм опера җырчысы (''баритон''). БАССРның һәм РСФСРның халык артисты (1983, 1988). [[Башкортстан дәүләт опера һәм балет театры|Опера һәм балет театры]] директоры (1990―1994).
== Тәрҗемәи хәле ==
1956 елның 23 мартында [[Яңавыл]]да туган. Музыкаль сәләте бала чагында ук күренә башлый. Өйләрендә һәрвакыт музыка яңгырый: әти—әнисе, бертуганнары популяр совет җырларын, башкорт, татар, рус халык җырларын җырлыйлар. Радик көйне эләктереп ала, телдән телгә җиңел күчә, хәтта милли башкару алымын — ике тавышлы бугаз җырлавын да үзләштерә ([[Уралым|«Урал»ны]] башкарганда кулланган)<ref name=":0">[https://yanaulmuseum.bash.muzkult.ru/zz/ Гареев Радик Арсланович (1956-1996). Земляки - знаменитости.]{{Deadlink|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Янаульский историко – краеведческий музей {{ref-ru}}</ref>
3нче урта мәктәптә укыган, унбиш яшендә музыка училищесына, аннары Заһир Исмәгыйлов исемендәге [[Уфа дәүләт сәнгать институты]]ның вокал факультетына укырга кергән<ref name=":0" />.
1978 елда Г. Әлмөхәммәтов исемендәге республика конкурсында 1нче урынны яулаган. 1980 елда, [[Сочи]]да Бөтенроссия совет җыры конкурсында лауреат исемен һәм 2нче урынны, 1981 елда [[Днепропетровск]]ида узган Бөтенсоюз конкурсында яңадан лауреат исемен һәм 2нче урынны алган<ref name=":0" />.
Матур тавышы, сәхнә кыяфәте, эшкә сәләте игътибарны җәлеп иткән, 1980 елда 2нче курс студенты Радик Гәрәев [[Башкортстан дәүләт опера һәм балет театры|Башкорт дәүләт опера һәм балет театры]]на солист булып эшкә чакырыла. И. Кальманның «Королева Чардаш» опереттасында Эдвин партиясе белән дебют ясый<ref name=":0" />. 1983 елда Радик Гәрәев [[Сочи]]да 40 ил вәкиле катнашкан халыкара сәяси җыр фестивалендә Гран-при яулаган<ref name=":0" />
Җырчы академик җырлауны, халык җырларын һәм эстрада көйләрен башкару манерасын бертигез дәрәҗәдә яхшы белгән. Концерт репертуарына чит ил, рус һәм милли классика әсәрләре, рус һәм башкорт халык җырлары, хәзерге авторларның эстрада җырлары кергән. Аның опера репертуарында Онегин («Евгений Онегин» [[Петр Чайковский|Чайковский]]), Жермон («Травиата» [[Верди]]), Фигаро («Севилья чәчтарашы» [[Россини]]), Аксәсән («Урал илчеләре» [[Заһир Исмәгыйлев]]), Моралес («Кармен» [[Жорж Бизе|Бизе]]) партияләре булган. Радик Гәрәев зур концерт эшчәнлеге алып бара: тугандаш республикаларда «БАССР мәдәнияте декадалары»нда һәм көннәрендә, шулай ук чит илләрдә: [[Франция]], [[Италия]], [[Финляндия]], [[Төркия]], [[АКШ|Америка]], [[Германия]], [[Африка]] һәм [[Якын Көнчыгыш]] илләрендә җырлаган. [[Мәскәү]]дә Союзлар Йортының Колонналы залында, Үзәк телевидениедә дәрәҗәле концертларда чыгыш ясаган, «Мәскәү көзе», «Ленинград язы», «Май йолдызлары», «Кырымның бәрхет сезоны» фестивальләрендә, «Товарищ кино» кино бәйрәмнәрендә даими катнашкан<ref name=":0" />.
1987―1990 елларда [[Башкорт дәүләт филармониясе]]ндә эшләгән<ref name=":0" />.
1990 елның маеннан [[Башкортстан дәүләт опера һәм балет театры|Башкорт дәүләт опера һәм балет театры]] җитәкчесе, бер үк вакытта опера солисты да була. Аның җитәкчелегендә «Уфада Шаляпин кичәләре», «Рудольф Нуриев истәлегенә балет сәнгате фестивале», «Ирина Архипова тәкъдим итә» фестивальләре туган. Нәкъ шул елларда Башкорт театрында хореография даһие {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Юрий Григорович|Юрий Григорович|d|Q2622333}} иҗат иткән<ref name=":0" />
1996 елның 29 октябрендә фаҗигале төстә вафат булган.
{{цитата|автор={{Тәрҗемә ителмәгән 5|Александра Пахмутова|Александра Пахмутова|d|Q260885}}, композитор, [[СССР халык артисты]]|Гәрәевнең йомшак, обертоннарга бай баритоны, яхшы вокаль культурасы, тумыштан сыгылмалылыгы, сәхнәдә үзен лаеклы тота белүе искиткеч. Аңа сүзгә сакчыл караш, шигъри фикернең барлык төсмерләрен тапшырырга омтылу хас; башкаруның ихласлыгы әсәрләрнең образлы асылына тирәнтен үтеп керү белән бергә кушыла<ref name=":0" />}}
==Мактаулы исемнәре һәм бүләкләүләре==
БАССРның һәм РСФСРның халык артисты (1983, 1988). Бөтенрусия (1980), бөтенсоюз (1981) конкурслары лауреаты, «Кызыл канәфер» 8 нче халыкара фестивалендә (Сочи, 1983) «Гран-при» яулый.
== Гаиләсе ==
Улы Эльнар Гәрәев (1986―2022), [[Уфа сәнгать училищесы]]ның концерт залы мөдире, администратор һәм укытучы, дүрт бала атасы. 2022 елның 30 ноябрендә инфаркттан вафат. <ref>''[[Ләйлә Аралбаева]].'' [https://bash.bashinform.ru/news/culture/2022-12-01/f-l-tanyl-an-yyrsy-radik-g-r-evty-36-y-shlek-uly-apyl-vafat-bul-an-3053887 Өфөлә танылған йырсы Радик Гәрәевтың 36 йәшлек улы ҡапыл вафат булған.] «Башинформ» МА, 1.12.2022{{ref-ba}}</ref>
== Хәтер ==
* 2012 елдан [[Яңавыл]] шәһәрендә Радик Гәрәев исемендәге республика конкурсы уздырыла<ref>''Альмира Давлетбаева.'' [https://bash.bashinform.ru/news/culture/2024-03-12/respublikala-radik-g-r-ev-isemend-ge-yyrsylar-konkursy-oyoshtorola-3678434 Республикала Радик Гәрәев исемендәге йырсылар конкурсы ойошторола.] [[Башинформ]] МА, 12.03.2024</ref>
* 2016 елда Яңавылда һәйкәл ачылган (авторы — скульптор Халит Галиуллин).
* [[Уфа]]да җырчы яшәгән йорт диварына истәлек тактасы куелган.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [https://yanaulmuseum.bash.muzkult.ru/zz/ Гареев Радик Арсланович (1956-1996). Земляки - знаменитости.]{{Deadlink|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Янаульский историко – краеведческий музей {{ref-ru}}
* [http://ktrb.ru/tat/news/kyltyra-i-iskysstvo/3259.html Җырчыларның кече Мәккәсе]
* [http://millat.tatarile.org/tt/node/5004 Татар энциклопедиясе. Казан, 2010.]{{Deadlink|date=August 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} ''Ф.Ш.Салитова.''
* [http://tat.tatar-inform.ru/news/2011/03/23/64561/?print=Y Уфада күренекле татар җырчысы Радик Гәрәевне искә алалар]{{Deadlink|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
{{DEFAULTSORT:Гәрәев, Радик}}
[[Төркем:Татар җырчылары]]
[[Төркем:БАССР халык артистлары]]
[[Төркем:РСФСР халык артистлары]]
[[Төркем:Рим Хәсәнов җырларын башкаручылар]]
[[Төркем:Уфа сәнгать институтын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Уфа сәнгать училищесын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Баритоннар]]
qocvdd0bzrkq5ygraumcz7emvw037t5
Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясе
0
209797
5839767
5802795
2026-05-06T05:58:17Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839767
wikitext
text/x-wiki
{{ҮК}}
'''Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия Халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте университеты''' ({{lang-ru|Российская академия народного хозяйства и государственной службы при Президенте Российской Федерации}}) — социаль-икътисади һәм гуманитар юнәлештәге белгечләрне әзерләү белән шөгыльләнүче Россия югары уку йорты.
2010 елда Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы халык хуҗалыгы Академиясе һәм Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия дәүләт хезмәте академиясе берләшүе, шулай ук башка федераль дәүләт белем бирү учреждениеләрен кушу юлы белән нигез салына.
2024 елның апрель аенда 47 филиал, шулай ук 12 институт, 10 белем бирү үзәге һәм 65 фәнни үзәк эшли иде<ref>{{Cite web|url=https://www.ng.ru/education/2024-04-16/100_162209042024.html|title=Крупнейшие вузы России: анализируем востребованность российских университетов / Образование / Независимая газета|website=www.ng.ru|access-date=2024-10-25}}</ref>.
==Белем бирү==
Мәгариф һәм фән министрлыгы мониторингы мәгълүматлары буенча, Академиядә төп вузларда 17 412 студент һәм филиалларны да исәпкә алып, 96 000 артык суммар студент белем алган. Баш вузда көндезге укуны 12 243 студент узды. Студентларның яртысыннан күбрәге көндезге-читтән торып яисә читтән торып 56 000 студент белем ала. Президент академиясендә ел саен Россиядә икътисад өлкәсендә ел саен үткәрелә торган иң зур фәнни вакыйгаларның берсе — «Гайдар форумы»н үткәрелә.
Академия ел саен укучылар, аспирантлар һәм яшь галимнәр өчен Халыкара җәйге мәктәп үткәрә.
== Шәхесләр ==
{{seealso|ru:Институт красной профессуры|ru:Высшая партийная школа при ЦК КПСС}}
=== Җитәкчеләр/Ректорлар ===
'''Кызыл профессура институты'''
* 1921—1931 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Михаил Покровский||ru|Покровский, Михаил Николаевич}}
* 1932—1938 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Павел Юдин||ru|Юдин, Павел Фёдорович}}
'''СБКФ ҮК каршындагы Югары фирка мәктәбе'''
* 1938—1977 ― ????
'''ССРБ Министрлар Советы каршындагы халык хуҗалыгы академиясе'''
* 1977—1980 — [[Николай Мельников]]{{sfn|Ратькина|1986|с=199}}
* 1981—1986 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Евгений Сергеев||ru|Сергеев, Евгений Михайлович}}
* 1986—1989 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Евгений Смирницкий||ru|Смирницкий, Евгений Константинович}}<ref>{{Cite web|url=https://executive.ranepa.ru/news/abel-aganbegjan-rektor-anh-1989-2002-vospominanija-ob-akademii-o-vremeni-i-o-gaidare|title=Абел Аганбегян, Ректор АНХ (1989–2002): Воспоминания об Академии, о времени и о Гайдаре|publisher=executive.ranepa.ru|access-date=2016-08-19|archive-date=2021-08-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20210825095543/https://executive.ranepa.ru/news/abel-aganbegjan-rektor-anh-1989-2002-vospominanija-ob-akademii-o-vremeni-i-o-gaidare|url-status=live|accessdate=2025-10-31|archivedate=2021-08-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210825095543/https://executive.ranepa.ru/news/abel-aganbegjan-rektor-anh-1989-2002-vospominanija-ob-akademii-o-vremeni-i-o-gaidare}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://blog.business-analyst.info/2011/09/11/niiorgprom-pervii-direktor/|title=НИИОргпром: первый директор|date=2011-09-11|publisher=Мастерская бизнес-анализа|access-date=2016-08-19|archive-date=2016-08-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20160820004057/https://blog.business-analyst.info/2011/09/11/niiorgprom-pervii-direktor/|url-status=live}}</ref>
* 1989—1992 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Абел Аганбегян||ru|Аганбегян, Абел Гезевич}}{{sfn|БЭС|2002|с=}}
'''Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы халык хуҗалыгы академиясе'''
* 1992—2002 — Абел Аганбегян
* 2002—2010 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Владимир Мау||ru|Мау, Владимир Александрович}}
'''Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия Халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте университеты'''
* 2010—2023 — Владимир Мау
* 2023—{{CURRENTYEAR}} — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Алексей Комиссаров||ru|Комиссаров, Алексей Геннадиевич}}
=== Укытучылар ===
{{seealso|Төркем:Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия Халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясе укытучылары}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q2822458. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p108/Q2822458/p580:башлау,p108/Q2822458/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p69,p106,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! әлма-матер
! һөнәр төре
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
|
|
| ''[[:d:Q4401166|Mikhail Rutkevich]]''
| 1917-10-02
| [[Киев]]
| ''[[:d:Q4483619|Faculty of Physics of the Taras Shevchenko National University of Kyiv]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
|
| 2009-07-16
|-
|
|
| ''[[:d:Q60695133|Астахов, Александр Семёнович]]''
| 1926-07-13
| [[Ростов-на-Дону]]
| ''[[:d:Q1961160|Мәскәү дәүләт таучылык университеты]]''
| [[галим]]
|
| 2012-07-21
|-
|
|
| ''[[:d:Q4458584|Yury Tikhomirov]]''
| 1931-07-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q3890936|МДУның юридик факультеты]]''<br/>''[[:d:Q4201486|РФА дәүләт һәм хокук институты]]''
| [[галим]]<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[:commons:Category:Yury Tikhomirov|Yury Tikhomirov]]
| 2025-11-17
|-
|
|
| ''[[:d:Q318430|Abel Aganbegyan]]''
| 1932-10-08
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q2004114|Г. В. Плеханов исемендәге Россия икътисад университеты]]''<br/>''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[:commons:Category:Abel Aganbegyan|Abel Aganbegyan]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q22045790|Sandzhi Koteev]]''
| 1933-04-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
| 2025-09-16
|-
|
|
| ''[[:d:Q109884720|Ростислав Леонидович Ковалевский]]''
| 1936-01-06
| ''[[:d:Q2472971|Krasne]]''
| ''[[:d:Q9397809|Zhytomyr Ivan Franko State University]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
| 2020-12-25
|-
|
|
| ''[[:d:Q24925000|Valery Kushlin]]''
| 1936-07-01
|
| ''[[:d:Q4123106|Идел дәүләт су транспорты университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4516801|Valery Chichkanov]]''
| 1937-07-25
| [[Верхотурье шәһәр бүлгесе]]
| [[Урал дәүләт тау университеты|Урал дәүләт тау эше университеты]]<br/>''[[:d:Q1851014|Урал дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| [[:commons:Category:Valery Chichkanov|Valery Chichkanov]]
| 2023-09-18
|-
|
|
| ''[[:d:Q4427092|Andrey Sokolov]]''
| 1941-02-01
| [[Юрьев-Польский]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| [[галим]]
|
| 2015-09-11
|-
|
|
| ''[[:d:Q18428036|Afrand Dashdamirov]]''
| 1942-03-12
| [[Бакы]]
| [[Бакы дәүләт университеты]]
| [[галим]]
|
| 2015-04-07
|-
|
|
| ''[[:d:Q15063892|Galina Avanesova]]''
| 1943-11-18
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q3064305|МДУның фәлсәфә факультеты]]''
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55168646|Âkov Andreevič Plâjs]]''
| 1944-02-16
| [[Костанай өлкәсе|Куштанай өлкәсе]]
| [[Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15075259|Vladimir Sulitskiy]]''
| 1944-04-06
| [[Пермь]]
|
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>[[математик]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109488456|Деркач, Анатолий Алексеевич]]''
| 1944-08-07
| [[Киев өлкәсе]]
| ''[[:d:Q4267928|University of Luhansk]]''
|
|
| 2020-06-07
|-
|
|
| ''[[:d:Q4495437|Aleksandr Khandruev]]''
| 1945-08-23
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4173373|Vadim Yevseyev]]''
| 1946-03-12
|
| ''[[:d:Q1751487|Көньяк Россия дәүләт техника университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q78195882|Lidia A. Nudnenko]]''
| 1947-03-30<br/>1947
| ''[[:d:Q201979|Talmenka]]''
| ''[[:d:Q742494|Томск дәүләт университеты]]''
| [[хокук белгече]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16668997|Aleksandr Kurennoy]]''
| 1947-05-26
| [[Клинцы]]
| ''[[:d:Q3890936|МДУның юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97315925|Aleksandr Nagorny]]''
| 1947-12-06
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1054816|Мәскәү дәүләт лингвистика университеты]]''
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
|
| 2020-04-16
|-
|
|
| ''[[:d:Q60695079|Солдатов, Сергей Александрович]]''
| 1948-04-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q3890936|МДУның юридик факультеты]]''
| [[галим]]
|
| 2003-10-17
|-
|
|
| ''[[:d:Q24010743|Анцупов, Анатолий Яковлевич]]''
| 1949-07-09
|
| ''[[:d:Q1751487|Көньяк Россия дәүләт техника университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q50843002|Viktor Vasilevitsj Voronov]]''
| 1950-12-09
| [[Чита]]
| [[Иркутск илкүләм тикшеренү техник университеты]]
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21133465|Шарков, Феликс Изосимович]]''
| 1951-07-20
| [[Карабаш (Мария Посады районы)]]
| [[И. Н. Ульянов исемендәге Чуаш дәүләт университеты]]
| [[галим]]
|
|
|-
| 2015
| 2021
| ''[[:d:Q16145734|Sergei Scherbov]]''
| 1952
|
| ''[[:d:Q1719898|Мәскәү авиация институты]]''
| ''[[:d:Q12360779|демограф]]''
|
|
|-
|
|
| [[Елена Зарецкая]]
| 1952-04-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>[[профессор]]
|
| 2024-03-30
|-
|
|
| ''[[:d:Q15088636|Vladimir Razuvayev]]''
| 1952-09-18
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| [[Россия халыклар дуслыгы университеты]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q108885758|Sergei Zuev]]''
| 1954-04-25
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q61750959|Military Institute of Foreign Languages]]''<br/>''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4420604|Yury Sinyagin]]''
| 1954-06-22
| [[Сембер]]
| [[И. Н. Ульянов исемендәге Сембер дәүләт педагогия университеты|Илья Николаевич Ульянов исемендәге Сембер дәүләт педагогия университеты]]
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15074621|Sergej Mjasojedov]]''
| 1954-10-01
| [[Мәскәү]]
| [[Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты]]
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97209072|Irina Lwowna Timonina]]''
| 1955-05-24
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| ''[[:d:Q15991218|Япония белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q112989347|Залужный, Александр Гаврилович]]''
| 1956-06-05
| [[Жовти Воды|Жовти-Воды]]
| ''[[:d:Q4166273|Donetsk High Military Political School of Engineering and Communication Forces]]''<br/>''[[:d:Q4201806|Hryhoriy Skovoroda Institute of Philosophy of the National Academy of Sciences of Ukraine]]''<br/>''[[:d:Q4113278|Александр һәм Николай Григорьевич Столетовлар исемендәге Владимир дәүләт университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q58914999|Veniamin Kaganov]]''
| 1958-04-23
| ''[[:d:Q7280758|Derevyannoye]]''
| ''[[:d:Q4361461|Петрозаводск дәүләт университеты]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15204746|Aleksandr Agadzhanyan]]''
| 1958-05-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4285526|Владимир Мау]]''
| 1959-12-29
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2004114|Г. В. Плеханов исемендәге Россия икътисад университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| [[:commons:Category:Vladimir Mau|Vladimir Mau]]
|
|-
| 2002
|
| [[Ольга Васильева]]
| 1960-01-13
| [[Бөгелмә]]
| ''[[:d:Q4304098|Мәскәү дәүләт мәдәният институты]]''<br/>''[[:d:Q5279909|Россия Федерациясе Чит ил эшләре министрлыгының Дипломатия академиясе]]''<br/>''[[:d:Q4304073|М.А. Шолохов ис. Мәскәү дәүләт гуманитар университеты]]''<br/>''[[:d:Q4201714|РФА Россия тарихы институты]]''
| ''[[:d:Q83307|министр]]''<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[:commons:Category:Olga Vasilyeva|Olga Vasilyeva]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q112805766|Наталья Александровна Кривова]]''
| 1961-01-27
|
|
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q71782085|Ibragim Fargiyev]]''
| 1962
| ''[[:d:Q4077181|Bamut]]''
| [[Мәскәү дәүләт юридик университеты]]<br/>''[[:d:Q4114529|ССРБ Саклану министрлыгының хәрби институты]]''
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''<br/>''[[:d:Q462390|доцент]]''
| [[:commons:Category:Ibragim Fargiyev|Ibragim Fargiyev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4480363|Sergey Fabrichny]]''
| 1962-01-10
| ''[[:d:Q2628154|Starobesheve Raion]]''
| [[Мәскәү дәүләт юридик университеты]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[:commons:Category:Sergey Fabrichny|Sergey Fabrichny]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q121849543|Svetlana Eremeeva]]''
| 1963
|
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q19829999|культуролог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4077291|Կոնստանտին Բանդուրովսկի]]''
| 1964
| [[Луганск]]
| [[Россия дәүләт гуманитар университеты]]
| [[шагыйрь]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60975133|Блинов, Владимир Игоревич]]''
| 1964-12-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1778321|Мәскәү дәүләт педагогика университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
| 2014-03
|
| ''[[:d:Q4491169|Yuliya Florinskaya]]''
| 1965
|
| ''[[:d:Q1965825|МДУның география факультеты]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q12360779|демограф]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908834|Michail Olegovitsj Sjachov]]''
| 1965-05-31
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q3151770|Д. И. Менделеев исемендәге Россия химия-технология университеты]]''
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4400088|Elena Rumyantseva]]''
| 1966-10-07
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4530468|Мәскәү дәүләт университетының икътисад факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q116234703|Oleg V. Aurov]]''
| 1966-10-08
| [[Обнинск]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q3332711|медиевист]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q104524412|Igorʹ Vladislavovich Ponkin]]''
| 1969-03-18
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q2376759|Россия дәүләт хезмәте академиясе]]''<br/>''[[:d:Q4351538|Пирем хәрби ракета гаскәрләре институты]]''
| [[хокук белгече]]
| [[:commons:Category:Igor Ponkin|Igor Ponkin]]
|
|-
| 2012
|
| ''[[:d:Q136290852|Konstantin Kazenin]]''
| 1971-06-23
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q12360779|демограф]]''<br/>''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>''[[:d:Q116234171|Caucasologist]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
| 2025-12-30
|-
|
|
| ''[[:d:Q4245114|Olga Kuznetsova]]''
| 1972-12-26
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1965825|МДУның география факультеты]]''<br/>''[[:d:Q4217699|Кафедра сацыяльна-эканамічнай геаграфіі замежных краін]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15686434|Andreĭ Rossomakhin]]''
| 1973-04-02
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q214341|Амстердам университеты]]''<br/>''[[:d:Q929378|Санкт-Петербургтагы Европа университеты]]''
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''<br/>''[[:d:Q58968|интеллектуал]]''<br/>''[[:d:Q15980158|язучы-документалист]]''<br/>''[[:d:Q2516866|нәшир]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q33176607|мәгърифәтче]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q11814411|documentarian]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16272019|Sergey Alekseyev]]''
| 1973-05-29
| [[Мәскәү]]
| [[Мәскәү дәүләт юридик университеты]]<br/>''[[:d:Q4304076|Мәскәү дәүләт индустрия университеты]]''
| [[галим]]
| [[:commons:Category:Sergej Alekseev (jurist)|Sergej Alekseev (jurist)]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q107555904|Tanshina, Natalya Petrovna]]''
| 1974-07-04<br/>1974
| [[Коломна]]
| ''[[:d:Q4304085|Дәүләт социаль-гуманитар университеты]]''<br/>''[[:d:Q1778321|Мәскәү дәүләт педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4203533|Aleksey Isayev]]''
| 1974-08-15
| [[Ташкент]]
| ''[[:d:Q56837|«МИФИ» төш илкүләм тикшеренү университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1493121|хәрби тарих белгече]]''
| [[:commons:Category:Alexey Isaev (historian)|Alexey Isaev (historian)]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56886003|Alexei Kassian]]''
| 1976-02-29
| [[Мәскәү]]
| [[Россия дәүләт гуманитар университеты]]
| [[галим]]
|
|
|-
| 2018-05-28
|
| ''[[:d:Q50248216|Nikolai Litvinov]]''
| 1976-09-07
| ''[[:d:Q4154278|Dalniye Zelentsy]]''
| ''[[:d:Q1719898|Мәскәү авиация институты]]''<br/>''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q41546637|викимедиачы]]''<br/>''[[:d:Q23038345|википедияче]]''
| [[:commons:Category:Nikolai Litvinov (wikimedian)|Nikolai Litvinov (wikimedian)]]
|
|-
| 2013
| 2022
| [[Екатерина Шульман]]
| 1978-08-19
| [[Тула]]
| ''[[:d:Q2376759|Россия дәүләт хезмәте академиясе]]''<br/>''[[:d:Q5537326|George Brown Polytechnic]]''
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| [[:commons:Category:Ekaterina Schulmann|Ekaterina Schulmann]]
|
|-
| 2015-09-01
|
| ''[[:d:Q112563215|Richard Connolly]]''
| 1979
|
|
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
| 2016
| 2022
| ''[[:d:Q125689503|Ksenia Luchenko]]''
| 1979-06-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4480746|МДУның журналистика факультеты]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''
| [[:commons:Category:Xenia Luchenko|Xenia Luchenko]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q20819745|Mikhail Nemtsev]]''
| 1980-02-28
| [[Бийск]]
| ''[[:d:Q779992|Алтай дәүләт педагогика университеты]]''<br/>''[[:d:Q1637997|Новосибирск дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q757391|Central European University]]''<br/>''[[:d:Q4201572|РФА СБ математика институты]]''
| [[шагыйрь]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102738459|Viktor Vakhstayn]]''
| 1981-01-23
| [[Пенза]]
| ''[[:d:Q2324493|Виссарион Григорьевич Белинский исемендәге Пенза педагогика институты]]''<br/>''[[:d:Q4303876|Moscow School of Social and Economic Sciences]]''<br/>''[[:d:Q230899|Манчестер университеты]]''<br/>[[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| [[:commons:Category:Viktor Vakhstayn|Viktor Vakhstayn]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4154699|Anna Danilova]]''
| 1981-11-24
| [[Мәскәү]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q33231|фотограф]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>[[укытучы]]
|
|
|-
| 2016-01-01
|
| ''[[:d:Q55654255|Vladimir Nazarov]]''
| 1982-12-23
| [[Мәскәү]]
|
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909514|Dmitry Uzlaner]]''
| 1984-01-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q3064305|МДУның фәлсәфә факультеты]]''
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''
| [[:commons:Category:Dmitry Uzlaner|Dmitry Uzlaner]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q136651561|Nikita Pivovarov]]''
| 1986-01-22
|
|
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16929631|Siranush Petikyan]]''
| 1986-06-02
| ''[[:d:Q39565|Gavar]]''
| ''[[:d:Q492766|Николай Иванович Лобачевский исемендәге Түбән Новгород дәүләт университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q124002453|Mikhail Shumilin]]''
| 1986-11-13
| [[Мәскәү]]
| [[Россия дәүләт гуманитар университеты]]
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65128484|Тимонин, Сергей Андреевич]]''
| 1987-07-15
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1965825|МДУның география факультеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
| 2013
|
| ''[[:d:Q44293680|Aleksandr Piperski]]''
| 1989-10-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q15143191|science communicator]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>[[Гыйльми хезмәткәр]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
| 2011
|
| ''[[:d:Q41798558|Alexandra Bozhechkova]]''
|
|
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|-
| 2016-06-01
| 2023-05-26
| ''[[:d:Q56458773|Sergey Parinov]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2013-09-01
| 2020-01-16
| ''[[:d:Q57005759|Christopher J Gerry]]''
|
|
| ''[[:d:Q1075104|Эссекс университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2013-11-01
|
| ''[[:d:Q57359155|Tatyana Kotova]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2019-03-26
|
| ''[[:d:Q57412689|Mikhail Rogov]]''
|
|
| ''[[:d:Q4201516|И. Е. Репин исемендәге Санкт-Петербург сынлы сәнгать, скульптура һәм архитектура институты]]''<br/>[[Россия дәүләт гуманитар университеты]]<br/>''[[:d:Q4304031|Мәскәү дәүләт автомобил-юл техника университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2021-09-01
|
| ''[[:d:Q57486992|Vladimir Osipov]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2015-08-10
|
| ''[[:d:Q58210227|Mikhail Alexandrov]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2014-09-01
|
| ''[[:d:Q64865014|Ekaterina Ilyushechkina]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65040144|Dmitry Maslov]]''
|
|
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2013-02-17
|
| ''[[:d:Q92343260|Evgeny A Demekhin]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2019-09-01
| 2020-03-01
| ''[[:d:Q95661215|Denis Davydov]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2016-05-26
|
| ''[[:d:Q96223760|Marianna Sachkova]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97976129|Peter Kaznacheev]]''
|
|
| ''[[:d:Q193727|Джон Һопкинс үниверситеты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q4138528|Гимназия № 1515]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|-
| 2013-09-02
| 2018-12-31
| ''[[:d:Q111281844|Mikhail Zhivlov]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q124363309|Daniil Aleksandrovich Burov]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q131927851|Dmitry Repin]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q132234338|Dmitry Katalevsky]]''
|
|
|
|
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
=== Тәмамлаучылар ===
{{seealso|Төркем:Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия Халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясен тәмамлаучылар}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P69 wd:Q2822458. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p69/Q2822458/p580:башлау,p69/Q2822458/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p106,p108,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! һөнәр төре
! эш урыны
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
|
|
| [[Алексей Насакин]]
| 1928-03-28
| ''[[:d:Q23957952|Теләтники]]''
|
| [[КамАЗ]]
|
| 2011-11-23
|-
|
|
| ''[[:d:Q108786528|Сахаров, Владимир Севастьянович]]''
| 1930-10-28
| [[Брянск]]
|
|
|
| 2022-02-19
|-
|
|
| ''[[:d:Q97163938|Ryszard Rafajłowicz]]''
| 1931-05-12
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q63313322|Leonard Vid]]''
| 1931-11-09
| [[Запорожье]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>[[галим]]<br/>''[[:d:Q15980158|язучы-документалист]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Мөхәммәт Сабиров]]
| 1932-03-29
| [[Кушнаренко районы|Кушнарин районы]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[инженер]]
|
|
| 2015-03-09
|-
|
| 1980
| ''[[:d:Q97746553|Мікалай Аляксеевіч Сташанкоў]]''
| 1934-03-15
| ''[[:d:Q4168986|Драгелі]]''
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4344058|Nikolay Aleksandrovitsj Panitsjev]]''
| 1934-08-03
| ''[[:d:Q675279|Drybin district]]''
| ''[[:d:Q1906857|инженер-механик]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q86606944|Шестаков, Альфред Евгеньевич]]''
| 1935-01-17
| [[Салехард]]
|
|
|
|
|-
|
| 1980
| ''[[:d:Q4492496|Anatolii Franchuk]]''
| 1935-09-08
| ''[[:d:Q4113153|Volodymyrivka]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[инженер]]
| ''[[:d:Q4426236|Council of Ministers of Autonomous Republic of Crimea (Ukraine)]]''<br/>[[Украинаның Югары Радасы]]
|
| 2021-07-07
|-
|
|
| ''[[:d:Q56309993|Логинов, Лев Николаевич]]''
| 1935-10-23
| [[Иланский|Илански]]
|
|
|
| 2014-10-06
|-
|
| 1981
| ''[[:d:Q55103867|Kerim Kerimov]]''
| 1935-11-07
| [[Фыстыглы]]
| [[инженер]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18045004|Valentin Ivanovitsj Dvoeretsjenskiy]]''
| 1936-01-07
| ''[[:d:Q16655141|Izberdeyevskiy Raion]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
| 2014-09-02
|-
|
| 1985
| [[Ринат Кудашев]]
| 1936-03-21
| [[Табанлыкүл (Бүздәк районы)|Табанлыкүл]]
| ''[[:d:Q811122|төзүче]]''
|
|
| 2024-11-09
|-
|
|
| ''[[:d:Q4297325|Viktor Mikhailov]]''
| 1936-04-01
| [[Куандык]]
| [[инженер]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
| [[:commons:Category:Victor Mikhailov|Victor Mikhailov]]
| 2023-11-30
|-
|
|
| ''[[:d:Q43559366|Aleksandr Maslov]]''
| 1936-05-07
| [[Сергиев Посад]]
| ''[[:d:Q1979607|финансист]]''
| ''[[:d:Q488981|Европа реконструкция һәм үсеш банкы]]''<br/>''[[:d:Q4304015|Moscow Narodny Bank]]''<br/>''[[:d:Q670084|Vnesheconombank]]''<br/>''[[:d:Q966148|ССРБ Дәүләт банкы]]''
|
| 2013
|-
|
|
| ''[[:d:Q4497489|Georgy Khizha]]''
| 1938-05-02
| [[Ашкабад]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
| 1988
| [[Гаяз Сәхәпов]]
| 1939-01-14
| [[Яңа Нәдер]]
|
| [[Татнефть]]<br/>[[Түбәнкаманефтехим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q71164264|Спицын Анатолий Тихонович]]''
| 1939-05-24
| [[Апшеронск]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
| 2019-07-12
|-
|
|
| ''[[:d:Q4336636|Viktor Orlov]]''
| 1940-03-23<br/>1940-03-22
| [[Черногорск]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Victor Orlov|Victor Orlov]]
| 2021-08-23
|-
|
|
| ''[[:d:Q16692683|Yury Rossikhin]]''
| 1940-12-15
| [[Красноярск крае]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
| 1993-01-17
|-
|
|
| ''[[:d:Q4244590|Gennady Kudryavtsev]]''
| 1941-10-09
| [[Спасск-Дальний]]
| [[инженер]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q96371169|Petr Matyashov]]''
| 1942-01-03
| ''[[:d:Q4462766|Трехстенки]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Petr Matyashov|Petr Matyashov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q25483992|Қалық Абдуллаұлы Абдуллаев]]''
| 1942-06-28
| [[Каскасу]]
| [[галим]]
|
|
| 2020-12-13
|-
|
|
| ''[[:d:Q15067260|Viktor Ivanov]]''
| 1943-01-17
| [[Болотное]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| ''[[:d:Q3151770|Д. И. Менделеев исемендәге Россия химия-технология университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97279782|Kazimierz Nowak]]''
| 1943-05-07
| [[Седльце|Чедлсе]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97343663|Ильясов, Сиражутдин Магомедович]]''
| 1943-12-05
| ''[[:d:Q6662994|Chitur]]''<br/>''[[:d:Q1438721|Laksky District]]''
|
|
|
| 2023-05-13
|-
|
|
| ''[[:d:Q47486719|Разумов, Владимир Владимирович]]''
| 1944-01-25
| [[Балакау]]
| [[эшкуар]]
|
|
| 2021-05-27
|-
|
| 1984
| ''[[:d:Q43315538|Jagmoer Ovezovitsj Ovezov]]''
| 1945
| [[Сәрдар (Төрекмәнстан)|Сәрдар]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60172267|Yuri Mischeryakov]]''
| 1945-01-01
| [[Агадыр]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q266569|рәссам-мультипликатор]]''
|
| [[:commons:Category:Yuri Mischeryakov|Yuri Mischeryakov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4075193|Aleksey Bazarov]]''
| 1945-10-12
| [[Новгород өлкәсе]]
|
|
|
| 2012-02-25
|-
|
|
| ''[[:d:Q97280605|Viktor Tiatin'kin]]''
| 1945-12-14
| [[Түбән Новгород]]
| [[инженер]]<br/>[[галим]]
|
| [[:commons:Category:Viktor Tyatinkin|Viktor Tyatinkin]]
|
|-
|
|
| [[Евгений Ипполитов]]
| 1946-06-03
| [[Сәмәрканд]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>[[эшкуар]]
|
|
| 2005-01-17
|-
|
|
| ''[[:d:Q40006426|Viktor Gnevko]]''
| 1946-12-30
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
| 2018-02-28
|-
|
|
| [[Валентин Друсинов]]
| 1947-04-05
| [[Брянск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Valentin Drisinov|Valentin Drisinov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q84314157|Tatsyana Holubeva]]''
| 1947-06-27
| [[Кричев|Крычау]]
| [[инженер]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q26243760|Aleksandr Zharkov]]''
| 1947-08-06
|
| [[галим]]
|
|
| 2016-07-20
|-
|
|
| ''[[:d:Q24678|Amangeldy Muraliyev]]''
| 1947-08-07
| ''[[:d:Q12830707|Kum-Arık]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97165298|Wiesław Słomka]]''
| 1947-08-14
| [[Радом]]
|
|
|
| 2019-02-25
|-
|
|
| ''[[:d:Q111419918|Косиков, Михаил Филиппович]]''
| 1947-10-30
| [[Рязань]]
|
|
|
|
|-
|
| 1992
| ''[[:d:Q16693499|Mykola Butko]]''
| 1947-11-07
| ''[[:d:Q4242555|Kruty]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4513533|Chernihiv Polytechnic National University]]''<br/>''[[:d:Q4513537|Chernihiv Radio Equipment Plant]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q105941942|Valery Sukhanov]]''
| 1947-11-28
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q190414|Профессор Николай Егорович Жуковский исемендәге Үзәк аерогидродинаминка институты]]''<br/>''[[:d:Q1719898|Мәскәү авиация институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q96172322|Vyacheslav Kiselev]]''
| 1948-06-03
| [[Ташкент]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Vyacheslav Kiselev|Vyacheslav Kiselev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12555300|Kamaltun Muchamedschanow]]''
| 1948-09-20
| ''[[:d:Q2550792|Katonkaragay District]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Валентина Савостьянова]]
| 1948-09-21
| [[Донецк]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
| 2026-04-07
|-
|
|
| ''[[:d:Q29883665|Vasily Tarasyuk]]''
| 1948-10-10
| ''[[:d:Q4266133|Lomachyntsi]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Vasily Tarasyuk|Vasily Tarasyuk]]
| 2017-05-06
|-
|
|
| ''[[:d:Q2995350|Nikolai Kharitonov]]''
| 1948-10-30
| ''[[:d:Q23837938|Rezino]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
| [[:commons:Category:Nikolay Kharitonov|Nikolay Kharitonov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q70252956|Sergey Opyonyshev]]''
| 1949-01-03
| ''[[:d:Q776191|Rodino, Rodinsky District, Altai Krai]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q110830157|Aleksandr Suvorov]]''
| 1949-02-23
| [[Гагарин (Смоленск өлкәсе)|Гагарин]]
|
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| [[Валентина Матвиенко]]
| 1949-04-07
| [[Шепетивка]]
| ''[[:d:Q4379628|провизор]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Valentina Matviyenko|Valentina Matviyenko]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q9367670|Uladzimir Adaszkevich]]''
| 1949-11-15
| [[Казловшчына (Ашмянский районы)|Казловшчына]]
| ''[[:d:Q1781198|агроном]]''<br/>''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q13031358|MaAZ]]''
|
|
|-
|
|
| [[Олег Ермилов]]
| 1949-12-12
| [[Уфа]]
| [[галим]]
| [[Россия дәүләт нефть һәм газ университеты|И. М. Губкин исемендә Россия дәүләт нефть һәм газ университеты]]
|
|
|-
|
|
| [[Рафаэль Юнысов]]
| 1950-02-02
| [[Мәлләтамак]]
| ''[[:d:Q2462658|менеджер]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4163341|Igor Dobayev]]''
| 1950-05-20
| ''[[:d:Q182902|Chita Oblast]]''
| [[галим]]
| ''[[:d:Q2065921|Көньяк федераль университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q91964869|Светлана Гвоздева]]''
| 1950-05-24
| [[Екатеринбург]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
| 1991
| ''[[:d:Q24954869|Эсенгул Касымович Омуралиев]]''
| 1950-09-14
| ''[[:d:Q20629371|Тон]]''
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
| 2018-02-25
|-
| 1989
| 1989
| ''[[:d:Q124818793|Ələkbər Qəmərli]]''
| 1950-12-12
| [[Нахчыван]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q105425483|arbitrator]]''<br/>''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
| ''[[:d:Q4294856|Ministry of Justice]]''
|
|
|-
|
| 1988
| ''[[:d:Q4209170|Sergey Kalashnikov]]''
| 1951-07-03
| [[Астана]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| ''[[:d:Q1467445|Новосибирск дәүләт техник университеты]]''<br/>''[[:d:Q1472245|Мәскәү дәүләт техника университеты]]''
| [[:commons:Category:Sergey Kalashnikov|Sergey Kalashnikov]]
|
|-
|
| 1999
| ''[[:d:Q754209|Anatoly Kvochur]]''
| 1952-04-16
| ''[[:d:Q4274639|Mazurivka]]''
| ''[[:d:Q105550321|military aviator]]''<br/>''[[:d:Q730242|очучы-сынаучы]]''<br/>[[офицер]]<br/>''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''
| ''[[:d:Q420843|Komsomolsk-on-Amur Aircraft Production Association]]''<br/>''[[:d:Q188508|Russian Aircraft Corporation MiG]]''<br/>''[[:d:Q282717|Gromov Flight Research Institute]]''
| [[:commons:Category:Anatoly Kvochur|Anatoly Kvochur]]
| 2024-04-15
|-
|
| 1996
| ''[[:d:Q4142300|Valery Golubev]]''
| 1952-06-14
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Valery Golubev|Valery Golubev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q448872|Valeri Tokarev]]''
| 1952-10-29
| ''[[:d:Q753201|Kapustin Yar]]''
| ''[[:d:Q2095549|очучы]]''<br/>[[Галәмче|космонавт]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Valery Tokarev|Valery Tokarev]]
|
|-
|
| 1995
| ''[[:d:Q4506042|Valentin Tsoy]]''
| 1952-11-29
| [[Җома]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q4315137|Национальный центр развития инновационных технологий]]''
| [[:commons:Category:Valentin Tsoi (economist)|Valentin Tsoi (economist)]]
| 2021-06-12
|-
|
|
| ''[[:d:Q31452821|Abdoujapar Tagaev]]''
| 1953-03-31
| ''[[:d:Q2556736|Ozgon District]]''
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
|
|
| 2017-01-12
|-
|
|
| ''[[:d:Q4204410|Yevgeny Istomin]]''
| 1953-07-23
| ''[[:d:Q1103108|Кабанск районы]]''
| [[укытучы]]
| ''[[:d:Q1628775|Санкт-Петербург дәүләт су коммуникацияләре университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60677612|Natalia Pilyus]]''
| 1953-10-10
| [[Лебедын]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Natalia Pilus|Natalia Pilus]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4443030|Mikhail Stolyarov]]''
| 1953-10-19
| [[Нәриман районы|Нариман районы]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 1995
| ''[[:d:Q60834993|Mikhail Ponomaryov]]''
| 1954-01-01
| ''[[:d:Q4429544|Sonsovka]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
|
| 2021-03-13
|-
|
|
| ''[[:d:Q116490461|Аляксандр Мікалаевіч Каўтуненка]]''
| 1954-02-08
| [[Иркутск]]
|
| ''[[:d:Q2628140|Беларус дәүләт техника университеты]]''
|
| 2015-04-20
|-
|
|
| ''[[:d:Q26776668|Sergey Bazhanov]]''
| 1954-08-23
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q806798|банкир]]''<br/>[[эшкуар]]<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт икътисад университеты]]<br/>''[[:d:Q4231615|Контактор (завод)]]''<br/>''[[:d:Q4201126|Incombank]]''
| [[:commons:Category:Sergey Bazhanov|Sergey Bazhanov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4265094|Vladimir Loginov]]''
| 1954-11-18
| [[Онега (шәһәр)|Онега]]
|
|
|
| 2016-10-17
|-
|
| 1991
| ''[[:d:Q3954606|Nikolay Shipil']]''
| 1955-02-25
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q1200975|Pulkovo Aviation Enterprise]]''<br/>[[Hawa transportı buyınça federal' agentlıq]]<br/>[[Аэрофлот]]<br/>''[[:d:Q727452|Rossiya]]''
| [[:commons:Category:Nikolai Shipil|Nikolai Shipil]]
|
|-
|
|
| [[Алексей Гордеев]]
| 1955-02-28
| [[Франкфурт-ам-Одер]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
| [[:commons:Category:Alexey Gordeyev|Alexey Gordeyev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q98497160|Yuriy Kurin]]''
| 1955-04-29
| [[Иркутск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Yuriy Kurin|Yuriy Kurin]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18278938|Fedot Tumusov]]''
| 1955-06-30
| ''[[:d:Q20628152|Yedyugeysky Rural Okrug]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Fedot Tumusov|Fedot Tumusov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q111794304|Aleksandr Pekarsh]]''
| 1955-06-30
| [[Кенәл]]
| ''[[:d:Q15895020|авиация инженеры]]''
| ''[[:d:Q420843|Komsomolsk-on-Amur Aircraft Production Association]]''
| [[:commons:Category:Aleksandr Pekarsh|Aleksandr Pekarsh]]
|
|-
|
| 1992
| ''[[:d:Q4126109|Valery Voskoboynikov]]''
| 1955-11-29
| [[Краснодар крае]]
| ''[[:d:Q15895020|авиация инженеры]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[ССРБ Югары Шурасы]]<br/>''[[:d:Q4146817|Goskomoboronprom Rossii]]''<br/>''[[:d:Q97197871|Ministry of defence industries of the Russian Federation]]''<br/>''[[:d:Q1961355|NPO Saturn]]''<br/>''[[:d:Q3442298|Росавиакосмос]]''<br/>''[[:d:Q4294632|Ministry of Industry and Energy of the Russian Federation]]''<br/>''[[:d:Q2028312|Россия Федерациясенең сәнәгать һәм сәүдә министрлыгы]]''
| [[:commons:Category:Valery Voskoboynikov|Valery Voskoboynikov]]
| 2011-02-07
|-
|
|
| ''[[:d:Q109490538|Виталий Николаевич Демидкин]]''
| 1956-01-23
| [[Коломна]]
|
| ''[[:d:Q294405|Alpha Group]]''
| [[:commons:Category:Vitaly Demidkin|Vitaly Demidkin]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q744157|Vyacheslav Nagovitsyn]]''
| 1956-03-02
| [[Глазов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Vyacheslav Nagovitsyn|Vyacheslav Nagovitsyn]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q91966370|Yuliya Peskovskaya]]''
| 1956-07-10
| [[Сызран]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Yuliya Peskovskaya|Yuliya Peskovskaya]]
|
|-
|
| 1997
| ''[[:d:Q4518244|Sergey Aleksandrovitsj Tsjoerkin]]''
| 1956-11-22
| [[Вологда]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4112013|Irina Virganskaya]]''
| 1957-01-06
| [[Ставрополь]]
| ''[[:d:Q1227195|political economist]]''<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''
|
| [[:commons:Category:Irina Virganskaya|Irina Virganskaya]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4083373|Andrey Belyaninov]]''
| 1957-07-14
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q806798|банкир]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
| [[:commons:Category:Andrey Belyaninov|Andrey Belyaninov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4233541|Maxim Korobov]]''
| 1957-12-03
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q137298646|Байкадамов, Наурызбай Сейткалиевич]]''
| 1958-01-17
| [[Махамбетов]]
|
|
|
|
|-
|
| 1991
| ''[[:d:Q4197243|Aleksey Ivonin]]''
| 1958-01-20
| [[Зуи (Зуевка районы)|Зуи]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4495792|Хардиков, Юрий Анатольевич]]''
| 1958-05-03
| ''[[:d:Q1799536|Melnikovo]]''
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55200038|Alasgar Tagiyev]]''
| 1958-07-01
| [[Бакы]]
| [[галим]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56308410|Владимир Уйба]]''
| 1958-10-04
| [[Омск]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
|
| [[:commons:Category:Vladimir Uyba|Vladimir Uyba]]
|
|-
|
| 2001
| ''[[:d:Q16646745|Boris Dubrovsky]]''
| 1958-11-22
| [[Магнитогорск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Boris Dubrovsky|Boris Dubrovsky]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q111669594|Юрий Клепиков]]''
| 1959-02-27
| [[Валуйки]]
|
|
|
|
|-
|
| 2007
| ''[[:d:Q55107197|Nina Chernyaeva]]''
| 1959-04-29
| ''[[:d:Q24565237|Podolkhovsky]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Nina Chernyaeva|Nina Chernyaeva]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4110582|Viktor Videneyev]]''
| 1959-12-15
| [[Ишембай]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4300285|Молдавер, Владимир Ильич]]''
| 1960-01-18
| [[Стародуб]]
| [[инженер]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4382568|Mikhail Prusak]]''
| 1960-02-23
| ''[[:d:Q4160644|Dzhurkiv]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
| [[:commons:Category:Mikhail Prusak|Mikhail Prusak]]
| 2025-08-26
|-
|
| 2007
| ''[[:d:Q28497406|Viktor Grib]]''
| 1960-04-11
| [[Жуков (шәһәр)]]
|
|
|
| 2017-04-09
|-
|
|
| ''[[:d:Q4059393|Әдһәм Акбулатов]]''
| 1960-06-18
| [[Красноярск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Edkham Akbulatov|Edkham Akbulatov]]
|
|-
|
| 2007
| [[Таһир Саматов]]
| 1960-07-01
| [[Казан]]
| [[мөфти]]<br/>''[[:d:Q27849290|экскаватор машинисты]]''<br/>''[[:d:Q2561741|crane driver]]''<br/>''[[:d:Q2775569|train driver]]''
| [[Хант-Манси автономияле округы мөселманнары Диния нәзарәте]]<br/>[[Россия мөселманнары Диния нәзарәте]]<br/>[[Үзәк диния нәзарәте]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18740988|Oleg Igorevitsj Orlov]]''
| 1960-07-02
| [[Житомир]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q2055046|физиолог]]''
| ''[[:d:Q4304082|Россия медицина университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16699429|Irina Solovyova]]''
| 1960-08-23
| [[Волгоград]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Irina Solovieva|Irina Solovieva]]
|
|-
|
| 1998
| ''[[:d:Q4133844|Aleksandr Garnayev]]''
| 1960-09-01
| [[Жуковский (Мәскәү өлкәсе)|Жуковски (Мәскәү өлкәсе)]]
| ''[[:d:Q730242|очучы-сынаучы]]''<br/>[[офицер]]<br/>''[[:d:Q2095549|очучы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q188508|Russian Aircraft Corporation MiG]]''<br/>''[[:d:Q282717|Gromov Flight Research Institute]]''<br/>[[Аэрофлот]]
| [[:commons:Category:Alexander Garnaev|Alexander Garnaev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q41199756|Valery Ivanov]]''
| 1960-09-14
| [[Иваново]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Valery Ivanov|Valery Ivanov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16669885|Renat Layshev]]''
| 1960-10-29
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q41583|тренер]]''
| ''[[:d:Q4406508|Sambo 70]]''
| [[:commons:Category:Renat Lajshev|Renat Lajshev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4327599|Сергей Носов]]''
| 1961-02-17
| [[Магнитогорск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Sergei Nosov|Sergei Nosov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39391943|Aleksey Shabunin]]''
| 1961-03-13
| [[Кемерово]]
| [[хирург]]<br/>[[профессор]]<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4397981|Россия дәвамлы медицина һөнәри белем алу академиясе]]''<br/>''[[:d:Q4145421|Botkin Hospital]]''
| [[:commons:Category:Alexey Shabunin|Alexey Shabunin]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19478804|Александр Котов]]''
| 1961-04-10
| ''[[:d:Q3738786|Strugi Krasnye]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Alexander Kotov|Alexander Kotov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q72593899|Василь Тихонов]]''
| 1961-04-17
| [[Тамбов]]
|
|
|
|
|-
|
| 1995
| ''[[:d:Q30345617|Яков Силин]]''
| 1961-05-17
| ''[[:d:Q893317|Glubokoye District]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Урал дәүләт икътисад университеты]]
|
|
|-
|
| 2010
| ''[[:d:Q111695286|Vasily Shapkin]]''
| 1961-06-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q15895020|авиация инженеры]]''<br/>[[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4304092|Мәскәү дәүләт техник граждан авиациясе университеты]]''<br/>''[[:d:Q24935259|State Scientific Research Institute of Civil Aviation]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4188622|Andrey Zakharov]]''
| 1961-08-10
| [[Сембер]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q4064597|Амур дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q128509|School of Civic Education]]''
| [[:commons:Category:Andrey Zakharov|Andrey Zakharov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4292774|Alexander Anatolevich Migulya]]''
| 1961-12-24
| [[Междуреченск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 2008
| ''[[:d:Q106513293|Aleksandr Savin]]''
| 1962-01-28
| [[Брянск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Aleksandr Savin|Aleksandr Savin]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60835555|Aleksandr Bashkin]]''
| 1962-06-10
| [[Әстерхан]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Aleksandr Bashkin|Aleksandr Bashkin]]
|
|-
|
| 1993
| [[Сергей Кириенко]]
| 1962-07-26
| [[Сухум]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
| [[:commons:Category:Sergey Kiriyenko|Sergey Kiriyenko]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4399366|Igor Rudenskiy]]''
| 1962-09-11
| ''[[:d:Q589558|Iksha]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Igor Rudenskiy|Igor Rudenskiy]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29312261|Евгений Овечкин]]''
| 1962-10-16
| [[Новосибирск]]
| [[галим]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q115608713|Александр Линец]]''
| 1963-01-11
| ''[[:d:Q1011327|Starominskaya]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q61109320|Njurgun Timofejev]]''
| 1963-02-07
| [[Якутск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
| 2017-12-13
|-
|
| 1999
| [[Аслан Бжания]]
| 1963-04-06
| ''[[:d:Q621888|Tamishi]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Aslan Bzhania|Aslan Bzhania]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4097216|Yelena Brusilova]]''
| 1963-04-06
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
| [[:commons:Category:Elena Brusilova|Elena Brusilova]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q110051636|Olga Kirillova]]''
| 1963-05-06
| [[Миллерово]]
| ''[[:d:Q384593|полиция хезмәткәре]]''<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
| [[:commons:Category:Olga Kirillova|Olga Kirillova]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60836532|Valeriy Skrug]]''
| 1963-06-20
| ''[[:d:Q4332587|Vikno]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Valeriy Skrug|Valeriy Skrug]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q106107894|Бекетжан Махатжанович Жумаханов]]''
| 1963-07-19
|
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q121998|илче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28497436|Александр Гусев]]''
| 1963-07-27
| ''[[:d:Q14620755|Озерское]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Aleksandr Viktorovich Gusev|Aleksandr Viktorovich Gusev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q2484971|Dmitry Yakubovskiy]]''
| 1963-09-05
| ''[[:d:Q4091084|Bolshevo]]''
| [[хокук белгече]]<br/>[[адвокат]]<br/>[[эшкуар]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q2070502|ССРБ генераль прокуратурасы]]''<br/>''[[:d:Q1538644|Gossnab]]''<br/>''[[:d:Q4204195|Executive Committee of Moscow City Council of Workers Deputies]]''<br/>''[[:d:Q21644094|Мәскәү прокуратурасы]]''<br/>''[[:d:Q4294505|ССРБ Саклану министрлыгы]]''<br/>[[Россия Федерациясенең эчке эшләр министрлыгы]]<br/>''[[:d:Q1400115|FAPSI]]''<br/>''[[:d:Q1479649|REN TV]]''<br/>''[[:d:Q30257678|Institute of International Law and Economics named after AS Griboedova]]''
| [[:commons:Category:Dmitry Yakubovskiy|Dmitry Yakubovskiy]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4199890|Konstantin Ilkovsky]]''
| 1964-01-12
| ''[[:d:Q2359080|Batagay]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
| [[:commons:Category:Konstantin Ilkovsky|Konstantin Ilkovsky]]
|
|-
|
| 2012
| ''[[:d:Q21856779|Svetlana Agapitova]]''
| 1964-02-08
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
| [[:commons:Category:Svetlana Agapitova|Svetlana Agapitova]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4525260|Aleksandr Shkolnik]]''
| 1964-03-25
| [[Түбән Тагил]]
| ''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Alexander Shkolnik|Alexander Shkolnik]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q64607858|Tahmasib Ajdarov]]''
| 1964-04-17
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>[[хокук белгече]]
|
| [[:commons:Category:Təhmasib Əjdərov|Təhmasib Əjdərov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q95747658|Mikhail Vakulenko]]''
| 1964-05-07
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Mikhail Vakulenko|Mikhail Vakulenko]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q120278652|Михалёв, Игорь Васильевич]]''
| 1964-05-07
|
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q99210054|Лебедева, Марина Яковлевна]]''
| 1964-07-12
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4140476|Pyotr Glybochko]]''
| 1964-07-21
| ''[[:d:Q21669976|Кувшиново]]''
| ''[[:d:Q17345122|уролог]]''
| ''[[:d:Q1962613|Беренче Мәскәү медицина университеты]]''
| [[:commons:Category:Pyotr Glybochko|Pyotr Glybochko]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q11756298|Aleksandr Zharov]]''
| 1964-08-11
| [[Чиләбе]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Aleksandr Zharov|Aleksandr Zharov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29865300|Sultan Mirsayev]]''
| 1964-08-25
| ''[[:d:Q4059822|Aksay]]''
| [[мөфти]]<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q110677699|Юрий Амерев]]''
| 1964-10-26
| ''[[:d:Q18778028|Znamenka]]''
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q72579819|Mikhail Timonov]]''
| 1965-05-22
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Mikhail Timonov|Mikhail Timonov]]
|
|-
|
|
| [[Илдар Хәйруллин (1965)|Илдар Хәйруллин]]
| 1965-09-30
| [[Казан]]
| [[хирург]]
| ''[[:d:Q4145424|1нче санлы шәһәр клиник хастаханәсе (Мәскәү)]]''
|
|
|-
|
| 2001
| ''[[:d:Q15079286|Oleg Siyenko]]''
| 1966-02-11
| [[Батайск]]
| ''[[:d:Q1906857|инженер-механик]]''
|
| [[:commons:Category:Oleg Siyenko|Oleg Siyenko]]
|
|-
|
|
| [[Михаил Мишустин]]
| 1966-03-03
| [[Лобня]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q15980158|язучы-документалист]]''<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>[[инженер]]
| [[Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы Финанс университеты|Россия Федерациясе Хөкүмәте каршындагы финанс университеты]]<br/>[[Россия Хөкүмәте|Россия Федерациясе Хөкүмәте]]
| [[:commons:Category:Mikhail Mishustin|Mikhail Mishustin]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1778713|Alexander Tishanin]]''
| 1966-04-20
| [[Троицк (Чиләбе өлкәсе)|Троицк]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Alexander Tishanin|Alexander Tishanin]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q51669929|Василий Петрович Альмяшкин]]''
| 1966-06-25
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29358938|Igor Zubarev]]''
| 1966-07-20
| ''[[:d:Q76785|Yantarny]]''
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Igor Zubarev|Igor Zubarev]]
|
|-
|
| 2018
| ''[[:d:Q126845095|Nazim Hüseynov (prodüser)]]''
| 1966-09-06
| [[Бакы]]
|
|
|
|
|-
|
|
| [[Игорь Артамонов]]
| 1967-03-14
| [[Будённовск|Будённовск шәһәре]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
| [[:commons:Category:Igor Artamonov|Igor Artamonov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q101584321|Artur Sogomonyan]]''
| 1967-06-15
| [[Ереван]]
| [[эшкуар]]
|
|
|
|-
|
| 2014
| ''[[:d:Q136914094|Ерлан Хайланович Барлыбаев]]''
| 1967-08-15
| [[Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15063968|Алехин, Игорь Иванович]]''
| 1967-09-07
| [[Брянск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q111383847|Aleksey Kostyukov]]''
| 1967-09-24
| [[Калуга]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Alexey Kostyukov|Alexey Kostyukov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4446768|Mikhail Susov]]''
| 1967-10-08
|
| ''[[:d:Q2462658|менеджер]]''<br/>[[эшкуар]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97382705|Арман Төлешұлы Қожахметов]]''
| 1967-10-09
| [[Сәтбаев]]
|
|
| [[:commons:Category:Arman Qojahmetov|Arman Qojahmetov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q100844510|Vasily Kopylov]]''
| 1967-11-24
| ''[[:d:Q21672681|Покрово-Васильевка]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Vasily Kopylov|Vasily Kopylov]]
|
|-
|
|
| [[Айрат Фәррахов]]
| 1968-02-17
| [[Әгерҗе]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[хирург]]
| [[Казан дәүләт медицина университеты]]
| [[:commons:Category:Ajrat Farrakhov|Ajrat Farrakhov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28496559|Elena Bondarenko]]''
| 1968-06-10
| [[Светлоград]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Elena Bondarenko|Elena Bondarenko]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4492498|Igor Franchuk]]''
| 1968-07-06
| [[Красноярск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
| [[:commons:Category:Ihor Franchuk|Ihor Franchuk]]
|
|-
|
|
| [[Алексей Русских]]
| 1968-07-17
| [[Ижау]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q24930613|Governor of Ulyanovsk Oblast]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Alexey Russkih|Alexey Russkih]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19818066|Sergey Poddubny]]''
| 1968-10-01
| [[Осинники]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Sergey Poddubny|Sergey Poddubny]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q108886713|Oleg Golikov]]''
| 1968-10-21
| [[Чесма (Чиләбе өлкәсе)|Чесма]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Oleg Golikov|Oleg Golikov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102076857|Вячеслав Гладков]]''
| 1969-01-15
| ''[[:d:Q19638795|Кучки]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Vyacheslav Gladkov|Vyacheslav Gladkov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q62713982|Olga Starostina]]''
| 1969-03-13
| [[Нарьян-Мар]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Olga Starostina|Olga Starostina]]
|
|-
|
|
| [[Ростислав Гольдштейн]]
| 1969-03-15
| ''[[:d:Q1970038|Selizharovo]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Rostislav Goldstein|Rostislav Goldstein]]
|
|-
|
| 2012
| ''[[:d:Q112987778|Rishat Yuzmukhametov]]''
| 1969-04-05
| [[Мирный (Якутия)|Мирный]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>[[галим]]
| ''[[:d:Q294508|ALROSA]]''<br/>''[[:d:Q1094915|Мирный районы]]''
| [[:commons:Category:Rishat Yuzmukhametov|Rishat Yuzmukhametov]]
|
|-
|
| 2020
| ''[[:d:Q27734071|Andrey Rostenko]]''
| 1969-04-06
| [[Ташкент]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Rostenko Andrey Olegovich|Rostenko Andrey Olegovich]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q89313536|Юрий Бездудный]]''
| 1969-05-01
| [[Брянск өлкәсе]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
|
| [[:commons:Category:Yury Bezdudny|Yury Bezdudny]]
|
|-
|
| 2005
| ''[[:d:Q65297829|Неъматулло Ҳикматуллозода]]''
| 1969-05-07
| [[Дүшәнбе]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>''[[:d:Q83307|министр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q108807721|Natalya Orlova]]''
| 1969-08-29
| [[Рубцовск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Natalya Orlova|Natalya Orlova]]
|
|-
|
|
| [[Александр Осипов]]
| 1969-09-28
| [[Ростов-на-Дону]]
| [[галим]]
|
| [[:commons:Category:Aleksandr Osipov (politician)|Aleksandr Osipov (politician)]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q27057495|Larisa Tutova]]''
| 1969-10-18
| ''[[:d:Q3335264|Peschanokopskoye]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Larisa Tutova|Larisa Tutova]]
|
|-
|
| 2002
| [[Гүзәл Хәбетдинова]]
| 1969-11-14
| [[Әлмәт]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| [[Татнефть]]<br/>[[Әлмәтнефть]]<br/>[[Әлмәт районы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56708540|Vladimir Sipyagin]]''
| 1970-02-19
| [[Харьков]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Россия Дәүләт думасы|Русия Дәүләт думасы]]
| [[:commons:Category:Vladimir Sipyagin|Vladimir Sipyagin]]
|
|-
|
| 2018
| ''[[:d:Q109010794|Ольга Сергеевна Ярилова]]''
| 1970-05-17
| [[Ярославль]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Россия Федерациясе мәдәният министрлыгы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21091702|Заур Аскендеров]]''
| 1970-07-12
| ''[[:d:Q3284970|Mamedkala]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Askenderov Zaur|Askenderov Zaur]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18203064|Sergey Rudenko]]''
| 1970-11-04
| [[Курган]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[укытучы]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q133797934|Аноприенко, Сергей Михайлович]]''
| 1970-11-24
| [[Яңа Оскол]]<br/>[[Белгород өлкәсе]]
|
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Sergey Anoprienko|Sergey Anoprienko]]
|
|-
|
| 2006
| ''[[:d:Q70254663|Mukharbek Barakhoyev]]''
| 1971-01-04
| ''[[:d:Q4062519|Alkun]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Mukharbek Barakhoev|Mukharbek Barakhoev]]
|
|-
|
| 2013
| ''[[:d:Q4137169|Suleyman Geremeev]]''
| 1971-01-20
| [[Грозный]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Suleyman Geremeev|Suleyman Geremeev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q41657764|Андрей Травников]]''
| 1971-02-01
| [[Череповец]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Andrei Travnikov|Andrei Travnikov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q108894601|Vladimir Valeryevich Ivanov]]''
| 1971-02-10
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Vladimir Valeryevich Ivanov|Vladimir Valeryevich Ivanov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19818062|Dmitry Savelyev]]''
| 1971-05-25
| [[Новосибирск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Dmitriy Saveliev|Dmitriy Saveliev]]
|
|-
|
| 2000
| ''[[:d:Q4482390|Mark Feygin]]''
| 1971-06-03
| [[Самар]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[адвокат]]<br/>''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q2722764|радиотапшырулар алып баручысы]]''<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''
|
| [[:commons:Category:Mark Feygin|Mark Feygin]]
|
|-
|
| 2018
| ''[[:d:Q4502627|Muslim Khuchiev]]''
| 1971-08-05
| ''[[:d:Q4184611|Zakan-Yurt]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
| [[:commons:Category:Muslim Khuchiev|Muslim Khuchiev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21856924|Илья Докучаев]]''
| 1971-08-28
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| [[Ерак Көнчыгыш федераль университеты]]<br/>''[[:d:Q4230202|Амурдагы Комсомольск дәүләт университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4496734|Danil Khachaturov]]''
| 1971-10-30
| [[Мәскәү]]
| [[эшкуар]]<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q4397745|Rosgosstrakh]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q58438760|Aleksandr Nikolajevitj Sergijenko]]''
| 1971-12-02
| ''[[:d:Q4237672|Krapivnoye]]''
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q22283716|Роман Старовойт]]''
| 1972-01-20
| [[Курск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q599151|вазыйфаи зат]]''
|
| [[:commons:Category:Roman Vladimirovich Starovoyt|Roman Vladimirovich Starovoyt]]
| No/unknown value
|-
|
|
| [[Айсен Николаев]]
| 1972-01-22
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Aysen Nikolayev|Aysen Nikolayev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q119163909|Anna Tsivilyova]]''
| 1972-05-09
| [[Иваново]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
| [[:commons:Category:Anna Tsivilyova|Anna Tsivilyova]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q128794189|Dmitry Chistyakov]]''
| 1972-05-11
| [[Ижау]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q61914197|Nikolay Parshin]]''
| 1972-08-14
| [[Волгоград]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Nikolay Parshin|Nikolay Parshin]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60835547|Aleksey Dmitriyenko]]''
| 1972-08-23
| [[Палласовка]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q53562638|Vadim Kumin]]''
| 1973-01-01
| [[Чиләбе]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Vadim Kumin|Vadim Kumin]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q136265287|Eldar Jumagaziev]]''
| 1973-05-12
| [[Атырау өлкәсе]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Eldar Jumagaziev|Eldar Jumagaziev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56311119|Олег Мельниченко]]''
| 1973-05-21
| [[Пенза]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Oleg Melnichenko|Oleg Melnichenko]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18122867|Алексей Шапошников]]''
| 1973-06-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Alexey Shaposhnikov|Alexey Shaposhnikov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19911023|Andrey Ryabinskiy]]''
| 1973-07-17
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q42843876|boxing promoter]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q19910119|MIC (organization)]]''
| [[:commons:Category:Andrey Ryabinskiy|Andrey Ryabinskiy]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q94694242|סרגיי אלכסנדרוביץ' לומאקין]]''
| 1973-08-23
| [[Мәскәү]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q63515454|Evgeniy Markov]]''
| 1973-11-08
| ''[[:d:Q2523420|Abatskoye]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Evgeniy Markov|Evgeniy Markov]]
|
|-
|
|
| [[Александр Моор]]
| 1974-01-06
| [[Төмән районы]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Alexander Moor|Alexander Moor]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4264593|Ivan Vasilevitsj Lobanov]]''
| 1974-01-28
| [[Сарытау]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Ivan Vasilievich Lobanov|Ivan Vasilievich Lobanov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q66374284|Elmira Khaimurzina]]''
| 1974-04-05
| [[Архангелька (Төньяк Казакъстан өлкәсе)]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Elmira Khaimurzina|Elmira Khaimurzina]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4153625|Denis Aleksandrovitsj Davitiasjvili]]''
| 1974-05-17
| [[Архангельск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q106252654|Юдин, Владислав Юрьевич]]''
| 1974-05-23
| [[Дмитров]]
|
|
|
|
|-
|
|
| [[Марат Заһидуллов]]
| 1974-06-05
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Marat Zagidullov|Marat Zagidullov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109489031|Геннадий Новосельцев]]''
| 1974-08-19
| [[Валуйки]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39390389|Victoria Abramchenko]]''
| 1975-05-22
| [[Черногорск]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Victoria Abramchenko|Victoria Abramchenko]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q125205676|Ҡыҙрасов Юлай Фәүҡәт улы]]''
| 1975-10-01
| [[Башкорт Автономияле Совет Социалистик Республикасы]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q1055894|deputy]]''
| [[Башкортстан Корылтае]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q112987786|Maria Bregman]]''
| 1976
| [[Мәскәү]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
|
| [[:commons:Category:Maria Bregman|Maria Bregman]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q26255634|Ilyas Ispanov]]''
| 1976-01-01
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Алексей Цыденов]]
| 1976-03-16
| [[Петровск-Забайкальский]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Aleksey Tsydenov|Aleksey Tsydenov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q2413230|Aleksei Igonin]]''
| 1976-03-18
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q937857|футболчы]]''<br/>''[[:d:Q18515558|мини-футбулчы]]''
|
| [[:commons:Category:Alexei Igonin|Alexei Igonin]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q106768046|Vladimir Georgijevič Kiknadze]]''
| 1976-04-22<br/>1976
| [[Грозный]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1493121|хәрби тарих белгече]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q22919623|Александр Просеков]]''
| 1976-05-01
| [[Топки (Кемерово өлкәсе)|Топки]]
| [[галим]]
| [[Кемерово дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q4219243|Kemerovo Institute of Food Science and Technology]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29865021|Aleksandr Griecziszczew]]''
| 1976-06-12
| [[Егорьевск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 2015
| ''[[:d:Q21089079|Olga Belova]]''
| 1976-07-19
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q22976182|тележурналист]]''
| ''[[:d:Q2386094|TV-6]]''<br/>[[НТВ]]<br/>''[[:d:Q7274874|Zvezda]]''<br/>''[[:d:Q4304098|Мәскәү дәүләт мәдәният институты]]''
|
|
|-
|
|
| [[Сергей Иванов (1976)|Сергей Иванов]]
| 1976-08-02
| [[Северодвинск]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| ''[[:d:Q87759809|Татарстан Республикасының Туристлык буенча дәүләт комитеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109484818|Корголиев, Корголи Магомедович]]''
| 1976-09-20
| ''[[:d:Q4099884|Burtunay]]''
|
|
|
|
|-
|
|
| [[Альбир Крганов]]
| 1976-10-10<br/>1974-10-10
| [[Чуашстан]]
| [[мөфти]]<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
|
| [[:commons:Category:Albir Krganov|Albir Krganov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109493646|Alexander Vedyakhin]]''
| 1977
| [[Волгоград]]
| ''[[:d:Q806798|банкир]]''
|
| [[:commons:Category:Aleksandr Vediakhin|Aleksandr Vediakhin]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q131862644|Zhumabek Salymbekov]]''
| 1977-01-01
| ''[[:d:Q2349598|At-Bashi]]''
| ''[[:d:Q1055894|deputy]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q91126532|Dmitry Kononenko]]''
| 1977-01-03
| [[Щёлково]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Dmitriy Kononenko|Dmitriy Kononenko]]
|
|-
|
| 2012
| ''[[:d:Q107847249|Yelena Istyagina-Yeliseyeva]]''
| 1977-02-04
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2312637|physical education teacher]]''
| ''[[:d:Q4504318|State Museum of Sport]]''<br/>[[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]<br/>''[[:d:Q4398072|Россия дәүләт физкультура, спорт, яшьләр һәм туризм университеты]]''
| [[:commons:Category:Yelena Istyagina-Yeliseyeva|Yelena Istyagina-Yeliseyeva]]
| 2023-09-28
|-
|
|
| ''[[:d:Q12528339|Alexey Tsoi]]''
| 1977-04-02
| [[Чимкәнт]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q126974157|Устинов, Антон Алексеевич]]''
| 1977-04-20
| [[Балакау]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q133787232|Mikhail Klinkov]]''
| 1977-04-25
| [[Красноярск]]
|
|
|
|
|-
|
| 2005
| ''[[:d:Q4337647|Yelizaveta Osetinskaya]]''
| 1977-05-03
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q2722764|радиотапшырулар алып баручысы]]''<br/>''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''
|
| [[:commons:Category:Elizabeth Osetinskaya|Elizabeth Osetinskaya]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q110658328|Роман Бойко]]''
| 1977-05-11
| ''[[:d:Q1191779|Prjevalsk pristanı]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 2015
| [[Олег Коробченко]]
| 1977-05-12
| [[Беларус Совет Социалистик Республикасы]]
| ''[[:d:Q3479990|слесарь]]''<br/>[[бухгалтер]]<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>[[эшкуар]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Татарстан Республикасы Сәнәгать һәм сәүдә министрлыгы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q108044859|Vyacheslav Damdintsurunov]]''
| 1977-09-21
| ''[[:d:Q4217145|Katangar]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Vyacheslav Damdintsurunov|Vyacheslav Damdintsurunov]]
|
|-
|
| 2013
| ''[[:d:Q60829622|Райымкулов Бактыбек Кемелбекович]]''
| 1977-10-21
| [[Кара-Балта|Карабалта]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4492294|Petr Fradkov]]''
| 1978-02-07
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q806798|банкир]]''<br/>''[[:d:Q16919633|Россия чыгышлы олигарх]]''
| [[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]<br/>''[[:d:Q649100|Promsvyazbank]]''
| [[:commons:Category:Petr Fradkov|Petr Fradkov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q108881789|Maria Vasilkova]]''
| 1978-02-13
| [[Мегион]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Maria Vasilkova|Maria Vasilkova]]
|
|-
|
|
| [[Иван Сухарев]]
| 1978-06-10
| [[Уфа]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Ivan Suharev|Ivan Suharev]]
|
|-
| 2001
| 2005
| ''[[:d:Q111239656|Marina Ovsyannikova]]''
| 1978-06-19
| [[Одесса]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q578109|телепродюсер]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''
| [[Первый канал (Россия)|Первый канал]]<br/>''[[:d:Q29872|Die Welt]]''
| [[:commons:Category:Marina Ovsyannikova|Marina Ovsyannikova]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q76433109|Murad Kerimov]]''
| 1978-07-10
| [[Дәрбәнт]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q95230996|Ирина Волынец]]''
| 1978-08-02
| [[Казан]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Irina Volynets|Irina Volynets]]
|
|-
|
| 2017
| ''[[:d:Q118179320|Александр Евгеньевич Дёмин]]''
| 1978-10-14
| [[Пущино]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q23656509|Irina Rossius]]''
| 1978-10-22
| [[Мәскәү]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q270389|яңалыклар алып баручы]]''<br/>''[[:d:Q16961937|дискуссия модераторы]]''
| ''[[:d:Q2627117|RBK TV]]''<br/>''[[:d:Q628101|Russia-24]]''<br/>[[Россия Федерациясе ватандашлар саклануы эшләре, гадәттән тыш хәлләр һәм бәла-каза нәтиҗәләрен бетерү министрлыгы]]<br/>[[Россия-1]]
|
|
|-
|
| 2012
| ''[[:d:Q60997838|Vyacheslav Loginov]]''
| 1979-01-09
| ''[[:d:Q4375705|Poyarkovo]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Vyacheslav Loginov|Vyacheslav Loginov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17525059|Rauan Kenzhekhanuly]]''
| 1979-05-01
| [[Көнчыгыш Казакъстан өлкәсе]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| [[:commons:Category:Rauan Kenzhekhanuly|Rauan Kenzhekhanuly]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q132188172|Alexander Dronov]]''
| 1979-07-05
| [[Моздок|Мәздәк]]
|
|
| [[:commons:Category:Alexander Dronov|Alexander Dronov]]
|
|-
|
| 2014
| ''[[:d:Q41227888|Александр Цыбульский]]''
| 1979-07-15
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
| [[:commons:Category:Alexander Tsybulskiy|Alexander Tsybulskiy]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q108202640|Виктор Гузун]]''
| 1979-08-22
| ''[[:d:Q219547|Dnestrovsc]]''
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30345117|Musa Khaitov]]''
| 1979-08-31
| [[Мәскәү]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q30897635|Институт иммунологии]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30889442|Dmitry Voloshin]]''
| 1979-11-07
| [[Луганск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Dmitry Voloshin|Dmitry Voloshin]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q122965314|Alexander Zlobin]]''
| 1980-06-15
|
|
| ''[[:d:Q2664673|Havas Creative]]''
|
|
|-
|
| 2011
| [[Бату Хасиков]]
| 1980-06-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q11338576|боксчы]]''<br/>''[[:d:Q9017214|karateka]]''<br/>''[[:d:Q11296761|kickboxer]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Batu Khasikov|Batu Khasikov]]
|
|-
| 2005
| 2007
| ''[[:d:Q107054024|Vladimir Antokhin]]''
| 1980-07-28
| [[Люберцы]]
| ''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''
|
| [[:commons:Category:Vladimir Antokhin|Vladimir Antokhin]]
|
|-
|
|
| [[Антон Котяков]]
| 1980-08-15
| [[Самар]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Anton Kotyakov|Anton Kotyakov]]
|
|-
|
| 2005
| ''[[:d:Q16172176|Oleksiy Honcharenko]]''
| 1980-09-16
| [[Одесса]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q578109|телепродюсер]]''<br/>''[[:d:Q17125263|ютубчы]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
|
| [[:commons:Category:Oleksiy Honcharenko|Oleksiy Honcharenko]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q126974143|Roman Ivanovič Čencov]]''
| 1980-11-12
| ''[[:d:Q4450468|Talitskiy Chamlyk]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Михаил Развожаев]]
| 1980-12-30
| [[Красноярск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Mikhail Razvozhaev|Mikhail Razvozhaev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q126020375|Isa Tumkhadzhiev]]''
| 1981
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28120974|Alexander Vladimirovich Martynov]]''
| 1981-01-12
| [[Тирасполь]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
| [[:commons:Category:Aleksandr Vladimirovich Martynov|Aleksandr Vladimirovich Martynov]]
|
|-
|
| 2020
| ''[[:d:Q106634946|Natalia Rotenberg]]''
| 1981-01-18
| [[Курган]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97198619|Natalia Poluyanova]]''
| 1981-03-11
| [[Белгород]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 2016
| ''[[:d:Q122421765|Yury Nesterenko]]''
| 1981-03-24
| [[Кропивницкий|Кропывнытскый]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[эшкуар]]
| [[Акмәсҗит шәһәр шурасы]]<br/>[[Россия Дәүләт думасы|Русия Дәүләт думасы]]
| [[:commons:Category:Yury Nesterenko|Yury Nesterenko]]
|
|-
|
|
| [[Ольга Редько]]
| 1981-06-12
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56310089|Gennadiy Panin]]''
| 1981-06-13
| ''[[:d:Q4107792|Vereya]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Gennadiy Panin|Gennadiy Panin]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q110266339|Elena Mironenko]]''
| 1981-06-21
| [[Минусинск]]
| ''[[:d:Q2462658|менеджер]]''<br/>''[[:d:Q382887|дәүләт вазифаи заты]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q19829999|культуролог]]''
| ''[[:d:Q4304134|Malaya Bronnaya Theatre]]''
| [[:commons:Category:Elena Mironenko|Elena Mironenko]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4156642|Михаил Дегтярёв]]''
| 1981-07-10
| [[Самар]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
|
| [[:commons:Category:Mikhail Degtyarev|Mikhail Degtyarev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q105674235|Gennady Bekoyev]]''
| 1981-08-26
| [[Цхинвал]]
|
|
|
|
|-
|
| 2021
| [[Анна Кузнецова]]
| 1982-01-03
| [[Пенза]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q212980|психолог]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q17276321|РФ Дәүләт думасы депутаты]]''
|
| [[:commons:Category:Anna Kuznetsova|Anna Kuznetsova]]
|
|-
| 2018
| 2020
| ''[[:d:Q48954514|Антон Горелкин]]''
| 1982-01-22
| [[Кемерово]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
| [[:commons:Category:Anton Gorelkin|Anton Gorelkin]]
|
|-
|
| 2019
| ''[[:d:Q107373820|Sergei Chebotarev]]''
| 1982-02-26
|
|
| ''[[:d:Q4304106|Кирилл Григорьевич Разумовский исемендәге Мәскәү дәүләт технология һәм идарә университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4321347|Yaroslav Nilov]]''
| 1982-03-20
| [[Кишинёв]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Yaroslav Nilov|Yaroslav Nilov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q110814800|Кохоев, Артур Павлович]]''
| 1982-06-01
| [[Таулы Алтай]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Artur Kohoev|Artur Kohoev]]
|
|-
|
| 2015
| ''[[:d:Q19818067|Pavel Fedyayev]]''
| 1982-07-31
| [[Кемерово]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Pavel Fedyaev|Pavel Fedyaev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1964282|Maria Gaidar]]''
| 1982-10-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Maria Gaidar|Maria Gaidar]]
|
|-
|
| 2019
| ''[[:d:Q108128743|Dmitry Abaryonov]]''
| 1983-01-31
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q11313148|sports journalist]]''
| ''[[:d:Q4375970|Government of Moscow Oblast]]''<br/>''[[:d:Q2097006|Sovetsky Sport]]''
| [[:commons:Category:Dmitry Abaryonov|Dmitry Abaryonov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q111974812|Волков Дмитрий Владимирович]]''
| 1983-03-06
| [[Орёл өлкәсе]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16021046|Vladimir Antmanis]]''
| 1984-03-12
|
| ''[[:d:Q11513337|җиңел атлет]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q64931643|Maksim Popov]]''
| 1985-03-24
| [[Амурдагы Комсомольск]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q70254047|Alexey Sergeevich Kopaygorodsky]]''
| 1985-03-26
| [[Краснодар]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q123739175|Phillip Naumenko]]''
| 1985-12-28
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
| 2025-12-13
|-
|
|
| [[Виталий Хоценко]]
| 1986-03-18
| [[Днипро]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Vitaliy Khotsenko|Vitaliy Khotsenko]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60368106|Aleksandr Gribov]]''
| 1986-05-22
| [[Ярославль]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Aleksandr Gribov|Aleksandr Gribov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q131908145|Boris Khanchalyan]]''
| 1986-06-08
| ''[[:d:Q4027519|Heshtia]]''
| ''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''
| ''[[:d:Q260542|Gazprom-Media]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q108882840|Mihail Kiselev]]''
| 1986-06-18
| ''[[:d:Q28520854|Новоселово (Томскан область)]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Mihail Kiselev|Mihail Kiselev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4380372|Alexander Prokopyev]]''
| 1986-08-05
| [[Бийск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Alexandr Prokopiev|Alexandr Prokopiev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500483|Egor Russkiy]]''
| 1987-02-14
| [[Ухта]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Egor Russkiy|Egor Russkiy]]
|
|-
|
| 2019
| ''[[:d:Q110606997|Maksim Baranov]]''
| 1987-04-22
|
| ''[[:d:Q2912172|шәхси эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q8246794|блогер]]''
|
| [[:commons:Category:Maksim Baranov|Maksim Baranov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q108882737|Maksim Ivanov]]''
| 1987-05-23
| [[Хабарау|Хабаровск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Maksim Ivanov (1987)|Maksim Ivanov (1987)]]
|
|-
|
|
| [[Радмир Беляев]]
| 1987-06-11
| [[Чаллы]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>''[[:d:Q98058553|municipal employee]]''
|
|
|
|-
| 2004
| 2009
| ''[[:d:Q66458976|Alexey Suharev]]''
| 1987-07-04
| [[Магадан]]
| ''[[:d:Q355242|showman]]''<br/>''[[:d:Q45217546|Instagram blogger]]''<br/>''[[:d:Q4610556|модель]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
|
| [[:commons:Category:Alexey Suharev|Alexey Suharev]]
|
|-
|
| 2013
| ''[[:d:Q55663482|Ahmed Dudaev]]''
| 1987-08-02
| ''[[:d:Q4169056|Duba-Yurt]]''
| [[Jurnalist|журналист]]
| ''[[:d:Q4150108|Grozny (TV channel)]]''
|
|
|-
| 2012
| 2018
| ''[[:d:Q131298620|Maksim Rudnev]]''
| 1987-09-10
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q24258837|Рөстәм Имамгали]]''
| 1987-12-19
| ''[[:d:Q2565377|Danghara District]]''
| ''[[:d:Q937857|футболчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Rustam Emomali|Rustam Emomali]]
|
|-
|
|
| [[Дмитрий Артюхов]]
| 1988-02-17
| [[Төмән]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
| [[:commons:Category:Dmitry Artyukhov|Dmitry Artyukhov]]
|
|-
|
| 2016
| ''[[:d:Q112993211|Ёлкин, Борис Андреевич]]''
| 1989-03-22
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q40052218|Denis Davydov]]''
| 1989-04-15
| ''[[:d:Q24327866|Volgodonskoy (rural locality)]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Denis Alexandrovich Davydov|Denis Alexandrovich Davydov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q135431138|Иван Николаевич Лебедев]]''
| 1989-06-07
| [[Үскәмән]]
| ''[[:d:Q2462658|менеджер]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q126207710|Вячеслав Федорищев]]''
| 1989-07-14
| [[Волгодонск]]
|
|
| [[:commons:Category:Vyacheslav Fedorishchev|Vyacheslav Fedorishchev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q138165024|Maxim Moroșan]]''
| 1989-09-06
| ''[[:d:Q37801|Bălți]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[эшкуар]]<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q8359428|җәмгыять активисты]]''<br/>''[[:d:Q15253558|активист]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q6665249|дзюдочы]]''<br/>[[хокук белгече]]
|
|
|
|-
| 2006<br/>2010
| 2010<br/>2012
| ''[[:d:Q101094329|Aram Poghosyan]]''
| 1989-09-11
| [[Ереван]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q56425414|media manager]]''
|
| [[:commons:Category:Aram Poghosyan|Aram Poghosyan]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q137573254|Nomma Zarubina]]''
| 1990
| [[Тум|Томск]]
| ''[[:d:Q3738862|agent of influence]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q107295383|Artem Metelev]]''
| 1993-08-11
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| [[Россия Дәүләт думасы|Русия Дәүләт думасы]]
| [[:commons:Category:Artem Metelev|Artem Metelev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q112993657|Емельянов, Сергей Витальевич]]''
| 1993-09-03
| [[Ухта]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 2016
| ''[[:d:Q133927810|Daria Blokhina]]''
| 1993-10-06
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q8246794|блогер]]''<br/>''[[:d:Q2405480|тавыш яздыру актеры]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>[[укытучы]]<br/>[[җырчы]]
|
| [[:commons:Category:Daria Blokhina|Daria Blokhina]]
|
|-
|
| 2024
| ''[[:d:Q138798687|Iliya Burlyayev]]''
| 1994-09-04
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q130355256|Elisabeth Lyukshinova]]''
| 1997-08-15
|
|
|
| [[:commons:Category:Elisabeth Lyukshinova|Elisabeth Lyukshinova]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q133272497|Alla Bruletova]]''
| 1999-09-15
| [[Иваново]]
| ''[[:d:Q4610556|модель]]''<br/>''[[:d:Q2045208|Internet celebrity]]''<br/>''[[:d:Q94791573|TikToker]]''
|
|
|
|-
| 2008-09-01
| 2012-03
| ''[[:d:Q61163622|Alexander S Fedonnikov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4408455|Сарытау дәүләт медицина университеты]]''
|
|
|-
| 2011-09-01
| 2014-02-03
| ''[[:d:Q92576283|Alexey Kalyagin]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 2012<br/>2010
| 2014<br/>2012
| ''[[:d:Q104179297|Marina Pisklakova-Parker]]''
|
|
| ''[[:d:Q15253558|активист]]''<br/>[[язучы]]
|
| [[:commons:Category:Marina Pisklakova-Parker|Marina Pisklakova-Parker]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q118590048|Полосин, Андрей Владимирович]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q514140|Rosatom]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q135233543|Imadeddine Aziez]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q1161666|Thales Group]]''
|
|
|-
| 2015
| 2018
| ''[[:d:Q137881652|Анастасия Леонид кызы Коныхова]]''
|
|
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q11085831|сөйләм тәрҗемәчесе]]''<br/>''[[:d:Q123505457|синхрон тәрҗемәчесе]]''
| ''[[:d:Q1054816|Мәскәү дәүләт лингвистика университеты]]''<br/>''[[:d:Q5279909|Россия Федерациясе Чит ил эшләре министрлыгының Дипломатия академиясе]]''
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Моны да карагыз ==
{{Портал|Мәгариф}}
* [[Россия югары уку йортлары исемлеге]]
[[Төркем:1921 елда нигезләнгән уку йортлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча академияләр]]
[[Төркем:Россия югары уку йортлары]]
[[Төркем:Икътисад юнәлешле югары уку йортлар]]
[[Төркем:Менеджмент юнәлешле югары уку йортлар]]
[[Төркем:Мәскәү югары уку йортлары]]
[[Төркем:Петербург югары уку йортлары]]
6d26mnwx8x5khyp3jun0rykg3fpdco6
Казан руханилар академиясе
0
210910
5839672
5754813
2026-05-05T20:50:58Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839672
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
'''Казан руханилар академиясе''' ({{lang-ru|Казанская духовная академия}}) — [[Рус православ чиркәве]]нең югары дини уку йорты.
== Тарих ==
[[1842 ел]]да ачыла. Дини уку йортлары һәм дөньяви мәктәпләр өчен дин гыйльме укытучылары һәм руханилар әзерли. Уку вакыты 4 ел. [[Казан руханилар семинариясе|Руханилар семинариясен]] уңышлы тәмамлаучылар кабул ителә. Бүлекләр — илаһият, чиркәү тарихы, чиркәү гамәле, миссионерлык. Миссионерлык бүлеге раскольникларга, [[Буддачылык|будда]] һәм [[Мөселманнар|ислам динендәгеләргә]] каршы эш алып бару бүлекчәләренә бүленә. Соңгысында [[Гарәп теле|гарәп]], [[Татар теле|татар]] телләре, ислам дине гыйльме, [[Татарлар|татар]], [[Башкортлар|башкорт]], [[Чуашлар|чуаш]] һәм [[мордва]] халыклары тарихы һәм этнографиясе өйрәнелә. [[1921 ел]]да ябыла.
== Шәхесләр ==
=== Ректорлар ===
=== Укытучылар ===
{{seealso|Төркем:Казан руханилар академиясе укытучылары}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q4207718. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569,label:Исем,p69,p106,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! туу датасы
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
| No/unknown value
| ''[[:d:Q61882044|Диодор (Ильдомский)]]''
| ''[[:d:Q4402625|Рәзән руханилар семинариясе]]''<br/>[[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| ''[[:d:Q1423891|дин хезмәтчесе]]''<br/>[[укытучы]]
|
| 1860-01-03
|-
| 1798-10
| [[Даниил (Сивиллов)|Даниил]]
| ''[[:d:Q4223072|1 нче санлы Пинзә гимназиясе]]''
| ''[[:d:Q15255771|синолог]]''
|
| 1871-01-01
|-
| 1799
| [[Петр Вагнер]]
| ''[[:d:Q204181|Тарту университеты]]''<br/>''[[:d:Q658192|Вилнүс университеты]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>[[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
| 1876-08-03
|-
| 1804
| [[Гордий Саблуков]]
| ''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
| 1880-01-29<br/>1880
|-
| 1807
| [[Андрей Беневоленски]]
| ''[[:d:Q4308201|Мөрәм руханилар укуханәсе]]''<br/>''[[:d:Q4113251|Владимир руханилар симинариясе]]''<br/>[[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| [[галим]]
|
| 1880
|-
| 1808
| [[Александр Попов (1808)|Александр Попов]]
| [[Беренче Казан ирләр гимназиясе]]<br/>[[Казан Император университеты]]
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q19829967|mongolist]]''
|
|
|-
| 1808
| ''[[:d:Q4067260|Anthony]]''
| ''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| [[:commons:Category:Anthony (Radoniezhski)|Anthony (Radoniezhski)]]
| 1872-12-23
|-
| 1811
| ''[[:d:Q18279424|Фотий]]''
| ''[[:d:Q1973040|Киев руханилар академиясе]]''
| ''[[:d:Q1288557|hieromonk]]''
|
| 1877-11-05
|-
| 1817
| ''[[:d:Q62238154|Паисий Пылаев]]''
| ''[[:d:Q1973040|Киев руханилар академиясе]]''
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| 1864
|-
| 1818
| ''[[:d:Q4416628|Serafin]]''
| ''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| [[:commons:Category:Seraphin (Protopopov)|Seraphin (Protopopov)]]
| 1891-01-11
|-
| 1818
| ''[[:d:Q4427209|Соколов, Нафанаил Петрович]]''
| ''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''
|
|
| 1881
|-
| 1820-10-26
| [[Дмитрий Кастальский]]
| ''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''
| ''[[:d:Q4504549|дин хадиме]]''
|
| 1891-11-26
|-
| 1821
| [[Алексей Бобровников]]
| ''[[:d:Q4203282|Өркет руханилар семинариясе]]''<br/>Казан руханилар академиясе
| ''[[:d:Q219477|мисиянир]]''
|
| 1865-03-08
|-
| 1821
| [[Иван Гвоздев]]
| ''[[:d:Q4348465|Пинзә руханилар симинариясе]]''<br/>Казан руханилар академиясе
| [[галим]]
|
| 1873-08-06
|-
| 1821-01-25
| ''[[:d:Q2631309|Grigory Eliseev]]''
| ''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
|
| 1891-01-18
|-
| 1822
| [[Галсан Гомбоев]]
|
| ''[[:d:Q1371378|этнолог]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
|
| 1863-06-11
|-
| 1822-04-23<br/>1822-05-05
| [[Николай Ильминский]]
| Казан руханилар академиясе
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| [[:commons:Category:Nikolay Ilminsky|Nikolay Ilminsky]]
| 1891-12-27
|-
| 1823-04-23
| [[Иван Порфирьев]]
| Казан руханилар академиясе
| [[галим]]
|
| 1890
|-
| 1824
| ''[[:d:Q4483727|Filaret]]''
| ''[[:d:Q1973040|Киев руханилар академиясе]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| [[:commons:Category:Philaret (Filarietov)|Philaret (Filarietov)]]
| 1882-02-23
|-
| 1825-01-20
| [[Вениамин (Благонравов)|Вениамин]]
| Казан руханилар академиясе
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q219477|мисиянир]]''
| [[:commons:Category:Beniamin (Blagonravov)|Beniamin (Blagonravov)]]
| 1892-02-02
|-
| 1826-01-06
| [[Михаил Зефиров]]
| Казан руханилар академиясе
|
|
| 1889-03-04
|-
| 1829-01-01
| ''[[:d:Q4113001|Vladimir Nikolski]]''
| ''[[:d:Q4248826|Kursk Theological Seminary]]''<br/>[[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| [[:commons:Category:Vladimir (Nikolsky)|Vladimir (Nikolsky)]]
| 1900-12-29
|-
| 1832
| ''[[:d:Q4501409|Chryzant]]''
| ''[[:d:Q4453212|Тверь руханилар семнариясе]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
|
| 1883-11-06
|-
| 1833
| [[Михаил Красин]]
| ''[[:d:Q4336853|Орөл руханилар семинариясе]]''
| [[галим]]
|
| 1880-07-06
|-
| 1834-03-21
| ''[[:d:Q30301205|Vasily Mikhaylovsky]]''
| [[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| ''[[:d:Q432386|вәгыйз]]''<br/>[[язучы]]<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q2516866|нәшир]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
|
| 1910-06-14
|-
| 1835
| ''[[:d:Q6699543|Tichon]]''
| [[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| 1896-12-05
|-
| 1835-01-23
| [[Евфимий Малов]]
| Казан руханилар академиясе
| ''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q219477|мисиянир]]''<br/>''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
|
| 1918-02-25
|-
| 1839
| ''[[:d:Q107174572|Александр Иванович Гренков]]''
| ''[[:d:Q4112531|Viphanskaja Theological Seminary]]''<br/>''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
| 1901-05-13
|-
| 1839
| [[Василий Рождественский]]
| [[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q19829990|библеист]]''<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
|
| 1917-10-02
|-
| 1839-07-13
| [[Илья Бердников]]
| ''[[:d:Q4139473|Glazov Seminary]]''<br/>Казан руханилар академиясе<br/>''[[:d:Q4130474|Вәтке руханилар семинариясе]]''
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
| 1915-09-30
|-
| 1840
| [[Николай Ивановский|Николай Ивановски]]
| ''[[:d:Q4070567|Arkhangelsk theological seminary]]''
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''
|
| 1913-10-26
|-
| 1840-03-25
| ''[[:d:Q65130191|Nikolay Rozhdestvensky]]''
| ''[[:d:Q4248826|Kursk Theological Seminary]]''
| ''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
|
| 1882-12-08
|-
| 1841-10-14
| [[Яков Богородский|Яков Богородски]]
| ''[[:d:Q4318622|Нижгар руханилар семнариясе]]''<br/>Казан руханилар академиясе
| [[галим]]
| [[:commons:Category:Jakov Bogorodsky|Jakov Bogorodsky]]
| 1920-07-31
|-
| 1844-01-11
| [[Михаил Богословский (1844)|Михаил Богословский]]
| ''[[:d:Q4450850|Тамбу руханилар семинариясе]]''<br/>Казан руханилар академиясе
| [[укытучы]]
|
| 1915-07-04
|-
| 1844-04-18
| [[Фёдор Курганов]]
| ''[[:d:Q4348465|Пинзә руханилар симинариясе]]''<br/>Казан руханилар академиясе
| [[галим]]
|
| 1920-09-01
|-
| 1845
| [[Дмитрий Гусев]]
| ''[[:d:Q4348465|Пинзә руханилар симинариясе]]''<br/>Казан руханилар академиясе
| [[галим]]
|
| 1894-10-19
|-
| 1845-08-23
| [[Александр Гусев (1845)|Александр Гусев]]
| ''[[:d:Q4453212|Тверь руханилар семнариясе]]''<br/>[[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
|
| 1904-07-08
|-
| 1846-09-15
| [[Антоний (Вадковский)|Антоний]]
| Казан руханилар академиясе<br/>''[[:d:Q4450850|Тамбу руханилар семинариясе]]''
| ''[[:d:Q189854|мәтран]]''
| [[:commons:Category:Anthony (Vadkovsky)|Anthony (Vadkovsky)]]
| 1912-11-15
|-
| 1846-11-15
| [[Николай Остроумов]]
| Казан руханилар академиясе
| ''[[:d:Q974144|укытучы]]''
| [[:commons:Category:Nikolai Ostroumov|Nikolai Ostroumov]]
| 1930-11-17
|-
| 1852-10-19
| [[Димитрий (Беликов)|Димитрий]]
| Казан руханилар академиясе
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[:commons:Category:Demetrius (Belikov)|Demetrius (Belikov)]]
| 1932-08-10
|-
| 1853
| [[Иван Знаменский]]
| Казан руханилар академиясе
| [[язучы]]
|
| 1882-08-23
|-
| 1855
| ''[[:d:Q15061549|Alexey Alexandrovich Tsarevsky]]''
| Казан руханилар академиясе
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
| 1928<br/>1935
|-
| 1856
| [[Алексей Попов (1856)|Алексей Попов]]
| Казан руханилар академиясе
| ''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q15962340|әдәбият теоретигы]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q10567966|liturgist]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
| [[:commons:Category:Aleksei Vasilevich Popov|Aleksei Vasilevich Popov]]
| 1909-11-09
|-
| 1862-05-18<br/>1862-05-06
| [[Николай Катанов]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''<br/>''[[:d:Q2004963|numismatist]]''
| [[:commons:Category:Nikolai Katanov|Nikolai Katanov]]
| 1922-03-09<br/>1922-03-10
|-
| 1863-01-01<br/>1863-01-13
| [[Виктор Несмелов]]
| Казан руханилар академиясе
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[:commons:Category:Viktor Nesmelov|Viktor Nesmelov]]
| 1937-06-30
|-
| 1867-07-16
| [[Иннокентий (Ястребов)|Иннокентий]]
| Казан руханилар академиясе
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| [[:commons:Category:Innocent (Yastrebov)|Innocent (Yastrebov)]]
| 1928-05-22
|-
| 1868
| ''[[:d:Q110617803|Василий Иванович Протопопов]]''
| Казан руханилар академиясе
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
|
|
|-
| 1870
| ''[[:d:Q65095417|Никольский, Владимир Александрович]]''
| Казан руханилар академиясе
|
|
|
|-
| 1876-12-22
| ''[[:d:Q134837745|Василий Васильевич Попов]]''
| ''[[:d:Q114354048|Якутское духовное училище]]''<br/>''[[:d:Q4537261|Yakutsk Theological Seminary]]''<br/>Казан руханилар академиясе
| ''[[:d:Q56314703|Scientific-Secretary]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
| 1931<br/>1932
|-
| 1878-05-19<br/>1878-05-07
| [[Николай Никольский]]
| Казан руханилар академиясе
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q1371378|этнолог]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q14972848|лексикограф]]''
|
| 1961-11-02
|-
| 1880-10-02
| [[Гурий (Степанов)|Гурий]]
| Казан руханилар академиясе<br/>[[Казан руханилар семинариясе]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| [[:commons:Category:Gurias (Stepanov)|Gurias (Stepanov)]]
| 1937-11-01
|-
| 1884-06-18
| ''[[:d:Q4072535|Afanasy (Malinin)]]''
| ''[[:d:Q4351509|Пирем руханилар семинариясе]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| [[:commons:Category:Athanasius (Malinin)|Athanasius (Malinin)]]
| 1939-05-22
|-
| 1886-12-22
| [[Евсевий (Рождественский)|Евсевий]]
| Казан руханилар академиясе
| ''[[:d:Q49476|баш әскаф]]''
|
| 1937-11-05
|-
| 1888-11-08
| [[Александр Лебедев (1888)|Александр Лебедев]]
| ''[[:d:Q4406367|Самар руханилар семинариясе]]''<br/>Казан руханилар академиясе
|
| [[:commons:Category:Alexander Lebedev (chancellor)|Alexander Lebedev (chancellor)]]
| 1937-08-19
|-
| 1947-05-21
| [[Феофан (Ашурков)|Феофан]]
| ''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| [[:commons:Category:Theophan (Ashurkov)|Theophan (Ashurkov)]]
| 2020-11-20
|-
|
| [[Геннадий (Челноков)|Геннадий]]
| Казан руханилар академиясе
| ''[[:d:Q4504549|дин хадиме]]''
|
| 1810-12-06
|-
|
| ''[[:d:Q110529205|Алексей Васильевич Говоров]]''
| ''[[:d:Q4125382|Варонежская духоўная семінарыя]]''<br/>Казан руханилар академиясе
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
=== Тәмамлаучылар ===
{{seealso|Төркем:Казан руханилар академиясен тәмамлаучылар}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P69 wd:Q4207718. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569,label:Исем,p106,p108,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! туу датасы
! Исем
! һөнәр төре
! эш урыны
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
| 1777-08-29<br/>1777-08-27
| [[Иакинф (Бичурин)|Иакинф]]
| ''[[:d:Q11900058|сәяхәтче-тәдкыйкатьче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q219477|мисиянир]]''<br/>''[[:d:Q15255771|синолог]]''<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| ''[[:d:Q4058300|Азия департаменты]]''
| [[:commons:Category:Nikita Bichurin|Nikita Bichurin]]
| 1853-05-11
|-
| 1785
| ''[[:d:Q25644764|Померанцев, Иван Васильевич]]''
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q24262584|Инҗилне тәрҗемә итүче]]''
|
|
| No/unknown value
|-
| 1785
| [[Михаил Полиновский|Михаил Полиновски]]
| ''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''
| [[Беренче Казан ирләр гимназиясе]]<br/>[[Казан Император университеты]]
|
| No/unknown value
|-
| 1821
| [[Алексей Бобровников]]
| ''[[:d:Q219477|мисиянир]]''
| Казан руханилар академиясе
|
| 1865-03-08
|-
| 1821
| [[Александр Владимирский (1821)|Александр Владимирский]]
| ''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''
| [[Казан Император университеты]]
| [[:commons:Category:Aleksandr Vladimirskiy|Aleksandr Vladimirskiy]]
| 1906-04-29
|-
| 1821
| [[Иван Гвоздев]]
| [[галим]]
| Казан руханилар академиясе
|
| 1873-08-06
|-
| 1822-04-23<br/>1822-05-05
| [[Николай Ильминский]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| Казан руханилар академиясе
| [[:commons:Category:Nikolay Ilminsky|Nikolay Ilminsky]]
| 1891-12-27
|-
| 1823
| ''[[:d:Q4060887|Alexandr (Chovanskij)]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| ''[[:d:Q4408429|Сарытау руханилар семинариясе]]''
|
| 1891-02-12
|-
| 1823
| ''[[:d:Q102036618|Николай Алексеевич Цареградский]]''
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| ''[[:d:Q1823638|Старапул руханилар академиясе]]''
|
| No/unknown value
|-
| 1823-04-23
| [[Иван Порфирьев]]
| [[галим]]
| Казан руханилар академиясе
|
| 1890
|-
| 1824-10-26
| [[Александр (Окропиридзе)|Александр]]
| ''[[:d:Q15283040|Eastern Orthodox bishop]]''
|
| [[:commons:Category:Alexandre Okropiridze|Alexandre Okropiridze]]
| 1907-11-22<br/>1907-11-09
|-
| 1825-01-20
| [[Вениамин (Благонравов)|Вениамин]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q219477|мисиянир]]''
| Казан руханилар академиясе
| [[:commons:Category:Beniamin (Blagonravov)|Beniamin (Blagonravov)]]
| 1892-02-02
|-
| 1826-01-06
| [[Михаил Зефиров]]
|
| Казан руханилар академиясе
|
| 1889-03-04
|-
| 1826-09-24
| ''[[:d:Q63070385|Александр Герасимович Хрусталев]]''
| [[рухани]]
| [[Казан руханилар семинариясе]]<br/>[[Ару хәбәр чиркәве (Казан кремле)|Ару хәбәр җәмигы]]
|
| 1875-10-16
|-
| 1827-01-15
| ''[[:d:Q374046|Ivan Mikheevich Pervushin]]''
| [[математик]]<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q1055894|deputy]]''
| ''[[:d:Q4424002|Holy Trinity Cathedral (Perm)]]''<br/>''[[:d:Q4351509|Пирем руханилар семинариясе]]''<br/>''[[:d:Q1355720|The Transfiguration Cathedral]]''
| [[:commons:Category:Ivan Mikheevich Pervushin|Ivan Mikheevich Pervushin]]
| 1900-06-17
|-
| 1828-11-25
| [[Николай Попов (1828)|Николай Попов]]
| ''[[:d:Q4504549|дин хадиме]]''
|
| [[:commons:Category:Nikolay Alexandrovich Popov|Nikolay Alexandrovich Popov]]
| 1891-07-28
|-
| 1830
| ''[[:d:Q4317859|Нестор (Метаниев)]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1910-07-25
|-
| 1830-03-17
| [[Варсонофий (Охотин)|Варсонофий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1895-08-12
|-
| 1830-09-06
| [[Михаил Загоскин]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
|
| 1904-09-11
|-
| 1831
| [[Григорий (Полетаев)|Григорий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| ''[[:d:Q4113251|Владимир руханилар симинариясе]]''
| [[:commons:Category:Gregory (Poletayev)|Gregory (Poletayev)]]
| 1914-03-29
|-
| 1831
| ''[[:d:Q4372570|Nikolay Popov]]''
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
|
|
| 1878
|-
| 1831-10-05<br/>1831-10-17
| [[Afanasiy Şçapov|Afanasi Şçapov]]
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
| [[:commons:Category:Afanasy Shchapov|Afanasy Shchapov]]
| 1876-02-27
|-
| 1832
| [[Александр Лилов]]
| ''[[:d:Q6051619|публицист]]''
|
|
| 1890-04-22
|-
| 1832-05-12<br/>1832-07-01
| [[Алексей Павлов]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Казан Император университеты]]<br/>''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''<br/>[[Император Мәскәү университеты|Мәскәү император университеты]]
|
| 1898-08-16<br/>1898-04-16
|-
| 1833
| [[Александр Иконников]]
| ''[[:d:Q3242115|инкыйлабчы]]''
| ''[[:d:Q4351509|Пирем руханилар семинариясе]]''
|
| 1917
|-
| 1834-12-01
| [[Николай Аристов (1834)|Николай Аристов]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Казан Император университеты]]<br/>''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''<br/>''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q19911220|Nizhyn Gymnasium of Higher Education]]''
| [[:commons:Category:Nikolay Yakovlevich Aristov|Nikolay Yakovlevich Aristov]]
| 1882-08-26
|-
| 1835-01-23
| [[Евфимий Малов]]
| ''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q219477|мисиянир]]''<br/>''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
| Казан руханилар академиясе
|
| 1918-02-25
|-
| 1835-03-30
| [[Александр Воскресенский (1835)|Александр Воскресенский]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4351509|Пирем руханилар семинариясе]]''
|
| 1869-02-06
|-
| 1835-06-11
| [[Валериан Лаврский]]
| [[укытучы]]
|
|
| 1918-09
|-
| 1836
| ''[[:d:Q67190049|Иван Гаврилович Люцернов]]''
| [[рухани]]<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| ''[[:d:Q4124432|Volyn Orthodox Theological Academy]]''<br/>''[[:d:Q101190306|Нолинское духовное училище]]''<br/>''[[:d:Q4459138|Тубыл руханилар семинариясе]]''
|
| 1888<br/>1888-07-08
|-
| 1836-03-27
| [[Петр Знаменский]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
| [[:commons:Category:Peter Znamensky|Peter Znamensky]]
| 1917-05-02
|-
| 1837
| ''[[:d:Q21663991|Nikolay Glebov]]''
| [[укытучы]]
|
|
| 1893-09-23
|-
| 1837
| [[Иоанн Сырцов]]
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
| No/unknown value
|-
| 1837-12-31
| ''[[:d:Q19844067|Vasilij Ivanovič Ognev]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q18120029|библиофил]]''
| ''[[:d:Q4351509|Пирем руханилар семинариясе]]''
|
| 1884-07-14
|-
| 1838
| ''[[:d:Q4055998|Avraamij (Letnickij)]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1893-11-05
|-
| 1839-07-13
| [[Илья Бердников]]
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| Казан руханилар академиясе<br/>[[Казан Император университеты]]
|
| 1915-09-30
|-
| 1841-09-25
| ''[[:d:Q4279302|Kronid Malyshev]]''
| [[галим]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[:commons:Category:Kronid Ivanovich Malyshev|Kronid Ivanovich Malyshev]]
| 1907-01-03
|-
| 1841-10-14
| [[Яков Богородский|Яков Богородски]]
| [[галим]]
| Казан руханилар академиясе<br/>[[Казан Родионов затлы кызлар институты]]<br/>[[Казан руханилар семинариясе]]
| [[:commons:Category:Jakov Bogorodsky|Jakov Bogorodsky]]
| 1920-07-31
|-
| 1841-10-24
| [[Вениамин Снегирёв]]
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
| [[Казан Император университеты]]
|
| 1889-02-16
|-
| 1842
| [[Николай Беляев (1842)|Николай Беляев]]
|
|
|
| 1894-09-22
|-
| 1842-10-10<br/>1842
| [[Евлампий Будрин]]
| ''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
|
|
| 1919-03-03<br/>1919
|-
| 1843-10-24
| [[Иван Ишерский]]
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''
|
|
| 1918-09-25
|-
| 1844
| [[Николай Миловидов]]
|
| [[Казан Император университеты]]
|
| 1896-06-04
|-
| 1844-01-11
| [[Михаил Богословский (1844)|Михаил Богословский]]
| [[укытучы]]
| Казан руханилар академиясе<br/>[[Казан Родионов затлы кызлар институты]]
|
| 1915-07-04
|-
| 1844-04-18
| [[Фёдор Курганов]]
| [[галим]]
| Казан руханилар академиясе<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
| 1920-09-01
|-
| 1845
| [[Дмитрий Гусев]]
| [[галим]]
| Казан руханилар академиясе
|
| 1894-10-19
|-
| 1845
| [[Николай Студенский]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| [[Казан Император университеты]]
|
| 1891-09-17
|-
| 1845
| ''[[:d:Q110624763|Дмитрий Иванович Троицкий]]''
|
|
|
| 1910
|-
| 1845
| [[Александр Крылов]]
| [[язучы]]
|
|
| 1916
|-
| 1845-06-30
| [[Гурий (Буртасовский)|Гурий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Gurias (Burtasovsky)|Gurias (Burtasovsky)]]
| 1907-01-05
|-
| 1845-12-03
| [[Николай Красносельцев]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
| ''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''
| [[:commons:Category:Nikolai Fomich Krasnoseltsev|Nikolai Fomich Krasnoseltsev]]
| 1898-09-23
|-
| 1846
| ''[[:d:Q55656311|Ivan Kapitonovitsj Toetorskiy]]''
| ''[[:d:Q1423891|дин хезмәтчесе]]''<br/>[[укытучы]]
|
|
| 1922
|-
| 1846-03-01
| [[Василий Катаринский]]
| [[галим]]
|
|
| 1902-05-20
|-
| 1846-09-15
| [[Антоний (Вадковский)|Антоний]]
| ''[[:d:Q189854|мәтран]]''
| Казан руханилар академиясе
| [[:commons:Category:Anthony (Vadkovsky)|Anthony (Vadkovsky)]]
| 1912-11-15
|-
| 1846-11-15
| [[Николай Остроумов]]
| ''[[:d:Q974144|укытучы]]''
| Казан руханилар академиясе
| [[:commons:Category:Nikolai Ostroumov|Nikolai Ostroumov]]
| 1930-11-17
|-
| 1847-05-25
| [[Никанор (Каменский)|Никанор]]
| ''[[:d:Q193364|vicar]]''
|
| [[:commons:Category:Nicanor (Kamensky)|Nicanor (Kamensky)]]
| 1910-11-27
|-
| 1848-05-15
| [[Никифор (Асташевский)|Никифор]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1937-04-30
|-
| 1848-12-20
| [[Николай Невзоров]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q5758653|урта белем бирү оешмасында укытучы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Казан Император университеты]]<br/>''[[:d:Q50798202|Казан укытучылар семинариясе]]''<br/>''[[:d:Q48797404|Казан реаль укуханәсе]]''<br/>''[[:d:Q28478526|Җиденче Питырбур гимназиясе]]''
|
| 1904-05-31
|-
| 1849-09-15
| [[Николай (Адоратский)|Николай]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| ''[[:d:Q835952|Russian Orthodox Beijing Mission]]''
| [[:commons:Category:Nicholas (Adoratsky)|Nicholas (Adoratsky)]]
| 1896-10-29
|-
| 1850-01-17
| [[Никодим (Боков)|Никодим]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1914-03-13
|-
| 1850-10-28
| [[Николай Жилин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Nikolay Zhilin|Nikolay Zhilin]]
| 1931-03-16
|-
| 1851
| ''[[:d:Q104828857|Владимир Антонович Сахаров]]''
| ''[[:d:Q1423891|дин хезмәтчесе]]''
|
|
| No/unknown value
|-
| 1851
| ''[[:d:Q110617823|Иван Григорьевич Пятницкий]]''
|
|
|
|
|-
| 1852
| [[Николай Кутепов]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
|
|
| 1915
|-
| 1852
| ''[[:d:Q110607875|Фёдор Кузьмич Сахаров]]''
|
|
|
|
|-
| 1852
| [[Михаил Миропиев]]
| ''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q1056391|мәктәп директоры]]''<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q219477|мисиянир]]''
| ''[[:d:Q12849157|Erivan Teachers’ Seminary]]''
|
| 1919-12-08
|-
| 1852-10-19
| [[Димитрий (Беликов)|Димитрий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Казан руханилар академиясе
| [[:commons:Category:Demetrius (Belikov)|Demetrius (Belikov)]]
| 1932-08-10
|-
| 1852-12-31
| [[Владимир (Соколовский-Автономов)|Владимир]]
| ''[[:d:Q219477|мисиянир]]''
|
| [[:commons:Category:Vladimir (Sokolovsky-Avtonomov)|Vladimir (Sokolovsky-Avtonomov)]]
| 1931-11-27
|-
| 1853
| [[Иван Знаменский]]
| [[язучы]]
| Казан руханилар академиясе
|
| 1882-08-23
|-
| 1853
| [[Никола (Позднев)|Никола]]
| ''[[:d:Q49476|баш әскаф]]''<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q5758653|урта белем бирү оешмасында укытучы]]''
|
| [[:commons:Category:P. A. Pozdnev|P. A. Pozdnev]]
| 1934-09-01
|-
| 1853-10-05
| [[Алексий (Молчанов)|Алексий]]
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
|
| [[:commons:Category:Alexy (Molchanov)|Alexy (Molchanov)]]
| 1914-05-20
|-
| 1854
| ''[[:d:Q4427129|Соколов, Василий Павлович (богослов)]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
|
|
|
|-
| 1854
| ''[[:d:Q110617567|Иван Михайлович Петропавловский]]''
|
|
|
|
|-
| 1854
| [[Константин Кутепов]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
|
| [[:commons:Category:Konstantin Kutepov|Konstantin Kutepov]]
| 1911-09-08
|-
| 1855
| [[Андрей Яблоков]]
| [[язучы]]
|
|
| 1933-03-31
|-
| 1855
| ''[[:d:Q15061549|Alexey Alexandrovich Tsarevsky]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Казан руханилар академиясе
|
| 1928<br/>1935
|-
| 1855-03-24
| [[Захарий Благонравов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q4351509|Пирем руханилар семинариясе]]''
| [[:commons:Category:Zakhariy Mikhailovich Blagonravov|Zakhariy Mikhailovich Blagonravov]]
| 1917-12-18
|-
| 1855-06-20
| ''[[:d:Q53817236|Иван Васильевич Баженов]]''
| ''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| ''[[:d:Q4130474|Вәтке руханилар семинариясе]]''<br/>''[[:d:Q4235556|Кострома руханилар семинариясе]]''<br/>''[[:d:Q4360209|Питырбур археология институты]]''
|
| 1920-02-09
|-
| 1856
| [[Алексей Попов (1856)|Алексей Попов]]
| ''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q15962340|әдәбият теоретигы]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q10567966|liturgist]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
| Казан руханилар академиясе
| [[:commons:Category:Aleksei Vasilevich Popov|Aleksei Vasilevich Popov]]
| 1909-11-09
|-
| 1856
| [[Павел Юнгеров]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q19829990|библеист]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
|
| [[:commons:Category:Pavel Jungerov|Pavel Jungerov]]
| 1921
|-
| 1856-04-18
| [[Вениамин (Муратовский)|Вениамин]]
|
|
| [[:commons:Category:Benjamin (Muratovsky)|Benjamin (Muratovsky)]]
| 1930-05-06
|-
| 1857-07-24
| [[Борис (Лентовский)|Борис]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1923-09-02
|-
| 1857-11-16
| [[Александр Смирнов (1857)|Александр Смирнов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Aleksandr Vasilyevich Smirnov (theologian)|Aleksandr Vasilyevich Smirnov (theologian)]]
| 1933
|-
| 1858-11-11
| ''[[:d:Q602139|Joannicjusz]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1923-07
|-
| 1859-08-15<br/>1859-08-27
| [[Александр Алмазов]]
| ''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Император Мәскәү университеты|Мәскәү император университеты]]<br/>''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''
|
| 1920-03-15
|-
| 1860
| ''[[:d:Q4427202|Mikhail Sokolov]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1371378|этнолог]]''<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>[[фәлсәфәче]]
|
|
| No/unknown value
|-
| 1860s
| ''[[:d:Q20483551|Хакімжан Сәркеұлы Саркин]]''
|
|
|
|
|-
| 1860-10-19
| [[Николай Розанов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''
|
| [[:commons:Category:Rozanov Nikolai Sergeevich|Rozanov Nikolai Sergeevich]]
| No/unknown value
|-
| 1861
| ''[[:d:Q19844036|Vasily Obukhov]]''
| [[укытучы]]
| ''[[:d:Q4336166|Orenburg theological seminary]]''
|
| 1909-05-15
|-
| 1861-02-23
| [[Александр Васильев (1861)|Александр Васильев]]
| [[галим]]
|
|
| 1943-10-23
|-
| 1861-07-22
| [[Стефан (Архангельский)|Стефан]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Stephan (Arkhangelskiy)|Stephan (Arkhangelskiy)]]
| 1914-06-18
|-
| 1862
| ''[[:d:Q99537030|Александр Сергеевич Рождествин]]''
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
|
|
|
|-
| 1862-08-01
| ''[[:d:Q64764861|Vasili Narbekov]]''
| ''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
|
|
| 1932
|-
| 1862-08-29
| [[Александр (Трапицын)|Александр]]
| ''[[:d:Q161944|диякын]]''<br/>''[[:d:Q831474|presbyter]]''
|
| [[:commons:Category:Alexander (Trapitsyn)|Alexander (Trapitsyn)]]
| 1938-01-14
|-
| 1863-01-01<br/>1863-01-13
| [[Виктор Несмелов]]
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Казан руханилар академиясе
| [[:commons:Category:Viktor Nesmelov|Viktor Nesmelov]]
| 1937-06-30
|-
| 1863-04-18
| [[Николай Иорданский]]
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
| 1941-01-09
|-
| 1864-04-09
| [[Александр Луппов]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
|
|
| 1931-12-05
|-
| 1864-10-30
| ''[[:d:Q4314623|Nataniel Troitsky]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Nataniel (Troicki)|Nataniel (Troicki)]]
| 1933-04-07
|-
| 1864-11-24
| [[Иннокентий (Кременский)|Иннокентий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1918-01-09
|-
| 1865
| [[Федор Благовидов]]
|
|
|
| No/unknown value
|-
| 1865
| ''[[:d:Q110607836|Фёдор Антонович Смирнов]]''
|
|
|
|
|-
| 1865-01-10
| [[Михаил Источников]]
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
| [[Казан Родионов затлы кызлар институты]]<br/>''[[:d:Q736587|Питыр һәм Павал җәмигы]]''
|
| 1918
|-
| 1865-01-17
| [[Иван Покровский (1865—1941)]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''
|
|
| 1941-04-19
|-
| 1865-03-26
| [[Яков Галахов]]
| [[язучы]]
| ''[[:d:Q1466666|Томск политехника университеты]]''
|
| 1938-09-12
|-
| 1865-09-27
| [[Назарий (Андреев)|Назарий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1940-05-21
|-
| 1867
| [[Василий Беликов]]
| [[рухани]]
|
|
| 1943
|-
| 1867-02-01
| [[Василий (Богоявленский)|Василий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Basil (Bogoyavlensky)|Basil (Bogoyavlensky)]]
| 1918-08-27
|-
| 1867-04-09
| [[Павел Глезденёв]]
| [[язучы]]
|
|
| 1923-05-28
|-
| 1867-07-16
| [[Иннокентий (Ястребов)|Иннокентий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| Казан руханилар академиясе
| [[:commons:Category:Innocent (Yastrebov)|Innocent (Yastrebov)]]
| 1928-05-22
|-
| 1867-11-18
| [[Михаил (Богданов)|Михаил]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Michael (Bogdanov)|Michael (Bogdanov)]]
| 1925-07-09
|-
| 1868
| ''[[:d:Q110617803|Василий Иванович Протопопов]]''
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
| Казан руханилар академиясе
|
|
|-
| 1868-03-01<br/>1888-03-01
| ''[[:d:Q4070589|Vasily Arkhangelsky]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Vasily Arkhangelskiy|Vasily Arkhangelskiy]]
| 1948
|-
| 1868-07-10
| [[Павел Прокошев]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q742494|Томск дәүләт университеты]]''
|
| No/unknown value<br/>1919
|-
| 1868-07-19
| [[Мелетий (Заборовский)|Мелетий]]
| ''[[:d:Q831474|presbyter]]''<br/>''[[:d:Q213159|archimandrite]]''
|
| [[:commons:Category:Meletius (Zaborovsky)|Meletius (Zaborovsky)]]
| 1946-04-06
|-
| 1868-07-30
| [[Мефодий (Краснопёров)|Мефодий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Methodius (Krasnopyorov)|Methodius (Krasnopyorov)]]
| 1921-02-17
|-
| 1869-04-19
| [[Хрисанф (Щетковский)|Хрисанф]]
| ''[[:d:Q1423891|дин хезмәтчесе]]''<br/>''[[:d:Q219477|мисиянир]]''<br/>''[[:d:Q2259532|cleric]]''<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''<br/>''[[:d:Q91187063|Eastern Orthodox monk]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
|
| [[:commons:Category:Chrysanth (Schetkovsky)|Chrysanth (Schetkovsky)]]
| 1906-10-22
|-
| 1869-10-02
| ''[[:d:Q4113005|Vladimir Putyata]]''
| ''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Vladimir (Putyata)|Vladimir (Putyata)]]
| 1936-02-05
|-
| 1870
| ''[[:d:Q65095417|Никольский, Владимир Александрович]]''
|
| Казан руханилар академиясе
|
|
|-
| 1870-02-16
| [[Antonin Preobrajenskiy]]
| ''[[:d:Q14915627|музыка белгече]]''
| ''[[:d:Q178416|Санкт-Петербург дәүләт консерваториясе]]''
|
| 1929-02-17
|-
| 1870-06-11
| [[Александр Гуляев (1870)|Александр Гуляев]]
| [[фәлсәфәче]]
|
|
| 1935-11-19
|-
| 1870-06-14
| ''[[:d:Q131273671|Сергей Михайлович Парийский]]''
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
|
|
| 1931-09-25
|-
| 1870-07-20
| [[Пантелеймон Жузе|Пантелеймон Җәүзи]]
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>[[Бакы дәүләт университеты]]
| [[:commons:Category:Bandali al-Jawzi|Bandali al-Jawzi]]
| 1942-01-20
|-
| 1870-10-17
| [[Никандр Миролюбов]]
|
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
| 1927-01-27
|-
| 1871
| ''[[:d:Q39388775|Евгений Николаевич Темниковский]]''
| [[галим]]
| ''[[:d:Q28024487|Харьков университеты]]''
|
| 1919
|-
| 1871-03-25
| [[Владимир Соколов (1871)|Владимир Соколов]]
|
|
|
| 1921-03-17
|-
| 1872
| ''[[:d:Q4104379|Basil (Dokhtorov)]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1940-11-19
|-
| 1872<br/>1873
| ''[[:d:Q109486570|Нефедьев, Александр Семёнович]]''
|
|
|
| 1917-11-24
|-
| 1872
| ''[[:d:Q109555193|Павел Петрович Пономарёв]]''
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
|
|
| No/unknown value
|-
| 1872
| ''[[:d:Q110617563|Николай Павлович Руновский]]''
|
|
|
|
|-
| 1872
| ''[[:d:Q4240158|Кремлевский, Александр Магистрианович]]''
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
|
|
| 1907
|-
| 1872
| [[Рафаил (Березин)|Рафаил]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1945-05-15
|-
| 1872-01-28<br/>1872
| ''[[:d:Q56685463|Nikolaĭ Chernavskiĭ]]''
| [[укытучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q635734|архивист]]''
|
|
| 1940-01-02<br/>1940
|-
| 1872-01-30<br/>1872-02-11
| ''[[:d:Q20557806|Ipolite Vartagava]]''
| ''[[:d:Q6430706|тәнкыйтьче]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''
|
| [[:commons:Category:Ipolite Vartagava|Ipolite Vartagava]]
| 1967-01-06
|-
| 1872-02-13
| [[Иван Айвазов]]
| [[галим]]
| [[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| [[:commons:Category:Ivan Ayvazov|Ivan Ayvazov]]
| 1964-12-17
|-
| 1872-10-15
| ''[[:d:Q4153575|David]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:David (Kachakhidze)|David (Kachakhidze)]]
| 1935-03-19
|-
| 1873
| [[Михаил (Шиляк)|Михаил]]
| ''[[:d:Q161944|диякын]]''<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1928-08-25
|-
| 1873
| ''[[:d:Q138195818|Николай Иванович Баженов]]''
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>[[укытучы]]
| ''[[:d:Q4419527|Сембер руханилар семинариясе]]''
|
| No/unknown value
|-
| 1873
| ''[[:d:Q4427053|Александр Александрович Соколов]]''
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
|
|
| No/unknown value
|-
| 1873-02-28
| ''[[:d:Q55104333|Перехвальский, Николай Андреевич]]''
|
|
|
| 1966-05-15
|-
| 1873-03-22
| ''[[:d:Q4113011|Vladimir Tikhonicky]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Vladimir (Tikhonitsky)|Vladimir (Tikhonitsky)]]
| 1959-12-18
|-
| 1873-07-21
| [[Арсений (Смоленец)]]
| ''[[:d:Q161944|диякын]]''<br/>''[[:d:Q49476|баш әскаф]]''<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Arsenius (Smoleniec)|Arsenius (Smoleniec)]]
| 1937-12-19
|-
| 1873-08-20
| [[Виталий (Максименко)|Виталий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Vitaly (Maximenko)|Vitaly (Maximenko)]]
| 1960-03-21
|-
| 1873-09-02
| [[Раман Дәүли]]
|
|
|
| 1949-04-05
|-
| 1874
| [[Константин Запрудский]]
| ''[[:d:Q4504549|дин хадиме]]''
|
|
| 1930-08-07
|-
| 1874-01-12
| [[Михаил (Семёнов)|Михаил]]
| [[язучы]]
|
| [[:commons:Category:Miсhael (Semyonov)|Miсhael (Semyonov)]]
| 1916-10-27
|-
| 1874-01-16
| ''[[:d:Q107568497|Дзімітрый Аляксандравіч Паўскі]]''
| ''[[:d:Q1423891|дин хезмәтчесе]]''
| ''[[:d:Q4295192|Minsk Theological Seminary]]''<br/>''[[:d:Q9268214|Марыінская жаночая гімназія]]''<br/>''[[:d:Q107568528|Мінская духоўная кансісторыя]]''
|
| 1937-08-14
|-
| 1874-01-24
| [[Виктор Крылов]]
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| ''[[:d:Q4333981|Olonetsk Theological Seminary]]''<br/>''[[:d:Q16682949|Pimenov House, Petrozavodsk]]''<br/>''[[:d:Q4315028|National Museum of the Republic of Karelia]]''
|
| 1928-07-10
|-
| 1874-07-21
| ''[[:d:Q4320629|Николай (Кенарский)]]''
| ''[[:d:Q1423891|дин хезмәтчесе]]''
|
|
| 1920-01
|-
| 1874-07-29
| ''[[:d:Q4055997|Avraamij (Děrnov)]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1942-05-01
|-
| 1874-09-29
| ''[[:d:Q4419600|Simeon]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Simeon (Kholmogorov)|Simeon (Kholmogorov)]]
| 1937-09-09
|-
| 1874-10-04<br/>1874-09-21
| ''[[:d:Q4422603|D. V. Skrynchenko]]''
| ''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''<br/>''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
|
|
| 1947-03-30
|-
| 1875-05-10
| [[Ефрем (Кузнецов)|Ефрем]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Efrem (Kuznecov)|Efrem (Kuznecov)]]
| 1918-09-04
|-
| 1875-05-20<br/>1878
| [[Виктор (Островидов)|Виктор]]
| ''[[:d:Q91187063|Eastern Orthodox monk]]''<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Victor (Ostrovidov)|Victor (Ostrovidov)]]
| 1934-05-02
|-
| 1875-05-28
| ''[[:d:Q4103989|Warsonofiusz]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1958-03-13
|-
| 1875-10-26
| [[Пимен (Пегов)|Пимен]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1937-12-14
|-
| 1875-11-19
| [[Лоллий (Юрьевский)|Лоллий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1935-02-11
|-
| 1876
| [[Симон (Виноградов)|Симон]]
| ''[[:d:Q1423891|дин хезмәтчесе]]''
|
| [[:commons:Category:Simon (Vinogradov)|Simon (Vinogradov)]]
| 1933-02-24
|-
| 1876-02-14
| ''[[:d:Q19898784|Nikolay Protopopov]]''
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
|
| [[:commons:Category:Nikolay Adrianovich Protopopov|Nikolay Adrianovich Protopopov]]
| 1960
|-
| 1876-03-21
| [[Феодор (Поздеевский)|Феодор]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| ''[[:d:Q56737452|Moscow Theological Seminary]]''
| [[:commons:Category:Theodore (Pozdeyevsky)|Theodore (Pozdeyevsky)]]
| 1937-10-23
|-
| 1876-05-04
| [[Дионисий (Валединский)|Дионисий]]
| ''[[:d:Q49476|баш әскаф]]''<br/>''[[:d:Q831474|presbyter]]''
| ''[[:d:Q4449461|Taurida Theological Seminary]]''
| [[:commons:Category:Metropolitan Dionisiy of Warsaw and Poland|Metropolitan Dionisiy of Warsaw and Poland]]
| 1960-03-15
|-
| 1876-07-30
| [[Пахомий (Кедров)|Пахомий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Pachomius (Kedrov)|Pachomius (Kedrov)]]
| 1937-12-11
|-
| 1876-09-21
| [[Александр Сидоровский]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| No/unknown value
|-
| 1876-09-29
| ''[[:d:Q4221075|Cyprian]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Cyprian (Komarovsky)|Cyprian (Komarovsky)]]
| 1937-09-24
|-
| 1876-12-14
| ''[[:d:Q4296781|Mitrofan]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1945-11-04
|-
| 1876-12-22
| ''[[:d:Q134837745|Василий Васильевич Попов]]''
| ''[[:d:Q56314703|Scientific-Secretary]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| ''[[:d:Q134837758|Бурят-Монгольское научное общество имени Доржи Банзарова]]''<br/>''[[:d:Q4306291|Museum of the History of Buryatia]]''<br/>Казан руханилар академиясе<br/>''[[:d:Q4087731|Благовещенская духовная семинария]]''<br/>''[[:d:Q4537261|Yakutsk Theological Seminary]]''
|
| 1931<br/>1932
|-
| 1877-08-16
| [[Филипп (Гумилевский)|Филипп]]
| ''[[:d:Q831474|presbyter]]''
| ''[[:d:Q56737452|Moscow Theological Seminary]]''
| [[:commons:Category:Philip (Gumilevsy)|Philip (Gumilevsy)]]
| 1936-09-22
|-
| 1877-09-16
| [[Михаил Петров-Тинехпи]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
|
|
| 1938-07-30
|-
| 1878
| ''[[:d:Q4372401|Ardalion Popov]]''
| [[галим]]
|
|
|
|-
| 1878-01-15
| [[Иувеналий (Масловский)|Иувеналий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Juvenalis (Maslovsky)|Juvenalis (Maslovsky)]]
| 1937-10-25
|-
| 1878-03-02
| [[Пётр (Зверев)|Пётр]]
| ''[[:d:Q831474|presbyter]]''<br/>''[[:d:Q213159|archimandrite]]''
|
| [[:commons:Category:Peter (Zverev)|Peter (Zverev)]]
| 1929-02-07
|-
| 1878-03-24
| [[Виссарион (Зорин)|Виссарион]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1937-11-25
|-
| 1878-04-07<br/>1878-03-26
| [[Николай (Ипатов)|Николай]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1938-08-29
|-
| 1878-05-19<br/>1878-05-07
| [[Николай Никольский]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q1371378|этнолог]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q14972848|лексикограф]]''
| ''[[:d:Q50798202|Казан укытучылар семинариясе]]''<br/>[[Казан руханилар семинариясе]]<br/>Казан руханилар академиясе<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>''[[:d:Q4281440|Мари тел, әдәбият һәм тарих институты]]''<br/>[[«Хыпар» газетасы|«Хыпар» гәҗите]]
|
| 1961-11-02
|-
| 1878-06-08
| [[Варлаам (Ряшенцев)|Варлаам]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| ''[[:d:Q4479076|Өфә руханилар семинариясе]]''<br/>''[[:d:Q4370795|Poltava Theological Seminary]]''
| [[:commons:Category:Barlaam (Ryashentsev)|Barlaam (Ryashentsev)]]
| 1942-02-20
|-
| 1878-11-12
| [[Амвросий (Полянский)|Амвросий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Ambrose (Poljansky)|Ambrose (Poljansky)]]
| 1932-12-20
|-
| 1879-04-08
| [[Иннокентий (Никифоров)|Ибан Никифоров]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Innocent (Nikiforov)|Innocent (Nikiforov)]]
| 1937-12-04
|-
| 1879-04-21
| [[Стефан (Знамировский)|Стефан]]
| [[укытучы]]
| ''[[:d:Q4351509|Пирем руханилар семинариясе]]''
| [[:commons:Category:Stephan (Znamirovsky)|Stephan (Znamirovsky)]]
| 1942-03-18
|-
| 1879-06-11
| [[Владимир Верхоланцев]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>''[[:d:Q482980|автор]]''
|
| [[:commons:Category:Vladimir Stepanovich Verkholantsev|Vladimir Stepanovich Verkholantsev]]
| 1947-01-26
|-
| 1879-07-24
| [[Борис (Рукин)|Борис]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1931-06-30
|-
| 1879-08-23
| [[Серафим (Лукьянов)|Серафим]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Seraphim (Lukjanov)|Seraphim (Lukjanov)]]
| 1959-02-18
|-
| 1879-11-15
| ''[[:d:Q3692815|Melchizedek]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Melchisedek (Payevsky)|Melchisedek (Payevsky)]]
| 1931-05-17
|-
| 1880-01-28<br/>1880-01-04
| [[Сергей Малов (1880)|Сергей Малов]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>[[Россия Милли китапханәсе|Россия милли китапханәсе]]
|
| 1957-09-06<br/>1957-01-09<br/>1957-01-07
|-
| 1880-03-26
| [[Александр (Малинин)|Александр]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Alexander (Malinin)|Alexander (Malinin)]]
| 1929-02
|-
| 1880-10-02
| [[Гурий (Степанов)|Гурий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| Казан руханилар академиясе
| [[:commons:Category:Gurias (Stepanov)|Gurias (Stepanov)]]
| 1937-11-01
|-
| 1880-11-21
| [[Василий (Павловский)|Василий]]
|
|
|
| 1945-10-23
|-
| 1881-04-15
| ''[[:d:Q108301086|Аристарх Рафаилович Пономарёв]]''
| ''[[:d:Q1423891|дин хезмәтчесе]]''
|
|
| 1967-07-21
|-
| 1881-11-18
| [[Гавриил (Абалымов)|Гавриил]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1958-07-31
|-
| 1882-06-07
| ''[[:d:Q4201198|Innocenty]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1937-12-14
|-
| 1882-06-16
| [[Иоанн (Братолюбов)|Иоанн]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| ''[[:d:Q4351509|Пирем руханилар семинариясе]]''
|
| 1968-02-27
|-
| 1883
| [[Иов (Рогожин)|Иов]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1933-04-20
|-
| 1883-02-20
| ''[[:d:Q123122611|Nikolay Doktusov]]''
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
|
| [[:commons:Category:Nikolay Doktusov|Nikolay Doktusov]]
| 1959-07-27
|-
| 1883-04-12
| [[Тихон (Троицкий)|Тихон]]
| [[укытучы]]
|
| [[:commons:Category:Tikhon (Troitsky)|Tikhon (Troitsky)]]
| 1963-03-30
|-
| 1883-10-03<br/>1883-09-21
| [[Гурий Комиссаров]]
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
| 1969-02-25
|-
| 1883-11-22
| [[Герман (Ряшенцев)|Герман]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:German (Ryashentsev)|German (Ryashentsev)]]
| 1937-09-15
|-
| 1884-06-06
| [[Варсонофий (Лузин)|Варсонофий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Barsanuphius (Luzin)|Barsanuphius (Luzin)]]
| 1937-09-15
|-
| 1885-02-17
| [[Амфилохий (Скворцов)|Амфилохий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Amphilochius (Skvortsov)|Amphilochius (Skvortsov)]]
| 1937-10-01
|-
| 1886
| [[Пантелеймон Попов]]
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
|
|
| 1972
|-
| 1886-02-28
| [[Августин (Беляев)|Августин]]
| ''[[:d:Q49476|баш әскаф]]''
|
| [[:commons:Category:Augustin (Belyayev)|Augustin (Belyayev)]]
| 1937-11-23
|-
| 1886-04-05
| [[Иоасаф (Удалов)|Иоасаф]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Joasaph (Udalov)|Joasaph (Udalov)]]
| 1937-12-02
|-
| 1886-12-22
| [[Евсевий (Рождественский)|Евсевий]]
| ''[[:d:Q49476|баш әскаф]]''
| Казан руханилар академиясе
|
| 1937-11-05
|-
| 1887-11-25<br/>1887-11-26
| [[Григорий Попов]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|
|-
| 1888-04-17
| [[Иона (Покровский)|Иона]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Jonah of Hankou|Jonah of Hankou]]
| 1925-10-20
|-
| 1888-05-28
| [[Владимир Вертоградов]]
| [[укытучы]]
| ''[[:d:Q841804|Мәскәү руханилар академиясе]]''
|
| 1964-07-10
|-
| 1888-11-08
| [[Александр Лебедев (1888)|Александр Лебедев]]
|
| Казан руханилар академиясе<br/>[[Петр һәм Павел чиркәве (Казан)|Питыр һәм Павал җәмигы]]<br/>''[[:d:Q3186875|Journal des Moskauer Patriarchats]]''
| [[:commons:Category:Alexander Lebedev (chancellor)|Alexander Lebedev (chancellor)]]
| 1937-08-19
|-
| 1889-10-09<br/>1889-09-27
| [[Ефрем (Ефремов)|Ефрем]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1941-11-14
|-
| 1891
| ''[[:d:Q12823736|Platon Ivanovich Ivanov]]''
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''
|
|
| 1968-11-22
|-
| 1891-01-17
| [[Феодор (Смирнов)|Феодор]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1937-09-04
|-
| 1892-02-24
| ''[[:d:Q4482858|Teofan]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
|
| 1937
|-
| 1892-12-06
| ''[[:d:Q4109949|Aleksandr Andreevitsj Vetelev]]''
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
|
|
| 1976-06-28
|-
| 1893-01-27
| [[Ириней (Шульмин)|Ириней]]
|
|
| [[:commons:Category:Irenaeus (Shulmin)|Irenaeus (Shulmin)]]
| 1938-02-08
|-
| 1893-08-14
| ''[[:d:Q4111015|Victor]]''
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| ''[[:d:Q835952|Russian Orthodox Beijing Mission]]''
| [[:commons:Category:Victor (Svyatin)|Victor (Svyatin)]]
| 1966-09-18
|-
| 1896-04-05
| [[Палладий (Шерстенников)|Палладий]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Palladius (Sherstennikov)|Palladius (Sherstennikov)]]
| 1976-04-23
|-
| 19th century
| [[Яков Дуброва]]
| [[галим]]
|
|
| No/unknown value
|-
|
| ''[[:d:Q4217363|Ivan Katetov]]''
| [[галим]]<br/>[[язучы]]
|
|
| 1892
|-
|
| ''[[:d:Q4427126|Соколов, Василий Иванович (педагог)]]''
| [[укытучы]]
|
|
|
|-
|
| [[Геннадий (Челноков)|Геннадий]]
| ''[[:d:Q4504549|дин хадиме]]''
| Казан руханилар академиясе<br/>''[[:d:Q4220351|Кизик кәшишханәсе]]''<br/>''[[:d:Q1965722|Иосиф-Волоцки кәшишханәсе]]''
|
| 1810-12-06
|-
|
| ''[[:d:Q60911759|Nikolaj Vasil'evič Šternov]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q123819727|Orthodox theologian]]''
|
|
| 1892
|-
|
| ''[[:d:Q101244494|Стеклов, Андрей Иванович]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q110529205|Алексей Васильевич Говоров]]''
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
| Казан руханилар академиясе
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q110552817|Михаил Дмитриевич Побединский]]''
|
| ''[[:d:Q4460366|Тум руханилар семинариясе]]''
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q110961561|Викентий (Орлов)]]''
| ''[[:d:Q1288557|hieromonk]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q124808779|Іван Міхайлавіч Петрапаўлаўскі]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
| ''[[:d:Q4299198|Могилёв руханилар семинариясе]]''
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Моны да карагыз ==
{{Инкыйлабкача Казанда югары, урта һәм махсус уку йортлары}}
[[Төркем:Әлифба буенча уку йортлары]]
[[Төркем:Казан уку йортлары]]
[[Төркем:Рус православ чиркәве]]
gnfd4zvwq510x1qfmq0krx1bqv5waka
Юрий Благов (1959)
0
220500
5839677
4762694
2026-05-05T22:07:42Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839677
wikitext
text/x-wiki
{{мәгънәләр|Юрий Благов (мәгънәләр)}}
{{Татар җирләре җәмгыяте (2021)}}
{{Шәхес}}
'''Юрий Евгеньевич Благов''' — икътисад фәннәре кандидаты, [[Санкт-Петербург дәүләт университеты|Санкт-Петербург дәүләт университетының]] стратегик һәм халыкара менеджмент кафедрасы доценты, «Социаль эшкуарлык өлкәсендә проектлар белән идарә итү» ({{Lang-ru|«Управление проектами в области социального предпринимательства»}}) программасының директоры, ПрайсвотерхаусКуперс исемендәге кооператив социаль җаваплылык үзәге, рус һәм инглиз телләрендә язылган 50-дән артык публикацияләр авторы.
== Биографиясе ==
1981 елда [[Санкт-Петербург дәүләт университеты|Ленинград дәүләт университетының]] икътисад факультетын «Сәяси икътисад» һөнәре буенча тәмамлый һәм шул ук университетка эшкә урнаша. 1987 елда шул ук факультетта кандидатлык диссертациясе яклый.
1998 елда Беркли каласындагы Калифорния университетында, 2009-2010 елларда [[Һельсинки|Хельсинкидагы]] Аалто университетында, 2010 елда Сколководагы Мәскәү идарә итү мәктәбендә укыта. 2004 елда аңа Мәгариф һәм фән министрлыгы сайты Россия Федерациясенең мактаулы югары профессиональ белем бирү хезмәткәре дигән мактаулы исем бирә.
2003 елдан алып "Россия менеджмент журналы"нда ({{Lang-ru|«Российский журнал менеджмента»}}) мөхәрририят коллегиясенең әгъзасы булып тора. 2009 елдан алып «Санкт-Петербург университеты хәбәрләре» ({{Lang-ru|«Вестник Санкт-Петербургского университета»}}) гәзитенең җаваплы мөхәррире булып тора.
2013 елдан алып Россия Федерациясе Федераль Җыелышының Дәүләт Думасы Икътисади сәясәт, инновацион үсеш һәм эшкуарлык буенча комитетның Социаль эшкуарлыкны үстерү мәсьәләләре буенча эксперт советы әгъзасы булып тора<ref>{{Cite web|url=http://conf-edu.com/experts/|title=Эксперты|author=|date=|work=|publisher=Конференция «Обучение социальному предпринимательству — актуальная повестка» 13—14 февраля 2015, Санкт‑Петербург|accessdate=2015-06-02|archivedate=2015-11-16|archiveurl=https://web.archive.org/web/20151116214120/http://conf-edu.com/experts/}}</ref>.
Халыкара конференцияләр белән җитәкчелек иткән: 2012 елда [[Варшава|Варшавада]] үткән Бизнес, икътисад һәм этиканың халыкара ассоциациясенең (ISBEE) V бөтендөнья конгрессының программалы комитеты әгъзасы була<ref>{{Cite web|url=http://www.isbee2012.kozminski.edu.pl/submissions/programme-board.html|title=Programme Board|author=|date=|work=|publisher=The Fifth ISBEE World Congress 2012|accessdate=2015-06-02}}{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>, 2006 елда [[Санкт-Петербург|Санкт-Петербургта]] үткән Бизнес этикасы Аурупа ассоциациясенең (EBEN) ел саен гыйльми конференциянең программалы комитетының рәисе була һ. б.
2013 елда Благов һәм аның автордашы А. Петрова-Савченко белән язылган «Corporate philanthropy in Russia: evidence from a national awards competition» мәкаләсе «Иң яхшы мәкалә» номинациясендә Emerald нәшриәте авторлары ассоциациясе премиясенең лауреаты була<ref>(2014) «2013 Awards for Excellence», Corporate Governance, Vol. 14 Iss: 1 </ref>.
Төп гыйльми эзләнүләре арасында — кооператив социаль җаваплылык, социаль эшкуарлык бар.
== Сайланма библиография ==
Монографияләр:
* Корпоративная социальная ответственность: эволюция концепции. СПб.: Изд-во «Высшая школа менеджмента». 2010.
* Наука и космос: стратегия ГМК. Л.: Изд-во Ленинградского ун-та. 1991 (соавт. с В. А. Деминым).
Халыкара һәм милли гыйльми докладлар:
* Review of UN Global Compact LEAD pilot phase. The Academy of Business in Society (EABIS), PRME, Ashridge Business School. January 2013 (Head of the SPbU GSOM research group).
* Аналитическое исследование корпоративной благотворительности компаний в России. В cб.: Практики компаний в области благотворительности и социальных инвестиций. М.: Форум доноров, 2011 (соавт. с А. А. Савченко).
* Аналитический доклад по результатам исследования People Investor 2009. В сб.: People Investor 2009: Инновационный подход к бизнесу в условиях кризиса. М.: Ассоциация менеджеров, 2010 (руков. авт. колл.; автор гл. 3).
* Доклад о социальных инвестициях в России 2008: интеграция КСО в корпоративную стратегию / Под общ. ред. Ю. Е. Благова, С. Е. Литовченко, Е. А. Ивановой. М.: Ассоциация менеджеров, 2008 (руков. авт. колл.; автор гл. 1).
Фәнни журналларда мәкаләләр:
* Corporate philanthropy in Russia: evidence from a national awards competition // Corporate Governance: The International Journal of Business in Society. 2012. Vol. 12. Issue 4. P. 534—547 (co-authored with A. A. Petrova-Savchenko).
* Корпоративная социальная деятельность российских компаний: к выходу первого сборника бизнес-кейсов // Вестник С.-Петерб. ун-та. Сер. Менеджмент. 2012. Вып. 3. С. 106—127 (соавт. с И. В. Гладких).
* Responsible leadership and «shared value» — the new Russian experience // EuroCharity Yearbook 2011/12: Leadership for sustainability. 2012. P. 80—81.
* Нефинансовая отчетность: раскрытие информации о выполнении обязательств // Экономическая наука современной России. 2012. № 2 (57). С. 118—130 (соавт. с А. А. Петровой-Савченко).
* Р. Эдвард Фримен и концепция заинтересованных сторон // Вестник С.-Петерб. ун-та. Сер. Менеджмент. 2012. Вып. 1. С. 109—116.
* Анализ практики лидеров корпоративной благотворительности в России 2007—2009 гг. // Российский журнал менеджмента. 2011. Т. 9. № 2. С. 27—48 (соавт. с А. А. Савченко).
* Corporate responsibility and emerging markets // Corporate Governance: The International Journal of Business in Society. 2011. Vol. 11. Issue 4. P. 308—312 (co-authored with G. Lenssen, D. Bevan).
* Эволюция концепции КСО и теория стратегического управления // Вестник С.-Петерб. ун-та. Сер. Менеджмент. 2011. Вып. 1. С. 3—26.
* Корпоративная социальная ответственность: вызовы управленческому образованию // Вестник С.-Петерб. ун-та. Сер. Менеджмент. 2010. Вып. 2. C. 143—161.
* Социальное предпринимательство: проблемы типологии // Вестник С.-Петерб. ун-та. Сер. Менеджмент. 2010. Вып. 3. С. 109—114 (соавт. с Ю. Н. Арай).
* Корпоративная социальная ответственность в России: уроки национального доклада о социальных инвестициях // Российский журнал менеджмента. 2009. Т. 7. № 1. С. 3—24 (соавт. с Е. А. Ивановой).
* Генезис концепции корпоративной социальной ответственности // Вестник С.-Петерб. ун-та. Сер. Менеджмент. 2006. Вып.2. С. 3—24.
* История бизнеса как путь познания. Рецензия на книгу: Chandler A. D., Jr. Inventing the electronic century: the epic story of the consumer electronics and computer industries. The Free Press, 2001 // Российский журнал менеджмента. 2005. Т. 3. № 4. С. 169—177.
* Концепция корпоративной социальной ответственности и стратегическое управление // Российский журнал менеджмента. 2004. Т.2. № 3. С. 17—34.
== Искәрмәләр ==
{{Reflist|2}}
== Сылтамалар ==
* [http://expert.ru/northwest/2011/01/prosto-horoshij-biznes/ Просто хороший бизнес] (интервью) // Эксперт Северо-Запад. 2011. № 1 (497). С. 20-23.
* {{Cite web|url=http://www.gsom.spbu.ru/professors/blagov/|title=Благов Юрий Евгеньевич|author=|date=|work=|publisher=[[Санкт-Петербург дәүләт университеты|Санкт-Петербургский государственный университет]]|accessdate=2015-05-29|archivedate=2015-05-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150529202653/http://www.gsom.spbu.ru/professors/blagov/}}
[[Төркем:Русиянең шәрәфле югары һөнәри белем бирү хезмәткәрләре]]
[[Төркем:Википедия:Викимәгълүмат элементы параметрларына өстенлек бирелгән мәкаләләр]]
[[Төркем:Әлифба буенча галимнәр]]
[[Төркем:Икътисад фәннәре кандидатлары]]
[[Төркем:1959 елда туганнар]]
[[Төркем:Санкт-Петербург дәүләт университеты укытучылары]]
tss82hmt9otss5fubsufvqgym5jmiu2
Герменевтика
0
221201
5839648
5838738
2026-05-05T16:24:49Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839648
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
'''Герменевтика'''({{lang-grc|ἑρμηνευτική}} – «Аңлатма осталык»)<ref>Chantraine P. Dictionnaire étymologique de la langue grecque, tome II. — Paris: Éditions Klincksieck, 1970. — P. 373.</ref><ref>Frisk H. Griechisches etymologisches Wörterbuch, Band I. — Carl Winter’s Universitätsbuchhandlung. — Heidelberg, 1960. — S. 563.</ref>
* Текстларны аңлау һәм аңлату осталыгы
* XX гасыр фәлсәфәсендә һәм гуманитар фәннәрендә юнәлеш. Заманча иҗтимагый фәннәрдә иң мөһим методологияләрнең берсе.
== Герменевтика - фәлсәфә hәм гуманитар фәннәр ==
Текстларны аңлату, аларны шәрехләү принциплары турындагы методология. Ул гуманитар фәннәрне өйрәнүнең методологик нигезен тәшкил итә һәм авторның укучы белән аралашу-бәйләнеш характерын билгели. Фән буларак, герменевтика ХIХ йөздә Ф. [[Шлейермахер]], В. [[Дильтей]] хезмәтләренә нисбәтле барлыкка килә. ХХ йөздә Һ. [[Гадамер]], Г. [[Шпет]], М. [[Бахтин]] тарафыннан үстерелә. Әлеге фән, әдәбият һәм сәнгатьтә аңлашылмаучылыктан бигрәк, аңлау процессына йөз тота. Әдәби әсәр текстында һәрвакыт ике башлангыч яши, берсе – билгеле бер кагыйдәләргә нигезләнү, икенчесе – авторның үзенчәлегенә бәйле, алардан читләшү. Шуңа күрә әсәрне аңлау өчен әлеге кагыйдәләрне белү генә җитми, бәлки авторның сүз, фикер сөрешен тоемлау максатында аның роленә керү сорала. Ул исә «дивинация» дип аталган күренешкә китерә, ягъни текстны яңача аңлатуга, авторны тулырак ачуга бәйле һәм, иң мөһиме, бер акт белән генә тәмамланмыйча, ә төрле дәрәҗәдә кабатланыпторучы процесс тудыра. Аны Ф. Шлейермахер «герменевтик түгәрәк» термины белән атый.<ref>Закирҗанов Ә.М. Татар әдәбият белеме: традицияләр һәм үсеш тенденцияләре / Ә.М. Закирҗанов. – Казан: ТӘһСИ, 2018. б. 169. ISBN 978-5-93091-261-6</ref>
== Танылган галимнәр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P101 wd:Q102686. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=label:Исем,p569,p19,p69,p106,p108,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
| ''[[:d:Q170472|Origen]]''
| 185<br/>184
| ''[[:d:Q87|Искәндәрия]]''
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q2259532|cleric]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[фәлсәфәче]]
|
| [[:commons:Category:Origen|Origen]]
| 254
|-
| ''[[:d:Q76576|Friedrich Schleiermacher]]''
| 1768-11-21
| [[Вроцлав|Вротслав]]
| ''[[:d:Q32120|Һалле-Виттенберг үнивирситите]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| ''[[:d:Q32120|Һалле-Виттенберг үнивирситите]]''<br/>''[[:d:Q20266894|Берлин университеты]]''<br/>[[Берлин университеты|Берлин үнивирситите]]
| [[:commons:Category:Friedrich Schleiermacher|Friedrich Schleiermacher]]
| 1834-02-12
|-
| ''[[:d:Q11705519|Ángel Amor Ruibal]]''
| 1869-03-11
| ''[[:d:Q98594072|Cangrallo]]''
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q482980|автор]]''
|
| [[:commons:Category:Ángel Amor Ruibal|Ángel Amor Ruibal]]
| 1930-11-04
|-
| ''[[:d:Q1248105|Aleksei Losev]]''
| 1893-09-10<br/>1893-09-22
| [[Новочеркасск]]
| ''[[:d:Q4204467|Мәскәү университетының тарих-филология факультеты]]''<br/>[[Император Мәскәү университеты|Мәскәү император университеты]]
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q16145150|музыка педагогы]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| ''[[:d:Q1778321|Мәскәү дәүләт педагогика университеты]]''
|
| 1988-05-24
|-
| ''[[:d:Q506973|Károly Kerényi]]''
| 1897-01-19
| [[Timişoara]]
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q24387326|мифограф]]''<br/>''[[:d:Q17488357|диннәр тарихчысы]]''
| ''[[:d:Q1187444|University of Pécs]]''<br/>[[Берлин университеты|Берлин үнивирситите]]
| [[:commons:Category:Károly Kerényi|Károly Kerényi]]
| 1973-04-14
|-
| ''[[:d:Q5407341|Eugene Halliday]]''
| 1911
| [[Mançester]]
|
| [[фәлсәфәче]]
|
|
| 1987
|-
| ''[[:d:Q1916843|James M. Robinson]]''
| 1924-06-30
| [[Геттисберг (Пенсильвания)|Геттисберг]]
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q19829990|библеист]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q50015|Клермонт-Грәдвейт үнивирситите]]''
|
| 2016-03-22
|-
| ''[[:d:Q1627533|Robert W. Funk]]''
| 1926-07-18
| [[Эвансвил]]
| ''[[:d:Q1017974|Butler University]]''<br/>''[[:d:Q29052|Вандербилт үнивирситите]]''<br/>''[[:d:Q5110194|Christian Theological Seminary]]''<br/>''[[:d:Q7914452|Vanderbilt University Divinity School]]''
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''<br/>[[язучы]]
|
|
| 2005-09-03
|-
| ''[[:d:Q1526022|Kah Kyung Cho]]''
| 1927-06-07
| [[Seul|Сеул]]
| ''[[:d:Q39913|Сеул милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q151510|Һайделберг университеты]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q651233|Осака университеты]]''<br/>''[[:d:Q39913|Сеул милли университеты]]''
| [[:commons:Category:Kah Kyung Cho|Kah Kyung Cho]]
| 2022-01-15
|-
| ''[[:d:Q43529201|Miroslav Mikulášek]]''
| 1930-03-14
| ''[[:d:Q1025213|Роситсе]]''
| ''[[:d:Q12016640|Masaryk University Faculty of Arts]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q15962340|әдәбият теоретигы]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q17337766|театраль тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q1676404|José Severino Croatto]]''
| 1930-03-19
| ''[[:d:Q2982604|Sampacho]]''
| ''[[:d:Q973767|Pontifical Catholic University of Argentina]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q250867|католик рухание]]''<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| ''[[:d:Q194223|Буйныс-Айрыс үнивирситите]]''
|
| 2004-04-26
|-
| ''[[:d:Q93231952|Edgar V. McKnight]]''
| 1931-11-21
|
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
| 2020
|-
| ''[[:d:Q2707309|Richard J. Bernstein]]''
| 1932-05-14
| [[Бруклин]]
| [[Yel universitetı|Йель университеты]]<br/>''[[:d:Q10749664|Midwood High School]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Yel universitetı|Йель университеты]]<br/>''[[:d:Q599316|Яңа мәктәп]]''
|
| 2022-07-04
|-
| ''[[:d:Q1157217|Dagfinn Føllesdal]]''
| 1932-06-22
| ''[[:d:Q109469|Askim Municipality]]''
| [[Harvard universitetı|Гарвард университеты]]<br/>''[[:d:Q486156|Осло университеты]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>[[профессор]]
| [[Stenford universitetı|Стенфорд университеты]]<br/>''[[:d:Q486156|Осло университеты]]''
|
| 2026-03-01
|-
| ''[[:d:Q91189596|Armido Rizzi]]''
| 1933-04-14
| [[Белджойозо]]
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
| 2020-08-17
|-
| ''[[:d:Q40259676|Richard E. Palmer]]''
| 1933-11-06
| [[Финикс]]
| ''[[:d:Q1270831|University of Redlands]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| ''[[:d:Q6722050|MacMurray College]]''
|
| 2015-07-12
|-
| ''[[:d:Q23063254|Thomas M. Seebohm]]''
| 1934-07-07
| [[Гливице|Гливитсе]]
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[фәлсәфәче]]
| ''[[:d:Q739627|Пенсилвания штаты университеты]]''<br/>''[[:d:Q151510|Һайделберг университеты]]''<br/>''[[:d:Q161982|Майнц университеты]]''
|
| 2014-08-25
|-
| ''[[:d:Q1457925|Friedrich-Wilhelm von Herrmann]]''
| 1934-10-08
| [[Потсдам]]
| ''[[:d:Q153987|Фрайбург университеты]]''<br/>[[Берлинның Ирекле университеты|Берлинның Ирекле үнивирситите]]
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q153987|Фрайбург университеты]]''
| [[:commons:Category:Friedrich-Wilhelm von Herrmann|Friedrich-Wilhelm von Herrmann]]
| 2022-08-02
|-
| ''[[:d:Q110363|Heinz Wismann]]''
| 1935
| [[Берлин]]
| ''[[:d:Q273518|Югары иҗтимагый фәннәр мәктәбе]]''
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''<br/>''[[:d:Q18916625|иллинис]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q24265174|фәлсәфә тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q273518|Югары иҗтимагый фәннәр мәктәбе]]''
| [[:commons:Category:Heinz Wismann|Heinz Wismann]]
|
|-
| ''[[:d:Q562242|Mohammad Mojtahed Shabestari]]''
| 1936
| [[Тәбриз]]<br/>''[[:d:Q765501|Shabestar]]''
| ''[[:d:Q4119319|Ком шәһәре семинариясе]]''
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q573375|Schreiber]]''
| ''[[:d:Q737835|Тәһран университеты]]''
| [[:commons:Category:Mohammad Mojtahed Shabestari|Mohammad Mojtahed Shabestari]]
|
|-
| ''[[:d:Q55996485|Richard James Campbell]]''
| 1939
|
| ''[[:d:Q487556|Сидней университеты]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q7377252|Rudolf Makkreel]]''
| 1939
| [[Antwerpen|Антверпен]]
| [[Kolumbiä universitetı|Колумбия университеты]]
| [[фәлсәфәче]]
|
|
| 2021
|-
| ''[[:d:Q4707190|Alan M. Olson]]''
| 1939-01-07
| [[Миннеаполис]]
| ''[[:d:Q1515763|Изге Олаф көллияте]]''<br/>''[[:d:Q6966890|Nashotah House]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q49110|Бостон үнивирситите]]''
|
| 2023-09-14
|-
| ''[[:d:Q7347279|Robert Magliola]]''
| 1940
|
| [[Prinston universitetı|Принстон университеты]]
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q113961864|comparative literature academic]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q16128545|Erwin Hufnagel]]''
| 1940-07-21
| ''[[:d:Q151993|Ruhr Area]]''
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q161982|Майнц университеты]]''
|
| 2022-06-10
|-
| ''[[:d:Q395678|Agostino Marchetto]]''
| 1940-08-28
| [[Виченца]]
|
| ''[[:d:Q250867|католик рухание]]''
|
| [[:commons:Category:Agostino Marchetto|Agostino Marchetto]]
|
|-
| ''[[:d:Q112520304|Valerie Malhotra Bentz]]''
| 1942
|
|
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1900167|психотерапевт]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q9379869|лектор]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q560307|Nasr Abu Zayd]]''
| 1943-07-10
| ''[[:d:Q271771|Tanta]]''
| ''[[:d:Q194445|Каһирә университеты]]''<br/>''[[:d:Q156598|Лейден университеты]]''<br/>[[Pensilvaniä universitetı|Пенсилвания университеты]]
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''<br/>''[[:d:Q24885626|thinker]]''
| ''[[:d:Q194445|Каһирә университеты]]''<br/>''[[:d:Q1711630|University of Humanistic Studies]]''<br/>''[[:d:Q221653|Утрехт университеты]]''<br/>''[[:d:Q651233|Осака университеты]]''<br/>''[[:d:Q156598|Лейден университеты]]''
| [[:commons:Category:Nasr Abu Zayd|Nasr Abu Zayd]]
| 2010-07-05
|-
| ''[[:d:Q96263|Anselm Haverkamp]]''
| 1943-07-18
| [[Бонн]]
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| ''[[:d:Q149481|Яурупа Виадрина үнивирситите]]''<br/>''[[:d:Q49210|Нью-Йорк университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q90890680|Guido Innocenzo Gargano]]''
| 1944
|
|
| ''[[:d:Q733786|кәшиш]]''<br/>''[[:d:Q88104555|patristic scholar]]''<br/>''[[:d:Q98833890|Catholic theologian]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q19609871|Kang-i Sun Chang]]''
| 1944
| [[Ханбалык|Пекин]]
| ''[[:d:Q499451|Ратгерс университеты]]''<br/>[[Prinston universitetı|Принстон университеты]]<br/>''[[:d:Q32746|Тәйвән милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q2302260|South Dakota State University]]''<br/>''[[:d:Q707948|Tunghai University]]''
| ''[[:d:Q15255771|синолог]]''<br/>''[[:d:Q15962340|әдәбият теоретигы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Yel universitetı|Йель университеты]]<br/>''[[:d:Q49120|Тафтс үнивирситите]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q12044954|Petr Macek]]''
| 1944-05-21
| [[Прага]]
| ''[[:d:Q11985226|Protestant Theological Faculty – Charles University]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q152002|пастыр]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q432386|вәгыйз]]''<br/>''[[:d:Q98833883|Protestant theologian]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q120031229|Sergej Viktorovič Gorjunkov]]''
| 1945-03-11
|
|
| ''[[:d:Q3391743|сынлы сәнгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q1925963|рәссам-график]]''<br/>''[[:d:Q644687|иллюстратор]]''<br/>''[[:d:Q19829999|культуролог]]''<br/>''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q112533645|Fernanda Henriques]]''
| 1946
|
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[фәлсәфәче]]
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q1335789|Emil Angehrn]]''
| 1946-05-09
| [[Люцерн]]
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q50662|Франкфурт университеты]]''<br/>''[[:d:Q372608|Базел университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q59526579|Jaroslav Hroch]]''
| 1947-05-06
| [[Брно]]<br/>''[[:d:Q656603|Йичин]]''
|
| [[фәлсәфәче]]
|
|
| 2016-06-17
|-
| ''[[:d:Q2020599|David F. Ford]]''
| 1948-01-23
| [[Дублин]]
| ''[[:d:Q153978|Түбинген университеты]]''<br/>''[[:d:Q1068258|Дублин университеты колледжы – Ирландия милли университетының Дублин бүлекчәсе]]''<br/>''[[:d:Q691283|Изге Җон көллияте]]''<br/>''[[:d:Q10723329|Yale Divinity School]]''
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Kembric universitetı|Кембриҗ университеты]]<br/>''[[:d:Q223429|Бирмингем университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q2093551|Pierre Judet de La Combe]]''
| 1949
|
| ''[[:d:Q1141586|University Lille-III]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q18916625|иллинис]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1141586|University Lille-III]]''<br/>''[[:d:Q273518|Югары иҗтимагый фәннәр мәктәбе]]''<br/>''[[:d:Q83259|Югары нормаль мәктәбе]]''<br/>''[[:d:Q280413|Милли фәнни тикшеренүләр үзәге]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q15229371|Giulio Raio]]''
| 1949
| [[Наполи]]
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1632525|Naples Eastern University]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q3294483|Marlène Zarader]]''
| 1949-12-29
| [[Әлҗәзаир (шәһәр)]]
| ''[[:d:Q546118|Paris-Sorbonne University - Paris IV]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q28004591|professeur des universités]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q2912244|Paul-Valéry University (Montpellier, 1970-2024)]]''
| [[:commons:Category:Marlène Zarader|Marlène Zarader]]
| 2025-06-06
|-
| ''[[:d:Q97160397|Rachel Fulton Brown]]''
| 1950<br/>1965
|
|
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q3332711|медиевист]]''
| ''[[:d:Q131252|Чикаго университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6006884|Mauricio Beuchot]]''
| 1950-03-04
| [[Торреон]]
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>[[рухани]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q36956043|Michael Lambek]]''
| 1950-06-11
|
| [[Мичиган университеты]]<br/>''[[:d:Q201492|Макгилл университеты]]''
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q3137221|University of Toronto Scarborough]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q122943243|Vladimir Arkad‘jevič Dolinskij]]''
| 1951
|
|
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q60098894|русист]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q1100163|Clemens Zerling]]''
| 1951-03-05
| [[Нойнкирхен-Зельшайд]]
|
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q2516866|нәшир]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q5349711|Einar Thomassen]]''
| 1951-04-25
| [[Берген]]
| ''[[:d:Q204457|Берген университеты]]''<br/>''[[:d:Q216273|Сент-Әндрүс үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q17488357|диннәр тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q15980158|язучы-документалист]]''
| ''[[:d:Q486156|Осло университеты]]''<br/>''[[:d:Q204457|Берген университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q93220098|Thomas Scott Caulley]]''
| 1952-04-16
| [[Юҗин (Орегон)|Юҗин]]
|
| ''[[:d:Q19829990|библеист]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q23914124|Ștefan Afloroaei]]''
| 1952-07-25
| ''[[:d:Q16898352|Pașcani]]''
| ''[[:d:Q1523902|Яссы университеты]]''
| [[фәлсәфәче]]
| ''[[:d:Q1523902|Яссы университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q126958201|Bill Gray]]''
| 1952-07-30<br/>1952
| [[Glazgo]]
| ''[[:d:Q7006603|New College]]''<br/>''[[:d:Q909696|Princeton Theological Seminary]]''<br/>''[[:d:Q745967|Крайст-Чөрч]]''<br/>[[Оксфорд университеты]]<br/>[[Edinburg universitetı|Эдинбург университеты]]<br/>[[Prinston universitetı|Принстон университеты]]
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''<br/>''[[:d:Q6673651|әдәбиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
| 2019-04-08<br/>2019
|-
| ''[[:d:Q3217932|Larisa Cercel]]''
| 20th century<br/>1977
| [[Бухарест|Бүкрәш]]
|
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q2599593|гирманис]]''<br/>''[[:d:Q2504617|раманис]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q12779340|Zdeňka Kalnická]]''
| 1953
|
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1783294|University of Ostrava]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q20479568|Gábor Tolcsvai Nagy]]''
| 1953-11-24
| [[Будапешт]]
|
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q20046888|Luis Filipe Barreto]]''
| 1954
|
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q93221542|Bradford E. Hinze]]''
| 1954
|
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q109627281|David R. Bauer]]''
| 1954
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| ''[[:d:Q7885972|Union Presbyterian Seminary]]''
| ''[[:d:Q152002|пастыр]]''<br/>''[[:d:Q19829990|библеист]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q2645880|Asbury Theological Seminary]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q106523223|Rita Šerpytytė]]''
| 1954-01-26
| ''[[:d:Q193787|Таураге]]''
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q3172399|Jean Grondin]]''
| 1955
| ''[[:d:Q2936979|Cap-de-la-Madeleine]]''
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1067935|Laval University]]''<br/>[[Monreal universitetı|Монреаль университеты]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q4193748|Suren Zoljan]]''
| 1955-04-16
| [[Ереван]]
| ''[[:d:Q21199710|school #8 after Alexander Pushkin]]''<br/>''[[:d:Q104542136|ԵՊՀ ռուս բանասիրության ֆակուլտետ]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1474624|Ереван дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q1962291|Ереван лингвистика университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q25345787|Ming Dong Gu]]''
| 1955-05-01
|
| ''[[:d:Q131252|Чикаго университеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q15255771|синолог]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1781394|Дәластагы Техас университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q112522454|Carlos Ruta]]''
| 1956
|
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q4214270|Leonid Karasev]]''
| 1956-09-17
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q3064305|МДУның фәлсәфә факультеты]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Россия дәүләт гуманитар университеты]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q1685266|Jean-Pierre Wils]]''
| 1957
| ''[[:d:Q464454|Geel]]''
| ''[[:d:Q153978|Түбинген университеты]]''<br/>''[[:d:Q833670|Лөвен католик университеты]]''
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q5403434|итик]]''<br/>''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''<br/>[[фәлсәфәче]]
| ''[[:d:Q632004|Неймеген университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q21294582|Philippe Bordeyne]]''
| 1959-12-21
| [[Париж]]
|
| ''[[:d:Q250867|католик рухание]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
|
|
| 1988
|-
| ''[[:d:Q112547851|Placido Sgroi]]''
| 1960
|
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q55737401|Christian theologian]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
| 2018
|-
| ''[[:d:Q112522174|Asger Sørensen]]''
| 1960-12-28
| ''[[:d:Q30096|Frederiksberg]]''
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q109905659|Pantelis Kalaitzidis]]''
| 1961
| [[Сәләник]]
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q55620494|Pierre Maréchaux]]''
| 1961
|
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q87474505|Giovanni Giorgio]]''
| 1961-04-21
| [[Потенца]]
| ''[[:d:Q2261128|D'Annunzio University of Chieti–Pescara]]''<br/>''[[:d:Q475007|Pontifical Lateran University]]''
| ''[[:d:Q250867|католик рухание]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q475007|Pontifical Lateran University]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q113759987|Scott Ables]]''
| 1961-10-14
|
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q16408548|Tarmo Toom]]''
| 1961-12-05
| [[Эстония]]
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q13219637|виолончелист]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q204181|Тарту университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q30904179|Rebeca Maldonado Rodriguera]]''
| 1962
|
| ''[[:d:Q222738|Мексика милли автономияле университеты]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q55116662|Karen Joisten]]''
| 1962-06-18
| [[Рүсселсһайм-ам-Майн]]
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q678965|University of Kaiserslautern]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6165619|Víctor Manuel Fernández]]''
| 1962-07-18
| ''[[:d:Q1063409|Río Cuarto Department]]''
| ''[[:d:Q467025|Pontifical Gregorian University]]''<br/>''[[:d:Q973767|Pontifical Catholic University of Argentina]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q250867|католик рухание]]''<br/>''[[:d:Q25393460|католик дьякон]]''<br/>''[[:d:Q49476|баш әскаф]]''<br/>''[[:d:Q98833890|Catholic theologian]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q611644|католик епископ]]''<br/>''[[:d:Q127327158|theology teacher]]''
| ''[[:d:Q973767|Pontifical Catholic University of Argentina]]''
| [[:commons:Category:Víctor Manuel Fernández|Víctor Manuel Fernández]]
|
|-
| ''[[:d:Q107278089|Mohamed El Hirech]]''
| 1963
| ''[[:d:Q185157|Tétouan]]''
| ''[[:d:Q3551490|Sidi Mohamed Ben Abdellah University]]''<br/>''[[:d:Q3551367|Abdelmalek Essaâdi University]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q3551367|Abdelmalek Essaâdi University]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6372454|Karla Pollmann]]''
| 1963
| [[Түбинген]]
| ''[[:d:Q309948|Бохумдагы Рур университеты]]''
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q835440|University of Konstanz]]''<br/>''[[:d:Q216273|Сент-Әндрүс үнивирситите]]''<br/>''[[:d:Q24382|Bielefeld University]]''<br/>''[[:d:Q1432632|University of Reading]]''<br/>''[[:d:Q153978|Түбинген университеты]]''<br/>''[[:d:Q459506|Бристоль университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q60580796|Laura Selva Carugati]]''
| 1964
| [[Буэнос-Айрес]]
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q2599593|гирманис]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q93233402|Piotr Ashwin-Siejkowski]]''
| 1964
| [[Польша]]
|
| ''[[:d:Q55737401|Christian theologian]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q245247|Лондон король көллияте]]''<br/>''[[:d:Q3551577|University of Chichester]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q112478422|Jens Mattern]]''
| 1964
|
|
| [[фәлсәфәче]]
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q119811715|Jack Simmons]]''
| 1964
|
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q27565624|Pablo Blanco Sarto]]''
| 1964-07-12
| [[Сарагоса]]
|
| ''[[:d:Q1469535|католик рухание]]''<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[язучы]]<br/>[[фәлсәфәче]]
| ''[[:d:Q926068|University of Navarre]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q67159924|Lauren Swayne Barthold]]''
| 1965
|
| ''[[:d:Q599316|Яңа мәктәп]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q112498405|Burhanettin Tatar]]''
| 1965
|
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q112563666|Bart van Klink]]''
| 1965
|
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[хокук белгече]]
| ''[[:d:Q1065414|Vrije Universiteit Amsterdam]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q117247142|Wei-Chieh Lin]]''
| 1965
| [[Taybey|Тайпей]]
| ''[[:d:Q963709|Tokai University]]''<br/>''[[:d:Q309948|Бохумдагы Рур университеты]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| ''[[:d:Q77081421|Institute of Chinese Literature and Philosophy, Academia Sinica]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q93242062|Catherine Broc-Schmezer]]''
| 1965-07-30
|
|
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q93238559|Hyun Chul Paul Kim]]''
| 1965-10-16
|
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q105416276|Ken-pa Chin]]''
| 1966
|
|
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q124644247|Paul Fairfield]]''
| 1966
|
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q104214769|Leora Batnitzky]]''
| 1966-04-14
|
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q57414579|Ivana Noble]]''
| 1966-09-29
| [[Пльзень|Плзен]]
| ''[[:d:Q12020962|Hussite Theological Faculty, Charles University]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q955464|parson]]''<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>[[укытучы]]
| ''[[:d:Q11985226|Protestant Theological Faculty – Charles University]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q56596974|Sean McGrath]]''
| 1966-12-12
|
| ''[[:d:Q627969|University of Ottawa]]''<br/>''[[:d:Q180865|Торонто университеты]]''<br/>''[[:d:Q1895354|Memorial University of Newfoundland]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1895354|Memorial University of Newfoundland]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q95321212|Philipp Stoellger]]''
| 1967
|
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>[[профессор]]<br/>''[[:d:Q98833883|Protestant theologian]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q112547850|Lorenzo Raniero]]''
| 1967
|
|
| ''[[:d:Q250867|католик рухание]]''<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q98833890|Catholic theologian]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q1082840|Christiane Tietz]]''
| 1967-04-20
| [[Франкфурт]]
| ''[[:d:Q153978|Түбинген университеты]]''
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[фәлсәфәче]]
| ''[[:d:Q161982|Майнц университеты]]''<br/>[[Цюрих университеты|Сүрих үнивирситите]]<br/>''[[:d:Q1196251|Union Theological Seminary]]''<br/>''[[:d:Q707283|Германия фәнни-тикшеренү җәмгыяте]]''
| [[:commons:Category:Christiane Tietz|Christiane Tietz]]
|
|-
| ''[[:d:Q25930474|Abdel-Hakim Ourghi]]''
| 1968
| ''[[:d:Q131818|Oran]]''<br/>[[Алмания|Германия]]
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1441203|University of Education Freiburg]]''
| [[:commons:Category:Abdel-Hakim Ourghi|Abdel-Hakim Ourghi]]
|
|-
| ''[[:d:Q113836556|Daniele Giglioli]]''
| 1968
|
|
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q462390|доцент]]''<br/>''[[:d:Q15962340|әдәбият теоретигы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q107975583|Taurino Araújo]]''
| 1968-12-25
| [[Жекие]]
| ''[[:d:Q10387814|State University of Santa Cruz]]''<br/>''[[:d:Q600634|Pontifícia Universidade Católica do Rio Grande do Sul]]''<br/>''[[:d:Q6156851|Universidad del Museo Social Argentino]]''<br/>''[[:d:Q10387867|Universidade Salgado de Oliveira]]''
| ''[[:d:Q380075|advocate]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q3391743|сынлы сәнгать эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q112548548|Željko Radinković]]''
| 1969
| [[Баня-Лука|Банә-Лука]]
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q61970534|Kristin Gjesdal]]''
| 1969
| [[Осло]]
| ''[[:d:Q486156|Осло университеты]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q486156|Осло университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q113785758|Csaba Olay]]''
| 1970
|
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q16439183|Andreas Fickers]]''
| 1971
| ''[[:d:Q152748|Sankt Vith]]''
|
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[галим]]
| ''[[:d:Q74434404|Luxembourg Centre for Contemporary and Digital History (C2DH)]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q92377735|Vit Husek]]''
| 1971-06-29
| [[Һрадец-Кралове|Һрадетс-Кралове]]
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[фәлсәфәче]]
| ''[[:d:Q1637611|Palacký University Olomouc]]''<br/>''[[:d:Q13221599|Saints Cyril and Methodius Faculty of Theology of Palacký University, Olomouc]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q28500359|Александр Михайлович Прилуцкий]]''
| 1971-09-10
| [[Түбән Новгород]]
| ''[[:d:Q492766|Николай Иванович Лобачевский исемендәге Түбән Новгород дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q4504549|дин хадиме]]''<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q16402907|семиотик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q95078824|Kateřina Bauerová]]''
| 1971-12-03
| [[Йиһлава]]
| ''[[:d:Q8312479|Faculty of Education]]''<br/>''[[:d:Q11985226|Protestant Theological Faculty – Charles University]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q127609040|Daniela Langer]]''
| 1972
|
|
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q95174444|Peter Chvojka]]''
| 1972-09-10
|
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1428711|University of South Bohemia in České Budějovice]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q67915358|Andreas Mauz]]''
| 1973
|
|
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q98833883|Protestant theologian]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q112551152|Nicola Stricker]]''
| 1973
|
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q55737401|Christian theologian]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q112509828|Cristian Ciocan]]''
| 1974
|
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q608338|Бухарест университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q112551150|Daniel Frey]]''
| 1974
|
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q98833883|Protestant theologian]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q112561370|Nathan G. Jennings]]''
| 1974
|
|
| [[рухани]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q10567966|liturgist]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q107379816|Ivan Pintor Iranzo]]''
| 1975
| [[Барселона]]
| ''[[:d:Q24543|Pompeu Fabra University]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q4220892|кинокритик]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q11814411|documentarian]]''
| ''[[:d:Q24543|Pompeu Fabra University]]''
| [[:commons:Category:Ivan Pintor Iranzo|Ivan Pintor Iranzo]]
|
|-
| ''[[:d:Q112344078|Alina Isac Alak]]''
| 1975
|
|
| ''[[:d:Q3155377|ислам белгече]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q165980|Вена университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q112534051|Emanuela Primiceri]]''
| 1976
|
|
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q112548336|Mihaela Mocanu]]''
| 1976
|
|
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q30131998|cultural anthropologist]]''<br/>''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q125996117|Stefano Marino]]''
| 1976
| [[Катания]]
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q139481682|Natal‘ja Andrejevna Artemenko]]''
| 1976
|
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q95917040|Ondřej Sládek]]''
| 1976-11-11
|
|
| ''[[:d:Q18931911|назарияче]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q112552414|Matthew D. Kim]]''
| 1977
|
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1423891|дин хезмәтчесе]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q57829823|Inga Römer]]''
| 1978-06-09
| [[Һамбург]]
| ''[[:d:Q447953|University of Wuppertal]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q447953|University of Wuppertal]]''<br/>''[[:d:Q945876|Гренобль университеты]]''<br/>''[[:d:Q153987|Фрайбург университеты]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q93245167|Susanne Luther]]''
| 1979
| [[Nürnberg]]
|
| [[Гыйльми хезмәткәр]]<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q112554911|Ioan Alexandru Tofan]]''
| 1979
|
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q112562235|Thomas Hilgers]]''
| 1979
|
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q95461769|Martin Jiskra]]''
| 1979-05-06
|
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q113737876|Anna Varga-Jani]]''
| 1980-02-18
| [[Будапешт]]
| ''[[:d:Q255285|Петер Пазмань катулик үнивирситите]]''<br/>''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
| [[фәлсәфәче]]
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q113846575|Nicole Thiemer]]''
| 1981
|
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[галим]]
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q130642844|Jurij Vladimirovič Podkovyrin]]''
| 1981
| [[Кемерово]]
|
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q112562021|Chrystyna Bohdanìvna Vorok]]''
| 1983
|
|
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q123282424|Libera Pisano]]''
| 1985-11-24
|
| ''[[:d:Q209344|Сапиенца Рим үнивирситите]]''
| [[фәлсәфәче]]
| ''[[:d:Q1979891|NOVA University Lisbon]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q113758968|Stephanie Rumpza]]''
| 1986
|
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q112511122|Geoffrey Dierckxsens]]''
| 1987
|
|
| [[фәлсәфәче]]
| ''[[:d:Q30258522|Institute of Philosophy, Czech Academy of Sciences]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q88969688|Wessel Reijers]]''
| 1989
|
|
| [[галим]]
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q17204046|Herbert Anton]]''
|
| [[Гладбек]]
|
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q2599593|гирманис]]''
| ''[[:d:Q317032|Дүсселдорф университеты]]''
|
| 2023-09-21
|-
| ''[[:d:Q23762735|Brian Treanor]]''
|
|
| ''[[:d:Q1026926|Лоң-Бичтәге Калифорния университеты]]''<br/>''[[:d:Q174710|Лос-Анджелестагы Калифорния университеты]]''<br/>''[[:d:Q49118|Бостон көллияте]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1786078|Loyola Marymount University]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q85483853|Won W. Lee]]''
|
|
| ''[[:d:Q50015|Клермонт-Грәдвейт үнивирситите]]''<br/>''[[:d:Q909696|Princeton Theological Seminary]]''<br/>''[[:d:Q39988|Yonsei University]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>[[язучы]]
| ''[[:d:Q2698482|Calvin University]]''<br/>''[[:d:Q7552393|Society of Biblical Literature]]''<br/>''[[:d:Q19753652|Society for Old Testament Study]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q95821710|Vicente de Haro Romo]]''
|
|
| ''[[:d:Q947259|Panamerican University]]''<br/>''[[:d:Q222738|Мексика милли автономияле университеты]]''
| ''[[:d:Q16538479|Lehrbeauftragter]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q947259|Panamerican University]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q113501583|David Weberman]]''
|
|
|
| [[фәлсәфәче]]
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q113753775|Thorben Alles]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q98833883|Protestant theologian]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q113759646|Jo-Ann Badley]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q117151914|Carmen Segura]]''
|
|
|
| [[фәлсәфәче]]
| ''[[:d:Q926068|University of Navarre]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q120602139|Samuel Jakob]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q26831130|life coach]]''<br/>''[[:d:Q1900167|психотерапевт]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q120679628|Chris Lawn]]''
|
|
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q120681289|Niall Keane]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q121066374|Evanghelia Stead]]''
|
|
| ''[[:d:Q546118|Paris-Sorbonne University - Paris IV]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q122873582|Nathan Eric Dickman]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[фәлсәфәче]]
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q124309490|Carmelo Meazza]]''
|
|
|
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q124644343|Roman Felde]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>''[[:d:Q15319501|social scientist]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q124645182|Neil Sadler]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q126292399|Monica E. McLellan Zikpi]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q138050130|Vladimir Stanislavovič Makovcev]]''
|
|
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q139430723|Paul Forsell]]''
|
|
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q139440348|Osman Bilen]]''
|
|
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q139449587|Todd S. Mei]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q139452668|Helena Tampierová]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q139464581|Robert Glenn Davis]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q139475575|Martin Čurda]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q14915627|музыка белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q139482514|Gregory A. Ryan]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1234713|илаһиятче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Моны да карагыз ==
{{Портал|Фәлсәфә}}
* [[Фәлсәфи төшенчәләр]]
{{Фәннәр}}
[[Төркем:Фәлсәфә]]
m4eqkr61gypi0mneshep74iwm5ebmo5
CERT C Coding Standard
0
226567
5839805
5557074
2026-05-06T09:28:06Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839805
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=март 2026}}
[[Software Engineering Institute]]-ның '''CERT C Coding Standard'''-ы [[Си (программалау теле)|C программалау теле]] өчен программа тәэминаты [[кодлау стандарты]], ул [[CERT Координация Үзәге]] тарафыннан программа тәэминаты системаларының куркынычсызлыгын, ышанычлыгын һәм сакланган булулыгын камилләштерү өчен ясалган булган.<ref>{{cite web|url=https://books.google.com/books?id=Z9aNTafcb3IC|title=Secure Coding in C and C++|first=Robert C.|last=Seacord|date=23 March 2013|publisher=Addison-Wesley|via=Google Books}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.securecoding.cert.org/confluence/display/c/Introduction|title=Introduction - SEI CERT C Coding Standard - CERT Secure Coding Standards|website=www.securecoding.cert.org|accessdate=2019-08-10|archivedate=2017-09-09|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170909190624/https://www.securecoding.cert.org/confluence/display/c/Introduction}}</ref>
CERT C Secure Coding Standard-та күрсәтмәләр [[Common Weakness Enumeration]] (CWE) мәкаләләре һәм [[MISRA]] кебек башка стандартларга үзара сылтыйлар.<ref>{{cite web|url=https://wiki.sei.cmu.edu/confluence/display/c/FF.+Related+Guidelines|title=SEI CERT C Coding Standard - Related Guidelines|accessdate=October 15, 2018|archivedate=2022-11-29|archiveurl=https://web.archive.org/web/20221129083639/https://wiki.sei.cmu.edu/confluence/display/c/FF.+Related+Guidelines}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.us-cert.gov/bsi/articles/knowledge/coding-practices/mitre-cwe-and-cert-secure-coding-standards|title=MITRE CWE and CERT Secure Coding Standards - US-CERT|website=www.us-cert.gov|accessdate=2019-08-10|archivedate=2019-08-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20190810154247/https://www.us-cert.gov/bsi/articles/knowledge/coding-practices/mitre-cwe-and-cert-secure-coding-standards}}</ref>
==Шулай ук карарга мөмкин==
*[[Common Vulnerabilities and Exposures]]
*[[National Vulnerability Database]]
==Искәрмәләр==
{{Reflist}}
==Тышкы сылтамалар==
* [https://www.cert.org/secure-coding/ CERT home page]
* [https://resources.sei.cmu.edu/downloads/secure-coding/assets/sei-cert-c-coding-standard-2016-v01.pdf 2016 SEI CERT C Coding Standard]
* [https://resources.sei.cmu.edu/downloads/secure-coding/assets/sei-cert-cpp-coding-standard-2016-v01.pdf 2016 SEI CERT C++ Coding Standard]
[[Төркем:Программа белән тәэмин ителеш]]
ikgh336e3dy8fagy2abto2bv5g6jmzl
Шри Мариамман Гыйбадәтханәсе, Куала-Лумпур
0
234842
5839616
2437916
2026-05-05T13:44:56Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839616
wikitext
text/x-wiki
{{Гыйбадәтханә
|Гыйбадәтханә төре = Гыйбадәтханә
|Татар атамасы = Шри Мариамман Гыйбадәтханәсе, Куала-Лумпур
|Үз атамасы = ஸ்ரீ மாரியம்மன் கோவில்<br />Śrī Māriyammaṉ Kōvil<br> 马里安曼兴都庙
<br> Mǎ lǐ Àn Màn xīng dū miào
|Рәсем = Sri Mahamariamman temple-Kuala Lumpur Malaysia.jpg
|Рәсем язуы =
|Рәсем зурлыгы =
|Хәзерге халәте =
|Ил = Малайзия
|Урнашу урыны статусы = төбәк / район
|Урнашу урыны =
|Кординаталар = {{coord|3|8|36|N|101|41|47|E|type:landmark_region:MY|display=inline,title}}
|Дин =
|Мәхәллә =
|Кайсы дини агымга карый = [[Мариамман]] Алиһәсенә табыну
|Бина төре =
|Мигъмарият стиле = Дравид архитектурасы
|Проект авторы = Т.Кхамбусами Пиллаи
|Төзүче =
|Нигезләүче =
|Беренче телгә алу =
|Нигезләү =
|Төп даталар =
|Юк ителгән =
|Төзелешнең башлануы =
|Төзелешнең тәмамлануы = 1873 ел
|Янкормалары =
|Ядкәрләре =
|Халәте =
|Сайт =
|Commons =
}}
'''Шри Маһамариамман Гыйбадәтханәсе''' '''([[Тамил теле]]ндә:ஸ்ரீ மகாமாரியம்மன் திருக்கோவில்,கோலா லம்பூர்)''' - ул Малайзиядә, Куала-Лумпур шәһәрендә Һинд дине гыйбадәтханәсе. Ул 1873 елда нигезләнгән булган һәм Петалинг Урамында (Чайнатаун) Җалан Бандарда (элек Һай Стрит буларак мәгълүм) кырыенда урнашкан. 1968 елда яңа корылма төзелгән булган, анда Көньяк Һинд гыйбадәтханәләре стилендә бизәкле “Раджа Гопурам” хасият булып тора.
Башланганнан бирле, гыйбадәтханә иртә Һинд дине иммигрантлары өчен әһәмиятле [[табыну урыны]] булып тора һәм хәзер әһәмиятле [[мәдәни мирас]] урыны булып тора.
==Тарихы==
Шри Маһамариамман Гыйбадәтханәсе К.Тһамбусами тарафыннан 1873 елда нигезләнгән булган һәм башта Пиллаи гаиләсе өчен шәхси изге урын булып торган. Гаилә гыйбадәтханә ишекләрен җәмәгатькә 1920 елларда җәмәгатькә ишекләрен ачкан һәм соңыннан гыйбадәтханә өстеннән идарәне трастилар оешмасына тапшырган.
Бу Малайзиядә иң борынгы эшләп торучы Һинд дине гыйбадәтханәсе. Гыйбадәтханәнең урыны элек Куала-Лумпур тимер юл станциясе янында булган. Ул хәзерге урынына Җалан Тун Эйч. Эс. Лига (Петалинг Урамына, ягъни Куала-Лумпурның Чайнатаунына) 1885 елда күчкән.
Элеккеге бина 1887 елда җимерелгән булган һәм аның урынында кирпеч бина төзелгән булган. Шул корылма хәзерге гыйбадәтханә бинасына юл бирер өчен җимерелгән булган һәм аның төзелеше 1968 елда тәмамланган булган. “Гопурам” буларак мәгълүм гыйбадәтханәгә капка юлы 1972 елда тәмам төзелгән булган.
==Архитектурасы==
===Гопурам===
[[Дравид архитектурасы]] стилендә төзлеп, гыйбадәтханәнең күренекле хасияте булып сокландыргыч 5-баганалы ''[[гопурам]]'' (манара) тора. Ул гыйбадәтханәдә иң биек корылма булып тора. 22,9 м (75 фут) биеклектәге пирамида формасындагы капка көньяк Һиндстаннан сынчылар ясаган Һинд дине Илаһлары белән бизәлгән. Баш сынчы булып Тамилнадтан С.Т.Муниаппа булган һәм аннан гопурамны ясар өчен 228 потны барлыкка китерергә соралган булган.
===Төп дога кылу залы===
[[Файл:Mariamman temple in KL.jpg|thumb|right|Шри Маһа Мариамманга гыйбадәтханәнең изге урыны (гарбаграһам).]]
Бу гыйбадәтханә аркасында ятучы кеше тәне формасында һәм башы көнбатышка таба һәм табаннары көнчыгышка таба юнәлгән сыман. Гыйбадәтханәнең 5 баганалы гопурамы тәннең аякларына карый. Ул материаль һәм рухи дөнья арасында бусага булып тора.
Артта башка карый торган гарбһагриһа яки санктум санкторум урнашкан. Ул стеналар һәм түбә белән ирекле итеп торган корылма һәм аның көнчыгышка карый торган бер керүе бар. Бу төп Илаһ Шри Маһа Мариамман урнашкан эчке санктум. Каһин гарбаграһам алдында пуджаны (догаларны) башкарганда басып тора.
Гыйбадәтханә эчендә бай бизәлгән [[түшәм]]е белән төп [[дога]] залы урнашкан. Төп гыйбадәтхандә өч изге урынның урнашуы зәвыклы итеп бизәлгән [[суган-сыман гөмбәзе]] белән билгеләнгән, аны тыштан күреп була. Шулай ук төп гыйбадәтханә бинасы тирәли перифериядә дүрт кечкенә гыйбадәтханә урнашкан.
[[Пиллайяр]] сулда изге урында һәм аның иртуганы Ходай [[Сканда|Муруган]] уң якта урнашкан. Пиллаяр шулай ук керү янында бар, чөнки ул киртәләрне юк итүче булып тора. Гыйбадәтханә эчендә сигез пот ашта [[Лакшми]]ныкы.
Һинд дине традициясе буенча һәр 12 елны гыйбадәтханә янә изгеләштереләнә.
===Көмеш арба===
Бина эчендә көмеш арба бар. Бу арба ел саен уза торган Тһайпусам вакытында әһәмиятле хасият булып тора. Ул бу чара вакытында Ходай Муруган һәм аның хатыннарын (Валли һәм Теиваяннины) шәһәр урамнары буйлап Бату Мәгарәләренә алып бару өчен кулланыла. Ул беренче мәртәбә 1893 елда эшләнгән булган һәм 350 килограмм көмештән ясалган булган.
Арба Һиндстанда ясалган булган һәм 12 өлеш итеп җыелыр өчен алып барылган булган. Ул 6,5 метр биеклектә һәм аның 240 чаңы һәм өстендә пар аты бар. Көмеш арба алдында, агач юрамасы ул 1930 елда Һиндстан һөнәр ияләре тарафыннан эшләнгән булган.
===Бангунан Мариамман===
Соңгы вакытта Шри Мариамман гыйбадәтханәсене 40 ел узганнан соң уз бинасына ия булган. Җалан Тун Эйч. Эс Лида гыйбадәтханә артында алты катлы бина рәсми рәвештә Эшләр Министры һәм Малайзия Һинд дине Конгрессы президент Сами Веллу тарафыннан ачылган булган.
Гыйбадәтханә сәркатибе бинаны төзү фикере турында 38 ел элек Сами Веллу гыйбадәтханә комитеты әгъзасы булганда бәхәс алып барган. Бангунан Мариамман буларак мәгълүм булган бина Каланг автобус тукталышы янында һәм Пасар Сени станциясенә каршы. Ул гыйбадәтханәгә тоташтырылган һәм бина асты парковкасы өчен урыны, ике аудитория өчен өч каты һәм залы бар.
==Илаһы==
Мариамман күченгән Һиндлеләр тарафыннан киң табынылган Алиһә булып тора, аеруча Тамиллар арасында, чөнки ул аңа чит илләргә барганда яклаучыга буларак караганнар. Мариамман Парвати Алиһәсенең манифестациясе булып тора, бу Ана Җир һәм аның куркыныч көчен чагылдыручы инкарнация булып тора. Ул тугърыларны изге булмаган һәм шәйтани вакыйгалардан саклый.
==Идарә ителеше==
Шри Маһамариамман Гыйбадәтханәсе белән Шри Мариамман Гыйбадәтханәсе Дэвастханамның Идарә Оешмасы идарә итә, шулай ук ул Бату Мәгарәләре һәм Кортумалаи Пиллайяр Гыйбадәтханәсе белән идарә итә. Ул шулай ук Һинд дине ел саен календарен билгеләүдә Малайзия Хөкүмәтенең Һинд дине дини киңәшчесе ролен башкара.
==Бәйрәмнәр==
Гыйбадәтханәдә аеруча [[Дипавали]] бәйрәмендә тугърылар күп була, алар изге көндә догаларын тәкъдим итәләр.
Шулай ук Тһайпусам изге көнендә меңнәрчә тугъры иртә белән таң атканчы килеп дини вакыйга буларак Бату мәгарәләренә озын процессия башлыйлар. Алар Ходай Муруганга тәкъдим буларак һәр кулында сөт контейнерлары алып баралар һәм җилкәләрендә “кавади”ларны алып баралар.
==Шулай ук карарга мөмкин==
* [[Шри Мариамман Гыйбадәтханәсе, Сингапур]]
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Тышкы сылтамалар ==
* [http://lamjo.tripod.com/smt.html Kuala Lumpur - Sri Mahamariamman Temple]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
[[Төркем:Һинд дине]]
[[Төркем:Әлифба буенча гыйбадәтханәләр]]
[[Төркем:Һинд дине гыйбадәтханәләре]]
[[Төркем:Шактизм]]
[[Төркем:Ганапатья]]
[[Төркем:Скандага табыну]]
cr7d5gose4pa7b85pryj7gjmh5pqlre
Шри Панимула Дэви Гыйбадәтханәсе
0
247179
5839617
3083491
2026-05-05T13:52:18Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839617
wikitext
text/x-wiki
[[File:Panimoola.jpg|thumb]]
'''Шри Панимула Дэви Гыйбадәтханәсе''' ул [[Көньяк Һиндстан]]да, [[Керала]]да, [[Тһируванантһапурам районы]]нда, [[Потһенкоде]]да урнашкан 7-нче гасыр мәгарә [[Дэви]] гыйбадәтханәсе. <ref name="KT">{{cite web |url=http://www.keralatemples.net/tvm_durga.html |title=Durga Temples |last= |first= |date= |website=Kerala Temples |publisher=www.maplemedia.org |access-date=11 July 2017 |quote= }}{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Фестиваль [[Кумбһам]] аенда бәйрәм ителә, бу чара тирәли бөтен шәһәр җыела. Урамнар бәйрәм көннәрендә төсле йөрешләр белән төсле ителә, шул ук вакытта урамны бизәү өчен шулай ук кокос ботаклары һәм плантан саплары кулланыла. Бу урында Брахмашри Джагадгуру һәм Шри Рама Даса Миссиясе җитәкчесе Свами Сатьянанда Сарасвати туган булган.<ref>{{cite web |url=http://panimooladevitemple.org.in/home.php |title=Sree Panimoola Devi Temple |last= |first= |date=2016 |website=Sree Panimoola Devi Temple Trust |publisher=i-basetechnology |access-date=11 July 2017 |quote= |accessdate=2020-06-20 |archivedate=2018-05-27 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20180527092514/http://panimooladevitemple.org.in/home.php }}</ref> Гыйбадәтханәдә көненә өч [[пуджа]] була: Уша Пуджа, Уча Пуджа һәм Атһажа Пуджа, шул ук вакытта гыйбадәтханәдә булган иң әһәмиятле тәкъдимнәр булып Бһагаватһи Сева, [[Пушпанджали]], Чембупаясам һәм Панапаясам тора.<ref name="KT"/>
==Искәрмәләр==
{{reflist}}
{{Coord|8.6119364|76.882388717|display=title}}
[[Төркем:Һинд дине]]
[[Төркем:Әлифба буенча гыйбадәтханәләр]]
[[Төркем:Һиндстанда Һинд дине гыйбадәтханәләре]]
[[Төркем:Шактизм]]
42w2vir4xa6xjr8lsokwwzshyjor06b
Әшә (елга)
0
285290
5839736
5485158
2026-05-06T04:04:17Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839736
wikitext
text/x-wiki
{{мәгънәләр|Әшә (мәгънәләр)}}
{{УК}}
'''Әшә''' ({{lang-ru|Аша́}}) — [[Әшә]] шәһәренә исем биргән елга, Әшә шәһәре читеннән ага. Шәһәр бу елга буенда [[1898 ел]]да Әшә-Балашово чуен эретү заводы төзү айканлы барлыкка килә.
== Географиясе ==
Әшә елгасы [[Чиләбе өлкәсе]] һәм [[Башкортстан Республикасы]] җирләре аша ага, [[Сем (елга)|Сем]] елгасының уң як кушылдыгы.
[[Чиләбе өлкәсе]]нең Әшә районында урнашкан [[:ru:Каратау (хребет, Южный Урал)|Каратау]] битеннән баш ала һәм үрге агымында кеше яшәмәгән урыннардан ага. [[Сем (елга)|Сем]] елгасына аның тамагыннан 120 км өстәрәк [[Әшә]] шәһәре читендә килеп кушыла.
82 кушылдыгы бар. Аларның гомум озынлыгы — 180 км. Чиләбе өлкәсенең [[табигать һәйкәле]].
== Табигать һәйкәле ==
Әшә елгасы 1987 елның 6 октябрендә халык депутатларының Чиләбе өлкә Советы тарафыннан гидрологик табигать һәйкәле дин игълан ителгән <ref>Решение исполнительного комитета Челябинского областного Совета народных депутатов от 06.10.1987 №361</ref> һәм хуҗалыкта файдаланудан алмыйча 805,3 га мәйдан билгеләнгән.Ул тәбигать һөйкәле буларак табигатьне саклау, мохит тудыручы, фәнни-танып белү һәм рекреация әһәмиятенә ия <ref>[http://oopt.aari.ru/oopt/%D0%A0%D0%B5%D0%BA%D0%B0-%D0%90%D1%88%D0%B0 Река Аша//Установочные сведения]</ref><ref>[http://docs.cntd.ru/document/444933098 ОБ УТВЕРЖДЕНИИ ГРАНИЦЫ ПАМЯТНИКА ПРИРОДЫ ЧЕЛЯБИНСКОЙ ОБЛАСТИ РЕКИ АША]</ref>.
== Тарихы ==
Кайчандыр елга буенда махсус торак пунктлар, агач кисү һәм күмер яндыручы авыллар: Үрге Әшә, Ивановка, Тройчатка булган<ref>{{Citation |title=1930-е. Спецпоселения в Уральской области |url=https://humus.livejournal.com/5174891.html |access-date=2020-09-01 |archive-date=2020-10-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201030120400/https://humus.livejournal.com/5174891.html |dead-url=yes }}</ref>
Хәзерге вакытта Әшә елгасы буенда [[Точильный|Точильный бистәсе ]] урнашкан. Ул кайчандыр Әшә-Балашов заводы ихтыяҗлары өчен тирә-як урманнарны кисүчеләрнең балталары өчен кайрак боҗралары ясаучыларның җирлеге буларак барлыкка килгән. Әшә-Балашов заводы, аннары Әшә заводы 1947 елга кадәр агач күмердә эшләгән <ref>{{Citation |title=Точильный |url=https://nasledie-sela.ru/places/CHE/1259/5909/ |access-date=2020-09-01 |archive-date=2018-08-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180816065120/http://nasledie-sela.ru/places/CHE/1259/5909/ |dead-url=yes }}</ref>.
== Су реестры мәгълүматлары ==
[[Россия дәүләт су реестры]]ның мәгълүматлары буенча, [[Чулман су бассейны округы]]на керә, су хуҗалыгы бассейны елганың башыннан елга тамагына кадәр — [[Сем]] елгасы, кече елга бассейны — Агыйдел. Елга бассейны — [[Чулман]] елгасы<ref name='МПР России'>{{ГВР|182405}}</ref>.
== Этимологиясе ==
Елга исеменең килеп чыгышын Чиләбе өлкәсенең төбәкне өйрәнүчесе, географ, топонимнар белгече [[:ru:Шувалов Николай Иванович|Шувалов Николай Иванович]] үзенең "От Парижа до Берлина по карте Челябинской области: Топонимический словарь" тигән сүзлегендә аңлатуынча, ике фараз очрый:
<blockquote>Аша, река, правый приток Сима, бассейн Белой; город областного подчинения; районный центр. Поселок основан в 1898 г. в связи со строительством металлургического завода, с 1933 г.— город. Название имеет два толкования. Одно рассматривает топоним с точки зрения оценки местных природных условий, сближая с тюркским глагол ас, аш — «переваливать», «переходить» (через горы), т. е. река, пробивающаяся через горы. Другое толкование из этнической терминологии. В первоисточниках река называется Асса (звуковое соответствие «с» и «ш»), что позволяет отнести название к родоплеменному «ас», «ассы», «аша». Род асс, ас входил в племя катайцев<ref>Шувалов Н.И. Аша// От Парижа до Берлина по карте Челябинской области: Топонимический словарь. — 2-е изд., переработанное и дополненное. — Челябинск: Южно-Уральское книжное издательство, 1989. — 160 с. — ISBN ISBN 5-7688-0157-7</ref><ref>{{Cite web |url=http://old.toposural.ru/html/a.htm |title=От Парижа до Берлина по карте Челябинской области |accessdate=2020-09-01 |archivedate=2020-01-30 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200130052132/http://old.toposural.ru/html/a.htm }}</ref>.
</blockquote>
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Әдәбият ==
* Аша // Большая советская энциклопедия : [в 30 т.] / гл. ред. А. М. Прохоров. — 3-е изд. 2-й т. — М. : Советская энциклопедия, 1969—1978.
== Чыганаклар ==
* [http://pochel.ru/c/159-reka-asha/ Река Аша]
*[http://toposural.ru/index.php/goroda-chelyabinskoj-oblasti/asha Аша//От Парижа до Берлина по карте Челябинской области]
[[Төркем:Чиләбе өлкәсе елгалары]]
[[Төркем:Чиләбе һәйкәлләре]]
gevegm2b7m6n5t8vu2cn5a8lkp8fimg
Ерак Көнчыгыш федераль университеты
0
389394
5839792
5723966
2026-05-06T08:09:50Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839792
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
'''Ерак Көнчыгыш федераль университеты''' ({{lang-ru|Дальневосточный федеральный университет}}) — [[Диңгез буе крае]]ның административ үзәге [[Владивосток]] шәһәрендә урнашкан [[югары уку йорты]]. 2011 елда 4 югары уку йортын ([[Владивосток]]тагы: Ерак Көнчыгыш дәүләт университетын, Тын океан дәүләт икътисад университетын, Ерак Көнчыгыш дәүләт техник университетын, [[Уссурийск]]идагы: Уссурийск дәүләт педагогика институтын) берләштерү юлы белән оештырылган. Уку йортының тарихы 1899 елда Владивостокта оешкан Көнчыгыш институты тарихыннан башлап исәпләнә<ref>''Еланцева О. П.'' [https://cyberleninka.ru/article/n/sovershenno-novoe-uchrezhdenie-i-neizvedannoe-delo-k-istorii-stanovleniya-vostochnogo-instituta-vo-vladivostoke Совершенно новое учреждение и неизведанное дело: к истории становления Восточного института во Владивостоке.] Гуманитарный вектор. Серия: История, политология, 2012, выпуск=2</ref>. Россиянең [[Япония]] территориясендә аккредитацияләнгән филиалы булган бердәнбер югары уку йорты.
2013 елдан Русский утравында 2012 елгы [[Азия-Тын океан икътисади хезмәттәшлеге]] ({{lang-ru|АТЭС}}) саммитына махсус корылган бинада урнашкан.
== Тарих ==
* 1899 – 1918 — Көнчыгыш институты
* 1920 – 1930 — Дәүләт Ерак Көнчыгыш университеты
* 1943 – 1956 — Ерак Көнчыгыш дәүләт педагогика институты
* 1956 – 2008 — Ерак Көнчыгыш дәүләт университеты
СССР Министрлар Советының 1956 елның 29 августындагы 1211нче санлы карары нигезендә, Ерак Көнчыгыш дәүләт педагогика институты базасында 5 факультет (''физика-математика, тарих-филология, биология, медицина һәм роман-герман филологиясе'') составында ''Ерак Көнчыгыш дәүләт университеты'' торгызыла.
1957 елда табигать фәннәре-химия факультеты, 1958 елда тарих-хокук факультеты ачыла, медицина факультеты мөстәкыйль югары уку йорты — ''Владивосток дәүләт медицина институты'' булып аерылып чыга. 1964 елда океанология бүлеге булган геофизика факультеты ачыла. 2007 елда Ерак Көнчыгыш дәүләт университетында 39 меңнән артык студент укый, 4082 укытучы һәм хезмәткәр эшли. Университет 22 институттан, бер академиядән тора, 28 филиал һәм вәкиллек эшли.
* 2009 – {{х.в.}} — Ерак Көнчыгыш федераль университеты
[[Россия Хөкүмәте|Россия Федерациясе Хөкүмәтенең]] 2010 елның 2 апрелендәге 503-р санлы күрсәтмәсе белән, Ерак Көнчыгыш дәүләт университетының дәүләт-хокукый статусын үзгәртү юлы белән ''Ерак Көнчыгыш федераль университеты'' оештырыла.
2011 елның 27 гыйнварында [[Россия Федерациясенең мәгариф министрлыгы|Россия Федерациясенең мәгариф һәм фән министры]] Андрей Фурсенко дүрт вузны (Ерак Көнчыгыш федераль университетын, Ерак Көнчыгыш дәүләт техник университетын, Тын океан дәүләт икътисад университетын һәм Уссурийск дәүләт педагогика институтын) Ерак Көнчыгыш федераль университетына берләштерү турында боерыкка кул куя.
==Структура==
Ерак Көнчыгыш дәүләт университетын Ерак Көнчыгыш федераль университеты итеп үзгәртеп корган вакытта университет составына 27 институт, 1 академия, 47 факультет һәм бүлек, 159 кафедра, 400 дән артык үзәк һәм лаборатория кергән<ref>{{Cite web|url=http://dvgu.ru/struct/institute/|title=Институты и академии|website=ДВГУ|accessdate=2018-09-11|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090420162930/http://dvgu.ru/struct/institute/|archivedate=2009-04-20|deadlink=yes}}</ref>.
2020 елда Ерак Көнчыгыш федераль университеты составына 32 академик департамент һәм 65 кафедра, берләшкән 8 мәктәп һәм 1 институт (мәктәп) керә:
* Политехника инстиуты
* Биомедицина мәктәбе
* Сәнгатьләр һәм гуманитар фәннәр мәктәбе
* Табигать фәннәре мәктәбе
* Педагогика мәктәбе
* Көнчыгыш институты — төбәк һәм халыкара тикшеренүләр мәктәбе
* Юридик мәктәп
* Икътисад һәм менеджмент мәктәбе
* Санлы икътисад мәктәбе
2019 елга университетта 200 дән артык белем бирү программасы буенча укыту алып барыла, шулардан бакалавриат һәм белгечлек программалары саны — 100, магистратура — 70, аспирантура һәм докторантура белгечлекләре саны — 33<ref>{{Cite web|url=https://www.dvfu.ru/about/|title=Об университете|publisher=www.dvfu.ru|accessdate=2019-01-18}}</ref>.
2018/2019 уку елында вузда 74 илдән 3 500дән артык чит ил студенты белем алган. Шуларның 60 % ы — Азия-Тын океан регионы илләре гражданнары. Иң эре диаспораларны [[Кытай]], Корея ([[КХДР]], шулай ук [[Корея Республикасы]]), [[Һиндстан]] һәм [[БДБ]] илләреннән килгән студентлар тәшкил итә<ref>{{cite news|title=Иностранные студенты ДВФУ с размахом встретили Масленицу|url=https://www.dvfu.ru/news/student_life/foreign_students_of_the_university_in_a_big_way_met_a_carnival_/|accessdate=2019-05-17|publisher=Официальный сайт ДВФУ|date=2019-03-05}}</ref>.
== Филиаллар ==
* [[Арсеньев (шәһәр)|Арсеньев]] — ''2000 елда оештырылган''.
* [[Артём (шәһәр)|Артём]] — ''1998 елда оештырылган''.
* [[Зур Камень]] — ''2020 елда ябылган''
* [[Дальнегорск]] — ''2017 елдан вуз программасы бетерелгән''
* [[Дальнереченск]] — ''2006 елда оештырылган''
* [[Находка]] — ''2010 елда оештырылган''
* [[Уссурийск]]
* [[Хакодате]] (''[[Япония]]'')
* [[Петропавловск-Камчатский]] — ''2015 елда ябылган''
*
== Шәхесләр ==
=== Ректорлар ===
'''Көнчыгыш институты'''
* 1899-1903 ― {{тәрҗемә ителмәгән 5|Алексей Позднеев||ru|Позднеев, Алексей Матвеевич}}
* 1904-1906 ― {{тәрҗемә ителмәгән 5|Дмитрий Позднеев||ru|Позднеев, Дмитрий Матвеевич}}
* 1906-1917 ― [[Аполлинарий Рудаков]]
* 1917-1919 ― ???
'''Дәүләт Ерак Көнчыгыш университеты'''
* 1919-1922 ― {{тәрҗемә ителмәгән 5|Григорий Подставин||ru|Подставин, Григорий Владимирович}}
* 1922-1923 ― {{тәрҗемә ителмәгән 5|Евгений Спальвин||ru|Спальвин, Евгений Генрихович}}
* 1923-1925 ― ???
* 1925-1928 ― {{тәрҗемә ителмәгән 5|Виктор Вологдин||ru|Вологдин, Виктор Петрович}}
* 1928-1930 ― {{тәрҗемә ителмәгән 5|Виктор Абрамович||ru|Абрамович, Виктор Львович}}
'''В. В. Куйбышев ис. Ерак Көнчыгыш политехника институты'''
* 1930-1937 ― Виктор Абрамович
* 1937-1939 — [[Михаил Озеров]]
* ????-???? ― ???
* ????-1973 — Мстислав Морозов
* 1973-1984 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Борис Титаев||ru|Титаев, Борис Феодосьевич}}
* 1984-1992 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Николай Храпатый||ru|Храпатый, Николай Григорьевич}}
'''Ерак Көнчыгыш дәүләт техник университеты'''
* 1992-2007 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Геннадий Турмов||ru|Турмов, Геннадий Петрович}}
* 2007-2010 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Анвир Фаткулин||ru|Фаткулин, Анвир Амрулович}}
'''Владивосток дәүләт педагогика институты'''
* 1943-1956 — ???
'''Ерак Көнчыгыш дәүләт университеты'''
* 1956-1959 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Григорий Куцый||ru|Куцый, Григорий Семёнович}}
* 1960-1962 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Онуфрий Андрющенко||ru|Андрющенко, Онуфрий Несторович}}
* 1962-1968 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Борис Казанский||ru|Казанский, Борис Николаевич}}
* 1969-1975 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Георгий Унпелев||ru|Унпелев, Георгий Александрович}}
* 1976-1988 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Виктор Горчаков||ru|Горчаков, Виктор Васильевич}}
* 1988-1990 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Виктор Глущенко||ru|Глущенко, Виктор Юрьевич}}
* 1990-2010 — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Владимир Курилов||ru|Курилов, Владимир Иванович}}
'''Ерак Көнчыгыш совет сәүдә институты / Ерак Көнчыгыш коммерция институты / Ерак Көнчыгыш дәүләт икътисад һәм идарә академиясе / Тын океан дәүләт икътисад университеты'''
* 1968-1992 — ????
* 1992-2010 — Виктор Белкин<ref>[https://jem.dvfu.ru/index.php/jem/pages/view/editor-in-chief Главный редактор]. Известия Дальневосточного федерального университета. Экономика и Управление. </ref>
'''Ерак Көнчыгыш федераль университеты'''
* [[2010]]-[[2012]] — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Владимир Миклушевский||ru|Миклушевский, Владимир Владимирович}}
* [[2012]]-[[2012]] — Игорь Ватулин ({{comment|в.б.|вазифа башкаручы}})
* [[2012]]-[[2016]] — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Сергей Иванец||ru|Иванец, Сергей Владимирович}}
* [[2016]]-[[2016]] — Владимир Николаев
* [[2016]]-[[2021]] — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Никита Анисимов||ru|Анисимов, Никита Юрьевич}}
* [[2021]]-{{CURRENTYEAR}} — {{тәрҗемә ителмәгән 5|Борис Коробец||ru|Коробец, Борис Николаевич}}
=== Укытучылар ===
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q702303. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p108/Q702303/p580:башлау,p108/Q702303/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p69,p106,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! әлма-матер
! һөнәр төре
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
|
|
| ''[[:d:Q18148038|Ефим Чепурковский]]''
| 1871-02-01
| [[Киев]]
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''<br/>''[[:d:Q21272406|палеоантрополог]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q10429346|библиограф]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
| 1950
|-
| 1923
| 1930
| ''[[:d:Q28007501|Борис Зубарев]]''
| 1875-04-20
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''
|
| 1952-07-15
|-
| 1923
| 1931
| ''[[:d:Q130369798|Владимир Савич]]''
| 1885
|
| [[Санкт-Петербург дәүләт урман-техник университеты|Сергей Миронович Киров исемендәге Санкт-Петербург дәүләт урман-техник университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
|
| 1965
|-
|
|
| ''[[:d:Q2826187|Африкан Криштофович]]''
| 1885-10-27
| ''[[:d:Q4243056|Крыштоповка авылы]]''
| ''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''
| ''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''<br/>''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| [[:commons:Category:Afrikan Krishtofovich|Afrikan Krishtofovich]]
| 1953-11-08
|-
|
|
| ''[[:d:Q728476|Евгений Поливанов]]''
| 1891-02-28
| [[Смоленск]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q15976717|социолингвист]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| [[:commons:Category:Yevgeny Polivanov|Yevgeny Polivanov]]
| 1938-01-25
|-
|
|
| ''[[:d:Q130224576|Валентина Болотова]]''
| 1894
|
| ''[[:d:Q4129793|Югары хатын-кызлар авыл хуҗалыгы курслары]]''<br/>''[[:d:Q1531782|Климент Аркадьевич Тимирязев исемендәге Мәскәү авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| ''[[:d:Q19961388|геоботаник]]''
|
| 1982
|-
|
|
| ''[[:d:Q64877554|Геннадий Татур]]''
| 1902-01-23
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q499220|Ерак Көнчыгыш дәүләт техник университеты]]''<br/>Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
| 1979-06-07
|-
| 1959
|
| ''[[:d:Q130251658|Игнатий Беликов]]''
| 1903
|
|
| ''[[:d:Q2919046|тереклек химиячесе]]''
|
| 1985
|-
| 1958
| 1966
| ''[[:d:Q47037147|Андрей Соболев]]''
| 1904-12-19
| [[Житомир]]
| ''[[:d:Q492766|Николай Иванович Лобачевский исемендәге Түбән Новгород дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''<br/>''[[:d:Q27497422|гельминтолог]]''<br/>''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
| 1966-11-04
|-
|
| 1962
| ''[[:d:Q3917607|Онуфрий Андрющенко]]''
| 1907-06-24
| [[Киев өлкәсе]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
|
| 1991
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500178|Виктор Никитин]]''
| 1910
|
| ''[[:d:Q4196666|Иваново дәүләт химия-технология университеты]]''
| [[галим]]
|
| 1982-01-29
|-
| 1931<br/>1937
| 1934<br/>1939
| [[Иван Шапошников]]
| 1911-07-25
| [[Олександрия]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| [[:commons:Category:Ivan G Shaposhnikov|Ivan G Shaposhnikov]]
| 2000-07-13
|-
|
|
| ''[[:d:Q4216513|Михаил Касаткин]]''
| 1921-11-03
| ''[[:d:Q4372997|Porechsky Uyezd]]''
| ''[[:d:Q15628703|СБКФ ҮК каршындагы Югары фирка мәктәбе]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
| 2000-09-28
|-
|
|
| ''[[:d:Q127428811|Нина Органова]]''
| 1924-12-21
| ''[[:d:Q23839383|Baykur]]''
| ''[[:d:Q499220|Ерак Көнчыгыш дәүләт техник университеты]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| [[:commons:Category:Nina Mikhaylovna Organova|Nina Mikhaylovna Organova]]
| 2007-02-02
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500360|Алла Прияткина]]''
| 1926-10-05
| [[Владивосток]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| [[галим]]
|
| 2025-01-13
|-
|
|
| ''[[:d:Q4169158|Николай Дубинин]]''
| 1928-03-05
| [[Зелёновка]]
|
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''
|
| 2008-01-30
|-
|
|
| ''[[:d:Q29358635|Нина Берёзкина]]''
| 1930-02-20
| [[Черниговка (Диңгез буе крае)|Черниговка]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| [[галим]]
|
| 1999-11-25
|-
|
|
| ''[[:d:Q4249189|Oleg Kusakin]]''
| 1930-07-12
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q16868721|carcinologist]]''<br/>''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
|
| 2001-08-21
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908892|Элеонора Ермакова]]''
| 1933-10-16
| [[Владивосток]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| [[галим]]
|
| 2014-12-22
|-
|
|
| ''[[:d:Q20742435|Феликс Лихт]]''
| 1933-10-19
| [[Кирмәнчек]]
| ''[[:d:Q1097810|Молдова дәүләт университеты]]''
| [[галим]]
|
| 2006-02-08
|-
| 1972
|
| ''[[:d:Q4125778|Николай Воронцов]]''
| 1934-01-01
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4146678|Гнесиннар ис. дәүләт музыка укуханәсе]]''<br/>''[[:d:Q4086897|Мәскәү дәүләт университетының Биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q3578589|әйләнә-тирә мохит саклаучысы]]''<br/>''[[:d:Q3126128|генетик]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q15839134|эколог]]''
| [[:commons:Category:Nikolay Vorontzov|Nikolay Vorontzov]]
| 2000-03-03
|-
|
|
| ''[[:d:Q21643897|Владимир Пикуль]]''
| 1935-11-02
| [[Уссурийск]]
| ''[[:d:Q499220|Ерак Көнчыгыш дәүләт техник университеты]]''
| [[галим]]
|
| 2015-05-28
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634212|Виктор Глущенко]]''
| 1936-05-14
| [[Чапаевск]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
|
| 2015-02-06
|-
|
|
| ''[[:d:Q28477069|Виктор Сонин]]''
| 1936-07-26
| ''[[:d:Q27560030|Крутогоровский бистәсе]]''
| ''[[:d:Q742494|Томск дәүләт университеты]]''
| [[галим]]
|
| 2016-10-12
|-
|
|
| ''[[:d:Q19614041|Давид Бродянский]]''
| 1936-10-24
| [[Житомир]]
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3621491|археолог]]''
|
| 2017-04-13
|-
| 1966
| 1975
| ''[[:d:Q65199571|Ирина Чупис]]''
| 1937-03-30
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
| 2021-11-22
|-
|
|
| ''[[:d:Q47886244|Геннадий Кувшинов]]''
| 1937-04-03
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q499220|Ерак Көнчыгыш дәүләт техник университеты]]''
| [[галим]]
|
| 2018-02-05
|-
| 1962
| 1965
| ''[[:d:Q18635012|Селиванов, Валерий Владимирович]]''
| 1937-05-28
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]
|
| 2011
|-
| 1983
| 1984
| ''[[:d:Q4237774|Валентин Красилов]]''
| 1937-12-01
| [[Киев]]
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| ''[[:d:Q16063497|эволюционист]]''<br/>''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q30059961|палеоботаник]]''
|
| 2015-02-10
|-
|
|
| ''[[:d:Q4060197|Виктор Акуличев]]''
| 1939-01-31
| ''[[:d:Q145957|Шпола]]''
| ''[[:d:Q85449|Киев политехника институты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
| 2022-02-26
|-
|
|
| ''[[:d:Q15066690|Юрий Журавлёв]]''
| 1939-02-24
| [[Амурдагы Николаевск]]
| ''[[:d:Q1851014|Урал дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q64822023|Алла Шевелёва]]''
| 1939-06-25
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55411253|Нелли Мизь]]''
| 1939-07-19<br/>1939
|
| ''[[:d:Q499220|Ерак Көнчыгыш дәүләт техник университеты]]''
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
|
|
|-
| 1965<br/>1979<br/>1984
| 1978<br/>1993
| ''[[:d:Q47037278|Олег Белогуров]]''
| 1939-12-10
| [[Ейск]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''
|
| 1993-12-31
|-
|
|
| ''[[:d:Q77569621|Галина Казачун]]''
| 1940s
| [[Амур өлкәсе]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15068452|Владимир Касьянов]]''
| 1940-01-04
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
|
| 2005-10-01
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617392|Надежда Христофорова]]''
| 1940-10-30
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q15839134|эколог]]''
|
| 2024-03-07
|-
|
|
| ''[[:d:Q4145976|Виктор Горчаков]]''
| 1940-11-11
| [[Артём (шәһәр)|Артём шәһәре]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500611|Елена Стародумова]]''
| 1941-06-30
| [[Будённовск|Будённовск шәһәре]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q64781907|Виталий Вовна]]''
| 1942-01-18
| [[Уссурийск]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| [[:commons:Category:Vitaliy Vovna|Vitaliy Vovna]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16702301|Валентин Стоник]]''
| 1942-12-04
| [[Владивосток]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>''[[:d:Q112107737|Ерак Көнчыгыш дәүләт университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500612|Валерий Старожилов]]''
| 1943-07-11
| [[Нежино]]
| ''[[:d:Q499220|Ерак Көнчыгыш дәүләт техник университеты]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q41597115|Леонид Наумов]]''
| 1944-07-07
| ''[[:d:Q733829|Ростов районы]]''
|
| [[галим]]
|
| 2019-08-03
|-
|
|
| ''[[:d:Q4417091|Валентин Сергиенко]]''
| 1944-08-18
| ''[[:d:Q3831496|Яковлевка районы]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
|
|
|-
|
|
| [[Елена Лыкова]]
| 1944-10-30
| [[Владивосток]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4416775|Александр Сергеев]]''
| 1945-12-08
| [[Аксай (Ростов өлкәсе)|Аксай]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q462390|доцент]]''
|
| 2013-01-01
|-
|
|
| [[Петр Бакланов]]
| 1946-07-05
| [[Фёдоровка районы (Башкортстан)|Фёдоровка районы]]
| ''[[:d:Q1965825|МДУның география факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''
|
| 2023-10-31
|-
|
|
| ''[[:d:Q84720862|Виталий Совастеев]]''
| 1947-01-09
| [[Уссурийск]]
|
|
|
| 2016-12-03
|-
|
|
| ''[[:d:Q4248334|Владимир Курилов]]''
| 1948-05-25
| [[Троицкое (Диңгез буе крае)|Троицкое]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[галим]]<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q48954386|Александр Косолапов]]''
| 1948-11-25
|
|
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39381815|Юрий Щипунов]]''
| 1949-03-01
| [[Чиләбе]]
| ''[[:d:Q1851014|Урал дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15064696|Пётр Бровко]]''
| 1949-06-26
| ''[[:d:Q4196917|Иваньков авылы]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q22918682|Юрий Зонов]]''
| 1949-08-15
| [[Владивосток]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
|
|
|-
|
|
| [[Дмитрий Карев (1949)|Дмитри Карев]]
| 1949-12-25
| [[Уфа]]
| ''[[:d:Q4304158|Мәскәү тарих-архив институты]]''<br/>''[[:d:Q2986673|Янка Купала исемендәге Гродно дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
| 2021-10-07
|-
|
|
| ''[[:d:Q60832739|Сергей Ячин]]''
| 1951-03-06
|
|
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634096|Виктор Богатов]]''
| 1951-05-16
| [[Тверь]]
| ''[[:d:Q4453265|Тверь дәүләт университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39389496|Владимир Дубинин]]''
| 1951-06-02
| [[Владивосток]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| [[математик]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q66386557|Юрий Хотимченко]]''
| 1952-02-25
| [[Белогорск (Амур өлкәсе)|Белогорск]]
| ''[[:d:Q2324453|Тын океан дәүләт медицина университеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q4915128|биомедик]]''
|
|
|-
| 2014
|
| ''[[:d:Q18634198|Борис Гельцер]]''
| 1952-03-08
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| ''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4254511|Виктор Ларин]]''
| 1952-08-15
| [[Владивосток]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q70252053|Сергей Крыжановский]]''
| 1952-11-12
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q2324453|Тын океан дәүләт медицина университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18244536|Владимир Кузнецов]]''
| 1954-01-06
| [[Adler]]
| [[Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30116908|Светлана Дударёнок]]''
| 1954-12-16
| [[Дальнереченск]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[:commons:Category:Svetlana Dudarenok|Svetlana Dudarenok]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q75169176|Сергей Врадий]]''
| 1955-02-03
|
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39394604|Александр Саранин]]''
| 1955-05-06
| ''[[:d:Q1474150|Порккала ярымутравы]]''
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21641371|Владимир Макаров]]''
| 1955-11-05
| ''[[:d:Q4108675|Югары Згид бистәсе]]''
| ''[[:d:Q499220|Ерак Көнчыгыш дәүләт техник университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65135023|Павел Кику]]''
| 1956
|
|
| [[галим]]
|
| 2022-04-10
|-
| 1980
|
| ''[[:d:Q131100606|Владимир Верхоляк]]''
| 1957-04-03
| [[Кривой Рог]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q19829994|Корея белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55825771|Александр Лобычев]]''
| 1958-04-26
| ''[[:d:Q1103108|Кабанск районы]]''
|
|
|
| 2018-07-18
|-
| 2000-01-01
|
| ''[[:d:Q18634121|Виктор Булгаков]]''
| 1958-07-03
| [[Арсеньев (шәһәр)]]
| ''[[:d:Q4154234|Ерак Көнчыгыш дәүләт медицина университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39392022|Александр Щербатюк]]''
| 1958-08-12
| [[Артём (шәһәр)|Артём шәһәре]]
|
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q40012882|Иван Тананаев]]''
| 1958-08-31
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4497731|МДУның химия факультеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4224942|Сергей Князев]]''
| 1959-02-15
| [[Павловский Посад]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>''[[:d:Q112107737|Ерак Көнчыгыш дәүләт университеты]]''
| [[галим]]
| [[:commons:Category:Sergey Knyazev|Sergey Knyazev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65132230|Сергей Осипов]]''
| 1961-05-23
|
|
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q76967319|Дмитрий Лихарев]]''
| 1961-10-21
| [[Уссурийск]]
| ''[[:d:Q18407712|Ерак Көнчыгыш федераль университетының Педагогика мәктәбе]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4237406|Николай Крадин]]''
| 1962-04-17<br/>1962
| ''[[:d:Q1244168|Онохой бистәсе]]''
| [[Иркутск дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17146232|Борис Ламаш]]''
| 1962-06-15
| [[Спасск-Дальний]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| [[галим]]
|
| 2014-05-27
|-
|
|
| ''[[:d:Q4057979|Андрей Адрианов]]''
| 1964-01-02
| [[Данилов (шәһәр)]]
| ''[[:d:Q4086897|Мәскәү дәүләт университетының Биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q3640160|диңгез биологы]]''
| [[:commons:Category:Andrei Adrianov|Andrei Adrianov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4068524|Константин Арановский]]''
| 1964-11-19
| [[Корсаков (шәһәр)]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>''[[:d:Q112107737|Ерак Көнчыгыш дәүләт университеты]]''
| [[хокук белгече]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55102063|Инесса Дюйзен]]''
| 1967-06-30
| [[Находка]]
|
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4201189|Иннокентий]]''
| 1967-11-17
| ''[[:d:Q19915906|Успеновка авылы]]''
| ''[[:d:Q4376232|Изге Тихон Православ гуманитар университеты]]''<br/>Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56433150|Михаил Щелканов]]''
| 1969-01-25
| [[Екатеринбург]]
| ''[[:d:Q1367256|Мәскәү физика-техника институты]]''<br/>Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q15634281|вирусолог]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q65146398|Алексей Чернышев]]''
| 1969-10-24
| [[Владивосток]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21856924|Илья Докучаев]]''
| 1971-08-28
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''<br/>''[[:d:Q16634975|Высшая религиозно-философская школа]]''<br/>[[Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясе]]<br/>''[[:d:Q4154244|Ерак Көнчыгыш дәүләт тимер юллар университеты]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55103721|Роман Ромашко]]''
| 1972-01-13
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q56837|«МИФИ» төш илкүләм тикшеренү университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q85681857|Кирилл Стегний]]''
| 1972-11-08
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q2324453|Тын океан дәүләт медицина университеты]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55168143|Александр Каганский]]''
| 1975
|
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]<br/>''[[:d:Q390551|АКШ милли сәламәтлек саклау институтлары]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q15839206|молекуляр биолог]]''<br/>''[[:d:Q15839136|цитолог]]''<br/>''[[:d:Q3126128|генетик]]''
|
| 2020-12-19
|-
| 2016
| 2021
| ''[[:d:Q28495535|Никита Анисимов]]''
| 1978-02-20
| [[Химки]]
| ''[[:d:Q2367115|МДУ механика-математика факультеты]]''
| [[галим]]
| [[:commons:Category:Nikita Anisimov|Nikita Anisimov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q43426733|Фёдор Войтоловский]]''
| 1979-04-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| [[:commons:Category:Fyodor Voitolovsky|Fyodor Voitolovsky]]
|
|-
| 2000
| 2013
| ''[[:d:Q27908338|Василий Баженов]]''
| 1980s
|
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
|
|
|-
| 2008<br/>2011
| 2019
| ''[[:d:Q37378033|Кирилл Голохваст]]''
| 1980-01-12
| [[Белогорск (Амур өлкәсе)|Белогорск]]
| ''[[:d:Q4064568|Амур дәүләт медицина академиясе]]''<br/>Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18785994|Феликс Ажимов]]''
| 1981-06-12
| [[Владивосток]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| [[галим]]
|
|
|-
| 2007-10-01
| 2015-04-10
| ''[[:d:Q21393867|Маргарита Пономаренко]]''
|
|
| [[Россия фәннәр академиясе]]<br/>''[[:d:Q4497356|Херсон дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2004
|
| ''[[:d:Q25440270|Владимир Мордухович]]''
|
|
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2018-09
| 2019-06
| ''[[:d:Q37839447|Андрей Марахонов]]''
|
|
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q19908469|Россия медицина фәннәре академиясенең Медико-генетик тикшеренүләр үзәге]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39631951|Наталья Жукова]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q3640160|диңгез биологы]]''
|
|
|-
| 2011
|
| ''[[:d:Q43348173|Максим Хотимченко]]''
|
|
| ''[[:d:Q2324453|Тын океан дәүләт медицина университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q47102742|Ирина Екимова]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''
|
|
|-
| 2012-09-01
| 2012-12-01
| ''[[:d:Q47416636|Борис Балакин]]''
|
|
| ''[[:d:Q204457|Берген университеты]]''<br/>''[[:d:Q56837|«МИФИ» төш илкүләм тикшеренү университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2016-08
| 2018-07
| ''[[:d:Q56756164|Лука Маркезини]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56958756|Игорь Брюховецкий]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2012-11-01
| 2012-12-31
| ''[[:d:Q57168343|Мөхәммәд Рамадан]]''
|
| ''[[:d:Q140304|Zagazig]]''
| ''[[:d:Q51985|Берлин техника университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2014
|
| ''[[:d:Q57946463|Виктор Нечаев]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2002
| 2019
| ''[[:d:Q58389221|Сергей Осипов]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q59830558|Александр Самардак]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2016
|
| ''[[:d:Q59833807|Константин Фролов]]''
|
|
| ''[[:d:Q30263219|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Геология институты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2018
|
| ''[[:d:Q59833810|Игорь Александров]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60398737|Нина Санина]]''
|
|
| ''[[:d:Q1807470|Воронеж дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2018-02-18
|
| ''[[:d:Q62853023|Александр Вагнер]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2014-04-02
| 2016-12-30
| ''[[:d:Q67493502|Луис Йарзабал]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 1990-09-01<br/>1988-09-01<br/>1987-01-14
| 2006-06-17<br/>1990-09-01<br/>1988-09-01
| ''[[:d:Q73040927|Марат Гайфуллин]]''
|
|
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт электротехника университеты|Владимир Ильич Ульянов (Ленин) исемендәге «ЛЭТИ» Санкт-Петербург дәүләт электротехника университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 1992-01-01
|
| ''[[:d:Q77352310|Игорь Львов]]''
|
|
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2003-07-01
|
| ''[[:d:Q78684576|Дең-Хуаң Су]]''
|
|
| ''[[:d:Q32746|Тәйвән милли университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 1998
|
| ''[[:d:Q80551166|Роман Ромашко]]''
|
|
| ''[[:d:Q16655664|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Автоматика һәм идарә процесслары институты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2013-04-02
|
| ''[[:d:Q82533209|Евгений Нурминский]]''
|
|
| ''[[:d:Q1367256|Мәскәү физика-техника институты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2011
| 2019-09
| ''[[:d:Q84211548|Алексей Смирнов]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2021-08-13
|
| ''[[:d:Q85585937|Владимир Силантьев]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2016<br/>2012<br/>2022-10<br/>2021-09
| 2021-09<br/>2016<br/>2023-08<br/>2022-08
| ''[[:d:Q85621905|Василий Цыганков]]''
|
|
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2007-09-01
|
| ''[[:d:Q85817569|Павел Петров]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q87017470|Алексей Огнев]]''
|
|
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2008-02
|
| ''[[:d:Q87106272|Алексей Михалюк]]''
|
|
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2013
|
| ''[[:d:Q87928684|Елена Лещенко]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q88064124|Дмитрий Павлов]]''
|
|
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q88246431|Кирилл Косилов]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 1990-08
|
| ''[[:d:Q88320519|Константин Нефедев]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2015-10
|
| ''[[:d:Q88351756|Эдуард Токар]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q88487759|Ольга Шакирова]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2012-01-09
| 2019-07-01
| ''[[:d:Q88687215|Илья Курбатов]]''
|
|
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2013-02-11
|
| ''[[:d:Q89255630|Юлия Гайнуллина]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2016-09-23
|
| ''[[:d:Q89345961|Константин Пикула]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2013-09-01
|
| ''[[:d:Q89432705|Алексей Козлов]]''
|
|
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2010-02-01
|
| ''[[:d:Q89432707|Александр Давыденко]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2009-12-05
|
| ''[[:d:Q89995814|Сергей Тихонов]]''
|
|
| ''[[:d:Q112107737|Ерак Көнчыгыш дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2015-12-04<br/>2022-07-01<br/>2020-09-14
| 2020-06-30<br/>2022-06-30
| ''[[:d:Q89995816|Денис Косьянов]]''
|
|
| ''[[:d:Q16708454|Украина илкүләм фәннәр академиясенең Монокристаллар институты]]''<br/>''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2015
| 2019
| ''[[:d:Q90229824|Эдуардас Цицинскас]]''
|
|
| [[Себер дәүләт медицина университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2015-01-01<br/>2021-11-11
|
| ''[[:d:Q91582369|Евгений Папынов]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2020
|
| ''[[:d:Q91817603|Олеся Бубновская]]''
|
|
| ''[[:d:Q1778321|Мәскәү дәүләт педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q91900423|Максим Донец]]''
|
|
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2002-09-01
|
| ''[[:d:Q92128208|Елена Чернова]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2017-02-01<br/>2019-02-01<br/>2012-03-01
| 2020-02-01
| ''[[:d:Q92753053|Пётр Андрющенко]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2009-09
|
| ''[[:d:Q92764970|Галина Третьякова]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q98177921|Александр Чеботарёв]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2015-07<br/>2007-02
| 2015-12<br/>2008-02
| ''[[:d:Q100532152|Павел Никифоров]]''
|
|
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102344740|Алёна Степанова]]''
|
|
| ''[[:d:Q112107737|Ерак Көнчыгыш дәүләт университеты]]''
| [[математик]]
|
|
|-
| 2018-09-18
|
| ''[[:d:Q104687020|Антонина Клименко]]''
|
|
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2015-09-01<br/>2001
| 2017-12-31<br/>2015
| ''[[:d:Q104754515|Эдуард Илин]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
=== Тәмамлаучылар ===
{{seealso|Төркем:Ерак Көнчыгыш дәүләт университетын тәмамлаучылар}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P69 wd:Q702303. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p69/Q702303/p580:башлау,p69/Q702303/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p106,p108,p373,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! һөнәр төре
! эш урыны
! Викиҗыентыктагы төркем
! үлем датасы
|-
|
|
| ''[[:d:Q12078330|Кость Андрущенко]]''
| 1883-12-25
| [[Киев]]
| ''[[:d:Q15255771|синолог]]''
|
|
| No/unknown value
|-
|
|
| ''[[:d:Q3435286|Робер Гихенёф]]''
| 1899-03-08
| ''[[:d:Q270230|Парижның 8 нче округы]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q860918|эсперантист]]''<br/>[[язучы]]
| [[И.В. Сталин исемендәге Көнчыгыш хезмәт ияләренең коммунистик университеты]]
|
| 1986-11-06
|-
|
| 1923
| ''[[:d:Q4220632|Роман Ким]]''
| 1899-07-20
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q2314719|разведчик]]''<br/>''[[:d:Q15991218|Япония белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q9352089|разведчик]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
|
|
| 1967-05-14
|-
|
|
| ''[[:d:Q64877554|Геннадий Татур]]''
| 1902-01-23
| [[Минск]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q3608706|Крывый Риһ милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q815268|Беларус милли техника университеты]]''<br/>''[[:d:Q499220|Ерак Көнчыгыш дәүләт техник университеты]]''<br/>Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>''[[:d:Q55582466|Беларус милли техника университетының Машиналар төзелеше факультеты]]''
|
| 1979-06-07
|-
|
|
| ''[[:d:Q123092085|Георгий Пономаренко]]''
| 1903
| [[Кукан]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q7498982|РФА океанбелем институты]]''<br/>''[[:d:Q12130131|Диңгез гидрофизикасы институты]]''
|
| 1984
|-
|
|
| ''[[:d:Q101429573|Иван Дружинин]]''
| 1904-09-26
| ''[[:d:Q28483440|Kopun]]''
|
| ''[[:d:Q4304086|Мәскәү дәүләт өлкә университеты]]''<br/>''[[:d:Q1964642|Кыргыз милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q4314799|Кыргызстан Республикасы милли фәннәр академиясе]]''
|
| 1988
|-
|
| 1930
| ''[[:d:Q110990625|Митрофан Бонь]]''
| 1906-06-04
| [[Амур өлкәсе (Россия империясе)|Амур өлкәсе (Русия империясе)]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q39158|Көнчыгыш Кытай тимер юлы]]''<br/>''[[:d:Q4258144|Александр Сергеевич Пушкин исемендәге Ленинград дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q742494|Томск дәүләт университеты]]''<br/>[[Көньяк-Урал дәүләт гуманитар-педагогика университеты|Көньяк Урал дәүләт педагогика һәм гуманитар фәннәр университеты]]<br/>''[[:d:Q12158687|Антон Семёнович Макаренко исемендәге Сумы дәүләт педагогика университеты]]''<br/>''[[:d:Q12114710|Кривой Рог дәүләт педагогика университеты]]''
|
| No/unknown value
|-
|
|
| ''[[:d:Q70253397|Яков Балбачан]]''
| 1907-04-07
| [[Краснодар]]
|
|
|
| 1971-01-11
|-
|
| 1931
| ''[[:d:Q92764045|Евгения Пигулевская]]''
| 1909-04-02
| [[Иркутск]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q15991218|Япония белгече]]''<br/>''[[:d:Q19829994|Корея белгече]]''
| ''[[:d:Q4201604|ССҖБ ФА Дөнья хуҗалыгы һәм дөнья сәясәте институты]]''<br/>''[[:d:Q4201836|Россия фәннәр академиясенең Икътисад институты]]''<br/>''[[:d:Q1665033|РФА дөнья икътисады һәм халыкара мөнәсәбәтләр институты]]''
|
| 1991-01-04
|-
|
| 1934
| [[Иван Шапошников]]
| 1911-07-25
| [[Олександрия]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| [[Пермь дәүләт университеты|Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты]]<br/>Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[:commons:Category:Ivan G Shaposhnikov|Ivan G Shaposhnikov]]
| 2000-07-13
|-
|
|
| ''[[:d:Q21105299|Александр Маловичко]]''
| 1911-12-12
| ''[[:d:Q4107785|Верещаки авылы]]''
| ''[[:d:Q12094958|геофизик]]''
| [[Пермь дәүләт университеты|Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты]]
|
| 1996-08-30
|-
|
|
| ''[[:d:Q4293926|Александр Мин]]''
| 1915
| [[Диңгез буе өлкәсе]]
| ''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
|
|
| 1944-07-09
|-
|
|
| ''[[:d:Q4452136|Юрий Тарский]]''
| 1920-12-14
| [[Ула (агрошәһәрчек)|Ула]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
|
|
|
|-
|
| 1949
| ''[[:d:Q12115460|Вячеслав Кудин]]''
| 1925-02-19
| ''[[:d:Q4455853|Терлица авылы]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q17391605|кинематограф теоретигы]]''<br/>''[[:d:Q21550346|aesthetician]]''
| ''[[:d:Q84151|Тарас Шевченко исемендәге Киев милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q4220226|И. К. Карпенко-Карый исемендәге Киев илкүләм театр, кино һәм телевидение университеты]]''<br/>''[[:d:Q61376233|Украина милли педагогика фәннәре академиясенең Иван Зязюн исемендәге Педагогика белеме һәм олыларга белем бирү институты]]''
|
| 2018-12-10
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500360|Алла Прияткина]]''
| 1926-10-05
| [[Владивосток]]
| [[галим]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
| 2025-01-13
|-
|
|
| ''[[:d:Q4536897|Евгений Яковлев]]''
| 1927-05-08
| [[Вышний Волочёк|Вышний Волочёк шәһәре]]
| [[фәлсәфәче]]
| ''[[:d:Q1614474|Волгоград дәүләт социаль-педагогик университет]]''
|
| 2003-12-15
|-
|
|
| ''[[:d:Q29358635|Нина Берёзкина]]''
| 1930-02-20
| [[Черниговка (Диңгез буе крае)|Черниговка]]
| [[галим]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
| 1999-11-25
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908892|Элеонора Ермакова]]''
| 1933-10-16
| [[Владивосток]]
| [[галим]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
| 2014-12-22
|-
|
| 1963
| ''[[:d:Q18634212|Виктор Глущенко]]''
| 1936-05-14
| [[Чапаевск]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
| 2015-02-06
|-
|
|
| ''[[:d:Q4181892|Альфред Журинский]]''
| 1938-12-14<br/>1938-03-03
| [[Харьков]]
| ''[[:d:Q16402907|семиотик]]''<br/>''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''<br/>''[[:d:Q15976717|социолингвист]]''<br/>''[[:d:Q15936497|африканис]]''
| ''[[:d:Q4201878|РФА тел белеме институты]]''
|
| 1991-09-28<br/>1991
|-
|
| 1962
| ''[[:d:Q47037278|Олег Белогуров]]''
| 1939-12-10
| [[Ейск]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
| 1993-12-31
|-
|
|
| ''[[:d:Q77569621|Галина Казачун]]''
| 1940s
| [[Амур өлкәсе]]
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4399172|Геннадий Рубцов]]''
| 1940-10-17
| ''[[:d:Q1784473|Кормиловка бистәсе]]''
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617392|Надежда Христофорова]]''
| 1940-10-30
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q15839134|эколог]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
| 2024-03-07
|-
|
|
| ''[[:d:Q4145976|Виктор Горчаков]]''
| 1940-11-11
| [[Артём (шәһәр)|Артём шәһәре]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4529876|Михаил Эдидович]]''
| 1941-02-07
| [[Рига]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
| 2008
|-
|
|
| ''[[:d:Q107388555|Иван Зелент]]''
| 1941-04-02
| ''[[:d:Q16018005|Пихтински]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
| 2023-04-20
|-
|
|
| ''[[:d:Q89808971|Олег Финько]]''
| 1941-05-23
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Oleg Finko (politik)|Oleg Finko (politik)]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28500611|Елена Стародумова]]''
| 1941-06-30
| [[Будённовск|Будённовск шәһәре]]
| [[галим]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q64781907|Виталий Вовна]]''
| 1942-01-18
| [[Уссурийск]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| [[:commons:Category:Vitaliy Vovna|Vitaliy Vovna]]
|
|-
|
|
| [[Валерий Тарасов]]
| 1942-09-01
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
|
|
| 2025-04-23
|-
| 1960-08-01
| 1965-05-01
| ''[[:d:Q16702301|Валентин Стоник]]''
| 1942-12-04
| [[Владивосток]]
| [[галим]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>''[[:d:Q30263230|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Георгий Борисович Еляков исемендәге Тын океан биоорганик химия институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q92949087|Наталья Селиванова]]''
| 1943
| ''[[:d:Q596441|Соболево авылы]]''
| [[язучы]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4417091|Валентин Сергиенко]]''
| 1944-08-18
| ''[[:d:Q3831496|Яковлевка районы]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| ''[[:d:Q4154230|Россия фәннәр академиясенең Ерак Көнчыгыш бүлекчәсе]]''<br/>Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
|
|
| [[Елена Лыкова]]
| 1944-10-30
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q96475101|Валерий Нестеренко]]''
| 1945-04-14
| [[Хороль]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Valeriy Nesterenko|Valeriy Nesterenko]]
| 2017-05-09
|-
|
|
| ''[[:d:Q4416775|Александр Сергеев]]''
| 1945-12-08
| [[Аксай (Ростов өлкәсе)|Аксай]]
| ''[[:d:Q462390|доцент]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
| 2013-01-01
|-
|
|
| ''[[:d:Q4056625|Борис Агапов]]''
| 1946-02-06
| [[Бәһарлы]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Boris Agapov|Boris Agapov]]
|
|-
|
|
| [[Матвей Романов]]
| 1946-11-24
| [[Кече Камышлы]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| ''[[:d:Q4458750|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Тын океан география институты]]''
|
| 2020-04-01
|-
|
| 1979
| ''[[:d:Q4483650|Ефим Фикс]]''
| 1946-11-27
| [[Ковель|Ковел]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Yukhym Fiks|Yukhym Fiks]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4064897|Анастасий]]''
| 1946-12-02
| [[Владивосток]]
| [[рухани]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4146292|Светлана Горячева]]''
| 1947-06-03
| ''[[:d:Q772911|Анучино районы]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>[[адвокат]]
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Svetlana Goryacheva|Svetlana Goryacheva]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q107349503|Лев Бойцов]]''
| 1947-12-10
| ''[[:d:Q18400709|Сита бистәсе]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
| 1967
| 1972
| ''[[:d:Q4248334|Владимир Курилов]]''
| 1948-05-25
| [[Троицкое (Диңгез буе крае)|Троицкое]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[галим]]<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17412717|Владимир Лихобабин]]''
| 1949-02-18
|
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4494336|Хабаровск дәүләт икътисад һәм хокук университеты]]''<br/>''[[:d:Q21662788|Россия Федерациясе Президенты каршындагы Россия халык хуҗалыгы һәм дәүләт хезмәте академиясенең Ерак Көнчыгыш идарә институты]]''
|
| 2014-07-03
|-
|
|
| ''[[:d:Q28023483|Евгений Болотин]]''
| 1949-03-16
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| ''[[:d:Q4458750|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Тын океан география институты]]''
|
| 2022-12-05
|-
|
|
| ''[[:d:Q15064696|Пётр Бровко]]''
| 1949-06-26
| ''[[:d:Q4196917|Иваньков авылы]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q22918682|Юрий Зонов]]''
| 1949-08-15
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q62712374|Николай Абаев]]''
| 1949-10-07
| ''[[:d:Q4460608|Тоора-Хем авылы]]''
| [[галим]]
| [[Тыва дәүләт университеты]]
|
| 2020-10-14
|-
|
|
| ''[[:d:Q94649457|Евгений Большаков]]''
| 1949-10-23
| ''[[:d:Q1207311|Малокурильское авылы]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Evgeniy Bolshakov|Evgeniy Bolshakov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4157345|Валерий Дембицкий]]''
| 1949-12-04
| [[Кемерово]]
| ''[[:d:Q2919046|тереклек химиячесе]]''
| ''[[:d:Q18786052|РФА Органик химия институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4371109|Виталий Полуянов]]''
| 1950-10-18
|
|
|
|
|
|-
|
| 1995
| ''[[:d:Q21106173|Николай Марковцев]]''
| 1951-05-23
| ''[[:d:Q4192764|Знаменка авылы]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Nikolai Markovtsev|Nikolai Markovtsev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39389496|Владимир Дубинин]]''
| 1951-06-02
| [[Владивосток]]
| [[математик]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4372873|Владимир Попондопуло]]''
| 1952-02-29
|
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18633991|Валентин Авраменко]]''
| 1952-05-20
| [[Фәрганә]]
| [[галим]]
|
|
| 2018-04-30
|-
|
|
| ''[[:d:Q4254511|Виктор Ларин]]''
| 1952-08-15
| [[Владивосток]]
| [[галим]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>''[[:d:Q64516600|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Ерак Көнчыгыш халыклары тарихы, археологиясе һәм этнографиясе институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56310752|Владимир Казарин]]''
| 1952-08-15
| [[Ашкабад]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q1517401|Таврия милли университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4185564|Владимир Залунин]]''
| 1952-10-26
|
| [[галим]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q20965655|Зиновия Душкова]]''
| 1953-07-19
| ''[[:d:Q2565855|Конгаз авылы]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>[[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]
|
|
|
|-
|
| 1976
| ''[[:d:Q19614399|Сергей Ганзей]]''
| 1954-07-13
| [[Арсеньев (шәһәр)]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| ''[[:d:Q4458750|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Тын океан география институты]]''
|
| 2011-05-25
|-
|
|
| ''[[:d:Q30303654|Григорий Долгих]]''
| 1954-11-22
| [[Лугохутор]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4458752|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Виктор Иванович Ильичёв исемендәге Тын океан океанология институты]]''
|
|
|-
|
| 1979
| ''[[:d:Q30116908|Светлана Дударёнок]]''
| 1954-12-16
| [[Дальнереченск]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>''[[:d:Q64516600|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Ерак Көнчыгыш халыклары тарихы, археологиясе һәм этнографиясе институты]]''
| [[:commons:Category:Svetlana Dudarenok|Svetlana Dudarenok]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q26776841|Сергей Говорушко]]''
| 1955-05-09
| [[Игнатьевка (Диңгез буе крае)|Игнатьевка]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| ''[[:d:Q4458750|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Тын океан география институты]]''
| [[:commons:Category:Sergey Govorushko|Sergey Govorushko]]
| 2024-11-16
|-
|
|
| ''[[:d:Q28099242|Ирина Левитес]]''
| 1955-10-17
| [[Киев]]
| [[язучы]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18043567|Игорь Коц]]''
| 1956-05-01
| [[Хабарау|Хабаровск]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q103847845|Владимир Шахов]]''
| 1956-11-19
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 1979
| ''[[:d:Q4124571|Олег Вольнов]]''
| 1957-01-24
| [[Timişoara]]
| ''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q22976182|тележурналист]]''
| [[Первый канал (Россия)|Первый канал]]
| [[:commons:Category:Oleg Volnov|Oleg Volnov]]
|
|-
|
| 1979
| ''[[:d:Q4111861|Бронислав Виногродский]]''
| 1957-04-19
| ''[[:d:Q4502425|Хурмули]]''
| ''[[:d:Q15255771|синолог]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
| 1981
| ''[[:d:Q47222899|Владимир Харин]]''
| 1957-11-03
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q16271064|герпетолог]]''<br/>''[[:d:Q4205432|ихтиолог]]''
|
|
| 2013-05-20
|-
|
|
| ''[[:d:Q18649215|Сергей Белокобыльский]]''
| 1958-09-13
| [[Спасск-Дальний]]<br/>[[Диңгез буе крае]]
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| ''[[:d:Q4193891|Россия ФА Зоология институты]]''
|
|
|-
|
| 1982
| ''[[:d:Q87447591|Татьяна Асеева]]''
| 1959-01-21
| [[Владивосток]]
| [[галим]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4224942|Сергей Князев]]''
| 1959-02-15
| [[Павловский Посад]]
| [[галим]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
| [[:commons:Category:Sergey Knyazev|Sergey Knyazev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634631|Анатолий Мошков]]''
| 1959-08-15
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| ''[[:d:Q4458750|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Тын океан география институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q6463812|Андрей Суздальцев]]''
| 1960-12-22
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| [[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17146232|Борис Ламаш]]''
| 1962-06-15
| [[Спасск-Дальний]]
| [[галим]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
| 2014-05-27
|-
|
|
| ''[[:d:Q29312261|Евгений Овечкин]]''
| 1962-10-16
| [[Новосибирск]]
| [[галим]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4068524|Константин Арановский]]''
| 1964-11-19
| [[Корсаков (шәһәр)]]
| [[хокук белгече]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>''[[:d:Q4146754|Гуманитар фәннәр дәүләт академик университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4234104|Леонид Коротков]]''
| 1965-01-19
| [[Завитинск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
| [[:commons:Category:Leonid Korotkov|Leonid Korotkov]]
|
|-
|
|
| [[Николай Савельев (1966)|Николай Савельев]]
| 1966-01-12
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Nikolay Anatolievich Saveliev|Nikolay Anatolievich Saveliev]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q438079|Кадырбәк Сарбаев]]''
| 1966-12-09
| [[Бишкәк]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q47087877|Павел Крестов]]''
| 1967-01-18
| ''[[:d:Q2033261|Озерпах бистәсе]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q10752072|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Ботаник бакча-институты]]''<br/>''[[:d:Q4086902|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Көнчыгыш Азия коры җир биотасы биотөрлелеге федераль фәнни үзәге]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4201189|Иннокентий]]''
| 1967-11-17
| ''[[:d:Q19915906|Успеновка авылы]]''
| [[Jurnalist|журналист]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39385746|Олег Нуриев]]''
| 1968-04-27
| ''[[:d:Q688716|Армянск шәһәре]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q11338576|боксчы]]''<br/>''[[:d:Q22122536|boxing trainer]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1658597|Илья Лагутенко]]''
| 1968-10-16
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>[[җырчы]]<br/>[[композитор]]<br/>''[[:d:Q10800557|киноактер]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>''[[:d:Q855091|гитарист]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
|
| [[:commons:Category:Ilya Lagutenko|Ilya Lagutenko]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21130963|Андрей Якимчук]]''
| 1968-11-07
| [[Хабарау|Хабаровск]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56433150|Михаил Щелканов]]''
| 1969-01-25
| [[Екатеринбург]]
| ''[[:d:Q15634281|вирусолог]]''
| ''[[:d:Q2324453|Тын океан дәүләт медицина университеты]]''<br/>Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>''[[:d:Q4086902|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Көнчыгыш Азия коры җир биотасы биотөрлелеге федераль фәнни үзәге]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4285725|Сергей Махлай]]''
| 1969-02-16
| [[Губаха]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18427768|Мүбариз Әхмәдов]]''
| 1969-06-12
| [[Мусалы (Саатлы)]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| ''[[:d:Q4832391|Әзербайҗан халыкара университеты]]''<br/>[[Бакы дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q16413654|«Евразия» университеты (Бакы)]]''<br/>''[[:d:Q2121637|Бакы славян университеты]]''
|
| 2023-09-13
|-
|
|
| ''[[:d:Q65146398|Алексей Чернышев]]''
| 1969-10-24
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>''[[:d:Q60851635|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Алексей Викторович Жирмунский исемендәге Илкүләм диңгез биологиясе фәнни үзәге]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q106695176|Вадим Дымов]]''
| 1971
| [[Уссурийск]]
| [[эшкуар]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q2516866|нәшир]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q114896247|Виктор Березовский]]''
| 1971-01-15
| [[Киев]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56373694|Оксана Биконя]]''
| 1971-12-15
| ''[[:d:Q4180878|Новомихайловское авылы]]''
| [[укытучы]]
| ''[[:d:Q4513545|Тарас Григорьевич Шевченко исемендәге «Чернигов коллегиумы» илкүләм университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1658588|Илья Зимин]]''
| 1972-05-01
| [[Владивосток]]
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
| 2006-02-26
|-
| 1992
| 1997
| ''[[:d:Q56512350|Виталий Веркеенко]]''
| 1973-03-01
| [[Дрезден]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q112990560|Дмитрий Алексеев]]''
| 1974-05-11
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4384687|Игорь Пушкарёв]]''
| 1974-11-17
| ''[[:d:Q21193464|Яңа Олов авыл җирлеге]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| [[:commons:Category:Igor Pushkaryov|Igor Pushkaryov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4715042|Александр Артемида]]''
| 1975-03-14
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q13382566|каноэда ишүче]]''
|
|
|
|-
|
| 2000
| ''[[:d:Q113025924|Елена Котёночкина]]''
| 1977-12-17
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
| No/unknown value
| No/unknown value
| ''[[:d:Q136100675|Виктор Дашкевич]]''
| 1978-07-17
| [[Владивосток]]
| [[язучы]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q105755025|Виктор Аргонов]]''
| 1979-04-25
| [[Владивосток]]
| [[композитор]]<br/>[[галим]]<br/>''[[:d:Q753110|җырлар авторы]]''<br/>''[[:d:Q8178443|либреттист]]''<br/>''[[:d:Q639669|музыкачы]]''<br/>''[[:d:Q2340668|видеоклиплар режиссёры]]''
| ''[[:d:Q4458752|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Виктор Иванович Ильичёв исемендәге Тын океан океанология институты]]''
| [[:commons:Category:Viktor Argonov|Viktor Argonov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q106489417|Александр Асинский]]''
| 1979-06-15
|
| ''[[:d:Q639669|музыкачы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q113292781|Денис Синявский]]''
| 1979-08-13
|
| ''[[:d:Q11513337|җиңел атлет]]''
|
|
|
|-
| 2000
| 2008
| ''[[:d:Q27908338|Василий Баженов]]''
| 1980s
|
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| ''[[:d:Q689854|Фрайберг тау академиясе]]''<br/>Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>''[[:d:Q462592|Европа ирекле электронлы рентген лазеры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q37378033|Кирилл Голохваст]]''
| 1980-01-12
| [[Белогорск (Амур өлкәсе)|Белогорск]]
| [[галим]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>''[[:d:Q499220|Ерак Көнчыгыш дәүләт техник университеты]]''<br/>''[[:d:Q2466783|"Н.И. Вавилов исемендәге Бөтенроссия үсемлек генетик ресурслары институты" федераль тикшеренү үзәге]]''<br/>''[[:d:Q4154234|Ерак Көнчыгыш дәүләт медицина университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q67312463|Роман Рубанов]]''
| 1980-09-01
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
|
| [[:commons:Category:Roman Rubanov|Roman Rubanov]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18785994|Феликс Ажимов]]''
| 1981-06-12
| [[Владивосток]]
| [[галим]]
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
|
| 2004<br/>2013
| ''[[:d:Q112134332|Константин Шестаков]]''
| 1982-09-23
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| [[:commons:Category:Konstantin Vladimirovich Shestakov|Konstantin Vladimirovich Shestakov]]
|
|-
|
|
| [[Диләрә Маликова]]
| 1984-05-06
| [[Ижау]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Диңгез буе крае]]<br/>[[Владивосток]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q11724071|Елена Войнова]]''
| 1985-03-10
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q4009406|эспринтир]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q136816470|Victoria Kostyukevich]]''
| 1986-04-23
| [[Владивосток]]
| [[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q8178443|либреттист]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q105836519|Алексей Курятников]]''
| 1986-08-22
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q715301|комикслар рәссамы]]''<br/>''[[:d:Q191633|mangaka]]''
|
|
| 2016-05-12
|-
|
|
| ''[[:d:Q112073738|Наталья Колоскова]]''
| 1988-07-19
| [[Находка]]
| ''[[:d:Q11513337|җиңел атлет]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15410633|Марк Шульжицкий]]''
| 1989-07-11
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q10349745|автоузышчы]]''
|
| [[:commons:Category:Mark Shulzhitskiy|Mark Shulzhitskiy]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q8061503|Юрий Газинский]]''
| 1989-07-20
| [[Амурдагы Комсомольск]]
| ''[[:d:Q937857|футболчы]]''
|
| [[:commons:Category:Yuri Gazinskiy|Yuri Gazinskiy]]
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q11797819|Олеся Свиридова]]''
| 1989-10-28
|
| ''[[:d:Q11513337|җиңел атлет]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q137782147|Цыганков, Василий Юрьевич]]''
| 1990-01-13
| ''[[:d:Q4314735|Nakhodka Urban Okrug]]''
| ''[[:d:Q15839134|эколог]]''<br/>''[[:d:Q112118053|ecotoxicologist]]''<br/>[[укытучы]]
| ''[[:d:Q4458750|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Тын океан география институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q98152587|Россияна Марковская]]''
| 1991-01-06
| [[Владивосток]]
| ''[[:d:Q1388151|press secretary]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q106643437|Лелуш]]''
| 1994-01-23
| [[Уссурийск]]
| ''[[:d:Q713200|башкаручы]]''<br/>''[[:d:Q4610556|модель]]''<br/>''[[:d:Q8246794|блогер]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q114700788|Иван Цевун]]''
| 1998-12-19
| ''[[:d:Q19916535|Смелое авылы]]''
| ''[[:d:Q4451210|танкист]]''
|
|
| 2022-03-07
|-
| 2001<br/>1996
| 2004<br/>2001
| ''[[:d:Q25440270|Владимир Мордухович]]''
|
|
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30090201|Анна Самойленко]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q1485220|GESIS – Лейбниц исемендәге Иҗтимагый фәннәр институты]]''
|
|
|-
| 2009-03-03
| 2012-03-03
| ''[[:d:Q42900444|Александр Куприн]]''
|
|
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4086902|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Көнчыгыш Азия коры җир биотасы биотөрлелеге федераль фәнни үзәге]]''
|
|
|-
| 1999-09-05
| 2004-06-20
| ''[[:d:Q56996503|Константин Рожкован]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
|
|
|-
|
| 2004-06
| ''[[:d:Q57325994|Юлия Денисенко]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q52846112|Россия медицина фәннәре академиясенең Медицина климатологиясе һәм сәламәтлекне торгызучы дәвалау өлкәсе фәнни-тикшеренү институты]]''<br/>''[[:d:Q1035745|Кардифф университеты]]''
|
|
|-
| 2003-11-01
| 2006-11-01
| ''[[:d:Q59537452|Юрий Иванов]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| [[Kembric universitetı|Кембриҗ университеты]]<br/>''[[:d:Q1463036|Патша Абдалла исемендәге Фән һәм технология университеты]]''<br/>''[[:d:Q30296237|Мадрид материаллар фәне институты]]''
|
|
|-
| 1998-06-01
| 2003-01-08
| ''[[:d:Q59833687|Евгений Медведев]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4154230|Россия фәннәр академиясенең Ерак Көнчыгыш бүлекчәсе]]''
|
|
|-
| 1970-09
| 1975-07
| ''[[:d:Q59833874|Сергей Высоцкий]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q30263219|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Геология институты]]''
|
|
|-
| 2015-09-01
| 2017-07-01
| ''[[:d:Q61139093|Каролина Сидлецкая]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 2015-09<br/>2013-09<br/>2009-09
| 2019-12<br/>2015-07<br/>2013-06
| ''[[:d:Q62641022|Наталья Гельфанд]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q101012516|Иерусалим Яһүд университетының Төгәл фәннәр факультеты]]''<br/>''[[:d:Q4614|Көньяк Калифорния университеты]]''
|
|
|-
| 2002-09-01
| 2007-07-01
| ''[[:d:Q64382659|Артём Маняхин]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4154230|Россия фәннәр академиясенең Ерак Көнчыгыш бүлекчәсе]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q70366109|Владимир Спрыгин]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4458752|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Виктор Иванович Ильичёв исемендәге Тын океан океанология институты]]''
|
|
|-
| 1977-09-01
| 1982-06-01
| ''[[:d:Q73040927|Марат Гайфуллин]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q1434547|Лафборо университеты]]''<br/>''[[:d:Q7842|Токио университеты]]''<br/>''[[:d:Q4853179|Япония илкүләм материаллар фәне тикшеренүләре институты]]''<br/>Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
| 1988-09-01
| 1993-06-15
| ''[[:d:Q77352310|Игорь Львов]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
| 1997
| 2002
| ''[[:d:Q80477353|Александр Калачев]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q17504661|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Алексей Викторович Жирмунский исемендәге Диңгез биологиясе институты]]''
|
|
|-
| 1990-09-01
| 1995-07-01
| ''[[:d:Q82448616|Анна Скрипцова]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| [[Россия фәннәр академиясе]]
|
|
|-
| 1983-09-01
| 1988-08-01
| ''[[:d:Q83974471|Андрей Баланов]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| [[Россия фәннәр академиясе]]
|
|
|-
| 1971-09-01
|
| ''[[:d:Q84156777|Василий Котляр]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 2002-09-01
|
| ''[[:d:Q84390368|Юрий Каретин]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| [[Россия фәннәр академиясе]]
|
|
|-
| 2000
| 2005
| ''[[:d:Q84814125|Юлия Верещагина]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4154230|Россия фәннәр академиясенең Ерак Көнчыгыш бүлекчәсе]]''
|
|
|-
| 2012-06<br/>2007-09
| 2016-03-26<br/>2012-06
| ''[[:d:Q85621905|Василий Цыганков]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
| 2012-09-01
| 2014-06-25
| ''[[:d:Q86056797|Арсений Портнягин]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 2008
| 2013
| ''[[:d:Q86407032|Семён Балаган]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q16655664|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Автоматика һәм идарә процесслары институты]]''
|
|
|-
| 1992-09-01
| 1997-05-31
| ''[[:d:Q86503746|Екатерина Ляхова]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q30263230|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Георгий Борисович Еляков исемендәге Тын океан биоорганик химия институты]]''
|
|
|-
| 2009-09-01
|
| ''[[:d:Q87017466|Александр Колесников]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q87017470|Алексей Огнев]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
| 2013-04-01
|
| ''[[:d:Q87106272|Алексей Михалюк]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4154230|Россия фәннәр академиясенең Ерак Көнчыгыш бүлекчәсе]]''<br/>Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q87559289|Елена Григорьева]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q61931506|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Төбәк мәсьәләләре комплекслы анализы институты]]''
|
|
|-
| 2017-09
| 2021-09
| ''[[:d:Q88064124|Дмитрий Павлов]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>''[[:d:Q16655664|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Автоматика һәм идарә процесслары институты]]''
|
|
|-
| 2014-09
| 2019-07
| ''[[:d:Q88687215|Илья Курбатов]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты<br/>''[[:d:Q4467498|Төмән индустриаль университеты]]''<br/>''[[:d:Q30257179|Ерак Көнчыгыш дәүләт балыкчылык техник университеты]]''
|
|
|-
| 2001-06-01
| 2006-06-01
| ''[[:d:Q89124505|Виктор Калинчук]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 2008-09-01
| 2013-09-01
| ''[[:d:Q89318439|Оксана Синцова]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q30263230|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Георгий Борисович Еляков исемендәге Тын океан биоорганик химия институты]]''<br/>''[[:d:Q204457|Берген университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q89432705|Алексей Козлов]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
| 2011-09-01<br/>2015-09-01
| 2015-07-12<br/>2017-07-12
| ''[[:d:Q89481785|Елена Иванец]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q30263230|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Георгий Борисович Еляков исемендәге Тын океан биоорганик химия институты]]''
|
|
|-
| 2007-09-01
| 2013-05-30
| ''[[:d:Q89500075|Полина Каменева]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q219564|Каролинска институты]]''<br/>''[[:d:Q700731|Вена медицина университеты]]''<br/>''[[:d:Q17504661|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Алексей Викторович Жирмунский исемендәге Диңгез биологиясе институты]]''
|
|
|-
| 1996-09-01
| 2002-06-01
| ''[[:d:Q89796980|Владимир Чупин]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4458752|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Виктор Иванович Ильичёв исемендәге Тын океан океанология институты]]''
|
|
|-
| 2009
| 2014
| ''[[:d:Q89923655|Анастасия Воронова]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q90598725|Майя Разгонова]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q2466783|"Н.И. Вавилов исемендәге Бөтенроссия үсемлек генетик ресурслары институты" федераль тикшеренү үзәге]]''
|
|
|-
| 1996-09-01
| 2001-07-01
| ''[[:d:Q90632766|Тимур Магарламов]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 2008-09-01
| 2012-07-01
| ''[[:d:Q91419624|Марина Бынина]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 1990-09-01
| 1995-06-16
| ''[[:d:Q91647326|Татьяна Емелина]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q30263710|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Химия институты]]''
|
|
|-
| 1985-09-01
| 1990-06-30
| ''[[:d:Q91660463|Наталья Агалакова]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4201829|Россия фәннәр академиясенең Иван Михайлович Сеченов исемендәге Эволюцион физиология һәм биохимия институты]]''
|
|
|-
| 2016-09-01
|
| ''[[:d:Q91900423|Максим Донец]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
| 2012
| 2016
| ''[[:d:Q94663962|Андрей Сидорин]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 2005-09-01
| 2009-06
| ''[[:d:Q95941775|Елена Шехова]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q1813751|Лейбниц исемендәге Табигый продуктлар һәм инфекцион процесслары биологиясе фәнни-тикшеренүләре институты]]''
|
|
|-
| 1996-09-01
| 2001-06-01
| ''[[:d:Q96197188|Сергей Тюрин]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 1996-09<br/>2002-10
| 2002-06<br/>2006-10
| ''[[:d:Q100532152|Павел Никифоров]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q100735085|Анна Старинец]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q17504661|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Алексей Викторович Жирмунский исемендәге Диңгез биологиясе институты]]''
|
|
|-
| 2016-09-01
| 2018-07-11
| ''[[:d:Q104687020|Антонина Клименко]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Ерак Көнчыгыш федераль университеты
|
|
|-
| 1995
| 2001
| ''[[:d:Q104754516|Ирина Буркова]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q457281|Урбана-Шампейндагы Иллинойс университеты]]''
|
|
|-
|
| 2001
| ''[[:d:Q105942454|Наталья Митрофанова]]''
|
|
| [[җырчы]]
|
| [[:commons:Category:Natalia Mitrofanova|Natalia Mitrofanova]]
|
|-
|
| 2013
| ''[[:d:Q136681691|Алексей Сомов]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
<small>{{искәрмәләр}}</small>
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [http://www.dvfu.ru Сайт ДВФУ]
* [http://www.fesu.ac.jp/ Сайт Филиала ДВФУ в городе Хакодате, в Японии]
* [https://studyinrussia.ru/study-in-russia/universities/fefu/ Профиль ДВФУ на портале StudyInRussia] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210121233638/https://studyinrussia.ru/study-in-russia/universities/fefu/ |date=2021-01-21 }}
== Моны да карагыз ==
{{Портал|Мәгариф}}
* [[Россия югары уку йортлары исемлеге]]
[[Төркем:1899 елда нигезләнгән уку йортлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча университетлар]]
[[Төркем:Ерак Көнчыгыш федераль университеты]]
[[Төркем:Россия федераль университетлары]]
sxau9576vmab542ys8ghpeyfqq4xx1b
Пермь дәүләт университеты
0
389580
5839667
5838762
2026-05-05T19:54:25Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839667
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
'''{{Label|Q2031051|lang=tt}}''' ({{lang-ru|{{Label|Q2031051|lang=ru}}}}, {{lang-en|{{Label|Q2031051|lang=en}}}}) — [[Пермь крае]] административ үзәге [[Пермь]] шәһәрендә [[1916 ел]]дан бирле эшләп килүче [[югары уку йорты]], [[2009 ел]]дан бирле [[Россиянең илкүләм тикшеренү университеты|Россиянең илкүләм тикшеренү университетларының]] берсе. [[Урал]]да ачылган беренче югары уку йорты<ref>Уралдагы беренче оештырылган югары уку йорты — Урал дәүләт тау университеты, әмма аерым сәбәпләр аркасында ул бары 1917 елда гына ачыла.</ref>.
[[2016 ел]]ның 1 сентябренә университет составына 12 факультет, 78 кафедра, [[Соликамск]] дәүләт педагогия институты (филиал), һөнәри белем бирү көллияте, Төбәк өзлексез белем бирү институты һәм Табигать фәннәре гыйльми институты керә<ref>«ПДМТУ структурасы турында» ПДМТИ ректорының 15.01.2014 боерыгы нигезендә.</ref>.
== Тарих ==
XIX—XX гасырлар чигендә [[Урал]]да югары мәктәп булдыру зарурлыгы туа: төбәкнең үсеп килүче сәнәгате үзендә фәнни, мәгариф-агарту үзәге булуны таләп итә. Уралда университет булдыру идеясен [[Дмитрий Менделеев|Д. И. Менделеев]], А. С. Попов, Д. Н. Мамин-Сибиряк, А. К. Денисов-Уральский һ. б. хуплый<ref>{{cite web|url=http://www.psu.ru/universitet/ob-universitete/slovo-prezidenta-universiteta-v-v-malanina|title=Пермский классический университет|author=Маланин В. В.|date=|work=|publisher=Официальный сайт Пермского государственного национального исследовательского университета|accessdate=2013-12-23|lang=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131224114608/http://www.psu.ru/universitet/ob-universitete/slovo-prezidenta-universiteta-v-v-malanina|archivedate=2013-12-24|deadlink=yes}}</ref>.
Уралда университет булдыру өчен Пермьне сайлауда җирле җәмәгатьчелекнең (Дума, земство, күренекле сәнәгатьчеләр). ярдәме зур була.
Университетны ачу һәм үстерүдә эре сәнәгатькәр Н. В. Мешков аерым роль уйный. Ул 1915 елда, [[Беренче бөтендөнья сугышы]] вакытында, Пермьгә Юрьев университетын ([[Тарту]], [[Эстония]]) эвакуацияләү турында үтенеч белән мөрәҗәгать итә, ләкин эвакуациянең кирәге калмагач (Юрьев университеты [[Воронеж]]га күчерелә), ул Пермьдә [[Санкт-Петербург университеты|Петроград университеты]] бүлеген ачтыруга ирешә, аңа университетның беренче корпусларына әверелгән төзелеш комплексын тапшыра һәм 500 мең сум күләмендә матди ярдәм күрсәтә<ref>{{cite web|url=http://kw.snti.ru/number/details/1416|title=Мешков и его университет|author=Ирина Гилева|date=2006-04-19|work=|publisher=КапиталWeekly|accessdate=2011-08-28|lang=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20070929042037/http://kw.snti.ru/number/details/1416|archivedate=2007-09-29|deadlink=yes}}</ref><ref name="Гайсин">{{cite web|author=Олег Гайсин|title=Башня над городом|url=http://new.prpc.ru/paper/bashnya-nad-gorodom.html|website=Газета «За человека»|date=29.12.2014|accessdate=2020-12-19|archivedate=2021-03-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210304123318/http://new.prpc.ru/paper/bashnya-nad-gorodom.html}}</ref>..
Россия Халык мәгарифе министрлыгының 1916 елның 1 (14) октябрендәге 2 773нче номерлы акты нигезендә, [[Санкт-Петербург университеты|Император Петроград университетының]] Пермь бүлеге оештырыла. Бүлеккә 522 студент кабул ителгән, 32 кафедра булдырылган.
Россия [[Вакытлы хөкүмәт]]енең 1917 елның 1 (14) июлендәге № 752 карары белән Император Петроград университетының Пермь бүлеге базасында ''Пермь университеты'' ачыла.
Университетның беренче укытучылары — Петроград университетының яшь профессорлары һәм приват-доцентлары: Б. Л. Богаевский, Б. Д. Греков, А. П. Дьяконов, Л. А. Булаховский, Б. Ф. Вериго, Н. П. Оттокар, В. Ф. Глушков, А. А. Заварзин, А. И. Луньяк, С. П. Обнорский, А. А. Полканов, М. В. Птуха, А. С. Ященко, К. Буга, Г. В. Вернадский, А. Г. Генкель, А. А. Фридман, В. Н. Беклемишев,.
Инглиз сәяхәтчесе Я. Гринвальд болай дип искә ала:
{{Цитата|Университет бөтен мәдәни тормышның үзәге булып тора... аның студентлары Пермь шәһәренә фәнни-академик шәһәрчек төсмере бирә.. Шәһәр Республика фән үзәкләренең берсе, үзенчәлекле «Урал Кембриджы» булып санала ала}}.
== Университет үсеше ==
Пермь университетының беренче факультетлары физика-математика, тарих-филология һәм юридик факультет була.
* 1917 елдан физика-математика факультетының медицина бүлеге медицина факультеты итеп үзгәртелә.
* 1918 елда физика-математика факультетында фармацевтика бүлеге оештырыла. Шул ук елда авыл хуҗалыгы һәм урман факультеты ачыла. 1922 елда агрономия факультеты итеп үзгәртелә.
* 1919 елда тарих-филология һәм юридик факультетлар базасында иҗтимагый фәннәр факультеты оештырыла.
* 1922 елда физика-математика факультеты белән иҗтимагый фәннәр факультетын берләштерү нәтиҗәсендә педагогия факультеты төзелә.
* 1922 елда университетта ботаника бакчасы булдырыла.
* 1930-елларда Пермь университетыннан мөстәкыйль химия-технология (Березники), ветеринария (Троицк, 1929), авыл хуҗалыгы, медицина, педагогия (1936) һәм политехника (1960) институтлары бүленеп чыга.
* 1930 елда педагогия факультеты педагогия институтына (1995 елдан - Пермь дәүләт педагогия университеты, 2012 елдан - Пермь дәүләт гуманитар-педагогия университеты) әйләнә.
* 1930 елда авыл хуҗалыгы факультеты Урал авыл хуҗалыгы институты (1933 елдан - Пермь авыл хуҗалыгы институты) итеп үзгәртелә, 1995 елдан академия.
* 1931 елда медицина факультеты Пермь медицина институты итеп үзгәртелә (1994 елдан - Пермь дәүләт медицина академиясе, 2014 елдан - Пермь дәүләт медицина университеты).
* 1931 елда биология факультеты булдырыла.
* 1936 елда фармацевтика бүлекчәсе ачыла (1995 елдан академия, Пермь дәүләт фармацевтика институты)
* 1941 елда тарих-филология факультеты торгызыла.
* 1948 елда юридик факультет яңадан ачыла.
* 1949 елда техник факультет ачыла.
* 1955 елда география факультеты ачыла.
* 1959 елда икътисад факультеты ачыла.
* 1960 елда физика-математика факультеты - физика һәм механика-математика, тарих-филология факультеты - тарих һәм филология факультетларына бүленә.
* 1960 елда техник факультетның дүрт бүлеге Пермь политехник институты составына керә (1992 елдан университет).
* 1996 елда философия-социология факультеты оештырыла.
* 1996 елда тарих факультеты тарих-политология факультеты итеп үзгәртелә.
* 2003 елда тел һәм әдәбият факультеты оештырыла.
* 2016 елның 14 октябрендә университетка 100 ел тула. Юбилей елында Пермь университеты белән бәйле шәхесләрне таныту максатында Википедиянең рус бүлегендә алар турында мәкаләләр языла <ref>{{Китап|автор=Пустовалов А. В.|часть=Википедия как инструмент продвижения Пермского университета (на примере статей об учёных)|заглавие=Филология в XXI веке: методы, проблемы, идеи: материалы V Всерос. (с междунар. участием) науч. конф. (г. Пермь, 10 апр. 2017 г.)|ссылка=http://www.rfp.psu.ru/archive/2017phylol.pdf|ответственный=отв. ред. И. И. Русинова|место=Пермь|издательство=Перм. гос. нац. исслед. ун-т|год=2017|страницы=166—173|страниц=355|тираж=200|isbn=978-5-7944-2992-3}}</ref>.
== Университет атамалары ==
* Петроград Император университетының Пермь бүлекчәсе (1916 — 1917);
* Пермь дәүләт университеты (1917— 1934);
* А. М. Горький исемендәге Пермь дәүләт университеты (1934 —1940);
* А. М. Горький исемендәге Молотов дәүләт университеты 1940 —1957);
* А. М. Горький исемендәге Пермь дәүләт университеты (1957 —1966 );
* Хезмәт Кызыл Байрагы ордены Хезмәт Кызыл Байрагы орденлы А. М. Горький исемендәге Пермь дәүләт университеты (1966 —1994);
* Пермь дәүләт университеты (1994 — 2002);
* Югары һөнәри белем бирү дәүләт мәгариф учреждениесе «Пермь дәүләт университеты» (2002 —2011);
* Югары белем бирү федераль дәүләт бюджет белем бирү учреждениесе «Пермь дәүләт милли тикшеренү университеты» (2011 — х.в.).
2020 елның 7 июлендә университетның ректоры {{comment|в. б.|вазифа башкаручы}} итеп профессор Д. Г. Красильников билгеләнә.
== Структура ==
Университет составына 12 факультет, 77 кафедра һәм 2 филиал керә.
Студентлар саны — 11 432 кеше (2010/2011 уку елы), шул исәптән көндезге укуда — 7 607 кеше. Университет 56 аспирантура (250-гә якын аспирант) һәм 6 докторантура белгечлеге буенча кадрлар әзерли. Диссертацияләр яклау буенча 14 совет, шул исәптән докторлык диссертациясен яклау буенча 11 совет гамәлдә <ref>{{cite web|url=http://www.psu.ru/general/6|title=Пермский государственный университет|description=Вступая в новый век|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100928183520/http://psu.ru/general/6|archivedate=2010-09-28|accessdate=2010-03-16|deadlink=yes}}</ref>.
Университетта 1 229 хезмәткәр (2009), шул исәптән 164 фән докторы, профессор һәм 480 фән кандидаты, доцент укыта, алар арасында: 4 академик һәм 4 мөхбир-корреспондент, 15 Россия Федерациясенең атҡазанган фән эшлеклесе һәм 10 Россия Федерациясенең атҡазанган югары мәктәп хезмәткәре, 10 Пермь дәүләт университетының атҡазанган профессоры.
Университет партнерлары булып Оксфорд университеты ([[Бөекбритания]]), [[Франция]]нең берничә университет үзәге, [[АКШ]] университетлары, [[Үзәк Европа]] һәм [[Австралия]] университетлары тора.
== Шәхесләр ==
=== Ректорлар ===
{{seealso|ru:К:Ректоры Пермского государственного университета}}
=== Укытучылар ===
{{seealso|ru:К:Преподаватели Пермского государственного университета}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q2031051. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p108/Q2031051/p580:башлау,p108/Q2031051/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p69,p106,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! әлма-матер
! һөнәр төре
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
|
|
| ''[[:d:Q4252217|Pyotr Lavrov]]''
| 1856-09-06<br/>1856-09-18
| [[Ярославль]]
| ''[[:d:Q4204467|Мәскәү университетының тарих-филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q15976341|славист]]''<br/>''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''
| 1929-11-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| [[Борис Поленов]]
| 1859-08-26
| ''[[:d:Q384573|Pulkovo]]''
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q15298893|9 нчы гимназия]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1923-01-29
| [[Пермь]]
|-
| 1917
| 1925
| ''[[:d:Q4107830|Bronislav Verigo]]''
| 1860-02-14
| ''[[:d:Q15219005|Izvalta]]''
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''<br/>''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''<br/>''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''<br/>''[[:d:Q38178366|Император тыйб-хирургия академиясе]]''<br/>''[[:d:Q63419670|Витебск ир-атлар гимназиясе]]''
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 1925-06-13
| [[Пермь]]
|-
| 1916
| 1932
| ''[[:d:Q16404193|Victor Ferdinand Schmidt]]''
| 1865-04-02
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''<br/>''[[:d:Q2388897|Saint Peter's School]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| 1932-05-07
| [[Пермь]]
|-
| 1920
|
| ''[[:d:Q4103676|Vladimir Vargin]]''
| 1866-02-01
| [[Спасск (Пинзә өлкәсе)|Спасск]]
| ''[[:d:Q15298893|9 нчы гимназия]]''<br/>''[[:d:Q1531782|Климент Аркадьевич Тимирязев исемендәге Мәскәү авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| ''[[:d:Q1781198|агроном]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1936-03-15
| [[Пермь]]
|-
|
|
| [[Николай Кромер]]
| 1866-11-12
| [[Елгава]]
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
|
| [[Пермь]]
|-
| 1916
|
| ''[[:d:Q4207291|Arseny Kadlubovsky]]''
| 1867-03-02
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q7042257|Николай Гоголь исемендәге Нижын дәүләт университеты]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| 1921-11-23
| [[Истанбул]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q27928319|Pavel Ivanovitsj Tsjistjakov]]''
| 1867-08-14
|
| ''[[:d:Q4460366|Тум руханилар семинариясе]]''
| [[галим]]
| 1959-09-20
| [[Пермь]]
|-
| 1917<br/>1921
| 1919<br/>1925
| ''[[:d:Q21394411|Pavel Vasilyevich Syuzev]]''
| 1867-10-30
| ''[[:d:Q2949953|Ильински]]''
| ''[[:d:Q19613126|Alekseevskoye real college]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''
| 1928-06-12
| [[Пермь]]
|-
| 1917
| 1918-05-29
| ''[[:d:Q4369312|Konstantin Pokrovsky]]''
| 1868-05-11
| [[Түбән Новгород]]
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1944-11-05
| [[Киев]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q23656006|Aleksey Ivanov]]''
| 1869-02-09
| [[Екатеринбург]]
|
| [[галим]]
| 1958
|
|-
|
|
| [[Владимир Здравосмыслов]]
| 1869-07-12
| [[Әстерхан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 1944-12-25
| [[Лемго]]
|-
|
|
| [[Всеволод Первушин]]
| 1869-11-27
| [[Пермь]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1954-12-21
| [[Пермь]]
|-
| 1917-08-24
| 1923
| ''[[:d:Q4394909|Andrey Rikhter]]''
| 1871-08-03
| ''[[:d:Q21670032|Kurovskoye]]''
| ''[[:d:Q3401716|Беренче Питырбур классик гимназиясе]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''<br/>''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q12358881|альголог]]''<br/>''[[:d:Q2487799|миколог]]''
| 1947-04-02
| [[Мәскәү]]
|-
| 1916
| 1927
| ''[[:d:Q4135456|Alexander-Paul Henckel]]''
| 1872-07-20
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''<br/>''[[:d:Q12358881|альголог]]''<br/>''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| 1927-04-09
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19906990|Gleb Fleysher]]''
| 1873
|
| ''[[:d:Q38178366|Император тыйб-хирургия академиясе]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1930-07-04
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15076182|Nikolay Petrovich Obnorsky]]''
| 1873-05-02
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>[[профессор]]<br/>''[[:d:Q16314501|энциклопедист]]''
| 1949
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15066162|Alexander Dyakonov]]''
| 1873-10-31
| [[Ярыслау губернасы|Ярыслау гөбернәсе]]
| [[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| [[галим]]
| 1943-08-01
| [[Смоленск]]
|-
| 1922-09-01
|
| ''[[:d:Q4377317|Pavel Preobrazhensky]]''
| 1874-01-01
| ''[[:d:Q372935|Demyansk]]''
| ''[[:d:Q58346416|Тау институты]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1944-09-10
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17494943|Nikolai Kultashev]]''
| 1874-06-13
| [[Нарва]]
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1948
| [[Воронеж]]
|-
|
|
| [[Василий Чирковский]]
| 1874-12-19
| [[Пермь]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q12013238|офтальмолог]]''
| 1956-03-02
|
|-
| 1937-08-01
|
| ''[[:d:Q28007501|Борис Зубарев]]''
| 1875-04-20
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| 1952-07-15
| [[Пермь]]
|-
| 1924
| 1930
| ''[[:d:Q4217041|Ivan Katayev]]''
| 1875-06-17
| [[Нократ губернасы]]
| ''[[:d:Q4130474|Вәтке руханилар семинариясе]]''<br/>''[[:d:Q4204467|Мәскәү университетының тарих-филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q723682|dean]]''
| 1946-04-26
|
|-
| 1916<br/>1921
| 1919<br/>1927
| [[Дмитрий Алексеев (1875)|Дмитрий Алексеев]]
| 1875-11-09
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''<br/>[[Казан Император университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1935-06-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| 1918
| 1920
| ''[[:d:Q4185599|Julius Zalkind]]''
| 1875-12-02
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>[[профессор]]
| 1948-11-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| 1920
|
| ''[[:d:Q112989038|Павел Иванович Пичугин]]''
| 1876-06-27
| [[Морке|Морки]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q15401884|медицина галиме]]''<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1954-03-31
| [[Пермь]]
|-
|
|
| [[Дмитрий Эскин]]
| 1876-09-04
| [[Пермь]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[хирург]]
| No/unknown value
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
|-
|
|
| [[Василий Парин (1877)|Васили Парин]]
| 1877
| [[Малмыж өязе]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1947
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4539963|Aleksandr Yaschenko]]''
| 1877-02-24
| [[Ставрополь]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[фәлсәфәче]]<br/>[[хокук белгече]]
| 1934-06-10
| [[Берлин]]
|-
|
| 1920
| [[Григорий Шайн]]
| 1877-03-30
| [[Одесса]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q204181|Тарту университеты]]''
| ''[[:d:Q752129|астрофизик]]''<br/>''[[:d:Q11063|астроном]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1956-08-04
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4153778|Konstantin Davydov]]''
| 1877-12-30
| [[Зубцов]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| 1960-06-21
| [[Париж]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4342597|Nikolay Osipovitsj Paletsjek]]''
| 1878
| [[Санкт-Петербург]]
|
| ''[[:d:Q382887|дәүләт вазифаи заты]]''
| 1937-12-29
| [[Тверь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4109120|Ûrij Nikandrovič Verhovskij]]''
| 1878-05-23
| ''[[:d:Q4171356|Духовщина өязе]]''
| ''[[:d:Q4254555|Larin Gymnasium]]''
| [[шагыйрь]]
| 1956-09-23
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| [[Дмитрий Марко]]
| 1878-08-14
| [[Казан]]
| [[Беренче Казан ирләр гимназиясе]]<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1963
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q27477669|Vladimir Krusman]]''
| 1879-01-16
| [[Сембер]]
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q3332711|медиевист]]''
| 1922-08-25
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q7938310|Vladimir Derevenko]]''
| 1879-07-15
| ''[[:d:Q12086168|Beletsky Uyezd]]''
| ''[[:d:Q38178366|Император тыйб-хирургия академиясе]]''
| [[хирург]]
| 1936
| [[Днипро]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q1393883|Kazimieras Būga]]''
| 1879-11-06
| ''[[:d:Q13193387|Pažiegė]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q672420|Көнигсберг университеты]]''
| ''[[:d:Q14972848|лексикограф]]''<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1924-12-02
| [[Königsberg|Көнигсберг]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q102292096|Kazimir Abramovich]]''
| 1880
| [[Петроков губернасы|Петроков гөбернәсе]]
| ''[[:d:Q84151|Тарас Шевченко исемендәге Киев милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q28664814|Изге Владимир император университеты]]''
| [[математик]]
| 1920
| [[Киев]]
|-
| 1943
|
| ''[[:d:Q4516153|Pyotr Nikolaevich Chirvinsky]]''
| 1880-01-26
| ''[[:d:Q4361293|Петровско-Разумовское]]''
| ''[[:d:Q28664814|Изге Владимир император университеты]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q18342390|петрограф]]''<br/>''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1955-06-21
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617507|Anatoliy Ivanovitsj Sirtsov]]''
| 1880-04-08
| [[Тубыл]]
| [[Санкт-Петербург руханилар академиясе]]
| [[галим]]
| 1938-02-15
| [[Самар]]
|-
| 1920
| 1922
| ''[[:d:Q4336708|Sergey Orlov]]''
| 1880-08-06
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''<br/>''[[:d:Q4028031|1 нче Мәскәү гимназиясе]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q752129|астрофизик]]''
| 1958-01-12
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q1968492|Victor Protopopov]]''
| 1880-10-22
| ''[[:d:Q4534949|Iurki]]''
| ''[[:d:Q38178366|Император тыйб-хирургия академиясе]]''<br/>''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''
| ''[[:d:Q211346|психиатр]]''
| 1957-11-29
| [[Киев]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21106375|V. Ḟ. Matvi︠e︡ev]]''
| 1881-04-23
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| [[галим]]
| 1919
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| [[Василий Доманжо]]
| 1881-04-29
| [[Пенза губернасы]]
| [[Беренче Казан ирләр гимназиясе]]<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[галим]]
| 1922-09-09
| [[Иркутск]]
|-
|
|
| [[Андрей Луньяк]]
| 1881-12-05
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q1459393|С. М. Киров исемендәге хәрби-медицина академиясе]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1957-10-15
| [[Казан]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4088992|Boris Bogayevsky]]''
| 1882-03-18
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>[[укытучы]]
| 1942-05-11
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| [[Василий Глушков]]
| 1882-12-31
| [[Сембер]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[галим]]
| 1966-07-21
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q381418|Augustinas Voldemaras]]''
| 1883-04-04
| ''[[:d:Q16450121|Dysna]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1942-05-16
| ''[[:d:Q1018222|Butyrka prison]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q3876948|Nikolay Ottokar]]''
| 1884-03-12
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3332711|медиевист]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1957-09-18
| [[Флоренция]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q112629281|Смирнов, Павел Агафангелович]]''
| 1884-06-07
| ''[[:d:Q4248554|Kurmanayevka]]''
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1948
| [[Екатеринбург]]
|-
| 1927
| 1936
| ''[[:d:Q17044111|Иван Вятохин]]''
| 1884-08-22
| [[Жирновск]]
| ''[[:d:Q107029864|faculté de physique et mathématique de l'université impériale de Kazan]]''
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q4182948|кафедра җитәкчесе]]''
| 1959-03-27
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21104091|Aleksandr Lebedev]]''
| 1884-09-20
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q38178366|Император тыйб-хирургия академиясе]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1955-02-15
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q12145481|Mikhail Ptukha]]''
| 1884-11-07
| ''[[:d:Q1019815|Остер]]''
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q2732142|статистик]]''<br/>''[[:d:Q12360779|демограф]]''<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1961-09-07
| [[Киев]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19907062|Konstantin Shapshev]]''
| 1885
| [[Красное Село]]
| ''[[:d:Q38178366|Император тыйб-хирургия академиясе]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q651566|гигиенист]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1942
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21103180|Dmitry Kuzmin]]''
| 1885
|
| ''[[:d:Q2004114|Г. В. Плеханов исемендәге Россия икътисад университеты]]''
| [[галим]]
| No/unknown value
|
|-
| 1919<br/>1934-08<br/>1943-09-20
| 1920<br/>1938-02-18<br/>1958-02
| [[Иван Захаров (1885)|Иван Захаров]]
| 1885-01-03
| [[Варламово (Чиләбе өлкәсе)|Варламово]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[галим]]
| 1958-05
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908753|Aleksandr Fjodorovitsj Tjulin]]''
| 1885-07-20
| [[Владимир өлкәсе]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
| 1955-11-05
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19862575|Алякритский, Вячеслав Васильевич]]''
| 1885-08-04
| [[Кострома]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q28064984|Мәскәү университетының медицина факультеты]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1960
| [[Воронеж]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q9145601|Aleksander Kossowski]]''
| 1886-01-30<br/>1886-01-18
| [[Арзамас районы]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1743122|чиркәү тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q635734|архивист]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1965-06-24<br/>1965-06-29
| [[Люблин|Лүблин]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28359538|Nikolai Efremov]]''
| 1886-02-22
| [[Сумы]]
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>[[укытучы]]
| 1947-02-26
| [[Мәскәү]]
|-
| 1916
| 1921
| ''[[:d:Q4182905|Alexei Zavarzin]]''
| 1886-03-13
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q2552072|гистолог]]''
| 1945-07-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| [[Вадим Кондаков]]
| 1886-03-27
| [[Уса]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1959-05-25
| [[Казан]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21107813|Alexei Mirtov]]''
| 1886-08-08
| [[Сембер]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| 1966-01-03
| [[Түбән Новгород]]
|-
|
|
| [[Валентин Танаевский]]
| 1886-08-18
| [[Сырьяны]]
| [[Казан Император университеты]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| 1969-01-19
| [[Пермь]]
|-
| 1936
| 1938-08-22
| ''[[:d:Q21092036|Boris Vickberg]]''
| 1886-09-06
| ''[[:d:Q4346255|Parkhomivka, Krasnokutsk Raion]]''
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| 1938-08-28
| [[Пермь]]
|-
| 1955
|
| ''[[:d:Q3052289|Emilia Anikina]]''
| 1886-11-27
| [[Барнавыл]]
| ''[[:d:Q503473|Женева университеты]]''<br/>[[Николай Иванович Вавилов исемендәге Сарытау дәүләт генетика, биотехнология һәм инженерия университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1983-12-12
| [[Львов]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908582|Vasiliy Vasilevitsj Nikitin]]''
| 1886-12
| [[Нократ губернасы]]
| ''[[:d:Q1531782|Климент Аркадьевич Тимирязев исемендәге Мәскәү авыл хуҗалыгы академиясе]]''<br/>''[[:d:Q4361180|Петр авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| [[галим]]
| 1932
|
|-
| 1917
| 1918
| ''[[:d:Q12538981|George Vernadsky]]''
| 1887-08-20
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q4204467|Мәскәү университетының тарих-филология факультеты]]''<br/>''[[:d:Q19819669|Cinquè gymnasium de Moscou]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1973-06-20
| [[Нью-Һейвен]]
|-
|
|
| [[Сергей Лаптев]]
| 1887-08-22
| [[Казан]]
|
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| 1993-08-03
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908292|Boris Apollonovich Krzhevskiĭ]]''
| 1887-09-25<br/>1887-09-24
| [[Киев]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q2504617|раманис]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1954-07-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| [[Александр Нефедьев]]
| 1887-10-12
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q47894932|Өченче Казан ирләр гимназиясе]]''<br/>[[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1929-05-15
| [[Ташкент]]
|-
| 1916
| 1919
| ''[[:d:Q12141775|Aleksandr Polkanov]]''
| 1888-05-13
| [[Кострома]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''<br/>''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q462390|доцент]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q19356817|петролог]]''<br/>''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''<br/>''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| 1963-01-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| 1916
| 1922
| ''[[:d:Q4329446|Sergey Obnorsky]]''
| 1888-06-14
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| 1962-11-13
| [[Мәскәү]]
|-
| 1918-04
| 1920-05
| ''[[:d:Q205981|Alexander Friedmann]]''
| 1888-06-16
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q4127845|The Second Saint Petersburg Gymnasium]]''<br/>''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q2310145|метеоролог]]''<br/>[[галим]]
| 1925-09-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| 1919
| 1920
| ''[[:d:Q372097|Jacob Tamarkin]]''
| 1888-07-11
| [[Чернигов|Черниһив]]
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1945-11-18
| [[Бетесда (Мэриленд)]]
|-
| 1917
| 1924
| ''[[:d:Q17494869|Dmitry Fedotov]]''
| 1888-10-30
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| 1972-09-25
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4171003|Vsevolod Nikolaevitsj Doerdenevskiy]]''
| 1889-02-09
| [[Мәскәү]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| 1963-10-13
|
|-
|
|
| [[Владимир Баранов (1889)|Владимир Баранов]]
| 1889-02-21
| [[Олы Нырты]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1967-08-03
| [[Казан]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28359918|Emil Zmaczyński]]''
| 1889-03-02
| [[Падзернае]]
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''<br/>''[[:d:Q4295195|Минск ирләр гимназиясе]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1945-03-15
| ''[[:d:Q12671232|Решоты]]''
|-
|
|
| [[Георгий Фредерикс]]
| 1889-04-03
| ''[[:d:Q4418120|Sechenovo]]''
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''<br/>''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1938-02-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q24846187|Anastasia Tauson]]''
| 1889-10-06
| [[Рязань]]
|
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 1953-11-04
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4207758|Boris Kazansky]]''
| 1889-10-31<br/>1889-11-12<br/>1889-10-12
| [[Яңа Зыбков]]
| ''[[:d:Q58918586|Faculty of History and Philology of St. Petersburg University]]''
| [[галим]]
| 1962-02-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| 1917<br/>1924
| 1924<br/>1929
| [[Дмитрий Сабинин]]
| 1889-11-17
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1951-04-22
| [[Краснодар крае]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4521623|Boris Schwanwitsch]]''
| 1889-11-26
| [[Полтава]]
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q497294|лепидоптеролог]]''
| 1957-12-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| [[Владимир Кармилов]]
| 1889-11-26
| [[Калининск]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1954-10-18
| [[Пермь]]
|-
|
|
| [[Валерий Крюгер]]
| 1890-01-02
| [[Үскәмән]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1958-03-25
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4404101|Aleksandr Antonovich Savich]]''
| 1890-03-01
| [[Старая Перавалока]]
| ''[[:d:Q4204467|Мәскәү университетының тарих-филология факультеты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1957-10-21
| [[Мәскәү]]
|-
| 1921
|
| ''[[:d:Q1092151|Aleksandr Lyubishchev]]''
| 1890-04-05
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''<br/>[[фәлсәфәче]]
| 1972-08-31
| [[Тольятти]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16627220|Pavel Bogoslovsky]]''
| 1890-06-17
| [[Пермь губернасы]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q4360209|Питырбур археология институты]]''
| [[галим]]
| 1966-03-28
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4138823|Vasily Gippius]]''
| 1890-06-26<br/>1890-07-26<br/>1890-07-08
| ''[[:d:Q4339039|Ostrovsky Uyezd]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[шагыйрь]]
| 1942-02-07<br/>1942-03-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21637348|Leonid Vorobyov]]''
| 1890-08-08
| ''[[:d:Q4303548|Мосальск өязе]]''
| ''[[:d:Q2029787|Лазарев көнчыгыш телләре институты]]''
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| 1969-10-01
| [[Магнитогорск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q206283|Vladimir Beklemishev]]''
| 1890-10-04<br/>1890-10-05
| [[Гродно|Һродна]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''<br/>''[[:d:Q15839134|эколог]]''
| 1962-09-04
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4478332|Nikolay Ustryalov]]''
| 1890-11-25
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q50281959|Moscow Imperial University, Faculty of Law]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1937-09-14
| [[Мәскәү]]
|-
| 1917-06-01
| 1920-10
| ''[[:d:Q331089|Abram Besicovitch]]''
| 1891-01-24<br/>1891-01-23
| [[Бердянск]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1970-11-02
| [[Кембриҗ]]
|-
|
|
| [[Николай Трифонов]]
| 1891-02-23
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1958-12-09
| [[Казан]]
|-
| 1955
| 1961
| [[Борис Вишневский]]
| 1891-06-13<br/>1891-07-13
| ''[[:d:Q134712|Шәүләй]]''
| ''[[:d:Q16685857|Пирем ирләр гимназиясе]]''<br/>[[Император Мәскәү университеты|Мәскәү император университеты]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q4773904|антрополог]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1965-01-26
| [[Черновцы|Чернивси]]
|-
| 1914
| 1919
| ''[[:d:Q4237116|Nikolai Koshlyakov]]''
| 1891-07-23
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''<br/>''[[:d:Q2065921|Көньяк федераль университеты]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1958-09-23
| [[Мәскәү]]
|-
| 1918
| 1920
| [[Иван Виноградов]]
| 1891-09-14<br/>1891-09-02
| ''[[:d:Q4293660|Милолүб]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1983-03-20
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q27868212|Pyotr Yasnitski]]''
| 1891-10-03
| [[Юкаменское]]
| ''[[:d:Q28024477|Дерпт университеты]]''
| ''[[:d:Q2419397|терапевт]]''
| 1968-10-22
| [[Пермь районы]]
|-
| 1918-08
| 1921
| ''[[:d:Q959719|Rodion Kuzmin]]''
| 1891-11-21
| [[Витебск]]
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1949-03-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4484947|Nikolay Fioletov]]''
| 1891-12-01
| ''[[:d:Q4176362|Yerzovka]]''
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[адвокат]]
| 1943-03-08
| ''[[:d:Q16273152|Antibésskaia]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q21534712|Павел Георгиевич Стрелков]]''
| 1892
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q28667071|Saint Petersburg 6th gymnasium]]''
| [[галим]]
| 1955
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909177|Pavel Svetlov]]''
| 1892-09-09<br/>1892-09-10
| ''[[:d:Q4479486|Ushaki]]''
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 1974-07-07
|
|-
| 1916
| 1924
| ''[[:d:Q1713872|Yuri Alexandrovich Orlov]]''
| 1893-05-31
| [[Сембер губернасы]]<br/>[[Сызран]]
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''<br/>''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| ''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''<br/>''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1966-10-02
| [[Мәскәү]]
|-
| 1916
| 1921
| ''[[:d:Q131255845|Дьяконов Дмитрий Михайлович]]''
| 1893-10-05
|
| ''[[:d:Q4454719|Tenischew-Schule]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3126128|генетик]]''
| 1923-09-30
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908675|Semjon Nikolaevitsj Sedich]]''
| 1893-12-26
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q16685857|Пирем ирләр гимназиясе]]''
| [[галим]]
| 1936-10-11
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21092337|Vladimir Voskresensky]]''
| 1894
| [[Рига]]
| [[Н. Г. Чернышевский исемендәге Сарытау дәүләт университеты|Николай Гаврилович Чернышевский исемендәге милли-тикшеренү дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| 1968
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17721472|Eugeny Danini]]''
| 1894-07-07
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q2552072|гистолог]]''
| 1954-12-26
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q27478530|Alexei Schmidt]]''
| 1894-07-27
| [[Тарту]]
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| [[галим]]
| 1935-04-26
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q2543102|Vladimir Veydle]]''
| 1895-03-01
| [[Санкт-Петербург]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''<br/>[[фәлсәфәче]]
| 1979-08-05
| [[Клиши]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908901|Mikhail Polukarov]]''
| 1895-05-20
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1975-08-08
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18277933|Anatoliy Sergeevitsj Sokolov]]''
| 1895-09-08
| ''[[:d:Q4389699|Раменье]]''
| ''[[:d:Q4204467|Мәскәү университетының тарих-филология факультеты]]''
| [[галим]]
| 1936-10-03
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21102795|Sinaida Krassilschtschik]]''
| 1896
| [[Кишинёв]]
| ''[[:d:Q1246977|Кызыл профессура институты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1949
| [[Екатеринбург]]
|-
| 1941
| 1943
| ''[[:d:Q2599504|Sofya Yanovskaya]]''
| 1896-01-19
| [[Пружаны]]
| ''[[:d:Q50316140|cours féminins supérieurs d'Odessa]]''<br/>''[[:d:Q1246977|Кызыл профессура институты]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3242115|инкыйлабчы]]''<br/>[[фәлсәфәче]]
| 1966-10-24
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4495900|Dmitry Kharitonov]]''
| 1896-02-09
| [[Екатеринбург]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q17344952|арахнолог]]''<br/>''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| 1970-08-09
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4145087|Boris Gorodetsky]]''
| 1896-07-10<br/>1896-06-28
| [[Кострома]]
|
| [[галим]]
| 1974-06-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q12171033|Ahapiy Shamray]]''
| 1896-10-03
| [[Харьков губернасы]]
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| [[язучы]]
| 1952-04-07
| [[Киев]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617486|F. A. Bynov]]''
| 1896-12-23
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1781198|агроном]]''
| 1976-10-15
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908051|Nikolay Ikonnikov]]''
| 1897
| ''[[:d:Q4156781|Dedyukhin]]''
|
| [[галим]]
| 1937-08-03
| [[Екатеринбург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21141798|Михаил Николаевич Францевич]]''
| 1897
|
| ''[[:d:Q1246977|Кызыл профессура институты]]''<br/>''[[:d:Q1531782|Климент Аркадьевич Тимирязев исемендәге Мәскәү авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| No/unknown value
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q122964362|Евгений Яковлевич Глебов]]''
| 1897-01-14
| [[Углицкий]]
| [[Омск дәүләт аграр университеты|Пётр Аркадьевич Столыпин исемендәге Омск дәүләт аграр университеты]]
| ''[[:d:Q202883|ветеринар]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1974
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21390287|Абрам Міхайлавіч Рэйнус]]''
| 1897-10-28
| [[Полоцк|Полатск]]
| [[Н. Г. Чернышевский исемендәге Сарытау дәүләт университеты|Николай Гаврилович Чернышевский исемендәге милли-тикшеренү дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| 1972
| [[Ростов-на-Дону]]
|-
|
|
| [[Николай Герасимов]]
| 1898-10-25
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[галим]]
| 1952-03-13
| [[Пермь]]
|-
| 1945-06-21
|
| [[Георгий Остроумов]]
| 1898-12-27
| [[Пенза]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1985-05-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909131|Русаков, Григорий Константинович]]''
| 1899-03
| ''[[:d:Q4076971|Baltsky Uyezd]]''
|
| [[галим]]
| No/unknown value
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q125761639|Николай Иванович Нешатаев]]''
| 1899-06-27
| ''[[:d:Q4070650|Arkhangelskoye]]''
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
|
| 1986
| [[Могилёв]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17046148|Sergey Lipatov]]''
| 1899-09-29
| ''[[:d:Q4417811|Сирпухыв өязе]]''<br/>[[Серпухов]]
| ''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1961-01-08
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4063361|Anatoliy Vasilevitsj Albenskiy]]''
| 1899-10-19
| ''[[:d:Q4375642|Poshekhonsky Uyezd]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| 1984-07-04
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4194299|Anatoly Zubkov]]''
| 1900-02-26
| [[Мәскәү]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''
| 1967-12-05
| [[Кишинёв]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4385114|Aleksey Vasilevitsj Psjenitsjnov]]''
| 1900-03-23
| [[Златоуст]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
| 1975-03-12
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21107006|Ivan Petrovitsj Merzljakov]]''
| 1900-04-12
| [[Оханск районы]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1975-12-16
| [[Пермь]]
|-
|
|
| [[Кузьма Наякшин]]
| 1900-10-27
| [[Кара-Елга (Зәй районы)|Кара-Елга]]
| [[Минзәлә авыл хуҗалыгы техникумы]]<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
| 1982-04-14
| [[Самар]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4458368|Vasiliy Tioenov]]''
| 1901-01-02
| [[Оханск өязе]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1998-01-04
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21106516|Konstantin Semjonovitsj Machanjok]]''
| 1901-01-14
| [[Висим (авыл)|Висим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
| 1977-05-01
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617510|Aleksey Pyankov]]''
| 1901-03-03
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1987-11-12
| [[Минск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19742986|Georgy Kobyak]]''
| 1901-06-26
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1983-09-15
| [[Пермь]]
|-
|
|
| [[Иван Лапкин]]
| 1903-01-18
| ''[[:d:Q761130|Һеническ]]''
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1993-10-16
| [[Пермь]]
|-
| 1924
| 1939
| [[Павел Генкель]]
| 1903-01-26<br/>1903
| [[Санкт-Петербург]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1985-09-09<br/>1985
| [[Мәскәү]]
|-
| 1946-02-11
| 1972
| ''[[:d:Q93318522|Semen Melnik]]''
| 1903-02-16
| [[Вяляцичы (Барысавский районы)|Вяляцичы]]
| ''[[:d:Q2418908|Беларус дәүләт университеты]]''
| [[математик]]
| 1972-07-28
| [[Пермь]]
|-
|
|
| [[Василий Парин (1903)|Василий Парин]]
| 1903-03-05<br/>1903-03-18
| [[Казан]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''
| 1971-06-15
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17619594|Nikolay Ignatyev]]''
| 1903-03-28
| ''[[:d:Q23957587|Боровск]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>[[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| [[галим]]
| 1982-03-23
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q113005516|Aleksei Temlyakov]]''
| 1903-03-30
| [[Йошкар-Ола]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[математик]]
| 1968
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21153061|Сандлер, Исаак Самойлович]]''
| 1903-05-19
| ''[[:d:Q134712|Шәүләй]]''
|
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1970-05-19
| [[Пермь]]<br/>[[Россия Совет Федератив Социалистик Республикасы|РСФСР]]
|-
|
|
| [[Отто Бадер]]
| 1903-06-16
| ''[[:d:Q12093800|Һадяч өязе]]''
| ''[[:d:Q4480794|МДУның җәмгыять фәннәре факультеты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| 1979-04-02
| [[Мәскәү]]
|-
| 1937
| 1940
| ''[[:d:Q18166752|Maria Prokhorova]]''
| 1903-07-20<br/>1901-07-20
| [[Гдов районы]]
| ''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 1993
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16686210|Gleb Konstantinovitsj Petoechov]]''
| 1903-09-09
| [[Оханск өязе]]
| ''[[:d:Q1938341|Урал дәүләт техника университеты]]''
| ''[[:d:Q18576582|металлург]]''<br/>[[инженер]]<br/>''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''
| 1982
| [[Пермь]]
|-
| 1931
|
| ''[[:d:Q4098590|Alexander Bukirev]]''
| 1903-09-12
| [[Пермь губернасы]]
| ''[[:d:Q1584938|Rabfak]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>[[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| ''[[:d:Q4205432|ихтиолог]]''
| 1964-08-26
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617483|Roman Mertslin]]''
| 1903-10-17
| [[Сарытау]]
| [[Н. Г. Чернышевский исемендәге Сарытау дәүләт университеты|Николай Гаврилович Чернышевский исемендәге милли-тикшеренү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1971-02-09
| [[Сарытау]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617332|Антон Иванович Оборин]]''
| 1903-11-02
| [[Пермь өязе]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''
| 1977-05-18
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617468|Georgy Maksimovich]]''
| 1904-05-29<br/>1904
| [[Варшава]]
| ''[[:d:Q4314987|Милли тау эше университеты]]''
| [[галим]]
| 1979-05-16<br/>1979
| [[Пермь]]
|-
|
|
| [[Борис Парин]]
| 1904-09-24
| [[Казан]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]<br/>[[хирург]]
| 1968-02-20
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617488|Виктор Фёдорович Усть-Качкинцев]]''
| 1905-01-24
| [[Ылыч (шәһәр)|Ылыс]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1976-01-29
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q62983502|Solomon Tomsinsky]]''
| 1905-04-19
| [[Себеж]]
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''<br/>''[[:d:Q4201616|Institute of the People of the North]]''
| [[галим]]
| 1984-02-13
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19614015|Бочкарёв, Константин Степанович]]''
| 1905-12-30
| [[Чесма районы]]
|
| [[укытучы]]
| 1995-11-20
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28359171|Anatoliy Nikolaevitsj Ponomarjov]]''
| 1906-12-22
| [[Эрбет (шәһәр)|Эрбет]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1978-02-17
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4080350|Pyotr Bayandin]]''
| 1907-07-12
| ''[[:d:Q28525466|Карасово]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
| 1993-03-14
| [[Мурманск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4276585|Anatoly Malakhov]]''
| 1907-07-20
| [[Вача районы]]
| ''[[:d:Q4480733|The Faculty of Geography and Geoecology]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q18844224|язучы-фантаст]]''<br/>''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1983-09-26
| [[Екатеринбург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4520425|Ivan Sharapov]]''
| 1907-10-24
| ''[[:d:Q16021621|Kurdyuki]]''
| ''[[:d:Q3162985|Ислам Кәримов исемендәге Ташкент дәүләт техника университеты]]''
| [[галим]]
| 1996-08-10
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q65207023|Vladimir Aleksandrovič Aprodov]]''
| 1908
|
|
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q38053159|геоморфолог]]''<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| No/unknown value
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21140813|Aleksandr Khomentovskiy]]''
| 1908-03-11
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q1466666|Томск политехника университеты]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1986-03-14
| [[Ырынбур]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q55103848|Степанов, Пётр Ефремович]]''
| 1908-06-14
| [[Ртищево районы]]
| ''[[:d:Q1778321|Мәскәү дәүләт педагогика университеты]]''
| [[галим]]
| 1988-06-05
| [[Мәскәү]]
|-
| 1939-08-10
| 1976
| ''[[:d:Q21140479|Ivan Tsygankov]]''
| 1908-10-03
| ''[[:d:Q4207701|Kazanskaya]]''
| ''[[:d:Q4398500|Ростов дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| [[математик]]
| 1988-11-23
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q109485965|Сорокин, Виктор Сергеевич]]''
| 1908-10-27
| [[Вязьма]]
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1994-05
| [[Иваново]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28359472|Alexey Henckel]]''
| 1908-12-05
| [[Санкт-Петербург]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 1942-05-14
| ''[[:d:Q2217061|Верховски районы]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q21096954|Aleksandr Yeremin]]''
| 1909-09-09
| [[Түбән Новгород]]
|
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| 1993
|
|-
| 1941-10-01<br/>1956
| 1942-09-05<br/>1975-07
| ''[[:d:Q17617540|Maria Henckel]]''
| 1910-05-06
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q1778321|Мәскәү дәүләт педагогика университеты]]''<br/>''[[:d:Q19908112|ПДУның тарих-филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| 2001-03-14
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21104391|Липчин, Нохим Нахманович]]''
| 1910-05-25
| ''[[:d:Q675279|Drybin district]]''
| [[Бөек Пётр исемендәге Санкт-Петербург политехник университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 2002-11-02
|
|-
|
|
| [[Павел Софроницкий]]
| 1910-08-26
| [[Казан]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[галим]]
| 1997-07-13
| [[Пермь]]
|-
| 1936
| 1964
| [[Евгений Журавлев|Евгени Журавлөв]]
| 1910-10-15
| [[Ижау]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1984-02-08
| [[Уфа]]
|-
| 1948
|
| [[Иван Шапошников]]
| 1911-07-25
| [[Олександрия]]
| [[Ерак Көнчыгыш федераль университеты]]<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 2000-07-13
| [[Пермь]]
|-
| 1946
| 1951
| [[Анатолий Воронов]]
| 1911-09-17
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q4193891|Россия ФА Зоология институты]]''<br/>''[[:d:Q4086897|Мәскәү дәүләт университетының Биология факультеты]]''
| ''[[:d:Q15839134|эколог]]''<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q19961388|геоботаник]]''
| 1995-05-01
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21088306|Sussanna Andrejewna Amirowa]]''
| 1911-10-24
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| [[Урал федераль университеты|Беренче Россия президенты Борис Николаевич Ельцин исемендәге Урал федераль университеты]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 2006-06-19
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21108803|Мочалов, Кузьма Иванович]]''
| 1911-10-24
| ''[[:d:Q4235981|Катилнич өязе]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1983-01-09
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19614289|Волин, Яков Рувимович]]''
| 1911-11-07
| ''[[:d:Q954519|Сәнно]]''
| ''[[:d:Q323681|А. И. Герцен исемендәге Россия дәүләт педагогика университеты]]''
| [[галим]]
| 1982-09-17
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21105299|Александр Маловичко]]''
| 1911-12-12
| ''[[:d:Q4107785|Верещаки авылы]]''
| [[Ерак Көнчыгыш федераль университеты]]
| ''[[:d:Q12094958|геофизик]]''
| 1996-08-30
| [[Пермь]]
|-
| 1951
| 1961
| ''[[:d:Q12170089|Sergei Chernikov]]''
| 1912-05-11
| [[Сергиев Посад]]
| [[Н. Г. Чернышевский исемендәге Сарытау дәүләт университеты|Николай Гаврилович Чернышевский исемендәге милли-тикшеренү дәүләт университеты]]<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| 1987-01-23
| [[Киев]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q55761500|Igor Grushko]]''
| 1912-08-09
| [[Ростов]]
| ''[[:d:Q4284716|Питырбур дәүләт университетының математика-механика институты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[математик]]
| 1941
|
|-
| 1949
| 1979
| ''[[:d:Q21092009|Ivan Vereshchagin]]''
| 1912-10-10
| [[Грачёвка районы (Ырынбур өлкәсе)|Грачёвка районы]]
| ''[[:d:Q1851014|Урал дәүләт университеты]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| 1995-04-24
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18045532|Viktor Kuznetsov]]''
| 1912-12-31
| [[Гари шәһәр округы|Гари шәһәр бүлгесе]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1986-11-30
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q29865349|Александр Михайлович Овёснов]]''
| 1913-02-21
| [[Самар]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1972-12-15
|
|-
| 1955-09
| 1965
| ''[[:d:Q4123491|Lev Izrailevich Volkovyskiĭ]]''
| 1913-03-18
| [[Бялысток|Белосток]]
| ''[[:d:Q1778321|Мәскәү дәүләт педагогика университеты]]''<br/>''[[:d:Q611420|РФА Математика институты]]''
| [[математик]]
| 1992-05-05
| [[Россия]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4179914|Viktor Zhivopistsev]]''
| 1915-09-22
| ''[[:d:Q4403443|Sabarka]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2006-10-22
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4420812|Vasily Sirotenko]]''
| 1915-11-09
| ''[[:d:Q4443999|Stryzhivka]]''
| ''[[:d:Q56709587|Historical Department of the National University of Kyiv]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q3332711|медиевист]]''
| 2006-08-09
| [[Армавир (Россия)|Армавир]]
|-
| 1944
|
| ''[[:d:Q4144818|Fyodor Gorovoy]]''
| 1916-02-09<br/>1916-02-19
| ''[[:d:Q4064827|Ananyevsky Uyezd]]''
| ''[[:d:Q94469|Көньяк Украина милли мәгарифбелем үнивирситите]]''<br/>''[[:d:Q56803|Харкау милли мәгарифбелем үнивирситите]]''<br/>''[[:d:Q4497351|Kherson State Agrarian and Economic University]]''<br/>''[[:d:Q4201528|ССҖБ ФА тарих институты]]''
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1973-06-08
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q104622087|Волков, Александр Александрович]]''
| 1916-08-29
| ''[[:d:Q2592583|Volkov]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
| 2003-10-28
|
|-
| 1958-04-01
| 1991-09
| ''[[:d:Q21107859|Ivan Misyurkeyev]]''
| 1917-01-19
| ''[[:d:Q21813459|Suvo]]''
| ''[[:d:Q4126500|Иркутск дәүләт университетының Педагогика институты]]''
| [[математик]]
| 1996-10-26
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q29359252|Vyacheslav Mochalov]]''
| 1917-03
| ''[[:d:Q2106536|Pochinki]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
| 1971-02-28
| [[Мурманск]]
|-
|
|
| [[Сарра Фрадкина]]
| 1917-12-26
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q56716516|Faculty of Philology of the State University of Kyiv]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2000-06-13
| [[Пермь]]
|-
| 1973
|
| ''[[:d:Q15068655|I. M. Kirko]]''
| 1918-04-16
| ''[[:d:Q2058364|Bezhitsa]]''
| ''[[:d:Q2367144|МДУның физика факультеты]]''<br/>''[[:d:Q149566|урта мәктәп]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>[[эшкуар]]
| 2007-11-26
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q20482787|Ivan Berdinsky]]''
| 1918-06-16
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1997-05-19
| [[Пермь]]
|-
|
|
| [[Сергей Владимиров]]
| 1918-10-16
| [[Минзәлә|Минзәлә шәһәре]]
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| [[галим]]
| 1982-12-22
| [[Пермь]]
|-
| 1945-01
|
| ''[[:d:Q18280337|Александр Сергеевич Шкляев]]''
| 1919-07-07
| ''[[:d:Q4404036|Savyntsi]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| 1987-05-02
| [[Пермь]]
|-
| 1960
| 1990s
| ''[[:d:Q18123552|Nikolay Lebedev]]''
| 1920-02-28
| [[Абдулла (шәһәр)|Абдулла]]
| ''[[:d:Q2367115|МДУ механика-математика факультеты]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q6804564|механика белгече]]''
| 2003-02-22
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q41579813|Скитова, Франциска Леонтьевна]]''
| 1920-04-05
| [[Витебск]]
| ''[[:d:Q19908112|ПДУның тарих-филология факультеты]]''
| [[галим]]
| 2004-04-03
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17426894|Чазов, Борис Алексеевич]]''
| 1920-09-14
| [[Верещагино (Пермь крае)|Верещагино]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| 2005-10-16
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634175|Mikhail Vlasov]]''
| 1920-11-27
| [[Оханск өязе]]
| ''[[:d:Q19908112|ПДУның тарих-филология факультеты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
| 1991-12-27
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17626487|Alexander Belskiy]]''
| 1921-01-18
| [[Орёл]]
| ''[[:d:Q1989628|Олесь Һончар исемендәге Днепропетровск милли университеты]]''
| ''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''
| 1977-08-07
| [[Пермь]]
|-
| 1960
| 1985
| ''[[:d:Q16495874|Solomon Adlivankin]]''
| 1921-12-29
| [[Минск]]
| [[Н. Г. Чернышевский исемендәге Сарытау дәүләт университеты|Николай Гаврилович Чернышевский исемендәге милли-тикшеренү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q4304155|Мәскәү фәлсәфә, әдәбият һәм тарих институты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| 1985-04-14
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4517642|Pyotr Chudinov]]''
| 1922-01-04
| ''[[:d:Q4533677|Yugo-Kamsky]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''
| 2002-03-05
|
|-
|
| 1982
| ''[[:d:Q123569501|Grigory Shaidurov]]''
| 1922-02-03
| [[Көңгер]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q29909337|физик-экспериментатор]]''
| 2020-09-21
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q31359299|Valentina Dmitrievna Neronova]]''
| 1922-07-05
| [[Чита]]
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| [[галим]]
| 1997-10-08
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21143572|Adam Konstantinovič Urupov]]''
| 1923-01-26
| [[Могилёв өлкәсе]]
| [[Россия дәүләт нефть һәм газ университеты|И. М. Губкин исемендә Россия дәүләт нефть һәм газ университеты]]
| [[галим]]
| 2008-10-15
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q29865180|Yevgeny Kovalenko]]''
| 1923-09-01
| [[Хабарау|Хабаровск]]
| ''[[:d:Q4408431|Сарытау дәүләт юридик академиясе]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| 1999-12-15
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19907598|Kseniya Veselukhina]]''
| 1924-04-26
| [[Харбин]]
| ''[[:d:Q4578297|St. John's University]]''<br/>''[[:d:Q1054816|Мәскәү дәүләт лингвистика университеты]]''<br/>''[[:d:Q4475845|Марксизм-ленинизм университеты]]''
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[укытучы]]
| 2004-03-18
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17426775|Матарзин, Юрий Михайлович]]''
| 1924-05-04
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| 2004-04-12
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109484772|Шахматов, Владимир Пантелеймонович]]''
| 1924-08-12
| [[Янәсәй губернасы]]
| ''[[:d:Q490188|Ю. А. Гагарин исемендәге һава-хәрби академиясе]]''<br/>''[[:d:Q4476714|Урал дәүләт юридик университеты]]''
|
| 2000-02-19
| [[Красноярск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21182097|Aleksandr Ushakov]]''
| 1924-09-10
| ''[[:d:Q2218003|Zubtsovsky District]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| 1992-05-10
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21096533|Yury Devingtal]]''
| 1924-09-30
| [[Рига]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[математик]]
| 1997-11-17
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21339478|Aleksander Stepanovich Utochkin]]''
| 1924-10-15
| [[Кынады]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q17344952|арахнолог]]''
| 1992-04-13
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18123548|Viktor Kolla]]''
| 1925-09-25
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q4351501|Пермь дәүләт фармацевтика академиясе]]''
| [[галим]]
| 2020-09-12
| [[Торонто]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21101761|Коренченко, Рем Александрович]]''
| 1926-03-14
| ''[[:d:Q13640249|Олы Глушица]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 2010-12-31
| [[Пермь]]
|-
| 1956
|
| ''[[:d:Q20742124|Boris Matveyev]]''
| 1926-03-18
| [[Орехово-Зуево]]
| ''[[:d:Q4135693|МДУның геология факультеты]]''
| [[галим]]
| 2014-06-16
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16514944|Rimma Komina]]''
| 1926-05-30
| [[Златоуст]]
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''
| 1995-10-12
| [[Пермь]]
|-
| 1959
| 1972
| ''[[:d:Q4230483|Ivan Kondaurov]]''
| 1926-09-20
| ''[[:d:Q19691711|Novoaksaysky]]''
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| 2000-08-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18275846|Печёркин, Игорь Александрович]]''
| 1928-04-19
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
| 1991-12-12
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4450301|Anatoly Talalayev]]''
| 1928-05-04
| [[Мәскәү]]
|
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[галим]]
| 2001-01-01
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28358442|Фадеев, Анатолий Николаевич]]''
| 1928-05-13
| [[Верещагино (Пермь крае)|Верещагино]]
| ''[[:d:Q19908112|ПДУның тарих-филология факультеты]]''
| [[галим]]
| 1995-06-06
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18123550|Vladimir Popov]]''
| 1929-01-27
| [[Частые районы]]
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| 1992-06-14
| [[Пермь]]
|-
| 1949
|
| ''[[:d:Q55103798|Grigory Gershuni]]''
| 1929-02-15
| [[Ярцево]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
| 1999-01-05
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4329608|Vladimir Oborin]]''
| 1929-07-15
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q19908112|ПДУның тарих-филология факультеты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| 1995-05-12
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909847|Шимановский, Леонид Андреевич]]''
| 1930-01-17
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q11338576|боксчы]]''
| 1993-01-27
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18089522|Boris Lunyov]]''
| 1930-02-19
| [[Оханск районы]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
| 2022-11-30
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21636874|Вержбицкий, Фаддей Романович]]''
| 1930-05-13
| ''[[:d:Q4259797|Lisova Volytsia]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 2012-06-13
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16678692|Leonid Murzin]]''
| 1930-05-27
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4366448|Самар дәүләт социаль-педагогика университеты]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| 1996-10-13
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4363675|Матвей Писманик]]''
| 1930-06-14
| [[Витебск]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q50932178|дин социологы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2024-10-24
|
|-
| 1962
| 1966
| ''[[:d:Q102307484|Boris Aronovich Wertgeim]]''
| 1930-06-21
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q4525240|school No. 9]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2005-05-17
| [[Новосибирск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q20891973|Vladislav Mukhin]]''
| 1930-06-22
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q19908112|ПДУның тарих-филология факультеты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 2015-06-13
| [[Пермь]]
|-
| 1959-09-01
| 1996-12
| [[Ян Лумельский]]
| 1930-09-01
| [[Малын]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>[[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''
| [[математик]]
| 2021-01-10
| [[Кәлгари|Кәлгери]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21099255|Igor Kaptsugovich]]''
| 1931-06-30
| [[Минск]]
| ''[[:d:Q19908112|ПДУның тарих-филология факультеты]]''
| [[галим]]
| 2019-03-06
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28358939|Boris Oblapinskiy]]''
| 1931-11-26
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q639669|музыкачы]]''
| 1974-09-23
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60825854|Поляков, Юрий Алексеевич]]''
| 1932-01-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q19908112|ПДУның тарих-филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| 1992-03-10
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21111283|Vladimir Vyacheslavovich Orlov]]''
| 1932-05-18
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| ''[[:d:Q3064303|Питырбур дәүләт университетының фәлсәфә факультеты]]''
| ''[[:d:Q11338576|боксчы]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2019-10-11
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21635912|Demyan Bakhrakh]]''
| 1932-10-30
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| 2019-10-06
| [[Мәскәү]]
|-
| 1956
| 1961
| ''[[:d:Q4177001|Ivan Yeryomin]]''
| 1933-01-22
| ''[[:d:Q28523462|Ravnets]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2013-07-21
| [[Екатеринбург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q110763571|Alexander Oborin]]''
| 1933-09-17
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''
| 2008-07-01
| [[Россия]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q1229601|Mark Zakharov]]''
| 1933-10-13
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q2177054|Россия театр сәнгате университеты — ГИТИС]]''
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q3387717|театр режиссеры]]''<br/>''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q2449921|театр мөгаллиме]]''<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q3455803|режиссёр]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| 2019-09-28
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16694563|Evgeniy Shapiro]]''
| 1934-01-29
|
| [[Урал федераль университеты|Беренче Россия президенты Борис Николаевич Ельцин исемендәге Урал федераль университеты]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 2024-09-21
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21088354|Андрейчиков, Юрий Сергеевич]]''
| 1934-09-16
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1998-02-12
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4391232|Pavel Rakhshmir]]''
| 1935-07-18
| [[Каманича]]
| ''[[:d:Q19908112|ПДУның тарих-филология факультеты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 2024-09-07
|
|-
| 1976
| 2008
| ''[[:d:Q4125633|Georgy Voronov]]''
| 1935-10-18
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q4201465|V.B. Sochava Institute of Geography]]''<br/>''[[:d:Q4154230|Россия фәннәр академиясенең Ерак Көнчыгыш бүлекчәсе]]''<br/>''[[:d:Q1965825|МДУның география факультеты]]''
| ''[[:d:Q15839134|эколог]]''<br/>''[[:d:Q51954785|биогеограф]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2023-03-22
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q102352949|Yakov Polovitsky]]''
| 1935-12-24
| [[Орша]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[математик]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29358837|Lyudmila Gruzberg]]''
| 1936-12-08
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q19908112|ПДУның тарих-филология факультеты]]''
| [[галим]]
| 2020-10-28
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21636871|Valentina Vereshchagina]]''
| 1937-02-22
| [[Ильинский районы (Пермь крае)|Ильинский районы]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q2083925|ботаника коллекционеры]]''
| 2020-01-24
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q94604725|Mark Shliomis]]''
| 1937-03-08
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
| 1960
| 2020
| ''[[:d:Q21146572|Yevgeny Tarunin]]''
| 1937-03-27
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q102038373|гамәли математик]]''<br/>[[Программист|програмчы]]
| 2020-12-06
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q113005517|Лев Волькович Спивак]]''
| 1937-05-20
| [[Киев]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4479000|Igor Utrobin]]''
| 1937-06-22
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4525240|school No. 9]]''
| [[фәлсәфәче]]
| 2007-07-09
| [[Пермь]]
|-
| 1962
|
| ''[[:d:Q17402413|Tamara Erofeyeva]]''
| 1937-07-29
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q19908112|ПДУның тарих-филология факультеты]]''<br/>''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15071623|Тиунов, Олег Иванович]]''
| 1937-10-22
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| 2017-08-12
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q109490096|Алексевнина, Маргарита Степановна]]''
| 1938-05-02
| [[Югары Пышма]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
|
|
|-
| 1961
| 1962
| ''[[:d:Q23048512|Vladimir Remeslennikov]]''
| 1938-09-26
| [[Ишем]]
| ''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4201572|РФА СБ математика институты]]''
| [[математик]]
| 2025-05-13
| [[Омск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4520762|Mikhail Sharygin]]''
| 1938-11-08
| [[Кече Шарыгино]]
| ''[[:d:Q4130492|Нократ дәүләт гуманитар университеты]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2020-04-15
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17619570|Boris Osovetsky]]''
| 1939-01-05
| [[Красноярск]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
|
|
|-
|
| 2015
| ''[[:d:Q16700104|Rita Spivak]]''
| 1939-04-04<br/>1937-04-04
| [[Орёл]]
| ''[[:d:Q19908112|ПДУның тарих-филология факультеты]]''<br/>''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21641090|Natal Lejtes]]''
| 1939-04-26
| [[Запорожье]]
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2011-04-05
| [[Бостон]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18146024|Valery Reutov]]''
| 1939-08-27
| [[Ылыч (шәһәр)|Ылыс]]
| ''[[:d:Q4476714|Урал дәүләт юридик университеты]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| 2017-05-25
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q29865483|Михаил Григорьевич Суслов]]''
| 1940-10-22
| [[Сусловы]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908158|Vladimir Kachurovsky]]''
| 1941-04-20<br/>1941-04-28
| ''[[:d:Q1104700|Kamianets-Podilskyi Raion]]''
| ''[[:d:Q2121551|Kamianets-Podilskyi Ivan Ohiienko National University]]''
| [[галим]]
| 2019-06-27
| [[Пермь]]
|-
| 1966
|
| ''[[:d:Q19741977|Zinaida Belykh]]''
| 1941-06-19
| [[Екатеринбург]]
| ''[[:d:Q4525240|school No. 9]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q2251335|мәктәп укытучысы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21093489|Valentin Aleksandrovitsj Gersjanok]]''
| 1941-07-21
| [[Мәскәү]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q12094958|геофизик]]''
|
|
|-
| 1967
| 1989
| ''[[:d:Q110540495|Валерий Зимин]]''
| 1941-09-11
| ''[[:d:Q3815845|Kletskaya]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q113266067|Галина Николаевна Дублянская]]''
| 1941-12-04
| [[Иске Русса]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55102201|Anatoly Antipyev]]''
| 1942-08-19
| [[Пермь]]
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2014-06-01
| [[Пермь]]
|-
| 1983
| 2010
| ''[[:d:Q4276546|Владимир Маланин]]''
| 1942-08-30
| ''[[:d:Q28527113|Сылвенск]]''
| ''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''
| ''[[:d:Q6804564|механика белгече]]''<br/>''[[:d:Q2462658|менеджер]]''<br/>[[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909602|Халдеев, Геннадий Владимирович]]''
| 1943-07-13
| [[Иркутск]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1998-07-17
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21107985|Sergey Mikhaylov]]''
| 1944-03-05
| [[Лальск]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| [[Георгий Чагин]]
| 1944-04-24
| [[Чырдин районы]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1371378|этнолог]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>[[профессор]]<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
| 2018-11-11
| [[Пермь]]
|-
| 1990
|
| ''[[:d:Q4512985|Valery Chereshnev]]''
| 1944-10-24
| [[Хабарау|Хабаровск]]
| ''[[:d:Q4351496|Академик Е. А. Вагнер исемендәге Пермь дәүләт медицина университеты]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q4156897|РФА академигы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q130973882|Anatoly A. Rogovoy]]''
| 1944-12-06
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q6804564|механика белгече]]''<br/>''[[:d:Q1906857|инженер-механик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q80536650|Alexander F Pshenichnikov]]''
| 1940s
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17865580|Vladimir Kostitsyn]]''
| 1945-07-02
| [[Фаленки районы]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q12094958|геофизик]]''<br/>''[[:d:Q2113250|проректор]]''
|
|
|-
| 1971<br/>2002
| 1972<br/>No/unknown value
| ''[[:d:Q17617584|Evgeny Henner]]''
| 1946-04-18
| [[Березники]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>[[математик]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q51667829|Лева Мусаелян]]''
| 1946-07-21
| ''[[:d:Q1024822|Chambarak]]''
| ''[[:d:Q1851014|Урал дәүләт университеты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19907840|Mikhail Dyogtev]]''
| 1946-08-08
| ''[[:d:Q4344205|Паново-Леонтьево]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39390368|Виталий Алексеевич Демаков]]''
| 1946-10-23
| [[Котельнич|Катилнич]]
| ''[[:d:Q4351496|Академик Е. А. Вагнер исемендәге Пермь дәүләт медицина университеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 2021-02-21
|
|-
| 1986
|
| ''[[:d:Q16723144|Vadim Yakovlev]]''
| 1947-01-05
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q17486330|математика тарихчысы]]''<br/>[[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q22919646|Путин, Геннадий Фёдорович]]''
| 1947-01-15
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 2015-04-25
|
|-
| 1977
| 1981
| ''[[:d:Q114840142|Барыс Мікалаевіч Нешатаеў]]''
| 1947-09-09
| [[Кудымкар]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|
|-
| 1972
| 1977
| ''[[:d:Q3341930|Nina Gorlanova]]''
| 1947-11-23
| [[Чернушка районы|Чурныш районы]]
| ''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617504|Svetlana Aleksandrovna Dvinskich]]''
| 1948-01-17
| [[Болехив]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109485180|Барг, Олег Александрович]]''
| 1948-09-15
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|
|-
| 1971
| 2005
| ''[[:d:Q17619571|Vladimir Suslonov]]''
| 1948-09-24
| [[Архангельск]]
| ''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4138540|17 нче гимназия]]''
| [[математик]]
| 2005-10-19
| [[Пермь]]
|-
| 2001
|
| ''[[:d:Q60830739|Сергей Корниенко]]''
| 1948-11-04
| ''[[:d:Q331200|Abrau-Dyurso]]''
| ''[[:d:Q4398500|Ростов дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q4304158|Мәскәү тарих-архив институты]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
| 1971-09-01
| 2024
| ''[[:d:Q131069057|Lydia Perevedentseva]]''
| 1948-12-27
| ''[[:d:Q2045417|Novoilyinsky]]''
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]<br/>''[[:d:Q159334|икенчел белем бирү учреждениесе]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q2487799|миколог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 2024-11-06
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q102274695|Vladimir Maksimov]]''
| 1949<br/>1947
| ''[[:d:Q2625119|Loukhi]]''
| ''[[:d:Q4450873|Гаврила Романович Державин исемендәге Тамбов дәүләт университеты]]''<br/>[[М. Т. Калашников исемендәге Ижевск дәүләт техник университеты|Михаил Тимофеевич Калашников исемендәге Ижевск дәүләт техник университеты]]<br/>''[[:d:Q4304096|Мәскәү дәүләт инженер экологиясе университеты]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
| 1974
|
| ''[[:d:Q55103911|Dmitry Lyubimov]]''
| 1949-02-06
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 2012-03-10
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q55103991|Tatyana Lyubimova]]''
| 1949-03-13
| [[Удмуртия]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
| 1991
|
| ''[[:d:Q111974611|Igor N Shardakov]]''
| 1949-03-13
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
| 2006
| 2010
| ''[[:d:Q128116601|Anatoly A. Adamov]]''
| 1949-08-02
| ''[[:d:Q4213664|Karagay]]''
| ''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''<br/>''[[:d:Q4351497|Академик Дмитрий Николаевич Прянишников исемендәге Пермь дәүләт авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q6804564|механика белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4097810|Leonid Bugrov]]''
| 1950-02-19
| [[Ростов]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
| 2012-08-17
|
|-
| 2005
|
| ''[[:d:Q98819424|Stanislav Khripchenko]]''
| 1950-03-15
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
| 1973
|
| ''[[:d:Q102237210|Vyacheslav Panov]]''
| 1950-05-16
| [[Төрекмәнабад]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
| 1996
|
| ''[[:d:Q19616055|Irina Ivshina]]''
| 1950-06-12
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''<br/>''[[:d:Q15839134|эколог]]''<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28355495|Shchepin, Vasily Viktorovich]]''
| 1950-06-13
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 2007-02-18
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909828|Valery Sherstnyov]]''
| 1950-10-24
| [[Советск (Киров өлкәсе)|Советск]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617496|Boris Proskurnin]]''
| 1951-01-25
| [[Левиха (Свердловск өлкәсе)|Левиха]]
| ''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''
|
|
|-
| 1997
|
| ''[[:d:Q56812165|Peter Frick]]''
| 1952-01-08
| [[Саликам]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q752129|астрофизик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4318347|Tatiana Neshataeva]]''
| 1952-01-18
| ''[[:d:Q846866|Пермь өлкәсе]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[адвокат]]<br/>''[[:d:Q16533|хөкемче]]''<br/>''[[:d:Q974144|укытучы]]''
|
|
|-
| 1975
|
| ''[[:d:Q28500229|Sergei Oviosnov]]''
| 1952-04-05
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q113005518|Валерий Нагимович Аптуков]]''
| 1952-04-15
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''<br/>''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''
| ''[[:d:Q6804564|механика белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4278106|Aleksej Aleksandrovich Malovichko]]''
| 1952-07-25
| [[Новосибирск]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
|
|
|-
| 1975
|
| ''[[:d:Q21088360|Dmitry Andrianov]]''
| 1952-08-05
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>[[математик]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18246697|Nikolay Nazarov]]''
| 1952-12-10
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
|
|
|-
| 1975
|
| ''[[:d:Q129255480|Anatoly Volyntsev]]''
| 1953-04-05
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4522946|Шепель, Александр Иванович]]''
| 1953-05-28
| [[Никополь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
| 2018-03-19
|
|-
| 1985
| 1987
| ''[[:d:Q117706494|Sergey Aristov]]''
| 1953-08-25
| [[Ленск]]
| ''[[:d:Q492766|Николай Иванович Лобачевский исемендәге Түбән Новгород дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| No/unknown value
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4290017|Andrey Melnichuk]]''
| 1954-01-03
| [[Корсаков (шәһәр)]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| 2019-03-29
| [[Пермь]]
|-
| 1976-06-01
|
| ''[[:d:Q17418786|Boris Kondakov]]''
| 1954-03-29
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q7938231|Vladimir Abashev]]''
| 1954-04-21
| ''[[:d:Q4322859|Novichikha]]''
| ''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q1162163|директор]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q51669110|Андрей Игоревич Печёркин]]''
| 1954-05-24
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
| 1991-10-06
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q20116347|Sergey Rusakov]]''
| 1954-09-25
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''<br/>''[[:d:Q4480735|MSU Faculty of Computational Mathematics and Cybernetics]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q102038373|гамәли математик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634568|Николай Георгиевич Максимович]]''
| 1954-10-05
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q4135693|МДУның геология факультеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4223719|Andrei Klimov]]''
| 1954-11-09
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19907997|Aleksandr Zakhlevnykh]]''
| 1954-11-13
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 2018-11-12
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q97276945|Левченко, Елена Васильевна]]''
| 1955
| ''[[:d:Q1653028|Lebedyansky District]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
|
|
|
|-
| 1977
|
| ''[[:d:Q112800476|Konstantin Shvarts]]''
| 1955-02-01
| [[Түбән Новгород]]
| ''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''<br/>''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q104626036|гидроаэродинамик]]''<br/>[[Программист|програмчы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21099027|Александр Иванович Зырянов]]''
| 1955-07-23
| [[Красновишерск]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q119843404|Igor A. Sanfirov]]''
| 1955-07-29
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q12094958|геофизик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17619583|Valeriy Nikolaevitsj Kataev]]''
| 1956-04-17
| [[Киҗел]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
| 2022-11-16
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909822|Шеин, Анатолий Борисович]]''
| 1956-05-14
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617506|Nikolay Kalinin]]''
| 1957-03-14
| [[Елау районы|Елово районы]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
|
|
|-
| 1999
|
| ''[[:d:Q108541623|Igor I. Wertgeim]]''
| 1957-07-17
| [[Черняховск]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 2023-09-28
|
|-
| 2004-11
|
| [[Владимир Стрельников]]
| 1957-07-23
| ''[[:d:Q4124641|Vólnoye (Tuapsé, Krasnodar)]]''
| [[Казан илкүләм тикшеренү технология университеты|Казан милли тикшеренү технология университеты]]<br/>''[[:d:Q2654435|Санкт-Петербург дәүләт технология институты]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
|
|
|-
| 1993
| 2005
| ''[[:d:Q16721370|Larisa Shchennikova]]''
| 1957-07-30
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q13174349|цивилист]]''
|
|
|-
| 1979
| 1986
| ''[[:d:Q20114292|Andrey Kuznetsov]]''
| 1957-08-25
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''
| ''[[:d:Q2462658|менеджер]]''<br/>[[эшкуар]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4221906|Igor Kiryanov]]''
| 1958-09-19
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q26776669|Olga Ilyinykh]]''
| 1958-10-08
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97175875|Lûbovʹ Aleksandrovna Fadeeva]]''
| 1959
| ''[[:d:Q1997646|Суыксу]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102184057|Igor V. Narsky]]''
| 1959
|
|
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|-
| 1988
|
| ''[[:d:Q56226056|Oleg Pensky]]''
| 1959-04-06
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
| 1980s
| 1995
| ''[[:d:Q56090451|Marianna Pensky]]''
| 1959-06-16
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[математик]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55103227|Бурдина, Светлана Викторовна]]''
| 1959-07-02
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29950452|Sergei L. Esyunin]]''
| 1960-03-17
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q17344952|арахнолог]]''
|
|
|-
| 1989
|
| ''[[:d:Q4234450|Pavel Korchagin]]''
| 1960-05-24
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q58209937|тарих укытучысы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28496568|Svetlana Boronnikova]]''
| 1960-12-02
| [[Гари шәһәр округы|Гари шәһәр бүлгесе]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q57247013|Vassil Alexandrov]]''
| 1962
|
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q50035076|Institute of Information and Communication Technologies]]''<br/>''[[:d:Q24993366|Hartree Centre]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908618|Vladimir Naumov]]''
| 1962-07-19
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
|
|
|-
| 2014-09-01
|
| ''[[:d:Q64002054|Alexey Kondyurin]]''
| 1962-10-09
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q2654435|Санкт-Петербург дәүләт технология институты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
| 1988
| 2003
| ''[[:d:Q4367127|Олег Подвинцев]]''
| 1962-12-29
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
| 2018-04-22
| [[Пермь]]
|-
| 1993
|
| ''[[:d:Q97167330|Konstantin Shneider]]''
| 1964-02-07
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q58209937|тарих укытучысы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21107678|Tatyana Vasilyevna Mirolyubova]]''
| 1964-02-15
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|-
| 1986
| 2006
| ''[[:d:Q17617499|Liliya Duskayeva]]''
| 1964-03-21
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q70250834|Шустова, Светлана Викторовна]]''
| 1964-04-01
| [[Пермь]]
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| [[галим]]
|
|
|-
| 1985
|
| ''[[:d:Q97167400|Galina Alexandrovna Yankovskaya]]''
| 1964-04-24
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
| 1986
|
| ''[[:d:Q4275321|Igor Makarikhin]]''
| 1964-06-18
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109490266|Eduard Korkotian]]''
| 1964-10-03
| [[Ереван]]
| ''[[:d:Q1474624|Ереван дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q4182|Вейцман институты]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21104854|Sergey Makarov]]''
| 1964-12-08
| ''[[:d:Q4108546|Verkhnechusovskiye Gorodki]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
| 1986-09-01
|
| ''[[:d:Q112521459|Petr Vâčeslavovič Panov]]''
| 1965
|
|
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97171107|Панов, Пётр Вячеславович]]''
| 1965-01-07
| [[Көңгер]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18245925|Машевская, Ирина Владимировна]]''
| 1965-03-31
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
|
|
|-
| 1995
| No/unknown value
| ''[[:d:Q20645232|Yelena Yerofeyeva]]''
| 1965-05-07
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''<br/>''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q110158260|Илья Иванович Чайковский]]''
| 1965-06-23
| [[Кишинёв]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q36798715|Viktor Grigorievich Novokshonov]]''
| 1966-02-26
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''<br/>''[[:d:Q27645949|палеоэнтомолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 2003-01-29
| [[Пермь]]
|-
| 1992
|
| ''[[:d:Q120279008|Сергей Васильевич Пьянков]]''
| 1966-11-01
| [[Чусавай]]
| ''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q2164523|Roman Yushkov]]''
| 1970
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1476215|хокук яклаучысы]]''<br/>''[[:d:Q2251335|мәктәп укытучысы]]''<br/>''[[:d:Q15839134|эколог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21089152|Береснева, Наталья Ириковна]]''
| 1971-02-12
| [[Октябрьский районы (Пермь крае)|Октябрьский районы]]
| ''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
| 1997
|
| ''[[:d:Q19817639|Dmitry Krasilnikov]]''
| 1971-05-05
| [[Көңгер]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q2027448|«Сколково» Мәскәү идарә мәктәбе]]''
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q120280997|Белоусов, Константин Игоревич]]''
| 1971-09-09
| [[Таллыкурган]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4142018|Grigory Golovchansky]]''
| 1972-07-25
| [[Гремячинск]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
|
|
|-
| 2000
|
| ''[[:d:Q26255424|Игорь Германов]]''
| 1973-01-14
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q51668462|Ալեքսանդր Չեռնիխ]]''
| 1973-12-09
| [[Чернушка районы|Чурныш районы]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21637129|Внутских, Александр Юрьевич]]''
| 1974-04-12
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q94602181|Oleg Plekhov]]''
| 1974-07-09
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''<br/>''[[:d:Q4264346|Lyceum No. 1]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q6804564|механика белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
| 1999
| 2002
| ''[[:d:Q69583334|Sergey Boyko]]''
| 1974-08-07
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4303876|Moscow School of Social and Economic Sciences]]''<br/>''[[:d:Q2376759|Россия дәүләт хезмәте академиясе]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1686656|Elena Nurgalieva]]''
| 1976-01-09
| ''[[:d:Q6449106|Kuyeda]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q19827218|ultramarathon runner]]''<br/>''[[:d:Q11513337|җиңел атлет]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q2019418|Olesya Nurgalieva]]''
| 1976-01-09
| ''[[:d:Q6449106|Kuyeda]]''
|
| ''[[:d:Q19827218|ultramarathon runner]]''<br/>''[[:d:Q11513337|җиңел атлет]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39075605|Andrey Korolev]]''
| 1976-06-02
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q4351497|Академик Дмитрий Николаевич Прянишников исемендәге Пермь дәүләт авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| ''[[:d:Q12356615|сәяхәтче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4248029|Aleksey Kurganov]]''
| 1977-04-28
| [[Очёр]]
| ''[[:d:Q4453555|Мәскәү театр институты]]''<br/>''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q487596|драматург]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q26255425|Andrey Vetrov]]''
| 1978-03-15
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
|
|
|-
| 2023
|
| ''[[:d:Q58407712|Marina Barulina]]''
| 1980
|
| [[Н. Г. Чернышевский исемендәге Сарытау дәүләт университеты|Николай Гаврилович Чернышевский исемендәге милли-тикшеренү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q102038373|гамәли математик]]''
|
|
|-
| 2012-09
|
| ''[[:d:Q51652354|Denis S. Goldobin]]''
| 1980s
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q153012|Потсдам үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
| 2011
|
| ''[[:d:Q62787715|Anton Chupin]]''
| 1982-03-01
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q4525135|school № 146]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4186374|Escola per correspondència de Física i Tecnologia de l'Institut de Física i Tecnologia de Moscou]]''<br/>''[[:d:Q273500|Les Houches School of Physics]]''
| ''[[:d:Q6804564|механика белгече]]''<br/>''[[:d:Q60642401|Викисүзлек катнашучысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q23038345|википедияче]]''<br/>''[[:d:Q28859215|Викибирелмәләрнең мөхәррире]]''<br/>''[[:d:Q41546637|викимедиачы]]''<br/>''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''<br/>''[[:d:Q901222|репетитор]]''<br/>''[[:d:Q29182003|математика укытучысы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q138526949|Ольга Юрьевна Мещерякова]]''
| 1984-09-04
| [[Көлмез (Киров өлкәсе)|Көлмез]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
|
|
|-
| 2021
|
| ''[[:d:Q110869406|Anastasya Shmyrova]]''
| 1986-09-23
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q101445630|физика укытучысы]]''<br/>''[[:d:Q15982795|bodybuilder]]''<br/>''[[:d:Q41583|тренер]]''<br/>''[[:d:Q111438738|pole dancer]]''
|
|
|-
| 2013
|
| ''[[:d:Q89927466|Danil A Petrov]]''
| 1980s
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
| 2015
| 2021
| ''[[:d:Q86694290|Andrey A. Kuznetsov]]''
| 20th century
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
| 2014
|
| ''[[:d:Q56982938|Evgeniya Saidakova]]''
|
|
| ''[[:d:Q30263813|Institute of Ecology and Genetics of Microorganisms]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 1978-09-05
| 1991-10-31
| ''[[:d:Q57471451|Sergey Fedosin]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2013
|
| ''[[:d:Q57848541|Oleg Nikolaievich Kovin]]''
|
|
| ''[[:d:Q4380853|Missouri University of Science and Technology]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q57910740|Elena Khayrulina]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2014
|
| ''[[:d:Q58333692|Pavel V Krauzin]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 1999-09-01
|
| ''[[:d:Q59446959|Nadezhda Borisova]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 1998-09-01
|
| ''[[:d:Q59448774|Konstantin Sulimov]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q61140908|Yuriy Raikher]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q61325857|Anna A Maslivetc]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q61479878|Valery Aptukov]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 1989-09-01
|
| ''[[:d:Q73298120|Jurii I Shilov]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2005
|
| ''[[:d:Q79416923|Dmitriy V. Makarov]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
| 1997
|
| ''[[:d:Q79977219|Sergei Gein]]''
|
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q4351496|Академик Е. А. Вагнер исемендәге Пермь дәүләт медицина университеты]]''<br/>''[[:d:Q30263813|Institute of Ecology and Genetics of Microorganisms]]''
| ''[[:d:Q12119633|табиб-иммунолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q84025982|Lyudmila S. Klimenko]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
| 2013
| 2019
| ''[[:d:Q84590004|Maxim G Uchuskin]]''
|
|
| ''[[:d:Q4243515|Кубан дәүләт технология университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q85511056|Andrey N Maslivets]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2021-09
|
| ''[[:d:Q85553280|Victor Krishtop]]''
|
|
| ''[[:d:Q1946114|Монтеррейдагы Миддлбури халыкара тикшеренүләр институты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2012-02-01
|
| ''[[:d:Q85889035|Kirill Tsiberkin]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q87097457|Alexander Krivtsov]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2005
|
| ''[[:d:Q87775001|Aleksei Alabuzhev]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q88517910|Maxim V Dmitriev]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2009
| 2021
| ''[[:d:Q89295396|Andrey Ivantsov]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
| 2007-09-01
|
| ''[[:d:Q90817123|Maria S Kuyukina]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2013
|
| ''[[:d:Q90967942|Ekaterina E Stepanova]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q91353996|Ivan G Mokrushin]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2012-09-01<br/>2001-09-01
| 2012-08-01
| ''[[:d:Q91733422|Сергей Щебетенко]]''
|
|
| [[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2015-09-01
|
| ''[[:d:Q91733427|Arina M Mishkevich]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2017-09-01
|
| ''[[:d:Q91873131|Aleksandr I Kobelev]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2022-11
|
| ''[[:d:Q91993645|Nikita A Tretyakov]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2017-05-01
|
| ''[[:d:Q93000381|Elena A Tyumina]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q96051830|Mikhail Rayev]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q96074077|Dmitry Lanin]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q96246821|Boris Smorodin]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
| 2006-06-01
|
| ''[[:d:Q99587453|Andrei V Grischenko]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102401182|Sergey Alekseevich Gusarenko]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[Программист|програмчы]]<br/>[[математик]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102401190|Vladimir Andreevich Shishkin]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| [[математик]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q104495379|Ilya A Morozov]]''
|
|
| ''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109674899|Igor S. Poperechny]]''
|
|
| ''[[:d:Q4525240|school No. 9]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q113988523|Yanina Parshakova]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q114457216|Boris S Maryshev]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q115269776|Konstantin Ryabinin]]''
|
| [[Пермь]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2020-09-01
|
| ''[[:d:Q117460576|Pavel Mikheev]]''
|
|
| ''[[:d:Q1201513|Отаго университеты]]''
| ''[[:d:Q60227820|freshwater ecologist]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q118313971|Alexander L. Svistkov]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q125202205|V. A. Zubkov]]''
|
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q128114458|Vitaly A. Demin]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q128117409|N. V. Kolchanov]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q128117437|E. A. Kolchanova]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q131674622|Bella I. Myznikova]]''
|
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q136788701|Irina Osorgina]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q136788719|Victor Terpugov]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q6804564|механика белгече]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q138340077|Yury Dubravin]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q104626036|гидроаэродинамик]]''
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
=== Тәмамлаучылар ===
{{seealso|Төркем:Пермь дәүләт университетын тәмамлаучылар|ru:К:Выпускники Пермского государственного университета}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P69 wd:Q2031051. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p69/Q2031051/p580:башлау,p69/Q2031051/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
|
|
| [[Борис Поленов]]
| 1859-08-26
| ''[[:d:Q384573|Pulkovo]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| [[Казан Император университеты]]<br/>''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 1923-01-29
| [[Пермь]]
|-
|
|
| [[Григорий Шайн]]
| 1877-03-30
| [[Одесса]]
| ''[[:d:Q752129|астрофизик]]''<br/>''[[:d:Q11063|астроном]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q742494|Томск дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q845924|Пулково обсерваториясе]]''<br/>''[[:d:Q944482|Симеиз күзәтүханәсе]]''<br/>''[[:d:Q936126|Кырым астрофизика обсерваториясе]]''
| 1956-08-04
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908753|Aleksandr Fjodorovitsj Tjulin]]''
| 1885-07-20
| [[Владимир өлкәсе]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q52843130|All-Russian Scientific Research Institute of Agrochemistry named after D.N. Pryanishnikova]]''
| 1955-11-05
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908901|Mikhail Polukarov]]''
| 1895-05-20
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1975-08-08
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4495900|Dmitry Kharitonov]]''
| 1896-02-09
| [[Екатеринбург]]
| ''[[:d:Q17344952|арахнолог]]''<br/>''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1970-08-09
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4424618|Viktor Smirnov]]''
| 1896-10-18
| ''[[:d:Q4385195|Пыжоўка (Смаленская вобласць)]]''
| ''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''
|
| 1946-10-20
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617486|F. A. Bynov]]''
| 1896-12-23
|
| ''[[:d:Q1781198|агроном]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1976-10-15
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q60825520|Куимов, Дмитрий Тарасович]]''
| 1897-11-07
|
| [[галим]]
| [[Новосибирск дәүләт медицина университеты]]
| 1971-03-23
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4251239|Aleksandr Kyunttsel]]''
| 1898
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| ''[[:d:Q4351496|Академик Е. А. Вагнер исемендәге Пермь дәүләт медицина университеты]]''
| 1984
|
|-
|
| 1926
| [[Габдулла Ходайяров|Габдулла Ходайярыв]]
| 1899-06-07
| [[Аблай (Чакмагыш районы)|Аблай]]
| ''[[:d:Q12013238|офтальмолог]]''
| ''[[:d:Q4479114|Өфә күз авырулары фәнни тикшеренү институты]]''<br/>[[Башкорт дәүләт медицина университеты]]
| 1984-09-14
| [[Уфа]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q7938579|Vladimir Porfiriev]]''
| 1899-06-26
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| ''[[:d:Q12074571|Інстытут геалогіі і геахіміі гаручых выкапняў НАН Украіны]]''<br/>''[[:d:Q12074570|Institute of Geological Sciences]]''
| 1982-01-30
| [[Киев]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4063361|Anatoliy Vasilevitsj Albenskiy]]''
| 1899-10-19
| ''[[:d:Q4375642|Poshekhonsky Uyezd]]''
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1984-07-04
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4385114|Aleksey Vasilevitsj Psjenitsjnov]]''
| 1900-03-23
| [[Златоуст]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1975-03-12
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21107006|Ivan Petrovitsj Merzljakov]]''
| 1900-04-12
| [[Оханск районы]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1975-12-16
| [[Пермь]]
|-
|
|
| [[Кузьма Наякшин]]
| 1900-10-27
| [[Кара-Елга (Зәй районы)|Кара-Елга]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>[[Академик С. П. Королёв исемендәге Самар илкүләм тикшеренү университеты|Академик С. П. Королёв исемендәге Самар милли тикшеренү университеты]]
| 1982-04-14
| [[Самар]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4458368|Vasiliy Tioenov]]''
| 1901-01-02
| [[Оханск өязе]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1998-01-04
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21106516|Konstantin Semjonovitsj Machanjok]]''
| 1901-01-14
| [[Висим (авыл)|Висим]]
| [[галим]]
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1977-05-01
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617510|Aleksey Pyankov]]''
| 1901-03-03
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q2418908|Беларус дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q4201526|Institute of History of the National Academy of Sciences of Belarus]]''<br/>''[[:d:Q2858236|Mahilow State A. Kulašow University]]''<br/>''[[:d:Q2027201|Беларусь дәүләт педагогия университеты]]''
| 1987-11-12
| [[Минск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4081862|Georgy Beletsky]]''
| 1901-04-29
| [[Кадников]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
|
| 1964-09-29
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19742986|Georgy Kobyak]]''
| 1901-06-26
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1983-09-15
| [[Пермь]]
|-
|
|
| [[Александр Полосухин]]
| 1901-10-19
| [[Тәтеш]]
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''
|
| 1965-09-04
| [[Алматы]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4351577|Evgenij Andreevič Permâk]]''
| 1902-10-18<br/>1902-10-31
| [[Воткинск|Вуткин]]
| [[язучы]]
|
| 1982-08-17
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q42428743|Брылякова, Евдокия Ефимовна]]''
| 1903
| [[Орлов өязе]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
|
| 1981-03-08
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4380415|Vasiliy Nikolaevitsj Prokosjev]]''
| 1903-01-10
| [[Черновское (Киров өлкәсе)|Черновское]]
| ''[[:d:Q1781198|агроном]]''<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''
| ''[[:d:Q4351497|Академик Дмитрий Николаевич Прянишников исемендәге Пермь дәүләт авыл хуҗалыгы академиясе]]''
| 1977-07-31
| [[Пермь]]
|-
|
|
| [[Павел Генкель]]
| 1903-01-26<br/>1903
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4201795|Timiryazev Institute of Plant Physiology]]''<br/>''[[:d:Q4304086|Мәскәү дәүләт өлкә университеты]]''<br/>[[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| 1985-09-09<br/>1985
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| [[Василий Парин (1903)|Василий Парин]]
| 1903-03-05<br/>1903-03-18
| [[Казан]]
| ''[[:d:Q2055046|физиолог]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>[[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]<br/>''[[:d:Q1962613|Беренче Мәскәү медицина университеты]]''<br/>[[Урал дәүләт медицина университеты]]<br/>''[[:d:Q4201586|РФА тыйб һәм биология проблемнары институты]]''
| 1971-06-15
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1931
| ''[[:d:Q39082921|Белобородов, Александр Андрианович]]''
| 1903-03-09
| [[Максинерь]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 1983-05-20
| [[Тверь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17619594|Nikolay Ignatyev]]''
| 1903-03-28
| ''[[:d:Q23957587|Боровск]]''
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1982-03-23
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q122928935|Карл Брониславович Жаггар]]''
| 1903-04-10
|
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| ''[[:d:Q4476705|Көньяк Урал дәүләт аграр университетының Ветеринария медицинасы институты]]''
| No/unknown value
|
|-
|
|
| [[Вера Некрасова-Попова]]
| 1903-07-20
| [[Чита]]
| ''[[:d:Q3486937|медик]]''<br/>''[[:d:Q593644|химик]]''
| ''[[:d:Q2426185|Кырым дәүләт тыйб академиясе]]''<br/>''[[:d:Q30257656|Crimean Agrotechnological University]]''
| 1977
|
|-
| 1927
| 1929
| ''[[:d:Q4098590|Alexander Bukirev]]''
| 1903-09-12
| [[Пермь губернасы]]
| ''[[:d:Q4205432|ихтиолог]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1964-08-26
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617332|Антон Иванович Оборин]]''
| 1903-11-02
| [[Пермь өязе]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1977-05-18
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4064300|Aleksandr Michaylovitsj Aminev]]''
| 1904-08-12
|
| [[хирург]]
| ''[[:d:Q4406401|Самара дәүләт медицина университеты]]''
| 1984
| [[Самар]]
|-
|
|
| [[Борис Парин]]
| 1904-09-24
| [[Казан]]
| [[галим]]<br/>[[хирург]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1968-02-20
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4146225|Michail Gorjajev]]''
| 1904-10-01
| [[Пермь губернасы]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
|
| 1981-08-11
| [[Алматы]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q98713654|Туранов, Николай Михайлович]]''
| 1905
| [[Россия империясе]]
|
|
| 1983
| [[Россия Совет Федератив Социалистик Республикасы|РСФСР]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617488|Виктор Фёдорович Усть-Качкинцев]]''
| 1905-01-24
| [[Ылыч (шәһәр)|Ылыс]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1976-01-29
| [[Пермь]]
|-
|
| 1930
| [[Георгий Смородин]]
| 1905-04-01
| ''[[:d:Q28525682|Вереино]]''
| ''[[:d:Q1781198|агроном]]''
| [[Башкорт дәүләт аграр университеты]]
| 1986-04-17
| [[Акмәсҗит]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19915968|Dmitrij Fiediuńkin]]''
| 1905-09-20
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 1957
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q109492963|Перевощикова, Александра Ивановна]]''
| 1905-10-29
| ''[[:d:Q12162618|Трубашур]]''
| ''[[:d:Q1919436|педиатр]]''
|
| 1995-12-06
| [[Ижау]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28359171|Anatoliy Nikolaevitsj Ponomarjov]]''
| 1906-12-22
| [[Эрбет (шәһәр)|Эрбет]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1978-02-17
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15061416|Vladimir Chernigovsky]]''
| 1907-02-16
| [[Екатеринбург]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q2055046|физиолог]]''
| ''[[:d:Q4201793|И. П. Павлов ис. РФА Физиология институты]]''
| 1981-05-31
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4080350|Pyotr Bayandin]]''
| 1907-07-12
| ''[[:d:Q28525466|Карасово]]''
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1993-03-14
| [[Мурманск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28359472|Alexey Henckel]]''
| 1908-12-05
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1942-05-14
| ''[[:d:Q2217061|Верховски районы]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q15531128|Nickolay Frolov]]''
| 1909-04-14
| [[Сыктывкар]]<br/>''[[:d:Q76467|Усть-Сысольск өязе]]''
| [[шагыйрь]]<br/>[[математик]]
| ''[[:d:Q4229553|Komi State Pedagogical Institute]]''
| 1987-01-14
| [[Сыктывкар]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4404781|Vladimir Sadovskiy]]''
| 1909-07-18
| [[Пенза]]
| [[язучы]]
|
| 1973-10-30
| [[Пенза]]
|-
|
| 1941
| ''[[:d:Q136006686|Тохтуев, Глеб Васильевич]]''
| 1910-07-11
| ''[[:d:Q60441245|Bym]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| ''[[:d:Q4760297|Kurganmashzavod]]''<br/>''[[:d:Q4089785|Богословское рудоуправление]]''<br/>''[[:d:Q20092561|Первомайское рудоуправление]]''<br/>''[[:d:Q12149177|Рудоуправление имени С. М. Кирова]]''<br/>''[[:d:Q12100458|Государственный научно-исследовательский горнорудный институт]]''<br/>''[[:d:Q12074570|Institute of Geological Sciences]]''<br/>''[[:d:Q12074575|M. P. Semenenko Institute of Geochemistry, Mineralogy and Ore Formation]]''
| 1980-11-14
| [[Киев]]
|-
|
| 1936
| [[Евгений Журавлев|Евгени Журавлөв]]
| 1910-10-15
| [[Ижау]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>[[Воронеж дәүләт техник университеты|Воронеж дәүләт техника университеты]]<br/>[[Башкорт дәүләт университеты]]
| 1984-02-08
| [[Уфа]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4331892|Grigory Ozhmegov]]''
| 1911-04-02
| ''[[:d:Q12084350|Ботаниха]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
|
| 1944-09-23
| ''[[:d:Q165459|Satu Mare County]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q4402330|Boris Stepanovitsj Rjabinin]]''
| 1911-10-21
| [[Көңгер]]
| [[язучы]]
|
| 1990-03-15
| [[Екатеринбург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21108803|Мочалов, Кузьма Иванович]]''
| 1911-10-24
| ''[[:d:Q4235981|Катилнич өязе]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1983-01-09
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18045532|Viktor Kuznetsov]]''
| 1912-12-31
| [[Гари шәһәр округы|Гари шәһәр бүлгесе]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1986-11-30
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q29865349|Александр Михайлович Овёснов]]''
| 1913-02-21
| [[Самар]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1972-12-15
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4176748|Leonid Yerofeyevskikh]]''
| 1913-08-08
| ''[[:d:Q4213664|Karagay]]''
| ''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
|
| 1944-07-09
| [[Vilnius|Вилнүс]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q112422464|Nina Sergeevna Azheganova]]''
| 1914-03-12<br/>1914-03-25
| [[Сарапул]]
| ''[[:d:Q17344952|арахнолог]]''<br/>''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''<br/>''[[:d:Q27497422|гельминтолог]]''
|
| 2008
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15996384|Vladislav Zanadvorov]]''
| 1914-09-28
| [[Пермь]]
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q520549|геолог]]''
|
| 1942-11-28
| ''[[:d:Q1767572|Sovetsky District]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q4179914|Viktor Zhivopistsev]]''
| 1915-09-22
| ''[[:d:Q4403443|Sabarka]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2006-10-22
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q104622087|Волков, Александр Александрович]]''
| 1916-08-29
| ''[[:d:Q2592583|Volkov]]''
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2003-10-28
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29359252|Vyacheslav Mochalov]]''
| 1917-03
| ''[[:d:Q2106536|Pochinki]]''
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1971-02-28
| [[Мурманск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4096384|Leonid Brekhovskikh]]''
| 1917-04-23<br/>1917-05-06
| [[Вологда губернасы|Вологда гөбернәсе]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>[[галим]]
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| 2005-01-15
| [[Мәскәү]]
|-
| 1934
| 1939
| ''[[:d:Q134369454|Vladimir Shklyaev]]''
| 1917-10-28
| ''[[:d:Q4404036|Savyntsi]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>''[[:d:Q30176663|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Техник химия институты]]''<br/>''[[:d:Q4351501|Пермь дәүләт фармацевтика академиясе]]''
| 2003
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q124769607|Гордеев, Владимир Филиппович]]''
| 1918-06-14
| [[Пермь]]
|
|
| 1991
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q20482787|Ivan Berdinsky]]''
| 1918-06-16
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1997-05-19
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q20030348|Michaił Ponomariow]]''
| 1918-09-02
| ''[[:d:Q2950056|Beryozovka]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2001-08-30
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18280337|Александр Сергеевич Шкляев]]''
| 1919-07-07
| ''[[:d:Q4404036|Savyntsi]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1987-05-02
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15073626|Ivan Georgievitsj Morozov]]''
| 1919-10-21
| ''[[:d:Q4440539|Иске Оскол өязе]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q126824|Александр Ильич Лейпунский исемендәге Физика һәм энергетика институты — Россия Федерациясе дәүләт фәнни үзәге]]''
| 2011-01-13
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17426894|Чазов, Борис Алексеевич]]''
| 1920-09-14
| [[Верещагино (Пермь крае)|Верещагино]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2005-10-16
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634175|Mikhail Vlasov]]''
| 1920-11-27
| [[Оханск өязе]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1991-12-27
| [[Пермь]]
|-
|
| 1951
| ''[[:d:Q76451204|Фарзетдинов Миркашир Миңлеғәли улы]]''
| 1921-09-05
| [[Яңа Нугай]]
|
| [[Башкорт дәүләт университеты]]
| 1991-09-28
| [[Уфа]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4517642|Pyotr Chudinov]]''
| 1922-01-04
| ''[[:d:Q4533677|Yugo-Kamsky]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2002-03-05
|
|-
| 1947
| 1952
| ''[[:d:Q123569501|Grigory Shaidurov]]''
| 1922-02-03
| [[Көңгер]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q29909337|физик-экспериментатор]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2020-09-21
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q22113529|Vladimir Barsukov]]''
| 1922-12-02
| [[Тубыл]]
| ''[[:d:Q4205432|ихтиолог]]''
| ''[[:d:Q4193891|Россия ФА Зоология институты]]''
| 1989-09-03
|
|-
| 1941
| 1942
| ''[[:d:Q4372896|Larisa Popugaeva]]''
| 1923-09-03
| [[Калуга]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>[[галим]]
| ''[[:d:Q4127500|A.P. Karpinsky Russian Geological Research Institute]]''<br/>''[[:d:Q4063897|Amakinskaya Geological Exploration Expedition]]''
| 1977-09-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17426775|Матарзин, Юрий Михайлович]]''
| 1924-05-04
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2004-04-12
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4522430|Шейман, Лев Аврумович]]''
| 1924-06-07
| [[Одесса]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q1964642|Кыргыз милли университеты]]''
| 2005-01-02
| [[Бишкәк]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21182097|Aleksandr Ushakov]]''
| 1924-09-10
| ''[[:d:Q2218003|Zubtsovsky District]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1992-05-10
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21096533|Yury Devingtal]]''
| 1924-09-30
| [[Рига]]
| [[математик]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1997-11-17
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21339478|Aleksander Stepanovich Utochkin]]''
| 1924-10-15
| [[Кынады]]
| ''[[:d:Q17344952|арахнолог]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1992-04-13
| [[Пермь]]
|-
|
| 1950
| ''[[:d:Q84314125|Георгий Семёнович Шевцов]]''
| 1925-04-30
| ''[[:d:Q918262|Labinsky District]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''
| 2021-10-21
|
|-
| 1942
| 1944
| ''[[:d:Q457680|Olga Arsenievna Oleinik]]''
| 1925-07-02
| ''[[:d:Q4285075|Matusiv]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q4201677|Institute for Problems in Mechanics of the Russian Academy of Sciences]]''<br/>''[[:d:Q611420|РФА Математика институты]]''
| 2001-10-13
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16335576|Margarita Kozhina]]''
| 1925-08-01
| [[Кыштым]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''
| 2012-08-11
| [[Пермь]]
|-
|
| 1949
| ''[[:d:Q98034411|August Oliferov]]''
| 1925-08-12
| [[Кәфә]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q1517401|Таврия милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q108813016|Tavri Humanitarian and Environmental Institute]]''
| 2018-03-18
| [[Кырым]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21101761|Коренченко, Рем Александрович]]''
| 1926-03-14
| ''[[:d:Q13640249|Олы Глушица]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2010-12-31
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q26243734|Виктор Трапезников]]''
| 1926-11-16
| [[Пермь]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4476807|Россия фәннәр академиясенең Урал бүлекчәсе]]''
| 2016-07-17
| [[Ижау]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q17044150|Іосіф Абрамавіч Зільберштэйн]]''
| 1927-01-17
| [[Гомель]]
| [[галим]]
|
| 1995-02-20
| [[Чита]]
|-
| 1946
| 1951
| ''[[:d:Q125345356|Ephim Zhukhovitsky]]''
| 1927-04-07
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q116620715|гидродинамик]]''
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| 1992
|
|-
| 1942
| 1943
| ''[[:d:Q450864|Mikhail Postnikov]]''
| 1927-10-27
| [[Шатура]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q18663426|тополог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q611420|РФА Математика институты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| 2004-05-27
| [[Мәскәү]]
|-
| 1943
| 1948
| ''[[:d:Q21154149|Yuri Polukarov]]''
| 1927-11-28
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| ''[[:d:Q19908085|Frumkin Institute of Physical Chemistry and Electrochemistry]]''
| 2010-08-23
| [[Наро-Фоминск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18275846|Печёркин, Игорь Александрович]]''
| 1928-04-19
| [[Пермь]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1991-12-12
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q47453053|Римма Васильевна Козырева]]''
| 1928-07-28
| [[Бикин (шәһәр)]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4201536|Institute for the History of Material Culture]]''
| 1983-07-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| 1953
| 1955
| ''[[:d:Q21099263|Mikhail Kargapolov]]''
| 1928-11-09
| ''[[:d:Q14559020|Журавлевский сельсовет]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''<br/>''[[:d:Q4201572|РФА СБ математика институты]]''<br/>''[[:d:Q1637997|Новосибирск дәүләт университеты]]''
| 1976-02-20
| [[Новосибирск]]
|-
| 1944
| 1949
| ''[[:d:Q55103798|Grigory Gershuni]]''
| 1929-02-15
| [[Ярцево]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
| 1999-01-05
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4329608|Vladimir Oborin]]''
| 1929-07-15
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1995-05-12
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909847|Шимановский, Леонид Андреевич]]''
| 1930-01-17
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q11338576|боксчы]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1993-01-27
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q18089522|Boris Lunyov]]''
| 1930-02-19
| [[Оханск районы]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2022-11-30
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21636874|Вержбицкий, Фаддей Романович]]''
| 1930-05-13
| ''[[:d:Q4259797|Lisova Volytsia]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2012-06-13
|
|-
|
| 1953
| ''[[:d:Q4363675|Матвей Писманик]]''
| 1930-06-14
| [[Витебск]]
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q50932178|дин социологы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>[[Пермь дәүләт мәдәният институты]]<br/>''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''
| 2024-10-24
|
|-
|
| 1952
| ''[[:d:Q102307484|Boris Aronovich Wertgeim]]''
| 1930-06-21
| [[Пермь]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''<br/>''[[:d:Q1637997|Новосибирск дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q1467445|Новосибирск дәүләт техник университеты]]''
| 2005-05-17
| [[Новосибирск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q20891973|Vladislav Mukhin]]''
| 1930-06-22
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2015-06-13
| [[Пермь]]
|-
|
| 1953
| [[Ян Лумельский]]
| 1930-09-01
| [[Малын]]
| [[математик]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''
| 2021-01-10
| [[Кәлгари|Кәлгери]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q23308580|Vladimir Shunkov]]''
| 1931-07-29
| ''[[:d:Q182902|Chita Oblast]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4201456|Institute of Computational Modeling]]''
| 2011-10-03
| [[Красноярск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q28358939|Boris Oblapinskiy]]''
| 1931-11-26
|
| ''[[:d:Q639669|музыкачы]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1974-09-23
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21635912|Demyan Bakhrakh]]''
| 1932-10-30
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2019-10-06
| [[Мәскәү]]
|-
|
| 1956
| ''[[:d:Q4177001|Ivan Yeryomin]]''
| 1933-01-22
| ''[[:d:Q28523462|Ravnets]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4201581|N.N. Krasovskii Institute of Mathematics and Mechanics of the Ural Branch of the Russian Academy of Sciences]]''<br/>''[[:d:Q1851014|Урал дәүләт университеты]]''
| 2013-07-21
| [[Екатеринбург]]
|-
| 1952
| 1956
| ''[[:d:Q400614|Georgi Burkov]]''
| 1933-05-31
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q2259451|театр актеры]]''<br/>''[[:d:Q2405480|тавыш яздыру актеры]]''<br/>''[[:d:Q10800557|киноактер]]''<br/>''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''
| ''[[:d:Q4304130|Станиславский ис. Мәскәү драма театры]]''<br/>''[[:d:Q1979285|Sovremennik Theatre]]''<br/>''[[:d:Q840812|Мәскәү сәнгать театры]]''<br/>''[[:d:Q108888630|Мәскәү драма театры]]''<br/>''[[:d:Q4304019|Gorky Art Theatre]]''
| 1990-07-19
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4284569|Galina Iwanowna Matwejewa]]''
| 1933-07-27
| [[Әшә]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4406409|Самар дәүләт университеты]]''
| 2008-11-06
| [[Самар]]
|-
|
|
| [[Нияз Мәҗитов]]
| 1933-08-20
| [[Тугай (Гафури районы, Сәетбаба авыл советы)|Тугай]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Башкорт дәүләт университеты]]
| 2015-10-11
| [[Уфа]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q110763571|Alexander Oborin]]''
| 1933-09-17
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q19819676|Russian Research Geological Oil Institute]]''
| 2008-07-01
| [[Россия]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21088354|Андрейчиков, Юрий Сергеевич]]''
| 1934-09-16
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1998-02-12
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4391232|Pavel Rakhshmir]]''
| 1935-07-18
| [[Каманича]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2024-09-07
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4276567|Αλεξάντρ Μαλαφέγιεφ]]''
| 1935-08-16
| [[Чистай районы]]
| ''[[:d:Q1906857|инженер-механик]]''
|
| 2010-01-14
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q56310842|Vladimir Dmitrievitsj Tokarev]]''
| 1935-11-06
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q1048210|генераль директор]]''
|
| 2018-08-19
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q39391375|Борис Иванович Чувашов]]''
| 1935-11-14
| [[Юкамен районы]]
| [[галим]]
|
| 2022-07-11
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q134691829|Emilia Männik]]''
| 1935-11-22
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
|
| 1987
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4333496|Vladimir Oleynik]]''
| 1936-02-03
| [[Ырынбур өлкәсе]]
|
|
| 1999-02-17
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q27243068|Youry Biakov]]''
| 1936-09-01
| [[Шевнино (Киров өлкәсе)]]<br/>[[Өрҗем районы]]
| [[галим]]
|
|
|
|-
|
| 1966
| ''[[:d:Q114669520|Вячаслаў Рыгоравіч Пінчук]]''
| 1936-09-10
| ''[[:d:Q2501896|Astrahliady]]''
|
| ''[[:d:Q2630637|Һомел дәүләт университеты]]''
| 2017
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21636871|Valentina Vereshchagina]]''
| 1937-02-22
| [[Ильинский районы (Пермь крае)|Ильинский районы]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q2083925|ботаника коллекционеры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2020-01-24
| [[Пермь]]
|-
|
| 1959
| ''[[:d:Q94604725|Mark Shliomis]]''
| 1937-03-08
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q737332|Бен-Гурион университеты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1959
| ''[[:d:Q15148535|Yuri Fedorovich Fominykh]]''
| 1937-03-18
| ''[[:d:Q846866|Пермь өлкәсе]]''
| [[математик]]<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q16402890|шашист]]''
| ''[[:d:Q4351497|Академик Дмитрий Николаевич Прянишников исемендәге Пермь дәүләт авыл хуҗалыгы академиясе]]''<br/>[[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]<br/>''[[:d:Q4351538|Пирем хәрби ракета гаскәрләре институты]]''
| 2001-05-18
| [[Пермь]]
|-
| 1955
| 1960
| ''[[:d:Q21146572|Yevgeny Tarunin]]''
| 1937-03-27
| [[Пермь]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q102038373|гамәли математик]]''<br/>[[Программист|програмчы]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
| 2020-12-06
| [[Пермь]]
|-
|
| 1959
| ''[[:d:Q113005517|Лев Волькович Спивак]]''
| 1937-05-20
| [[Киев]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q19615481|Естественнонаучный институт Пермского университета]]''
|
|
|-
|
| 1960
| ''[[:d:Q4479000|Igor Utrobin]]''
| 1937-06-22
| [[Пермь]]
| [[фәлсәфәче]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2007-07-09
| [[Пермь]]
|-
|
| 1959
| ''[[:d:Q17402413|Tamara Erofeyeva]]''
| 1937-07-29
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| ''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15071623|Тиунов, Олег Иванович]]''
| 1937-10-22
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2017-08-12
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15206790|Vladimir Inzelberg]]''
| 1938-03-14
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
|
| 2009-10-25
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q109490096|Алексевнина, Маргарита Степановна]]''
| 1938-05-02
| [[Югары Пышма]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4216727|Volga Caspian Fisheries Research Institute]]''<br/>[[Әстерхан дәүләт техник университеты|Әстерхан дәүләт техника университеты]]<br/>''[[:d:Q4127517|Russian Federal Research Institute of Fisheries and Oceanography]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q24939111|Уваров, Александр Иванович]]''
| 1938-05-03
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201784|РФА Урал бүлекчәсенең Металлар физикасы институты]]''
|
|
|-
| 1968-08-09
| 1973-05-31
| ''[[:d:Q15064295|Lev Bankovsky]]''
| 1938-07-10
| [[Дальнегорск]]
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q15839134|эколог]]''<br/>''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>[[укытучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| ''[[:d:Q4476807|Россия фәннәр академиясенең Урал бүлекчәсе]]''
| 2011-04-01
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q3446773|Rudolf Kamelin]]''
| 1938-08-12
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q2083925|ботаника коллекционеры]]''<br/>''[[:d:Q98544732|фәнни коллекционер]]''
| ''[[:d:Q133822|В. Л. Комаров ис. РФА ботаника институты]]''<br/>''[[:d:Q4086904|Санкт-Петербург дәүләт университетының биология факультеты]]''<br/>''[[:d:Q4062936|Алтай дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q129093758|Варзобская горно-ботаническая станция]]''
| 2016-04-01
|
|-
|
| 1961
| ''[[:d:Q23048512|Vladimir Remeslennikov]]''
| 1938-09-26
| [[Ишем]]
| [[математик]]
| ''[[:d:Q4201572|РФА СБ математика институты]]''<br/>''[[:d:Q1637997|Новосибирск дәүләт университеты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''<br/>[[Ф.М. Достоевский исемендәге Омск дәүләт университеты|Омск дәүләт университеты]]
| 2025-05-13
| [[Омск]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4416983|Vladimir Sergeyenkov]]''
| 1938-12-05
| [[Удмурт Автономияле Совет Социалистик Республикасы]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
| 2014-09-27
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17619570|Boris Osovetsky]]''
| 1939-01-05
| [[Красноярск]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q25384321|Головченко, Валентин Васильевич]]''
| 1940-08-06
| [[Могылив-Подильскый|Моһылив-Подилскый]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4201488|V. M. Koretsky Institute of State and Law]]''<br/>''[[:d:Q2493687|Interregional Academy of Personnel Management]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29865483|Михаил Григорьевич Суслов]]''
| 1940-10-22
| [[Сусловы]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
| 1958
| 1963
| ''[[:d:Q19741977|Zinaida Belykh]]''
| 1941-06-19
| [[Екатеринбург]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q2251335|мәктәп укытучысы]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4127460|Всероссийская олимпиада школьников по химии]]''
|
|
|-
|
| 1963
| ''[[:d:Q21093489|Valentin Aleksandrovitsj Gersjanok]]''
| 1941-07-21
| [[Мәскәү]]
| ''[[:d:Q12094958|геофизик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18016259|Yevgeny Stepanovich Bogoslovsky]]''
| 1941-08-21
| [[Новокузнецк]]
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
| 1990-07-21<br/>1990
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
| 1965
| ''[[:d:Q110540495|Валерий Зимин]]''
| 1941-09-11
| ''[[:d:Q3815845|Kletskaya]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>[[«Югары нефть мәктәбе» Әлмәт дәүләт технология университеты]]<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q1472358|University of Houston]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4141355|Rimma Goldina]]''
| 1941-11-10
| [[Олы Сосновка районы]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q1851014|Урал дәүләт университеты]]''<br/>[[Удмурт дәүләт университеты]]
|
|
|-
|
| 1965
| ''[[:d:Q113266067|Галина Николаевна Дублянская]]''
| 1941-12-04
| [[Иске Русса]]
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q12164129|Institute of Mineral Resources]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q12861397|Avtandil Demetrashvili]]''
| 1941-12-21
|
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q599151|вазыйфаи зат]]''<br/>[[адвокат]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q98967621|Lev Proskuryakov]]''
| 1942-03-06
|
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q11513337|җиңел атлет]]''<br/>''[[:d:Q15253558|активист]]''<br/>[[инженер]]<br/>''[[:d:Q2252262|рэп җырчысы]]''
| ''[[:d:Q4351548|Perm engine building complex]]''
| 2014-04-26
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909602|Халдеев, Геннадий Владимирович]]''
| 1943-07-13
| [[Иркутск]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1998-07-17
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q15065836|Valery Fyodorov]]''
| 1943-08-01
| [[Ковров]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1778740|Nikolay Shaklein]]''
| 1943-12-20
| ''[[:d:Q14558504|Prosnitsky district]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| 2023-05-16
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21107985|Sergey Mikhaylov]]''
| 1944-03-05
| [[Лальск]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| [[Георгий Чагин]]
| 1944-04-24
| [[Чырдин районы]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1371378|этнолог]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>[[профессор]]<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2018-11-11
| [[Пермь]]
|-
| 1964
| 1974
| ''[[:d:Q80536650|Alexander F Pshenichnikov]]''
| 1940s
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4427391|Vladimir Sokolovsky]]''
| 1945-05-05
| ''[[:d:Q19618670|Kunya, Perm Krai]]''
| [[язучы]]
|
| 2011-02-07
| [[Пермь]]
|-
|
| 1968
| ''[[:d:Q17865580|Vladimir Kostitsyn]]''
| 1945-07-02
| [[Фаленки районы]]
| ''[[:d:Q12094958|геофизик]]''<br/>''[[:d:Q2113250|проректор]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q135753702|Заводинский, Виктор Григорьевич]]''
| 1946-02-12
| [[Артём (шәһәр)|Артём шәһәре]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
|
| 2024-05-24
| [[Сочи]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q27256629|Ожигбесов, Владимир Петрович]]''
| 1946-03-06
| [[Пермь]]
| [[галим]]
|
|
|
|-
| 1965
| 1970
| ''[[:d:Q36550824|E.A. Tikhmenev]]''
| 1946-04-08
| [[Березники]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
|
|
|
|-
|
| 1969
| ''[[:d:Q17617584|Evgeny Henner]]''
| 1946-04-18
| [[Березники]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>[[математик]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>[[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
|
|
|-
|
| 1978
| ''[[:d:Q51667829|Лева Мусаелян]]''
| 1946-07-21
| ''[[:d:Q1024822|Chambarak]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19907840|Mikhail Dyogtev]]''
| 1946-08-08
| ''[[:d:Q4344205|Паново-Леонтьево]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102355165|Lev Kazarin]]''
| 1946-08-27
| [[Тамбов]]
| [[математик]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21132913|Viktor Shmyrov]]''
| 1946-09-20<br/>1946-12-20
| [[Чусавай]]
| [[галим]]
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| 2025-12-19
| [[Алмания|Германия]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q16723144|Vadim Yakovlev]]''
| 1947-01-05
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q17486330|математика тарихчысы]]''<br/>[[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Магнитогорск дәүләт техник университеты|Григорий Иванович Носов исемендәге Магнитогорск дәүләт техника универститеты]]<br/>''[[:d:Q4351497|Академик Дмитрий Николаевич Прянишников исемендәге Пермь дәүләт авыл хуҗалыгы академиясе]]''<br/>''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q22919646|Путин, Геннадий Фёдорович]]''
| 1947-01-15
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2015-04-25
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q107978288|Федосеев, Анатолий Михайлович]]''
| 1947-04-03
| [[Кудымкар]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4103958|Vladimir Varov]]''
| 1947-05-13
| [[Пермь]]
| [[хокук белгече]]
|
| 2014-05-17
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q12078761|Аншаков Борис Якович]]''
| 1947-07-21
| [[Воткинск|Вуткин]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''
|
| 1985-07-20
| [[Воткинск|Вуткин]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q116045963|Yury Ivonin]]''
| 1947-08-26
| [[Бранденбург]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3332711|медиевист]]''
| ''[[:d:Q4424975|Смоленск дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q2418908|Беларус дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q4186920|Zaporizhzhia National University]]''
| 2021-12-29
|
|-
|
| 1971
| ''[[:d:Q114840142|Барыс Мікалаевіч Нешатаеў]]''
| 1947-09-09
| [[Кудымкар]]
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q2858236|Mahilow State A. Kulašow University]]''<br/>''[[:d:Q12158687|Антон Семёнович Макаренко исемендәге Сумы дәүләт педагогика университеты]]''
|
|
|-
|
| 1971
| ''[[:d:Q4213749|Борис Караджев]]''
| 1948
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''
| ''[[:d:Q4351574|Permtelefilm]]''<br/>[[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]<br/>[[Пермь дәүләт мәдәният институты]]<br/>''[[:d:Q1971240|Свирлау кина ыстудиясе]]''<br/>''[[:d:Q4398014|Russian Central Studio of Documentary Films]]''<br/>''[[:d:Q4504406|Centrnauchfilm]]''
|
|
|-
|
| 1971
| ''[[:d:Q17617504|Svetlana Aleksandrovna Dvinskich]]''
| 1948-01-17
| [[Болехив]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1971
| ''[[:d:Q16335539|Igor A. Chereshnev]]''
| 1948-08-05
| [[Хабарау|Хабаровск]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q4205432|ихтиолог]]''
| ''[[:d:Q4086902|Россия фәннәр академиясе Ерак Көнчыгыш бүлекчәсенең Көнчыгыш Азия коры җир биотасы биотөрлелеге федераль фәнни үзәге]]''<br/>''[[:d:Q4201428|Institute of Biological Problems of the North]]''
| 2013-09-24
| [[Магадан]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q109485180|Барг, Олег Александрович]]''
| 1948-09-15
| [[Пермь]]
|
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
| 1966
| 1971
| ''[[:d:Q17619571|Vladimir Suslonov]]''
| 1948-09-24
| [[Архангельск]]
| [[математик]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2005-10-19
| [[Пермь]]
|-
|
| 1973
| ''[[:d:Q134375037|Yury Shklyaev]]''
| 1949
|
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| ''[[:d:Q30176663|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Техник химия институты]]''
|
|
|-
| 1966
| 1971
| ''[[:d:Q93303486|Vitaliy Noskov]]''
| 1949-01-23
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
| 1971
| ''[[:d:Q55103911|Dmitry Lyubimov]]''
| 1949-02-06
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2012-03-10
| [[Пермь]]
|-
|
| 1971
| ''[[:d:Q55103991|Tatyana Lyubimova]]''
| 1949-03-13
| [[Удмуртия]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
| 1972
| 1976
| ''[[:d:Q4269731|Leonid Lurye]]''
| 1949-06-22
| [[Пермь]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4264346|Lyceum No. 1]]''<br/>[[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]<br/>''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''
| 2018-05-03
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q101094857|Медведев, Юрий Германович]]''
| 1949-08-25
| ''[[:d:Q28526043|Bor]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
| 1972
| ''[[:d:Q96311176|Олег Лейбович]]''
| 1949-10-13
| [[Чусавай]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q19829999|культуролог]]''
| ''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''<br/>[[Пермь дәүләт мәдәният институты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4097810|Leonid Bugrov]]''
| 1950-02-19
| [[Ростов]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2012-08-17
|
|-
| 1968<br/>1978
| 1973<br/>1982
| ''[[:d:Q98819424|Stanislav Khripchenko]]''
| 1950-03-15
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
| 1967
| 1972
| ''[[:d:Q102237210|Vyacheslav Panov]]''
| 1950-05-16
| [[Төрекмәнабад]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1972
| ''[[:d:Q19616055|Irina Ivshina]]''
| 1950-06-12
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''<br/>''[[:d:Q15839134|эколог]]''<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''
| ''[[:d:Q30263813|Institute of Ecology and Genetics of Microorganisms]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28355495|Shchepin, Vasily Viktorovich]]''
| 1950-06-13
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2007-02-18
| [[Пермь]]
|-
|
| 1971
| ''[[:d:Q87763919|Alexander Nepomnyashchy]]''
| 1950-10-22
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q333705|Технион]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909828|Valery Sherstnyov]]''
| 1950-10-24
| [[Советск (Киров өлкәсе)|Советск]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1971
| ''[[:d:Q114128153|Galina V. Levina]]''
| 1951-04-22
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1433237|РФА Космик тикшеренүләр институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4441743|Valentin Stepankov]]''
| 1951-09-17
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[адвокат]]
| [[Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты]]
|
|
|-
| 1969
| 1971
| ''[[:d:Q83061623|Viktor Rusakov]]''
| 1951-09-29
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
| 1969
| 1974
| ''[[:d:Q56812165|Peter Frick]]''
| 1952-01-08
| [[Саликам]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q752129|астрофизик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1974
| ''[[:d:Q133282864|Sergey Grakhanov]]''
| 1952-01-14
| [[Бродокалмак]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>[[галим]]
| ''[[:d:Q294508|ALROSA]]''<br/>''[[:d:Q4127500|A.P. Karpinsky Russian Geological Research Institute]]''<br/>''[[:d:Q4063897|Amakinskaya Geological Exploration Expedition]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4318347|Tatiana Neshataeva]]''
| 1952-01-18
| ''[[:d:Q846866|Пермь өлкәсе]]''
| [[адвокат]]<br/>''[[:d:Q16533|хөкемче]]''<br/>''[[:d:Q974144|укытучы]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1974
| ''[[:d:Q28500229|Sergei Oviosnov]]''
| 1952-04-05
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q56477357|Botanical garden of Perm State University]]''<br/>''[[:d:Q19615481|Естественнонаучный институт Пермского университета]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q113005518|Валерий Нагимович Аптуков]]''
| 1952-04-15
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q6804564|механика белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4351552|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Пермь фәнни үзәге]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4371113|Nikolay Poluyanov]]''
| 1952-07-14
| ''[[:d:Q19387999|Parfenova (Verkh-Invenskoye Rural Settlement), Kudymkarsky District, Perm Krai]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4278106|Aleksej Aleksandrovich Malovichko]]''
| 1952-07-25
| [[Новосибирск]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1975
| ''[[:d:Q21088360|Dmitry Andrianov]]''
| 1952-08-05
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>[[математик]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18246697|Nikolay Nazarov]]''
| 1952-12-10
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1975
| ''[[:d:Q129255480|Anatoly Volyntsev]]''
| 1953-04-05
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4522946|Шепель, Александр Иванович]]''
| 1953-05-28
| [[Никополь]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2018-03-19
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4290017|Andrey Melnichuk]]''
| 1954-01-03
| [[Корсаков (шәһәр)]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2019-03-29
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q51669110|Андрей Игоревич Печёркин]]''
| 1954-05-24
| [[Пермь]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 1991-10-06
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q20116347|Sergey Rusakov]]''
| 1954-09-25
| [[Пермь]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q102038373|гамәли математик]]''
| ''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4223719|Andrei Klimov]]''
| 1954-11-09
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1976
| ''[[:d:Q19907997|Aleksandr Zakhlevnykh]]''
| 1954-11-13
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2018-11-12
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q111376879|Vladimir Solomonov]]''
| 1954-12-12
| [[Пермь]]
|
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
| 1979
| ''[[:d:Q84717856|Heinrich Dick]]''
| 1955-02-22
| [[Бакай-Ата]]
| [[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
|
| 2024-05-02
| [[Эрлингхаузен]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21099027|Александр Иванович Зырянов]]''
| 1955-07-23
| [[Красновишерск]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1977
| ''[[:d:Q119843404|Igor A. Sanfirov]]''
| 1955-07-29
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q12094958|геофизик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q30267208|Mining Institute UB RAS]]''<br/>''[[:d:Q30263239|Institute of geophysics of the Russian Academy of Sciences]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4527170|Igor Shubin]]''
| 1955-12-20
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21092243|Vladimir Vorobey]]''
| 1956-01-09
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17619583|Valeriy Nikolaevitsj Kataev]]''
| 1956-04-17
| [[Киҗел]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
| 2022-11-16
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4205422|Boris Ikhlov]]''
| 1956-04-30
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909822|Шеин, Анатолий Борисович]]''
| 1956-05-14
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97659811|Valeriy Viktorovich Vyatkin]]''
| 1956-05-27
| [[Яраң]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| ''[[:d:Q4351496|Академик Е. А. Вагнер исемендәге Пермь дәүләт медицина университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q135273994|Lyudmila Shlyapnikova]]''
| 1956-07-25
| [[Иваново]]
| ''[[:d:Q15401884|медицина галиме]]''
|
|
|
|-
| 1974
| 1979
| ''[[:d:Q15088390|Alexander P. Saveljev]]''
| 1956-11-27
| ''[[:d:Q4535429|Jusva]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| ''[[:d:Q4314502|Научно-исследовательский институт охотничьего хозяйства и звероводства]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60444623|Alexander Telegin]]''
| 1957-02-22
| [[Магнитогорск]]
| ''[[:d:Q16481664|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1777988|Көньяк Урал дәүләт университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617506|Nikolay Kalinin]]''
| 1957-03-14
| [[Елау районы|Елово районы]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4130448|Aleksandr Vyatkin]]''
| 1957-05-11
| [[Оханск]]
| [[хокук белгече]]
|
|
|
|-
|
| 1979
| ''[[:d:Q108541623|Igor I. Wertgeim]]''
| 1957-07-17
| [[Черняховск]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4476807|Россия фәннәр академиясенең Урал бүлекчәсе]]''
| 2023-09-28
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97278368|Виктор Павлович Мохов]]''
| 1957-07-29
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| ''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''
|
|
|-
|
| 1979
| ''[[:d:Q16721370|Larisa Shchennikova]]''
| 1957-07-30
| [[Пермь]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q13174349|цивилист]]''
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>[[Краснодар дәүләт мәдәният институты]]<br/>[[Кубан дәүләт университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q95965302|Nikolay Gen]]''
| 1958-04-29
| [[Подтыбок]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15064406|Andrey Belavin]]''
| 1958-07-05
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
|
| 2024-03-14
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4221906|Igor Kiryanov]]''
| 1958-09-19
| [[Пермь]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q26776669|Olga Ilyinykh]]''
| 1958-10-08
| [[Пермь]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1988
| ''[[:d:Q1062350|Oleg Chirkunov]]''
| 1958-11-15
| [[Кировск (Мурманск өлкәсе)]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| ''[[:d:Q4184928|Пермь крае законнар чыгару җыелышы]]''<br/>[[Федерация Советы]]<br/>[[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]
|
|
|-
|
| 1981
| ''[[:d:Q97175875|Lûbovʹ Aleksandrovna Fadeeva]]''
| 1959
| ''[[:d:Q1997646|Суыксу]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1981
| ''[[:d:Q56226056|Oleg Pensky]]''
| 1959-04-06
| [[Пермь]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1981
| ''[[:d:Q56090451|Marianna Pensky]]''
| 1959-06-16
| [[Пермь]]
| [[математик]]
| ''[[:d:Q15255416|Faculty of Mechanics and Mathematics of Perm State National Research University]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4375091|Viktor Pokhmelkin]]''
| 1960-02-03
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q29950452|Sergei L. Esyunin]]''
| 1960-03-17
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q17344952|арахнолог]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1986
| ''[[:d:Q4234450|Pavel Korchagin]]''
| 1960-05-24
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q58209937|тарих укытучысы]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>[[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]<br/>''[[:d:Q4201532|Institute of History and Archaeology]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28496568|Svetlana Boronnikova]]''
| 1960-12-02
| [[Гари шәһәр округы|Гари шәһәр бүлгесе]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19909342|Monika Lvovna Spivak]]''
| 1961-03-03
| [[Пермь]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| ''[[:d:Q4290193|Memorial apartment museum of Andrei Bely]]''<br/>[[Максим Горький исемендәге Дөнья әдәбияты институты]]<br/>''[[:d:Q4146877|State Alexander Pushkin Museum in Moscow]]''
|
|
|-
|
| 1985
| ''[[:d:Q97173866|Андрей Борисович Суслов]]''
| 1961-06-25
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]<br/>[[Югары икътисад мәктәбе|"Югары икътисад мәктәбе" илкүләм тикшеренү университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908618|Vladimir Naumov]]''
| 1962-07-19
| [[Пермь]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
| 1979-09-01
| 1984
| ''[[:d:Q64002054|Alexey Kondyurin]]''
| 1962-10-09
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1985
| ''[[:d:Q4367127|Олег Подвинцев]]''
| 1962-12-29
| [[Пермь]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4351552|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Пермь фәнни үзәге]]''<br/>[[Пермь дәүләт мәдәният институты]]
| 2018-04-22
| [[Пермь]]
|-
|
| 1986
| ''[[:d:Q97167330|Konstantin Shneider]]''
| 1964-02-07
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q58209937|тарих укытучысы]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4138540|17 нче гимназия]]''
|
|
|-
|
| 1989
| ''[[:d:Q21107678|Tatyana Vasilyevna Mirolyubova]]''
| 1964-02-15
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q17617499|Liliya Duskayeva]]''
| 1964-03-21
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4407703|Saint Petersburg University of the Humanities and Social Sciences]]''<br/>''[[:d:Q4129748|School of Journalism & Mass Communication]]''
|
|
|-
|
| 1986
| ''[[:d:Q97167400|Galina Alexandrovna Yankovskaya]]''
| 1964-04-24
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4351550|Perm Museum of Contemporary Art]]''
|
|
|-
|
| 1986
| ''[[:d:Q4275321|Igor Makarikhin]]''
| 1964-06-18
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21104854|Sergey Makarov]]''
| 1964-12-08
| ''[[:d:Q4108546|Verkhnechusovskiye Gorodki]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1986
| ''[[:d:Q97171107|Панов, Пётр Вячеславович]]''
| 1965-01-07
| [[Көңгер]]
|
| ''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4351552|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Пермь фәнни үзәге]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18245925|Машевская, Ирина Владимировна]]''
| 1965-03-31
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q110158260|Илья Иванович Чайковский]]''
| 1965-06-23
| [[Кишинёв]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4351552|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Пермь фәнни үзәге]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q30267208|Mining Institute UB RAS]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q108786638|Менщиков, Владимир Владимирович]]''
| 1965-07-20
| [[Курган]]
|
|
| 2022-06-03
| [[Курган]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4245535|Andrey Ravelevitsj Koezjaev]]''
| 1965-10-06
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
| 1994
| ''[[:d:Q17617514|Svetlana Mishlanova]]''
| 1965-11-27<br/>1965-10-27
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| ''[[:d:Q19909572|Пермь дәүләт университетының филология факультеты]]''
|
|
|-
|
| 1990
| ''[[:d:Q36798715|Viktor Grigorievich Novokshonov]]''
| 1966-02-26
|
| ''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''<br/>''[[:d:Q27645949|палеоэнтомолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4351545|Perm Regional Museum]]''
| 2003-01-29
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q20534764|Ikhtiyor Abdullayev]]''
| 1966-05-22
| ''[[:d:Q3711558|Uchkuprik District]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4408077|Igor Sapko]]''
| 1966-07-13
| [[Саликам]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q78185432|Валерий Иванович Дементьев]]''
| 1967
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q164236|сугыш корреспонденты]]''
|
| 1991
| [[Бакы]]
|-
| 1998
| 2004
| ''[[:d:Q108669118|Сергей Юрьевич Сарапульцев]]''
| 1967-01-14
| ''[[:d:Q4335837|Orda, Perm Krai]]''
|
| [[Салым полициясе]]<br/>''[[:d:Q1092499|прокуратура]]''<br/>''[[:d:Q2209269|Investigative Committee of the Prosecutor-General's office of Russia]]''<br/>''[[:d:Q2577002|Investigative Committee of Russia]]''
| 2021-09-23
| [[Пермь]]
|-
|
| 1995
| ''[[:d:Q124911051|Gharslian Armen]]''
| 1968-01-21
| ''[[:d:Q1025123|Ninotsminda Municipality]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109495012|Дробинин, Дмитрий Валерьевич]]''
| 1968-10-30
| [[Уса]]
|
|
|
|
|-
| 1987
| 1992
| ''[[:d:Q116214589|Andrey V. Lyushnin]]''
| 1969
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
| 2023-01-07
| [[Пермь]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q98102402|Щерчков, Сергей Владимирович]]''
| 1969-02-05
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Зөлфия Камалова]]
| 1969-08-08
| [[Сарапул]]
| [[композитор]]<br/>[[җырчы]]
|
| 2024-09-18
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4421889|Dmitriĭ Skiri︠u︡k]]''
| 1969-11-10
| [[Березники]]
| [[язучы]]
|
|
|
|-
| 1987
| 1992
| ''[[:d:Q2164523|Roman Yushkov]]''
| 1970
| [[Пермь]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1476215|хокук яклаучысы]]''<br/>''[[:d:Q2251335|мәктәп укытучысы]]''<br/>''[[:d:Q15839134|эколог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1993
| ''[[:d:Q131519108|Марченко, Алексей Николаевич]]''
| 1970-01-16
| [[Красновишерск]]
|
| ''[[:d:Q4330331|Sts Cyril and Methodius’ Church Post-Graduate and Doctoral School]]''
|
|
|-
| 1987
| 1993
| ''[[:d:Q19817639|Dmitry Krasilnikov]]''
| 1971-05-05
| [[Көңгер]]
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21857207|Dmitry Skrivanov]]''
| 1971-08-15
| [[Новочеркасск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 1994
| ''[[:d:Q4083181|Aleksandr Belykh]]''
| 1971-08-18
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q600751|прокурор]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60896494|Oleg Malishevsky]]''
| 1972
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q382887|дәүләт вазифаи заты]]''<br/>[[хокук белгече]]
| ''[[:d:Q52201982|Министерство общественной безопасности Свердловской области]]''
| 2020-10-07
| [[Екатеринбург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4142018|Grigory Golovchansky]]''
| 1972-07-25
| [[Гремячинск]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
| 1991
| 1999
| ''[[:d:Q26255424|Игорь Германов]]''
| 1973-01-14
| [[Пермь]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1995
| ''[[:d:Q97277359|Светлана Рязанова]]''
| 1973-06-22
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''
| ''[[:d:Q4351497|Академик Дмитрий Николаевич Прянишников исемендәге Пермь дәүләт авыл хуҗалыгы академиясе]]''<br/>[[Пермь дәүләт мәдәният институты]]<br/>''[[:d:Q4351552|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Пермь фәнни үзәге]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60677553|Dmitri Sazonov]]''
| 1973-09-04
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q287172|Alexey Ashapatov]]''
| 1973-10-30
| [[Сарытау]]
| ''[[:d:Q11513337|җиңел атлет]]''<br/>''[[:d:Q15117302|воллейболчы]]''<br/>''[[:d:Q56677347|кул көрәшчесе]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q51668462|Ալեքսանդր Չեռնիխ]]''
| 1973-12-09
| [[Чернушка районы|Чурныш районы]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4351552|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Пермь фәнни үзәге]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>[[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q21637129|Внутских, Александр Юрьевич]]''
| 1974-04-12
|
| [[галим]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1996
| ''[[:d:Q125958613|Sergey Uvarov]]''
| 1974-04-20
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
| 1996
| ''[[:d:Q69583334|Sergey Boyko]]''
| 1974-08-07
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1996
| ''[[:d:Q135915655|Джамбулат Оздоев]]''
| 1974-09-18
| ''[[:d:Q2029443|Sunzha]]''
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q1476215|хокук яклаучысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| [[Ингуш дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q28666875|Администрация Главы Республики Ингушетия]]''<br/>''[[:d:Q65452782|ГIалгIай гуманитарни Iилмай Iилман-тохкама институт]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1396536|Nikita Belykh]]''
| 1975-06-13
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|
|-
|
| 1998
| ''[[:d:Q1686656|Elena Nurgalieva]]''
| 1976-01-09
| ''[[:d:Q6449106|Kuyeda]]''
| ''[[:d:Q19827218|ultramarathon runner]]''<br/>''[[:d:Q11513337|җиңел атлет]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q98815269|Andrey Sukhanovskii]]''
| 1977-04-29
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q26255425|Andrey Vetrov]]''
| 1978-03-15
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
| 1996
| 2001
| ''[[:d:Q21393998|Daniil Aristov]]''
| 1979-01-27
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q27645949|палеоэнтомолог]]''
| ''[[:d:Q1975612|А. А. Борисяк исемендәге РФА Палеонтология институты]]''
| 2022-10-03
|
|-
|
|
| [[Максим Решетников]]
| 1979-07-11
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| ''[[:d:Q4068147|Apparatus of the Government of Russia]]''<br/>[[Мәскәү хөкүмәте]]<br/>''[[:d:Q4379704|PROGNOZ]]''<br/>[[Россия Федерациясе икътисади үсеш министрлыгы]]
|
|
|-
|
| 2003
| ''[[:d:Q137118521|Yekaterina Lakhtina]]''
| 1980
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q26831130|life coach]]''<br/>''[[:d:Q6545506|personal development consultant]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
|
| [[Ринат Гыйззәтуллин (1980)]]
| 1980-07-28
| [[Киров өлкәсе]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q77342071|Irina Mizeva]]''
| 1980-08-07
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
| 1998
| 2004
| ''[[:d:Q51652354|Denis S. Goldobin]]''
| 1980s
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>''[[:d:Q1333399|University of Leicester]]''<br/>''[[:d:Q153012|Потсдам үнивирситите]]''
|
|
|-
| 1999-09-01
| 2005
| ''[[:d:Q62787715|Anton Chupin]]''
| 1982-03-01
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q6804564|механика белгече]]''<br/>''[[:d:Q60642401|Викисүзлек катнашучысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q23038345|википедияче]]''<br/>''[[:d:Q28859215|Викибирелмәләрнең мөхәррире]]''<br/>''[[:d:Q41546637|викимедиачы]]''<br/>''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''<br/>''[[:d:Q901222|репетитор]]''<br/>''[[:d:Q29182003|математика укытучысы]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
| 1999
| 2004
| ''[[:d:Q84500260|Дмитрий Махонин]]''
| 1982-10-18
| ''[[:d:Q22344146|Ryabinino]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q382887|дәүләт вазифаи заты]]''
| [[Россия Федерациясе монополиягә каршы федераль хезмәте|Федераль монополиягә каршы хезмәт]]
|
|
|-
| 1999
| 2005
| ''[[:d:Q136788213|Vladimir Oborin]]''
| 1982-12-18
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q6804564|механика белгече]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q60830975|Ivan Kolpakov]]''
| 1983-12-17
| [[Пермь]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>[[язучы]]
| ''[[:d:Q18340732|Meduza]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19844034|Aleksandr Zhunev]]''
| 1984-05-10
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
|
| 2018-08-10
| [[Россия]]
|-
| 2001<br/>2005<br/>2007
| 2007<br/>2008<br/>2010
| ''[[:d:Q138526949|Ольга Юрьевна Мещерякова]]''
| 1984-09-04
| [[Көлмез (Киров өлкәсе)|Көлмез]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q19615481|Естественнонаучный институт Пермского университета]]''
|
|
|-
| 1999
| 2008
| ''[[:d:Q128121371|Vyacheslav S. Chudinov]]''
| 1985-06-24
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4526492|Екатерина Шпица]]''
| 1985-10-29
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>[[хокук белгече]]<br/>[[җырчы]]<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
| ''[[:d:Q4146965|Владимир Назаров җитәкчелегендәге Дәүләт милли музыкаль сәнгать театры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q111015938|Pavel Aleksandrovich Luzin]]''
| 1986
|
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q1934938|хәрби киңәшче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
| 2004
| 2010
| ''[[:d:Q110869406|Anastasya Shmyrova]]''
| 1986-09-23
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q101445630|физика укытучысы]]''<br/>''[[:d:Q15982795|bodybuilder]]''<br/>''[[:d:Q41583|тренер]]''<br/>''[[:d:Q111438738|pole dancer]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 2010
| ''[[:d:Q89927466|Danil A Petrov]]''
| 1980s
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q104153685|Andrey Vasilyev]]''
| 1987-02-04
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q110157668|Тимофеев, Владислав Дмитриевич]]''
| 1987-02-24
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q12356615|сәяхәтче]]''
|
|
|
|-
| 2005-09-01
| 2011-07-30
| ''[[:d:Q125958650|Irina Bannikova]]''
| 1987-10-18
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q6804564|механика белгече]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
| 2009
| ''[[:d:Q125953039|Mikhail Bannikov]]''
| 1988-01-02
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q6804564|механика белгече]]''<br/>''[[:d:Q21329070|материаллар белеме галиме]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q98818192|Anna Evgrafova]]''
| 1989-05-17
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
| 2007
| 2012
| ''[[:d:Q86694290|Andrey A. Kuznetsov]]''
| 20th century
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q165980|Вена университеты]]''<br/>[[Урал федераль университеты|Беренче Россия президенты Борис Николаевич Ельцин исемендәге Урал федераль университеты]]
|
|
|-
|
| 2012
| ''[[:d:Q107090368|Anastasiya V Pimenova]]''
| 1990
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
| 2012
| ''[[:d:Q132562024|Dmitry A. Davydov]]''
| 1990
|
|
| ''[[:d:Q4201803|Institute of Philosophy and Law of Ural Branch of Russian Academy of Sciences]]''
|
|
|-
| 2007
| 2012
| ''[[:d:Q106470643|Alexander Pavlinov]]''
| 1990-04-28
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
| 2007-09-01
| 2012-06-01
| ''[[:d:Q100484513|Andrey Mamykin]]''
| 1990-10-14
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q639669|музыкачы]]''<br/>''[[:d:Q1075651|keyboardist]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
| 2017
| ''[[:d:Q107064401|Gennady Losev]]''
| 1993-04-21
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
| 2017
| ''[[:d:Q134704415|Vladislav Eltishchev]]''
| 1993-09-19
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q29909337|физик-экспериментатор]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
| 2012-09-01
| 2019-07-08
| ''[[:d:Q71316105|Ivan Volodin]]''
| 1994-12-05
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q10873124|шахматчы]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>[[Программист|програмчы]]
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
| 1995-06-30
| 2000-06-30
| ''[[:d:Q41807942|Roman Shchepin]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q29052|Вандербилт үнивирситите]]''<br/>''[[:d:Q7566983|South Dakota School of Mines and Technology]]''
|
|
|-
| 1991-09-01
| 1997-06-30
| ''[[:d:Q43224995|Leonid Asnin]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q41765|Конкук үнивирситите]]''<br/>''[[:d:Q2495917|University of Tennessee system]]''
|
|
|-
| 2015-08
| 2018-08
| ''[[:d:Q48342237|Alena Botalova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 1977
| 1982
| ''[[:d:Q56812163|Sergey Podtaev]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q14906342|биофизик]]''
|
|
|
|-
| 2005-09-01
| 2010-06-01
| ''[[:d:Q57677957|Andrey Smelter]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q1360303|Кентукки университеты]]''
|
|
|-
| 2004-09-01<br/>2000-09-01
| 2006-07-01<br/>2004-07-01
| ''[[:d:Q58051515|Aleksandr Gavrin]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| [[Kembric universitetı|Кембриҗ университеты]]<br/>''[[:d:Q487556|Сидней университеты]]''<br/>''[[:d:Q924265|Орһус университеты]]''
|
|
|-
| 1974-09-01
| 1979-06-30
| ''[[:d:Q58333734|Michael A. Zaks]]''
|
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| [[Берлин университеты|Берлин үнивирситите]]
|
|
|-
| 1993-09-01
| 1998-07-01
| ''[[:d:Q59446959|Nadezhda Borisova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
| 1975-09-01
| 1980-07-01
| ''[[:d:Q59554959|Pavel Pavlov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4229557|Komi Scientific Center UB RAS]]''
|
|
|-
| 1985
| 1997
| ''[[:d:Q59830818|Dmitry Bratsun]]''
|
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]<br/>''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''
|
|
|-
| 1993
| 1998
| ''[[:d:Q60142579|Aleksandr Sokolov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q19844052|Institute of Plant and Animal Ecology]]''
|
|
|-
| 1966-09-01
| 1971-06-31
| ''[[:d:Q61140908|Yuriy Raikher]]''
|
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q61479878|Valery Aptukov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
| 2017-09-01<br/>2013-09-01
| 2019-07-12<br/>2017-08-31
| ''[[:d:Q64978515|Svetlana O Kasatkina]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
|
|
|-
| 1970
| 1975
| ''[[:d:Q69750347|Tatyana S. Ulanova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 1977-09-01
| 1984-06-19
| ''[[:d:Q73073933|Nina A. Popova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q73449263|Svetlana A. Zamorina]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| [[Россия фәннәр академиясе]]<br/>''[[:d:Q30263813|Institute of Ecology and Genetics of Microorganisms]]''
|
|
|-
| 1970
| 1975
| ''[[:d:Q78121412|Viktor Stepanov]]''
|
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
| 1972-09-01
| 1977-06-16
| ''[[:d:Q78136003|Gregory B. Furman]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q737332|Бен-Гурион университеты]]''
|
|
|-
| 2005
| 2006
| ''[[:d:Q79416923|Dmitriy V. Makarov]]''
|
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q84025982|Lyudmila S. Klimenko]]''
|
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q84085854|Natalia A. Lebedeva-Nesevria]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q52633943|Federal Scientific Center for Medical and Preventive Health Risk Management Technologies]]''
|
|
|-
| 1996-09
| 2001-06
| ''[[:d:Q84085856|Anastasiya O. Barg]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q52633943|Federal Scientific Center for Medical and Preventive Health Risk Management Technologies]]''
|
|
|-
| 2006-09-01
| 2012-07
| ''[[:d:Q85889035|Kirill Tsiberkin]]''
|
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
| 1987<br/>1995
| 1993<br/>1998
| ''[[:d:Q85902319|Aleksey Mizev]]''
|
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
| 2005-09-01
| 2010-07-20
| ''[[:d:Q85960328|Olga Mal'Tseva]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 1970
| 1975
| ''[[:d:Q86631345|Galina Veikhman]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 2009<br/>2004
| 2011<br/>2009
| ''[[:d:Q86631347|Anna Nedoshitova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 2008-09-01
| 2013-07-30
| ''[[:d:Q86694393|Sergei A Shipilovskikh]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q1342013|ИТМО университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q86980513|Natalya Glebezdina]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4351552|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Пермь фәнни үзәге]]''
|
|
|-
|
| 2010
| ''[[:d:Q86984503|Nadezhda Zubova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
| 2004-09-01
| 2008-06-30
| ''[[:d:Q87103849|Михаил Котелев]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| [[Россия дәүләт нефть һәм газ университеты|И. М. Губкин исемендә Россия дәүләт нефть һәм газ университеты]]<br/>''[[:d:Q19908085|Frumkin Institute of Physical Chemistry and Electrochemistry]]''<br/>''[[:d:Q503424|Лидс университеты]]''
|
|
|-
|
| 2001
| ''[[:d:Q87775001|Aleksei Alabuzhev]]''
|
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1999
| ''[[:d:Q87776834|Arthur V Straube]]''
|
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| [[Берлин университеты|Берлин үнивирситите]]
|
|
|-
|
| 2009
| ''[[:d:Q89295396|Andrey Ivantsov]]''
|
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
| 2012-09-01
| 2017-10-01
| ''[[:d:Q89849716|Maria V Stepanova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''
|
|
|-
| 2013
| 2017
| ''[[:d:Q89927468|Pavel K Skokov]]''
|
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
| 1970
| 1979
| ''[[:d:Q90106203|Viktor G Kozlov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| [[Пермь дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
|
|
|-
| 2007-09-01
| 2011-07-15
| ''[[:d:Q90967942|Ekaterina E Stepanova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q91873131|Aleksandr I Kobelev]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
| 2017-03-15
|
| ''[[:d:Q91962175|Ustinova Olga]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q52633943|Federal Scientific Center for Medical and Preventive Health Risk Management Technologies]]''
|
|
|-
| 2017-09-01
|
| ''[[:d:Q91993645|Nikita A Tretyakov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
| 2009
| 2017
| ''[[:d:Q92032326|Alexey Yu Dubovtsev]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q92474392|Ivan A Fufachev]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''
| ''[[:d:Q19844052|Institute of Plant and Animal Ecology]]''<br/>''[[:d:Q126165714|Арктический научно-исследовательский стационар]]''
|
|
|-
| 2000-09-27
| 2003-12-16
| ''[[:d:Q92738918|Tatiana Antipova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q95856379|Darja Eisfeld]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q52633943|Federal Scientific Center for Medical and Preventive Health Risk Management Technologies]]''
|
|
|-
| 2004-09-01
| 2015-06-15
| ''[[:d:Q96257810|Vladimir O Nebogatikov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q30176663|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Техник химия институты]]''<br/>''[[:d:Q30263216|Institute of Physiologically Active Compounds]]''
|
|
|-
| 2003
| 2014
| ''[[:d:Q96276923|Olga Loginova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 1992-09-01
| 1997-06-30
| ''[[:d:Q101130433|Valeria P Timganova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q30263813|Institute of Ecology and Genetics of Microorganisms]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102165475|Yuri Leonidovich Rodin]]''
|
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102290074|Elena Vladimirovna Alves]]''
|
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102307406|Solomon Yakovlevich Gusman]]''
|
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102307427|Igor Dmitrievich Pekhletskii]]''
|
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102354737|Michael Drakhlin]]''
|
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102401182|Sergey Alekseevich Gusarenko]]''
|
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[Программист|програмчы]]<br/>[[математик]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q55858295|AKVIS]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102401183|Marina Aleksandrovna Korytova]]''
|
|
| [[математик]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102401184|Egor Petrovich Dudarev]]''
|
|
| [[математик]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102401186|Aleksandr Nikolaevich Rumyantsev]]''
|
|
| [[математик]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102401188|Denis Aleksandrovich Mironov]]''
|
|
| [[математик]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102401190|Vladimir Andreevich Shishkin]]''
|
|
| [[математик]]
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102405608|Dmitriy A. Ponosov]]''
|
|
| [[математик]]
|
|
|
|-
| 2014-09-01
| 2018-07-26
| ''[[:d:Q104687923|Aleksandr M Filimonov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
|
| 1950
| [[Хәлиф Курбатов]]
|
| [[Минзәлә кантоны]]
|
|
|
| [[Казан]]
|-
|
| 2008
| ''[[:d:Q109674899|Igor S. Poperechny]]''
|
|
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 2005
| ''[[:d:Q113988523|Yanina Parshakova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q114457216|Boris S Maryshev]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q115269776|Konstantin Ryabinin]]''
|
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q117155807|Aleksey S. Ivanov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
| 1978
| ''[[:d:Q118313971|Alexander L. Svistkov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''<br/>Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 2009
| ''[[:d:Q128117409|N. V. Kolchanov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 2009
| ''[[:d:Q128117437|E. A. Kolchanova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты
|
|
|-
|
| 1999
| ''[[:d:Q128120060|Vladimir V. Konovalov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q104626036|гидроаэродинамик]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q128800522|Lyudmila A. Komar]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
| 1979
| ''[[:d:Q128803489|Andrew L. Zuev]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''
|
|
|-
|
| 1971
| ''[[:d:Q131674622|Bella I. Myznikova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты<br/>''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q132580370|Aleksandr Agapitov]]''
|
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q2961975|башкарма директор]]''<br/>[[эшкуар]]
| ''[[:d:Q4053407|Xsolla]]''
|
|
|-
|
| 2006
| ''[[:d:Q133254214|Alexander Siner]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q20757589|аэродинамика белгече]]''
| ''[[:d:Q791733|Aviadvigatel]]''
|
|
|-
| 1978
| 1983
| ''[[:d:Q133254253|Ramil R. Siraev]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| ''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''<br/>''[[:d:Q4201599|Россия фәннәр академиясе Урал бүлекчәсенең Тоташ мөхитләр механикасы институты]]''
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
<small>{{искәрмәләр}}</small>
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [http://www.psu.ru Сайт ПГНИУ] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20150414070200/http://www.psu.ru/ |date=2015-04-14 }}
== Шулай ук карагыз ==
{{Портал|Мәгариф}}
* [[Россия югары уку йортлары исемлеге]]
{{Россия классик университетлары ассоциациясе}}
[[Төркем:Әлифба буенча университетлар]]
[[Төркем:1916 елда нигезләнгән уку йортлары]]
[[Төркем:Россия университетлары]]
[[Төркем:Пермь дәүләт университеты]]
qckb18bdqpwoc0w51l6lx7qt777s8l2
Яр Чаллының территориаль бүленеше
0
391419
5839683
3554776
2026-05-05T23:21:23Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839683
wikitext
text/x-wiki
[[Файл:Naberezhnye_Tchelny_1.JPG|уңда|мини|220x220пкс| [[Комсомол районы (Яр Чаллы)|Комсомол районы]]. ГЭС бистәсе]]
[[Файл:Энтузиастлар_бульвары2.jpg|уңда|мини|220x220пкс| Ү[[Үзәк район (Яр Чаллы)|зәк район]]. [[Энтузиастлар бульвары (Яр Чаллы)|Энтузиастлар бульвары]]]]
[[Файл:Автозаводский_район_в_Набережных_Челнах.jpg|уңда|мини|220x220пкс| [[Автозавод районы (Яр Чаллы)|Автозавод районы]]]]
'''Яр Чаллы''' — [[Татарстан|Татарстанда]] урнашкан эре шәһәр, территориаль яктан 3 районга бүленгән<ref name="гор.устав">{{Cite web|url=http://nabchelny.ru/upload/files/user/%D0%A3%D0%A1%D0%A2%D0%90%D0%92_%D1%81_%D0%B8%D0%B7%D0%BC._%D0%BE%D1%82_10.08.2017.pdf|title=Устав муниципального образования город Набережные Челны Республики Татарстан|accessdate=2019-12-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180619010729/http://nabchelny.ru/upload/files/user/%D0%A3%D0%A1%D0%A2%D0%90%D0%92_%D1%81_%D0%B8%D0%B7%D0%BC._%D0%BE%D1%82_10.08.2017.pdf|archivedate=2018-06-19}}</ref>.
Административ-территориаль төзелеш кысаларында Яр Чаллы республика әһәмиятендәге шәһәр булып тора<ref>[http://docs.cntd.ru/document/917001793 Конституция Республики Татарстан]</ref><ref name="АТУ2">[http://docs.cntd.ru/document/917019464 Закон «Об административно-территориальном устройстве Республики Татарстан»]</ref>; муниципаль төзелеш кысаларында ул Яр Чаллы муниципаль берәмлеге булып тора, составында бердәнбер торак пункты булган [[Шәһәр бүлгесе|шәһәр округы]] статусына ия<ref name="гор.устав"/>.
Шәһәрдәге районнар [[Муниципаль берәмлек|муниципаль берәмлекләр]] булып тормый<ref name="гор.устав"/>.
== Районнар ==
{{Автонумерлаштыру||[[Автозаводский район (Набережные Челны)|Автозаводский]]|48,0|175 245||[[Комсомольский район (Набережные Челны)|Комсомольский]]|69,7|135 466||[[Центральный район (Набережные Челны)|Центральный]]|53,0|198 000}}[[Комсомол районы (Яр Чаллы)|Комсомол]] һәм [[Үзәк район (Яр Чаллы)|Үзәк]] районнары арасындагы чик 4 нче автомобиль юлы буйлап «Орлов боҗрасы» транспорт чишелешенә кадәр уза, аннан соң 1 нче автомобиль юлы буйлап Королёв урамына кадәр, аннары Королёв урамы буйлап [[Чулман проспекты (Яр Чаллы)|Чулман проспектына]] кадәр, аннары көньяк-көнбатышка таба Чулман проспекты дәвамы буенча Нариманов урамы дәвамына кадәр, аннан соң Нариманов урамы буенча Кама елгасы ягына таба уза.
[[Автозавод районы (Яр Чаллы)|Автозавод]] һәм Үзәк районнар арасындагы чик 2 нче автомобиль юлы буйлап уза, аннан соң [[Хәсән Туфан]] проспекты буенча [[Мәскәү проспекты (Яр Чаллы)|Мәскәү проспектына]] кадәр, аннары Мәскәү проспекты буенча Вахитов проспектына кадәр, аннан соң Вахитов проспекты буенча Кама елгасына кадәр уза.
Яр Чаллы районнарының чикләре Яр Чаллы шәһәре Муниципаль берәмлегенең Шәһәр Советының «Чаллы шәһәре территориясен территориаль берәмлекләргә бүлү һәм шәһәр районнары чикләрен билгеләү турында»гы 2006 елның 10 февралендәге карары нигезендә билгеләнгән<ref name="решение">{{Citation |title=Решение Городского Совета муниципального образования г. Набережные Челны «О делении территории города Набережные Челны на территориальные единицы и установлении границ районов города» |url=http://docs.pravo.ru/document/view/3328341/ |access-date=2021-01-20 |archive-date=2017-09-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170911204400/http://docs.pravo.ru/document/view/3328341/ |dead-url=yes }}</ref>
== Микрорайоннар һәм комплекслар ==
[[Файл:Микрорайон_Яшьлек_в_Набережных_Челнах_(1).jpg|уңда|мини|220x220пкс| Автозавод районында яңа 65 нче комплекс ([[Яшьлек (микрорайон)|Яшьлек микрорайоны]]) төзелеше]]
'''Комсомол районына''' ГЭС, ЗЯБ, [[Сидоровка (бистә, Яр Чаллы)|Сидоровка]], Суровка, Орловка, Элеватор тавы бистәләре, [[Мәләкәс аръягы]] микрорайоны, 32 һәм 62 комплекс, БСИ, Энергорайон керә.
'''Үзәк районга''' 1—19, 31, 36—45, 55, 56, 58, 59, 60 комплекслар, Медгородк, 2 нче автоюлдан көньяк-көнбатышка таба урнашкан сәнәгать һәм коммуналь объектлар керә.
'''Автозавод районына''' 20—30, 46—54 комплекслар, 50А, 65 («[[Яшьлек (микрорайон)|Яшьлек]]» микрорайоны), 67А, 68, 70А, 71 азкатлы торак төзелеш районнары, 2 нче автомобиль юлыннан төньяк-көнчыгышка таба урнашкан сәнәгать һәм коммуналь объектлар керә.
Традиция буенча Яр Чаллыда торак микрорайоннар комплекслар белән билгеләнгән. Хәзерге вакытта шәһәрдә икеләтә адрес бар: һәр йортның урам буенча номеры бар (бу адрес паспортта теркәү графасында языла) һәм төзелеш адресы («комплекс буенча адрес»). Бу исем төзелеш вакытыннан сакланып калган, ул вакытта һәр микрорайон белән аерым төзелеш бригадасы шөгыльләнгән, бер үк вакытта берничә торак йорт һәм көнкүреш билгеләнештәге биналар — мәктәп, балалар бакчасы, кибет, ягъни тулы торак комплекслары төзелгән. Яр Чаллыда урам исеме буенча адресны атау кабул ителмәгән, шуңа күрә кайчагында халык урам буенча үз адресларын белми<ref>{{Cite web|url=http://www.roadplanet.ru/home/guides/746/?printversion|title=Набережные Челны (Татарстан)|accessdate=2013-07-10|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140222101216/http://www.roadplanet.ru/home/guides/746/?printversion|archivedate=2014-02-22}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://nesiditsa.ru/city/naberezhnyie-chelnyi|title=Набережные Челны|accessdate=2013-07-10|archiveurl=https://www.webcitation.org/6I7znXkYF?url=http://nesiditsa.ru/city/naberezhnyie-chelnyi|archivedate=2013-07-15}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://akuaku.ru/goroda/naberezhnye-chelny|title=Набережные Челны|accessdate=2013-07-10|archiveurl=https://www.webcitation.org/6I7zoa4VW?url=http://akuaku.ru/goroda/naberezhnye-chelny|archivedate=2013-07-15}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.nabortu.ru/Europe/russia/Nizhnekamsk/|title=Набережные Челны – знакомимся с городом|accessdate=2013-07-10|archiveurl=https://www.webcitation.org/6I7zpkinP?url=http://www.nabortu.ru/Europe/russia/Nizhnekamsk/|archivedate=2013-07-15}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.artlebedev.ru/kovodstvo/sections/163/|title=Артемий Лебедев. § 163. Правила написания почтовых адресов|accessdate=2013-07-10|archiveurl=|archivedate=}}</ref>.
Әмма Комсомол районында һәм Үзәк районда бер үк төрле номерлы комплекслар бар, шуңа күрә почта коллизияләрен булдырмас өчен, урам буенча адресны кулланырга яки шәһәр районын өстәмә рәвештә күрсәтергә кирәк. Мәсәлән: ''«Яр Чаллы шәһәре, Яңа шәһәр, 1/11 йорт, 39 кв.»''. Коллизия өлешчә уннан кимрәк номерлы йортлар өчен рөхсәт ителә, Үзәк районда мондый йортның номерына ноль өстәп языла. Мәсәлән, Комсомол районындагы 1 нче комплексның 4 нче йорты 1/4, ә Үзәк районындагы 1/04 номерына ия булачак.
== Тарих ==
1970 елларда [[КамАЗ]] автомобиль заводы төзелеше һәм шәһәр халкы өчен территорияне киңәйтү сәбәпле, Яр Чаллыда Автозавод һәм Комсомол районнары бүленә. 1994 елда алар бетерелә<ref name="горрайоны">{{Cite web |url=http://pop-stat.mashke.org/russia-citydistricts.htm |title=Районы городов России |accessdate=2021-01-20 |archivedate=2017-09-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20170919155141/http://pop-stat.mashke.org/russia-citydistricts.htm }}</ref>. 2006 елда районнар территориаль берәмлекләр буларак торгызыла, шул ук вакытта элеккеге Автозавод районының көньяк-көнбатыш яртысы аерым Үзәк район буларак бүленә<ref name="решение"/>.
== Искәрмәләр ==
{{Reflist}}
== Сылтамалар ==
* [http://nabchelny.ru/page/10 Шәһәр турында]
[[Төркем:Чаллы]]
[[Төркем:Чаллы районнары]]
{{MyTatarstan2020}}
6sf1w63y5nmp7afyqdot71wjomxkglz
Электротранспорт (предприятие, Яр Чаллы)
0
392001
5839642
4645785
2026-05-05T15:38:09Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839642
wikitext
text/x-wiki
{{Ук}}
'''«Электротранспорт» ҖЧҖ''' — «Электротранспорт» МУП бүлендек җәмгыяте, аның карамагында [[Чаллы|Яр Чаллыда]] бердәнбер шәһәр электр транспорты төре — [[трамвай]] тора<ref>https://www.prima-inform.ru/cat/cc/elektrotransport-1141650006850-1650283372 МУП «ЭЛЕКТРОТРАНСПОРТ»</ref>.
2013 елның декабренә кадәр «Электротранспорт» ҖЧҖ [[КамАЗ|«КамАЗ» ААҖнең]] бүлендек предприятиесе һәм Россия Федерациясе территориясендә тулысынча муниципаль булмаган (дәүләтнеке булмаган) трамвай системасының операторы булып торган<ref name="челны лтд">{{cite web|url=http://www.chelnyltd.ru/novosti/kamaz_peredal_gorodu_tramvayniy_park_|title=КАМАЗ передал городу трамвайный парк городу|author=|date=2013-12-27|work=|publisher=[[Челны ЛТД (газета)|Челны ЛТД]]|accessdate=2013-12-27|lang=|deadlink=}}</ref><ref name="челны лтд2">{{cite web|url=http://www.chelnyltd.ru/novosti/kamaz_peredal_gorodu_tramvayniy_park_|title=КАМАЗ передал городу трамвайный парк городу|author=|date=2013-12-27|work=|publisher=[[Челны ЛТД (газета)|Челны ЛТД]]|accessdate=2013-12-27|lang=|deadlink=}}</ref>.
[[Федераль дәүләт статистикасы хезмәте]]<nowiki/>мәгълүматларына караганда, 2011 елда предприятие 31,4 млн пассажирга хезмәт күрсәткән.
2011 елда «Электротранспорт» «Гомуми файдаланудагы иң яхшы Россия региональ предприятиесе» номинациясендә »«Алтын колесница» халыкара җәмәгать транспорт премиясе лауреаты була<ref name="колесница">{{cite web|url=http://www.kamaz.ru/ru/news/2011/09/23|title=Колесница с электроприводом|author=|date=2011-09-23|format=|work=|publisher=www.kamaz.ru|accessdate=2012-09-23|lang=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111208204724/http://kamaz.ru/ru/news/2011/09/23|archivedate=2011-12-08|deadlink=yes}}</ref>.
== Тарих ==
[[Файл:Музейный_трамвай_71-605_в_трамвайном_депо_города_Набережные_Челны.jpg|мини|229x229px|Яр Чаллыда трамвай депосы территориясендә беренче трамвай вагоны]]
1970 нче еллар башында Яр Чаллы шәһәре үсеше һәм пассажирлар агымы көннән-көн арта бару сәбәпле, трамвай төзү турында карар кабул ителә. 1972 елның 29 сентябрендә, ССРБ автомобиль сәнәгате министрлыгының «Яр Чаллы шәһәрендә төзелә торган [[КамАЗ|Кама автомобиль заводының (КамАЗ)]] трамвай идарәсен төзү турында» 310 номерлы боерыгы нигезендә, КамАЗ генераль директоры [[Лев Васильев]] тарафыннан трамвай идарәсе төзелә.
[[Сидоровка (бистә, Яр Чаллы)|Сидоровка бистәсенә]] кадәр беренче пассажир тармагы эшли башлаганчы, трамвай идарәсенең барлык хезмәткәрләре нигездә депо төзелешендә мәшгуль була. Яр Чаллыдагы трамвай юллары төзелеше хәрби төзүчеләр тарафыннан башкарыла<ref name="chelny-izvest">{{cite web|url=http://www.chelny-izvest.ru/gazeta/articles/1095.html|title=Когда в Челнах пустили первый трамвай|author=Лариса Куренщикова|date=2010-07-23|work=|publisher=[[Челнинские известия]]|accessdate=2012-08-19|lang=|deadlink=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120504233659/http://www.chelny-izvest.ru/gazeta/articles/1095.html|archivedate=2012-05-04}}</ref>.
1972 елның 30 декабрендә [[Сидоровка (бистә, Яр Чаллы)|Сидоровка]] — Депо участогында вагонны сынау рәвешендә эшләтеп җибәрәләр, ә 1973 елның 8 октябреннән [[Чаллы|Яр Чаллыда]] трамвай рәсми рәвештә эшли башлый.
2000 елда трамвай идарәсе «Электротранспорт» җаваплылыгы чикләнгән җәмгыятенә үзгәртү рәвешендә үзгәртеп корыла.
[[Файл:Трамвай_71-623_на_улице_Беляева_в_Набережные_Челнах.jpg|ссылка=https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%B9%D0%BB:%D0%A2%D1%80%D0%B0%D0%BC%D0%B2%D0%B0%D0%B9_71-623_%D0%BD%D0%B0_%D1%83%D0%BB%D0%B8%D1%86%D0%B5_%D0%91%D0%B5%D0%BB%D1%8F%D0%B5%D0%B2%D0%B0_%D0%B2_%D0%9D%D0%B0%D0%B1%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B6%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%A7%D0%B5%D0%BB%D0%BD%D0%B0%D1%85.jpg|сулда|мини|255x255пкс|2013 елда сатып алынган 71-623 яңа трамвайның берсе]]
2013 елның февраленнән шәһәр маршрутлары буенча трамвай хәрәкәтен онлайн режимда күзәтеп була башлый<ref name="онлайн">{{cite web|url=http://www.chelny-izvest.ru/city/17362.html|title=Челнинские трамвайщики осваивают IT-технологии|author=|date=2013-02-08|format=|work=|publisher=[[Челнинские известия]]|accessdate=|lang=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160306091729/http://www.chelny-izvest.ru/city/17362.html|archivedate=2016-03-06|deadlink=yes}}</ref>.
2013 елда «Электротранспорт» ҖЧҖ өчен федераль һәм республика бюджетларыннан ун яңа трамвай вагоны сатып алу өчен акча бүлеп бирелә<ref name="нов.трамв.">{{cite web|url=http://www.chelny-izvest.ru/city/16592.html|title=К середине следующего года в Челнах появится 100 новых автобусов на газомоторном топливе и 10 трамваев|author=|date=2012-12-27|work=|publisher=[[Челнинские известия]]|accessdate=2013-04-14|lang=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130203061526/http://www.chelny-izvest.ru/city/16592.html|archivedate=2013-02-03|deadlink=yes}}</ref><ref name="нов.трамваи">{{cite web|url=http://www.chelny-izvest.ru/city/17013.html|title=Новые трамваи появятся в Набережных Челнах до конца марта|author=|date=2013-01-23|work=|publisher=[[Челнинские известия]]|accessdate=2013-04-14|lang=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130127010448/http://www.chelny-izvest.ru/city/17013.html|archivedate=2013-01-27|deadlink=yes}}</ref>. Вагоннар паркын яңарту өчен Усть-Катав вагон төзү заводының 71-623 моделе сайлана. Өч яңа вагонның беренче партиясе шәһәргә 2013 елның апрель башында килә<ref name="прибытие трамваев1">{{cite web|url=http://www.chelny-izvest.ru/facts/18473.html|title=В Челны привезли два из трех новых трамваев|author=|date=2013-04-02|work=|publisher=[[Челнинские известия]]|accessdate=2013-04-14|lang=|archiveurl=https://www.webcitation.org/6FsMGt4bZ?url=http://www.chelny-izvest.ru/facts/18473.html|archivedate=2013-04-14}}</ref><ref name="прибытие трамваев2">{{cite web|url=http://www.chelny-izvest.ru/facts/18671.html|title=В Челнах три новых трамвая выйдут на маршрут в мае|author=|date=2013-04-11|work=|publisher=[[Челнинские известия]]|accessdate=2013-04-14|lang=|archiveurl=https://www.webcitation.org/6FsMKY5YN?url=http://www.chelny-izvest.ru/facts/18671.html|archivedate=2013-04-14}}</ref>.
=== Трамвай предприятиесен КамАЗдан муниципаль милеккә тапшыру ===
«КамАЗ» ААҖ директорлар советының 2013 елның 10 сентябрендәге карары буенча «Электротранспорт» ҖЧҖ катнашу өлешенең 100 проценты [[Чаллы|Яр Чаллы]] шәһәренең Башкарма комитетына күчә<ref>{{Cite web |url=http://metroblog.ru/post/4417/ |title=Трамвай в Набережных Челнах переходит в собственность города |accessdate=2021-01-26 |archivedate=2020-05-09 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200509092451/http://metroblog.ru/post/4417/ }}</ref>. 2013 елның октябрендә генераль директор Рәшит Шәмсетдинов әйтүенчә: «Бүген КамАЗның безне үстерү мөмкинлеге юк, ул үзе инвестицион проектлар белән шөгыльләнә. Әгәр үстермәсәң, акча кертмәсәң, резервлар бетәчәк чор җитә. Шуңа күрә предприятиене шәһәргә тапшыру турында карар кабул ителә. Ә трамвай муниципаль транспортка әйләнсә, барлык дәүләт программаларына эләгү, бюджет финанславы алу җиңелрәк булачак»<ref>[http://chelny-izvest.ru/news/business/22914-rashid-shamsudinov-nam-vazhno-chto-ostanetsya-posle-nas Рашид ШАМСУДИНОВ: «Нам важно, что останется после нас» «Частичное или полное воспроизведение материалов сайта chelny-izvest.ru возможно только при наличии гиперссылки»]</ref>.<gallery widths="250" heights="210" class="center">
Файл:Трамвай 71-608КМ №012 в Набережных Челнах.jpg|Сидоровка бистәсендәге ахыргы станциядә 71-608КМ трамвае
Файл:Трамвай 71-619КТ в старой части города Набережные Челны.jpg|71-619 модельле дүрт трамвайның берсе
Файл:Трамвай 71-605 №083 в Набережных Челнах.jpg|71-605 модель трамвае
Файл:Цех ремонта в трамвайном депо Набережных Челнов.jpg|Күчмә составны ремонтлау цехы
</gallery>
=== Бурычлары ===
2018 елның 28 августында Чаллы трамвай хуҗалыгының электр белән тәэмин итүе туктатыла: түләмәгән өчен «Электротранспорт»ның берничә подстанциясен «Татэнергосбыт» компаниясе электр энергиясе белән тәэмин итүне туктата<ref>[https://vestikamaza.ru/posts/transportnyy-kollaps-chelninskie-tramvai-otklyucheny-za-neuplatu Транспортный коллапс: челнинские трамваи отключены за неуплату]</ref>.
2018 елның 12 декабрендә «КамАЗ» лизинг компаниясе [[Чаллы|Яр Чаллы]] муниципаль районының «Электротранспорт» предприятиесенә каршы суд ота. [[Татарстан]] арбитражы 78,9 млн сумлык дәгъваны тулысынча канәгатьләндергән, дәгъва суммасы ике өлештән тора, беренче өлеше – 70,6 млн сум күләмендә – лизинг компаниясе каршындагы «Электротранспорт» бурычы суммасы, тагын 8,3 млн сум — җавап бирүченең төп бурычы буенча җыелган пени<ref>[https://www.tatar-inform.ru/news/business/12-12-2018/kamaz-otsudil-u-chelninskogo-mup-elektrotransport-bolee-78-mln-rubley-5391680 КАМАЗ отсудил у челнинского МУП «Электротранспорт» более 78 млн рублей]</ref>.
2019 елның 16 декабрендә «Татэнеросбыт» 2,7 млн. сум бурычлары өчен трамвай йөртүчеләрне туктатырга җыенуы турында хәбәр барлыкка килә, әмма әлеге куркыныч гамәлгә ашырылмый<ref>[https://www.business-gazeta.ru/article/450325 «Летом мы с этими спорами до президента дошли»]</ref>. 2020 елның 12 мартында Татарстан Республикасы Арбитраж суды картотекасында «Электротранспорт» предприятиене банкрот дип тану турында дәгъвалар барлыкка килә<ref>[https://www.business-gazeta.ru/news/460898 МУП «Электротранспорт» в Челнах просит суд признать его банкротом]</ref>.
== Музей ==
2008 елның 8 октябрендә «Электротранспорт» ҖЧҖ территориясендә предприятие музее ачыла. Ачылу беренче трамвайның пассажирлар белән эшли башлавына 35 ел тулуга багышлана. Музейда «Электротранспорт» ҖЧҖнең һәр бүлекчәсе тарихы, шәһәр һәм «КамАЗ» ААҖнең спорт һәм мәдәни чараларында катнашканнары өчен бүләкләр, шулай ук музейда [[Чаллы|Яр Чаллы]] шәһәрендә трамвай хәрәкәте үсеше тарихы тәкъдим ителә<ref name="музей">{{cite web|url=http://chelnytram.ru/O-kompanii/muzei/|title=Обзорная статья о музее трамвайного депо Набережных Челнов|author=|date=|format=|work=|publisher=www.chelnytram.ru|accessdate=2012-09-27|lang=|archiveurl=|archivedate=}}</ref>.
== Бүләкләр һәм казанышлар ==
* 2011 елның 26 августы — «Электротранспорт» ҖЧҖ шоферы Светлана Ханнанова [[Түбән Кама|Түбән Камада]] узган XIV Бөтенроссия трамвай йөртүчеләренең һөнәри осталыгы ачык конкурсында көмеш медаль яулый<ref>[http://www.getnk.ru/content/view/387/77/ Победители и призёры XIV Всероссийского конкурса профессионального мастерства водителей трамвая]</ref>.
* 2011 елның 12 сентябре — «Электротранспорт» ҖЧҖ предприятиесе җәмәгать транспорты өлкәсендәге казанышлары өчен үз тарихында беренче тапкыр «Алтын колесница» халыкара җәмәгать транспорт премиясе лауреаты була.
== Икътисадый күрсәткечләр ==
2014 елда «Электротранспорт» ҖЧҖ чиста зыяны узган елның шул ук чоры өчен 6,63 тапкырга 1,45 млн. сумнан 9,60 млн. сумга кадәр арта. 2014 елда компаниянең сату күләме 1,01% ка 346,00 млн. сумга кадәр кимегән. Хисап чорында идарә чыгымнары 7,44% ка 31,61 млн. сумнан 29,26 млн. сумга кадәр арткан. Сатудан кергән табыш 72,07 млн. сум тәшкил иткән<ref>http://www.k-agent.ru/catalog/1650073760-1021602020505 {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160205194802/http://www.k-agent.ru/catalog/1650073760-1021602020505 |date=2016-02-05 }} ООО «ЭЛЕКТРОТРАНСПОРТ», Татарстан (республика)</ref>.
== Искәрмәләр ==
[[Төркем:Яр Чаллы транспорты]]
<references />
== Сылтамалар ==
* [http://chelnytram.ru/ Рәсми сайт]
* [http://mindortrans.tatarstan.ru/rus/predpriyatiya/get/ooo_elektrotransport_chelny.htm «Электротранспорт» ҖЧҖ Татарстан Республикасы Транспорт министрлыгы сайтында] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190420010321/http://mindortrans.tatarstan.ru/rus/predpriyatiya/get/ooo_elektrotransport_chelny.htm |date=2019-04-20 }}
* [https://www.webcitation.org/6A4X06bYv?url=http://nabchelny.ru/executive_committee/s_155/p_1894/ «Электротранспорт» ҖЧҖ Яр Чаллы шәһәренең рәсми сайтында]
{{MyTatarstan2020}}
g4qmqavr9jd8i2ibtoxims1b9212t3k
Зеленые Ключи
0
404659
5839694
4683976
2026-05-06T00:45:41Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839694
wikitext
text/x-wiki
{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 353253300
}}
'''Зеленые Ключи''' ({{lang-kk|Зеленые Ключи}}) — [[Казакъстан]]ның [[Караганды өлкәсе]]ндә урнашкан авыл.<ref>{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-01-01 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}</ref>
== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.<ref>Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.</ref>
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
2021 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 42 кеше яши<ref>[https://stat.gov.kz/national/2021/ 2021 елда Казакъстан Республикасында халык санын алу нәтиҗәләре. Астана. 2011. 1 том.]</ref>, шул исәптән:
[[казакълар]] — 80,95 %, [[урыслар]] — 14,29 %, башка халыклар — 4,76 %<ref>[https://stat.gov.kz/national/2021/#:~:text=%D0%AD%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%2C%20%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D1%96%20%D0%BC%D0%B5%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%20%D0%B6%D3%99%D0%BD%D0%B5%20%D0%B6%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D1%85%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3%20%D1%81%D0%B0%D0%BD%D1%8B Этнослар, торак пунктлар һәм яшь буенча Казахстан Республикасы халкының саны.]</ref>.
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q16653864. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.
== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.
[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Караганды өлкәсе торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}
nnftzioj1qfxztho5fm17vjvwnjay13
Победа (Түркестан өлкәсе)
0
406965
5839796
4676722
2026-05-06T08:20:09Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839796
wikitext
text/x-wiki
{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 514487400
}}
'''Победа''' ({{lang-kk|Победа}}) — [[Казакъстан]]ның [[Төркестан өлкәсе]]ндә урнашкан авыл.<ref>{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-01-01 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}</ref>
== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.<ref>Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.</ref>
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q15617687. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.
== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.
[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркестан өлкәсе торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}
aqpfff1z5f8i1onf6a41efwbnvxsjky
Түлеңгет (авыл)
0
407982
5839661
4681165
2026-05-05T18:48:24Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839661
wikitext
text/x-wiki
{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 395649700
}}
'''Түлеңгет''' ({{lang-kk|Төлеңгіт}}) — [[Казакъстан]]ның [[Костанай өлкәсе]]ндә урнашкан авыл.<ref>{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-02-08 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}</ref>
== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.<ref>Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.</ref>
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
2021 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 98 кеше яши<ref>[https://stat.gov.kz/national/2021/ 2021 елда Казакъстан Республикасында халык санын алу нәтиҗәләре. Астана. 2011. 1 том.]</ref>, шул исәптән:
[[казакълар]] — 98,98 %,
башка халыклар — 1,02 %<ref>[https://stat.gov.kz/national/2021/#:~:text=%D0%AD%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%2C%20%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D1%96%20%D0%BC%D0%B5%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%20%D0%B6%D3%99%D0%BD%D0%B5%20%D0%B6%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D1%85%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3%20%D1%81%D0%B0%D0%BD%D1%8B Этнослар, торак пунктлар һәм яшь буенча Казахстан Республикасы халкының саны.]</ref>.
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q16708303. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! туу
! Исем
! әлма-матер
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
| 1965-01-06
| ''[[:d:Q12573770|Qayrat Akhmetov]]''
| ''[[:d:Q4208086|Kazakh Agro Technical University]]''
| ''[[:d:Q1781198|агроном]]''
|
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.
== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.
[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Костанай өлкәсе торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}
1vto3isgroqbocn74qsxt25o9vz0hxm
Гранитный (Акмола өлкәсе)
0
409740
5839804
4799700
2026-05-06T09:14:23Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839804
wikitext
text/x-wiki
{{мәгънәләр|Гранитный (мәгънәләр)}}
{{ТП-Казакъстан
| АТОК = 115649300
}}
'''Гранитный''' ({{lang-kk|Гранитный}}) — [[Казакъстан]]ның [[Акмола өлкәсе]]ндә урнашкан авыл.<ref>{{Citation |title=2009 жылғы Қазақстан Республикасы халқының Ұлттық санағының қорытындылары. Астана 2011. 1 том |url=http://stat.gov.kz/census/national/2009/region |access-date=2021-02-09 |archive-date=2019-12-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191208111102/https://stat.gov.kz/census/national/2009/region |dead-url=yes }}</ref>
== Климаты ==
Биредә [[климат]] континенталь. [[Гыйнвар]]ның уртача температурасы -11 — -13 °С, июль +22 — +24 °С. Уртача еллык явым-төшемнәр саны 350-400 мм, аларның төп күләме март-май һәм ноябрь-декабрь чорларына туры килә. [[Җилләр розасы]]нда төньяк-көнчыгыш (34 %) һәм төньяк (16 %) [[җил]]ләр өстенлек итә. Тотрыклы [[кар]] катламы ноябрьнең соңгы декадасында формалаша һәм мартның икенче декадасында тәмамлана.<ref>Бейсенова А., Карпеков К. Физическая география Казахстана. Учебник для 8 класса. — Алматы: Атамура, 2004. — 256 с.</ref>
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
2021 елгы халык санын алу нәтиҗәләре буенча биредә 829 кеше яши<ref>[https://stat.gov.kz/national/2021/ 2021 елда Казакъстан Республикасында халык санын алу нәтиҗәләре. Астана. 2011. 1 том.]</ref>, шул исәптән:
[[казакълар]] — 47,04 %, [[урыслар]] — 32,69 %, башка халыклар — 20,27 %<ref>[https://stat.gov.kz/national/2021/#:~:text=%D0%AD%D1%82%D0%BD%D0%BE%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%2C%20%D0%B5%D0%BB%D0%B4%D1%96%20%D0%BC%D0%B5%D0%BA%D0%B5%D0%BD%D0%B4%D0%B5%D1%80%20%D0%B6%D3%99%D0%BD%D0%B5%20%D0%B6%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9A%D0%B0%D0%B7%D0%B0%D2%9B%D1%81%D1%82%D0%B0%D0%BD%20%D0%A0%D0%B5%D1%81%D0%BF%D1%83%D0%B1%D0%BB%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D1%81%D1%8B%20%D1%85%D0%B0%D0%BB%D2%9B%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D2%A3%20%D1%81%D0%B0%D0%BD%D1%8B Этнослар, торак пунктлар һәм яшь буенча Казахстан Республикасы халкының саны.]</ref>.
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q13641888. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
* «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9.
== Әдәбият ==
* Есназарова У. А. Физическая география Казахстана. — пятое, переработанное. — Алматы, Казахстан: АЛМАТЫ 2016, 2916. — С. 4, 51, 46, 8. — 247 с.
* Жетісу. Энциклопедия. — Алматы: «Арыс» баспасы, 2004. — 712 бет. ISBN 9965-17-134-3.
[[Төркем:Казакъстан торак пунктлары]]
[[Төркем:Акмола өлкәсе торак пунктлары]]
{{Kazakhstan-geo-stub}}
qhklf45dnnw0ob5eud30plb2ugzspof
Яшел Үзән музыкаль театры
0
423496
5839688
4458174
2026-05-05T23:47:12Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839688
wikitext
text/x-wiki
{{Театр
| name = Яшел Үзән<br/>музыкаль театры
| native_name = Зеленодольский <br/>музыкальный театр
| native_name_lang = ru <!-- ISO 639-2 code e.g. "fr" for French. If more than one, use {{lang}} instead -->
| image = [[Файл:Яшел_Үзән_МТ.jpg|300px]]
| image_size =
| image_alt =
| caption =
| image_map =
| map_caption =
| pushpin_map =
| pushpin_map_caption=
| address = 422544, Ленин ур., 13;
| city = {{байраклаштыру|Татарстан}}, [[Яшел Үзән]]
| country =
| coordinates =
| architect =
| owner =
| tenant =
| operator =
| capacity =
| type =
| opened =
| reopened =
| yearsactive =
| rebuilt =
| closed =
| demolished =
| othernames =
| production =
| currentuse =
| publictransit =
| Директор = Елена Лимарковна Антонова
| элеккеге исемнәр = «Родина» мәдәният сарае
}}
{{Портал|Мәдәният}}
'''Яшел Үзән музыкаль театры''' ({{lang-ru|Муниципальное бюджетное учреждение «Зеленодольский музыкальный театр»}}) – Татарстанның [[Яшел Үзән]] шәһәрендә урнашкан театр, 2011 елның 1 гыйнварыннан ачылган муниципаль бюджет учреждениесе<ref>[https://zelenodolsk.tatarstan.ru/20/administer/execute_commitee/UPRs/zmt.htm Яшел Үзән музыкаль театры.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221204184026/https://zelenodolsk.tatarstan.ru/20/administer/execute_commitee/UPRs/zmt.htm |date=2022-12-04 }} [[Яшел Үзән районы]] рәсми порталы{{ref-ru}}</ref>.<br/>
Директор һәм сәнгать җитәкчесе ― Елена Лимарковна Антонова, [[ТР атказанган мәдәният хезмәткәре]]. <br/>
Баш режиссер ― Евгений Казанцев.<br/>
Баш хормейстер ― Надежда Антонова.
== Тарих ==
[[Файл:ДК_Родина.jpg|300px|thumb|right|[[Родина (мәдәният сарае)|«Родина» мәдәният сарае]] бинасы]]
{{төп мәкалә|Родина (мәдәният сарае)}}
Театр бинасы (элекке «Родина» мәдәният сарае) 1944 елда Моссовет дәүләт архитектура - проект остаханәсе заказы һәм проекты буенча төзелгән<ref>''Лилиана Славкина''. [http://zpravda.ru/news/novosti/elena-antonova-otnyne-my-zelenodolskiy-muzykalnyy-teatr-rodina Елена Антонова: Отныне мы – Зеленодольский музыкальный театр «Родина»!] «Новости Зеленодольска», 19.12.2019{{ref-ru}}</ref>. Клубны [[Серго исемендәге завод]] [[Бөек Ватан сугышы]] чорында завод чараларын үткәрү, шулай ук авыр вакытта халыкның рухын күтәрү өчен төзи башлаган. Мәдәният сараеның рәсми ачылышы 1944 елның 10 декабрендә була. Мәдәният сараеның беренче директоры итеп Геннадий Викторович Волков билгеләнә<ref>[https://vk.com/@zelmt-istoriya История ДК «Родина».]{{Deadlink|date=September 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[ВКонтакте]]{{ref-ru}}</ref>.
Мәдәният сараеның иҗат эшчәнлегенең активлашуы Бөек Ватан сугышыннан соң башланып китә. Мәдәният сараенда даими рәвештә концертлар һәм башка массакүләм чаралар үткәрелә башлый. [[Галиәсгар Камал исемендәге Татар дәүләт академия театры|Г. Камал исемендәге Татар академия театры]], [[Татар академия дәүләт опера һәм балет театры|М. Җәлил исемендәге опера театры]], [[Казан дәүләт академия рус Зур драма театры|Качалов исемендәге Казан Зур драма театры]] кебек театрларның спектакльләре куела. Үз вакытында театр сәхнәсендә [[СССР халык артисты|СССР халык артистлары]] — Игорь Ильинский, [[Любовь Орлова]], [[Людмила Зыкина]], Лев Лещенко, Михаил Пуговкин, Леонид Андреев, Марк Бернес, Мәхмүд Эсамбаев, Лидия Русланова, [[Нонна Мордюкова]], Майя Кристалинская, шагыйрьләр [[Константин Симонов]], Роберт Рождественский һәм башкалар чыгыш ясый. 1977 елның октябрендә мәдәният сарае сәхнәсендә [[Владимир Высоцкий]] чыгыш ясаган.
Төрле елларда Мәдәният сарае белән Геннадий Шулепов, Нина Анитова, Константин Антипов, Мария Никольская җитәкчелек иткән.
Яшел Үзән музыка театрының якты юлы чирек гасыр элек – «Алтын микрофон» вокал студиясеннән башлана. Җирле малайлар һәм кызлар Елена Антонова җитәкчелегендә җырларга өйрәнә, шәһәр һәм халыкара конкурсларда җиңүчеләр була<ref>[https://news.myseldon.com/ru/news/index/207611726 Зеленодольский музыкальный театр: лаборатория, где гранят таланты.]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} news.myseldon.com, 10.04.2019{{ref-ru}}</ref>. «Алтын микрофон» вокал студиясе чыгарылышыннан ― Гүзәл Саттарова, [[Динә Гарипова]], Eva Richie (Ева Ричи).
2011 елда мәдәният сарае базасында [[ТР атказанган мәдәният хезмәткәре]] Елена Антонова җитәкчелегендә «Яшел Үзән музыкаль театры» ачыла.
== Бина ==
Өч катлы, кирпеч бина. Бинада зур концерт залы (488 урын), колонналы зал (утырту урыннары булмаган), күргәзмә залы, бутафор һәм декоратор бүлмәләре (1нче кат), Кече зал (50 урынлы), вокал репетицияләре залы, хореография һәм актерлык осталыгы залы, костюм һәм тегү цехлары, административ кабинетлар (2нче кат), Зәңгәр зал (200 урын), актерлык осталыгы залы, хореография һәм вокал залы, балет студиясе (һөнәри балет идәне, станоклар, көзгеләр белән, 3нче кат).
2024 елда бинада «Мәдәният»милли проекты буенча 52 млн сумга инженер системалары яңартылган<ref name=":00">[https://www.tatar-inform.ru/news/v-zelenodolske-posle-kapremonta-po-nacproektu-otkroyut-teatr-i-muzei-5937653 В Зеленодольске после капремонта по нацпроекту откроют театр и музей.] [[Татар-информ]], 29.02.2024</ref>.
== Труппа ==
Яшел Үзән музыкаль театрында ике труппа эшли: һөнәри артистлардан торучы өлкәннәр (якынча 40 кеше) һәм вокал һәм хореография бүлекләренең иң сәләтле укучыларыннан торучы балалар төркемнәре. Театрда, оешкан көненнән башлап, балаларны вокал, хореография һәм актерлык остлагына өйрәтәләр.
Биредә тугыз студия эшли: вокал, хореография һәм актерлык осталыгы. Кечкенә коллектив булуга карамастан (труппа нибары 10 кешедән тора) театр мәдәни — күңел ачу һәм тамаша программаларында, конкурсларда һәм фестивальләрдә актив катнаша. 2024 елда тамашачыларга «Үле җаннар» мюзиклы премьерасы тәкдим ителә<ref name=":00" />.
== Репертуар ==
Театр репертуарында: мюзикллар (шул исәптән, «Сказка о царе Салтане» ([[«Тантана» премиясе]] – 2021 номинанты), «Ромео и Джульетта», «Красавица и Чудовище», «Смехалион», татар әкияте буенча «Айлин һәм Данияр» мюзиклы<ref>[https://otzovik.com/review_7199533.html Очень крутой театр для маленького городка.] otzovik.com, 06.11.2018{{ref-ru}}</ref>, сценарий авторы [[ТР атказанган мәдәният хезмәткәре]] Лариса Зотова), спектакльләр, шулай ук үз проектлары («Илюминатлар» ирләр хорының «Эпик» шоуы, «ЛЮБЭ», «Мин, әлбәттә, кайтам...» трибьют кичәләр, [[Владимир Высоцкий|В. Высоцкийны]] искә алу концерты).
2023 елдан башлап, театр «[[Бердәм Россия]]» партиясенең спектакльләр кую һәм матди-техник базаны яхшырту өчен акча бирә торган «Кече ватан театрлары» федераль проектына кертелгән. <ref>''Рузилә Мөхәммәтова''. [https://tatar-inform.tatar/news/tatarstanda-federal-akcalar-alucy-teatrlar-sany-artkan-aktanys-teatry-kusylgan-5867189 Татарстанда федераль акчалар алучы театрлар саны арткан – Актаныш театры кушылган.] [[Татар-информ]], 17.02.2023</ref>
== Бүләкләре ==
Театр – «Идел-Йорт» һәм [[«Тантана» премиясе|«Тантана»]] төбәкара театр коллективлары конкурсы финалисты һәм җиңүчесе.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://web.archive.org/web/20130521172101/http://zelmt.ru/ Театрның рәсми сайты]
* [https://zelenodolsk.tatarstan.ru/20/administer/execute_commitee/UPRs/zmt.htm Яшел Үзән музыкаль театры.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221204184026/https://zelenodolsk.tatarstan.ru/20/administer/execute_commitee/UPRs/zmt.htm |date=2022-12-04 }} [[Яшел Үзән районы]] рәсми порталы{{ref-ru}}
* [https://vk.com/zelmt Яшел Үзән музыка театры.]{{Deadlink|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[ВКонтакте]]
* [https://www.instagram.com/stories/zel_muz_teatr/ Яшел Үзән музыка театры.] instagram.com
* [[Файл:YouTube 2024.svg|60px]] [https://www.youtube.com/channel/UCHJI04MmpIuaEY7_yC-E2mw Яшел Үзән музыка театрының You Tube каналы]
{{Татарстан театрлары}}
[[Төркем:Әлифба буенча театрлар]]
[[Төркем:2011 елда нигезләнгән театрлар]]
[[Төркем:Татарстан театрлары]]
[[Төркем:Яшел Үзән]]
{{Tatar 4.0-2021}}
s0jedycw313a9vt8jfrvos6f6qtc3ad
Үзбәкстан Югары суды
0
460758
5839700
4414661
2026-05-06T01:05:41Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839700
wikitext
text/x-wiki
{{Ук}}
'''Үзбәкстан Республикасы Югары Суды''' [[Үзбәкстан]]да граждан, җинаять һәм административ хокукның иң югары органы булып тора. Хәзерге вакытта ул Югары суд һәм югары хуҗалык судыннан тора, алар 2017 елның февралендә берләштерелгән иде<ref>{{Cite web|url=http://tashkenttimes.uz/national/599-president-mirziyoyev-decrees-to-merge-supreme-and-supreme-economic-court|title=President Mirziyoyev decrees to merge Supreme and Supreme Economic Courts|author=akbaryusupov|accessdate=2020-06-15|archivedate=2020-06-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200615180020/http://tashkenttimes.uz/national/599-president-mirziyoyev-decrees-to-merge-supreme-and-supreme-economic-court}}</ref> .
== Судлар ==
[[Үзбәкстан]]<nowiki/>да түбәндәге судлар эшли <ref>{{Cite web|url=http://sud.uz/|title=ВЕРХОВНЫЙ СУД РЕСПУБЛИКИ УЗБЕКИСТАНО судебной системе from|accessdate=2020-06-29|archivedate=2020-06-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200618020438/http://www.sud.uz/}}</ref> :
* Үзбәкстан Республикасы Конституция суды;
* Үзбәкстан Республикасы Югары Суды;
* хәрби судлар;
* гражданлык эшләре буенча [[Каракалпакстан Республикасы]] суды, гражданлык эшләре буенча региональ һәм [[Ташкәнт]] шәһәр суды;
* җинаять эше буенча Каракалпакстан Республикасы суды, җинаять эше буенча региональ һәм Ташкәнт шәһәр суды;
* Каракалпакстан Республикасының, төбәкләр һәм Ташкәнт шәһәре икътисадый судлары;
* Каракалпакстан Республикасының, төбәкләр һәм Ташкәнт шәһәре административ судлары;
* районара, район (шәһәр) граждан судлары;
* район (шәһәр) җинаять судлары;
* районара, район (шәһәр) икътисадый судлары;
* район (шәһәр) административ судлары.
== Искәрмәләр ==
{{Reflist}}
== Сылтамалар ==
* [http://www.supcourt.uz/ Официальный сайт] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200318115601/http://www.supcourt.uz/ |date=2020-03-18 }}
[[Төркем:Үзбәкстан]]
[[Төркем:Хокук]]
6pzkfp1zfmq3hh18x3wrkjv6aggsy6q
Әфрасияб Бәдәлбәйли
0
461143
5839731
4644664
2026-05-06T03:43:11Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839731
wikitext
text/x-wiki
{{TurkicMarathon2021}}
{{Шәхес}}
'''Әфрасияб Бәдәлбәк улы Бәдәлбәйли''' ({{lang-az|Əfrasiyab Bədəlbəy oğlu Bədəlbəyli}}; [[1907 ел|1907 елның]] [[19 апрель|19 апреле]], [[Бакы]], [[Россия империясе]] — [[1976 ел|1976 елның]] [[6 гыйнвар|6 гыйнвары]], [[Бакы]], [[Азәрбайҗан Совет Социалистик Республикасы|Азәрбайҗан ССР]], [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]) — [[Азәрбайҗан]] [[Композитор|композиторы]], дирижёр, музыка белгече һәм публицист, Азәрбайҗан ССРның халык артисты (1960). Режиссёр Шәмси Бәдәлбәйлинең абыйсы.
Беренче Азәрбайҗан балетының музыка һәм либретто авторы<ref name="me12">{{книга|автор=|часть=|заглавие=Музыкальная энциклопедия|оригинал=|ссылка=|издание=|ответственный=Гл. ред. Ю. В. Келдыш|место=А — Гонг.|издательство=Советская энциклопедия|год=1973|том=1|страницы=|страниц=1072 стб. с илл.|isbn=}}</ref><ref>{{книга|автор=|часть=|заглавие=Большая Советская Энциклопедия|оригинал=|ссылка=|издание=3-е изд|ответственный=Гл. ред. А. М. Прохоров|место=А — Ангоб.|издательство=Советская энциклопедия|год=1969|том=1|страницы=|страниц=608 стр., илл.; 47 л. илл. и карт, 1 отд. л. табл.|isbn=}}</ref> һәм мөселман Көнчыгышындагы «Кызлар манарасы» беренче балетның авторы<ref>{{cite web|author=Betty Blair|authorlink=|datepublished=Winter 1999|url=http://azer.com/aiweb/categories/magazine/74_folder/74.articles/74_maidentower.html|title=Maiden's Tower Ballet|publisher=Azerbaijan International|accessdate=|archiveurl=https://www.webcitation.org/60w8TrfeR?url=http://azer.com/aiweb/categories/magazine/74_folder/74.articles/74_maidentower.html|archivedate=2011-08-14}}</ref>, шагыйрь [[Низами Гәнҗәви|Низами Гәнҗәвигә]] багышланган «Низами» (1948), «Таллар елый» (1971) опералары авторы, симфония оркестры әсәрләренең, пьесалар өчен музыка авторы.
Аның музыка белеме өлкәсендәге хезмәтләре һәм мәкаләләре билгеле. Аның эчтәлекле-монографик музыкаль сүзлеге популяр булып тора, анда танылган музыкаль терминнар белән беррәттән ул эшләгән азәрбайҗан терминнары да җыелган.
Бәдәлбәйли, туган [[Әзери теле|азәрбайҗан]] һәм [[Рус теле|рус]] телләреннән тыш, [[Фарсы теле|фарсы]] һәм [[Гарәп теле|гарәп]] телләрен дә белгән.
== Тормыш юлы ==
[[Файл:Afrasiyab_Badalbeyli_1920-s.jpg|ссылка=https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%B9%D0%BB:Afrasiyab_Badalbeyli_1920-s.jpg|сулда|мини|177x177пкс|Әфрасияб Бәдалбәйли 1920 нче елларда]]
Әфрасияб Бәдалбәйли 1907 елның 19 апрелендә Бакыда туа. Әфрасияб гаиләдә алты баланың өлкәне булган. Алты яшь тә тулмаган килеш, тарда уйный башлаган. 1916 елда тугыз яшендә ул әле яңа гына ачылган 6 нчы мөселман-рус музыкаль мәктәбенә бара, аның директоры әтисе булган<ref name="Азербайджанские Известия2">{{cite web|author=Галина Микеладзе.|authorlink=|datepublished=2007-04-07|url=http://www.anl.az/down/medeniyyet2007/aprel/medeniyyet2007_may_634.htm|title=Сын бека, потомок шаха|publisher=«Азербайджанские Известия»|accessdate=|archivedate=2015-09-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150923172334/http://www.anl.az/down/medeniyyet2007/aprel/medeniyyet2007_may_634.htm}}</ref>.
1922 елдан алып 1928 елга кадәр Азәрбайҗан дәүләт төрки музыка техникумында Әфрасияб скрипка һәм музыка теориясе классы буенча дәресләргә йөри, анда азәрбайҗан халык көйләрен һәм мугамаларын башкарган.
1930 елда Азәрбайҗан опера һәм балет театрында дирижёр буларак эшли башлый<ref name="voices2">[http://voices.musigi-dunya.az/voices/openinfo.asp?p=19 Living Voices of Azerbaijani History: Afrasiyab Badalbeyli] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071011151127/http://voices.musigi-dunya.az/voices/openinfo.asp?p=19|date=2007-10-11}}. ''Voices.musigi-dunya.az'' {{ref-az}}</ref>. Шул ук елны Азәрбайҗан дәүләт университетының «Көнчыгыш телләр» факультетын шәрык белгече-филолог белгечлеге буенча тәмамлый. 1931 елдан — симфоник концертлар дирижёры.
[[Файл:Afrasiyab_Badalbeyli_with_perfomers_Polovtzian_dance.jpg|сулда|мини|250x250пкс|Әфрасияб Бәдалбәйли (сулдан икенче, арткы планда) «Половец биюләре»н башкаручылар белән бергә. 1931 елның 25 марты]]
1940 елда хатыны Гәмәр Алмасзадәгә багышланган «Кызлар манарасы» балетын — беренче Азәрбайҗан балеты һәм мөселман Көнчыгышта беренче балет булган әсәрне иҗат итә<ref>{{cite web|author=Ф. Алескероглу.|authorlink=|datepublished=|url=http://www.echo-az.com/archive/2009_05/2054/kultura01.shtml|title=Фархад Бадалбейли: ""Девичья башня" еще раз подтвердила высокий уровень нашего национального академического искусства|publisher=«Эхо»|accessdate=|archiveurl=https://archive.today/20130121205849/http://www.echo-az.com/archive/2009_05/2054/kultura01.shtml|archivedate=2013-01-21|deadlink=yes}}</ref>.
1942 елның маеннан июнь аена кадәр Бәдәлбәйли Бакы киностудиясендә Икенче бөтендөнья сугышы каһарманы Бахтияр Кәримовка багышланган «Бәхтияр» кинофильмын яңгырату һәм музыкаль бизәү өстендә эшли. 1943 елдан 1946 елга кадәр Бәдәлбәйли Азәрбайҗан филармониясенең сәнгать җитәкчесе була. 1945 елдан [[Советлар Берлеге коммунистик фиркасе|СБКФ]] әгъзасы<ref>{{статья|автор={{nobr|Касимов А. К.}}|ссылка=http://istoriya-teatra.ru/theatre/item/f00/s00/e0000814/index.shtml|издание=Театральная энциклопедия / под ред. С. С. Мокульского|место=М.|издательство=Советская энциклопедия|год=1961|том=1|страницы=|башлык=Бадалбейли Афрасияб Бадал оглы}}</ref>.
1952 елдан 1956 елга кадәр — Азәрбайҗан Композиторлар Берлегенең «Музыка белеме һәм музыкаль тәнкыйть» секторы рәисе.
1960 елның 24 маенда Азәрбайҗан ССР Югары Советы Президиумының «Мәдәният өлкәсендәге казанышлары өчен» указы белән аңа [[Азәрбайҗан Совет Социалистик Республикасы|Азәрбайҗан ССРның]] халык артисты исеме бирелә.
1969 елдан 1973 елга кадәр — Азәрбайҗан хор җәмгыяте рәисе.
Гомер азагына кадәр Азәрбайҗан дәүләт опера һәм балет театрында баш дирижёр вазыйфасында эшли.
Әфрасияб Бәдәлбәйли 1976 елның 6 гыйнварында йөрәк җитешсезлегеннән вафат була. Композитор шул ук көнне II Шәрәфле каберләр аллеясында җирләнә<ref name="Азербайджанские Известия3">{{cite web|author=Галина Микеладзе.|authorlink=|datepublished=2007-04-07|url=http://www.anl.az/down/medeniyyet2007/aprel/medeniyyet2007_may_634.htm|title=Сын бека, потомок шаха|publisher=«Азербайджанские Известия»|accessdate=|archivedate=2015-09-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150923172334/http://www.anl.az/down/medeniyyet2007/aprel/medeniyyet2007_may_634.htm}}</ref>.
== Иҗат ==
Азәрбайҗан драма театрында Әфрасияб Бәдәлбәйли иҗат иткән музыкаль әсәрләр белән «Ут кәләше» (1927), «Севиль» (1928), «Алмас» (1929), «1905 елда» (1931), «Яшар» (1932), «Сиявуш» (1932), «Гаҗи Гара» (1933), «Фәрхәд вә Ширин» (1941) кебек пьесалар куелган. «Халыкның ачуы» (Б. И. Зейдман белән бергә, Бакы, 1941), «Низами» (Бакы, 1948), «Таллар елый» (Бакы, 1971) операларын; «Кызлар манарасы» (Бакы, 1940) балеты, «Тәрлән» балалар балеты (1941, Бакы); оркестр өчен — «Советлар власте өчен» (1930) симфоник поэмасы, «Миниатюралар» (1938), 2 марш (1930, 1941); халык уен кораллары оркестры өчен — симфониетта (1950); фортепиано белән җыр өчен — 3 җыр (заманча шагыйрьләр сүзләре); спектакльләргә 60тан артык музыка иҗат итә.
Шулай ук аның түбәндәге әдәби әсәрләре дә билгеле: «Музыка турында әңгәмә» (азербайҗан телендә; Бакы, 1953); «Корбан Примов» (азерб. телендә; Бакы, 1956); «Музыкаль терминнар сүзлеге» (рус-азерб. телендә; Бакы, 1956); «М. Ф. Ахундов исемендәге Азәрбайҗан дәүләт орденлы Ленин исемендәге опера һәм балет театры» (К. Касыймов белән); «Мәгънәле монографик музыкаль сүзлек» (азерб. телендә; Бакы, 1969).
== Бүләкләр ==
* [[Кызыл Байрак Хезмәт ордены]] (09.06.1959)
* [[Хөрмәт Билгесе ордены]] (29.04.1967)
* Азәрбайҗан ССРның халык артисты (1960)
* Азәрбайҗан ССРның атказанган сәнгать эшлеклесе (1940)
== Хәтер ==
1993 елда Әфрасияб Бәдәлбәйли турында «Гомер дәвамы» ({{lang-az|Ömrün davamı}}) документаль фильмы, ә 2000 елда — «Барысы да ничек бар» фильмы ({{Lang-az|Hər şey olduğu kimi}}) төшерелә<ref>{{cite web|author=|authorlink=|datepublished=|url=http://afrasiyab.musigi-dunya.az/ru/doc_films.html|title=Документальные фильмы|publisher=afrasiyab.musigi-dunya.az|accessdate=|archivedate=2013-04-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130413053946/http://afrasiyab.musigi-dunya.az/ru/doc_films.html}}</ref>.
[[Бакы]] шәһәренең «Азадлыг»проспектындагы 23 нче балалар музыка мәктәбе композитор исеме белән аталган<ref>{{cite web|author=Справочник предприятий.|authorlink=|datepublished=|url=http://www.navigator.az/firm/9507/info/|title=Детская музыкальная школа №23 им. А.Бадалбейли|publisher=navigator.az|accessdate=|archiveurl=https://www.webcitation.org/60w8hrAuO?url=http://www.navigator.az/firm/9507/info/|archivedate=2011-08-14}}</ref>, ә Бакыдагы Бәдәлбәйли яшәгән йорт диварында мемориаль такта урнаштырылган.
== Искәрмәләр ==
<references group="" responsive="1"></references>
== Сылтамалар ==
# {{Cite web|author=Биографическая энциклопедия|authorlink=|url=http://www.biografija.ru/show_bio.aspx?ID=7109|title=Бадалбейли Афрасияб Бадал-оглы|publisher=biografija.ru|accessdate=|archiveurl=https://www.webcitation.org/60w8j6ERe?url=http://www.biografija.ru/show_bio.aspx?ID=7109|archivedate=2011-08-14}}
# {{Cite web|author=Галина Микеладзе.|authorlink=|url=http://kaspiy.az/articles.php?item_id=20090612114857512&sec_id=36|title=Композитор, дирижер, музыковед, публицист|publisher=«Каспий»|accessdate=|archiveurl=https://www.webcitation.org/60w8USA4I?url=http://kaspiy.az/articles.php?item_id=20090612114857512|archivedate=2011-08-14}}
# {{Cite web|author=Биографическая энциклопедия|authorlink=|url=http://www.vslovar.ru/cult/364.html|title=Балетная музыка|publisher=vslovar.ru|accessdate=|archiveurl=https://www.webcitation.org/60w8jdms3?url=http://www.vslovar.ru/cult/364.html|archivedate=2011-08-14}}
# {{Cite web|author=|authorlink=|url=http://www.russkoekino.ru/theatre/ballet-0013.shtml|title=Балет Девичья башня, либретто|publisher=|accessdate=}}
{{Тышкы сылтамалар}}
[[Төркем:СБКФ әгъзалары]]
[[Төркем:Азәрбайҗан ССР халык артистлары]]
[[Төркем:Азәрбайҗан опера композиторлары]]
[[Төркем:Азәрбайҗан балет композиторлары]]
[[Төркем:Азәрбайҗан ССР атказанган сәнгать эшлеклеләре]]
[[Төркем:«Хөрмәт Билгесе» ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча музыкантлар]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:XX гасыр композиторлары]]
[[Төркем:Азәрбайҗан композиторлары]]
[[Төркем:ССРБ композиторлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча композиторлар]]
[[Төркем:Бакыда вафатлар]]
[[Төркем:1976 елда вафатлар]]
[[Төркем:6 гыйнвар көнне вафатлар]]
[[Төркем:Бакыда туганнар]]
[[Төркем:1907 елда туганнар]]
[[Төркем:19 апрель көнне туганнар]]
llwv6u67hxspujyuoynu7knpc5xnt6x
Яхранка
0
471169
5839686
5017035
2026-05-05T23:41:10Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839686
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
'''Яхранка''' — [[Польша]]ның [[Мазовия воеводалыгы]] {{АТБВ}} [[гмина]]сында урнашкан авыл.<ref>[https://web.archive.org/web/20130607024759/http://www.budgetrf.ru/Publications/Magazines/VestnikSF/2004/vestniksf246-26/vestniksf246-26200.htm Территориальное самоуправление в Польше]</ref><ref>Территориальное самоуправление в Польше// Актуальные проблемы реформы местного самоуправления/ Аналитический вестник Совета Федерации ФС РФ. — 2004. № 26 (246)</ref>
== Географиясе ==
Яхранка Польшаның башкаласы [[Варшава]]дан төньяк-көнбатышка таба 28 чакрым ераклыкта урнашкан.
== Климаты ==
Климаты уртача, йомшак кыш һәм җылы җәй белән характерлана. Гыйнварның уртача температурасы -1 °C — -5 °C, июльдә +17 °C — +19 °C.<ref>Польша // Словарь современных географических названий / Рус. геогр. о-во. Моск. центр; Под общ. ред. акад. В. М. Котлякова. Институт географии РАН. — Екатеринбург: У-Фактория, 2006.</ref> Явым-төшем 500-800 мм.<ref>{{Citation |title=Poland — CIA — The World Factbook |url=https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/pl.html |access-date=2021-08-16 |archive-date=2019-08-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190818041414/https://www.cia.gov/library/publications/the-world-factbook/geos/pl.html |dead-url=yes }}</ref>
== Бұл атау ==
Бұл атау топографиялық ерекшеліктеріне байланысты болса керек ⇒ Нихронка (әскери баспана бермейтін жер, қорғаныссыз жер).<ref>{{Cite web |url=http://archiwum.bip.serock.pl/public/get_file_contentsd300.pdf?id=184934 |title=Uchwała Nr 59/VI/2011 Rady Miejskiej w Serocku |accessdate=2023-07-12 |archivedate=2023-07-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230712054532/http://archiwum.bip.serock.pl/public/get_file_contentsd300.pdf?id=184934 }}</ref>
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
2011 елда биредә 882 кеше яшәгән.<ref name=nsp>[https://stat.gov.pl/spisy-powszechne/nsp-2011/nsp-2011-wyniki/ludnosc-w-miejscowosciach-statystycznych-wedlug-ekonomicznych-grup-wieku-stan-w-dniu-31-03-2011-r-,21,1.html Ludność w miejscowościach statystycznych według ekonomicznych grup wieku. Stan w dniu 31.03.2011 r.]</ref>
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Әдәбият ==
* «Morąg — z dziejów miasta i powiatu», Pojezierze, Olsztyn 1973
* Мякотин В. А. Воеводство // Энциклопедический словарь Брокгауза и Ефрона : в 86 т. (82 т. и 4 доп.). — СПб., 1890—1907.
[[Төркем:Польша торак пунктлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Мазовия воеводалыгы торак пунктлары]]
{{Poland-geo-stub}}
7g6o66udzpq6l2a7zbi8vgmqqr504a0
Юлия Анисимова
0
486818
5839675
3554757
2026-05-05T21:51:04Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839675
wikitext
text/x-wiki
{{MyTatarstan2022}}
{{Шәхес}}
{{фш|Анисимова}}
'''Юлия Анисимова''' (1 ноябрь, 1996, [[Чаллы|Набережне Челни]] ) - Россия [[Футбол|футболчысы]], "[[Краснодар (футбол клубы)|Краснодар]]" клубы '''һөҗүмчесе.'''.
== Биография ==
Юлия Евгеньевна Анисимова [[1996 ел|1996]] елның 1 ноябрендә [[Яр Чаллы]] шәһәрендә туган. Бала чакта [[теннис]] белән шөгыльләнгән, ләкин соңыннан, башка гаилә әгъзаларына ияреп, ул футболга күчә. Берникадәр вакыт капкачы булып уйный, соңрак аны һөҗүмче позициясенә күчерәләр. [[Яр Чаллы]]ның "Төзүче" кызлар командасы капитаны була. [[Татарстан]]дагы республика ярышларында җиңүләр яулап, иң яхшы уенчы дип таныла<ref>[http://www.chelnyltd.ru/sport/ZHenskiy_futbol Женский футбол]</ref> <ref>{{Citation |title=1:0 в пользу девушек |url=http://edinstvo-news.ru/n/472-10-v-polzu-devushek.html |access-date=2022-01-03 |archive-date=2019-07-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190712212305/http://edinstvo-news.ru/n/472-10-v-polzu-devushek.html |dead-url=yes }}</ref> <ref>[https://www.tatar-inform.ru/news/2012/08/23/328347/ Команда Набережных Челнов заняла 2-е место в первенстве РТ по футболу среди юниорок]</ref> .
Өлкәннәр дәрәҗәсендә [[Россия]]нең "Мирас" ([[Казан]]) беренче дивизион командасында уйный башлый, аның составында берничә сезон үткәрә.
[[2018]] елда Краснодарның "Kубаночка" <ref>{{Cite web |url=http://wfl.rfs.ru/posts/1002173 |title=Ананьева, Перепечина и Анисимова стали «Кубаночками» |accessdate=2022-01-03 |archivedate=2019-07-12 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190712212301/http://wfl.rfs.ru/posts/1002173 }}</ref> командасына кучә, әмма төп команда составына тиз генә керә алмый.
Югары лигада дебют матчын бер елдан соң гына уйный - [[2019 ел|2019]] елның 14 апрелендә, ЦCКАга каршы матчта 76-нчы минутта Елена Шестерневаны алыштыра <ref>[https://int.soccerway.com/matches/2019/04/14/russia/supreme-division/kubanochka-krasnodar/cska/3007553/ KUBANOCHKA VS. CSKA MOSKVA 0 — 1]</ref>.
[[2019 ел|2019]] елгы [[Россия |Россия]] чемпионатының бронза призеры, сезонда үз клубының 20 матчыннан 17сендә уйный.
"Кубаночка" клубы ЖФК "Краснодар" дип үзгәртелгәннән соң, ул командада уйнауны дәвам итә, ләкин 2020 елда Юлия Анисимова бер генә матч та уйнамый.
[[2021 ел|2021]] елның сезонының беренче турында 14 мартта "[[Локомотив (футбол клубы, Мәскәү)|Локомотив]]"ка каршы уенда, төп капкачы Татьяна Щербак уеннан чыгарылганнан соң, Юлия 92 нче минутта үз командасы капкасына баса.
Рәсәй студентлар командасы составында турнирда 4 матч уйнап, [[2019 ел|2019]] җәйге Универсиаданың бронза призеры булды.
Моннан тыш, футбол арбитрлары мәктәбен тәмамлый. Футбол һәм мини-футбол буенча матчларны хөкем итү белән шөгыльләнә <ref>{{Cite web |url=http://wfl.rfs.ru/posts/1011126 |title=Футболистки «Кубаночки» поделились эмоциями! |accessdate=2022-01-03 |archivedate=2019-07-01 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190701001957/http://wfl.rfs.ru/posts/1011126 }}</ref> .
== Шәхси тормыш ==
Әтисе белән абыйсы шулай ук футболчылар.
== Искәрмәләр ==
{{Reflist}}
== Сылтамалар ==
* Профиль на сайте профиль (Инглиз)
* [https://www.fckrasnodar.ru/teams/women/squad/player/?person_id=168017#player-bio-tab "Краснодар" ЖФК сайтындагы профиль]
[[Төркем:Яр Чаллыда туганнар]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:Википедия:Замандашлар биографиясе]]
[[Төркем:1996 елда туганнар]]
[[Төркем:1 ноябрь көнне туганнар]]
knc27jl9hys6em9za5095inufd6id2i
2 Оручгази (Кареси)
0
505609
5839801
4685872
2026-05-06T08:43:56Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839801
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|2 Оручгази}}
'''2 Оручгази''' ({{lang-tr|2. Oruçgazi}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Балыкесир иле Кареси илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q109384119. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Кареси илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
axcz4hd3j8snnwweb05i55c9p7svlfo
23 Нисан (Теккекөй)
0
505612
5839760
4685881
2026-05-06T05:43:21Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839760
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|23 Нисан (мәгънәләр)}}
'''23 Нисан''' ({{lang-tr|23 Nisan}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Самсун иле Теккекөй илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q109394777. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Теккекөй илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
gyl0029t3ufdufli6f8rr9lgyijdgwt
30 Агустос (Этимесгут)
0
505622
5839769
4685903
2026-05-06T06:02:36Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839769
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|30 Агустос (мәгънәләр)}}
'''30 Агустос''' ({{lang-tr|30 Ağustos}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Анкара иле Этимесгут илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6005513. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Этимесгут илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
kzxvkxkri5gb9gs52vw1dwfksu1pq2x
300 Эвлер (Орһанели)
0
505625
5839685
4685908
2026-05-05T23:31:19Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839685
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|300 Эвлер}}
'''300 Эвлер''' ({{lang-tr|300 Evler}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Бурса иле Орһанели илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q97219722. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Орһанели илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
lq2au3nj95ehi8dzh515txkvz5pua3q
4 Теммуз (Карамүрсел)
0
505626
5839673
4685910
2026-05-05T21:13:46Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839673
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|4 Теммуз}}
'''4 Теммуз''' ({{lang-tr|4 Temmuz}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Коҗаэли иле Карамүрсел илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q97387819. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Карамүрсел илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
3nbnhmjav3w5d021tvy2e820i8b45wu
Адлие (Гемлык)
0
505880
5839712
4857096
2026-05-06T02:13:27Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839712
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Адлие (мәгънәләр)}}
'''Адлие''' ({{lang-tr|Adliye}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Бурса иле Гемлык илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Адлие Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 315 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 72 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6957974. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Гемлык илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
2zqmhfay3cbrve8vg9hvkjq8x1zarmg
Арпаөзү (Чайкара)
0
507283
5839645
4859525
2026-05-05T16:12:07Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839645
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Арпаөзү (мәгънәләр)}}
'''Арпаөзү''' ({{lang-tr|Arpaözü}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Трабзон иле Чайкара илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Арпаөзү Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 645 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 963 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q10735346. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Чайкара илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
5tryu675g6w2jrckzzk7mtlyswyorut
Бекирпаша (Еренлер)
0
508713
5839668
4699205
2026-05-05T20:09:21Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839668
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Бекирпаша (мәгънәләр)}}
'''Бекирпаша''' ({{lang-tr|Bekirpaşa}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Сакарья иле Еренлер илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q97224706. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Еренлер илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
ahj9u79ffb7zgixt61v0l8xjaanzwc9
Будаклы (Карачобан)
0
509225
5839687
4757107
2026-05-05T23:43:47Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839687
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Будаклы (мәгънәләр)}}
'''Будаклы''' ({{lang-tr|Budaklı}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Эрзурум иле Карачобан илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q1000595. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Карачобан илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
robnlwfe13lijvtcb725i8wdwbomcnv
Гөкоглан (Текман)
0
509948
5839644
4863591
2026-05-05T16:11:28Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839644
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Гөкоглан (мәгънәләр)}}
'''Гөкоглан''' ({{lang-tr|Gökoğlan}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Эрзурум иле Текман илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Гөкоглан Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 719 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 1054 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6969365. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Текман илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
kbkpmjrguax69851yi5k8e5ms3kbryy
Гүзелҗекале (Һаймана)
0
510320
5839728
4862484
2026-05-06T03:27:13Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839728
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Гүзелҗекале}}
'''Гүзелҗекале''' ({{lang-tr|Güzelcekale}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Анкара иле Һаймана илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Гүзелҗекале Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 70 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 370 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q5627196. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Һаймана илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
5eifni267r33cvtjt9or39uosnhwgk0
Гүнеш (Ейьюбие)
0
510728
5839606
4863100
2026-05-05T12:39:22Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839606
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Гүнеш (мәгънәләр)}}
'''Гүнеш''' ({{lang-tr|Güneş}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Шанлыурфа иле Ейьюбие илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Гүнеш Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 625 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 972 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q10764063. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Ейьюбие илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
kgdrtz970m5auxvttsq9pmbyfw59rrc
Гүрсу (Каш)
0
510835
5839738
4863304
2026-05-06T04:27:25Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839738
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Гүрсу (мәгънәләр)}}
'''Гүрсу''' ({{lang-tr|Gürsu}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Акдиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Анталья иле Каш илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Гүрсу Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 475 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 514 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q5627156. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Каш илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
8vwfcopbjdrtmvxjfz3v4ddvjq6rjoa
Девели (Акчадаг)
0
511085
5839665
4864332
2026-05-05T19:48:41Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839665
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Девели (мәгънәләр)}}
'''Девели''' ({{lang-tr|Develi}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Малатья иле Акчадаг илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Девели Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 468 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 817 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6786831. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Акчадаг илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
fqlfdfqdhnd246au29ntq670aspgb1m
Дегыйшөрен (Сеетгази)
0
511161
5839634
4864487
2026-05-05T15:18:11Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839634
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Дегыйшөрен}}
'''Дегыйшөрен''' ({{lang-tr|Değişören}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Эскишеһир иле Сеетгази илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Дегыйшөрен Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 192 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 216 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6784468. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Сеетгази илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
0zr2qe95m1aoak478s10t5ni22k89rb
Едебей (Акчакале)
0
512188
5839635
4866335
2026-05-05T15:18:55Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839635
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Едебей (мәгънәләр)}}
'''Едебей''' ({{lang-tr|Edebey}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Шанлыурфа иле Акчакале илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Едебей Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 614 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 959 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q10757950. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Акчакале илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
nwx32d8jfuizc5m7dsc4m6hrus5723k
Елмалы (Бейкоз)
0
512404
5839713
5392177
2026-05-06T02:15:26Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839713
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Елмалы (мәгънәләр)}}
'''Елмалы''' ({{lang-tr|Elmalı}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Истмала иле Бейкоз илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Елмалы Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 342 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 20 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q10758323. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Бейкоз илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
9zyrb35bq6e479r0g6gwnivv0ndxv5n
Еникөй (Боздоган)
0
512710
5839604
5393272
2026-05-05T12:25:48Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839604
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Еникөй (мәгънәләр)}}
'''Еникөй''' ({{lang-tr|Yeniköy}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эгей бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Айдын иле Боздоган илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Еникөй Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 464 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 368 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q4824689. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Боздоган илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
312p9dum0wffyxzj8mab3bspambv5m1
Еничамлыҗа (Аташеһир)
0
512884
5839746
4867118
2026-05-06T05:09:06Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839746
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Еничамлыҗа}}
'''Еничамлыҗа''' ({{lang-tr|Yeniçamlıca}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Истмала иле Аташеһир илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Еничамлыҗа Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 334 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 16 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6073332. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Аташеһир илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
mjwr9vljf0q9gwud2lu1p2clmfl3wyf
Җыргалан (Коҗасинан)
0
513607
5839705
4850839
2026-05-06T01:41:06Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839705
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Җыргалан}}
'''Җыргалан''' ({{lang-tr|Cırgalan}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Кайсери иле Коҗасинан илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Җыргалан Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 265 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 613 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q19610925. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Коҗасинан илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
kaxq0y69om6z9kosc1sgs3ka96rvzio
Ибиксейди (Сивриһисар)
0
513743
5839719
4868087
2026-05-06T02:41:17Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839719
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Ибиксейди}}
'''Ибиксейди''' ({{lang-tr|İbikseydi}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Эскишеһир иле Сивриһисар илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Ибиксейди Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 129 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 263 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6455488. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Сивриһисар илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
pmkmow7a5jfafzkxa7cemee77e5z7l9
Йолгидер (Һарран)
0
514133
5839611
4869176
2026-05-05T12:47:51Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839611
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Йолгидер}}
'''Йолгидер''' ({{lang-tr|Yolgider}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Шанлыурфа иле Һарран илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Йолгидер Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 638 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 985 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q10837681. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Һарран илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
j37fufl09eypzmlb3smwmk9rj10ssq6
Капланлы (Һадим)
0
514921
5839725
4870329
2026-05-06T03:14:39Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839725
wikitext
text/x-wiki
{{Underlinked|date=октябрь 2024}}
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Капланлы}}
'''Капланлы''' ({{lang-tr|Kaplanlı}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Конья иле Һадим илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Капланлы Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 323 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 536 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6644818. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
[[Төркем:Һадим илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
{{Turkey-geo-stub}}
rrmlg5xquicrio89520rnodkx8396sv
Муратпаша (Кырыкһан)
0
518696
5839707
4778768
2026-05-06T01:49:24Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839707
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Муратпаша}}
'''Муратпаша''' ({{lang-tr|Muratpaşa}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Акдиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Һатай иле Кырыкһан илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Муратпаша Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 496 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 821 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q10795446. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Кырыкһан илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
fz64bffxaxzbzftapu9fxxon2y52cpc
Сазлы (Бисмил)
0
520193
5839708
4830080
2026-05-06T01:55:17Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839708
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Сазлы}}
'''Сазлы''' ({{lang-tr|Sazlı}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Диярбакыр иле Бисмил илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Сазлы Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 722 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 1070 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6071698. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Бисмил илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
poc12mybsprf02479ykie9bzoovxw8k
Сантрал (Кепез)
0
520389
5839599
4830372
2026-05-05T12:15:56Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839599
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Сантрал}}
'''Сантрал''' ({{lang-tr|Santral}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Акдиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Анталья иле Кепез илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Сантрал Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 386 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 475 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q109387516. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Кепез илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
i43y7us797cjhuw34jjs9ppb8ec0f3s
Сарайкөй (Терме)
0
520450
5839741
4830456
2026-05-06T04:53:15Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839741
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Сарайкөй}}
'''Сарайкөй''' ({{lang-tr|Sarayköy}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Самсун иле Терме илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Сарайкөй Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 373 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 668 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6579749. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Терме илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
0ggv8f22wlwc0udcc0unzz9pjw96h68
Селимие (Гөлҗүк)
0
520877
5839663
4831239
2026-05-05T19:37:32Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839663
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Селимие}}
'''Селимие''' ({{lang-tr|Selimiye}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Коҗаэли иле Гөлҗүк илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Селимие Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 272 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 79 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6578126. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Гөлҗүк илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
l018trv00qdq1i98t7m0rfftqldswjt
Серинлик (Картепе)
0
520955
5839734
4831349
2026-05-06T03:56:13Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839734
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Серинлик}}
'''Серинлик''' ({{lang-tr|Serinlik}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Коҗаэли иле Картепе илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Серинлик Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 254 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 96 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6071029. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Картепе илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
r96ucbe2q903bjurewqaje30y8esuie
Суябатмаз (Шаһинбей)
0
521365
5839682
4738905
2026-05-05T23:16:21Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839682
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Суябатмаз}}
'''Суябатмаз''' ({{lang-tr|Suyabatmaz}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Газиантеп иле Шаһинбей илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q97228160. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Шаһинбей илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
3kqpkn619rfwb68xr3fnhpeuqr29zed
Сүлейманкөй (Акһисар)
0
521396
5839726
4832132
2026-05-06T03:15:12Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839726
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Сүлейманкөй}}
'''Сүлейманкөй''' ({{lang-tr|Süleymanköy}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эгей бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Маниса иле Акһисар илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Сүлейманкөй Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 464 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 254 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6105591. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Акһисар илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
cmim6qv04hb54kuzd62a3q83z4l3q4u
Тепе (Гүлнар)
0
521956
5839659
4833415
2026-05-05T18:27:22Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839659
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Тепе}}
'''Тепе''' ({{lang-tr|Tepe}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Акдиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Мерсин иле Гүлнар илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Тепе Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 417 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 665 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q16901427. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Гүлнар илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
5wwmypbpi8ndmgg1ikmoct9n1dq6x9x
Түркһүюк (Һаймана)
0
522465
5839646
4841314
2026-05-05T16:13:26Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839646
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Түркһүюк}}
'''Түркһүюк''' ({{lang-tr|Türkhüyük}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Анкара иле Һаймана илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Түркһүюк Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 59 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 334 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q7862469. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Һаймана илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
2cxejquwi3ntnj75c3oqmpygy0xaf2h
Угурлу (Башкале)
0
522533
5839636
4841421
2026-05-05T15:20:17Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839636
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Угурлу}}
'''Угурлу''' ({{lang-tr|Uğurlu}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Ван иле Башкале илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Угурлу Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 996 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 1338 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6543719. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Башкале илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
q93fg7s7fu04iwu473rxvea8rdjpwr0
Эренкөй (Чаршибашы)
0
526216
5839649
4847647
2026-05-05T17:04:34Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839649
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Эренкөй (мәгънәләр)}}
'''Эренкөй''' ({{lang-tr|Erenköy}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Трабзон иле Чаршибашы илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Эренкөй Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 568 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 876 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q10758821. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Чаршибашы илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
ral92oqok0najjlkqnksjkhoj0ph1l8
Язлык (Корган )
0
527121
5839607
4849325
2026-05-05T12:42:15Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839607
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Язлык (мәгънәләр)}}
'''Язлык''' ({{lang-tr|Yazlık}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Орду иле Корган илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Язлык Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 390 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 701 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q109385720. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Корган илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
me5s5ej5yt1dtdp1bngxqv8p35lnxo6
Ярбай Шемсеттин (Тарсус)
0
527488
5839615
4717794
2026-05-05T13:35:11Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839615
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Ярбай Шемсеттин}}
'''Ярбай Шемсеттин''' ({{lang-tr|Yarbay Şemsettin}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Акдиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> Мерсин иле Тарсус илчесенә караган бер мәхәллә ({{lang-tr|mahalle}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q97228642. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Тарсус илчесе мәхәлләләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия мәхәлләләре]]
a1k03i9uolmg0aizfhhvgqui7rzm9ph
Актепе (Кангал)
0
528292
5839717
4858008
2026-05-06T02:29:24Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839717
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Актепе (мәгънәләр)}}
'''Актепе''' ({{lang-tr|Aktepe}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Сивас]] иле Кангал илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Актепе Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 439 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 785 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6943606. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Кангал илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
h8xmcy4xkh7qv8m1x5ionixxfes9gnb
Арапдеде (Пазарьери)
0
528884
5839809
4859322
2026-05-06T09:58:44Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839809
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Арапдеде}}
'''Арапдеде''' ({{lang-tr|Arapdede}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Билеҗик]] иле Пазарьери илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Арапдеде Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 254 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 136 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q1155501. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Пазарьери илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
aqn4y8sf54lyna1korrnq1wza93sxvr
Арпакесмез (Килис)
0
528973
5839710
4859482
2026-05-06T02:07:55Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839710
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Арпакесмез}}
'''Арпакесмез''' ({{lang-tr|Arpakesmez}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көньяк-Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Килис]] иле Килис илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Арпакесмез Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 523 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 858 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q10735326. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Килис илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
9sb14aiyc9fcy04xe90nlqpz4ftrsxw
Баглыҗа (Аҗыгөл)
0
529561
5839693
4697109
2026-05-06T00:33:00Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839693
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Баглыҗа (мәгънәләр)}}
'''Баглыҗа''' ({{lang-tr|Bağlıca}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Невшеһир]] иле Аҗыгөл илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q10738494. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Аҗыгөл илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
hwixlv2s7okx3i5y7y3yjlustyh7gpi
Баҗалы (Дигор)
0
529616
5839794
4698504
2026-05-06T08:14:24Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839794
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Баҗалы (мәгънәләр)}}
'''Баҗалы''' ({{lang-tr|Bacalı}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Карс]] иле Дигор илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q16373175. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Дигор илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
3judhng92062y7k6g6jp7szh93scpu6
Берекет (Османэли)
0
530360
5839716
4699627
2026-05-06T02:29:18Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839716
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Берекет (мәгънәләр)}}
'''Берекет''' ({{lang-tr|Bereket}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Билеҗик]] иле Османэли илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q1154980. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Османэли илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
maosj987zwjy1x80naw208ktwbqsnk3
Буланык (Кагызман)
0
530819
5839749
4759068
2026-05-06T05:20:57Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839749
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Буланык (мәгънәләр)}}
'''Буланык''' ({{lang-tr|Bulanık}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Карс]] иле Кагызман илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
{{Бүлекне тулыландырырга}}
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q10741633. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Кагызман илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
sasn60iurrx4tl1cpye0ysj4t48dcqs
Доганкаш (Чичекдагы)
0
533052
5839662
4865459
2026-05-05T19:21:48Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839662
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Доганкаш (мәгънәләр)}}
'''Доганкаш''' ({{lang-tr|Doğankaş}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Кыршеһир]] иле Чичекдагы илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Доганкаш Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 143 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 492 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q10756795. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Чичекдагы илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
nmakwcxovp06ie8qtn9wlhfuxdjdpqn
Җевиздере (Элазыг)
0
533778
5839729
4850556
2026-05-06T03:33:01Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839729
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Җевиздере (мәгънәләр)}}
'''Җевиздере''' ({{lang-tr|Cevizdere}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Элазыг]] иле Элазыг илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Җевиздере Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 581 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 929 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q684755. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Элазыг илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
0t4gkhn5m64y3qttwgfj11xawh1g6yy
Еникөй (Пософ)
0
534780
5839623
5393409
2026-05-05T14:30:13Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839623
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Еникөй (мәгънәләр)}}
'''Еникөй''' ({{lang-tr|Yeniköy}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Ардахан]] иле Пософ илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Еникөй Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 856 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 1157 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q8002328. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Пософ илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
s42v1c5zio82gpjzgiyg09vf8ckryns
Ешилпынар (Келкит)
0
535051
5839689
5395495
2026-05-06T00:03:16Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839689
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Ешилпынар (мәгънәләр)}}
'''Ешилпынар''' ({{lang-tr|Yeşilpınar}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Гүмүшхане]] иле Келкит илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Ешилпынар Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 552 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 881 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6493269. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Келкит илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
s3qqxfonb878avjc3d3b7mw7qd44oxe
Йолдере (Эрбаа)
0
535407
5839732
4869185
2026-05-06T03:43:19Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839732
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Йолдере}}
'''Йолдере''' ({{lang-tr|Yoldere}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Токат]] иле Эрбаа илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Йолдере Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 336 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 649 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6514946. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Эрбаа илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
4i0yjvf1km3kud0cw1o13y2dk4mc1u4
Исхаккөй (Чавдыр)
0
535515
5839711
4868974
2026-05-06T02:11:12Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839711
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Исхаккөй}}
'''Исхаккөй''' ({{lang-tr|İshakköy}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Акдиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Бурдур]] иле Чавдыр илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Исхаккөй Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 416 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 428 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6449159. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Чавдыр илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
2ycktd3ks71f3upjn4o52u9hgwik7rm
Каракөй (Доманич)
0
536791
5839696
4870462
2026-05-06T00:52:00Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839696
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Каракөй}}
'''Каракөй''' ({{lang-tr|Karaköy}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эгей бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Күтахья]] иле Доманич илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Каракөй Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 286 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 149 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q10777172. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Доманич илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
d9oztstblvieguxj76fbyfv0w936df1
Карашейх (Адилҗеваз)
0
537042
5839701
4870917
2026-05-06T01:07:56Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839701
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Карашейх}}
'''Карашейх''' ({{lang-tr|Karaşeyh}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Битлис]] иле Адилҗеваз илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Карашейх Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 874 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 1212 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6630781. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Адилҗеваз илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
3n3esd4b0ag2rvtqy00acqmkbu7kwai
Каргыньениҗе (Каман)
0
537091
5839621
4871293
2026-05-05T14:25:37Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839621
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Каргыньениҗе}}
'''Каргыньениҗе''' ({{lang-tr|Kargınyenice}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Кыршеһир]] иле Каман илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Каргыньениҗе Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 85 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 426 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6000458. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Каман илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
tqnzwfrjxcafk22v5mhbkr96svamnye
Кенанобасы (Балышейх)
0
537489
5839703
4872050
2026-05-06T01:29:29Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839703
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=октябрь 2024}}
{{УК}}
{{мәгънәләр|Кенанобасы}}
'''Кенанобасы''' ({{lang-tr|Kenanobası}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Кырыккале]] иле Балышейх илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Кенанобасы Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 81 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 428 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6078358. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
[[Төркем:Балышейх илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
{{Turkey-geo-stub}}
nxaval4i7oocxfuavrpjdno81vtsmfd
Рамазан (Элешкирт)
0
540594
5839715
4826992
2026-05-06T02:29:13Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839715
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Рамазан}}
'''Рамазан''' ({{lang-tr|Ramazan}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Агры]] иле Элешкирт илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Рамазан Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 833 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 1162 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q3676710. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Элешкирт илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
1wv2b07chvmssgu6a8ged0lkcod2nff
Савҗыбей (Сөгүт)
0
540653
5839743
4829963
2026-05-06T04:55:53Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839743
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Савҗыбей}}
'''Савҗыбей''' ({{lang-tr|Savcıbey}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Мәрмәр бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Билеҗик]] иле Сөгүт илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Савҗыбей Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 229 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 155 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q1154935. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Сөгүт илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
58m3q952kzl2f07phi0q2kpa58xadbf
Сыдыклыкүчүкбогаз (Кыршеһир)
0
541817
5839613
4831998
2026-05-05T13:22:09Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839613
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Сыдыклыкүчүкбогаз}}
'''Сыдыклыкүчүкбогаз''' ({{lang-tr|Sıdıklıküçükboğaz}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эчке Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Кыршеһир]] иле Кыршеһир илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Сыдыклыкүчүкбогаз Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 127 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 469 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6570148. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Кыршеһир илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
0i9wrfjfs24n7698hec1bfa2rjwnk23
Тепейолалты (Османҗык)
0
542242
5839669
4833501
2026-05-05T20:13:36Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839669
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Тепейолалты}}
'''Тепейолалты''' ({{lang-tr|Tepeyolaltı}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Чорум]] иле Османҗык илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Тепейолалты Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 180 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 465 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6557080. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Османҗык илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
o5j5swq1exgu7c675o9nax7ioj3yad6
Топлуҗа (Чамлыхемшин)
0
542410
5839818
4836894
2026-05-06T11:34:18Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839818
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Топлуҗа}}
'''Топлуҗа''' ({{lang-tr|Topluca}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Ризе]] иле Чамлыхемшин илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Топлуҗа Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 701 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 1009 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6554236. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Чамлыхемшин илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
74cac5dcw69mgg4uiq5907po95xbscm
Хамзагерек (Карс)
0
543311
5839603
4842551
2026-05-05T12:24:51Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839603
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Хамзагерек}}
'''Хамзагерек''' ({{lang-tr|Hamzagerek}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Көнчыгыш Анатолия бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Карс]] иле Карс илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Хамзагерек Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 912 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 1228 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q16387703. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Карс илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
705nrdexlnsau4uutlvwyazgw0uqcwl
Чалышлар (Синанпаша)
0
544027
5839619
4844514
2026-05-05T14:18:52Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839619
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Чалышлар (мәгънәләр)}}
'''Чалышлар''' ({{lang-tr|Çalışlar}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Эгей бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Афйонкарахисар]] иле Синанпаша илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Чалышлар Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 272 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 261 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q4821941. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Синанпаша илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
ig5tpu7iej27hjf08gjku7nxudxt0xf
Чатак (Күре)
0
544248
5839781
4844803
2026-05-06T06:40:52Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839781
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Чатак (мәгънәләр)}}
'''Чатак''' ({{lang-tr|Çatak}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Кастамону]] иле Күре илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Чатак Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 217 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 400 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6487318. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Күре илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
8me4x6rnpx0ovkwjzxn2pw9vuuuac2d
Чемберлиташ (Оваҗык)
0
544478
5839618
4845144
2026-05-05T13:53:21Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839618
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Чемберлиташ (мәгънәләр)}}
'''Чемберлиташ''' ({{lang-tr|Çemberlitaş}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Карабүк]] иле Оваҗык илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Чемберлиташ Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 560 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 901 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q272776. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Оваҗык илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
e55aeu0aymld2hrnmhgdym9ji6dw7bt
Чорак (Байбурт)
0
544751
5839816
4845709
2026-05-06T10:33:05Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839816
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Чорак (мәгънәләр)}}
'''Чорак''' ({{lang-tr|Çorak}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Байбурт]] иле Байбурт илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Чорак Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 606 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 931 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q982544. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Байбурт илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
sqt83d83dioar2qpneien5fn7jycnsj
Чубуклудере (Арач)
0
544818
5839802
4845794
2026-05-06T08:44:10Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839802
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
{{мәгънәләр|Чубуклудере}}
'''Чубуклудере''' ({{lang-tr|Çubukludere}}) — [[Төркия Җөмһүрияте]]нең [[Карадиңгез бүлгесе]]<ref>[http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html Административное устройство Турции] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090120115121/http://www.akdenizdom.ru/work/adm.html |date=2009-01-20}}</ref> [[Кастамону]] иле Арач илчесенә караган бер авыл ({{lang-tr|köy}}).<ref>{{cite web |title=Türkiye İstatistik Kurumu. TÜİK Merkezi Dağıtım Sistemi Nüfus Verileri.|url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20180817225821/https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=tr|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=17 Ağustos 2018|archivedate=18 октябрь 2020||deadlink = no }}</ref>
== Географиясе ==
Чубуклудере Төркиянең башкаласы [[Әнкара]]дан турыдан 151 чакрым, ә илнең иң зур шәһәре [[Истанбул]]дан 350 чакрым ераклыкта урнашкан<ref>Implementations of the haversine formula [http://rosettacode.org/wiki/Haversine_formula in 91 languages at rosettacode.org] and [http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe in 17 languages on codecodex.com] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20180814170246/http://www.codecodex.com/wiki/Calculate_Distance_Between_Two_Points_on_a_Globe |date=2018-08-14 }}.</ref>.
== Халык саны ==
{{ХСВМ||Таблица}}
== Шәхесләр ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P19 wd:Q6469375. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569:туу,label:Исем,p69,p106,p108,p570,p20}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://bigenc.ru/geography/text/4211458 Турция // Большая российская энциклопедия : [в 35 т.] / гл. ред. Ю. С. Осипов. — М. : Большая российская энциклопедия, 2004—2017.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211104101526/https://bigenc.ru/geography/text/4211458 |date=2021-11-04 }}
* {{cite web |title = Төркия рәсми сайты |url = https://turkey.com/ |archiveurl = https://web.archive.org/web/20150522160612/http://turkey.com/ |archivedate = 2015-05-22 |deadlink = no }}
* [http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 Mahalle Nedir?]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304214324/http://www.diyadinnet.com/YararliBilgiler-1305 |date=4 Mart 2016 }}
* [http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 Kısaltmalar Dizini]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160304193910/http://www.tdk.gov.tr/index.php?option=com_content&view=article&id=198 |date=4 Mart 2016 }}
* {{cite web |title=Genel Kurul Tutanağı 24.Dönem 5. Yasama Yılı 30. Birleşim|url=http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150305000118/http://www.tbmm.gov.tr/develop/owa/Tutanak_B_SD.birlesim_baslangic_yazici?P4=22303&P5=H&page1=90&page2=90|yayıncı=tbmm.gov.tr|archivedate=4 Mart 2015|archivedate=5 Mart 2015|archivedate=15 12 2014||deadlink = no }}
{{Turkey-geo-stub}}
[[Төркем:Арач илчесе авыллары]]
[[Төркем:Әлифба буенча торак пунктлар]]
[[Төркем:Төркия торак пунктлары]]
[[Төркем:Төркия авыллары]]
icm829cp8u6jugwrxsuxmxxia5sqped
ICL-КПО ВС
0
565472
5839820
3438165
2026-05-06T11:40:07Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839820
wikitext
text/x-wiki
{{MyTatarstan2022}}
{{УК}}
'''ICL-КПО ВС''' (рәсми атамасы — '''«АйСиЭл — КПО ВС» АҖ''') — [[Казан]]да эшләп килүче Россия ИТ-компаниясе. 2014 елның уртасына кадәр предприятие "Fujitsu" Япон корпорациясе белән интеграцияләнгән була.
== Төзелеше ==
Компьютерлар, серверлар һәм ноутбуклар Казанның «ICL-КПО ВС» заводында үз «RAY» сәүдә маркасы астында 1993 елдан бирле җитештерелә. Җитештерү көчләре елына 100 меңгә кадәр компьютер җитештерергә мөмкинлек бирә. Предприятиедә Россия Оборона министрлыгының Хәрби вәкиллеге аккредитацияләнгән.
Компания составына 8 фәнни-техник үзәк, шул исәптән җитештерү-коммерция үзәге, ДжиДиСи Сервисез хезмәтләрен глобаль күрсәтү үзәге (Fujitsu preferred supplier), Мәскәү, Санкт-Петербург, Әстерхан, Краснодар шәһәрләрендә 4 вәкиллек; Россиянең төрле шәһәрләрендә 130-дан артык авторлаштырылган сервис үзәге, Казанда исәпләү техникасы музее һәм аның базасында виртуаль Казан компьютер музее керә.
ICL-КПО ВС партнерлары булып «APC Corporation», «Hewlett-Packard Development Company», «Intel Corporation», «Microsoft Corporation», «Информзащита» компаниясе, «Лаборатория Касперского» ЯАҖ һәм башкалар тора.<ref>[http://www.icl.ru/hardware Производство оборудования ICL RAY] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121103231305/http://www.icl.ru/hardware |date=2012-11-03 }} // Официальный сайт ОАО «ICL-КПО ВС».</ref>
== Эшчәнлеге ==
«ICL-КПО ВС» эшчәнлегенең төп юнәлешләре булып компьютер техникасын серияле җитештерү, программа белән тәэмин итү, системалы интеграция һәм консалтинг хезмәтләре күрсәтү тора. Компания мәгълүмати, исәп, финанс-бухгалтерлык системаларын кертү һәм алып бару, MRP II һәм ERP стандартларында җитештерү-хуҗалык эшчәнлеге белән идарә итүне автоматлаштыру, техник һәм программа чараларын дистрибуцияләү, сервис хезмәте күрсәтү белән шөгыльләнә.
1991 елдан компания [[Россия эчке эшләр министрлыгы|Россия Эчке эшләр министрлыгы]] белән хокук саклау органнары өчен программа һәм техник карарлар эшләү һәм гамәлгә кертү өлкәсендә хезмәттәшлек итә. Ул яклый торган аппарат-программа чараларын: төрле мәгълүматлар базаларына оператив яклау өчен файдаланыла торган «Барс» аппарат-программа комплексларын, махсус операцияләр (гадәттән тыш хәлләр нәтиҗәләрен бетерү, терроризмга каршы көрәш) өчен билгеләнгән «Зубр» аппарат-программа комплексларын, дәүләт серен тәшкил иткән мәгълүматны эшкәрткәндә кулланыла торган «Панцирь» аппарат-программа комплексларын һәм башкаларны чыгара. 2012 елда компания Россия Эчке эшләр министрлыгының Мәгълүмати технологияләр, элемтә һәм мәгълүматны яклау Департаментының Рәхмәт хаты белән бүләкләнгән.<ref>[http://www.icl.ru/articles/98d1076b-2390-4b48-a731-d2d9f7500961 ОАО «ICL-КПО ВС» получило награду МВД России] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20131022081439/http://www.icl.ru/articles/98d1076b-2390-4b48-a731-d2d9f7500961 |date=2013-10-22 }} // Официальный сайт ОАО «ICL-КПО ВС».</ref>.
Дәүләт секторындагы «ICL-КПО ВС» ААҖнең башка төп заказчыларынан Россиянең төрле төбәкләрендәге Катастрофалар медицинасы үзәкләре һәм Ашыгыч медицина ярдәме станцияләре, Россия гадәттән тыш хәлләр министрлыгы, Татарстан Республикасы мәгълүматлаштыру һәм элемтә министрлыгы, Казан Башкарма комитеты билгеле.
2011 елда компания үзе җитештергән 65 мең берәмлек продукция саткан.
2000 елдан башлап «ICL-КПО ВС» ААҖ ел саен үткәрелә торган «ICL турниры» — мәктәп укучылары һәм студентлар командалары арасында спорт программалаштыру буенча Татарстан ачык чемпионаты үткәрә. Турнирны оештыруның төп инициаторы булып Казан программисты һәм педагогы Василий Борисович Кононов тора. 2010 елдан иң яхшы командалар һәм аларның җитәкчеләре Татарстан Республикасы Президенты премияләрен ала.<ref>[http://www.icl.ru/turnir/history.php#about О турнире] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120617141101/http://www.icl.ru/turnir/history.php#about |date=2012-06-17 }} // Официальный сайт Турнира ICL.</ref>
ICL Төркеме үсүен дәвам итә: 2018 елда сату күләме 9 840 967 мең сум (өстәмә бәягә салымнан башка) булган, бу 2017 елда гомуми күләмнән 16,7% ка (8 435 409 мең сум) күбрәк. Системалы интеграция, ІТ-аутсорсинг, җиһазлар җитештерү һәм гамәлгә ашыру юнәлешләре сизелерлек үсеш күрсәтә. Табыш структурасында системалы интеграция, якынча фаразлаулар буенча, 37%, үз производство җиһазларын сату — 17%, ІТ-аутсорсинг, консалтинг һәм эшкәртү — 39% алып торган.<ref>{{Cite web|url=https://www.business-gazeta.ru/article/412645|title=Есть ли спасение от хакерских атак?|author=«БИЗНЕС Online»|publisher=БИЗНЕС Online|lang=ru|accessdate=2019-02-18}}</ref>
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
[[Төркем:Казан ширкәтләре]]
[[Төркем:Компьютерлар җитештерү ширкәтләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча ширкәтләр]]
9x0bn7w1zabpkc1qb4urqb6xg5p9dey
Шаһгали Чанборисов
0
584204
5839609
3503806
2026-05-05T12:42:51Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 2 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839609
wikitext
text/x-wiki
{{Tatar4.0-2022}}
{{Шәхес}}
{{фш|Чанборисов}}
'''Шаһгали Чанборисов''' ( [[1 сентябрь|1 сентябрь,]][[1910 ел|1910]] [[1 сентябрь|ел]], [[Шланлыкүл]], Богадин волосте , [[Бәләбәй өязе]], [[Уфа губернасы]], [[Россия империясе|Россия Империясе]] - [[1975 ел|1975]], [[Казан]], [[Татарстан Автономияле Совет Социалистик Республикасы|Татар АССР]], [[Россия Совет Федератив Социалистик Республикасы|РСФСР]], [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|СССР]] ) - [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|Совет]] дәүләт эшлеклесе, [[полковник]], [[Татарстан Республикасы буенча Эчке эшләр министрлыгы|Татар АССР эчке эшләр министры]] (1948- 1950).
== Биография ==
Шаһгали Зиннәт улы Чанборисов [[1910 ел|1910]] елның 1 сентябрендә хәзерге [[Башкортстан]] территориясендәге [[Шланлыкүл]] авылында туган {{Sfn|с=462|Денисов и др.|2004}}. Милләте буенча - [[Башкортстан татарлары|татар]] .
[[1930 ел|1930]] елда [[Советлар Берлеге коммунистик фиркасе|КПСС]] ка керә {{Sfn|с=462|Денисов и др.|2004}} . 1932 елда аны [[Уфа]] [[Хәрби комиссариат|шәһәр хәрби комиссариаты]] хезмәткә чакыра, соңрак ул ОГПУ - [[ССРБ эчке эшләр халык комиссарлыгы|НКВД]] органнарында хезмәт итә.
[[1936 ел|1936]] елда дәүләт куркынычсызлыгының кече лейтенанты дәрәҗәсенә ия була . Ул НКВДның [[Архангель районы (Башкортстан)|Архангель]] район бүлеге мөдире булып эшли.
[[1937 ел|1937]] елда [[Башкорт АССР]] НКВД Дәүләт куркынычсызлык идарәсе 4 бүлегенең 3 бүлек начальнигы ярдәмчесе итеп билгеләнә .
[[1938 ел|1938]] елда БАССР НКВД 4 нче УГБ бүлегенең 2 нче бүлеге начальнигы вазыйфасына күчерелә, аннары дәүләт куркынычсызлыгы лейтенанты дәрәҗәсенә күтәрелә .
[[1941 ел|1941]] елдан [[Татарстан Республикасы буенча Эчке эшләр министрлыгы|Татар Автономияле Совет Социалистик Республикасының Эчке эшләр буенча Комиссары]] урынбасары булып эшли{{Sfn|с=462|Денисов и др.|2004}}, дәүләт куркынычсызлыгы подполковнигы дәрәҗәсенә ия була .
Шаһгали Зиннәт улы Чанборисов [[Stalin repressiäläre|репрессияләрдә]] актив катнаша.
[[Бөек Ватан сугышы|Бөек Ватан сугышы башлангач,]] Чанборисов армиягә китә.<ref>{{Cite web|url=https://nkvd.memo.ru/index.php/%D0%94%D0%BE%D0%BA%D1%83%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D1%82%3A%D0%9F%D1%80%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D0%B7_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D0%BC_3_%D0%91%D0%B5%D0%BB%D0%BE%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0_%E2%84%96_0420_%D0%BE%D1%82_23.04.1945|title=Приказ войскам 3-го Белорусского фронта № 0420 от 23 апреля 1945 года|accessdate=2022-03-18|archivedate=2021-11-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211106133713/https://nkvd.memo.ru/index.php/%D0%94%D0%BE%D0%BA%D1%83%D0%BC%D0%B5%D0%BD%D1%82:%D0%9F%D1%80%D0%B8%D0%BA%D0%B0%D0%B7_%D0%B2%D0%BE%D0%B9%D1%81%D0%BA%D0%B0%D0%BC_3_%D0%91%D0%B5%D0%BB%D0%BE%D1%80%D1%83%D1%81%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%B3%D0%BE_%D1%84%D1%80%D0%BE%D0%BD%D1%82%D0%B0_%E2%84%96_0420_%D0%BE%D1%82_23.04.1945}}</ref>
[[1945 ел|1945]] елга кадәр 48 нче Армиядә СССРның НКВД оператив төркеме башлыгы булып эшли, кулга алынган немец әсирләреннән сорау ала {{Sfn|с=380|Малышева, Цунаева|2020}}.
[[1946 ел|1946]]-[[1947 ел|1947]] елларда Эчке эшләр министрлыгының җитәкче кадрларын яңадан әзерләү курслары тыңлаучысы була, аннары кабат министр урынбасары итеп билгеләнә{{Sfn|с=462|Денисов и др.|2004}} .
[[1948 ел|1948]] елның 16 февралендә [[Павел Горбулин|П. Н. Горбулин]] урынына [[Татарстан Республикасы буенча Эчке эшләр министрлыгы|ТАССР эчке эшләр министры]] итеп билгеләнә {{Sfn|с=89|Петров|2010}} {{Sfn|с=136|Шайдуллин и др.|2017}}. Ул шулай ук [[ТАССР Югары Советы|ТАССР II чакырылышының Югары Советы депутаты]] була .
[[1950 ел|1950]] елда Чанборисов Луглаг идарәсенең коммуналь-эксплуатация бүлеге начальнигы була, ә 1951 елдан эзлекле рәвештә махсус бүлек начальнигы, контрагент эшләре бүлеге начальнигы, [[Караганда|Карагандадагы]] ком лагере идарәсенең 2 нче бүлеге начальнигы вазыйфасын башкара. {{Sfn|с=462|Денисов и др.|2004}}
[[1954 ел|1954]] елда [[СССР]] Эчке эшләр министры С. Н.Круглов төзәтү-хезмәт лагерьлары һәм колонияләре җитәкчеләре киңәшмәсендә «кадрлар сайлау һәм урнаштыру практикасында җитди җитешсезлекләр һәм хаталар булган», дип хәбәр итә. Әйтик, лагерьлар системасына "яраксыз эшчеләрнең күп өлеше" җибәрелгән. Шул ук елның 18 сентябрендә Чанборисов отставкага җибәрелә.
[[1954 ел|1954]]-[[1955 ел|1955]] елларда "Стройматериалы" Караганда тресты идарәсе урынбасары, 1955-1957 елларда - Караганда өлкәсе сәнәгать бүлеге начальнигы, 1957-1964 елларда - Казандагы "Татнефтепроводстрой" тресты идарәсе урынбасары була. [[Татарстан]]да нефть сәнәгатен үстерүдә, аерым алганда, Баулы һәм [[Ромашкино нефть чыганагы|Ромашкино]] өлкәләрендә нефть үткәргечләре төзелешендә катнаша.
[[1964 ел|1964]] елда лаеклы ялга чыга. [[Казан]]да Жуковский урамында яши.
[[1975 ел|1975]] елда вафат була.
== Бүләкләре ==
* [[Кызыл Байрак ордены]] (21 апрель, 1945) - "Хөкүмәтнең махсус бурычларын уңышлы башкарган өчен" .
* [[Кызыл Йолдыз ордены]] (20 сентябрь, 1943) - "Ватан сугышы вакытында Хөкүмәтнең бурычларын үрнәк итеп башкару өчен" .
* [[Сугышчан хезмәтләре өчен медале|"Сугышчан хезмәтләре өчен" медале]] (1945 елның 15 гыйнвары) - "гаскәрләрдә, НКВДда һәм полициядә хезмәт иткән өчен" .
* "1941-1945 елгы Бөек Ватан сугышында Германияне җиңгән өчен" медале.
* "[[Кенигсберг]]ны яулап алу өчен" медале .
== Искәрмәләр ==
{{Reflist}}
== Әдәбият ==
{{Refbegin}}
* {{книга|заглавие=Список абонентов Казанской городской телефонной сети|ссылка=https://www.wikidata.org/wiki/Q109303166|место=Казань|издательство=[[Министерство связи СССР]]|год=1969|страниц=532|ref=Список}}
* {{книга|ответственный=сост. [[Кокурин, Алексей Владимирович|А. И. Кокурин]], [[Петров, Никита Васильевич|Н. В. Петров]]|заглавие=ГУЛАГ (Главное управление лагерей): 1917—1960|ссылка=http://docs.historyrussia.org/ru/nodes/170784#mode/inspect/page/34/zoom/4|серия=Россия. XX век. Документы|место=Москва|издательство=Международный фонд «Демократия»|год=2000|страниц=888|isbn=5856460464|ref=Кокурин, Петров}}{{ref-ru}}
* {{книга|ответственный=гл. ред. [[Баталин, Юрий Петрович|Ю. П. Баталин]]|заглавие=Нефтегазостроители Западной Сибири: в 2 кн.|ссылка=https://books.google.ru/books?id=xjM_AQAAIAAJ&newbks=1&newbks_redir=0&printsec=frontcover&dq=Ченборисов+Татнефтепроводстрой&q=Ченборисов+Татнефтепроводстрой&hl=ru&redir_esc=y|серия=Строители России. ХХ век|место=Москва|издательство=Российский союз нефтегазостроителей|год=2004|страниц=349|том=2 (В едином строю; Главный ресурс; Плечом к плечу; Отрасли — жить!)|isbn=5900230295|ref=Баталин}}{{ref-ru}}
* {{книга|ответственный=сост. [[Денисов, Вадим Вячеславович|В. В. Денисов]], [[Квашонкин, Александр Васильевич|А. В. Квашонкин]], [[Малашенко, Лариса Николаевна|Л. Н. Малашенко]], [[Минюк, Андрей Игоревич|А. И. Минюк]], [[Прозуменщиков, Михаил Юрьевич|М. Ю. Прозуменщиков]], [[Хлевнюк, Олег Витальевич|О. В. Хлевнюк]]|заглавие=ЦК ВКП(б) и региональные партийные комитеты: 1945—1953|ссылка=https://rabkrin.org/tsk-vkp-b-i-regionalnyie-partiynyie-komitetyi-1945-1953-kniga-2/|место=Москва|издательство=[[РОССПЭН]]|год=2004|страниц=496|isbn=5824305706|ref=Денисов и др.}}{{ref-ru}}
* {{книга|ответственный=cост. [[Буробин, Виктор Николаевич|В. Н. Буробин]], [[Плетнев, Владимир Юрьевич|В. Ю. Плетнев]]|заглавие=Уголовные дела репрессированных советской властью|ссылка=https://search.rsl.ru/ru/record/01009544309|серия=Русские судебные процессы|место=Москва|издательство=[[Белый город (издательство)|Издательство «Белый город»]]|год=2017|страниц=313|isbn=9785906726797|ref=Буробин, Плетнев}}{{ref-ru}}
* {{книга|автор=отв. ред. серии [[Малышева, Елена Петровна|Е. П. Малышева]], [[Цунаева, Елена Моисеевна|Е. М. Цунаева]]|заглавие=Новгородская область: сборник документов|ссылка=https://akno.novreg.ru/tinybrowser/files/izdaniya/2021/14-05/bez_sroka_davnosti_novgorodskaya_oblast.pdf|серия=Без срока давности: преступления нацистов и их пособников против мирного населения на оккупированной территории РСФСР в годы Великой Отечественной войны|место=Москва|издательство=Фонд «Связь Эпох», издательство «Кучково поле Музеон»|год=2020|страниц=496|страницы=|isbn=9785907174412|ref=Малышева, Цунаева}}{{ref-ru}}
* {{книга|автор=[[Введенский, Александр Иванович (поэт)|Введенский А. И.]]|ответственный=сост. [[Герасимова, Анна Георгиевна|А. Г. Герасимова]]|заглавие=Всё|ссылка=https://books.google.ru/books?id=nTBQAQAAIAAJ&newbks=1&newbks_redir=0&printsec=frontcover&dq=ЧЕНБОРИСОВ&q=ЧЕНБОРИСОВ&hl=ru&redir_esc=y|место=Москва|издательство=ОГИ|год=2011|страниц=736|isbn=9785942825966|ref=Герасимова}}{{ref-ru}}
* {{книга|автор={{нп5|Багаутдинов, Флер Нуретдинович|Багаутдинов Ф. Н.|tt|Флүр Баһаутдинов}}|заглавие=Справедливость есть! (Из истории органов прокуратуры Республики Татарстан)|ссылка=http://213.171.58.226:22289/Fmt6qU01/2017/Пособие_История%20органов%20прокуратуры%20Республики%20Татарстан.pdf|место=Казань|издательство={{нп5|Фән (издательство)|Издательство Академии наук РТ|tt|Фән (нәшрият)}}|год=2017|страниц=216|isbn=9785969003910|ref=Багаутдинов}}{{ref-ru}}
* {{книга|автор=[[Ибрагимов, Руслан Рустамович|Ибрагимов Р. Р.]]|заглавие=Власть и религия в Татарстане в 1940—1980-е гг.|ссылка=https://docplayer.com/85731122-R-r-ibragimov-vlast-i-religiya-v-tatarstane-v-e-gg.html|место=Казань|издательство=[[Казанский университет|Казанский государственный университет им. В. И. Ульянова-Ленина]]|год=2005|страниц=182|isbn=5981802251|ref=Ибрагимов}}{{ref-ru}}
* {{книга|автор=[[Маргулёв, Игорь Яковлевич|Маргулёв И. Я.]]|заглавие=Минувшее – живи! (Из истории Казанского авиазавода)|ссылка=https://scisne.net/ax/d1/2/a2758/Igor_Margulev_Minuvshee_jivi.pdf|место=Москва|издательство=Издательство «Возвращение»|год=2007|страниц=180|isbn=5715701570|ref=Маргулёв}}{{ref-ru}}
* {{публикация|книга|автор=[[Набиев, Рустам Фанисович|Набиев Р. Ф.]]|заглавие=Победа во Второй мировой войне: идеологема и арена политического противостояния (факты против фальсификаций)|ссылка=http://vestnikkui.ru/arhive/2020/1_39_2020.pdf|место=Казань|издательство=[[Казанский юридический институт МВД России]]|издание=Вестник Казанского юридического института МВД России|год=2020|страниц=142|страницы=19–24|том=11|номер=1 (39)|doi=10.24420/KUI.2020.39.1.002|issn=2542-1247|ref=Набиев}}{{ref-ru}}
* {{книга|автор=[[Петров, Никита Васильевич|Петров Н. В.]]|заглавие=Кто руководил НКВД, 1941—1954: справочник|ссылка=https://lib.memo.ru/media/book/12753.pdf|место=Москва|издательство=Издательство «Звенья»|год=2010|страниц=1008|isbn=5787001099|ref=Петров}}{{ref-ru}}
* {{книга|автор=[[Петров-Текин, Николай Иванович|Петров-Текин Н. И.]]|заглавие=Кряш-Серда (история деревни, жизнь народа, архивные документы): 1490—1900 гг. = Керәшен Сәрдәсе (авыл тарихы, халык язмышы, архив документлары): 1490—1900 еллар|ссылка=https://search.rsl.ru/ru/record/01009762072|место=Казань|издательство=[[Институт истории имени Шигабутдина Марджани|Институт истории им Ш. Марджани]] [[Академия наук Республики Татарстан|Академии наук Республики Татарстан]]|год=2018|страниц=363|isbn=9785949812730|ref=Петров-Текин}}{{ref-ru}}{{ref-tt}}
* {{книга|автор=[[Шайдуллин, Рафаиль Валеевич|Шайдуллин Р. В.]] и др.|заглавие=Центральные органы государственной власти и управления Татарстана (1920—2020 гг.)|ссылка=http://www.antat.ru/ru/news/raznoe/Центральные%20органы%20власти%20РТ%20-2017.pdf|место=Казань|издательство={{нп5|Институт татарской энциклопедии и регионоведения|Институт татарской энциклопедии и регионоведения|tt|Татар энциклопедиясе һәм төбәкне өйрәнү институты}} [[Академия наук Республики Татарстан|Академии наук Республики Татарстан]]|год=2017|страниц=400|isbn=9785902375210|ref=Шайдуллин и др.}}{{ref-ru}}
{{Refend}}
== Сылтамалар ==
* {{Cite web|url=https://pamyat-naroda.ru/heroes/person-hero93281154/|title=Шагалей Зиннатович Ченборисов}}
* {{Cite web|url=https://nkvd.memo.ru/index.php/%D0%A7%D0%B0%D0%BD%D0%B1%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2%2C_%D0%A8%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%97%D0%B8%D0%BD%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87|title=Шагалей Зиннатович Ченборисов|accessdate=2022-03-18|archivedate=2021-11-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20211106133716/https://nkvd.memo.ru/index.php/%D0%A7%D0%B0%D0%BD%D0%B1%D0%BE%D1%80%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%B2,_%D0%A8%D0%B0%D0%B3%D0%B0%D0%BB%D0%B5%D0%B9_%D0%97%D0%B8%D0%BD%D0%BD%D0%B0%D1%82%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87}}
[[Төркем:Татарстан АССР министрлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:«1941-1945 еллардагы Бөек Ватан сугышында Алманияне җиңгән өчен» медале белән бүләкләнүчеләре]]
[[Төркем:Сугышчан хезмәтләре өчен медале белән бүләкләнүчеләр]]
[[Төркем:Кызыл Йолдыз ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Кызыл Байрак ордены кавалерлары]]
[[Төркем:Казанда вафатлар]]
[[Төркем:1975 елда вафатлар]]
[[Төркем:31 декабрь көнне вафатлар]]
[[Төркем:Бәләбәй өязендә туганнар]]
[[Төркем:1910 елда туганнар]]
[[Төркем:1 сентябрь көнне туганнар]]
g0pkixe35566z0014nfrxrgtgnx0shm
2022-2025 елларда Украинада сугышта һәлак булган татар һәм башкорт хәрбиләре исемлеге
0
585188
5839789
5752701
2026-05-06T07:22:38Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839789
wikitext
text/x-wiki
{{мәгълүмати исемлек|show=2|Татарлар|Башкортлар|Россиянең Украинага бәреп керүе (2022)}}
{{Портал|Шәхесләр}}
{{TOC right}}
{{notice|'''Бу биттәге исемлек тулы булмаска мөмкин!'''<br/>Мәгълүмат һәм дәлилләүче чыганакларга сылтамалар белән баетуыгыз өчен изге рәхмәт!}}
== Исемлек ==
=== А ===
# [[Артур Абдракипов]] ([[Приют (Башкортстан)|Приют]], [[Бәләбәй районы]], [[Башкортстан]])<ref>[https://newsbash.ru/society/36308-n-svo-pogib-vgnerovec-iz-bshkirii-rtyr-bdrkipov-.html Артур Абдракипов из Белебеевского района Башкирии погиб в СВО]</ref>.
# [[Азат Дамир улы Абдрахманов|Азат Абдрахманов]] ([[Маячный (Башкортстан)|Маячный]], [[Күмертау]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/v-hode-svo-pogib-azat-abdurahmanov-iz-bashkirii/ Азат Абдурахманов из Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Самат Абдрахманов]] ([[Канчура (Куергазы районы)|Канчура]], [[Куергазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/36789-v-bshkirii-prostilis-s-pogibshim-n-svo-boicom-chvk-vgner-smtom-bdrhmnovim.html Самат Абдрахманов из Куюргазинского района Башкирии погиб в СВО]</ref>
# [[Альберт Абдуллин (1973)|Альберт Абдуллин]] ([[Кызыл Көч (Илеш районы)|Кызыл Көч]], [[Илеш районы]], [[Башкортстан]])<ref>[https://vk.com/wall-150019100_591153 Погиб второй участник спецоперации из башкирского..] ВКонтакте</ref>
# [[Илнур Шәфкать улы Абдуллин|Илнур Абдуллин]] ([[Баймак районы]], [[Башкортстан]])<ref>[https://ok.ru/fanisaminev/statuses/157202558227792 Мы проводили в последний путь нашего земляка]</ref>
#[[Марат Илгиз улы Абдуллин (1982)|Марат Абдуллин]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3954 Абдуллин Марат Ильгизович (24.12.1982 - 18.01.2025)]</ref>
# [[Рамил Абдуллин (1997)|Рамил Абдуллин]] ([[Октябрьски]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-43935898_81842?ysclid=lws5qhrs7f650489164 В Октябрьском простились с участником СВО]</ref>
# [[Рөстәм Рәфыйк улы Абдуллин|Рөстәм Абдуллин]] ([[Куергазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://kolybanov.livejournal.com/33599202.html Светлая память и вечная слава!]{{Deadlink|date=March 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Руслан Абдуллин]] ([[Айдарәле]], [[Стәрлебаш районы]], [[Башкортстан]])<ref>[https://newsbash.ru/society/36088-vo-vremja-specialnoj-voennoj-operacii-pogib-ruslan-abdullin-iz-sterlibashevskogo-rajona-bashkirii.html Руслан Абдуллин из Стерлибашевского района Башкирии погиб в СВО.]</ref>
# [[Руслан Рәфкат улы Абдулов|Руслан Абдулов]] ([[Күгәрчен районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/ruslan-abdulov-iz-kugarchinskogo-rayona-bashkirii-pogib-v-hode-svo/ Руслан Абдулов из Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# Илдар Абдулов ([[Озын Ялан|Озын Ялан, Барда районы, Пермь крае]])<ref>[https://www.newsko.ru/news/nk-8121532.html В ходе СВО погиб сержант из Пермского края Ильдар Абдулов.]</ref>
# [[Илнур Газинур улы Абзалов (1981)|Илнур Абзалов]] ([[Нефтекама]], Башкортстан)<ref>[https://kzgazeta.ru/articles/Z/2024-11-12/voiny-uhodyat-v-vechnost-4004195 Абзалов Ильнур Газинурович. Воины уходят в вечность]{{Deadlink|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Илфат Хаммат улы Абуталипов (1977)|Илфат Абуталипов]] ([[Кадыш (Белорет районы)]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta">[https://vk.com/ivaniutaandrei Глава администрации Белорецкого района Андрей Иванович Иванюта Вконтакте (16.09.2024 – 27.12.2024)]</ref>
# [[Артур Тәлгат улы Абутдинов (1984)|Артур Абутдинов]] ([[Лаеш]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3777 Абутдинов Артур Тальгатьевич (17.04.1984 - 10.11.2024)]</ref>
# [[Руслан Агаев]] ([[Шадрин]], Курган өлкәсе)<ref>[http://герои-сво.рф/geroi/agaev-ruslan/ Агаев Руслан.] Герои СВО РФ</ref>
# [[Алексей Агашкин]] ([[Урта Баграж]], [[Зәй районы]], Татарстан)<ref>[https://zainsk-inform.ru/news/tema-dnya/ziteli-zainskogo-raiona-prostilis-s-ucastnikom-specoperacii-alekseem-agaskinym Жители Заинского района простились]</ref>
# [[Денис Адиуллин]] ([[Яңа Мөслим]], [[Мәчетле районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-120404189_924521 Сегодня простились с бойцом ЧВК «Вагнер»]</ref>
# [[Исканьяр Аетбаев]] ([[Кызлар-Биргән|Үркәс]], [[Зилаер районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-205125870_62373 В Зилаирском районе простились с погибшим участником]</ref>
# [[Азат Аеткулов]] ([[Уфа]] ― [[Мөхсин]], [[Кырмыскалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-35237072_60246 Сегодня в деревне Муксиново проводили] Кармаскалинская Новь</ref>
# [[Зенфир Аеткулов]] (Югары Әбдрәш, [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/mkset/topic/155273742725165 В ходе спецоперации погиб уроженец Абзелиловского..] mkset.ru</ref>
# [[Рузалин Азизов]] ([[Албус-Сөрби]], [[Комсомол районы (Чуашстан)|Комсомол районы, Чуашстан]])
# [[Роберт Альберт улы Азикеев (1986)|Роберт Азикеев]] ([[Яңа Хәсән]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Ринат Равил улы Азимов (1982)|Ринат Азимов]] ([[Чехов (Мәскәү өлкәсе)]])<ref>[https://vk.com/dummo_ru?ysclid=m8j1a9onrm783137619&z=photo-92115185_457249357%2Fwall-92115185_3562 В Чехове проводили в последний путь Рината Азимова, погибшего в ходе СВО]</ref>
# [[Айдар Аиткужин]] (22 яшь, [[Күгәрчен районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Рамил Шәйгәрәй улы Айнетдинов (1991)|Рамил Айнетдинов]] ([[Яшел Үзән]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3857 Айнетдинов Рамил Шейгереевич (02.11.1991 - 27.12.2024)]</ref>
# [[Асият Искәндәр улы Айсин|Асият Айсин]] ([[Югары Әләзән]], [[Городище районы (Пенза өлкәсе)]]<ref name="Верхнеелюзанцы – участники СВО">{{Cite web |url=https://mmr.fedcdo.ru/verhneeljuzancy-uchastniki-specialnoj-voennoj-operacii/ |title=Верхнеелюзанцы – участники СВО |accessdate=2024-04-21 |archivedate=2024-04-21 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240421165515/https://mmr.fedcdo.ru/verhneeljuzancy-uchastniki-specialnoj-voennoj-operacii/ }}</ref>
# [[Рөстәм Рамил улы Акбашев (1985)|Рөстәм Акбашев]] ([[Солтанай (Барда районы)]], Пермь крае)<ref>[https://t.me/poisk_in_ua/91708 Акбашев Рустам Рамилевич]</ref>
# [[Тимерхан Линер улы Акчулпанов|Тимерхан Акчулпанов]] ([[Күчәрбай (Стәрлетамак районы)|Күчәрбай]], [[Стәрлетамак районы]], Башкорстан)<ref>[https://vk.com/wall-145009572_5295 Сегодня проводили в последний путь..]</ref>
# [[Марат Алеев]] ([[Урмай (Комсомол районы)|Урмай]], [[Комсомол районы (Чуашстан)|Комсомол районы]], Чуашстан) <ref>[https://vk.com/wall-191629825_48166 В ходе спецоперации на Украине погиб 26-летний]</ref>
# [[Радмир Алиев]] ([[Сорокино (Төмән өлкәсе)|Сорокино]], [[Яркәү районы]], [[Төмән өлкәсе]])<ref>[https://72.ru/text/gorod/2022/05/20/71345213/ В спецоперации на Украине погиб 42-летний уроженец тюменского села.]</ref>
# [[Камил Алимов]] ([[Питрәксе]], [[Пилнә районы]], [[Түбән Новгород өлкәсе]])<ref>[https://intertat.tatar/news/bugen-susy-kardasebez-a-irtaga-kem-kita-ikanen-belmibez-5859476 «Бүген шушы кардәшебезне озатабыз, ә иртәгә кем китә икәнен белмибез»]</ref>
# [[Шамил Мәхмүт улы Алимов|Шамил Алимов]] ([[Иске Кулаткы]], [[Кулаткы районы]], [[Сембер өлкәсе]])<ref>[https://vk.com/wall-183565314_24370?ysclid=lws62espl1549960870 Уважаемые земляки! Прощание с Алимовым Шамилем]</ref>
# [[Илдус Аллабердин]] ([[Колгына (Ишембай районы)|Колгына]], [[Ишембай районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-23887484_1781266 Парни из Башкортостана Светлая память]</ref>
# [[Альберт Аллагулов]] (25 яшь, [[Уфа]], [[Башкортстан]])<ref name=":Пруфы" />
# [[Фәдис Аллаяров]] (22 яшь, [[Бишбүләк районы]], [[Башкортстан]])<ref name=":Пруфы" />
# [[Раил Алламоратов]] ([[Аккүл (Гафури районы)|Аккүл]], [[Гафури районы]], Башкортстан)<ref>[https://ufa-town.ru/bash/view/v-zone-svo-pogib-boec-cvk-vagner-rail-allamuratov-iz-baskirii В зоне СВО погиб боец ЧВК «Вагнер» Раиль Алламуратов из Башкирии]</ref>
# [[Шамил Алмәрдәнов]] (55 яшь, [[Учалы районы]], [[Башкортстан]])<ref name=":Пруфы" />
# [[Руслан Алтыев]] ([[Тубыл]], [[Төмән өлкәсе]])<ref>[http://герои-сво.рф/geroi/altyev-ruslan/ Алтыев Руслан.] Герои СВО РФ</ref>
# [[Руслан Марат улы Алтынбаев (1991)|Руслан Алтынбаев]] ([[Иске Куак]], [[Лениногорск районы]], Татарстан)<ref>[https://leninogorsk.bezformata.com/listnews/altinbaev-ruslan-maratovich-27-01-1991/129515503/ Алтынбаев Руслан Маратович. 27.01.1991 г. – 22.12.2023 г.]</ref>
# [[Ранис Равил улы Алтынов (1987)|Ранис Алтынов]] ([[Ишембай (Салават районы)]], Башкортстан)<ref>[https://dzen.ru/a/ZkwZkE3s7j2zRVZc «Уходим на задание. Мама, я тебя люблю»]</ref>
# [[Ранис Алтынов]] ([[Учалы]], [[Башкортстан]])<ref name=":четыре уроженца">[https://mkset.ru/news/2023-02-05/v-hode-spetsoperatsii-pogibli-chetyre-urozhentsa-bashkirii-2654893 В ходе спецоперации погибли четыре уроженца Башкирии]</ref>
# [[Илгиз Алтыншин]] (40 яшь, [[Куергазы районы]], [[Башкортстан]])<ref name=":Пруфы" />
# [[Фоат Фатыйх улы Алякимов (1980)|Фоат Алякимов]] ([[Кече Норлат]], [[Норлат районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3909 Алякимов Фоат Фатыхович (29.04.1980 - 04.11.2024)]</ref>
# [[Олег Аманов]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://ufacity.info/press/news/476880.html Вечная память и вечная слава]</ref>
# [[Роберт Амекачев]] ([[Павловка (Куергазы районы)|Павловка]], [[Куергазы районы]], Башкортстан) <ref name=":Чужая война">{{Cite web |url=https://bash.memorial/ |title=Чужая война |accessdate=2023-01-11 |archivedate=2023-01-13 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230113190246/https://bash.memorial/ }}</ref>
# [[Айнур Бәшир улы Антонов|Айнур Антонов]] ([[Күпербаш]], [[Арча районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/kyzganyciorak-sykryikuzga-kabat-yas-tula-amma-kunelda-gorurlyk-5868654 «Кызганыч, йөрәк сыкрый, күзгә кабат яшь тула... Әмма күңелдә горурлык!]</ref>
# [[Илгиз Тәлгат улы Аптикаев|Илгиз Аптикаев]] ([[Нарат-Чокыр]], [[Бакалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/47415-v-bshkirii-prostilis-s-ychstnikom-svo-ilgizom-ptikevim.html В Башкирии простились с участником СВО Ильгизом Аптикаевым]</ref>
# [[Азамат Арслангәрәев]] ([[Бүздәк]], [[Бүздәк районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_108754 Азамат Арслангараев из Буздякского района Башкирии]</ref>
# [[Айназ Айрат улы Арсланов (25.01.1993 ― 29.12.2023)|Айназ Арсланов]] ([[Иске Богады (Татарстан)|Иске Богады]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/1019 Арсланов Айназ Айратович. 25.01.1993 - 29.12.2023]</ref>
# [[Ринад Риф улы Арсланов (1965)|Ринад Арсланов]] ([[Караганды өлкәсе]] → [[Асаудыбаш (Яңавыл районы)]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский">[https://yanaulmuseum.bash.muzkult.ru/Fellowcountrymenareheroes Земляки, погибшие в ходе СВО.]{{Deadlink|date=August 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Янаульский историко – краеведческий музей</ref>
# [[Эдуард Арсланов]] ([[Яңа Карамалы (Авыргазы районы)|Яңа Карамалы]], [[Авыргазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-173473787_827 21 марта 2023 года в д. Новые Карамалы]</ref>
# [[Рөстәм Артемьев]] (45 яшь, [[Уфа]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Эдуард Иван улы Асанов|Эдуард Асанов]] ([[Минзәлә]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-33406771_129320 Он был руководителем на производстве, командиром]</ref>
# [[Руслан Асламов]] ([[Комсомолец]], [[Тукай районы]], Татарстан)<ref>[https://tatar-today.ru/2023/06/88058/ Татарстанда махсус хәрби операция зонасында һәлак булган Руслан Асламов белән хушлаштылар]</ref>
# [[Алмаз Дилфис улы Аслямов (1981)|Алмаз Аслямов]] ([[Яңа Әлем]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3796 Аслямов Алмаз Дилфисович (11.05.1981 - 26.11.2024)]</ref>
# [[Айрат Атауллин]] ([[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://ufa1.ru/text/incidents/2023/01/22/71995760/ На Украине погиб 29-летний бодибилдер из Башкирии Айрат Атауллин]</ref>
# [[Зөфәр Атнабаев]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-115466005_380070 В Уфе простились с 62-летним бойцом]</ref>
# [[Денис Атнагулов]] ([[Ырынбур]], Ырынбур өлкәсе)<ref>[http://герои-сво.рф/geroi/atnagulov-denis/ Атнагулов Денис.] Герои СВО РФ</ref>
# [[Илфат Ахияров]] (33 яшь, [[Дүртөйле]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы">[https://vk.com/prufy_ru?z=album-25561502_283304189 Альбом памяти погибших на Украине.] Пруфы.рф ВКонтакте</ref><ref name="Kp.Ufa">{{cite web|url=https://ufa-kp-ru.turbopages.org/ufa.kp.ru/s/daily/27376/4569323/|title=Список погибших солдат из Башкирии на Украине во время спецоперации|publisher=[[Комсомольская правда]].Уфа порталы|author=|date=[[2022 ел]]ның [[7 апрель]] көне|accessdate=[[2022 ел]]ның [[24 апрель]] көне|language=[[русча]]|archivedate=2023-04-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230406072334/https://ufa-kp-ru.turbopages.org/ufa.kp.ru/s/daily/27376/4569323/}}</ref>
# [[Тимур Вәлинур улы Афризунов|Тимур Афризунов]] ([[Ишәле (Мәчетле районы)|Ишәле]], [[Мәчетле районы]], Башкортстан)<ref>[https://mechetlinskayalife.ru/news/novosti/2023-09-09/mechetlinets-nagrazhdyon-ordenom-muzhestva-3426583 Мечетлинец награждён Орденом Мужества посмертно]{{Deadlink|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Ринат Ахунҗанов]] ([[Алабуга]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/id298854643 Сегодня погиб мой братишка Ринат]</ref>
=== Ә ===
# [[Айгиз Әбделмәнов]] ([[Әбдрәшит (Дуван районы)|Әбдрәшит]], [[Дуван районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-189978368_99708 20 февраля, в д. Абдрашитово состоялось прощание]</ref>
# Руслан Әбелханов ([[Иске Чәчкаб|Иске Чәчкаб, Кайбыч районы, Татарстан]])
# [[Рөстәм Әбләтифов]] ([[Иске Кырым]], [[Кырым]])<ref>[https://qirim.news/ru/novosti/v-boyah-za-ukrainu-pogib-krymskij-tatarin/&ved=2ahUKEwix56iG37X8AhVo-yoKHXf0AmoQFnoECBIQAQ&usg=AOvVaw38aSK6xHLdFwVJUWeg6Imo В боях за Украину погиб крымский татарин - QIRIM.News.]{{Deadlink|date=January 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Азат Әбуталипов]] ([[Авыргазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://aurgazeta.ru/news/media/2022/7/27/pomnyat-skromnyim-spokojnyim-i-dobryim/ ПОМНЯТ СКРОМНЫМ, СПОКОЙНЫМ И ДОБРЫМ.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221004222409/https://aurgazeta.ru/news/media/2022/7/27/pomnyat-skromnyim-spokojnyim-i-dobryim/ |date=2022-10-04 }} «Аургазета»</ref>
# [[Хәлил Фидай улы Әбүбәкеров|Хәлил Әбүбәкеров]] ([[Агыйдел (шәһәр)|Агыйдел]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-187046624_106494 Депутат из Башкирии погиб на СВО]</ref>
# [[Илдар Әгъләмов]] ([[Иске Калмаш]], [[Тукай районы]], Татарстан)<ref>[https://prokazan.ru/news/view/v-tatarstane-prostilis-s-pogibsim-v-zone-svo-desantnikom-ildarom-agalamovym В Татарстане простились с погибшим в зоне СВО 33-летним Ильдаром Агалямовым]</ref>
# [[Алмаз Әгълиев]] ([[Яңа Кырлай]], [[Арча районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-123467559_1361241 ПАМЯТИ ТОВАРИЩА 31 июля в ходе.]</ref>
# [[Вадим Әдиятов]] ([[Салават (шәһәр)|Салават]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-87940279_865100 Светлая память..]</ref>
# [[Руслан Әетов]] ([[Березовский]], Свердловск өлкәсе)<ref>{{Citation |title=Свердловский солдат погиб во время спецоперации на Украине. |url=https://www.ura.news/news/1052540266 |access-date=2022-05-18 |archive-date=2022-05-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220525053659/https://ura.news/news/1052540266 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Алик Әлхәмов]] ([[Кызыл Клин]], [[Әлшәй районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-119279274_511456 Уважаемые Альшеевцы! Сегодня простились]</ref>
# [[Тимур Әминов]] ([[Ургаза]], [[Баймак районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-213098149_704 НАШИ СОБОЛЕЗНОВАНИЯ]</ref>
# [[Шәүкәт Финус улы Әминов (2000)|Шәүкәт Әминов]] ([[Татар Суыксуы (Актаныш районы)]], Татарстан)<ref>[https://t.me/aktanysh_habar/13928 Әминов Шәүкәт Финус улы]</ref>
# [[Рамил Әмир улы Әмиров|Рамил Әмиров]] ([[Ахун (Учалы районы)|Ахун]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/ramil-amirov-iz-uchalinskogo-rayona-bashkirii-pogib-v-hode-svo/ Рамиль Амиров из Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Фаил Әмиров]] ([[Иске Кулаткы районы]], Сембер өлкәсе)<ref>[https://vk.com/wall-42813041_2947156 12.07 в ходе боевых действий на Украине погиб]</ref>
# [[Илфат Муса улы Әнвәров (1993)|Илфат Әнвәров]] ([[Яңа Кәешкүл]], [[Яркәү районы]], [[Төмән өлкәсе]])<ref>[https://yar72.ru/archives/19136 В воскресенье, 10 апреля, жители села Новокаишкуль простились со своим земляком Илфатом Анваровым]</ref>
# [[Динар Әсәев]] ([[2нче Алкино]], [[Чишмә районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-189978368_59729 С прискорбием сообщаю, при выполнении воинского.] VK</ref>
# [[Нәфис Галимҗан улы Әүхәдив (1972)|Нәфис Әүхәдив]] ([[Мамадыш]], Татарстан) <ref>[https://vk.com/wall-31791649_333717 Завтра, 1 января состоится прощание с нашим Героем Аухадиевым Нафисом Галимжановичем 07.08.1972 г.р.]</ref>
# [[Хәйдәр Әфләтүнов]] ([[Яңа Комазан]], [[Мамадыш районы]], [[Татарстан]])<ref>[https://www.tatar-inform.ru/news/zitel-mamadysskogo-raiona-rt-pogib-vo-vremya-specoperacii-na-ukraine-5868729 Житель Мамадышского района РТ погиб во время спецоперации на Украине.]</ref>
# [[Илдар Әхияров]] (25 яшь, [[Дүртөйле]], Башкортстан) <ref>[https://prufy.ru/news/society/127487-v_bashkirii_prostilis_s_pogibshim_na_donbasse_komandirom_tanka_ildarom_akhiyarovym/ В Башкирии простились с погибшим на Донбассе командиром танка Ильдаром Ахияровым]</ref>
# [[Илфат Әхияров]] ([[Дүртөйле районы]], Башкортстан) <ref>[https://kiziltan.ru/articles/obchestvo/2022-04-03/yan-ike-yaktashybyzny-yugalttyk-2754558 Янә ике якташыбызны югалттык...]{{Deadlink|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Илгизәр Әхкәмов]] ([[Әюп (Мәчетле районы)|Әюп]], [[Мәчетле районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-120404189_951244 В Мечетлинском районе простились с погибшим]</ref>
# [[Ришат Зәйнулла улы Әхмәдиев|Ришат Әхмәдиев]] ([[Кушкаран]], [[Ярмәкәй районы]], Башкортстан)<ref>[https://m.ok.ru/ermekeevoadm/topic/156269200984977 В последний путь проводили Ахмадеева Ришата Зайнулловича]</ref>
# [[Айдар Мәгариф улы Әхмәдуллин (1995)|Айдар Әхмәдуллин]] ([[Каенлык (Илеш районы)]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин">[https://t.me/ildar_mustafin_ilish. Ильдар Иршатович Мустафин, глава МО Илишевский район РБ аккаунт В Телеграм]</ref>
# [[Айрат Рөстәм улы Әхмәдуллин (2000)|Айрат Әхмәдуллин]] ([[Азнакай]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3728 Ахмадуллин Айрат Рустамович (21.07.2000 - 19.10.2024)]</ref>
# [[Делюс Рифгат улы Әхмәдуллин (1994)|Делюс Әхмәдуллин]] ([[Әлмәндәр]], [[Арча районы]], Татарстан)<ref>)[https://t.me/tatarstan200/3838 Ахмадуллин Делюс Рифгатович (09.05.1994 -19.05.2023)]</ref>
# [[Илнар Камил улы Әхмәдуллин (1989)|Илнар Әхмәдуллин]] ([[Яңгул (Татарстан)|Яңгул]], [[Балтач районы (Татарстан)]])<ref>[https://t.me/tatarstan200/3873 Ахмадуллин Ильнар Камилевич (28.10.1989 - 04.11.2024)]</ref>
# [[Рөстәм Әхмәдуллин]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан) <ref>[https://dzen.ru/b/ZF3pMhNZHQxMgikm В Украине погибли еще два уроженца Башкирии]</ref>
# [[Марат Әхмәтҗанов (1999)|Марат Әхмәтҗанов]] (23 яшь, [[Нуриман районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Николай Әхмәтҗанов]] ([[Новоуткинск]], [[Свердловск өлкәсе]])<ref>{{Citation |title=На Украине погибли как минимум 40 солдат из Свердловской области. Список. |url=https://66.ru/news/incident/251704/ |access-date=2022-06-05 |archive-date=2022-05-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220516113007/https://66.ru/news/incident/251704/ |dead-url=yes }}</ref>
# [[Рим Әхмәтҗанов]] ([[Белорет]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref>[http://beloreck-tv.ru/sostoitsya-proshhanie-s-boycom-chvk-vagne/2023/03/25 Погиб боец АХМЕДЬЯНОВ Рим Димович]</ref>
# [[Ринат Рамил улы Әхмәтҗанов (1990)|Ринат Әхмәтҗанов]] ([[Азнакай]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3733 Ахметзянов Ринат Рамилевич (24.11.1990 - 25.01.2024)]</ref>
# [[Рөстәм Әхмәтҗанов]] ([[Көлмез (Киров өлкәсе)|Көлмез]], [[Киров өлкәсе]])<ref>[https://gorodkirov.ru/news/pod-ukrainskim-izyumom-pogib-desantnik-iz-kilmezi/ Под украинским Изюмом погиб десантник из Кильмези.]</ref>
# [[Руслан Әхмәтҗанов]] ([[Сембер]]дә туган ― [[Казан]]да яшәгән, Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-38665380_6538728 26 ОТРЯД СПЕЦИАЛЬНОГО НАЗНАЧЕНИЯ потерял братишку.] ВКонтакте</ref>
# [[Руслан Әхмәткужин (2001)|Руслан Әхмәткужи]]н ([[Иске Сибай]], [[Баймак районы]], Башкорстан) <ref>[https://prufy.ru/news/society/143837-luchezarnyy_byl_chelovek_v_zone_svo_pogib_urozhenets_baymakskogo_rayona_/ «Лучезарный был человек»: в зоне СВО погиб уроженец Баймакского района]</ref>
# [[Айдар Алмас(з) улы Әхмәтов (1989)|Айдар Әхмәтов]] ([[Учалы]], Башкортстан → [[Пыть-Ях]], [[ХМАО]])<ref>[https://muksun.fm/news/2023-05-30/othodite-ya-prikroyu-pedagog-iz-pyt-yaha-ushel-na-svo-chtoby-otomstit-za-brata-2942133 «Отходите, я прикрою»]</ref>
# [[Альберт Әхмәтов]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/37970-v-yfe-prostilis-s-dobrovolcem-svo-lbertom-hmetovim.html Альберт Ахметов из Уфы погиб в СВО]</ref>
# [[Вадим Әхмәтов]] ([[Түбән Болмызы]], [[Караидел районы]], [[Башкортстан]])<ref name="Пруфы04">[https://prufy.ru/news/society/135577-na_ukraine_pogibli_tri_molodykh_parnya_iz_bashkirii/ На Украине погибли три молодых парня из Башкирии.]</ref>
# [[Рафаэль Әхмәтов]] ([[Ырынбур]], [[Ырынбур өлкәсе]])<ref>[https://56orb.ru/news/society/13-05-2022/v-orenburge-prostilis-s-pogibshim-na-ukraine-ofitserom-rafaelem-ahmetovym В Оренбурге простились с погибшим в ходе спецоперации на Украине Рафаэлем Ахметовым.]{{Deadlink|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Ринат Әхмәтов (1978)|Ринат Әхмәтов]] ([[Волгоград]], [[Волгоград өлкәсе]])<ref>[https://bloknot-kamyshin.ru/news/na-allee-slavy-pokhoronili-volgogradtsa-snaypera-p-1576708 На аллее Славы героев СВО похоронили волгоградца-снайпера]</ref>
# [[Рөстәм Әхмәтов (1993)|Рөстәм Әхмәтов]] (29 яшь, [[Әгерҗе]], Татарстан) <ref>[http://agryz-rt.ru/news/nasha-zhizn/v-agryze-prostilis-s-geroicheski-pogibshim-na-ukraine-rustamom-akhmetovym В Агрызе простятся с героически погибшим на Украине Рустамом Ахметовым]</ref>
# [[Тимур Әхмәтов (Пыть-Ях)|Тимур Әхмәтов]] ([[Пыть-Ях]], ХМАО)<ref>[https://muksun.fm/news/2023-05-30/othodite-ya-prikroyu-pedagog-iz-pyt-yaha-ushel-na-svo-chtoby-otomstit-za-brata-2942133 «Отходите, я прикрою»: педагог из Пыть-Яха ушел на СВО мстить за брата и погиб]</ref>
# [[Фидарис Әхмәтов]] (35 яшь, [[Тәтешле районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Андрей Әхмәтшин]] ([[Тольятти]], [[Самар өлкәсе]])<ref>[https://www.samara.kp.ru/daily/27377.5/4570103/ "Он умер ради жизни других": погибшего на Украине старшину из Тольятти посмертно представили к Ордену.]</ref>
# [[Артур Әхмәтшин]] ([[Белорет]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/37290-v-bshkirii-prostilis-s-pogibshim-v-svo-27-letnim-boicom-chvk-vgner-rtyrom-hmetshinim.html Артур Ахметшин из Белорецкого района Башкирии погиб в СВО]</ref>
# [[Илгизәр Газинур улы Әхмәтшин (1984)|Илгизәр Әхмәтшин]] ([[Гәр (Биектау районы)]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3814 Ахметшин Ильгизар Газинурович (26.11.1984 - 27.12.2024)]</ref>
# [[Илнур Зәйнулла улы Әхмәтшин (1977)|Илнур Әхмәтшин]] ([[Ябалак (Илеш районы)]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин" />
# [[Роман Линар улы Әхмәтшин (1994)|Роман Әхмәтшин]] ([[Урыссу]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3834 Ахметшин Роман Линарович (05.06.1994 - 28.11.2024)]</ref>
# [[Руслан Әсгат улы Әхмәтшин (1992)|Руслан Әхмәтшин]] ([[Атналы]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Руслан Әхмәтшин]], өлкән лейтенант, танкист, (25 яшь, [[Кизнер]], Удмуртия) <ref name="Tatar Today">[https://tatar-today.ru/2022/05/75372/ Украинада Казан танк училищесыннан тагын 4 офицер һәлак булган.] Tatar Today — татар яңалыклары</ref>.
# [[Тимур Әхмәтшин]] ([[Роза (Чиләбе өлкәсе)|Роза]], Чиләбе өлкәсе) <ref name="74ru">[https://74.ru/text/incidents/2022/10/13/71733095/ «Пап, пока звонить не буду, нас завтра закидывают»: что рассказывают родные погибших мобилизованных.]</ref>.
# [[Денис Әхтәмов]] ([[Миасс]], Чиләбе өлкәсе) <ref>[https://vk.com/wall-149003520_29635 Сегодня, 27 декабря, в с.Сафарово состоялась.]. ВКонтакте</ref>
# [[Мәлик Әхтәров]] ([[Екатеринбург]], Свердловск өлкәсе)<ref name="ТС" />
# [[Денис Әһлиуллин]] ([[Кунакбай (Учалы районы)|Кунакбай]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-187046624_98368 Денис Аглиуллин из Учалинского района погиб]</ref>
# [[Азамат Айюпов|Азамат Әюпов]] ([[Ермолаево (Куергазы районы)|Ермолаево]], [[Куергазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://bash.memorial/index.php/node/391 Погиб боец из села Ермолаево.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231007204614/https://bash.memorial/index.php/node/391 |date=2023-10-07 }} Чужая война</ref>
# [[Рафил Әюпов]] (46 яшь, [[Белорет районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# Рөстәм Әюпов ([[Арсински|Арсински, Нагайбәк районы, Чиләбе өлкәсе]])<ref>[https://poteru.net/soldier/71783 Эюпов Рустам погиб 18.09.2024 из региона.]</ref>
# [[Тимур Әюпов]] ([[Такталачык]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[http://aktanysh-rt.ru/news/batyrlar-dany-mgelek/aerym-kaigy-tugel-ilga-kilgan-kaigy-bugen-aktanys-raiony-batyr-ulyn-svoda-halak-bulgan-timur-aiupovn Аерым кайгы түгел]</ref>
=== Б ===
# [[Алмаз Мәүлетҗан улы Бадамшин (2003)|Алмаз Бадамшин]] ([[Карат]], [[Туймазы районы]] → [[Усман-Ташлы]], [[Ярмәкәй районы]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/ermekeevoadm/topic/157397076659089 Короткая жизнь, отданная Отечеству]</ref>
# [[Равил Зарифулла улы Базыров (1988)|Равил Базыров]] ([[Венгерово районы]], [[Новосибирск өлкәсе]])<ref>[https://zpobeda.ru/ravil-bazyrov/ Равиль Базыров]</ref>
# [[Альберт Баимов]] ([[Авыргазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/albert-baimov-iz-aurgazinskogo-rayona-bashkirii-pogib-v-hode-svo/ Альберт Баимов из Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Илнар Байҗигетов]] (24 яшь, [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Айрат Павел улы Байков (1990)|Айрат Байков]] ([[Мамадыш]], Татарстан)<ref>[https://tatar-inform.tatar/news/mamadysta-maxsus-operaciya-xarbiena-memorial-takta-actylar-5880157 Мамадышта махсус операциядә һәлак булган хәрбигә мемориаль такта ачтылар]</ref>
# [[Альберт Байков]] ([[Калмаш (Чишмә районы)|Калмаш]], [[Чишмә районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-6116387_117981 В Украине погибли еще два уроженца Башкирии.]</ref>
# [[Артур Баймөхәммәтов]] ([[Янырыс]], [[Ишембай районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-187167181_11845 Вчера в с.Янурусово Ишимбайского района простились..] ВКонтакте</ref>
# [[Илнур Газиз улы Баймөхәммәтов (1985)|Илнур Баймөхәммәтов]] ([[Абзак (Белорет районы)]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Азат Агаҗан улы Байрамов (1986)|Азат Байрамов]] ([[Белорет]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Руслан Рәис улы Байтимиров|Руслан Байтимиров]] ([[Уразбай (Ишембай районы)|Уразбай]], [[Ишембай районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-97748777_148792 Сегодня Ишимбайский район простился]</ref>
# [[Радис Бакиров]] ([[Югары Ындырчы]], [[Апас районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-211278721_7 30.09.2022 Помним... Любим... Скорбим.] ВКонтакте</ref><ref>[http://apastovo.ru/news/җәmgyiyat/apas-batyr-raiondasy-belan-xuslasty Апас батыр райондашы белән хушлашты]</ref> ― '''«Алга» батальоны белән китеп һәлак булган 4нче сугышчы'''
# [[Рөстәм Бакиров]] (27 яшь, [[Дүртөйле]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# Ридван Бакиров ([[Кизләү|Кизләү, Кырым]])<ref name="ПН" />
# [[Илһам Баков]] ([[Байкыбаш]], [[Караидел районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-59899234_554735 Героически погиб в зоне СВО]</ref>
# [[Алмаз Батанов]], лейтенант, танкист (1999, [[Казан]])
# [[Артур Батыров]], өлкән лейтенант (28 яшь, [[Дәүләкән]], Башкортстан)<ref>''Азат Гиззатуллин''. [https://www.bashinform.ru/news/social/2022-05-23/v-bashkirii-prostilis-so-starshim-leytenantom-arturom-batyrovym-pogibshim-na-territorii-ukrainy-2814453 В Башкирии простились со старшим лейтенантом Артуром Батыровым, погибшим на территории Украины.] ИА «Башинформ», 23.05.2022</ref>
# [[Альберт Батыршин]] ([[Стәрлебаш районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-133265795_36775 В Украине погибли]</ref>
# [[Владимир Илдар улы Баһаветдинов|Владимир Баһаветдинов]] ([[Салават (шәһәр)|Салават]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-23651778_214813 Сегодня Салават простился с Багаутдиновым Владимиром Ильдаровичем]</ref>
# [[Илшат Нургасим улы Баһаветдинов|Илшат Баһаветдинов]] ([[Күгәй]], [[Яшел Үзән районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-59463040_1670881 Вчера 21.06.2023 года в селе Кугеево Зеленодольского]</ref>
# [[Максим Баһавиев]] ([[Югары Пышма]], [[Свердловск өлкәсе]]) <ref>«Мин үләргә киттем. Кайтырга җыенмыйм.» [[Акчарлак (гәҗит)|«Акчарлак»]], 16.11.2022, 23нче бит</ref>
# [[Сиринат Әзһәм улы Баһавиев|Сиринат Баһавиев]] ([[Чалпы]], [[Азнакай районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-14488212_13855 Чалпы авылында туып үскән Багавиев Сиринат]</ref>
# [[Илнур Рифкат улы Баһапов (1986)|Илнур Баһапов]] ([[Шәмәрдән|Шәмәрдән, Саба районы, Татарстан]])<ref name="Саба">[https://saby-rt.ru/news/rayon/bugen-maxsus-xarbi-operaciiada-vafat-bulgan-raiondasybyz-samardanle-ilnur-bahapovny-songy-iulga-ozat Бүген махсус хәрби операциядә вафат булган райондашыбыз шәмәрдәнле Илнур Баһаповны соңгы юлга озаттылар.]</ref>
# [[Нияз Рифкат улы Баһапов (1989)|Нияз Баһапов]] ([[Шәмәрдән|Шәмәрдән, Саба районы, Татарстан]])<ref>[https://t.me/tatarstan200/3091 Багапов Нияз Рифкатович (07.01.1989 - 05.08.2024)]</ref>
# [[Ринат Рафис улы Баһманов|Ринат Баһманов]] ([[Агыйдел (шәһәр)|Агыйдел]], Башкортстан)<ref>[https://zpobeda.ru/rinat-bagmanov/ Ринат Багманов]</ref>
# [[Гайсә Баянов]] ([[Уфа]] ― [[Сибай]], Башкортстан)<ref>[https://bash.memorial/bayanov-gaysa Баянов Гайса.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230111203908/https://bash.memorial/bayanov-gaysa |date=2023-01-11 }} Чужая война</ref>
# [[Илдус Бәхтигәрәев]] ([[Подлуб (Караидел районы)|Подлуб]], [[Караидел районы]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/group/68905240559678/topic/154243154875710 На Украине погиб уроженец Караидельского района Ильдус Бахтигараев]</ref>
# [[Эдуард Рим улы Бәхтиев (1976)|Эдуард Бәхтиев]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3767 Бахтиев Эдуард Римович (07.11.1976 - 09.12.2024)]</ref>
# [[Артур Бәширов (1990)|Артур Бәширов]] ([[Салават (шәһәр)|Салават]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/knigapamya52108110004436/topic/156024233999828 Баширов Артур Рашитович 04.11.1990 - 03.12.2022]</ref>
# [[Назыйр Бәширов]] ([[Салават районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_98090 Назир Баширов из Салаватского района Башкирии.]</ref>
# [[Рамил Исхак улы Бәширов (1971)|Рамил Бәширов]] ([[Бөрсет]], [[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3849 Баширов Рамиль Исхакович (07.12.1971 - ?)]</ref>
# [[Рәмзис Бәширов (1967)|Рәмзис Бәширов]] ([[Сарайлы (Благовар районы)]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/47710-v-bshkirii-pohoronili-ychstnik-svo-rmzis-bshirov.html В Башкирии похоронили участника СВО Рамзиса Баширова]</ref>
# [[Руслан Бәширов]] ([[Майский (Иглин районы)|Майский]], [[Иглин районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-32350601_124964 Герой белән хушлаштылар]</ref>
# [[Денис Бектин]] ([[Үрәсбаш]], [[Кукмара районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-41561549_9033866 23-ЛЕТНИЙ МОБИЛИЗОВАННЫЙ ИЗ ТАТАРСТАНА ПОГИБ..] ВКонтакте</ref>
# [[Файл:RIAN archive 470774 Gold Star medal (cropped).jpg|15px|Россия Федерациясе Каһарманының Алтын Йолдыз медале - 2023]] [[Азамат Фаил улы Бердиев|Азамат Бердиев]] ([[Ярлы Түбә]], [[Идел буе районы (Әстерхан өлкәсе)|Идел буе районы]], [[Әстерхан өлкәсе]])<ref>[https://intertat.tatar/news/balamny-daladan-tabyp-kaittym-ukrainada-halak-tatar-aktivistyna-geroi-iseme-birelgan-5863021 «Баламны даладан табып кайттым»]</ref>
# [[Руслан Фаил улы Биканачев|Руслан Биканачев]] ([[Олы Кайбыч]], [[Кайбыч районы]], Татарстан)<ref>[https://kaibicy.ru/news/novosti/kaibicanina-nagradili-ordenom-muzestva-posmertno Кайбичанина наградили орденом Мужества посмертно]</ref>
# [[Илнур Наил улы Бикбов (1982)|Илнур Бикбов]] ([[Нырты]], [[Кукмара районы]], Татарстан)<ref>''Алсу Сәләхетдинова.'' [https://kukmor-rt.ru/news/sogy-yanalyklar/toniak-kavkazdagy-xarbi-xarakatlar-veterany-maxsus-xarbi-operaciiada-katnaskan-ilnur-bikbovny-songy Төньяк Кавказдагы хәрби хәрәкәтләр ветераны, махсус хәрби операциядә катнашкан Илнур Бикбовны соңгы юлга озаттылар.] Хезмәт даны, 10.06.2024</ref>
# [[Байегет Бикбулатов]] (20 яшь, [[Бөрҗән районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Вадим Гайсар улы Бикбулатов (1987)|Вадим Бикбулатов]] ([[Кытау-Ивановск]] → [[Асы]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Ринат Бикбулатов (1985)|Ринат Бикбулатов]] ([[Яңа Уренгой]] → [[Баймак районы]], Башкортстан)<ref>[https://bash.memorial/index.php/node/393 В ходе СВО погиб предприниматель - доброволец.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231007204613/https://bash.memorial/index.php/node/393 |date=2023-10-07 }} Чужая война</ref>
# [[Дамир Бикмансуров]] ([[Юкамен районы]], Удмуртия)<ref>[https://www.udm-info.ru/news/society/17-04-2022/urozhenets-udmurtii-damir-bekmansurov-pogib-na-ukraine%3famp=1 Уроженец Удмуртии Дамир Бекмансуров погиб на Украине.]{{Deadlink|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Эдуард Бикмөхәммәдов]] ([[Бөгелмә]], Татарстан)<ref>[https://bugulma-tatarstan.ru/news/news/v-bugulme-provodili-v-poslednii-put-boica-svo-bekmuxamedova-eduarda-faridovica В Бугульме проводили в последний путь бойца СВО Бекмухамедова Эдуарда]</ref>
# [[Альберт Камил улы Бикмуллин (1980)|Альберт Бикмуллин]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3958 Бикмуллин Альберт Камилевич (24.05.1980 - 11.12.2024)]</ref>
# [[Ринат Бикмурзин]] (2о яшь, [[Иске Шөгер]], [[Лениногорск районы]], Татарстан)<ref>[https://leninogorsk.tatarstan.ru/index.htm/news/2107183.htm В Лениногорском районе простились с сержантом Ринатом Бекмурзиным.]{{Deadlink|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Лениногорский муниципальный район и город Лениногорск</ref>
# [[Фәнил Бикташев (1986)|Фәнил Бикташев]] ([[Бажык]], [[Гафури районы]], Башкортстан)<ref>[https://ufa.mk.ru/social/2023/12/10/v-zone-svo-pogib-37letniy-ryadovoy-fanil-biktashev.html В зоне СВО погиб 37-летний рядовой Фаниль Бикташев]</ref>
# [[Марат Мансур улы Биктимиров|Марат Биктимиров]] ([[Зирекле (Яңа Чишмә районы)]], Татарстан)<ref>[https://novoshishminsk.ru/news/rajon-hellere/zirekle-avylynda-svo-zonasynda-halak-bulgan-sugyscy-belan-xuslastylar Зирекле авылында СВО зонасында һәлак булган сугышчы белән хушлаштылар]</ref>
# [[Роберт Рәүф улы Биктимиров (1979)|Роберт Биктимиров]] ([[Салават (шәһәр)|Салават]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/salavat.city/topic/156446687798674 Сегодня Салават простился с младшим сержантом Биктимировым Робертом Рауфовичем]</ref>
# [[Пулат Бикчурин]] ([[Куергазы]], [[Куергазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/38232-v-bshkirii-prostjatsja-s-pogibshim-v-svo-21-letnim-pyltom-bikchyrinim.html Пулат Бикчурин из Куюргазинского района Башкирии погиб в СВО]</ref>
# [[Фәнил Бикчурин]] ([[Әбүләис (Зиянчура районы)|Әбүләис]], [[Зиянчура районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-173600118_996 Сегодня, 6 марта, в последний путь проводили.]</ref>.
# [[Альберт Билалов]] ([[Белорет]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-27737753_542214 Сегодня в Белорецке мы простились с нашими.] ВКонтакте</ref>.
# [[Артур Билалов]] ([[Белорет районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-6116387_117981 В Украине погибли еще два уроженца Башкирии.]</ref>
# [[Булат Раиф улы Билалов|Булат Билалов]] ([[Түбән Мактама]], [[Әлмәт районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/xarbi-operaciyada-halak-bulgan-ire-turynda-ulym-rasemnaren-ziratka-atise-kaberena-ilta-5866631 Хәрби операциядә һәлак булган ире турында]</ref><ref name="Almet News" />
# [[Сынбулат Билалов]] (21 яшь, [[Бөрҗән районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Айдар Әнвәр улы Борһанов (1978)|Айдар Борһанов]] ([[Чукмарлы]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/index.htm/news/2290779.htm?ysclid=luir8z9nlk96078210 Прощальная панихида с Бургановым Айдаром Анваровичем]</ref>
# [[Газинур Булат улы Борһанов (1966)|Газинур Борһанов]] ([[Бикчәнтәй]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-1579798_26267 Бүген махсус хәрби операциядә һаләк булган якташыбыз, өлкән лейтенант Газинур Булат улын соңгы юлга озаттылар]</ref>
# [[Мөнир Мөнип улы Борһанов (1983)|Мөнир Борһанов]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3852 Бурганов Мунир Мунипович (21.11.1983 - ?.?.2024)]</ref>
# [[Илдар Булатов (1966)|Илдар Булатов]] ([[Лениногорск]] → [[Бөгелмә]], Татарстан)<ref>{{Citation |title=В Бугульме состоится прощание с Илдаром Булатовым |url=https://kazanreporter.ru/news/56781_v-bugulme-sostoitsa-prosanie-s-ildarom-bulatovym-pogibsim-v-zone-svo |access-date=2023-09-25 |archive-date=2023-09-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230925194245/https://kazanreporter.ru/news/56781_v-bugulme-sostoitsa-prosanie-s-ildarom-bulatovym-pogibsim-v-zone-svo |dead-url=yes }}</ref>
# [[Илдар Альмир улы Булатов|Илдар Булатов]] ([[Октябрьски]], Башкортстан)<ref>[https://bash.memorial/bulatov-ildar-sayfetov Булатов Ильдар Альмирович.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231007204614/https://bash.memorial/bulatov-ildar-sayfetov |date=2023-10-07 }} Чужая война</ref>
# [[Рамил Шамил улы Булатов (1978)|Рамил Булатов]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://airatik.ucoz.ru/photo/pogibshie_na_ukraine_tatarstancy/bulatov_ramil_shamilevich_29_11_1978_21_12_2023/6-0-1792?ysclid=lrau27kzmf460722194 Булатов Рамиль Шамилевич (29.11.1978 - 21.12.2023)]</ref>
# [[Владислав Илдар улы Буранбаев (1984)|Владислав Бурибаев]] ([[Ыстамгул]], Учалы районы → [[Белорет]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Радмир Бурибаев]] (1986-2023) ([[Сибай]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-156630184_26466 Вчера город простился с земляком]</ref>
# [[Али Аббәс улы Бухменов|Али Бухменов]] ([[Югары Әләзән]], [[Городище районы (Пенза өлкәсе)]])<ref name="Верхнеелюзанцы – участники СВО"/>
=== В ===
# [[Фәнгат Вакказов]] ([[Кашка (Аскын районы)|Кашка]], [[Аскын районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-204103301_33744 Мужчине было 52 года.]</ref>
# [[Ленар Вафин]] ([[Норлат]], [[Норлат районы]], Татарстан)<ref name="Погибшие в СВО уроженцы Татарстана">[https://116.ru/text/politics/2023/03/27/72167285/ Погибшие в СВО уроженцы Татарстана]</ref>
# [[Руслан Вахитов]] (Тәвриз районы, [[Омск өлкәсе]])<ref>[https://intertat.tatar/news/mobilizaciyaga-elakkan-omsk-olkase-tavriz-raiony-bas-imamy-halak-bulgan-5855516 Омск өлкәсе Тәвриз районы баш имамы Руслан хәзрәт махсус операциядә һәлак булган]</ref>
# [[Вадим Ренат улы Вәгыйзов|Вадим Вәгыйзовв]] ([[Караидел районы]], Башкортстан)<ref>[https://bash.memorial/index.php/node/396 Погиб боец из Караидельского района.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231007204613/https://bash.memorial/index.php/node/396 |date=2023-10-07 }} Чужая война</ref>
# [[Сәйдәш Илфат улы Вәгыйзов (1998)|Сәйдәш Вәгыйзовв]] ([[Югары Ушма]], [[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/saidasnen-atise-komandir-ham-iptaslaren-kotkarganda-halak-bulgan-5863665 Сәйдәшнең әтисе: «Командир һәм иптәшләрен коткарганда һәлак булган»]</ref>
# Илдар Вәзыйков ([[Әгерҗе|Әгерҗе, Татарстан]])<ref name="Собес">[https://sobes.tatarstan.ru/pogibshie-uchastniki-agrizskogo-rayona-voennoy.htm Погибшие участники военной специальной операции в Агрызском районе. ]</ref>
# [[Әлфинат Алек улы Вәлиев (1981)|Әлфинат Вәлиев]] ([[Тирсә]], [[Әгерҗе районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/2382 Валиев Альфинат Алекович (16.11.1981 - 27.06.2024)]</ref>
# [[Виктор Вәлиев]] ([[Киев]], Украина)<ref>[https://i-ua.tv/society/32881-zahynuv-viktor-valieiev-kolyshnii-dyrektor-asotsiatsii-it-ukrainy Загинув Віктор Валєєв, колишній директор асоціації ІТ України.]{{ref-ua}}</ref>
# [[Данил Вәлиев]] (31 яшь, [[Чакмагыш районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Данис Вәлиев]] (21 яшь, [[Дурасау (Чишмә районы)|Дурасов]], [[Чишмә районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Равил Таһир улы Вәлиев|Равил Вәлиев]] ([[Әлмәт]], Татарстан)<ref name="Almet News">[https://vk.com/wall-32770040_658236 11 военнослужащих посмертно награждены государственными наградами]</ref>
# [[Рәмзис Ирек улы Вәлиев (1980)|Рәмзис Вәлиев]] ([[Мәләвез]], [[Мәләвез районы]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/groupadmmeleuz/topic/157306210170928 Сегодня мелеузовцы попрощались с земляком]</ref>
# [[Рөстәм Равил улы Вәлиев|Рөстәм Вәлиев]] ([[Балакау|Балаково]], [[Балакау районы|Балаково районы]], Сарытау өлкәсе)<ref>[https://vk.com/wall-23002_1815898?ysclid=lndeugcg9r897108700 В Балакове состоялось открытие мемориальной]</ref>
# [[Рөстәм Борис улы Вәлиев|Рөстәм Вәлиев]] ([[Әмзә (Авыргазы районы)|Әмзә]], [[Авыргазы районы]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=Нефтекамск простился с командиром разведроты старшим лейтенантом Рустэмом Валиевым |url=https://kzgazeta.ru/news/Z/2023-10-03/neftekamsk-prostilsya-s-komandirom-razvedroty-starshim-leytenantom-rustemom-valievym-3463351?ysclid=lndf1unrag57953521 |access-date=2023-10-05 |archive-date=2023-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231007204610/https://kzgazeta.ru/news/Z/2023-10-03/neftekamsk-prostilsya-s-komandirom-razvedroty-starshim-leytenantom-rustemom-valievym-3463351?ysclid=lndf1unrag57953521 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Рөстәм Вәлиев (1979)|Рөстәм Вәлиев]] ([[Канчура (Куергазы районы)|Канчура]], [[Куергазы районы]], Башкортстан)<ref>{{Cite web |url=https://aspektymedia.ru/2023/07/31/v-ukraine-pogibli-eshhe-tri-urozhenca-bashkirii-16/ |title=В Украине погибли еще три |accessdate=2023-07-31 |archivedate=2023-07-31 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230731192603/https://aspektymedia.ru/2023/07/31/v-ukraine-pogibli-eshhe-tri-urozhenca-bashkirii-16/ }}</ref>
# [[Руслан Вәлиев]] ([[Канчура (Куергазы районы)|Канчура]], [[Куергазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/38796-n-svo-pogib-strshii-serjnt-rysln-vleev-iz-bshkirii.html Руслан Валеев из Куюргазинского района погиб на СВО]</ref>
# [[Салават Шаһигалиевич Вәлиев (1989)|Салават Вәлиев]] ([[Үзәнбаш]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Самат Вәкил улы Вәлиев|Самат Вәлиев]] ([[Амангилде (Әбҗәлил районы)|Амангилде]], [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-115466005_394918 Самат Валиев из Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Эльвир Вәлиев]] ([[Баш Шиде]], [[Нуриман районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_92051 Во время специальной военной операции погиб.]</ref>
# [[Айдар Вәлинуров]] ([[Балтач районы (Башкортстан)|Балтач районы]] → [[Бөре районы]], Башкортстан) <ref>[https://birskpress.ru/news/SMO/2023-03-09/v-birske-proshla-tseremoniya-proschaniya-s-voennosluzhaschim-leytenantom-aydarom-valinurovym-3170912 В Бирске прошла церемония прощания с военнослужащим лейтенантом Айдаром Валинуровым]{{Deadlink|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Илгиз Вәлитов]] ([[Абдрахман (Авыргазы районы)|Абдрахман]], [[Авыргазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_109835 Ильгиз Валитов из Аургазинского района Башкирии]</ref>
# Булат Вәлиуллин ([[Колаңгы|Колаңгы, Кайбыч районы, Татарстан]])<ref>[https://vk.com/wall-30981115_100210 Махсус хәрби операция зонасында һәлак булган якташыбыз белән хушлаштылар.]</ref>
# [[Фәнил Вәлиуллин]] ([[Яңа Чокалы]], [[Чүпрәле районы]], Татарстан)<ref>[http://chuprale-online.ru/news/obschestvo/v-drozzanovskom-raione-prostilis-s-voennosluzashhim-kotoryi-pogib-v-svo В Дрожжановском районе простились с военнослужащим, который погиб в СВО]</ref>
# [[Марат Вәлишин]] ([[Кыңгыр-Мәнәвез]], [[Бишбүләк районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/33078-vo-vremja-specoperacii-na-ukraine-pogib-urozhenec-bashkirii-marat-valishin.html Марат Валишин из Башкирии погиб в ходе СВО в Украине.] Новости Бижбуляка сегодня</ref>
# [[Зөфәр Вәхиев]] (23 яшь, [[Маты (Балтач районы)|Маты]], [[Балтач районы (Башкортстан)|Балтач районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Илмир Азат улы Вилданов (1993)|Илмир Вилданов]] ([[Әмҗә (Башкортстан)|Әмҗә]], [[Нефтекама]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=Нефтекамцы простились с Ильмиром Вильдановым |url=https://kzgazeta.ru/news/Z/2024-01-12/neftekamtsy-prostilis-s-ilmirom-vildanovym-pogibshim-v-zone-svo-3600915?ysclid=lratja6sis947486338 |access-date=2024-01-12 |archive-date=2024-01-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240112161650/https://kzgazeta.ru/news/Z/2024-01-12/neftekamtsy-prostilis-s-ilmirom-vildanovym-pogibshim-v-zone-svo-3600915?ysclid=lratja6sis947486338 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Раил Радик улы Вилданов (1983)|Раил Вилданов]] ([[Килем]], [[Бүздәк районы]], Башкортстан)<ref>[https://t.me/morpeh_810/6500 Вчера проводили в последний путь бойца 5 бмпу Вильданова Раиля ( Фантомас) 28.08.1983-17.08.2024]</ref>
# [[Гомәр Волков]] ([[Кырым]])<ref>[https://www.24tv.ua/ru/u-vijni-za-ukrainu-zaginuv-krimskotatarskij-boyec-umer-volkov_n1895031/amp В войне за Украину погиб крымскотатарский боец Умер Волков.]</ref>
# [[Евгений Воробьев (хәрби)|Евгений Воробьев]] ([[Олы Тәрбит]], [[Кайбыч районы]], [[Татарстан]])<ref>[https://kaibicy.ru/news/h%D3%99b%D3%99rl%D3%99r/oly-tarbit-avylynda-batyr-iorakle-avyldaslaryn-sony-iulga-ozattylar Олы Тәрбит авылында махсус операциядә һәлак булган авылдашларын соңгы юлга озаттылар.]</ref>
=== Г ===
# [[Наил Габбасов]] ([[Акъяр (Хәйбулла районы)|Акъяр]], [[Хәйбулла районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/36190-v-hibyllinskom-rione-bshkirii-prostjatsja-s-pogibshim-v-specopercii-komndirom-vzvod.html Наиль Габбасов из Хайбуллинского района Башкирии погиб в СВО.]</ref>
# [[Айбулат Габделманов]] ([[Әлшәй районы]], Башкортстан)<ref name=":Business FM" />
# [[Вил Габдерәхимов]] ([[Боланторган]], [[Иглин районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall476992686_926 В Иглинском районе Башкирии простились с погибшим.] ВКонтакте</ref>
# [[Илнур Габдрахманов]] ([[Аскын районы]], Башкортстан)<ref>https://askino.bashkortostan.ru/presscenter/news/487924/{{Deadlink|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Вечная память и вечная слава!</ref>
# [[Рөстәм Габдрахманов]] ([[Хәйбулла районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall516529973_9802 В районе траур. Мы проводили в последний путь..]</ref>
# [[Рөстәм Мөнир улы Габдрахманов (1987)|Рөстәм Габдрахманов]] ([[Түбән Арбаш]], [[Кукмара районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/tuban-arbas-egeten-songy-yulga-ozattylar-rostam-belan-algy-syzykka-kerdek-cyn-dus-ide-5866229 Түбән Арбаш егетен соңгы юлга озаттылар: «Рөстәм белән алгы сызыкка кердек, чын дус иде»]</ref>
# [[Руслан Тәлгат улы Габдрахманов (1982)|Руслан Габдрахманов]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://airatik.ucoz.ru/photo/pogibshie_na_ukraine_tatarstancy/gabdrakhmanov_ruslan_talgatovich_19_04_1982_09/6-0-2359?ysclid=lyigdczo4v445785615 Габдрахманов Руслан Талгатович]</ref>
# [[Илфак Шәйморза улы Габидуллин (1972)|Илфак Габидуллин]] ([[Иске Богады (Татарстан)|Богады]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3700 Габидуллин Илфак Шайморзович (07.02.1972 - ?.11.2024)]</ref>
# [[Рәсим Габидуллин]] ([[Дүртөйле районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_48316 Расим Габидуллин из Башкирии погиб во время..] ВКонтакте</ref>
# [[Наил Әнвәр улы Габитов (1982)|Наил Габитов]] ([[Азнакай]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3732 Габитов Наиль Анварович (27.09.1982 - 21.09.2024)]</ref>
# [[Руслан Габдуллин]] ([[Назарово районы]], [[Красноярск крае]])<ref>[https://ngs24.ru/text/incidents/2022/06/15/71411831/ Еще один житель Красноярского края погиб]</ref>
# [[Виталий Габтуллин]] ([[Лысьва]], Пермь крае)<ref name="ПА" />
# [[Айрат Гаделшин]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_98025 Айрат Гадельшин из Стерлитамака погиб во время.]</ref>
# [[Дамир Гадиуллин]] ([[Чаллы]], Татарстан) <ref>[http://shahrichalli.ru/news/kich-bgen-irtg/callyda-ber-xarbi-belan-xuslastylar Чаллыда бер хәрби белән хушлаштылар]</ref>
# [[Илдар Айрат улы Газизов (1974)|Илдар Газизов]] ([[Салават (шәһәр)|Салават]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=Газизов Ильдар Айратович {{!}} Чужая война |url=https://bash-memorial.site/gazizov-ildar-ayratovich |access-date=2024-11-22 |archive-date=2024-12-15 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241215204423/https://bash-memorial.site/gazizov-ildar-ayratovich |dead-url=yes }}</ref>
# [[Илдар Ирек улы Газизов (1999)|Илдар Газизов]] ([[Тоз-Түбә]], [[Ырынбур өлкәсе]])<ref>[https://soliletsk.ru/news.html/2022/10/28/pamyati-ildara-gazizova/ Памяти Ильдара Газизова]</ref>
# [[Ким Газизов]] ([[Кисәк Каен]], [[Яңавыл районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-133265795_36947 В Украине погибли еще четыре уроженца Башкирии.]</ref>
# [[Рөстәм Газизов]] (20 яшь, [[Балакатай районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Руслан Газизов]] ([[Чаллы]], Татарстан)<ref name=":НЧ">[https://vk.com/wall-33107337_10848502 При спецоперации на Украине погибли два..] ВКонтакте</ref>
# [[Данияр Газизуллин]] ([[Ирекле (Әлмәт районы)|Ирекле]], [[Әлмәт районы]], Татарстан)<ref>[https://sarman-rt.ru/news/rubriki-dlya-gazetyi-na-tatarskom/batyrlarca-halak-bulgan-iaktasybyz-belan-xuslastylar Батырларча һәлак булган якташыбыз белән хушлаштылар]</ref>
# [[Салават Зәет улы Гаитов (1986)|Салават Гаитов]] ([[Ишембай]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-97748777_152962 В Ишимбае простятся с Салаватом Гаитовым]</ref>
# [[Айрат Гайнетдинов]] ([[Ижау]]да туган, әти-әнисе [[Чәчер]]дән, [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://aktanysh.tatarstan.ru/index.htm/news/2128355.htm Актанышский муниципальный район]{{Deadlink|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Динис Гайнетдинов]] ([[Первомайский (Әбҗәлил районы)|Первомайский]], [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-180700711_338889 В Абзелиловском районе Башкирии проводили]</ref>
# [[Марат Айрат улы Гайнетдинов|Марат Гайнетдинов]] ([[Урта Балтай]], [[Апас районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/tatarstan-24-telekanaly-alyp-barucysy-iluza-bikcantaevanyn-enese-xarbi-operaciyada-vafat-5870820 «Татарстан-24» телеканалы алып баручысы Илүзә Бикчәнтәеваның энесе хәрби операциядә һәлак]</ref>
# [[Рафил Гайнетдинов]] ([[Түбән Субаш]], [[Балтач районы (Татарстан)|Балтач районы]], Татарстан)<ref>[http://baltaci.ru/news/җәmgyiyat/avgust-ae-baltacybyzga-kaigyly-xabar-iresterde Август ае Балтачыбызга кайгылы хәбәр ирештерде]</ref>
# [[Салават Шәйморат улы Гайнетдинов|Салават Гайнетдинов]] ([[Инҗәр (Белорет районы)]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# Рәмис Гайнуллин ([[Чүти (Кайбыч районы)|Чүти, Кайбыч районы, Татарстан]]<ref>[https://kaibicy.ru/news/h%D3%99b%D3%99rl%D3%99r/mmmmmmmmm Чүтидә махсус операция зонасында батырларча һәлак булган авылдашлары белән хушлаштылар.]</ref>
# [[Илгиз Инсаф улы Гайсаров|Илгиз Гайсаров]] ([[Кушнаренко]], Башкортстан)<ref name=":kushnaren">[https://www.bashinform.ru/news/svo/2025-01-09/radiy-habirov-vstretilsya-v-sele-kushnarenkovo-s-semyami-pogibshih-uchastnikov-svo-4078182 Радий Хабиров встретился в селе Кушнаренково с семьями погибших участников СВО]</ref>
# [[Алексей Гайсин (Белорет)|Алексей Гайсин]] ([[Белорет]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/profile/579683224953/statuses/156291414279033 В ходе СВО погиб Гайсин Алексей]</ref>
# [[Алмаз Равил улы Гайсин (1987)|Алмаз Гайсин]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>{{Cite web |url=https://bash.memorial/gaysin-almaz-ravilevich |title=Гайсин Алмаз Равильевич |accessdate=2024-01-04 |archivedate=2024-01-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240104183057/https://bash.memorial/gaysin-almaz-ravilevich }}</ref>
# [[Әнвәр Гайсин]] ([[Малаяз]], [[Салават районы]], Башкортстан)<ref name=":Чужая война" />
# [[Ренат Гайсин]], подполковник (1983, Казан)
# [[Роберт Альфир улы Гайсин|Роберт Гайсин]] ([[Түбән Кама]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-146911294_283493 Мой пост будет в память о том, кто отважно]</ref>
# [[Айвар Марат улы Гайфетдинов (1991)|Айвар Гайфетдинов]] ([[Кукмара]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3801 Гайфутдинов Айвар Маратович (03.05.1991 - 22.12.2024)]</ref>
# [[Илнур Гайфетдинов]], фельдшер (2000, [[Кукмара районы]])
# [[Ринат Гайфетдинов]] ([[Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-41561549_9100124 Участник ЧВК «Вагнер» из Челнов погиб в зоне СВО.]</ref>
# [[Илназ Фальнур улы Гайфиев|Илназ Гайфиев]] ([[Киндеркүл (Татарстан)|Киндеркүл]], [[Кукмара районы]], Татарстан)<ref>[http://kukmor-rt.ru/news/sogy-yanalyklar/kukmara-berence-gimnaziiasenda-ilnaz-gaifievka-memorial-takta-kueldy Кукмара беренче гимназиясендә Илназ Гайфиевка мемориаль такта куелды]</ref>
# [[Айдар Фәрит улы Гайфуллин (1997)|Айдар Гайфуллин]] ([[Сәйтәк (Учалы районы)]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-172754444_38361 Сегодня, 8 ноября, в г.Учалы состоялась церемония прощания с младшим сержантом Гайфуллиным Айдаром Фаритовичем]</ref>
# [[Альберт Федор улы Гайфуллин|Альберт Гайфуллин]] (Чемизла, [[Абдулла (шәһәр)|Абдулла]], [[Ырынбур өлкәсе]] → [[Тузлыкуыш (Бәләбәй районы)|Тузлыкуыш]], [[Бәләбәй районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-37210187_70318 Погиб, как герой]</ref>
# [[Илгиз Гайфуллин]] (26 яшь, [[Учалы районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Илдар Самат улы Гайфуллин|Илдар Гайфуллин]] ([[Сарсаз (Кемерово өлкәсе)]]) <ref>[https://vk.com/dumko42 В деревне Сарсаз Юргинского МО состоялось открытие баннера]</ref>
# [[Айрат Галәветдинов]] ([[Сарай-Чокырча]], [[Арча районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/xarbi-operaciyada-halak-airat-galavetdinov-turynda-ulym-gomer-bue-yardamcel-buldy-5855624 Хәрби операциядә һәлак булган Айрат Галәветдинов]</ref>
# [[Илдар Галәветдинов]] ([[Каһарман (Белорет районы)|Каһарман]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-38736052_361602 «Спи спокойно» – в Башкирии простились с Ильдаром]</ref>
# [[Әмир Галиәкбәров]] ([[Кызыл Алан (Нократ Аланы районы)|Кызыл Алан]], [[Нократ Аланы районы]], [[Киров өлкәсе]])
# [[Динар Гомер улы Галиәкбәроа (1985)|Динар Галиәкбәров]] ([[Әлмәт]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3919 Галиакберов Динар Гомерович (30.01.1985 - 19.11.2024)]</ref>
# [[Ильяс Галиәкбәров]] [[Яр Чаллы]], [[Татарстан]])<ref>{{Citation |title=Четверо татарстанцев погибли в зоне СВО: двое мобилизованных, «оркестрант» и контрактник |url=https://kazanreporter.ru/news/53580_cetvero-tatarstancev-pogibli-v-zone-svo-dvoe-mobilizovannyh-orkestrant-i-kontraktnik |access-date=2023-02-08 |archive-date=2023-02-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230208072911/https://kazanreporter.ru/news/53580_cetvero-tatarstancev-pogibli-v-zone-svo-dvoe-mobilizovannyh-orkestrant-i-kontraktnik |dead-url=yes }}</ref>
# [[Кирилл Галиәскаров]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-133265795_36198 В Украине погибли еще три уроженца Башкирии]</ref>
# [[Альберт Галиәхмәтов]] [[Түбән Кама]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-37981844_36057 В ЗОНЕ СВО ПОГИБ ЖИТЕЛЬ]</ref>
# [[Айсаф Галиев]] ([[Иләбәр]], [[Саба районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/koreshrt?z=photo-160659324_457242177%2Falbum-160659324_00%2Frev Федерация корэш РТ] ВКонтакте, 5.05.2023</ref>
# [[Артём Галиев]] ([[Фаленки районы]], [[Киров өлкәсе]])<ref>[https://www.gtrk-vyatka.ru/vesti/incidents/amp/72956-major-iz-falenskogo-rajona-pogib-v-boju-na-ukraine.html Майор из Фалёнского района погиб в бою на Украине.]</ref>
# [[Илнур Ирек улы Галиев (1988)|Илнур Галиев]] ([[Олы Әшнәк]], [[Балык Бистәсе районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3709 Галиев Ильнур Ирекович (17.10.1988 - 26.12.2024)]</ref>
# [[Илдар Галиев]], рядовой ([[Балтач районы]])
# [[Наил Равил улы Галиев|Наил Галиев]] (Коммолово, [[Гатчина районы]], [[Ленинград өлкәсе]])<ref>[https://m.ok.ru/group/55098706755597/topic/155824769305357 Наиль Галиев из Ленобласти погиб в ходе спецоперации]</ref>
# [[Руслан Галиев]] ([[Яңа Җанҗегет]], [[Краснокама районы]], [[Башкортстан]])<ref>[https://vk.com/wall-204025031_12090 В ходе специальной военной операции на территории.] ВКонтакте</ref>
# [[Тәбрик Галиев]] ([[Әтәс]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-58478884_492484 Әтәс авылында бүген, Украинада барган махсус.]</ref>
# [[Илдар Гализиев]] ([[Подовинное]], [[Октябрьское районы (Чиләбе өлкәсе)|Октябрьское районы]], [[Чиләбе өлкәсе]])<ref>[https://74.ru/text/incidents/2022/06/04/71385302/ В Челябинской области простились с погибшим на Украине 19-летним ефрейтором.]</ref>
# [[Илшат Рәхип улы Галимҗанов|Илшат Галимҗанов]] (Глимянов) ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://ufacity.info/press/news/491572.html Уфа простилась со своим героем]</ref>
# [[Оскар Илгиз улы Галимҗанов|Оскар Галимҗанов]] ([[Мөслим (Мөслим районы)|Мөслим]] → [[Сарман]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-37981844_40305?ysclid=lnc4ijh9gg733978565 Сарманово проводило в последний путь 45-летнего Галимзянова Оскара Ильгизовича]</ref>
# [[Рудольф Галимҗанов]] ([[Чусавай|Чусовой]], Пермь крае)
# [[Айдар Галимсаров]] ([[Беренче Әрҗән]], [[Барда районы]], [[Пермь крае]])<ref>[https://www.chitaitext.ru/amp/novosti/na-donbasse-pogib-mobilizovannyy-iz-bardymskogo-okruga/ На Донбассе погиб мобилизованный из Бардымского округа.]</ref>
# [[Айрат Васил улы Галимов (1982)|Айрат Галимов]] ([[Азнакай]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3731 Галимов Айрат Василевич (02.05.1982 - 15.03.2024)]</ref>
# [[Алик Галимов]] ([[Олы Ыктамак]], [[Мәчетле районы]], [[Башкортстан]])<ref>[https://ufa-town.ru/bash/view/v-baskirii-prostilis-s-pogibsim-bojcom-cvk-vagner-alikom-galimovym В Башкирии простились с погибшим бойцом ЧВК «Вагнер» Аликом Галимовым]</ref>
# [[Альфред Галимов (1989)|Альфред Галимов]] ([[Иске Әгъбәз]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-54537775_2216607 В селе Старое Агбязово Актанышского района Татарстана простились с 34-летним воином Альфредом Галимовым]</ref>
# [[Илшат Илдус улы Галимов (1976)|Илшат Галимов]] ([[Казаклар (Биектау районы)]], Татарстан)<ref>[https://airatik.ucoz.ru/photo/pogibshie_na_ukraine_tatarstancy/galimov_ilshat_ildusovich_23_02_1976_24_01_2024/6-0-2047?ysclid=m4d52k4dwi284525962 Галимов Ильшат Илдусович ( 23.02.1976 - 24.01.2024)]</ref>
# [[Максим Галимов]] ([[Никольски (Сысәрт шәһәр округы)|Никольски]], [[Сысерть шәһәр округы]], [[Свердлау өлкәсе]])<ref>[http://герои-сво.рф/geroi/galimov-maksim/ Галимов Максим.] Герои СВО РФ</ref>
# [[Марсель Васил улы Галимов (1974)|Марсель Галимов]] ([[Үмәнәй]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3245 Галимов Марсель Васильевич]</ref>
# [[Ранил Рәшит улы Галимов (1989)|Ранил Галимов]] ([[Балтач]], [[Балтач районы (Татарстан)]])<ref>[https://t.me/tatarstan200/3832 Галимов Раниль Рашитович (26.07.1989 - ?)]</ref>
# [[Руслан Галимов]] (42 яшь, [[Салават районы]], [[Башкортстан]])<ref name=":Пруфы" />
# [[Рөстәм Нарис улы Галимов (1990)|Рөстәм Галимов]] ([[Яңавыл]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" />
# [[Рөстәм Галимов]] ([[Чаллы|Чаллы, Татарстан]])<ref>[https://chelny-izvest.ru/news/facts/v-chelnakh-prostilis-s-aktivnym-uchastnikom-velozaezdov-kotoryy-pogib-na-svo?utm_source=yxnews&utm_medium=desktop В Челнах простились с активным участником велозаездов, который погиб на СВО.]</ref>
# Фәрһад Галимов ([[Зирекле (Норлат районы)|Зирекле, Норлат районы, Татарстан]])<ref>[https://tnv.ru/news/svo/389931-tatarstan-prostilsya-s-pogibshim-v-svo-dobrovoltsem-bez-vesti-propavshim-polgoda-nazad/ Татарстан простился с погибшим в СВО добровольцем, без вести пропавшим полгода назад.]</ref>
# [[Эльвир Ильзар улы Галимов (1984)|Эльвир Галимов]] ([[Белорет]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Рафаэль Нәгыймулла улы Галимуллин|Рафаэль Галимуллин]] ([[Чепья]], [[Балтач районы (Татарстан)|Балтач районы]], Татарстан)<ref name=":Балтаси">[https://vk.com/video/@baltasi?z=video-1158406_456241082%2Fclub1158406%2Fpl_-1158406_-2 Церемония прощания]</ref>
# [[Фаил Галимуллин (1981)|Фаил Галимуллин]] ([[Түбән Отар]], [[Саба районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/maxsus-operaciyada-halak-bulgan-failnen-apasy-ber-gena-kocaklarga-roxsat-itegez-inde-5861742 Махсус операциядә һәлак булган Фаил]</ref>
# [[Азамат Ралис улы Галин|Азамат Галин]] ([[Илеш районы]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин" />
# [[Илшат Галин]] (28 яшь, Бөрҗән районы, Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Әнис Галиуллин]] ([[Омары]], [[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref>[http://mamadysh-rt.ru/news/obshchestvo/v-mamadysskom-raione-prostilis-s-anisom-galiullinym-pogibsim-v-xode-svo В Мамадышском районе простились с Анисом Галиуллиным, погибшим в ходе СВО]</ref>
# [[Илфак Галиуллин]] ([[Яңа Мишәр (Мәчетле районы)|Яңа Мишәр]], [[Мәчетле районы]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/podslushano.mesyaguto/topic/155434670726498 Cегодня с чувством глубокой скорби, гордости]</ref>
# [[Рамил Тәлгать улы Галиуллин|Рамил Галиуллин]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/kurgan-ziratynnan-reportaz-yazgy-su-yalan-kyrdagy-kaberlarga-zur-zyyan-salganmy-5865536 «Курган» зиратыннан репортаж.] intertat.tatar</ref>
# [[Рүзәл Галиуллин (Әтнә районы)|Рүзәл Галиуллин]] ([[Олы Әтнә]], [[Әтнә районы]],Татарстан)<ref>[https://atnya-rt.ru/news/tn-tay-gazetasy-nilr-yaza-tat/ruzal-ialga-kaitkanda-uze-belan-alyp-kaitkan-bulgan Рүзәл ялга кайтканда үзе белән алып кайткан булган]</ref>
# [[Таминдар Галиуллин]] ([[Аскар (Әбҗәлил районы)|Аскар]], [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-153156628_283130 Ещё одна трагическая весть.] Аскарово ВКонтакте</ref>
# [[Илвир Галләмов]], өлкән лейтенант, танк взводы командиры (1997, БР, [[Кушнаренко районы]], [[Калтай (Кушнарин районы)|Калтай]])<ref>[https://ok.ru/dorogamipamyiti/topic/154011032692096 ПАМЯТИ СТАРШЕГО ЛЕЙТЕНАНТА ВООРУЖЕННЫХ СИЛ РФ ГАЛЛЯМОВА]</ref>.
# [[Илшат Галләмов]] ([[Яңа Пижмар]], [[Мари-Төрек районы]], [[Мари Ил]])<ref name="kazanreporter2304">{{cite web|url=https://kazanreporter.ru/news/49198_stalo-izvestno-o-gibeli-na-ukraine-semi-vypusknikov-kazanskogo-tankovogo-ucilisa|title=Еще пять выпускников казанского танкового училища погибли на Украине|publisher=«Казанский репортёр» порталы|author=|date=[[2022 ел]]ның [[23 апрель]] көне|accessdate=[[2022 ел]]ның [[23 апрель]] көне|language=[[русча]]|archivedate=2022-04-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220423172732/https://kazanreporter.ru/news/49198_stalo-izvestno-o-gibeli-na-ukraine-semi-vypusknikov-kazanskogo-tankovogo-ucilisa}}</ref>
# Рәис Галләмов ([[Чүти (Кайбыч районы)|Чүти, Кайбыч районы, Татарстан]])
# [[Руслан Галләмов]], прапорщик (1988, [[Чаллы]])
# [[Флүн Фәтхетдин улы Галләмов (1965)|Флүн Галләмов]] ([[Яңа Тормыш (Илеш районы)|Яңа Тормыш]] → [[Кадер (Илеш районы)|Кадер]], [[Илеш районы]], [[Башкортстан]])<ref>[https://vk.com/video-171106762_456243028 Кадер авылында СВОда һәлак булган Флүн Галләмов]</ref>
# [[Ришат Мөкатдис улы Ганиев (1978)|Ришат Ганиев]] ([[Бәйрәкә]], [[Ютазы районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3957 Ганиев Ришат Мукатдисович (03.09.1978 - 12.12.2024)]</ref>
# [[Руслан Ганиев]] ([[Барьязыбаш]], [[Кызыл Кама районы]], [[Башкортстан]])<ref>[https://kamazori.ru/news/common_material/2022-10-10/na-ukraine-pogib-urozhenets-derevni-baryazybash-ruslan-hamisovich-ganiev-2984594 На Украине погиб уроженец деревни Барьязыбаш Руслан Хамисович Ганиев]{{Deadlink|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Рөстәм Назыйф улы Ганиуллин|Рөстәм Ганиуллин]] ([[Рангазар]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/tuganrangazar Бүген Рангазар авылы халкы Махсус хәрби операцияда батырларча һәлак булган авылдашыбыз Ганиуллин Рөстәм Назыйф улы белән саубуллашты]</ref>
# [[Илдар Илдус улы Гарин (1967)|Илдар Гарин]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3929 Гарин Ильдар Ильдусович (23.11.1967 - 10.10.2023)]</ref>
# [[Виктор Наил улы Гарипов (1982)|Виктор Гарипов]] ([[Җәлил]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200 Гарипов Виктор Наилевич (08.11.1982 – 10.11.2023)]</ref>
# [[Ленар Шамил улы Гарипов (1987)|Ленар Гарипов]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3864 Гарипов Ленар Шамилевич (15.04.1987 - 22.12.2024)]</ref>
# [[Линар Марат улы Гарипов (1999)|Линар Гарипов]] (22 яшь, [[Салават (шәһәр)|Салават]], Башкортстан)<ref name="kazanreporter2304"/><ref>[http://www.gorodsalavat.ru/news.php?id=1078 www.gorodSalavat.ru - Житель Салавата Линар Гарипов погиб на Украине.]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Сайт города Салават, 25.03.2022</ref><ref>[https://www.bashinform.ru/news/social/2022-03-26/v-bashkirii-poproschalis-s-aleksandrom-potapovym-i-linarom-garipovym-pogibshimi-na-ukraine-2744746 В Башкирии попрощались с Александром Потаповым и Линаром Гариповым, погибшими на Украине]</ref>
# [[Фирдүс Гарипов]] ([[Иске Кишет]], [[Арча районы]], Татарстан)<ref name=":искекишет">[https://vk.com/wall245512770_4310 Сәләхиев Алмаз Зиннур улы]</ref>
# [[Денис Гарифуллин]] ([[Яңа Кайпан]], [[Тәтешле районы]], Башкортстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/ike-ukucym-ir-kuenynda-yata-ukrainada-fanis-xosaenovnyn-syinyftasy-halak-bulgan-5858166 «Ике укучым җир куенында ята»: Украинада Фәнис Хөсәеновның сыйныфташы һәлак булган]</ref>
# [[Альфред Альберт улы Гатауллин (1980)|Альфред Гатауллин]] ([[Бөгелмә]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3742 Гатауллин Альфред Альбертович (02.07.1980 - 17.08.2024)]</ref>
# [[Рафис Ренат улы Гатауллин (1986)|Рафис Гатауллин]] ([[Иске Чаллы]], [[Әлки районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3945 Гатауллин Рафис Ренатович (26.06.1986 - 01.10.2024)]</ref>
# Рәмис Гатауллин ([[Кошман|Кошман, Кайбыч районы, Татарстан]])<ref>[https://kaibicy.ru/news/h%D3%99b%D3%99rl%D3%99r/kosmanlylar-maxsus-xarbi-operaciiada-halak-bulgan-avyldaslaryn-songy-iulga-ozatty Кошманлылар махсус хәрби операциядә һәлак булган авылдашларын соңгы юлга озатты.]</ref>
# [[Рөстәм Фәрит улы Гатауллин (1980)|Рөстәм Гатауллин]] (подполковник, [[Октябрьский (Морке районы)|Октябрьский]], [[Морке районы]], Мари Ил)<ref>[https://intertat.tatar/news/xarbi-operaciyada-vafat-oficernyn-xatyny-atisen-irli-almady-sul-uk-elny-uze-da-ulde-5863356 Хәрби операциядә вафат офицерның хатыны: «Әтисен җирли алмады, шул ук елны үзе дә үлде»]</ref>
# [[Риф Гафаров]] (38 яшь, [[Балакатай районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Руслан Гафаров]] (1995 — 11.04.2023; [[Ябалак (Апас районы)|Татар Ябалагы]], [[Апас районы]], [[Татарстан]])
# [[Фәйрүс Фәнис улы Гафаров|Фәйрүс Гафаров]] ([[Мәләвез]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall35757144_4925 В Мелеузе простились с защитником]</ref>
# [[Илһам Рөстәм улы Гафиятов (1975)|Илһам Гафиятов]] ([[Аксубай]], Татарстан)<ref>[https://airatik.ucoz.ru/photo/pogibshie_na_ukraine_tatarstancy/gafijatov_ilgam_rustemovich_23_11_1975_16_12/6-0-1790?ysclid=lrauijoctk707002511 Гафиятов Ильгам Рустемович]</ref>
# [[Илнар Фирдүс улы Гафуров (2000)|Илнар Гафуров]] ([[Хуҗа Хәсән]], [[Кайбыч районы]], Татарстан)<ref>[https://kaibicy.ru/news/hәbәrlәr/kaibycnyn-batyr-uly-beznen-kunellarda-mange-geroi-bulyp-kalacak Кайбычның батыр улы безнең күңелләрдә мәңге Герой булып калачак!]</ref>
# [[Руслан Гашиятуллин]] ([[Сафакүл]], [[Сафакүл районы]], [[Курган өлкәсе]])<ref>[https://45.ru/text/incidents/2022/03/24/70528796/ В Зауралье простятся с военнослужащим Русланом Гашиятуллиным, погибшим на Украине.]</ref>
# [[Шамил Гаязетдинов]] ([[Уразавыл]], [[Кызыл Октябрь районы]], [[Түбән Новгород өлкәсе]])<ref>{{Citation |title=34-летний Шамиль Гаязетдинов из Нижегородской области погиб на Украине. |url=https://www.nn.aif.ru/amp/society/34-letniy_shamil_gayazetdinov_iz_nizhegorodskoy_oblasti_pogib_na_ukraine |access-date=2022-07-23 |archive-date=2022-08-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220821082046/https://nn.aif.ru/amp/society/34-letniy_shamil_gayazetdinov_iz_nizhegorodskoy_oblasti_pogib_na_ukraine |dead-url=yes }}</ref>
# [[Марс Разил улы Гаязов|Марс Гаязов]] ([[Нижневартовск]] → [[Агыйдел (шәһәр)|Агыйдел]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-107484874_49500 Сегодня агидельцы простились с участником СВО]</ref>
# [[Идрис Фидарис улы Гәрәев (1999)|Идрис Гәрәев]] ([[Истәк]], [[Яңавыл районы]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" />
# [[Ленар Гәрәев]] (32 яшь, [[Тәбәрле]], [[Әгерҗе районы]], Татарстан) <ref>[http://agryz-rt.ru/news/nasha-zhizn/v-agryzskom-rayone-prostilis-s-geroicheski-pogibshim-na-ukraine-lenarom-garaevym В Агрызском районе простились с героически погибшим на Украине Ленаром Гараевым.] Агрызские вести, 9.07.2022</ref>
# [[Ринат Гәрәев]] ([[Югары Тәтешле]], [[Тәтешле районы]], Башкортстан)<ref name=":Чужая война" />
# [[Альберт Арыслан улы Гәрәйшин (1976)|Альберт Гәрәйшин]] ([[Сарман]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref name="sarmanovo.tatarstan.ru">[https://sarmanovo.tatarstan.ru/index.htm/news/2346279.htm В селе Сарманово простились с Гарайшиным Альбертом Арыслановичем и Нугмановым Рустемом Расимовичем]</ref>
# [[Роберт Гәрәев (Уфа)|Роберт Гәрәев]] (Гареев) ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-133265795_36214 В Украине погибли еще три уроженца Башкирии]</ref>
# [[Артур Марс улы Гибадуллин (1988)|Артур Гибадуллин]] ([[Әлмәт]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3952 Гибадуллин Артур Марсович (30.05.1988 - 13.01.2025)]</ref>
# [[Илгиз Назиф улы Гимадисламов|Илгиз Гимадисламов]] ([[Туймазы]], Башкортстан)<ref>[https://dzen.ru/a/ZoZaZUe3egJ_xHDR На алтарь победы положил свою жизнь: в Туймазах похоронили бойца СВО]</ref>
# [[Илнар Флүс улы Гиндуллин (1979)|Илнар Гиндуллин]] ([[Иске Әлем]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/aktanysh_habar/15971 Бүген Актаныш районының Иске Әлем авылында махсус хәрби операциядә һәлак булган Илнар Гиндуллин белән хушлаштылар]</ref>
# [[Илнур Гобәйдуллин]] ([[Войновка]], [[Гафури районы]], Башкортстан)<ref>{{Cite web |url=https://mybashkortostan.ru/02182690-pust-budet-mesto-v-raju-na-svo-pogib-ilnur-gubajdullin |title=«Пусть будет место в раю»: на СВО погиб Ильнур Губайдуллин |accessdate=2023-02-22 |archivedate=2023-02-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230222203127/https://mybashkortostan.ru/02182690-pust-budet-mesto-v-raju-na-svo-pogib-ilnur-gubajdullin }}</ref>
# [[Рөстәм Гобәйдуллин]] (55 яшь, [[Казан]], Татарстан) <ref>[https://kazanreporter.ru/news/52180_semero-kazancev-pogibli-v-hode-voennoj-specoperacii-na-ukraine Семеро казанцев погибли в ходе военной спецоперации на Украине.]{{Deadlink|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} «Казанский репортер»</ref>
# [[Сергей Гобәйдуллин]] ([[Чибәркүл]], Чиләбе өлкәсе)<ref name="КД" />
# [[Азамат Фәнис улы Гозәеров|Азамат Гозәеров]] ([[Уфа]] → [[Базытамак]], [[Илеш районы]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин" />
# [[Заһир Гомәрбаев]] (''Умербаев''; Югары Эткол, [[Ишембай районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-180700711_249424 🎖В Башкирии простятся с погибшим в СВО Загиром.]</ref>
# [[Файл:RIAN archive 470774 Gold Star medal (cropped).jpg|15px|Россия Федерациясе Каһарманының Алтын Йолдыз медале - 2022]] [[Дамир Гыйлемханов (1999)]], танк механигы, ефрейтор (Казан)
# [[Азат Гомәров (1980)|Азат Гомәров]] ([[Бәләбәй]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/incident02 Азат Гумеров из Белебеевского района Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Равил Ринат улы Гомәров|Равил Гомәров]] ([[Салават (шәһәр)|Салават]], Башкортстан) <ref>''Ирина Кудрина''. [https://gorobzor.ru/novosti/proisshestviya/170975-v-salavate-provodili-v-posledniy-put-ravilya-gumerova-pogibshego-na-ukraine В Салавате проводили в последний путь Равиля Гумерова, погибшего на Украине.] Новости Уфы и Башкирии, 09.07.2022</ref>
# [[Илһам Гыйбадәтов]] ([[Атнагол (Белорет районы)|Атнагол]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref>[https://www.youtube.com/watch?v=51nLXPz_Gjk Азнагуловцы простились с участником СВО Ильгамом Гибадатовым]</ref>
# [[Дамир Ядкар улы Гыйззәтов (1982)|Дамир Гыйззәтов]] (''Гизатов''; [[Карабаш]], [[Бөгелмә районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3809 Гизатов Дамир Ядкарович (24.10.1982 - 25.08.2024)]</ref>
# [[Александр Гыйззәтуллин]] ([[Благовещен]], Башкортстан)<ref>[https://blagpanorama.com/news/novosti/2023-03-24/v-bashkirskom-blagoveschenske-prostilis-s-uchastnikom-svo-aleksandrom-gizatullinym-3190397 В башкирском Благовещенске простились с участником СВО Александром Гизатуллиным]{{Deadlink|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Алмас Гыйльман улы Гыйззәтуллин (1985)|Алмас Гыйззәтуллин]] ([[Каһарман (Белорет районы)]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Әсгать Рәфгать улы Гыйззәтуллин|Әсгать Гыйззәтуллин]] ([[Яңгул (Татарстан)|Яңгул]], [[Балтач районы (Татарстан)|Балтач районы]], Татарстан)<ref name=":Балтаси" />
# [[Илдус Гыйззәтуллин]] ([[Гафури районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/36892-v-bshkirii-prostilis-s-pogibshim-v-specopercii-ildysom-gizztyllinim.html Ильдус Гиззатуллин из Гафурийского района Башкирии погиб в СВО.]</ref>
# [[Равил Наил улы Гыйззәтуллин|Равил Гыйззәтуллин]] ([[Чөмә-Елга]], [[Арча районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-183394685_433?ysclid=lws5wg2a119426061 Гиззатуллин Равиль Наилевич с.Чума-Елга]</ref>
# [[Раил Гыйззәтуллин]] ([[Толбазы]], [[Авыргазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall653203135_2934 Сегодня простились с Гизатуллиным Раилем Рамилевичем]</ref>
# [[Рафис Фәнис улы Гыйззәтуллин (1981)|Рафис Гыйззәтуллин]] ([[Иске Әнҗерә]], [[Әлки районы]], Татарстан)<ref>''Азат Низамиев''. [https://alki-rt.ru/news/oni-geroi/ziteli-derevni-staroe-iamkino-prostilis-s-rafisom-gizzatullinym Жители деревни Старое Ямкино простились с Рафисом Гиззатуллиным.] Алькеевские вести, 25.06.2024</ref>
# [[Сергей Фәнис улы Гыйззәтуллин|Сергей Гыйззәтуллин]] ([[Канлы (Кушнарин районы)|Канлы]], [[Кушнарен районы]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=В Башкирии простились с погибшим на Украине Сергеем Гизатуллиным |url=https://bash.news/news/181165-v-bashkirii-prostilis-s-pogibshim-na-ukraine-sergeem-gizatullinym |access-date=2022-07-21 |archive-date=2022-07-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220721194249/https://bash.news/news/181165-v-bashkirii-prostilis-s-pogibshim-na-ukraine-sergeem-gizatullinym |dead-url=yes }}</ref>
# [[Альберт Вил улы Гыйләҗев (1975)|Альберт Гыйләҗев]] ([[Минзәлә]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3706 Гилязов Альберт Вилевич (26.05.1975 - 15.12.2024)]</ref>
# [[Вилдар Фәнил улы Гыйләҗев (1986)|Вилдар Гыйләҗев]] (''Гильязов''; [[Белорет]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# Илгиз Гыйләҗев ([[Олы Кайбыч|Олы Кайбыч, Кайбыч районы, Татарстан]])<ref>[https://kaibicy.ru/news/h%D3%99b%D3%99rl%D3%99r/kaibycta-maxsus-operaciia-zonasynda-halak-bulgan-ilgiz-gyilaev-belan-xuslastylar Кайбычта махсус операция зонасында һәлак булган Илгиз Гыйләҗев белән хушлаштылар.]</ref>
# [[Ленар Ләззәт улы Гыйләҗев (1982)|Ленар Гыйләҗев]] ([[Җәлил]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200 Гилязов Ленар Лаззатович (25.12.1982 – 21.02.2024)]</ref>
# [[Рамил Хәмит улы Гыйләҗев|Рамил Гыйләҗев]] ([[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref name=":mamadysh">[https://mamadysh-rt.ru/news/obshchestvo/semero-boicov-svo-mamadysskogo-raiona-nagrazdeny-ordenami-muzestva-posmertno Семеро бойцов СВО Мамадышского района награждены орденами Мужества посмертно]</ref>
# [[Фәнил Фәвил улы Гыйләҗев (1970)|Фәнил Гыйләҗев]] ([[Тәҗәй]], [[Илеш районы]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин" />
# [[Динар Гыйләҗетдинов]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/38284-n-svo-pogib-yrojenec-bshkirii-vetern-chechenskoi-kmpnii-dinr-giljazetdinov.html Динар Гилязетдинов из Стерлитамака погиб в СВО]</ref>
# [[Илдар Гыйлемханов]] ([[Кодаш (Борай районы)|Кодаш]], [[Борай районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-126278448_167295 В Башкирии похоронили 58-летнего Илдара Гилемханова]</ref>
# [[Руслан Гыйлемханов]] (35 яшь, [[Дүртөйле]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Артем Раил улы Гыйльманов|Артем Гыйльманов]] ([[Яңа Покровское (Күгәрчен районы)|Яңа Покровка]], [[Күгәрчен районы]], Башкортстан)<ref>[https://bash.memorial/gilmanov-artem-railevich Гильманов Артем Раилевич.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20231007204613/https://bash.memorial/gilmanov-artem-railevich |date=2023-10-07 }} Чужая война</ref>
# [[Винир Гыйльманов]] ([[Морак (Күгәрчен районы)|Морак]], [[Күгәрчен районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-186688904_39759 Сегодня проводили в последний путь участника]</ref>
# [[Илнар Мөнир улы Гыйльманов|Илнар Гыйльманов]] ([[Калтай (Кушнарин районы)]], Башкортстан) <ref name=":kushnaren" />
# [[Нияз Рәис улы Гыйльманов|Нияз Гыйльманов]] ([[Ядегәр (Кукмара районы)]],Татарстан)<ref>[https://tatar-inform.tatar/news/kukmara-raiony-baslygy-batyrlarca-halak-bulgan-xarbinen-bulaklaren-ati-anisena-tapsyrdy-5887587 Кукмара районы башлыгы батырларча һәлак булган хәрбинең бүләкләрен әти-әнисенә тапшырды]</ref>
# [[Алмаз Газизҗан улы Гыйльметдинов|Алмаз Гыйльметдинов]] ([[Иске Татыш]], [[Илеш районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-163733178_38074 Янә кайгылы хәбәр]</ref>
# [[Даут Гыйльмияров]] ([[Гөмбә (Аскын районы)|Гөмбә]], [[Аскын районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_70713 Даут Гильмияров из Башкирии погиб во время.] ВКонтакте</ref>
# [[Айрат Миргаяз улы Гыймадиев (1968)|Айрат Гыймадиев]] ([[Җәлил]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200 Гимадиев Айрат Миргаязович (28.02.1968 – 27.08.2024)]</ref>
# [[Илмир Гыймалетдинов]] (43 яшь, [[Бүздәк районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Рөстәм Гыйндуллин]] ([[Чишмә-Уракай]], [[Аскын районы]], Башкортстан)<ref>[https://ufa-town.ru/bash/view/v-baskirii-prostilis-s-pogibsim-v-svo-mobilizovannym-rustamom-gindullinym В Башкирии простились с погибшим в СВО мобилизованным Рустамом Гиндуллиным]</ref>
# [[Раил Хасият улы Гыйниятуллин|Раил Гыйниятуллин]] ([[Иске Салман]], [[Әлки районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/tynyc-iokla-rail-i-bala-i-bagrem-5868109 «Тыныч йокла Раил, и бала, и бәгърем...»]</ref>
=== Д ===
# [[Руслан Давыдов]] ([[Первомайский (Дергачи районы)]], [[Дергачи районы]], [[Сарытау өлкәсе]])<ref>{{Citation |title=В спецоперации погиб саратовец Руслан Давыдов. |url=https://sarnovosti.ru/news/v-spetsoperatsii-pogib-saratovets-ruslan-davydov/ |access-date=2023-01-08 |archive-date=2023-01-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230108170429/https://sarnovosti.ru/news/v-spetsoperatsii-pogib-saratovets-ruslan-davydov/ |dead-url=yes }}</ref>
# [[Илдар Дадин]] ([[Железнодорожный (Балашиха)|Железнодорожный]], [[Мәскәү өлкәсе]])<ref>''Анна Громова.'' [https://www.gazeta.ru/social/2024/10/06/19860091.shtml Погиб воевавший за ВСУ Ильдар Дадин. Его именем с 2015 года в России называли статью УК.] Газета.Ru. 6.10.2024{{ref-ru}}</ref>.
# [[Рөстәм Азамат улы Далҗанов (2005)|Рөстәм Далҗанов]] ([[Татар Олканы]], [[Туймазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://sharan.bashkortostan.ru/presscenter/news/664435/ Далжанов Рустам Азаматович]{{Deadlink|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Наил Рифат улы Дасаев (1983)|Наил Дасаев]] ([[Аксай (Ростов өлкәсе)]] → Казан)<ref>[https://vk.com/wall585885640_1148 Уважаемые земляки! 8 февраля 2023 года при исполнении воинского долга погиб наш земляк, майор Наиль Рифатович Дасаев.]</ref>
# [[Данил Даутов]] ([[Әбҗәлил районы]] → [[Белорет]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-207039849_94632 Данил Даутов из Белорецкого района Башкирии.]</ref>
# [[Рәзил Рәҗәп улы Даутов|Рәзил Даутов]] ([[Ишкол]], [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-104104286_141129?ysclid=lwpc5cgde29292047 В деревне Ишкулово проводили в последний путь]</ref>
# [[Руслан Бари улы Даутов (1986)|Руслан Даутов]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3895 Даутов Руслан Бариевич (18.05.1986 - 30.12.2024)]</ref>
# [[Руслан Даутов]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-82458650_57810 Спи спокойно, наш герой!]</ref>
# [[Фәнил Даянов]] ([[Күмертау]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-88507867_184315 Даянов Фаниль Фанитович, боец ЧВК «Вагнер»]</ref>
# [[Марат Дәүләнов]] ([[Абзан (Архангель районы)|Абзан]], [[Архангель районы]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/amrarhangel/topic/154969137338581 Сегодня в последний путь проводили – уроженца..]</ref>
# [[Илмир Дәүләтбаев]] ([[Кәрешкә (Баймак районы)|Кәрешкә]], [[Баймак районы]], Башкортстан)<ref>[https://ufa.aif.ru/society/details/na_ukraine_pogibli_eshchyo_troe_urozhencev_bashkirii На Украине погибли ещё трое уроженцев Башкирии] АиФ Уфа</ref>
# [[Риф Дәүләтбаев]] ([[Первоуральск]], [[Свердловск өлкәсе]])<ref name="Итс">[https://itsmycity.ru/amp/2022-10-17/spisok-pogibshih-vovremya-specoperacii-mobilizovannyh-zhitelej-sverdlovskoj-oblasti Мобилизованные из Свердловской области погибают на войне в Украине. Поименный список.]</ref>
# [[Азамат Дәүләткулов]] ([[Хәлил (Әбҗәлил районы)|Хәлил]], [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-36273158_60592 При исполнении воинского долга на территории..] Сибай Онлайн</ref>
# [[Азат Дәүләтов]] ([[Чишмә-Борай]], [[Борай районы]], Башкортстан)<ref name="kiziltan">[https://kiziltan.ru/articles/batyrlar-d-vere/2023-01-16/ber-rayonga-ik-kaytaryla-3106620 Бер районга икәү кайтарыла.]{{Deadlink|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Альберт Дәүләтов]] ([[Ибраһим (Кырмыскалы районы)|Ибраһим]], [[Кырмыскалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://prufy.ru/news/society/135608-na_ukraine_pogibli_tri_urozhentsa_bashkirii/ На Украине погибли три уроженца Башкирии.]</ref>
# [[Өметҗан Дәүләтов]] ([[Чиләбе]], Чиләбе өлкәсе)<ref name="КД" />
# [[Марсель Наил улы Дәүләтшин (1997)|Марсель Дәүләтшин]] ([[Колыҗбай]], [[Коншак районы]], [[Ырынбур өлкәсе]])<ref>[https://zpobeda.ru/marsel-davletshin/ Марсель Давлетшин]</ref>
# [[Рамил Дәүләтшин]] ([[Аскын районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/36912-v-bshkirii-prostilis-s-pogibshim-v-specopercii-vgnerovcem-rmilem-dvletshinim.html Рамиль Давлетшин из Аскинского района Башкирии погиб в СВО.]</ref>
# [[Юнир Дәүләтшин]] ([[Элмәле (Зиянчура районы)|Элмәле]], [[Зиянчура районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-210977916_202480 Наш земляк-зианчуринец погиб в ходе СВО]</ref>
# Руслан Дергунов ([[Сатыш|Сатыш, Саба районы, Татарстан]])<ref>[https://tnv.ru/news/the-incident/381476-tatarstan-prostilsya-s-pogibshim-v-svo-45-letnim-boytsom-ruslanom-dergunovym/ Татарстан простился с погибшим в СВО 45-летним бойцом Русланом Дергуновым.]</ref>
# [[Олег Дещеня-Стриж]] ([[Яхшы Бай]], [[Азнакай районы]], [[Татарстан]])<ref>[https://www.tatar-inform.ru/news/ryadovoi-iz-tatarstana-pogib-vo-vremya-specoperacii-na-ukraine-5873681 Рядовой из Татарстана погиб во время спецоперации на Украине.]</ref>
# [[Илнур Дилмөхәммәтов]] ([[Белорет районы]], Башкортстан) <ref name=":Business FM">[https://bfmufa.ru/news/short/v-bashkirii-prostilis-s-8-pogibshimi.html В Башкирии простились с 8 погибшими на Украине] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221004202253/https://bfmufa.ru/news/short/v-bashkirii-prostilis-s-8-pogibshimi.html |date=2022-10-04 }} Business FM | 107.5 Уфа</ref>
# [[Ленар Динмөхәммәтов]] ([[Ураз (Учалы районы)|Ураз]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-172754444_20157 При исполнении воинского долга в ходе специальной..] Учалинский район ВКонтакте</ref>
# [[Дмитрий Дормидонтов]] ([[Теләче районы]], [[Кылбагыш]], Татарстан)
# [[Тимур Дунаев]] ([[Тукай районы]], [[Татарстан Совхозы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/yasap-kalyrga-asykty-faigale-halak-tabib-zotov-ham-razvedcik-dunaev-turynda-istaleklar-5856565 «Яшәп калырга ашыкты»: фаҗигале һәлак табиб Зотов һәм разведчик Дунаев турында истәлекләр]</ref>
# [[Марат Дүсәкәев]] (Омск өлкәсе)<ref>[https://m.bk55.ru/news/article/202341/ Еще четверо жителей Омской области погибли в ходе спецоперации на Украине.]</ref>
=== Е ===
# [[Илназ Егембердиев (2000)|Илназ Егембердиев]] ([[Яңа Байсар]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://tatar-today.ru/2023/04/85536/ Актанышта махсус хәрби операция зонасында һәлак булган Илназ Егембердиев белән хушлаштылар]</ref>
# [[Артур Айдар улы Еникеев (1996)|Артур Еникеев]] ([[Яңавыл]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" /><ref>[https://ufa1.ru/text/incidents/2022/09/02/71621378/ В Башкирии простятся с погибшим на Украине лейтенантом.]</ref>
# [[Ленар Еникиев]] ([[Бүздәк районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-175536108_35153 Уроженец Буздякского района Ленар Еникеев погиб.] ВКонтакте</ref>
=== Җ ===
# [[Рамил Кыям улы Җамалдинов (1966)|Рамил Җамалдинов]] (''Замалдинов'', [[Кече Чынлы]], [[Чүпрәле районы]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3827 Замалдинов Рамил Киамович (12.08.1966 - 26.11.2024)]</ref>
# [[Радик Рафаэль улы Җамалетдинов (1969)|Радик Җамалетдинов]] (''Замалетдинов'', [[Түбән Кама]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3820 Замалетдинов Радик Рафаэльевич (08.09.1969 - 14.11.2024)]</ref>
# [[Ренат Җангалиев]] (38 яшь, [[Аскын районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Илсур Җанюлдашев]] (34 яшь, [[Сибай]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Ришат Җиһангәрәев]] (27 яшь, [[Югары Кыерлы]], [[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref>[http://shahrikazan.ru/news/yazmalar/lgn-knne-tshem-kerde-mamadysh-egete-27-yashlek-rishat-iangrev-ukrainada-lak-bulgan “Үлгән көнне төшемә керде”: Мамадыш егете 27 яшьлек Ришат Җиһангәрәев Украинада һәлак булган] Шәһри Чаллы</ref>
# [[Венер Фларис улы Җиһаншин (1964)|Венер Җиһаншин]] ([[Гомәр (Борай районы)]], Башкортстан)<ref>[https://bash.bashinform.ru/news/svo/2025-01-15/bash-ortostandan-zhurnalist-mho-la-l-k-bul-an-4084351 Башҡортостандан журналист МХО-ла һәләк булған]</ref>
# [[Рөстәм Җиһаншин]] ([[Үрмәт]], [[Илеш районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-171106762_15352 В селе Урметово простились с погибшим в ходе..] ВКонтакте</ref>
# [[Фиданур Җиһаншин]] ([[Шүлгән]], [[Тәтешле районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-189978368_50711 Простились и проводили в последний путь нашего..] ВКонтакте</ref>
=== З ===
# [[Фәйрүз Зәки улы Задин (1985)|Фәйрүз Задин]] ([[Сәрмән]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Дамир Зайруллин]] ([[Канакай]], [[Ишембай районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-210977916_22660 Гвардии младший сержант Дамир Ринатович Зайруллин.] ВКонтакте</ref>
# [[Рамил Мансур улы Залаев (1978)|Рамил Залаев]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3904 Залаев Рамиль Мансурович (02.09.1978 - 26.11.2024)]</ref>
# [[Вадим Заһиров]] (21 яшь, [[Борай районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Айрат Заһитов]] (21 яшь, [[Салават районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Рәмис Заһретдинов]], майор (34 яшь, [[Яр Чаллы]])<ref>[https://chelny-izvest.ru/news/facts/v-boyakh-na-ukraine-pogib-urozhenets-naberezhnykh-chelnov-ramis-zagretdinov?utm_source=yxnews&utm_medium=desktop В боях на Украине погиб уроженец Набережных Челнов Рамис Загртдинов.] Челнинские известия. 14.05.2022</ref>
# [[Айгиз Закиров]] (20 яшь, [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Алмаз Закиров]] (Березняк, Кукмара районы, Татарстан)<ref>{{Cite web|url=https://kukmor-rt.ru/news/poslednie-novosti/almaz-zakirov-geroi-nasei-strany|title=Алмаз Закиров - Герой нашей страны|last=МИННАХМЕТОВА|first=Эльвира|date=2026-02-07|language=ru-RU}}</ref>
# [[Илнур Рәүф улы Закиров (1982)|Илнур Закиров]] ([[Кече Болгаер]], [[Апас районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3949 Закиров Ильнур Рауфович (13.01.1982 - 18.01.2025)]</ref>
# [[Линар Закиров (1983)|Линар Закиров]] ([[Полянка (Балык Бистәсе районы)|Полянка]], [[Балык Бистәсе районы]], Татарстан)<ref>[https://116.ru/text/incidents/2022/09/02/71621813/ Во время спецоперации погиб военный из Татарстана]</ref>
# [[Марсель Нурмөхәммәт улы Закиров (1973)|Марсель Закиров]] ([[Яшел Үзән]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3876 Закиров Марсель Нурмухамедович (20.05.1973 - 12.10.2024)]</ref>
# [[Рамис Рамил улы Закиров|Рамис Закиров]] ([[Питрәч районы]]→[[Олы Мәтәскә]], [[Теләче районы]], Татарстан) <ref>{{Citation |title=В Татарстане простились с погибшим в зоне СВО рядовым Рамисом Закировым |url=https://kazanreporter.ru/news/57215_v-tatarstane-prostilis-s-pogibsim-v-zone-svo-radovym-ramisom-zakirovym?ysclid=lo5ynzyto4679597205 |access-date=2023-10-25 |archive-date=2023-10-29 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231029123103/https://kazanreporter.ru/news/57215_v-tatarstane-prostilis-s-pogibsim-v-zone-svo-radovym-ramisom-zakirovym?ysclid=lo5ynzyto4679597205 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Риф Раиф улы Закиров|Риф Закиров]] ([[Пятилетка (Иглин районы, Ауструм авыл советы)|Пятилетка]], [[Иглин районы]], Башкортстан)<ref>[https://iglvesti.com/news/novosti-rayona/2023-03-01/v-iglinskom-rayone-prostilis-s-mladshim-serzhantom-rifom-zakirovym-pogibshim-pri-ispolnenii-voinskogo-dolga-na-ukraine-3161164?ysclid=lo5yvahxe7559700935 В Иглинском районе простились с младшим сержантом Рифом Закировым, погибшим при исполнении воинского долга на Украине]{{Deadlink|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Роберт Закиров]] ([[Хәйбулла районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-205125870_37449 Погиб как настоящий герой В Хайбуллинском.] ВКонтакте</ref>
# [[Руслан Закиров (Златоуст)|Руслан Закиров]] ([[Златоуст]], [[Чиләбе өлкәсе]])<ref>[https://smartik.ru/zlatoust/post/175278777 Житель Златоуста погиб]</ref>
# [[Руслан Ривгат улы Закиров (1992)|Руслан Закиров]] ([[Түгәрәк күл (Тукай районы)|Круглое Поле]], [[Тукай районы]], Татарстан)<ref>[https://airatik.ucoz.ru/photo/pogibshie_na_ukraine_tatarstancy/zakirov_ruslan_rivgatevich_28_08_1992_03_03/6-0-1774?ysclid=lratg413on483592551 Закиров Руслан Ривгатевич]</ref>
# [[Руслан Закиров (Чаллы)|Руслан Закиров]] ([[Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://prokazan.ru/news/view/smi-zitel-nabereznyh-celnov-pogib-v-donbasse СМИ: Житель Набережных Челнов погиб в Донбассе]</ref>
# [[Рушан Закиров]] (19 яшь, [[Дуван районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Рөстәм Равил улы Зарифуллин|Рөстәм Зарифуллин]] ([[Кара-Балта]], [[Чуй өлкәсе]], Кыргызстан)<ref>[https://ru.sputnik.kg/20220327/kyrgyzstan-russia-rustam-zarifulin-ukraine-specoperaciya-1063189264.html Не подвел он меня — отец погибшего на Украине уроженца КР]</ref>
# [[Даниль Камил улы Зарипов (1984)|Даниль Зарипов]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3821 Зарипов Даниль Камильевич (17.09.1984 - 06.07.2024)]</ref>
# Денис Зарипов ([[Әгерҗе|Әгерҗе, Татарстан]])<ref name="Собес" />
# [[Илдар Исмәгыйль улы Зарипов|Илдар Зарипов]] ([[Балтач районы (Татарстан)]])<ref>[https://baltaci.ru/news/batyrlyk/norma-maktabenda-ildar-zaripov-istalegena-elma-takta-kueldy-foto Норма мәктәбендә Илдар Зарипов истәлегенә элмә такта куелды]</ref>
# [[Илшат Зарипов]] ([[Каратмән]], [[Яшел Үзән районы]], Татарстан)<ref>[https://ok.ru/group/70000000166164/topic/155523263237396 В Зеленодольском районе похоронили мобилизованного, погибшего.] Официальный Зеленодольск</ref>
# [[Руслан Зәйдуллин]] ([[Полевской]], [[Свердловск өлкәсе]])<ref name="Итс" />
# Альфред Зәйнетдинов ([[Зур Күккүз|Зур Күккүз, Апас районы, Татарстан]])<ref>[http://poteru.net/soldier/76880&ved=2ahUKEwjJ-Jyv7IWKAxUpFBAIHVE7ARgQFnoECC8QAQ&usg=AOvVaw1-dFFZr9hZle-fd3dLXJA4 Потери.нет. Татарстан. Зайнутдинов Альфред Фанисович погиб 22.09.2024.]</ref>
# [[Артур Зәйнетдинов]] ([[Ишембай]], Башкортстан) <ref name=":Ишембай" />
# [[Ленар Фидаел улыр Зәйниев|Ленар Зәйниев]] ([[Сарысаз-Тәкермән]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/index.htm/news/2322075.htm?ysclid=lzfq2f4vww315832027 Прощание с участником СВО Зайниевым Ленаром Федаилевичем]</ref>
# [[Артур Илдар улы Зәйнуллин (1987)|Артур Зәйнуллин]] ([[Лениногорск]] → [[Азнакай]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/vafat-bulgan-xarbinen-xatyny-kaityrga-vagda-itte-uz-ayaklarynda-kitep-tabutta-kaitty-5864118 Вафат булган хәрбинең хатыны: «Кайтырга вәгъдә итте, үз аякларында китеп, табутта кайтты»]</ref>
# [[Дмитрий Зәйнуллин]] ([[Заречный (Свердловск өлкәсе)|Заречный]], [[Свердловск өлкәсе]])<ref name="Итс" />
# [[Ранис Зәйнуллин]] ([[Алабирде]], [[Тәтеш районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-31263981_219516 Завтра, 3 марта 2023 года, состоится церемония прощания с нашим земляком]</ref>
# [[Эльвир Зимасов]] ([[Түбән Авыл (Барда районы)|Түбән Авыл]], [[Барда районы]], [[Пермь крае]])
# [[Нияз Гаязетдин улы Зиннәтуллин (1977)|Нияз Зиннәтуллин]] ([[Татар Тау Иле]], [[Питрәч районы]], Татарстан)<ref>[https://tatar-inform.tatar/news/maxsus-xarbi-operaciyada-katnaskan-pitraclega-istalek-taktasy-acyldy-5895787 Махсус хәрби операциядә катнашкан питрәчлегә истәлек тактасы ачылды]</ref>
# [[Рәис Зиннәтуллин (1997)|Рәис Зиннәтуллин]] ([[Болгар (Спас районы)|Болгар]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-75289943_97246 В Болгаре и Киме простились с пятью погибшими]</ref>
# [[Закир Марсель улы Зиннуров (1978)|Закир Зиннуров]] ([[Иске Сәфәр]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3189 Зиннуров Закир Марсилович]</ref>
# [[Илгизәр Зиннуров]] (25 яшь, [[Кыйгы районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Илшат Фидәвис улы Зиялтдинов (1981)|Илшат Зиялтдинов]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-114750_3248530?ysclid=lyif0z2vfw654916427 С прискорбием сообщаем о том, что героически погиб наш коллега Зиялтдинов]</ref>
# [[Ирек Зыятдинов]] ([[Бөгелмә]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-55811535_107658 Администрация Надымского района с прискорбием]</ref>
=== И ===
# [[Айнур Айрат улы Ибәтуллин|Айнур Ибәтуллин]] ([[Калкан (Учалы районы)|Калкан]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/aynur-ibatullin-iz-uchalinskogo-rayona-bashkirii-pogib-v-hode-svo/ Айнур Ибатуллин из Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Ринат Мансур улы Ибәтуллин (1990)|Ринат Ибәтуллин]] ([[Түбән Кама]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3727 Ибатуллин Ринат Мансурович (28.08.1990 - 21.12.2024)]</ref>
# [[Рөстәм Ринат улы Ибәтуллин|Рөстәм Ибәтуллин]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-140739825_73109 Прощание с военнослужащим Рустамом Ибатуллиным]</ref>
# [[Руслан Ибәтуллин]] ([[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://kazanreporter.ru/news/52420_v-hode-svo-pogib-tatarstanec-ruslan-ibatullin-podpolkovnik-vypolnal-speczadanie В ходе СВО погиб татарстанец Руслан Ибатуллин]{{Deadlink|date=June 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Рәдиф Ибраев]] (33 яшь, [[Байлангар]], [[Кукмара районы]], Татарстан)<ref>Ибраев Радиф Рамилевич 26.03.1991.. | Музей боевого братства России (vk.com)</ref>
# Рәшит Ибраев ([[Өчкүл (Барда районы)|Өчкүл, Барда районы, Пермь крае]])<ref>[https://www.newsko.ru/news/nk-8172620.html На СВО погиб 64-летний рядовой из Пермского края Рашит Ибраев.]</ref>
# [[Айнур Ибраһимов]] ([[Калмаш (Чишмә районы)|Калмаш]], [[Чишмә районы]], Башкортстан) <ref name="Чишмы">[https://newsbash.ru/society/36029-v-chishminskom-rajone-bashkirii-30-janvarja-prostilis-s-dvumja-pogibshimi-v-svo-bojcami.html?yrwinfo=1675627437882397-13048401875175996582-sas2-0777-sas-l7-balancer-8080-BAL-359 Динар Садретдинов и Айнур Ибрагимов]</ref>
# [[Булат Ринат улы Ибраһимов (1981)|Булат Ибраһимов]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3917 Ибрагимов Булат Ринатович (21.07.1981 - ?)]</ref>
# [[Денис Ибраһимов]] ([[Серафимовский]], [[Туймазы районы]], Башкортстан)<ref name=":Чужая война" />
# [[Динар Ибраһимов]] ([[Үтәймулла]], [[Авыргазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_90579 В Башкирии простились с погибшим во время СВО]</ref>
# [[Илһам Ибраһимов]] ([[Карлы (Буа районы)|Карлы, Буа районы, Татарстан]])<ref>[https://buinsk-tat.ru/news/vchera-segodnya-zavtra/v-buinske-prostilis-s-pogibsim-v-zone-specialnoi-operacii-ilxamom-ibragimovym В Буинске простились с погибшим в зоне специальной операции Ильхамом Ибрагимовым.]</ref>
# [[Рифкать Ибраһимов]] ([[Зиянчура районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-133265795_32902 На Украине погиб уроженец Зианчуринского района]</ref>
# [[Руслан Ибраһимов]] ([[Благовещенск]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-116213438_32027 Проводили в последний путь Руслана Ибрагимова]</ref>
# [[Руслан Ибраһимов]] ([[Чишмә (Башкортстан)|Чишмә]], [[Чишмә районы]], Башкортстан)<ref name=":Чужая война" />
# [[Ринат Иванов]] ([[Әгерҗе]], [[Әгерҗе районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/usterdem-da-ir-kuenyna-iltep-saldym-ukrainada-23-yaslek-agere-eget-halak-bulgan-5857754 «Үстердем дә җир куенына илтеп салдым…»]</ref>
# [[Айнур Игдеев]] ([[Алпай]], [[Шаран районы]], [[Башкортстан]])<ref name="Пруфы04" />
# [[Эдуард Игдисамов]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан) <ref>[https://ufa.aif.ru/society/details/v_bashkirii_prostilis_s_geroyski_pogibshim_v_zone_svo_eduardom_igdisamovym?from_inject=1 В Башкирии простились с геройски погибшим в зоне СВО Эдуардом Игдисамовым]</ref>
# [[Илгиз Идиатуллин]] ([[Иске Шалты]], [[Абдулла районы]], Ырынбур өлкәсе)<ref>[https://orenburg.bezformata.com/listnews/okruge-prostilis-s-ilgizom-idiatullinim/116176934/ В Абдулинском округе простились с Ильгизом Идиатуллиным]</ref>
# [[Айнур Измайлов]], танк взводы командиры, лейтенант (1998, Кукмара районы)
# [[Илдар Измайлов]] ([[Пугачев (шәһәр)|Пугачев]], Сарытау өлкәсе)<ref>[https://fn-volga.ru/news/view/id/190336В ходе спецоперации в Украине погиб Ильдар Измайлов из Пугачева.]{{Deadlink|date=February 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Тимур Измайлов]] (1989 елгы, IT белгече, [[Мәскәү]])<ref>[https://netprizyvu.ru/news/pogib-mobilizovannyy-aytishnik-kotoryy-imel-osnovaniya-dlya-otsrochki Погиб мобилизованный айтишник]</ref>
# [[Динар Иксанов]] ([[Иске Балыклы]], [[Бакалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-126278448_247945 29-летний ефрейтор Динар Иксанов из Башкирии]</ref>
# [[Рәшит Эдуард улы Иксанов (1992)|Рәшит Иксанов]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3791 Иксанов Рашид Эдуардович (30.12.1992 - 26.12.2024)]</ref>
# [[Файл:RIAN archive 470774 Gold Star medal (cropped).jpg|15px|Россия Федерациясе Каһарманының Алтын Йолдыз медале - 2022]] [[Тамерлан Илһамов]] ([[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-115466005_310269 В Башкирии простились с Тамерланом Ильгамовым.] ВКонтакте</ref><ref>[https://bash.bashinform.ru/news/politics/2022-08-01/ike-ya-tashyby-a-lg-nd-n-u-r-s-y-geroyy-iseme-birelde-2894549 Ике яҡташыбыҙға үлгәндән һуң Рәсәй геройы исеме бирелде.] Башинформ МА, 1.08.2022</ref>
# [[Вадим Николай улы Илмурзин|Вадим Илмурзин]] ([[Кунаккол]], [[Бишбүләк районы]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/bizadm/topic/156076683633466 С прискорбием сообщаем, что сегодня мы проводили в]</ref>
# [[Рамил Ильязов (1989)|Рамил Ильязов]] (''билгесез'')<ref>[https://vk.com/wall-212657241_40657 Ильязов Рамиль . 31.05.1989 -08.02.2023]</ref>.
# [[Илгиз Ильясов]] ([[Инҗәр (Белорет районы)|Инҗәр]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref>{{Cite web |url=https://mybashkortostan.ru/02173190-on-byl-prostym-v-rajone-bashkirii-poproshhalis-s-pogibshim-voinom |title=«Он был простым»: в районе Башкирии попрощались с погибшим воином |accessdate=2023-02-05 |archivedate=2023-02-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230205193259/https://mybashkortostan.ru/02173190-on-byl-prostym-v-rajone-bashkirii-poproshhalis-s-pogibshim-voinom }}</ref>
# [[Илнур Имаев]] ([[Борай]], [[Борай районы]], Башкортстан)<ref name="kiziltan" />
# [[Руслан Рәсим улы Имаев (1983)|Руслан Имаев]] ([[Яңавыл]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" /><ref>{{Cite web |url=http://nmt.edu.ru/index.php?option=com_k2&view=item&id=2746:vechnaya-pamyat-geroyu&Itemid=101 |title=Вечная память герою! |accessdate=2023-04-06 |archivedate=2023-04-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230406193809/http://nmt.edu.ru/index.php?option=com_k2&view=item&id=2746:vechnaya-pamyat-geroyu&Itemid=101 }}</ref>
# Илдар Имайкин ([[Барда районы|Барда районы, Пермь крае]])<ref>[https://www.properm.ru/news/2024-10-04/v-bardymskom-okruge-prostilis-s-pogibshim-na-svo-granatometchikom-ildarom-imaykinym-5212520%3famp=1 В Бардымском округе простились с погибшим на СВО гранатометчиком Илдаром Имайкиным. ]{{Deadlink|date=December 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Артур Аслям улы Имаметдинов (1982)|Артур Имаметдинов]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/ufa.kalina/topic/157199414856980 Сегодня в сквере «Памяти» в микрорайоне Шакша состоялась]</ref>
# [[Рафис Минсалих улы Имаметдинов (1983)|Рафис Имаметдинов]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-201190697_836511 23 января в г. Набережные Челны проводили]</ref>
# [[Илдус Иманаев]] (32 яшь, [[Чишмә районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Руслан Имашев]] ([[Бакалы]], [[Бакалы районы]], Башкортстан) <ref>[https://newsbash.ru/society/36059-v-hode-svo-pogib-jitel-bklinskogo-rion-bshkirii-rysln-imshev.html?yrwinfo=1675628111678963-14214051837000017804-sas3-0783-515-sas-l7-balancer-8080-BAL-5593 В ходе СВО погиб житель Бакалинского района Башкирии Руслан Имашев]</ref>.
# [[Илшат Имангулов]] ([[Смак (Мәләвез районы)|Смак]], [[Мәләвез районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/33654-vo-vremja-specoperacii-na-ukraine-pogib-urozhenec-bashkirii-ilshat-imangulov.html Илшат Имангулов из Мелеузовского района Башкирии погиб на Украине.] Новости Мелеуза</ref>
# [[Айгиз Ирназаров]] (Хәлил, [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://ufa.aif.ru/society/details/na_ukraine_pogib_urozhenec_bashkirii_aygiz_irnazarov На Украине погиб уроженец Башкирии Айгиз Ирназаров]</ref>
# [[Рамил Хәлимулла улы Исәнбаев (1983)|Рамил Исәнбаев]] ([[Иптәшавыл]], [[Уба районы]], [[Новосибирск өлкәсе]])<ref>[https://baikal24.ru/text/26-11-2023/032/ Уроженец Новосибирской области Рамиль Исанбаев погиб в зоне СВО]</ref>
# [[Руслан Исәнбаев]] (22 яшь, [[Салават районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Тимур Искәндиров]] ([[Пүчинкә-Кучук|Пүч. Кучук]], [[Кукмара районы]], Татарстан)<ref>[http://kukmor-rt.ru/news/poslednie-novosti/v-kukmorskom-rayone-prostilis-s-pogibshim-na-ukraine-timurom-iskandirovym В Кукморском районе простились с погибшим на Украине Тимуром Искандировым]</ref>
# [[Илфат Искужин]] ([[Абзак (Учалы районы)|Абзак]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-107892181_408826 При исполнении воинского долга]</ref>
# [[Закир Искужин]] ([[Япарсаз]], [[Зилаер районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/v-zilairskom-rayone-bashkirii-provodili-v-posledniy-put-pogibshego-v-hode-svo-zakira-iskuzhina/ В Башкирии проводили в последний путь]</ref>
# [[Файл:RIAN archive 470774 Gold Star medal (cropped).jpg|15px|Россия Федерациясе Каһарманының Алтын Йолдыз медале - 2022]] [[Дамир Исламов (1996)]] ([[Лениногорск]])
# [[Тимур Рөстәм улы Исламгулов (1984)|Тимур Исламгулов]] ([[Чаллы]], Татарстан) <ref name="ТНВ05">[https://tnv.ru/news/tatarstan/381660-v-tatarstane-prostilis-s-pogibshim-v-svo-ottsom-dvoikh-docherey-ilnurom-bagapovym/ В Татарстане простились с погибшим в СВО отцом двоих дочерей Ильнуром Багаповым.]</ref><ref>[https://vk.com/wall-105619071_1314914?ysclid=lyifttfepb858448813 В Челнах простились с бойцом СВО]</ref>
# [[Илфар Миңнәхмәт улы Исламов (1972)|Илфар Исламов]] ([[Түке]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3092 Исламов Ильфар Миннехаматович]</ref>
# [[Ринат Фәнис улы Исламов|Ринат Исламов]] ([[Чибәркүл]] → [[Абыз (Караидел районы)|Абыз]], [[Караидел районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-187046624_92093 Во время СВО погиб многодетный отец из Башкирии]</ref>
# [[Руслан Радик улы Ислибаев (2002)|Руслан Ислибаев]] ([[Рабак]], [[Яңавыл районы]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" />
# [[Илнур Фәнил улы Исмәгыйлев (1987)|Илнур Исмәгыйлев]] ([[Яр Чаллы]] → [[Азалак]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/index.htm/news/2319154.htm Сегодня в селе Азалаково простились с участником специальной военной операции Исмагиловым Ильнуром Фаниловичем.] sarmanovo.tatarstan.ru, 22.06.2024</ref>
# [[Илнур Исмәгыйлов]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/36987-v-bshkirii-provodili-v-poslednii-pyt-ychstnik-svo-ilnyr-ismgilov.html Ильнур Исмагилов из Стерлитамака погиб в СВО]</ref>
# [[Рамил Исмәгыйлов (1981)|Рамил Исмәгыйлов]] ([[Кызыл Октябрь Совхозы|Кызыл Октябрь]], [[Яңа Чишмә районы]], Татарстан)<ref>[https://tatar-today.ru/2023/07/89175/ Махсус хәрби операциядә һәлак булган Рамил Исмәгыйлов белән хушлаштылар]</ref>
# [[Руслан Исмәгыйлов]] ([[Иске Илек (Благовещен районы)|Иске Илек]], [[Благовещен районы]], Башкортстан)<ref>[https://blagpanorama.com/articles/vremya-geroev/2023-02-04/povodili-v-posledniy-put-dostoynogo-zemlyaka-i-hrabrogo-voina-3130347 Проводили в последний путь достойного земляка и храброго воина]{{Deadlink|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Айнур Хәйдәр улы Исрафилов|Айнур Исрафилов]] ([[Түбән Яке]], [[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref>[https://tatar-inform.tatar/news/mamadys-raionynda-maxsus-operaciyada-halak-bulgan-xarbi-istalegena-stela-acyldy-5895843 Мамадыш районында махсус операциядә һәлак булган хәрби истәлегенә стела ачылды]</ref>
# [[Мөдәмир Мөнир улы Исрафилов (1964)|Мөдәмир Исрафилов]] ([[Җәлил]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3780 Исрафилов Музамир Мунирович (17.04.1964 - 18.10.2024)]</ref>
# [[Радик Ризван улы Исхаков (1976)|Радик Исхаков]] ([[Ырынбур]] → [[Туктар (Саба районы)]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-95845720_100747?ysclid=m4d3ur3soz649555574 Бүген махсус хәрби оперциядә һәлак булган райондашыбыз Радик Исхаков белән хушлаштылар]</ref>
# [[Руслан Исхаков]] ([[Кызыл Октябрь районы]],[[Түбән Новгород өлкәсе]])<ref>[https://apastovo.ru/news/vazhnoe-v-apastovo/nas-zemliak-ruslan-isxakov-geroiceski-pogib-na-ukraine Наш земляк Руслан Исхаков героически погиб на Украине.]</ref>
# [[Флорид Ихсанов]] ([[Яңа Субай]], [[Нуриман районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-172670119_8204 С большой горечью сообщаем, что при исполнении]</ref>
# [[Рафаэль Ишаев]] ([[Бозаяз]], [[Кырмыскалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://zpobeda.ru/rafael-ishaev/ Рафаэль Ишаев.] За Победу!</ref>
# [[Ильяс Ишбаев]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/38835-n-svo-pogib-mobilizovnnii-iz-yfi-iljas-ishbev.html Ильяс Ишбаев из Уфы погиб в СВО]</ref>
# [[Динар Ишбулатов]] ([[Өйдрәкбаш]], [[Благовар районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/36020-urozhenec-blagovarskogo-rajona-bashkirii-dinar-ishbulatov-pogib-v-hode-specoperacii-na-ukraine.html Динар Ишбулатов из Благоварского района Башкирии погиб в СВО]</ref>
# [[Самат Ишкилдин]] (42 яшь, [[Зиянчура районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Самат Ишкинин]] ([[Чиләбе]])<ref>[https://vk.com/wall-29914575_2158 В ходе проведения СВО погибли]</ref>
# [[Эдуард Ишманов]] ([[Әрәмә авыл|Әрәмә]], Барда районы, Пермь крае)<ref name="ПА">[https://www.perm.aif.ru/amp/incidents/nevernuvshiesya_spisok_pogibshih_na_ukraine_voennyh_iz_permskogo_kraya Невернувшиеся. Список погибших на Украине военных из Пермского края]{{Deadlink|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Данис Ишморатов]] ([[Мерәс (Баймак районы)|Мерәс]], [[Баймак районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-150019100_624993 Скорбная весть пришла в Баймакский район.] ВКонтакте</ref>
# [[Дмитрий Ишморатов]] ([[Нефтекама]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/37962-v-zone-svo-pogib-37-letnii-dobrovolec-iz-bshkirii-dmitrii-ishmyrtov.html Дмитрий Ишмуратов из Нефтекамска погиб в СВО]</ref>
# [[Рөстәм Галәветдин улы Ишмөхәммәтов|Рөстәм Ишмөхәммәтов]] ([[Архангел районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall118724415_12472 При выполнении боевого задания погиб наш земляк, друг, брат Ишмухаметов Рустам Галяутдинович, с позывным Бек]</ref>.
# [[Салават Ишмөхәммәтов]] (Аллагуат, [[Стәрлетамак районы]] → [[Салават (шәһәр)|Салават]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=В Салавате простились с погибшим в зоне СВО прапорщиком Салаватом Ишмухаметовым |url=https://gazetavibor.ru/news/novosti/2023-05-18/v-salavate-prostilis-s-pogibshim-v-zone-svo-praporschikom-salavatom-ishmuhametovym-3262243 |access-date=2023-05-17 |archive-date=2023-05-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230517213216/https://gazetavibor.ru/news/novosti/2023-05-18/v-salavate-prostilis-s-pogibshim-v-zone-svo-praporschikom-salavatom-ishmuhametovym-3262243 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Эдуард Ишназаров]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref>[https://sterlitamakadm.ru/news/gorod/prostilis-s-eduardom-ishnazarovym/ Простились с Эдуардом Ишназаровым]</ref>
# [[Александр Иштирәков]] ([[Новоуральск]], Свердловск өлкәсе)<ref name="ТС">{{Citation |title=Список погибших свердловчан в ходе спецоперации на Украине (обновляется). |url=https://www.tagilcity.ru/news/incident/14-04-2022/spisok-pogibshih-sverdlovchan-v-hode-spetsoperatsii-na-ukraine%3famp=1 |access-date=2022-05-18 |archive-date=2022-05-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220519185909/https://tagilcity.ru/news/incident/14-04-2022/spisok-pogibshih-sverdlovchan-v-hode-spetsoperatsii-na-ukraine?amp=1 |dead-url=yes }}</ref>
=== Й ===
# [[Булат Йосыпов]] ([[Тугай (Гафури районы, Сәетбаба авыл советы)|Тугай]], [[Гафури районы]], Башкортстан)<ref>[https://kiziltan.ru/articles/batyrlar-d-vere/2023-07-17/tugan-k-nend-lak-bulgan-3343050 Туган көнендә һәлак булган]{{Deadlink|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Морат Йосыпов (2000)|Морат Йосыпов]], механик-радиотелефончы ([[Иске Мөхәммәт]], [[Кыйгы районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" /><ref>''Захар Яковлев''. [https://www.ufa.kp.ru/online/news/4720249/ На Украине во время военной спецоперации погиб уроженец Башкирии Мурат Юсупов.] ufa.kp.ru, 24.01.2022</ref>
# [[Рамил Равил улы Йосыпов (1995)|Рамил Йосыпов]] (''Юсупов''; [[Мамадыш-Әкил]], [[Яшел Үзән районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3813 Юсупов Рамиль Равилeвич (15.06.1995 - 01.12.2024)]</ref>
# [[Фидан Мәүлетҗан улы Йосыпов|Фидан Йосыпов]] ([[Чуртанлыкүл]], [[Балтач районы (Башкортстан)|Балтач районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-202311334_5728 В Башкирии простились с младшим сержантом]</ref>
# [[Арсен Йосыпколов]] ([[Барда]], [[Барда районы]], [[Пермь крае]])<ref>[https://59.ru/text/incidents/2022/08/05/71545238/ Во время спецоперации на Украине погиб 38-летний житель Барды.]</ref>
=== К ===
# [[Абдулмәлик Аблулханон улы Кадыйров (1988)|Абдулмәлик Кадыйров]] ([[Димескәй]], [[Бөгелмә районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3779 Кадыров Абдулмалик Абдулханонович (10.12.1988 - ?)]</ref>
# Азат Кадыйров ([[Кыргыз-Миякә]], [[Миякә районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-56108351_367278 В Башкирии простились с погибшим в СВО 35-летним.] ВКонтакте</ref>
# [[Газиз Кадыйров]] ([[Кызыл Чишмә (Миякә районы)|Кызыл Чишмә]], [[Миякә районы]], Башкортстан)<ref>[https://telegram.me/s/azatliqradiosi Украинадагы сугышта Башкортстаннан тагын бер кеше һәлак булган]</ref>.
# [[Динар Җәдит улы Кадыйров (1993)|Динар Кадыйров]] ([[Әлмәт]], Татарстан)<ref>[https://kazved.ru/news/v-almetevske-prostilis-s-mobilizovannym-leitenantom-dinarom-kadyrovym-mobilizovannym-v-svo-5858669 В Альметьевске простились с мобилизованным лейтенантом Динаром Кадыровым]</ref><ref>[https://www.tatar-inform.ru/news/na-tatarskoi-gimnazii-v-almetevske-poyavilas-memorialnaya-tablicka-boicu-svo-5936959 На татарской гимназии в Альметьевске появилась мемориальная табличка бойцу СВО]</ref>
# [[Илназ Кадыйров]], капитан, танк ротасы командиры (34 яшь, Казан) <ref>[https://kazanreporter.ru/news/49337_na-ukraine-pogib-komandir-roty-iz-kazani Казанский репортер: На Украине погиб командир роты из Казани.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220502185408/https://kazanreporter.ru/news/49337_na-ukraine-pogib-komandir-roty-iz-kazani |date=2022-05-02 }} Казанский репортер, 2.05.2022</ref>
# [[Радик Кадыйров]] ([[Нефтекама]], Башкортстан)<ref name=":Нефтекам">[https://vk.com/wall-161936257_38824 Сегодня в Нефтекамске простились с капитаном]</ref>
# [[Радмир Кадыйров]], гер күтәрү буенча РФ спорт мастеры ([[Белорет]], Башкортстан)<ref>[http://beloreck-tv.ru/belorechane-prostilis-s-masterom-spo/2023/08/03 Белоречане простились с мастером спорта РФ Радмиром Кадыровым]</ref>
# [[Сәйран Кадыров]] ([[Кече Үзән (Кырым)]], [[Кырым]])<ref>[https://rg.ru/2023/01/21/v-artemovske-likvidirovan-telohranitel-pevicy-dzhamaly-sejran-kadyrov.html В Артемовске ликвидирован телохранитель певицы Джамалы Сейран Кадыров.]</ref>
# [[Данил Казаков]] ([[Бөгелмә]])<ref name="prokazan20220421">{{cite web|url=https://prokazan.ru/news/view/157275|title =
НА УКРАИНЕ ПОГИБ СЕРЖАНТ ИЗ ТАТАРСТАНА, КОМАНДИР ТАНКА АРТЕМ НАГОРКИН|publisher=«ProKazan» порталы|author=|date=[[2022 ел]]ның [[21 апрель]] көне|accessdate=[[2022 ел]]ның [[23 апрель]] көне|language= [[русча]]}}</ref>
# [[Ренат Илгиз улы Камалетдинов (1991)|Ренат Камалетдинов]] ([[Бөгелмә]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3788 Камалетдинов Ренат Илгизович (20.02.1991 - 25.12.2024)]</ref>
# [[Артур Камалов]] ([[Әҗәкүл]], [[Актаныш районы]], Татарстан) <ref>[https://vk.com/wall-210977916_10517 Сегодня актанышцы простились с погибшим..]. ВКонтакте</ref>
# [[Вәсим Камалов]] ([[Чишмә (Башкортстан)|Чишмә]], [[Чишмә районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-161552840_105481 Всех желающих проститься с моим мужем Камаловым.]</ref>
# [[Денис Камалов]] (28 яшь, [[Уфа]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Ленар Камалов]] ([[Юлтимер (Сарман районы)|Юлтимер]], [[Сарман районы]], [[Татарстан]])<ref>[http://sarman-rt.ru/news/khbrlr/iultimerda-lenar-kamalov-belan-xuslastylar Юлтимердә Ленар Камалов белән хушлаштылар]</ref>
# [[Руслан Энгельс улы Камалов|Руслан Камалов]] ([[Җәлил]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/index.htm/news/2268997.htm В Джалиле простились с участником СВО]{{Deadlink|date=March 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Нурзат Канафиев]] ([[Кочневски (Камышлов районы)|Кочневски]], [[Камышлов районы]], Свердлау өлкәсе)<ref>[http://герои-сво.рф/geroi/kanafiev-nurzat/ Канафиев Нурзат.] Герои СВО РФ</ref>
# [[Хәкимҗан Карагулов]] (24 яшь, Бөрҗән районы, Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Ринат Каранаев]] ([[Красноусол]], [[Гафури районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-189978368_55210 Во время спецоперации на Украине погиб уроженец.] ВКонтакте</ref>
# [[Александр Сергей улы Кареев (1989)|Александр Кареев]] ([[Пятилетка]], [[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-31791649_249011 В Мамадышском районе простились с Александром Кареевым]</ref>
# [[Әхмәт Сәлим улы Касыймв (1990)|Әхмәт Касыймов]] ([[Яшел Үзән]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3778 Касимов Ахмет Салимович (09.10.1990 - 16.05.2024)]</ref>
# [[Динаф Касыймов]] (20 яшь, [[Авык-Бүләк]], [[Тәтешле районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/><ref name="ПА" />
# [[Илшат Тавис улы Касыймов|Илшат Касыймов]] ([[Балезино]], [[Удмуртия]])<ref>[https://www.d-kvadrat.ru/novosti/24258 Участника спецоперации Ильшата Касимова похоронили в Удмуртии]</ref>
# [[Марат Гаделҗан улы Касыймов|Марат Касыймов]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>{{Citation |title=Семеро казанцев погибли в ходе военной спецоперации на Украине |url=https://kazanreporter.ru/news/52180_semero-kazancev-pogibli-v-hode-voennoj-specoperacii-na-ukraine |access-date=2022-10-31 |archive-date=2022-10-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221031112143/https://kazanreporter.ru/news/52180_semero-kazancev-pogibli-v-hode-voennoj-specoperacii-na-ukraine |dead-url=yes }}</ref><ref>[https://kazved.ru/news/zena-geroya-svo-na-pamyat-mne-ostalas-rucka-ego-pulemeta-5864837?ysclid=lvik4izh9n436331203 Жена героя СВО: «На память мне осталась ручка его пулемета…»]</ref>
# [[Тимур Касыймов]] ([[Саргая]], [[Бөрҗән районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-133265795_35098 На Украине погибли уроженцы Дуванского и Бурзянского.]</ref>
# [[Альберт Абдулла улы Кашапов|Альберт Кашапов]] ([[Мишәбаш]], [[Саба районы]], Татарстан)<ref>[https://tatar-inform.tatar/news/maxsus-operaciyada-halak-bulgan-xarbi-belan-saba-raionynda-xuslastylar-5889098 Махсус операциядә һәлак булган хәрби белән Саба районында хушлаштылар]</ref>
# [[Илмир Кашапов]] ([[Зур Кукмара]], [[Кукмара районы]], Татарстан)<ref>[http://kukmor-rt.ru/news/poslednie-novosti/v-kukmore-prostilis-s-pogibsim-na-ukraine-starsim-leitenantom-ilmirom-kasapovym В Кукморе простились с погибшим на Украине старшим лейтенантом Ильмиром Кашаповым]</ref>
# [[Филюс Рамазан улы Кашапов (1974)|Филюс Кашапов]] ([[Югары Чат]], [[Яңавыл районы]], Башкортстан) <ref name=":Янаульский" />
# [[Эмиль Камил улы Кашафетдинов|Эмиль Кашафетдинов]] ([[Борай (Башкортстан)|Борай]], [[Борай районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_111755 19-летний Эмиль Кашафутдинов из Бураевского]</ref>
# [[Филүс Каһарманов]] ([[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/38786-v-bshkirii-prostilis-s-ychstnikom-svo-filusom-kgrmnovim.html Филюс Кагарманов из Абзелиловского раойна погиб в СВО]</ref>
# [[Нияз Каюмов]] ([[Кызыл Юл (Зәй районы)|Кызыл Юл, Зәй районы, Татарстан]])<ref>[https://zainsk-inform.ru/news/news/zaincy-provodili-v-poslednii-put-ucastnika-svo Заинцы проводили в последний путь участника СВО.]</ref>
# [[Рәмис Каюмов]] ([[Бөгелмә районы]], [[Татарстан]])<ref>[https://www.kommersant.ru/amp/5382047 В Татарстане простились с погибшим в ходе спецоперации на Украине военнослужащим.]</ref>
# [[Радик Әхмәтгариф улы Каячов|Радик Каячов]] ([[Березники]], [[Пермь крае]])<ref>[https://zpobeda.ru/radik-kayachov/ Радик Каячов]</ref>
# [[Айрат Зөфәр улы Кәбиров (1990)|Айрат Кәбиров]] ([[Чистай]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3828 Кабиров Айрат Зуфарович (23.12.1990 - ?.?.2024)]</ref>
# [[Равил Зөфәр улы Кәбиров (1973)|Равил Кәбиров]] ([[Түбән Кама]], Татарстан)<ref>[https://t.me/poisk_in_ua/42836 Кабиров Равиль Зофярович]</ref>
# [[Рәсүл Рифат улы Кәбиров (1993)|Рәсүл Кәбиров]] ([[Төркәш]], [[Кукмара районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3955 Кабиров Расуль Рифатович (07.06.1993 - 03.03.2024)]</ref>
# [[Айдар Рөстәм улы Кәлимуллин|Айдар Кәлимуллин]] ([[Түбән Кама]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-212090831_1900?ysclid=m3pszvgt7s591165833 Сегодня у монумента Победы прошла церемония прощания с сержантом Калимуллиным Айдаром Рустямовичем]</ref>
# [[Артур Фоат улы Кәлимуллин|Артур Кәлимуллин]] ([[Зәй районы]], Татарстан)<ref>[https://zainsk-inform.ru/news/kon-temasy/zaida-ike-xarbinen-gailasena-batyrlyk-ordeny-tapsyryldy Зәйдә ике хәрбинең гаиләсенә Батырлык ордены тапшырылды]</ref>
# [[Дамир Йосыф улы Кәлимуллин (1990)|Дамир Кәлимуллин]] ([[Казан]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3771 Калимуллин Дамир Юсупович (09.07.1990 - 15.03.2024)]</ref>
# [[Илдус Кәлимуллин]] ([[Мәләвез]], Башкортстан)<ref>[https://poteru.net/soldier/20261 Калимуллин Ильдус Маратович погиб]</ref>
# [[Ильяс Равил улы Кәлимуллин (1993)|Ильяс Кәлимуллин]] ([[Яңавыл]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" />
# [[Риназ Равис улы Кәлимуллин|Риназ Кәлимуллин]] ([[Карасу (Татарстан)|Карасу (Аксубай районы)]], Татарстан)<ref>[https://aksubayevo.ru/news/sogy-yaalyklar/vg-timiriasov-isemendage-aksubai-maktabenda-maktapne-tamamlaucy-turyndagy-istalek-mangelasterelde В.Г. Тимирясов исемендәге Аксубай мәктәбендә мәктәпне тәмамлаучы турындагы истәлек мәңгеләштерелде]</ref>
# [[Рифат Миннегали улы Кәлимуллин (1967)|Рифат Кәлимуллин]] ([[Дөмәй|Дөмәй (Илеш районы)]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин" />
# [[Риназ Равис улы Кәлимуллин|Риназ Кәлимуллин]] ([[Карасу (Татарстан)|Карасу (Аксубай районы)]], Татарстан)
# [[Руслан Радик улы Кәлимуллин (2005)|Руслан Кәлимуллин]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3944 Калимуллин Руслан Радикович (27.04.2005 - ?.01.2025)]</ref>
# [[Илнур Кәрамов]] ([[Актаныш]], Татарстан)<ref>[https://aktanysh-rt.ru/news/beznengeroilar/beznengeroilar-raiondasybyz-ilnur-karamov-halak-bulgannan-son-batyrlyk-ocen-ordeny-belan-bulaklande Райондашыбыз Илнур Кәрамов һәлак булган]</ref>
# [[Альберт Кәримов (1984)|Альберт Кәримов]], спецназ подполковнигы (38 яшь, [[Тирлән (авыл)|Тирлән]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Виталий Кәримов]] ([[Балакатай районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/38179-na-svo-pogib-urozhenec-bashkirii-vitalij-karimov.html Виталий Каримов из Белокатайского района Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Илдар Кәримов]] ([[Татар Борнае]], [[Әлки районы]], Татарстан)<ref>[https://shahrikazan.ru/news/kyiskacha-yaңalyiklar/tatarstanda-36-yashlek-razvedchik-ildar-krimov-beln-khushlashtylar Татарстанда 36 яшьлек разведчик Илдар Кәримов белән хушлаштылар]</ref>
# [[Илүс Кәримов]] ([[Кәрәкәшле]], [[Ютазы районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall567084875_2797 Уважаемые жители нашего района]</ref>
# [[Рафис Ильяс улы Кәримов|Рафис Кәримов]] ([[Чишмә районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-92874241_1592422 При участии в специальной военной операции]</ref>
# [[Руслан Кәримов]] ([[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://ufa-town.ru/bash/view/v-svo-pogib-dobrovolec-batalona-imeni-sajmuratova-iz-baskirii-ruslan-karimov В СВО погиб доброволец батальона имени Шаймуратова из Башкирии Руслан Каримов]</ref>
# [[Тәлгат Фәргат улы Кәримов|Тәлгат Кәримов]] ([[Бигеш]] → [[Кәрәкәс]], [[Зәй районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-193569321_10611 Сегодня Заинск простился с участником СВО Каримовым Талгатом Фаргатовичем]</ref>.
# [[Айрат Марат улы Килмөхәммәтов|Айрат Килмөхәммәтов]] ([[Абзан (Архангель районы)|Абзан]], [[Архангель районы]], Башкортстан) <ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/v-arhangelskom-rayone-bashkirii-prostilis-s-pogibshim-v-hode-svo-ayratom-kilmuhametovym/ В Башкирии простились с погибшим в ходе СВО Айратом Кильмухаметовым]</ref>
# [[Тимур Радик улы Килмөхәммәтов (1999)|Тимур Килмөхәммәтов]] (22 яшь, [[Учалы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" /><ref>''Захар Яковлев''. [https://www.ufa.kp.ru/online/news/4720480/ В Башкирии простились с погибшим в ходе военной спецоперации на Украине Тимуром Кильмухаметовым.] ufa.kp.ru, 24.04.2022</ref>
# [[Фаил Курбак улы Киндиев (1971)|Фаил Киндиев]] ([[Ямьяды]], [[Яңавыл районы]], Башкортстан) <ref name=":Янаульский" />
# [[Тәлгат Кинҗәбузов]] (Югары Эткол, [[Ишембай районы]], Башкортстан)<ref>[https://ufa1.ru/text/incidents/2022/11/24/71841560/ Что известно о мобилизованном Талгате Киньябузове]</ref>
# [[Инсур Кинҗәкәев]] (34 яшь, Бөрҗән районы, Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Ильяс Кирасиров]] ([[Саловка (Городище районы)|Саловка]], [[Городище районы (Пенза өлкәсе)|Городище районы]], [[Пенза өлкәсе]])<ref>{{Citation |title=В селе Чаадаевка прошли похороны с погибшим в СВО Ильясом Кирасировым. |url=https://forpost-sevastopol.ru/newsfull/536453/v-sele-chaadaevka-proshli-pohorony-s-pogibshim-v-svo-ilyasom-kirasirovym.html |access-date=2023-04-19 |archive-date=2023-04-19 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230419140022/https://forpost-sevastopol.ru/newsfull/536453/v-sele-chaadaevka-proshli-pohorony-s-pogibshim-v-svo-ilyasom-kirasirovym.html |dead-url=yes }}</ref>
# [[Олег Анатолий улы Кириллов (1994)|Олег Кириллов]] ([[Түбән Чура]], [[Кукмара районы]], Татарстан)<ref>[https://dzen.ru/a/Zis-97zsVzHlSRWx «В него попал самый большой осколок, закрыл собой друзей»]</ref>
# [[Фәрхәт Клычев]] ([[Чулпан (Салават районы)|Чулпан]], [[Салават районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_85542 Во время специальной военной операции погиб.]</ref>
# [[Арман Корманаев]] (Прибрежный, [[Домбаровски районы]], [[Ырынбур өлкәсе]])<ref>[https://orenburg.bezformata.com/listnews/put-provodili-armana-kurmanaeva/115549210/ В Домбаровском районе в последний путь проводили Армана Курманаева, погибшего в ходе СВО.]</ref>
# [[Марсель Корманалин]] (28 яшь, [[Кырмыскалы районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Илдар Котлыбулатов]] ([[Касыйм (шәһәр)|Касыйм]], [[Рязань өлкәсе]])<ref>[https://vidsboku.com/news/v-kasimove-proshla-ceremoniya-proshchaniya-s-dvumya-pogibshimi-na-svo В Касимове прошла церемония прощания с двумя погибшими на СВО.]</ref>
# [[Фиргат Әмир улы Котлыгилдин (1989)|Фиргат Котлыгилдин]] ([[Атналы]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Азат Котлыгуҗин]] ([[Толбазы]], [[Авыргазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-77778870_121091 В Толбазах проводили в последний путь участника.] Аургазинский вестник</ref>
# [[Айрат Равир улы Кримчеев (1983)|Айрат Кримчеев]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3782 Кримчеев Айрат Равирович (14.06.1983 - ?.12.2024)]</ref>
# [[Эдуард Кротов]] ([[Иске Тәрбит|Иске Тәрбит, Кайбыч районы, Татарстан]])<ref>[https://vk.com/wall-30981115_97267 Кайбычка таңнары.]</ref>
# [[Рөстәм Крючков (1981)|Рөстәм Крючков]] ([[Сикәнәс]], [[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref>[https://tatar-today.ru/2023/07/89259/ Махсус хәрби операциядә Мамадыштан 42 яшьлек ир-ат һәлак булган]</ref>
# [[Нурлан Куҗбасаров]] ([[Сосновка (Бреды районы)|Сосновка]], [[Бреды районы]], Чиләбе өлкәсе)<ref name="Пчела" />
# [[Рамил Кузьмин]] (Прибельский, [[Кырмыскалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://ufa.bezformata.com/listnews/mobilizovanniy-iz-bashkirii-ramil-kuzmin/115505814/ Во время спецоперации погиб мобилизованный из Башкирии Рамиль Кузьмин]</ref>
# [[Рөстәм Фәргат улы Кунакказин|Рөстәм Кунакказин]] ([[Нарьян-Мар]], [[Ненец автономияле округы|Ненец АО]])<ref>[https://tatar-congress.org/ru/blog/video-rustem-kunakkuzin-boets-svo-ushedshiy-na-front-ot-nenetskogo-ao-pogib-na-kurskom-prigraniche-osenyu-2024-goda/ Рустем Кунаккузин, боец СВО, ушедший на фронт от Ненецкого АО погиб]</ref>
# [[Денис Илдус улы Кунакужин (1989)|Денис Кунакужин]] ([[Салават (шәһәр)|Салават]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=Кунакужин Денис Ильдусович {{!}} Чужая война |url=https://bash-memorial.site/kunakuzhin-denis-ildusovich |access-date=2024-11-22 |archive-date=2024-12-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241214200513/https://bash-memorial.site/kunakuzhin-denis-ildusovich |dead-url=yes }}</ref>
# [[Рим Курманов]] (Юрт-Уйск, Седельников районы, [[Омск өлкәсе]])<ref>[https://vk.com/wall-210977916_72975 Близкие сообщили о смерти омича в зоне СВО.]</ref>
# [[Әнвәр Куртаметов]] (42 яшь, [[Кырым]])<ref>[https://www.sevastopol.su/news/krymsko-tatarskiy-patriot-i-geroy-russkoy-vesny-pogib-v-boyah-pod-hersonom/amp Крымскотатарский патриот и герой Русской весны погиб в боях под Херсоном.]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Азамат Кусяпов]] ([[Мәләвез]], [[Мәләвез районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/38002-v-svo-pogib-mobilizovnnii-iz-bshkirii-zmt-kysjapov.html Азамат Кусяпов из Мелеузовского района Башкирии погиб в СВО]</ref>
# [[Абдулла Кушанов]] (Орлов-Гай, [[Ершов районы]], Сарытау өлкәсе)<ref>{{Cite web |url=https://saratov24.tv/news/saratovskiy-34-letniy-serzhant-abdula-kushanov-pogib-na-ukraine/ |title=Саратовский 34-летний сержант Абдула Кушанов погиб на Украине |accessdate=2023-08-20 |archivedate=2023-08-20 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230820183101/https://saratov24.tv/news/saratovskiy-34-letniy-serzhant-abdula-kushanov-pogib-na-ukraine/ }}</ref>
# [[Радик Назмуляхат улы Куштанов (1969)|Радик Куштанов]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3903 Куштанов Радик Назмуляхатович (7.04.1969 - 04.11.2024)]</ref>
# [[Вадим Күчәрбаев]] ([[Нөгеш (Мәләвез районы)|Нөгеш]], [[Мәләвез районы]], Башкортстан)<ref name=":Чужая война" />
# [[Тимур Кыпчатов]] ([[Иске Кулаткы]], [[Иске Кулаткы районы]], [[Сембер өлкәсе]])<ref name="УКП">[https://www.ul.kp.ru/daily/27399/4595610/Военные из Ульяновска и Ульяновской области, погибшие на Украине в 2022 году во время спецоперации.]{{Deadlink|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
=== Л ===
# [[Азат Латыйпов]] ([[Алгай]], [[Мамадыш районы]], Татарстан)
# [[Айнур Латыйпов]] ([[Борай районы]], Башкортстан)<ref>[https://prufy.ru/news/society/127584-v_bashkirii_prostilis_s_22_letnim_soldatom_pogibshim_na_ukraine/ В Башкирии простились с 22-летним солдатом, погибшим на Украине]</ref>
# [[Денис Латыйпов]] ([[Мәсәгуть (Дуван районы)|Мәсәгуть]], [[Дуван районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-196195266_2693 Во время спецоперации на Украине погиб наш.]</ref>
# [[Илгиз Латыйпов]] ([[Ибрай (Кыйгы районы)|Ибрай]], [[Кыйгы районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/38211-n-svo-pogib-vetern-sirii-iz-bshkirii-ilgiz-ltipov.html Ильгиз Латипов из Кигинского района Башкирии погиб в СВО]</ref>
# [[Илнур Әлфис улы Латыйпов (1987)|Илнур Латыйпов]] ([[Җәлил]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200 Латипов Ильнур Эльфисович (17.12.1987 – 07.04.2024)]</ref>
# [[Рөстәм Вирсай улы Латыйпов (1984)|Рөстәм Латыйпов]] ([[Яңавыл]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" />
# [[Альфред Фәрит улы Локманов|Альфред Локманов]] ([[Атналы]] → [[Шыгай (Белорет районы)]], Башкортстан)<ref>[https://dzen.ru/a/Zme-MhgmbQupydk1 В Башкирии простились с 36-летним Альфредом Лукмановым]</ref>
# [[Рәмис Лотфуллин]] ([[Утыз Имән]], [[Чирмешән районы]], Татарстан)<ref>[https://nashcheremshan.ru/news/beznen-yaktashlar/maxsus-xarbi-operaciiada-halak-bulgan-soldatny-utyz-imanda-irladelar Махсус хәрби операциядә һәлак булган солдатны Утыз Имәндә җирләделәр]</ref>
# [[Рөстәм Дөлфәт улы Лотфуллин (1982)|Рөстәм Лотфуллин]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3906 Лотфуллин Рустем Дульфатович (11.11.1982 - 28.11.2024)]</ref>
=== М ===
# [[Денис Зинит улы Мадыхов (1993)|Денис Мадыхов]] ([[Татар Ямалысы]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3833 Мадыхов Денис Зинитович (21.02.1993 - 09.01.2025)]</ref>
# [[Руслан Маковский]] ([[Зәй-Каратай|Зәй-Каратай, Лениногорск районы, Татарстан]])<ref>[https://tnv.ru/news/svo/352442-urozhenetc-tatarstana-ruslan-makovskii-pogib-v-zone-svo-ne-dozhiv-do-svoego-20-letiya-tri-nedeli/ Уроженец Татарстана Руслан Маковский погиб в зоне СВО, не дожив до своего 20-летия три недели.]</ref>
# [[Илдар Максутов (1993)|Илдар Максутов]] ([[Әстерхан]])<ref>[https://kratkonews.com/2014/09/07/eshhe-odin-soldat-rf-pogib-v-ukraine-ildar-maksutov/ Еще один солдат РФ погиб в Украине. (Ильдар Максутов)]</ref>
# [[Линар Максутов (2001)|Линар Максутов]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-114750_3253393 В зоне спецоперации погиб сотрудник прессово-рамного]</ref>
# [[Шамил Максутов (Сопра)|Шамил Максутов]] ([[Сопра]], [[Вагай районы]], [[Төмән өлкәсе]])<ref>[https://regnum.ru/news/3546305 В тюменском селе простились с ещё одним участником спецоперации на Украине]</ref>
# [[Илдар Назат улы Максютов (1970)|Илдар Максютов]] ([[Югары Яркәй ]], [[Илеш районы]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин" />
# [[Алмаз Маликов]] ([[Баек]], [[Мөслим районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-114750_3197845 В ЗОНЕ СПЕЦОПЕРАЦИИ ПОГИБ АЛМАЗ МАЛИКОВ]</ref>
# [[Руслан Мамбетов]] ([[Югары Мөрсәләй]], [[Күгәрчен районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-69491258_381095 В ходе выполнения СВО]</ref>
# [[Мидхәт Мирһади улы Маннанов|Мидхәт Маннанов]] ([[Исәмәт (Илеш районы)]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин" />
# [[Рамазан Расих улы Мансуров (1975)|Рамазан Мансуров]] ([[Новогорный]], [[Чиләбе өлкәсе]])<ref>[https://zpobeda.ru/ramazan-mansurov/ Рамазан Мансуров]</ref>
# [[Артур Мәҗит улы Манторов (1983)|Артур Манторов]] ([[Белорет]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Шәүкәт Маняпов]] (28 яшь,[[Түбән Кама]], Татарстан)<ref>[https://e-nkama.ru/news/252/108563/ Светлая память: нижнекамцы простились с Евгением Полшковым и Шавкатом Маняповым.]{{Deadlink|date=November 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Официальный сайт Нижнекамского МР</ref>
# [[Илгизәр Марс улы Масхутов (1984)|Илгизәр Масхутов]] ([[Алексеевское]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3841 Масхутов Ильгизар Марсович (20.06.1984 - 26.11.2024)]</ref>
# [[Михаил Масякин]] (23 яшь, [[Бакалы (Чиләбе өлкәсе)|Бакалы]], [[Нагайбәк районы]], [[Чиләбе өлкәсе]])<ref>[https://www.chelyabinsk-news.net/society/2022/03/21/353421-amp.html Уроженец Нагайбакского района погиб на территории Украины.]{{Deadlink|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Айрат Махиянов]] ([[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>{{Cite web |url=https://aspektymedia.ru/2023/09/12/rodstvenniki-32-letnego-uchalinca-ajrata-mahijanova-ne-mogut-vernut-ego-telo-iz-zony-specialnoj-voennoj-operacii/ |title=Родственники 32-летнего учалинца Айрата Махиянова |accessdate=2023-09-12 |archivedate=2023-10-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20231007204610/https://aspektymedia.ru/2023/09/12/rodstvenniki-32-letnego-uchalinca-ajrata-mahijanova-ne-mogut-vernut-ego-telo-iz-zony-specialnoj-voennoj-operacii/ }}</ref>
# [[Данис Лотфрахман улы Махиянов|Данис Махиянов]] ([[Тамьян-Таймас]], [[Миякә районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-73616729_212283?ysclid=lqwhjcc0lt250059812 В с. Тамьян-Таймас простились и проводили]</ref>
# [[Руслан Радик улы Мәгъсүмов|Руслан Мәгъсүмов]] ([[Яңавыл]], [[Яңавыл районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/v-gorode-yanaule-prostilis-s-pogibshim-v-hode-svo-ruslanom-magsumovym/ В городе Янауле простились с погибшим в ходе СВО Русланом Магсумовым]</ref>
# [[Ренад Мәҗитов]] (1972―2022, [[Лаеш районы]], Татарстан) <ref>''Саша Ларина.'' [http://laishevskyi.ru/news/novosti/segodnya-vsem-selom-zhiteli-tat-yantyka-khoronili-pogibshego-v-voennoy-spetsoperatsii-na-ukraine Сегодня всем селом жители Тат. Янтыка хоронили погибшего в спецоперации на Украине.] Камская новь, 21.06.2022</ref>
# [[Фәнил Зөлкафил улы Мәҗитов (1975)|Фәнил Мәҗитов]] ([[Яшел Үзән]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3981 Мазитов Фаниль Зулькафилевич (04.12.1975 - 15.05.2024)]</ref>
# [[Радик Рафил улы Мәрдәнов (1989)|Радик Мәрдәнов]] ([[Минзәлә]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/maxsus-operaciyada-halak-bulgan-eget-istalegena-narsa-kurde-bu-balalar-5866818 Махсус операциядә һәлак булган егет истәлегенә: «Нәрсә күрде бу балалар?».] intertat.tatar, 17.06.2024</ref>
# [[Ришат Нәфис улы Мәсәлимов (1978)|Ришат Мәсәлимов]] ([[Җәлил]], [[Сарман районы]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200 Масалимов Ришат Нафисович (30.08.1978 – 29.01.2024)]</ref>
# [[Рөстәм Ринат улы Мәсәлимов|Рөстәм Мәсәлимов]] ([[Бүздәк районы|Бүздәк]]→[[Туймазы районы|Туймазы]], Башкортстан)<ref>[https://dzen.ru/a/Zk8w3IeaFzkPejEE В Туймазинском районе простились с талантливым педагогом, погибшим на СВО]</ref>
# [[Илья Мәүлетов]] ([[Ырынбур]], [[Ырынбур өлкәсе]])<ref>{{Cite web |url=https://www.ural56.ru/amp/news/678140/ |title=«Невыносимо хочет домой»: В ходе спецоперации на Украине погиб 20-летний Илья Маулятов из Оренбурга |accessdate=2022-05-18 |archivedate=2023-04-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230406072334/https://www.ural56.ru/amp/news/678140/ }}</ref>
# [[Рөстәм Корбангали улы Мәхмүдов|Рөстәм Мәхмүдов]] ([[Таҗикстан]] → [[Теләче районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/xatyny-iokle-ikanen-belep-kitte-ul-ilne-saklarga-balalarnyn-tynyc-ioruen-telim-dide-5868860 «Хатыны йөкле икәнен белеп китте ул. Илне сакларга, балаларның тыныч йөрүен телим, диде»]</ref>
# [[Вәлияр Җәлил улы Мәхмүтов (1982)|Вәлияр Мәхмүтов]] ([[Норлат]], [[Норлат районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall806596579_2376?ysclid=lrau6anxt2138610831 Проводили в последний путь настоящего защитника]</ref>
# [[Нәфис Рим улы Мәһдиев (1981)|Нәфис Мәһдиев]] ([[Баулы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3967 Магдеев Нафис Римович (05.08.1981 - 20.04.2024)]</ref>
# [[Сәит Рифат улы Медведев|Сәит Медведев]] ([[Югары Әләзән]], [[Городище районы (Пенза өлкәсе)]])<ref name="Верхнеелюзанцы – участники СВО"/>
# Ильяс Менглишев ([[Иске Кулаткы]], [[Иске Кулаткы районы]], [[Ульяновск өлкәсе]])<ref>[https://www.73online.ru/amp/v_hode_specoperacii_pogib_ilyas_menglishev_iz_staroy_kulatki-116344 В ходе спецоперации погиб Ильяс Менглишев из Старой Кулатки.]</ref>
# [[Дмитрий Милочкин]] ([[Поручик (Зәй районы)|Поручик]], [[Зәй районы]], Татарстан) <ref>{{Citation |title=Зәй районы башлыгы батыр егет Дмитрий Милочкинның әнисе белән очрашты |url=http://zainsk-rt.ru/news/ya%D2%A3alyiklar/zai-raiony-baslygy-batyr-eget-dmitrii-milockinnyn-anise-belan-ocrasty |access-date=2022-11-27 |archive-date=2022-11-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221127211958/http://zainsk-rt.ru/news/ya%D2%A3alyiklar/zai-raiony-baslygy-batyr-eget-dmitrii-milockinnyn-anise-belan-ocrasty |dead-url=yes }}</ref>
# [[Айрат Милюков]] (Климовка, [[Шигун районы]], Самар өлкәсе)<ref>[http://герои-сво.рф/geroi/miljukov-ajrat/ Милюков Айрат.] Герои СВО РФ</ref>
# [[Ринат Миначев]] ([[Кече Чынлы]], [[Чүпрәле районы]], Татарстан)<ref>[http://chuprale-online.ru/news/kөn-vakyiygasyi/cupraleda-maxsus-operaciiada-halak-bulgan-xarbine-irladelar Чүпрәледә махсус операциядә һәлак булган хәрбине җирләделәр]</ref>
# [[Эдуард Минев]] ([[Учалы]] → [[Юлдаш (Учалы районы)|Юлдаш]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-172754444_26051 Сегодня, 3 июня, в г.Учалы состоялась церемония.]</ref>
# [[Илдар Салих улы Минизянов (1980)|Илдар Минизянов]] ([[Карман (авыл)|Карман]], [[Яңавыл районы]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" />
# [[Илнур Ильяс улы Миннәхмәтов (1977)|Илнур Миннәхмәтов]] ([[Тирсә]], [[Әгерҗе районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/2874 Миннахметов Ильнур Ильясович (23.02.1977 - 08.08.2024)]</ref>
# [[Радик Фәйзи улы Миннекәев (1992)|Радик Миннекәев]] ([[Җәлил]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/index.htm/news/2317772.htm В Джалиле простились с Миннекаевым Радиком Файзиевичем.] sarmanovo.tatarstan.ru, 18.06.2024</ref>
# [[Рөстәм Илдар улы Миннебаев (1973)|Рөстәм Миннебаев]] ([[Тимерче (Биектау районы)]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3853 Миннебаев Рустам Ильдарович (26.02.1973 - 07.12.2024)]</ref>
# [[Дамир Минсәлимов]] ([[Чүти (Кайбыч районы)|Чүти]], [[Кайбыч районы]], [[Татарстан]])<ref>[https://kaibicy.ru/news/novosti/v-kaibickom-raione-s-pocestiami-prostilis-s-odnoselcaninom-pogibsim-v-specoperacii В Кайбицком районе с почестями простились с погибшим участником спецоперации]</ref><ref>[https://intertat.tatar/news/ukrainada-halak-bulgan-damir-minsalimovnyn-uly-atiem-soldat-min-any-kotam-5858309 Украинада һәлак булган Дамир Минсәлимовның улы: «Әтием – солдат, мин аны көтәм»]</ref>
# [[Илдар Минсадыйков]] ([[Магнитогорск]] → [[Ташбулат (Әбҗәлил районы)|Ташбулат]], [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>https://vk.com/wall-186282409_23705 СКОРБИМ ПО НАШЕМУ ЗЕМЛЯКУ Минсадыков.</ref>
# [[Данир Дамир улы Минһаҗев (1990)|Данир Минһаҗев]] (''Мингазов''; [[Иске Абдул]], [[Тукай районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3758 Мингазов Данир Дамирович (24.10.1990 - 08.10.2024)]</ref>
# [[Марсель Мөхетдин улы Минһаҗев|Марсель Минһаҗев]] (''Мингазов''; [[Түбән Кенә]], [[Балтач районы (Татарстан)]])<ref>[https://intertat.tatar/news/rassam-modarris-minhaevnyn-tugany-marsel-xarbi-operaciyada-halak-bulgan-5865969 Рәссам Мөдәррис Минһаҗевның туганы Марсель хәрби операциядә һәлак булган]</ref>
# [[Айвар Илсур улы Миншагаев (1999)|Айвар Миншагаев]] (Татарстан)<ref>[https://ok.ru/group/70000002833967/topic/158018928823599 Мама героя про своего сына]</ref>
# [[Салават Миңнебаев]] ([[Югары Гөлем]], [[Стәрлебаш районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-149003520_31177 В Стерлибашевском районе простились с земляком]</ref>
# [[Фирүз Миңнебаев]] ([[Урзайбаш]], [[Бүздәк районы]], Башкортстан)<ref>[https://ufa1.ru/text/incidents/2022/11/25/71844047/ В Башкирии простились с погибшим в ходе спецоперации]</ref>
# [[Илнар Миңнехуҗин (1990)|Илнар Миңнехуҗин]] ([[Мусабай-Завод]], [[Тукай районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-114750_3246659?ysclid=lpa1d3t4gn399812474 Трагическая весть пришла сегодня]</ref>
# [[Ильяс Митин]] ([[Кукмара районы]], Татарстан)<ref>[https://kukmor-rt.ru/news/poslednie-novosti/kukmorskii-raion-prostilsia-s-ucastnikom-svo-1725955712 Кукморский район простился с участником СВО]</ref>
# [[Азат Мифтахов (1986)|Азат Мифтахов]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/34485-vo-vremja-specopercii-n-ykrine-pogib-yrojenec-sterlitmk-zt-mifthov.html Азат Мифтахов из Стерлитамака погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Гадел Равил улы Мифтахов|Гадел Мифтахов]] ([[Казан]], Татарстан) <ref name="kazanreporter.ru">[https://kazanreporter.ru/news/52180_semero-kazancev-pogibli-v-hode-voennoj-specoperacii-na-ukraine Семеро казанцев погибли в ходе военной спецоперации на Украине.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221031112143/https://kazanreporter.ru/news/52180_semero-kazancev-pogibli-v-hode-voennoj-specoperacii-na-ukraine |date=2022-10-31 }} «Казанский репортер»</ref><ref>[https://intertat.tatar/news/gadel-miftaxov-5865721 Бу видеоны ул үлеменә 2 көн кала төшергән]</ref>
# [[Равил Мифтахов]] ([[Коншак районы]], [[Чиләбе өлкәсе]])<ref>[https://www.chel.kp.ru/daily/27369/4561559/ «Будем гордиться всю жизнь»: спецпроект «Комсомольской правды-Челябинск» о южноуральцах, погибших в военной операции на Украине Вспоминаем военнослужащих, не вернувшихся домой.]</ref>
# [[Ришат Рашат улы Мифтахов (1983)|Ришат Мифтахов]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-48725093_250415?ysclid=ltn71kerrx733167475 Мифтахов Ришат Рашатович 13.10.1983]</ref>
# [[Раушан Могыйнов]] ([[Зур Сукаеш]], [[Азнакай районы]] → [[Шилнәбаш]] [[Тукай районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-208040989_12207 Проводили в последний путь Раушана Мугинова]</ref>
# [[Азат Мозафаров]] (23 яшь, [[Идрис (Салават районы)|Идрис]], [[Салават районы]], [[Башкортстан]])<ref>[https://ufa1.ru/text/incidents/2022/05/28/71367155/ В ходе спецоперации на Украине погиб контрактник из Башкирии Азат Музафаров.]</ref>
# [[Денис Рөстәм улы Мозаффаров|Денис Мозаффаров]] ([[Нуриман районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/denis-muzafarov-iz-nurimanovskogo-rayona-bashkirii-pogib-v-hode-svo/ Денис Музафаров из Нуримановского района Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Илшат Сөләйман улы Мозаффаров|Илшат Мозаффаров]] ([[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref name=":mamadysh" />
# [[Фёдор Молов]] ([[Олы Тәрбит]], [[Кайбыч районы]], [[Татарстан]])<ref>[https://kaibicy.ru/news/h%D3%99b%D3%99rl%D3%99r/kaibycta-ukrainada-halak-bulgan-fedor-molov-belan-xuslastylar Кайбычта Украинада һәлак булган Федор Молов белән хушлаштылар.]</ref>
# [[Илмир Монасыйпов]] (20 яшь, [[Ташлыяр (Мөслим районы)|Ташлыяр]], [[Мөслим районы]], Татарстан)<ref>[https://muslumovo.tatarstan.ru/index.htm/news/2096571.htm В Муслюмовском районе простились с солдатом Ильмиром Мунасиповым.]{{Deadlink|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Муслюмовский муниципальный район, 16.06.2022</ref>
# [[Марсель Дилшат улы Моратов (1975)|Марсель Моратов]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://airatik.ucoz.ru/photo/pogibshie_na_ukraine_tatarstancy/muratov_marsel_dilshatovich_19_11_1975_13_08/6-0-2411?ysclid=lyigko4uyd275120738 Муратов Марсель Дильшатович]</ref>
# [[Тимур Моратов]], (37 яшь, [[Зиянчура районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Радик Мортазин]], ([[Минзәлә районы]] → [[Лениногорск]], Татарстан)<ref>[https://lyubimiigorod.ru/leninogorsk/news/16477660 В Лениногорском районе простились с сержантом Радиком Мортазиным]</ref>
# [[Самат Мостаев]] ([[Ар (Чишмә районы)|Ар]], [[Чишмә районы]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=Самат Мостаев белән хушлашу |url=https://tulpar.info/news/novosti/2023-07-20/samat-mostaev-bel-n-hushlashu-3347818 |access-date=2023-07-20 |archive-date=2023-07-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230720172824/https://tulpar.info/news/novosti/2023-07-20/samat-mostaev-bel-n-hushlashu-3347818 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Айдар Мостафин]] (1990 елгы, [[Белорет]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_51321 Айдар Мустафин из Башкирии погиб во время спецоперации]</ref>
# [[Илдус Мостафин]] ([[Ахун (Учалы районы)|Ахун]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=В ходе спецоперации на Украине погиб уроженец Башкирии Ильдус Мустафин |url=https://mkset.ru/news/society/24-08-2022/v-hode-spetsoperatsii-na-ukraine-pogib-urozhenets-bashkirii-ildus-mustafin |access-date=2022-08-24 |archive-date=2022-08-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220824182749/https://mkset.ru/news/society/24-08-2022/v-hode-spetsoperatsii-na-ukraine-pogib-urozhenets-bashkirii-ildus-mustafin |dead-url=yes }}</ref>
# [[Марат Мостафин (1985)|Марат Мостафин]] (37 яшь, [[Дүртөйле]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Раян Мөҗәһит улы Мостафин (1972)|Раян Мостафин]] ([[Әзекәй (Белорет районы)]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Эдуард Айрат улы Мостафин (1991)|Эдуард Мостафин]] ([[Барахаевка]], [[Аскын районы]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=Эдуард, вечная тебе слава и память |url=https://askino.info/articles/denpobedy/2024-08-25/eduard-vechnaya-tebe-slava-i-pamyat-3897842 |access-date=2024-09-09 |archive-date=2024-09-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240909175726/https://askino.info/articles/denpobedy/2024-08-25/eduard-vechnaya-tebe-slava-i-pamyat-3897842 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Ришат Мофазалов]] ([[Норлат (Яшел Үзән районы)|Норлат, Яшел Үзән районы, Татарстан]]) <ref>[https://tnv.ru/news/svo/363413-35-letniy-yrozhenets-tatarstana-rishat-mufazalov-pogib-v-hode-svo/ 35-летний уроженец Татарстана Ришат Муфазалов погиб в ходе СВО.]</ref>
# [[Рамил Мофаздалов]] ([[Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-105619071_1264680 В Челнах похоронили сотрудника ТЭМПО, погибшего.]</ref>
# [[Рәмис Мөбәрәков]] ([[Максим (Яңавыл районы)|Максим]], [[Яңавыл районы]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=Янаул простился с земляком |url=https://yanzori.com/news/novosti/2023-11-19/yanaul-prostilsya-s-zemlyakom-uchastnikom-svo-ramisom-mubarakovym-3527417 |access-date=2023-11-20 |archive-date=2023-11-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231120190050/https://yanzori.com/news/novosti/2023-11-19/yanaul-prostilsya-s-zemlyakom-uchastnikom-svo-ramisom-mubarakovym-3527417 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Илшат Ринат улы Мөбәрәкшин (1986)|Илшат Мөбәрәкшин]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3979 Мубаракшин Ильшат Ринатович (23.11.1986 - 25.11.2024)]</ref>
# [[Марсель Мөбәрәкшин]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://topcargo200.com/741/ Марсель Мубаракшин]</ref>
# [[Руслан Мөдәрисов]] ([[Шахи (Алтай крае)|Шахи]], [[Павловск районы]], [[Алтай крае]])<ref>{{Citation |title=В Алтайском крае похоронили еще одного участника спецоперации на Украине. |url=https://www.brl.mk.ru/amp/social/2022/04/05/v-altayskom-krae-pokhoronili-eshhe-odnogo-uchastnika-specoperacii-na-ukraine.html |access-date=2022-06-06 |archive-date=2022-04-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220405110731/https://brl.mk.ru/amp/social/2022/04/05/v-altayskom-krae-pokhoronili-eshhe-odnogo-uchastnika-specoperacii-na-ukraine.html |dead-url=yes }}</ref>
# [[Рүзил Мөдәрисов]] ([[Әсәй]], [[Азнакай районы]], Татарстан)<ref>{{Citation |title="Вагнер" белән сугышка киткән Азнакай егете һәлак булган |url=https://d2trwrzjzv87nu.cloudfront.net/a/32400583.html |access-date=2023-05-08 |archive-date=2023-05-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230508182735/https://d2trwrzjzv87nu.cloudfront.net/a/32400583.html |dead-url=yes }}</ref>
# [[Нил Мөслимов]], гранатометчик (2003, [[Ахун (Учалы районы)|Ахун]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Артур Мөстәкыймов]] ([[Безәк]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref>[https://dzen.ru/a/Y-ShkJEr1HRs-Ilw В Башкирии простились с 19-летним участником СВО Артуром Мустакимовым]</ref>
# [[Илдар Мөстәкыймов]] (Целинный, [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/ildar-mustakimov-iz-abzelilovskogo-rayona-bashkirii-pogib-v-hode-svo/ Ильдар Мустакимов из Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Рафис Фәнис улы Мөстәкыймов (1992)|Рафис Мөстәкыймов]] ([[Барда]], [[Барда районы]], [[Пермь крае]])<ref>[https://vk.com/wall-69295870_1656752 17 марта в ходе проведения СВО погиб житель]</ref>
# [[Артур Мөстәхетдинов]] ([[Муравленко]] → [[Түбә (Баймак районы)]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-121508427_704312 Участник специальной военной операции из Муравленко]</ref>
# [[Вадим Мөхәммәдов]] (26 яшь, [[Мәчетле районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Айрат Әбүзәр улы Мөхәммәдиев (1983)|Айрат Мөхәммәдиев]] ([[Бөгелмә]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3743 Мухамадиев Айрат Абузарович (21.03.1983 - 25.09.2024)]</ref>
# [[Газиз Мөхәммәдиев]] (18 яшь, [[Өметбай (Баймак районы)|Өметбай]], [[Баймак районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-150019100_612481 Чиновники объяснили, как 18-летний уроженец.] ВКонтакте</ref>
# [[Ирек Нәҗип улы Мөхәммәдиев (1997)|Ирек Мөхәммәдиев]] ([[Аскар (Әбҗәлил районы)]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-104104286_161042 На центральной площади с. Аскарово сегодня состоялось прощание с бойцом СВО Мухамадеевым Иреком Нажиповичем.]</ref>
# [[Марат Мөхәммәдиев]] (35 яшь, [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Рәфыйк Исрафил улы Мөхәммәдиев|Рәфыйк Мөхәммәдиев]] ([[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref name=":mamadysh" />
# [[Роман Мөхәммәдиев]] ([[Бөгелмә]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-210977916_71408 Хочу выразить огромную благодарность за помощь.]</ref>
# Денис Мөхәмәдияров ([[Солтанморат]], [[Авыргазы районы]], [[Башкортстан]])<ref>[https://prufy.ru/news/society/136110-na_ukraine_pogibli_dva_yunoshi_iz_bashkirii/ На Украине погибли два юноши из Башкирии.]</ref>
# [[Руслан Мөхәммәтгалин]] ([[Илтабан]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-38950403_35323 Руслан Мухаметгалин из Башкирии погиб во время.]</ref>
# [[Рамил Альбирт улы Мөхәммәтдинов (1979)|Рамил Мөхәммәтдинов]] ([[Кустанай]] → [[Илеш районы]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин" />
# [[Илнур Илдус улы Мөхәмәтдинов (1987)|Илдус Мөхәмәтдинов]] ([[Әбсәләм (Ютазы районы)]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3880 Мухаматдинов Ильнур Ильдусович (01.12.1987 - 17.11.2024)]</ref>
# [[Таһир Мөхәммәтҗанов]] ([[Алабуга]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-41192242_280916 С глубокой скорбью сообщаем, что в спецоперации.]</ref>
# [[Эдуард Мөхәммәтҗанов]] ([[Кырмыскалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/36856-v-bashkirii-prostilis-s-pogibshim-v-svo-jeduardom-muhametjanovym.html?yrwinfo=1679608725270189-15189445886799432975-sas2-0047-sas-l7-balancer-8080-BAL-4532 Эдуард Мухаметьянов из Кармаскалинского района Башкирии погиб в СВО.]</ref>
# [[Артур Мөхәммәтов]] (Самар өлкәсе)<ref>[https://tatar-duslyk.ru/na-ukraine-pogib-eshhe-odin-nash-zemlyak/ На Украине погиб еще один наш земляк]</ref>
# [[Әсхәт Әнфәс улы Мөхәммәтов (1990)|Әсхәт Мөхәммәтов]] ([[Үзбәкстан]] → [[Югары Әлкәш]], [[Дүртөйле районы]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" /><ref name=":Business FM" />
# [[Тимур Ришат улы Мөхәммәтов (2002)|Тимур Мөхәммәтов]] ([[Югары Яркәй]], [[Илеш районы]], Башкортстан)<ref>[https://t.me/ildar_mustafin_ilish Сегодня в селе Верхнеяркеево простились с Тимуром Мухаметовым]</ref>
# [[Фәнис Рафис улы Мөхәммәтов (1986)|Фәнис Мөхәммәтов]] ([[Берәтәк]], [[Бөрҗән районы]] → [[Теләпән]], [[Илеш районы]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин" /><ref>[https://prufy.ru/news/society/154209-uchil_detey_geografii_v_bashkirii_pokhoronili_boytsa_svo/ Учил детей географии: в Башкирии похоронили бойца СВО]</ref>
# [[Илнур Сөнгат улы Мөхәмәтсафин (1980)|Илнур Мөхәмәтсафин]] ([[Үрнәк (Арча районы)]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3854 Мухаметсафин Ильнур Сунгатович (08.04.1980 - 12.12.2024)]</ref>
# [[Руслан Мөхәммәтханов]] (43 яшь, [[Казан]], Татарстан) <ref name="kazanreporter.ru"/>
# [[Равил Гаян улы Мөхәммәтшин (1991)|Равил Мөхәммәтшин]] ([[Сосновка (Белорет районы)]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Айрат Мөхетдинов]] ([[Биектау районы]], Татарстан)
# [[Гаяз Сәхәү улы Мөхетдинов (1966)|Гаяз Мөхетдинов]] ([[Белорет]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Рәхимҗан Мөхетдинов]] (28 яшь, [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Марсель Мөхетдинов]] ([[Алабуга]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-37981844_34613 В зоне проведения Специальной военной операции героически погиб]</ref>
# [[Руслан Илгизәр улы Мөхетдинов (1988)|Руслан Мөхетдинов]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3980 Мухутдинов Руслан Ильгизарович (16.08.1988 - 20.12.2024)]</ref>
# [[Наил Вәлит улы Мөхиддинов (1983)|Наил Мөхиддинов]] ([[Александровка (Сарман районы)]], Татарстан)<ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/index.htm/news/tape/?page=4 В Сарманово простились с Мухиддиновым Наилем Уалитовичем.] sarmanovo.tatarstan.ru, 18.06.2024</ref>
# [[Илгиз Таһир улы Мрясов|Илгиз Мрясов]] ([[Ургаза]], [[Баймак районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/v-baymakskom-rayone-bashkirii-prostilis-s-pogibshim-v-hode-svo-ilgizom-mryasovym/ В Башкирии простились с погибшим в ходе СВО Ильгизом Мрясовым]</ref>
# [[Марсель Муллагалиев]] (Камай, [[Бакалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/ufagorobzor.ru/topic/154785889839335 На территории Украины погиб 25-летний наводчик Марсель Муллагалеев из...]</ref>
# [[Руслан Сафуан улы Муллагалиев (1982)|Руслан Муллагалиев]] ([[Түбән Кама]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3971 Муллагалиев Руслан Сафуанович (01.09.1982 - ?)]</ref>
# [[Гаян Муллаҗанов]] ([[Азнакай районы]], Татарстан)
# [[Илнур Мусин (1988)|Илнур Мусин]] ([[Баймак]], Башкортстан) <ref>[https://poteru.net/soldier/17712 Мусин Ильнур Нуритдинович погиб]</ref>
# [[Таһир Мулланур улы Мусин (1987)|Таһир Мусин]] ([[Түбән Кама]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3806 Мусин Тагир Мулланурович (01.06.1987 - 22.11.2024)]</ref>
# [[Илдар Мыльников]] ([[Благовещен]], Башкортстан)<ref name=":Благовещен">[https://vk.com/wall555515713_37234 В конце декабря и в январе в Благовещенске.]</ref>
=== Н ===
# [[Филюс Назипов (Базытамак)|Филюс Назипов]] ([[Базытамак]], [[Илеш районы]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин" />
# [[Артур Нальвадов]] ([[Каран-Бишенде]], [[Туймазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall515019029_18057 Сегодня в д. Каран-Бишинды мы простились]</ref>
# [[Илнур Фәнәви улы Насертдинов (1983)|Илнур Насретдинов]] ([[Турачы|Торачы]], [[Илеш районы]], Башкортстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/ilnur-xus-sau-bul-avyr-tufragyn-inel-bulsyn-5867654 «Илнур, хуш, сау бул, авыр туфрагың җиңел булсын».] intertat.tatar</ref>
# [[Дилүс Гөлүс улы Насыйбуллин (1998)|Дилүс Насыйбуллин]] ([[Мостафа|Мостафин]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/index.htm/news/2292697.htm?ysclid=luplb4tlbe459839595 Прощальная панихида с Насибуллиным Делюсом Глусовичем]</ref>
# [[Файл:RIAN archive 470774 Gold Star medal (cropped).jpg|15px|Россия Федерациясе Каһарманының Алтын Йолдыз медале - 2022]] [[Игорь Насыйбуллин]] ([[Иске Вәрәш (Яңавыл районы)|Иске Вәрәш]], [[Яңавыл районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/><ref>[https://tatar-inform.tatar/news/kazan-tank-ucilishhesyn-tamamlagan-egetka-rossiya-geroe-iseme-birelde-5859640 Казан танк училищесын тәмамлаган егеткә Россия Герое исеме бирелде.] [[Татар-информ]], 05.09.2022</ref><ref>[http://герои-сво.рф/geroi/nasibullin-igor/ Насибуллин Игорь.] Герои СВО РФ</ref>
# [[Раиф Нургаян улы Насыйбуллин (1960)|Раиф Насыйбуллин]] ([[Урта Кирмән]], [[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3844 Насибуллин Раиф Нургаянович (13.10.1960 - ?)]</ref>
# [[Ренат Рөстәм улы Насыйбуллин|Ренат Насыйбуллин]] ([[Лениногорск]], Татарстан) <ref>[https://leninogorsk-rt.ru/news/novostnaya-lenta/27-iiunia-v-leninogorske-prostilis-s-pogibsim-mobilizovannym-renatom-nasybullinym 27 июня в Лениногорске простились с погибшим мобилизованным Ренатом Насыбуллиным]</ref><ref>[https://tatar-inform.tatar/news/leninogorskida-xarbi-burycyn-utaganda-halak-bulgan-soldatnyn-anisena-batyrlyk-ordeny-tan-5880214 Лениногорск хәрбиенең әнисенә Батырлык ордены таныклыгы тапшырылды]</ref>
# [[Ирек Насыйров]] ([[Мулла (Самар өлкәсе)|Мулла]], [[Елхау районы]], [[Самар өлкәсе]])<ref>[http://www.islamsamara.ru/ В Макеевке погиб имам Мулловской мечети]</ref>
# [[Рәмис Насыйров]] ([[Иске Кулаткы]], [[Иске Кулаткы районы]], [[Сембер өлкәсе]])<ref>[https://www.ul.kp.ru/daily/27395/4591384/ Список военных из Ульяновска и Ульяновской области, погибших на Украине в 2022 году во время спецоперации]</ref>
# [[Артур Ринат улы Нәбиуллин (1985)|Артур Нәбиуллин]] ([[Яңавыл]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" /><ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Динар Нәбиуллин]] ([[Әрнәш (Борай районы)|Әрнәш]], [[Борай районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_109350 Динар Набиуллин из Бураевского района Башкирии]</ref>
# Илнур Нәбиуллин ([[Әгерҗе районы|Әгерҗе районы, Татарстан]])<ref name="дан" />
# [[Рифат Ринат улы Нәбиуллин (1987)|Рифат Нәбиуллин]] ([[Асы]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Рөстәм Рафаэль улы Нәбиуллин (1980)|Рөстәм Нәбиуллин]] ([[Иске Кәшер]] → [[Җәлил|Җәлил (Сарман районы)]], Татарстан), ''[[укытучы]]''<ref>[https://t.me/tatarstan200/3698 Набиуллин Рустам Рафаэлевич (21.06.1980 - 27.11.2024)]</ref>
# [[Максим Нәдергулов]] ([[Красная Башкирия]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-104104286_91465 Погиб боец СВО]</ref>
# [[Илнур Салават улы Нәҗипов|Илнур Нәҗипов]] ([[Кукмара]], Татарстан)<ref>[https://tatar-inform.tatar/news/maxsus-xarbi-operaciyada-halak-bulgan-kukmara-xarbiena-istalek-taktasy-acyldy-5876195 Махсус хәрби операциядә һәлак булган]</ref>
# [[Атлас Нәҗмиев]] ([[Байлангар]], [[Кукмара районы]], [[Татарстан]]) <ref>{{Cite web|url=https://kukmor-rt.ru/news/nasi-geroi/nazmiev-atlas-almazovic-geroi-strany-i-kukmorskogo-raiona|title=Назмиев Атлас Алмазович — герой страны и Кукморского района|last=ИВАНОВА|first=Эльвира|date=2024-12-04|language=ru-RU}}</ref>
# [[Рөстәм Габделфәрт улы Нәкыйпов|Рөстәм Нәкыйпов]] ([[Көшкәтбаш (Балтач районы)]], Татарстан)<ref>''Гөлназ Хәбибуллина.'' [https://intertat.tatar/news/sirina-zainetdinovanyn-bertugan-senlesenen-ire-maxsus-operaciyada-halak-bulgan Сиринә Зәйнетдинованың бертуган сеңлесенең ире махсус операциядә һәлак булган.] intertat.tatar, 3.07.2024</ref>
# [[Алмаз Нәфыйков]] ([[Игъмәт]], [[Илеш районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-176030161_48792 Сегодня илишевцы простились со своим славным]</ref>
# [[Мәлик Нәфыйков]] ([[Аскар (Әбҗәлил районы)|Аскар]], [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/37267-v-bashkirii-prostilis-s-pogibshim-v-svo-25-letnim-serzhantom-malikom-nafikovym.html Малик Нафиков из Абзелиловского района Башкирии погиб в СВО]</ref>
# [[Насыйр Нәфыйков]] ([[Прибельский (Кырмыскалы районы)|Прибельский]], [[Кырмыскалы районы]], Башкортстан) <ref>[https://newsbash.ru/society/37969-v-bshkirii-prostilis-s-pogibshim-n-svo-shimyrtovcem-nsirom-nfikovim.html Насыр Нафиков из Кармаскалинского района Башкирии погиб в СВО]</ref>
# [[Рәмзәл Нәфыйков]] (23 яшь, [[Бишбүләк районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Флорит Фәрит улы Нигъмәтҗанов (1985)|Флорит Нигъмәтҗанов]] ([[Иләбәр]], [[Саба районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/saba-raionynda-maxsus-operaciyada-halak-bulgan-floritny-songy-yulga-ozatkannar-5868700 Саба районында махсус операциядә һәлак булган Флоритны соңгы юлга озатканнар]</ref>
# [[Айнур Айдаш улы Нигъмәтуллин (1974)|Айнур Нигъмәтуллин]] ([[Иске Кәшер]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref name=":sarmanovo.tat">[https://sarmanovo.tatarstan.ru/index.htm/news/2358610.htm Сегодня в селе Сарманово простились с Нигматуллиным Айнуром Айдашовичем и Файзуллиным Ильсуром Ильшатовичем]</ref>
# [[Дамир Нигъмәтуллин]], ([[Зилаер]], [[Зилаер районы]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=В Башкирии простились с Дамиром Нигматуллиным |url=https://selskieogni.ru/news/antiterror/2023-08-05/v-bashkirii-prostilis-s-damirom-nigmatullinym-pogibshim-v-svo-3374126 |access-date=2023-08-07 |archive-date=2023-08-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230807134804/https://selskieogni.ru/news/antiterror/2023-08-05/v-bashkirii-prostilis-s-damirom-nigmatullinym-pogibshim-v-svo-3374126 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Равил Мостафа улы Нигъмәтуллин|Равил Нигъмәтуллин]] ([[Әлмәт районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3968 Нигматуллин Равиль Мустафаевич (16.04.1968 - 21.06.2024)]</ref>
# [[Раил Нигъмәтуллин]] ([[Дәүләкән районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/38191-v-bshkirii-prostilis-s-boicom-svo-rilem-nigmtyllinim.html Раиль Нигматуллин из Давлекановского района Башкирии погиб в СВО]</ref>
# [[Рамил Нигъмәтуллин]] (Мәсәгуть, [[Дуван районы]], Башкортстан)<ref>[https://ufa1.ru/text/incidents/2022/08/10/71557424/ В Башкирии простятся с погибшим на Украине 29-летним солдатом Рамилем Нигматуллиным]</ref>
# [[Рифат Нуретдин улы Нигъмәтуллин (1982)|Рифат Нигъмәтуллин]] ([[Белорет]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/47560-v-bshkirii-prostilis-s-pogibshim-v-kyrskoi-oblsti-voennoslyjshim-.html В Башкирии простились с погибшим в Курской области военнослужащим]</ref>
# [[Динар Низаев]] (24 яшь, [[Кушнарин районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Марсель Илдар улы Низамов (1985)|Марсель Низамов]] ([[Ташлы (Әлшәй районы)]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-174791309_9865 С прискорбием сообщаем, что погиб участник]</ref>
# [[Радмир Низамов]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref name=":Стерлитамак">[https://vk.com/wall-168363236_196567 В СВО на Украине погибли двое уроженцев Стерлитамака.]</ref>
# [[Рамил Низамов]] ([[Акбирде]], [[Иглин районы]], Башкортстан)<ref name=":Чужая война" />
# [[Ришат Низамов]] ([[Дүсән]], [[Бишбүләк районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-58312443_566937 Низамов Ришат Рифатович. Уроженец с.Дюсяново..] ВКонтакте</ref>
# [[Эскендер Ниметуллаев]] ([[Новоалексеевка (Херсон өлкәсе)|Новоалексеевка]], [[Геническ районы]], [[Херсон өлкәсе]])<ref>[https://ru.krymr.com/amp/news-krym-eskender-nimetullayev-pohoron/32263789.html Под Киевом простились с крымскотатарским воином.]</ref>
# [[Линар Ниязов]] (Омск өлкәсе)<ref>[https://omsk.bezformata.com/listnews/spetcoperatcii-na-ukraine-omichah/105472239/ Власти региона сообщили еще о четырех погибших в спецоперации на Украине омичах.]</ref>
# [[Рөстәм Рәсим улы Ногманов (1982)|Рөстәм Ногманов]] ([[Сарман]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref name="sarmanovo.tatarstan.ru"/>
# [[Руслан Рафаил улы Ногманов (1983)|Руслан Ногманов]] ([[Түбән Кама]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3936 Нугманов Руслан Рафаилович (05.04.1983 - 07.05.2024)]</ref>
# [[Вадим Ногъманов]] ([[Күмертау]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-186688904_33055 В СВО погиб житель Кумертау Вадим Нугуманов.] VK</ref>
# [[Азамат Ногъманов]] ([[Орск]], Ырынбур өлкәсе)<ref>[https://ok.ru/knigapamya52108110004436/topic/156024228691412 Нагуманов Азамат Зинурович 06.12.1995 - 15.11.2022]</ref>
# [[Айдар Ногъманов]] ([[Ровное районы]], Сарытау өлкәсе)<ref>{{Cite web |url=https://fn-volga.ru/news/view/id/189872 |title=В ходе спецоперации в Украине погиб старший прапорщик из Ровенского района. |accessdate=2023-01-08 |archivedate=2023-01-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230108164643/https://fn-volga.ru/news/view/id/189872 }}</ref>
# [[Марсель Нурасов]] ([[Сибай]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-27737753_507987 Погиб боец башкирского батальна им. Шаймуратова.] ВКонтакте</ref>
# [[Илнур Нургалиев]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-174438195_10167 06.04.2023 г. в деревне Покровка сельского]</ref>
# [[Ринат Нургалиев (1991)|Ринат Нургалиев]] ([[Әлмәт]] → [[Рантамак]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-38665380_6822683 В селе Рантамак Сармановского района простились с Ринатом Нургалеевым]</ref>
# [[Илүс Флүс улы Нуриев (1973)|Илүс Нуриев]] ([[Бияз]], [[Караидел районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-102779904_108227?ysclid=lqwhb32dgs992216329 С прискорбием сообщаем, что сегодня простились]</ref>
# [[Фәнис Нуриев (1991–2023)|Фәнис Нуриев]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/s/tatarstan200/988 Нуриев Фанис (26.02.1991 - 22.12.2023). Погибшие из Татарстана – Telegram]</ref>
# [[Илнур Илдизәр улы Нуриманов (1991)|Илнур Нуриманов]] ([[Тирсә]], [[Әгерҗе районы]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3274 Нуриманов Ильнур Ильдизарович (29.03.1991 - 27.06.2024)]</ref>
# [[Руслан Рафаэль улы Нурмөхәммәтов|Руслан Нурмөхәммәтов]] ([[Раевка (Әлшәй районы)|Раевка]], [[Әлшәй районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall503199399_19581 Сегодня мы простились с сержантом]</ref>
# [[Рөстәм Атлас улы Нуртдинов (1973)|Рөстәм Нуртдинов]] ([[Яңа Минзәләбаш]] → [[Рангазар]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/index.htm/news/2342968.htm В селе Рангазар простились с Нуртдиновым Ростамом Атласовичем]</ref>
# [[Инсаф Нуруллин]] ([[Урта Кирмән]], [[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref>''Анна Лисина.'' [http://mamadysh-rt.ru/news/obshchestvo/v-mamadyshe-prostilis-s-pogibshim-na-ukraine-insafom-nurullinym В Мамадыше простились с погибшим на Украине Инсафом Нуруллиным.] Нократ, 23.07.2022</ref>
# [[Малик Әбелкәрәм улы Нуруллин|Малик Нуруллин]] ([[Чирмешән районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/ilfat-kamaliev-yakyn-kesesen-yugaltkan-malik-abyi-susma-elgan-monsulanyp-kaldy-5866522 Илфат Камалиев якын кешесен югалткан]</ref>
# [[Руслан Нурушев (Таутөмән)|Руслан Нурушев]] ([[Таутөмән]], [[Иглин районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-79334518_93859 Администрация Тавтимановского сельсовета Иглинского]</ref>
# [[Тимур Нухов]] (23 яшь, [[Балтач районы (Башкортстан)|Балтач районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
=== П ===
# Александр Павлов ([[Түбән Кумор]], [[Кукмара районы]], Татарстан)<ref>{{Cite web|url=https://kukmor-rt.ru/news/poslednie-novosti/aleksandr-pavlov-iz-kukmorskogo-raiona-nastoiashhii-geroi-strany|title=Александр Павлов из Кукморского района — настоящий Герой страны|last=БЕКЧЕНТЕЕВА|first=Людмила|date=2026-02-05|language=ru-RU}}</ref>
# [[Руслан Петрухин]] ([[Чкаловский (Ырынбур өлкәсе)|Чкаловский]], [[Әсәкәй районы]], [[Ырынбур өлкәсе]])<ref name="ИН" />
# [[Даян Пиргалин]] ([[Сәфәр (Учалы районы)|Сәфәр]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-107892181_341263 В ходе специальной военной операции на Украине..] ВКонтакте</ref>
# [[Ринат Поляков (Рузиев)]] ([[Бәләбәй]], Башкортстан)<ref>[https://t.me/s/poisk_in_ua/11370 НЕ ЖДИ меня из Украины]</ref>
# [[Руслан Попов]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://www.bashinform.ru/news/svo/2023-07-28/vstat-kogda-horonyat-boytsa-v-ufe-prostilis-s-pogibshim-v-svo-ofitserom-ruslanom-popovym-3360743 В Уфе простились с погибшим на СВО офицером Русланом Поповым]</ref>
# [[Руслан Пупков]] ([[Бәләбәй]]дә туган, [[Каранбаш (Бүздәк районы)|Каранбашта (Бүздәк районы)]] яшәгән һәм җирләнгән, Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/34883-urozhenec-buzdjakskogo-rajona-bashkirii-ruslan-pupkov-pogib-v-hode-specoperacii-na-ukraine.html Руслан Пупков из Буздякского района погиб]</ref>
=== Р ===
# [[Равил Рамазанов]] ([[Түбән Кама]], [[Татарстан]])<ref>{{Cite web |url=https://kazanfirst-ru.turbopages.org/kazanfirst.ru/s/news/582448?utm_source=yxnews&utm_medium=mobile&utm_referrer=https%3A%2F%2Fyandex.ru%2Fnews%2Fstory%2FNaUkraine_vkhode_specoperacii_pogib_37-letnij_zhitel_Nizhnekamska--33f60128e7de77e8b0371c41f50f5d2f |title=В спецоперации на Украине погиб слесарь-ремонтник нижнекамского предприятия. |accessdate=2022-05-26 |archivedate=2023-04-06 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230406072335/https://kazanfirst-ru.turbopages.org/kazanfirst.ru/s/news/582448?utm_source=yxnews&utm_medium=mobile&utm_referrer=https://yandex.ru/news/story/NaUkraine_vkhode_specoperacii_pogib_37-letnij_zhitel_Nizhnekamska--33f60128e7de77e8b0371c41f50f5d2f }}</ref>
# [[Рөстәм Разаков]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-153665096_111371 Украинала Стәрлетамаҡ егеттәре һәләк булған.]. ВКонтакте</ref>
# [[Салават Фәрит улы Рахмангулов (1963)|Салават Рахмангулов]] ([[Яңавыл (Барда районы)]], Пермь крае)<ref>[https://www.perm.kp.ru/online/news/6089342/ В Пермском крае простились с участником СВО Салаватом Рахмангуловым]</ref>
# [[Айнур Раянов]] (31 яшь, [[Чакмагыш районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Арсен Рәимов]], өлкән лейтенант, (29 яшь, [[Мәләвез районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Данис Рәимов]] ([[Байавыл]], [[Барда районы]], [[Пермь крае]])<ref>[https://perm.bezformata.com/listnews/voennosluzhashiy-iz-bardi-danis-raimov/113457609/ Во время спецоперации на Украине погиб военнослужащий из Барды Данис Раимов.]</ref>
# [[Илназ Азат улы Рәимов (1988)|Илназ Рәимов]] ([[Шаршады]], [[Әгерҗе районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3804 Раимов Илназ Азатович (27.03.1988 - 07.11.2024)]</ref>
# [[Салават Айрат улы Рәфыйков|Салават Рәфыйков]] ([[Мәчетле (Салават районы)]], Башкортстан)<ref>[https://zpobeda.ru/salavat-rafikov/ Салават Рафиков]</ref>
# [[Мансур Рәхимов]] ([[Югары Ушмы (Мамадыш районы)|Югары Ушмы]], [[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/anii-dip-kyckyruy-tosena-kergan-ulgan-vakyty-bulgandyr-mamadysta-xarbine-ozattylar-5858739 Мамадышта хәрбине озаттылар]</ref>
# [[Салават Камил улы Рәхимов|Салават Рәхимов]] ([[Җәлил|Җәлил (Сарман районы)]], Татарстан)<ref>[https://t.me/husnullinfaritmunavirovich/5996 Бүген Җәлилдә Рәхимов Салават Камилевич белән хушлаштык]</ref>
# [[Фазлытдин Рәхимов]] ([[Дегтярск]], [[Свердловск өлкәсе]])<ref name="Итс" />
# [[Шөһрәт Рәхимов]], (20 яшь, [[Казан]], Татарстан) <ref name="kazanreporter.ru"/>
# [[Андрей Рәхмәтуллин]] ([[Түбән Новгород]])<ref>{{Citation |title=Еще 11 нижегородских военных погибли при спецоперации на Украине |url=https://newsroom24.ru/news/zhizn/244687/ |access-date=2022-07-23 |archive-date=2022-07-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220723074202/https://newsroom24.ru/news/zhizn/244687/ |dead-url=yes }}</ref>
# [[Андрей Равил улы Рәхмәтуллин|Андрей Рәхмәтуллин]] ([[Краснокамск]], [[Пермь крае]])<ref>[https://vk.com/wall-162645730_27823 С прискорбием сообщаем]</ref>
# [[Андрей Рафаэль улы Рәхмәтуллин|Андрей Рәхмәтуллин]] ([[Куштирәк (Бакалы районы)]], Башкортстан)<ref>[https://smotrim.ru/video/2587029 В Бакалинском районе Башкирии открыли мемориальную доску погибшему в ходе СВО Андрею Рахматуллину]</ref>
# [[Шамил Рәхмәтуллин (1992)|Шамил Рәхмәтуллин]] ([[Арбор]], [[Балтач районы]], Татарстан)<ref>[https://116.ru/text/world/2023/01/06/71955152/ В спецоперации погиб еще один татарстанец]</ref>
# [[Руслан Рамил улы Ризванов (1987)|Руслан Ризванов]] ([[Татар Толлысы]], [[Кукмара районы]], Татарстан)<ref>[https://kukmor-rt.ru/news/poslednie-novosti/kukmorskii-raion-prostilsia-s-geroiami Кукморский район простился с героями]</ref>
# [[Әскәр Робортдинов]] ([[Уфа]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-92153664_53050 Проводили в последний путь нашего земляка.] Советский район Уфы ВКонтакте</ref>
# [[Данис Рыбаков]] (23 яшь, [[Туймазы районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
=== С ===
# [[Руслан Сагынбаев]] ([[Сибай]], Башкортстан)<ref>[https://t.me/s/azatliqradiosi Украинадагы сугышта Башкортстаннан тагын ике кеше һәлак булган]</ref>
# [[Салават Азат улы Сабирҗанов (1996)|Салават Сабирҗанов]] ([[Әлмәт]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-32770040_658236 11 военнослужащих посмертно награждены государственными наградами]</ref>
# [[Рүзәл Сабирҗанов]] ([[Кукмара районы]], [[Татарстан]])<ref>{{Citation |title=21-летний солдат из Татарстана погиб на Украине. |url=https://www.kazan.mk.ru/amp/incident/2022/06/03/21letniy-soldat-iz-tatarstana-pogib-na-ukraine.html |access-date=2022-06-05 |archive-date=2022-06-10 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220610023153/https://kazan.mk.ru/amp/incident/2022/06/03/21letniy-soldat-iz-tatarstana-pogib-na-ukraine.html |dead-url=yes }}</ref>
# [[Рөстәм Маркас улы Сабиров (1976)|Рөстәм Сабиров]] ([[Байтирәк (Чистай районы)]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3803 Сабиров Рустам Маркасович (27.07.1976 - ?.10.2024)]</ref>
# [[Салават Габделәхәт улы Сагетдинов (2003)|Салават Сагетдинов]] ([[Иске Камка]], [[Әлки районы]] Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3741 Сагутдинов Салават Габдулахатович (10.01.2003 - 21.06.2024)]</ref>
# [[Фирдинант Фирдәвес улы Сагетдинов (1997)|Фирдинант Сагетдинов]] ([[Лениногорск]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-20770207_152737 Сагетдинов Фирдинант Фирдавесович]</ref>
# [[Фидан Фаил улы Сагидуллин|Фидан Сагидуллин]] ([[Нур (Нуриман районы)]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-174292099_1590 Наш односельчанин с д. Нур Сагидуллин Фидан Фаилович погиб]</ref>
# Рәшит Сәгыйтов ([[Түбән Искилҗә|Түбән Искилҗә, Барда районы, Пермь крае]])<ref>[https://www.business-class.su/amp/2023/12/10/v-zone-provedeniya-svo-pogib-zhitel-bardymskogo-okruga В ЗОНЕ ПРОВЕДЕНИЯ СВО ПОГИБ ЖИТЕЛЬ БАРДЫМСКОГО ОКРУГА.]</ref>
# [[Радик Ислам улы Сатдаров (1968)|Радик Сатдаров]] ([[Тугаш]], [[Мөслим районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3911 Сатдаров Радик Ислямович (10.01.1968 - 07.11.2024)]</ref>
# [[Динар Садретдинов]] ([[Ярми]], [[Чишмә районы]], Башкортстан)<ref name="Чишмы" />
# [[Илдар Садриев]] (22 яшь, [[Яр Чаллы]], Татарстан) <ref>[https://chelny-biz.ru/news/506267/ Выпускника колледжа, погибшего на Украине, похоронили в Тукаевском районе.] chelny-biz.ru, 29.06.2022</ref>
# [[Илдар Ильяс улы Садыйков (1983)|Илдар Садыйков]] ([[Чаллы]]→ [[Метрәй (Мөслим районы)|Метрәй]]→ [[Җәлил]], Татарстан)<ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/index.htm/news/2337616.htm?ysclid=m3dcz3watl840401564 В поселке Джалиль простились с Садиковым Ильдаром Ильясовичем]</ref>
# [[Ирек Садыйков]] (24 яшь, [[Мамадыш районы]], Югары Ошма)<ref name=":Ирек мәйданы">Без сакламасак, кем саклар. [[Ирек мәйданы (газета)|Ирек мәйданы]], 19.05.2022, 3нче бит</ref>
# [[Рөстәм Эдуард улы Садыйков|Рөстәм Садыйков]] ({{Тәрҗемә ителмәгән 5 |Малиновский (Хант-Манси автономияле округы)| Малиновский| d| Q4277945}}, [[Советский районы (Хант-Манси автономияле округы)|Совет районы]], [[Хант-Манси автономияле округы|ХМАО-Югра]])<ref name=":ugra">[https://ugra-news.ru/article/syn_za_ottsa_i_za_rodinu/ Сын – за отца. И за Родину]</ref>
# [[Руслан Садыйков]] (Казан)<ref name="prokazan20220421"/>
# [[Руслан Рамил улы Садыйков|Руслан Садыйков]] ([[Аксубай]], Татарстан) <ref>[https://tatar-today.ru/2023/04/86376/ Баласын югалткан Садыйковлар: «Көтегез», – дип төшкә керде»]</ref>
# Сергей Садыков ([[Әгерҗе|Әгерҗе, Татарстан]])<ref name="Собес" />
# [[Эдуард Садыйков]] ([[Иске Атнагыл]], [[Мишкә районы]], Башкортстан)<ref name=":Чужая война" />
# [[Эдуард Садыйков (1977)|Эдуард Садыйков]] ({{Тәрҗемә ителмәгән 5 |Малиновский (Хант-Манси автономияле округы)| Малиновский| d| Q4277945}}, [[Советский районы (Хант-Манси автономияле округы)|Совет районы]], [[Хант-Манси автономияле округы|ХМАО-Югра]])<ref name=":ugra" />
# [[Азат Нуршат улы Сайфетов|Азат Сайфетов]] ([[Балакатай районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/azat-sayfetov-iz-belokatayskogo-rayona-bashkirii-pogib-v-hode-svo/ Азат Сайфетов из Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Рәшид Салаватов]] ([[Алешкин (Волгоград өдкәсе)|Алешкин]], [[Чернышковски районы]], [[Волгоград өлкәсе]])<ref name="ИН">[https://islamnews.ru/2022/3/28/voiny-tatary-i-bashkiry-pavshie-v-khode-spetsoperatsii-rf Воины-татары и башкиры, павшие в ходе спецоперации РФ. IslamNews.]</ref>
# [[Вадим Салихов]] ([[Сибай]], Башкортстан)<ref name=":Чужая война" />
# [[Радик Салихов]] ([[Чаллы]], Татарстан) <ref name=":НЧ" />
# [[Ренат Сангинходжаев]] ([[Каракүл районы]], Удмуртия)<ref>[http://герои-сво.рф/geroi/sanginhodzhaev-rinat/ Сангинходжаев Ринат.] Герои СВО РФ</ref>
# [[Руслан Сарбаев]] ([[Свобода (Куергазы районы)|Свобода]] →[[Ялчыкай (Куергазы районы)|Ялчыкай]], [[Куергазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-88507867_193669 Сегодня в Куюргазинском районе хоронят ещё]</ref>
# [[Гадел Рөстәм улы Саринов (2004)|Адель Саринов]] ([[Учалы (авыл)|Учалы]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-172754444_38361 В с. Учалы состоялась церемония прощания с ефрейтором Сариновым Аделем Рустамовичем]</ref>
# [[Альберт Илдус улы Сатдыков|Альберт Сатдыков]] ([[Тәтеш]], Татарстан)<ref>{{Citation |title=В Тетюшах простились |url=https://kazanreporter.ru/news/52794_v-tetusah-prostilis-so-strelkom-zenitcikom-pogibsim-v-zone-svo?ysclid=lndfbfo3gb105781921 |access-date=2023-10-05 |archive-date=2023-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231007204608/https://kazanreporter.ru/news/52794_v-tetusah-prostilis-so-strelkom-zenitcikom-pogibsim-v-zone-svo?ysclid=lndfbfo3gb105781921 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Азиз Саттаров]] ([[Сарытау өлкәсе]])<ref>{{Citation |title=Азиз Шавкатович Саттаров (1995―2022).Список погибших саратовцев на украине |url=https://trip-for-the-soul.ru/foto/spisok-pogibshih-saratovcev-na-ukraine-2022-na-segodnyashnij-den.html |access-date=2023-08-20 |archive-date=2023-08-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230820182523/https://trip-for-the-soul.ru/foto/spisok-pogibshih-saratovcev-na-ukraine-2022-na-segodnyashnij-den.html |dead-url=yes }}</ref>
# [[Рамил Саттаров (1989)|Рамил Саттаров]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-133265795_40169?ysclid=lndffqumjc380482799 В Украине погибли еще три уроженца Башкирии]</ref>
# [[Альберт Галинур улы Сафиканов|Альберт Сафиканов]] ([[Салават (шәһәр)|Салават]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-105400081_668726 Альберт Сафиканов из Салавата погиб во время..] VK</ref>
# [[Денис Галинур улы Сафиканов (1988)|Денис Сафиканов]] ([[Салават (шәһәр)|Салават]], Башкортстан)<ref>[https://gazetavibor.ru/news/9%20maya%20—%20Den%20Pobedi/2024-06-24/v-salavate-prostilis-s-pogibshim-uchastnikom-svo-denisom-safikanovym-3821081 В Салавате простились с погибшим участником СВО Денисом Сафикановым]{{Deadlink|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Файл:RIAN archive 470774 Gold Star medal (cropped).jpg|15px|Россия Федерациясе Каһарманының Алтын Йолдыз медале - 2022]] [[Алмаз Миңнегали улы Сафин|Алмаз Сафин]] ([[Раевка (Әлшәй районы)|Раевский]], [[Әлшәй районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-59707832_2094137 Президент присвоил звание Героя России (посмертно).]</ref>
# [[Васил Рамазан улы Сафин (1978)|Васил Сафин]] ([[Яңа Төркәш]], [[Казачински районы]], [[Красноярск крае]])<ref>[http://www.islamsib.ru/news/1540-v-sele-otnoshka-krasnoyarskogo-kraya-pokhoronili-musulmanina-pogibshego-zashchishchaya-rodinu В селе Отношка Красноярского края похоронили мусульманина, погибшего защищая Родину.] islamsib.ru. 07.06.2024</ref>
# [[Денис Сафин]] (27 яшь, [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Евгений Сафин]] ([[Полевской]], [[Свердловск өлкәсе]])<ref name="Итс" />
# [[Марат Мәгъсум улы Сафин|Марат Сафин]] ([[Җәлил]], Татарстан)<ref>[https://t.me/husnullinfaritmunavirovich/5717 Һәлак булган якташыбыз Сафин Марат Мәгъсүм улы белән хушлаштык]</ref>
# [[Раил Шамил улы Сафин (1997)|Раил Сафин]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://airatik.ucoz.ru/photo/pogibshie_na_ukraine_tatarstancy/safin_rail_shamilovich_17_10_1997_2023/6-0-2407?ysclid=lyig9tseik28572228 Сафин Раиль Шамилович]</ref>
# [[Рафил Хәмит улы Сафин (1971)|Рафил Сафин]] ([[Иске Кишет]], [[Арча районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3869 Сафин Рафиль Хамитович (11 03 1971 - 29 11 2024)]</ref>
# [[Фәдис Рәфис улы Сафин|Фәдис Сафин]] ([[Әбделмәмбәт]], [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-54044308_657225?ysclid=lwpbes2yr1654981464 Сегодня в 2 часа дня у здания Абдулмамбетовской]</ref>
# [[Айнур Сафиуллин]] ([[Димескәй|Татар Димскәе]], [[Бөгелмә районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-74280051_1714632 ВОИНАМ РОССИИ ВЕЧНАЯ СЛАВА ‼️ВЕЧНАЯ.] ВКонтакте</ref>
# [[Рамил Валерий улы Сафронов|Рамил Сафронов]] ([[Әлмәт]], Татарстан)<ref name="Almet News" />
# [[Фаил Сафуанов]] ([[Имендәш]], [[Гафури районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_102678 Фаил Сафуанов из Гафурийского района]</ref>
# [[Артур Саяпов]] (26 яшь, [[Ильино-Поляна]], [[Благовещен районы]], Башкортстан)<ref>[https://ufa.aif.ru/politic/na_ukraine_pogib_leytenant_artur_sayapov_iz_bashkirii На Украине погиб лейтенант Артур Саяпов из Башкирии.] АиФ Уфа, 19.07.2022</ref>
# [[Реналь Сәгдиев]] (20 яшь, [[Тукай районы]], Татарстан)<ref>[https://kazanreporter.ru/news/51952_v-hode-svo-pogib-praporsik-fsb-iz-tatarstana В ходе СВО погиб прапорщик ФСБ из Татарстана] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221101132637/https://kazanreporter.ru/news/51952_v-hode-svo-pogib-praporsik-fsb-iz-tatarstana |date=2022-11-01 }} Казанский репортер</ref>
# [[Алек Сәгыйтдинов]] ([[Каңлы-Төркәй]], [[Бүздәк районы]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=Биш баласы калды |url=https://omet-rb.com/articles/mobilisation/2023-04-23/bish-balasy-kaldy-3230916 |access-date=2023-04-23 |archive-date=2023-04-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230423212450/https://omet-rb.com/articles/mobilisation/2023-04-23/bish-balasy-kaldy-3230916 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Илнур Иршат улы Сәгыйтов|Илнур Сәгыйтов]] ([[Иске Собхангол (Бөрҗән районы)|Иске Собхангол]], [[Бөрҗән районы]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=Бөрйән ере тағы оло юғалтыу кисерҙе |url=https://shonkar.com/articles/y-m-i-t/2023-09-21/b-ry-n-ere-ta-y-olo-yu-altyu-kiser-e-3449200 |access-date=2023-09-21 |archive-date=2023-10-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231007204609/https://shonkar.com/articles/y-m-i-t/2023-09-21/b-ry-n-ere-ta-y-olo-yu-altyu-kiser-e-3449200 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Артур Сәетов]] (25 яшь, [[Шаран районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Рафис Галиарслан улы Сәетов (1970)|Рафис Сәетов]] ([[Биектау тимер юл станциясе бистәсе|Биектау]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3862 Саитов Рафис Галиарсланович (20.09.1970 - 10.11.2024)]</ref>
# [[Роман Сәйтгазыев]] ([[Юрга]], Кемерово өлкәсе)<ref>{{Citation |title=Старший лейтенант Сайдгазыев Роман Рустамович |url=https://vechnayapamyat.net/%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%88%D0%B8%D0%B9-%D0%BB%D0%B5%D0%B9%D1%82%D0%B5%D0%BD%D0%B0%D0%BD%D1%82-%D1%81%D0%B0%D0%B9%D0%B4%D0%B3%D0%B0%D0%B7%D1%8B%D0%B5%D0%B2-%D1%80%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD-%D1%80/ |access-date=2023-07-23 |archive-date=2023-07-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230723220054/https://vechnayapamyat.net/%D1%81%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%88%D0%B8%D0%B9-%D0%BB%D0%B5%D0%B9%D1%82%D0%B5%D0%BD%D0%B0%D0%BD%D1%82-%D1%81%D0%B0%D0%B9%D0%B4%D0%B3%D0%B0%D0%B7%D1%8B%D0%B5%D0%B2-%D1%80%D0%BE%D0%BC%D0%B0%D0%BD-%D1%80/ |dead-url=yes }}</ref>
# [[Рөстәм Алтынбай улы Сәйфетдинов (1974)|Рөстәм Сәйфетдинов]] ([[Чүти (Кайбыч районы)]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3868 Сайфутдинов Рустем Алтынбаевич (25.02.1974 - 15.01.2025)]</ref>
# [[Винер Сәйфуллин]], механик-йөртүче (1999, [[Югары Кыйгы]], [[Кыйгы районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Илгиз Сәйфуллин]] (Аккүз, [[Илеш районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/video-171106762_456242105 Украинада һәлак булган Аккүз егете Илгиз Сә..] ВКонтакте</ref>
# [[Илдар Сәйфуллин]] ([[Урыссу]], [[Ютазы районы]], Татарстан)<ref>[https://tatar-inform.tatar/news/ukrainadagy-maxsus-operaciyada-tatarstan-egete-kapitan-ildar-saifullin-halak-bulgan-5857037 Украинадагы махсус операциядә Татарстан егете капитан Илдар Сәйфуллин һәлак булган.] [[Татар-информ]], 7.07.2022</ref>
# [[Камил Сәйфуллин]] (35 яшь, [[Уфа]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Рөстәм Равил улы Сәйфуллин (1983)|Рөстәм Сәйфуллин]] ([[Әлмәт]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3974 Сайфулин Рустам Равилевич (30.08.1983 - 11.01.2023)]</ref>
# [[Руслан Сәйфуллин]], (Күктәкә, [[Азнакай районы]])<ref>''Лиза Нурлыева''. [http://aznakaevo-rt.ru/news/җәmgyiyat/tymytyk-m-kktk-il-iminlegen-saklagan-uly-beln-khushlashty Тымытык һәм Күктәкә ил иминлеген саклаган улы белән хушлашты.] [[Маяк (Азнакай, гәзит)|Маяк]], 14.05.2022</ref>
# [[Фәнүс Әхнәф улы Сәлахетдинов|Фәнүс Сәлахетдинов]] ([[Илексаз]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-63952527_11562?ysclid=ltbw00lbh9202280265 В с. Иляксаз простились с участником СВО]</ref>
# [[Марс Сәлахов]] ([[Чепкас-Илмәт (Татарстан)|Чепкас-Илмәт]], [[Чүпрәле районы]], Татарстан) <ref>[https://vk.com/wall-92380372_29685 Сегодня в селе Чепкас-Ильметьево Дрожжановского.]</ref>
# [[Данис Сәләхетдинов]], прапорщик (1986, Казан)
# [[Алмаз Сәләхиев]] ([[Яңа Кишет]], [[Арча районы]], Татарстан)<ref name=":искекишет" />
# [[Илья Сәлимҗанов]] ([[Чистай]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-210977916_72462 При выполнении специальной военной операции.]</ref>
# [[Артур Сәлимов]] ([[Чаллы]], Татарстан)<ref>[http://shahrichalli.ru/news/kich-bgen-irtg/callyda-ike-xarbine-songy-iulga-ozattylar-fotolar Чаллыда ике хәрбине соңгы юлга озаттылар]</ref>
# [[Альберт Сәлимгәрәев]] ([[Чаллы]], Татарстан)<ref name=":ЯЧ">{{Citation |title=На Аллее славы в Челнах похоронили двоих бойцов, погибших в зоне СВО |url=https://kazanreporter.ru/news/53125_na-allee-slavy-v-celnah-pohoronili-dvoih-bojcov-pogibsih-v-zone-svo |access-date=2023-01-09 |archive-date=2023-01-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230109162816/https://kazanreporter.ru/news/53125_na-allee-slavy-v-celnah-pohoronili-dvoih-bojcov-pogibsih-v-zone-svo |dead-url=yes }}</ref>
# [[Айдар Ирек улы Сәлмәнов (1987)|Айдар Сәлмәнов]] ([[Җәлил]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200 Сальманов Айдар Ирекович (20.03.1987 – 24.10.2022)]</ref>
# [[Илшат Сәмиев]] ([[Аскын районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/36877-v-bashkirii-prostjatsja-s-pogib-v-zone-svo-ilshatom-samievym.html Ильшат Самиев из Аскинского района Башкирии погиб в СВО.]</ref>
# [[Динар Илһам улы Сәмигулов|Динар Сәмигулов]] ([[Барда]], Пермь крае)<ref>[https://t.me/chpdtpperm/15031 В Бардымском округе простились с воином - Самигуловым Динаром Ильгамовичем]</ref> → ''сугышта алган ярадан авылында вафат''
# [[Илгиз Сәнҗапов]] ([[Татар Кынадысы]], [[Күзнәй районы]], Пенза өлкәсе)<ref>[https://t.me/pechalbeda200/41172 Горюшко]</ref>
# [[Булат Ринат улы Сәрвәртдинов (2000)|Булат Сәрвәртдинов]] ([[Кырмыскалы (Кырмыскалы районы)]], Башкортстан)<ref>[https://zpobeda.ru/category/kniga-pamyati/page/6/ Булат Ринатович Сарвартдинов]</ref>
# [[Руслан Сәфәров]] ([[Бакчагөл]], [[Бараба районы]], [[Новосибирск өлкәсе]])<ref>[https://www.vn.ru/news-vodolaz-razvedchik-ruslan-safarov-iz-barabinskogo-rayona-pogib-na-ukraine/amp/ Водолаз-разведчик Руслан Сафаров из Барабинского района погиб на Украине.]{{Deadlink|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Идел Әсхәт улы Сәхибгәрәев|Идел Сәхибгәрәев]] ([[Алексеевка (Туймазы районы)|Алексеевка]], [[Туймазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall381225772_4336 Погибший участник СВО из Туймазинского района]</ref>
# [[Ирәмәл Сәяхов (1983)|Ирәмәл Сәяхов]] ([[Аскар (Әбҗәлил районы)|Аскар]], [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/incident02?z=photo-115466005_457277967%2Falbum-115466005_00%2Frev На СВО погиб 40-летний боец отряда «Штурм» из Башкирии]</ref>
# [[Ришат Сибагатуллин (1972)|Ришат Сибагатуллин]] ([[Пүскән]], [[Балтач районы (Татарстан)]])<ref>[https://intertat.tatar/news/sizgan-sikelle-cakyrgan-inde-ul-mine-5868414 «Сизгән шикелле чакырган инде ул мине. Соңгы күрешү шул булды»]</ref>
# [[Идел Сибгатуллин]] ([[Чиләбе]])<ref>[http://герои-сво.рф/geroi/sibagatulin-idel/ Сибагатулин Идель.] Герои СВО РФ</ref>
# [[Илназ Рәҗәп улы Сибгатуллин (2000)|Илназ Сибгатуллин]] ([[Иске Баграж|Иске Баграж (Елховой)]], [[Әлмәт районы]] Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-221307364_24104?ysclid=ls7qn1c23p148602797 Сибгатуллин Ильназ г.Альметьевск]</ref>
# [[Илнур Сибгатуллин]], сержант (1990, [[Түбән Кама]])
# [[Марат Сидалин]] ([[Орски]], [[Ырынбур өлкәсе]])<ref>[https://56orb.ru/news/2023-03-05/ranennyy-v-zone-svo-mladshiy-serzhant-marat-sidalin-iz-orska-pogib-v-gospitale-moskvy-2810529?amp=1 Раненый в зоне СВО младший сержант Марат Сидалин из Орска умер в госпитале Москвы.]</ref>
# [[Анатолий Сидоров]] ([[Яңа Балыклы (Бакалы районы)|Яңа Балыклы]], [[Бакалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-189978368_109398 В Башкортостане проводили в последний путь]</ref>
# [[Нияз Сираҗетдинов]] ([[Нармонка (Тәтеш районы)|Нармонка]], [[Тәтеш районы]], Татарстан)<ref>[https://kazan.bezformata.com/listnews/pogibshim-v-zone-svo-niyazom/116418864/ В Нармонке простились с погибшим]</ref>
# [[Куандык Ситдыйков]] ([[Отнурок (сала)|Отнурок]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/37334-v-bshkirii-poproshlis-s-pogibshim-v-hode-svo-kyvndikom-sidikovim.html Кувандык Ситдиков из Белорецкого района погиб в СВО]</ref>
# [[Наил Рим улы Ситдыйков|Наил Ситдыйков]] ([[Кушманак]], [[Борай районы]], Башкортстан)<ref>[https://t.me/adm12buraevo/12630 При исполнении воинского долга в зоне СВО погиб смертью храбрых наш земляк Ситдиков Наиль Римович.]</ref>
# [[Рамил Ситдыйков]] ([[Благовар районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/37769-v-bshkirii-pohoronili-mobilizovnnogo-otc-dvyh-docherei-rmilja-sitdikov.html Рамиль Ситдиков из Благоварского района Башкирии погиб в СВО]</ref>
# [[Руслан Смагин]] ([[Норлат (Яшел Үзән районы)]], Татарстан)<ref>[https://prokazan.ru/news/view/tatarstan-prostilsa-ese-s-odnim-zemlakom-ruslanom-smaginym-pogibsim-v-zone-specoperacii?utm_source=yxnews&utm_medium=mobile Татарстан простился еще с одним земляком - Русланом Смагиным, погибшим в зоне спецоперации.]</ref>
# [[Инзир Собханкулов]] ([[Салих (Чишмә районы)|Салих]], [[Чишмә районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-53570774_23376 Парень из деревни Салихово Инзир Субханкулов.] ВКонтакте</ref>
# [[Денис Собханкулов]] (29 яшь, [[Әлшәй районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Артур Радик улы Солтангалиев (1978)|Артур Солтангалиев]] ([[Яңавыл районы]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" /><ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/v-gorode-yanaul-prostilis-s-pogibshim-v-hode-svo-arturom-sultangalievym/ Янаул простился с земляком - участником СВО Артуром Султангалиевым]</ref>
# [[Әнвәр Аваз улы Солтанов|Әнвәр Солтанов]] ([[Олы Ыктамак]], [[Мәчетле районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/v-mechetlinskom-rayone-bashkirii-provodili-v-posledniy-put-pogibshego-v-hode-svo-anvara-sultanova/ В Башкирии проводили в последний путь]</ref>
# [[Вячеслав Солтанов]] ([[Коншак районы]], Чиләбе өлкәсе)<ref name="Пчела">[https://pchela.news/news/detail/21632 Во время спецоперации на Украине погиб 28-летний ефрейтор из Челябинской области.]</ref>
# [[Фәнис Фәнүз улы Солтанов (1984)|Фәнис Солтанов]] ([[Чураш (Татарстан)|Чураш]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/pressa/sarmanovo_foto.htm/photoreport/9239439.htm Прощальная панихида с Султановым Фанисом Фанузовичем]{{Deadlink|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Фидан Солтанов]] (23 яшь, [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Фиданур Фәнүр улы Солтанов (1979)|Фиданур Солтанов]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-114809875_65845 Сегодня проводили в последний путь нашего земляка].</ref>
# [[Азамат Миндигали улы Сөләйманов (1989)|Азамат Сөләйманов]] ([[Белорет]] → [[Ишле (Белорет районы)]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Галинур Сөләйманов]] ([[Яңа Мөсет]], [[Бөрҗән районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/gazizmanapov Бөрйән ере тағы ла оло юғалтыу кисерҙе]</ref>
# [[Динар Сөләйманов]] (30 яшь, [[Уфа районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Тимур Сөләйманов]] ([[Пенза]])<ref>[https://www.e1.ru/text/world/2022/03/24/70524677/?utm_source=vk&utm_medium=social&utm_campaign=e1 «Он позвонил в день смерти». На Украине погиб офицер из Екатеринбурга.]</ref>
# [[Илдар Урал улы Сөнәгәтов (1980)|Илдар Сөнәгәтов]] ([[Олыелга (Белорет районы)]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Мирхәт Сөнәгәтов]] ([[Белорет]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-35065816_265627 Батыр даны мәңгелек... Белорет]</ref>
# [[Айрат Субушев]] ([[Иске Балтач (Балтач районы)|Иске Балтач]], [[Балтач районы (Башкортстан)|Балтач районы]], Башкортстан)<ref name=":Чужая война" />
# [[Файл:RIAN archive 470774 Gold Star medal (cropped).jpg|15px|Россия Федерациясе Каһарманының Алтын Йолдыз медале - 2024]] [[Илдар Филорет улы Суфияров|Илдар Суфияров]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://ria.ru/20241012/nagrada-1977732855.html Командиру взвода из Уфы присвоили звание Героя России посмертно - РИА Новости, 12.10.2024]</ref>
=== Т ===
# [[Зөфәр Сәхәбетдин улы Таҗиев (1963)|Зөфәр Таҗиев]] ([[Түбән Кама]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3934 Тазиев Зуфар Сахабутдинович (23.12.1963 - ?)]</ref>
# [[Денис Дамир улы Таҗиев (1984)|Денис Таҗиев]] ([[Түбән Мактама]], [[Әлмәт районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3860 Тазиев Денис Дамирович (01.12.1984 - 27.12.2024)]</ref>
# [[Зөфәр Авзар улы Таипов (1972)|Зөфәр Таипов]] ([[Асы]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Рафис Талхин]] ([[Кырмыскалы (Кырмыскалы районы)|Кырмыскалы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-173018413_16564 В наш район пришла печальная весть.]</ref>
# [[Фердинант Фирдәвес улы Тайганов (1986)|Фердинант Тайганов]] ([[Кодаш (Әгерҗе районы)]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3927 Тайганов Фердинант Фирдаусович (09.01.1986 - ?.?.2024)]</ref>
# [[Артем Тараканов]] ([[Олы Тәрбит|Олы Тәрбит, Кайбыч районы, Татарстан]])<ref>[https://kaibicy.ru/news/h%D3%99b%D3%99rl%D3%99r/p-1733315850 Махсус хәрби операция зонасында һәлак булган якташыбыз белән хушлаштылар.]</ref>
# [[Алик Таһиров]] ([[Тубылгытау (Яңа Чишмә районы)|Тубылгытау]], [[Яңа Чишмә районы]], Татарстан)<ref>[https://tatar-today.ru/2023/05/87257/ Яңа Чишмә районында хәрби операциядә һәлак булган егет белән хушлаштылар]</ref>
# [[Ришат Зиннәт улы Таһиров (1986)|Ришат Таһиров]] ([[Мөхәммәт (Белорет районы)]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Олег Ташматов]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref>[https://ufa1.ru/text/incidents/2022/10/08/71720222/ В ходе спецоперации на Украине погиб гвардии подполковник из Башкирии Олег Ташматов.] ufa1.ru</ref>
# [[Радик Таштимеров]] ([[Белорет]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-133265795_36775 В Украине погибли уроженец Белорецкого района]</ref>
# Эмиль Таяров ([[Җанкөй|Җанкөй, Кырым]])<ref name="ПН">[https://m.politnavigator.net/aksjonova-prosyat-nagradit-krymskikh-tatar-gerojjski-pogibshikh-v-svo.html/amp?imnu=aed842fcc2b62bc5cc97f904f872d0a7 Шойгу просят наградить крымских татар, геройски погибших в СВО.]</ref>
# [[Юрий Виктор улы Телякков (1987)|Юрий Теляков]] ([[Җәлил]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall675301119_31928 В Джалиле простились с участником СВО]</ref>
# [[Алмаз Тимбиков]] ([[Шәрбән]], [[Аксубай районы]], Татарстан)<ref>[http://aksubayevo.ru/news/sogy-yaalyklar/sarban-avylynda-maxsus-xarbi-operaciia-zonasynda-halak-bulgan-almaz-timbikov-istalegena-memorial-tak Шәрбән авылында махсус хәрби операция зонасында һәлак булган Алмаз Тимбиков истәлегенә мемориаль такта ачылды]</ref>
# [[Айдар Тимербаев (1988)|Айдар Тимербаев]] ([[Агыйдел (шәһәр)|Агыйдел]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/36891-v-bshkirii-prostilis-s-pogibshim-v-svo-idrom-timerbevim.html Айдар Тимербаев из Агидели погиб в СВО.]</ref>
# [[Раил Рәшит улы Тимербаев (1988)|Раил Тимербаев]] ([[Үзәк (торак пункты)|Үзәк (Теләче районы)]], Татарстан)<ref>[https://t.me/poisk_in_ua/91959 Тимербаев Раиль Рашидович]</ref>
# [[Илвир Владимир улы Тимергалиев (1999)|Илвир Тимергалиев]] ([[Аскын (авыл)|Аскын]], [[Аскын районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-201190697_782582 28 ноября в последний путь провожают]</ref>
# [[Рамил Рузалит улы Тимершин (1994)|Рамил Тимершин]] ([[Борындык (Кайбыч районы)|Борындык]], [[Кайбыч районы]], Татарстан)<ref>[https://kaibicy.ru/news/hәbәrlәr/geroilar-kita-ezlare-kala Геройлар китә, эзләре кала]</ref>
# [[Азат Илдус улы Тимиров (1986)|Азат Тимиров]] ([[Такталачык]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-92347904_148832 Тимиров Азат Илдусович]</ref>
# [[Динар Тимофеев]] ([[Үрәсбаш]], [[Кукмара районы]], Татарстан) <ref>[http://kukmor-rt.ru/news/sogy-yanalyklar/kukmara-raionynda-maxsus-xarbi-operaciiada-halak-bulgan-dinar-timofeevny-songy-iulga-ozattylar Кукмара районында махсус хәрби операциядә һәлак булган Динар Тимофеевны соңгы юлга озаттылар]</ref>
# [[Эльдар Тимушев]] (Яңа Спасск, [[Сембер өлкәсе]])<ref>[https://ulpravda.ru/rubrics/soc/ia-tebia-nikogda-ne-zabudu-v-novospasskom-raione-prostilis-s-geroem-svo-letchikom-eldarom-timushevym «Я тебя никогда не забуду!»]</ref>
# [[Данис Төхбәгалиев]] ([[Мәлләтамак]], [[Мөслим районы]], Татарстан) <ref>[https://vk.com/public211481471?w=wall-211481471_540 Бүген хәрби операциядә катнашып батырларча һәлак булган авылдашыбыз Данис Төхбәгалиевны соңгы юлга озаттык]</ref>
# [[Илнур Төхвәтуллин]] ([[Стәрлетамак]] → [[Ноябревка]], [[Гафури районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/37350-v-bshkirii-prostilis-s-pogibshim-v-svo-boicom-chvk-vgner-ilnyrom-tyhvtyllinim.html Ильнур Тухватуллин из Стерлитамака погиб в СВО]</ref>
# [[Руслан Төхвәтуллин]] (Олы Солтан, [[Сафакүл районы]], [[Курган өлкәсе]])<ref>[http://герои-сво.рф/geroi/tuhvatullin-ruslan/ Тухватуллин Руслан.] Герои СВО РФ</ref>
# [[Самат Төхвәтуллин]] ([[Федоровка (Федоровка районы)|Федоровка]], [[Фёдоровка районы (Башкортстан)|Фёдоровка районы]], Башкортстан)<ref>[https://ashzori.ru/articles/novosti-rayona/2023-07-01/provodili-leytenanta-v-posledniy-put-3323956 Проводили лейтенанта в последний путь]{{Deadlink|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Альберт Төхвәтшин]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_99641 Альберт Тухватшин из Уфы погиб]</ref>
# [[Рамил Тугушев]] ([[Иске Бурасы]], [[Базарлы Караболак районы]], [[Сарытау өлкәсе]])<ref>{{Cite web |url=https://fn-volga.ru/news/view/id/192577 |title=В ходе спецоперации погиб рядовой из Базарно-Карабулакского района. |accessdate=2023-01-08 |archivedate=2023-01-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230108165705/https://fn-volga.ru/news/view/id/192577 }}</ref>
# [[Тимерьян Туктамышев]] ([[Түбән Варта]], [[Хант-Манси — Югра автономияле округы]])<ref>[https://dzen.ru/a/ZlrCHdA-jxLsTE6r Авдеевская мясорубка. На СВО погиб санитар из Нижневартовска «Тимоха»]</ref>
# [[Рамил Тулебаев]] ([[Яңа Чебенле]], [[Зиянчура районы]], Башкортстан)<ref>{{Cite web |url=https://mybashkortostan.ru/02172930-na-svo-pogib-urozhenec-bashkirii-ramil-tulebaev |title=На СВО погиб уроженец Башкирии Рамиль Тулебаев |accessdate=2023-02-05 |archivedate=2023-02-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230205193300/https://mybashkortostan.ru/02172930-na-svo-pogib-urozhenec-bashkirii-ramil-tulebaev }}</ref>
# [[Рөстәм Тусаров]] (47 яшь, [[Яр Чаллы]], Татарстан) <ref>[https://chelny-izvest.ru/news/city/zhitel-naberezhnykh-chelnov-geroicheski-pogib-pod-krasnym-limanom Уроженец Набережных Челнов героически погиб под Красным Лиманом] «Челнинские известия»</ref>
# [[Денис Виктор улы Туюшов|Динис Туюшов]] ([[Баймак районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/dinis-tuyushov-iz-baymakskogo-rayona-bashkirii-pogib-v-hode-svo/ Динис Туюшов из Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Азат Салават улы Түләгәнов|Азат Түләгәнов]] ([[Кадыйр (Күгәрчен районы)|Кадыйр]], [[Күгәрчен районы]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/mrkugarchinskyrayonrb/topic/156712235595193 10 апреля проводили в последний путь нашего]</ref>
# Юрий Тякмяков ([[Иске Тәрбит|Иске Тәрбит, Кайбыч районы, Татарстан]])<ref>[https://kaibicy.ru/news/novosti/v-starom-tiaberdine-voina-geroia-svo-provodili-v-poslednii-put Старом Тябердине воина-героя СВО проводили в последний путь.]</ref>
=== У ===
# [[Заһир Умербаев]] ([[2нче Эткол]], [[Баймак районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall584931685_5679 Сегодня мы проводили в последний путь нашего.]</ref>
# [[Азат Әнвәр улы Умурзаков (1981)|Азат Умурзаков]] ([[Бирдегол]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Артём Уразаев]] ([[Колюткино (Белоярски шәһәр бүлгесе)|Колюткино]], [[Белоярский шәһәр округы]], Свердловск өлкәсе)<ref name="ТС" />
# [[Рамил Әдһәм улы Урдяков (1997)|Рамил Урдяков]] ([[Югары Әләзән]], [[Городище районы (Пенза өлкәсе)|Городище районы]], [[Пенза өлкәсе]])<ref>[http://bbpenza.ru/2023/03/23/otkrytie-memorialnoj-doski-pamyati-urdyakovu-ramilyu/ Открытие мемориальной доски памяти Урдякову Рамилю]</ref>
# [[Альфред Рәүф улы Усманов (1984)|Альфред Усманов]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/37347-v-yfe-prostilis-s-pogibshim-v-hode-specopercii-lfredom-ysmnovim.html Альфред Усманов из Уфы погиб в СВО]</ref><ref>[https://bash.bashinform.ru/news/social/2024-02-02/f-l-mahsus-h-rbi-operatsiya-yaugire-alfred-usmanovty-h-tere-m-gel-shterelde-3627955 Өфөлә махсус хәрби операция яугире Альфред Усмановтың хәтере мәңгеләштерелде]</ref>
# [[Илдар Усманов]] ([[Иске Кулаткы]], [[Иске Кулаткы районы]], [[Сембер өлкәсе]])
# [[Галим Усманов]] (37 яшь, [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Илгиз Усманов]] (38 яшь, [[Чишмә районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Радик Фатыйх улы Усманов (1983)|Радик Усманов]] (Күчембәт, [[Перелюб районы]], Сарытау өлкәсе)<ref>[https://t.me/gazetacelinnik/16342 Перелюбский район провожал в последний путь Радика Фатыховича Усманова]</ref>.
# [[Рөстәм Артур улы Усманов|Рөстәм Усманов]] ([[Көсәпәй]], [[Салават районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/rustam-usmanov-iz-salavatskogo-rayona-bashkirii-pogib-v-hode-svo/ Рустам Усманов из Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Руслан Усманов]] ([[Учалы]], Башкортстан)<ref>[http://герои-сво.рф/geroi/usmanov-ruslan/ Усманов Руслан.] Герои СВО РФ</ref>
# [[Марат Утюшев]] ([[Энгельс районы]], [[Сарытау өлкәсе]])<ref>[https://reporter64.ru/content/view/na-ukraine-pogib-voennosluzhashij-iz-saratovskoj-oblasti-marat-utyushev На Украине погиб военнослужащий из Саратовской области Марат Утюшев.]</ref>
=== Ф ===
# [[Алик Хәниф улы Фазлетдинов (1981)|Алик Фазлетдинов]] ([[Әшә]] → [[Абзак (Белорет районы)]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Даниил Сәфәр улы Фазлетдинов (1997)|Даниил Фазлетдинов]] ([[Уфа]] → [[Яңа Байрамгул]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-172754444_38361 В д.Новобайрамгулово сегодня простились с гвардии ефрейтором Фазлетдиновым Даниилом Сафаровичем]</ref>
# [[Илдар Наил улы Фазлетдинов (1976)|Илдар Фазлетдинов]] ([[Яңавыл]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" />
# [[Альберт Нургали улы Фазлияхметов (1998)|Альберт Фазлияхметов]] ([[Байлар Сабасы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3812 Фазлияхметов Альберт Нургалиевич (31.05.1998 - 23.12.2024)]</ref>
# [[Айнур Айрат улы Фазлыев (1997)|Айнур Фазлыев]] ([[Шилнәбаш]], [[Тукай районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-114750_3260954 Стало известно о гибели]</ref>
# [[Сабит Мәгаз улы Фазлыев (1969)|Сабит Фазлыев]] ([[Идәш (Зиянчура районы)]], Башкортстан)<ref>[https://t.me/ianed/59680 На СВО погиб писатель Сабит Фазлеев из Башкирии]</ref>
# [[Айрат Камил улы Фазлытдинов|Айрат Фазлытдинов]] ([[Имән (Балтач районы)|Имән]], [[Балтач районы (Башкортстан)|Балтач районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/ayrat-fazlytdinov-iz-baltachevskogo-rayona-bashkirii-pogib-v-hode-svo/ Айрат Фазлытдинов из Башкирии погиб]</ref>
# [[Айдар Фазылов]] (37 яшь, [[Дүртөйле районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Илназ Фазылов]] ([[Уфа]] → [[Бүздәк районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_103296 Летчик Ильназ Фазылов из Башкирии погиб]</ref>
# [[Айдар Рәсим улы Факаев|Айдар Факаев]] ([[Күгәрчен (Калтасы районы)]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=В Калтасинском районе попрощались с погибшим в ходе СВО Айдаром Факаевым |url=https://kaltasy-zarya.ru/news/novosti/2023-04-18/v-kaltasinskom-rayone-poproschalis-s-pogibshim-v-hode-svo-aydarom-fakaevym-3225490 |access-date=2024-11-08 |archive-date=2024-12-14 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241214194153/https://kaltasy-zarya.ru/news/novosti/2023-04-18/v-kaltasinskom-rayone-poproschalis-s-pogibshim-v-hode-svo-aydarom-fakaevym-3225490 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Ирек Фараев]] ([[Хаҗи (Ишембай районы)|Хаҗи]], [[Ишембай районы]], Башкортстан)<ref name=":Чужая война" />
# [[Айрат Фатыйхов]] (32 яшь, [[Миякә районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# Эдуард Фәизов ([[Борындык (Кайбыч районы)|Борындык, Кайбыч районы, Татарстан]]) <ref>[https://kaibicy.ru/news/h%D3%99b%D3%99rl%D3%99r/boryndyklylar-maxsus-xarbi-operaciiada-halak-bulgan-avyldaslary-belan-xuslasty Барнаула махсус хәрби операциядә һәлак булган авылдашлары белән хушлашты.]</ref>
# [[Зөлфәт Наил улы Фәйзрахманов (1983)|Зөлфәт Фәйзрахманов]] ([[Яңа Кенәр]], [[Арча районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/zolfat-beznen-xaterebezda-kolac-ioze-kabatlanmas-monly-tavysy-belan-ista-kalyr-5869405 Яңа Кенәрдән Зөлфәт махсус операциядә һәлак булган]</ref>
# [[Рөстәм Эдуард улы Фәйзрахманов (2002)|Рөстәм Фәйзрахманов]] ([[Балтач]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/collegetisbifspo?w=wall-70670262_3177 погиб наш выпускник Файзрахманов Рустем Эдуардович]</ref><ref>[http://baltaci.ru/news/tөrlese/iazlarnyn-kaigyly-xabare Язларның кайгылы хәбәре]</ref><ref>[https://tatar-inform.tatar/news/baltacta-desantcy-rostam-faizraxmanovnyn-iseme-mangelasterelde-5879283 Балтачта десантчы Рөстәм Фәйзрахмановның исеме мәңгеләштерелде]</ref>
# [[Айзат Вәсим улы Фәйзуллин|Айзат Фәйзуллин]] ([[Уразай (Актаныш районы)|Уразай]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/poisk_in_ua/41578 Telegram: Contact @poisk_in_ua]</ref>
# [[Алмаз Фәйзуллин]] ([[Благовар районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/38248-v-bshkirii-prostilis-s-pogibshim-n-svo-mobilizovnnim-lmzom-fizyllinim.html Алмаз Файзуллин из Благоварского района Башкирии погиб на СВО]</ref>
# [[Илсур Илшат улы Фәйзуллин (1987)|Илсур Фәйзуллин]] ([[Сарман]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref name=":sarmanovo.tat" />
# Мөхәммәтхан Фәйзуллин ([[Кошман|Кошман, Кайбыч районы, Татарстан]])<ref>[https://kaibicy.ru/news/novosti/mmm В Кушманах в последний путь проводили земляка, погибшего на СВО.]</ref>
# [[Илдар Фәйрузов]] ([[Мәчетле районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/33388-vo-vremja-specoperacii-na-ukraine-pogib-urozhenec-bashkirii-ildar-fajruzov.html Илдар Робертович Файрузов из Башкирии погиб в ходе СВО на Украине.] Новости Мечетлинского района</ref>
# [[Айдар Фагмутдин улы Фәләхиев (1977)|Айдар Фәләхиев]] ([[Килдебәк (Саба районы)]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3124 Фаляхиев Айдар Фагмутдинович (28.05.1977 ― 31.08.2024)]</ref>
# [[Руслан Илнур улы Фәләхетдинов|Руслан Фәләхетдинов]] ([[Яңа Комазан]], [[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-222136319_10238 Фаляхутдинов Руслан Ильнурович]</ref>
# [[Айрат Мидехәт улы Фәрдиев (1970)|Айрат Фәрдиев]] ([[Карамалы (Әлки районы)]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3702 Фардеев Айрат Мидехатович (02.09.1970 - ?.09.2024)]</ref>
# [[Алмаз Фәррахов]] ([[Дәвек]], [[Минзәлә районы]], Татарстан)<ref>[http://menzela.ru/news/ken-temasyi/minzala-raionynda-maxsus-xarbi-operaciiada-katnaskan-ir-egetne-songy-iulga-ozattylar Дәвек авылында Минзәлә районының кыю улын соңгы юлга озаттылар]</ref>
# [[Артур Фәрит улы Фәрхетдинов (1986)|Артур Фәрхетдинов]] ([[Яңавыл]] → [[Яңа Алдар]], [[Яңавыл районы]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" />
# [[Рөстәм Фәрхетдинов]] ([[Благовещен]], Башкортстан)<ref name=":Благовещен"/>
# [[Рәнис Фәсхитов]] (21 яшь, [[Абзай (Кыйгы районы)|Абзай]], [[Кыйгы районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall306580157_9541 С прискорбием сообщаю, что при исполнении воинского.] Зухра Гордиенко ВКонтакте</ref>
# [[Рөстәм Нургали улы Фәткуллин|Рөстәм Фәткуллин]] ([[Яңа Акколай]], [[Дәүләкән районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_93735 Рустам Фаткуллин из Давлекановского района]</ref>
# [[Илгиз Фәттахетдинов]] ([[Иске Карамалы]], [[Мөслим районы]], Татарстан) <ref>[https://vk.com/wall710135121_1792 Сегодня мы проводили в последней путь солдата,] ВКонтакте</ref>
# [[Данил Фәттахов]] (37 яшь, [[Уфа]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" /><ref>[https://vk.com/wall-30988252_1894227?z=photo-30988252_457377071%2Falbum-30988252_00%2Frev В Уфе простились с Данилом Фаттаховым, погибшим..] Кумертау ВКонтакте</ref>
# [[Ринат Фәттахов]] ([[Комсомольск (Учалы районы)|Комсомольск]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>''Язгөл Сафина.'' [https://omet-rb.com/articles/mobilisation/2022-11-29/tynych-yokla-soldat-3051066 Тыныч йокла, солдат.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221130175611/https://omet-rb.com/articles/mobilisation/2022-11-29/tynych-yokla-soldat-3051066 |date=2022-11-30 }} [[«Өмет» (Уфа)|«Өмет»]], 29.11.2022</ref>
# [[Руслан Фәттахов (Уфа)|Руслан Фәттахов]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref name=":Чужая война" />
# [[Руслан Марат улы Фәттахов (1983)|Руслан Фәттахов]] ([[Салават (шәһәр)|Салават]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-23651778_214231 Старший сержант, Руслан Маратович Фаттахов, 1983 года рождения]</ref>
# [[Денис Фәтхетдинов]] ([[Көзәй]], [[Иглин районы]], Башкортстан) ― '''Шәйморатов исемендәге батальон'''ның беренче югалтуы<ref>[https://www.bashinform.ru/news/social/2022-09-18/v-bashkirii-prostilis-s-pogibshim-na-spetsialnoy-voennoy-operatsii-kontraktnikom-denisom-fathutdinovym-2954665 В Башкирии простились с погибшим в специальной военной операции контрактником Денисом Фатхутдиновым]</ref>
# [[Илсур Инсаф улы Фәтхетдинов (1993)|Илсур Фәтхетдинов]] ([[Җәлил]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200 Фатхутдинов Ильсур Инсафович (30.07.1993 – 03.02.2024)]</ref>
# [[Руслан Альберт улы Фәтхиев (1978)|Руслан Фәтхиев]] ([[Белорет]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Илгиз Фәтхисламов]] ([[Күнгәк]], [[Аскын районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-153665096_113541 Асҡын районы хакимиәте башлығы Динис Йосопов.] ВКонтакте</ref>
# [[Альмир Фәтхуллин]] ([[Благовещен]]ск, Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-210977916_77616 Сегодня мы проводили в последний путь Фатхуллина.]</ref>
# [[Илнар Фәхриисламов]] ([[Аблай (Туймазы районы)|Аблай]], [[Туймазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/38833-v-zone-svo-pogib-yrojenec-bshkirii-ilnr-fhriislmov.html Ильнар Фахриисламов из Туймазинского района погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Ринат Фәхәметдин улы Фәхрисламов|Ринат Фәхрисламов]] ([[Билгеш]], [[Аскын районы]], Башкортстан)<ref>[https://yantiyak.ru/news/novosti/2023-09-11/y-ne-y-nn-tt-bul-yn-bash-ort-batyry-3429895?utm_source=vk&utm_medium=social&utm_campaign=165290375 Йәнең йәннәттә булһын]</ref>
# [[Михаил Федотов (Чиябаш)|Михаил Федотов]] ([[Чиябаш]], [[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref>[https://bolgarradio.com/news/news-republic/ushedshiy-vtayne-ot-rodnykh-na-svo-urozhenets-tatarstana-mikhail-fedotov-pogib-na-peredovoy-/ Ушедший втайне от родных на СВО уроженец Татарстана Михаил Федотов погиб на передовой]</ref>
=== Х ===
# [[Игорь Хаҗиәхмәтов]] (Каневская районы, [[Краснодар крае]])<ref>{{Cite web |url=https://www.kanevskadm.ru/news/kanevskoy-rayon-prostilsya-s-voinami-pogibshimi-vo-vremya-spetsoperatsii-na-ukraine/ |title=Каневской район простился с погибшими во время спецоперации на Украине |accessdate=2022-05-26 |archivedate=2022-07-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20220707041838/https://www.kanevskadm.ru/news/kanevskoy-rayon-prostilsya-s-voinami-pogibshimi-vo-vremya-spetsoperatsii-na-ukraine/ }}</ref>
# [[Юнир Зиннур улы Хаҗиәхмәтов (1962)|Юнир Хаҗиәхмәтов]] ([[Идәш Кучкары]], [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-210977916_290372 С честью проводили в последний путь]</ref>
# [[Айнур Хаҗиев]] (21 яшь, [[Шаран районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Денис Рәшит улы Хаҗиев|Денис Хаҗиев]] ([[Түбәнге Ләмәз]], [[Иглин районы]], Башкортстан)<ref>[https://iglvesti.com/news/novosti-rayona/2023-12-31/v-iglinskom-rayone-prostilis-s-boytsom-svo-denisom-hazeevym-3589062?ysclid=lqwmkzem56242037671 В Иглинском районе простились с бойцом СВО Денисом Хазеевым]{{Deadlink|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Дмитрий Рәшит улы Хаҗиев (1989)|Дмитрий Хаҗиев]] ([[Норлат]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/kocle-ut-astynda-sugysuyn-davam-ita-nurlat-geroe-turynda-anyn-abyisy-soilade-5865924 Нурлат егете турында абыйсы: «Яхшылап уйла, кая барганыңны аңлыйсыңмы, дип сорадым»]</ref>
# [[Рамил Хаҗиев]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://chelny-izvest.ru/news/city/v-chelnakh-pogibshego-na-ukraine-rabochego-tempo-pokhoronyat-na-allee-slavy В Челнах погибшего в спецоперации рабочего ТЭМПО похоронят на Аллее Славы]</ref>
# [[Ринат Хаҗиев]] ([[Югары Кыйгы]], [[Кыйгы районы]], Башкортстан) <ref>[https://ufa.aif.ru/society/details/v_bashkirii_skonchalsya_uchastnik_svo_rinat_hazhiev_prohodivshiy_reabilitaciyu В Башкирии скончался участник СВО Ринат Хажиев]</ref>
# [[Родион Рафаэль улы Хаҗиев|Родион Хаҗиев]] ([[Нижневартовск]], [[ХМАО]])<ref>[https://vk.com/wall-65014115_180503 При выполнении задач специальной военной операции]</ref>
# [[Айгиз Газиз улы Хаҗин (1991)|Айгиз Хаҗин]] (''Хажин''; [[Белорет]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Сабир Сәгыйть улы Хазыров|Сабир Хазыров]] ([[Абзак (Белорет районы)|Абзак]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/sabir-hazyrov-iz-beloretskogo-rayona-bashkirii-pogib-v-hode-svo/ Сабир Хазыров из Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Рәшит Рәшит улы Хаиров|Рәшит Хаиров]] ([[Сарсаз (Кемерово өлкәсе)]])<ref>[https://vk.com/dumko42 В деревне Сарсаз Юргинского МО состоялось открытие баннера]</ref>
# [[Айдар Хайров]] (39 яшь, [[Норлат]], Татарстан)<ref>[http://nurlat-tat.ru/news/novosti/segodnya-v-nurlate-prostilis-s-aydarom-khayrovym Сегодня в Нурлате простились с Айдаром Хайровым]</ref>
# [[Мәкъсүт Халджанов]] ([[Мөрсәлим]], [[Салават районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-173251666_103782 На Украине погиб младший сержант Максут Халджанов..] ВКонтакте</ref>
# [[Айназ Халиков]] ([[Йөзимән]], [[Гафури районы]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/fanzil.chingizov/statuses/155595996863272 Погиб как настоящий герой]</ref>
# [[Артур Халиков (1990)|Артур Халиков]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref>{{Cite web |url=https://aspektymedia.ru/2023/07/25/na-ukraine-pogibli-eshhe-dva-urozhenca-bashkirii/ |title=На Украине погибли еще два уроженца Башкирии |accessdate=2023-08-26 |archivedate=2023-08-26 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230826195635/https://aspektymedia.ru/2023/07/25/na-ukraine-pogibli-eshhe-dva-urozhenca-bashkirii/ }}</ref>
# [[Нургиз Халисов]] ([[Ишбулды (Әбҗәлил районы)|Ишбулды]], [[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-126278448_173800 На Украине погиб старший сержант из Башкирии.] ВКонтакте</ref>
# [[Руслан Халитов]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref name=":четыре уроженца" />
# [[Юлай Маскур улы Ханафин|Юлай Ханафин]] ([[Югары Сәет]], [[Кушнаренко районы]], Башкортстан)<ref>[https://m.ok.ru/group/70000006764311/topic/158168902913303 В Кушнаренковском районе простились с Ханафиным Юлаем Маскуровичем]</ref>
# [[Рәшит Хангәрәев]] ([[Битләнгер]], [[Кукмара районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-43577151_1847 Кукморский район простился с участником СВО.]</ref>
# [[Руслан Ханнанов]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://kam.business-gazeta.ru/article/597768 Подорвался под Бахмутом]</ref>
# [[Марат Ханов]] ([[Иске Мерәс]], [[Дәүләкән районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/36868-v-hode-specopercii-pogib-yrojenec-bshkirii-mrt-hnov.html Марат Ханов из Давлекановского района Башкирии погиб в СВО.]</ref>
# [[Раил Руслан улы Ханов|Раил Ханов]] ([[Корама (Учалы районы)]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-16495789_28156 Ҡайғыһы ла, шатлығы ла йәнәш йөрөй шул.]</ref> → биюче, Башкортстанның атказанган артисты (Сибай)
# [[Руслан Ришат улы Ханов (1983)|Руслан Ханов]] ([[Сандугач (авыл)|Сандугач]], [[Яңавыл районы]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" />
# [[Илназ Харисов]] ([[Яшел Үзән]])<ref name="kazanfirst20220420">{{cite web|url=https://kazanfirst.ru/news/579019|title =
В Зеленодольске похоронили погибшего на Украине Ильназа Харисова|publisher=«KazanFirst» порталы|author=|date=[[2022 ел]]ның [[20 апрель]] көне|accessdate=[[2022 ел]]ның [[23 апрель]] көне|language= [[русча]]}}</ref>
# [[Руслан Фәнис улы Харисов (1980)|Руслан Харисов]] ([[Яңавыл районы]], Башкортстан) <ref name=":Янаульский" /><ref>[https://www.ufa.kp.ru/online/news/5176147/ В Башкирии попрощались с погибшим в ходе СВО младшим сержантом Русланом Харисовым]</ref>
# [[Илдар Харрасов]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref name=":Стерлитамак" />
# [[Нияз Харрасов (1981)|Нияз Харрасов]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://media.kpfu.ru/news/kazanskiy-universitet-prostilsya-s-pogibshimi-v-zone-svo-sotrudnikami Казанский университет простился с погибшими в зоне СВО сотрудниками]</ref>
# [[Айдар Әнгам улы Хафизов|Айдар Хафизов]] ([[Камашады]], [[Аскын районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-218827744_7337?ysclid=lndemacizb733772048 Светлый, отзывчивый, добрый, искренний]</ref>
# [[Илдар Айрат улы Хафизов (2001)|Илдар Хафизов]] ([[Уразай (Азнакай районы)]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3781 Хафизов Ильдар Айратович (08.12.2001 - 05.12.2024)]</ref>
# [[Илһам Фардад улы Хафизов (1973)|Илһам Хафизов]] ([[Октябрьски (Сысәрт шәһәр бүлгесе)|Октябрьский]] → [[Вәрәш (Яңавыл районы)]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" />
# [[Рамил Хафизов]] ([[Авыргазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://www.ufa.kp.ru/online/news/4870841/ В Башкирии простились с погибшим в ходе СВО на Украине капитаном Рамилем Хафизовым.] KP.RU</ref>
# [[Камил Хәбибнаҗаров]] ([[Новосибирск]])<ref>{{Citation |title=В Новосибирске похоронили 21-летнего ефрейтора, погибшего на Украине, — для опознания понадобился ДНК-тест. |url=https://ngs.ru/text/world/2022/04/11/71247221/ |access-date=2022-05-26 |archive-date=2022-06-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220607111336/https://ngs.ru/text/world/2022/04/11/71247221/ |dead-url=yes }}</ref>
# [[Фидан Ривал улы Хәбибов|Фидан Хәбибов]] ([[Яңа Тукмаклы]], [[Кушнарин районы]], Башкортстан)<ref name=":kushnaren" />
# [[Илназ Хәбибрәхманов]] (23 яшь, [[Мамадыш районы]], Татарстан)<ref>[https://kazanreporter.ru/news/52209_na-ukraine-pogib-razvedcik-iz-tatarstana На Украине погиб разведчик из Татарстана] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221101120531/https://kazanreporter.ru/news/52209_na-ukraine-pogib-razvedcik-iz-tatarstana |date=2022-11-01 }}. Казанский репортер</ref>
# [[Азат Ислам улы Хәбибуллин (1984)|Азат Хәбибуллин]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3761 Хабибуллин Азат Исламович (17.02.1984 - 20.08.2023)]</ref>
# [[Алмаз Хәбибуллин (1990)|Алмаз Хәбибуллин]] (1990, [[Нефтекамск]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-161936257_41808 Сегодня в Нефтекамске простились]</ref>
# [[Алмаз Хәбибуллин (2000)|Алмаз Хәбибуллин]] (2000, [[Колай (Борай районы)|Колай]], [[Борай районы]], Башкортстан) <ref>[https://newsbash.ru/society/34866-yrojenec-byrevskogo-rion-bshkirii-lmz-hbibyllin-pogib-v-hode-specopercii-n-ykrine-.html Алмаз Хабибуллин из Бураевского района Башкирии погиб]</ref>
# [[Рәмис Хәбибуллин]] ([[Мансур (Неверкин районы)|Мансур]], [[Неверкино районы]], [[Пенза өлкәсе]])
# [[Ренат Салих улы Хәбибуллин (1987)|Ренат Хәбибуллин]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3953 Хабибуллин Ренат Салихович (20.04.1987 - 23.01.2025)]</ref>
# [[Альфред Гилемьянович Хәбиров|Альфред Хәбиров]] ([[Аккүз (Илеш районы)]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин" />
# [[Илгиз Дамир улы Хәбиров|Илгиз Хәбиров]] ([[Чакмагыш]], [[Чакмагыш районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-209773671_4700 С огромной болью в сердце восприняли весть]</ref>
# [[Илнур Илгиз улы Хәертдинов|Илнур Хәертдинов]] ([[Түбән Кама]] → [[Казан]],Татарстан)<ref>[https://dzen.ru/a/ZmmNhhgmbQupMRze В Казани простились с легендой батальона «Тимер»]</ref>
# [[Илсур Илдус улы Хәйдәров (1980)|Илсур Хәйдәров]] ([[Когалым]] → [[Прогресс (Яңавыл районы)]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" />
# [[Олег Хәйдәров]] ([[Свердловск өлкәсе]])<ref name="Итс" />
# [[Алмаз Хәйретдинов]] ([[Нефтекамск]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-161936257_33417 Сегодня в Нефтекамске простились с Хайритдиновым.]. ВКонтакте</ref>
# [[Артем Вельмир улы Хәйретдинов (2006)|Артем Хәйретдинов]] ([[Мәнәүзтамак]], [[Миякә районы]] → [[Гайниямак]], [[Әлшәй районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-209436089_412 Сегодня 21 ноября в с.Гайниямак состоялась церемония прощания с Хайретдиновым Артемом Вельмировичем, погибшим при исполнении воинского долга в ходе СВО]</ref>
# [[Илсур Вәзир улы Хәйретдинов (2000)|Илсур Хәйретдинов]] ([[Олы Нырсы]], [[Теләче районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/yau-kyrynda-halak-bulgac-anyn-kabere-aerylyp-toryrga-ties-digan-fikerda-bez-5869807 «Яу кырында һәлак булгач, аның кабере аерылып торырга тиеш, дигән фикердә без»]</ref>
# [[Ришат Хәйретдинов (2000)|Ришат Хәйретдинов]] ([[Тольятти]]→[[Мамадыш]], Татарстан)<ref>[https://mamadysh-rt.ru/news/obshchestvo/v-mamadyse-prostilis-s-risadom-xairutdinovym-pogibsem-v-xode-svo В Мамадыше простились с Ришадом Хайрутдиновым]</ref>
# [[Айдар Али улы Хәйруллин|Айдар Хәйруллин]] ([[Норлат]], [[Норлат районы]], Татарстан)<ref>[https://tatar-today.ru/2022/06/76939/ Нурлатка солдат “кайтты”]</ref>
# [[Ленар Фәрит улы Хәйруллин|Ленар Хәйруллин]] ([[Җәлил|Җәлил (Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/husnullinfaritmunavirovich/5868 Сегодня в Джалиле простились с Хайруллиным Ленаром Фаритовичем]</ref>
# [[Радмир Хәйруллин]] ([[Шаран]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=Гордился, что он офицер Российской армии |url=https://sharanpro.ru/news/obshchestvo/2023-05-05/gordilsya-chto-on-ofitser-rossiyskoy-armii-3246826 |access-date=2023-07-16 |archive-date=2023-07-16 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230716162237/https://sharanpro.ru/news/obshchestvo/2023-05-05/gordilsya-chto-on-ofitser-rossiyskoy-armii-3246826 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Руслан Хәйруллин]] ([[Колай (Питрәч районы)|Колай]], [[Питрәч районы]], Татарстан)<ref>[https://prufy.ru/news/kazan/136012-v_tatarstane_prostilis_s_mobilizovannym_ruslanom_khayrullinym/ В Татарстане простились с мобилизованным Русланом Хайруллиным]</ref>
# [[Сәүбән Мәгънә улы Хәйруллин (1975)|Сәүбән Хәйруллин]] ([[Благовещен]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-189978368_140724 Мы с глубокой скорбью прощаемся]</ref>
# [[Тимур Хәйруллин]] (27 яшь, [[Учалы районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Булат Хәкимов]] ([[Борай (Башкортстан)|Борай]], [[Борай районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-59865670_595953 Дорогие бураевцы! С прискорбием сообщаем]</ref>
# [[Вадим Хәкимов]] (26 яшь, [[Кырмыскалы районы]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Вячеслав Хәкимов]] ([[Дүртөйле (Авыргазы районы)|Дүртөйле]], [[Авыргазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-77778870_134064 Сегодня в деревне Дюртюли в последний путь]</ref>
# [[Илдар Марат улы Хәкимов (1984)|Илдар Хәкимов]] ([[Җәлил]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3784 Хакимов Ильдар Маратович (26.06.1984 - ?)]</ref>
# [[Илсур Хәкимов]] ([[Апач (Актаныш районы)|Апач]], [[Актаныш районы]], Татарстан) <ref>{{Citation |title=Актанышцы проводили в последний путь земляка |url=https://aktanysh.tatarstan.ru/index.htm/news/2143338.htm |access-date=2022-11-24 |archive-date=2022-11-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221124163250/https://aktanysh.tatarstan.ru/index.htm/news/2143338.htm |dead-url=yes }}</ref>
# [[Радмир Хәкимов]] ([[Чишмә (Сосновка районы)|Чишмә]], [[Сосновка районы (Чиләбе өлкәсе)|Сосновка районы]], [[Чиләбе өлкәсе]]) <ref>[https://vk.com/wall-136564805_672683 На Украине погиб мобилизованный из Челябинской.] ВКонтакте</ref>
# [[Руслан Хәкимов]] ([[Чаллы]], Татарстан) <ref name=":ЯЧ" />
# [[Рафил Хәлимов]] ([[Татар Толлысы]], [[Кукмара районы]], Татарстан) <ref>[http://kukmor-rt.ru/news/sogy-yanalyklar/kukmara-raionynda-ukrainada-halak-bulgan-rafil-xalimov-belan-xuslastylar Кукмара районында Украинада һәлак булган Рафил Хәлимов белән хушлаштылар]</ref>
# [[Руслан Хәлимов]] (22 яшь, [[Әлшәй районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Марат Хәлитов]] ([[Ташлы районы]], [[Ырынбур өлкәсе]])<ref>[https://www.orenburg.media/%3fp=126575& На Украине погиб спецназовец из Оренбургской области.]{{Deadlink|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Айдар Нияз улы Хәлиуллин|Айдар Хәлиуллин]] ([[Югары Шепкә]], [[Зәй районы]], Татарстан)<ref>[https://zainsk.tatarstan.ru/index.htm/news/2309899.htm Сегодня заинцы проводили в последний путь Халиуллина Айдара Ниязовича]</ref>
# [[Айрат Мәҗит улы Хәлиуллин|Айрат Хәлиуллин]] ([[Бәйрәкә]], [[Ютазы районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall567084875_5357 Сегодня мы проводили в последний путь Халиуллина Айрата Мазитовича]</ref>
# [[Марсель Хәлиуллин]] (22 яшь, Кушнаренко районы, Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Наил Хәлиуллин]], өлкән сержант, {{comment|ирекле|доброволец}} (49 яшь, Яр Чаллы) <ref>{{Citation |title=Казанский репортер: На Украине погиб 49-летний доброволец из Набережных Челнов |url=https://kazanreporter.ru/news/49329_49-letnij-soldat-dobrovolec-iz-tatarstana-pogib-na-ukraine |access-date=2022-05-02 |archive-date=2022-05-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220502185410/https://kazanreporter.ru/news/49329_49-letnij-soldat-dobrovolec-iz-tatarstana-pogib-na-ukraine |dead-url=yes }}</ref>
# [[Ришат Хәлиуллин]] ([[Мәмәшир|Мәмәшир, Кукмара районы, Татарстан]]<ref>{{Citation |title=В ходе спецоперации на Украине погиб житель Кукморского района Татарстана |url=https://www.kazanfirst.ru/news/588537%3famp=1 |access-date=2022-08-01 |archive-date=2022-07-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220731090740/https://kazanfirst.ru/news/588537?amp=1 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Артур Хәмәтгәрәев]] ([[Чакмагыш районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-115466005_333471 Пострадавший в ходе СВО житель Башкирии скончался.] ВКонтакте</ref>
# [[Илгиз Минзәид улы Хәмдиев (1980)|Илгиз Хәмдиев]] ([[Буа]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3962 Хамдеев Ильгиз Минзаидович (10.09.1980 - ?.07.2024)]</ref>
# [[Динар Хәмитов (1980)]] ([[Питрәч]])
# [[Илшат Хәмидрәхимов]], взвод командиры, өлкән лейтенант (26 яшь, [[Аксубай районы]])<ref>[http://shahrikazan.ru/news/kyiskacha-yaңalyiklar/kechkendn-sportchy-ide-tatarstanda-tagyn-ber-batyr-soldat-beln-khushlashtylar "Кечкенәдән спортчы иде...": Татарстанда тагын бер батыр солдат белән хушлаштылар.] aksubayevo.ru, 8.05.2022</ref>
# [[Илгиз Гайсә улы Хәмидуллин (1971)|Илгиз Хәмидуллин]] ([[Баулы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3937 Хамидуллин Ильгиз Гайсиевич (23.01.1971 - 02.12.2024)]</ref>
# [[Мансур Газинур улы Хәмидуллин|Мансур Хәмидуллин]] ([[Стәрлебаш]], [[Стәрлебаш районы]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/rakhmangulovrk/statuses/156227461186824 Стерлибашевцы проводили в последний путь земляка]</ref>
# [[Гадел Хәмзин]] ([[Яңа Шигали]], [[Питрәч районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-105724938_46730 28 февраля защищая Родину погиб наш земляк.]</ref>.
# [[Илдар Хәмзин]] (Устряловский, [[Олы Черниговка районы]], [[Самар өлкәсе]])<ref>[https://vk.com/wall-132680608_47728 🕯В Большечерниговском районе простились с земляком]</ref>
# [[Айдар Хәсәнов (Минзәлә)|Айдар Хәсәнов]] ([[Минзәлә]], Татарстан)<ref>[https://menzela.ru/news/tema-dnya/aidar-pogib-na-pole-boia Айдар погиб на поле боя]</ref>
# [[Александр Хәсәнов]] ([[Маркс районы]], [[Сарытау өлкәсе]])<ref>{{Cite web |url=https://fn-volga.ru/news/view/id/182341 |title=Во время спецоперации в Украине погиб 25-летний житель Саратовской области. |accessdate=2023-01-08 |archivedate=2023-01-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230108163341/https://fn-volga.ru/news/view/id/182341 }}</ref>
# [[Амур Хәсәнов]] ([[Буйда]], [[Учалы районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-107892181_341101 В ходе специальной военной операции на Украине..] ВКонтакте</ref>
# [[Динар Хәниф улы Хәсәнов (1989)|Динар Хәсәнов]] ([[Илексаз]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/index.htm/news/2329012.htm В селе Иляксаз простились с Хасановым Динаром Ханифовичем]</ref>
# [[Илдар Рәшид улы Хәсәнов (1983)|Илдар Хәсәнов]] (Үзбәкстан → [[Лениногорск]], Татарстан)<ref>[https://zamansulyshy.ru/news/beznen-geroilar/ildar-rasid-uly-xasanov-16101983-05012024 Илдар Рәшид улы Хәсәнов 16.10.1983 — 05.01.2024]</ref>
# [[Ленар Альберт улы Хәсәнов (1990)|Ленар Хәсәнов]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3760 Хасанов Ленар Альбертович (22.02.1990 - 31.10.2023)]</ref>
# [[Нияз Фәнил улы Хәсәнов (1974)|Нияз Хәсәнов]] ([[Яңа Дума]], [[Аксубай районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3918 Хасанов Нияз Фанилевич (03.04.1974 - 31.10.2024)]</ref>
# [[Рафаэль Хәсәнов (1975)|Рафаэль Хәсәнов]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-5919817_429994?ysclid=lyifndp7mm795884157 13 военнослужащих посмертно награждены]</ref>
# [[Спартак Хәсәнов]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref>[https://poteru.net/soldier/20513 Хасанов Спартак Салихович погиб]</ref>
# [[Таһир Хәсәнов]] ([[Югары Ләмәз]], [[Архангель районы (Башкортстан)|Архангель районы]], [[Башкортстан]])<ref>{{Citation |title=В ходе спецоперации на территории Украины погиб Тагир Хасанов из Башкирии. |url=https://www.gorobzor.ru/amp/novosti/proisshestviya/169780-v-hode-specoperacii-na-territorii-ukrainy-pogib-tagir-hasanov-iz-bashkirii |access-date=2022-06-06 |archive-date=2022-06-23 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220623213723/https://gorobzor.ru/amp/novosti/proisshestviya/169780-v-hode-specoperacii-na-territorii-ukrainy-pogib-tagir-hasanov-iz-bashkirii |dead-url=yes }}</ref>
# [[Илсур Әкрәм улы Хәсәншин (1987)|Илсур Хәсәншин]] ([[Сугышлы (Лениногорск районы)|Сугышлы]], [[Лениногорск районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-146150277_14147?ysclid=lqwhz66e2469445703 За героизм, проявленный в зоне специальной]</ref>
# [[Рафаэль Хәсәншин (2003)|Рафаэль Хәсәншин]] ([[Габдрахман (Әлмәт районы)]], Татарстан)<ref>[https://shahrikazan.ru/news/kyiskacha-yaңalyiklar/almat-korascese-rafael-xasansin-halak-bulgan Әлмәт көрәшчесе Рафаэль Хәсәншин һәлак булган]</ref>
# [[Ирек Марат улы Хәсбиев|Ирек Хәсбиев]] ([[Җәлил]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://sarman-rt.ru/news/geroi/alilda-ike-geroiny-songy-iulga-ozattylar Җәлилдә ике геройны соңгы юлга озаттылар]</ref>
# [[Ранис Хәсбиев]] ([[Нефтекама]], Башкортстан)<ref>{{Cite web |url=https://mybashkortostan.ru/02183150-na-svo-pogib-35-letnij-boec-iz-bashkirii-ranis-hasbiev |title=На СВО погиб 35-летний боец из Башкирии Ранис Хасбиев |accessdate=2023-02-22 |archivedate=2023-02-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20230222203647/https://mybashkortostan.ru/02183150-na-svo-pogib-35-letnij-boec-iz-bashkirii-ranis-hasbiev }}</ref>
# [[Илнар Хәтмуллин]] ([[Сибай]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-16495789_20988 Сегодня пришла печальная весть]</ref>
# [[Эдуард Хизбуллин]] ([[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-28883427_131818 В Уфе простились с пресс-атташе ХК "Салават.. | ГТРК «Башкортостан»]</ref>
# [[Габдрахман Хисаметдинов]] ([[Яңа Атъял]], [[Яулытора районы]], [[Төмән өлкәсе]])<ref>[https://vsluh.ru/novosti/obshchestvo/v-tyumenskoy-oblasti-proshchayutsya-s-eshche-dvumya-voennymi-pogibshimi-na-ukraine_378704/ В Тюменской области прощаются с еще двумя военными, погибшими на Украине.]</ref>
# [[Илнур Хисаметдинов]] ([[Кыңгыр-Мәнәвез]], [[Бишбүләк районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-172931042_6501 Сегодня в Кенгер-Менеузе состоялась церемония].</ref>
# [[Руслан Хисаметдинов]] ([[Мәләвез]], Башкортстан)<ref>{{Cite web |url=https://mybashkortostan.ru/11154270-mobilizovannyj-iz-bashkirii-ruslan-hisamutdinov-pogib-v-svo |title=Мобилизованный из Башкирии Руслан Хисамутдинов погиб в СВО |accessdate=2022-11-22 |archivedate=2022-11-22 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20221122165353/https://mybashkortostan.ru/11154270-mobilizovannyj-iz-bashkirii-ruslan-hisamutdinov-pogib-v-svo }}</ref>
# [[Рөстәм Гали улы Хисмәтов|Рөстәм Хисмәтов]] ([[Әбҗәлил районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/v-abzelilovskom-rayone-bashkirii-prostilis-s-pogibshim-v-hode-svo-rustamom-hismatovym/ В Башкирии простились с погибшим в ходе СВО Рустамом Хисматовым]</ref>
# [[Айдар Хисмәтуллин]] ([[Ишембай]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-150019100_635892 Стало известно о трех погибших в Украине уроженцев.] ВКонтакте</ref>
# [[Вадим Дамир улы Хисмәтуллин (1988)|Вадим Хисмәтуллин]] ([[Нефтеюганск]] → [[Яңавыл]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" /><ref name=":Янаульский" />
# [[Денис Зиннур улы Хисмәтуллин (1979)|Денис Хисмәтуллин]] ([[Белорет]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Тимур Азат улы Хисмәтуллин|Тимур Хисмәтуллин]] ([[Чакмагыш районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall518905834_13882 Проводили в последний путь]</ref>
# [[Тимур Самат улы Хисмәтуллин|Тимур Хисмәтуллин]] ([[Әлмәт]], Татарстан)<ref>[https://tnv.ru/news/the-incident/333097-27-letniy-letchik-iz-tatarstana-timur-khismatullin-pogib-pri-krushenii-shturmovika-v-azovskom-more/ 27-летний летчик из Татарстана Тимур Хисматуллин погиб]</ref>
# [[Фәнил Хисмәтуллин]] (43 яшь, [[Кәчимир]], [[Кукмара районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/ul-konne-uzema-uryn-taba-almadym-xarbi-operaciya-korbany-fanil-xismatullinnyn-ugen-5855663 Хәрби операциядә Кукмарадан Фәнил Хисмәтуллин һәлак]</ref>,<ref>[https://kazanreporter.ru/news/52178_voennyj-iz-tatarstana-pogib-cerez-neskolko-dnej-posle-otpravki-na-front Военный из Татарстана погиб через несколько дней после отправки на фронт] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221031114840/https://kazanreporter.ru/news/52178_voennyj-iz-tatarstana-pogib-cerez-neskolko-dnej-posle-otpravki-na-front |date=2022-10-31 }} Казанский репортер</ref>
# [[Мурат Рәфыйк улы Хисмәтуллов (1991)|Мурат Хисмәтуллов]] ([[Сембер]], [[Сембер өлкәсе]])<ref>[https://zpobeda.ru/category/kniga-pamyati/page/4/ Мурат Рафикович Хисмятуллов]</ref>
# [[Айнур Холматов]] (19 яшь, [[Дәүләкән]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Нуршат Хожаев]] ([[Түбән Чыгтай]], [[Чирмешән районы]], Татарстан)<ref>[http://nashcheremshan.ru/news/beznen-rayonda/cirmesanlelar-iaktasybyz-nursat-nurmoxammat-uly-xozaevny-songy-iulga-ozattylar Чирмешәнлеләр якташыбыз Нуршат Нурмөхәммәт улы]</ref>
# [[Дамир Тафтизан улы Хөбетдинов (1968)|Дамир Хөбетдинов]] ([[Мөхәммәт (Белорет районы)]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Айдар Хөсәенов (1999)|Айдар Хөсәенов]] ([[Казыр (Балакатай районы)|Казыр]], [[Балакатай районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-180700711_323460 🎖 В Башкирии простились с погибшим в СВО]</ref>
# [[Илнур Хәтмулла улы Хөсәенов (1971)|Илнур Хөсәенов]] ([[Рсай|Рсай (Илеш районы]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин" />
# [[Рөстәм Хөсәенов (1982)|Рөстәм Хөсәенов]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://chelny-izvest.ru/news/city/eshche-odin-chelninets-pogib-na-donbasse Еще один челнинец погиб на Донбассе]</ref>
# [[Рөстәм Хөсәенов (Төйлегән районы)|Рөстәм Хөсәенов]] (Владимировка, [[Төйлегән районы]], Ырынбур өлкәсе)<ref>[https://56orb.ru/news/2023-05-20/otvazhno-srazhalsya-za-rodinu-v-tyulganskom-rayone-provodili-v-posledniy-put-boytsa-svo-2933059 Отважно сражался за Родину: в Тюльганском районе проводили в последний путь бойца СВО]</ref>
# [[Фәнис Хөсәенов]] ([[Бүл-Кайпан]], [[Тәтешле районы]], Башкортстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/bulkaipan-avyly-baslygy-ukrainada-btr-kuyp-kitkan-tatar-egete-fanis-xosaenov-halak-5856955 «Украинада БТР куып киткән татар егете Фәнис Хөсәенов һәлак» – Булкайпан авылы башлыгы]</ref>
# [[Айдар Хөснетдинов]] ([[Коралачык (Федоровка районы)|Коралачык]], [[Федоровка районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall125550840_11210 Добрый день. Предварительная информация]</ref>
# [[Алик Радик улы Хөснетдинов|Алик Хөснетдинов]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/alik-husnutdinov-iz-sterlitamaka-pogib-v-hode-svo/ Алик Хуснутдинов из Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Зимфир Рәмзит улы Хөснетдинов (1990)|Зимфир Хөснетдинов]] ([[Агыйдел (шәһәр)|Агыйдел]] → [[Яңавыл]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский"
/>
# [[Илнур Хөснетдинов]] (25 яшь, [[Салават районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Михаил Хөснетдинов]] ([[Североуральск]], [[Свердловск өлкәсе]])<ref name="Итс" />
# [[Радик Рамил улы Хөснетдинов (1983)|Радик Хөснетдинов]] ([[Ольховое (Уфа районы)]] → [[Кырмыскалы (Кырмыскалы районы)]], Башкортстан)<ref>[https://ok.ru/profile/577612214340/statuses/156137032521028 Уважаемые коллеги! 27.12.2023г. состоятся похороны Хуснутдинова Радика Рамилевича 21.03.1983 г .р.]</ref>
# [[Фаил Илгиз улы Хөснетдинов (1996)|Фаил Хөснетдинов]] ([[Норлат]], [[Норлат районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3975 Хуснутдинов Фаиль Ильгизович (24.07.1996 - 18.06.2024)]</ref>
# [[Алик Рәшит улы Хубаев|Алик Хубаев]] ([[Әмир (Бүздәк районы)|Әмир]], [[Бүздәк районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/v-buzdyakskom-rayone-bashkirii-prostilis-s-pogibshim-v-hode-svo-alikom-hubaevym/ В Башкирии простились с погибшим в ходе СВО Аликом Хубаевым]</ref>
# [[Алмас Әскать улы Хуҗин|Алмас Хуҗин]] ([[Зөяк]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/v-arhangelskom-rayone-bashkirii-prostilis-s-pogibshim-v-hode-svo-almasom-huzhinym/ В Башкирии простились с погибшим в ходе СВО Алмасом Хужиным]</ref><ref>[https://ufa1.ru/text/incidents/2023/09/27/72748751/ В СВО погиб 43-летний артист из Башкирии Алмас Хужин]</ref>
=== Һ ===
# [[Айдар Габдерәшит улы Һадиев (1975)|Айдар Һадиев]] ([[Яңа Кенәр]], [[Арча районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-210977916_614886?ysclid=m4iwp29p9i41486824 Хадеев Айдар Габдерашитович]</ref>
# [[Расил Марсель улы Һадиев (1982)|Расил Һадиев]] ([[Камышлы (Кукмара районы)]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/kukmara-raionynda-maxsus-operaciyada-halak-bulgan-oc-kesene-songy-yulga-ozatkannar-5869921 Бүген Кукмара районында махсус операциядә һәлак булган өч кешене соңгы юлга озатканнар]</ref>
=== Ч ===
# [[Наил Рамил улы Чудин (1993)|Наил Чудин]] ([[Яңа Аллагол]], [[Атюрьево районы]], Мордовия)<ref>[https://intertat.tatar/news/kitar-aldynnan-abyisy-belan-fotosyn-aldy-balki-kaityrmyn-dip-kitte-5867763 «Китәр алдыннан, абыйсы белән фотосын алды. «Бәлки, кайтырмын», – дип китте...»]</ref>
# [[Айдар Чумак]] ([[Иске Собханкол]], [[Туймазы районы]], Башкортстан) <ref>[https://tuimazy.bashkortostan.ru/presscenter/news/512787/ В Туймазинском районе простились с матросом контрактной службы Айдаром Чумаком]{{Deadlink|date=April 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Эмиль Раил улы Чурбаев|Эмиль Чурбаев]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан) <ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/emil-churbaev-iz-sterlitamaka-pogib-v-hode-svo/ Эмиль Чурбаев из Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
=== Ш ===
# [[Рамил Шабуров]] (47 яшь, [[Танай (Алабуга районы)|Танайка]], [[Алабуга районы]]) <ref>[https://smartik.ru/elabuga/post/166198045 В Елабужском районе сегодня простились с погибшим.] Елабуга Онлайн, 21.06.2022</ref>
# [[Азат Фәнүс улы Шаемов (1983)|Азат Шаемов]] ([[Пермь]] → [[Түбән Чат]], [[Яңавыл районы]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" />
# [[Гафур Шакирҗанов]], танк взводы командиры, өлкән лейтенант (1996, Яшел Үзән)
# [[Абдулсамад Шакиров]] ([[Байлангар]], [[Кукмара районы]], Татарстан) <ref>{{Cite web|url=https://kukmor-rt.ru/news/nasi-geroi/abdulsamad-sakirov-patriot-nasei-strany|title=Абдулсамад Шакиров - патриот нашей страны|last=МИННАХМЕТОВА|first=Эльвира|date=2025-04-12|language=ru-RU}}</ref>
# [[Азат Шакиров]] (''DJ Mongol'', 34 яшь, [[Уфа]], Башкортстан)<ref>[https://prufy.ru/news/society/127169-na_ukraine_pogib_izvestnyy_ufimskiy_didzhey_azat_shakirov_dj_mongol/ На Донбассе погиб известный уфимский DJ Mongol Азат Шакиров]</ref>
# [[Булат Шакиров]] ([[Иске Кыязлы]], [[Аксубай районы]], Татарстан)<ref>[https://tatar-inform.tatar/news/aksubai-raiony-maxsus-xarbi-operaciyada-halak-bulgan-bulat-sakirov-belan-xuslasty-5868709 Аксубай районы махсус хәрби операциядә һәлак булган Булат Шакиров белән хушлашты]</ref>
# [[Гомәр Шакиров]] ([[Иске Шигали]], [[Питрәч районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-126162079_4193 ПОМНИМ ГЕРОЯ]</ref>
# [[Динар Фәнәвил улы Шакиров (1990)|Динар Шакиров]] ([[Сарман]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/index.htm/news/2306245.htm?ysclid=lwmhba0v8i43769942 Прощальная панихида с Шакировым Динаром Фанавиловичем]</ref>
# [[Илдар Фидарис улы Шакиров (1983)|Илдар Шакиров]] ([[Свердловск өлкәсе]] → [[Рязань]])<ref name=":Янаульский" />
# [[Камил Шакиров (1996)|Камил Шакиров]] ([[Балтач (Юлсубино)]], [[Балык Бистәсе районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/ike-kyzy-kaldy-tagyn-ikese-ani-karynynda-batyrlarca-halak-kamil-sakirov-irtaga-irlana-5871820 Батырларча һәлак Камил Шакиров истәлегенә]</ref>
# [[Равил Шакиров]] ([[Подгорное (Удмуртия)|Подгорное]], [[Кыяс районы]], [[Удмуртия]])<ref>[https://intertat.tatar/news/songy-tapkyrynda-sez-mine-kotep-alacaksyz-dide-sulai-buldy-tabutyn-kotep-aldyk-5859849 «Соңгы тапкырында: «Сез мине көтеп алачаксыз»]</ref>
# [[Руслан Шакиров]] ([[Иске Имән]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[http://sarman-rt.ru/news/rubriki-dlya-gazetyi-na-tatarskom/avyldaslary-batyrlarca-halak-bulgan-ruslan-sakirovny-songy-iulga-ozattylar Авылдашлары батырларча һәлак булган Руслан Шакировны соңгы юлга озаттылар]</ref>
# [[Фәнзил Шакиров]] ([[Балтач районы (Татарстан)|Балтач районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/fanzil-sakirov-5862351 «Яшәми тигез мәхәббәт, я аерыла, я үлә»: Балтач журналистының ире махсус операциядә һәлак булган]</ref>
# [[Фиргат Фәрхулла улы Шакиров (1995)|Фиргат Шакиров]] ([[Абалач]]→[[Илмәт (Алабуга районы)]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/elabugaekki?ysclid=m7rz2y0236580699824&z=photo-65060789_457289737%2F952148026521721803 Памяти Шакирова Фиргата]</ref>
# [[Рафаэль Мөнир улы Шакирьянов|Рафаэль Шакирьянов]] ([[Татар Югары Конбашы]], [[Малмыж районы]], [[Киров өлкәсе]])<ref>[https://vk.com/wall-158787639_55426?ysclid=ly635hzmzq140613560 Малмыжский район простился с участником СВО Шакирьяновым Рафаэлем Мунировичем.] Малмыж-Инфо, 30.12.2023</ref>
# [[Артем Шамукаев]] ([[Шилнәбаш]], [[Тукай районы]], Татарстан)<ref name=":Шилнебаш">[https://intertat.tatar/news/ukrainada-ulgan-ike-bertuganny-irlaganda-tuegyzga-da-sulai-yelgan-bulyr-idek-5858571 Украинада үлгән ике бертуганны җирләгәндә]</ref>
# [[Станислав Шамукаев]] ([[Шилнәбаш]], [[Тукай районы]], Татарстан)<ref name=":Шилнебаш" />
# [[Арстан Шангалиев]] ([[Павловка (Маркс районы)|Павловка]], [[Маркс районы]], [[Сарытау өлкәсе]])<ref>[https://nversia.ru/news/na-ukraine-pogib-mladshiy-serzhant-iz-marksovskogo-rayona-u-nego-ostalis-zhena-i-dvoe-detey/ На Украине погиб младший сержант из Марксовского района. У него остались жена и двое детей.]</ref>
# [[Илдар Ша(һ)галин]] ([[Үткәл]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref>[http://beloreck-tv.ru/proshhanie-s-shagalinym-ildarom-tashtim/2023/08/04 Прощание с ШАГАЛИНЫМ Ильдаром Таштимировичем]</ref>
# [[Салават Ша(һ)галин]] ([[Отнурок (авыл)|Отнурок]], [[Белорет районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-32913739_2443744 В Белорецком районе траур.]</ref>
# [[Марат Илдус улы Шаһиев (1996)|Марат Шаһиев]] ([[Шәмәрдән]], [[Саба районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3947 Шахиев Марат Ильдусович (12.01.1996 - ?.01.2025)]</ref>
# [[Рамил Рим улы Шаһиев (1996)|Рамил Шаһиев]] (''Шагеев'') ([[Бишнә]], [[Яшел Үзән районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3913 Шагеев Рамиль Римович (29.12.1996 - 13.08.2024)]</ref>
# [[Эдуард Шаһиев (2001)|Эдуард Шаһиев]] ([[Такталым]], [[Коншак районы]], [[Чиләбе өлкәсе]])<ref>[https://www.kommersant.ru/amp/5366804 Военный из Кунашакского района погиб в ходе спецоперации на Украине.]</ref>
# [[Альберт Шәвәлиев]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-49365290_58888 Плохие новости. Мы потеряли трёх уроженцев.] ВКонтакте</ref>
# [[Ранис Шәехов]] ([[Үткен]], [[Дүртөйле районы]], Башкортстан)<ref>https://ufa.aif.ru/society/persona/v_bashkirii_sostoyalis_pohorony_ranisa_shaehova_pogibshego_v_specoperacii В Башкирии состоялись похороны Раниса Шаехова</ref>
# [[Эдуард Мансур улы Шәйдуллин (1991)|Эдуард Шәйдуллин]] ([[Яңавыл]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" /><ref name=":Янаульский" />
# [[Дамир Шәймәрданов]], өлкән лейтенант, танкист ([[Йошкар-Ола]], [[Мари Ил]])<ref name="Tatar Today" />
# [[Руслан Шәймәрданов]] ([[Воткинск]], [[Удмуртия]])<ref>[http://герои-сво.рф/geroi/shajmardanov-ruslan/ Шаймарданов Руслан.] Герои СВО РФ</ref>
# [[Изгар Шәйхелисламов]] (33 яшь, [[Иглин районы]], Башкортстан) <ref name=":Пруфы" />
# [[Тимур Валерий улы Шәйхелисламов (1985)|Тимур Шәйхелисламов]] ([[Уфа районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-48252735_57862 Вчера в Уфимском районе состоялись похороны]</ref>
# [[Артур Илгиз улы Шәйхетдинов|Артур Шәйхетдинов]] ([[Батырша-Кобау]], [[Бүздәк районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/artur-shayhutdinov-iz-buzdyakskogo-rayona-bashkirii-pogib-v-hode-svo/ Артур Шайхутдинов из Башкирии погиб в ходе СВО]</ref>
# [[Игорь Равил улы Шәйхетдинов (1987)|Игорь Шәйхетдинов]] ([[Зәй]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3922 Шайхутдинов Игорь Равильевич (17.04.1987 - 19.01.2025)]</ref>
# [[Риф Әдип улы Шәйхетдинов|Риф Шәйхетдинов]] ([[Илеш районы]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин" />
# [[Рөстәм Шәйхетдинов (1979)|Рөстәм Шәйхетдинов]] ([[Югары Сардык]], [[Туймазы районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/36148-vo-vremja-specopercii-pogib-44-letnii-strelok-iz-tyimzinskogo-rion-bshkirii.html Рустам Шайхутдинов из Туймазинского района Башкирии погиб в СВО]</ref>
# [[Рөстәм Шәйхетдинов (Норлат)|Рөстәм Шәйхетдинов]] ([[Норлат]], [[Норлат районы]], Татарстан)<ref name="Погибшие в СВО уроженцы Татарстана"/>
# [[Ренат Шәйхиев]] ([[Түбән Карамалы (Ярмәкәй районы)|Түбән Карамалы]], [[Ярмәкәй районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-87026343_5415 Сегодня в селе Нижние Карамалы в последний]</ref>
# [[Дим Шәйхисламов]] ([[Межгорье (Башкортстан)|Межгорье]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/36137-yrojenec-mejgorja-dim-shihislmov-pogib-v-hode-specopercii-n-ykrine.html Дим Шайхисламов из Межгорья погиб в СВО]</ref>
# [[Альберт Шәкүров]] ([[Зианчура районы]], Башкортстан)<ref>{{Citation |title=Погиб участник СВО |url=https://zianzori.ru/news/specoperacia-na-ukraine/2022-11-25/byl-spokoynym-i-poryadochnym-na-ukraine-pogib-uchastnik-svo-iz-bashkirii-3046528 |access-date=2022-11-25 |archive-date=2022-11-25 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221125170736/https://zianzori.ru/news/specoperacia-na-ukraine/2022-11-25/byl-spokoynym-i-poryadochnym-na-ukraine-pogib-uchastnik-svo-iz-bashkirii-3046528 |dead-url=yes }}</ref>
# [[Руслан Шәкүров (1993)|Руслан Шәкүров]] ([[Мамадыш]], Татарстан)<ref>[https://tatar-today.ru/2023/02/83411/ Мамадышта махсус хәрби операция зонасында һәлак булган мобилизацияләнгән Руслан Шәкүров белән хушлаштылар]</ref>
# [[Илнар Элсур улы Шәмгулов (1984)|Илнар Шәмгулов]] ([[Дөбъяз]], [[Биектау районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3875 Шамгулов Ильнар Эльсурович (28.07.1984 - ?)]</ref>
# [[Альберт Шәмгунов (Зәй)|Альберт Шәмгунов]] ([[Зәй районы]],Татарстан)<ref>[https://tatar-inform.tatar/news/zaida-ike-xarbinen-gailasena-batyrlyk-ordeny-tapsyryldy-5888654 Зәйдә ике хәрбинең гаиләсенә Батырлык ордены тапшырылды]</ref>
# [[Гадел Рафаэль улы Шәмгунов|Гадел (Адель) Шәмгунов]], өлкән сержант (1993, Казан)<ref>[https://intertat.tatar/news/ulym-bez-tynyc-tormysta-yasasen-dip-ulde-kazanda-anilar-konena-kurgazma-acyldy-5862667 «Улым без тыныч тормышта яшәсен дип үлде»]</ref><ref>[https://www.tatar-inform.ru/news/ya-budu-zashhishhat-svoi-narod-do-poslednego-zena-pogibsego-na-svo-o-svoem-lyubimom-geroe-5931940 «Я буду защищать свой народ до последнего»: жена погибшего на СВО о своем любимом герое.]</ref>
# [[Равил Шәмсетдинов]] ([[Әбләз (Ырынбур өлкәсе)|Әбләз]], Саракташ районы, Ырынбур өлкәсе)<ref>[https://56orb.ru/news/society/12-05-2022/v-saraktashskom-rayone-pohoronili-pogibshego-na-ukraine-voennosluzhaschego В Саракташском районе похоронили погибшего на Украине военнослужащего.]{{Deadlink|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Флорит Баһаветдин улы Шәмсетдинов (1967)|Флорит Шәмсетдинов]] ([[Сабабаш]], [[Саба районы]],Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3525 Шамсутдинов Флорит Багавутдинович (16.05.1967 - 01.12.2024)]</ref>
# [[Ленар Шәмсиев]] ([[Калмаш (Тукай районы)|Калмаш]], [[Тукай районы]], Татарстан)<ref>[https://smartik.ru/naberezhnye-chelny/post/184253156 В селе Калмаш Тукаевского района простились]</ref>
# [[Руслан Шәрәпов]] ([[Дәүләкән районы]]→ [[Сибай]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_97178 Руслан Шарапов из Сибая погиб во время специальной.]</ref>
# [[Илфат Булат улы Шәрәфетдинов (1975)|Илфат Шәрәфетдинов]] ([[Зәй-Каратай]], [[Лениногорск районы]], Татарстан)<ref>[https://airatik.ucoz.ru/photo/pogibshie_na_ukraine_tatarstancy/sharafutdinov_ilfat_bulatovich_14_11_1975_23/6-0-1772?ysclid=lratwasak438593376 Шарафутдинов Ильфат Булатович]</ref>
# [[Марат Шамил улы Шәрәфетдинов (1981)|Марат Шәрәфетдинов]] ([[Кичүчат]], [[Әлмәт районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3840 Шарафутдинов Марат Шамилович (21.07.1981 - 12.12.2024)]</ref>
# [[Марат Рамил улы Шәрәфеутдинов (1996)|Марат Шәрәфетдинов]] ([[Яр Чаллы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3891 Шарафутдинов Марат Рамилевич (29.11.1996 - 04.09.2024)]</ref>
# [[Нур Фәрхетдин улы Шәрәфетдинов|Нур Шәрәфетдинов]] ([[Ает (Бишбүләк районы)|Ает]], [[Бишбүләк районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-189978368_143705 В последний день уходящего года печальная весть]</ref>
# [[Юлай Шәрәфетдинов]] ([[Кинҗәбулат (Ишембай районы)|Кинҗәбулат]], [[Ишембай районы]], Башкортстан) <ref name=":Ишембай">[https://www.bashinform.ru/news/social/2022-11-23/v-ishimbae-prostilis-s-yulaem-sharafutdinovym-i-arturom-zaynetdinovym-pogibshimi-v-zone-svo-3042334 В Ишимбае простились с Юлаем Шарафутдиновым и Артуром Зайнетдиновым]</ref>
# [[Айнур Шәрәфиев]] ([[Әсән-Елга]], [[Кукмара районы]], Татарстан) <ref>[https://kazanreporter.ru/news/52616_mobilizovannyj-kazanec-pogib-v-zone-specoperacii-rossii-na-ukraine Мобилизованный казанец погиб в зоне спецоперации России на Украине.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221129071831/https://kazanreporter.ru/news/52616_mobilizovannyj-kazanec-pogib-v-zone-specoperacii-rossii-na-ukraine |date=2022-11-29 }} Казанский репортер. 28.11.2022</ref>
# [[Артур Шәрәфиев]] (2001, Яр Чаллы)
# [[Раил Рашат улы Шәрәфуллин (1987)|Раил Шәрәфуллин]] ([[Казан]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3948 Шарафуллин Раиль Рашатович (02.10.1987 - 01.08.2024)]</ref>
# [[Дим Шәрипов]] (44 яшь, [[Мәләвез]], Башкортстан)<ref name=":Пруфы" />
# [[Илдар Сәгыйт улы Шәрипов (1975)|Илдар Шәрипов]] ([[Васильево]], [[Яшел Үзән районы]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3738 Шарипов Ильдар Сагидович (06.06.1975 - ?.08.2024)]</ref>
# [[Наил Габделбәр улы Шәрипов (1962)|Наил Шәрипов]] ([[Мамадыш]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3819 Шарипов Наиль Абдульбарович (30.03.1962 - 28.08.2024)]</ref>
# [[Тимур Шәрипов]] ([[Чишмә районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/47350-v-chishminskom-rione-pohoronili-rjadovogo-timyr-shripov-.html В Чишминском районе похоронили рядового Тимура Шарипова]</ref>
# [[Азамат Салават улы Шәрифуллин (1981)|Азамат Шәрифуллин]] ([[Иске Биектау|Биектау (Илеш районы)]], Башкортстан)<ref name=":И.И.Мустафин"
/>
# [[Данил Илдар улы Шәрифуллин (1982)|Данил Шәрифуллин]] ([[Прогресс (Яңавыл районы)]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" />
# [[Нияз Мидхәт улы Шәрифуллин (1986)|Нияз Шәрифуллин]] ([[Туймәт]], [[Чирмешән районы]], Татарстан)<ref>[https://airatik.ucoz.ru/photo/pogibshie_na_ukraine_tatarstancy/sharifullin_nijaz_midkhatovich_29_12_1986_24_11/6-0-1755?ysclid=lraunicbov510844871 Шарифуллин Нияз Мидхатович]</ref>
# [[Илдар Илдус улы Шәфигуллин (1972)|Илдар Шәфигуллин]] ([[Кукмара]], Татарстан)<ref>[https://kukmor-rt.ru/news/sogy-yanalyklar/maxsus-operaciiada-xarbi-burycyn-utaganda-geroilarca-halak-bulgan-ildar-safigullin-istalegena-kukmar Махсус операциядә хәрби бурычын үтәгәндә геройларча һәлак булган Илдар Шәфигуллин истәлегенә Кукмара 3нче урта мәктәбендә мемориаль такта куелды]</ref>
# [[Илнар Шәфигуллин]] (23 яшь, [[Олы Бакырчы]], [[Апас районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-201846714_744 В селе Большие Бакрче Апастовского района.] Апастовский муниципальный район ВКонтакте</ref>
# [[Рәфик Фалих улы Шәфигуллин (1971)|Рәфик Шәфигуллин]] ([[Игәнәбаш]], [[Сарман районы]], Татарстан) <ref>[https://t.me/tatarstan200/3765 Шаяхметов Рафик (Айдар) Фалихович (21.10.1971 - 03.01.2025)]</ref>
# [[Рәфис Шәфигуллин]] ([[Иске Корыч]], [[Бакалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/47744-bil-obichnim-selskim-prnem-v-bshkirii-prostilis-s-ychstnikom-svo-rfisom-shfigyllinim.html «Был обычным сельским парнем»: в Башкирии простились с участником СВО Рафисом Шафигуллиным]</ref>
# [[Алмаз Шәфыйков]] ([[Юлык (Гафури районы)|Юлык]], [[Гафури районы]], [[Башкортстан]])<ref>[https://zvezda-gafuri.ru/news/obshchestvo/2023-02-02/gafuriytsy-prostyatsya-s-geroem-svo-almazom-shafikovym-pogibshim-pri-ispolnenii-voinskogo-dolga-3127500 Гафурийцы простятся с героем СВО Алмазом Шафиковым, погибшим при исполнении воинского долга]{{Deadlink|date=April 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Роман Шәфыйков]] (29 яшь, [[Уфа]], [[Башкортстан]])<ref name=":Пруфы" />
# [[Федан Шәфыйков]] ([[Ишембай]], Башкортстан)<ref name=":Чужая война" />
# [[Илмир Илгиз улы Шәяхмәтов|Илмир Шәяхмәтов]] ([[Әлмәт]], Татарстан)<ref name="Almet News" />
# [[Наил Хәмәтхатыйф улы Шәяхмәтов (1980)|Наил Шәяхмәтов]] ([[Зәй]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3908 Шаяхметов Наиль Хаматхатыфович (29.09.1980 - 04.01.2025)]</ref>
# [[Артем Камил улы Шәяхов (1985)|Артем Шәяхов]] ([[Бакалы]], Башкортстан → [[Уразай (Актаныш районы)|Уразай]], [[Актаныш районы]], Татарстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/harber-egetebez-iorak-asa-uza-aktanysta-maxsus-operaciyada-halak-eget-belan-xuslastylar-5864995 «Һәрбер егетебез йөрәк аша уза»: Актанышта махсус операциядә һәлак егет белән хушлаштылар]</ref>
# [[Рөстәм Шевяхов]] ([[Раевка (Әлшәй районы)|Раевка]], [[Әлшәй районы]], Башкортстан)<ref>[https://bashgazet.ru/articles/geroy-ar-d-ere/2022-12-25/lsh-y-r-yaugir-ulyn-yu-altty-3085885 Әлшәйҙәр яугир улын юғалтты.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221225200037/https://bashgazet.ru/articles/geroy-ar-d-ere/2022-12-25/lsh-y-r-yaugir-ulyn-yu-altty-3085885 |date=2022-12-25 }}{{ref-ba}}</ref>
# [[Айнур Шиһапов]] ([[Әгерҗе]], [[Әгерҗе районы]], Татарстан)<ref name="Собес" /><ref>[https://vk.com/wall-34332952_314486 Страна должна знать, помнить и гордиться своими.]</ref>
# [[Рәис Ингел улы Шиһапов (1963)|Рәис Шиһапов]] ([[Иске Җирекле|Иске Ерыклы]], [[Тукай районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/2019 Шигапов Раис Ингелович]</ref>
# [[Роберт Ринат улы Шиһапов (1974)|Роберт Шиһапов]] ([[Сарапул]] → [[Яңавыл]], Башкортстан)<ref name=":Янаульский" />
# [[Дамир Шмыков]] ([[Юрга]], Кемерово өлкәсе)<ref>[http://герои-сво.рф/geroi/shmykov-damir/ Шмыков Дамир.] Герои СВО РФ</ref>
# [[Разиф Расих улы Шөгаепов|Разиф Шөгаепов]] ([[Габдүк]], [[Белорет районы]], Башкортстан)<ref>[https://allbashkiria.ru/special-operation/v-beloretskom-rayone-bashkirii-prostilis-s-pogibshim-v-hode-svo-razifom-shugayupovym/ В Башкирии простились с погибшим в ходе СВО Разифом Шугаюповым]</ref>
=== Ю ===
# [[Фәнис Юламанов]] ([[Биштирәк (Зиянчура районы)|Биштирәк]], [[Зиянчура районы]], Башкортстан ― [[Медногорск]], [[Ырынбур өлкәсе]])<ref>[https://vk.com/wall-198446316_3261 Медногорск простился с младшим сержантом Фанисом.]</ref>
# [[Шамил Юлдашев]] ([[Илкәш]], [[Чишмә районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-150019100_578483 В Башкирии простились с погибшим на Украине.] ВКонтакте</ref>
# [[Рөстәм Юмагуҗин]] ([[Нерюнгри]], [[Саха Республикасы]]) <ref>[https://poteru.net/soldier/18168&ved=2ahUKEwjl7I6i38uDAxUzFBAIHbcbBYkQFnoECBQQAQ&usg=AOvVaw1K9zgPvobezdiTg3ePOYb6 Юмагужин Рустем Вафирович погиб 01.02.2023 из региона Якутия.]</ref>
# [[Руслан Ансар улы Юмагулов (1993)|РусланЮмагулов]] ([[Абзак (Белорет районы)]], Башкортстан)<ref name=":ivaniuta" />
# [[Илназ Ситдыйк улы Юнысов (1980)|Илназ Юнысов]] ([[Мәмли Казак Чаллысы]], [[Балык Бистәсе районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3739 Юнусов Ильназ Ситдикович (01.05.1980 - 22.12.2024)]</ref>
# [[Марат Юнысов (2001)|Марат Юнысов]] ([[Карталы районы]], Чиләбе өлкәсе)<ref name="КД">[https://www.kursdela.biz/news/society/10-05-2022/spisok-pogibshih-yuzhnouraltsev-v-hode-spetsoperatsii-na-ukraine%3famp=1 Список погибших южноуральцев в ходе спецоперации на Украине.]{{Deadlink|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
# [[Радик Рафик улы Юнысов (1976)|Радик Юнысов]] ([[Яңа Кармәт (Аксубай районы)]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200/3878 Юнусов Радик Рафикович (17.10.1976 - 08.12.2024)]</ref>
=== Я ===
# [[Альфрит Фоат улы Яббаров|Альфрит Яббаров]] ([[Әлмәт]], Татарстан)<ref name="Almet News" />
# [[Инзер Илдар улы Ягафаров (2002)|Инзер Ягафаров]] ([[Йомаш]], [[Баймак районы]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-53797991_132106?ysclid=lz2wg5sgyf827432224 Погиб на СВО выпускник Башкирского лицея]</ref>
# [[Роберт Ринат улы Ягафаров|Роберт Ягафаров]] ([[Сибай]], Башкортстан) <ref>[https://vk.com/wall-53797991_125281 В зоне СВО погиб наш земляк Роберт Ягафаров]</ref>
# [[Ямил Хадиулла улы Ягудин (1984)|Ямил Ягудин]] ([[Баем (Әбҗәлил районы)]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-104104286_141200?ysclid=lwpc0saoy7578328069 В с. Баимово сегодня простились с гвардии сержантом]</ref>
# [[Максим Андрей Ядров (1999)|Максим Ядров]] ([[Бүздәк]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-48725093_105380 ПАМЯТИ ЛЕЙТЕНАНТА МАКСИМА ЯДРОВА]</ref> → әнисе Лира Фән кызы
# [[Руслан Язданов]] (27 яшь, Когалым-[[Әлмәт]])<ref name=":Ирек мәйданы" />
# [[Артур Якубов]] ([[Кушнаренко районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-111573525_13560 Сегодня, 15 сентября 2022 года, в с.Кушнаренково.] ВКонтакте</ref>
# [[Илсур Якупов]] ([[Балакатай районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall182027576_5456 С чувством глубокой скорби вынужден сообщить]</ref>
# [[Эльвир Якупов]] ([[Үрмәт]], [[Илеш районы]], Башкортстан) <ref>[https://newsbash.ru/society/33985-vo-vremja-specopercii-n-ykrine-pogib-yrojenec-ilishevskogo-rion-bshkirii-elvir-jakypov.html Эльвир Якупов из Илишевского района Башкирии погиб в ходе СВО на Украине]</ref>.
# [[Айнур Ямалов]] ([[Амангилде (Әбҗәлил районы)|Амангилде]], [[Әбҗәлил районы]], [[Башкортстан]])<ref>[https://74.ru/text/incidents/2022/05/27/71363561/ В Башкирии простились с погибшим на Украине уроженцем Магнитогорска. Он посмертно награжден орденом Мужества]</ref>
# [[Дамир Ямангулов]] ([[Темәс]], [[Баймак районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-113740745_8885 Ямангулов Дамир Вакилевич]</ref>
# [[Марсель Ямансарин]] ([[Мәләвез]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-27737753_501395 Марсель Ямансарин из Башкортостана погиб.] ВКонтакте</ref>
# [[Дим Ямилхин]] ([[Учалы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-165286587_42657 29 июня 2022 года при исполнении воинского..] Учалинская правда ВКонтакте</ref>
# [[Радик Янбеков]] ([[Баймак]]―[[Ахун (Учалы районы)|Ахун]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-172754444_22833 16 января в 14 часов в Учалинской филармонии.]</ref>
# [[Радмир Янбеков]] ([[Игенъелга]], [[Гафури районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-187046624_48630 В СВО погиб уроженец Гафурийского района Радмир] ВКонтакте</ref>
# [[Айнур Янышев]] (36 яшь, [[Миякә районы]], Башкортстан)<ref name="Kp.Ufa"/>
# [[Фәһим Кәрим улы Яратов|Фәһим Яратов]] ([[Габдрахман (Баймак районы)]], Башкортстан)<ref>[https://bash.bashinform.ru/news/social/2024-10-18/ur-yu-belm-il-a-sy-y-ine-3972466 Ҡурҡыу белмәҫ ил һаҡсыһы ине]</ref>
# [[Илһам Ярашев]] ([[Әдәмсә]], [[Яңа Чишмә районы]], Татарстан)<ref>[https://vk.com/wall-38665380_6649790 Стало известно о гибели в спeцоперации на Украине.]</ref>
# [[Руслан Яркәев]] ([[Бимә (Әгерҗе районы)|Бимә, Әгерҗе районы, Татарстан]])<ref name="дан">{{Citation |title=Погибшие участники специальной военной операции. |url=https://slava-dan.tatarstan.ru/pogibshie-uchastniki-spetsialnoy-voennoy-operatsii.htm |access-date=2024-08-24 |archive-date=2024-08-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240824183941/https://slava-dan.tatarstan.ru/pogibshie-uchastniki-spetsialnoy-voennoy-operatsii.htm |dead-url=yes }}</ref>
# [[Илнур Ярмөхәммәтов]] ([[Иске Калкаш]], [[Стәрлебаш районы]], Башкортстан)<ref>[https://intertat.tatar/news/ilnur-ulymny-onytyrlyk-tugel-5859316 «Илнур улымны онытырлык түгел...»]</ref>
# [[Рөстәм Ярмөхәммәтов]] ([[Стәрлетамак]], Башкортстан)<ref>[https://newsbash.ru/society/36116-yrojenec-sterlitmk-rystm-jarmyhmetov-pogib-v-hode-specopercii-n-ykrine.html Рустам Ярмухаметов из Башкирии погиб в СВО]</ref>
# [[Руслан Яров]] ([[Борай (Башкортстан)|Борай]], [[Борай районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-207039849_110340 Руслан Яров из Бураевского района Башкирии]</ref>
# [[Альберт Яруллин (1979)|Альберт Яруллин]] ([[Апакай]], [[Питрәч районы]], Татарстан)<ref>[https://pestrecy-rt.ru/news/jemgiyat/lenino-kokuskinoda-xarbi-operaciia-sugyscysyn-iska-aldylar Ленино-Кокушкинода хәрби операция сугышчысын искә алдылар]</ref>
# [[Илнар Яруллин]] ([[Илчегол (Учалы районы)|Илчегол]], [[Учалы районы]], Башкортстан)<ref>[https://vk.com/wall-172754444_25311 Сегодня, 5 мая, в д.Ильчигулово Учалинского]</ref>
# [[Роберт Газизҗан улы Яхин (1968)|Роберт Яхин]] ([[Җәлил]], [[Сарман районы]], Татарстан)<ref>[https://t.me/tatarstan200 Яхин Роберт Газизянович (25.10.1968 – 09.03.2024)]</ref>
== Моны да карагыз ==
* ''[[Россия Федерациясе]] [[Россия Федерациясе дәүләт бүләкләре|дәүләт бүләкләре]]'' ([[:ru:Государственные награды Российской Федерации|ru]]) {{*}} [[Россия Федерациясе Каһарманы]]
* ''[[Украина]] [[Украина дәүләт бүләкләре|дәүләт бүләкләре]]'' ([[:ru:Государственные награды Украины|ru]]) {{*}} [[Украина Каһарманы]]'' ([[:ru:Герой Украины|ru]])
* ''[[Луганск Халык Җөмһүрияте]] [[Луганск Халык Җөмһүрияте дәүләт бүләкләре|дәүләт бүләкләре]]'' ([[:ru:Награды Луганской Народной Республики|ru]]) {{*}} [[Луганск Халык Җөмһүрияте Каһарманы|Каһарманы]]
* ''[[Донецк Халык Җөмһүрияте]] [[Донецк Халык Җөмһүрияте Каһарманы|Каһарманы]]'' ([[:ru:Герой Донецкой Народной Республики|ru]])
* [[«Телсез Күке» спектакле]]
* [[Татарлар — Советлар Берлеге Каһарманнары исемлеге]]
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
* {{cite web|url=https://www.azatliq.org/a/31759329.html|title =
Путин сугышы корбаннары|publisher=[[Азатлык радиосы]] порталы|author=|accessdate=[[2022 ел]]ның [[20 апрель]] көне|language= [[татарча]]}}
* {{cite web|url=https://islamnews.ru/news-voiny-tatary-i-bashkiry-pavshie-v-khode-spetsoperatsii-rf|title =
Воины-татары и башкиры, павшие в ходе спецоперации РФ|publisher=[[:ru:IslamNews.ru|IslamNews.ru]] порталы|author=|date=[[2022 ел]]ның [[28 март]] көне|accessdate=[[2022 ел]]ның [[20 апрель]] көне|language= [[русча]]}}
* {{cite web|url=https://islamnews.ru/news-rasshirilsya-spisok-tatar-i-bashkir-pavshikh-na-ukraine|title =
Расширился список татар и башкир, павших на Украине|publisher=[[:ru:IslamNews.ru|IslamNews.ru]] порталы|author=|date=[[2022 ел]]ның [[19 апрель]] көне|accessdate=[[2022 ел]]ның [[20 апрель]] көне|language= [[русча]]}}
* {{cite web|url=https://ufa-kp-ru.turbopages.org/ufa.kp.ru/s/daily/27376/4569323/|title=Список погибших солдат из Башкирии на Украине во время спецоперации|publisher=[[Комсомольская правда]].Уфа порталы|author=|date=[[2022 ел]]ның [[7 апрель]] көне|accessdate=[[2022 ел]]ның [[24 апрель]] көне|language=[[русча]]|archivedate=2023-04-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230406072334/https://ufa-kp-ru.turbopages.org/ufa.kp.ru/s/daily/27376/4569323/}}
* [https://vk.com/prufy_ru?z=album-25561502_283304189 Альбом памяти погибших на Украине.] Пруфы.рф [[ВКонтакте]]{{ref-ru}}
== Сылтамалар ==
* [[Татарстан тарихы]]
* [[:ru:Категория:Погибшие в ходе вторжения России на Украину|Категория:Погибшие в ходе вторжения России на Украину]] {{ref-ru}}
* [[:uk:Категорія:Загиблі від російського вторгнення в Україну 2022|Категорія:Загиблі від російського вторгнення в Україну 2022]] {{ref-uk}}
* [[:uk:Втрати силових структур внаслідок російського вторгнення в Україну#2022 2|Втрати силових структур внаслідок російського вторгнення в Україну]] - көннәр буенча вафат булганнар исемлеге {{ref-uk}}
[[Төркем:Россиянең 2022 елгы Украина хәрби чаралары дәвамында үтерелгән кешеләр|Татарлар]]
[[Төркем:Татар хәрбиләре|2022]]
[[Төркем:2022 елда вафатлар|Украина]]
[[Төркем:Вафатлар исемлеге|*]]
muqdo9wcb7wuj0qqb0dwzz9ub1wqgxp
Әҗдарбәй мәчете
0
587692
5839737
3628331
2026-05-06T04:08:52Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839737
wikitext
text/x-wiki
{{ТөркиМарафон|ел=2022}}
{{Гыйбадәтханә
|Гыйбадәтханә төре = Мәчет
|Татар атамасы = Әҗдарбәй мәчете
|Үз атамасы = {{lang-az| Əjdərbəy məscidi}}
|Рәсем = Baku AjdarbeyMosque 004 9080.jpg
|Рәсем язуы =
|Рәсем зурлыгы =
|Хәзерге халәте =
|Ил = Азәрбайҗан
|Урнашу урыны статусы = Шәһәр
|Урнашу урыны = [[Файл:Coat of arms of Baku.svg|20px]] [[Баку]], <br/>Сәмәд Вургун ур., 76
|Координатлары = 40°23′09″N, 49°50′16″E
|Дин = [[Ислам]]
|Мәхәллә = [[Кавказ мөселманнары идарәcе]]
|Кайсы дини агымга карый = [[сөнни]] ислам / [[шигый]] ислам
|Бина төре = манарасы янда урнашкан мәчет
|Архитектура стиле = ширван-апшерон архитектура мәктәбе
|Проект авторы = Зивербәй Әхмәдбәков
|Төзүче = Әҗдарбәй Ашурбәков
|Нигезләүче =
|Беренче телгә алу =
|Нигезләү = 1912 ел
|Төп даталар = 1912 ел – төзелеш башлану <br/>1913 ел - төзелеш тәмамлану
|Юк ителгән =
|Төзелешнең башлануы = 1912 ел
|Төзелешнең тәмамлануы = 1913 ел
|Янкормалары =
|Ядкәрләре =
|Халәте = гамәлдә
|Сайт =
|Commons =
}}
{{мәгънәләр|Зәңгәр мәчет (мәгънәләр)}}
'''Әҗдарбәй мәчете''' ({{lang-az|Əjdərbəy məscidi}}), шулай ук '''Зәңгәр мәчет'''<ref>{{cite web|url=https://www.ourbaku.com/index.php/%D0%A1%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B5_%D0%BC%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%B8_%D0%91%D0%B0%D0%BA%D1%83_%28%D1%81%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA%29|title=Старые мечети Баку (список)|publisher=Наш Баку|accessdate=2016-07-02|lang=ru|archive-date=2018-10-25|archive-url=https://web.archive.org/web/20181025150338/https://www.ourbaku.com/index.php/%D0%A1%D1%82%D0%B0%D1%80%D1%8B%D0%B5_%D0%BC%D0%B5%D1%87%D0%B5%D1%82%D0%B8_%D0%91%D0%B0%D0%BA%D1%83_(%D1%81%D0%BF%D0%B8%D1%81%D0%BE%D0%BA)|deadlink=no}}</ref>, '''Иттифакъ мәчете'''<ref>{{Cite web |title=Hacı Əjdərbəy məscidi |url=http://www.islammektebi.org/index.php?option=com_content&view=article&id=1918:prezident-jdrby-mscidinin-brpasi-il-laqdar-tdbirlr-haqqnda-srncam-imzalayb&catid=29:azrbaycan&Itemid=37 |access-date=2012-08-12 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304222247/http://www.islammektebi.org/index.php?option=com_content&view=article&id=1918:prezident-jdrby-mscidinin-brpasi-il-laqdar-tdbirlr-haqqnda-srncam-imzalayb&catid=29:azrbaycan&Itemid=37 |url-status=dead |accessdate=2022-07-09 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304222247/http://www.islammektebi.org/index.php?option=com_content&view=article&id=1918:prezident-jdrby-mscidinin-brpasi-il-laqdar-tdbirlr-haqqnda-srncam-imzalayb&catid=29:azrbaycan&Itemid=37 }}</ref>, '''Татар мәчете'''<ref name=":0">''Вәсилә Рәхимова''. [http://www.tatar-islam.com/publ/m_kal_l_r/analitika/tatar_ehzle_baku_tatar_m_chete_tatar_ziraty/3-1-0-18710 Татар эзле Баку: Татар мәчете, Татар зираты.] Татар-Ислам, 30.06.2017</ref> ― [[Азәрбайҗан]] башкаласы [[Баку]]да урнашкан тарихи мәчет.
== Тарих ==
1912 елның 2 мартыннан 1913 елның 3 декабренә кадәр архитектор {{Тәрҗемә ителмәгән 3| Зивербәй Әхмәдбәков| Зивербәй Әхмәдбәков |ru| Ахмедбеков, Зивер-бек Герай-бек оглы}} проекты буенча сәнгатькәр {{Тәрҗемә ителмәгән 3| Әҗдарбәй Ашурбәков| Әҗдарбәй Ашурбәков| ru |Ашурбеков, Аждар-бек}} (1858―1923) акчасына төзелә. Үзенең архитектура стиле буенча мәчет символик төскә ия. Ул Кәрбәрдәге мәчетне дә, [[Мәккә]]дәге Кәгъбәне дә хәтерләтә. Төзелеш барышында мөселман көнчыгышының киң архитектура үрнәкләренә игътибар бирелгән.
Мәчетне төзеткән иганәченең максаты ― [[шигый]]ларның һәм [[сөнни]]ләрнең бер түбә астында гыйбадәт кылуларына, үзара татулыкларына ирешү булган. Мәчет төзелгәндә Канни-тәпә кварталы бер катлы шәхси йортлардан торган. Әлеге гыйбадәтханә, мөселманнарның бердәмлеге символы буларак, башта «Иттифакъ» мәчете буларак билгеле булган.
Зәңгәр мәчеткә [[Октябрь революциясе|революциядән]] соң яшь дәүләтнең эскадроны урнаша. [[Бөек Ватан сугышы]] башлангач, мәчеттә урнашкан эскадронны да фронтка озаталар. Мәчеттә амбар ясыйлар, тегү цехы урнаштыралар. Халык өендә намаз укырга мәҗбүр була<ref name=":0" />.
Бакуда иң борынгы һәм иң зур мөселман мәчетләренең берсе булган әлеге мәчет [[намаз]] кылу өчен килгән 400 кешене сыйдырган. [[СССР]] таркалганнан соң, бу мәчеткә килүчеләр саны шактый арткан. Шул сәбәпле, [[Кавказ мөселманнары идарәcе]] мәчетне реконструкцияләү, гыйбадәт бүлмәләре санын арттыру турында карар кабул иткән. Төзәтү эшләре [[2007 ел]]да башланып китә. 2010―2011 елларны мәчет Азәрбайҗан Президенты [[Илһам Әлиев]] фәрманы белән<ref>[http://president.az/articles/144 Sərəncam]</ref> дәүләт бюджеты [[акча]]сына зурайтыла, төзекләндерелә<ref>{{Cite web |title=Sərəncam imzalayıb |url=http://www.islammektebi.org/index.php?option=com_content&view=article&id=1918:prezident-jdrby-mscidinin-brpasi-il-laqdar-tdbirlr-haqqnda-srncam-imzalayb&catid=29:azrbaycan&Itemid=37 |access-date=2012-08-12 |archive-date=2016-03-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160304222247/http://www.islammektebi.org/index.php?option=com_content&view=article&id=1918:prezident-jdrby-mscidinin-brpasi-il-laqdar-tdbirlr-haqqnda-srncam-imzalayb&catid=29:azrbaycan&Itemid=37 |url-status=dead |accessdate=2022-07-09 |archivedate=2016-03-04 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304222247/http://www.islammektebi.org/index.php?option=com_content&view=article&id=1918:prezident-jdrby-mscidinin-brpasi-il-laqdar-tdbirlr-haqqnda-srncam-imzalayb&catid=29:azrbaycan&Itemid=37 }}</ref><ref>{{Cite web |title=Məscidin bərpası |url=http://www.milli.az/news/society/12264.html |access-date=2012-08-12 |archive-date=2010-05-28 |archive-url=https://web.archive.org/web/20100528004311/http://www.milli.az/news/society/12264.html |url-status=dead |accessdate=2022-07-09 |archivedate=2010-05-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20100528004311/http://www.milli.az/news/society/12264.html }}</ref>. Хәзер ике зур намаз залы бар: элеккесе [[шигый]]лар өчен, яңасы [[сөнни]]ләр өчен. Реконструкция тәмамланганнан соң биредә 2000гә якын дин тотучы намаз укый ала. [[Җомга намазы|Җомга намазларына]] җыелучы төрле милләт вәкилләренең саны 5 меңнән артып китә. Мәчет янәшәсендә мәҗлесләр үткәрү өчен бөтен уңайлыклары булган аерым бина бар <ref>{{Cite web |title=İbadətgah |url=http://www.lent.az/news.php?id=11271 |access-date=2012-08-12 |archive-date=2016-03-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160305012655/http://www.lent.az/news.php?id=11271 |url-status=dead |accessdate=2022-07-09 |archivedate=2016-03-05 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20160305012655/http://www.lent.az/news.php?id=11271 }}</ref>.
Зәңгәр мәчет әлегә кадәр Бакуда (һәм [[Кавказ]]да) шигый һәм сөнни [[мөселманнар]] бергә гыйбадәт кыла торган бердәнбер урын булып тора.
Мәчет берничә исем белән аталуга килгәндә, бу да очраклы түгел. [[Гөмбәз]]енең төсе буенча «Зәңгәр мәчет» дип атыйлар. Әҗдарбәй Ашурбәков вафатыннан соң, мәчеткә аның исеме өстәлә. Баку [[татарлар]]ының яратып йөргән мәчете булганга, халык теленә «Татар мәчете» исеме белән керә. Мәчеттә [[азәрбайҗан]] милләтендәге хәзрәтләр янында һәрчак [[татар]] милләтле [[имам]] да бар. Сөнниләр имамы, азәрбайҗан милләтеннән Хафиз хәзрәт Аббасов татарча белә: Россиядә дини белем алган, [[Йошкар-Ола]] мәчетендә берничә ел имам булып торган, татарча вәгазь укыган<ref name=":0" />.
== Татар имамнары ==
* 1943 елны мәчет мөселманнарга кире кайтарыла һәм ачылу белән татар кешесе ― Мөхәммәтша Мостафа улы Терегулов биредә озак еллар имамлык итә.
* 1984 елның августыннан 1989 елның декабрена кадәр [[шәех]] Габбас хәзрәт Шабан улы Бибарсов (1937―2012) мулла булып тора.
* Фатих мулла Беландин 20 еллап, вафатына кадәр имам булып тора.
* 2015 елның сентябреннән Рәшит Таһир улы Җаббаров – [[Кавказ мөселманнары идарәcе]] рәисе [[шәйхелислам]] Аллаһшөкер Пашазадә тарафыннан рәсми төстә расланган имам.
;Эшләү еллары ачыкланмаганнары:
* Каюм Мөбин улы Хөснетдинов (1901―1980) озак еллар имамлык итүче дин әһеле.
* Абдулла Хөсл(''н'')етдин улы Заитов (1898―1935)
* [[Коръән-хафиз]] Гарифулла мулла Яруллин (1891―1962)
* Хәсән Курамша улы Җәлилов (1900―1990) <ref name=":0" />
== Искәрмәләр ==
<small>{{искәрмәләр}}</small>
== Сылтамалар ==
*[http://www.anl.az/down/meqale/medeniyyet/medeniyyet_sentyabr2009/90335.htm '''anl.az''']{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
*[http://scwra.gov.az/structure/26/?%22Hac%C4%B1%20%C6%8Fjd%C9%99rb%C9%99y%22%20m%C9%99scidi "Hacı Əjdərbəy" məscidi '''scwra.gov.az''']
* ''Вәсилә Рәхимова''. [http://www.tatar-islam.com/publ/m_kal_l_r/analitika/tatar_ehzle_baku_tatar_m_chete_tatar_ziraty/3-1-0-18710 Татар эзле Баку: Татар мәчете, Татар зираты.] Татар-Ислам, 30.06.2017
== Моны да карагыз ==
* [[Азәрбайҗанда ислам]]
[[Төркем:Бакы мәчетләре]]
[[Төркем:1912 елда төзелгән мәчетләр]]
[[Төркем:Бакы мәдәнияте]]
[[Төркем:Азәрбайҗанда ислам]]
8ctpmcsuxdwc8v6kss47lnvqlgi1a62
Шәрифә карчык
0
588787
5839624
3532519
2026-05-05T14:34:56Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839624
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем = Шәрифә
| рәсем =
| рәсем_зурлыгы =180
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы =
| тулы исем =
| һөнәр =
| туу датасы = ''билгесез''
| туу җире =
| гражданлык = {{байраклаштыру|Русия империясе}}
| милләт = татар
| үлем датасы = ''билгесез''
| үлем җире =
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын =
| балалар =
| бүләк һәм премияләр =
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
'''Шәрифә карчык''' (''туган елы билесез ― үлгән елы 1909 елга кадәр'') ― [[РИ]] [[Казан губернасы]] [[Казан өязе]] [[Олы Мәңгәр вулысы|Мәңгәр волосте]] [[Кушлавыч]] авылы кешесе, [[Габдулла Тукай|нәни Тукайны]] 2 яшь тә 8 ай ярымлык вакытында вакытлыча асрамага алган (мөрәббия<ref>Мөрәббия – гарәпчәдән: тәрбияче</ref>) фәкыйрә карчык. Бу карчыкта ничек яшәве турында [[Габдулла Тукай]] 1909 елда язылган «[[Исемдә калганнар]]» исемле автобиографик повестендә искә ала.
== Тәрҗемәи хәле ==
[[Файл:Х-М.Казаков._Кечкенә_Тукай.jpg|200px|thumb|right|''[[Хаҗиморат Казаков|Хаҗи-Морат Казаков]]''. «Кечкенә Тукай». ''[[1958 ел|1958]]'']]
Шәрифә карчыкның фамилиясе дә, туган һәм үлгән еллары, шулай ук туган урыны билгесез. [[Габдулла Тукай]] ятим калганда (1888 ел), Шәрифә карчык [[Казан губернасы]]ның [[Казан өязе]] [[Олы Мәңгәр вулысы|Мәңгәр волосте]] [[Кушлавыч]] авылында фәкыйрь генә гомер иткән. [[1885 ел]]гы хисап алу буенча, авылда 120 хуҗалыкта 794 кеше исәпләнгән. Авыл халкы фәкыйрьлектә яшәгән. Төп кәсепләрен [[умартачылык]] тәшкил иткән. Авылда бер кибет, бер тимерче алачыгы булган. Бердәнбер күренекле урынны [[мәчет]] алып торган. Тукай яшәгән заманда Кушлавыч шундый булган.
Булачак татар халык шагыйре [[Габдулла Тукай]]ның (''Габдулла Мөхәммәтгариф улы Тукаев, 26.04.1886―02.04.1913'') әтисе Кушлавыч авылының икенче мәхәлләсе мулласы Мөхәммәдгариф Мөхәммәдгалим улы Тукаев (1843―1886), улына 4яшь тә 6 ай тулгач, вафат булган <ref>''[[Дамир Гарифуллин]]''. [http://gabdullatukay.ru/bio/tukaj-shejerese/ Тукай шәҗәрәсе.]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Габдулла Тукай сайты</ref>. Габдулла Тукайның әнисе (''Мөхәммәдгариф Тукаевның икенче хатыны, беренче хатыны – Бибигафифә Сираҗетдин кызы (1843―1885) бала тапканда кан китеп 42 нче яшендә вафат; беренче хатыныннан кызы Газизә (1876―1963), улы Мөхәммәтшәриф (1879―1890)'')<ref>''Евгений Пажитнов''. [https://proza.ru/2017/12/22/1914 Родословная. Тукай Габдулла.] Проза.ру</ref>) Мәмдүдә Зиннәтулла кызы Әмирова (1864―1890), ире вафатыннан соң тол калгач, әтисе Зиннәтулла Зәйнелбәшир улы Әмиров йортына, [[Өчиле]]гә кайта, бераздан Сасна ([[Сасна Пучинкәсе]], Кече Сасна) авылы мулласы Мөхәммәтшакир Фәйзуллинга кияүгә чыга. Кияүгә чыкканда, 2 яшь тә 8 ай ярымлык Габдулланы Өчиледән [[Кушлавыч]]ка, илтеп, бер кибән арыш биреп, Шәрифә исемле карчыкка тапшырып калдырырга мәҗбүр була.
== Исемдә калганнар ==
{{төп мәкалә|Исемдә калганнар}}
Бу карчыкта ничек яшәве турында Габдулла Тукай 1909 елда язылган «[[Исемдә калганнар]]» исемле автобиографик повестенда түбәндәгечә искә ала ([[Габдулла Тукай]] авылдашларының сөйләүләренә нигезләнеп язган: «авылда минем вакъты сабавәтемне күргән карчык вә хатыннар мөрәббия карчыгымның минем илә бик начар мөгамәләдә булганлыгын үземә хикәят итәләр»<ref name=":0">[http://gabdullatukay.ru/bio/isemde-kalgannar/page-1/ Исемдә калганнар — 1 бит.]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Габдулла Тукай сайты</ref>):
<blockquote>
{{цитата|Мин бу карчык ханәсендә кадерсез, артык бер бала булганлыктан, ул мине, әлбәттә, тәрбияләмәгән; тәрбияләү түгел, яшь балаларның иң мохтаҗ булдыклары ачык йөзне дә күрсәтмәгән.}}
<br/>
{{цитата|Мин кыш көннәрендә төнлә яланаяк, күлмәкчән көенчә тышка чыгам икән дә бераздан, өйгә кермәкче булып, ишеккә киләм икән. Кыш көне авыл ызбаларының ишекләрен ачмак, балага түгел, шактый үсмер кешеләргә дә мәшәкать вә көч булганлыктан, табигый, мин ишекне ача алмыйм вә ишек төбендә аякларым бозга ябышып катканчы көтеп торам икән. Карчык исә үзенең: «Кадалмас әле, килмешәк!» – дигән «шәфкатьле» фикере илә мине үзе теләгән вакытта орыша-орыша кертә икән}}
<br/>
{{цитата|Ул карчык үлгән инде; Алла аңа рәхмәт итсен<ref>Габдулла Тукай. Әсәрләр / төзүчеләр: Гали Халит, Рашат Гайнанов, Лена Гайнанова, Рәис Даутов. — Казан: ТКН, 1986. — Т. 5</ref><ref name=":0" />}}
</blockquote>
Шәрифә карчыкның Габдулланы ничек тәрбияләве хакында башка төрле мәгълүматлар сакланмаган.
Мәмдүдә ире Мөхәммәтшакир (Фәйзуллин) белән Габдулланы үзләренә алдыру хакында сөйләшеп, күчтәнәчләр белән (сумса, ике таяк казы, бер таба гөбәдия) тотып, Габдулланы алырга киләләр һәм баланы карап торган өчен рәхмәт йөзеннән 50 тиен көмеш бирәләр. Шәрифә карчык рәхмәтләр әйтеп, күз яшьләре белән озатып кала<ref>Шәрифә карчык // Тукай энциклопедиясенә (''сәхифәне филология фәннәре докторы Зөфәр Рәмиев алып бара''). [[Чын мирас (журнал)|Чын мирас]], 2013 ел, ноябрь, Б. 108</ref>.
Кайбер тикшеренүчеләр, Габдулла Тукай «Исемдә калганнар» әсәрендә карчыкның исемен дөрес язмаган булырга мөмкин, дип исәпли, чөнки [[Кушлавыч]]тагы бердәнбер Шәрифә исемле хатын-кыз Тукай туганчы үлгән булган инде<ref>[https://kazan.aif.ru/culture/person/tukay_mify_i_fakty_skolko_belyh_pyaten_v_biografii_velikogo_poeta Тукай: мифы и факты. Сколько белых пятен в биографии великого поэта?] АиФ Казань, 19.05.2016</ref>.
== Әдәби образы ==
[[Әхмәт Фәйзи]]нең 1947-1950 елларда язылган «Тукай» романының беренче китабында Шәрифә карчык образы чагылыш тапкан (эпопеядә карчык ире күптән үлгән, ир баласы [димәк, имана җире дә] булмаган көе ике кызы белән торып калган бик ярлы карчык итеп сурәтләнгән):
<blockquote>
Карчыкның да, кызларының да закон буенча җир биләү хокуклары булмау аркасында, мәрхүм иреннән дүрт таяк җир белән калган Шәрифә карчык янына Мөхәммәтгарифның [Габдулла Тукайның әтисе] кече абыйсы, авыл старостасы белән килеп: «Киләсе елга җир бүлү була бит. Кызлар җиткерәсең, гомер буе дүрт таяк җир белән яши алмассың... Ал син бу ятимне! Үзе мәхдүм, үзе ир бала. Җирле булырсың. Дөньялык өчен ул сиңа дәүләт китерер, ахирәтең өчен бер догачың булыр,» ― дип карчыкны күндереп кайталар<ref>''[[Әхмәт Фәйзи|Фәйзи Ә.]]'' Тукай. — Казан: ТКН, 1952. — Б.16-17</ref>.
</blockquote>
[[Рабит Батулла]]ның «Апуш-Тукай» кыйссасында Шәрифә карчыкның өе бик фәкыйрь итеп сурәтләнгән:
<blockquote>
Өй тараканнар катып үләрлек суык иде. Мичтә чи усак [утыны] чыш-пыш килеп, яныр-янмас пыскый. Түр сәкедә ертык юрганга уранган Габдуллаҗан калтыранып утыра<ref>''[[Рабит Батулла|Батулла Р.]]'' Шайтан таягы: кыйссалар. – Казан: «Илһам» нәшрияты, 2014. — Б.20-21</ref>.
</blockquote>
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Әдәбият ==
* ''[[Әхмәт Фәйзи|Фәйзи Ә.]]'' Тукай. Роман. Беренче китап. Үги еллар — Казан: Татгосиздат, 1952. — Б.16-17.
* ''[[Ибраһим Нуруллин|Нуруллин И.]]'' Габдулла Тукай. К.: [[ТКН]], 1979. — Б.14-15.
* Габдулла Тукай. Әсәрләр / төзүчеләр: [[Гали Халит]], [[Рашат Гайнанов]], [[Лена Гайнанова]], [[Рәис Даутов]]. — Казан: ТКН, 1986. — Т. 5.- Б.10-11.
* ''[[Зәкия Рәсүлова|Рәсүлова З.]]'' Тукай эзләреннән. К.: ТКН, 1985, Б.24-26
* ''[[Дамир Гарифуллин|Гарифуллин Дамир.]]'' Шәҗәрәләр: 1 китап. – [[Яр Чаллы]], 2002. – 160 б.
* Шәрифә карчык // Тукай энциклопедиясенә (''сәхифәне филология фәннәре докторы [[Зөфәр Рәмиев]] алып бара''). [[Чын мирас (журнал)|Чын мирас]], 2013 ел, ноябрь, Б. 108.
== Сылтамалар ==
* ''Евгений Пажитнов''. [https://proza.ru/2017/12/22/1914 Родословная. Тукай Габдулла.] Проза.ру{{ref-ru}}
== Моны да карагыз ==
* [[Фаизә Шәмсетдинова]]
{{Габдулла Тукай}}
[[Төркем:Габдулла Тукай]]
nfqrd4mc782bxgs0nfte7h297didf6t
Җәләй Гыйльметдинов
0
591219
5839699
3597567
2026-05-06T00:58:46Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839699
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем = Җәләй Гыйльметдинов
| рәсем =Җ.Г.Гыйльметдинов.jpg
| рәсем_зурлыгы = 180px
| alt =
| рәсем язуы =
| тулы исем = Җәләй Гыйльметдин улы Гыйльметдинов
| һөнәр = фирка эшлеклесе
| туу датасы =1897
| туу җире = [[РИ]], [[Казан губернасы]], {{туу җире|Казан өязе|Биектау районында}}, [[Мүлмә вулысы|Мүлмә волосте]], [[Мүлмә]]
| гражданлык = {{Байрак/Россия империясе}} [[РИ]]→<br/> {{байраклаштыру|РСФСР}}→<br/> {{байрак|СССР}} [[СССР]]
| милләт = татар
| үлем датасы = ''билгесез''
| үлем җире = ''билгесез''
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын =
| балалар =
| бүләк һәм премияләр =
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
{{Фш|Гыйльметдинов}}
'''Җәләй Гыйльметдинов''', Җәләй<ref name=":0">''Г. Хисамиева''. [https://msu.tatarstan.ru/index.htm/news/98827.htm Они стояли у руля.]{{Deadlink|date=October 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Портал муниципальных образований РТ, 10.08.2011</ref> (''Җәләл'' <ref>[https://arhiv.tatarstan.ru/2017-god-2340617.htm Гильмутдинов Залял Гильмутдинович] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210412041607/https://arhiv.tatarstan.ru/2017-god-2340617.htm |date=2021-04-12 }} / Руководители Республики Татарстан. Районные комитеты КПСС</ref>) Гыйльметдин улы Гыйльметдинов (''[[1897 ел]], [[РИ]], [[Казан губернасы]], [[Казан өязе]], [[Мүлмә вулысы|Мүлмә волосте]], [[Мүлмә]] – 1970 елдан соң<ref name=":0" />'') ― фирка эшлеклесе, [[ВКП(б)]]ның Мамадыш кантон (1926-1927), Тымытык―Азнакай (1930-1932), Октябрь (1932-1934), Норлат (1934) район комитетлары секретаре (''беренче секретаре''). 1920 елдан ВКП(б) әгъзасы. [[Сталин репрессияләре|Репрессия]] корбаны<ref>[http://old.memo.ru/memory/kazan/kaza24.htm Гильмутдинов Залял Гильмутдинович]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} // Книги памяти - Татарстан</ref>.
== Тәрҗемәи хәле ==
1897 елда Казан губернасы [[Казан өязе]] [[Мүлмә вулысы|Мүлмә волосте]] (Татарстанның хәзерге [[Биектау районы]]) [[Мүлмә]] авылында крестьян гаиләсендә туган.
== Хезмәт юлы ==
1908-1912 елларда ― [[Сәмәрканд өлкәсе (Россия империясе)|Сәмәрканд өлкәсе]] Хуҗант өязе [[Хуҗанд|Хуҗант]] шәһәре [[сәүдәгәр]]ендә йомышчы малай һәм приказчик.
1912-1916 елларда ― Төркестан генерал-губернаторлыгы [[Фирганә өлкәсе (Россия империясе)|Фирганә өлкәсе]] Коканд өязе [[Кукан|Коканд]] шәһәре сәүдәгәрендә приказчик.
1916-1918 елларда ― патша армиясендә хезмәт итә, 77нче дивизиянең 1нче Төркестан көнбатыш 307нче полкы.
1918 елның апреленә кадәр ― [[Казан өязе]]нең [[Мүлмә]] авылында үз хуҗалыгында крестьян.
1918 елның апреленнән 1922 елның маена кадәр ― [[Кызыл Армия]]дә: кызыл гаскәри һәм {{comment|сәяси җитәкче|политрук}}, 2нче дивизиянең 3нче совет һәм 17нче төзелеш полклары.
1922 елның апреленнән 1923 елның апреленә кадәр ― [[Казан]] шәһәрендә ачылган милиция командирлар составын әзерләү курслары курсанты.
1923 елның апреленнән 1924 елның ноябренә кадәр – [[Чистай]] шәһәрендә: Татарстан АССР [[Чистай кантоны|Чистай кантон]] милициясе башлыгы.
1924 елның ноябреннән 1926 елның гыйнварына кадәр ― [[ВКП(б)]]ның Чистай кантон комитетының оештыру бүлеге мөдире.
1926 елның гыйнварынннан 1927 елның июленә кадәр ― [[Мамадыш кантуны|Мамадыш кантон]] комитеты секретаре.
1927 елның июленнән 1928 елның июненә кадәр ― [[Мәскәү]]дә: [[ВКП(б) ҮК]] каршында оештырылган өяз партия хезмәткәрләре курслары курсанты.
1928 елның июненнән 1929 елга кадәр ― [[Сәмәрканд]] шәһәрендә: ВКП(б) ҮК пропагандистлар төркеме пропагандисты.
1929 елдан 1930 елның июленә кадәр ― ВКП(б)ның [[Бөгелмә кантоны|Бөгелмә кантон]] комитетының оештыру бүлеге мөдире.
1930 елның июленнән 1931 елның августына кадәр ― ВКП(б)ның [[Тымытык районы|Тымытык]]―[[Азнакай районы|Азнакай]] райкомы секретаре<ref name=":0"
/>.
1931 елның августыннан 1932 елның июленә кадәр ― [[ВКП(б)ның Татарстан өлкә комитеты|ВКП(б) Татарстан өлкә комитетының]] оештыру бүлеге мөдире.
1932 елның июленнән 1934 елның апреленә кадәр ― ВКП(б)ның [[Октябрь районы (Татарстан)|Октябрь]] райкомы секретаре.
1934 елның апрель-май айларында ― ВКП(б)ның [[Норлат районы (ТАССР)|Норлат]] райкомы секретаре.
Фиркадән чыгарылганчы эшләгән соңгы вазыйфасы ― ВКП(б)ның [[Казанның Идел буе районы|Сталин район]] комитеты (''Казан'') секретаре.
Кулга алынганчы Казан ит комбинаты экспедиторы булып эшләгән.
== Репрессия корбаны ==
Беренче мәртәбә 1938 елның 15 гыйнварында кулга алынган. 1940 елның гыйнварында [[СССР]] [[НКВД]]ысының махсус киңәшмәсе тарафыннан 58-2, 58-7, 58-11 маддәләре буенча 5 елга хезмәт белән төзәтү лагеренә хөкем ителгән.
Икенче мәртәбә леспромхозның урман складында төяү буенча мастер ярдәмчесе булып эшләгән җиреннән 1949 елның 7 февралендә кулга алынып, 13 апрелендә СССР МГБсының махсус киңәшмәсе тарафыннан 5 елга сөргенгә хөкем ителгән. 1955 елның 27 октябрендә акланган <ref>[https://www.geni.com/people/Залял-Гильмутдинов/6000000049390727967 Залял Гильмутдинович Гильмутдинов (1897 - d.)] - Genealogy</ref> <ref>[https://ru.openlist.wiki/Гильмутдинов_Залял_Гильмутдинович_(1897) Гильмутдинов Залял Гильмутдинович (1897)] — Открытый список</ref>.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Әдәбият ==
* Гильмутдинов Заляй Гильмутдинович // Алар районны җитәкләделәр / Язмышыбыз Азнакай. Энциклопедик белешмә (авторлар коллективы; төзүче [[Марсель Гарипов|М. М. Гарипов]], мөхәррирләр [[Илдус Гыйләҗев|И. С. Гыйләҗев]], [[Ниһат Мозаффаров|Н. Ф. Мозаффаров]]). Казан: «Идел-пресс», 2014, 13нче бит.
== Сылтамалар ==
* [https://arhiv.tatarstan.ru/2017-god-2340617.htm Гильмутдинов Залял Гильмутдинович] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210412041607/https://arhiv.tatarstan.ru/2017-god-2340617.htm |date=2021-04-12 }} / Руководители Республики Татарстан. Районные комитеты КПСС
* [http://old.memo.ru/memory/kazan/kaza24.htm Гильмутдинов Залял Гильмутдинович]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} // Книги памяти - Татарстан
{{Азнакай районы җитәкчеләре}}
{{DEFAULTSORT:Гыйльметдинов, Җәләй}}
[[Төркем:Шәхесләр:Азнакай районы]]
[[Төркем:Шәхесләр:Норлат районы]]
[[Төркем:Шәхесләр:Чистай районы]]
[[Төркем:КПСС әгъзалары]]
[[Төркем:Репрессияләнгән татарлар]]
fdladhe6hzxdnhe76kc3p72krypbk8c
Юлчы (мәчет, Малмыж районы)
0
614902
5839676
4763540
2026-05-05T21:56:22Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839676
wikitext
text/x-wiki
{{мәгънәләр|Юлчы (мәгънәләр)}}
{{Гыйбадәтханә
|Гыйбадәтханә төре = [[Мәчет]]
|Татар атамасы = «Юлчы»<br/> мәчете
|Үз атамасы =
|Рәсем =Юлчы_мәчете_(Малмыж).jpg
|Рәсем язуы =
|Рәсем зурлыгы =
|Хәзерге халәте =
|Ил = Россия
|Урнашу урыны статусы = [[авыл]]
|Урнашу урыны = [[Файл:Flag of Kirov Oblast.svg|25px]] [[Киров өлкәсе]],<br/>[[Файл:Flag of Malmyzhsky rayon (Kirov oblast).png|25px]] [[Малмыж районы]],<br/> [[Калинино (Малмыж районы)|Калинино]]
|Координатлары =
|Дин = [[Ислам]]
|Мәхәллә = [[Россия мөфтиләр шурасы|РМШ]] составындагы [[Киров өлкәсе мөселманнарының Диния нәзарәте|Киров өлкәсе МДН]]
|Кайсы дини агымга карый = [[хәнәфи]]
|Бина төре = [[манара]]сы түбәсендә урнашкан мәчет
|Архитектура стиле = ислам
|Проект авторы =
|Төзүче =
|Нигезләүче =
|Беренче телгә алу =
|Нигезләү = [[2022]]
|Төп даталар = [[2022]] (''төзелеш башлану'') <br/>[[2022]] (''ачылу'')
|Юк ителгән =
|Төзелешнең башлануы = [[2022]]
|Төзелешнең тәмамлануы = [[2022]]
|Янкормалары =
|Ядкәрләре =
|Халәте = гамәлдә
|Сайт =
|Commons =
}}
'''«Юлчы»''' ― [[Киров өлкәсе]] [[Малмыж районы]] [[Калинино (Малмыж районы)|Калинино]] авылында 2022 елда ачылган [[ислам]] гыйбадәтханәсе. Мәчет [[Идел буенда Исламның кабул ителүенең 1100 еллыгы|Идел буе Болгар дәүләтендә ислам динен кабул итүнең 1100 еллыгы]] уңаеннан ачылган.
== Тарих ==
[[Киров өлкәсе]] [[Малмыж районы]]ның <span style="padding:1px .5em; color:#ffffff; background-color:#0090ff; font-weight:bold;">Р169</span> ([[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]] — [[Малмыж]] — [[Нократ Аланы]]) трассасында урнашкан [[Калинино (Малмыж районы)|Калинино]] авылында<ref>[https://kraeved.vp43.ru/wiki/Калинино Калинино — Вики-Поляны]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> әлегә кадәр [[намаз]] уку өчен урын булмаган, юлчыларга намаз уку өчен 1997 елда ачылган ягулык салу станциясе янәшәсендәге 2003 елда ачылган кунакханәдә бер бүлмә генә булган. 2022 елда әлеге станция, кунакханә һәм юл өстендәге хәләл кафеның хуҗасы Илдар хаҗи Гомәров (''2011 елда [[хаҗ]]га барган'') башлангычы, Малмыж районы башлыгы Эдуард Леонидович Симоновның <ref>[https://malmyzh43.ru/organy-mestnogo-samoupravlenija/glava-raiona/biografija-glavy-raiona/biografija-glavy-raiona.html Биография главы района.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20221127205217/https://malmyzh43.ru/organy-mestnogo-samoupravlenija/glava-raiona/biografija-glavy-raiona/biografija-glavy-raiona.html |date=2022-11-27 }} Администрация Малмыжского района{{ref-ru}}</ref> ризалыгы, Киров өлкәсендә күперләр төзү белән шөгыльләнүче эшмәкәр ― төп иганәче Газинур Кильмакаев тырышлыгы белән өч айда мәчет бинасы сафка баса. Гыйбадәтханәне төзүдә авыл халкы да, иганәчеләр дә ярдәм иткән.<ref>''Гөлүзә Ибраһимова''. [https://tatar-inform.tatar/news/kirov-olkasenda-trassada-berence-namaz-uku-uryny-yulcy-macete-acyldy-5862706 Киров өлкәсендә юл буенда беренче намаз уку урыны - «Юлчы» мәчете ачылды.] [[Татар-информ]], 10.11.2022</ref>
Мәчет юл буендагы кунакханә карамагында. «Юлчы» ― зур мәчет түгел, монда [[җомга намазы|җомга намазлары]] үткәрелми. Юлдагы кешеләр өчен барлык уңайлыклар бар.
2022 елның 10 ноябрендә узган мәчетне ачу тантанасында [[Россия мөфтиләр шурасы]] составындагы [[Киров өлкәсе мөселманнарының Диния нәзарәте|Киров өлкәсе Диния нәзарәте]] үзәкләшкән дини оешмасы рәисе, Киров өлкәсе мөфтие Нияз хәзрәт Кашапов, [[Үзәк диния нәзарәте|ҮДН]] составындагы [[Киров өлкәсе мөселманнарының төбәк Диния нәзарәте]] (Вятка мөфтияте) рәисе мөфти [[Зөфәр Галиуллин|Зөфәр хәзрәт Галиуллин]], Балтач үзәк мәчетенең имам-хатыйбы, [[Исламны кабул итүнең 1000 еллыгы исемендәге мәдрәсә|Ислам кабул ителүнең 1000 еллыгы исемендәге Казан Югары мөселман мәдрәсәсенең]] Балтач филиалы директоры Рамил хәзрәт Бикбаев, Малмыж районы администрациясе вәкилләре, мәчет [[имам]]нары һ. б. катнашкан. <ref>[https://vk.com/nashekalinino?w=wall-155160019_9953 В Кировской области на трассе Вятские Поляны-Малмыж-Киров открылся молельный дом для путников-мусульман.] [[ВКонтакте|Подслушано "Наше Калинино"]]</ref>
2010 елгы Бөтенроссия халык исәбен алу мәгълүматлары буенча, [[Калинино (Малмыж районы)|Калинино]] авылында 2560 кеше яшәгән, шуларның 35 % ы ― [[татарлар]].
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* ''Гөлүзә Ибраһимова''. [https://intertat.tatar/news/kirov-olkasenda-yul-buenda-berence-macet-ackan-ildar-gomarov-garafa-tavynda-niyatladem-5856096 Киров өлкәсендә юл буенда беренче мәчет ачкан Илдар Гомәров: «Гарәфә тавында ниятләдем».] [[Интертат]], 27.11.2022
* [https://vk.com/malmiz?w=wall-86517261_92706 В Кировской области на трассе Вятские Поляны-Малмыж-Киров открылся молельный дом для путников-мусульман.] [[ВКонтакте|Первый Малмыжский ВКонтакте]], 10.11.2022{{ref-ru}}
[[Төркем:2022 елда төзелгән мәчетләр]]
[[Төркем:Әлифба буенча мәчетләр]]
[[Төркем:Киров өлкәсе мәчетләре]]
[[Төркем:Малмыж районы]]
iwuiiyd3eo0tsideslb05l1vhq1non4
Burzum
0
811964
5839803
4644429
2026-05-06T09:12:48Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839803
wikitext
text/x-wiki
{{Язам|Bumin qahan|29 октябрь 2025}}{{Музыкаль коллектив|Жанрлар=[[Блэк-метал]]<ref name=autogenerated1>[http://www.allmusic.com/artist/burzum-mn0000645956 Burzum] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20161124140412/http://www.allmusic.com/artist/burzum-mn0000645956 |date=2016-11-24 }}, Biography by Steve Huey.</ref><br>[[Эмбиент]]<ref name=autogenerated1 /><br>[[Дарк-эмбиент]]<ref name=autogenerated1 /><br>[[Неофолк]]<ref name=autogenerated1 /><br>[[Атмосфералы блэк-метал]]<ref name=autogenerated1 />|Логотип=Burzum logo.svg|Ил=Норвегия|Кайдан=[[Берген]]|Телләр=[[инглиз теле]]<br>
[[норвег теле]]<br>
[[борынгы скандинав теле]]|Лейбллар=[[Deathlike Silence]]<br>
Cymophane<br>
Misanthropy<br>
Byelobog<br>|Состав=[[Варг Викернес]]|Рәсем=Varg Vikernes-6.jpg|Рәсем язуы=Варг Викернес төрмәдә, 2009 ел}}
'''Burzum''' ([[Ingliz tele|ingl]]. {{IPA|/ˈbɜːrzəm/}}; [[Норвег теле|norv]]. {{IPA|[ˈbʉrtsʉm]}}) — Norvegiä muzıkantı häm yazuçısı Varg Vikernesnıñ muzıkal’ proyektı. Proyektnıñ iseme Con Tolkinnıñ «Baldaqlar xökemdarı» trilogiäsennän alınğan. «Burzum» süze qara söyläştä «qarañğılıqlar» dip tärcemä itelä<ref name="story12">{{cite web|url=http://www.burzum.org/eng/library/a_burzum_story01.shtml|title=A Burzum Story: Part I|last=Vikernes|first=Varg|date=2004-12|work=burzum.org|access-date=2013-05-25|archive-date=2012-01-27|archive-url=https://www.webcitation.org/64zuLnEPL?url=http://www.burzum.org/eng/library/a_burzum_story01.shtml|url-status=live}}</ref>.
Vikernes üzeneñ muzıkasın 1988 yılda uq, Burzum oyışqanğa qädär (Burzum’ğa nigez salunıñ räsmi datası — 1991 yıl) icat itkän. Burzum proyektı irtä black-metal-säxnäseneñ ayırılğısız öleşe bulıp tora, anıñ üseşenä Mayhem, Darkthrone, Immortal, Emperor häm Gorgoroth kebek törkemnär belän bergä yoğıntı yasağan.
Vikernes üzeneñ berençe 4 relizın 1992 yılnıñ ğinwarınnan 1993 yılnıñ martına qädär yazdırğan, ämmä alar här albomnı yazdıru häm çığaru arasında ozaq aylar uzğaç taratılğan. 1994 yılnıñ mayında Varg Vikernes Mayhem törkeme gitarçısı Öystayn «Euronymous» Oşetnı ütergän öçen, şulay uq öç çirkäwne yandırğan öçen 21 yılğa törmägä xökem itelgän.
Törmädä utırğanda Vikernes üzeneñ muzıkal’ eşçänlegen däwam itkän häm sintezator yärdämendä genä dark-ambient janrında 2 studiä albomı yazdırğan, çönki başqa uyın qoralları törmä administratsiäse tarafınnan röxsät itelmägän. 2009 yılda törmädän azat itelgäç, ul black-metal janrında tağın öç albom häm berniçä ambient/elektron albom yazdırğan.
Vikernes aq millätçelek tarafdarı bularaq bilgele bulsa da, ul bu qaraşlarnı propagandalaw öçen Burzum’nı qullanmıy.
Burzum berqayçan da üz muzıkasın tere kileş başqarmağan häm, Vikernes äytüwençä, «anı başqarırğa cıyınmıy»<ref>{{Cite web|url=https://www.youtube.com/watch?v=woBRGDI7cU0|title=Burzum Live!? (Happiness)|author=ThuleanPerspective|date=2018-03-16|accessdate=2018-03-19|archive-date=2019-01-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20190119023446/https://www.youtube.com/watch?v=woBRGDI7cU0&feature=youtu.be|deadlink=no}}</ref>.
== Tarixı ==
=== Başlanğıç yılları (1988—1992) ===
Vikernes 1988 yelda Kalashnikov törkeme sostavında muzıqa yaza başlağan. Kiläse yelda iseme Djon Tolkinnıñ «Baldaqlar xökemdarı» romanınnan alınğan Uruk-Hai’ğa üzgärtelgän. 1990 häm 1991 yellarda Vikernes Old Funeral det-metal-törkemendä gitarada uynağan, anıñ qatnaşuçıları soñraq Immortal törkemen oyıştırğan. Vikernes üzeneñ muzıqal’ yañğırawın buldıruğa iğtibarnı tuplaw öçen 1991 yelda törkemnän kitkän. Olve Eykem belän berlektä Vikernes qısqa vaqıtlı Satanel proyıqtına nigez salğan. Annarı ul Burzum isemle üzeneñ solo proyıqtın başlağan.
İseme Tolkin äsärennän, Mordor telendä yazılğan Berdäm baldaqtağı yazuınnan alınğan:<blockquote>''«Ash nazg durbatulûk, ash nazg gimbatul,''
''Ash nazg thrakatulûk agh'' '''''burzum'''-ishi krimpatul»,''</blockquote>monda «burzum» süze «qarañğılıqlar» digänne añlata.
İke demo yazdırğannan soñ Burzum Norvegiä blek-metal-säxnäseneñ öleşe bulğan. Vikernes demoqassetaları Mayhem törkeme äğzası häm Deathlike Silence Productions tavış yazdıru bäysez leyblına nigez saluçı Öystayn «Euronmows» Oşetnıñ iğtibarın cälep itkän. Yevronimus anı üz leyblına alğan häm tizdän Vikernes, üzenä Graf Grişnaq psevdonimın alıp, Burzum debut al’bomın yazdıruğa kereşkän. Üzeneñ saytındağı avtobioğrafiäsendä Vikernes al’bom yuri iñ naçar sıyfatta yazdırılğan (şul räveşle irtä Norvegiä blek-metal-säxnäsendä qanonnı urnaştırğan) dip yaza. Burzum’nıñ şul uq isemdäge debut al’bomı 1992 yılnıñ martında çığarılğan, Deathlike Silence Productions leyblında çığarılğan ikençe reliz bulğan. «War» cırın yazdıruda Euronmows qatnaşqan, gitara solo-partiäsen başqarğan.
Vikernes Burzum proyıqtı qısalarında berqayçan da tere kileş çığış yasamavın beldergän, ämmä anıñ bu uñaydan ideyäları bulğan, şunıñ näticäsendä ul Emperor törkemennän Samoth’nı bas-gitaraçı sıyfatında üz törkemenä çaqırğan. Ämma Samot Burzum’nıñ ber relizında ğına qatnaşqan — Aske’da (1992 yılnıñ sentabrendä yazdırılğan häm 1993 yılnıñ martında çığarılğan EP). Monnan tış, daimi barabançı rolenä Erik Oliver Lanselot (Ulver törkemeneñ eks-barabançısı) çaqırılğan ide. Tizdän Vikernes qonsertlar belän çığış yasaw ideyäsına qızıqsınuın yuğaltqan, häm aña «bütän session muzıqantlar kiräkmi» dip beldergän. Şuña kürä Samot belän Erik Burzum’nan kitkännär. 1993 yılnıñ avğustında 1992 yılnıñ aprelendä yazdırılğan Det som engang var isemle ikençe studiä al’bomı çıqqan.
=== Vikernesnı qulğa alu häm törmägä utırtu (1993—2009) ===
1994 yılnıñ 15 mayında 1992 yelda yazdırılğan Hvis lset tar oss isemle öçençe tulı formatlı studiä al’bomı çıqqan. Burzum solo proyıqtı bularaq Vikernes Yevronimusnı ütergän häm Norvegiädä berniçä çirkäwne yandırğan öçen qulğa alınğançı dävam itkän. Törmädä utırğanda, 1996 yılnıñ 1 ğıynvarında, Vikernes üzeneñ kiläse Filosofem al’bomın çığarğan. 1993 yılnıñ martında yazılğan Filosofem — Vikernesnıñ totqınlıqqa qädär yasalğan soñğı yazması. 1995 yelda Vikernes Burzum / Aske cıyıntığın çığarğan, anda Burzum al’bomınnan häm Aske mini-al’bomınnan barlıq cırlar da kergän. Törmädä utırğanda Vikernes dark-embiyent stilendä ike al’bom yazdıra alğan: Dawði Baldrs (1997) häm Hliðskjálf (1999).
1998 yelda Burzum nıñ barlıq al’bomnarı vinil plastinqalardan torğan maxsus boqs-set bularaq «1992—1997» iseme astında yañadan çığarılğan; ämmä Filosofem al’bomında anıñ dävamlılığı arqasında ”Rundtgåing av den transcendentale egenhetens støtte” qompozitsiäse yuq. Misanthrop Records leyblındağı Filosofem ğädäti vinil basması 1-4 treknı, östävenä 1 yağında «Decrepitude II» häm 2 yağında «Rundtgåing av den transcendentale egenhetens støtte» üz eçenä alğan.
== Дискография ==
=== Студия альбомнары ===
* 1992 — ''[[Burzum (альбом)|Burzum]]''
* 1993 — ''[[Aske]]'' (мини-альбом)
* 1993 — ''[[Det som engang var]]''
* 1994 — ''[[Hvis lyset tar oss]]''
* 1996 — ''[[Filosofem]]''
* 1997 — ''[[Dauði Baldrs]]''
* 1999 — ''[[Hliðskjálf]]''
* 2010 — ''[[Belus]]''
* 2011 — ''[[Fallen (Burzum альбомы)|Fallen]]''
* 2012 — ''[[Umskiptar]]''
* 2013 — ''[[Sôl austan, Mâni vestan]]''
* 2014 — ''[[The Ways of Yore]]''
* 2020 — ''[[Thulêan Mysteries]]''
* 2024 — The Land of Thulê<ref>{{Cite web|url=https://www.burzum.org/rus/discography/official/2024_the_land_of_thule.shtml|title=Burzum - Дискография - Официальные Работы - "The Land of Thulê" 2023|website=www.burzum.org|access-date=2024-05-07|accessdate=2024-05-08|archivedate=2024-05-07|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240507001021/https://www.burzum.org/rus/discography/official/2024_the_land_of_thule.shtml}}</ref>
* 2025 — ''The Land of Thulê II''
=== Җыентыклар ===
* 1995 — ''Burzum / Aske''
* 1998 — ''1992–1997'' (бокс-сет)
* 2002 — ''Anthology''
* 2005 — ''Draugen''
* 2011 — ''[[From the Depths of Darkness]]''
=== Демо ===
* 1991 — ''Demo I''
* 1991 — ''Demo II''
* 1992 — ''[[Burzum (альбом)|Burzum]]''
== Төркем әгъзалары ==
'''Даими катнашучы:'''
* [[Varg Vikernes|Варг Викернес]] — вокал, гитара, бас-гитара, барабаннар, синтезатор (1991—хәзерге вакыт)
'''Сессион музыкантлар'''
* [[Самот]] — [[Aske]]'да бас-гитара (1992)
* [[Euronymous|Евронимус]] — гитара солосы «War» җырында, [[гонг]] «Dungeons of Darkness» җырында (1992 ел)
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
[[Төркем:Burzum]]
[[Төркем:Норвегия блэк-метал-төркемнәре]]
[[Төркем:Эмбиент стилендәге музыкантлар]]
[[Төркем:Дарк-эмбиент стилендәге төркемнәр]]
[[Төркем:1991 елда барлыкка килгән музыкаль коллективлар]]
6g8buq4w0kp2rnwkvmj7v70uajx9qhh
Эдуард Багиров
0
812652
5839633
5752926
2026-05-05T15:14:21Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839633
wikitext
text/x-wiki
{{Язучы}}
'''Эдуард Багиров''', Эдуард Исмаил улы Багиров ({{Lang-az|Eduard İsmayıl oğlu Bağırov}}; ''[[25 октябрь]] [[1975 ел|1975]], [[Мары]] — [[12 апрель]] [[2023 ел|2023]], [[Мәскәү]]'') — Россия язучысы, кинодраматург, сәяси консультант, политтехнолог, радио алып баручы.
== Тормыш һәм карьера ==
Багиров 1975 елның 25 октябрендә [[Төрекмәнстан]]<nowiki/>ның [[Мары]] шәһәрендә [[Әзербайҗаннар|әзәрбайҗан]] әтисе һәм [[Руслар|рус]] әнисе гаиләсендә туган. Балигъ булганчы Төрекмәнстанда яши. [[Ашкабад]] хәрби частька чакырылган. Ике айдан соң Россиягә дезертирлык иткән. 1994 елның гыйнварыннан Мәскәүдә яши<ref name="bio-dniru2">{{Cite web|url=http://www.dni.ru/culture/2007/6/14/109309.html|title=Эксклюзивное интервью Эдуарда Багирова|date=2007-06-14|publisher=Дни.ру|access-date=2016-07-31|archive-date=2016-08-17|archive-url=https://web.archive.org/web/20160817221633/http://www.dni.ru/culture/2007/6/14/109309.html|deadlink=no}}</ref>. Шул ук елда РСФСР Җинаять кодексының 144 статьясының 2 өлеше буенча хөкем ителгән<ref name="spisok">{{cite web|url=http://www.patriot-rus.ru/vyiboryi/spisok-kandidatov-v-deputaty-gosudarstvennoj-dumy-federalnogo-sobraniya-rossijskoj-federacii-sedmogo-sozyva-vydvinutyh-politicheskoj-partiej-politicheskaya-partiya-patrioty-rossii-po-odnomandatnym-izbiratelnym-okrugam.html|title=Список кандидатов в депутаты Государственной Думы седьмого созыва, выдвинутый партией «ПАТРИОТЫ РОССИИ» по одномандатным округам|publisher=Политическая партия «Патриоты России»|access-date=2016-07-31|archive-url=https://archive.is/20160718153822/http://www.patriot-rus.ru/vyiboryi/spisok-kandidatov-v-deputaty-gosudarstvennoj-dumy-federalnogo-sobraniya-rossijskoj-federacii-sedmogo-sozyva-vydvinutyh-politicheskoj-partiej-politicheskaya-partiya-patrioty-rossii-po-odnomandatnym-izbiratelnym-okrugam.html|archive-date=2016-07-18|accessdate=2023-05-17|archivedate=2016-07-18|archiveurl=https://archive.ph/20160718153822/http://www.patriot-rus.ru/vyiboryi/spisok-kandidatov-v-deputaty-gosudarstvennoj-dumy-federalnogo-sobraniya-rossijskoj-federacii-sedmogo-sozyva-vydvinutyh-politicheskoj-partiej-politicheskaya-partiya-patrioty-rossii-po-odnomandatnym-izbiratelnym-okrugam.html}}</ref><ref name="snob">{{Cite web|url=http://www.gq.ru/talk/sobchak_sokolova/5312_sobchak_i_sokolova_pugayut_eduarda_bagirova_gogentsollernom.php|title=Собчак и Соколова пугают Эдуарда Багирова Гогенцоллерном|date=2011-12-19|publisher=[[Сноб (журнал)|Сноб]]|access-date=2016-07-31|deadlink=yes|archive-url=https://web.archive.org/web/20160715200633/http://www.gq.ru/talk/sobchak_sokolova/5312_sobchak_i_sokolova_pugayut_eduarda_bagirova_gogentsollernom.php|archive-date=2016-07-15|accessdate=2023-05-17|archivedate=2016-07-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160715200633/http://www.gq.ru/talk/sobchak_sokolova/5312_sobchak_i_sokolova_pugayut_eduarda_bagirova_gogentsollernom.php}}</ref>, Россия төрмәсендә җәзасын үткән<ref name="snob" /><ref name="zhzh">{{Cite web|url=http://bagirov.livejournal.com/381799.html|title=Такой день|author=Эдуард Багиров|date=2011-03-08|publisher=Живой Журнал «Гастарбайтер всея Руси»|access-date=2016-08-17|archive-date=2017-04-21|archive-url=https://web.archive.org/web/20170421180444/http://bagirov.livejournal.com/381799.html|deadlink=no|accessdate=2023-05-17|archivedate=2017-04-21|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170421180444/http://bagirov.livejournal.com/381799.html}}</ref>. Җәзасын үтәгәннән соң [[Түбән Новгород өлкәсе]]<nowiki/>нә килгән (Түбән Новгород өлкәсендә аның әнисе туган җире урнашкан). Бер елдан да кимрәк вакыттан соң Мәскәүгә кайта һәм эшмәкәрлек белән шөгыльләнә<ref name="bio-dniru2"/>. 2001 елда Мәскәү дәүләт су транспорты академиясенең юридик факультетына укырга керә һәм озак укымый<ref name="litprom">{{Cite web|url=http://litprom.ru/bagirov.html|title=Биография Эдуарда Багирова|publisher=Литпром.ру|access-date=2016-07-31|archive-date=2022-03-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20220312025553/http://litprom.ru/bagirov.html|deadlink=no|accessdate=2023-05-17|archivedate=2022-03-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220312025553/http://litprom.ru/bagirov.html}}</ref>.
Ул 2002 елда башланган язучы карьерасын 2023 елда вафат булганчы дәвам иткән. Ул Әзербайҗан язучылар берлеге әгъзасы булган<ref>[http://unimedia.info/stiri/surse-neoficiale-baghirov-retinut-la-chisinau-35295.html Surse neoficiale: Baghirov reținut la Chișinău] {{Webarşiv|url=https://web.archive.org/web/20140429115131/http://unimedia.info/stiri/surse-neoficiale-baghirov-retinut-la-chisinau-35295.html|tarih=29 Nisan 2014}} unimedia.info; Accesat la 16.06.2011</ref>. 2007 елда аның «Гастарбайтер» китабы чыга, анда ул үз тормышыннан өзекләргә һәм чит илләрдә эшләүче кешеләрнең проблемаларына кагыла.
2012 елгы сайлауларда президентлыкка кандидат [[Владимир Путин]]<nowiki/>ның ышанычлы кешесе була<ref name="faces-lenta">{{Cite web|url=https://lenta.ru/articles/2012/02/29/lesvisages/|title=Из лучших побуждений|author=Евгений Белжеларский|date=2012-02-29|publisher=[[Лента.ру]]|access-date=2016-07-26|archive-date=2016-08-05|archive-url=https://web.archive.org/web/20160805175145/https://lenta.ru/articles/2012/02/29/lesvisages|deadlink=no}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://xn--80adffaavxqag0a8f2c.xn--p1ai/moskva/person/eduard-bagirov-ismailovich|title=Доверенные лица — Эдуард Багиров|publisher=ДоверенныеЛица.рф|access-date=2016-07-26|archive-url=https://web.archive.org/web/20160712212207/http://xn--80adffaavxqag0a8f2c.xn--p1ai/moskva/person/eduard-bagirov-ismailovich|archive-date=2016-07-12|deadlink=yes|accessdate=2023-05-17|archivedate=2016-07-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160712212207/http://xn--80adffaavxqag0a8f2c.xn--p1ai/moskva/person/eduard-bagirov-ismailovich}}</ref><ref>{{cite news|url=https://noi.md/ru/news_id/9880|title=Багиров стал доверенным лицом Путина|website=Noi.md|access-date=2012-02-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20120208121836/https://noi.md/ru/news_id/9880|archive-date=2012-02-08|accessdate=2022-12-22|archivedate=2012-02-25|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120225052711/http://www.noi.md/ru/news_id/9880}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120225052711/http://www.noi.md/ru/news_id/9880 |date=2012-02-25 }}</ref>. 2016 елгы парламент сайлауларында «[[Россия Патриотлары]]» партиясеннән катнашкан<ref>{{Cite web|url=https://www.ridus.ru/news/221882.html|title=Эдуард Багиров идёт на думские выборы с «антигудковской» программой|author=Максим Коломией|date=2016-05-24|publisher=[[Ридус]]|access-date=2016-07-21|archive-date=2021-06-03|archive-url=https://web.archive.org/web/20210603061124/https://www.ridus.ru/news/221882.html|deadlink=no|accessdate=2023-05-17|archivedate=2021-06-03|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210603061124/https://www.ridus.ru/news/221882.html}}</ref>. 1042 тавыш җыйган.
Иҗади эшчәнлеге башында Багиров үзенең социаль челтәрләрендә руслар турында начар фикерен белдерә<ref>https://web.archive.org/web/20050218044906/https://udaff.com/print/creo/39234.html</ref><ref>https://web.archive.org/web/20070706034830/http://udaff.com/music/39163.html Ебучий говнорок. Серия «Музыкальный обоср», часть 1</ref><ref>https://web.archive.org/web/20120203014730/http://bagirov.livejournal.com/377174.html О дебилах</ref><ref>https://web.archive.org/web/20120210013412/https://bagirov.livejournal.com/362704.html Навеяло ужином на побережье Джимбарана</ref>. Бу һәм башка шундый ук сүзләр өчен [[Максим Марцинкевич]] тарафыннан һөҗүмгә дучар була. Конфликт язмасы интернетта бар<ref>[https://vk.com/video-188981860_456239035 Русофоб Эдуард Багиров и Максим Тесак Марцинкевич]</ref>.
Соңрак Багиров үз сүзләрен яшерер өчен [[онытылу хокукы]]<nowiki/>ннан файдалана.
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
[[Төркем:Россия язучылары]]
[[Төркем:Россия драматурглары]]
[[Төркем:Россия эшмәкәрләре]]
[[Төркем:Азәрбайҗан язучылары]]
[[Төркем:Җинаятьчеләр]]
m4k57tgnjndrfqq18favsbqja1wd70v
Яңа Минзәләбаш мәчете
0
813615
5839691
4410852
2026-05-06T00:11:19Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839691
wikitext
text/x-wiki
{{Гыйбадәтханә
|Гыйбадәтханә төре = Мәчет
|Татар атамасы = Гыйният мәчете
|Үз атамасы = Яңа Минзәләбаш мәчете
|Рәсем = Giniyat Mosque (Novy Menzeltbash).jpg
|Рәсем язуы =
|Рәсем зурлыгы =
|Хәзерге халәте =
|Ил = Россия
|Урнашу урыны статусы = [[авыл]]
|Урнашу урыны = 423368 [[Татарстан]], [[Сарман районы]], [[Яңа Минзәләбаш]], Яңа Минзәләбаш ур., 22а
|Координатлары = N 55° 2' 31.8372" E 52° 42' 8.8416"
|Дин = [[Ислам]]
|Мәхәллә = [[Татарстан Җөмһүрияте мөселманнарының Диния нәзарәте|ТР МДН]] Сарман районы мөхтәсибәте
|Кайсы дини агымга карый =[[сөнни]] / [[хәнәфи]]
|Бина төре = манарасы түбәсендә урнашкан [[мәчет]]
|Архитектура стиле = ислам архитектурасы
|Проект авторы =
|Төзүче =
|Нигезләүче =
|Беренче телгә алу =
|Нигезләү = [[2015]]
|Төп даталар = [[2020]] (''төзелеш башлану'') <br/> [[2021]] (''ачылу'')
|Төзелешнең башлануы = [[2020]]
|Төзелешнең тәмамлануы = [[2021]]
|Янкормалары =
|Ядкәрләре =
|Халәте = гамәлдә
|Сайт =
|Commons =
}}
'''Яңа Минзәләбаш мәчете''', рәсми исеме '''Гыйният мәчете''' ― [[Татарстан]]ның [[Сарман районы]] [[Җәлил]] шәһәр бистәсе шәһәр җирлеге составындагы [[Яңа Минзәләбаш]] авылында 2021 елда ачылган ислам гыйбадәтханәсе (мәчет). [[Татарстан Җөмһүрияте мөселманнарының Диния нәзарәте|Татарстан мөселманнары Диния нәзарәтенең]] Сарман районы мөхтәсибәте карамагында. <ref>[https://www.rusprofile.ru/id/11062928 ММРО-Приход мечети д.Новый Мензелябаш Мухтасибата Сармановского района ДУМ РТ]</ref> Мәчет Яңа Минзәләбаш авылына нигез салган Гыйният карт исеме белән аталган.
== Тарих ==
1923 елда [[Чаллы кантоны]] Карамалы волосте [[Иске Минзәләбаш]] авылының <ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/tat/sp/staromenzelyabashskoe/about.htm Иске Минзәләбаш авыл җирлеге. Җирлек турында.]{{Deadlink|date=July 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Сарман муниципаль районы</ref> Гыйният исемле кешесе [[Минзәлә елгасы]] башланган урында <ref>[https://svyato.info/13140-rodnik-kyzyl-bakcha-istok-reki-menzelya-u-derevni-kyzyl-bakcha.html Родник «Кызыл Бакча», исток реки Мензеля у деревни Кызыл Бакча Сармановский район Республика Татарстан]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> урнашкан Яңа Минзәләбаш авылы буласы урынга беренче казык кага, 1924 елда күченеп килә.<ref>[https://nailtimler.com/rayony_pages/sarmanovsky_rayon/sarmanovsky_rayon_new_menzelyabash.html История деревни Новый Мензелябаш.]{{Deadlink|date=October 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Татары без границ</ref>
2008 елда Гыйният картның оныгы Әнәс авылның Яңа Минзәләбаш урамы башында торган иске йортын (''буш торган ихатасы белән'') [[мәчет]] итеп файдалану өчен мөселман җәмгыятенә бирә. [[Татнефть]] АҖ ярдәме һәм халыкның тырышлыгы белән йорт мәчет итеп үзгәртелеп, ярты елдан ишекләрен ача, 2009―2020 елларда халыкка иман нурын чәчә.
2020 елда [[мөселманнар]] иске мәчет янәшәсенә зуррак мәчет салу кирәклеге турында фикергә киләләр. 2021 елның май аенда яңа мәчет ачыла. Әлеге мәчет шушы авыл кешеләреннән җыелган иганә акчасы, шулай ук чит дин тотучыларның матди ярдәмендә төзелә. [[Себер]]дә эшләүче авылдашлары мәчет төзелешенә шактый өлеш кертә.
Яңа мәчет бер катлы, [[манара]]сы бинаның түбәсендә керү юлы өстендә күтәрелгән, бина һәм манара ачык төстәге сайдинг белән тышланган, бина [[газ]] белән җылытыла, тәһарәт бүлмәсе бина эчендә. Мәчеткә арткы яктан ялгап, [[ифтар]] ашлары үткәрү өчен залы булган янкорма төзелеп бетеп килә. [[Сарман районы]] [[Җәлил]] бистәсенә терәлеп торган (аралары 3 км) <ref>[https://www.komandirovka.ru/cities/novyiy-menzelyabash/#anchor_info Деревня Новый Мензелябаш.] komandirovka.ru</ref> авылның мәчетенә [[җомга намазы|җомга намазларына]] унлап кеше йөри.
2021 елдан яңа мәчет [[имам]]ы – Хәмзә улы Рәмзә хәзрәт Нигъмәтуллин. <ref>[https://sarmanovo.tatarstan.ru/index.htm/news/456350.htm Нужна помощь в строительстве мечети.]{{Deadlink|date=July 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Сармановский муниципальный район, 24.07.2015</ref>
Яңа Минзәләбаш авылында бүгенге көндә дә манаралы ике мәчет янәшә басып тора. Әмма йорт хуҗасы вафат булган, иске мәчет бинасы сүтелеп, урынында яңа йорт салырга җыеналар.
== Моны да карагыз ==
* [[Иске Минзәләбаш мәчете]]
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Әдәбият ==
* Сандугачлар моңы булып Сарман кала хәтердә. Казан, 2020.
* ''Д. Кашапова, Н. Мәхмүтов, Ф. Салихова''. Гасырларны бәйләүче азан авазы. Сарман, 2022, 97нче бит.
== Сылтамалар ==
* [http://www.ite.antat.ru/articles/punkt_n/n_280.shtml Новый Мензелябаш] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20190413012829/http://ite.antat.ru/articles/punkt_n/n_280.shtml |date=2019-04-13 }} / Татарский энциклопедический словарь. К.: Институт Татарской энциклопедии, 1999, С. 406. ISBN 0-9530650-3-0
{{Татарстан мәчетләре}}
[[Төркем:Әлифба буенча мәчетләр]]
[[Төркем:2021 елда төзелгән мәчетләр]]
[[Төркем:Сарман районы мәчетләре]]
[[Төркем:Морад Рәмзи]]
q77zp7ms0ob0cd7vzo30r4k5b2gux8i
Finnugor
0
813685
5839813
4985488
2026-05-06T10:15:23Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839813
wikitext
text/x-wiki
{{Музыкаль коллектив|Жанр=[[симфоник блэк-метал]]|Ил=Маҗарстан|Шәһәр=[[Будапешт]]|Тел=[[инглиз теле]]|Лейбл=[[Finsterniis Records]]|Сайт=http://www.finnugor.com/|Барлыкка килгән=2001}}
'''Finnugor''' — [[Маҗарстан]]<nowiki/>дан симфоник блэк-метал-төркеме.
== Тарих ==
Төркем 2001 елның сентябрендә оештырылган. Аны булдыру идеясе Томи Каллиоладан туган, ул вакытта инде берничә төркемнең, шул исәптән [[Azaghal]]'ның да лидеры булган. Габриэль Вольф башта төркемгә вокалчы роленә чакырылган, соңрак ул җыр текстлары яза башлаган, аннары музыка язган. Нәтиҗәдә ул проектның лидеры булган<ref>{{cite web|url=http://www.metal-observer.com/articles.php?lid=1&sid=2&id=4851|title=Band History - Finnugor|archiveurl=https://www.webcitation.org/66EghFLzL?url=http://www.metal-observer.com/articles.php?lid=1|archivedate=2012-03-17|author=Gabriel Wolf|date=ноябрь 2003|publisher=The Metal Observer|accessdate=2011-01-22|lang=en|deadurl=yes}}</ref>.
== Состав ==
=== Хәзерге составы ===
* Габриэль Вольф — клавишалылар, вокал. Шулай ук [[Aconitum Vulparia]], [[Infra Black]], [[Ywolf]], [[Valar]] проектларында катнаша.
* Вилле Мустанен — гитара
* Янне Лахтисаари — бас-гитара
* Аатто Коскинен — сугулылар
=== Элекке катнашучылар ===
* Godslayer N. Vassago (aka Nikolai Stalhammar) (Томи Каллиола) — гитара, бас-гитара, сугулылар, синтезатор
* Nola Darxley — вокал
== Дискография ==
* 2002 — ''Black Flames''
* 2003 — ''Cosmic Nest of Decay'' (DVD)
* 2003 — ''Death Before Dawn''
* 2004 — ''Darkness Needs Us''
* 2006 — ''Voitettuani Kuoleman''
* 2007 — ''My Sick Files''
* 2008 — ''Fame et Morte''
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://www.femforgacs.hu/kritika-283-finnugor_voitettuani_kuoleman_2006/ Lemezkritika - Fémforgács]
* [https://metalstorm.net/bands/band.php?band_id=766 Metal Storm]
* [https://www.metalinside.de/band/finnugor Metal Inside Biographie] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230630221500/https://www.metalinside.de/band/finnugor |date=2023-06-30 }}
* [https://www.getreadytorock.com/pure_metal/finnugor.htm Interview with Gabriel (Finnugor)]
* [https://www.metalcrypt.com/pages/interviews.php?intid=121 Interview with Gabriel Wolf]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
* [http://www.metal-temple.com/site/catalogues/entry/reviews/cd_3/f_2/finnugor_-_darkness.htm Album Review - Metal Temple] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230630221459/http://www.metal-temple.com/site/catalogues/entry/reviews/cd_3/f_2/finnugor_-_darkness.htm |date=2023-06-30 }}
* [https://www.metalreviews.com/reviews/album/1476 Album Review - Metal Reviews]
* [https://lordsofmetalarchive.nl/en/interviews/view/id/743 Interview - Lords of Metal Archive]{{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211206090816/https://lordsofmetalarchive.nl/en/interviews/view/id/743 |date=2021-12-06 }}
* [https://vampster.com/bands/finnugor/ Finnugor cikkek a Vampster oldalán]
[[Төркем:Маҗарстан блэк-метал-төркемнәре]]
[[Төркем:2001 елда барлыкка килгән музыкаль коллективлар]]
omqqaqwcqmvdjhib2suzqee8ks2kb8l
Кубан дәүләт университеты
0
814540
5839740
5838796
2026-05-06T04:29:21Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839740
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
'''{{Label|Q4243514|lang=tt}}''' ({{lang-ru|{{Label|Q4243514|lang=ru}}}}, {{lang-en|{{Label|Q4243514|lang=en}}}}) — [[Краснодар]]да [[Россия]] дәүләт университеты. Бу Россиянең көньягында иң зур һәм иң борынгы университетларның берсе.
== Тасвирлама ==
Университет 1920-нче елда Краснодарда оешкан. Аның беренче сайланган ректоры — [[Россия империясе|Россия империя]] армиясенең элеккеге генералы, тарихчы һәм борыңгы Россия палеографиясе белгече [[Никандр Маркс]].
1994-енче елда университет Россиянең алдынгы югары уку йортларының берсе дип танылды.
2004 һәм 2005 елларда университет Россиянең иң яхшы 100 югары уку йорты исемлегенә керде һәм Европа сыйфаты өчен Алтын медаль белән бүләкләнде.
2008 елда Краснодар региональ мәгариф бүлегенең элеккеге җитәкчесе Михаил Астапов университет ректоры итеп билгеләнде.
Кубан дәүләт университеты [[1970 ел]]дан чит ил белгечләрен әзерли. Аны чит ил чыгаручылары 120 дән артык илдән килә. Хәзерге вакытта университет [[Азия]], [[Америка]], [[Африка]] һәм [[Европа]] студентларын укытуны дәвам итә.
== Танылган шәхесләр ==
=== Ректорлар ===
=== Укытучылар ===
{{seealso|Төркем:Кубан дәүләт университеты укытучылары}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q4243514. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p108/Q4243514/p580:башлау,p108/Q4243514/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p69,p106,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! әлма-матер
! һөнәр төре
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
|
|
| [[Эдуард Мейер]]
| 1859-02-20
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q4483558|Санкт-Петербург университетының физика-метематика факультеты]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 1928-06
| [[Краснодар]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q12099721|Georgij Georgievič De-Metc]]''
| 1861-05-21
| [[Одесса]]
| ''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''<br/>''[[:d:Q20808141|Страсбур университеты]]''<br/>''[[:d:Q76466916|Imperial Novorossiia University]]''<br/>''[[:d:Q139580590|Николаевская Александровская гимназия]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1947-03-09
| [[Киев]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q42706494|Stepan Korshun]]''
| 1868-09-06
| [[Һлухив]]
| ''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q30889518|Imperial Univervisty of Kharkov medical faculty]]''
| ''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''
| 1931
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q634344|Vladimir Arnoldi]]''
| 1871-06-13
| [[Мичуринск]]
| ''[[:d:Q4028031|1 нче Мәскәү гимназиясе]]''<br/>''[[:d:Q4483556|Мәскәү университетының физика-математика факультеты]]''<br/>''[[:d:Q1458695|Харьков милли университеты]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q2083925|ботаника коллекционеры]]''
| 1924-03-22
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4506452|Цытович, Эраст Платонович]]''
| 1874-05-31
| [[Омск]]
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1941
| [[Кырым]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4360825|Nikolay Petrov]]''
| 1876-12-02
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q38178366|Император тыйб-хирургия академиясе]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>[[хирург]]<br/>''[[:d:Q16062369|онколог]]''
| 1964-03-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q21635580|Анфимов, Владимир Яковлевич]]''
| 1879-10-29
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q30889518|Imperial Univervisty of Kharkov medical faculty]]''
| [[галим]]
| 1957
|
|-
| 1921
| 1925
| ''[[:d:Q20511779|Գրիգոր Շահվերդով]]''
| 1886-06-27
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
|
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| 1977-03-24
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q112989293|Малышев, Василий Прокофьевич]]''
| 1898
| ''[[:d:Q497643|Байкал арты өлкәсе]]''
|
| [[галим]]
| 1978
| [[Краснодар]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q120280467|Филатов, Василий Степанович]]''
| 1900-10-14
| ''[[:d:Q4446635|Surskoye]]''
|
|
| 1974
| [[Ярославль]]
|-
| 1971
|
| ''[[:d:Q15065144|Mina Vydrya]]''
| 1915<br/>1916
|
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| 1982
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q112989021|Гавриил Иванов]]''
| 1919
|
| [[Иркутск дәүләт университеты]]
| [[галим]]
| 1997
| [[Краснодар]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q112989285|Nikolai Gnusin]]''
| 1919-11-19
| [[Шуя]]
| ''[[:d:Q2654435|Санкт-Петербург дәүләт технология институты]]''
| [[галим]]
| 2013
| [[Краснодар]]
|-
| 1970
| 2013
| ''[[:d:Q4151674|Georgiy Semenovitsj Goezjin]]''
| 1922-02-27
| [[Кара-Балта|Карабалта]]
| ''[[:d:Q1964642|Кыргыз милли университеты]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| 2013-11-02
| [[Краснодар]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q102295261|Igor Mityuk]]''
| 1928
|
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1995
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q97591771|Коротков, Константин Станиславович]]''
| 1937-09-14
| [[Краснодар]]
| ''[[:d:Q2324386|Көньяк федераль университетының Таганрог технология институты]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15077265|Yury Smertin]]''
| 1947-09-06
| [[Рига]]
| [[Россия халыклар дуслыгы университеты]]
| [[галим]]
|
|
|-
| 2003
|
| ''[[:d:Q21107332|Alexander Mikov]]''
| 1949-08-16
| [[Пермь]]
| ''[[:d:Q689800|Пермь илкүләм тикшеренү политехника университеты]]''
| ''[[:d:Q82594|информатика өлкәсендә белгеч]]''<br/>[[математик]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q43424095|Olga Donatovna Prjachina]]''
| 1951-02-06
|
|
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109487945|Юрий Павлов]]''
| 1957-06-04
| [[Кропоткин (шәһәр)|Кропоткин]]
| Кубан дәүләт университеты
|
|
|
|-
| 2005
|
| ''[[:d:Q16721370|Larisa Shchennikova]]''
| 1957-07-30
| [[Пермь]]
| [[Пермь дәүләт университеты|Пермь дәүләт илкүләм тикшеренү университеты]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q13174349|цивилист]]''
|
|
|-
| 2012
|
| ''[[:d:Q16692386|Aleksandr Rozhkov]]''
| 1958-02-14
| [[Краснодар]]
| ''[[:d:Q48945063|Riga Higher Military Political School]]''<br/>Кубан дәүләт университеты
| [[галим]]
|
|
|-
| 2021
| 2024
| ''[[:d:Q87055226|A L Eryomin]]''
| 1958-02-27
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q2082826|Мхитар Гераци исемендәге Ереван дәүләт медицина университеты]]''
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''<br/>''[[:d:Q15319501|social scientist]]''<br/>''[[:d:Q846430|futurist]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q187685|doctoral thesis]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15088412|Mikhail Savva]]''
| 1964-11-19
| [[Краснодар]]
| Кубан дәүләт университеты<br/>''[[:d:Q4430312|MSU Faculty of Sociology]]''<br/>''[[:d:Q2376759|Россия дәүләт хезмәте академиясе]]''
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
|
|
|-
|
|
| [[Олег Матвеев]]
| 1965-12-12
| [[Стәрлетамак]]
| Кубан дәүләт университеты
| [[галим]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q30346100|Nikolay Kostenko]]''
|
|
| ''[[:d:Q85300|Одесса университеты]]''
| [[галим]]
|
|
|-
| 2004-10-01
|
| ''[[:d:Q51545557|Mikhail Golub]]''
|
|
| Кубан дәүләт университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|-
| 1983-04-01
|
| ''[[:d:Q51545565|Evgeny Glushkov]]''
|
|
| ''[[:d:Q2065921|Көньяк федераль университеты]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q59185997|Victor V. Dotsenko]]''
|
|
| ''[[:d:Q4267928|University of Luhansk]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
|
|
|-
| 1999-09-01
|
| ''[[:d:Q61104251|Alexander A Voronov]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q86830392|Stepan S Dzhimak]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2005-01-01
|
| ''[[:d:Q87999718|Anna Kovalenko]]''
|
|
| Кубан дәүләт университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2017-01-01
|
| ''[[:d:Q91040410|Xenia Nebavskaya]]''
|
|
| Кубан дәүләт университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2014-02-01
|
| ''[[:d:Q91309908|Azamat Temerdashev]]''
|
|
| Кубан дәүләт университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2020-07-01<br/>2018-09-03
| 2024-01-31<br/>2019-12-31
| ''[[:d:Q91309911|Ekaterina Dmitrieva]]''
|
|
| Кубан дәүләт университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2017-09-01
|
| ''[[:d:Q97527027|Marina A Andreeva]]''
|
|
| Кубан дәүләт университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|-
| 2012-09-01<br/>2007-09-01
| 2013-06-01
| ''[[:d:Q102150091|Stanislav Melnikov]]''
|
|
| Кубан дәүләт университеты
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
=== Тәмамлаучылар ===
{{seealso|Төркем:Кубан дәүләт университетын тәмамлаучылар}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P69 wd:Q4243514. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p69/Q4243514/p580:башлау,p69/Q4243514/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p106,p108,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! башлау
! тәмамлау
! Исем
! туу датасы
! туу урыны
! һөнәр төре
! эш урыны
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
|
|
| ''[[:d:Q60830120|Чёрный, Карп Григорьевич]]''
| 1902-10-26
|
|
|
| 1985-09-19
| [[Ставрополь]]
|-
|
| 1931
| ''[[:d:Q114238957|Fedir Terentiovich Kovpik]]''
| 1903
| ''[[:d:Q4279090|Malyi Rzhavets]]''
| [[укытучы]]
| ''[[:d:Q97165194|Pavlo Chubynsky Academy of Arts]]''<br/>''[[:d:Q4315056|Милли педагогия университеты]]''<br/>''[[:d:Q23975|Харкау дәүләт мәдәният әкәдимиясе]]''
| 1970
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4242662|Julija Semjonovna Kroesjkol]]''
| 1905
|
| [[галим]]
|
| 1977-12
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q26255866|Nikolai Abramovich Telenga]]''
| 1905-05-08
| ''[[:d:Q4442064|Stepnaya]]''
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
|
| 1966-12-26<br/>1966-12-27
| [[Киев]]
|-
|
| 1930
| ''[[:d:Q4085645|Lyubomir Beskrovny]]''
| 1905-09-27
| [[Харьков]]
| ''[[:d:Q1493121|хәрби тарих белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q26709887|археограф]]''
| ''[[:d:Q14404494|М. В. Фрунзе исемендәге хәрби академия]]''<br/>''[[:d:Q4201714|РФА Россия тарихы институты]]''
| 1980-07-09
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q109488230|Grigorij Grigor‘jevič Mel‘ničenko]]''
| 1907-09-25
| [[Абинск]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q60098894|русист]]''<br/>''[[:d:Q14972848|лексикограф]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
| 1994-10-26
| [[Ярославль]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4528922|Vladimir Shcherbina]]''
| 1908-06-24
| [[Владикавказ]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4304086|Мәскәү дәүләт өлкә университеты]]''<br/>[[Максим Горький исемендәге Дөнья әдәбияты институты]]
| 1989-01-24
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q2473065|Vasyl Barka]]''
| 1908-07-16
| ''[[:d:Q4428370|Solonytsia]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[язучы]]
|
| 2003-04-11
| ''[[:d:Q5568049|Glen Spey]]''
|-
|
|
| ''[[:d:Q4067749|Nikita Anfimov]]''
| 1909
| [[Харьков губернасы]]
| [[галим]]
|
| 1998-06-02
| [[Краснодар]]
|-
|
| 1932
| ''[[:d:Q4378321|Fyodor Priyma]]''
| 1909-01-26<br/>1909-02-08
| ''[[:d:Q1973422|Akhtanizovskaya]]''
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| [[Россия Милли китапханәсе|Россия милли китапханәсе]]<br/>''[[:d:Q1024181|Пушкин йорты]]''
| 1993-04-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
| 1966
| ''[[:d:Q20509034|Levon Khachatryan]]''
| 1912
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
|
| No/unknown value
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q112144387|Самохвалов Николай Иванович]]''
| 1915
|
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''
|
| 1986
| [[Краснодар]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q7196934|Piotr Chvertko]]''
| 1915-10-03
| ''[[:d:Q21335905|Дадоровка]]''
| ''[[:d:Q1402561|гаскәрбашы]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q5121444|intelligence officer]]''
|
| 2000-11-16
| [[Сочи]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4148832|Michail Nikolaevitsj Gresjnov]]''
| 1916-06-05
| ''[[:d:Q4172547|Дячкино]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q15949613|язучы-новеллист]]''
|
|
| [[Анапа]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4072467|Malich Autlev]]''
| 1917-11-08
| ''[[:d:Q4494946|Khakurinokhabl]]''
| [[галим]]
| [[Россия дәүләт гуманитар университеты]]
| 2001-07-14
| [[Майкоп]]
|-
|
| 1942
| ''[[:d:Q105134942|Leonid Shcherbakov]]''
| 1919
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4243515|Кубан дәүләт технология университеты]]''<br/>''[[:d:Q1097810|Молдова дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q1511650|Тула дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q4453265|Тверь дәүләт университеты]]''
| 2002
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16710690|Sergej Utechin]]''
| 1921-12-18
|
| [[галим]]
|
| 2004-07-11
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q43424686|N. I. Glushkov]]''
| 1923-06-15
|
| [[укытучы]]
| ''[[:d:Q4398500|Ростов дәүләт университеты]]''
| 2007
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15068451|Vasily Kasyanenko]]''
| 1924-01-01
| [[Шиеле (Кызылорда өлкәсе)]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| ''[[:d:Q4201575|Marx-Engels-Lenin Institute]]''
| 1997-01-30
| [[Мәскәү]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q62712694|Ткаченко, Андрей Лукич]]''
| 1924-04-06
|
|
|
| 2008-02-02
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q39040235|Nuch Aslančerievič Berzegov]]''
| 1925-11-30<br/>1925
| ''[[:d:Q4086141|Bzhedugkhabl]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
| 2002-03-17<br/>2002
| [[Майкоп]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4506257|Boris Tskhomariya]]''
| 1925-12-01
| ''[[:d:Q266071|Krasnaya Polyana]]''
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
|
| 2012-11-08
| ''[[:d:Q266071|Krasnaya Polyana]]''
|-
|
| 1955
| ''[[:d:Q101244823|Мікалай Георгіевіч Агурцоў]]''
| 1925-12-28
| [[Короча]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q4449561|Taganrog State Pedagogical Institute]]''<br/>''[[:d:Q2501849|Alecu Russo State University of Bălți]]''<br/>''[[:d:Q2992066|Минск дәүләт лингвистика университеты]]''<br/>''[[:d:Q2418908|Беларус дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q3646646|Belarusian State University of Culture and Arts]]''
| 2008
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q20821895|Ivan Muliarchuk]]''
| 1930-07-27
| ''[[:d:Q4339107|Ostrozhets’]]''
| ''[[:d:Q1281618|сынчы]]''
|
| 2020-05-18
| [[Тернополь|Тернопил]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4090396|Ivan Boyko]]''
| 1934-08-08
| ''[[:d:Q925845|Otradnensky District]]''
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
|
| 2013-02-15
|
|-
| 1961
| 1966
| ''[[:d:Q12168081|Victor Khivrenko]]''
| 1935-02-06
| [[Кривой Рог]]
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
|
| 1992-02-01
| [[Запорожье]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4264242|Viktor Likhonosov]]''
| 1936-04-30
| [[Топки (Кемерово өлкәсе)|Топки]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''
|
| 2021-08-09
| [[Краснодар]]
|-
|
| 1967
| ''[[:d:Q121502770|Мисак Сергій Кузьмич]]''
| 1939-10-09
| ''[[:d:Q4107392|Verbine]]''
| ''[[:d:Q7541856|керамист]]''<br/>''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>[[укытучы]]<br/>[[шагыйрь]]
| ''[[:d:Q12123474|Myrhorod College of Art and Industry]]''
| 2023-02-24
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4413500|Yury Seleznyov]]''
| 1939-11-15
| [[Краснодар]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''
| ''[[:d:Q133965|Кубан дәүләт аграр университеты]]''
| 1984-06-16
| [[Берлин]]
|-
|
| 1968
| ''[[:d:Q126274657|Остапов Юрій Павлович]]''
| 1940-04-28
| [[Каспийск]]
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>''[[:d:Q1281618|сынчы]]''
|
| 2017-05-31
| [[Запорожье]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q124985302|Svetlana Medvedeva]]''
| 1941-01-07
| [[Налчык]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[язучы]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q26255393|Керимова-Соколова, Маргарита Васильевна]]''
| 1941-10-23
| [[Бакы]]
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
|
|
|
|-
|
| 1962
| ''[[:d:Q105491150|Svetlana Litvinskaya]]''
| 1945-01-01
|
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18786199|Նիկոլայ Շևչենկո]]''
| 1946-03-12
|
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
|
| 2017-12-05
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q91164185|Valeriy Kravchenko]]''
| 1947-01-01
| [[Таганрог]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q28354924|Alexey Shishkov]]''
| 1947-09-08
| [[Новосибирск]]
| [[офицер]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
| 2016-09-25
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16635270|Габриелян, Олег Сергеевич]]''
| 1948
| ''[[:d:Q4217672|كفن]]''
| [[галим]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4148127|Leonid Hrach]]''
| 1948-01-01
| ''[[:d:Q2996163|Koziatyn Raion]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[хокук белгече]]
|
| 2025-10-17
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18279467|Ruslan Khadjibiyokov]]''
| 1948-03-23
| ''[[:d:Q717359|Teuchezhsky District]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4172979|Vladimir Yevlanov]]''
| 1948-08-03
| [[Самар]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4070514|Վյաչեսլավ Հարությունյան]]''
| 1948-08-10
| ''[[:d:Q500888|Akhalkalaki]]''
| ''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
|
| 2009-02-27
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q96064879|Nina Zatzepina]]''
| 1948-08-20
| ''[[:d:Q96095240|Pavlovka]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4079341|Viktor Batarin]]''
| 1949-01-28
| [[Славянск-на-Кубани]]
| ''[[:d:Q937857|футболчы]]''<br/>''[[:d:Q859528|футбол хөкемчесе]]''
|
| 2020-10-01
| [[Краснодар]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q26255458|Трахов, Аслан Исмаилович]]''
| 1949-05-31
| ''[[:d:Q260333|Takhtamukaysky District]]''
| [[галим]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q103973881|Денисов, Николай Григорьевич]]''
| 1950-02-10
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4150198|Vladimir Gromov]]''
| 1950-02-21
| ''[[:d:Q918583|Primorsko-Akhtarsky District]]''
| ''[[:d:Q4991371|солдат]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15065096|Sergei Vorzhev]]''
| 1950-02-21
| ''[[:d:Q280458|Krymsky District]]''
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
|
| 2023-05-19
| [[Краснодар]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q100863516|Гончаров, Николай Владимирович]]''
| 1950-07-01
| [[Краснодар]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1498527|Valerij Šerstjanoj]]''
| 1950-09-03
|
| [[язучы]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18278741|Adam Tleuzh]]''
| 1951-07-23
| ''[[:d:Q260333|Takhtamukaysky District]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
| 1982
| ''[[:d:Q124748808|Черкесова Інна Григорівна]]''
| 1952-01-18
| [[Николаев (Николаев өлкәсе)|Мыколаив]]
| ''[[:d:Q21117684|tapestry weaver]]''<br/>''[[:d:Q18617002|dollmaker]]''<br/>''[[:d:Q1925963|рәссам-график]]''<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
| ''[[:d:Q12123310|Миколаївська філія Київського національного університету культури і мистецтв]]''<br/>''[[:d:Q4320486|V.О. Sukhomlynskyi National University of Mykolaiv]]''<br/>''[[:d:Q43659|Көнчыгыш Яурупа милли үнивирситите]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4494976|Akop Albertovitsj Halafjan]]''
| 1953
| ''[[:d:Q4437911|Spitak raion]]''
| ''[[:d:Q1281618|сынчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q37483115|Aleksandr Kovalenko]]''
| 1953-09-13
| [[Новочеркасск]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| ''[[:d:Q133822|В. Л. Комаров ис. РФА ботаника институты]]''
| 2021-12-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
|
|
| ''[[:d:Q4374600|Sergey Potapenko]]''
| 1953-09-24
| [[Крымск]]
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q56375866|Anatoly Avramenko]]''
| 1955-10-07
| [[Львов]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Юрий Барзыкин]]
| 1955-12-04
| ''[[:d:Q4420188|Sinegorsky]]''
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 1978
| ''[[:d:Q87610828|Vladimir Gevorgyan]]''
| 1956
|
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| ''[[:d:Q1781394|Дәластагы Техас университеты]]''<br/>''[[:d:Q955764|Чикагодагы Иллинойс университеты]]''<br/>''[[:d:Q1062129|Тоһоку университеты]]''<br/>''[[:d:Q4201643|Latvian Institute of Organic Synthesis]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18397822|Тхаркахов, Мухарбий Хаджиретович]]''
| 1956-03-14
| ''[[:d:Q717355|Koshekhablsky District]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109487945|Юрий Павлов]]''
| 1957-06-04
| [[Кропоткин (шәһәр)|Кропоткин]]
|
| ''[[:d:Q16488655|Armavir State Pedagogical University]]''<br/>Кубан дәүләт университеты
|
|
|-
|
| 1989
| ''[[:d:Q16692386|Aleksandr Rozhkov]]''
| 1958-02-14
| [[Краснодар]]
| [[галим]]
| [[Краснодар дәүләт мәдәният институты]]<br/>Кубан дәүләт университеты
|
|
|-
|
| 1983
| ''[[:d:Q16364725|Aslan Ismailov]]''
| 1958-02-20
| ''[[:d:Q1010960|Gardabani]]''
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q482980|автор]]''
|
|
|
|-
|
| 1980
| ''[[:d:Q56969956|Sergey A. Bulat]]''
| 1958-04-28
| [[Тум|Томск]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| ''[[:d:Q51065|Petersburg Nuclear Physics Institute]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16365529|Bagir Musayev]]''
| 1958-09-17
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4217917|Oleg Jurevitsj Katsjanov]]''
| 1959
|
| ''[[:d:Q2095549|очучы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1055894|deputy]]''<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
|
|
|
|-
|
| 1983
| ''[[:d:Q137427750|Астапов, Михаил Борисович]]''
| 1959-10-28
| [[Тихорецк]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4192213|Nikolay Zinovyev]]''
| 1960-04-10
|
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109492512|Бондар, Анатолий Владимирович]]''
| 1960-11-17
| ''[[:d:Q4500611|Khochino]]''
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q18634652|Raziet Natkho]]''
| 1961-01-05
| ''[[:d:Q4323245|Novobzhegokay]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q211437|Israel Tsvaygenbaum]]''
| 1961-02-01
| [[Дәрбәнт]]
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>''[[:d:Q18814623|автобиограф]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4464486|Igor Trunov]]''
| 1961-08-12
| [[Карталы|Кәртәле]]
| [[адвокат]]<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1749879|пенсионер]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q93400121|Vesã Gomes Naluak]]''
| 1964-03-08
| [[Гвинея-Бисау]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q83307|министр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16195598|Yevgeni Viktorovich Ivanov]]''
| 1964-08-16
|
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15088412|Mikhail Savva]]''
| 1964-11-19
| [[Краснодар]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| Кубан дәүләт университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q120263921|Тарасов, Василий Николаевич]]''
| 1965-03-17
| ''[[:d:Q4166142|Dondukovskaya]]''
|
|
|
|
|-
|
|
| [[Олег Матвеев]]
| 1965-12-12
| [[Стәрлетамак]]
| [[галим]]
| Кубан дәүләт университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q61353984|Vladimir Schneider]]''
| 1966-04-16
| [[Армавир (Россия)|Армавир]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q16488655|Armavir State Pedagogical University]]''
|
|
|-
|
| 1995
| ''[[:d:Q130305343|Сережников, Андрей Артурович]]''
| 1966-12-21
| [[Черкесск]]
| [[офицер]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[хокук белгече]]
| [[Федерация Советы]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908494|Konstantin Merzhoyev]]''
| 1967-02-02
| [[Ставрополь крае]]
| ''[[:d:Q1937330|world traveler]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q101910881|Харченко, Иван Николаевич]]''
| 1967-05-09
| ''[[:d:Q4221766|Kirpilskaya]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
| 2003
| ''[[:d:Q55104693|Andrey Rudenko]]''
| 1967-05-13
| ''[[:d:Q5105244|Chorroha-Deyron]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| [[Сергей Галицкий]]
| 1967-08-14
| [[Сочи]]
| [[эшкуар]]<br/>''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q109487240|Vadim Yakovenko]]''
| 1970-01-02
| [[Сочи]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4289859|Vladimir Melnikov]]''
| 1970-01-18
| [[Краснодар]]
| [[галим]]
| ''[[:d:Q4306039|Roerich family Museum and Institute]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q19908443|Вениамин Кондратьев]]''
| 1970-09-01
| [[Прокопьевск]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q50133063|Alexey Solodovnikov]]''
| 1970-12-16
| [[Краснодар]]
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| ''[[:d:Q186285|Копенһаген университеты]]''<br/>''[[:d:Q978464|Natural History Museum of Denmark]]''<br/>''[[:d:Q1122595|Field Museum of Natural History]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4214257|Alexander Karasyov]]''
| 1971
| [[Краснодар]]
| [[язучы]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q129065046|Anastasia Edel]]''
| 1972
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q17504992|social historian]]''
| ''[[:d:Q168756|Берклидәге Калифорния университеты]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16690572|Marianna Abdullaieva]]''
| 1972-08-15
| [[Тихорецк]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4086186|Samuel Didier Biang]]''
| 1974-05-23
| ''[[:d:Q6434760|Koutaba]]''
| ''[[:d:Q937857|футболчы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q15065189|Сурен Газарян]]''
| 1974-07-08
| [[Краснодар]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q27830713|chiropterologist]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q101067779|environmental defender]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q31310050|Sevinc Äliyeva]]''
| 1976-05-19
| [[Армавир (Россия)|Армавир]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| ''[[:d:Q61931545|Institute of History and Ethnology of Azerbaijan National Academy of Sciences]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q131356291|Жук, Максим Сергеевич]]''
| 1976-09-08
| [[Краснодар]]<br/>[[Россия Совет Федератив Социалистик Республикасы|РСФСР]]
|
|
|
|
|-
|
|
| [[Дмитрий Григоренко]]
| 1978-07-14
| [[Түбән Варта]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q7688123|Tatiana Zaitseva]]''
| 1978-08-27
| [[Санкт-Петербург]]
| ''[[:d:Q937857|футболчы]]''<br/>''[[:d:Q628099|футбол тренеры]]''
|
|
|
|-
| 1997
| 2002
| ''[[:d:Q4419809|Margarita Simonyan]]''
| 1980-04-06
| [[Краснодар]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q2722764|радиотапшырулар алып баручысы]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q1685363|пропагандист]]''
| ''[[:d:Q22868|RT]]''<br/>''[[:d:Q15294742|Россия бүген]]''
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q120281327|Evgeny Naumov]]''
| 1980-05-27
| [[Краснодар]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q1232545|Dmitry Pirog]]''
| 1980-06-27
| [[Төмрек]]
| ''[[:d:Q11338576|боксчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
| 1998
| 2003
| ''[[:d:Q104840956|Alexandra Konstantinovna van Noordt]]''
| 1980-11-01<br/>1981
|
| ''[[:d:Q1281618|сынчы]]''<br/>''[[:d:Q15296811|рәсемче]]''<br/>''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q4318519|Nigativ]]''
| 1981-12-04
| ''[[:d:Q9092073|Uspenskaya]]''
| ''[[:d:Q639669|музыкачы]]''<br/>''[[:d:Q2252262|рэп җырчысы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q55340966|Nataliya Meshchaninova]]''
| 1982-02-17
| [[Краснодар]]
| ''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q1235146|documentary filmmaker]]''<br/>''[[:d:Q69423232|киносценарист]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q113412348|Амосов, Николай Андреевич]]''
| 1983-11-27
| [[Краснодар]]
| [[эшкуар]]
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q125689290|Gevorg Mirzayan]]''
| 1984
| [[Ташкент]]
| ''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q16162447|Rustam Assakalov]]''
| 1984-07-13
| [[Новороссийск]]
| ''[[:d:Q12369333|көрәшче]]''
|
|
|
|-
|
| 2007
| ''[[:d:Q139592700|Natalya Klark]]''
| 1985-02-02
| [[Якутск]]
| ''[[:d:Q11313148|sports journalist]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>[[язучы]]
|
|
|
|-
| 2002
| 2007
| ''[[:d:Q76080197|Maria Chuvochina]]''
| 1985-06-19
|
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| ''[[:d:Q866012|Квинсленд университеты]]''
|
|
|-
|
| 2008
| ''[[:d:Q104190341|Vasilliy Shvets]]''
| 1986-06-06
| [[Күкчәтау]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q139414643|Inna Story]]''
| 1986-12-22
|
| [[җырчы]]<br/>''[[:d:Q1900657|базарлык белгече]]''<br/>''[[:d:Q2296674|social media manager]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q44155688|Maria Minogarova]]''
| 1989-03-15
| [[Краснодар]]
| ''[[:d:Q4610556|модель]]''<br/>''[[:d:Q8246794|блогер]]''<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q137799881|Горюханов, Валерий Анатольевич]]''
| 1990-09-05
| [[Краснодар]]
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q111849364|Уваров, Роман Витальевич]]''
| 1997-02-23
| [[Майкоп]]
| ''[[:d:Q3501317|fashion designer]]''
|
|
|
|-
| 1991
| 1996
| ''[[:d:Q21338200|Vladimir M. Gnezdilov]]''
|
|
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| [[Россия фәннәр академиясе]]
|
|
|-
| 2004-10<br/>1999-08-01
| 2007-06<br/>2004-07-31
| ''[[:d:Q51545557|Mikhail Golub]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| Кубан дәүләт университеты
|
|
|-
| 2003-09-01
| 2008-07-01
| ''[[:d:Q56468564|Artur Kadurin]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 1982-09-01
| 1989-06-01
| ''[[:d:Q56483530|Andrey Alexeyenko]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q219564|Каролинска институты]]''<br/>''[[:d:Q7433682|Science for Life Laboratory]]''
|
|
|-
| 1975
| 1980
| ''[[:d:Q57157866|Alexander Poltorak]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q5532087|General Patent Corporation]]''<br/>''[[:d:Q1093910|Нью-Йорк шәһәр көллияте]]''<br/>''[[:d:Q904943|Touro University]]''
|
|
|-
| 1957-09-01
| 1963-06-23
| ''[[:d:Q57423293|Rudolf Khudoerkov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q21643413|Scientific Center of Neurology]]''
|
|
|-
| 1988
| 1993
| ''[[:d:Q73235319|Aminat Tuguz]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| [[Адыгея дәүләт университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q81557080|Sergey Mikhaylin]]''
|
|
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| ''[[:d:Q1067935|Laval University]]''
|
|
|-
| 1999
| 2004
| ''[[:d:Q85583735|Victoria Sergunova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q85588706|Georgy Ganchenko]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q87999718|Anna Kovalenko]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Кубан дәүләт университеты
|
|
|-
| 1978-09-01
| 1983-06-30
| ''[[:d:Q89002540|Marina O Gorbunova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q7370051|Ростов дәүләт медицина университеты]]''<br/>''[[:d:Q2065921|Көньяк федераль университеты]]''
|
|
|-
| 2013-08-28<br/>2011-09-01
| 2016-08-28<br/>2013-07-04
| ''[[:d:Q91040410|Xenia Nebavskaya]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Кубан дәүләт университеты
|
|
|-
| 2012-09-01
| 2015-06-15
| ''[[:d:Q91309908|Azamat Temerdashev]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Кубан дәүләт университеты
|
|
|-
| 2017-09-01<br/>2013-09-01
| 2019-07-01<br/>2017-07-01
| ''[[:d:Q91309911|Ekaterina Dmitrieva]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Кубан дәүләт университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q91777479|Anna V Eremeeva]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q4398097|Institute of Heritage]]''<br/>[[Краснодар дәүләт мәдәният институты]]
|
|
|-
| 1994-09-01
| 1999-06-11
| ''[[:d:Q96139454|Madina Azova]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| [[Россия халыклар дуслыгы университеты]]
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q96604262|Ivan M Medvedev]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|-
| 2012-09-01
| 2014-08-31
| ''[[:d:Q97527027|Marina A Andreeva]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Кубан дәүләт университеты
|
|
|-
| 1977
| 1982
| ''[[:d:Q98511380|Yakov Demurin]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| ''[[:d:Q52845618|Federal Research Center "V.S. Pustovoit All-Russian Research Institute of Oil Crops"]]''
|
|
|-
| 2002-09-01
| 2012-05-25
| ''[[:d:Q102150091|Stanislav Melnikov]]''
|
|
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| Кубан дәүләт университеты
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102302282|Aleksei Lvovich Berezovskii]]''
|
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102342019|Georgiy Nikolaevich Titov]]''
|
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102342020|Nikolay Mikhaylovich Suchkov]]''
|
|
|
|
|
|
|-
|
|
| ''[[:d:Q102400065|Vladimir Shlyk]]''
|
|
|
|
|
|
|-
|
| 2019
| ''[[:d:Q133488074|Yaroslav Boretsky]]''
|
|
| ''[[:d:Q1734662|картограф]]''
| ''[[:d:Q61781089|Centre for East European and International Studies]]''
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [http://www.kubsu.ru/ КубДУ сайты] (рус.)
== Шулай ук карагыз ==
{{Портал|Мәгариф|Россия Федерациясе}}
* [[Россия югары уку йортлары исемлеге]]
[[Төркем:Россия университетлары]]
[[Төркем:1920 елда нигезләнгән уку йортлары]]
[[Төркем:Әлифба буенча университетлар]]
[[Төркем:Краснодар югары уку йортлары]]
3kc78g4zv6lgnzunl2tyl4az9ne3sxh
Әнвәр Галимов
0
814918
5839721
4109800
2026-05-06T02:49:23Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839721
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем = Әнвәр Галимов
| рәсем = Ә.Ф.Галимов.jpg
| рәсем_зурлыгы =160
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы =
| тулы исем = Әнвәр Фәйзрахман улы Галимов
| һөнәр = укытучы, спортчы (''гер күтәрү төре''), тренер
| туу датасы = 30.11.1949
| туу җире = [[СССР]], [[РСФСР]], [[ТАССР]], {{Туу җире|Әлки районы|Әлки районында}}, [[Иске Камка]]
| гражданлык = {{байрак|СССР}} [[СССР]]<br/>{{байрак|Россия}} [[РФ]]
| милләт = татар
| үлем датасы = 26.10.2021
| үлем җире = [[РФ]], [[ТР]], {{Үлем җире|Әлки районы|Әлки районында}}, [[Базарлы Матак]]
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын = Флера
| балалар = уллары Айтуган, Рөстәм, Руслан
| бүләк һәм премияләр = РСФСР спорт мастеры<br/>
авыр атлетика буенча Россия чемпионы<br/> авыр атлетика буенча Татарстан чемпионы<br/> Татарстан Республикасы физик культура һәм спорт отличнигы<br/> Россиянең халык мәгарифе отличнигы
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
{{фш|Галимов}}
'''Әнвәр Галимов''', Әнвәр Фәйзрахман улы Галимов (''[[1949 ел]]ның [[30 ноябрь|30 ноябре]], [[СССР]], [[РСФСР]], [[ТАССР]], [[Әлки районы]], [[Иске Камка]] ― [[2021 ел]]ның [[26 октябрь|26 октябре]], [[РФ]], [[ТР]], [[Әлки районы]], [[Базарлы Матак]]'') ― укытучы, спортчы ([[авыр атлетика]], {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Гер спорты|гер күтәрү|d|Q3372565}}), тренер, РСФСР спорт мастеры, авыр атлетика буенча Россия һәм Татарстан чемпионы. Татарстан Республикасы физик культура һәм спорт отличнигы (2017). Россиянең халык мәгарифе отличнигы.
== Тәрҗемәи хәле ==
{{External media |рәсем1=[https://news.myseldon.com/ru/news/index/265023531 Фотосурәтләре].}}
1949 елда Татарстан АССР [[Әлки районы]] [[Иске Камка]] авылында туып үскән. Туган авылында 8нче сыйныфны тәмамлаганнан соң, [[Иске Алпар|Алпар]] урта мәктәбенә укырга йөри башлый. [[Чаңгы спорты|Чаңгы ярышларында]] катнаша. Укытучысы Наил Гатин аңа спорт буенча китәргә киңәш биргән. [[Иске Алпар]]да 10нчы сыйныфны, аннары [[Әлмәт]]тә [[Әлмәт физкультура көллияте|физкультура техникумын]] тәмамлаган. [[Милли көрәш]] буенча техникум чемпионы, [[чаңгы спорты]] буенча «спорт мастерына кандидат» нормативын үтәгән. [[Армия|Хәрби хезмәткә]] алынган<ref name=":0">''Зилә Мөбәрәкшина''. [https://intertat.tatar/news/rossiya-ham-tatarstan-cempiony-anvar-galimovnyn-yakty-istalegena-kuz-da-tigander-dim-5860928 Россия һәм Татарстан чемпионы Әнвәр Галимовның якты истәлегенә: «Күз дә тигәндер, дим...»] [[Интертат]], 22.08.2023</ref>.
[[Армия]]дән кайткач, [[Иске Алпар]] урта белем бирү мәктәбендә эшли башлаган, 1972―1982 елларда физкультура укытучысы булган. [[Сабантуй]]ларда, бәйрәмнәрдә штанга, гер күтәрә. Район Сабантуйларында гер күтәрү буенча 10 елдан артык чемпион булган. 1972 елда Иске Камка Сабан туенда 2 потлы герне, бер тапкыр да җиргә төшермичә, 201 тапкыр һавага күтәрә. Үз үрнәге белән мәктәп укучыларын, авыл [[яшьләр]]ен спортка, {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Сәламәт яшәү рәвеше|сәламәт яшәү рәвешен|d|Q1851928}} алып барырга җәлеп иткән <ref name=":0" />.
Аның җитәкчелегендә спортта беренче адымнарын ясаган яшьләрнең республика күләмендә исемнәре таныла:
* Рәшит Сәмигуллин РСФСР беренчелегенә үткәрелгән чемпионатта җиңә, Әлки районында 3 ел рәттән Сабантуйның абсолют батыры була.
* Рәис Гатин республика күләмендә үткәрелгән [[биатлон]]чылар ярышында призлы урыннар ала
* Рәис Сәлахов [[бокс]] ярышларында призлы урыннар яулый.
* гер спорты буенча дөнья чемпионы Газинур Фәттахов<ref>''Люция Низамиева''. [https://alki-rt.ru/news/yaңalyiklar/ch-ay-dvamyinda-15r-tonna-timer-chydem-di-karga-av Өч ай дәвамында 15әр тонна тимер чөйдем.] «Әлки хәбәрләре», 22.02.2018</ref> һ.б. ярышлардан җиңү яуламыйча кайтмый<ref name=":0" />.
[[Базарлы Матак]]ка күченеп, Әлки районы физик культура һәм спорт комитетында эшләгән, аннан соң 95нче Базарлы Матак һөнәри училищесында (2007 елдан [[Алексеевск аграр көллияте]]нең Базарлы Матак филиалы <ref>[https://edu.tatar.ru/alekseevo/org6178/page4129042.htm ГАПОУ «Алексеевский аграрный колледж».]{{Deadlink|date=October 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Об учреждении</ref>) укыткан. Укытудан тыш, [[милли көрәш|көрәш]], [[самбо]], [[волейбол]], [[баскетбол]], [[футбол]], [[бокс]], [[җиңел атлетика]], [[чаңгы спорты|чаңгы]] секцияләрендә балалар белән шөгыльләнгән<ref name=":0" />.
«Алина» универсаль спорт залында [[өстәл теннисы]] тренеры булып эшләгән <ref>''Люция Низамиева''. [https://alki-rt.ru/news/sport/v-dvigenii-gizn В движении ― жизнь.] «Алькеевские вести», 21.12.2011</ref>. Өлкән яшьтәгеләрнең сәламәтлек мәктәбе җитәкчесе булган<ref>[http://sprrt.ru/news/10057/?ysclid=llsagc1b3257540937 Занятие в школе здоровья.] Местное отделение Союза пенсионеров России в Алькеевском районе РТ{{ref-ru}}</ref>.
2021 елның 26 октябрендә 72нче яшендә вафат булган. Туган авылы [[Иске Камка]] авылы зиратында җирләнгән<ref name=":0" />.
== Бүләкләре, мактаулы исемнәре ==
* РСФСР спорт мастеры
* [[авыр атлетика]] буенча Россия чемпионы
* авыр атлетика буенча Татарстан чемпионы
* Татарстан Республикасы физик культура һәм спорт отличнигы (2017) ― ''күпьеллык нәтиҗәле хезмәте һәм Татарстан Республикасында физик культура һәм спорт үсешенә зур өлеш керткәне өчен'' <ref>''Люция Низамиева''. [https://alki-rt.ru/news/novosti/alkeevskiy-rayon-veteran-sporta-anvar-galimov-nagr Алькеевский район: ветеран спорта Анвар Галимов награжден знаком «Отличник физической культуры и спорта Республики Татарстан».] «Алькеевские вести», 15.09.2017</ref>
* Россиянең халык мәгарифе отличнигы
== Гаиләсе ==
Хатыны Флера, укытучы, 1974 елда өйләнешкәннәр. Уллары Айтуган, Рөстәм, Руслан; оныклары<ref name=":0" />.
== Хәтер ==
* [[Базарлы Матак]]та оешмалар арасында Галимов Әнвәр Фәйзрахман улы истәлегенә багышланган [[өстәл теннисы]] буенча турнир уздырыла<ref>[https://vk.com/wall-129940523_2233?ysclid=llsaca2xjr217854269 Команда Базарно-Матакской СОШ заняла 1 место.] МБОУ «Базарно-Матакская СОШ» ВКонтакте</ref><ref>[https://news.myseldon.com/ru/news/index/265023531 Алькеевский район: пройдут соревнования памяти Анвара Галимова.]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Селдон Новости. 7.01.2022{{ref-ru}}</ref>.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* ''Зилә Мөбәрәкшина''. [https://intertat.tatar/news/rossiya-ham-tatarstan-cempiony-anvar-galimovnyn-yakty-istalegena-kuz-da-tigander-dim-5860928 Россия һәм Татарстан чемпионы Әнвәр Галимовның якты истәлегенә: «Күз дә тигәндер, дим...»] [[Интертат]], 22.08.2023
{{DEFAULTSORT:Галимов, Әнвәр}}
[[Төркем:Әлмәт физик тәрбия техникумын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Россиянең атказанган спорт осталары]]
[[Төркем:РСФСР халык мәгарифе отличниклары]]
[[Төркем:Россия чемпионнары]]
[[Төркем:Татарстан чемпионнары]]
[[Төркем:Россия тренерлары]]
[[Төркем:Татар спортчылары]]
[[Төркем:Гер күтәрүчеләр]]
kkewr2dozvf87xsw7s8mm71yx65q41x
Greenshot
0
815748
5839817
4114542
2026-05-06T10:38:13Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839817
wikitext
text/x-wiki
{{ҮК|Q1544791}}
'''Greenshot''' — [[Microsoft Windows]] операцион системасында скриншотлар ясау программасы<ref>{{cite web|url=http://sourceforge.net/projects/greenshot/files/stats/timeline?dates=2007-03-20+to+2014-07-10|title=Download Statistics: All Files|date=2007-03-20|accessdate=2016-04-03|website=Sourceforge.net|archive-date=2016-10-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20161006113124/https://sourceforge.net/projects/greenshot/files/stats/timeline?dates=2007-03-20+to+2014-07-10|deadlink=no}}</ref>. Программа ачык чыганак<ref name="autogenerated1">{{cite web|url=http://download.cnet.com/GreenShot/3000-2192_4-10915306.html|title=GreenShot - Free download and software reviews - CNET Download.com|author=|date=|accessdate=2016-04-03|website=Download.cnet.com|archive-date=2016-04-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20160404042723/http://download.cnet.com/GreenShot/3000-2192_4-10915306.html|deadlink=no|archivedate=2016-04-04|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160404042723/http://download.cnet.com/GreenShot/3000-2192_4-10915306.html}}</ref>. Аны Томас Браун, Дженс Клинген һәм Робин Кром эшләде<ref name="sf2">{{cite web|url=http://sourceforge.net/projects/greenshot/|title=Greenshot - Screen Recorder download|date=|accessdate=2016-04-03|website=SourceForge.net|archive-date=2015-03-19|archive-url=https://web.archive.org/web/20150319111546/http://sourceforge.net/projects/greenshot/|deadlink=no}}</ref> һәм GNU гомуми лицензиясе нигезендә бастырылган. Программа SourceForge сайтында эшләнде<ref>{{cite web|url=http://getgreenshot.org/2013/04/30/getting-closer-third-release-candidate-for-greenshot-1-1-indonesian-translation/|title=Getting Closer: Third Release Candidate for Greenshot 1.1 + Indonesian Translation | Greenshot|date=2013-04-30|accessdate=2016-04-03|website=Getgreenshot.org|archive-date=2016-03-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20160330000746/http://getgreenshot.org/2013/04/30/getting-closer-third-release-candidate-for-greenshot-1-1-indonesian-translation/|deadlink=no}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://getgreenshot.org/2012/10/30/greenshot-1-0-is-finally-available-for-download-now/|title=Greenshot 1.0 is finally available for download now! | Greenshot|date=2012-10-30|accessdate=2016-04-03|website=Getgreenshot.org|archive-date=2016-04-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20160412121910/http://getgreenshot.org/2012/10/30/greenshot-1-0-is-finally-available-for-download-now/|deadlink=no}}</ref>.
Greenshot беренче чиратта проект менеджерлары, тестчылар һәм уйлап табучылар өчен эшләнгән<ref>{{cite web|url=http://getgreenshot.org|title=Greenshot - a free and open source screenshot tool for productivity|date=|accessdate=2016-04-03|website=Getgreenshot.org|archive-date=2016-04-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20160402144520/http://getgreenshot.org/|deadlink=no}}</ref><ref>{{cite web|url=http://getgreenshot.org/2013/05/20/new-release-with-bugfixes-and-language-updates-for-greenshot-1-1/|title=New release with bugfixes and language updates for Greenshot 1.1 | Greenshot|date=2013-05-20|accessdate=2016-04-03|website=Getgreenshot.org|archive-date=2016-03-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20160330084609/http://getgreenshot.org/2013/05/20/new-release-with-bugfixes-and-language-updates-for-greenshot-1-1/|deadlink=no}}</ref>. Программа тулы яки өлешчә скриншот ясау өчен кулланыла, алынган скриншотны редакцияләү өчен кораллары бар<ref>{{cite web|url=http://getgreenshot.org/2012/03/13/new-greenshot-translations-vietnamese-korean-arabic-pserian-ukrainian-portuguese/|title=New Greenshot translations: Vietnamese, Korean, Arabic, Persian, Ukrainian and Portuguese | Greenshot|date=2012-03-13|accessdate=2016-04-03|website=Getgreenshot.org|archive-date=2016-03-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20160329224647/http://getgreenshot.org/2012/03/13/new-greenshot-translations-vietnamese-korean-arabic-pserian-ukrainian-portuguese/|deadlink=no}}</ref>.
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* {{Official|getgreenshot.org}}
* Проект Greenshot на сайте SourceForge.net
[[Төркем:Алфавит буенча программа тәэмин итү]]
bjqyjgltp8ahrc94hg1ij14l29xhoni
Arkadiy Krakovetskiy
0
815846
5839799
4156738
2026-05-06T08:42:25Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839799
wikitext
text/x-wiki
{{Däwlät eşleklese|isem=Arkadiy Krakovetskiy<br><small>{{lang-ruLat|Аркадий Антонович Краковецкий}}<br>{{lang-ukLat|Аркадій Антонович Краковецький}}|räsem=Krakovetskiy A A.jpg|titul=[[Албания җөмһүрияте (1925—1928)|Albaniädä]] [[SSRB]] ilçese<br>
<small>ğinwar [[1924]] — [[18 dekäber]] [[1924]]|titul_2=[[Вакытлы Себер хөкүмәте (Дерберның)|ASWX]] xärbi ministrı<br>
<small>[[ğinwar]] — [[iyül]] [[1918]]|bayraq=Flag of the USSR (1936-1955).svg|bayraq2=Flag of Albania (1926–1928).svg|bayraq_2=Flag of Provisional Siberian Government.svg|bayraq2_2=Flag of Siberia.svg|aña qädär=wazıyfa buldırılğan|däwamçısı=[[Михаил Кобецкий|Mixail Kobetskiy]]|tuu datası=28.08.1884|tuu urını=[[Räsäy imperiäse]], [[Xarkov]]|ülem datası=02.12.1937|ülem urını=[[SSRB]], [[Mäskäw]]|firqa=[[Файл:SR (and Revolyutsionnaya Mysl') electoral symbol, November 1917 election.svg|22px]] [[Социалист-инкыйлабчылар фиркасе|Eserlar firqäse]]<br>
[[Файл:КПСС.svg|22px]] [[Советлар Берлеге коммунистик фиркасе|RKF(b)]]|belem=[[Oröl kadet korpusı]]<br>
[[Mixail artilleriä uquxanäse]]|iäleq=[[Файл:Flag of Russia.svg|22px]] [[Räsäy imperiäse]]<br>
[[Файл:Flag of Siberia.svg|22px]] [[Себер җөмһүрияте|Seber cömhüriäte]]<br>
[[Файл:Flag of the USSR (1936-1955).svg|22px]] [[SSRB]]|däräcä=[[Подполковник|podpolkovnik]]}}
'''Arkadiy Krakovetskiy''', Arkadiy Anton ulı Krakovetskiy ({{Lang-ruLat|Аркадий Антонович Краковецкий}}, {{Lang-ru-dorLat|Аркадій Антоновичъ Краковецкій}}, {{Lang-ukLat|Аркадій Антонович Краковецький}}; ''[[1884 yıl|1884 yılnıñ]] [[28 avgust|28 avgustı]], [[Rossiä imperiäse|Rİ]], [[Харьков губернасы|Xarkov gubernası]], [[Харьков|Xarkov]] — [[1937 yıl|1937 yılnıñ]] [[2 dekäber|2 dekäbre]], [[Sovet Sotsialist Respublikalar Soyuzı|SSRB]], [[Россия Совет Федератив Социалистик Республикасы|RSFSR]], [[Mäskäw]]'') — sovet säyäsi, xärbi häm firqä eşleklese. [[Социалист-инкыйлабчылар фиркасе|Eserlar firqäse]], annarı [[1922 yıl|1922 yıldan]] [[Советлар Берлеге коммунистик фиркасе|RKF(b)]] äğzası. [[Россия ватандашлар сугышы|Watanaşlar suğışı]] waqıtında — [[Вакытлы Себер хөкүмәте (Дерберның)|avtonomiäle Seberneñ Waqıtlı xökümäteneñ]] xärbi ministrı, soñraq Vladivostok Kolçakqa qarşı kütäreleşe citäkçeläreneñ berse. Sovet xakimiäten qabul itep, eserlar protsessında ğäyepläw şahitı bulıp çığış yasağan. Annarı diplomatik eştä. [[Албания җөмһүрияте (1925—1928)|Albaniä cömhüriätendä]] SSRBnıñ berençe ilçese.
== Biografiäse ==
[[Oröl kadet korpusı|Oröl kadet korpusın]] (''[[1902 ел|1902]]''), [[Mixail artilleriä uquxanäse|Mixail artilleriä uquxanäsen]] ([[1905 ел|''1905'']]) tämamlağan. Räsäy imperiäse armiäse podporuçigı, 1905 yıldan [[Социалист-инкыйлабчылар фиркасе|eserlar]] firqäse äğzası. 1905 yılğı inqilabta aktiv qatnaşuçı. Yäşeren ofitserlar inqilabi oyışmasınıñ äğzası. Yäşeren inqilabi eştä qatnaşqan.
[[1907 yıl|1907 yılnıñ]] dekäbrendä qulğa alınğan, [[Варшава|Varşavadağı]] [[Цитадель (Варшава)|Tsitadel]] nığıtmasında bulğan, [[1909 yıl|1909 yılda]] sigez yılğa katorga eşlärenä xökem itelgän. 1909 yılda [[Ломжа|Lomjada]], [[1910 ел|1910]]—[[1911 ел|1911]] yıllarda [[Тубыл централы|Tubıl sentralında]], [[1912 ел|1912]]—[[1916 ел|1916]] yıllarda [[Александровское централы|Aleksandrovskoye sentralında]] cäzasın ütkän. [[1916 ел|1916]]—[[1917 ел|1917]] yıllarda [[Иркутск|İrkutskida]] sörgendä bulğan.
1917 yılda [[Вакытлы хөкүмәт|Waqıtlı xökümät]] tarafınnan amnistiälängän häm «yäştäşläre belän çağıştıru öçen» podpolkovnik däräcäsenä kütärelgän; [[Иркутск хәрби округы|İrkutsk xärbi okrugı]] ğäskärläre belän komandalıq itkän. [[Румыния фронты|Rumıniä frontınnan]] eser isemlege buyınça [[Бөтенрусия оештыру җыелышы|Bötenräsäy oyıştıru cıyılışı]] deputatı itep saylanğan.
[[1917 ел|1917]]—[[1918 ел|1918]] yıllarnıñ qışında [[Украина Халык Җөмһүрияте|Ukraina]] territoriäsendä [[Себер армиясе|Seber armiäsen]] buldırırğa tırışqan: [[Seber ölkä duması|Seber ölkä dumasın]] yaklaw maqsatınnan ul elekkege [[Россия император армиясе|RİAnıñ]] Seber çastlärennän 50 meñgä qädär keşe oyıştıra alğan, ämmä [[Киев операциясе (1917—1918)|qızıllarnıñ Kiyevnı basıp aluwı]] proyektnı alğa taba tormışqa aşıruğa qomaçawlağan<ref>{{Статья|ссылка=https://vital.lib.tsu.ru/vital/access/services/Download/vtls:000465053/SOURCE1|автор=Ларьков Н. С.|заглавие=Сибирская армия на Украине: неудавшийся проект|год=2013|издание=Сибирская старина|тип=краеведческий альманах|номер=27|страницы=14—17|archivedate=2023-02-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230218054414/https://vital.lib.tsu.ru/vital/access/services/Download/vtls:000465053/SOURCE1|башлык=Сибирская армия на Украине: неудавшийся проект}}</ref>. 1918 yılnıñ ğinwarınnan [[Вакытлы Себер хөкүмәте (Дерберның)|avtonomiäle Seberneñ Waqıtlı xökümäteneñ]] xärbi ministrı wazifasın bilägän. 1918 yılnıñ iyülenä qädär şulay bulğan. 1918 yılnıñ 12 dekäbrendä İrkutsk şähäre komendantı idaräse qarşındağı {{comment|uçötqa|urısça: на учёт}} qabul itü belän [[4-нче Көнчыгыш-Себер корпусы (Себер армиясе)|4-nçe Könçığış-Seber korpusı]] ştabı qarşındağı çinnar rezervına alınğan.
1919 yılnıñ noyäbrendä [[Радола Гайда|Radola Gayda]] belän bergä [[Владивосток|Vladivostok]] Kolçakqa qarşı kütäreleşe citäkçeläreneñ berse bulğan.
[[1922 yıl|1922 yılda]] eserlar protsessında ğäyepläw şahitı bulıp çığış yasağan. 1922 yıldan [[Советлар Берлеге коммунистик фиркасе|RKF(b)]] äğzası, şul uq waqıtta RSFSR Çit eşlär xalıq komissariatı sistemasında eşli başlağan. Albaniädä tulı wäqälätle wäkil, annarı [[Шеньяң|Mukdenda]] (Şenyañda) konsul bulğan.
[[1928 yıl|1928 yıldan]] räsmi räweştä [[Берләшкән дәүләт сәяси идарәсе|BDSİda]] eşlägän, iqtisadi idarä xezmätkäre bulğan, yalğan dokumentlar yasaw belän şöğellängän idarä sekretariatı qarşındağı maxsus büronı citäklägän.
BDSİdan eştän çığarudan soñ SSRB [[Хезмәт һәм саклау советы|XSS]] qarşındağı rezervlar komitetınıñ 2-nçe bülege naçalnigı yärdämçese bulıp eşlägän. [[1937 yıl|1937 yılnıñ]] [[7 may|7 mayında]] qulğa alınğan. [[1937 yıl|1937 yılnıñ]] [[2 dekäber|2 dekäbrendä]] SSRB [[ССРБ Югары хөкеменең хәрби коллегиясе|YXXK]] tarafınnan terrorçılıq diversiä oyışmasında qatnaşuda häm şpionlıqta ğäyeplänep, yuğarı cäza çarasına xökem itelgän.
[[1957 yıl|1957 yılnıñ]] iyünendä aqlanğan<ref>{{Cite web|url=http://lists.memo.ru/d18/f129.htm|title=Список жертв|access-date=2012-04-03|archive-date=2011-01-31|archive-url=https://web.archive.org/web/20110131134245/http://lists.memo.ru/d18/f129.htm|deadlink=no|accessdate=2023-11-19|archivedate=2011-01-31|archiveurl=https://web.archive.org/web/20110131134245/http://lists.memo.ru/d18/f129.htm}}</ref>.
== İskärmälär ==
{{İskärmälär}}
== Sıltamalar ==
* [http://www.likebook.ru/books/view/100318/?page=1 Советско-албанские отношения]{{Deadlink|date=December 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
{{Портал|Шәхесләр|Тарих|Советлар Берлеге}}
[[Төркем:Харьковта туганнар]]
[[Төркем:Мәскәүдә вафатлар]]
[[Төркем:Бөтенрусия оештыру җыелышы депутатлары]]
[[Төркем:Эсерлар]]
[[Төркем:Latinça]]
fmymqif4too52nxxquu2v7opgbppatg
Төркият
0
818131
5839727
5802602
2026-05-06T03:20:56Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839727
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
'''Төркият''' — [[Тел|телләр]], [[әдәбият]], [[Тарих|тарих,]] [[фольклор]], [[дин]], [[этнография]], рухи һәм [[Arxeologik mädäniät|археологик мәдәният]], [[Төрки халыклар|төрки]] һәм [[Төрки телләр|төрки телдә сөйләшүче]] халыкларның үткәнен һәм бүгенгесен өйрәнүче [[Гуманитар фәннәр|гуманитар]] фәннәр җыелмасы .
Элегрәк төрки телләр һәм әдәбият белән эш итүче [[Филология|филология фәне]] буларак кына карала.
== Өйрәнү предметы ==
Географик яктан төркият галимнәренең кызыксыну өлкәсе ерак төньяктагы [[Якутия|Якутиядән]] көньяк-көнбатыштагы [[Төньяк Кипрның Төрек Җөмһүрияте|Кипрга]], көнчыгыштагы [[Кытай]]дан көньяктагы [[Якын Көнчыгыш]] илләренә кадәр җәелгән.
Бүгенге көндә дөньяда төрки халыкларның саны, этник төркемнәр һәм азчылыклар белән бергә, якынча 165 миллион кешегә җитә. 20 миллионга якын кеше төрки телләрнең берсендә икенче яки өченче тел буларак сөйләшә. Ләкин мондый белем милли үзаң белән буталырга тиеш түгел. Иң борынгы төрки текстлар безнең эраның 600—800 елларына карый.<ref>{{Cite web|url=http://kronk.spb.ru/library/klashtorny-sg-1964-2.htm|title=Древнетюркские рунические памятники как источник по Средней Азии|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230423041112/http://kronk.spb.ru/library/klashtorny-sg-1964-2.htm|archivedate=2023-04-23|author=[[Кляшторный, Сергей Григорьевич|С.Г. Кляшторный]]|date=|language=|work=|publisher=|accessdate=2023-04-18}}</ref>
Борынгы төркиләрнең дине [[Тәңречелек]] булган<ref>{{Cite web|url=https://cyberleninka.ru/article/n/kult-tengri-u-drevnyh-tyurok|title=Культ Тенгри у древных тюрок|archiveurl=https://web.archive.org/web/20230418205221/https://cyberleninka.ru/article/n/kult-tengri-u-drevnyh-tyurok|archivedate=2023-04-18|author=|date=|language=|work=|publisher=|accessdate=2023-04-18}}</ref> . Хәзерге вакытта төрки халыклар төрле диннәрне тоталар. Төп диннәр — [[Ислам]], [[Христианлык]], [[Буддачылык]]. Хәзерге төркиләрнең күбесе [[Сөнничелек|сөнни мөселманнар]] . Буддачылык тарафдарлары бүген [[сары уйгырлар]] һәм [[тывалар]], [[тарбагатай кыргызлары]] һәм [[Xotonnar|хотоннар]] арасында бар. [[Чуашлар|Чуаш]] һәм [[Гагаузлар|гагауз кешеләре]] күбесенчә [[Pravoslawlıq|православие христианнары]] . Караитлар һәм [[Кырымчаклар]] [[Яһүд дине|яһүд динен]] тоталар<ref>{{Cite web|url=https://eleven.co.il/judaism-trends/karaites-medieval-sects/11972/|title=Караимы|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200625223513/https://eleven.co.il/judaism-trends/karaites-medieval-sects/11972/|archivedate=2020-06-25|author=|date=|language=|work=|publisher=|accessdate=2023-04-18}}</ref>.
[[Россия|Рәсәйдә]] 25 төрки халык яши (барлыгы 12 миллион кеше): [[татарлар]] (5 миллион 554 мең), [[башкортлар]] (1 миллион 673 мең), [[чуашлар]] (1 миллион 637 мең), [[казакълар]] (653 мең), [[әзербайҗаннар]][[Комыклар|]][[Кырым татарлары|]][[Тывалар|]][[Карачайлар|]] (621 мең), [[якутлар]] (443 мең), [[кумыклар]] (422 мең), [[кырым татарлары]] (254 мең), [[тывалар]] (243 мең), [[карачайлар]] (192 мең), [[үзбәкләр]] (122 мең), [[балкарлар]] (108 мең), [[төрекләр]] (92 мең), [[Нугайлар|ногайлар]] (110 мең), [[хакаслар]] (75 мең), [[алтайлар]] (67 мең), [[төрекмәннәр]] (33 мең), [[кыргызлар]] (31 мең), [[шорлар]] (13 мең), [[гагаузлар]] (12 мең), [[долганнар]] (7261), [[Уйгырлар|уйгурлар]] (2867), [[каракалпаклар]] (1609), [[тофалар]] (837), [[караимнар]] (366)<ref>{{Cite web|url=http://www.perepis2002.ru/ct/doc/TOM_04_01.xls|title=Данные Всероссийской переписи 2002 года|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200109173322/http://www.perepis2002.ru/ct/doc/TOM_04_01.xls|archivedate=2020-01-09|accessdate=2009-09-03}}</ref> .
[[Төрки телләр|Төрки телләрнең]] саны төрлечә билгеләнә. 1966-нчы елда СССР Фәннәр академиясе тарафыннан бастырылган монографиядә 23 тере тел күрсәтелә; А. А. Реформатский дәреслегендә 25 тере һәм 7 үле тел бар; [[Николай Баскаков|Н. А. Баскаков]] монографиясендә 27 тере һәм 12 үле тел исәпләнә. 1997-нче елда Россия Фәннәр академиясенең Лингвистика институты тарафыннан бастырылган «Төрки телләр» монографиясендә 39 тере һәм 15 үле төрки тел искә алына<ref>Языки Мира. Тюркские языки. М., 1996.</ref> .
Киң таралуы, мәдәни һәм практик әһәмияте аркасында төркиятне өйрәнүче студентлар беренче өйрәнү теле буларак еш кына [[Төрек теле|төрек телен]] сайлыйлар.
Россиядә төркият белгечләрен [[Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты|MГИМО]], ISAA, СПБГУ, МГЛУ, [[Россия дәүләт гуманитар университеты|РГГУ]], Мәскәү өлкәсенең хәрби университеты, Россия фәннәр академиясенең Көнчыгыш тикшеренүләре институты, [[Казан (Идел буе) федераль университеты|Казан дәүләт университеты]], [[Чиләбе дәүләт университеты]], [[Себер федераль университеты|Себер Федераль Университеты]] һәм башка бик күп югары уку йортларында әзерлиләр.<ref>{{Cite web|url=http://www.vestikavkaza.ru/articles/obshestvo/molod/1113.html|title=Межвузовская Тюркология<!-- Заголовок добавлен ботом -->|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120305114714/http://www.vestikavkaza.ru/articles/obshestvo/molod/1113.html|archivedate=2012-03-05|accessdate=2009-09-03}}</ref>
Көнчыгыш һәм төркият белгечләренең белемнәре лингвистикада, мәдәнияттә, политология, журналистика, социология, статистика, антропология һ.б. юнәлешләрдә әһәмиятле.
== Тарих ==
Төркият өчен мөһим чыганаклар — VIII—X гасыр [[Orxon älifbası|борынгы төрки рун язулары]] ([[Orxon älifbası|Орхон-Енисей язулары]]) һәм VIII—XVI гасырларда [[Иске уйгыр язуы|Иске уйгыр руналарында]] язылган истәлекләр.
Төрки телләр буенча беренче җитди фәнни эш — XI гасырда [[Кашгар]] төрки галиме [[Мәхмүд Кашгарый]] тарафыннан тупланган «Төрки диалектлар җыентыгы» (''Kitâbü divân-i lûgat it-Türk'' — Төрле төрки телләр буенча сүзлек-белешмәлек китабы).
XV—XVII гасырларда төркиятнең төп юнәлеше [[Госман империясе]]н һәм [[Госманлы төрекчәсе]]н өйрәнү була.
1795 елда [[Париж]]да көнбатыш дөньясында төрки телләрне өйрәнүгә багышланган беренче югары мәктәп, «Тере көнчыгыш телләре мәктәбе» (''L'école des langues Orienteles vivantes'') ачыла.
Россиядә төркиятне өйрәнү XVIII гасырның икенче яртысында башлана. Моңа кадәр [[төрки халыклар]] һәм [[Төрекләр|төрекләрнең]] тасвирламалары рус елъязмаларында (мәсәлән, " Повесть временных лет ") һәм аерым әсәрләрдә (Нестор Искәндәрнең " Константинополь вакыйганамәсе "; Иван Пересветовның [[Иван IV|Явыз Иванга]] төрекләр турындагы трактатлары; Андрей Лызловның"Скифлар тарихы"; Дмитрий Кантимернең ике томлык Төркия тарихы, һ.б.)
[[Мишәр диалекты|Академик]] [[Симон Петер Паллас|Симон Петер Палласның]] 1787 елда [[Санкт-Петербург|Санкт-]] [[Башкорт теле|Петербургта]] басылган "Барлык телләрнең чагыштырма сүзлеге"ндә татар, мишәр, башкорт, ногай һәм башка төрки телләрдән лексик материал урнашкан.
XIX гасыр уртасына кадәр төркият [[Төрки телләр|төрки телләрне]], әдәбият һәм тарихи истәлекләр, өлешчә [[нумизматика]], [[этнография]] һәм төрки телләрдә сөйләшүче халыкларның [[Фольклор|фольклорын]] өйрәнгән катлаулы дисциплина буларак үсеш ала.
1863 елда [[Санкт-Петербург дәүләт университеты|Санкт-Петербург университетының]] көнчыгыш телләре факультетында Көнчыгыш тарихы бүлеге булдырыла, анда [[Төрки халыклар|төрки халыкларының]] тарихын өйрәнү мөстәкыйль үсеш ала башлый.
Россиядә төркият мөстәкыйль фән буларак XIX гасырның икенче яртысында барлыкка килгән. Аны төзү һәм үстерүдә төп рольне [[Александр Казем-Бек|М. А. Казембек]] (« [[Госманлы төрекчәсе|Госманлы теле]] грамматикасы», 1839), О. Н. Бетлингк («Якут теле грамматикасы», 1851), П. М. Мелиоранский («Гарәп филологиясе төрек теле турында», 1900), А. Н. Самойлович («Кыскача [[кырымтатар теле]] грамматикасы тәҗрибәсе», 1916) тикшеренүләре уйный.
Октябрьгә кадәрге чорда [[Хәсәнгата Габәши|төркият]] үсешенә зур [[Әхмәтзәки Вәлиди|өлеш]] керткән Рәсәй галимнәре: [[Вилһелм Радлов|В. В. Радлов]] [[Николай Катанов|, И.Халфин]] [[Ибраһим Хәлфин|,]] [[Чокан Вәлиханов|Чокан Вәлиханов,]] [[Хәсәнгата Габәши|Х. Габәши]], Совет чоры төркият галимнәре: [[Василий Богородицкий|В. А. Богородицкий]], [[Сергей Малов (1880)|С. Э.]] [[Сергей Малов (1880)|Малов]], [[Габделхәй Әхәтов]], [[Николай Ашмарин|Н. И. Ашмарин]], [[Николай Баскаков|Н. А. Баскаков]], [[Николай Дмитриев|Н. К. Дмитриев]], [[Андрей Кононов|А. Н. Кононов]], [[Әдһәм Тенишев|Әдһәм Тенишев,]] [[Латыйф Җәләй]], [[Җәлил Киекбаев]], А. М. Щербак, М. Ш. Ширалиев һәм башкалар. Бу чорларда төрки телләр диалектларын өйрәнү буенча зур эш алып барыла, грамматик система эшләнә, фәнни грамматикалар һәм фразеологик сүзлекләр бастырыла. Төрки лексикография зур үсеш ала: милли-рус һәм рус-милли күп томлы аңлатма сүзлекләр, шулай ук терминологик һәм диалектологик сүзлекләр тупланып бастырыла. Совет төркиятеләренең казанышлары чагыштырма [[фонетика]], [[Морфология (тел белеме)|морфология]] һәм төрки телләрнең [[Синтаксис|синтаксисын]] булдыруда да чагыла.
Төркият мәсьәләләре шулай ук [[Болгария|Болгариядә]] (Г. Галыбов, Н. Тодоров), [[Маҗарстан|Венгриядә]] (Д. Немет, Д. Хазам, [[Андраш Рона-Таш|А. Рона-Таш]]), [[Польша]]да [[Төркия|(]] А. Зайончковский, Э. Трыярский), [[Төркия|Төркиядә]] (Р. Арат, Б. Аталай, А. Дильачар, А. Валиди-Тоган), [[Германия|Алманиядә]] (А. фон Габен, Г. Дорфер), [[Швеция|Швециядә]] (Г. Ярринг, Л. Юхансон), [[АКШ]] (К. Г. Менгес, П. Б. Голден) һәм башка илләрдә өйрәнелә.
ХХ гасырның 30-40 нчы елларында [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|СССРдагы]] күп күренекле төркият галимнәре репрессияләнә<ref>{{Cite web|url=http://www.ihst.ru/projects/sohist/papers/archeology/1998/3/191-206.pdf|title=Русские археологи и политические репрессии 1920—1940-х гг.|archiveurl=https://web.archive.org/web/20171010181816/http://www.ihst.ru/projects/sohist/papers/archeology/1998/3/191-206.pdf|archivedate=2017-10-10|accessdate=2011-11-05}}</ref> . Шулай итеп, ялган гаепләүләр аркасында профессор [[Бәкер Чобан-задә|Чобан-задә]] (1937)<ref>{{Cite web|url=http://memory.pvost.org/pages/choban.html|title=Биобиблиографический словарь востоковедов — жертв политического террора в советский период (1917—1991)|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120118021942/http://memory.pvost.org/pages/choban.html|archivedate=2012-01-18|accessdate=2011-11-05}}</ref> һәм профессор Э. Д. Поливанов (1938), СССР Фәннәр академиясе академиясе Самойлович (1938)<ref>{{Cite web|url=http://memory.pvost.org/pages/samojlovich.html|title=Биобиблиографический словарь востоковедов — жертв политического террора в советский период (1917—1991)|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120118035216/http://memory.pvost.org/pages/samojlovich.html|archivedate=2012-01-18|accessdate=2011-11-05}}</ref> һәм башкалар шпионлыкта гаепләнеп атыла.<ref>{{Cite web|url=http://memory.pvost.org/pages/polivanov.html|title=Биобиблиографический словарь востоковедов — жертв политического террора в советский период (1917—1991)|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120524060732/http://memory.pvost.org/pages/polivanov.html|archivedate=2012-05-24|accessdate=2011-11-05}}</ref>.
== Танылган галимнәре ==
{{seealso|Төркем:Төрки халыклар белгечләре}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P106 wd:Q13210922. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p569,label:Исем,p69,p108,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! туу датасы
! Исем
! әлма-матер
! эш урыны
! үлем датасы
|-
| 1455
| ''[[:d:Q12630940|Feliks Petančić]]''
|
|
|
|-
| 1615
| ''[[:d:Q20480593|Jakab Harsányi Nagy]]''
| ''[[:d:Q1293929|University of Franeker]]''<br/>''[[:d:Q156598|Лейден университеты]]''
| ''[[:d:Q195625|George II Rákóczi]]''<br/>''[[:d:Q2184286|Gheorghe Ştefan]]''<br/>''[[:d:Q152727|Frederick William of Brandenburg]]''
| 1676
|-
| 1793-05-14
| ''[[:d:Q1450898|François Bernard Charmoy]]''
|
| ''[[:d:Q57655605|Institute of Oriental Languages of the Ministry of Foreign Affairs]]''
| 1868-12-09
|-
| 1802<br/>1802-06-22
| [[Александр Казем-Бек (1802)|Александр Казем-Бек]]
|
| [[Казан Император университеты]]<br/>''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| 1870-11-27
|-
| 1807
| ''[[:d:Q4157361|Jean Jacques Pierre Desmaisons]]''
|
| ''[[:d:Q57655605|Institute of Oriental Languages of the Ministry of Foreign Affairs]]''
| 1873<br/>1873-09-06
|-
| 1812
| [[Мартиниан Иванов|Иванов Мартиниан Иван улы]]
| [[Neplüev kadet korpusı|Ырынбур Неплюев кадет корпусы]]
|
| 1896
|-
| 1812-04-12
| [[Лазарь Будагов]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 1878-12-30
|-
| 1820-09-21
| ''[[:d:Q214165|Georg Rosen]]''
|
|
| 1891-10-29
|-
| 1830-11-12
| ''[[:d:Q4191602|Vladimir Zernov-Velyaminov]]''
| ''[[:d:Q4061451|Александр лицее]]''
|
| 1904-01-30
|-
| 1831-01-15
| ''[[:d:Q31783885|Dániel Szilágyi]]''
|
|
| 1885-11-22
|-
| 1832-03-19
| ''[[:d:Q557360|Ármin Vámbéry]]''
|
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''<br/>''[[:d:Q661916|Nyugat]]''
| 1913-09-15<br/>1913-09-19
|-
| 1835-01-23
| [[Евфимий Малов]]
| [[Казан руханилар академиясе]]
| [[Казан руханилар академиясе]]
| 1918-02-25
|-
| 1837
| ''[[:d:Q135488405|Camilla Ružićka-Ostoić]]''
|
|
| 1885
|-
| 1842-01-25
| ''[[:d:Q171485|Vilhelm Thomsen]]''
| ''[[:d:Q186285|Копенһаген университеты]]''<br/>''[[:d:Q12332836|Randers State School]]''
| ''[[:d:Q186285|Копенһаген университеты]]''
| 1927-05-12
|-
| 1846-07-28
| ''[[:d:Q4424605|Vasily Dmitriyevich Smirnov]]''
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>[[Россия Милли китапханәсе|Россия милли китапханәсе]]
| 1922-05-25
|-
| 1860
| ''[[:d:Q112513733|Nil Sergejevič Lykošin]]''
|
|
| 1922
|-
| 1860-03-12
| [[Бернат Мункачи]]
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
|
| 1937-09-21
|-
| 1861-12-25
| ''[[:d:Q1320566|József Thúry]]''
|
|
| 1906-05-22
|-
| 1862-05-18<br/>1862-05-06
| [[Николай Катанов]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]<br/>[[Казан руханилар академиясе]]
| 1922-03-09<br/>1922-03-10
|-
| 1868-03
| ''[[:d:Q24642493|Seräli Lapin]]''
|
|
| 1919
|-
| 1868-11-18
| ''[[:d:Q4289495|Platon Melioransky]]''
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 1906-05-16
|-
| 1869-08-09
| ''[[:d:Q6058766|Willi Bang]]''
|
| [[Берлин университеты|Берлин үнивирситите]]<br/>''[[:d:Q50662|Франкфурт университеты]]''
| 1934-10-08
|-
| 1869-11-03
| [[Василий Бартольд]]
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>[[Россия Милли китапханәсе|Россия милли китапханәсе]]
| 1930-08-19
|-
| 1870-12-11
| ''[[:d:Q15410478|Friedrich Giese]]''
| ''[[:d:Q165528|Грайфсвальд үнивирситите]]''
|
| 1944-10-19
|-
| 1871
| ''[[:d:Q12272783|Atse Dorev]]''
|
|
| 1941-09-19
|-
| 1871-03-12
| ''[[:d:Q25680779|İsmail Lömanov]]''
|
| ''[[:d:Q1517401|Таврия милли университеты]]''<br/>[[Россия Милли китапханәсе|Россия милли китапханәсе]]
| 1942-02-02
|-
| 1872
| ''[[:d:Q97579033|Efetov Semion Borisovich]]''
| ''[[:d:Q33082587|Eastern Faculty of Imperial St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q1517401|Таврия милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q4504314|Central Museum of Tavrida]]''
| 1959-09
|-
| 1873-05-08
| ''[[:d:Q2496339|Seraya Shapshal]]''
| ''[[:d:Q33082587|Eastern Faculty of Imperial St. Petersburg University]]''
|
| 1961-11-18
|-
| 1874<br/>1873<br/>1876
| ''[[:d:Q61073071|Ahmet Rifat Bilge]]''
| ''[[:d:Q6099542|Истанбул университетының хокук факультеты]]''
|
| 1953-02-22
|-
| 1874
| ''[[:d:Q128013905|Ernst C. Marré]]''
|
|
|
|-
| 1876
| ''[[:d:Q6061193|Yahya Naci Bayburtlu]]''
|
|
| 1943
|-
| 1876-03-23
| ''[[:d:Q83275|Ziya Gökalp]]''
| [[Истанбул университеты]]<br/>''[[:d:Q6049213|veterinary education]]''
| [[Истанбул университеты]]<br/>''[[:d:Q1165599|Dar ul-Funun]]''
| 1924-10-25
|-
| 1876-08-29
| [[Һади Атласи]]
|
|
| 1938-02-15
|-
| 1876-09-25
| ''[[:d:Q4143882|Vladimir Gordlevsky]]''
| ''[[:d:Q2029787|Лазарев көнчыгыш телләре институты]]''<br/>''[[:d:Q4204467|Мәскәү университетының тарих-филология факультеты]]''
| [[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| 1956-09-10
|-
| 1878-12-02
| ''[[:d:Q73498901|Theodor Menzel]]''
| ''[[:d:Q55044|Мүнхен университеты]]''
| ''[[:d:Q156737|Кил үнивирситите]]''
| 1939-03-10
|-
| 1879-01-03
| ''[[:d:Q4060313|Osman Nuri-Asan oğlu Aqçoqraqlı]]''
|
| ''[[:d:Q1517401|Таврия милли университеты]]''<br/>[[Кырым татар педагогика техникумы]]<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 1938-04-17
|-
| 1879-07-24
| ''[[:d:Q3171671|Jean Deny]]''
| ''[[:d:Q1977696|Ришелье лицее]]''<br/>''[[:d:Q1059546|Бөек Лүдовик литсие]]''<br/>''[[:d:Q20749407|Paris Faculty of Law and Economics]]''<br/>''[[:d:Q52440672|École nationale des langues orientales vivantes]]''
| ''[[:d:Q789848|Ministry for Europe and Foreign Affairs]]''<br/>''[[:d:Q52440672|École nationale des langues orientales vivantes]]''<br/>''[[:d:Q3064325|Париж сынлы сәнгать факүлтите]]''<br/>''[[:d:Q333886|Җорҗтаун университеты]]''
| 1963-11-05
|-
| 1882
| ''[[:d:Q3935871|Besim Atalay]]''
|
| ''[[:d:Q6088281|Әнкара университетының тел, тарих һәм география факультеты]]''<br/>''[[:d:Q7855292|Turkish National Police Academy]]''<br/>''[[:d:Q1569712|Turkish Language Association]]''
| 1965-11-07
|-
| 1883
| ''[[:d:Q114427016|Vladimir Khindalov]]''
|
| ''[[:d:Q631641|Кирилл һәм Мефодий изгеләре исемендә Болгария милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q4996206|Bulgarian Historical Archive]]''
| 1934
|-
| 1883-03-28
| ''[[:d:Q171227|Gyula Mészáros]]''
| [[Истанбул университеты]]<br/>''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
| ''[[:d:Q636088|Museum of Ethnography]]''<br/>''[[:d:Q4533056|Ethnography Museum of Ankara]]''<br/>''[[:d:Q1060621|Әнкара университеты]]''
| 1957-05-25
|-
| 1887-10-18<br/>1887-10-05
| ''[[:d:Q4218368|Isaac Kaja]]''
| ''[[:d:Q1517401|Таврия милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q4479417|Wilno Jewish Teachers Institute]]''
|
| 1956-03-30
|-
| 1888-07-14<br/>1888-06-14
| ''[[:d:Q13052153|Aram Safrastyan]]''
| [[Истанбул университеты]]<br/>''[[:d:Q37008|Тбилиси дәүләт унивирситеты]]''
| ''[[:d:Q37008|Тбилиси дәүләт унивирситеты]]''<br/>''[[:d:Q1007545|Galatasaray High School]]''<br/>''[[:d:Q21468837|Institute of Oriental Studies of Armenia]]''<br/>''[[:d:Q1977379|Әрмән педагогика институты]]''<br/>''[[:d:Q20514825|Әрмәнстан Милли фәннәр Академиясенең Тарих институты]]''
| 1966-06-12<br/>1966-07-12
|-
| 1888-10-08
| ''[[:d:Q13174129|Pavel Falyov]]''
| ''[[:d:Q33082587|Eastern Faculty of Imperial St. Petersburg University]]''
| ''[[:d:Q28729082|Санкт-Петербург император университеты]]''<br/>''[[:d:Q4258140|Ленинград көнчыгыш университеты]]''
| 1922-07-03
|-
| 1889-09-04
| ''[[:d:Q4199340|Ille Takhti]]''
| [[Сембер чуаш укытучылар мәктәбе]]
|
| 1938-02-22
|-
| 1889-10-15
| ''[[:d:Q29994586|Arthur Siefeldt-Simumägi]]''
|
| ''[[:d:Q20573822|Baku Higher Party School]]''<br/>''[[:d:Q129150499|Azerbaijan Scientific Society]]''<br/>''[[:d:Q61931545|Institute of History and Ethnology of Azerbaijan National Academy of Sciences]]''<br/>''[[:d:Q7263594|Institute of Linguistics named after Nasimi]]''
| 1939-12-06
|-
| 1889-12-26
| [[Нигъмәт Хәким]]
|
|
|
|-
| 1890-05-03
| ''[[:d:Q4533753|Konstantin Yudakhin]]''
|
|
| 1975-02-22
|-
| 1890-11-02<br/>1890-11-01
| ''[[:d:Q782305|Gyula Németh]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
|
| 1976-12-14
|-
| 1890-12-10
| [[Әхмәтзәки Вәлиди]]
| ''[[:d:Q165980|Вена университеты]]''
| ''[[:d:Q152171|Бонн университеты]]''<br/>''[[:d:Q152838|Гөттинген университеты]]''<br/>[[Истанбул университеты]]
| 1970-07-26
|-
| 1890-12-13
| ''[[:d:Q4085214|Evgenii Eduardovich Bertels]]''
| ''[[:d:Q4534839|Санкт-Петербург дәүләт университетының юридик факультеты]]''<br/>''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
| 1957-10-07
|-
| 1891
| ''[[:d:Q4224104|Gerard Clauson]]''
| ''[[:d:Q1135137|Corpus Christi College]]''<br/>''[[:d:Q192088|Итон көллияте]]''<br/>''[[:d:Q7637318|Summer Fields School]]''
| [[Оксфорд университеты]]
| 1974
|-
| 1891-01-15
| ''[[:d:Q66650|Franz Babinger]]''
| ''[[:d:Q55044|Мүнхен университеты]]''
| ''[[:d:Q55044|Мүнхен университеты]]''<br/>[[Берлин университеты|Берлин үнивирситите]]
| 1967-06-23
|-
| 1891-06-12<br/>1891-12-21
| ''[[:d:Q7778909|Lajos Fekete]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
| 1969-05-16<br/>1969-02-21
|-
| 1892
| ''[[:d:Q94920489|Ahmet Muhiddin]]''
|
|
| 1923
|-
| 1892
| ''[[:d:Q124643415|Gălăb Gălăbov]]''
|
|
| 1972
|-
| 1892-06-16
| [[Каюм Мифтахов]]
|
|
| 1948-10-04
|-
| 1893
| ''[[:d:Q70254548|Hikmet Cevdetzade]]''
| ''[[:d:Q6030829|Darülmuallimin]]''<br/>''[[:d:Q4258140|Ленинград көнчыгыш университеты]]''
| ''[[:d:Q4258140|Ленинград көнчыгыш университеты]]''<br/>''[[:d:Q4258142|Institute for Philosophy, Literature and History in Leningrad]]''<br/>''[[:d:Q1297796|Советлар Союзы Флоты адмиралы Николай Герасимович Кузнецов исемендәге Хәрби-диңгез академиясе]]''<br/>''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 1945-04-17
|-
| 1893-05-27
| [[Бәкер Чобан-задә]]
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''<br/>''[[:d:Q1007545|Galatasaray High School]]''
| [[Бакы дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q1517401|Таврия милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q64776872|Institute of Language and Writing of the Peoples of the USSR of the Academy of Sciences of the USSR]]''
| 1937-10-13
|-
| 1894-04-08
| ''[[:d:Q215059|Gotthard Jäschke]]''
|
| ''[[:d:Q168426|Мүнстер университеты]]''<br/>[[Берлин университеты|Берлин үнивирситите]]
| 1983-12-29
|-
| 1894-05-01
| ''[[:d:Q18203733|Aleksandr Potseluevskiy]]''
| ''[[:d:Q2029787|Лазарев көнчыгыш телләре институты]]''
| ''[[:d:Q13030264|Віцебскае аддзяленне Маскоўскага археалагічнага інстытута]]''<br/>''[[:d:Q4313358|People's Commissariat for Railways of the USSR]]''<br/>''[[:d:Q2370801|ССРБ Фәннәр академиясе]]''
| 1948-10-06
|-
| 1894-06-02
| ''[[:d:Q59531171|Willi Heffening]]''
|
| ''[[:d:Q152171|Бонн университеты]]''
| 1944-03-03
|-
| 1894-11-17
| [[Латыйф Җәләй]]
|
| [[Татар дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| 1966
|-
| 1895-05-22
| ''[[:d:Q395340|Agop Dilâçar]]''
| ''[[:d:Q1342484|Robert College]]''<br/>''[[:d:Q1060621|Әнкара университеты]]''
| ''[[:d:Q20508065|Luys]]''<br/>''[[:d:Q1342484|Robert College]]''<br/>''[[:d:Q1060621|Әнкара университеты]]''<br/>''[[:d:Q841581|София университеты]]''<br/>''[[:d:Q1569712|Turkish Language Association]]''<br/>''[[:d:Q20510743|Rahvira]]''
| 1979-09-12
|-
| 1897-01-24
| ''[[:d:Q126595813|Margit Palló]]''
|
|
| 1984-09-03
|-
| 1898
| ''[[:d:Q20617445|Altan Saryn]]''
|
|
|
|-
| 1898-06-25
| ''[[:d:Q15815217|Herbert Jansky]]''
| ''[[:d:Q165980|Вена университеты]]''
| ''[[:d:Q165980|Вена университеты]]''<br/>''[[:d:Q278044|Вена икътисад университеты]]''
| 1981-03-12
|-
| 1898-08-16<br/>1898-08-28<br/>1898-09-09
| [[Николай Дмитриев]]
| ''[[:d:Q4204467|Мәскәү университетының тарих-филология факультеты]]''<br/>''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| 1954-12-22
|-
| 1898-10-20
| ''[[:d:Q4160294|Sergi Dzhikiya]]''
| ''[[:d:Q37008|Тбилиси дәүләт унивирситеты]]''
|
| 1993-12-06
|-
| 1899-01-01
| ''[[:d:Q6072261|İsmail Hami Danişmend]]''
|
|
| 1967-04-12
|-
| 1899-01-22
| ''[[:d:Q511129|László Rásonyi]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
|
| 1984-05-04
|-
| 1899-02-26
| [[Әмир Нәҗип]]
|
| ''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| 1991-03-28
|-
| 1900
| ''[[:d:Q136590834|Walter Livingston Wright]]''
|
|
| 1949
|-
| 1900-03-21
| ''[[:d:Q20561156|Mukhtar Huseynzade]]''
| [[Бакы дәүләт университеты]]
| [[Бакы дәүләт университеты]]
| 1985
|-
| 1900-05-15
| [[Рәшит Рәхмәти Арат]]
|
|
| 1964-11-29
|-
| 1900-09-11
| ''[[:d:Q100439901|Салий Сергеевич Майзель]]''
| ''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''
| ''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''<br/>''[[:d:Q1246977|Кызыл профессура институты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты]]<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| 1952-04-07
|-
| 1901-02-16
| ''[[:d:Q4293476|Anatoly Miller]]''
| ''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''
| ''[[:d:Q4201528|ССҖБ ФА тарих институты]]''<br/>''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''<br/>''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''<br/>''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''<br/>''[[:d:Q4304155|Мәскәү фәлсәфә, әдәбият һәм тарих институты]]''
| 1973-10-03
|-
| 1901-10-22
| ''[[:d:Q4412681|Ervand Sevortyan]]''
| ''[[:d:Q1517401|Таврия милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q4201878|РФА тел белеме институты]]''
| ''[[:d:Q4201878|РФА тел белеме институты]]''<br/>''[[:d:Q4304155|Мәскәү фәлсәфә, әдәбият һәм тарих институты]]''<br/>''[[:d:Q2782141|MSU The Institute of Asian and African Studies]]''
| 1978-03-23
|-
| 1901-11-06
| ''[[:d:Q16544300|Eugeniusz Słuszkiewicz]]''
| ''[[:d:Q80207|Львов милли университеты]]''
| ''[[:d:Q1752712|Nicolaus Copernicus University in Toruń]]''<br/>''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''<br/>''[[:d:Q80207|Львов милли университеты]]''
| 1981-08-28
|-
| 1902-10-28
| ''[[:d:Q368183|Lajos Ligeti]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''<br/>''[[:d:Q209842|Париж университеты]]''
|
| 1987-05-24
|-
| 1902-10-28
| ''[[:d:Q25591325|Лигети Лайош]]''
|
|
| 1984
|-
| 1903
| ''[[:d:Q1507322|George Ewart Bean]]''
| ''[[:d:Q1227526|St Paul's School]]''<br/>''[[:d:Q956501|Pembroke College]]''
| [[Истанбул университеты]]
| 1977-12-07
|-
| 1905
| ''[[:d:Q137106805|Mehmet Tuğrul]]''
|
|
| 1985
|-
| 1905-03-09<br/>1905-03-22
| [[Николай Баскаков]]
| ''[[:d:Q4533069|MSU Faculty of Ethnology]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[И.В. Сталин исемендәге Көнчыгыш хезмәт ияләренең коммунистик университеты]]
| 1996-08-26
|-
| 1905-08-21
| ''[[:d:Q110922550|Janos Eckmann]]''
|
|
| 1971-11-22
|-
| 1906
| ''[[:d:Q138391271|Akhmet Rafikov]]''
|
| ''[[:d:Q3648060|РФА көнчыгыш кулъязмалары институты]]''<br/>''[[:d:Q1981482|Россия фәннәр академиясе китапханәсе]]''
| 1989
|-
| 1906
| ''[[:d:Q4527460|Japar Shukurov]]''
| ''[[:d:Q651133|Мирза Олугбәк исемендәге Үзбәкстан милли университеты]]''
|
| 1963
|-
| 1906-10-14<br/>1906-10-27
| [[Андрей Кононов]]
| ''[[:d:Q4258140|Ленинград көнчыгыш университеты]]''
| ''[[:d:Q3648060|РФА көнчыгыш кулъязмалары институты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 1986-10-30
|-
| 1906-10-28<br/>1906
| ''[[:d:Q20623617|Igor' Alekseevič Batmanov]]''
| ''[[:d:Q84151|Тарас Шевченко исемендәге Киев милли университеты]]''
|
| 1969-01-08<br/>1969
|-
| 1907-02-15
| [[Смет Кенесбаев]]
| ''[[:d:Q4258140|Ленинград көнчыгыш университеты]]''
| [[Абай исемендәге Казакъ милли педагогика университеты]]
| 1995-01-16
|-
| 1907-07-27
| [[Сәгадәт Исхакый-Чагатай|Сәгадәт Исхакый Чагатай]]
| [[Берлин университеты|Берлин үнивирситите]]
| ''[[:d:Q1060621|Әнкара университеты]]''
| 1989-06-24
|-
| 1907-09-02
| ''[[:d:Q3376159|Pertev Naili Boratav]]''
| ''[[:d:Q344292|Istanbul High School]]''<br/>''[[:d:Q21600883|Istanbul University Faculty of Letters]]''<br/>''[[:d:Q118946302|Istanbul School of Higher Education (1924-1978)]]''
| [[Истанбул университеты]]
| 1998-03-16
|-
| 1907-10-07<br/>1907-11-07
| ''[[:d:Q16432682|Maulen Balakaevich Balakaev]]''
| [[Абай исемендәге Казакъ милли педагогика университеты]]<br/>''[[:d:Q104175723|Kazakh Pedagogical Institute]]''
| ''[[:d:Q427677|Казакъстан милли университеты]]''
| 1995-10-15
|-
| 1907-10-27
| ''[[:d:Q4468740|Elizaveta Ubryatova]]''
| [[Иркутск дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1637997|Новосибирск дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q4201878|РФА тел белеме институты]]''
| 1990-03-04
|-
| 1908-03-27
| ''[[:d:Q4523567|Юлия Артемьевна Шибаева]]''
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
|
| No/unknown value
|-
| 1908-08-15
| ''[[:d:Q11769530|Marian Lewicki]]''
| ''[[:d:Q80207|Львов милли университеты]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| 1955-11-13
|-
| 1909-10-30<br/>1909
| ''[[:d:Q63066750|Semen Lvovitsj Volin]]''
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''<br/>''[[:d:Q4204527|Санкт-Петербург дәүләт университетының тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q4318766|INTERPIPE]]''<br/>''[[:d:Q4380517|Proletarsky Plant]]''<br/>''[[:d:Q3648060|РФА көнчыгыш кулъязмалары институты]]''
| 1943-07-17<br/>1943
|-
| 1910-06-12
| ''[[:d:Q730671|József Blaskovics]]''
|
|
| 1990-07-06
|-
| 1910-06-27
| ''[[:d:Q84723033|Olga Smirnova]]''
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q3648060|РФА көнчыгыш кулъязмалары институты]]''
| 1982-01-13
|-
| 1911
| ''[[:d:Q58203030|Robert Anhegger]]''
|
| ''[[:d:Q157033|Goethe-Institut]]''
|
|-
| 1911-08-15
| ''[[:d:Q124737321|Jevhen Zavalyns'kyj]]''
| ''[[:d:Q80207|Львов милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q52440672|École nationale des langues orientales vivantes]]''
|
| 1993-07-17
|-
| 1911-11-04
| ''[[:d:Q106776487|Mihail Guboglu]]''
| ''[[:d:Q1551183|Черновцы милли университеты]]''
|
| 1989-05-12
|-
| 1912-09-08
| ''[[:d:Q1577357|Hans Joachim Kißling]]''
|
| ''[[:d:Q55044|Мүнхен университеты]]''
| 1985-10-10
|-
| 1912-11-14
| [[Әхмәт Тимер]]
| ''[[:d:Q20474745|Хайдарпаша лицее]]''<br/>''[[:d:Q1060621|Әнкара университеты]]''<br/>''[[:d:Q6088281|Әнкара университетының тел, тарих һәм география факультеты]]''<br/>''[[:d:Q20266894|Берлин университеты]]''
| ''[[:d:Q1060621|Әнкара университеты]]''<br/>''[[:d:Q156725|Һамбург университеты]]''<br/>[[Азатлык радиосы]]<br/>''[[:d:Q161982|Майнц университеты]]''
| 2003-04-19
|-
| 1913
| ''[[:d:Q4449330|Ahmet Ateş]]''
| ''[[:d:Q21600883|Istanbul University Faculty of Letters]]''
| [[Истанбул университеты]]
| 1966-10-20
|-
| 1913-01-13
| ''[[:d:Q216758|Johannes Benzing]]''
|
| ''[[:d:Q161982|Майнц университеты]]''
| 2001-03-16
|-
| 1913-12-25
| ''[[:d:Q56255898|Józef Sulimowicz]]''
| ''[[:d:Q4126434|Institute of Oriental Studies, University of Warsaw]]''
| ''[[:d:Q9185980|Central Military Library]]''
| 1973-03-05
|-
| 1914
| ''[[:d:Q112560198|Stanisława Płaskowicka-Rymkiewicz]]''
|
|
| 1989
|-
| 1914-01-19
| ''[[:d:Q20472681|Tibor Halasi-Kun]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
|
| 1991-10-19
|-
| 1914-04-26
| ''[[:d:Q4133597|Virineâ Stefanovna Garbuzova]]''
| ''[[:d:Q3064300|Санкт-Петербург дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q132783|Эрмитаж музее]]''<br/>''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| 2002-06-08
|-
| 1914-04-26
| ''[[:d:Q4755648|Andreas Tietze]]''
| ''[[:d:Q165980|Вена университеты]]''
| [[Истанбул университеты]]<br/>''[[:d:Q174710|Лос-Анджелестагы Калифорния университеты]]''<br/>''[[:d:Q165980|Вена университеты]]''
| 2003-12-22
|-
| 1914-07-21
| ''[[:d:Q6542341|Włodzimierz Zajączkowski]]''
| ''[[:d:Q189441|Ягелло университеты]]''
| ''[[:d:Q189441|Ягелло университеты]]''
| 1982-09-03
|-
| 1915-02-07
| ''[[:d:Q13089760|Nedim Filipović]]''
|
|
| 1984-04-21
|-
| 1915-02-12<br/>1915
| ''[[:d:Q12808860|Beşir Göğüş]]''
|
|
| 1999-08-17<br/>1999
|-
| 1917-04-01
| ''[[:d:Q137122406|Hikmet Dizdaroğlu]]''
|
|
| 1981-12-22
|-
| 1917-05-22
| ''[[:d:Q130526889|Géza Fehér]]''
| ''[[:d:Q1187444|University of Pécs]]''
| ''[[:d:Q914141|Hungarian National Museum]]''
| 2005-02-21
|-
| 1917-11-07
| ''[[:d:Q2062057|Irène Mélikoff]]''
| ''[[:d:Q209842|Париж университеты]]''<br/>''[[:d:Q52440672|École nationale des langues orientales vivantes]]''
| ''[[:d:Q1109084|Marc Bloch University]]''
| 2009-01-08
|-
| 1917-12-17
| ''[[:d:Q20624659|Yevdokiya Korkina]]''
| [[М. К. Аммосов исемендәге Төньяк-Көнчыгыш федераль университеты|Максим Кирович Аммосов исемендәге Төньяк-Көнчыгыш федераль университеты]]
|
| 2009-06-10
|-
| 1918-05-05
| ''[[:d:Q12842162|Mirali Seyidov]]''
| ''[[:d:Q19716417|Yerevan Azerbaijan Pedagogical Teknikum]]''<br/>''[[:d:Q1474624|Ереван дәүләт университеты]]''
|
| 1992-04-26
|-
| 1919
| ''[[:d:Q136331656|John R. Walsh]]''
|
|
| 1993-11
|-
| 1919-01-24
| ''[[:d:Q12847486|Khalyk Korogly]]''
| ''[[:d:Q1962613|Беренче Мәскәү медицина университеты]]''<br/>''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''<br/>''[[:d:Q4304150|Мәскәү Көнчыгышны өйрәнү институты]]''<br/>''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт халыкара мөнәсәбәтләр институты]]
| 2001-10-02
|-
| 1919-07-04
| [[Касыйм Миршан]]
| ''[[:d:Q344334|Истанбул техник университеты]]''
|
| 2016-07-18
|-
| 1919-12-27
| ''[[:d:Q20618186|Nikolay Antonov]]''
| [[М. К. Аммосов исемендәге Төньяк-Көнчыгыш федераль университеты|Максим Кирович Аммосов исемендәге Төньяк-Көнчыгыш федераль университеты]]
|
| 2002-01-04
|-
| 1920
| ''[[:d:Q16378569|Efrasiyab Vekilov]]''
| [[Бакы дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| 2004
|-
| 1920-03-08
| ''[[:d:Q120987|Gerhard Doerfer]]''
|
| ''[[:d:Q152838|Гөттинген университеты]]''
| 2003-12-27
|-
| 1920-04-15
| ''[[:d:Q31087828|Victor Louis Ménage]]''
|
|
| 2015-06-11
|-
| 1920-04-20
| ''[[:d:Q125202326|Munira Salakhetdinova]]''
| [[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| [[Россия Милли китапханәсе|Россия милли китапханәсе]]<br/>''[[:d:Q3648060|РФА көнчыгыш кулъязмалары институты]]''
| 1991-01-30
|-
| 1920-10-12
| ''[[:d:Q6089853|Reha Oğuz Türkkan]]''
| ''[[:d:Q3191643|Kabataş Boys High School]]''<br/>''[[:d:Q1007545|Galatasaray High School]]''<br/>''[[:d:Q97489308|Gazi High School]]''<br/>''[[:d:Q4765985|Әнкара үнивирсититенең юридик факультеты]]''<br/>[[Истанбул университеты]]<br/>''[[:d:Q209842|Париж университеты]]''<br/>[[Kolumbiä universitetı|Колумбия университеты]]
|
| 2010-01-18
|-
| 1920-12-29
| ''[[:d:Q3261196|Louis Bazin]]''
| ''[[:d:Q83259|Югары нормаль мәктәбе]]''<br/>''[[:d:Q1430113|Institut national des langues et civilisations orientales]]''<br/>''[[:d:Q546118|Paris-Sorbonne University - Paris IV]]''
| ''[[:d:Q1430113|Institut national des langues et civilisations orientales]]''<br/>''[[:d:Q209842|Париж университеты]]''
| 2011-03-02
|-
| 1921
| ''[[:d:Q12554426|Mori]]''
|
|
|
|-
| 1921-04-25
| [[Әдһәм Тенишев]]
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''<br/>''[[:d:Q1477512|Россия транспорт университеты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q4201878|РФА тел белеме институты]]''
| 2004-07-11
|-
| 1921-09-20
| ''[[:d:Q65972563|Stepan Avanesov]]''
| ''[[:d:Q1474624|Ереван дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q5154330|Communist Party of Armenian Soviet Socialist Republic]]''<br/>''[[:d:Q3110315|Golos Armenii]]''<br/>''[[:d:Q20514825|Әрмәнстан Милли фәннәр Академиясенең Тарих институты]]''
| 1964-10-16
|-
| 1923-03-31
| ''[[:d:Q108494220|Edward Tryjarski]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| ''[[:d:Q11822496|Polish Institute of International Affairs]]''
| 2021-08-23
|-
| 1923-08-01
| ''[[:d:Q4465039|Boris Tukan]]''
| ''[[:d:Q4201878|РФА тел белеме институты]]''
|
| 2012-03-01
|-
| 1924
| ''[[:d:Q25539981|Akper Babaev]]''
|
|
| 1979-09-12
|-
| 1924
| ''[[:d:Q130340357|Margaret Bainbridge]]''
|
|
| 2016
|-
| 1924
| ''[[:d:Q134546847|Rašid Abdullovič Aganin]]''
|
|
| 2005
|-
| 1924
| ''[[:d:Q137116054|Äbduäli Ķajdar]]''
|
|
| 2019
|-
| 1924-03-24
| ''[[:d:Q4250625|Leonid Kyzlasov]]''
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| ''[[:d:Q4204528|МДУ тарих факультеты]]''
| 2007-07-24
|-
| 1924-05-16
| ''[[:d:Q109833083|Győző Gerő]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
|
| 2011-10-11
|-
| 1924-05-22
| ''[[:d:Q7277616|Aleksander Dubiński]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| 2002-09-23
|-
| 1924-12-24
| [[Сәрия Мирҗанова|Сәрия Мирҗәнева]]
| ''[[:d:Q4274100|Магнитогорск дәүләт университеты]]''<br/>[[Башкорт дәүләт университеты]]
|
| 2000-11-25
|-
| 1925-08-05
| [[Андраш Бодроглигети]]
|
| ''[[:d:Q174710|Лос-Анджелестагы Калифорния университеты]]''<br/>''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
| 2017
|-
| 1925-08-13
| [[Жужа Какук]]
| ''[[:d:Q903092|Дебрецен университеты]]''
|
| 2025-04-18
|-
| 1925-10-27
| ''[[:d:Q30124730|Abdul Huseynov]]''
|
|
| 2017-05-14
|-
| 1926-12-18
| ''[[:d:Q171192|Aleksandr Shcherbak]]''
| ''[[:d:Q4439029|Ставрополь дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q4201561|РФА телбелем тикшеренүләре институты]]''
| 2008-01-28
|-
| 1927-02-10
| ''[[:d:Q12838073|Jahangir Gahramanov]]''
|
|
| 1995-06-26
|-
| 1927-06-14
| ''[[:d:Q1122803|Gyula Káldy-Nagy]]''
|
|
| 2011-10-14
|-
| 1927-07-16
| ''[[:d:Q6048926|Talât Tekin]]''
|
|
| 2015-11-28
|-
| 1927-09-08
| [[Габделхәй Әхәтов]]
| [[Татар дәүләт гуманитар-педагогика университеты]]
| [[Башкорт дәүләт университеты]]
| 1986-11-25
|-
| 1927-11-26
| ''[[:d:Q16369019|Hasan Mirza]]''
| ''[[:d:Q16413706|Nakhchivan Teachers Institute]]''<br/>''[[:d:Q4058260|Әзербайҗан дәүләт педагогика университеты]]''
|
| 2015-02-25
|-
| 1929-04-25
| ''[[:d:Q4152757|Rauf Guseĭnov]]''
| [[Бакы дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q61931545|Institute of History and Ethnology of Azerbaijan National Academy of Sciences]]''<br/>''[[:d:Q3916653|Institute of Archaeology and Anthropology of Azerbaijan]]''
|
|-
| 1929-07-31
| ''[[:d:Q113834353|Mirsultan Osmanof]]''
|
|
| 2017-12-01
|-
| 1929-11-28
| ''[[:d:Q6044546|Geng Shimin]]''
| ''[[:d:Q190336|Минзу үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q190336|Минзу үнивирситите]]''
| 2012-12-17
|-
| 1930
| ''[[:d:Q124559109|Азат Сулееў]]''
|
|
| 1997
|-
| 1930
| ''[[:d:Q6019033|Kemal Eraslan]]''
|
|
| 2022
|-
| 1930
| ''[[:d:Q137107816|Abžan Ķūryšžanūly Ķūryšžanov]]''
|
|
| 2007
|-
| 1930-05-05
| ''[[:d:Q4093481|Michail Ivanovitsj Borgojakov]]''
|
|
| 1983-10-15
|-
| 1930-08-16
| ''[[:d:Q20029674|Tadeusz Majda]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
|
|
|-
| 1931-05-19
| ''[[:d:Q39039896|Gustav Bayerle]]''
| ''[[:d:Q149990|Рочестер университеты]]''
|
| 2016-10-12
|-
| 1931-11-02
| ''[[:d:Q109488349|Babaš Ä. Äbílķasymov]]''
|
|
| 2022-07-30
|-
| 1932<br/>1931
| ''[[:d:Q20640215|Maria Składanek]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| 2017
|-
| 1932
| ''[[:d:Q124680378|Aleksandr Nikolaevich Baskakov]]''
|
|
| 2003
|-
| 1932-01-09
| [[Voroşil Gukasän]]
| [[Бакы дәүләт университеты]]
|
| 1986-10-11
|-
| 1932-01-10
| ''[[:d:Q16708235|Liliya Tugusheva]]''
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
| ''[[:d:Q3648060|РФА көнчыгыш кулъязмалары институты]]''<br/>''[[:d:Q4201561|РФА телбелем тикшеренүләре институты]]''
| 2020-06-05
|-
| 1932-01-10
| ''[[:d:Q112227822|Nodar Shengelia]]''
| ''[[:d:Q37008|Тбилиси дәүләт унивирситеты]]''
|
| 2024
|-
| 1932-04-30
| ''[[:d:Q1034575|György Hazai]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
|
| 2016-01-07
|-
| 1932-07-07
| ''[[:d:Q19766286|Emil Boev]]''
| ''[[:d:Q841581|София университеты]]''
|
| 2013-01-13
|-
| 1932-12-08
| ''[[:d:Q4194591|Yury Zuev]]''
| ''[[:d:Q4126647|СПДУ Көнчыгыш факультеты]]''
|
| 2006-12-05
|-
| 1933
| ''[[:d:Q137160164|Būķatūly Bazylhan]]''
|
|
| 2012
|-
| 1933-07-10
| [[Рифгать Әхмәтьянов]]
| [[Башкорт дәүләт университеты]]
| [[Татарстан Республикасы Фәннәр академиясенең Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты|Татарстан Фәннәр академиясенең Галимҗан Ибраһимов исемендәге Тел, әдәбият һәм сәнгать институты]]<br/>[[Уфа фән һәм технологияләр университетының Стәрлетамак филиалы]]<br/>[[Уфа фән һәм технологияләр университетының Бөре филиалы]]<br/>''[[:d:Q133272772|Мирасханә]]''
| 2018-10-11
|-
| 1933-12-10
| [[Марсель Бакиров]]
|
|
|
|-
| 1934
| ''[[:d:Q112370078|Anna Masala]]''
|
| ''[[:d:Q209344|Сапиенца Рим үнивирситите]]''
| 2015
|-
| 1934-04-28
| ''[[:d:Q4410085|Tadeusz Swietochowski]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''<br/>''[[:d:Q469482|American University of Beirut]]''<br/>[[Kolumbiä universitetı|Колумбия университеты]]
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''<br/>''[[:d:Q922647|Monmouth University]]''<br/>[[Kolumbiä universitetı|Колумбия университеты]]
| 2017-02-15
|-
| 1934-06-09
| ''[[:d:Q1875479|Luděk Hřebíček]]''
| ''[[:d:Q31519|Карл университеты]]''
|
| 2015-12-29
|-
| 1936-03-08
| ''[[:d:Q17045893|Lars Johanson]]''
| [[Уппсала университеты]]
| ''[[:d:Q161982|Майнц университеты]]''
| 2025-11-24
|-
| 1936-05-06
| ''[[:d:Q18428031|Abulfaz Rajabli]]''
|
|
|
|-
| 1936-08-17
| ''[[:d:Q136218716|Джангиши Хангишиев]]''
| [[Дагстан дәүләт университеты]]<br/>[[Бакы дәүләт университеты]]
| [[Дагстан дәүләт университеты]]
| 2001-11-26
|-
| 1937
| ''[[:d:Q62560164|Hans Georg Majer]]''
|
| ''[[:d:Q55044|Мүнхен университеты]]''
|
|-
| 1937-03-06
| ''[[:d:Q113802141|István Kecskeméti]]''
|
|
| 1975-05-31
|-
| 1937-03-11
| ''[[:d:Q136221124|Нураммат Ольмесов]]''
| [[Дагстан дәүләт университеты]]
| [[Дагстан дәүләт университеты]]
| 2014-08-28
|-
| 1937-04-04
| ''[[:d:Q12556127|Nemat Kelimbetov]]''
| ''[[:d:Q2428356|Ташкент дәүләт икътисад университеты]]''<br/>''[[:d:Q427677|Казакъстан милли университеты]]''
|
| 2010-12-15
|-
| 1938
| ''[[:d:Q31190937|Gönül Tekin]]''
| [[Истанбул университеты]]<br/>''[[:d:Q174710|Лос-Анджелестагы Калифорния университеты]]''
| [[Harvard universitetı|Гарвард университеты]]<br/>''[[:d:Q1567050|Хаҗетеппе университеты]]''<br/>''[[:d:Q753778|Atatürk University]]''
|
|-
| 1938
| ''[[:d:Q112537291|Stefan Andreev]]''
|
|
|
|-
| 1938
| ''[[:d:Q112560092|Jan Ciopiński]]''
|
|
| 2012
|-
| 1938
| ''[[:d:Q135892210|Yunis Mammadov]]''
|
| ''[[:d:Q4058260|Әзербайҗан дәүләт педагогика университеты]]''
| 2018
|-
| 1938-01-10
| ''[[:d:Q15445294|Klaus Röhrborn]]''
|
| ''[[:d:Q152838|Гөттинген университеты]]''
|
|-
| 1938-02-20
| ''[[:d:Q132180205|Jafar Jafarov]]''
| [[Бакы дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1351705|Төрекмән дәүләт университеты]]''<br/>[[Бакы дәүләт университеты]]
| 1996-12-20
|-
| 1938-03-14
| ''[[:d:Q31296339|Samat Alizade]]''
| [[Бакы дәүләт университеты]]
| [[Бакы дәүләт университеты]]
| 2002-05-31
|-
| 1938-04-23
| ''[[:d:Q16056135|Ajdar Ismayilov]]''
| [[Бакы дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q4520475|Şərq Qapısı]]''<br/>''[[:d:Q4314700|Nakhchivan State University]]''
| 2022-03-13
|-
| 1939
| ''[[:d:Q112481219|Radmila Tričković]]''
|
|
| 2011
|-
| 1939
| ''[[:d:Q2501887|Ursula Spuler-Stegemann]]''
|
| ''[[:d:Q155354|Марбург университеты]]''
| 2025-11-22
|-
| 1939
| ''[[:d:Q113821099|Milan Adamović]]''
|
|
|
|-
| 1939-01-05
| ''[[:d:Q17385366|Anna Parzymies]]''
| ''[[:d:Q841581|София университеты]]''<br/>''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
|
|-
| 1939-01-30
| ''[[:d:Q126691175|Tuncer Gülensoy]]''
| ''[[:d:Q1060621|Әнкара университеты]]''
|
| 2022-06-11
|-
| 1939-03-24
| ''[[:d:Q12371658|Ott Kurs]]''
| ''[[:d:Q204181|Тарту университеты]]''
|
|
|-
| 1940
| ''[[:d:Q113777615|Michel Bozdémir]]''
|
|
|
|-
| 1940-02-19
| ''[[:d:Q115967562|Mertol Tulum]]''
| ''[[:d:Q31187688|boy's high school Anadolu]]''<br/>''[[:d:Q21600883|Istanbul University Faculty of Letters]]''
| [[Истанбул университеты]]
|
|-
| 1940-05-01
| ''[[:d:Q95444901|Vojtech Kopčan]]''
|
|
| 2000
|-
| 1940-12-27
| ''[[:d:Q126164237|Hegyi Klára]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
|
|
|-
| 1941
| ''[[:d:Q7645318|Suraiya Faroqhi]]''
| ''[[:d:Q156725|Һамбург университеты]]''<br/>[[Истанбул университеты]]<br/>''[[:d:Q1079140|Блумиңтондагы Индиана үнивирситите]]''
| ''[[:d:Q55044|Мүнхен университеты]]''<br/>''[[:d:Q40025|Эрланген — Нүрнберг университеты]]''<br/>''[[:d:Q756126|Якын Көнчыгыш техник университеты]]''<br/>''[[:d:Q309948|Бохумдагы Рур университеты]]''<br/>''[[:d:Q344262|Istanbul Bilgi University]]''<br/>''[[:d:Q25477770|İbn Haldun University]]''
|
|-
| 1941-02-22
| ''[[:d:Q136215856|Калсын Кадыраджиев]]''
| [[Дагстан дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q21639922|Institute of History, Archaeology and Ethnography]]''<br/>''[[:d:Q4153934|Дагъстан дәүләт педагогика университеты]]''
|
|-
| 1941-05-05
| ''[[:d:Q12166817|Халимоненко Григорій Іванович]]''
| ''[[:d:Q56716516|Faculty of Philology of the State University of Kyiv]]''<br/>''[[:d:Q37008|Тбилиси дәүләт унивирситеты]]''
| ''[[:d:Q84151|Тарас Шевченко исемендәге Киев милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q1144798|Open International University of Human Development “Ukraine”]]''
| 2023-11-07
|-
| 1941-06-04
| ''[[:d:Q109924059|Syed Tanvir Wasti]]''
| ''[[:d:Q756126|Якын Көнчыгыш техник университеты]]''
|
|
|-
| 1941-06-12
| ''[[:d:Q6018256|Jean-Louis Bacqué-Grammont]]''
| ''[[:d:Q52440672|École nationale des langues orientales vivantes]]''<br/>''[[:d:Q999763|Париж 1 университеты]]''<br/>''[[:d:Q273631|Югары тикшеренүләр гамәли мәктәбе]]''
|
| 2024-05-08
|-
| 1941-10-20<br/>1941
| ''[[:d:Q111493755|Bronislava Borisovna Ovchinnikova]]''
| ''[[:d:Q1851014|Урал дәүләт университеты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| [[Урал федераль университеты|Беренче Россия президенты Борис Николаевич Ельцин исемендәге Урал федераль университеты]]
|
|-
| 1941-12-26
| ''[[:d:Q12279676|Elena Grozdanova]]''
| ''[[:d:Q841581|София университеты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q1003730|Bulgarian Academy of Sciences]]''
| 2011
|-
| 1942-04-19
| ''[[:d:Q19612268|Peter Zieme]]''
|
|
|
|-
| 1942-08-31
| ''[[:d:Q70177320|Tofig Melikli]]''
| ''[[:d:Q65279049|Faculty of Oriental Studies, Baku State University]]''<br/>''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''
| ''[[:d:Q616799|AzTV]]''<br/>''[[:d:Q154528|РФА Шәркыятьчелек институты]]''<br/>[[Истанбул университеты]]<br/>''[[:d:Q1054816|Мәскәү дәүләт лингвистика университеты]]''
|
|-
| 1942-11-26
| ''[[:d:Q32668821|Edit Tasnádi]]''
|
|
|
|-
| 1943-04-03
| ''[[:d:Q125300692|A.H. de Groot]]''
|
|
| 2024-04-01
|-
| 1943-09-24
| ''[[:d:Q6073419|Robert Dankoff]]''
|
| ''[[:d:Q131252|Чикаго университеты]]''
|
|-
| 1943-10-24
| ''[[:d:Q66084458|Wojciech Hensel]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| 1997-07-10
|-
| 1944-04-18
| ''[[:d:Q12779239|Xénia Celnarová]]''
|
|
|
|-
| 1944-07-15
| [[Надир Дәүләт]]
| [[Истанбул университеты]]
| ''[[:d:Q1424081|Мәрмәрә университеты]]''
| 2021-04-30
|-
| 1944-12-09
| [[Морат Аджи]]
| ''[[:d:Q1965825|МДУның география факультеты]]''
|
| 2018-03-07
|-
| 1944-12-29
| ''[[:d:Q16875615|Tomáš Laně]]''
| ''[[:d:Q31519|Карл университеты]]''
|
|
|-
| 1945<br/>1947
| ''[[:d:Q6093930|Ahmet Yaşar Ocak]]''
| [[Истанбул университеты]]<br/>''[[:d:Q20808141|Страсбур университеты]]''
| [[Истанбул университеты]]<br/>''[[:d:Q20808141|Страсбур университеты]]''<br/>''[[:d:Q1567050|Хаҗетеппе университеты]]''
|
|-
| 1945-05-04
| ''[[:d:Q27994233|István Vásáry]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
|
|
|-
| 1945-10-23
| ''[[:d:Q967263|Christopher I. Beckwith]]''
| ''[[:d:Q309331|Оһайо штаты университеты]]''<br/>''[[:d:Q6608367|Indiana University]]''
| ''[[:d:Q6608367|Indiana University]]''
|
|-
| 1945-12-03
| ''[[:d:Q6101652|Fikret Türkmen]]''
| ''[[:d:Q753778|Atatürk University]]''
| ''[[:d:Q1297001|Ege University]]''
|
|-
| 1946
| ''[[:d:Q95305057|Osman Fikri Sertkaya]]''
|
|
|
|-
| 1946
| ''[[:d:Q122789366|Celia Kerslake]]''
| ''[[:d:Q797846|Girton College]]''<br/>''[[:d:Q1819342|St Anne's College]]''<br/>''[[:d:Q4638918|St Paul's Girls' School]]''
| [[Оксфорд университеты]]<br/>''[[:d:Q2035359|St Antony's College]]''<br/>[[Edinburg universitetı|Эдинбург университеты]]
| 2023-02
|-
| 1946
| ''[[:d:Q136975714|Ryō Miyashita]]''
|
|
|
|-
| 1946
| ''[[:d:Q137112293|Sevim Piličkova]]''
|
|
|
|-
| 1946-03-12
| ''[[:d:Q4100162|Viktor Butanayev]]''
| ''[[:d:Q651133|Мирза Олугбәк исемендәге Үзбәкстан милли университеты]]''
| ''[[:d:Q1059283|Николай Фёдорович Катанов исемендәге Хакасия дәүләт университеты]]''
| 2023-06-05
|-
| 1946-04-01
| ''[[:d:Q61122293|Mária Kenessey]]''
| [[Бакы дәүләт университеты]]
|
|
|-
| 1946-08-18
| ''[[:d:Q16369230|Kamil Veli Nerimanoğlu]]''
| ''[[:d:Q20574967|Faculty of Philology of the Baku State University]]''
| [[Бакы дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q1297001|Ege University]]''<br/>''[[:d:Q2035790|Eastern Mediterranean University]]''<br/>''[[:d:Q116418769|Yeditepe Üniversitesi]]''
| 2023-12-16
|-
| 1946-10-28
| ''[[:d:Q31301674|Azade Musabeyli]]''
| [[Бакы дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q4201721|Әзербайҗан милли фәннәр академиясенең кулъязмалар институты]]''
|
|-
| 1947<br/>1964-10-20
| ''[[:d:Q113400470|Fuat Bozkurt]]''
|
|
|
|-
| 1947
| ''[[:d:Q125167333|Valeriu Veliman]]''
| ''[[:d:Q608338|Бухарест университеты]]''
|
| 1999
|-
| 1947
| ''[[:d:Q75190|Wolfgang-Ekkehard Scharlipp]]''
|
| ''[[:d:Q186285|Копенһаген университеты]]''
|
|-
| 1947
| ''[[:d:Q137108149|Gasan Magomed-Rasulovič Orazaev]]''
|
|
| 2023
|-
| 1947-07-28
| ''[[:d:Q30605062|Adil Baghirov]]''
| ''[[:d:Q20574967|Faculty of Philology of the Baku State University]]''
| ''[[:d:Q6002003|Nakhchivan University]]''
| 2016-04-21
|-
| 1947-12-03
| ''[[:d:Q137972421|Wu Zhanzhu]]''
|
|
|
|-
| 1948
| ''[[:d:Q93232386|Ugo Marazzi]]''
|
|
|
|-
| 1948-02-14
| [[Алмас Гарәфиев]]
| [[Казан (Идел буе) федераль университеты]]
|
|
|-
| 1949
| ''[[:d:Q112545576|Zoja Todorova Barbolova]]''
|
|
|
|-
| 1949
| ''[[:d:Q112548688|Rhoads Murphey]]''
|
|
|
|-
| 1949-04-01
| ''[[:d:Q12843354|Nizami Xudiyev]]''
| ''[[:d:Q4058260|Әзербайҗан дәүләт педагогика университеты]]''
|
| 2021-05-25
|-
| 1949-08-22
| ''[[:d:Q114830859|Géza Dávid]]''
| ''[[:d:Q1421021|Pálné Veres High School]]''<br/>''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
|
|
|-
| 1950
| ''[[:d:Q112478361|Martin Strohmeier]]''
|
|
|
|-
| 1950
| ''[[:d:Q112512698|Maria Kozłowska]]''
|
|
|
|-
| 20th century
| ''[[:d:Q113775962|Ildikó Bellér-Hann]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''<br/>''[[:d:Q1247589|Ньюнһәм көллияте]]''
| ''[[:d:Q186285|Копенһаген университеты]]''
|
|-
| 1950
| ''[[:d:Q113091291|Grace Martin Smith]]''
|
|
|
|-
| 1950
| ''[[:d:Q116163532|Ingeborg Hauenschild]]''
|
|
|
|-
| 1950
| ''[[:d:Q133667163|Osman Nuri Ekiz]]''
|
|
|
|-
| 1950
| ''[[:d:Q136407638|İlhami Yusif oğlu Cəfərsoy]]''
|
|
|
|-
| 1950-08-14
| ''[[:d:Q55199749|Mehman Musaoğlu]]''
|
|
| 2019-09-05
|-
| 1950-08-31
| ''[[:d:Q112514205|Mária Ivanics]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''<br/>[[Санкт-Петербург дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q265058|Маҗарстан фәннәр академиясе]]''
| ''[[:d:Q369839|Сегед университеты]]''
|
|-
| 1950-09-07
| ''[[:d:Q63141834|Birgit Schlyter]]''
|
| ''[[:d:Q221645|Стокгольм университеты]]''
|
|-
| 1950-09-15
| ''[[:d:Q94237101|Hendrik Boeschoten]]''
|
|
| 2024-02-18
|-
| 1950-09-16
| ''[[:d:Q92878075|Michael Ursinus]]''
|
|
|
|-
| 1950-12-04
| ''[[:d:Q11733924|Kamal Abdullayev]]''
| [[Бакы дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q2121637|Бакы славян университеты]]''
| [[Азәрбайҗан Милли Фәннәр академиясе|Азәрбайҗан милли фәннәр академиясе]]<br/>''[[:d:Q3701492|Azerbaijan University of Languages]]''
|
|-
| 1951
| ''[[:d:Q4538134|Henryk Jankowski]]''
| ''[[:d:Q52110191|ELTE Faculty of Science]]''
| ''[[:d:Q348402|Adam Mickiewicz University in Poznań]]''
|
|-
| 1951-03-21
| ''[[:d:Q9151447|Andrzej Ananicz]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''<br/>''[[:d:Q601940|Agencja Wywiadu]]''<br/>''[[:d:Q11822496|Polish Institute of International Affairs]]''<br/>''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''<br/>''[[:d:Q178909|Chancellery of the President of the Republic of Poland]]''<br/>''[[:d:Q11713097|Lech Wałęsa Institute]]''<br/>''[[:d:Q11795494|Obóz]]''<br/>''[[:d:Q6608367|Indiana University]]''<br/>[[Оксфорд университеты]]<br/>''[[:d:Q2955976|Chancellery of the Prime Minister of Poland]]''
| 2017-09-19
|-
| 1951-10-01
| ''[[:d:Q133735105|Imre Baski]]''
|
|
|
|-
| 1952-03-02
| ''[[:d:Q15401844|Klára Agyagási]]''
| ''[[:d:Q369839|Сегед университеты]]''
| ''[[:d:Q903092|Дебрецен университеты]]''
|
|-
| 1952-10-19
| ''[[:d:Q61481166|Maria Pia Pedani]]''
|
|
| 2019-03-01
|-
| 1953
| ''[[:d:Q133577804|Mehmet Arslan]]''
|
|
|
|-
| 1953
| ''[[:d:Q133751100|Mahmut Kaplan]]''
|
|
|
|-
| 1953-03-15
| ''[[:d:Q2674418|Erik-Jan Zürcher]]''
| ''[[:d:Q156598|Лейден университеты]]''<br/>''[[:d:Q2629078|Het Rijnlands Lyceum Oegstgeest]]''
| ''[[:d:Q156598|Лейден университеты]]''
|
|-
| 1953-11-27
| ''[[:d:Q85851663|Mehdi Polisi]]''
| ''[[:d:Q29659|Приштина үнивирситите]]''
|
| 2014-05-21
|-
| 1954
| ''[[:d:Q108782922|Ayşe Saraçgil]]''
|
|
|
|-
| 1954
| ''[[:d:Q112432132|Jordanka Zlateva Bibina]]''
|
|
|
|-
| 1954
| ''[[:d:Q112534529|Ewa Siemieniec-Gołaś]]''
| ''[[:d:Q189441|Ягелло университеты]]''
|
|
|-
| 1954
| ''[[:d:Q125967044|Muhammad Noureddine]]''
|
| ''[[:d:Q975461|Lebanese University]]''
|
|-
| 1954
| ''[[:d:Q137156130|Nemat Rahmati]]''
|
|
|
|-
| 1955
| ''[[:d:Q112481791|Emilija Emilova Siljanova]]''
|
|
|
|-
| 1955-02-03
| ''[[:d:Q20437023|Pál Fodor]]''
|
| ''[[:d:Q101579933|The Hungarian Historical Review]]''
|
|-
| 1955-02-13
| ''[[:d:Q124596412|Júlia Bartha]]''
| ''[[:d:Q1125173|Ferenc Kölcsey Teacher Training College of the Reformed Church]]''<br/>''[[:d:Q903092|Дебрецен университеты]]''
| ''[[:d:Q901420|János Damjanich Museum]]''
|
|-
| 1955-04-11
| ''[[:d:Q137115633|Sadık Erdem]]''
|
|
|
|-
| 1955-06-10
| ''[[:d:Q116917440|Özgür Savasci]]''
|
|
|
|-
| 1955-10-05
| ''[[:d:Q16398489|Ruben Safrastyan]]''
| ''[[:d:Q21697128|ԵՊՀ արևելագիտության ֆակուլտետ]]''<br/>''[[:d:Q21468837|Institute of Oriental Studies of Armenia]]''
| ''[[:d:Q2379496|Әрмәнстан Җөмһүрияте милли фәннәр академиясе]]''<br/>''[[:d:Q21468837|Institute of Oriental Studies of Armenia]]''<br/>''[[:d:Q1474624|Ереван дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q1977379|Әрмән педагогика институты]]''<br/>''[[:d:Q6378860|Ереван дәүләт сәнгать-театр институты]]''<br/>''[[:d:Q28666167|Supreme Council of Armenia]]''<br/>''[[:d:Q16387481|Office of the President of Armenia]]''<br/>''[[:d:Q191559|Ministry of Foreign Affairs of Armenia]]''
|
|-
| 1955-10-23
| ''[[:d:Q62560432|Claus Schönig]]''
|
|
| 2019-06-23
|-
| 1956
| ''[[:d:Q118833463|Faruk Tuncay]]''
|
|
|
|-
| 1957
| ''[[:d:Q6758896|Marek Stachowski]]''
| ''[[:d:Q189441|Ягелло университеты]]''
| ''[[:d:Q189441|Ягелло университеты]]''
|
|-
| 1958
| ''[[:d:Q123704189|Barbara Podolak]]''
|
|
|
|-
| 1958
| ''[[:d:Q133376995|Irina Nevskaya]]''
|
|
|
|-
| 1958-10-10
| ''[[:d:Q16370946|Maharram Mammadov]]''
| ''[[:d:Q20574967|Faculty of Philology of the Baku State University]]''
| [[Бакы дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q7263594|Institute of Linguistics named after Nasimi]]''
|
|-
| 1959
| ''[[:d:Q112480160|Kerima Filan]]''
|
|
|
|-
| 1959
| ''[[:d:Q133741063|Timur Muhidine]]''
|
| ''[[:d:Q1430113|Institut national des langues et civilisations orientales]]''
|
|-
| 1959-06-04
| [[Анна Дыбо]]
| ''[[:d:Q4484266|Мәскәү дәүләт университетының филология факультеты]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q4201878|РФА тел белеме институты]]''<br/>[[Россия дәүләт гуманитар университеты]]<br/>''[[:d:Q47086838|Centre for Comparative Linguistics]]''
|
|-
| 1959-12-31
| ''[[:d:Q61122279|Mirza Ansarli]]''
| [[Бакы дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q25536572|Institute of Oriental Studies of Academy of Sciences of Azerbaijan]]''
|
|-
| 1960
| ''[[:d:Q133754847|Hans Theunissen]]''
|
|
|
|-
| 1960-02-02
| ''[[:d:Q13389647|Mark Kirchner]]''
|
| ''[[:d:Q317053|Гисен университеты]]''
|
|-
| 1960-11-07
| ''[[:d:Q109289037|Gábor Ágoston]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
| ''[[:d:Q333886|Җорҗтаун университеты]]''<br/>''[[:d:Q1187444|University of Pécs]]''
|
|-
| 1960-12-10
| ''[[:d:Q4462420|Вадим Трепавлов]]''
| ''[[:d:Q1851014|Урал дәүләт университеты]]''
| ''[[:d:Q4201714|РФА Россия тарихы институты]]''
| 2023-03-31
|-
| 1961
| ''[[:d:Q107125588|Christoph Herzog]]''
|
|
|
|-
| 1961
| ''[[:d:Q112418205|Gisela Procházka-Eisl]]''
|
|
|
|-
| 1961
| ''[[:d:Q123379192|Hendrik Fenz]]''
|
|
|
|-
| 1961
| ''[[:d:Q135973072|Quralbay Paxratdinov]]''
|
|
|
|-
| 1961
| ''[[:d:Q20180565|Raoul Motika]]''
|
| ''[[:d:Q156725|Һамбург университеты]]''
|
|-
| 1961
| ''[[:d:Q122840189|Sultan Tulu]]''
|
|
|
|-
| 1961
| ''[[:d:Q137113230|İbrahim Dizman]]''
|
|
|
|-
| 1962
| ''[[:d:Q95327202|Christopher Kubaseck]]''
|
|
|
|-
| 1962
| ''[[:d:Q59610218|Matthias Käppler]]''
|
|
|
|-
| 1962
| ''[[:d:Q130815823|Astrid Menz]]''
|
|
|
|-
| 1962
| ''[[:d:Q137110536|Işıq Sönmäz]]''
|
|
|
|-
| 1962-06-30
| ''[[:d:Q20742723|Maurus Reinkowski]]''
|
| ''[[:d:Q372608|Базел университеты]]''<br/>''[[:d:Q153987|Фрайбург университеты]]''<br/>''[[:d:Q55044|Мүнхен университеты]]''
|
|-
| 1963
| ''[[:d:Q112354746|Gottfried Hagen]]''
|
|
|
|-
| 1963
| ''[[:d:Q112453187|Tatjana Paić-Vukić]]''
|
|
|
|-
| 1963
| ''[[:d:Q113773474|Ekkehard Ellinger]]''
|
|
|
|-
| 1963
| ''[[:d:Q133633890|Ali Fuat Bilkan]]''
|
|
|
|-
| 1963-03-31
| [[Мәхмәт Өлмәз]]
| ''[[:d:Q1567050|Хаҗетеппе университеты]]''<br/>''[[:d:Q152838|Гөттинген университеты]]''
| ''[[:d:Q1569712|Turkish Language Association]]''<br/>''[[:d:Q1567050|Хаҗетеппе университеты]]''<br/>[[Истанбул университеты]]
|
|-
| 1963-08-23
| ''[[:d:Q20627014|Oljobay Karatayev]]''
| ''[[:d:Q1964642|Кыргыз милли университеты]]''
| ''[[:d:Q13173540|Тил жана адабият институту]]''<br/>''[[:d:Q1964642|Кыргыз милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q4250914|Manas University]]''<br/>''[[:d:Q595840|Kastamonu University]]''<br/>''[[:d:Q427677|Казакъстан милли университеты]]''
|
|-
| 1964
| ''[[:d:Q69524805|Karin Schweißgut]]''
|
|
|
|-
| 1964
| ''[[:d:Q113839369|Abdurishid Yakup]]''
|
|
|
|-
| 1964
| ''[[:d:Q132918084|Nurettin Demir]]''
|
|
|
|-
| 1964
| ''[[:d:Q113749138|Isabel Niemöller]]''
|
|
|
|-
| 1964
| ''[[:d:Q113796183|Béatrice Hendrich]]''
|
|
|
|-
| 1964-04-20<br/>1964
| ''[[:d:Q6104811|Necati Demir]]''
|
|
|
|-
| 1964-12-17
| ''[[:d:Q127699958|Naryman Seytyagyayev]]''
| ''[[:d:Q1517401|Таврия милли университеты]]''
| ''[[:d:Q4242943|Crimean State Engineering Pedagogical University]]''<br/>''[[:d:Q1517401|Таврия милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q80207|Львов милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q12074682|A. Krymsky Institute of Oriental Studies]]''
|
|-
| 1965
| ''[[:d:Q112399049|Gabriel Pirický]]''
|
|
|
|-
| 1965
| ''[[:d:Q136964927|Theocharēs Stauridēs]]''
|
|
|
|-
| 1965-01-27
| ''[[:d:Q1314680|Klára Sándor]]''
|
|
|
|-
| 1966
| ''[[:d:Q13170425|Кылычев, Акылбек Мукаевич]]''
|
|
|
|-
| 1966<br/>1966-04-29
| [[Галина Мишкинене]]
| ''[[:d:Q14634723|Vilnius University Faculty of Philology]]''
| ''[[:d:Q658192|Вилнүс университеты]]''<br/>''[[:d:Q13638216|Institute of the Lithuanian Language]]''
|
|-
| 1966
| ''[[:d:Q136960008|Hüseyin Özcan]]''
|
|
|
|-
| 1967
| ''[[:d:Q112476111|Tatjana Katić]]''
|
|
|
|-
| 1967-10-18
| ''[[:d:Q113792658|Mieste Hotopp-Riecke]]''
|
|
|
|-
| 1967-12-28<br/>1967
| ''[[:d:Q15450041|Michael Reinhard Heß]]''
|
| [[Берлинның Ирекле университеты|Берлинның Ирекле үнивирситите]]
|
|-
| 1968
| ''[[:d:Q112409969|Petr Štěpánek]]''
|
|
|
|-
| 1968
| ''[[:d:Q136992251|Emel Turker]]''
|
|
|
|-
| 1968-06-19
| ''[[:d:Q55753818|Sándor F. Kovács]]''
| ''[[:d:Q427677|Казакъстан милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q903092|Дебрецен университеты]]''
|
|
|-
| 1969
| ''[[:d:Q24817250|Oh Eun-kyung]]''
|
|
|
|-
| 1970
| ''[[:d:Q95273041|Patrick Bartsch]]''
|
|
|
|-
| 1970-02-09
| ''[[:d:Q54934554|Gegham Manukyan]]''
| ''[[:d:Q1474624|Ереван дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q21697128|ԵՊՀ արևելագիտության ֆակուլտետ]]''
| ''[[:d:Q1337463|Әрмәнстан парламенты]]''
|
|-
| 1971
| ''[[:d:Q133279484|Joo-Yup Lee]]''
|
| ''[[:d:Q101009715|Department of Near and Middle Eastern Civilizations, University of Toronto]]''
|
|-
| 1971
| ''[[:d:Q133753047|Joo-Yup Lee]]''
|
|
|
|-
| 1971
| ''[[:d:Q134394609|Shinji Ido]]''
|
|
|
|-
| 1971
| ''[[:d:Q139483517|Miklós Fóti]]''
|
|
|
|-
| 1971-01-03
| ''[[:d:Q117087348|Agnieszka Ayşen Kaim]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
|
|
|-
| 1971-05-05
| ''[[:d:Q130323173|İhsan Safi]]''
| ''[[:d:Q21600883|Istanbul University Faculty of Letters]]''
|
|
|-
| 1971-05-27
| ''[[:d:Q95329577|Yavuz Köse]]''
|
|
|
|-
| 1972
| ''[[:d:Q131180393|Stanisław Guliński]]''
| ''[[:d:Q189441|Ягелло университеты]]''
| ''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|-
| 1972
| ''[[:d:Q131416060|Qudratulla Omonov]]''
|
|
|
|-
| 1972
| ''[[:d:Q137111137|Erhan Aydın]]''
|
|
|
|-
| 1972-05-28<br/>1972-05-18
| ''[[:d:Q16522831|Balázs Sudár]]''
| ''[[:d:Q52109860|ELTE Faculty of Humanities]]''<br/>''[[:d:Q371115|Teleki Blanka Gymnasium]]''
|
|
|-
| 1972-09-01
| ''[[:d:Q134484465|Մհեր Քումունց]]''
| ''[[:d:Q57769589|high school #4 of Goris]]''<br/>''[[:d:Q1474624|Ереван дәүләт университеты]]''<br/>''[[:d:Q21697736|Հայկական վիրտուալ համալսարան]]''
| ''[[:d:Q19705472|Goris State University]]''
|
|-
| 1973
| ''[[:d:Q113734321|Marinos Sarēgiannēs]]''
|
|
|
|-
| 1973
| ''[[:d:Q132983104|Max Scherberger]]''
|
|
|
|-
| 1973
| ''[[:d:Q116586711|Ömer Zülfe]]''
|
|
|
|-
| 1974
| ''[[:d:Q112473855|Marc Aymes]]''
| ''[[:d:Q1430113|Institut national des langues et civilisations orientales]]''<br/>''[[:d:Q2302586|Экс-Марсел университеты]]''<br/>''[[:d:Q273518|Югары иҗтимагый фәннәр мәктәбе]]''
| ''[[:d:Q273518|Югары иҗтимагый фәннәр мәктәбе]]''<br/>''[[:d:Q280413|Милли фәнни тикшеренүләр үзәге]]''
|
|-
| 1975
| ''[[:d:Q112392102|Katy Abraham]]''
|
|
|
|-
| 1975
| ''[[:d:Q112413226|Petra Prahlová]]''
|
|
|
|-
| 1975
| ''[[:d:Q112551391|Tülay Çulha]]''
|
|
|
|-
| 1975
| ''[[:d:Q133648989|Vjeran Kursar]]''
|
|
|
|-
| 1975-08-01
| ''[[:d:Q78633431|Julian Rentzsch]]''
|
|
|
|-
| 1975-08-12
| ''[[:d:Q65175193|Tomasz Majtczak]]''
| ''[[:d:Q9379410|Faculty of Philology of the Jagiellonian University]]''<br/>''[[:d:Q189441|Ягелло университеты]]''
| ''[[:d:Q189441|Ягелло университеты]]''
|
|-
| 1976
| ''[[:d:Q28787992|Élise Massicard]]''
| [[Säyäsi tikşerenülär institutı (Parij)|Сәяси тикшеренүләр институты]]<br/>[[Берлинның Ирекле университеты|Берлинның Ирекле үнивирситите]]<br/>''[[:d:Q1430113|Institut national des langues et civilisations orientales]]''
| ''[[:d:Q280413|Милли фәнни тикшеренүләр үзәге]]''
|
|-
| 1977
| ''[[:d:Q113807733|Aleksandr Anatolʹevič Sotničenko]]''
|
|
|
|-
| 1977-03-01
| ''[[:d:Q116959769|Сергей Владимирович Сорокин]]''
| ''[[:d:Q84151|Тарас Шевченко исемендәге Киев милли университеты]]''
| ''[[:d:Q2426655|Kyiv National Linguistic University]]''
|
|-
| 1977-03-22<br/>1977
| ''[[:d:Q107548311|Meline Anumyan]]''
| ''[[:d:Q21697128|ԵՊՀ արևելագիտության ֆակուլտետ]]''
| ''[[:d:Q20514546|The Armenian Genocide Museum-Institute]]''<br/>''[[:d:Q1474624|Ереван дәүләт университеты]]''
|
|-
| 1977-04-12
| ''[[:d:Q123594256|Faig Alakbarli]]''
| [[Бакы дәүләт университеты]]
| ''[[:d:Q12839677|ANAS Philosophy and Sociology Institute]]''<br/>[[Бакы дәүләт университеты]]
|
|-
| 1978
| ''[[:d:Q130789613|David Selim Sayers]]''
|
|
|
|-
| 1978
| ''[[:d:Q133509649|Christian Gabriel-Junk]]''
|
|
|
|-
| 1979-02-24
| ''[[:d:Q126003771|Gergely Csiky]]''
| ''[[:d:Q390287|Будапешт университеты]]''
| ''[[:d:Q30273441|Institute for Musicology]]''
|
|-
| 1979-10-24
| ''[[:d:Q64619107|Erika Hancz]]''
|
|
|
|-
| 1980
| ''[[:d:Q106697061|Aşkın Hayat Doğan]]''
|
|
|
|-
| 1980
| ''[[:d:Q113738052|Emmanuel Szurek]]''
| ''[[:d:Q1430113|Institut national des langues et civilisations orientales]]''<br/>''[[:d:Q83259|Югары нормаль мәктәбе]]''<br/>''[[:d:Q273518|Югары иҗтимагый фәннәр мәктәбе]]''
|
|
|-
| 1980
| ''[[:d:Q65727924|Michał Németh]]''
| ''[[:d:Q189441|Ягелло университеты]]''
| ''[[:d:Q189441|Ягелло университеты]]''
|
|-
| 1980-07-24
| ''[[:d:Q16704070|Кульчинський Олесь Богданович]]''
| ''[[:d:Q12074699|Institute of Philology Taras Shevchenko National University of Kyiv]]''<br/>[[Истанбул университеты]]
|
|
|-
| 1981
| ''[[:d:Q90388099|Adrian Gheorghe]]''
|
|
|
|-
| 1981
| ''[[:d:Q98543931|Amela Jordamović]]''
| ''[[:d:Q572286|University of Sarajevo]]''
| ''[[:d:Q24914044|Radio BIR]]''
|
|-
| 1981
| ''[[:d:Q122100383|Irena Kolaj Ristanović]]''
|
|
|
|-
| 1981
| ''[[:d:Q133325640|Mehmet Akif Duman]]''
|
|
|
|-
| 1982
| ''[[:d:Q112440855|Karol Bieniek]]''
|
|
|
|-
| 1982
| ''[[:d:Q125803065|Alp Yenen]]''
|
|
|
|-
| 1982
| ''[[:d:Q133394799|Ellinor Morack]]''
|
|
|
|-
| 1982
| ''[[:d:Q133656123|Nurdin Useev]]''
|
|
|
|-
| 1983
| ''[[:d:Q112418169|Rita Akritidisová]]''
|
|
|
|-
| 1983
| ''[[:d:Q112523205|Darima Dambinimajevna Doržijeva]]''
|
|
|
|-
| 1983
| ''[[:d:Q112562185|Oksana Oleksandrìvna Tyščenko-Monastyrs‘ka]]''
| ''[[:d:Q1517401|Таврия милли университеты]]''
|
|
|-
| 1984
| ''[[:d:Q112546105|Michail Michajlovič Jakušev]]''
|
|
|
|-
| 1984
| ''[[:d:Q133630491|Emre Erol]]''
|
|
|
|-
| 1984-03-09
| ''[[:d:Q111180225|Andrei Kubatin]]''
|
|
| 2020-10-29
|-
| 1984-11-27
| ''[[:d:Q98918561|Marie Bossaert]]''
| ''[[:d:Q83259|Югары нормаль мәктәбе]]''<br/>''[[:d:Q273631|Югары тикшеренүләр гамәли мәктәбе]]''
| ''[[:d:Q273542|French School of Rome]]''
|
|-
| 1984-12-01
| ''[[:d:Q135965153|Márton Vér]]''
| ''[[:d:Q369839|Сегед университеты]]''<br/>''[[:d:Q152838|Гөттинген университеты]]''
| ''[[:d:Q156725|Һамбург университеты]]''<br/>''[[:d:Q152838|Гөттинген университеты]]''<br/>''[[:d:Q219989|Берлин-Бранденбург табигый һәм һуманитар фәннәр академиясе]]''<br/>''[[:d:Q369839|Сегед университеты]]''<br/>''[[:d:Q265058|Маҗарстан фәннәр академиясе]]''
|
|-
| 1985-04-09
| ''[[:d:Q122361704|Maxime Gauin]]''
| ''[[:d:Q17355366|Lycée Bernard Palissy (Agen)]]''<br/>''[[:d:Q3268605|lycée Camille-Jullian]]''<br/>''[[:d:Q10159|École Normale Supérieure de Lyon]]''<br/>''[[:d:Q999763|Париж 1 университеты]]''<br/>''[[:d:Q13342|Bordeaux Montaigne University]]''
|
|
|-
| 1987-10-31
| ''[[:d:Q133146859|Gökhan Yağcı]]''
|
|
|
|-
| 1989
| ''[[:d:Q120972506|Արփի Աթաբեկյան]]''
| ''[[:d:Q21697128|ԵՊՀ արևելագիտության ֆակուլտետ]]''
|
|
|-
| 1990-05-07
| ''[[:d:Q134394598|Semih İpek]]''
|
|
|
|-
| 1990-05-15
| ''[[:d:Q53146934|Mkhitar Hayrapetyan]]''
| ''[[:d:Q21697530|high school #127 named after Levon Arisyan]]''<br/>''[[:d:Q1474624|Ереван дәүләт университеты]]''
|
|
|-
| 1991-01-01
| ''[[:d:Q63892216|Vagharshak Hakobyan]]''
| ''[[:d:Q21697128|ԵՊՀ արևելագիտության ֆակուլտետ]]''<br/>''[[:d:Q21468837|Institute of Oriental Studies of Armenia]]''
|
|
|-
| 20th century
| ''[[:d:Q11713856|Irena Tatarzyńska]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''
| ''[[:d:Q144488|Варшау университеты]]''<br/>''[[:d:Q651690|Польша фәннәр академиясе]]''<br/>''[[:d:Q213624|Ministry of Foreign Affairs of Poland]]''
|
|-
|
| ''[[:d:Q1032223|Jamal al-Din al-Turki]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q6094674|Minakhanim Taklali]]''
|
| ''[[:d:Q31293632|Baku Engineering University]]''<br/>''[[:d:Q4058260|Әзербайҗан дәүләт педагогика университеты]]''<br/>''[[:d:Q616799|AzTV]]''
|
|-
|
| ''[[:d:Q12538462|Annemarie Gaben]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q12546724|Ибн Мұқанна]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q13166838|Бектемирова, Айнагүл Кашкарбаевна]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q20621829|Асанов, Темиркул Ишекеевич]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q20628305|Мамбаева, Салтанат]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q25584170|Гаврилов Михаил Филипович]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q49853258|Tiran Lokmagyozyan]]''
|
| ''[[:d:Q395477|Agos]]''
|
|-
|
| ''[[:d:Q82071708|Vasilis Dimitriadis]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q106256571|Christoph Herzog]]''
| ''[[:d:Q153987|Фрайбург университеты]]''
| ''[[:d:Q707272|University of Bamberg]]''
|
|-
|
| ''[[:d:Q107395493|Hülya Çelik]]''
|
| ''[[:d:Q165980|Вена университеты]]''
|
|-
|
| ''[[:d:Q112613197|Erich Prokosch]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q113736409|Gökhan Şilfeler]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q113737710|Hakan T. Karateke]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q113741644|Dilek Sarmis]]''
| ''[[:d:Q273518|Югары иҗтимагый фәннәр мәктәбе]]''<br/>''[[:d:Q1246531|Institut français d'études anatoliennes]]''
| ''[[:d:Q157575|Страсбур үнивирситите]]''
|
|-
|
| ''[[:d:Q113779275|Rufat Sattarov]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q113791224|Ablet Semet]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q113797812|Sebastian Cwiklinski]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q113797820|Catharina Dufft]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q113802201|Hakan Aydemir]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q113833859|Cevat Kara]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q113843596|Aysima Mirsultan]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q114241179|Luca Berardi]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q124641015|Zsombor Rajkai]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q125673672|Nicholas L. Danforth]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q130149915|Allahshukur Gurbanov]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q130363015|Aslı Göksel]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q130769991|Jens Wilkens]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q130770139|Michael Friederich]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q130799351|Christiane Czygan]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q131828369|Клавдія Ремер]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q132920516|Fikret Turan]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q133403541|Barbara Henning]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q133428324|Elke Hartmann]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q133871462|Ceren Selvi]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q136767831|Dilara Aydın]]''
| [[Истанбул университеты]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q137000794|Balázs Danka]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q137002827|Gerhard Grüßhaber]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q137006957|Helga Anetshofer]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q137062891|Kağan Arık]]''
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q137179645|Johann Strauss]]''
| ''[[:d:Q55044|Мүнхен университеты]]''
| ''[[:d:Q55044|Мүнхен университеты]]''<br/>''[[:d:Q223429|Бирмингем университеты]]''<br/>''[[:d:Q153987|Фрайбург университеты]]''<br/>''[[:d:Q15837722|Orient-Institut Istanbul]]''<br/>''[[:d:Q20808141|Страсбур университеты]]''
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Әдәбият ==
* ''[[Андрей Кононов|Кононов А. Н.]]'' Россиядә төрки телләрне өйрәнү тарихы: октябрьгә кадәрге чор. — 2 нче басма. — Л.: Наука, 1982.
* ''[[Андрей Кононов|Кононов А. Н.]]'' Россия төркиятчеләренең биобиблиографик сүзлеге: октябрьгә кадәрге чор. — 2 нче басма. , эшкәртелгән — М., 1989.
* {{книга|автор=[[Ашнин, Фёдор Дмитриевич|Ашнин Ф. Д.]], [[Алпатов, Владимир Михайлович|Алпатов В. М.]], [[Насилов, Владимир Михайлович|Насилов Д. М.]]|часть=|ссылка часть=|заглавие=Репрессированная тюркология|ссылка=|ответственный=|издание=|место=М.|издательство=«Восточная литература» РАН|год=2002|страницы=|страниц=296, [8]|серия=|isbn=5-02-018338-5|тираж=}}
* Милибанд С. Д. Востоковеды России: XX — начало XXI века: биобиблиографический словарь: в 2 книгах / отв. ред. В. М. Алпатов. — ИВ РАН; ИНИОН РАН. — М.: Восточная литература, 2008. — 968 + 1005 с. — <nowiki>ISBN 978-5-02-036364-9</nowiki>.
* Милибанд С. Д. Востоковеды России: XX — начало XXI века: дополнения и указатель / отв. ред. В. М. Алпатов. — ИВ РАН; ИНИОН РАН. — М.: Восточная литература, 2009. — Т. 3. — 71 с. — <nowiki>ISBN 978-5-02-036395-3</nowiki>.
== Сылтамалар ==
{{тышкы сылтамалар}}
* [http://garshin.ru/linguistics/languages/nostratic/altaic/turkic/turkology.html Библиография һәм төркият буенча сылтамалар]
* [https://web.archive.org/web/20101004112845/http://altaica.narod.ru/links_t.htm Төркият турындагы сайтларга сылтамалар]
* [http://kitap.net.ru/turkolog.php Татар электрон китапханәсе сайтында төркият]
* ''[[Андрей Кононов|Кононов А. Н.]]'' [http://tapemark.narod.ru/les/525b.html Төркология // Лингвистик энциклопедик сүзлек, М., 1990]
== Моны да карагыз ==
* [[шәрекъ белеме|Көнчыгышны өйрәнү]]
* [[Госманлы укулары|Госманчылык]]
* [[Төрки халыклар]]
* [[Төрки телләр]]
* [[пантөркичелек|Пантөркизм]]
* [[Алтай телләре]]
[[Төркем:Төрки телләр]]
[[Төркем:Төркият]]
pgsozenl8ph3onn1kaakoj975l4ezh0
Ыссык алтын кешесе
0
818244
5839630
4159294
2026-05-05T15:02:03Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839630
wikitext
text/x-wiki
[[Файл:Golden_Man_in_Central_State_Museum_of_the_Republic_of_Kazakhstan.jpg|мини|Сак патшасының алтын тәңкә белән бизәлгән күн бәйрәм киеме. Катафракларның хәрби киемнәре нигезендә стильләштерелгән.]]
'''Алтын кеше ''' ([[Казакъ теле|каз]]. ''Алтын Адам'') - 1969 - 1970 елларда [[Алматы|Алма-Ата]] шәһәреннән 53,5 км ераклыкта [[Ыссык елгасы]] буенда алып барылган казу эшләре вакытында табылган, биеклеге - 6, диаметры 60 метрга җиткән археологик табылдыкның шартлы исеме<ref>Андроновская культура // БРЭ. Т.1. М.,2005.</ref>.
Ул Сак яугире калдыкларының алтын киемен күз алдына китерергә булыша<ref>Массагеты // БРЭ. Т.19. М.,2011.</ref><ref>Иссык // БРЭ. Т.12. М.,2008.</ref><ref>Бактрия // БРЭ. Т.2. М.,2005.</ref><ref>Бактра // БРЭ. Т.2. М.,2005.</ref>.
== Тасвирлама ==
Ыссык каберлегенең сирәк очрый торган археологик комплексын [[1969 ел|1969 елда]] Акишев Камал Акишевич җитәкчелегендәге Казакъстан галимнәре тапкан. Ул Алма-Атадан 50 км көнчыгыштагы Ыссык шәһәре янында урнашкан Ыссык курган зират комплексына керә. Борынгы каберлек 45 зур патша курганыннан тора: аларның диаметры - 30-90 метр, ә биеклеге 4 - 15 метр тәшкил итә. "Ыссык курганы" борынгы каберлекнең көнбатыш яртысында урнашкан. Аның диаметры 60 метр, биеклеге - 6 метр. Өемне җимергәндә, борынгы горизонт дәрәҗәсеннән 1,2 метр тирәнлектә үзәктә һәм читендә (көньяк) ике кабергә тап булганнар.
Үзәк каберлек күп тапкыр талауларга дучар була. Читтәге кабергә кеше кулы тимәгән, кабер үзе һәм андагы әйберләр тулысынча сакланып калган. Җирләү камерасы эшкәртелгән чыршы агачларыннан ясалган. Төньяк яртысында мәет калдыклары табылган. Җирләү камерасында 4 меңнән артык алтын әйбер, тимер чүкеч һәм кылыч, бронза көзге, балчык, тимер һәм агач савытлар табылган.
[[Tän-Şän|Тянь-шань]] чыршысыннан буралган камерада үз вакытында кием, баш киеме һәм аяк киеме өчен алтын битләрдән эшләнгән дүрт меңнән артык биҙәү әйберләре, шулай ук алтын боҗралар, таш курчаклар, алтын һәм бронза кораллар, төрле савыт-сабалар табылган. Кабердә 26 язу тамгасы (Ыссык хаты) булган көмеш табаклар да бар. Табылдык б. э. к . VI - V гасырларга карый. Табактагы язуларның мәгънәсе әлегә ачыкланып бетмәгән.
Кырыйдагы камераның [[көнбатыш]] һәм [[көньяк]] өлешләрендә агач, балчык, бронза һәм көмеш савытлар, ә төньяк өлешендә идәндә баш белән көнбатышка караган мәет калдыклары табылган.
Скелетның үзендә һәм аның астында киемнәр, аяк киеме һәм баш киеме өчен күп алтын бизәкләр табылган. Аның тирәсендә, ул вакыттагы ышану буенча, ахирәт дөньясына кирәк булган кораллар һәм төрле кирәк-яраклар урнашкан. Аның сул кулының терсәгендә очлары алтын уклар урнаштырылган, ә терсәгеннән өстә киң алтын таҫма белән спираль формада төрелгән камыш, тагын да югарырак - бронза көзге һәм кызыл тасмалы биштәр.
О. И. Исмагуловның антропологик дәлилләре буенча, Ыссык курганында табылган скелет якынча 16-18 яшькә кадәрге кешенеке, Семиреченск чорына хас булган европа формасы һәм монгол төсмерләре кушылмасыннан тора.<ref>{{Китап|автор=К. А. Акишев|isbn=|isbn2=}}</ref> Соңрак эш барышында сөякләрне югалтулары аркасында аның тышкы кыяфәтен торгызу яки хромосома анализы үткәрү мөмкин булмаган. Кабер эчендәге әйберләр ир-атларга да, хатын-кызларга да караган булырга мөмкин.
Баш киемен һәм костюмнарны торгызуның берничә ысулы бар. Якынча, бу - сак-тиграхауд кешесе, чөнки аның башында биеклеге 70 см булган һәм ат, каплан, тау кәҗәләре, кошлар, агачлар төшерелгән алтын очлы баш киеме булган. Муенында - юлбарыс рәвешендә эшләнгән алтын тәңкә (гривна). Баш сөягенең сул ягында затлы йомыркалар һәм фигуралы чулпылар белән бизәлгән алтын алка табылган.
Кием һәм җирләү рәвеше буенча, "Алтын Кеше"нең сак патшасының затлы вәкиле яки патша гаиләсенең әгъзасы булуын аңларга була. Кайбер казакъ тарихчылары, каберләр шәнгә ыругы вәкилләренә карый, дип фаразлый.
== Казакъстан символы ==
Ыссык курганы хәзинәсе, шул исәптән "Алтын кеше" экспонатының тулы күчермәсе озак еллар Алма-Атадагы [[Казакъ археология музее|Казакъ археология музеенд]]<nowiki/>а булган, ә хәзер [[Астана]] шәһәрендә Казакъстан Республикасы Алтын һәм затлы металллар дәүләт музеенда саклана.
Канатлы очлам кигән "Алтын кеше" Казакъстанның милли символына әйләнә. Сак яугире күчермәсе Казакъстанның күп кенә шәһәрләрендә урнаштырылган, шуларның берсе Алма-Атаның төп мәйданында Бәйсезлек монументын тәмамлый.
Казакъстандагы археологик казулар нәтиҗәсендә "алтын кеше" исеме белән йөртелгән барлыгы биш каберлек табылды: икенче "алтын кеше" - Аралтүбә курганында, өченчесе - Шиликты курганында [[Бәйгетүбе|Бәйгетүбәдә]], дүртенчесе - [[Астана]] янында һәм бишенче "алтын кеше" - [[Каркаралы]] районы Талды каберлегендә табылган.
== Галерея ==
<gallery>
Файл:Issyk's_Golden_Cataphract_Warrior_(close_view).jpg|альт=Ысыҡ алтын катафракты|Ыссык алтын катафракты
Файл:KZ_medal_10_year_Nez.jpg|альт="Ҡаҙағстан Республикаһы бойондороҡһоҙлоғоноң 10 йыллығы" миҙалы|"Казакъстан Республикасы бәйсезлегенең 10 еллыгы" медале
Файл:Coin_of_Kazakhstan_0252.gif|альт=Номиналы 1000 тәңкә булған "Алтын кеше" һүрәтле иҫтәлекле алтын аҡса|"Алтын кеше" рәсеме белән алтын тәңкә
Файл:Stamp_of_Kazakhstan_001.jpg|альт="Алтын кеше"гә арналған Ҡаҙағстан маркаһы|"Алтын кеше"гә багышланган Казакъстан маркасы
</gallery>
== Моны да карагыз ==
* [[Алтай алтын кешесе]]
* [[Саклар (кабиләләр)]]
* [[Катафракт]]
* [[Нефрит принцы]]
* [[Хәрби кием]]
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Чыганаклар ==
* К. А. Акишев "Курган Иссык, Искусство саков Казахстана" Москва Искусства 1978
* АКИШЕВ А. К. КОСТЮМ "ЗОЛОТОГО ЧЕЛОВЕКА" И ПРОБЛЕМА КАТАФРАКТАРИЯ
* Акишев К. А., Акишев А. К. Происхождение и семантика иссык головного убора.- В кн.: Археологические исследования в Казахстане, Алма-Ата, 1979
* АКИШЕК А.К. Астана, очрашу департаменты. Разговор о золотом человеке. 3.9.2015
== Сылтамалар ==
* [http://bnews.kz/ru/news/kultura/10_faktov_o_zolotom_cheloveke__simvole_nezavisimosti_kazahstana_foto-2015_12_09-1213189 Алтын кешеләр турында 10 факт - Казахстанның бәйсезлек символына (ФОТО)] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160308125259/http://bnews.kz/ru/news/kultura/10_faktov_o_zolotom_cheloveke__simvole_nezavisimosti_kazahstana_foto-2015_12_09-1213189|date=2016-03-08}}
* YouTubeсайтындаНаходки из Иссыкских курганов (Золотой человек)
* [http://annales.info/step/small/ismagil95.htm Р. б. Исмәгыйлев ⁇ Алтын яугир ⁇ Ишек текәсе: ирме яки хатынмы?] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170116170423/http://annales.info/step/small/ismagil95.htm |date=2017-01-16 }} // Мирас. Башкортстанда археологик һәйкәлләрне саклау һәм өйрәнү. В. 1. Уфа, 1995.
[[Төркем:Каберлекләр]]
[[Төркем:Археология]]
[[Төркем:Тарих]]
k6augs8fcwrt571slcaoyrpn7bn9z04
Hyu Bler
0
819280
5839819
4219991
2026-05-06T11:36:47Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839819
wikitext
text/x-wiki
{{Карточка|стиль_тела=vcard|класс_вверху=fn|вверху=<big>Hyu Bler</big><br>
<small>{{lang-enLat|Hugh Blair}}|изображение=[[Файл:Hugh Blair clergyman 001.jpg|250px]]|метка1=|текст1=|стиль_меток=background: #eee; text-align: center; width:100px;|метка2=Tuu datası|текст2=[[7 aprel]] [[1718]]<ref>{{Cite web|url=https://www.britannica.com/biography/Hugh-Blair|title=Hugh Blair {{!}} Biography & Facts {{!}} Britannica|lang=en|website=www.britannica.com|access-date=2024-07-01}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.inphoproject.org/thinker/2656|title=Hugh Blair|website=Internet Philosophy Ontology project|accessdate=2024-07-01|archivedate=2024-06-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20240615062444/https://www.inphoproject.org/thinker/2656}}</ref>|метка3=Tuu urını|текст3=[[Edinburg]]|метка4=Ülem datası|текст4=[[27 dekäber]] [[1800]] (82 yäş)|стиль_заголовков=background: #eee; text-align: center; width:100px;|текст6={{flagicon image|Flag of Great Britain (1707–1800).svg}} {{нп5|Böyekbritaniä patşalığı|Böyekbritaniä|4=Kingdom of Great Britain}}|стиль_названия=background: #eee; text-align: center; width:100px;|метка5=Ülem urını|текст5=[[Edinburg]]<ref>{{Cite web|url=https://en.wikisource.org/wiki/1911_Encyclop%C3%A6dia_Britannica/Blair,_Hugh|title=1911 Encyclopædia Britannica/Blair, Hugh - Wikisource, the free online library|lang=en|website=en.wikisource.org|access-date=2024-07-01}}</ref>|метка6=İl|заголовок1=|метка7=Eşçänlek töre|текст7=[[Фәлсәфәче|fälsäfäçe]], ädäbi tänqitçe, [[yazuçı]], wäğäzçe, universitet uqıtuçısı, näşir|метка8=|текст8=|метка9=|текст9=|заголовок10=|класс7=|заголовок7=|заголовок8=|метка10=Din|текст10={{Тәрҗемә ителмәгән 5|presviterianlıq|presviterianlıq|4=Presbyterianism}}|метка11=|текст11=|метка12=Büläklär|текст12={{нп5|Edinburg patşa cämğiäte äğzası|3=d|4=Q5438598}}}}'''Hyu Bler''' ({{Lang-enLat|Hugh Blair}}; ''[[1718 yıl|1718 yılnıñ]] [[7 aprel|7 aprele]], [[Edinburg]] — [[1800 yıl|1800 yılnıñ]] [[27 dekäber|27 dekäbre]], [[Edinburg]]'') — Şotlandiä wäğäzçese, fälsäfäçese, yazuçısı, näşire, pedagogı häm ädäbi tänqitçese; yazma diskursnıñ berençe böyek teoretiklarınıñ berse dip sanala.
== Biografiäse ==
Hyu Bler 1718 yılnıñ 7 aprelendä Edinburg şähärendä belemle {{Тәрҗемә ителмәгән 5|presviterianlıq|presviterian|4=Presbyterianism}} ğailäsendä tuğan<ref name="Викитека ЭСБЕ2">{{ВТ-ЭСБЕ|Блэр, Гуг}}
</ref>. Anıñ ätise Con Bler — Edinburg säwdägäre bulğan<ref>''Schmitz R. M.'' «Hugh Blair», King’s Crown Press, New York (1948), 162 pages.</ref>.
[[Edinburg universitetı|Tuğan şähär universitetın]] uñışlı tämamlağan häm magistr däräcäsen alğan<ref name="Викитека ЭСБЕ2" />. Anıñ «''Dissertatio Philosophica Inauguralis de fundamentis et requirede legis naturae''»<ref>Blair, Hugh (1739). "Dissertatio Philosophica Inauguralis de fundamentis et obligatione legis naturae" (Document). University of Edinburgh. hdl:[https://era.ed.ac.uk/handle/1842/10330 1842/10330].</ref> dissertatsiäse [[äxlaq]] häm yaxşılıq prinsipları turında soñraq basılğan wäğäzlärneñ elgäre bulıp xezmät itä.
1741 yılda, dissertatsiäsen bastırğannan soñ ike yıl ütkäç, Bler presviterian wäğäzçese litsenziäsen alğan. Ozaqlamıy {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Liven grafı|Liven grafı|4=Earl of Leven}} Blernıñ populärlığı turında işetkän häm anı {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Fayf|Fayftağı|4=Fife}} {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Kollessi|Kollessi|4=Collessie}} çirkäwenä üzeneñ xezmätçese itep täqdim itkän; anda beraz waqıt eşlägännän soñ Bler Edinburgqa eşkä kitkän<ref name="Викитека ЭСБЕ2" />.
1757 yılda {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Sent-Endrüs universitetı|Sent-Endrüs universitetı|4=University of St Andrews}} aña {{Тәрҗемә ителмәгән 5|din beleme doktorı|din beleme doktorı|4=Doctor of Divinity}} däräcäsen birgän häm beraz soñraq Bler [[Edinburg universitetı|alma-materda]] [[Риторика|ritorika]] häm {{Тәрҗемә ителмәгән 5|süz icatı|näfis süz icatı|d|Q4423833}} kafedrasın alğan; ul bu wazifanı 1783 yılda pensiägä çıqqançı saqlağan. Blernıñ kursı anıñ ike tomlı «''Lectures on rhetoric and belles lettres''» xezmätendä yazılğan, ul berençe tapqır 1783 yılda [[London|Londonda]] basılğan (yaña basma 1879 yılda dönya kürgän)<ref name="Викитека ЭСБЕ2" />. Ber ük waqıtta ul Şotlandiä çirkäweneñ xezmätçese dä bulğan<ref>Chisholm, Hugh, ed. (1911). [[wikisource:1911_Encyclopædia_Britannica/Blair,_Hugh|"Blair, Hugh"]] . Encyclopædia Britannica. Vol. 4 (11th ed.). Cambridge University Press.</ref>.
Bler başta {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Edinburg kirmäne|Edinburg kirmänendä|4=Edinburgh Castle}} urnaşqan 71-nçe pexota polkınıñ {{Тәрҗемә ителмәгән 5|kapellan|kapellanı|4=Chaplain}} itep bilgelängän<ref>''Corbett, Edward P. J.'' «Hugh Blair as an Analyzer of English Prose Style.» College Composition and Communication 9(2): 93-103. 1958.</ref>.
Bler küp tapqırlar Şotlandiä şağire-mistifikatorı {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Ceyms Makferson|Ceyms Makfersonnı|4=James Macpherson}} ''«Ossian cırları»n'' çığarğanda yaqlağan, alarnıñ çınlığın ul 1763 yılda «''Dissertation on the poems of Ossian''» mäqäläsendä yaqlağan<ref name="Викитека ЭСБЕ2" />. Waqıt uzu belän cırlarnıñ çınlıqta Makferson üze yazğanlığı açıqlanğan, ä {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Ossian|Ossian|4=Ossian}} poemalarınıñ [[Шотланд (гэль) теле|gel telennän]] tärcemäse tügel<ref>''Балобанова Е. В.'' К вопросу об оссиановском цикле сказаний // «ЖМНП». — 1893. — № 9.</ref>.
1755 yılda Bler ingliz telendä «Edinburg küzätüwe» («Edinburgh Review») jurnalına nigez salğan<ref name="Викитека ЭСБЕ2" /><ref>Shattock, Joanne. ''Politics and Reviewers: the Edinburgh and the Quarterly in the Early Victorian Age''. London, Leicester, and New York: Leicester University Press, 1989.</ref><ref>Christie, William. ''The Edinburgh Review in the Literary Culture of Romantic Britain''. London, Pickering & Chatto, 2009.</ref>.
Hyu Bler 1800 yılnıñ 27 dekäbrendä Edinburg şähärendä wafat bulğan häm {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Greyfrayers (zirat)|Greyfrayers ziratında|4=Greyfriars Kirkyard}} cirlängän.
Anıñ xezmätläre {{Тәрҗемә ителмәгән 5|Edinburg patşa cämğiäte|Edinburg patşa cämğiätendä|4=Royal Society of Edinburgh}} äğza buluwı belän bilgelängän.
== İskärmälär ==
{{İskärmälär}}
== Ädäbiät ==
* Schmitz, Robert M., «Hugh Blair», King’s Crown Press, New York (1948), 162 pages.
* Corbett, Edward P. J. «Hugh Blair as an Analyzer of English Prose Style.» ''College Composition and Communication'' 9(2): 93-103. 1958.
* Downey, Charlotte. «Introduction.» ''Lectures on Rhetoric and Belles Lettres.''Delmar, N.Y.: Scholars' Facsimiles & Reprints, 1993.
* Hill, John. ''[https://archive.today/20141205171823/http://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=uc2.ark:/13960/t1wd3rn5f;view=1up;seq=7 An Account of the Life and Writings of Dr. Hugh Blair]'',
* Ulman, H. Lewis. ''Things, Thoughts, Words, and Actions: The Problem of Language in Late Eighteenth-Century British Rhetorical Theory.'' Illinois: Southern Illinois Press, 1994. ISSN 0161-7729
== Sıltamalar ==
* [http://www.jamesboswell.info/biography/hugh-blair-preacher-professor-rhetoric-and-belles-lettres Hugh Blair]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} at James Boswell – a Guide.
* [http://www.msu.edu/user/ransford/ Hugh Blair] at MSU – a Website on Hugh Blair's life and philosophy.
* [http://www.thoemmes.com/encyclopedia/blair.htm Hugh Blair] at Thoemmes Continuum – an Encyclopedia article.
* [http://www.electricscotland.com/history/other/blair_hugh.htm Great Scots] at Electric Scotland – an Article on Hugh Blair's legacy as a Scottish theorist.
{{Тышкы сылтамалар}}
[[Төркем:7 апрель көнне туганнар]]
[[Төркем:1718 елда туганнар]]
[[Төркем:Эдинбургта туганнар]]
[[Төркем:27 декабрь көнне вафатлар]]
[[Төркем:1800 елда вафатлар]]
[[Төркем:Эдинбургта вафатлар]]
[[Төркем:Эдинбург патша җәмгыяте әгъзалары]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:Әлифба буенча дин эшлеклеләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча фәлсәфәчеләр]]
[[Төркем:XVIII гасыр фәлсәфәчеләре]]
[[Төркем:Шотландия фәлсәфәчеләре]]
[[Төркем:Әлифба буенча язучылар]]
[[Төркем:XVIII гасыр язучылары]]
[[Төркем:Шотландия язучылары]]
[[Төркем:Педагоглар]]
[[Төркем:XVIII гасыр педагоглары]]
[[Төркем:Шотландия педагоглары]]
[[Төркем:Эдинбург университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Эдинбург университеты укытучылары]]
[[Төркем:Шотландия вәгазьчеләре]]
[[Төркем:Христиан вәгазьчеләре]]
[[Төркем:Капелланнар]]
[[Төркем:Сент-Эндрюс университетының мактаулы докторлары]]
rc68vf6rrlr8nvy135p6og9s0l94otd
Казан университетын тәмамлаучылар исемлеге
0
819529
5839742
5838801
2026-05-06T04:53:29Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839742
wikitext
text/x-wiki
{{Мәгълүмати исемлек}}
{{seealso|Төркем:Казан университетын тәмамлаучылар|Казан университеты укытучылары һәм хезмәткәрләре исемлеге}}
'''Казан университетын тәмамлаучылар исемлеге''' ({{lang-ru|{{Label|Q127605852|lang=ru}}}}, {{lang-en|{{Label|Q127605852|lang=en}}}}) — төрле елларда [[Казан университеты]]нда (1804-бүгенгәчә) укып чыккан шәхесләр исемлеге.
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасына волонтёрлар керткән мәгълүматка нигезләнә, '''тулы түгел''' һәм хаталы була ала. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру/тулыландыру/төзәтү һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
Тамгалары татарчалаштырылмаган чакта, башка телдәгесен бирә. ''Авышлы язу'' әлегә [[Татарча Википедия]]дә үзләре турында мәкалә булмаганнарны билгели. <!-- Кул белән тутырылучы татарча тасвирламасы булмаганда - буш калдыра.-->
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P69 wd:Q113788. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p69/Q113788/p582
|columns=p21,label:исем,p106,p569,p19,p570,p20}}
{| class='wikitable sortable'
! җенес
! исем
! һөнәр төре
! туу датасы
! туу урыны
! үлем датасы
! үлем урыны
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Гомәр Куатов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1893-06-29
| [[Зиянчура районы]]
| 1946-04-06
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Кудряшов]]
| [[галим]]
| 1904-03-10
| [[Казан]]
| 1993-06-02
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Куликов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1861
| No/unknown value
| No/unknown value
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Курашов]]
| [[галим]]
| 1951-12-01
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Курашов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1910-10-01
| ''[[:d:Q4224458|Klyuchi]]''
| 1965-08-27
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Фәридә Корбангалиева]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q270389|яңалыклар алып баручы]]''<br/>''[[:d:Q46034607|interviewer]]''
| 1979-08-27
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Курчатов]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1905-08-03
| [[Сем (Чиләбе өлкәсе)|Сем]]
| 1972-04-13
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Константин Кучин]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1834-09-08
| No/unknown value
| 1895-12-10
| [[Харьков]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Кушев]]
| [[галим]]
| 1858-08-18
| [[Чабаксар]]
| 1941-03-10
| [[Сарытау]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4252226|Сергей Лавров]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1844-06-04
|
| 1910-09-25
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Аркадий Лаврский]]
| [[галим]]
| 1863-12-10
| [[Түбән Новгород]]
| 1944-11-30
| [[Тум|Томск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4253392|Исаак Лалаянц]]''
| ''[[:d:Q3242115|инкыйлабчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1870-07-24
| [[Кизләр]]
| 1933-07-14
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Ливанов]]
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| 1876-11-20
| [[Сарытау]]
| 1974-12-07
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виталий Лисиченко]]
| [[галим]]
| 1922-01-01
| ''[[:d:Q1936339|Боһуслав]]''
| 2009-05-23
| [[Киев]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алтер Литвин]]
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| 1931-12-18
| [[Казан]]
| 2023-03-06
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Лихачев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1952-01-05
| [[Түбән Новгород]]
| 2019-04-08
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Лихачёв]]
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''<br/>''[[:d:Q182436|китапханәче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q104212657|sigillographer]]''
| 1862-04-12<br/>1862-04-24
| [[Чистай]]
| 1936-04-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Роман Лурия]]
| [[галим]]
| 1874-05-16
| [[Брест]]
| 1944-10-22
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Ляпунов]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1820-10-12
| ''[[:d:Q19815129|Плетниха]]''
| 1868-12-02
| ''[[:d:Q19811433|Болобоново]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Магницкий]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1839-03-03
| [[Ядернә]]
| 1901-03-04
| [[Советское (Ядернә районы)|Шомат]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Маковельский]]
| [[галим]]
| 1884-07-22
| [[Гродно|Һродна]]
| 1969-12-16
| [[Бакы]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Максимов]]
| [[фәлсәфәче]]
| 1891-08-03
| [[Южноуральск]]
| 1976-06-28
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иоел Малкин]]
| [[математик]]
| 1907-11-11
| [[Нижын]]
| 1958-06-14
| [[Екатеринбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виктор Малков]]
| [[галим]]
| 1931-10-08
| ''[[:d:Q4086804|Биләр]]''
| 2019-06-24
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Мандельштам]]
| [[адвокат]]
| 1866-04-01
| [[Сураж]]
| 1939-02-05
| ''[[:d:Q1018222|Butyrka prison]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дмитрий Мартынов (1906)|Дмитрий Мартынов]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1906-03-25
| [[Төмрек]]
| 1989-10-22
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Диана Машкова]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| 1977-11-29
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Мельник]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1963-10-24
| [[Тольятти]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Айдар Метшин|Айдар Мәтшин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1963-08-27
| [[Түбән Кама]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Роберт Миңнуллин]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| 1948-08-01
| [[Шәммәт]]
| 2020-03-27
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Миркин]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q15839134|эколог]]''
| 1937-07-16
| [[Уфа]]
| 2017-08-09
| [[Уфа]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Никандр Миролюбов]]
|
| 1870-10-17
| [[Тәтеш өязе]]
| 1927-01-27
| [[Харбин]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Миславский]]
|
| 1828-12-24
| [[Воткинск|Вуткин]]
| 1914-11-28
| [[Екатеринбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Миславский|Николай Миславски]]
| [[галим]]
| 1854-04-17
| [[Краснотурьинск]]
| 1928-12-28
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Михайлов]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1908-03-13
| ''[[:d:Q16016762|Знаменка]]''
| 1984-03-17
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Валентин Монахов]]
| [[математик]]
| 1932-07-12<br/>1932-12-07
| [[Енакиеве]]
| 2006-10-18
| [[Новосибирск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Олег Морозов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1953-11-05
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Мотовилов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1850-10-22
| No/unknown value
| 1920
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4307743|Николай Муравьёв]]''
| [[адвокат]]<br/>[[хокук белгече]]
| 1870-03-21
| [[Тверь губернасы]]
| 1936-12-31
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Мусин-Пушкин]]
| ''[[:d:Q12377291|censor]]''
| 1795-11-25<br/>1795
| [[Казан]]
| 1862-06-25<br/>1862
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәфыйк Мөхәммәтшин]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1955-02-19
| [[Борнак]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Руслан Мөхәммәтшин]]
| ''[[:d:Q937857|футболчы]]''<br/>''[[:d:Q3665646|баскетболчы]]''<br/>''[[:d:Q628099|футбол тренеры]]''
| 1981-10-29
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Данияр Мөштәри]]
| [[галим]]
| 1945-04-10
| [[Казан]]
| 2013-10-15
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Намёткин]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1916-08-16
| [[Мәскәү]]
| 1984-11-24
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4313562|Николай Нарышкин]]''
| [[галим]]
| 1938-06-12
| [[Кадыш (Карсун районы)]]
| 2024-12-02
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Анатолий Наумов]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q15962340|әдәбият теоретигы]]''
| 1939-03-17
| [[Бакы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сәйфихан Нәфиев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1941-11-26
| [[Мунчәли|Иске Мочали]]
| 2004-08-31
| [[Ялта]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Непримеров]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1921-05-01
| ''[[:d:Q4066717|Анновка]]''
| 2017-01-11
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Милица Нечкина]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1899-02-12<br/>1901-02-25
| [[Нижын]]
| 1985-05-16
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Овсянников (1842)|Александр Овсянников]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q5758653|урта белем бирү оешмасында укытучы]]''
| 1842
| [[Шуран (Татарстан)|Шуран]]
| 1899
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Валентин Овчинников]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| 1880
| [[Нократ губернасы]]
| 20th century
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Озеров]]
| ''[[:d:Q2865819|опера җырчысы]]''<br/>''[[:d:Q16145150|музыка педагогы]]''
| 1887-04-03
| [[Рязань]]
| 1953-12-04
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Константин Орлов]]
|
| 1875-10-06
| [[Дагстан өлкәсе]]
| 1952-04-14
| [[Ростов-на-Дону]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Пётр Осипов]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q3387717|театр режиссеры]]''<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1900-01-27<br/>1900-01-14
| [[Кудемеры]]
| 1987-03-08<br/>1987-03-18
| [[Чабаксар]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Денис Осокин]]
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''
| 1977-08-14
| ''[[:d:Q113564781|Брикетный]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Осокин]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3332711|медиевист]]''<br/>''[[:d:Q8963721|генеалогия белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1843-04-10<br/>1839
| [[Казан]]
| 1895-12-29
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Осокин (1877)|Николай Осокин]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1877-10-09
| [[Казан]]
| 1949-10-10
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Юрий Откупщиков]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1924-04-29<br/>1924-08-29
| [[Казан]]
| 2010-09-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Панаев]]
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]
| 1792-11-06
| [[Тәтеш]]
| 1859-11-20
| [[Харьков]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Панормов]]
| [[галим]]
| 1859-10-04
| [[Бөгелмә өязе]]
| 1927
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Геннадий Паушкин]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[язучы]]
| 1921-02-28
| [[Бишбалта бистәсе]]
| 2007-10-15
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Пётр Пекарский]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q10429346|библиограф]]''<br/>''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''
| 1827-05-19
| [[Уфа губернасы]]
| 1872-07-12
| [[Павловск (Санкт-Петербург)|Павловск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Первушин]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1899-04-28
| [[Казан]]
| 1993-06-14
| [[Канада]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Пермяков]]
|
| 1863
| [[Казан]]
| 1930-12-06
| ''[[:d:Q1886651|Малаховка]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Константин Персидский]]
| [[математик]]
| 1903-03-23
| [[Сызран]]
| 1970-06-22
| [[Алматы]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Пётр Перцов]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''
| 1868-06-04
| [[Казан]]
| 1947-05-19
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Мемнон Петровский]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[укытучы]]
| 1833-01-29<br/>1833-02-10
| [[Васильсурск|Василсурски]]
| 1912-04-13<br/>1912-04-26
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Андрей Пионтковский (1898)|Андрей Пионтковский]]
| [[галим]]<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1898-08-08
| [[Ярославль]]
| 1973-11-09
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Пионтковский]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1891-10-08
| [[Одесса]]
| 1937-03-08
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4363533|Виктор Писарев]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1882-11-11
| [[Иркутск]]
| 1972-04-05
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4363617|Валерий Писигин]]''
| ''[[:d:Q14915627|музыка белгече]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1957-09-21
| [[Чиләбе]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виталий Племенков]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1939-10-31
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| 2021-10-14
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4369819|Пётр Полетика]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[хокук белгече]]
| 1884-06-22
| ''[[:d:Q776499|Коньске]]''
| 1913
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4372348|Александр Попов]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1840
| [[Витебск губернасы|Витебск гөбернәсе]]
| 1881-08-06
| [[Варшава]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Марина Разбежкина]]
| ''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''<br/>''[[:d:Q3455803|режиссёр]]''<br/>''[[:d:Q1235146|documentary filmmaker]]''<br/>''[[:d:Q10800557|киноактер]]''
| 1948-07-17
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дмитрий Рассейкин]]
| [[галим]]
| 1909-09-20
| ''[[:d:Q18399779|Әтәш]]''
| 1973-07-15
| [[Сарытау]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4391271|Ефим Рачевский]]''
| ''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
| 1949-01-06
| ''[[:d:Q853785|Soroca]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Петр Рудановский|Пөтр Рудановски]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1829-06-26
| [[Казан]]
| 1888
| [[Түбән Тагил]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Рузский]]
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''<br/>''[[:d:Q1225716|орнитолог]]''<br/>''[[:d:Q4205432|ихтиолог]]''<br/>''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''<br/>''[[:d:Q11710359|гидробиолог]]''
| 1864-09-07<br/>1864-09-19
| ''[[:d:Q13664578|Osmino]]''
| 1948-04-16<br/>1948-04-29
| [[Тум|Томск]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Динә Сабитова|Динә Сабитева]]
| ''[[:d:Q4853732|балалар язучысы]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''
| 1969-05-24
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4404778|Виссарион Садовский]]''
| ''[[:d:Q21329070|материаллар белеме галиме]]''
| 1908-07-24
| [[Омск]]
| 1991-02-17
| [[Екатеринбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Генрих Садретдинов]]
| ''[[:d:Q3332711|медиевист]]''
| 1939-12-05
| [[Кызыл Чаллы]]
| 2008-11-10
| [[Омск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фоат Садриев]]
| [[язучы]]
| 1941-03-10
| [[Мөслим районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Салагаев]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>[[профессор]]
| 1952-03-17
| [[Казан]]
| 2014-07-18
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Марсель Сәлимҗанов]]
| ''[[:d:Q487596|драматург]]''<br/>''[[:d:Q3387717|театр режиссеры]]''<br/>''[[:d:Q2449921|театр мөгаллиме]]''
| 1934-11-07
| [[Казан]]
| 2002-03-26
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Кев Салихов]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1936-11-03
| [[Бәләбәй районы|Бәләбәй райуны]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Сахаров]]
| ''[[:d:Q2516866|нәшир]]''<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q860918|эсперантист]]''<br/>[[эшкуар]]
| 1865-04-07
| [[Кудеиха]]
| 1942-07
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Афанасий Селищев]]
| ''[[:d:Q15976717|социолингвист]]''<br/>''[[:d:Q16880249|диалектолог]]''
| 1886-01-11
| ''[[:d:Q4119165|Volovo]]''
| 1942-12-06
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4415398|Виктор Семерной]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 1939-04-29
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Наил Сибгатуллин]]
| [[галим]]
| 1943-05-27
| [[Казан]]
| 2004-03-13
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4418678|Николай Сигорский]]''
| [[адвокат]]
| 1869-04-13
| [[Череповец]]
| No/unknown value
| [[Вологда]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Симонов]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1794-06-20
| [[Әстерхан]]
| 1855-01-10<br/>1855-01-09
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Олег Синяшин|Олег Синәшин]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 1956-02-25
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Смирнов (1856)|Иван Смирнов]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1856-01-07
| [[Арино]]
| 1904-05-15
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4425529|Андрей Снежневский]]''
| ''[[:d:Q211346|психиатр]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1904-05-07
| [[Кострома]]
| 1987-07-12
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Роман Солнцев]]
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]
| 1939-05-21
| [[Минзәлә районы]]
| 2007-04-17
| [[Красноярск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Валерий Соловьев (1952)|Валери Соловйов]]
| [[математик]]
| 1952
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Натан Солодухо]]
| [[галим]]
| 1952-03-18
| [[Казан]]
| 2024-10-18
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Сорокин]]
| ''[[:d:Q1781198|агроном]]''
| 1848-12-17
| [[Екатеринбург]]
| 1919
| [[Екатеринбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Геннадий Сорокин]]
| [[укытучы]]
| 1910-02-10
| [[Чистай]]
| 1990-02-25
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Лазарь Будагов]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''
| 1812-04-12
| [[Әстерхан]]
| 1878-12-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Васил Булатов]]
|
| 1921-09-15
| [[Балтач районы (Татарстан)|Балтач районы]]
| 1988-06-25
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Пётр Болгаков]]
|
| 1808
| [[Ырынбур губернасы]]
| 1883-09-04
| [[Тамбов]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Булич]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>[[композитор]]<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1859-08-27
| [[Казан]]
| 1921-04-15
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Булыгин (1789)|Владимир Булыгин]]
| [[галим]]
| 1789
| [[Пенза]]
| 1838
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Андрей Бусыгин]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1947-01-12
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Евгений Бусыгин]]
| ''[[:d:Q1371378|этнолог]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q639669|музыкачы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1913-12-22
| [[Казан]]
| 2008-02-15
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәис Бохараев]]
| [[математик]]
| 1929-04-24
| [[Тум|Томск]]
| 2009-07-31
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Егор Вагнер]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1849-12-09
| [[Казан]]
| 1903-11-27
| [[Варшава]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Диас Вәлиев]]
| [[язучы]]
| 1938-07-01
| [[Арча районы]]
| 2010-11-01
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Kamil Wäliev]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1931-01-15
| [[Югары Шүләңгер]]
| 2010-07-28
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виктор Варенцов]]
| ''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''
| 1825-11-01
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| 1867-04-01
| [[Мессина]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Васильев (1882)|Александр Васильев]]
| ''[[:d:Q730242|очучы-сынаучы]]''
| 1882
| ''[[:d:Q23848334|Марьевка]]''
| 1918
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Васильев (1880)|Николай Васильев]]
| [[математик]]<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q212980|психолог]]''
| 1880-06-29
| [[Казан]]
| 1940-12-31
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4104910|Борис Васильков]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q2083925|ботаника коллекционеры]]''
| 1906-01-26
| ''[[:d:Q4319514|Nizovka]]''
| 1980
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Георгий Вахрушев|Георги Вахрушев]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1894-11-17
| [[Некрасовка (Гафури районы)|Некрасовка]]
| 1966-05-06
| [[Уфа]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Вишневский (1906)|Александр Вишневский]]
| ''[[:d:Q4002666|хәрби табиб]]''<br/>''[[:d:Q2849224|анестезиолог]]''<br/>''[[:d:Q19842026|cardiac surgeon]]''<br/>''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''<br/>''[[:d:Q2055046|физиолог]]''<br/>[[хирург]]
| 1906-05-11
| [[Казан]]
| 1975-11-19
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Станислав Воронов]]
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>[[хокук белгече]]
| 1957-08-20
| [[Югары Хоразан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Второв]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| 1818-09-21
| [[Самар]]
| 1865-12-13
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4134880|Александр Гейсман]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1815
| [[Каманича]]
| 1859
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4137139|Игорь Гергенрёдер]]''
| [[язучы]]
| 1952-09-15
| [[Богырыслан]]
| 2022-04-13
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Искәндәр Гыйләҗев]]
| [[галим]]
| 1958-08-31
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Эдуард Гыймади]]
| [[математик]]
| 1937-01-04
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Хәйри Гыймади]]
| [[галим]]
| 1912-10-01
| [[Мулла Иле]]
| 1961
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4138965|Михаил Гиршман]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| 1937-10-20
| ''[[:d:Q41822|Bira]]''
| 2015-05-17
| [[Донецк]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Максим Глухов|Мәкчем Глухов-Нугайбәк]]
| [[язучы]]
| 1937-11-23
| [[Үри Чаллысы]]
| 2003-10-27
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Андрей Гордягин|Андрей Гордәгин]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1865-10-17
| [[Пермь]]
| 1932-01-15
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Грацианский]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1886-09-19
| ''[[:d:Q4176412|Ерлино]]''
| 1945-11-04
| ''[[:d:Q4390517|Рассудово]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Грацинский]]
|
| 1800-01-02
| ''[[:d:Q23843506|Горетово]]''
| 1887-05-06
| [[Пермь]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Грачёв]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1952-02-19
| [[Якутск]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Грачев (1866)|Михаил Грачев]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1866-10-24
| [[Рындино (Чуел районы)|Рындино]]
| 1925-08-17
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Яков Гришин]]
| [[галим]]
| 1942-03-08
| [[Эстәче]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4150156|Лев Громашевский]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q12765408|epidemiologist]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1887-10-01
| [[Николаев (Николаев өлкәсе)|Мыколаив]]
| 1980-05-01
| [[Киев]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4151572|Матвей Гудимов]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1913
|
| 2001
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Евгений Гуляковский]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q18844224|язучы-фантаст]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1934-08-29
| [[Казан]]
| 2017-11-03
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4152085|Лев Гумилевский]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q864380|биограф]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''
| 1890-02-17<br/>1890-03-01
| [[Аткар]]
| 1976-12-29
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Гусев (1911)|Николай Гусев]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q60244908|фитофизиолог]]''
| 1911-07-07
| [[Казан]]
| 1987-07-03
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Тимербәк Дәүләтшин|Тимурбәк Дәүләтшин]]
| [[язучы]]<br/>[[хокук белгече]]
| 1904-05-26
| [[Җилдәр (елга)|Җилдәр]]
| 1983-09-07
| [[Мүнхен]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Яков Дамский]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1934-04-24
| [[Витебск]]
| 2009-07-29
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Дедков]]
| [[галим]]
| 1924-04-01
| [[Дятьково|Дәтково]]
| 2007-11-29
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Демерт]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q656823|in-home tutor]]''
| 1835-12<br/>1835
| [[Чистай өязе]]
| 1876-03-20
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Денике]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1885-01-15
| [[Казан]]
| 1941-10-14<br/>1941-10-13
| [[Раменское]]<br/>[[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Валентин Дитякин]]
| [[галим]]
| 1896
| [[Пенза губернасы]]
| 1956
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4167467|Пётр Драверт]]''
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''<br/>''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q113473949|meteoriticist]]''
| 1879-01-04
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| 1945-12-12
| [[Омск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Кузьма Дрягин]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1897-10-13
| [[Нулин өязе]]
| 1974
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Егоров]]
| [[галим]]
| 1947-10-30
| [[Канаш (шәһәр)|Канаш]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Игорь Ермолаев]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1932-04-02
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Андрей Ершов]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| 1955-02-08
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Зайцев (1856)|Алексей Зайцев]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1856-03-20
| [[Казан]]
| 1921
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Мирфатыйх Зәкиев]]
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1928-08-14
| [[Зәйпе]]
| 2023-08-18
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вячеслав Заленский]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1875-08-21
| [[Чабаксар]]
| 1923-07-04
| [[Сарытау]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владислав Залеский]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[адвокат]]<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| 1861-02-11
| [[Казан]]
| 1922-02-15
| [[Тум|Томск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Семён Залкинд]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1869-11-21
| ''[[:d:Q658562|Расәйнай]]''
| 1941-05-18
| [[Әстерхан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Җамалиев]]
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1943-11-13
| [[Эшвайлер]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4190061|Павел Здродовский]]''
| ''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''<br/>''[[:d:Q110823147|rickettsiologist]]''<br/>''[[:d:Q12119633|табиб-иммунолог]]''
| 1890-05-04
| [[Җаек (шәһәр)|Җаек]]
| 1976-07-24
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Зедерштедт]]
| [[галим]]
| 1820-12-10
| [[Санкт-Петербург]]
| 1892-04-28
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фёдор Зеленогорский]]
| [[фәлсәфәче]]
| 1839
| [[Горбатов өязе]]
| 1908-07-14
| [[Харьков]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Юлия Җиһаншина]]
| [[композитор]]<br/>[[җырчы]]
| 1970-08-13
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Золотницкий]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| 1853-07-24
| ''[[:d:Q18778458|Ивановское (Спасскан кӀошт)]]''
| 1930-04-18
| [[Түбән Новгород]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Игорь Золотусский]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''
| 1930-11-28
| [[Мәскәү]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Иванов (1839)|Николай Иванов]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| 1839-08-19
| [[Мәдәнә]]
| 1903-06-19
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Ивановский]]
| ''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q3387717|театр режиссеры]]''<br/>''[[:d:Q3455803|режиссёр]]''<br/>''[[:d:Q8178443|либреттист]]''
| 1881-11-17
| [[Казан]]
| 1968-01-12<br/>1968-01-11
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виктор Ивановский|Виктор Ивановски]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1854-11-01
| [[Мамадыш]]
| 1926-08-18
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Пётр Изергин]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1870-03-13
| [[Высокогорье (Киров өлкәсе)|Высокогорье]]
| 1936-10-08
| ''[[:d:Q448047|Alupka]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Ильинский]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1831
| No/unknown value
| No/unknown value
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вахит Имамов]]
| [[язучы]]
| 1954-03-18
| [[Иске Байсар]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Имшенецкий|Васили Имшенетски]]
| [[математик]]<br/>[[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1832-01-04
| [[Ижау]]
| 1892-05-24
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иоанн (Широков)|Иоанн]]
| ''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| 1893-12-07
| [[Казан]]
| 1937-08-19
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Семён Ислюков]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1915-02-07
| [[Чуаш Тайбасы]]
| 1998-10-07
| [[Чабаксар]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәшит Исмәгыйлев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1960-10-08
| [[Красноурал]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Казин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1885-12-26
| [[Казан]]
| 20th century
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Морат Камалетдинов|Морат Камалетдинев]]
| ''[[:d:Q7178961|геолог-нефтяник]]''<br/>''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1928-07-18
| [[Тум|Томск]]
| 2013-07-01
| [[Уфа]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Игорь Кантеров]]
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1938-09-04
| [[Кострома]]
| 2018-12-01
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәфкать Кәрами]]
| [[язучы]]
| 1942-02-18
| [[Рангазар|Алангазар]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Сәимә Кәримова|Сәимә Кәримева]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1926-10-31
| [[Бишкәк]]
| 2013-01-01
| [[Нерюнгри]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Анна Качкаева]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1965-01-26
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4218871|Константин Кедров]]''
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| 1942-11-12
| [[Рыбинск]]
| 2025-04-16
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Келлер]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1874-08-28
| [[Санкт-Петербург]]
| 1945-10-29
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Кибяков]]
| [[галим]]
| 1899-09-27
| [[Шомырбаш]]
| 1985-05-30
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Киселёв (1942)]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1942-11-23
| ''[[:d:Q918477|Dinskaya]]''
| 2021-07-30
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Евгений Климов]]
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''
| 1930-06-11
| [[Нократ Аланы]]
| 2014-05-31
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q4224314|Вера Клюева]]''
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1894-03-05
| [[Мариуполь]]
| 1964-02-13
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Ковалевский]]
| [[галим]]
| 1840-05-08
| [[Казан]]
| 1891-09-05
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4226462|Михаил Козаков]]''
| [[язучы]]<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q15949613|язучы-новеллист]]''
| 1897-08-11
| ''[[:d:Q12148777|Romodan]]''
| 1954-12-16
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Козлов (1816)|Александр Козлов]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1816
| [[Ырынбур]]
| 1893
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Евгений Колесников (1950)]]
| [[галим]]
| 1950-05-08
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Коновалов (1934)|Александр Коновалов]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1934-01-30
| [[Казан]]
| 2021-05-04
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Юрий Коноплёв]]
| [[инженер]]<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1939-12-06
| [[Казан]]
| 2023-05-05
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Коржинский]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1861-08-26
| [[Әстерхан]]
| 1900-11-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Корнишин]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1920-11-21
| [[Турдаково]]
| 1991-04-28
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виктор Коробейников]]
| [[математик]]
| 1929-03-15
| [[Кондызлы]]
| 2003-02-06
| [[Екатеринбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дмитрий Корсаков]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1843-07-10
| [[Мәскәү]]
| 1919-05-26
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Корчагин]]
| [[язучы]]
| 1924-10-14
| [[Казан]]
| 2012-12-26
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Краснов]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1866
| [[Тамбов]]
| 1911
| [[Варшава]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Краснопёров]]
| ''[[:d:Q2732142|статистик]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q11774156|мемуарист]]''
| 1839-01-13
| [[Ык Тамагы]]
| 1920
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Крат]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1911-07-08
| [[Сембер]]
| 1983-06-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Кремлев]]
| [[галим]]
| 1832-07-11
| [[Тубыл губернасы|Тубыл гөбернәсе]]
| 1910-04-21
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Пётр Кротов]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>[[укытучы]]
| 1852-10-02<br/>1852-09-21
| ''[[:d:Q12073313|Елау]]''
| 1914-11-24
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Павел Крысин]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| 1923-01-25
| [[Басурманнар (Муркаш районы)|Басурманнар]]
| 2014-09-22<br/>2014-09-20
| [[Чабаксар]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дмитрий Крюков]]
| [[профессор]]<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| 1809-04-20
| [[Казан]]
| 1845-03-17
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Билсур Габделхәев]]
| [[галим]]
| 1936-10-29
| ''[[:d:Q27579070|Txistoprudni]]''
| 2008-03-18
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вакыйф Нуруллин]]
| [[язучы]]
| 1935-05-01
| [[Югары Әшнәк]]
| 2026-03-23
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Газинур Морат]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''
| 1959-08-18
| [[Зур Сәрдек]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Гариф Ахунов]]
| [[язучы]]<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| 1925-09-18
| [[Кече Өчиле]]
| 2000-06-04
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Гәрәй Рәхим]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q9334029|сатирик]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| 1941-07-15
| [[Аланлык]]
| 2021-09-06
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дамир Фәтхетдинов]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1933
|
| 1991
| [[Костанай|Куштанай]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илшат Вәлиулла]]
| [[язучы]]
| 1967-03-19
| [[Олы Ачасыр]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ким Миңнуллин]]
| ''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q1162163|директор]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 1959-01-04
| [[Шәммәт]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ленар Шәех]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>[[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1982-10-04
| [[Такталачык (Актаныш районы)|Такталачык]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ләбиб Лерон]]
| ''[[:d:Q4853732|балалар язучысы]]''<br/>[[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q9334029|сатирик]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1961-11-11
| [[Түреш (Мөслим районы)|Түреш]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Мансур Сафин]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1949-05-11
| [[Кемерово өлкәсе]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Мансур Шиһапов]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q1776724|театр директоры]]''<br/>''[[:d:Q822146|җыр сүзләрен язучы]]''
| 1940-05-01
| [[Яншык (Татарстан)]]
| 2022-12-09
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Марсель Әхмәтҗанов]]
| ''[[:d:Q28255863|текстолог]]''<br/>''[[:d:Q26709887|археограф]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q15632632|ипиграфис]]''<br/>''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>[[шагыйрь]]
| 1939-03-26
| [[Шөгер]]
| 2025-04-18
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Марсель Галиев]]
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]
| 1946-10-08
| [[Балтач (Азнакай районы)|Балтач]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Мәхмүт Әхмәтҗанов]]
| [[укытучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]
| 1927-02-14
| [[Нәсибаш]]
| 2010-04-04
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Мөхәммәт Мәһдиев]]
| [[язучы]]
| 1930-12-01
| [[Гөберчәк]]
| 1995-06-14
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Нәбирә Гыйматдинова]]
| [[язучы]]
| 1956-10-20
| [[Карасу (Татарстан)|Карасу]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Нәҗибә Сафина]]
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
| 1949-03-02
| [[Кисәк Каен]]
| 2025-01-11
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Равил Фәйзуллин]]
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]
| 1943-08-04
| [[Балтач (Юлсубино)|Балтач]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рамай Юлдашев]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1970-03-24
| [[Ибрай (Кызыл Гвардия районы)|Ибрай]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рамил Төхфәтуллин]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''
| 1966-10-02
| [[Галиәсгар Камал урамы (Казан)|Галиәсгар Камал урамы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рашат Гайнанов]]
|
| 1925-10-25
| [[Салават районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Риза Шәфи]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q151197|хәрби инженер]]''
| 1923-02-20
| [[Кыйгы районы]]
| 2004-12-03
| [[Воткинск|Вуткин]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Роза Туфитуллова]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1945-10-17
| [[Яңа Үзи]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәдиф Сәгъди]]
| [[язучы]]<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q2259451|театр актеры]]''
| 1957-07-17
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәдиф Гаташ]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1941-03-30
| [[Марс (Кушнарин районы)|Марс]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәдиф Җамалетдинов]]
|
| 1969-10-27
| [[Чүпрәле районы]]<br/>[[Кече Чынлы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәмис Аймәт]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q9363889|әдәби тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q47090899|музей эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q822146|җыр сүзләрен язучы]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[җырчы]]
| 1968-10-04
| [[Мунчәли|Иске Мочали]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәшит Ахунов]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[эшкуар]]<br/>''[[:d:Q15472169|иганәче]]''
| 1953-10-24
| [[Казан]]
| 2016-03-25
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәшит Әхмәтҗанов]]
| [[шагыйрь]]
| 1941-04-14
| [[Татар Кандызы]]
| 1995-01-05
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Салихҗан Күкләшев]]
| [[язучы]]
| 1811-03-01
| [[Ырынбур]]
| 1863<br/>1864<br/>1878
| [[Ырынбур]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Тәлгать Галиуллин]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| 1938-07-22
| [[Кычытканлы]]
|
|
|-
|
| [[Тәүфикъ Әйди]]
| [[язучы]]
| 1941-05-01
| ''[[:d:Q4464898|Туголесски-Бор]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фәиз Зөлкәрнәев]]
| ''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>[[язучы]]
| 1951-12-04
| [[Сөендек (Бакалы районы)|Сөендек]]
| 1997
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фәнзаман Баттал]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q9334029|сатирик]]''
| 1939-02-16
| [[Ырыс]]
| 2015-08-04
| [[Казан]]
|-
|
| [[Фәрваз Миңнуллин]]
| [[язучы]]
| 1934-08-05
| [[Арча районы]]
|
|
|-
|
| [[Фәрит Бәшир]]
|
| 1958-11-30
| [[Арча районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Фәһимә Хисамова]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| 1936-12-01
| [[Ютазы районы]]
|
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Хатыйп Миңнегулов]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| 1939-05-12
| [[Апач (Зәй районы)|Апач]]
|
|
|-
|
| [[Эльмира Закирова]]
| ''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''
| 1955-12-19
| [[Актаныш районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Энгель Нигъмәтуллин]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| 1930-11-06
|
| No/unknown value
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Энгель Таһиров]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| 1940-08-04
| [[Иске Шөгер]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q13208746|Яхъя Халитов]]''
|
| 1929-08-22
| [[Үтәмеш (Тәтеш районы)|Үтәмеш]]
| 2016-01-02
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Әхсән Баян]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>[[Драматурглар|драматург]]
| 1927-12-08
| [[Әшмән (Илеш районы)|Ашман]]
| 2013-05-07
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Руслан Айсин (1980)|Руслан Айсин]]
| ''[[:d:Q15253558|активист]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| 1980-04-22
| [[Сембер]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Арсентий Орлов]]
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''
| 1918-07-08
| [[Сюндюково]]
| 1941
| [[Беларус Совет Социалистик Республикасы]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рифат Сәлах]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1987-07-08
| [[Буа районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q13493642|Айдар Әхәтов]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q15839134|эколог]]''<br/>''[[:d:Q483501|сәнгатькәр]]''
| 1957-06-20
| [[Тубыл]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Марсель Зарипов]]
| [[язучы]]
| 1931-10-23
| [[Янурыс]]
| 2017-01-06
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алтмышбай Калмәнов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1860
| ''[[:d:Q4454459|Тимер өязе]]''
| 1937
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Ильенко]]
|
| 1847
| [[Казан]]
| 1918
| [[Ростов-на-Дону]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Юферов]]
|
| 1800
| No/unknown value
| 1864-01-18
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Щербаков|Александр Чербаков]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1872-03-22
| [[Россия империясе]]
| 1922-11-07
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Шестаков]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q26132815|византолог]]''
| 1864-08-13
| [[Казан]]
| 1940-11-11
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Шебуев]]
| [[язучы]]
| 1874-01-12
| [[Иске Шигали]]
| 1937-02-08
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алкуин Шарбе]]
|
| 1823
| [[Грос-Зарау]]
| 1873
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Ирина Хрунова]]
| [[адвокат]]
| 1975-09-28
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Агарков]]
| [[галим]]<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1890-03-20
| [[Казан]]
| 1947-07-26
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Баратаев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1861-10-21
| ''[[:d:Q37891420|Баратаевка]]''
| 1930-01-12
| [[Сембер]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Марат Бариев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1961-07-09
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Евгений Болотов]]
| [[галим]]
| 1870
| [[Казан]]
| 1922-09-13
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Кирилл Большаков]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1906-12-11
| [[Ряжск]]
| 1992-12-27
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Борок]]
|
| 1881
| ''[[:d:Q638592|Krāslava]]''
| 1951
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рамил Вәлиев (1955)|Рəмил Вəлиев]]
| [[галим]]
| 1955-08-28
| [[Керкәле (Лениногорск районы)|Керкәле]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алмас Гарәфиев]]
| ''[[:d:Q13210922|төркиятче]]''
| 1948-02-14
| [[Иске Чишмә]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Григорий Глинский]]
| [[галим]]
| 1842-01-20
| [[Самар губернасы]]
| 1884-04-24
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Горизонтов]]
| ''[[:d:Q2640827|гинеколог]]''<br/>''[[:d:Q13638192|акушер]]''
| 1879-05-11
| [[Казан]]
| 1949-04-29
| [[Новосибирск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Платон Граве]]
| [[математик]]
| 1867-04-07
| [[Рязань]]
| 1919-11-18
| [[Воронеж]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Пётр Грязневич]]
| ''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''<br/>''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q16832248|иранист]]''<br/>''[[:d:Q3155377|ислам белгече]]''
| 1929-09-19
| ''[[:d:Q25509994|Павловка]]''
| 1997-02-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Гуляев (1870)|Александр Гуляев]]
| [[фәлсәфәче]]
| 1870-06-11
| ''[[:d:Q4100872|Быдреевка]]''
| 1935-11-19
| [[Бакы]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Григорий Гутоп]]
| [[адвокат]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1853-03-12
| [[Уфа]]
| 1917
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Габделәхәт Фәхреддинов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1892-01-12
| [[Чыбыклы]]
| 1938-09-16
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Догел]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1865-09-11
| [[Һайделберг]]
| 1936-08-25
| [[Париж]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Григорий Дормидонтов]]
| [[хокук белгече]]
| 1852-09-30
| [[Городище (Пинзә өлкәсе)|Городичче]]
| 1919-05-16
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Олег Ерастов]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1940-08-20
| [[Вахруши (Слабутски районы, штп)|Вахруши]]
| 1988-11-06
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ипполит Забусов]]
| [[галим]]
| 1872-01-30
| [[Санкт-Петербург]]
| 1917-07
| [[Казан губернасы]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Здравосмыслов]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 1869-07-12
| [[Әстерхан]]
| 1944-12-25
| [[Лемго]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Һерман Клүге]]
| ''[[:d:Q65054941|bryozoologist]]''<br/>''[[:d:Q109120509|хайваннар коллекционеры]]''
| 1871-05-27
| [[Радом губернасы|Радом гөбернәсе]]<br/>[[Радом]]
| 1956-12-25
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Аарон Колен]]
| ''[[:d:Q12013238|офтальмолог]]''
| 1893-12-27
| [[Кукан]]
| 1978-05-10
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Леонард Колмачевский]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| 1850-01-17
| No/unknown value
| 1889-12-24
| [[Брянск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Евгений Копосов]]
|
| 1952-10-09
| ''[[:d:Q18804873|Уткино]]''
| 2013-07-31
| [[Түбән Новгород өлкәсе]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Корнильев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1869
| No/unknown value
| No/unknown value
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Лебедев]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q723682|dean]]''
| 1833-10-01
| [[Түбән Новгород]]
| 1909-05-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Андрей Лихачев]]
| ''[[:d:Q1371378|этнолог]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
| 1832-07-04
| [[Казан губернасы]]
| 1890-08-23
| [[Казан губернасы]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Лобачевский]]
|
| 1794
| [[Россия империясе]]
| 1870
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Логачёв]]
| [[галим]]
| 1898-11-11
| [[Белозерье (Сембер өлкәсе)|Белозерье]]
| 1978-11-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Малиновский|Михаил Малиновски]]
| ''[[:d:Q2640827|гинеколог]]''<br/>''[[:d:Q13638192|акушер]]''
| 1880-10-04
| ''[[:d:Q18791831|Неклүдово]]''
| 1976-05-04
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Мальмберг]]
| ''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''<br/>''[[:d:Q15983985|классик археолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''
| 1860-12-01
| [[Мәскәү]]
| 1921-12-09
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Мещанинов (1846)|Иван Мещанинов]]
| [[хокук белгече]]
| 1846-08-17
| [[Сарытау губернасы]]
| 1918-10-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Моллесон]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q651566|гигиенист]]''
| 1842-02-22
| [[Иркутск]]
| 1920-12-18
| [[Воронеж]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дмитрий Теренин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1873-09-27
| No/unknown value
| No/unknown value
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Герман Мягков]]
| [[галим]]
| 1946-07-10
| [[Ярославль]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Навроцкий]]
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q620573|гарәбиятче]]''
| 1823-11-11
|
| 1871-01-21
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Фәридә Танташева]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1936-09-04
| [[Бохара]]
| 2012-07-08
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Индус Таһиров|Индус Таhиров]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1936-05-24
| [[Лениногорск районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Сызганов]]
| [[хирург]]
| 1896-08-04
| [[Арча]]
| 1980-10-08
| [[Алматы]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виктор Сурков]]
| [[галим]]
| 1926-07-12
| [[Зөя кантоны]]
| 2016-04-12
| [[Новосибирск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Нечаев]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1864-01-31
| [[Казан]]
| 1915-09-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фёдор Суворов]]
| [[математик]]
| 1845-09-26
| [[Кошва]]
| 1911-07-02
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иринарх Стратонов]]
| [[язучы]]
| 1881-01-10
| [[Казан]]
| 1945
| [[Buxenwald]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Юлия Зарипова]]
| ''[[:d:Q13381753|уртача арага йөгерүче]]''<br/>''[[:d:Q11513337|җиңел атлет]]''
| 1986-04-26
| ''[[:d:Q3916390|Svetly Yar]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q68764|Альбин Степович]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q639669|музыкачы]]''
| 1894-03-18
| [[Барани (Астравецкий районы)|Барани]]
| 1934-12-18
| [[Vilnius|Вилнүс]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вальтер Андерсон]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''<br/>''[[:d:Q2004963|numismatist]]''<br/>''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''<br/>''[[:d:Q135655521|fairy tale scholar]]''
| 1885-10-10
| [[Минск]]
| 1962-08-23
| [[Кил (шәһәр)|Кил]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Котельников]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1865-10-08<br/>1865-10-20
| [[Казан]]
| 1944-03-06
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илья Березин]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1818-07-20<br/>1818-07-19
| ''[[:d:Q16014765|Yug]]''
| 1896-03-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Руднев (психиатр)]]
|
| 1870
| [[Новочеркасск]]
| 1951
| [[Сәмәрканд]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Евгения Гинзбург]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]
| 1904-12-20<br/>1903-12-20
| [[Мәскәү]]
| 1977-05-25
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илья Ульянов]]
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1831-07-14<br/>1831-07-31
| [[Әстерхан]]
| 1886-01-12<br/>1886-01-24
| [[Сембер]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Степан Смоленский|Степан Смоленски]]
| [[композитор]]<br/>''[[:d:Q158852|дирижёр]]''<br/>''[[:d:Q14915627|музыка белгече]]''<br/>''[[:d:Q1076502|хор дирижёры]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q17132038|палиюгрыф]]''<br/>''[[:d:Q16145150|музыка педагогы]]''
| 1848-10-20<br/>1848-10-08
| [[Казан]]
| 1909-08-02<br/>1909-07-20
| [[Васильсурск|Василсурски]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Рыков]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1881-02-13
| [[Сарытау]]
| 1938-03-15
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Aleksandr Butlerov]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| 1828-09-15
| [[Чистай]]
| 1886-08-17
| [[Бутлеровка]]<br/>[[Биарриц]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Аксаков|Сергей Аксакыв]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q11774156|мемуарист]]''<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q17337766|театраль тәнкыйтьче]]''
| 1791-10-01
| [[Уфа]]
| 1859-05-12
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Матвей Гусев]]
| ''[[:d:Q752129|астрофизик]]''<br/>''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1826-11-16<br/>1826
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| 1866-04-10
| [[Берлин]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q440680|Андрей Хардин]]''
| ''[[:d:Q10873124|шахматчы]]''<br/>[[адвокат]]
| 1842-09-14
| [[Самар]]
| 1910-02-06
| [[Самар]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Тарасов-Родионов]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q3242115|инкыйлабчы]]''<br/>[[офицер]]
| 1885-09-25<br/>1885-10-07
| [[Әстерхан]]
| 1938-09-03
| ''[[:d:Q1018007|Бутово полигоны]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Валериан Васильев]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q1371378|этнолог]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| 1883-01-01
| [[Сусады-Ябалак]]
| 1961-05-02
| [[Йошкар-Ола]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q477300|Вильгельм Андерсон]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q11063|астроном]]''<br/>''[[:d:Q752129|астрофизик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1880-10-28
| [[Минск]]
| 1940-03-26
| ''[[:d:Q639241|Мендзыжеч]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Зинин]]
| ''[[:d:Q34463094|organic chemist]]''<br/>''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''
| 1812-08-13
| ''[[:d:Q158903|Шуша]]''
| 1880-02-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Берви-Флеровский]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1829-04-28
| [[Рязань]]
| 1918-10-04
| [[Донецк]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Крушевский]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| 1851-12-18
| [[Луцк|Лутск]]
| 1887-11-12
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Дубяго]]
| ''[[:d:Q752129|астрофизик]]''
| 1903-12-18
| [[Казан]]
| 1959-10-29
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Лаврентьев (1900)|Михаил Лаврентьев]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1900-11-19
| [[Казан]]
| 1980-10-15
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Васильев (1818)|Василий Васильев]]
| [[язучы]]
| 1818-02-20
| [[Түбән Новгород]]
| 1900-04-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Фёдоров]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1958-05-09
| ''[[:d:Q4518529|Chodino]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Леонид Кулик]]
| ''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1883-08-19
| [[Тарту]]
| 1942-04-14
| [[Спас-Деменск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q791680|Авенир Яковкин]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1887-05-21
| [[Благовещен|Благовещенск]]
| 1974-11-18
| [[Киев]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Лаптев]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q17486330|математика тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1905-04-23
| [[Казан]]
| 1989-01-15
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Зайцев]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1841-06-20
| [[Казан]]
| 1910-08-19
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Реформатский]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1860-03-20
| ''[[:d:Q56026010|Borisoglebskoye]]''
| 1934-07-28
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Евгений Завойский|Евгени Завойски]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q16742096|төшче галим]]''
| 1907-09-28
| [[Могылив-Подильскый|Моһылив-Подилскый]]
| 1976-10-09
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Искәндәрбәк Солтанов|Искәндәр Солтанов]]
| [[адвокат]]
| 1872
| [[Минзәлә өязе]]
| 1920
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Бакинский]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
| 1886
| [[Рига]]
| 1939
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дмитрий Клеменц]]
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q4773904|антрополог]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q3242115|инкыйлабчы]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''
| 1847-12-14<br/>1848-12-15
| ''[[:d:Q19638926|Горяиновка]]''
| 1914-01-08
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Вероника Тушнова]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1911-03-14
| [[Казан]]
| 1965-07-07
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Станислав Говорухин]]
| ''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q2059704|телережиссёр]]''<br/>''[[:d:Q3282637|кинопродюсер]]''
| 1936-03-29
| [[Березники]]
| 2018-06-14
| ''[[:d:Q2042212|Barvikha]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Пётр Боборыкин]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]
| 1836-08-15
| [[Түбән Новгород]]
| 1921-08-12
| [[Лугано]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Равил Кашапов]]
| ''[[:d:Q4439155|long-distance runner]]''<br/>''[[:d:Q19827218|ultramarathon runner]]''<br/>''[[:d:Q13382460|marathon runner]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 1956-11-15
| [[Болгар (Спас районы)|Болгар]]<br/>''[[:d:Q1786707|Krasnogorsky, Chelyabinsk Oblast]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q1442255|Цзян Пин]]''
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1930-12-28
| ''[[:d:Q678658|Kwantung Leased Territory]]''
| 2023-12-19
| ''[[:d:Q5013040|China-Japan Friendship Hospital]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Игорь Адо]]
| [[математик]]
| 1910-01-17
| [[Казан]]
| 1983-06-29
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Альфред Халиков]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1929-05-30
| [[Кизләү (Татарстан)|Кизләү]]
| 1994-07-24
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Бурцев|Владимир Бурсев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q2516866|нәшир]]''<br/>''[[:d:Q3242115|инкыйлабчы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| 1862-11-17
| [[Форт-Шевченко]]
| 1942-08-21
| [[Париж]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Лилия Гилдиева]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1976-06-14
| [[Зәй шәһәре|Зәй]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илсур Метшин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1969-04-24
| [[Түбән Кама]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Даниил Мордовцев]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1830-12-07
| ''[[:d:Q3702213|Даниловка]]''
| 1905-06-10
| [[Кисловодск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Урал Латыйпов (1951)|Урал Латыйпов]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1951-02-28
| [[Яңа Катай]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Наум Мейман]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1476215|хокук яклаучысы]]''
| 1912-05-12
| ''[[:d:Q2022610|Базар]]''
| 2001-03-31
| [[Tel-Äviv|Тел-Әвив]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q1990021|Михаил Попов]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1893-04-17
| [[Вольск]]
| 1955-12-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Никифоров]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1982-06-24<br/>1982-06-22
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Солтанмәҗит Әфәндиев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1887-05-14
| [[Шәмахы]]
| 1938-04-21
| [[Бакы]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Адоратский]]
| [[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1878-08-07
| [[Казан]]
| 1945-06-05
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Павел Мельников-Печерский]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q6625963|язучы-романист]]''<br/>''[[:d:Q2251335|мәктәп укытучысы]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q182436|китапханәче]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q15949613|язучы-новеллист]]''
| 1818-11-06
| [[Түбән Новгород]]
| 1883-02-13
| ''[[:d:Q4272825|Lyakhovo]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Петров (1910)|Алексей Петров]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q19350898|физик-теоретик]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1910-10-15
| [[Кошки (Самар өлкәсе)|Кошки]]
| 1972-05-09
| [[Киев]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Обмочаев]]
| ''[[:d:Q15117302|воллейболчы]]''
| 1989-05-22
| [[Кисловодск]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Семашко]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1874-09-08<br/>1874-09-20
| ''[[:d:Q16021693|Livenskaya]]''
| 1949-05-18
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Камил Исхаков]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''
| 1949-02-08
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Аристов (1847)|Николай Аристов]]
| ''[[:d:Q4773904|антрополог]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1847
| No/unknown value
| 1910<br/>1918<br/>No/unknown value
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Понятов]]
| [[инженер]]
| 1892-03-25
| [[Урыс-Татар Әйшәсе]]
| 1980-10-24
| [[Калифорния (штат)|Калифорния]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Галицкий]]
| ''[[:d:Q2627699|шаһмат композиторы]]''<br/>''[[:d:Q10873124|шахматчы]]''
| 1863-02-21
| [[Рус Краисы]]
| 1921-11-18
| [[Сарытау]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Липа]]
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1865-02-24
| [[Kireç|Киреч]]
| 1923-11-13
| ''[[:d:Q997412|Вынныкы]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Княжевич|Александр Кнәжевич]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| 1792-10-11
| [[Уфа]]
| 1872-03-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Леон Литинецкий]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1967-08-02
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Игорь Белькович]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1904-10-15<br/>1904-10-02
| [[Ормар]]
| 1949-05-30
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Галкин-Враской]]
| [[язучы]]<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
| 1832-09-17
| [[Казан]]
| 1916-04-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Равил Бохараев]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q10270331|radio editor]]''
| 1951-10-18
| [[Казан]]
| 2012-01-24
| [[Лондон]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Головкинский]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1834-11-17
| [[Ядернә]]
| 1897-06-09
| [[Алушта]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Георгий Фредерикс]]
| ''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''<br/>''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1889-04-03
| ''[[:d:Q4418120|Sechenovo]]''
| 1938-02-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Семён Альтшулер]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''
| 1911-09-24
| [[Витебск]]
| 1983-01-24
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Абакумов]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q60098894|русист]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1890-05-23<br/>1890-06-04
| [[Чабаксар]]
| 1949-05-07
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Абрам Абкин]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1903-01-20
| [[Полоцк|Полатск]]
| 1983-02-19
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Аввакум (Боровков)|Аввакум Боровков]]
| ''[[:d:Q161944|диякын]]''<br/>''[[:d:Q831474|presbyter]]''
| 1892-05-20
| [[Уфа]]
| 1937-10-15
| [[Сандармох]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Артур Агаҗанян]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1957-10-23
| [[Күккүл (шәһәр)|Күккүл]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Нариман Аитов]]
| [[галим]]
| 1925-12-28
| [[Казан]]
| 1999-08-17
| [[Алматы]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Александров (1884)|Николай Александров]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1884-05-18
| [[Сарытау]]
| 1915-07-11
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Алексеев (1893)|Алексей Алексеев]]
| [[галим]]
| 1893-05-23
| [[Казан]]
| 1971
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сәетгәрәй Алкин]]
| [[адвокат]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1867-07-13
| [[Алкин (Мамадыш районы)|Алкин]]
| 1919
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Анастасий (Александров)|Анастасий]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q15976341|славист]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q19340487|православ рухание]]''
| 1861-04-16
| [[Байтирәк (Балык Бистәсе районы)|Байтирәк]]
| 1918-06-23
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Андреев (1892)|Николай Андреев]]
| ''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| 1892-10-23<br/>1892-11-23<br/>1892-11-11
| [[Казан]]
| 1942-01-15
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Аничков]]
| ''[[:d:Q2114605|фармаколог]]''
| 1892-09-20
| [[Санкт-Петербург]]
| 1981-07-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вячеслав Аристов]]
| [[галим]]
| 1937-06-16
| [[Болгар (Спас районы)|Болгар]]
| 1992-06-12
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4070079|Марат Арсланов]]''
| [[математик]]
| 1944-02-07
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Иванович Артемьев|Александр Артемьев]]
| ''[[:d:Q2732142|статистик]]''<br/>''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q635734|архивист]]''<br/>''[[:d:Q182436|китапханәче]]''
| 1820-10-24
| [[Хвалынск|Хвалын]]
| 1874-09-29
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Лев Гаскәров]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''
| 1940-09-01<br/>1942-10-01
| ''[[:d:Q1046627|Pirallahı]]''
| 2023-04-30
| [[Бакы]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Әнвәр Баһаветдинов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1925-11-27
| [[Кама Тамагы районы]]
| 2002-10-25
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Бадмаев]]
| [[галим]]
| 19th century
| No/unknown value
| 20th century
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Баев]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>[[галим]]<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q2919046|тереклек химиячесе]]''<br/>''[[:d:Q15839206|молекуляр биолог]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q3126128|генетик]]''
| 1903-12-28<br/>1904-01-10
| [[Чита]]
| 1994-12-31
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Валентин Бажанов]]
| [[фәлсәфәче]]
| 1953-01-10
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Фәүзия Бәйрәмова]]
| ''[[:d:Q1476215|хокук яклаучысы]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
| 1950-12-05
| [[Сабай (Татарстан)|Сабай]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Роман Баканов]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1981-01-22
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Балин (1890)|Александр Балин]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[язучы]]
| 1890-02-27
| [[Тум|Томск]]
| 1937-12-06
| [[Иркутск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Бейвел]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1867-03-07
| [[Житомир]]
| 1939-02-09
| [[Копейск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дмитрий Бекарюков]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1861-01-13
| ''[[:d:Q4104220|Васыливка]]''
| 1934-09-13
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Евгений Белов]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q5758653|урта белем бирү оешмасында укытучы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''
| 1826-01-20
| [[Түбән Новгород]]
| 1895-11-02
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Олег Белькович]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1934
| [[Казан]]
| 2020-07-11
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Беляев (1952)|Владимир Беляев]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| 1952-09-08
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Евгений Бердников]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1936-10-21
| [[Бакы]]
| 2015-01-11
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Юныс Бикбов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1883
| [[Әбүләис (Зиянчура районы)|Әбүләис]]
| 1942
| [[Караганда|Караганды]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Богородицкий]]
| ''[[:d:Q16880249|диалектолог]]''<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| 1857-04-07<br/>1857-04-19
| [[Йошкар-Ола]]
| 1941-12-23
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Бондарев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1872
| [[Самар өязе]]
| 1944
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илья Британ]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[адвокат]]<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| 1885-06-08
| [[Кишинёв]]
| 1942-12-15
| ''[[:d:Q16928476|Fort Mont-Valérien]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Бруштейн]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1873-04-16
| [[Усолье]]
| 1947-09-20
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4431040|Алексей Сперанский]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1902
| ''[[:d:Q4375642|Poshekhonsky Uyezd]]''
| 1983
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Ступишин]]
| [[галим]]
| 1912-06-26
| [[Псков]]
| 1992-12-14
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Мөхәммәтъяр Солтанов|Мөхәммәдьяр Солтан]]
| ''[[:d:Q4504549|дин хадиме]]''<br/>[[мөфти]]
| 1837
| [[Мәчти]]
| 1915-06-12
| [[Уфа]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фикрәт Табиев]]
| ''[[:d:Q193391|дипломат]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1928-03-04
| [[Әҗе]]
| 2015-06-03
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Валерий Талиев]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1872-02-10
| [[Лукоянов]]
| 1932-02-21
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Таркаев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1947-07-08
| [[Чистай]]
| 2009-07-20
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Игорь Тарчевский]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1931-01-24
| [[Омск]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Теплоухов]]
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| 1888-03-03
| ''[[:d:Q2949953|Ильински]]''
| 1934-03-10
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Кадыйр Тимергазин|Тимергазин Кадир Рәхим улы]]
| [[галим]]
| 1913-02-05
| [[Чыбакүл]]
| 1963-04-04
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виталий Тимерәсов|Витали Тимерәсев]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1937-09-06
| [[Аксубай районы]]
| 2013-05-20
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Платон Тихов]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1865-10-23
| [[Түре (шәһәр)]]
| 1917-08-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Игорь Торгов]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1912-02-02
| [[Казан]]
| 2007-06-15
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q4461191|Ирина Торокова]]''
| [[галим]]
| 1968-09-10
| ''[[:d:Q1043141|Tashtypsky District]]''
| 2000-12-20
| [[Истанбул]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Анатолий Трофимов]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| 1937-07-22
| [[Казан]]
| 2011-05-10
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Андрей Трофимук]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1911-08-03
| [[Федзькавичы|Федзкавичы]]
| 1999-03-24
| [[Новосибирск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4464881|Аркадий Тугаринов]]''
| ''[[:d:Q1225716|орнитолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1880-10-29
| [[Сарытау]]
| 1948-07-08
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4481346|Сергей Фарфоровский]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
| 1878-06-30
| [[Переславль-Залесский]]
| 1938-01-18
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Зөфәр Фәтхетдинов]]
| [[галим]]
| 1940-11-06
| [[Кострома]]
| 2019-11-02
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Нурихан Фәттах]]
| ''[[:d:Q4853732|балалар язучысы]]''
| 1928-10-25
| [[Күчтавыл]]
| 2004-02-18
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Федотов (1940)|Владимир Федотов]]
| [[галим]]
| 1940-01-01
| [[Манас (Кыргызстан)|Манас]]
| 2012-08-08
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Фирсов (1864)|Николай Фирсов]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q5758653|урта белем бирү оешмасында укытучы]]''
| 1864-09-30<br/>1864-09-18
| [[Казан]]
| 1934-04-07<br/>1933-06-07
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Фомин (1940)|Василий Фомин]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1940-11-05
| [[Краснодар]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владислав Фронин]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''
| 1952-04-21
| [[Андреевка (Сембер өлкәсе)|Андреевка]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4493929|Василий Фёдоров]]''
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1883-08-25
| [[Пермь]]
| 1942-12-15<br/>1942-02-15
| ''[[:d:Q16710041|Unzhlag]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Фёдоров-Давыдов]]
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1900-03-05
| [[Мәскәү]]
| 1969-07-06<br/>1969-06-06
| [[Мәскәү]]<br/>[[Видное]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Шәүкәт Хәбибуллин]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1915-02-07
| [[Ташкент]]
| 1996
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Талия Хәбриева]]
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| 1958-06-10
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4494647|Фәнгать Хәҗиев]]''
| [[галим]]
| 1936-04-27
| [[Ялангач]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илдар Халиков]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1967-11-21
| [[Әгерҗе]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4495162|Игорь Халымбаджа]]''
| [[язучы]]
| 1933-05-22
| [[Котовск (Тамбу өлкәсе)|Котовск (Тамбов өлкәсе)]]
| 1999-03-22
| [[Екатеринбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4496178|Сергей Харченко]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| 1945-07-07
| ''[[:d:Q2620703|Yemilchyne Raion]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Мансур Хәсәнов]]
| [[галим]]
| 1930-06-25
| [[Зәй районы]]
| 2010-03-13
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Худяков]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| 1894-09-03
| [[Малмыж]]
| 1936-12-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Педер Хузангай]]
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1907-01-22<br/>1907-01-09
| [[Сихтермә|Хузангай]]
| 1970-03-04
| [[Чабаксар]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4507505|Иван Чарушников]]''
| ''[[:d:Q3242115|инкыйлабчы]]''
| 1861-07-23
| [[Глазов]]
| 1916
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Черепахин]]
| [[галим]]
| 1894-11-17
| [[Волын губернасы]]
| 1969-08-27
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Павел Черных]]
| ''[[:d:Q16880249|диалектолог]]''
| 1896-07-09
| [[Иркутск]]
| 1970-08-10
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Четаев]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q6804564|механика белгече]]''
| 1902-11-23
| [[Казан губернасы]]
| 1959-10-17
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Роман Шәйхетдинов]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1974-08-28
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4519957|Евгений Шамурин]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q33386280|китапчылык белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1889-10-16
| [[Ереван]]
| 1962-12-01
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Георгий Шебуев (1891)|Георгий Шебуев]]
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''
| 1891-02-21
| [[Самар]]
| 1974-12-14
| [[Самар]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4523274|Виктор Шершунов]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1950-11-16
| [[Ләңгәр (шәһәр)|Ләңгәр]]
| 2007-09-20
| [[Мәскәү өлкәсе]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Евгений Штырков|Евгени Штырков]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1936-12-22
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Щеглов]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| 1854-07-12<br/>1854-07-24
| [[Усмань]]
| 1927-08-14
| [[Ярославль]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Павел Эмдин]]
| [[укытучы]]
| 1883
| [[Чавусы]]
| 1959
| [[Ростов-на-Дону]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Яворский]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q4773904|антрополог]]''<br/>''[[:d:Q12356615|сәяхәтче]]''<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1853
| No/unknown value
| 1920
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Валерий Язвицкий]]
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>[[Драматурглар|драматург]]
| 1883-01-12
| ''[[:d:Q18406915|Орлов Гай]]''
| 1957-10-21
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вәлиулла Якупов]]
| [[мөфти]]
| 1963-09-04
| [[Байсерке]]
| 2012-07-19
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Янишевский|Алексей Янишевски]]
| ''[[:d:Q211346|психиатр]]''
| 1873-04-12
| [[Казан]]
| 1936-10-09
| [[Sofiä|София]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фәнис Яруллин]]
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]
| 1938-02-09
| [[Баулы районы]]
| 2011-12-09
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Әхмәт Беремҗанов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1871-12-07
| ''[[:d:Q4465781|Тургай өязе]]''
| 1928-01-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Солтан Габәши]]
| [[композитор]]<br/>''[[:d:Q14915627|музыка белгече]]''
| 1891-05-01
| [[Кече Солабаш]]
| 1942-01-08
| [[Чалкак]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4790557|Гариф Сәлимов]]''
| [[математик]]
| 1956-06-07
| [[Аксу (шәһәр, Азәрбайҗан)|Аксу]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q4819284|Людвик Райхман]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''<br/>''[[:d:Q8359428|җәмгыять активисты]]''
| 1881-11-01
| [[Варшава]]
| 1965-07-13
| [[Шеню]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Макар Евсевьев]]
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
| 1864-01-18<br/>1864-01-30
| [[Кече Кармалы]]
| 1931-05-10<br/>1931-05-11
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ян Пилсудски]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[хокук белгече]]
| 1876-01-15
| ''[[:d:Q2606178|Zalavas]]''<br/>[[Vilnius|Вилнүс]]
| 1950-12-21
| ''[[:d:Q3402867|Penley]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q6095618|Юстин Фрациман]]''
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q674426|куратор]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1870-06-01
| [[Кухурештий де Жос (Флорешти)]]
| 1927-09-23
| [[Кухурештий де Жос (Флорешти)]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Миркасыйм Госманов]]
| [[язучы]]
| 1934-05-31
| [[Голҗа]]
| 2010-10-11
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q6826405|Мейер Бокштейн]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q18663426|тополог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1913
| [[Мәскәү]]
| 1990
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q6908314|Менахем Мендель Ставоровский]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1921-12-27
| [[Гродно|Һродна]]
| 1983-11-13
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q7212293|Хаим Кугель]]''
| ''[[:d:Q4175034|кануннар чыгаручы]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q1056391|мәктәп директоры]]''
| 1896-03-25
| [[Минск]]
| 1953-02-04
| ''[[:d:Q192213|Holon]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Хәмид Мөштәри]]
| [[математик]]
| 1900-07-22
| [[Ырынбур]]
| 1981-01-23
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рафаэль Зон]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 1874-12-01
| [[Сембер]]
| 1956-10-27
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дмитрий Янишевский]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 1875-02-05
| [[Казан]]
| 1944-12-22
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q9138423|Abraham Wirszubski]]''
| ''[[:d:Q211346|психиатр]]''
| 1871-12-21
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| 1943
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Фаворский (1873)]]
| ''[[:d:Q15839237|невропатолог]]''
| 1873-02-10
| ''[[:d:Q27535879|Sedlistoye]]''
| 1930-02-17
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q9159625|Aristarch Iljin]]''
| ''[[:d:Q211346|психиатр]]''
| 1874
|
| 1960-07-07
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Артур Марушевски]]
| [[офицер]]
| 1886-12-21
| [[Варшава]]
| 1945-12-06
| [[Керколди]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Лаврентьев]]
| [[галим]]
| 1892-07-31
| [[Казан]]
| 1944-02-09
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Станислав Оконевски]]
| [[офицер]]
| 1886-08-16
| [[Радом]]
| 1966-11-21
| [[Лондон]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Хардин]]
| ''[[:d:Q211346|психиатр]]''
| 1850
| [[Самар]]
| 1920-12-15
| [[Самар]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Җәүдәт Дәрзаман]]
| ''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]
| 1945-10-13
| [[Сугышлы (Лениногорск районы)|Сугышлы]]
| 2019-02-25
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q11164336|Mykhailo Vaschenko-Zakharchenko]]''
| [[математик]]
| 1825-11-12
| ''[[:d:Q4277742|Maliivka]]''
| 1912-08-14
| [[Киев]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q11728985|Юлия Заблоцка]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1931-02-14
| [[Забже]]
| 1993-03-26
| [[Познань]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q11729101|Юлиан Ротштадт]]''
| ''[[:d:Q783906|невролог]]''
| 1871
| [[Варшава]]
| 1942
| [[Варшава]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Юзеф Твардҗицки]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1890-05-15
| [[Радом]]
| 1972-04-09
| [[Краков]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Янишевский]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q1662561|палеонтолог]]''
| 1871-12-02<br/>1871-12-14
| [[Казан]]
| 1949-12-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q11778936|Михал Круковский]]''
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
| 1891-04-10
| ''[[:d:Q16454059|Juodaklonis]]''
| 1940-04
| [[Харьков]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q12077620|Александр Александров]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1919-10-25
| [[Тверь өлкәсе]]
| 2010-07-26
| [[Ижау]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q12077651|Михаил Александровский]]''
|
| 1810
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Евгений Вотчал]]
| ''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''<br/>''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| 1864-10-14
| ''[[:d:Q4094857|Borshna]]''
| 1937-04-01
| [[Киев]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Геннадий Матвеев]]
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| 1908-08-21
| [[Пектубай]]
| 1996-01-23
| [[Киев]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q12130089|Владимир Морозов]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1910-12-15
| [[Вологда]]
| 1975-01-01
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q12130216|Владимир Московкин]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| 1952-02-05
| [[Ялта]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Синцов]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>[[галим]]
| 1845<br/>1845-03-30
| [[Могилев губернасы|Мәгилү гөбернәсе]]
| 1914-07-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Карл Фойгт]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| 1808-04-07
| [[Нарва]]
| 1873-10-30
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Никанор Хржонщевский]]
| ''[[:d:Q2552072|гистолог]]''
| 1836-08-07
| [[Пермь]]
| 1906-09-01
| [[Киев]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q12532743|Базарбай Мәмәтов]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1888-05-20
| ''[[:d:Q2556173|Sarkand District]]''
| 1946
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q12547581|Иса Кашкынбаев]]''
|
| 1891
|
| 1948-05-12
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q12555212|Моратбәк Карабаев]]''
| [[галим]]
| 1952-07-15
| [[Таскескен (Түркестан өлкәсе)]]
| 2022-05-26
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Мокыш Буштаев]]
| [[хокук белгече]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| 1897
| [[Баянавыл]]
| 1921
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q12560552|Садыйк Аманҗолов]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1885-08-28
| [[Алматы өлкәсе]]
| 1941-12
| [[Ташкент]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вәлитхан Таначев]]
| [[адвокат]]
| 1882
| [[Бүкәй Урдасы]]
| 1968
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q12570452|Мәҗит Шомбалов]]''
|
| 1873-04-20
| ''[[:d:Q2736647|Bokey Orda District]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Газиз Гобәйдуллин]]
| [[язучы]]
| 1887-06-15
| [[Казан]]
| 1937-10-13
| [[Бакы]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q13028024|Иван Куликов]]''
| [[галим]]
| 1949-04-10
| [[Хоцимск]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Флүзә Хәйруллина]]
| ''[[:d:Q15253558|активист]]''
| 1960-02-07
| [[Бакалы районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Азат Әхмәдуллин]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| 1932-10-13
| [[Байлар Сабасы]]
| 2021-12-08
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Альберт Гыйльметдинов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1956-07-27
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Альберт Фәтхи]]
|
| 1937-07-08
| [[Такталачык (Актаныш районы)|Такталачык]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Овчинников]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1863
| No/unknown value
| No/unknown value
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Орлов]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1856-05-25
|
| 1915-06-23
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Остроумов (зоолог)]]
| [[галим]]
| 1858
| [[Сембер]]
| 1925
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Остряков]]
|
| 1871-08-14
| [[Богырыслан]]
| 1951-12-25
| [[Сочи]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Парфентьев]]
| [[математик]]<br/>[[укытучы]]
| 1877-01-31
| [[Казан]]
| 1943-01-22
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Пётр Сергиев]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''<br/>''[[:d:Q15634281|вирусолог]]''<br/>''[[:d:Q12765408|epidemiologist]]''
| 1893-07-10
| ''[[:d:Q7585757|Sretensky, Russia]]''
| 1973-07-12
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Семёнов (1860)|Николай Семёнов]]
| [[адвокат]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1860
| [[Петровск (Сарытау өлкәсе)|Питрау]]
| 1919
| [[Сарытау]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Нестор Петровский]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q10429346|библиограф]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q15976341|славист]]''
| 1875-03-01
| [[Казан]]
| 1921-02-06
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дормидонт Самсонов]]
| [[шагыйрь]]
| 1793
| No/unknown value
| 1822-09-22
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вадим Кондаков]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1886-03-27
| [[Уса]]
| 1959-05-25
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Валентина Сочнева]]
|
| 1936-06-09
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q15632362|Наркиз Чупин]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q10429346|библиограф]]''<br/>''[[:d:Q1371378|этнолог]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| 1824-02-04
| [[Екатеринбург]]
| 1882-04-12
| [[Екатеринбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q15696895|Вацлав Гавронский]]''
|
| 1893-03-05
| [[Санкт-Петербург]]
| 1973
| [[Чикаго]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q15699375|Александр Гераклитов]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q17132038|палиюгрыф]]''<br/>''[[:d:Q33386280|китапчылык белгече]]''
| 1867-11-18
| [[Камышлы (Волгоград өлкәсе)|Камышлы]]
| 1933-04-11
| [[Сарытау]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q15720254|Михаил Воронов]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q15949613|язучы-новеллист]]''
| 1840-09-05
| [[Сарытау]]<br/>[[Ялта]]
| 1873-01-19
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q15720291|Николай Золотницкий]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| 1829-12-03
| [[Беренче Чурашево]]
| 1880-05-26<br/>1880-05-14
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q15720353|Валериан Назарьев]]''
|
| 1830
|
| 1902-03-12
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q15918753|Иван Герсаимов]]''
|
| 1894
| [[Уфа губернасы]]
| 1937
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Пётр Владимиров (1854)|Пётр Владимиров]]
| ''[[:d:Q60098894|русист]]''<br/>''[[:d:Q27058542|belarussist]]''<br/>''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''<br/>[[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1854-12-31
| [[Казан]]
| 1902
| [[Россия империясе]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q16269456|Марат Йосыпов]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 1956-02-12
| [[Әлмәт]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Фрума Арест]]
| [[галим]]
| 1913-11-26
| [[Казан]]
| 1991-02-22
| [[Ашкабад]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фёдор Гахов]]
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1906-02-19
| [[Черкесск]]
| 1980-03-30
| [[Минск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Державин]]
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
| 1878-12-05
| [[Казан]]
| 1963-09-17
| [[Бакы]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q16371398|Аршак Костанян]]''
| ''[[:d:Q2865819|опера җырчысы]]''
| 1865-11-26
| ''[[:d:Q158903|Шуша]]''
| 1920-01-12
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q16405547|Рихард Хуго Кахо]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1885-11-15
| [[Пәрну]]
| 1964-09-17
| [[Һамбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q16436413|Рәхимҗан Мәрсеков]]''
| [[адвокат]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1877-08-07
| ''[[:d:Q2550757|Улан районы]]''
| 1937
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q16526285|Адәм Фрысберг]]''
| ''[[:d:Q2640827|гинеколог]]''
| 1882-10-01
| [[Варшава]]
| 1940
| ''[[:d:Q321107|Katyn]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q16582608|Норберт Коломейчик]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| 1930-11-11
| ''[[:d:Q325124|Александрув-Куявски]]''
| 1994-05-02
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q16598785|Рызард Халаба]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1930-11-20
|
| 1992-11-20
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Булич]]
| ''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| 1824-02-03<br/>1824
| [[Курган]]
| 1895-05-24
| [[Урыс Йорткүле]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Елизаров]]
| [[галим]]
| 1954-08-14
| ''[[:d:Q854760|Dovhe]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Жадин]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q11710359|гидробиолог]]''<br/>''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[галим]]
| 1896-07-18
| [[Мөрәм|Муром]]
| 1974-02-09
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Усман Куатов]]
|
| 1897
| ''[[:d:Q4192340|Җиянчура]]''
| 1956
| [[Бакы]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илья Майоров]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1890-07-15
| [[Тын Су авылы|Тихий Плес]]
| 1941-09-11
| [[Орёл өлкәсе]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q16682458|Евлампий Огородников]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q2732142|статистик]]''<br/>''[[:d:Q10429346|библиограф]]''
| 1816-10-03
| [[Төмән]]
| 1884-03-13
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Георгий Остроумов]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1898-12-27
| [[Пенза]]
| 1985-05-20
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Реформатский]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1864-11-25
| ''[[:d:Q56026010|Borisoglebskoye]]''
| 1937-12-27
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Әсгать Сәфәров|Әсгать Сәфәрев]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| 1961-10-20
| [[Яңа Шимбер]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q16703614|Леонид Кругликовский]]''
| ''[[:d:Q497294|лепидоптеролог]]''<br/>''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| 1864
| [[Сарапул]]
| 1930
| [[Киев]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Тимьянский]]
| [[галим]]
| 1791
| No/unknown value
| 1840
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q16718191|Георгий Чефранов]]''
| [[галим]]
| 1922-02-27
| [[Охтырка]]
| 1991-04-01
| [[Таганрог]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Ягодинский]]
| [[фәлсәфәче]]
| 1869-02-23
| [[Казан]]
| No/unknown value
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Салих Япиев]]
| ''[[:d:Q1402561|гаскәрбашы]]''
| 1914-09-17
| [[Чиләбе]]
| 1993-12-20
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q16723470|Януарий Ярцов]]''
| [[галим]]
| 1792-03-10
| [[Екатеринбург]]
| 1861-12-03
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вил Ганиев]]
| [[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]
| 1934-07-10
| [[Норлат (Яшел Үзән районы)|Норлат]]
| 2005-04-07
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Роберт Бикмөхәммәтов]]
| ''[[:d:Q13570226|әдәбият тарихчысы]]''
| 1928-11-05
| [[Илеш]]
| 1995-08-28
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Марс Фәтхуллин]]
| [[Галәмче|космонавт]]
| 1939-03-14
| [[Иске Шәйморза]]
| 2003-04-15
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Лапкин]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1903-01-18
| ''[[:d:Q761130|Һеническ]]''
| 1993-10-16
| [[Пермь]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Козырев]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1905-05-04
| [[Ашкабад]]
| 1979-10-21
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Половинкин]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| 1887-10-31<br/>1887-11-12
| [[Ичиксы]]
| 1955-07-28<br/>1955-07-26
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Кузьминых]]
| ''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>[[Гыйльми хезмәткәр]]
| 1951-09-11
| [[Отары (Оршанка районы)]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Дерюгин]]
| [[галим]]
| 1928-11-22
| [[Алабуга]]
| 1988-09-22
| [[Сарытау]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Орлов (1840)|Александр Орлов]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q2732142|статистик]]''<br/>''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| 1840-10-13
| [[Инсар (шәһәр)|Инсар]]
| 1889-04-03
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Юлиан Шелль]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1846
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| 1881-02-01
| [[Vilnius|Вилнүс]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q17617617|Фирдүс Фәтклисламов]]''
| [[галим]]
| 1962-09-14
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәис Сөләйманов (1984)|Рәис Сөләйманов]]
| ''[[:d:Q3155377|ислам белгече]]''
| 1984-06-25
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Доманжо]]
| [[галим]]
| 1881-04-29
| [[Пенза губернасы]]
| 1922-09-09
| [[Иркутск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Лаптев]]
| [[галим]]
| 1885-02-07
| [[Пермь]]
| 1948-10-06
| [[Ашкабад]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вячеслав Аристовский]]
| ''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''
| 1882-12-05
| [[Чистай]]
| 1950-05-04
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q18226846|Любовь Васильева]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1901-02-06
| [[Сарытау]]
| 1985-07-07
| [[Владивосток]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Аристов]]
| [[композитор]]
| 1842
| [[Тубыл]]
| 1910-05-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Саланов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1907-03-27
| [[Кормыш|Курмыш]]
| 1968-10-25
| [[Түбән Новгород]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q18327343|Дмитрий Шестаков]]''
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q26132815|византолог]]''<br/>''[[:d:Q16267607|классик телләр белгече]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1869-10-29
| [[Казан]]
| 1937-06-17
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Сливко]]
|
| 1884-08-04
| [[Минзәлә|Минзәлә шәһәре]]
| 1972-12-22
| [[Омск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Абрам Кассиль]]
| ''[[:d:Q2640827|гинеколог]]''<br/>''[[:d:Q13638192|акушер]]''
| 1875
| ''[[:d:Q1719466|Паневеҗис]]''
| 1951-03-15
| [[Энгельс (шәһәр)|Энгельс]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Ливанов]]
| [[галим]]
| 1907-10-20
| [[Казан]]
| 1986-05-25
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Аркадий Алексеев (1946)|Аркадий Алексеев]]
| [[галим]]
| 1946-10-17
| [[Казан]]
| 2018-07-29
| [[Владивосток]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Захаров (1885)|Иван Захаров]]
| [[галим]]
| 1885-01-03
| [[Варламово (Чиләбе өлкәсе)|Варламово]]
| 1958-05
| [[Пермь]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Семён Капустин]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| 1828-10-14
| [[Тубыл]]
| 1891-01-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Лапин]]
| [[язучы]]<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>[[укытучы]]<br/>''[[:d:Q1958649|school inspector]]''<br/>''[[:d:Q15143191|science communicator]]''
| 1823<br/>1825
| [[Пермь]]
| 1886-01-11
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q18698402|Александр Повзнер]]''
| [[математик]]
| 1915-06-27
| [[Полтава]]
| 2008-04-21
| [[Вашингтон (башкала)|Вашингтон]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Евгений Гроссман]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q15895020|авиация инженеры]]''
| 1910
| No/unknown value
| 1954-02-05
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q18755187|Константин Пятницкий]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q11774156|мемуарист]]''<br/>''[[:d:Q2516866|нәшир]]''<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1864-03-31
| ''[[:d:Q4219291|Kemtsy Park]]''
| 1938-01-06
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q18759510|Вениамин Португалов]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q551835|табиб-язучы]]''
| 1835
| [[Полтава]]
| 1896-10-20
| [[Самар]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Заводовский]]
| [[укытучы]]
| 1891-11-29
| [[Петрозаводск]]
| 1941-12-05
| ''[[:d:Q542227|Медвежьегорск районы]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Нужин]]
|
| 1914-10-21
| ''[[:d:Q28526674|Ostrozhka]]''
| 1983-08-11
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Ложкин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1868
| No/unknown value
| No/unknown value
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Львов]]
| [[язучы]]
| 1821-02-19
| [[Санкт-Петербург]]
| 1872-04-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дмитрий Марко]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1878-08-14
| [[Казан]]
| 1963
| [[Пермь]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Парин (1877)|Васили Парин]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1877
| [[Малмыж өязе]]
| 1947
| [[Пермь]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q19691570|Мечислав Шпакевич]]''
| ''[[:d:Q3387717|театр режиссеры]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>''[[:d:Q105186|фармацевт]]''<br/>''[[:d:Q2259451|театр актеры]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1890-01-01
| ''[[:d:Q193177|Сандомеж]]''
| 1945-06-26
| [[Торунь]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q19906576|Владимир Ковалевский]]''
| ''[[:d:Q1201260|хәрби табиб]]''
| 1875
|
| 1918-12-13
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Аркадий Воловик]]
| [[галим]]
| 1892-12-01
| [[Киев]]
| 1980-01-07
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фәйзрахман Бәгишев]]
|
| 1911-11-11
| [[Әҗе]]
| 1987-08-16
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q19909831|Владимир Шестаков]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1947-01-01
| [[Ырынбур өлкәсе]]
| 2023-09-24
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q19910282|Василий Кузнецов]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1905-12-25
| [[Алатыр]]
| 1988<br/>1989-09-10
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Соймонов]]
| [[шагыйрь]]
| 1851-05-02
| [[Казан]]
| 1888-09-12
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Альберт Пинкевич]]
| [[галим]]
| 1884-01-05<br/>1883-12-24
| [[Өренде]]
| 1937-12-25
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q20483740|Мөхәммәтҗан Карабаев]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1858<br/>1858-12
| [[Введенка (Костанай өлкәсе)]]
| 1928
| ''[[:d:Q4249290|Kustanay Okrug]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q20556791|Азади Рәхимов]]''
|
| 1958
| [[Дагстан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q20559057|Платон Кешелава]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q6430706|тәнкыйтьче]]''<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| 1893
| ''[[:d:Q12867753|Ozurget Uyezd]]''
| 1963-09-18
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Клара Булатова]]
| ''[[:d:Q974144|укытучы]]''<br/>''[[:d:Q2251335|мәктәп укытучысы]]''
| 1936-03-18
| [[Татар Карамалысы]]
| 2025-04-29
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вахит Хаков]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1926-08-16
| [[Буа районы]]
| 2008-08-20
| [[Казан]]
|-
|
| [[Рәхим Гайсин]]
| [[шагыйрь]]
| 1950-04-26
| [[Омск]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дамир Гарифуллин]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1939-05-05
| [[Яхшыбай]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Наил Зәбиров]]
|
| 1953-09-05
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Тереза Камалова]]
|
| 1970-09-30
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фоат Комаров]]
| [[мэр]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1958-06-26
| [[Әлмәт]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Зиннур Мансуров]]
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''
| 1949-07-15
| [[Түбән Ушмы (Мамадыш районы)|Түбән Ушма (Мамадыш районы)]]
|
|
|-
|
| [[Рөстәм Мингалим]]
|
| 1937-08-15
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q130371193|Azər Allahverənov]]''
|
| 1972-02-20
| [[Бакы]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q130601678|Leonard Perzyna]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1892
|
| 1957
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Әнисә Алиева]]
| ''[[:d:Q28255863|текстолог]]''
| 1952-09-29
| [[Кече Чынлы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вәсил Хөсәенов]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1953-03-03
| [[Копейск]]
| 2024-10-24
| [[Бөгелмә]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q131036273|Фәридә Гаффарова]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1951
|
| 2006-10-16
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Гүзәл Хәбетдинова]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1969-11-14
| [[Әлмәт]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Луиза Фәсхетдинова]]
| ''[[:d:Q5322166|дизайнер]]''
| 1968-12-31
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Әнәс Таҗетдинов]]
| [[хокук белгече]]
| 1927-02-23
| [[Югары Мәлем]]
| 1990-06
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Фәридә Исмәгыйлева]]
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q1776724|театр директоры]]''
| 1959-01-01
| [[Карамалы (Азнакай районы)]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q131453732|Rasim Nizamov]]''
| [[җырчы]]
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q131728420|Рәхимов Илгизәр Ильяс улы]]''
| ''[[:d:Q1225716|орнитолог]]''
| 1956-04-16
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q131739138|Шакиров, Роберт Вафич]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1938-08-29
| [[Олы Битаман]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Денис Калинкин|Денис Калинкин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1974-11-16
| [[Түбән Кама]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дамир Таҗиев]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1965-01-05
| [[Яшәүче]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Ирина Антонова]]
| [[галим]]
| 1971-12-13
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q132530699|Стекольщиков Михаил Григорьевич]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| 1908
|
| 1983
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q132530778|Умылина Тамара Михайловна]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Руслан Шиһабетдинов]]
| ''[[:d:Q2462658|менеджер]]''
| 1976-06-27
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q133159743|Мәрьям Гайнетдинова]]''
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''<br/>''[[:d:Q7886765|union organizer]]''<br/>''[[:d:Q50768646|labor leader]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1903
| [[Тимәш]]
| No/unknown value
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Туганов]]
| ''[[:d:Q957729|фотокорреспондент]]''
| 1950-03-16
| [[Кече Шәмәк]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алмаз Фәйзуллин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1968-04-10
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q133620039|Айдар Ногманов]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q107017212|некрополист]]''
| 1965-03-28
| [[Кировград]]
| 2025-03-28
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q134540420|Galina Dumkina]]''
| [[математик]]
| 1934-11-18
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q134567222|Karl Aleksander Holzmann]]''
| ''[[:d:Q106823762|veterinary scientist]]''
| 1854-06-30
| ''[[:d:Q14948301|Aakre manor]]''<br/>[[Тарту]]
| 1922-02-03
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q134587791|Хабибуллина, Эльмира Камилевна]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
| 1980-10-01
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q134611865|Ринат Әхмәтгали улы Фазлыйәхмәтов]]''
| ''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1940-06-13
| [[Олы Әтнә]]
| 2017-04-28
| [[Арча]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q135103464|Алмаз Азат улы Әсхәдуллин]]''
| ''[[:d:Q14915627|музыка белгече]]''<br/>[[композитор]]<br/>''[[:d:Q639669|музыкачы]]''
| 1991-12-13
| [[Түбән Кама]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виталий Смирнов (1950)|Виталий Смирнов]]
| ''[[:d:Q115003687|radiophysicist]]''<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1950-12-01
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q135414440|Bonaventure F. P. Dossou]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q82594|информатика өлкәсендә белгеч]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q135458282|Фасхутдинова, Луиза Фагимовна]]''
| ''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>''[[:d:Q1509440|чигүче]]''
| 1968-01-31
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q135476249|Алексей Васильев]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
| 1882-04-04
| [[Ыргыз (авыл)|Ыргыз]]
| 1956-04-10
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q135479087|Diliara Brileva]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Резедә Шәрипова]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]
| 1962-12-05
| [[Мәндәй]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q135682517|Хафизов, Дмитрий Иосифович]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1964-09-27
| [[Сарытау]]
| 2021-04-21
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q135922663|Шишкин, Марк Рустамович]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1039099|икыскурия йөртүче]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| 1980-09-04
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q135976000|Рафаэль Валеев]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1955-08-28
| [[Керкәле (Лениногорск районы)|Керкәле]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q136203942|Evgeny A. Marfin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1976-05-13
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q136221646|Dilara Usmanova]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1965
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Сөмбел Билалова]]
| ''[[:d:Q1062433|җырчы]]''
| 1985-07-13
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Эльвира Һадиева]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]
| 1989
| [[Балтач районы (Татарстан)|Балтач районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ильяс Гафаров]]
| ''[[:d:Q47541952|продюсер]]''<br/>''[[:d:Q2378505|promoter]]''
| 1987-07-07
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q136654760|Айрат Фәйзрахманов]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1985
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Гөлшат Галиуллина]]
| [[галим]]
| 1970-11-05
| [[Югары Табын]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q136769544|Илсинә Шакирова]]''
| [[укытучы]]
|
| [[Кошман]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q137770937|Никодим Степанович Полянский]]''
| ''[[:d:Q2640827|гинеколог]]''
| 1877-10-04
| ''[[:d:Q4076326|Балакау өязе]]''
| 1959-01-23
| [[Брянск]]
|-
|
| [[Нурия Сәйяр]]
| [[шагыйрь]]
| 1952-08-29
| [[Барда районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q138505070|Соловьёв, Вячеслав Петрович]]''
|
| 1947-11-24
| [[Вахруши (Слабутски районы, штп)|Вахруши]]<br/>[[Слободской районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q138752659|Рауфа Уразманова]]''
| ''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
| 1936-02-22
| [[Можга|Мәжгә]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q138819013|Věra Gatti]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3798487|military nurse]]''
| 1896-08-12
| [[Түбән Новгород]]
| 1943-06-30
| [[Чернигов өлкәсе]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алмаз Хәкимов]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q2462658|менеджер]]''<br/>''[[:d:Q83307|министр]]''
| 1986-09-28
| [[Теләче]]
|
|
|-
|
| [[Фәнәвис Дәүләтбаев]]
| [[шагыйрь]]
| 1951-10-20
| [[Актаныш районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Резеда Зәйниева]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''
| 1988-08-07
| [[Арбор]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q139585567|Mahmud İsmayılov]]''
| ''[[:d:Q1731155|шәркыятьче]]''<br/>''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| 1823
| [[Мәскәү]]
| 1867
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Марат Мәһдиев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1952-07-26
| [[Бөгелмә]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илбарис Надиров]]
| ''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''
| 1925-04-15
| [[Әлмәт районы]]
| 2009-08-20
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәис Борһанов]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1960-12-01
| [[Иске Чәчкаб]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Габделхәй Сабитов]]
| [[язучы]]
| 1931-06-28
| [[Югары Тәкермән]]
| 1995
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Җәүдәт Сөләйманов|Җәүдәт Шәүкәт улы Сөләйманов]]
| ''[[:d:Q15976270|санак тел белемчесе]]''<br/>''[[:d:Q121867593|фәнни җитәкче]]''<br/>''[[:d:Q4182948|кафедра җитәкчесе]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1955-03-15
| [[Кызыл Чишмә (Батыр районы)|Кызыл Чишмә]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фуат Ганиев]]
| [[галим]]
| 1930-08-01
| [[Нәсибаш]]
| 2016-02-28
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Әнвәр Хәйри]]
| [[галим]]
| 1947
| [[Шәрбән]]
| 2014-07-20
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рафаил Хәким]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>''[[:d:Q1238570|сәясәт белгече]]''
| 1947-02-12
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Нәҗип Хәлфин]]
| [[язучы]]
| 1886
| [[Казан]]
| 1937-10-13
|
|-
|
| [[Хәниф Хәйруллин]]
| [[язучы]]
| 1931-09-12
| [[Сарман]]
|
|
|-
|
| [[Хәнәфи Бәдигый]]
| [[язучы]]
| 1941-01-13
| [[Арча районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ирек Шәрипов]]
| ''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''
| 1969-11-15
| [[Әгерҗе районы]]
|
|
|-
|
| [[Эльмира Шәрифуллина]]
|
| 1947
| [[Мөслим районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Хәмит Ярми]]
| ''[[:d:Q1371378|этнолог]]''
| 1904-05-05
| [[Кырынкүл]]
| 1981-10-30
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Шәүрә Гыйльманова]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1954-01-01
| [[Гафури районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Хәлил Сәлимов]]
| [[композитор]]
| 1947
| [[Апас районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q21029850|Леонид Демидович]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1937-07-10
| [[Казан]]
| 1999
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Арнольдов]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1861-09-12
| [[Сембер]]
| 1941
| [[Сарытау]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Глушков]]
| [[галим]]
| 1882-12-31
| [[Сембер]]
| 1966-07-21
| [[Пермь]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Гречкин]]
| [[галим]]
| 1952-06-04
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владислав Губерт]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q1919436|педиатр]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1863-02
| [[Каманича]]
| 1941-12
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Дыхно]]
| [[хирург]]
| 1911-10-09
| [[Смоленск]]
| 1957-07-30
| [[Красноярск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дамиан Кочнев]]
| [[адвокат]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1870-11-01
| [[Нюрба|Нүрба]]
| No/unknown value
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Ловчев]]
| [[галим]]
| 1958-01-15
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Чирковский]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q12013238|офтальмолог]]''
| 1874-12-19
| [[Пермь]]
| 1956-03-02
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Мәгъсүм Сәлахов|Мәгъсүм Сәләхов]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1951-07-13
| [[Рудный]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Савельев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1848-11-10
| [[Түбән Новгород]]
| 1916-05-29
| [[Түбән Новгород]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Всеволод Первушин]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1869-11-27
| [[Пермь]]
| 1954-12-21
| [[Пермь]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Петр Денисов]]
| [[галим]]
| 1928-08-28
| [[Батыр районы]]
| 2014-04-24
| [[Россия]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Баранов (1889)|Владимир Баранов]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1889-02-21
| [[Олы Нырты]]
| 1967-08-03
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Валентин Андреев (1940)|Валентин Андреев]]
| [[галим]]
| 1940-03-25
| [[Олы Кабан]]
| 2015-04-22
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Леонид Андреев]]
| [[хирург]]
| 1891
| [[Түбән Новгород]]
| 1941-09-02
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Барыкин]]
| ''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''<br/>''[[:d:Q12765408|epidemiologist]]''<br/>''[[:d:Q12119633|табиб-иммунолог]]''
| 1879-11-22<br/>1874
| [[Орёл губернасы]]
| 1939-04-15<br/>1942
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Ольга Бороднева]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q13590141|алыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q22976182|тележурналист]]''
| 1986-05-14
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q21639333|Андрей Ермолаев]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q3126128|генетик]]''<br/>''[[:d:Q16063546|фән тарихчысы]]''
| 1959-06-12
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Юрий Кулагин]]
| [[галим]]
| 1929-11-14
| ''[[:d:Q4477066|Уришка]]''
| 1983-10-20
| [[Уфа]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Лентовский]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1798
|
| 1867
| [[Иске Майна]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Валерий Летяев]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[хокук белгече]]
| 1958-10-30
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Лев Мандельштам]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1838
| ''[[:d:Q393332|Жагаре]]''
| 1901-02-21
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Разенков]]
| [[галим]]
| 1888-11-14
| [[Кадыковка (Сембер өлкәсе)|Кадыковка]]
| 1954-11-14
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Наил Мөхәррәмов]]
| [[галим]]
| 1953-01-21
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q21857138|Пётр Останков]]''
| ''[[:d:Q211346|психиатр]]''
| 1867
|
| 1949
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q21993458|Анна Берзкалне]]''
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>''[[:d:Q3075052|фольклорчы]]''
| 1891-01-15
| ''[[:d:Q16356446|Vējava Parish]]''
| 1956-03-01
| [[Рига]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Иоффе]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''<br/>''[[:d:Q12119633|табиб-иммунолог]]''
| 1898-02-14
| [[Мглин]]
| 1979-04-01
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Аркадий Пудовик]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1916-03-15
| [[Чуел]]
| 2006-02-23
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рафаил Шәкүров]]
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''
| 1930-02-13
| [[Озын Куак]]
| 2013-06-24
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Феофан Ерёмин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1866-03-05
| [[Җаек (шәһәр)|Җаек]]
| 1919
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Покровский]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1872
| No/unknown value
| 1963
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Егоров (1899)|Сергей Егоров]]
| [[галим]]
| 1899-10-02
| [[Алатыр]]
| 1969-12-13
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Корсаков]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1850
| ''[[:d:Q4109687|Весьегонск өязе]]''
| 1912-03-24
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Дания Сабирова]]
| [[галим]]
| 1944-05-20
| [[Сиңгел]]
| 2015-07-15
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Александров (1908—?)|Николай Александров]]
| [[галим]]
| 1908
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q23656663|Владимир Хрунов]]''
| ''[[:d:Q2251335|мәктәп укытучысы]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
| 1877-06-03
| [[Ырынбур]]
| 1969
| [[Чаплыгин (шәһәр)|Чаплыгин]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Петр Широков|Пөтр Широков]]
| [[математик]]
| 1895-01-28
| [[Казан]]
| 1944-02-26
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Фәния Габидуллина]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1957-03-04
| [[Дүртөйле районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q23943649|Ян Хенрик Любиницкий]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1877-03-08
| [[Чернигов|Черниһив]]
| 1947
| [[Люблин|Лүблин]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Игорь Бикәев]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| 1974-09-07
| [[Касыйм (шәһәр)|Касыйм]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Наил Сәхибуллин]]
| ''[[:d:Q752129|астрофизик]]''
| 1940-10-08
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Кармилов]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1889-11-26
| [[Калининск]]
| 1954-10-18
| [[Пермь]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Ляхов|Сергей Ләхов]]
| ''[[:d:Q11710359|гидробиолог]]''
| 1910-02-05
| [[Казан]]
| 1986-04-04
| [[Самар]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Һарун Йосыпов]]
| [[галим]]
| 1914-06-22
| [[Казан]]
| 1968-06-26
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Нота Клячкин]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1881-09-08
| [[Могилев губернасы|Мәгилү гөбернәсе]]
| 1938-08-07
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Валерий Авдеев]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1908-02-08
| [[Изгар]]
| 1981-02-05
| [[Ровно|Ривне]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Бакунин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1874-10-07
| ''[[:d:Q19966146|Дәдино]]''
| 1945-01-10
| [[Сент-Женевьев-де-Буа (Эссонна)|Сент-Женевьев-де-Буа]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Карасик]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1894-08-24
| [[Самар]]
| 1964-06-14
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q24642069|Владимир Трапезников]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1874-07-22
| [[Пермь]]
| 1937-12-26
| [[Екатеринбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Юрий Котиков]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1897-02-03
| [[Иске Ладога]]
| 1979
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q24643596|Тадеуш Ярошинский]]''
| ''[[:d:Q212980|психолог]]''
| 1880-09-22<br/>1880
| [[Сухе-Липе]]
| 1933-05-20<br/>1933
| ''[[:d:Q9248407|Dziekanka]]''
|-
|
| [[Флёра Сафиуллина|Флүрә Сәфиуллина]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1938-05-24
| [[Тукай районы]]
| 2011-12-06
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Шамил Башкиров]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1927-01-01
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Лебедев (1874)|Александр Лебедев]]
| ''[[:d:Q3055126|энтомолог]]''
| 1874-10-08
| [[Казан]]
| 1936-01-27
| [[Киев]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Шәехгаттар Иманаев|Шәехгаттар Хәсән улы Иманаев]]
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''<br/>[[адвокат]]<br/>''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''
| 1875-08-07
| [[Тирсә]]
|
|
|-
|
| [[Габделмәңгыйм Әминов]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1908-02-15
| [[Волгоград өлкәсе]]
|
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q24938181|Дмитрий Мазуров]]''
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q115003687|radiophysicist]]''
| 1976-01-25
| [[Байкоңгыр|Байкуңгыр]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q25390648|Александра Троицкая]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''
| 1896-05-14
| ''[[:d:Q4264178|Likhvinsky Uyezd]]''
| 1979-04-14
| [[Калуга]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Асия Тимерәсова|Асия Тимерәсева]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1974-05-11
| [[Казан]]
|
|
|-
|
| [[Дания Сәлимова]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1957-01-02
|
|
|
|-
|
| [[Мансур Мортазин]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1966-09-22
| [[Балык Бистәсе районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Артем Сидоров]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| 1975-07-13
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Җәүдәт Салихов]]
|
| 1959-01-08
| [[Әлмәт (Сарман районы)]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Айдар Хәбетдинов]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1972-04-30
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Раил Садриев]]
| ''[[:d:Q3455803|режиссёр]]''
| 1966-10-14
| [[Буа районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Әхәт Мушинский]]
| [[язучы]]
| 1951-05-27
| [[Казан]]
|
|
|-
|
| [[Флера Тарханова]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1947
| [[Чистай районы]]
| 2018-07-31
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илшат Гафуров]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[галим]]
| 1961-08-01
| [[Баулы]]
|
|
|-
|
| [[Йолдыз Шәрапова]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1962-04-10
| [[Буа районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Илсөяр Иксанова]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[шагыйрь]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1966-02-07
| [[Татар Сараланы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фоат Галимуллин]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''
| 1941-03-21
| [[Арпаяз]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Нәҗип Исмәгыйлев]]
| ''[[:d:Q3303330|хаттат]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| 1948-07-30
| [[Үсәли]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Әнвәр Шәрипов]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1941-10-09
| [[Ютазы районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Равил Рахмани]]
| ''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''
| 1949-05-08
| [[Буа районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фәрит Галимов (радиофизик)|Фәрит Галимов]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1962-01-08
| [[Азнакай районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Шамил Мөхәммәдьяров]]
| [[галим]]
| 1923-06-17
| [[Казан]]
| 2005-05-23
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Гурий Эвайн]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[язучы]]
| 1882-03-15
| [[Ишем (Мишкә районы)|Ишем]]
| 1938-05-11
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q25686018|Денис Сахарных]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q23038345|википедияче]]''
| 1978-05-26
| [[Ижау]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Трофим Борисов]]
| [[язучы]]
| 1891-11-19<br/>1891
| [[Алнаши районы|Алнаш районы]]
| 1943-06-04<br/>1943
| [[Чимкәнт]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Колотинский]]
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| 1867-04-21
| ''[[:d:Q105821282|Usad]]''
| 1927-04-17
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Колотинский]]
| ''[[:d:Q211346|психиатр]]''
| 1869-04-21
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| 1922
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Гагаев]]
| [[математик]]
| 1897-07-20
| [[Казан]]
| 1975-08-01
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Августа Лаврухина]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1919-11-18
| [[Казан]]
| 2006-03-09
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Флүрә Баязитова]]
| [[галим]]
| 1942-01-02
| [[Иске Салавыч]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q26255586|Иван Быстрицкий]]''
| [[хокук белгече]]
| 1862
| [[Сембер]]
| No/unknown value
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вадим Мерзляков]]
| [[галим]]
| 1928-10-01
| [[Иске Никольски|Иске Никольский]]
| 2021-03-17
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Порай-Кошиц]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q15142825|кристаллограф]]''
| 1918-01-07
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| 1994-04-20
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Сергиевский]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q2055046|физиолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1898-10-27
| ''[[:d:Q18172934|Жарөнки]]''
| 1982
| [[Самар]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Ге]]
| [[галим]]
| 1842-10-26
| [[Казан]]
| 1907-07-11
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q27048271|Шамил Ишмөхәммәтов]]''
| [[математик]]
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q27663857|Җылдыз Мамбеталиева]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1971-01-26
| [[Бишкәк]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q27793041|Михаил Пономарёв]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1863-02-10
| [[Воронеж]]
| 1921-02-01
| [[Пермь]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Тезяков]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q651566|гигиенист]]''<br/>''[[:d:Q15816836|бактериолог]]''
| 1859-11-28
| [[Югары Сырга]]
| 1925-01-02
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рауль Рума]]
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| 1855-10-15
| [[Льеж]]
| 1909-08-03
| [[Түбән Новгород]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дмитрий Эскин]]
| [[хирург]]
| 1876-09-04
| [[Пермь]]
| No/unknown value
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Степан Стрелков]]
| [[хирург]]
| 1878-07-12
| ''[[:d:Q3739717|Voskresenskoye]]''
| 1953
| [[Ижау]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Мәхмүтфуат Туктаров]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1880-02-05
| [[Күлбай Мораса]]
| 1938-12-19
| [[Әнкара]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Мельников (1840)|Николай Мельников]]
| [[галим]]
| 1840-07-14
| [[Казан]]
| 1900-12-30
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Иванов (1939)|Ладимер Иванов]]
| ''[[:d:Q2306091|социолог]]''<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1939-04-12
| [[Чистай районы]]
| 2004-10-23
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Нурлыгаян Байтирәков|Нурелгаян Байтирәкев]]
| [[офицер]]
| 1890-11-28
| [[Шланлыкүл]]
| 1974-05-17
| [[Уфа]]
|-
|
| [[Булат Гыйззәтуллин]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1920-09-29
| [[Уфа]]
| 1989
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ян Винецкий]]
| ''[[:d:Q2095549|очучы]]''<br/>[[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q600751|прокурор]]''<br/>''[[:d:Q15949613|язучы-новеллист]]''
| 1912-03-10
| [[Запорожье]]
| 1987-08-01
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q28358574|Николай Рупасов]]''
| [[хирург]]
| 1901-04-30
| [[Малмыж]]
| 1968-04-14
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Валерий Крюгер]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
| 1890-01-02
| [[Үскәмән]]
| 1958-03-25
| [[Пермь]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Вормс]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1868-02-02
| ''[[:d:Q24200022|Тирсә]]''
| 1941-05-24
| [[Сарытау]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Константин Леонтьев]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1849-04-02
| [[Тотьма]]
| 1904-05-14
| [[Ялта]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q28359975|Пётр Конторович]]''
| [[математик]]
| 1905-03-04
| [[Климавичы]]
| 1968-02-27
| [[Екатеринбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Наум Теребинский]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1851-12-13
| [[Ырынбур губернасы]]
| No/unknown value
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вячеслав Баранов]]
| [[галим]]
| 1962-10-22
| [[Кострома]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рудольф Буруковский]]
| [[галим]]
| 1940-02-21
| [[Хуҗанд|Хуҗант]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Валерий Лазарев]]
| [[галим]]<br/>[[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1940-10-25
| ''[[:d:Q18781420|Коровинка]]''
| 2025-06-20
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q28500290|Сергей Перуанский]]''
|
| 1938-09-14
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Калинин]]
| [[галим]]
| 1888-05-24
| [[Сарытау]]
| 1959-06-16<br/>1959-07-16
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q28702213|Радий Ветров]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1930-12-10
| [[Харьков]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q28703344|Эвальд Варес]]''
| ''[[:d:Q27349|стоматолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1925-06-17
| [[Санкт-Петербург]]
| 2010-12-10
| [[Львов]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Франц Залеский]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q15985128|medical historian]]''
| 1820-07-15
| ''[[:d:Q4084587|Березовычи]]''
| 1867-12-20
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Поплавский]]
|
| 1822-11-22
| No/unknown value
| 1893-10-31
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Песошин]]
| [[инженер]]
| 1963-12-09
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Гущин]]
| [[галим]]
| 1906-12-16
| [[Түбән Новгород]]
| 1965
| [[Сарытау]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Смирнов (1824)|Николай Смирнов]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>''[[:d:Q18120029|библиофил]]''
| 1824-11-14
| [[Нижгар губернасы|Түбән Новгород губернасы]]
| 1905-10-20
| [[Петергоф|Петерһоф]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Герасимов]]
| [[галим]]
| 1898-10-25
| [[Казан]]
| 1952-03-13
| [[Пермь]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Дымкин]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1924-10-25
| [[Кузнечиха]]
| 1992-01-30
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Даль]]
| [[галим]]
| 1906-04-08
| [[Акмәсҗит]]
| 1984
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дмитрий Бугров]]
|
| 1966-07-22
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рамил Хәйретдинов|Рамил Хәйретдинев]]
|
| 1964-06-16
| [[Буа районы]]
| 2025-06-20
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Пётр Кузнецкий]]
|
| 1844-04-06
| [[Вольск]]
| 1912-05-21
| [[Түбән Тагил]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Эльвира Батыева]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1940-10-31
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Кушелевский]]
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1890-01-20
| [[Пермь]]
| 1976-02-03
| [[Екатеринбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Аркадий Лидский]]
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>[[хирург]]
| 1890-12-23
| [[Краснодар]]
| 1973-01-30
| [[Екатеринбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Яблоков]]
| [[математик]]
| 1892-07-31
| [[Казан]]
| 1975
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Юрий Яблоков]]
|
| 1933-09-10
|
| 2012
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Игорь Жарков]]
|
| 1910
| [[Мәсәгут (Дуван районы)|Мәсәгут]]
| 1974
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ринат Жданов]]
|
| 1944-10-11
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Жданов]]
|
| 1900-10-08
| [[Урыс Волчья Бистәсе|Бүре Бистәсе]]
| 1972-10-01
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Железнов]]
|
| 1927-02-10
| [[Житомир]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Семен Жеманов]]
|
| 1836
| No/unknown value
| 1903
| [[Женева]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Жуков (1801)|Иван Жуков]]
|
| 1801
|
| No/unknown value
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ярослав Заботин]]
|
| 1930-11-20
| [[Казан]]
| 2012-10-25
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Георгий Забусов]]
|
| 1899-10-18
| [[Казан]]
| 1981-03-29
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Лия Заһидуллина]]
|
| 1946-04-25
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q30345703|Иосиф Резниченко]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''
| 1930-11-02
| [[Kireç|Киреч]]
| 2016-01-16
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Нефедьев]]
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1887-10-12
| [[Казан]]
| 1929-05-15
| [[Ташкент]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Мәрьям Атлас]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1912-01-03
| [[Әстерхан]]
| 2006
| ''[[:d:Q4102813|Валентиновка]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Хәкимҗан Зарипов]]
| [[язучы]]
| 1929-10-18
| [[Сергеевка (Миякә районы)|Каран-Кункас]]
| 2012-04-04
| [[Уфа]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Галимҗан Шәрәф]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1896-12-29
| [[Татар Аксуы]]
| 1950-01-13
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Исмәгыйль Шәрәфиев]]
|
| 1953-04-18
| [[Казан]]
| 2017-06-22
| [[Татарстан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илдус Нәфыйков]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q7257955|public procurator]]''
| 1960-06-12
| [[Спас районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рөстәм Галиуллин]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]
| 1987-11-26
| [[Наласа]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Эдвард Хәкимов]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>[[фәлсәфәче]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q33231|фотограф]]''
| 1938-04-12
| [[Чистай]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Розалина Шаһиева (1945)|Розалина Шаһиева]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q1028181|рәссам]]''<br/>''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''
| 1945-06-28
| [[Яшел Үзән районы]]
| 2024-05-13
| [[Казан]]
|-
|
| [[Сәйдәш Гарифуллин]]
| ''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1944-11-10
| [[Буа районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Нәсүр Йөрешбаев]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q2526255|кинорежиссёр]]''<br/>''[[:d:Q28389|сценарист]]''
| 1961
| [[Барда районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q32362694|Сергей Зайцев]]''
|
| 1960-07-31<br/>1960-03-31
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рифат Фәттахов]]
| ''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''
| 1966-11-17
| [[Актук]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ринат Зарипов]]
|
| 1947-11-02
| [[Мукачево|Мукачеве]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q36675660|Sergei Ivanovich Genkal]]''
| ''[[:d:Q12358881|альголог]]''<br/>''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''
| 1947-01-27
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q36683330|Сергей Смирнов]]''
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владислав Яснитский]]
| ''[[:d:Q2374149|ботаник]]''<br/>[[галим]]
| 1894
| [[Сембер]]
| 1945-11-13
| [[Иркутск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q37377062|Олег Гусев]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Заусайлов]]
|
| 1845
| [[Казан]]
| 1913
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Захаров (1953)|Алексей Захаров]]
|
| 1953-03-13
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Захаров (1940)|Алексей Захаров]]
|
| 1940-07-10
| [[Күкчәтау]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вячеслав Захаров]]
|
| 1939-11-17
| [[Воронеж]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фирдәвес Зарифуллин|Фирдәвес Зәрифуллин]]
|
| 1962-01-02
| [[Күгеш (Татарстан)|Күгеш]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q37837455|Артём Мищенко]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Евгения Захарова]]
|
| 1955-04-19
| [[Языково (Алексеевск районы)]]
|
|
|-
|
| [[Зиннур Зиннәтуллин]]
|
| 1938-01-13
| [[Манзарас]]
|
|
|-
|
| [[Рөстәм Заһидуллин]]
|
| 1986-04-29
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Вакыйф Зыятдинов]]
|
| 1929-07-01
| [[Югары Ырга]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фарсель Зыятдинов]]
|
| 1937-06-01
| [[Качкын]]
| 2021-08-16
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Сәйдә Зыятдинова|Сәидә Зыятдинева]]
| [[язучы]]
| 1941-03-27
| [[Шәдке]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Любовь Златоустова]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''
| 1924-08-30
| [[Чистай]]
| 2011-05-30<br/>2011
| [[Мәскәү]]
|-
|
| [[Александр Зорин]]
|
| 1961-03-19
| [[Тула]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Зорин]]
| ''[[:d:Q12347522|этнограф]]''
| 1923-02-25
| [[Калинино (Урнар районы)|Калинино]]
| 2006-05-08
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ләис Зөлкарнәев]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[шагыйрь]]
| 1962-04-02
| [[Бакалы районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Татьяна Зябликова|Татьяна Зәбликова]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1942-05-11
| [[Казан]]
| 2002-02-07
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Лев Ибраһимов]]
|
| 1816-02-22<br/>1818
|
| No/unknown value
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сәгадәт Ибраһимов]]
|
| 1928-05-25
| [[Таллы Бүләк (Азнакай районы)|Таллы Бүләк]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Альберт Ризванов]]
| [[галим]]
| 1974-12-17
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q38801247|Регина Мифтахова]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Иванов (1929)|Борис Иванов]]
|
| 1929-12-31
| [[Казан]]
| 2000-09-08
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виктор Иванов (1942)|Виктор Иванов]]
|
| 1942-09-12
| [[Зеквай]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Иванов (1951)|Владимир Иванов]]
|
| 1951-01-30
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ирек Миңнеәхмәтов|Ирек Миңнеәхмәтев]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''
| 1980-12-25
| [[Казан]]
| 2020-03-13
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Рәисә Иванова]]
|
| 1922-07-11
| [[Мария Посады]]
| 2009-11-21
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Галина Ившина]]
|
| 1953-10-22
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Василий Игнатьев|Васили Игнатьев]]
|
| 1917-03-12
| ''[[:d:Q19670666|Zagoski]]''
| 2002-03-20
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виктор Игнатьев]]
|
| 1918-11-10
| [[Спиридоновка|Спиридун]]
| 1992-03-13
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Юрий Игнатьев|Юри Игнатьев]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1947-08-04
| [[Львов]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Клара Һидиятуллина]]
|
| 1955-02-11
| [[Победа (Азнакай районы)|Победа]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Пётр Кудрявцев]]
| [[галим]]
| 1863-10-25
| ''[[:d:Q19669611|Чертково]]''
| 1935-08-27
| [[Рязань]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фуат Гатин]]
| ''[[:d:Q11338576|боксчы]]''
| 1966-09-10
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Игорь Антипин]]
| [[галим]]
| 1954-04-07
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дамир Гобәйдуллин]]
| [[галим]]
| 1957-12-06
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Георгий Юньев]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1898-05-05
| [[Вологда]]
| 1989
| [[Минск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виктор Григорьев (1939)|Виктор Григорьев]]
| [[галим]]
| 1939-01-12
| [[Уфа]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Вера Кивалкина]]
| ''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''
| 1912-09-25
| [[Коротни]]
| 1990-06-28
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәфис Измайлов]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1940-06-27
| [[Мәлләтамак]]
| 2011-09-11
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рөстәм Измайлов]]
|
| 1926-12-13
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Всеволод Изосимов]]
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 1899-10-28
| [[Ширәмәт]]
| 1974-12-25
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Ольга Ильинская]]
| ''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''
| 1958-01-18
| [[Минзәлә|Минзәлә шәһәре]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Ильинский|Николай Ильински]]
|
| 1932-05-31
| [[Казан]]
| 2015-08-05
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рафаил Ильясов (1942)|Рафаил Ильясов]]
|
| 1942-03-22
| [[Бакы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Миронов (1957)|Владимир Миронов]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1957-09-12
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Әхәт Ильясов]]
|
| 1936-07-02
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Равил Имангалиев]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1948-09-29
| [[Каргалы бистәсе]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q40120337|Михаил Эйдельштейн]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Ионкин]]
|
| 1962-07-31
| [[Күзнәй]]
|
|
|-
|
| [[Наис Гамбәр]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1947-08-25
| [[Мөслим районы]]
| 2005-05-04
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Флүр Баһаутдинов|Флүр Баһаветдинев]]
| ''[[:d:Q16533|хөкемче]]''
| 1958-01-10
| [[Мөслим районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Әнәс Исхаков (1945)|Әнәс Исхаков]]
|
| 1945-08-14
| [[Югары Чыршылы (Лениногорск районы)|Югары Чыршылы]]
| 2019-10-21
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q41141479|Артур Саламатин]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дамир Исхаков]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q12347522|этнограф]]''<br/>''[[:d:Q1371378|этнолог]]''
| 1951-12-11<br/>1952
| [[Шәмәрдән]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Ризидә Исхакова]]
|
| 1964-11-01
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Венера Ихсанова]]
|
| 1933-08-23
| [[Түбән Шөн]]
| 2019-02-16
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ильяс Ихсанов]]
|
| 1959-01-26
| [[Ключищи (Татарстан)|Келүчишче]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фәрит Ишмаев]]
|
| 1911-01-14
| [[Габдулла Тукай урамы (Казан)|Габдулла Тукай урамы]]
| 1990-08-28
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Элеонора Ишмаева|Илиянура Ишмаева]]
|
| 1940-04-18
| [[Уфа]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виктор Ищереков|Виктор Иччереков]]
|
| 1872-04-21
| [[Сергач]]
| 1936-09-23
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илгиз Кавиев]]
|
| 1941-08-08
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Мәҗит Кавиев]]
|
| 1908-01-04
| [[Ис (Свердловск өлкәсе)|Ис]]
| 1966-01-26
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q41668981|Валентина Кичигина]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Октябрь Кадыйров|Үктәбер Кадыйров]]
|
| 1935-10-25
| [[Дүртөйле (Чистай районы)|Дүртөйле]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Элла Казакова]]
|
| 1946-03-14
| [[Хабарау|Хабаровск]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Кайгородов]]
|
| 1936-12-24
| [[Яңа (Туринская Слобода районы)|Яңа]]
| 2015-09-28
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Марина Калайда]]
|
| 1957-06-13
| ''[[:d:Q134712|Шәүләй]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q42167145|Дмитрий Самигуллин]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Тәңребиргән Гаделбаев]]
|
| 1914
| [[Күкҗиде (Саркан районы)|Күкҗиде]]
| No/unknown value
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q42413729|Константин Гарин]]''
| ''[[:d:Q2259451|театр актеры]]''<br/>''[[:d:Q10800557|киноактер]]''
| 19th century
|
| 20th century
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q42790082|Владимир Сироткин]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Равил Фәхруллин]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q2919046|тереклек химиячесе]]''<br/>''[[:d:Q3779582|микробиолог]]''<br/>[[галим]]
| 1981-04-11
| ''[[:d:Q2162658|Rokytne]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q43060921|Вадим Ермолаев]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q43060925|Сергей Кацюба]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q43067400|Гөлнара Сафина]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q43105300|Александр Бредихин]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Иван Корякин]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1896
| ''[[:d:Q13664641|Еремеевская (Котельничан кӀошт)]]''
| 1969
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Лев Урванцов]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>[[Драматурглар|драматург]]
| 1865-02-21
| [[Казан]]
| 1929-01-15
| [[Карловы-Вары]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Артём Скворцов]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q4263842|әдәби тәнкыйтьче]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q11499929|әдәбият белгече]]''
| 1975-04-16
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q45329647|Максим Авдеев]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Павел Чиков]]
| [[хокук белгече]]
| 1978-05-19
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q47004157|Иван Словцов]]''
| ''[[:d:Q11900058|сәяхәтче-тәдкыйкатьче]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| 1844-11-17
| [[Төмән]]
| 1907-10-19
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q47094893|Регина Сибгатуллина]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Әлфия Когогина]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1968-02-22
| [[Яшел Үзән]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Татьяна Ларионова]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1955-07-02
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q47504030|Юлия Будникова]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Рәмзия Габделхакова]]
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| 1959-11-02
| [[Иске Үтәмеш]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Грузинцев]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1851-02-26
| [[Рыбинск]]
| 1919
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q48132691|Татьяна Горшкова]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 20th century
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Мещеринов]]
|
| 1847-03-31
| [[Россия империясе]]
| 1919
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q48955937|Галина Алтухова]]''
|
| 1940
| [[Харьков]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Альфред Апин]]
| [[галим]]
| 1906-01-26
| [[Санкт-Петербург]]
| 1972-02-03
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q50635281|Евгений Шакиров]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Роза Яппарова]]
| ''[[:d:Q47492700|theatre maker]]''<br/>''[[:d:Q2251335|мәктәп укытучысы]]''
| 1949-01-02
| [[Хансүәр]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q50941869|Марат Җиһаншин]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q51125795|Сергей Ефимов]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Билал Йосыпов]]
| [[галим]]
| 1904-12-25
| [[Яңа Мерәс]]
| 1999-02-26
| [[Уфа]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q51667846|Михаил Гаврилов]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1879
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q51668555|Клара Барбакова]]''
| [[галим]]
| 1934
| [[Клинцы]]
| 2018-02-19
| [[Төмән]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Гыймаз Баһаветдинев]]
|
| 1897-12-27
| [[Менделеевск]]
| 1938-05-10
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Овчинников]]
| [[галим]]
| 1874
|
| 1936-09-15
| [[Берлин]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q51670869|Михаил Боцманов]]''
| [[галим]]
| 1893-09-20
| [[Чуел]]
| 1970-03-31
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q52145175|Гүзәл Сыйтдыкова]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 1968
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Әзһәр Мөхәммәдиев]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1933-09-08
| [[Сеңрән]]
| 2018-04-25<br/>2018
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q52312150|Даниэль Тартаковский]]''
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q2878105|инженер-энергетик]]''<br/>[[математик]]<br/>''[[:d:Q3644587|һидрулыг]]''<br/>[[галим]]
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q52769891|Полина Микшина]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q52769894|Юрий Зуев]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q14906342|биофизик]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Госман Саинов]]
|
| 1835-10-02
| No/unknown value
| No/unknown value
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q53402499|Эльвира Әхмәтҗанова]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илдус Әмирханов|Илдус Әмирхан]]
|
| 1941-01-04
| [[Урта Тирескә]]
| 2018-06-18
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q55102031|Ibragim Akhtyamov]]''
| [[адвокат]]
| 1880-05-09
| [[Уфа]]
| 1936-10-14
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q55102265|Леонид Грошев]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1907-03-15
| [[Иваново өлкәсе]]
| 1974-06-04
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q55103383|Денис Громов]]''
| ''[[:d:Q1424605|trader]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виктор Савельев (1963)]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1963-01-01
| [[Әлмәт]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Бушмакин]]
| [[галим]]
| 1875
| [[Чистай]]
| 1936-10-05
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q55728487|Эльвира Җиһаншина]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q55728501|Айрат Җиһаншин]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Равил Сәйфетдинов|Равил Сәйфетдинев]]
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''<br/>''[[:d:Q2251335|мәктәп укытучысы]]''<br/>''[[:d:Q57612045|deputy head teacher]]''<br/>''[[:d:Q1056391|мәктәп директоры]]''
| 1938-10-14
| [[Мулла Иле]]
| 2018-02-10
| [[Мулла Иле]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәшит Нигъмәтуллин (1923)|Рәшит Нигъмәтуллин]]
| [[галим]]
| 1923-01-05
| [[Казан]]
| 1991-07-07
| [[Казан]]
|-
|
| [[Андрей Поминов]]
| [[инженер]]
| 1958-03-02
| [[Казан]]
|
|
|-
|
| [[Иван Поминов]]
| ''[[:d:Q205375|уйлап табучы]]''
| 1920-02-19
| [[Самар губернасы]]
|
| [[Казан]]
|-
|
| [[Павал Абрамов]]
|
| 1914-02-23
| [[Шомырбаш]]
| 1992-09-22
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дамир Фәттахов]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| 1979-10-11
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q56154145|Айрат Каюмов]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q56306906|Владимир Поварницын]]''
| [[галим]]
| 1899-06-14
| [[Киров (Киров өлкәсе)|Киров]]
| 1962-10-21
| [[Киев]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Әминә Мөхетдинова|Әминә Мөхетдинева]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1893-09-06
| [[Казан]]
| 1944-12-26
| [[Енисейск]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q56594561|Anna Valeeva]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q56654615|Mikhail Pugachev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q56654617|Nikita Shtyrlin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q56800387|Pavel Sidorov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 1989
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q56815097|Olga Ermakova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q56934170|Alexey Tiranov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q57019224|Alexander R Mukhitov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q57053644|Julia Lebedeva]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57055602|Konstantin S Usachev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57065143|Mikhail S Bukharov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Тимур Галибаев]]
|
| 1966-03-12
| [[Өрген]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57296712|Ilya Saushin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q57389069|Tatiana Nikolaeva]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57410621|Rafail Rakhmatullin (Rakhmatoullin, Rahmatouline, Razmatullin))]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q57413528|Daria Martynova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57423437|Khassanov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57437541|Mustafin Askar Nailevich]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57494080|Зөлфия Габидуллина]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Тимофей Белов]]
|
| 1907-02-13
| [[Тимәш]]
| 1978-12-22
| [[Казан]]
|-
|
| ''[[:d:Q57595235|Юрий Кутин]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57651217|Yuliya Ponomareva]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| [[Альберт Кәримов|Әлбирт Кәримов]]
|
| 1976-01-23
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Иванов (1976)|Сергей Иванов]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1976-08-02
| [[Северодвинск]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Азат Хамаев|Азат Хәмәев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1955-01-01
| [[Пучы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Илмирә Зарипова]]
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1974-04-24
| [[Казан]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57763532|Waleed S. Mohammed]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57788304|Bulat Usmanov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57844064|Marat Gafurov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57902492|Daut Islamov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q57913764|Роланд Тамазович Херианов]]''
| [[адвокат]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1973-08-25
| ''[[:d:Q653420|Bolnisi]]''
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57920070|K. M. Mijanur Rahman]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q57982034|Людмила Леонтьева]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q58197626|G. F. Romashkina]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q58210561|Shmeleva Liudmila]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q58231625|George Mamin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q58267876|Timur A. Sibgatullin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q58371578|Arkady Popov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәис Шәйхелисламов]]
|
| 1951-10-24
| [[Мөслим (Мөслим районы)]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q58457234|Natalia Nikonorova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q58464200|Olga Kravtsova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q58679802|Айрат Хасьянов]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q58679954|Ilia Sozutov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q58779893|Mohammad Nooraiepour]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q58819378|Rustam Khaibullin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q58825766|Serghei Malkov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Тансык Нәҗметдинев]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1927-03-30
| [[Троицк (Чиләбе өлкәсе)|Троицк]]
| 2008-03-21
| [[Казан]]
|-
|
| [[Мира Космодемьянская]]
|
| 1927-05-03
| [[Сембер]]
| 2013-05-20
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q59293395|Héctor Alejandro Cabrera Fuentes]]''
| ''[[:d:Q15839206|молекуляр биолог]]''<br/>''[[:d:Q2919046|тереклек химиячесе]]''
| 1985
| ''[[:d:Q4968496|El Espinal Municipality]]''
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q59565111|Aydar I Rakhmatullin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q59594389|Akhmet Galeev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q59660459|Artur Useinov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q59667145|Irshad Sharafutdinov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q59695299|Nikolay V Kotov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q59827413|Sandra Morales Ruiz]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q59866275|Martin Kangwa]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q60141392|Iskander Vakhitov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Груничев]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1975-12-10
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q60222445|Anna Danilushkina]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q60390911|Alexander Turanov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q60391151|Renad Ibrahimovich Zhdanov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q60393881|Dmitrii A. Emelianov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q60695029|Sergeĭ Vasilʹevich Dʹi︠a︡kov]]''
| [[укытучы]]
| 1939-03-26
| [[Балашау]]
| 2016-08-24
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q60695870|Iraida Romanova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Павел Софроницкий]]
| [[галим]]
| 1910-08-26
| [[Казан]]
| 1997-07-13
| [[Пермь]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q60826773|Sergej Aleksandrovič Arcybyšev]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1887
|
| 1957-08-22
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q60826904|Рукавицын, Иннокентий Николаевич]]''
| [[галим]]
| 1892-04-22
|
| 1958-08-16
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q60826990|Valentin Ivanovich Smirnov]]''
| [[галим]]
| 1879-03-02
| [[Казан]]
| 1942
| [[Санкт-Петербург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q60827012|Фролов, Дмитрий Николаевич]]''
| [[галим]]
| 1903-10-24
| [[Котельнич|Катилнич]]
| 1993-04-30
| [[Самар]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q61101798|Сергей Абруков]]''
|
| 1921-09-13
| [[Кече Сөнчәле]]
| 2006-05-01
| [[Чабаксар]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Дания Заһидуллина]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1961-10-01
| [[Әмәкәй]]
|
|
|-
|
| [[Марат Заһидуллин (1978)|Марат Заһидуллин]]
|
| 1978-07-20
| [[Апас районы]]
|
|
|-
|
| [[Фәрит Гыйльми]]
| [[язучы]]
| 1947
| [[Мөслим районы]]
|
| [[Әлмәт]]
|-
|
| [[Ләйлә Фазлыева]]
| [[укытучы]]
| 1975-05-29
| [[Кыргызстан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Равил Сабиров (1974)|Равил Сабиров]]
| [[язучы]]
| 1974
| [[Минзәлә районы]]
|
|
|-
|
| [[Артур Поляков]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
| [[Кайбыч районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q61160824|Irina V Romanova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q61304965|Guzel Ziyatdinova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q61477858|Andrey Galukhin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Панаев]]
|
| 1788
| No/unknown value
| 1868
| No/unknown value
|-
|
| [[Александр Горталов]]
|
| 1851-02-27
| [[Россия империясе]]
| No/unknown value
|
|-
|
| [[Арсений Горталов|Арсени Горталов]]
|
| 1861-10-22
| No/unknown value
| 1930
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Кочелаев]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1934-04-19
| [[Долгопрудный]]
| 2025-09-29
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Әлмира Әдиатуллина]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1938-07-08
| [[Сәеткол (Илеш районы)|Сәеткол]]
|
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q61994384|Nadezhda Tarasova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q61994386|Yury Gogolev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q61999255|Аркадий Лин]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q62036330|Aida Gainutdinova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q62283357|Natalia Hennadiivna Stxukina]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q752129|астрофизик]]''<br/>''[[:d:Q11063|астроном]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1948-07-27
| ''[[:d:Q465104|Броды]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q62358258|Данилов Леонід Григорович]]''
| ''[[:d:Q2310145|метеоролог]]''
| 1874-03-02
| [[Ырынбур]]
| 1928-11-27
| [[Киев]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Йолдыз Нигъмәтуллина]]
|
| 1929-04-29
| [[Казан]]
| 2023-02-02
|
|-
|
| [[Татьяна Багаева]]
|
| 1952-02-17
| [[Казан]]
|
|
|-
|
| [[Эдуард Бадәмшин]]
|
| 1932-06-03
| [[Казан]]
| 2000-06-01
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Юрий Бабанов]]
|
| 1931-12-12
| [[Казан]]
| 1995-10-30
| [[Казан]]
|-
|
| [[Александр Бажанов]]
|
| 1898-08-30
| [[Казан]]
| 1983-01-08
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q62651062|Tatiana Gavrilova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| [[Рөстәм Бәйкиев]]
|
| 1957-04-16
| [[Яшел Үзән]]
|
|
|-
|
| [[Тәлгать Миңнебаев]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1953-01-10
| [[Кичүчат]]
| 1991-08-17
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Луиза Бәйрәмова|Луиза Бәйрәмева]]
|
| 1935-01-01
| [[Исәнбай]]
| 2022-02-26
|
|-
|
| [[Александр Балакин]]
|
| 1957-08-08
| [[Казан]]
|
|
|-
|
| [[Юрий Балашов]]
|
| 1951-04-16
| [[Казан]]
|
|
|-
|
| [[Владимир Барабанов]]
|
| 1937-05-19
| [[Дон-Урай]]
|
|
|-
|
| [[Владимир Баранов (1872)|Владимир Баранов]]
|
| 1872-09-15
| [[Микулино|Микулин]]
| 1942-02-14
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Геннадий Баранов]]
|
| 1941-04-29
| [[Базарлы Сызган]]
|
|
|-
|
| [[Владимир Батыр]]
|
| 1907-07-17
| [[Киев]]
| 1957-10-04
| [[Казан]]
|-
|
| [[Анатолий Бахтин]]
|
| 1939-12-25
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Казем-Бек|Владимир Касыймбәк]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1892-02-14
| [[Казан]]
| 1931-08-04
| [[Харбин]]
|-
|
| [[Иван Башкиров (1900)|Иван Башкиров]]
|
| 1900-07-28
| [[Казан]]
| 1980-04-30
| [[Франкфурт]]
|-
|
| [[Рәдиф Бәширев]]
|
| 1929-01-03
| [[Казан]]
| 1996-04-20
| [[Махачкала]]
|-
|
| [[Илидә Бәширева]]
|
| 1938-11-23
| [[Иске Әшер]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q63229816|Oleg A. Timoshkin]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| 1959-06-30
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рөстәм Баязитев]]
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1946-12-17
| [[Владивосток]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Александра Безина]]
| [[хокук белгече]]
| 1932-02-15<br/>1932
| [[Коломна]]
| 2020-08-23
|
|-
|
| [[Фәрит Йосыпов]]
|
| 1939-05-15
| [[Олы Карагуҗа]]
|
|
|-
|
| [[Дмитрий Белихов]]
|
| 1898-04-08
| [[Кострома]]
| 1979-09-10
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Луиза Янсуар]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1981-08-13
| [[Кавал]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Беляев (1937)|Николай Беляев]]
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''<br/>''[[:d:Q15980158|язучы-документалист]]''
| 1937-09-23
| [[Ярославль]]
| 2016-12-24
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Маргарита Беляева]]
|
| 1912-12-30
| [[Чистай]]
| 2004-11-10
| [[Казан]]
|-
|
| [[София Березина]]
|
| 1916-08-21
| [[Орлов өязе]]
| 1997-04-13
| [[Казан]]
|-
|
| [[Вадим Бик]]
|
| 1894-04-26
| [[Акмәсҗит]]
| 1967-01-06
| [[Сарытау]]
|-
|
| ''[[:d:Q63489500|Ruslan Shekurov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Юрий Благов (1937)|Юрий Благов]]
| ''[[:d:Q17337766|театраль тәнкыйтьче]]''
| 1937-02-10<br/>1937
| [[Югары Ослан]]
| 2014-10-23
| [[Казан]]
|-
|
| [[Георгий Блом]]
|
| 1918-09-03
| ''[[:d:Q1493534|Rauna]]''
| 2002-06-03
| [[Түбән Новгород]]
|-
|
| [[Александр Блудоров]]
|
| 1902-04-15
| [[Санкт-Петербург]]
| 1975-06-10
| [[Казан]]
|-
|
| [[Зелиг Блюмштейн|Зелиг Блүмштейн]]
|
| 1894-11-06
| [[Сарапул]]
| 1986-10-19
| [[Казан]]
|-
|
| [[Халидә Багданова]]
|
| 1940-07-08
| [[Уфа]]
|
|
|-
|
| [[Алексей Боголюбов (1874)|Алексей Боголюбов]]
|
| 1874-03-08
| [[Казан]]
| No/unknown value
| No/unknown value
|-
|
| [[Аркадий Боголюбов]]
|
| 1875
| [[Никалай өязе|Николаевск өязе]]
| 1952
| [[Тәтеш]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Боголюбов (1840)|Николай Боголюбов]]
| [[хирург]]
| 1840-05-20
| [[Малмыж]]
| 1893-08-20
| [[Казан]]
|-
|
| [[Роза Баһаветдинева]]
|
| 1945-03-01
| [[Хрустальный]]
|
|
|-
|
| [[Владимир Бойко]]
|
| 1933-03-11
| [[Могилёв]]
| 2022-05-30
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q63865103|Alexander Ovsyannikov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q63877376|Михайлов, Леонид Григорьевич]]''
| [[математик]]
| 1928-02-28
| [[Миякә районы]]
| 2015-03-15
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q63913217|Rafil Khairullin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| [[Виталий Боронин]]
|
| 1927-08-23
| [[Волостниковка (Иске Майна районы)|Волостниковка]]
| 2002-02-09
| [[Казан]]
|-
|
| [[Александр Бредихин]]
|
| 1951-10-19
| [[Каманича]]
|
|
|-
|
| [[Борис Бронштейн]]
|
| 1945-12-10
| [[Чирмешән (Чирмешән районы)]]
|
|
|-
|
| [[Герман Будников]]
|
| 1936-10-08
| [[Мәскәү]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Булыгин (1916)|Владимир Булыгин]]
|
| 1916-04-17
| [[Казан]]
| 2010-01-23
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дмитрий Булыгин]]
|
| 1952-01-28
| [[Казан]]
|
|
|-
|
| [[Владимир Булычев]]
|
| 1942-06-29
| [[Казан]]
| 1995-08-08
| [[Казан]]
|-
|
| [[Лариса Борһанова]]
|
| 1950-05-13
| [[Дүшәнбе]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Бургсдорф (1864)|Владимир Бургсдорф]]
|
| 1864-05-17
| [[Лысково|Лискау]]
| 1935-04-03
| [[Казан]]
|-
|
| [[Николай Бурмистров]]
|
| 1925-12-25
| [[Чулпан (Арча районы)|Чулпан]]
| 2004-02-29
| [[Казан]]
|-
|
| [[Борис Буров]]
|
| 1934-06-04
| [[Казан]]
| 2008-03-07
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ефим Бушканец]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| 1922-11-12
| [[Пермь]]
| 1988-11-16
| [[Казан]]
|-
|
| [[Габдүш Ваһапов]]
|
| 1814
| [[Казан]]
| 1873
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q64541403|Diana A Mironova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q64541405|Ramil Nugmanov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q64541422|Olga D Bochkova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| [[Наилә Вазыйхова]]
|
| 1945-02-14
| [[Җаек (шәһәр)|Җаек]]
|
|
|-
|
| [[Рәмзи Вәлиев]]
|
| 1937-05-07
| [[Карашәм]]
|
|
|-
|
| [[Револь Вәлиев]]
|
| 1938-08-19
| [[Күрәз]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Воробьёв (1894)]]
| ''[[:d:Q901402|географ]]''
| 1894-11-15<br/>1894-11-01
| [[Хвалынск|Хвалын]]
| 1967-09-29<br/>1967-09-20
| [[Казан]]
|-
|
| [[Солтан Вәлиев]]
|
| 1941-10-19
| ''[[:d:Q1968907|Shkotovo]]''
| 2012-02
| [[Россия]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фалес Вәлиев]]
|
| 1938-09-30
| [[Кычытканлы]]
| 2004-06-08
| [[Россия]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Евгений Сухов]]
| [[язучы]]
| 1959-07-25
| [[Потсдам]]
|
|
|-
|
| [[Зиннәт Вәли]]
|
| 1924-03-08
| [[Шәпкә]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Гомәр Саттаров]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1932-07-02
| [[Мулла Иле]]
| 2020-08-26
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Ирина Коновалова]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1933-04-18
| [[Казан]]
| 2016-08-14
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Тимур Шиһабетдинов]]
| ''[[:d:Q378622|узышчы]]''
| 1983-01-12
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q65154671|Rashit Shagaliev]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1950-09-29
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рафаил Газизов]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q1056391|мәктәп директоры]]''
| 1947-04-26
| [[Кече Кирмән]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Мәлик Хәйруллин]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| 1940-12-01
| [[Кошман]]
| 2025-02-09
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Гөлчирә Мансурова-Такташева]]
| [[укытучы]]
| 1909
| [[Яңа Әлем]]
| 1984
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Чулпан Закирова]]
| ''[[:d:Q5716684|биюче]]''<br/>''[[:d:Q2490358|хореограф]]''
| 1977-07-24
| [[Казан]]
|
|
|-
|
| [[Марат Маликов]]
| [[галим]]
| 1937-02-02
| [[Илеш районы]]
|
|
|-
|
| [[Наил Алан]]
|
| 1963-06-05
| [[Алан (Теләче районы)|Алан]]
| 2018-06-11
| [[Кабо-Верде]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q66688797|Albert Aghanov]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1941-04-21
| ''[[:d:Q3403723|Öndörkhangai]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q67097007|Іван Цімафеевіч Арзамасаў]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''<br/>''[[:d:Q12773412|паразитолог]]''
| 1922-05-08
| ''[[:d:Q21845264|Вялікія Кулікі]]''
| 1990
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дмитрий Мартынов (1980)]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q15255771|синолог]]''<br/>''[[:d:Q23038345|википедияче]]''
| 1980-03-12
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q68570815|Alexander Makeev]]''
| ''[[:d:Q13416354|минералогия белгече]]''<br/>''[[:d:Q19356817|петролог]]''
| 1951-11-07<br/>1951
| ''[[:d:Q503469|Cahul]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Ирина Ларочкина]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1950-01-14
| [[Әлмәт]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q71945581|Наил Фәткуллин]]''
| ''[[:d:Q482980|автор]]''
| 1954-12-10
| [[Яшел Үзән]]<br/>[[Юдино районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q73632153|Irina Tikhonova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q74415301|Ренат Нугаев]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[галим]]<br/>[[фәлсәфәче]]
| 1953-05-30
| [[Казан]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q75194860|Nikolai I Petrov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Товий Эпштейн]]
| [[галим]]
| 1895-12-15
| [[Даугавпилс]]
| 1969
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q76529748|Vera Alekseevna Kosova]]''
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q77319159|Andrey Chasov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Вицин]]
| [[хокук белгече]]
| 1929-10-26
| [[Воткинск|Вуткин]]
| 2017-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q77550206|Nikolay K. Andreev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q78123889|Alexander D. Shengelaya]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1968-11-03
| [[Tbilisi|Тбилиси]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q78158803|Victor Silvestrovich Charin]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[математик]]
| 1919-11-07
| [[Пыёлдино]]
| 2008-10-16
| [[Екатеринбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q78163763|Viktor Brylyov]]''
| ''[[:d:Q901402|географ]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q12764792|doctoral student]]''
| 1940-05-06
| [[Иркутск]]
| 2022-04-06
|
|-
|
| ''[[:d:Q79256628|Олег Петров]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Артем Хохорин]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''
| 1970-07-30
| [[Казан]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q80289561|Alexandr Eremeev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q80955095|Alexander I Sagidullin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q80959478|Irek R. Mukhamedshin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q82044539|Innokentii Vishnyakov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q82216229|Maya Rudakova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q82289674|Alexey B Dobrynin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q82517371|Mikhail Khrizanphorov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q83047960|Anton Eremeev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q83223776|Boris Yavkin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q83223779|Timur Biktagirov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q83282793|Vyacheslav Semenov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q83343895|Julia Morozova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q83569121|Anastas A Bukharaev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q83798739|Bulat Khayrutdinov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q84045471|Alexander V Gerasimov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q84326720|Samiullah Khan]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q84484820|Yulia S Lapteva]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q84721896|Булашевич, Юрий Петрович]]''
|
| 1911-07-11
| [[Түбән Новгород]]
| 1999-07-09
| [[Екатеринбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q84724306|Мережин, Виктор Павлович]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1944-10-06
| [[Петрозаводск]]
| 2006-08-29
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Эрик Рәхмәтуллин]]
| [[галим]]
| 1937-12-13
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владлен Фролов]]
| [[математик]]
| 1933-06-08
| [[Тәтеш]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Семён Вишневский]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q3368718|патолог]]''
| 1849-01-03
| [[Ядернә өязе]]
| 1922-10-14
| [[Казан]]
|-
|
| ''[[:d:Q84946115|Bulat N Galimzyanov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q85368630|Eduard Khaziev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q85631880|Aleksandr Yakovlev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q85635448|Leisan F Galiullina]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q85662673|Valery Solovyev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q85821229|Ildar Galeev]]''
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''
| 1966-04-22
| [[Ташкент]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q85899438|Aliya D Suleimanova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Кадрия Котлыбаева]]
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1909-03-10
| [[Габдулла Тукай урамы (Казан)|Габдулла Тукай урамы]]
| 1997-02-11
| [[Уфа]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Айдар Сәлимгәрәев]]
|
| 1971-08-03
| [[Мөслим (Мөслим районы)]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дамир Динниулов]]
| ''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
| 1962-12-23
| [[Казан]]
| 2021-06-04
| [[Казан]]
|-
|
| ''[[:d:Q86059473|Edvard T Musaev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q86071170|I A Zakharova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q86105469|Aleksandr Laikov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q86452554|Valeriya Grinenko]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q86553514|Елена Никитина]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q86568570|Askar K Gatiatulin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q86761136|Ekaterina Kozlova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q86833414|Aliia Shamsieva]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q86852526|Ilya Vasilyev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q86871654|Elena Gorobets]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q86959675|Oleg Morozov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q87501035|Zemfira A Bredikhina]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q87517442|Dmitry Suchkov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q87555557|Yu V Obnosov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q87555561|Anvar Kacimov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q87709798|Konstantin G. Kornev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q87715392|Rezeda Ishkaeva]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q87778791|Aygul Subkhangulova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q87784157|Marsil Kadirov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q87786646|Elvira Musina]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q87945819|Evgeniya Levy]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q87970688|Кирилл Петровнин]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q88020099|Ivan Popov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q88260516|Daria Chulpanova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q88314038|Yury Borisovich]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1930-05-30
| [[Камень-на-Оби]]
| 2007-07-16
| [[Воронеж]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q88424687|Anna Orlova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q88436532|Ayslu Mardanova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q88665395|Timur Shakirov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q88804484|Kajum Safiullin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q88804486|Andrey Stanislavovas]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q88838618|Анастасия Поликарпова]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q88913461|Alexey Krushelnitsky]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q88929099|Marina Gomzikova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q88943639|Rustem R Zairov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q89220335|Nikolai Shamaev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Александра Тяжёва]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1901-04-14
| [[Ардатау (Мордовия)|Ардатов]]
| 1978-10-14
| [[Уфа]]
|-
|
| ''[[:d:Q89438646|Aidar A Validov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q89447559|Vera Khrizanforova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q89487111|Elena Valeeva]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q89503602|Вячаслаў Міхайлавіч Шырокаў]]''
|
| 1929-02-14
| [[Сембер]]
| 1994
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q89834666|Dmitry Bespiatykh]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q89909533|Iskander Khusainov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 1989
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q90009792|Mohamed Zoughaib]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q90017187|Fedor Nikolaev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q90017210|Yaw Abayie Akosah]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q90017241|Jacob Sheehama]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q90108076|Vladimir Arkhipov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q90135538|Gera A Pavlova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q90249621|Daina Buzyurova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q90274960|Anton V Naumov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q90373082|Abdul-Razak Masoud]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q90563316|Michael Volkov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q90563323|Elena Frolova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q90587976|Ekaterina Lebedeva]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q90622318|Anton O Svinin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q90736820|Timur Burganov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q90785538|Rim Gubaev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q90950611|Rodion Okunev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q90974006|Semyon Vologin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q91130783|Olga Kataeva]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q91130787|Artem Laskin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q91168388|Alisa Shaimardanova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q91197414|Александр Теплов]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q91372259|Vladimir A Burilov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q91381608|Almaz R Gazizov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q91424483|Anna Pavlova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Евгения Тихвинская]]
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1901-05-05
| [[Вязьма]]
| 1976
| [[Казан]]
|-
|
| ''[[:d:Q91562406|Daniil A Kabanov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q91716573|Эмилия Вәлиева]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q91793327|Daria L Melnikova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q91820939|Tagir Akhmetshin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q91869681|Denis Lebedev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Гөлнара Сергеева]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1960-06-05
| [[Дөбъяз]]<br/>[[Биектау районы]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q91903279|Ruslan A Saifutdinov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q91931036|Ekaterina V Galeeva]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Флера Зыятдинова|Флюра Зыятдинова]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q2306091|социолог]]''
| 1947-02-18
| [[Казан]]
| 2011-03-01
| [[Казан]]
|-
|
| ''[[:d:Q91980023|Sufia A Ziganshina]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q91982055|Зося Канарская]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q92314824|Dilyara Khusnutdinova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q92357628|Vladislav Olegovych Gerasimov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q92363883|Юрий Кузин]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q92414588|Ivan S Smirnov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q92489655|Sergey S Kharintsev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q92489658|Anton V Kharitonov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q92605627|Liliya Kadyrgulova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q92615089|Giniyat Khaliullin]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q93124591|Петрова, Элеонора Борисовна]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1950-06-21<br/>1950
| [[Харьков]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q93231203|Алексей Носков]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q93357784|Natalia Mokshina]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q94526538|Nikolay Astafiev]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1940-12-26
| ''[[:d:Q2457921|Cherusti]]''
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q94591148|Айрат Сәхәбетдинов]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q95179130|Хабиль Сәхәбиев]]''
| ''[[:d:Q315247|university student]]''
|
| [[Татарстан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q95230996|Ирина Волынец]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1978-08-02
| [[Казан]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q95265746|Alexey Zazybin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q95312037|Werner Scheltjens]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>[[профессор]]<br/>[[галим]]
| 1978
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q95368720|Alexander Leyfer]]''
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1943-12-27
| [[Омск]]
| 2017-06-28<br/>2017
| [[Омск]]
|-
|
| ''[[:d:Q95945436|Timur Safin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q95982620|Liubov E Amirova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q96001911|Dinara I Silantyeva]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q96067628|Alena A Vavilova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q96104931|Nikolai Lyadov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q96105659|Яков Самуилов]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
| 1946-06-27
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q96114264|Mohammad Al Farroukh]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q96173232|Wael M Mohammed]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q96189284|Mikhail Ye Zhilkin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q96194947|Elena Tutubalina]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q96196381|Marsel Fazlyyyakhmatov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q96199119|Liliya Sharafetdinova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q96204766|Saul Lema Asqui]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q96212905|Diana Baydamshina]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q96245773|Абдулреза Фархадиан]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q96248259|Dmitry Anatolevich Bizyaev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q96301707|Evgeny A Pakhomov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q96346964|Sergey Ryabichko]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q96352811|Dinar T Yarullin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Валентин Михайлов]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1944-01-31
| ''[[:d:Q1656119|Vokhomsky District]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Евгений Казаков|Евгени Казаков]]
|
| 1934-10-22
| ''[[:d:Q4100355|Бутурлино]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Радик Салихов (1965)|Радик Салихов]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| 1965-04-10
| [[Мамадыш районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Айгөл Әхмәтгалиева]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>[[Драматурглар|драматург]]<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''
| 1973-11-27
| [[Иске Сәфәр]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Йолдыз Миңнуллина]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| 1985-04-06
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Зәбихулла Искужин]]
| ''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>[[шагыйрь]]<br/>[[галим]]
| 1911-01-03
| [[Мәкъсүт (Җылаер районы)|Мәкъсүт]]
| 1936-11-11
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Стелла Писарева]]
|
| 1925-02-28
| [[Бердычив]]
| 2020-05-25
| [[Казан]]
|-
|
| ''[[:d:Q97552214|Alla Fedorenko]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q97677849|Maria E Belousova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илшат Әминов]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q56425414|media manager]]''<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
| 1963-07-27
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q98050410|Илнур Гарипов]]''
|
| 1971-02-26
| [[Иске Җөри]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q98067073|Илдар Сәгъдәтшин]]''
|
| 1978-02-03
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Тимур Сөләйманов (1987)|Тимур Сөләйманов]]
|
| 1987-01-04
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q98068031|Нурсөя Шәйдуллина]]''
| [[Jurnalist|журналист]]
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q98619436|Igor A Litvinov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q98649073|Almaz L Zinnatullin]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Терентьев]]
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1961-06-13
| [[Югары Ослан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Альберт Салихов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1962-01-25
| [[Казан]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q99709067|Kristina Kitaeva]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ленар Сафин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1969-02-11
| [[Арча]]
|
|
|-
|
| [[Владимир Мерзляков]]
|
| 1949-03-23
| [[Айбүләк]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q100389042|Sergey Vasil'ev]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q100748327|R R Gamirova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Ольга Гончарова]]
| ''[[:d:Q105497222|студент-биолог]]''<br/>''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 1958-06-25
| [[Яшел Үзән]]
| 2015-10-15
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Григорий Клячкин]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1866-10-03
| [[Нясвиж|Нәсвиж]]
| 1946-07-21
| [[Казан]]
|-
|
| ''[[:d:Q102048668|А А Анисимов]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q102072840|Elena V Khozina]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102115826|Yuriĭ Iosifovich Cerskiĭ]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102121761|Vladimir Vladimirovich Vishnevskiî]]''
| [[галим]]
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102147558|Dmitry A Kalashnikov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q102221229|Elena Alekseevna Mazepa]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102245123|Igor Nikolaevich Volodin]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[математик]]
| 1937-04-12
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102255880|Vasilii Nikolaevich Tsapyrin]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102255884|Anatolii Vasilievich Dorodnov]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102267061|R. O. Nazarian]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102273934|Angelė Baškienė]]''
|
| 1941-10-26
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q102274697|Линә Рәхмәтуллина]]''
| [[математик]]
| 1932-01-03
| [[Балтач]]
| 2024-03-19
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102279857|Leonid Ivanovich Gavrilov]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102279858|Grigorii Solomonovich Barchin]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102282104|Farid M. Ablayev]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102292790|Algimantas Pranas Urbonas]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102293540|Vytautas Kazakevicius]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102304049|G. V. Kamenkov]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102304602|Pavel Alekseevich Kuzmin]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102304603|Sh. Nugmanova]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102304785|Ігар Васілевіч Жаркоў]]''
| [[галим]]
| 1910-06-13
| [[Мәсәгут (Дуван районы)|Мәсәгут]]
| 1974-04-25
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q102305375|Aida Gainutdinova]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102305626|Boris Ivanovich Kuschev]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102305933|Ivan Petrovich Egorov]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102305934|German Fedorovich Laptev]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102305951|Vasilii Petrovich Yablokov]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102305954|Garun Saligulovich Salekhov]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102306160|Lyubov Ivanovna Chibrikova]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102306679|Aleksey Konstantinovich Nikitin]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102306693|Lev Aleksandrovich Chikin]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102306694|Vladimir Nikolaevich Rogozhin]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102319757|Andrey Porfiriev]]''
| ''[[:d:Q27497422|гельминтолог]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102320553|Vladimir Yu Gorshkov]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102335745|Guzalya Suleymanova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q102340380|Ekaterina Lipacheva]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102349107|Boris Leopoldovich Kaufman]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102353404|G. M. Mubarakzyanov]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102357229|Victor L. Selivanov]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102357272|Andrey N. Frolov]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102357273|Iskander Sh. Kalimullin]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102357276|Shamil T. Ishmukhametov]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102357278|Ilnur I. Batyrshin]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102395053|Grigorii Nikolaievich Chebotarev]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102395531|Victor Mikhailovich Adukov]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102399547|Veronica Zobin]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102399548|Lidia Vladimirovna Veselova]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102404666|José R. Arteaga B.]]''
| [[математик]]
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102404808|Tatiana Vladimirovna Polushina]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q102407458|Malle Fischer]]''
| [[математик]]
| 1944-08-04
| ''[[:d:Q191106|Һаапсалу]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102407459|Peep Uba]]''
| [[математик]]
| 1939-03-30
| ''[[:d:Q12370394|Misso Rural Municipality]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102418344|Alexandre Tartakovsky]]''
| ''[[:d:Q3644587|һидрулыг]]''<br/>''[[:d:Q2732142|статистик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q102434622|Olga Yurievna Danilkina]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102436005|Marat Aukhadiev]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q102900394|Voplenko Nikolai Nikolaevich]]''
| ''[[:d:Q16012028|хокук галиме]]''<br/>''[[:d:Q63677188|хокук укытучысы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1941-09-13
| ''[[:d:Q3702213|Даниловка]]''
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q102985494|Vladimir Mefod'evich Matrosov]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q103286033|Alexander Ivanovich Fedotov]]''
|
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q103316189|Nikita Gennadievich Zhiltsov]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q103340063|Alexander Kirillovich]]''
|
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q103841082|Nail Khusnutdinov]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1948-07-20
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ямил Сафиуллин]]
| ''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| 1935-04-04
| [[Мәкъсүт (Күгәрчен районы)|Мәкъсүт]]
| 2020-07-30
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Лариса Астахова]]
| [[галим]]
| 1977-06-29
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Һарун Салихов]]
| [[математик]]
| 1913-08-12
| [[Казан]]
| 1971-10-22
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q105087015|Pavel Solomin]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1897-12-28<br/>1898-01-09
| [[Шкаланка]]
| 1968-08-25
| [[Иваново]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фоат Зиннуров]]
|
| 1959-05-10
| [[Биектау районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Данис Шакиров]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
| 1988-10-15
| [[Менделеевск]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Равил Гыймадиев]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q104166546|баш мөхәррир урынбасары]]''<br/>''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''
| 1938-11-03
| [[Актаныш]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рәшит Сәләхов]]
|
| 1941-12-17
| [[Кара Борнаш|Иске Борнаш]]
| 2021-02-14
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Назыйм Ханзафаров]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q516463|һиральдис]]''
| 1937-09-12
| [[Олы Кайбыч]]
| 2023-12-31
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Первухин (педагог)]]
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| 1813
| [[Нократ губернасы]]
| 1871
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Мөдәррис Әгъләмов]]
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q12144794|прозачы]]''<br/>[[шагыйрь]]
| 1946-10-13
| [[Зәй районы]]
| 2006-11-26
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илдус Заһидуллин]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1963-01-01
| [[Яңгул (Татарстан)|Яңгул]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q105966757|Алена Паўлаўна Кесарава]]''
| ''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>[[галим]]
| 1910-10-05
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| 1972-03-17
| [[Минск]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Алсу Нәбиева]]
| ''[[:d:Q1055894|deputy]]''
| 1979-03-12
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Сөмбел Гаффарова]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| 1980-02-05
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Венера Латыйпова|Винирә Латыйпова]]
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1944-11-30
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Газыйм Касыймов|Газим Касыймов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1891
| [[Яңа Биктәш]]
| 1937-08-19
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Юлия Әдһәмова|Юлия Әдһәмева]]
|
|
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Сөмбел Таишева]]
|
| 1975-06-18
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Азат Ахунов]]
|
| 1970-04-02
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Булат Хәмидуллин]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1968
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Равия Абдуллина]]
|
| 1949-10-12
| [[Баскан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q106361015|Зинаида Абрамова]]''
|
| 1952-02-21
| [[Baqçasaray|Бакчасарай]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Зәйнүл Кутуева]]
|
| 1903-03-04
| [[Татар Кынадысы]]
| 1996
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q106565746|Анастасия Васильевна Шкляева]]''
| ''[[:d:Q33999|актёр]]''
| 1908-10-08
| ''[[:d:Q4278917|Малый Кармыж]]''
| 1998-04-02
| [[Ижау]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Антонина Нефедьева]]
|
| 1921
| [[Саранск]]
| 2014
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Вера Торопова]]
|
| 1915-11-20
| ''[[:d:Q2564651|Mologa]]''
| 2008-12-31
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виталий Самарцев]]
|
| 1939-10-29
| [[Казан]]
| 2021-07-18
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Инна Лещинская]]
|
| 1935-02-21
| [[Мәскәү]]
| 2017-10-10
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q106862710|Динә Диас кызы Хисамова]]''
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''
| 1966-05-31
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Эльвира Кудрецкая]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1942
| [[Казан]]
| 2020-12-31
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Ләйсән Мөхәррәмова]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1960-01-15
| [[Сарман]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q107304864|Nikolai Bogoslovski]]''
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1862-11-22
| [[Гороховец|Гороховетс]]
| 1914-02-06
| ''[[:d:Q771345|Helwan]]''
|-
|
| ''[[:d:Q107452844|Ädip Miñdubayıf]]''
|
| 1929-04-17
| [[Күлбай Мораса]]
| 1998-05-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q107452859|İltözär Ğälief]]''
|
| 1926-12-29
| [[Буа (Татарстан)|Буа]]
| 2014-09-15
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Бәхтияр Измайлов]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1983-05-24
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Искәндәр Измайлов]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q3621491|археолог]]''<br/>''[[:d:Q1371378|этнолог]]''
| 1960-12-12
| ''[[:d:Q1024733|Сеймчан]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q107710061|Юрий Смыков]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1931-07-06
| [[Каен (Новосибирск өлкәсе)|Каен]]
| 2015-03-18
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Хованский]]
|
| 1916-04-20
| [[Тубыл]]
| 1996-11-30
| [[Калининград]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Геннадий Зерцалов]]
|
| 1940-05-26
| ''[[:d:Q4507942|Chebaki]]''
| 2021-01-20
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Огнев]]
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>[[хирург]]
| 1901-03-05<br/>1901
| [[Самар]]
| 1978-12-17<br/>1978
| [[Мәскәү]]
|-
|
| ''[[:d:Q108782246|Ермолаев, Вадим Михайлович]]''
|
| 1892
| [[Казан]]
| 1955-06-27
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Борис Болгарский]]
|
| 1892-08-05<br/>1892-07-24
| [[Казан]]
| 1980-04-03
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Николай Демидов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>''[[:d:Q83307|министр]]''<br/>[[укытучы]]
| 1933-04-08
| [[Урта Девятово]]
| 2021-10-06
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Владимир Донсков]]
|
| 1881-04-04
| [[Түбән Күл (Ырынбур өлкәсе)|Түбән Күл]]
| 1960
| [[Иркутск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Исаак Оксман]]
|
| 1892-06-24
| ''[[:d:Q12107923|Kalyus]]''
| 1978-05-16
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Лавров (1935)|Сергей Лавров]]
| ''[[:d:Q1779650|инженер-конструктор]]''
| 1935-11-06
| [[Казакъстан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q108905778|Artem Prokofiev]]''
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1983-12-31
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рафаэль Мөгыйнов]]
|
| 1929-01-29
| [[Сарман]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Зәйнәп Кәримова]]
|
| 1909-02-22
| ''[[:d:Q21635426|Аллағыуат улыҫы]]''
| 1995-09-22
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q109357396|Abram Rubinshteyn]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1909
| [[Барысав (шәһәр)|Барысау]]
| 1955-08-10
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Александр Разумов]]
|
| 1897-01-05
| [[Самар губернасы]]
| 1987-08-31
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q109406027|Аристарх Смирнов]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q26832546|медицина администраторы]]''<br/>''[[:d:Q17143199|medical examiner]]''<br/>''[[:d:Q11494960|йогышлы авырулар белгече]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1854-04-12
|
| 1899
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q109485145|Алексей Петрович Шкляев]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''<br/>[[Драматурглар|драматург]]
| 1949-09-28
| ''[[:d:Q12133717|Нижнее Корякино]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виктор Боголюбов|Виктор Боголүбов]]
|
| 1874-04-07
| [[Казан]]
| 1935-03-07
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q109492259|Aleksandr Dudurov]]''
| ''[[:d:Q752129|астрофизик]]''<br/>''[[:d:Q169470|физик]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1946-07-18
| [[Кытау-Ивановск]]
| 2021-03-03
| [[Чиләбе]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Михаил Марков (1951)]]
|
| 1951-04-11
| [[Яңавыл]]<br/>[[Башкорт Автономияле Совет Социалистик Республикасы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рафаил Шәйдуллин]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1960-03-30
| [[Лабит]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виталий Марков (филолог)]]
|
| 1927-03-29
| [[Казан]]
| 2010-10-18
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Гамир Гайфетдинов]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1941-07-01
| [[Бишсубаш]]
| 1998-11-28
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Гөлнур Айзат]]
| [[укытучы]]<br/>[[язучы]]<br/>[[шагыйрь]]
| 1960
| [[Иске Әнәле]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Лариса Глухова]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[хокук белгече]]
| 1976-08-30
| [[Кукмара]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Лилия Гыйбадуллина]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[язучы]]
| 1987-03-22
| [[Әҗмәт]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Ләйлә Дәүләтова]]
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''
|
| [[Актаныш районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Марс Тукаев]]
|
| 1972-05-26
| [[Рыс]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Рауза Солтанова]]
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''
| 1958-09-15
| [[Түке]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рүзәл Йосыпов]]
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1938-09-14
| [[Кышкар]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рөстәм Шәмсутов]]
| ''[[:d:Q42973|архитектор]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''<br/>''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''<br/>''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
| 1965-07-04
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фәнил Гыйләҗев]]
| [[шагыйрь]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| 1987-05-16
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фәрхәт Хөснетдинов]]
| [[хокук белгече]]
| 1964-11-18
| [[Зур Кукмара]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Эдуард Шәрәфиев]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1984-02-13
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Энҗе Авзалова]]
|
| 1982-06-30
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ягъфәр Яппаров]]
| ''[[:d:Q1056391|мәктәп директоры]]''
| 1924-09-25
| [[Таузар]]
| 2002-10-23
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дамир Вагыйзов]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1936-03-01
| ''[[:d:Q30179960|Татар Агайбашы]]''
| 2016
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илһам Гомәров]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| 1972-12-24
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ирек Һадиев]]
| ''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| 1970-04-28
| [[Кече Кирмән]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Фәридә Сафина]]
| ''[[:d:Q2259451|театр актеры]]''<br/>''[[:d:Q2449921|театр мөгаллиме]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''<br/>[[җырчы]]
| 1957-03-20
| [[Сарман]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Виктор Демидов]]
| [[хокук белгече]]<br/>''[[:d:Q16533|хөкемче]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1961-06-06
| [[Алабуга]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Дмитрий Таюрский]]
| [[галим]]
| 1963-11-23
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q110471805|Баҙаҡшанов Рәмил Мөхәмәт улы]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''<br/>''[[:d:Q485178|analyst]]''
| 1947-01-09
| [[Ахун (Учалы районы)|Ахун]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Алексей Макаров|Алексей Николай улы Макаров]]
| ''[[:d:Q188094|икътисадчы]]''
| 1977-03-30
| [[Хуҗа Хәсән]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Даниил Зимин]]
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q12094958|геофизик]]''
| 1918-12-02
| [[Сокрау]]
| 1970-04-16
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Сергей Сергеев]]
|
| 1963-04-07
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q110982670|Sergei Palchikoff]]''
| ''[[:d:Q974144|укытучы]]''<br/>''[[:d:Q639669|музыкачы]]''<br/>''[[:d:Q30002353|language teacher]]''<br/>''[[:d:Q2675537|music teacher]]''<br/>''[[:d:Q47064|хәрби хезмәткәр]]''
| 1893
| [[Минзәлә|Минзәлә шәһәре]]
| 1969
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q111133515|Михаил Корбут]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1899-08-16
| [[Казан]]
| 1937-08-01
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q111324611|Valery Leontievich Panteleev]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1931-08-04
| [[Яңа Спас (Зәй районы)]]
| 2021-03-06
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Гадел Әхмәтҗанов]]
| [[хокук белгече]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| 1998-04-28
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q111488256|Анисса Павловна Алексеева]]''
| ''[[:d:Q14467526|телбелгеч]]''<br/>''[[:d:Q462390|доцент]]''
| 1941-09-16
| [[Тигашево]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q111519720|Мария Алуф]]''
| ''[[:d:Q2114605|фармаколог]]''
| 1901-01-13
| [[Кострома]]
| 1964-11-06
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рифхәт Якупов]]
| ''[[:d:Q33231|фотограф]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q957729|фотокорреспондент]]''
| 1944-07-29
| [[Ижау]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Айсылу Башкурова-Садыйкова]]
| [[галим]]
| 1946-04-27
| [[Кызыл Октябрь районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Әминә Галиева]]
| ''[[:d:Q2259451|театр актеры]]''
| 1976-09-05
| [[Актаныш]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q111745444|Михаил Пильнов]]''
| ''[[:d:Q25543366|dermatovenereologist]]''
| 1874-09-24
| [[Ырынбур]]
| 1930-12-01
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Зөфәр Рәмиев|Рәмиев Зөфәр Зәйни улы]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''<br/>''[[:d:Q28255863|текстолог]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''
| 1938-07-25
| [[Уразлы (Кама Тамагы районы)]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q111796224|Дмитрий Туманов]]''
| ''[[:d:Q2259451|театр актеры]]''<br/>''[[:d:Q3104508|cultural manager]]''<br/>''[[:d:Q33999|актёр]]''
| 1965-11-21
| [[Санкт-Петербург]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q111899205|Екатерина Олеговна Мереминская]]''
| ''[[:d:Q61747890|интеллектуаль уеннар катнашучысы]]''<br/>[[Jurnalist|журналист]]
| 1983-10-16
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q111916269|Tahir Ğäzizef]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1935-09-12
| [[Иске Монасыйп]]
| 2010-11-28
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q112134475|Андрей Вазанов]]''
|
| 1962-07-24
| [[Казан]]
| 2022-03-25
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q112136860|Александр Шамов]]''
| ''[[:d:Q593644|химик]]''
| 1951-09-29
| [[Петропавел|Кызылъяр]]
| 2020-11-07
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q112193105|Ernst Dibäy]]''
| ''[[:d:Q11063|астроном]]''
| 1931-08-03
| [[Казан]]
| 1983-11-11
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Гөлчәчәк Нәҗипова]]
| ''[[:d:Q10333969|музейчылык белгече]]''
| 1961-02-10
| [[Тойгуҗа]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q112436480|Igor V. Konnov]]''
| [[математик]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1958
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q112629281|Смирнов, Павел Агафангелович]]''
| ''[[:d:Q169470|физик]]''
| 1884-06-07
| ''[[:d:Q4248554|Kurmanayevka]]''
| 1948
| [[Екатеринбург]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q112667716|Аронзон, Соломон Лейбович]]''
| ''[[:d:Q39631|табиб]]''<br/>''[[:d:Q3242115|инкыйлабчы]]''
| 1854
| [[Ырынбур]]
| No/unknown value
| No/unknown value
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q112761978|Вячеслав Кузнецов]]''
|
| 1939-12-07
| ''[[:d:Q1112783|Morzhovets]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Хәлимә Корбангалиева]]
| ''[[:d:Q11710359|гидробиолог]]''
| 1910-05-04
| [[Казан]]
| 2004-03-26
| [[Казан]]
|-
|
| ''[[:d:Q112963378|Ренат Бикбулатов]]''
|
| 1933-10-29
| [[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q112988837|Iskender Yasaveyev]]''
| [[галим]]
| 1971-09-21
| [[Сосногорск]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q112989030|Порудоминский, Илья Миронович]]''
| [[галим]]
| 1890-06-11
| [[Vilnius|Вилнүс]]
| 1968-03-24
| [[Мәскәү]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q112989038|Павел Иванович Пичугин]]''
| [[галим]]<br/>''[[:d:Q15401884|медицина галиме]]''<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1876-06-27
| [[Морке|Морки]]
| 1954-03-31
| [[Пермь]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Салих Корбангалиев]]
| [[галим]]<br/>[[хирург]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1901-11-18
| [[Биектау (Әгерҗе районы)]]
| 2001-05-06
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q112989133|Валентин Адамюк]]''
| [[галим]]
| 1877-02-13
| [[Казан]]
| 1950-06-16
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q112989194|Наил Кашапов]]''
| [[галим]]
| 1960-11-08
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рамил Муллин]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''
| 1974-05-10
| [[Мөслим районы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q112994724|Oleg Moskovtsev]]''
| [[галим]]
| 1935-09-28
| ''[[:d:Q4129078|Vypolzovo]]''
| 1994-01-08
| [[Нефтеюганск]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q112995093|Суров, Григорий Иванович]]''
|
| 1871-11-14
| [[Алатыр]]
| 1947-02-10
| [[Сембер]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q113005516|Aleksei Temlyakov]]''
| [[математик]]
| 1903-03-30
| [[Йошкар-Ола]]
| 1968
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q113355952|Nadir Bäkiref]]''
| ''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''<br/>''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''<br/>[[хокук белгече]]
| 1962-03-13
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q113535182|Кашапова Ләлә Мөхәмәтдин ҡыҙы]]''
| ''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''<br/>[[галим]]
| 1952-08-22
| [[Төньяк Шакша]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q113536930|Любовь Агеева]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q1622272|университет профессоры]]''
| 1946-11-07
| ''[[:d:Q18792055|Нижнее Челяево]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q113550698|Vyacheslav Andreevich Toboev]]''
| ''[[:d:Q61791734|biomathematician]]''
| 1958-01-05
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q113727681|Рыгор Якаўлевіч Ліберзон]]''
|
| 1903-07-16
| [[Акъяр]]
| 1966-12-22
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q113897634|Михаил Черепанов]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1960-12-12
| [[Ишем]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q114099031|Gulnara Safiullina]]''
| ''[[:d:Q4009406|эспринтир]]''
| 1969-01-29
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q115211663|Әлфия Галләмова]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1569495|мөгаллим]]''
| 1955-11-09
| [[Дятьково|Дәтково]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q115456025|Александра Григорьевна Власова]]''
| ''[[:d:Q185196|акушер]]''<br/>[[хирург]]<br/>''[[:d:Q39631|табиб]]''
| 1901-07-16
| [[Чабаксар]]
| 1974-01-03
| [[Йошкар-Ола]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q115672801|Ксения Лукичёва]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q876864|мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q589298|баш мөхәррир]]''<br/>''[[:d:Q10355417|advertising person]]''<br/>''[[:d:Q49176591|public relations executive]]''<br/>''[[:d:Q2957754|communications manager]]''<br/>''[[:d:Q3659898|public relations officer]]''
| 1981-01-31
| [[Түбән Кама]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q115687938|Фәрит Гөбәев]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q33231|фотограф]]''<br/>''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
| 1951-07-15
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Эльмира Җәлилова]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>[[шагыйрь]]
| 1979-12-05
| [[Яңа Әлем]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q116060283|Dayana Sharafutdinova]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q16868721|carcinologist]]''
|
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q116175704|Inna Smirnova]]''
| ''[[:d:Q3400985|фәнни хезмәткәр]]''
|
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q116259554|Алексей Корниенко]]''
|
| 1947-02-17
| ''[[:d:Q4326702|Новый Маныч]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q117355903|Файнберг, Авраам Борисович]]''
| ''[[:d:Q1792450|сәнгать белгече]]''<br/>[[шагыйрь]]
| 1930-04-27
| [[Скопин]]
| 2010-06-20
| ''[[:d:Q171639|Ashdod]]''
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q117750578|Akhnaf Alimgulov]]''
| [[укытучы]]
| 1904-05-28
| [[Канбулат (Мәләвез районы)|Канбулат]]
| 1980
| ''[[:d:Q12079880|Oyim]]''<br/>[[Әндиҗан вилаяте]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Эдуард Хәйруллин]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q947873|телеалыпбаручы]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q33231|фотограф]]''<br/>''[[:d:Q1028181|рәссам]]''
| 1969-01-28
| [[Казан]]
| 2023-04-14
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q117853339|Роберт Рәкыйпов]]''
| ''[[:d:Q2251335|мәктәп укытучысы]]''<br/>''[[:d:Q1056391|мәктәп директоры]]''<br/>[[шагыйрь]]
| 1936-11-10
| [[Яңа Чокалы]]
| 1995-05-04
| [[Әлмәт]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Шәүкәт Гаделша]]
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q165029|иликтер мантүре]]''
| 1949-09-16
| [[Киндерле (Төмән өлкәсе)]]
| 2024-03-30
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q118928321|Anna Ananieva]]''
| ''[[:d:Q1650915|тикшеренүче]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| 1975
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q118941270|Oleg Gabelko]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1968
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Данис Нургалиев]]
| ''[[:d:Q520549|геолог]]''
| 1956-09-01
| [[Абдулла (Борай районы)|Абдулла]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фәрид Мифтахов]]
| ''[[:d:Q43845|эшмәкәр]]''<br/>''[[:d:Q15472169|иганәче]]''<br/>''[[:d:Q662729|җәмәгать эшлеклесе]]''
| 1968-09-07
| [[Күлбай Мораса]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Андрей Барон]]
| [[җырчы]]<br/>''[[:d:Q245068|кәмитче]]''<br/>''[[:d:Q753110|җырлар авторы]]''<br/>''[[:d:Q183945|музыка продюсеры]]''
| 1982-05-06
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q120263465|Наводнов, Владимир Григорьевич]]''
|
| 1952-08-30
| [[Сарытау өлкәсе]]
| 2023-12-27
| [[Йошкар-Ола]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Клара Синицына]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''
| 1932-12-11
| [[Буа (Татарстан)|Буа]]
| 1997-01-04
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Илмир Төхвәтуллин (1991)|Илмир Төхвәтуллин]]
| ''[[:d:Q2066131|спортчы]]''<br/>''[[:d:Q41583|тренер]]''
| 1991-11-20
| [[Биектау (Балык Бистәсе районы)]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q120267639|Спориус, Алексей Эмильевич]]''
| [[галим]]<br/>[[инженер]]
| 1907-01-29
| [[Казан]]
| 1978
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q120268439|Егоров, Иван Петрович]]''
|
| 1915-07-25
|
| 1990-10-02
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q120280614|Мөхәммәт Хәйруллин]]''
|
| 1951-11-09
|
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q121757177|Iskhak Sakhaev]]''
| [[математик]]
| 1930-04-20
|
| 2016-09-12
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Резидә Йосыпова]]
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q1607826|мөхәррир]]''
| 1968-03-04
| [[Әндереш]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Гомәр Терегулов]]
| ''[[:d:Q82955|сәясәтче]]''<br/>[[язучы]]<br/>''[[:d:Q6051619|публицист]]''
| 1883-04-09
| [[Югары Каргалы]]
| 1938-08-29
| [[Әнкара]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q122782119|Анатолий Елдашев]]''
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q1595570|өлкәне өйрәнүче]]''<br/>''[[:d:Q107017212|некрополист]]''
| 1949-04-11
| [[Грозный]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Ислам Вәлиев]]
| ''[[:d:Q639669|музыкачы]]''
| 1990-11-09
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Батырхан Әгъзамов]]
|
| 1998-12-19
| [[Кызыл (шәһәр)|Кызыл]]
| 2023-10-19
| [[Кызыл (шәһәр)|Кызыл]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q123597301|Vasiliy Permitin]]''
| ''[[:d:Q11513337|җиңел атлет]]''<br/>''[[:d:Q15306067|териятлит]]''
| 1990-11-04<br/>1990-10-04
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Роберт Гәрәев]]
| [[язучы]]<br/>[[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q639669|музыкачы]]''
| 1976-02-08
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q124128490|Shaida Abdrakhmanovna Maksudova]]''
| [[язучы]]<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1926-11-29
| [[Уразай (Әгерҗе районы)]]
| 2009-02-07
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q124618873|Здобнова Зоя Петровна]]''
| ''[[:d:Q16880249|диалектолог]]''
| 1926-03-25
| [[Чистай]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q124666671|Nikolay Petrovich Trunin]]''
| [[укытучы]]<br/>''[[:d:Q28776412|book collector]]''
| 1920-06-04
| ''[[:d:Q4174589|Ялатма]]''
| 2007-02-05
| ''[[:d:Q4174589|Ялатма]]''
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Елена Вишленкова]]
|
| 1965-09-02
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q124769813|Александр Кессель]]''
|
| 1935-11-20
| [[Одесса]]
| 2003-06-23
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Җәүдәт Миңнуллин]]
| ''[[:d:Q201788|тарихчы]]''<br/>''[[:d:Q13418253|филолог]]''
| 1953-11-07
| [[Чаллы (Кама Тамагы районы)]]
| 2019-10-10
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Марат Закиров (1985)|Марат Закиров]]
|
| 1985-12-31
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Рөстәм Габәшев]]
| ''[[:d:Q3621491|археолог]]''
| 1941-05-10
| [[Уфа]]
| 2010-01-02
| [[Казан]]
|-
|
| [[Альвина Вафина]]
|
| 1940-12-08
| [[Мәскәү]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Фуат Гарифуллин]]
|
| 1936-12-09
| [[Күл Черкене]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q125974096|Николай Козарь]]''
| ''[[:d:Q372436|дәүләт эшлеклесе]]''
| 1942-02-26
| [[Славгород (Россия)|Славгород]]
| 2023-11-19
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q126095922|Гаранин, Владимир Александрович]]''
| [[Jurnalist|журналист]]<br/>''[[:d:Q488205|автор-башкаручы]]''<br/>''[[:d:Q56677347|кул көрәшчесе]]''<br/>[[шагыйрь]]
| 1969-05-10
| [[Шәмсир]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q126372588|Кащеев Владимир Иванович]]''
|
| 1956-05-09
| [[Таганрог]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Айдар Шәйхин]]
| ''[[:d:Q19829980|дин белгече]]''<br/>''[[:d:Q47090899|музей эшлеклесе]]''<br/>''[[:d:Q33176607|мәгърифәтче]]''<br/>''[[:d:Q333634|тәрҗемәче]]''
| 1997-09-06
| [[Әтәс]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Кәрим Долотказин]]
| ''[[:d:Q462390|доцент]]''
| 1935-11-18
| [[Иса]]
| 2022-09-06
| [[Казан]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Эльза Газизова]]
| [[Jurnalist|журналист]]
| 1988-01-08
| [[Чаллы]]
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q126878013|Sergei Pimenov]]''
| [[Программист|програмчы]]
|
| [[Казан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q126913485|Контский, Фаддей Мартынович]]''
|
| 1885-12-08
| [[Минск]]
| 1977-09-22
| [[Петергоф|Петерһоф]]
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| [[Рәсимә Шәмсетдинова]]
| ''[[:d:Q1231865|педагог]]''
| 1954-12-15
| [[Мүлмә]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Таһир Гыйлаҗев]]
| ''[[:d:Q17167049|әдәбият белгече]]''
| 1960-10-28
| [[Карт (авыл)|Карт]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q129051588|Илдар Ваһапов]]''
| [[галим]]
| 1949-08-04
| [[Магадан]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| [[Радмир Беляев]]
| ''[[:d:Q212238|дәүләт хезмәткәре]]''<br/>''[[:d:Q98058553|municipal employee]]''
| 1987-06-11
| [[Чаллы]]
|
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q130330205|Ценципер Лейба Иоселевич]]''
| ''[[:d:Q864503|биолог]]''
| 1908
|
| 1938
|
|-
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| ''[[:d:Q130331425|Брейтман Евгения Соломоновна]]''
|
| 1908
| [[Бакы]]
| 1992
|
|-
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| ''[[:d:Q130332074|Boris Fedorov]]''
| ''[[:d:Q350979|зоолог]]''
| 1904
|
| 1938-05
|
|}
{{Wikidata list end}}
[[Төркем:Казан университетын тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Исемлекләр:Югары уку йортлары буенча шәхесләр]]
2hkxmm0y9s44x64sq6bsln7pq1aysqh
Фән һәм техника өлкәсендә Россия Федерациясе Хөкүмәте премиясе
0
819535
5839657
5838744
2026-05-05T17:58:00Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839657
wikitext
text/x-wiki
{{seealso|Россия Федерациясе дәүләт премиясе|Татарстанның фән һәм техника өлкәсендәге Дәүләт бүләге}}
{{УК}}
'''Фән һәм техника өлкәсендә Россия Федерациясе Хөкүмәте премиясе''' ({{lang-ru|{{Label|Q4377076|lang=ru}}}}, {{lang-en|{{Label|Q4377076|lang=en}}}}) — {{RUS}} дәүләт бүләге. [[1994 ел]]ның [[26 июль|26 июлендә]] булдырылган. [[Россия Федерациясе Хөкүмәте]] исеменнән гамәлдәге [[Россия Федерациясе хөкүмәте рәисләре|рәисе]] тарафыннан раслана һәм тапшырыла. Бүләкләнүчеләр саны — ??? кеше.
== Бүләкләнү нигезе ==
== Ияләре ==
{{seealso|Төркем:Фән һәм техника өлкәсендә РФ Хөкүмәте премиясе лауреатлары}}
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P166 wd:Q4377076}
|section=
|sort=p166/Q4377076/p585
|columns=p166/Q4377076/p585:Ел,label:Исем,p21,p569,p570}}
{| class='wikitable sortable'
! Ел
! Исем
! җенес
! туу датасы
! үлем датасы
|-
|
| ''[[:d:Q46471|Vladimir Peshekhonov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-06-14
|
|-
| 2003
| [[Александр Прохоров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1916-07-11
| 2002-01-08
|-
| 2010
| [[Валентина Матвиенко]]
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1949-04-07
|
|-
| 2008
| ''[[:d:Q313594|Kirsan Ilyumzhinov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1962-04-05
|
|-
| 2009<br/>2010
| [[Вячеслав Зайцев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-03-02
| 2023-04-30
|-
|
| ''[[:d:Q362998|Gennady Padalka]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-06-21
|
|-
|
| ''[[:d:Q431006|Виктор Савиных]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-03-07
|
|-
|
| ''[[:d:Q446865|Nikolai Patrushev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-07-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q447311|Anatoly Yakovlevich Solovyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-01-16
|
|-
| 1998-04-06<br/>2007-02-22
| ''[[:d:Q451455|Вахит Галиәкбәров]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-09-01
|
|-
| 2003
| ''[[:d:Q466610|Elena Baturina]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1963-03-08
|
|-
|
| [[Алексей Миллер]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1962-01-31
|
|-
|
| ''[[:d:Q699696|Vladimir Yakunin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-06-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q708484|Oleg Atkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-05-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q734909|Leonid Reiman]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-07-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q740269|Игорь Сергеев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-04-20
| 2006-11-10
|-
| 2001
| ''[[:d:Q845401|David Yang]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1968-06-03
|
|-
| 1996
| ''[[:d:Q905015|Yuri Ovchinnikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-08-02
| 1988-02-17
|-
| 2008
| [[Рөстәм Миңнеханов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-03-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q983514|Георги Полтавченко]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-02-24
|
|-
| 2005
| ''[[:d:Q1192630|Vyacheslav Shtyrov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-05-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q1395387|Alexei Mordashov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1965-09-26
|
|-
|
| ''[[:d:Q1397809|Svyatoslav Fyodorov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1927-08-08
| 2000-06-02
|-
|
| ''[[:d:Q1399423|Oleg Lobov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-09-07
| 2018-09-06
|-
|
| ''[[:d:Q1445225|Lev Altshuler]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1913-11-09
| 2003-12-23
|-
|
| ''[[:d:Q1668314|Aleksandr Granberg]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-06-25
| 2010-08-22
|-
| 1995
| ''[[:d:Q1716592|Victor Danilov-Danilyan]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-05-09
|
|-
| 2001<br/>2002
| ''[[:d:Q1894128|Виктор Рашников]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-10-13
|
|-
|
| ''[[:d:Q1904859|Leonid Konopelko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-09-05
|
|-
|
| ''[[:d:Q1981824|Sergey Bogdanchikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-08-10
|
|-
| 2005
| ''[[:d:Q2121574|Vladimir Popovkin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-09-25
| 2014-06-18
|-
|
| [[Денис Мантуров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1969-02-23
|
|-
| 2005<br/>2006-02-20
| ''[[:d:Q2384738|Gennady Onishchenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-11-20
|
|-
|
| ''[[:d:Q2587259|Vladimir Fortov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-01-23
| 2020-11-29
|-
| 2011
| ''[[:d:Q2622956|Victor Sadovnichy]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-04-03
|
|-
|
| [[Олег Газенко]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1918-12-12
| 2007-11-17
|-
|
| [[Роберт Нигъмәтуллин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-06-17
|
|-
| 2003-02-18
| [[Валентин Юдашкин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1963-10-14
| 2023-05-02
|-
|
| ''[[:d:Q4054946|Sergey Abramov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-03-25
|
|-
| 2003
| ''[[:d:Q4055253|Mikhail Abyzov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1972-06-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q4057375|Arnold Adamyan]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-09-06
| 2012-09-11
|-
|
| ''[[:d:Q4057379|Leyla Adamyan]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1949-01-20
|
|-
|
| ''[[:d:Q4058008|Vitaly Adushkin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-09-10
| 2025-11-25
|-
|
| ''[[:d:Q4058816|Rafik Sabirovitsj Ayzatoelov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-05-27
|
|-
|
| ''[[:d:Q4059480|Efraim Akim]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-03-14
| 2010-09-13
|-
|
| [[Ренат Акчурин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-04-02
| 2024-10-06
|-
|
| ''[[:d:Q4060747|Sergey Aldoshin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-03-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q4061076|Anatoly Alexandrov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-04-07
|
|-
|
| ''[[:d:Q4062294|Mammad Bagir Javad oglu Aliyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-04-08
|
|-
|
| [[Николай Алёшин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-08-10
| 2023-02-11
|-
|
| ''[[:d:Q4064775|Alexander Ananenkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-05-13
|
|-
|
| ''[[:d:Q4067748|Nikolay Anfimov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-03-29
| 2019-10-29
|-
|
| ''[[:d:Q4067791|Vladimir Antsiferov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-11-26
| 2016-03-06
|-
|
| ''[[:d:Q4070396|Vladimir Artyakov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1959-07-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q4073114|Arslan Akhmetov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-12-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q4073575|Igor Ashurbeyli]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1963-09-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q4074803|Sergey Bagnenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-09-22
|
|-
| 2000<br/>2007
| ''[[:d:Q4077459|Oleg Bannykh]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-09-27
|
|-
|
| ''[[:d:Q4078549|Mikhail Barskov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-08-05
| 2013-01-07
|-
| 2015
| ''[[:d:Q4079713|Vladimir Bautin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-05-27
|
|-
| 2000-02-29
| ''[[:d:Q4080673|Alexander Bedritsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-07-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q4080802|Alexey Bezborodov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1924-02-01
| 2018-05-05
|-
|
| ''[[:d:Q4082973|Felix Beloyartsev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-07-06
| 1985-12-17
|-
|
| [[Александр Берлин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-09-27
|
|-
|
| ''[[:d:Q4087124|Igor Biryukov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-03-20
| 2017-12-29
|-
|
| ''[[:d:Q4089230|Vitaly Bogdanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-10-06
|
|-
|
| [[Лео Бокерия]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-12-22
|
|-
| 1995
| ''[[:d:Q4090882|Vladimir Bolotin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1926-03-29
| 2008-05-28
|-
|
| ''[[:d:Q4091126|Vladimir Bolshakov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-09-21
|
|-
|
| ''[[:d:Q4093300|Валерий Бондур]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-10-28
|
|-
|
| ''[[:d:Q4094750|Ivan Bortnik]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-05-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q4097760|Aleksandr Bugayov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-08-25
| 2024-10-03
|-
|
| ''[[:d:Q4098360|Stanislav Buzinov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-03-05
| 2012-12-31
|-
|
| ''[[:d:Q4098829|Vladimir Bulgak]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-05-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q4099684|Yelena Burlakova]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1934-10-12
| 2016-09-25
|-
| 2017
| ''[[:d:Q4104718|Юрий Васильев (1929-2023)]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-04-10
| 2023-12-29
|-
| 1999
| ''[[:d:Q4104963|Konstantin Vasilchenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1926-01-10
| 2010-07-15
|-
|
| ''[[:d:Q4105290|Nikolai Vatolin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1926-11-13
| 2018-08-11
|-
|
| ''[[:d:Q4105987|Aleksandr Veyn]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1928-02-06
| 2003-06-17
|-
|
| ''[[:d:Q4107911|Vitaly Werner]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-01-06
| 2016-01-24
|-
|
| ''[[:d:Q4110582|Viktor Videneyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1959-12-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q4111104|Vladimir Vikulin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-12-06
|
|-
|
| ''[[:d:Q4123358|Eduard Volkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-07-18
| 2025-06-04
|-
|
| ''[[:d:Q4125213|Yury Vorobyov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-02-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q4132888|Eduard Galperin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-08-10
|
|-
| 2012
| ''[[:d:Q4133544|Sergey Garanin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-02-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q4136099|Anatoly Gerashchenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-12-02
| 2022-09-21
|-
|
| [[Рәгыйб Гыймаев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-01-01
| 2016-01-29
|-
| 2002
| ''[[:d:Q4139600|Igor Glebov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1914-01-21
| 2002-01-11
|-
|
| ''[[:d:Q4140258|Vasily Glukhikh]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-02-10
| 2021-07-19
|-
|
| ''[[:d:Q4145769|Viktor Gorokhov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-11-05
|
|-
|
| [[Ирина Горячева]]
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1947-05-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q4147631|Igor Sergeyevich Gramberg]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1922-06-15
| 2002-10-19
|-
|
| ''[[:d:Q4148174|Vladimir Grachev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1942-03-02
| 2026-04-26
|-
| 2006
| ''[[:d:Q4148690|Igor Grekhov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-09-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q4149244|Anatoly Grigoryev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-03-23
| 2023-02-11
|-
|
| ''[[:d:Q4151115|Vladimir Gryaznov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1922-07-17
| 2001-05-19
|-
|
| ''[[:d:Q4152077|Asgat Gumerov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-08-15
| 2025-12-23
|-
|
| ''[[:d:Q4152208|Гуняев, Георгий Михайлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-08-29
| 2013-07-31
|-
|
| ''[[:d:Q4154565|Yanush Danilevich]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-12-06
| 2011-05-15
|-
|
| ''[[:d:Q4154852|Сергей Данкверт]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-08-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q4155484|Veniamin Dashevsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-10-13
| 2021-09-29
|-
|
| ''[[:d:Q4156262|Vladimir Debabov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-10-17
|
|-
|
| ''[[:d:Q4156522|Nikolay Devyatkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1907-03-29
| 2001-02-01
|-
|
| ''[[:d:Q4156727|Ivan Dedov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-02-12
|
|-
| 2003
| ''[[:d:Q4157585|Kamo Seropovič Demirčjan]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1928-10-25
|
|-
|
| ''[[:d:Q4157988|Igor Denisov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-09-03
| 2021-11-17
|-
|
| ''[[:d:Q4163623|Gleb Dobrovolsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1915-09-09
| 2013-04-08
|-
|
| ''[[:d:Q4170212|Vyacheslav Dudka]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-04-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q4171801|Anatoly Dyakov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-11-10
| 2015-08-12
|-
|
| ''[[:d:Q4175422|Stanislav Emelyanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-05-18
| 2018-11-15
|-
|
| ''[[:d:Q4176032|Anatoly Yeperin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-10-15
| 2015-08-25
|-
| 2008
| ''[[:d:Q4185435|Mikhail Zalikhanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-06-22
|
|-
| 2004<br/>2005
| ''[[:d:Q4188527|Vladislav Georgievitsj Zacharevitsj]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-10-12
| 2013-11-16
|-
|
| [[Николай Зефиров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-09-13
| 2017-04-28
|-
|
| ''[[:d:Q4194121|Vladimir Zotov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-10-26
|
|-
|
| [[Хәсән Зәбиров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-03-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q4195759|Genrikh Ivanitsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-11-08
|
|-
|
| ''[[:d:Q4196013|Vadim Ivanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-09-18
| 2022-04-08
|-
|
| ''[[:d:Q4196341|Timur Ivanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1975-08-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q4197039|Vladimir Ivashkin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-03-24
|
|-
|
| ''[[:d:Q4199841|Vjatsjeslav Aleksandrovitsj Ilitsjjov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-07-18
|
|-
|
| ''[[:d:Q4200573|Sergey Inge-Vechtomov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-04-04
|
|-
|
| ''[[:d:Q4202975|Pavel Ipatov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-04-12
|
|-
| 2003
| ''[[:d:Q4203527|Aleksandr Isayev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-10-26
| 2018-08-30
|-
| 2010
| ''[[:d:Q4206703|Evgeny Kablov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-02-14
|
|-
|
| ''[[:d:Q4209709|Vladimir Kalinnikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-11-27
| 2015-01-11
|-
|
| ''[[:d:Q4209957|Nikolay Kalistratov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-01-02
| 2023-01-26
|-
|
| ''[[:d:Q4214181|Александр Карасевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-08-24
|
|-
|
| ''[[:d:Q4214390|Alexander Karaulov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-05-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q4215684|Mikhail Karpenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-10-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q4216560|Nikolay Kasimov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-05-16
|
|-
|
| ''[[:d:Q4218103|Vladimir Kashin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-08-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q4218617|Nikolay Kvasha]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1928-12-08
| 2007-11-04
|-
|
| [[Дмытро Кива|Дмитрий Кива]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1942-10-08
| 2024-07-24
|-
|
| ''[[:d:Q4221307|Aleksandr Kirilin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-07-13
|
|-
|
| ''[[:d:Q4221782|Mikhail Kirpichnikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-11-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q4225541|Mikhail Kovalchuk]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-09-21
|
|-
|
| ''[[:d:Q4225969|Aleksandr Kogan]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-03-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q4225970|Aleksandr Kogan]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-09-25
| 2007-03-08
|-
|
| ''[[:d:Q4226298|Sergey Kozhevnikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1963-08-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q4227221|Oskar Iosifovitsj Koyfman]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-06-21
| 2023-12-31
|-
|
| ''[[:d:Q4227795|Sergey Kolesnikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-06-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q4228698|Alexander Kolsanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1974-11-05
|
|-
| 2002
| ''[[:d:Q4230650|Eduard Kondrashov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-04-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q4230961|Dmitry Konov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1970-09-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q4230977|Aleksandr Konovalov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-12-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q4230988|Gennady Konovalov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-03-14
|
|-
|
| ''[[:d:Q4231338|Aleksey Konstantinov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1919-11-07
| 2008-04-27
|-
|
| ''[[:d:Q4231343|Boris Konstantinov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-08-27
| 2012-07-30
|-
|
| ''[[:d:Q4231672|Alexey Kontorovich]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-01-28
| 2023-10-24
|-
|
| ''[[:d:Q4232064|Staņislavs Koņuhovs]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-04-12
| 2011-04-03
|-
|
| ''[[:d:Q4233603|Georgy Korovin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-06-16
| 2012-07-21
|-
|
| ''[[:d:Q4233612|Sergey Korovin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-05-24
| 2011-12-07
|-
|
| ''[[:d:Q4234048|Anatoliy Koroteyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-07-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q4235655|Valery Kostyuk]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-08-26
|
|-
|
| ''[[:d:Q4235951|Геннадий Котельников]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-01-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q4238198|Gennady Krasnikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-04-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q4240778|Dmitry А. Krivolutsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-10-04
| 2004-10-30
|-
| 2000
| ''[[:d:Q4244603|Nikolay Kudryavtsev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-05-08
|
|-
|
| ''[[:d:Q4244957|Vladimir Kuznetsov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-09-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q4245002|Леонид Кузнецов (инженер)]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-07-19
|
|-
|
| [[Николай Кузнецов (1931)]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-09-25
|
|-
|
| ''[[:d:Q4245325|Aleksandr Kuzmin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-07-12
| 2019-09-26
|-
|
| ''[[:d:Q4245979|Vladimir Kulakov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-04-12
| 2007-02-10
|-
|
| ''[[:d:Q4246103|Valery Kuleshov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1942-11-06
|
|-
|
| ''[[:d:Q4246322|Gennadiy Nikolaevitsj Koelipanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1942-01-25
|
|-
|
| ''[[:d:Q4249002|Mark Kurtser]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-06-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q4249483|Aleksey Kutepov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-09-10
| 2004-02-28
|-
|
| ''[[:d:Q4249723|Nikolay Georgievitsj Koetin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1965-07-24
|
|-
|
| ''[[:d:Q4252323|Nikolai P. Lavyorov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-01-12
| 2016-11-27
|-
|
| ''[[:d:Q4254177|Boris Lapin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1921-08-10
| 2020-04-30
|-
|
| ''[[:d:Q4255695|Valery Lebedev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-11-14
| 2021-07-05
|-
|
| ''[[:d:Q4257001|Viktor Legostayev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-06-06
| 2015-01-08
|-
|
| ''[[:d:Q4258994|Aleksandr Leontyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1927-05-24
| 2022-11-30
|-
| 2000
| ''[[:d:Q4261708|Georgy Limansky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-05-27
|
|-
| 1998
| ''[[:d:Q4262412|Aleksey Lipanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-03-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q4262428|Yury Lipatov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-06-14
|
|-
| 2011
| ''[[:d:Q4263554|Alexander Litvak]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-11-17
|
|-
| 2008
| [[Владимир Литвиненко]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-08-14
|
|-
|
| ''[[:d:Q4266159|Boris Lomberg]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-02-20
| 2022
|-
|
| ''[[:d:Q4266793|Vitaly Lopota]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-09-28
|
|-
|
| ''[[:d:Q4266850|Yury Lopukhin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1924-10-28
| 2016-10-03
|-
|
| ''[[:d:Q4269458|Valery Lunin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-01-31
| 2020-03-09
|-
|
| ''[[:d:Q4272572|Nikolai Ljakishev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-10-05
| 2006-11-18
|-
|
| ''[[:d:Q4272898|Boris Lyovin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-08-11
| 2023-06-30
|-
|
| [[Мидхәт Мәүлетев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1928-02-16
| 2000-12-08
|-
|
| ''[[:d:Q4274780|Майер, Александр Александрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-03-07
|
|-
|
| ''[[:d:Q4275190|Arthur Mac]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-05-15
| 2016-02-21
|-
|
| ''[[:d:Q4275420|Nikolai Makarovets]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-03-21
| 2019-03-31
|-
|
| ''[[:d:Q4276165|Aleksandr Maksimov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-07-24
| 2012-09-19
|-
|
| ''[[:d:Q4277830|Vasiliy Aleksandrovitsj Malinnikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-08-14
|
|-
|
| ''[[:d:Q4279315|Yury Malyshev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-09-01
| 2022-09-05
|-
|
| ''[[:d:Q4280017|Yury Mamontov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-05-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q4284839|Gennady Matishov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-01-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q4284972|Victor Matrosov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-10-07
| 2015-01-19
|-
|
| ''[[:d:Q4285671|Gadzji Noechievitsj Machatsjev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-03-19
| 2013-12-19
|-
|
| ''[[:d:Q4285723|Махлай, Александр Александрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-09-17
|
|-
|
| ''[[:d:Q4286010|Мачехин, Георгий Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-09-04
|
|-
|
| ''[[:d:Q4291469|Gennady Mesyats]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-02-29
|
|-
|
| ''[[:d:Q4293804|Oleg Milman]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-12-14
|
|-
| 2004
| [[Карл Минскер]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-06-14
| 2003-05-25
|-
|
| ''[[:d:Q4296056|German Mironov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-10-09
| 2008-08-03
|-
|
| ''[[:d:Q4296088|Sergey Mironov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-08-06
| 2023-08-14
|-
|
| ''[[:d:Q4296620|Boris Sergeevitsj Mitin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-05-27
| 2000-11-03
|-
|
| ''[[:d:Q4296640|Sergey Gerasimovich Mitin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-06-14
|
|-
|
| ''[[:d:Q4297324|Viktor Mikhailov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1901-03-13
| 1990-06-15
|-
| 2011
| [[Илья Моисеев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-03-15
| 2020-10-11
|-
|
| [[Юрий Монаков|Юри Монаков]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1942-08-07
| 2011-01-03
|-
|
| ''[[:d:Q4303532|Valentina Moryakina]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1929-09-24
| 2015-07-22
|-
|
| ''[[:d:Q4303993|Aleksey Mikhailovich Moskovsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-03-10
|
|-
| 2010
| ''[[:d:Q4310329|Vyacheslav Myasnikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-06-12
| 2010-07-21
|-
|
| ''[[:d:Q4312383|Valentin Vasilevitsj Naydenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-12-07
| 2005-10-20
|-
|
| ''[[:d:Q4312565|Vladimir Nakoryakov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-07-26
| 2018-04-01
|-
|
| ''[[:d:Q4317779|Vladimir Nesterov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-07-01
| 2022-12-28
|-
|
| ''[[:d:Q4317783|Ivan Nesterov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-01-01
| 2019-02-01
|-
|
| ''[[:d:Q4317976|Sergey Netesov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-04-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q4319735|Vladimir Nikitin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-09-13
|
|-
|
| ''[[:d:Q4321864|Ivan A. Novakov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-07-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q4322720|Juriy Vasilevitsj Novikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-02-25
| 2024-03-11
|-
| 2005
| ''[[:d:Q4323971|Genrikh Novozhilov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1925-10-27
| 2019-04-28
|-
|
| ''[[:d:Q4323973|Kapiton Vasilevitsj Novozjilov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1928-08-18
| 2013-08-24
|-
|
| ''[[:d:Q4327599|Сергей Носов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1961-02-17
|
|-
|
| ''[[:d:Q4328055|Boris Nuraliyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-07-18
|
|-
|
| ''[[:d:Q4329781|Ivan Obraztsov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1920-07-28
| 2005-02-28
|-
|
| ''[[:d:Q4331304|Огурцов, Анатолий Петрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-07-24
|
|-
|
| ''[[:d:Q4332697|Vladimir Okrepilov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-02-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q4335049|Boris Onyky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-02-20
| 2020-12-11
|-
|
| ''[[:d:Q4336552|Aleksandr Orlikovskiy]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-06-12
| 2016-05-01
|-
|
| [[Виктор Осипов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-04-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q4341504|D.S. Pavlov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-07-26
|
|-
|
| ''[[:d:Q4342875|Mikhail Paltsev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-11-09
| 2025-04-17
|-
| 2004
| ''[[:d:Q4344466|Vladislav Panchenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-09-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q4360738|Vladimir Petrov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-06-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q4360852|Rem Petrov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-03-22
|
|-
| 1998
| ''[[:d:Q4362907|Yevgeny Vasilyevich Pimenov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-07-05
| 2021-01-26
|-
|
| ''[[:d:Q4363243|Michael A. Piradov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-02-09
|
|-
| 2004
| ''[[:d:Q4364718|Nikolay Platė]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-11-04
| 2007-03-16
|-
|
| ''[[:d:Q4369291|Valentin Pokrovsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-04-01
| 2020-10-29
|-
|
| ''[[:d:Q4374625|A. I. Potapov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-08-22
| 2013-09-26
|-
|
| ''[[:d:Q4375009|Eduard Potyomkin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-07-17
| 2020-05-14
|-
|
| ''[[:d:Q4379307|Vyacheslav Prikhodko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-01-20
|
|-
|
| ''[[:d:Q4382568|Mikhail Prusak]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-02-23
| 2025-08-26
|-
|
| ''[[:d:Q4383713|Dmitry Pumpyansky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1964-03-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q4384593|Lev Puchkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-06-05
| 2021-01-07<br/>2021-01-04
|-
|
| ''[[:d:Q4388977|Gennadiy Gennadevitsj Raykoenov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-12-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q4390065|Andrey Rappoport]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1963-06-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q4390593|Valery Rastorguyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-09-08
| 2021-07-06
|-
|
| ''[[:d:Q4393757|Aleksandr Pavlovitsj Reoetov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1926-08-05
| 2012-05-07
|-
| 2010
| [[Геннадий Розенберг|Геннади Розенберг]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-05-30
|
|-
|
| [[Александр Рочегов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1917-01-24
| 1998-12-02
|-
|
| ''[[:d:Q4399758|Андрей Рудской]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-02-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q4400114|Dmitry Rundkvist]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-08-10
| 2022-01-15
|-
|
| ''[[:d:Q4401174|Олег Рутковский]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-06-13
| 2008-03-10
|-
|
| ''[[:d:Q4404784|Mikhail Sadovsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1904-10-24
| 1994-10-12
|-
| 2000
| ''[[:d:Q4407500|Lev Sandakchiev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-01-11
| 2006-06-29
|-
|
| ''[[:d:Q4408074|Mikhail Sapin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1925-10-19
| 2015-03-20
|-
| 2013
| ''[[:d:Q4408631|Ashot Sarkisov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1924-01-30
| 2022-10-17
|-
|
| ''[[:d:Q4409150|Aleksandr Saurov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-01-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q4410353|Vladimir Svetlov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-04-16
| 2021-10-18
|-
|
| ''[[:d:Q4413490|Igor Seleznyov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-09-23
| 2017-02-20
|-
|
| ''[[:d:Q4417874|Roman Serykh]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-07-03
| 2008-09-15
|-
| 2011
| ''[[:d:Q4418657|Aleksandr Sergeyevich Sigov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-05-31
|
|-
|
| ''[[:d:Q4418859|Pavel Ivanovitsj (vratsj) Sidorov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-03-13
|
|-
|
| ''[[:d:Q4422094|Iouri Skoloubovitch]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1964-05-17
|
|-
|
| ''[[:d:Q4423465|Mikhail Slipenchuk]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1965-01-20
|
|-
|
| ''[[:d:Q4423990|Слугин, Владимир Степанович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933
| 2007
|-
|
| ''[[:d:Q4424655|Gennadiy Smirnov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-07-17
| 2020-07-19
|-
|
| ''[[:d:Q4426883|Viktor Soyfer]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-06-18
|
|-
|
| ''[[:d:Q4427257|Eduard Sokolow]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-09-08
| 2016-09-05
|-
| 2003
| [[Юрий Соломенцев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-06-25
| 2018-09-15
|-
| 2015
| ''[[:d:Q4441615|Aleksandr Stempkovsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-02-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q4444034|Mikhail Nikolaevich Strikhanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-07-18
|
|-
|
| ''[[:d:Q4448168|Anatoly Sysoyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-01-09
| 2021-02-16
|-
|
| ''[[:d:Q4449511|Albert Tavkhelidze]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-12-16
| 2010-02-27
|-
|
| ''[[:d:Q4451714|Natalia Tarasova]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1948-06-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q4452435|Aleksandr Tatarkin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-03-11
| 2016-08-05
|-
|
| [[Шәфәгать Тәхәветдинов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-04-23
|
|-
| 2005
| ''[[:d:Q4452874|Hristo Periklovitsj Tachtsjidi]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-01-13
|
|-
|
| ''[[:d:Q4454218|Valery Telichenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-07-24
|
|-
|
| ''[[:d:Q4455797|G. F. Tereshchenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-12-28
| 2010-04-16
|-
|
| ''[[:d:Q4459782|Viktor Grigorevitsj Tolmatsjjov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-07-08<br/>1951-06-08
|
|-
|
| ''[[:d:Q4464552|Yuri Trutnev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1927-11-02
| 2021-08-06
|-
|
| ''[[:d:Q4477528|Stanislav Us]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-10-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q4479270|Учайкин, Василий Фёдорович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-12-07
|
|-
|
| ''[[:d:Q4479525|Igor B. Ushakov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-10-28
|
|-
|
| ''[[:d:Q4482144|Evgeny Fedosov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-05-14
| 2025-09-08
|-
|
| ''[[:d:Q4484086|Georgy Filippov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-03-10
| 2026-01-30
|-
| 2004
| ''[[:d:Q4484852|Andrey Finkelshteyn]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1942-08-07
| 2011-09-18
|-
|
| ''[[:d:Q4492350|Georgiy Avraamovitsj Frank]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-03-26
|
|-
|
| ''[[:d:Q4492929|Konstantin Vasilyevich Frolov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-07-22
| 2007-11-18
|-
|
| ''[[:d:Q4493948|Vladimir Fiodorov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-03-21
| 2010-09-17
|-
|
| ''[[:d:Q4493976|Igor Fedorov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-04-15
| 2023-08-27
|-
| 2008
| [[Сәламбәк Хаҗиев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-01-07
| 2018-03-02
|-
|
| ''[[:d:Q4494688|Rakhim Khaitov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-01-06
| 2022-03-11
|-
|
| ''[[:d:Q4496603|Igor Khatkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1967-04-06
|
|-
| 2005
| ''[[:d:Q4498491|Vladimir Khmelyov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-05-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q4502045|Mogeli Khubutiya]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-06-17
|
|-
|
| ''[[:d:Q4503054|Руслан Цаликов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-07-31
|
|-
|
| ''[[:d:Q4506942|Roman Chalov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-04-07
|
|-
|
| ''[[:d:Q4507289|Yury Chaplygin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-07-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q4508615|Jivan Cheloyants]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1959-07-25
|
|-
|
| ''[[:d:Q4508645|ボリス・ツェリツォフ]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-04-23
| 2014-05-25
|-
|
| ''[[:d:Q4512985|Valery Chereshnev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-10-24
|
|-
|
| ''[[:d:Q4514347|Vladimir K. Chernyshev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1927-06-05
| 2005-04-30
|-
|
| ''[[:d:Q4515588|Владимир Чибиркин]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-11-21
|
|-
|
| ''[[:d:Q4516359|Valeriy Ivanovitsj Tsjissov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-08-28
|
|-
|
| ''[[:d:Q4518375|Aleksandr Chuchalin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-01-05
|
|-
|
| ''[[:d:Q4519169|Aleksandr Shabrov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-05-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q4519179|Sergey Viktorovitsj Sjaboenin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-10-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q4519441|Vladimir Shaydurov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-06-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q4520574|Boris Sharkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-02-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q4521175|Vagan Shakhgildyan]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-02-28
| 2012-04-03
|-
|
| ''[[:d:Q4521361|Mikhail Shakhramanyan]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-07-04
|
|-
|
| ''[[:d:Q4522439|Aleksandr Sheyndlin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1916-08-22
| 2017-01-13
|-
|
| ''[[:d:Q4522717|Aleksandr Aleksandrovitsj Sjeloepanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-10-16
|
|-
|
| ''[[:d:Q4524194|Arkady Shipunov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1927-11-07
| 2013-04-25
|-
|
| ''[[:d:Q4525600|Gennady Shmal]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-08-20
|
|-
|
| ''[[:d:Q4525775|Vladimir Shmyryov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-09-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q4525950|Yury Shokin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-07-09
| 2024-11-02
|-
|
| ''[[:d:Q4526169|Vladimir Shorin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-07-27
| 2023-12-09
|-
| 2003
| ''[[:d:Q4526361|Vladimir Shpak]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1909-02-07
| 2009-02-23
|-
|
| ''[[:d:Q4527675|Valery Shumakov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-11-09
| 2008-01-27
|-
|
| ''[[:d:Q4528398|Mikhail Shchadov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1927-11-14
| 2011-11-13
|-
|
| ''[[:d:Q4528657|Sergey Shchelkunov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-03-07
|
|-
|
| ''[[:d:Q4533752|Feliks Yudakhin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-09-15
| 2011-08-30
|-
|
| ''[[:d:Q4536413|Valery Yazev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-10-29
|
|-
|
| ''[[:d:Q4536882|Vladimir Yakovlev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-01-26
|
|-
|
| ''[[:d:Q4536978|Tatiana Yakovleva]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1960-07-07
|
|-
|
| ''[[:d:Q4538312|Oleg Yanushevich]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1966-04-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q4539101|Vladimir Yarygin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1942-01-10
| 2013-06-10
|-
|
| ''[[:d:Q4719997|Alexander Ryazanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-10-13
|
|-
| 2003
| [[Амиран Ревишвили]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-02-11
|
|-
| 2004
| ''[[:d:Q4752210|Anatoly Pokrovsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-11-21
| 2022-06-02
|-
|
| ''[[:d:Q4832278|Azary Abramovich Lapidus]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-05-23<br/>1958-05-25
|
|-
|
| ''[[:d:Q5548496|Georgy Korniyenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1925-02-13
| 2006-05-10
|-
|
| ''[[:d:Q6526419|Leonid Shkadov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1927-07-30
| 2003-01-25
|-
|
| ''[[:d:Q6849732|Mikhail Trinoga]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-04-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q7453960|Kasimirovich Borislav]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-08-20
|
|-
|
| ''[[:d:Q7498958|Joseph G. Hakobyan]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-08-28
|
|-
|
| ''[[:d:Q7939652|Aleksandr Peyve]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1909-01-27
| 1985-12-21
|-
|
| ''[[:d:Q8061599|Yuri Shafranik]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-02-27
|
|-
|
| ''[[:d:Q13503320|Gennady Fadeev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-04-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q15042089|Vladimir Larionov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-02-10
| 2004-03-04
|-
|
| ''[[:d:Q15060711|Ярилин, Александр Александрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-08-21
| 2013-08-27
|-
|
| ''[[:d:Q15060923|Viktor Shurygin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-12-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q15061265|Шабалов, Иван Павлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1959-01-16
|
|-
|
| ''[[:d:Q15061316|Lidija Tsjubrajeva]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1946-02-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q15063191|Vitalij Fortygin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-12-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q15064273|Igor Alekseevich Bakulov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1925-08-13
| 2010-05-20
|-
|
| ''[[:d:Q15064354|Tatyana Batygina]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1927-10-24
| 2015-09-16
|-
|
| ''[[:d:Q15064452|Νικολάι Μπελιάνιν]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1926-03-14
| 2008-01-15
|-
|
| ''[[:d:Q15065073|Nikolay Volodin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-09-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q15065554|Anatóli Gránov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-04-21
| 2017-05-12
|-
| 2008
| ''[[:d:Q15065591|Yury Grigoryev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-05-29
| 2019-03-21
|-
|
| ''[[:d:Q15065676|Boris Gusev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-05-13
|
|-
|
| ''[[:d:Q15065685|Vladimir Gutenev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1966-03-27
|
|-
|
| ''[[:d:Q15065745|Yury Dgebuadze]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-08-06
|
|-
|
| ''[[:d:Q15065899|Анатолий Дмитриевский]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-05-06
|
|-
|
| ''[[:d:Q15066357|Aleksandr Jeljutin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-05-16
| 2012-12-29
|-
|
| ''[[:d:Q15066396|Oleg N. Favorsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-01-27
| 2022-06-24
|-
|
| ''[[:d:Q15066471|Feliks Yershov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-12-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q15066595|Alexey Zhizhchenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-07-19
| 2019-06-22
|-
|
| ''[[:d:Q15067277|Mikhail Ivanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-12-06
| 2018-07-03
|-
|
| ''[[:d:Q15067407|Leonid Ilyin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1928-03-15
| 2023-10-07
|-
|
| ''[[:d:Q15067623|Yury Isakov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1923-06-28
| 2016-08-03
|-
|
| ''[[:d:Q15067976|Viktor Danilovich Kabanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-10-17
| 2024-10-29
|-
|
| ''[[:d:Q15068104|Vladimir Kazarinov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-12-05
| 1999-02-12
|-
|
| ''[[:d:Q15068221|Igor Anatolievich Kalyaev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-11-08
|
|-
|
| ''[[:d:Q15068467|Boris Katorgin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-10-13
|
|-
|
| ''[[:d:Q15069410|Vladimir Kopelev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-05-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q15070149|Бронников, Дмитрий Михайлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1913-01-05
| 1998-09-07
|-
|
| ''[[:d:Q15070428|Mikhail Krasnov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-05-31
| 2006-06-24
|-
|
| ''[[:d:Q15071226|Aleksandr Lisitsyn]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1923-07-03
| 2020-02-11
|-
| 2000
| ''[[:d:Q15072125|Victor A. Matveev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-12-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q15072240|Yefim Mezhiritsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-09-17
|
|-
|
| ''[[:d:Q15073574|Vasiliy Andreevitsj Moroz]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-10-12
| 2019-01-10
|-
|
| ''[[:d:Q15074620|Nikolay Fjodorovitsj Mjasoedov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-10-31
|
|-
| 1999
| ''[[:d:Q15074914|Dmitriy Archipovitsj Tarakov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-04-17
| 2013-05-22
|-
|
| ''[[:d:Q15074971|Yury Natochin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-12-06
|
|-
|
| ''[[:d:Q15076753|Aleksandr Spasov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-09-23
|
|-
|
| [[Юрий Симонов|Юри Симонов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1923-03-17
| 2019-08-14
|-
| 2000
| ''[[:d:Q15079366|Vladimir Serov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-11-24
|
|-
|
| ''[[:d:Q15088821|Aleksandr Rumyantsev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-02-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q15089124|Anatoly Ruban]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-10-15
| 2011-11-26
|-
|
| ''[[:d:Q15109126|Ivan Gorlov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-01-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q15205990|Александр Василенко]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-10-21
|
|-
|
| ''[[:d:Q15496668|Igor Kvetnoy]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-12-31
|
|-
|
| ''[[:d:Q15640176|Vladimir Klyuyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-01-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q15845883|Nikolay Olegovich Milanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-03-04
| 2014-02-17
|-
|
| ''[[:d:Q15995510|Michail L. Surguchev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1928-11-16
| 1991-04-01
|-
|
| ''[[:d:Q16165697|Igor Abylgaziyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-02-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q16323958|Temirbolat Berezov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1924-10-19
| 2014-03-10
|-
| 2013
| ''[[:d:Q16323964|Jakov Sjkolnik]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-12-05
| 2014-03-11
|-
|
| ''[[:d:Q16335536|Anatolij Tsyb]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-01-21
| 2013-11-08
|-
|
| ''[[:d:Q16335571|Горбанев, Ростислав Васильевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-03-28
| 2012-09-19
|-
|
| ''[[:d:Q16335619|Aleksey Ugarov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-03-30
| 2011-03-01
|-
| 2003
| ''[[:d:Q16628620|Viktor Bykov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-09-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q16652665|Yury Zavalishin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-10-03
| 2019-08-19
|-
|
| ''[[:d:Q16656045|David Ioseliani]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-06-03
|
|-
|
| [[Равил Ибәтуллин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-08-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q39040113|Ольбинская, Любовь Ильинична]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1931-02-01
| 2007-05-26
|-
|
| ''[[:d:Q39308601|Ivan Egorov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-12-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q39385969|Николай Васильевич Гнучев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-06-14
| 2025-06-04
|-
| 2003
| ''[[:d:Q39386718|Михаил Иванович Соколовский]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-03-29
|
|-
|
| ''[[:d:Q39388828|Евгений Васильевич Юртов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-07-15
| 2021-03-25
|-
|
| [[Дмитрий Красильников]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-07-30
|
|-
| 2008
| ''[[:d:Q39389251|Guénnadi Pachkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-08-22
| 2017-09-22
|-
|
| [[Владимир Крылов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-03-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q39391330|Борис Фёдорович Борин]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-06-26
| 2021-03-22
|-
|
| ''[[:d:Q39391607|Андрей Евгеньевич Семечкин]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1959-08-21
|
|-
|
| ''[[:d:Q39391678|Андрей Александрович Каменский]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-10-24
| 2023-04-01
|-
|
| ''[[:d:Q39391943|Aleksey Shabunin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1961-03-13
|
|-
|
| ''[[:d:Q39487068|Никитин, Владимир Алексеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-04-22
| 2020-11-06
|-
|
| ''[[:d:Q40011222|Алымов, Михаил Иванович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-11-08
|
|-
|
| ''[[:d:Q40012366|Морозов, Юрий Дмитриевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-11-07
|
|-
|
| ''[[:d:Q40025402|Vladimir Kostyukov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-04-06
| 2017-07-18
|-
|
| ''[[:d:Q40027732|Сироткин, Олег Сергеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-06-20
|
|-
|
| ''[[:d:Q40029614|Родионова, Ирина Гавриловна]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1954-08-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q40035277|Синельников, Вячеслав Алексеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-06-11
| 2016-10-27
|-
|
| ''[[:d:Q40039636|Пасечник, Николай Васильевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-02-16
|
|-
|
| ''[[:d:Q40665575|Е. И. Пупырев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-10-01
| 2022-01-24
|-
|
| ''[[:d:Q41174760|Dmitry Markovich]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1962-05-27
|
|-
|
| ''[[:d:Q41187494|Борис Григорьев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-06-24
|
|-
|
| ''[[:d:Q41199748|Романцев, Борис Алексеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-10-16
|
|-
|
| ''[[:d:Q41230866|Yury Borodin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-03-22
| 2018-11-09
|-
|
| ''[[:d:Q41240808|Yulian Evgen'evich Pogrebitskij]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-10-14
| 2006-04-08
|-
|
| ''[[:d:Q41572232|Levan Mindeli]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-10-03
| 2019-11-04
|-
|
| ''[[:d:Q41573769|Петреня, Юрий Кириллович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q41573994|Aleksandr Chernyshev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-10-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q42185121|Evgeny Maslin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-05-20
| 2022-02-26
|-
|
| ''[[:d:Q42295373|Vladimir Popov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-05-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q42295421|Leonid V. Kravchuk]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-09-24
|
|-
|
| ''[[:d:Q42295459|Silnikov Mikhail]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1961-04-03
|
|-
| 2001<br/>2013<br/>2020
| ''[[:d:Q42295482|Тестоедов, Николай Алексеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-11-29
|
|-
|
| ''[[:d:Q42295602|Мышляев, Леонид Павлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-01-05
|
|-
|
| ''[[:d:Q42308844|A. A. Kremenet︠s︡kiĭ]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-11-16
|
|-
|
| ''[[:d:Q43424120|Sergey Ivanovitsj Zjoelev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-10-10
| 2008-03-19
|-
|
| ''[[:d:Q43424692|Гувернюк, Сергей Владимирович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-05-24
| 2023-02-15
|-
| 1998
| ''[[:d:Q43425066|Sergey Vorobyov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-03-06
|
|-
|
| ''[[:d:Q43425529|Дуб, Алексей Владимирович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960
|
|-
|
| ''[[:d:Q43427950|Гнеденков, Сергей Васильевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q43428294|Уладзіслаў Суднік]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-04-27
| 2019-10-31
|-
|
| [[Рамил Хәбриев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-05-18
|
|-
|
| ''[[:d:Q43429236|Aleksandr Dvorkovich]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1967-02-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q43430496|Братская, Светлана Юрьевна]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1974-08-14
|
|-
|
| ''[[:d:Q43476462|Nikolay Alekseyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q44972118|Alexander Karaskov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-12-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q45299112|Valery Kaminsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-09-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q47088162|Vyacheslav Samoylov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-04-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q47452959|Vladimir Ivanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-08-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q47453069|Сергей Готье]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-09-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q47453276|Aleksandr Inozemtsev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-04-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q47453743|Акимкин Василий Геннадьевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1965-07-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q47453782|Геннадий Константинович Коротаев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-07-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q47454022|Сергей Владимирович Клинков]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1971-03-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q47457669|Романов, Александр Иванович (медик)]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-11-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q47486719|Разумов, Владимир Владимирович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-01-25
| 2021-05-27
|-
|
| ''[[:d:Q48879238|Aleksey Arkharov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-01-28
|
|-
|
| [[Семён Петров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-02-09
|
|-
| 2012
| [[Владимир Матюшин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-06-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q48953336|Valeriy Michaylovitsj Kasjin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-09-14
|
|-
|
| ''[[:d:Q48954924|Simon Matskeplishvili]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1972-12-15
|
|-
| 2000
| ''[[:d:Q48956049|Aleksandr Rulev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-10-14
| 2023-08-18
|-
|
| ''[[:d:Q48956311|Valery Maslennikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-05-14
|
|-
|
| ''[[:d:Q48956457|Егоров, Евгений Алексеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-02-05
|
|-
|
| ''[[:d:Q48956462|Кочиш, Иван Иванович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-02-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q50176921|Viktor Nikolaevitsj Voronov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-10-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q50327222|Anatoli Chabaïev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-12-20
| 2017-03-05
|-
| 2004
| ''[[:d:Q51021512|Alexander I. Kirienko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-10-19
| 2023-07-21
|-
| 2005
| ''[[:d:Q51464220|Вадим Захаров]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1975-04-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q51668373|Vladimir Trukhachyov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-07-16
|
|-
|
| ''[[:d:Q51668561|Vladimir Lebedev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-06-29
| 2007-10-04
|-
|
| ''[[:d:Q51668905|Мөлөков Радик Рафиҡ улы]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-05-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q51669251|Юрий Константинович Розанов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-03-31
| 2021-01
|-
|
| ''[[:d:Q51670304|Альберт Рифгатович Алишкин]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-05-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q51670462|Igor A Tikhonovich]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-01-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q52106576|Щербаков, Сергей Георгиевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-07-20
|
|-
|
| ''[[:d:Q52737881|Igor Anatolyevich Sheremet]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-03-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q54058601|Alexey Aleksandrovich Alexandrov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-12-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q54401332|Andrey Lutsenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1963-04-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q54776977|Pjotr Vasilevitsj Zaroebin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-10-20
| 2017-03-19
|-
|
| ''[[:d:Q55101963|Юрий Альтудов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-09-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q55102062|Строев, Владимир Андреевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-08-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q55102107|Игнатко, Ирина Владимировна]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1968-10-28
|
|-
|
| ''[[:d:Q55102317|Амерханов, Харон Адиевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-08-04
|
|-
|
| ''[[:d:Q55102625|Гинс, Мурат Сабирович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1967-06-26
|
|-
|
| ''[[:d:Q55102706|Evgeny Shlyakhto]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-06-29
|
|-
|
| ''[[:d:Q55103241|Куликов, Иван Михайлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-09-05
|
|-
|
| ''[[:d:Q55103370|Грачёв, Сергей Витальевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-03-08
|
|-
|
| ''[[:d:Q55103497|Седлов, Анатолий Степанович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-04-18
|
|-
|
| ''[[:d:Q55103723|Никольцев, Владимир Александрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-11-23
| 2022-04-28
|-
|
| ''[[:d:Q55103785|Дронов, Евгений Анатольевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-10-20
|
|-
|
| ''[[:d:Q55103890|A. Razumov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-08-24
|
|-
|
| ''[[:d:Q55104000|Селемир, Виктор Дмитриевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-10-29
|
|-
|
| ''[[:d:Q55104097|Grigory Balykhin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-11-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q55104184|Оводенко, Анатолий Аркадьевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-12-04
| 2025-12-06
|-
|
| ''[[:d:Q55104266|Oleg Ilitsj Epsjteyn]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1962-01-18
|
|-
|
| ''[[:d:Q55104273|Rostislav Karpov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-09-08
|
|-
|
| ''[[:d:Q55104754|Крутиков, Владимир Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-08-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q55105059|V. M. Baranov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-09-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q55105968|Гуз, Сергей Анатольевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-10-29
|
|-
|
| [[Алевтина Бровкина]]
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1930-06-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q55107134|Абакаров, СаӀдулла ИбрахӀимович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-12-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q55593509|Еремеев, Валерий Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1942-01-12
| 2020-10-31
|-
| 2003
| ''[[:d:Q55650238|Eduard Ailamazyan]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-01-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q55650984|Боровиков, Юрий Сергеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1978-07-29
|
|-
|
| ''[[:d:Q55650989|Бородин, Иван Фёдорович (учёный)]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-09-27
| 2010-05-22
|-
|
| ''[[:d:Q55655671|Розенберг, Игорь Наумович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1965-08-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q55655805|Valeriy Sergienko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-01-04
| 2024-08-19
|-
|
| ''[[:d:Q55655808|Nikolai Serdtsev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-04-21
| 2021-06-04
|-
|
| ''[[:d:Q55656237|Leonid Sergeevitsj Timofeevskiy]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-06-20
| 2018-03-05
|-
|
| ''[[:d:Q56064639|Калашников, Валерий Васильевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-11-05
| 2025-04-15
|-
| 2000-02-28
| ''[[:d:Q56247256|Galina Kudryavtseva]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1947-03-08
| 2006-02-26
|-
|
| ''[[:d:Q56307421|Ерохин, Михаил Никитьевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-11-16
|
|-
|
| ''[[:d:Q56308410|Владимир Уйба]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-10-04
|
|-
|
| ''[[:d:Q56309066|Бузиашвили, Юрий Иосифович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-05-05
|
|-
|
| ''[[:d:Q56311321|Владимир Николаевич Аликин]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-08-12
| 2018-08-07
|-
| 2001<br/>2011
| ''[[:d:Q56740337|Vladimir Rachuk]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-07-11
|
|-
| 2003
| [[Александр Гинцбург]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-11-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q57077201|Vladimir Kolesov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-11-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q57413972|Andrey Kaprin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1966-08-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q57768037|Георгий Сидоров]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1961-01-21
|
|-
|
| [[Валерий Сандриков]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-10-24
|
|-
|
| ''[[:d:Q59451708|Sergey Alekseyenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-05-30
|
|-
| 2002
| ''[[:d:Q60694743|Boris Gelfand (reanimatolog)]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1942-05-11
| 2017-04-18
|-
|
| ''[[:d:Q60694920|Vitaly Bondarenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1925-06-22
| 2018-02-22
|-
|
| ''[[:d:Q60825266|Прохоренко, Пётр Никифорович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-04-25
| 2025-06-21
|-
|
| ''[[:d:Q60826224|Михаил Андреевич Медведев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-11-14
| 2025-04-03
|-
|
| ''[[:d:Q60830141|Александр Яковлевич Гриненко]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-06-10
| 2019-02-23
|-
| 1997
| ''[[:d:Q60830348|Александр Дроздов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-09-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q60830570|Затевахин, Игорь Иванович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-02-20
|
|-
|
| ''[[:d:Q60830634|Vitaly Zverev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-06-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q60831013|Васин, Виктор Васильевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-06-16
| 2016-02-10
|-
|
| ''[[:d:Q60831016|Vladislav Krasnopolskiy]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-07-01
| 2022-06-01
|-
|
| ''[[:d:Q60831139|Штарк, Маркс Борисович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-10-21
|
|-
|
| ''[[:d:Q60831300|Valery Trufakin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-09-07
| 2022-10-04
|-
|
| ''[[:d:Q60831858|Картозия, Борис Арнольдович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-11-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q60832164|Геннадий Алексеевич Рябов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-06-29
| 2022-07-22
|-
|
| ''[[:d:Q60836133|Rafael Oganov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-12-09
| 2020-09-24
|-
|
| ''[[:d:Q60836185|Larisa Moshetova]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1938-08-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q61550404|Alexander Sidorov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-03-15
|
|-
| 1997
| ''[[:d:Q61703422|Филатов Николай Николаевич (медик)]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-05-28
| 2021-02-04
|-
|
| ''[[:d:Q61725846|Vitaliy Ivanovitsj Komasjtsjenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-09-05
|
|-
|
| ''[[:d:Q61736749|Dmitry Yakovlev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-04-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q62268658|Michail Topalov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-09-13
|
|-
|
| ''[[:d:Q62274387|Решетов, Игорь Владимирович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1964-05-29
|
|-
|
| ''[[:d:Q63346609|Мухин, Николай Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-11-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q63564973|Петров, Олег Владимирович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-08-20
|
|-
|
| ''[[:d:Q65032242|Oleg Terentyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-09-28
| 2019-06-24
|-
|
| ''[[:d:Q65143299|Сергей Мирошников]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1967-10-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q65150298|Сорокин, Владимир Алексеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-03-31
|
|-
|
| ''[[:d:Q65151684|Alexey G. Baindurashvili]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-08-26
|
|-
|
| [[Альберт Шиһабетдинов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-11-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q65153320|Макаров, Николай Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-12-05
|
|-
|
| ''[[:d:Q65154027|S D Arutyunov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-05-29
|
|-
| 2022
| ''[[:d:Q65175291|Andrei Petrov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-04-29
|
|-
|
| [[Александр Баранов (педиатр)]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-07-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q65559501|Игорь Александрович Арбузов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-08-26
|
|-
|
| ''[[:d:Q66932805|Zaira Kadagidze]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1943-04-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q68939905|Vladimir Trezubov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-06-18
|
|-
|
| ''[[:d:Q69470085|Сөләймәнов Рим Солтан улы]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-01-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q70251233|Федин, Анатолий Иванович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-10-06
|
|-
|
| [[Борис Ткаченко]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-01-27
| 2009-09-03
|-
|
| [[Алексей Пахомов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-01-15
|
|-
| 2009
| ''[[:d:Q70254741|Энглен Азизов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-11-18
| 2015-12-17
|-
| 2002<br/>2010
| ''[[:d:Q70254770|Авдеев, Сергей Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1968-02-27
|
|-
|
| [[Валерий Кухарчук|Кухарчук Валерий Владимирович]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-10-30
|
|-
|
| [[Геннадий Оноприенко]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-05-22
| 2025-11-26
|-
|
| ''[[:d:Q77839047|Кетлинский Сергей Александрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-07-21
| 2019-06-12
|-
|
| [[Фәридә Вәлиева]]
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1958-07-05
|
|-
| 2004<br/>2014
| ''[[:d:Q83373455|Артёмов, Михаил Леонидович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1963-12-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q84073303|Щербина, Александр Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936
| 2023-11-21
|-
|
| ''[[:d:Q84314148|Сяргей Львовіч Кандыбовіч]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1959-06-21
|
|-
|
| ''[[:d:Q84720083|Ефименко, Николай Алексеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-04-26
|
|-
|
| ''[[:d:Q84720289|Коков, Леонид Сергеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-11-25
|
|-
|
| ''[[:d:Q84720439|Медик, Валерий Алексеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-08-04
|
|-
|
| ''[[:d:Q84721693|Сабитов, Рифат Абдулвагапович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-04-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q84722175|Ramaz Gvetadze]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-04-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q84723928|Разумовский, Александр Юрьевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-07-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q84725381|Sychev Dmitry]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1975-02-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q84725442|Шопен, Виктор Пантелеймонович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-02-09
| 2019-09-22
|-
|
| ''[[:d:Q84725623|رافائل هاروتیونیان (فیزیکدان)]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-08-02
| 2019-12-09
|-
|
| [[Рөстәм Хәсәнов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-03-08
|
|-
|
| ''[[:d:Q84816363|Vladimir Tauson]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-01-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q85325987|Андрей Покровский]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-09-05
|
|-
|
| ''[[:d:Q85852941|Хохлов, Александр Фёдорович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-11-26
| 2003-05-08
|-
|
| ''[[:d:Q85853619|Фукин, Виталий Александрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-03-26
| 2013-01-29
|-
|
| ''[[:d:Q85868528|Vladimir İvanoviç Şevtsov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-12-30
|
|-
|
| [[Равил Мәганов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-09-25
| 2022-09-01
|-
|
| ''[[:d:Q86724028|Котенко, Константин Валентинович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1967-01-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q87340629|Vladimir Rashevsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1973-09-29
|
|-
|
| ''[[:d:Q87585906|Andrey Grechko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1975-01-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q89189667|Серпуховитина Ксения Алексеевна]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1931-11-11
| 2014-05-29
|-
|
| ''[[:d:Q90919418|Федосов, Сергей Викторович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-03-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q95361020|Орыщенко, Алексей Сергеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946
|
|-
|
| ''[[:d:Q97188739|Аляксандр Георгіевіч Лявонаў]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-02-26
| 2026-04-05
|-
|
| ''[[:d:Q97212527|Гребёнкин, Константин Фридэнович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-07-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q97276951|Луканин, Валентин Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-03-13
| 2002-06-13
|-
|
| ''[[:d:Q97316188|Восканян, Сергей Эдуардович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1974-12-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q97659062|Атаянц, Сергей Аванесович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1928-06-15
| 2012-09-28
|-
|
| ''[[:d:Q97664251|Тутельян, Алексей Викторович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1965-08-03
|
|-
|
| [[Аркадий Нестеров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1923-06-20
| 2009-12-07
|-
|
| [[Герман Дьяконов (1964)|Герман Дьяконов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1964-11-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q100741770|Ivan Kamenskikh]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-02-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q101843614|Белаковский, Марк Самуилович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-01-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q102425940|Gleb Turichin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1963-09-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q104245291|Шиляев, Павел Владимирович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1970-07-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q104708875|Alexander Shamilyevich Achkinadze]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-12-09
| 2022-11-28
|-
|
| [[Ринат Мурзин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-04-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q107722232|Nikolai Pozhitkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-09-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q108894961|Павлинич Сергей Петрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-06-23
|
|-
|
| [[Борис Семёнов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-06-02
| 2010-12-15
|-
|
| ''[[:d:Q109484975|Курташин Владимир Егорович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-09-02
| 2008-09-16
|-
| 1999
| ''[[:d:Q109485374|Lev Klyachko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-07-17
|
|-
|
| ''[[:d:Q109485668|Калинин, Юрий Тихонович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-09-17
|
|-
|
| ''[[:d:Q109487340|Городничев, Юрий Петрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-12-31
| 2014-10-06
|-
|
| ''[[:d:Q109487957|Аптекарь, Рафаил Львович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936
| 2020-12-29
|-
|
| [[Олег Мартьянов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-12-28
|
|-
|
| ''[[:d:Q109490172|Бушуев, Виталий Васильевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-11-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q109490940|Valentin Lukin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-09-01
| 2008-04-13
|-
|
| ''[[:d:Q109491221|Лукьященко, Василий Иванович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-11-18
| 2022-01-20
|-
| 2003
| ''[[:d:Q109491581|Viktor Kudryavtsev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-10-19
| 2021-04-29
|-
|
| ''[[:d:Q109492522|Васин, Александр Александрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-08-19
| 2008-08-19
|-
|
| ''[[:d:Q109493283|Вавилов, Николай Иванович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-05-24
| 2008-04-11
|-
| 2003
| ''[[:d:Q109493621|Pavel Afanas'ev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-08-27
| 2024-11-23
|-
|
| ''[[:d:Q109493868|Бакшеев, Дмитрий Семёнович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-11-03
|
|-
| 2011
| ''[[:d:Q109495487|Larisa Belotserkovtseva]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1952-05-21
|
|-
|
| ''[[:d:Q109495927|Кухаркин, Николай Евгеньевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-03-09
| 2021-05-23
|-
|
| ''[[:d:Q109612111|Бутылкин Альвиан Фёдорович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q110066874|Василенко, Владимир Васильевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-12-14
|
|-
|
| ''[[:d:Q110763571|Alexander Oborin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-09-17
| 2008-07-01
|-
|
| ''[[:d:Q111695286|Vasily Shapkin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1961-06-27
|
|-
|
| ''[[:d:Q112042854|Светухин, Алексей Михайлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-12-24
| 2008-05-07
|-
|
| ''[[:d:Q112439790|Рөстәм Дебердеев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-10-27
|
|-
|
| ''[[:d:Q112989363|Созинов, Павел Алексеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1959-10-26
|
|-
|
| ''[[:d:Q112992458|Баранов, Леонид Тимофеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-06-07
|
|-
|
| ''[[:d:Q112993060|Колесников, Николай Павлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-03-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q112993176|Гоев, Александр Иванович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-03-28
| 2014-11-08
|-
|
| ''[[:d:Q112993390|Ковалёв, Александр Павлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-06-07
|
|-
|
| ''[[:d:Q112993535|Полищук, Георгий Максимович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-08-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q112993581|Соколов, Борис Александрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1923-05-14
| 2025-06-22
|-
|
| ''[[:d:Q112994905|Шилов, Константин Юрьевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-05-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q112996377|Никитин, Анатолий Илларионович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-04-29
|
|-
|
| ''[[:d:Q113412539|Смирнов, Анатолий Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-03-21
|
|-
|
| ''[[:d:Q114315304|Alexander Shenderyuk-Zhidkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1982-11-25
|
|-
| 2018
| ''[[:d:Q114787773|Сямён Антонавіч Навумовіч]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-08-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q115674745|Վալերի Գրիգորյան (գիտնական)]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-10-13
|
|-
|
| ''[[:d:Q115755040|Hamlet Khodzhibagiyan]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-08-16
| 2025-06-06
|-
|
| ''[[:d:Q117192986|Виктор Федорович Харитонов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939
| 2023-03-12
|-
| 2018
| [[Данис Нургалиев]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-09-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q120263505|Лепин, Владимир Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1959-07-28
|
|-
|
| ''[[:d:Q120263926|Ачкасов, Сергей Иванович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1962-07-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q120264566|Дюкарев, Владимир Петрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-07-21
| 2021-09-16
|-
|
| ''[[:d:Q120266406|Худин, Юрий Людвигович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1926-07-01
| 2016-06-08
|-
| 2000-02-28
| ''[[:d:Q120266960|Victor Garanin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-03-28
|
|-
|
| ''[[:d:Q120267034|Моисеенко, Владимир Михайлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-09-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q120267673|Новосёлов, Фёдор Иванович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-12-03
| 2022-10-21
|-
|
| ''[[:d:Q120268145|Трофимов, Дмитрий Юрьевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1970-04-28
|
|-
|
| ''[[:d:Q120268302|Голубчиков, Олег Александрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-02-13
| 2022-03-29
|-
|
| ''[[:d:Q120268672|Чернявский, Александр Михайлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-11-21
|
|-
|
| ''[[:d:Q120279805|Назаров, Виктор Борисович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1972-09-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q120281085|Maria Volokh]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1974-11-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q124035147|Yury Klishin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-05-25
|
|-
| 2015
| ''[[:d:Q124295714|Igor Zyryanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1962-04-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q124753994|Коваленко, Виктор Андреевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-06-29
| 2000-12-24
|-
|
| ''[[:d:Q124768860|Иванов, Сергей Анатольевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1970-07-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q124768894|Кузьмин, Сергей Викторович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1961-10-31
|
|-
| 2014
| ''[[:d:Q126540418|Минина, Марина Геннадьевна]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1972-05-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q126970067|Шмид, Александр Викторович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-04-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q126970830|Будниченко, Михаил Анатольевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1959-11-18
|
|-
|
| ''[[:d:Q126970833|Мезенцев, Александр Фёдорович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-09-15
| 2013-09-10
|-
|
| ''[[:d:Q133288156|Владимир Вячеславович Стейскал]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1927-12-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q134382338|Диков, Юрий Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-07-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q136398827|Виктор Викторович Ханджи]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1924-11-07
| 1996-09-11
|-
|
| [[Азат Алимов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-08-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q138505070|Соловьёв, Вячеслав Петрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-11-24
|
|-
|
| ''[[:d:Q139596373|Леонид Николаевич Москвин]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-12-12
| 2026-02-20
|-
|
| ''[[:d:Q21641390|Viktor Maleyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-07-22
|
|-
| 2004
| ''[[:d:Q21641396|Aleksey Malinin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-06-04
|
|-
|
| ''[[:d:Q21641713|Юрий Михайлов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-09-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q21643991|Поздышев, Эрик Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-09-01
| 2025-03-23
|-
|
| ''[[:d:Q21662853|Pyotr Kononkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1928-09-10
| 2021-03-25
|-
|
| ''[[:d:Q21857075|Виктор Мартынов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-09-25
|
|-
|
| ''[[:d:Q22045959|Ignatiy Makarovitsj Petoechov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1921-02-15
| 2010-08-13
|-
|
| ''[[:d:Q22046421|Victor Tutelyan]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1942-02-08
|
|-
|
| ''[[:d:Q22138084|Liudmyla Novytska-Usenko]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1934-07-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q22246795|Дворянинов Владислав Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-07-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q22283625|Arsen Hayruni]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1927-09-05
| 2006-12-05
|-
| 2012
| ''[[:d:Q22688797|Efim A. Khazanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1965-11-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q22919266|Gennady Storozhakov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-03-25
| 2016-02-18
|-
|
| ''[[:d:Q22919507|Sergey Severin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-11-21
| 2016-02-13
|-
|
| ''[[:d:Q22919623|Александр Просеков]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1976-05-01
|
|-
| 2007
| ''[[:d:Q22919647|Gennadiy Sklyar]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-05-17
|
|-
|
| ''[[:d:Q23655422|Васильчук, Марат Петрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-06-27
| 2019-10-07
|-
|
| ''[[:d:Q23656161|Sergey Leonov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-10-01
| 1999-04-27
|-
|
| ''[[:d:Q23656676|Чернышов, Евгений Михайлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-07-17
| 2021-10-03
|-
| 1998
| ''[[:d:Q24009799|Radii Shalin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-01-06
| 2006-07-11
|-
|
| ''[[:d:Q24010053|Щербак, Анатолий Фёдорович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-11-14
|
|-
|
| ''[[:d:Q24010828|Valentin Vasilevitsj Oetkin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-04-09
| 2008-12-14
|-
|
| ''[[:d:Q24351339|Ivan Michaylovitsj Doenin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-01-07
|
|-
|
| ''[[:d:Q24351425|Ilya Levin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1962-10-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q24351477|Мальцев, Пётр Павлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
|
|
|-
|
| ''[[:d:Q24351566|Драгунов, Юрий Григорьевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1942-11-18
|
|-
|
| ''[[:d:Q24352392|Каплунов, Давид Родионович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-07-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q24352617|N. I. Voropaĭ]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-11-01
| 2022-02-28
|-
|
| ''[[:d:Q24352740|Филиппов, Сергей Петрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-11-15
|
|-
| 1996
| ''[[:d:Q24642283|Gennady Panatov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-03-20
|
|-
|
| ''[[:d:Q24642696|Nikolay Ivanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-05-12
| 2020-10-01
|-
|
| ''[[:d:Q24844885|Поплавский, Владимир Михайлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-03-20
| 2016-06-18
|-
|
| ''[[:d:Q24932435|Vladimir Sergeevitsj Tikoenov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-01-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q24935678|Глеб Ильенко]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-09-27
| 2007-03-23
|-
|
| ''[[:d:Q24938310|Պավել Բուտիրին]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-08-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q24938556|Яландин, Михаил Иванович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-11-29
|
|-
|
| ''[[:d:Q24938574|Мешалкин Валерий Павлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-08-31
|
|-
|
| ''[[:d:Q24939002|Valentin Nikolaevitsj Moiseev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1925-08-21
|
|-
|
| ''[[:d:Q24939319|Arkady Tikhonov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-01-13
|
|-
|
| ''[[:d:Q25343598|Pavel Storozhenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-11-12
|
|-
| 2011
| ''[[:d:Q25391134|Grigory Denisov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-04-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q25396477|Valery Filatov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-10-20
|
|-
|
| ''[[:d:Q26244406|Vladimir Ivanovitsj Levachin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-03-14
| 2016-08-02
|-
|
| ''[[:d:Q26255416|Victor Sokolovsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-04-11
|
|-
|
| ''[[:d:Q26255467|Galina Savelyeva]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1928-02-23
| 2022-11-29
|-
|
| ''[[:d:Q26255532|Juriy Michaylovitsj Miljochin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-05-27
|
|-
|
| ''[[:d:Q26255630|Valeriy Grigorevitsj Koelitsjichin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-10-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q26255699|Inesa Kozlovskaya]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1927-06-02
| 2020-02-19
|-
|
| [[Юрий Чуйков]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-03-30
|
|-
|
| ''[[:d:Q26776840|Aleksandr Vladimirovitsj Kazakevitsj]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-10-01
| 2016-08-21
|-
|
| ''[[:d:Q26776867|Стеклов, Олег Иванович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-06-23
| 2016-04-08
|-
|
| ''[[:d:Q27467980|Viatcheslav Solodov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-10-16
| 2014-09-07
|-
|
| ''[[:d:Q27918378|Oleg Aksyutin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1967-05-05
|
|-
|
| ''[[:d:Q28125689|Nikolay Agadzhanyan]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1928-01-28
| 2014-12-27
|-
|
| ''[[:d:Q28132083|Alexander Raikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-02-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q28354959|Шомин, Игорь Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-07-14
| 2012-02-15
|-
|
| ''[[:d:Q28495398|Vadim Andreyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1927-01-28
| 2020-08-01
|-
|
| ''[[:d:Q28495500|Aleksandr Viktorovitsj Andrijasj]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-08-28
|
|-
|
| ''[[:d:Q28495565|Andrey Anosovich]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-06-19
| 2022-06-01
|-
|
| ''[[:d:Q28495810|Alexander Archakov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-01-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q28496535|Бобровницкий Игорь Петрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-07-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q28497367|Иван Фёдорович Глумов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-09-11
| 2023-12-20
|-
| 2002
| ''[[:d:Q28497436|Александр Гусев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1963-07-27
|
|-
|
| ''[[:d:Q28497895|Boris Dolgushin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-02-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q28498152|Валерий Петрович Капашин]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-09-26
|
|-
|
| ''[[:d:Q28498452|Oleg Kuznetsov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-08-29
|
|-
|
| ''[[:d:Q28500331|Vladislav Polonsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-11-24
|
|-
|
| ''[[:d:Q28500696|Grigory Trubnikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1976-04-17
|
|-
|
| ''[[:d:Q28500787|Александр Сергеевич Хапов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-10-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q28501043|Сергей Петрович Яковлев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-03-03
| 2010-05-16
|-
|
| ''[[:d:Q28501044|Сергей Сергеевич Яковлев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-12-08
| 2015-12-05
|-
|
| ''[[:d:Q28664856|Vasily Poltev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1900
| 1984
|-
| 2002
| ''[[:d:Q28665413|Yulia Gorbunova]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1968-07-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q28665430|Viktor Karlovitsj Paoeli]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-08-23
| 2016-07-12
|-
|
| ''[[:d:Q28665520|Неусыпин, Константин Авенирович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-02-14
|
|-
| 1998
| ''[[:d:Q28792298|Viktor Bespalov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1925-11-13
| 2011-09-28
|-
|
| ''[[:d:Q29023815|Anatoly Mikhailovich Smirnov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-09-05
|
|-
|
| ''[[:d:Q29048422|Larisa Aksyonova]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1945-10-31
|
|-
|
| ''[[:d:Q29358717|Aleksey Viktorov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-02-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q29358766|David Gelashvili]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-06-05
|
|-
| 2012-02-06
| ''[[:d:Q29358879|Irina Donnik]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1955-06-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q29359357|Valentina Aleksandrovna Peterkova]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1941-12-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q29359721|Marina V. Shestakova]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1962-04-21
|
|-
|
| ''[[:d:Q29864832|Sergeï Vladimirovitch Alexandrovski]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1919-04-12
| 2005-09-10
|-
|
| ''[[:d:Q29865030|Oleg Grobov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-09-28
| 2017-04-01
|-
|
| [[Нина Нисевич]]
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1911-12-16
| 2008-10-30
|-
|
| ''[[:d:Q30155093|Leonid Alexandrovich Gridin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-04-14
|
|-
|
| ''[[:d:Q30198321|Yuri Nikitich Belenkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-02-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q30345129|Иван Евгеньевич Фролов]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-02-04
| 2020-12-17
|-
|
| ''[[:d:Q30345751|Vladimir Porhanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-04-25
|
|-
|
| ''[[:d:Q30345921|Valery Mironenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-03-01
| 2000-01-26
|-
|
| ''[[:d:Q30879627|Панин, Александр Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-01-24
|
|-
| 2014
| ''[[:d:Q30879975|Leonid Bol'shov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-07-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q30880028|לאוניד וייסברג]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-06-20
| 2020-12-29
|-
| 2000
| ''[[:d:Q30880154|Yury Karpov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-03-01
| 2021-07-14
|-
|
| ''[[:d:Q30880400|Anatoly Yakovlevich Samuilenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-11-06
| 2020-01-28
|-
|
| ''[[:d:Q30887907|Aleksandr Klimenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1947-10-19
|
|-
| 2002
| ''[[:d:Q32361974|Кирилл Дюмаев]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-05-13
| 2018-11-21
|-
|
| ''[[:d:Q32362398|Aleksey Vsevolodovitsj Nikolaev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-10-29
| 2019-11-20
|-
|
| ''[[:d:Q32668651|Gourgen Olkhovski]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-02-01
| 2026-05-05
|-
|
| ''[[:d:Q16656897|Геннадий Казанин]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1948-07-02
| 2020-03-30
|-
| 2008
| ''[[:d:Q16665423|Vladimir Kononov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-03-13
|
|-
|
| ''[[:d:Q16668127|Valery Kubyshkin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-05-25
|
|-
|
| ''[[:d:Q16668212|Nikolay Kudryashov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-09-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q16699846|Aleksandr Genrikhovich Sofronov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1960-08-16
|
|-
|
| ''[[:d:Q16704686|Yury Tarbeyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-08-08
| 2020-06-05
|-
|
| ''[[:d:Q16716045|Цыб, Сергей Анатольевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1968-04-29
|
|-
|
| ''[[:d:Q16718214|Vladimir Chekhonin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-09-05
|
|-
|
| ''[[:d:Q16718298|Ivan Mikhailovich Chizh]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-01-07
|
|-
|
| ''[[:d:Q16913009|Rady Shmakov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-01-17
| 2021-09-23
|-
|
| ''[[:d:Q17275670|Aleksandr Romashin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-06-20
| 2014-06-19
|-
|
| ''[[:d:Q17306064|Zinaida Suslina]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1949-07-03
| 2014-06-22
|-
|
| ''[[:d:Q17617334|Nikolai Izmerov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1927-12-19
| 2016-12-23
|-
|
| ''[[:d:Q17617371|Igor Mayev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1963-03-27
|
|-
|
| ''[[:d:Q17617393|Nikolay Dmitriyevich Yushuk]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-12-22
| 2023-10-17
|-
|
| ''[[:d:Q17617443|Jakov Besel]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-06-30
| 2025-06-20
|-
|
| ''[[:d:Q17617459|Leonid S. Barbarash]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-06-22
| 2023-11-14
|-
|
| ''[[:d:Q17619546|Vladimir Lysak]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-05-17
|
|-
|
| ''[[:d:Q17675304|Mikhail Ostrovsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-02-22
|
|-
|
| ''[[:d:Q17675341|Oleg A. Bogatikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-12-15
| 2022-03-01
|-
|
| ''[[:d:Q17675584|Boris Myasoyedov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-09-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q18043515|Evgeny Mikrin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-10-15
| 2020-05-05
|-
|
| [[Илдар Габдуллин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-03-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q18044189|David Zaridze]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1941-12-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q18084479|Leonid Smirnov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-08-12
|
|-
| 2009-03-10
| ''[[:d:Q18176103|Igor Mishin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1962-04-30
|
|-
| 2012
| [[Александр Сергеев (1955)]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-08-02
|
|-
| 2003
| ''[[:d:Q18327448|Tamerlan Bekirbaev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-10-19
| 2023-11-13
|-
|
| ''[[:d:Q18397663|Лейковский, Юрий Александрович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-07-25
|
|-
|
| ''[[:d:Q18400821|Boris Bobrov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1977-09-02
|
|-
|
| ''[[:d:Q18409625|Kliment Trubetskoy]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-07-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q18543383|Sergey Goncharov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-10-19
|
|-
|
| ''[[:d:Q18603017|Mikhail Kurlenya]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-10-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q18634132|Oleg Bukharin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-09-16
|
|-
| 1997
| ''[[:d:Q18634212|Виктор Глущенко]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-05-14
| 2015-02-06
|-
|
| ''[[:d:Q18634604|Anatoly Miroshnikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-05-05
|
|-
|
| ''[[:d:Q18634690|Boris Obnosov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-01-26
|
|-
|
| ''[[:d:Q18634812|Evgeny Pokushalov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1974-11-07
|
|-
|
| ''[[:d:Q18634844|Vasily Popov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1974-08-26
| 2023-04-13
|-
|
| ''[[:d:Q18635016|Vladimir Selin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-01-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q18741309|Пеньков, Максим Михайлович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1962-05-24
|
|-
|
| ''[[:d:Q18786174|Anatoly Kholkin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-03-08
|
|-
|
| ''[[:d:Q18786179|Цугленок, Николай Васильевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-12-17
|
|-
|
| ''[[:d:Q18786181|V. A. Chanturii︠a︡]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-10-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q18920633|Igor Yeryukhin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-12-28
| 2014-10-08
|-
|
| [[Валерий Грайфер]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1929-11-20
| 2020-04-24
|-
|
| ''[[:d:Q18936339|Ерохин Владислав Всеволодович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1936-11-01
| 2014-11-22
|-
|
| ''[[:d:Q19366054|Aleksandr Aronov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-11-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q19613131|Bagrat Alekyan]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-04-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q19614413|Dmitry Garkunov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1919-11-24
| 2021-05-28
|-
| 2008
| ''[[:d:Q19616055|Irina Ivshina]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1950-06-12
|
|-
|
| ''[[:d:Q19618863|Leopold Leontyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-12-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q19618878|Feliks Letnikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-10-03
|
|-
|
| ''[[:d:Q19619078|Aleksey Makarov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-07-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q19754433|Boris Lobanov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1942-07-31
| 2015-03-13
|-
|
| ''[[:d:Q19754435|Anatoly Ovtchinnikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1927-01-24
| 2015-03-16
|-
|
| ''[[:d:Q19817442|Sergey Alekseyev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1950-08-20
| 2015-04-08
|-
|
| ''[[:d:Q19843999|Aleksandr Verkhovsky]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-08-23
|
|-
| 2012
| ''[[:d:Q19884893|Sergey Chernyshev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1955-05-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q19907253|Valentina Grigoryevna Babel]]''
| ''[[:d:Q6581072|хатын-кыз]]''
| 1929-01-23
|
|-
|
| ''[[:d:Q19907511|Nikolay Bochkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1931-10-19
| 2011-09-28
|-
|
| ''[[:d:Q19909257|Иноземцев, Александр Николаевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1957-05-07
| 2014-03-12
|-
|
| ''[[:d:Q19909309|Igor Sokolov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-03-27
|
|-
|
| ''[[:d:Q19909560|Филиппов, Геннадий Алексеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-01-06
| 2023-03-03
|-
| 2001
| ''[[:d:Q19910504|Dmitry Vasilyevich Orlov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-04-21
| 2002-10-10
|-
|
| ''[[:d:Q19918442|Шелыгин, Юрий Анатольевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-04-29
|
|-
|
| ''[[:d:Q19965869|Vitaliy Ievlev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1926-05-15
| 1990-01-01
|-
|
| ''[[:d:Q20035908|Nikolay Melnikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-07-25
| 2018-06-02
|-
|
| ''[[:d:Q20051207|Anatoli Jurjewitsch Baryschnikow]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1944-09-21
| 2015-05-31
|-
|
| ''[[:d:Q20051210|Alexandre Oucherovitch Dorf]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1946-08-02
| 2015-05-30
|-
|
| ''[[:d:Q20065950|Ilya Blekhman]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1928-11-29
| 2021-02-03
|-
|
| ''[[:d:Q20068783|Aleksandr Alekseevitsj Negoda]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1949-02-28
| 2016-08-20
|-
|
| ''[[:d:Q20156310|Aleksandr Perelman]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1916-05-18
| 1998-03-07
|-
|
| [[Әхмәт Мазһаров]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-01-01
|
|-
|
| [[Ильяс Абдрахманов]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1951-10-21
|
|-
| 2012
| ''[[:d:Q20742154|Guerman Smirnov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1937-12-18
| 2015-07-14
|-
|
| ''[[:d:Q20918786|Artour Oussenkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1935-10-14
| 2015-08-27
|-
|
| ''[[:d:Q21065096|Yulian Yusfin]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-07-24
| 2015-05-18
|-
|
| ''[[:d:Q21088519|Артамонов, Владимир Сергеевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-08-26
|
|-
|
| ''[[:d:Q21088684|Балега, Юрий Юрьевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1953-01-08
|
|-
|
| ''[[:d:Q21092005|Vladimir Verba]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-05-16
|
|-
|
| ''[[:d:Q21098901|Vladimir Zdornov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1956-02-09
|
|-
|
| ''[[:d:Q21100391|Anatoly Kiselyov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1938-04-29
| 2017-06-09
|-
|
| ''[[:d:Q21101902|Sergey Korotkov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1959-07-18
|
|-
|
| ''[[:d:Q21104417|Михаил Романович Личиницер]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-09-03
| 2019-02-25
|-
|
| ''[[:d:Q21104563|Vyacheslav Andreevich Lyubimenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1942-12-27
| 2017-12-23
|-
| 1997<br/>2003
| ''[[:d:Q21106395|Aleksandr Matveenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-08-20
| 2021-01-12
|-
| 2004
| ''[[:d:Q21106854|Vladimir Pavlovitsj Melnikov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1940-07-05
|
|-
|
| ''[[:d:Q21109215|Semjon Lvovitsj Moesjer]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-09-18
|
|-
|
| ''[[:d:Q21133967|Nicolay Shabalov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939-03-21
| 2023-02-27
|-
|
| ''[[:d:Q21140565|Aslan Jusoepovitsj Tsivadze]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1943-01-20
|
|-
|
| [[Натан Сельский|Натан Селски]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1958-09-25
|
|-
|
| ''[[:d:Q21152728|Nikolay Alekseevitsj Severtsev]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1930-02-10
|
|-
|
| ''[[:d:Q21154130|Vladimir Ponomarenko]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1933-01-03
| 2025-06-03
|-
|
| ''[[:d:Q21154257|Плавских, Владимир Дмитриевич]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1939
| 2003
|-
|
| ''[[:d:Q21181307|Шахматов, Евгений Владимирович]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1954-01-15
|
|-
|
| ''[[:d:Q21639147|Aleksandr Michaylovitsj Digay]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1952-04-01
|
|-
|
| ''[[:d:Q21639514|Λέονιντ Ζαμπέλιν]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1932-01-30
| 2015-09-24
|-
|
| ''[[:d:Q21640252|Oleg Kiselyov]]''
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1945-09-05
| 2015-11-24
|-
| 1998
| [[Юрий Клячкин]]
| ''[[:d:Q6581097|ир-ат]]''
| 1934-12-31
| 2000-03-31
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Моны да карагыз ==
* [[Татарстанның фән һәм техника өлкәсендәге Дәүләт бүләге]]
[[Төркем:Россия Федерациясенең дәүләт бүләкләре]]
5cd25w0e52m1cgjqgwc1kb09hwa8sya
Әнүәр Акчурин
0
859331
5839722
4214888
2026-05-06T03:04:45Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839722
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес
| исем = [[Файл: Canoeing (flatwater) pictogram.svg |30px]] Әнүәр Акчурин
| рәсем = Ә.А.Акчурин.jpg
| рәсем_зурлыгы = 200px
| alt = <!--рәсемгә курсорны куйганда чыга торган язу-->
| рәсем язуы =
| тулы исем = Әнүәр Айсолтан улы Акчурин
| һөнәр = спортчы (байдарка һәм каноэда ишүче)
| туу датасы =2000
| туу җире = [[Казакъстан]], {{туу җире|Алматы|Алматыда}}
| гражданлык = {{KAZ}}
| милләт = татар
| үлем датасы =
| үлем җире =
| әти =
| әни =
| ир =
| хатын =
| балалар =
| бүләк һәм премияләр = [[Файл:МСМК КЗ.png|30px|Казакъстанның халыкара класслы спорт мастеры]]
| сайт =
| башка мәгълүмат =
}}
''Галим бабасы турында [[Әнвәр Акчурин |биредән]] укыгыз''.
{{Фш|Акчурин}}
'''Әнүәр Акчурин''', Әнүәр Айсолтан улы Акчурин, [[АКШ]]та: Anuar Akchurin (''Ануар Айсултанович Акчурин, [[2000 ел]], [[Казакъстан]], [[Алматы]]'') ― [[казакъстан]]лы спортчы (байдарка һәм каноэда ишү), 2018 елгы дөнья беренчелегенең көмеш призеры, Казакъстанның халыкара класслы спорт мастеры.
== Тәрҗемәи хәле ==
2000 елда [[Алматы]]да туган. Механика белгече, техник фәннәр докторы (1979), профессор (1982) [[Әнвәр Акчурин|Әнвәр Гафур улы Акчуринның]] (1944―2015) оныгы<ref>''Юрий Каштелюк''. [https://vecher.kz/ru/article/dorogami-uchitelia.html Дорогами учителя.] vecher.kz, 28.04.2021{{ref-ru}}</ref>.
Байдарка һәм каноэда йөзү секциясенә 2011 елда 4нче санлы СДЮШтан килгән. 2012 елда (12 яшеннән) ишкәк ишү белән шөгыльләнә башлаган. Секциягә әтисе яздырган. Игълан буенча «Толкын» су спорт төрләре спорт комплексына килгән. Тренеры Сергей Николаевич Тиунов. [[Нур-Солтан (шәһәр)|Нурсолтан]] (2022 елдан [[Астана]]) шәһәре балалар-яшүсмерләр спорт мәктәбендә тәрбияләнгән. 2018 елда Нурсолтан шәһәрендә физика-математика юнәлешле Назарбаев интеллектуаль мәктәбен тәмамлаган. Шул ук елны [[АКШ]]ка укырга китә. АКШның әйдәп баручы аэрокосмик югары уку йортларының берсе — Florida Institute of Technology (Флорида технология университетында) ([[Мельбурн (Флорида)|Мельбурн]], [[Флорида (штат)|Флорида]], АКШ) mechanical engineer белгечлеге буенча 2022 елда укып бетергән. Шул уку йортында профессор ассистенты булып эшли<ref>[https://forbes.kz/news/newsid_257393 Впервые казахстанский спортсмен стал чемпионом США по гребле.] forbes.kz 25.08.2021</ref>. Әнүәр Акчурин Florida Institute of Technology тарихында беренче тапкыр «Елның студенты» дип танылган<ref>[https://bilimdinews.kz/?p=197792 Елордадағы зияткерлік мектеп түлегінің студент ретіндегі жетістіктері жоғары.] Білімді Ел, 21.04.2022{{ref-kk}}</ref>.
== Спорттагы уңышлары ==
Каноэчы Әнүәр Акчурин байдарка һәм каноэларда ишү буенча спринтер дистанцияләрендә чыгыш ясый.
* 1000, 500 һәм 200 метр дистанцияләрдә Казакъстан Республикасының берничә тапкыр призеры (2017―2019).
* 2016 елда Үзбәкстанда узган Азия кубогы чемпионы, [[Сәмәрканд]] шәһәре.
* 2018 елда Пиштань шәһәрендә ([[Словакия]]) узган Халыкара регатада 200 метр дистанциядә беренче урынны яулаган.
* 2018 елда Яшьләр арасында дөнья чемпионатының (Пловдив шәһәре, [[Болгария]]) 200 метрлы дистанциядә көмеш призеры.
* 2018 елда 500, 200 метр дистанцияләрдә ике тапкыр Азия чемпионы ([[Сәмәрканд]], Үзбәкстан).
* 2021 елда байдарка һәм каноэда ишү буенча АКШның ачык чемпионатында ([[Оклахома-Сити]]) америкалы Росс Гэвин белән бергә икеле каноэда 200 метр дистанциядә беренче булган, төрле дистанцияләрдә, шул исәптән 200 метрга шәхси узышта, дүрт көмеш медаль яулаган<ref>''Александр Трофимов''. [https://time.kz/articles/sport/2021/08/27/luchshij-grebets-ameriki Лучший гребец Америки.] time.kz{{ref-ru}}</ref><ref>[https://news.myseldon.com/ru/news/index/257140452 Выпускник Назарбаев Интеллектуальной школы Ануар Акчурин стал чемпионом США по гребле.]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} myseldon.com, 25.08.2021{{ref-ru}}</ref>.
* 2022 елда байдарка һәм каноэда ишү буенча АКШның ачык чемпионатында ([[Цинциннати]]) беренче урынны яулаган<ref>[https://baq.kz/anuar-akchurin-eskek-esuden-aqsh-tyn-eki-durkin-chempiony-atandy-284507/ Ануар Акчурин – ескек есуден АҚШ-тың екі дүркін чемпионы атанды.] baq.kz, 5.08.2022{{ref-kk}}</ref>.
Ел дәвамында Әнүәр казакъстанлы тренер Тимур Хәйдәров (дөнья Кубогы чемпионы, 2016 елгы Олимпия уеннарында катнашучы, күп тапкырлар Азия чемпионы, 2015―2021 елгы КР Милли җыелма командасы әгъзасы) белән шөгыльләнә<ref>[https://mail.kz/ru/news/sport/anuar-akchurin-kazahstanec-svoi-sredi-svoih-v-ssha Ануар Акчурин: казахстанец — свой среди своих в США.] mail.kz, 17.08.2022{{ref-ru}}</ref>.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [https://www.canoerostov.ru/news/anuar-akchurin-smelym-sudba-pomogaet.html Ануар Акчурин: «Смелым судьба помогает».] Федерация гребли на байдарках и каноэ Ростовской области, 04.02.2019{{ref-ru}}
* [https://forbes.kz/news/newsid_257393 Впервые казахстанский спортсмен стал чемпионом США по гребле.] forbes.kz, 25.08.2021{{ref-ru}}
* [https://vesti.kz/paddling_rowing/uehat-shtatyi-pobedit-trenera-vpervyie-istorii-kazahstanskiy-300084/ Уехать в Штаты и победить без тренера. Впервые в истории казахстанский гребец стал чемпионом США.] Vesti.kz, 25.08.2021{{ref-ru}}
[[Төркем:Әлифба буенча спортчылар]]
[[Төркем:Казакъстан спортчылары]]
[[Төркем:Каноэ һәм байдаркада ишүчеләр]]
[[Төркем:Казакъстанның халыкара класслы спорт мастерлары]]
pt5sdaw6m98g33vj2rl5cnvh6quj7oh
Җәлилнефть
0
859739
5839698
4699783
2026-05-06T00:57:35Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839698
wikitext
text/x-wiki
[[Файл:Җәлилнефть_офисы.jpg|315px|thumb|right|«Җәлилнефть» офисы]]
{{УК}}
'''«Җәлилнефть»''' нефть-газ чыгару идарәсе, «Җәлилнефть» НГЧИ ({{lang-ru|Нефтегазодобывающее управление «Джалильнефть», НГДУ «Джалильнефть»}}) ― [[Татнефть|«Татнефть» ГАҖ]] «Татнефть-Добыча» уртак предприятиесенең нефть чыганакларын эшкәртү, нефть чыгаруны гамәлгә ашыру, нефть һәм газ сәнәгате объектларын проектлаштыру, төзү һәм файдалануга әзерләү белән шөгыльләнүче нефть һәм газ чыгару идарәсе<ref name=":0" />.
== Тарих ==
«Җәлилнефть» НГЧИ ― [[Татнефть |«Татнефть» ГАҖнең]] иң эре подразделениесе. Ул 1959 елда төзелгән «Алькеевнефть» идарәсенең тулы хокуклы варисы. Хәзерге исемен идарә 1968 елда «Алькеевнефть» ике идарәгә ― «Җәлилнефть» һәм «Сөләйнефть» идарәләренә бүленгәч ала. Утыз елдан соң кабат бер идарәгә берләшеп, [[Җәлил]] бистәсендә төпләнә. «Җәлилнефть» ― [[Ромашкино нефть чыганагы|Ромашкино ятмаларын]] үзләштерүче иң төньяк нефть чыгару предприятиесе<ref>[https://www.tatneft.ru/o-kompanii/history/detailed/discovery_of_the_romashkinskoye Открытие Ромашкинского месторождения.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220910232702/https://www.tatneft.ru/o-kompanii/history/detailed/discovery_of_the_romashkinskoye |date=2022-09-10 }} tatneft.ru</ref>. Нефть чыгару [[Татарстан]]ның дүрт административ районы ([[Сарман районы |Сарман]], [[Әлмәт районы |Әлмәт]], [[Азнакай районы |Азнакай]] һәм [[Зәй районы |Зәй]]) территориясендә алып барыла<ref>[https://ngdu.tatneft.ru/dzhalilneft/ob-upravlenii?lang=ru Об управлении.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240424193514/https://ngdu.tatneft.ru/dzhalilneft/ob-upravlenii/?lang=ru |date=2024-04-24 }} Нефтегазодобывающие управления</ref>. 2001 елда [[Җәлил]] нефтьчеләре 500 миллион тонна [[нефть]] чыгаруны билгеләп үткән. [[Татнефть| «Татнефть» ААҖнең]] өч генераль директоры ― [[Әкълим Мөхәммәтҗанов]] (1930―2004), [[Ринат Галиев (1939)|Ринат Галиев]] (1939―2007), [[Шәфәгать Тәхәветдинов]]ларның биографияләре «Җәлилнефть» белән тыгыз бәйләнгән.
«Җәлилнефть» составында 7 нефть чыгару цехы, 2 катламнардагы басымны саклау цехы, 2 нефтьне комплекслы әзерләү һәм кудыру цехы, 2 скважиналарны җир астында ремонтлау цехы, җитештерүне автоматлаштыру цехы, коррозиядән саклау һәм техник диагностика цехы бар. Ромашкино чыганагындагы 5 мәйданны (Чишмә, Ташлыяр, Сарман, Көнчыгыш Сөләй, Әлки мәйданнарын) һәм түбән карбонның Бобриково катламындагы 12 һәм 31нче ятмаларын эшкәртә. Эшкәртүнең төп файдалану объектлары югары девонның Кынау һәм Паша катламнарыннан гыйбарәт. «Җәлилнефть» чыгарган нефтьнең 75% тан артыграк өлеше шуларга туры килә. Барлык мәйданнар һәм ятмалардагы нефть, контур тирәли су кудырып, катламнардагы басымны саклау алымы белән эшкәртелә. Объектлар комплекслы автоматлаштырылган һәм телемеханикалаштырылган. НГДУда күбрәк нефть алу өчен продуктив катламнарга төрлечә тәэсир итү максатында гамәлгә ашырылган проектлар арасында ― катламнарга цикллы тәэсир ясау, басымлы скважиналарга төрле полимерлар кудыру һәм башкалар бар<ref name=":0">''К. Ф. Фасхутдинов, Г. Я. Мавлетова''. [https://tatarica.org/ru/razdely/ekonomika/promyshlennost/neftegazodobyvayushaya/dzhalilneft Джалильнефть.] Татарская энциклопедия TATARICA</ref>.
Нефть чыгаруда иң зур күрсәткечкә 1977 елда ирешелә ― 21,9 млн. т. Барлыгы 535,8 млн. т, шул исәптән 2008 елда 4,486 млн. т чыгарылган. Чыгарылган продукциянең сулылыгы 85,8%. 2009 ның 1 гыйнварына 6672 скважина борауланган, шуларның 3396 сы (башлыча, насос ярдәмендә) нефть бирә<ref name=":0" />.
800дән артык хезмәткәр хөкүмәтнең югары бүләгенә лаек булган. Алар арасында [[Социалистик Хезмәт Каһарманы| Социалистик Хезмәт Каһарманнары]] (1959, 1966) [[Корбан Вәлиев]], [[Павел Савельев]], [[Ленин ордены]] белән бүләкләнгән [[Галимҗан Әхмәдиев]], Җиһангир Әхмәтов, Хәмит Маннанов, Әнәс Сәхбетдинов, Әхнәф Садриев, Валентин Тачаев, Тәлгать Фәсхиев, Кәлим Шиһапов, Әсхәт Арсланов бар. [[Октябрь Революциясе ордены]] белән ― 9, [[Хезмәт Кызыл Байрагы ордены]] белән ― 59, [[Халыклар Дуслыгы ордены]] белән ― 7, [[Хезмәт даны ордены]] белән ― 50 дән артык, [[«Хөрмәт Билгесе» ордены]] белән ― 64 кеше бүләкләнгән. 1972 елда «Җәлилнефть» идарәсенә СССРның 50 еллыгы исеме бирелә. 1973 елда [[КПСС ҮК]], [[СССР Министрлар Советы]], ВЦСПС һәм ВЛКСМ ҮКның Кызыл байрагы мәңге саклау өчен идарәгә тапшырыла. 1971, 1974, 1982 һәм 1983 елларда Җәлил нефтьчеләре СССР Нефть сәнәгате министрлыгы һәм тармак һөнәри берлекләре ҮК Кызыл байрагына лаек була<ref>[https://ngdu.tatneft.ru/dzhalilneft/istoriya?lang=ru История.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240424193513/https://ngdu.tatneft.ru/dzhalilneft/istoriya/?lang=ru |date=2024-04-24 }} Нефтегазодобывающие управления</ref>.
«Җәлилнефть» эшчәнлегендә әйләнә-тирә мохиткә техноген тәэсирне киметүгә, зыян килгән җирләрне элекке хәленә кайтаруга, эчәргә яраклы су чыганакларын төзекләндерүгә аеруча әһәмият бирелә. «Җәлилнефть»нең чаңгы спорты комплексы, шифаханә-профилакторие, балаларны сәламәтләндерү лагере бар. «Җәлилнефть» – шәһәр төзүче предприятие, шәһәр тибындагы Җәлил посёлогында һәм башка Сарман районында җәелгән төзелешләр заказчысы: ул торак йортлар, мәгариф, сәламәтлек саклау, социаль-мәдәният, спорт объектлары, мәктәпкәчә яшьтәгеләр учреждениеләре һәм башка төзү эшләре алып бара.
== Шәхесләр ==
=== Идарә башлыклары ===
Төрле елларда предприятие белән:
* [[Галимҗан Әхмәдиев|Галимҗан Мәннаф улы Әхмәдиев]] (1968―1972 елларда),
* [[Рафаэль Тукаев]] (1972―1978 елларда),
* [[Шәфәгать Тәхәветдинов|Шәфәгать Фәхрәзи улы Тәхәветдинов]] (1978―1983 елларда),
* Рафаил Сәет улы Нурмөхәммәтов (1983―1986 елларда),
* Наил Җиһанша улы Мортазин (1986―2001 елларда),
* [[Миргазиян Таҗиев|Миргазыян Зәки улы Таҗиев]] (2001―2005 елларда),
* [[Малик Каюмов (1952) |Малик Шәфикъ улы Каюмов]] (2005―2021 елларда)<ref>[https://tatcenter.ru/news/malik-kayumov-naznachen-rukovoditelem-ngdu-quot-dzhalilneft-quot/ Малик Каюмов назначен руководителем НГДУ «Джалильнефть».] Татцентр.ру, 07.02.2005</ref><ref name=":0" /> җитәкчелек иткән.
* Рәис Асылгәрәй улы Әхмәтшин (2021 елдан) <ref>[https://kam.business-gazeta.ru/person/1770 Ахметшин Раис Асылгараевич. Начальник НГДУ «Джалильнефть».] Бизнес-Онлайн{{ref-ru}}</ref><ref>[https://news.myseldon.com/ru/news/index/249858538 В «Татнефти» сменились все начальники НГДУ.]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} news.myseldon.com, 28.04.2021{{ref-ru}}</ref>.
=== Танылган хезмәткәрләре ===
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P108 wd:Q97228560. ?item wdt:P31 wd:Q5 }
|section=
|sort=p569
|columns=p108/Q97228560/p580:башлау,p108/Q97228560/p582:тәмамлау,label:Исем,p569,p19,p69,p106,p373,p570}}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Әдәбият ==
* Хезмәт Даны музее. Герой-шагыйрь Муса Җәлилнең тууына 100 ел тулу уңаеннан. Җәлил, 2006.
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
* [https://ngdu.tatneft.ru/dzhalilneft/ob-upravlenii?lang=ru Нефтегазодобывающие управления.] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20240424193514/https://ngdu.tatneft.ru/dzhalilneft/ob-upravlenii/?lang=ru |date=2024-04-24 }} Об управлении
== Моны да карагыз ==
* [[Хезмәт Даны музее (Җәлил)]]
* [[Нефтяник Джалиля (газета)]]
[[Төркем:Әлифба буенча компанияләр]]
[[Төркем:1959 елда нигезләнгән ширкәтләр]]
[[Төркем:Татарстан ширкәтләре]]
[[Төркем:Татнефть]]
[[Төркем:Җәлил]]
bjhdoaym73xk1h1890kl9su372gc9mg
Энергетик эчемлеге
0
862160
5839670
5753062
2026-05-05T20:23:03Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839670
wikitext
text/x-wiki
{{Orphan|date=апрель 2026}}
{{УК}}'''Энергетик эчемлекләре''' — кешенең үзәк нервы системасын стимулляташтырыу халәтен һәм/яки седативка каршы эффектларны сызык өстенә алган эчемлекләр.
== Составы ==
Эчемлекләрдә тоник матдәләр, кофеин(кайсы бер очракларда кофеин урынына гуарана, чәй экстрактлары күрсәтелә, аларда кофеин, яки башка исемнәр астында кофеин өстәлә: матеин, теин, гамәлдә бөтәсе дә бер үк кофеин), һәм башка стимуляторлары: теобромин һәм теофиллин (какаоа алкалоидлары), алар шулай ук кофеин гомологлары, шулай ук еш кына җиңел аш сеңдереү чыганагы буларак витаминнар — углеводлар (глюкоза, сукроуз), адаптогеннар һ. б. Соңгы вакытта таурин өстәлә. Аурупа азык-төләк продуктлары куркынычсызлык идарәлеге (EFSA) таурин һәм глюкуронолактон буенча үзенең фәнни чыгымтысын хәмерсез тоник энергетик эчемлекләр ингредиентлары буларак бастырып чыгара. EFSA чыгымтысында бу ингредиентларның энергетик эчемлекләрдә булган микъдарда кеше саулыгы өчен куркынычсыз булуын раслый.
[[Файл:Energy drinks of various brands 02.jpg|мини|Иң киң таралган энергетик эчемлекләре]]
Энергетик уртача яки нык газлы эчемлек (анда бик күп күмер кислотасы H<sub>2</sub>CO<sub>3</sub> бар), чөнки бу компонентларны тиз үзләштерүгә һәм бер яктан эффектның тиз башлануына булышлык итә, ә икенче яктан - продуктны куркынычсыз консервациялау өчен кулланыла
=== Кайсы бер эчемлекнең составы ===
Энергетик эчемлеген гадәттәге күләме — 0,25-0,449 литр, сирәк кенә 1 литр. Күпчелек эчемлекләрдә углеводлар, таурин, кофеин, гуарана, ниацин (B<sub>3</sub>), пантотен кислотасы (В<sub>5</sub>), пиридоксин (В<sub>6</sub>), фолий кислотасы (В<sub>9</sub>), асторбик кислотасы (С) бар.
== Эчемлекнең тәэсире ==
Энергетик эчемлектәрдә кофеин микъдары шул ук күләмдә пешерелгән каһвәгә караганда әзрәк. Ешрак, кофеин микъдары 100 мл продуктка 30 мг тәшкил итә. Энергетик эчемлекләрдә кофеин микъдары 218,6 мг/л алып 321 мг/л тәшкил итә.
=== Стимулятор эффектлары ===
Рекламада җитештерәүчеләр раславынча, эчемлекләр, организмның эчке резервларын дәртләндереп, эшкә халәтлелекте арттыра. Мәсәлән, глюкоза, башка углеводлар кебек, канга тиз сеңдерелә, окислану процесларына кушыла һәм энергияны (углеводларны) мускулларга, миенә һәм башка мөһим эчке органнарга тарата. Теләсә нинди стимуляторлар кебек, энергетик эчемлекләр организмнан энергияны күп алыуның ябай схемасы буенча эш итә, бу нервы системасының хәлсезләнеүенә, метаболик тайпылыштларга килтерә. Кайбер рекламада кофеинның саф формала булуын һәм кофе һәм чәйдәге кебек аның тәэсирен йомшартыучы башка матдәләр белән бәйле булмавын күрсәтә. Бу белдерү нигезсез.
=== Кире тәэсире. ===
Күпчелек энергетик эчемлекләрнең бер порциясында бер чынаяк кофеинга караганда ике тапкырга кимрәк кофеин дозасы була. Энергетик эчемлекләрне еш кулланганда, шулай ук каһвәне еш кулланганда да, өстәмә эффектлар барлыкка килүе ихтимал:
* Баш авыртыулары, мигрень.
* Югары борсолоу.
* Йокысызлык, йокы режимының бозылуы.
* Канда шикәр дәрәҗәсен күтәрелүе.
* Кан басымының күтәрелүе.
* Йөрәк-кан тамырлары системасы эшенең бозылуы
* Кофеинга бәйлелекнең барлыкка килүе.
* Косу, диарея.
* Эчемлекнең ингредиентларына аллергия.
Яшьүсмерләрнең һәм балаларның энергетик эчемлектәрне куллануы йөрәк-кан тамырлары һәм нерв системасына зыян килтерүе мөмкин. Яшьүсмерләр өчен энергетик эчемлекнең рөхсәт ителгән максималь дозасы – тәүлегә 250 мл тәшкил итә.
Мэриленд штатын университетында тикшеренүләр үткәрә, энергетик эчемлекләрне даими куллану һәм яшьләр арасында наркотиклар куллану арасында бәйләнеш бар. Шулай ук, даими рәвештә энергетик эчемлекләр куллану тешләрнең эрозиясына ия.
=== Тәкъдимнәр ===
«Энергетиклар» гипертония, йөрәк-кан тамырлары системасы авырыулары, артериаль гипертензия, глаукома, йокы бозылу, ярсучанлык һәм кофенига сизгерлек югары булганда кулланырга ярамый.
«Энергетиклар» балаларга, авырлы һәм имезгән хатынларга, нерв дулкынлануы югары булган, йокысызлык, йөрәк эшмәкәрлеге бозылган, гипертония белән чирле кешеләргә эчергә киңәш ителми.
== Искәрмәләр ==
* ''European Food Safety Authority.'' [http://www.efsa.europa.eu/en/efsajournal/pub/935.htm The use of taurine and D-glucurono-gamma-lactone as constituents of the so-called “energy” drinks]. European Food Safety Authority (12 февраль 2009).
* ''Программа "Формула качества".'' [https://www.youtube.com/watch?v=WCpMpJTZjf4 Правда об энергетических напитках]. Телеканал "Москва-24" (10 сентябрь 2014).
* ''Группа экспертов Национального фонда защиты потребителей.'' [https://www.yarregion.ru/depts/dapk/docsActivities/%D0%9F%D0%B8%D1%89%D0%B5%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83%D0%BA%D1%86%D0%B8%D1%8F,%20%D1%81%D0%BE%D0%B4%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B0%D1%89%D0%B0%D1%8F%20%D0%BA%D0%BE%D1%84%D0%B5%D0%B8%D0%BD.pdf Информация Национального фонда защиты потребителей по итогам реализации экспертно-аналитического проекта «Анализ рисков потребления кофеиносодержащих пищевых продуктов, представленных на потребительском рынке РФ» : Приложение 1. Концентрация кофеина в напитках и продуктах питания] : [https://web.archive.org/web/20180516114959/https://www.yarregion.ru/depts/dapk/docsActivities/%D0%9F%D0%B8%D1%89%D0%B5%D0%B2%D0%B0%D1%8F%20%D0%BF%D1%80%D0%BE%D0%B4%D1%83%D0%BA%D1%86%D0%B8%D1%8F,%20%D1%81%D0%BE%D0%B4%D0%B5%D1%80%D0%B6%D0%B0%D1%89%D0%B0%D1%8F%20%D0%BA%D0%BE%D1%84%D0%B5%D0%B8%D0%BD.pdf арх]. 16.05.2018] // [https://www.yarregion.ru/ Портал органов власти Ярославской области]{{Deadlink|date=March 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. — Дата обращения: 16.05.2020.
* ''Калинин А.Я.'' [https://cyberleninka.ru/article/n/analiz-riskov-potrebleniya-kofeinsoderzhaschih-pischevyh-produktov/pdf «Анализ рисков потребления кофеинсодержащих пищевых продуктов»] (рус.) // ''[http://www.foodprom.ru/journals/pischevaya-promyshlennost Пищевая промышленность]'' : Научно-производственный журнал. — М.: ООО Издательство «Пищевая промышленность», 2014. — С. 21. — [[ISSN]] [http://www.sigla.ru/table.jsp?f=8&t=3&v0=0235-2486&f=1003&t=1&v1=&f=4&t=2&v2=&f=21&t=3&v3=&f=1016&t=3&v4=&f=1016&t=3&v5=&bf=4&b=&d=0&ys=&ye=&lng=&ft=&mt=&dt=&vol=&pt=&iss=&ps=&pe=&tr=&tro=&cc=UNION&i=1&v=tagged&s=0&ss=0&st=0&i18n=ru&rlf=&psz=20&bs=20&ce=hJfuypee8JzzufeGmImYYIpZKRJeeOeeWGJIZRrRRrdmtdeee88NJJJJpeeefTJ3peKJJ3UWWPtzzzzzzzzzzzzzzzzzbzzvzzpy5zzjzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzztzzzzzzzbzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzvzzzzzzyeyTjkDnyHzTuueKZePz9decyzzLzzzL*.c8.NzrGJJvufeeeeeJheeyzjeeeeJh*peeeeKJJJJJJJJJJmjHvOJJJJJJJJJfeeeieeeeSJJJJJSJJJ3TeIJJJJ3..E.UEAcyhxD.eeeeeuzzzLJJJJ5.e8JJJheeeeeeeeeeeeyeeK3JJJJJJJJ*s7defeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeSJJJJJJJJZIJJzzz1..6LJJJJJJtJJZ4....EK*&debug=false 0235-2486] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220920170410/http://www.sigla.ru/table.jsp?f=8&t=3&v0=0235-2486&f=1003&t=1&v1=&f=4&t=2&v2=&f=21&t=3&v3=&f=1016&t=3&v4=&f=1016&t=3&v5=&bf=4&b=&d=0&ys=&ye=&lng=&ft=&mt=&dt=&vol=&pt=&iss=&ps=&pe=&tr=&tro=&cc=UNION&i=1&v=tagged&s=0&ss=0&st=0&i18n=ru&rlf=&psz=20&bs=20&ce=hJfuypee8JzzufeGmImYYIpZKRJeeOeeWGJIZRrRRrdmtdeee88NJJJJpeeefTJ3peKJJ3UWWPtzzzzzzzzzzzzzzzzzbzzvzzpy5zzjzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzztzzzzzzzbzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzvzzzzzzyeyTjkDnyHzTuueKZePz9decyzzLzzzL*.c8.NzrGJJvufeeeeeJheeyzjeeeeJh*peeeeKJJJJJJJJJJmjHvOJJJJJJJJJfeeeieeeeSJJJJJSJJJ3TeIJJJJ3..E.UEAcyhxD.eeeeeuzzzLJJJJ5.e8JJJheeeeeeeeeeeeyeeK3JJJJJJJJ*s7defeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeSJJJJJJJJZIJJzzz1..6LJJJJJJtJJZ4....EK*&debug=false |date=2022-09-20 }}. <small>Архивировано из первоисточника 16 май 2020.</small>
* Caffeine in Foods, ''Health Canada.'' [http://www.hc-sc.gc.ca/fn-an/securit/addit/caf/food-caf-aliments-eng.php Caffeine in Food] (16 февраль 2012).
* [https://www.bbc.com/russian/news-39933676 «Американский подросток умер от напитков с кофеином»], Би-Би-Си, 17.05.2017
* [https://www.caffeineinformer.com/top-10-energy-drink-dangers Top 14 Energy Drink Dangers]. www.caffeineinformer.com. <small>Дата обращения: 1 июнь 2018.</small>
* ''Андрей Кристов.'' [https://promusculus.ru/energetiki-vred/ 13 научных фактов о вреде энергетиков. Отзывы учёных и врачей] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200625195821/https://promusculus.ru/energetiki-vred/ |date=2020-06-25 }}. <small>2017-10-25.</small> <small>Дата обращения: 23 июнь 2020.</small>
* ''Fabian Sanchis-Gomar, Helios Pareja-Galeano, Gianfranco Cervellin, Giuseppe Lippi, Conrad P. Earnest'' [https://www.onlinecjc.ca/article/S0828-282X(14)01667-5/fulltext Energy Drink Overconsumption in Adolescents: Implications for Arrhythmias and Other Cardiovascular Events] (инг.) // ''Canadian Journal of Cardiology''. — 2015-05. — В. 5. — Т. 31. — С. 572—575. — [[ISSN]] [http://www.sigla.ru/table.jsp?f=8&t=3&v0=0828-282X&f=1003&t=1&v1=&f=4&t=2&v2=&f=21&t=3&v3=&f=1016&t=3&v4=&f=1016&t=3&v5=&bf=4&b=&d=0&ys=&ye=&lng=&ft=&mt=&dt=&vol=&pt=&iss=&ps=&pe=&tr=&tro=&cc=UNION&i=1&v=tagged&s=0&ss=0&st=0&i18n=ru&rlf=&psz=20&bs=20&ce=hJfuypee8JzzufeGmImYYIpZKRJeeOeeWGJIZRrRRrdmtdeee88NJJJJpeeefTJ3peKJJ3UWWPtzzzzzzzzzzzzzzzzzbzzvzzpy5zzjzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzztzzzzzzzbzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzvzzzzzzyeyTjkDnyHzTuueKZePz9decyzzLzzzL*.c8.NzrGJJvufeeeeeJheeyzjeeeeJh*peeeeKJJJJJJJJJJmjHvOJJJJJJJJJfeeeieeeeSJJJJJSJJJ3TeIJJJJ3..E.UEAcyhxD.eeeeeuzzzLJJJJ5.e8JJJheeeeeeeeeeeeyeeK3JJJJJJJJ*s7defeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeSJJJJJJJJZIJJzzz1..6LJJJJJJtJJZ4....EK*&debug=false 0828-282X]{{Deadlink|date=August 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}. — [[DOI]]:[[doi:10.1016/j.cjca.2014.12.019|10.1016/j.cjca.2014.12.019]]
* ''Kelly Blake.'' [https://umdrightnow.umd.edu/news/umd-researchers-discover-link-between-regular-energy-drink-use-and-later-drug-use-among-young UMD Researchers Discover Link Between Regular Energy Drink Use and Later Drug Use Among Young Adults] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200625201043/https://umdrightnow.umd.edu/news/umd-researchers-discover-link-between-regular-energy-drink-use-and-later-drug-use-among-young |date=2020-06-25 }} (ингл.) (август 2017).
* ''Oliver Clapp, Maria Z. Morgan, Ruth M. Fairchild'' [https://www.nature.com/articles/s41415-019-0114-0 The top five selling UK energy drinks: implications for dental and general health] (инг.) // ''British Dental Journal''. — 2019-04. — В. 7. — Т. 226. — С. 493—497. — [[ISSN]] [http://www.sigla.ru/table.jsp?f=8&t=3&v0=1476-5373&f=1003&t=1&v1=&f=4&t=2&v2=&f=21&t=3&v3=&f=1016&t=3&v4=&f=1016&t=3&v5=&bf=4&b=&d=0&ys=&ye=&lng=&ft=&mt=&dt=&vol=&pt=&iss=&ps=&pe=&tr=&tro=&cc=UNION&i=1&v=tagged&s=0&ss=0&st=0&i18n=ru&rlf=&psz=20&bs=20&ce=hJfuypee8JzzufeGmImYYIpZKRJeeOeeWGJIZRrRRrdmtdeee88NJJJJpeeefTJ3peKJJ3UWWPtzzzzzzzzzzzzzzzzzbzzvzzpy5zzjzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzztzzzzzzzbzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzvzzzzzzyeyTjkDnyHzTuueKZePz9decyzzLzzzL*.c8.NzrGJJvufeeeeeJheeyzjeeeeJh*peeeeKJJJJJJJJJJmjHvOJJJJJJJJJfeeeieeeeSJJJJJSJJJ3TeIJJJJ3..E.UEAcyhxD.eeeeeuzzzLJJJJ5.e8JJJheeeeeeeeeeeeyeeK3JJJJJJJJ*s7defeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeSJJJJJJJJZIJJzzz1..6LJJJJJJtJJZ4....EK*&debug=false 1476-5373] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220920171213/http://www.sigla.ru/table.jsp?f=8&t=3&v0=1476-5373&f=1003&t=1&v1=&f=4&t=2&v2=&f=21&t=3&v3=&f=1016&t=3&v4=&f=1016&t=3&v5=&bf=4&b=&d=0&ys=&ye=&lng=&ft=&mt=&dt=&vol=&pt=&iss=&ps=&pe=&tr=&tro=&cc=UNION&i=1&v=tagged&s=0&ss=0&st=0&i18n=ru&rlf=&psz=20&bs=20&ce=hJfuypee8JzzufeGmImYYIpZKRJeeOeeWGJIZRrRRrdmtdeee88NJJJJpeeefTJ3peKJJ3UWWPtzzzzzzzzzzzzzzzzzbzzvzzpy5zzjzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzztzzzzzzzbzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzzvzzzzzzyeyTjkDnyHzTuueKZePz9decyzzLzzzL*.c8.NzrGJJvufeeeeeJheeyzjeeeeJh*peeeeKJJJJJJJJJJmjHvOJJJJJJJJJfeeeieeeeSJJJJJSJJJ3TeIJJJJ3..E.UEAcyhxD.eeeeeuzzzLJJJJ5.e8JJJheeeeeeeeeeeeyeeK3JJJJJJJJ*s7defeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeeSJJJJJJJJZIJJzzz1..6LJJJJJJtJJZ4....EK*&debug=false |date=2022-09-20 }}. — [[DOI]]:[[doi:10.1038/s41415-019-0114-0|10.1038/s41415-019-0114-0]]
[[Төркем:Энергетик эчемлекләр]]
813i14jc0uc0w12djupplvsgmrufslb
Бизнес мәктәпләре
0
862787
5839664
5838759
2026-05-05T19:37:41Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839664
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
'''Бизнес мәктәбе''' ({{lang-ar|{{Label|Q1143635|lang=ar}}}}, {{lang-en|{{Label|Q1143635|lang=en}}}}, {{lang-zh|{{Label|Q1143635|lang=zh}}}}, {{lang-ru|{{Label|Q1143635|lang=ru}}}}) — [[бизнес]] белән идарә итү буенча белем бирүче оешма.
=== Исемлек ===
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q1143635}
|section=
|sort=label
|columns=label:Исем,p17,p571}}
{| class='wikitable sortable'
! Исем
! дәүләт
! нигезләнү датасы
|-
| ''[[:d:Q113438630|24ORE Business School]]''
| [[Италия]]
| 1993
|-
| ''[[:d:Q14681526|A. Gary Anderson Graduate School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1970
|-
| ''[[:d:Q137260354|AGSM Athens Graduate School of Management]]''
| [[Греция]]
| 1971
|-
| ''[[:d:Q4651825|AICAR Business School]]''
| [[Һиндстан]]
| 2002
|-
| ''[[:d:Q4652250|ALBA Graduate Business School]]''
| [[Греция]]
| 1992
|-
| ''[[:d:Q99287553|AMA Computer University College of Business Administration and Accountancy]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99286497|AMA International University Bahrain College of Administrative and Financial Sciences]]''
| [[Бәхрәйн]]
|
|-
| ''[[:d:Q99955158|AMOS - Sport Business School]]''
| [[Франция]]
|
|-
| ''[[:d:Q4653337|APM College of Business and Communication]]''
| [[Австралия]]
| 1986
|-
| ''[[:d:Q101000783|ASA University Bangladesh Faculty of Business]]''
| [[Бангладеш]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287521|AUT Business School]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q26257975|AVT Business School]]''
| [[Дания]]
| 2001
|-
| ''[[:d:Q1358296|Aalto University School of Business]]''
| [[Финляндия]]
| 1911
|-
| ''[[:d:Q301450|Aarhus School of Business]]''
| [[Дания]]
| 1939<br/>2007
|-
| ''[[:d:Q122927085|Aarhus School of Business]]''
| [[Дания]]
| 1939
|-
| ''[[:d:Q99287512|Abia State University Faculty of Business Administration]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286402|Abu Dhabi University College of Business Administration]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| ''[[:d:Q103016712|Academy of Graduate Studies School of Administration]]''
| [[Ливия]]
|
|-
| ''[[:d:Q4671472|Academy of Learning Career College]]''
| [[Канада]]
| 1987
|-
| ''[[:d:Q4672430|Access Computer College]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 1981
|-
| ''[[:d:Q4677686|Acton School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 2002
|-
| ''[[:d:Q100946175|Adama Science and Technology University School of Business and Economics]]''
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
|
|-
| ''[[:d:Q4680508|Adamson University College of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99286790|Addis Ababa University College of Business and Economics]]''
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286792|Addis Ababa University School of Commerce]]''
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100943421|Adigrat University College of Business and Economics]]''
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101004153|Adikavi Nannaya University School of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q4683491|Administrative Staff College of India]]''
| [[Һиндстан]]
| 1956
|-
| ''[[:d:Q102522138|Advanced Institute of Management Research]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q2825380|Advancia]]''
| [[Франция]]
| 1999
|-
| ''[[:d:Q4687624|Aegis Global Academy]]''
| [[Һиндстан]]
| 2010
|-
| ''[[:d:Q99288109|Africa University Faculty of Management and Administration]]''
| [[Зимбабве]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287593|Ahfad University for Women School of Management Studies]]''
| [[Судан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286496|Ahlia University College of Business and Finance]]''
| [[Бәхрәйн]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947713|Ahmadu Bello University Faculty of Administration]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286986|Ahmedabad University Amrut Mody School of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286403|Ajman University of Science and Technology College of Business Administration]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287353|Ajou University College of Business Administration]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287354|Ajou University Division of Financial Engineering]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q7895361|Vistula University]]''
| [[Польша]]
| 1991
|-
| ''[[:d:Q9380725|WSB University]]''
| [[Польша]]
| 1995-08-04
|-
| ''[[:d:Q414328|Akademie für Sozial- und Handelswissenschaften]]''
| ''[[:d:Q1206012|Алман рейхы]]''
| 1901-10-21
|-
| ''[[:d:Q99287188|Al al-Bayt University Faculty of Finance and Business Administration]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287176|Al-Ahliyaa Amman University Faculty of Finance and Administration]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013852|Al-Aqsa University Faculty of Administration and Finance]]''
| [[Фәләстин дәүләте|Фәләстыйн]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012700|Al-Balqa' Applied University Faculty of Business]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287358|Al-Farabi Kazakh National University Higher School of Economics and Business]]''
| ''[[:d:Q232|Q232]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99287189|Al-Hussein Bin Talal University College of Business Administration and Economics]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287179|Al-Zaytoonah Private University of Jordan Faculty of Economics and Administration]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287025|Alagappa University Faculty of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q7895049|Alberta School of Business]]''
| [[Канада]]
| 1916
|-
| ''[[:d:Q99287588|Alfaisal University College of Business]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q4723064|Alfred Lerner College of Business and Economics, The University of Delaware]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1963
|-
| ''[[:d:Q4723815|Alfredo M. Velayo College of Accountancy]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 2004
|-
| ''[[:d:Q99287031|Aliah University Faculty of Commerce and Business]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287032|Aliah University Faculty of Management Sciences]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286987|Aligarh Muslim University Faculty of Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286988|Aligarh Muslim University Faculty of Management Studies and Research]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101002390|Allameh Tabatabai University ECO College of Insurance]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q1006251|Alliance Manchester Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1918
|-
| ''[[:d:Q99287929|Alliant International University School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101002398|Alzahra University Department of Accounting]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q101002401|Alzahra University Department of Management]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003463|Ambedkar University Delhi School of Business Public Policy and Social Entrepreneurship]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q4743918|American Graduate School of Business and Economics]]''
| [[Франция]]
| 1999
|-
| ''[[:d:Q99286406|American University Dubai School of Business Administration]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286776|American University in Cairo Department of Management]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286777|American University in Cairo School of Business]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287359|American University of Beirut Suliman S Olayan School of Business]]''
| [[Ливан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287513|American University of Nigeria School of Business and Entrepreneurship]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286414|American University of Sharjah School of Business and Management]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| ''[[:d:Q4746958|Amity Business School]]''
| [[Һиндстан]]
| 1999
|-
| ''[[:d:Q101003555|Amity University Haryana Commerce Program]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003564|Amity University Haryana Management Program]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287141|Amity University RICS School of the Built Environment]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287017|Amity University Rajasthan Commerce Program]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287018|Amity University Rajasthan Management Program]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287178|Amman Arab University Faculty of Business]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287002|Amrita Schools of Business]]''
| [[Һиндстан]]
| 1996
|-
| ''[[:d:Q19610512|Anadolu University Business School]]''
| [[Төркия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100945202|Anambra State University Faculty of Management Science]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q4752544|Ancell School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q4754182|Anderson School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1947
|-
| ''[[:d:Q99287753|Andrews University School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q4762970|Angelo State University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1965
|-
| ''[[:d:Q100993031|Anglia Ruskin University Ashcroft International Business School - Cambridge Campus]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010517|Anglia Ruskin University Department of Accounting Finance and Information Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010521|Anglia Ruskin University Department of Economics International Business and Operations Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010471|Anglia Ruskin University Department of Human Resource Management Organisational Behaviour and Tourism]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010473|Anglia Ruskin University Department of Marketing Strategy and Enterprise]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286996|Anna University Chennai Faculty of Management Sciences]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q10867660|Antai College of Economics and Management, Shanghai Jiao Tong University]]''
| [[Кытай]]
| 1918
|-
| ''[[:d:Q101000412|Applied Science University College of Adminstrative Science]]''
| [[Бәхрәйн]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287180|Applied Science University Faculty of Economics and Administrative Science]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q100968516|Arab International University Faculty of Business Administration]]''
| [[Сүрия]]
|
|-
| ''[[:d:Q103016792|Arab Open University Faculty of Business Studies]]''
| [[Күвәйт]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947861|Ardhi University School of Real Estate Studies]]''
| [[Танзания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287957|Arizona State University Center for Services Leadership]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287958|Arizona State University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287959|Arizona State University WP Carey School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q1990472|Armenian State University of Economics]]''
| [[Әрмәнстан]]
| 1975
|-
| ''[[:d:Q4794157|Army Institute of Management, Kolkata]]''
| [[Һиндстан]]
| 1997-07-28
|-
| ''[[:d:Q4794757|Arnhem Business School]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
|
|-
| ''[[:d:Q4798400|Arthur D. Little School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1964
|-
| ''[[:d:Q100945090|Ashesi University College of Business Administration]]''
| [[Гана]]
|
|-
| ''[[:d:Q726270|Ashridge Executive Education]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1959
|-
| ''[[:d:Q1057398|Asian Institute of Management]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 1968
|-
| ''[[:d:Q18109846|Asian School of Business library]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q4807871|Asper School of Business]]''
| [[Канада]]
| 1937
|-
| ''[[:d:Q99287013|Assam Don Bosco University Don Bosco Institute of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287156|Assam University Jawarharlal Nehru School of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101002013|Assiut University Faculty of Commerce]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q4810950|Aston Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1947
|-
| ''[[:d:Q4813071|Ateneo Graduate School of Business]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 1960
|-
| ''[[:d:Q99287555|Ateneo de Manila University Department of Economics]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101008832|Athabasca University Faculty of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286972|Athens University of Economics and Business Department of Accounting and Finance]]''
| [[Греция]]
|
|-
| ''[[:d:Q4815917|Atkinson Graduate School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1974
|-
| ''[[:d:Q101014753|Auburn University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014769|Auburn University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014773|Auburn University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026865|Auburn University at Montgomery College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287520|Auckland University of Technology Faculty of Business and Law]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q1968395|Audencia Business School]]''
| [[Франция]]
| 1900
|-
| ''[[:d:Q16252236|Austin E. Cofrin School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q4823619|Australia and New Zealand School of Government]]''
| [[Австралия]]
| 2002
|-
| ''[[:d:Q4824219|Australian Graduate School of Management]]''
| [[Австралия]]
| 1977
|-
| ''[[:d:Q4824300|Australian Institute of Business]]''
| [[Австралия]]
| 1985
|-
| ''[[:d:Q101005602|Australian National University College of Business and Economics]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101005608|Australian National University Department of Commerce]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101005626|Australian National University Research School of Accounting and Business Information Systems]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101005631|Australian National University Research School of Finance Actuarial Studies and Applied Statistics]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q16252285|Aventis School of Management]]''
| [[Сингапур]]
| 2006
|-
| ''[[:d:Q99287003|Avinashilingam University for Women Faculty of Business Administration]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286998|B S Abdur Rahman University Crescent Business School]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287175|B and B University College Ltd]]''
| [[Ямайка]]
|
|-
| ''[[:d:Q4834713|BA School of Business and Finance]]''
| [[Латвия]]
| 1992
|-
| ''[[:d:Q795819|BEM Management School]]''
| [[Франция]]
| 2013<br/>1874
|-
| ''[[:d:Q604629|BI Norwegian Business School]]''
| [[Норвегия]]
| 1943
|-
| ''[[:d:Q99286483|BRAC University Business School]]''
| [[Бангладеш]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287036|Babasaheb Bhimrao Ambedkar University School for Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287404|Babcock University Department of Business Administration and Marketing]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q97924148|Babeș-Bolyai University Business Faculty]]''
| [[Румыния]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287037|Babu Banarasi Das University School of Business Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003280|Baddi University Institute of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q111948985|Badger Green Bay Business College]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q99287565|Bahauddin Zakariya University Institute of Management Sciences]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286793|Bahir Dar University College of Business and Economics]]''
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101004218|Bahra University School of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q4842894|Bahria University]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| 2000
|-
| ''[[:d:Q99287557|Bahria University Department of Management Sciences]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q6038283|Bahçeşehir University Business School]]''
| [[Төркия]]
|
|-
| ''[[:d:Q16252967|Balaji Institute of International Business]]''
| [[Һиндстан]]
| 2003
|-
| ''[[:d:Q4849839|Balaji Institute of Telecom and Management Pune]]''
| [[Һиндстан]]
| 2002
|-
| ''[[:d:Q101026966|Ball State University Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q103016861|Bank of Lao Banking Institute]]''
| [[Лаос]]
|
|-
| ''[[:d:Q4869707|Batten Institute]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030339|Baylor University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q96939453|Beacom School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q4879726|Beedie School of Business]]''
| [[Канада]]
| 1965
|-
| ''[[:d:Q99286611|BeiHang University School of Economics and Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q4881110|Beijing Business School]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q4881147|Beijing International MBA at Peking University]]''
| [[Кытай]]
| 1998
|-
| ''[[:d:Q99286612|Beijing Technology and Business University School of Business]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947481|Bells University of Technology College of Management Science]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947483|Bells University of Technology Department of Accounting]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947491|Bells University of Technology Department of Business Computing and IT]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947499|Bells University of Technology Department of Finance and Banking]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947504|Bells University of Technology Department of Human Resources Management]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947508|Bells University of Technology Department of International Business]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947509|Bells University of Technology Department of Marketing]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947517|Bells University of Technology Department of Project Management and Logistics]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947522|Bells University of Technology Department of Transport Management and Planning]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012504|Ben-Gurion University of the Negev Department of Business Administration]]''
| [[Исраил]]
|
|-
| ''[[:d:Q101024141|Benedictine University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q18357503|Bengal institute of Business Studies]]''
| [[Һиндстан]]
| 2008
|-
| ''[[:d:Q101002023|Benha University Faculty of Commerce]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286772|Beni Suef University Faculty of Commerce]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q4889733|Bennett S. LeBow College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1891
|-
| ''[[:d:Q101030365|Bentley University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030366|Bentley University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287412|Benue State University Faculty of Management Science]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101247918|Bergische Universität Wuppertal Lehrstuhl für Finanzwirtschaft und Corporate Governance]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q4891939|Berjaya University College of Hospitality]]''
| [[Малайзия]]
| 2009
|-
| ''[[:d:Q4892466|Berlin School of Creative Leadership]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 2006
|-
| ''[[:d:Q4900237|Beyster Institute]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 2002
|-
| ''[[:d:Q99286997|Bharath University School of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287004|Bharathiar University Bharathiar School of Management and Entrepreneur Development]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287005|Bharathiar University School of Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q4901205|Bharathidasan Institute of Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 1984
|-
| ''[[:d:Q99287152|Bharati Vidyapeeth Deemed University Institute of Management and Rural Development Administration]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003770|Bharati Vidyapeeth University Institute of Management Kolhapur]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287148|Bharati Vidyapeeth University Institute of Management and Entrepreneurship Development]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q6098949|Biga Business School]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q4825197|Bilkent Faculty of Business Administration]]''
| [[Төркия]]
| 1984
|-
| ''[[:d:Q99288094|Bindura University of Science Education Faculty of Commerce]]''
| [[Зимбабве]]
|
|-
| ''[[:d:Q4914257|Binghamton University School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1970
|-
| ''[[:d:Q4916631|Birmingham Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1902
|-
| ''[[:d:Q4916644|Birmingham City Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1971
|-
| ''[[:d:Q101044896|Birmingham City University Centre for Business Innovation and Enterprise]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101044903|Birmingham City University Centre for Internal Audit Governance and Risk Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101044905|Birmingham City University Centre for Leadership and Management Practice]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010423|Birmingham City University Department of Accountancy and Finance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010424|Birmingham City University Department of Business and Marketing]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010425|Birmingham City University Department of Management and Human Resources]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287569|Birzeit University Faculty of Business and Economics]]''
| [[Фәләстин дәүләте|Фәләстыйн]]
|
|-
| ''[[:d:Q4087645|Bishkek Academy of Finance and Economics]]''
| [[Кыргызстан]]
| 1994
|-
| ''[[:d:Q6670736|Bloomsbury Institute London]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q3541184|Bologna Business School]]''
| [[Италия]]
| 2000
|-
| ''[[:d:Q99286446|Bond University Department of Economics and Statistics]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286448|Bond University Faculty of Business]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286452|Bond University School of Business]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q2963304|Booth School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1898
|-
| ''[[:d:Q4947791|Boston Business School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1914
|-
| ''[[:d:Q4947804|Boston City Campus]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| 1991
|-
| ''[[:d:Q5046615|Boston College Carroll School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1938
|-
| ''[[:d:Q4948170|Boston University Brussels]]''
| [[Бельгия]]
| 1972
|-
| ''[[:d:Q101015429|Boston University Department of Accounting]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015462|Boston University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015508|Boston University School of Hospitality Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101044906|Bournemouth University Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010440|Bournemouth University Department of Accounting Finance and Economics]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010441|Bournemouth University Department of Human Resources and Organisational Behaviour]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010443|Bournemouth University Department of Strategy and Marketing]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015624|Bowling Green State University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015626|Bowling Green State University Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q4956632|Brandeis International Business School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1994
|-
| ''[[:d:Q17511783|Branson School of Entrepreneurship]]''
| [[Ямайка]]
| 2006
|-
| ''[[:d:Q4959707|Breakwater Lodge]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q4967611|Brighton Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1986
|-
| ''[[:d:Q4968576|Brisbane Graduate School of Business]]''
| [[Австралия]]
| 1989
|-
| ''[[:d:Q99286407|British University in Dubai Faculty of Business]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286778|British University in Egypt Faculty of Business Administration Economics and Political Science]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q101009529|Brock University Department of Marketing International Business and Strategy]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q16985474|Brown's Business College]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q96694023|Bryant-McIntosh Business School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286826|Buckinghamshire New University Department of Business and Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023628|Bucknell University School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q16255807|Bulacan State University College of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 2011
|-
| ''[[:d:Q100979766|Burapha University Graduate School of Commerce]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q16323496|Business Academy Aarhus]]''
| [[Дания]]
| 2009
|-
| ''[[:d:Q99286613|Business College of Beijing Union University]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q22583335|Business Institut Ltd]]''
| [[Чехия]]
| 2009
|-
| ''[[:d:Q4836610|Business School Lausanne]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 1987
|-
| ''[[:d:Q20399723|Business School of Sfax]]''
| [[Тунис]]
| 1995
|-
| ''[[:d:Q3578441|Business School of Tunis]]''
| [[Тунис]]
| 1987
|-
| ''[[:d:Q5001831|Business and Hotel Management School – Switzerland]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 1998
|-
| ''[[:d:Q2585877|Business school Klaipėda]]''
| [[Литва]]
| 1997
|-
| ''[[:d:Q99287888|Butler University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q1110267|CBS International Business School]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 1993
|-
| ''[[:d:Q5010237|CEFAM]]''
| [[Франция]]
| 1986
|-
| ''[[:d:Q16490708|CEPADE - Universidad Politécnica de Madrid]]''
| [[Испания]]
| 1971
|-
| ''[[:d:Q504539|CEU Business School]]''
| [[Австрия]]
| 1988
|-
| ''[[:d:Q101003285|CHRIST (Deemed to be University) School of Business and Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101063486|CMC Graduate School of Business]]''
| [[Чехия]]
| 1998-09-04
|-
| ''[[:d:Q99287153|CMJ University Faculty of Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287154|CMJ University Faculty of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q5014409|CSUSB College of Business and Public Administration]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q5018193|Cal Poly Pomona College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1957
|-
| ''[[:d:Q28007384|Calcutta Business School]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q5020644|California International Business University]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1995
|-
| ''[[:d:Q101029826|California Lutheran University School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287937|California Polytechnic State University Orfalea College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028083|California State Polytechnic University Pomona College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017259|California State University Chico College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017276|California State University Chico Department of Accounting and Management Information Systems]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017284|California State University Chico Department of Finance and Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017293|California State University Chico Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101021469|California State University East Bay College of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101076483|California State University Fresno Craig School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101020234|California State University Fresno Department of Finance and Business Law]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101020292|California State University Fullerton Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101020297|California State University Fullerton Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101076496|California State University Fullerton Steven G Mihaylo College of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101024288|California State University Long Beach College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101024300|California State University Long Beach Department of Information Systems]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101076505|California State University Los Angeles College of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101076519|California State University Los Angeles Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027589|California State University Northridge College of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027615|California State University Northridge Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101076543|California State University Sacramento College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287927|California State University San Bernardino College of Business and Public Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287928|California State University San Bernardino Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028927|California State University San Marcos College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101076678|California State University School of Business and Public Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5022932|Calloway School of Business and Accountancy]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1969
|-
| ''[[:d:Q2934696|Cambridge Judge Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1990
|-
| ''[[:d:Q5026368|Cameron School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023613|Cameron University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5029793|Canadian Business College]]''
| [[Канада]]
| 1992
|-
| ''[[:d:Q101045019|Canterbury Christ Church University Centre for Entrepreneurship and Innovation]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012233|Canterbury Christ Church University Department of Leadership and Management Development]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q100948148|Cape Peninsula University of Technology Faculty of Business]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013680|Capitol University College of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99286808|Cardiff Metropolitan University Department of Information Systems and International Studies]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286809|Cardiff University Accountancy and Finance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q5039173|Carey Business School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1909
|-
| ''[[:d:Q5040269|Carl H. Lindner College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1906
|-
| ''[[:d:Q101254466|Carl von Ossietzky Universität OldenburgInstitut für Betriebswirtschaftslehre und Wirtschaftspädagogik]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q5042920|Carlson School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1919
|-
| ''[[:d:Q101017450|Case Western Reserve University Department of Organizational Behavior]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q125477|Bayes Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1966
|-
| ''[[:d:Q99287204|Catholic University of Eastern Africa Faculty of Commerce]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286963|Caucasus International University Faculty of Business]]''
| [[Гөрҗистан]]
|
|-
| ''[[:d:Q6062743|Celal Bayar University Business School]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q101027111|Central Connecticut State University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027114|Central Connecticut State University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026935|Central Michigan University College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026947|Central Michigan University Department of Marketing and Hospitality]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286965|Central University College Department of Marketing and Agribusiness]]''
| [[Гана]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286967|Central University College School of Business Management and Administration]]''
| [[Гана]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286968|Central University College School of Research and Graduate Studies]]''
| [[Гана]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286614|Central University of Finance and Economics School of Accountancy]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003491|Central University of Himachal Pradesh School of Business and Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003500|Central University of Himachal Pradesh School of Tourism Travel and Hospitality Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286993|Central University of Orissa School of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288078|Central University of Technology Free State Faculty of Management Sciences]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287870|Central Washington University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q30666314|Centre Européen d’Éducation Permanente]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q102867635|Centre for Applied Human Resource Research]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q102867652|Centre for Business Performance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q102867657|Centre for Business Relationships Accountability Sustainability and Society]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101045055|Centre for Business Research University of Cambridge]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q102867662|Centre for Competition Policy]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q5062474|Centre for Innovative Management]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013997|Chang Gung University College of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013937|Chang Jung Christian University College of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q1064316|Charles F. Dolan School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1947
|-
| ''[[:d:Q19866455|Charles H. Lundquist College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1884
|-
| ''[[:d:Q99286427|Charles Sturt University Faculty of Business]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286432|Charles Sturt University School of Management and Marketing]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101004247|Chaudary Devi Lal University Faculty of Commerce and Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014046|Cheng Shiu University College of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q673841|Cheung Kong Graduate School of Business]]''
| [[Кытай]]
| 2002
|-
| ''[[:d:Q100319372|Cheyenne Business College]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1890s<br/>1905<br/>1910<br/>1896
|-
| ''[[:d:Q100979730|Chiang Mai University Department of Finance and Banking]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q100979733|Chiang Mai University Faculty of Business Administration]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q5095524|Chicago Business College]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q1073268|China Europe International Business School]]''
| [[Кытай]]
| 1994
|-
| ''[[:d:Q99286764|China University of Mining Technology School of Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286616|China University of Petroleum Beijing School of Business Administration]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288099|Chinhoyi University of Technology School of Business Sciences and Management]]''
| [[Зимбабве]]
|
|-
| ''[[:d:Q5104671|Chongqing Technology and Business University]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012947|Chonnam National University College of Business Administration]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003281|Christ University Faculty of Commerce and Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101255587|Christian-Albrechts-Universität zu Kiel Institut für Innovationsforschung]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q5113562|Christos M. Cotsakos College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1929
|-
| ''[[:d:Q100946449|Chuka University Faculty of Business Studies]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q13013458|Chulalongkorn Business School]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287702|Chulalongkorn University Department of Banking and Finance]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287703|Chulalongkorn University Faculty of Commerce and Accountancy]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287326|Chung Ang University College of Business Administration]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287719|Chung Hua University College of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287720|Chung Hua University Department of Finance]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012920|Chung-Ang University Faculty of Business and Economics]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q25109887|Chung-ang University Business School]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286835|City University Faculty of Actuarial Science and Insurance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286837|City University Faculty of Finance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286836|City University Faculty of Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027384|City University of New York School of Professional Studies]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q102522218|City of London College]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017329|Clarion University of Pennsylvania College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014679|Clark Atlanta University School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028185|Clarkson University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287764|Clemson University College of Business and Behavioral Science]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287765|Clemson University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287766|Clemson University Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287767|Clemson University School of Accountancy and Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q3578432|Clermont School of Business]]''
| [[Франция]]
| 1919
|-
| ''[[:d:Q99287024|Cochin University of Science and Technology School of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q5141108|Coggin College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1972
|-
| ''[[:d:Q5144647|Coles College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1983
|-
| ''[[:d:Q48911189|College of Business, National Taipei University]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q5146663|College of Charleston School of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1785
|-
| ''[[:d:Q5146737|College of Innovation, Thammasat University]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q10927224|College of Management , National Taiwan University]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q5146756|College of Management and Economics]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q10926968|College of Management, National Sun Yet-sen University]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287875|Colorado State University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101076684|Columbia University Accounting Division]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101076692|Columbia University Center for International Business Education and Research]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101076716|Columbia University Finance and Economics Division]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101000495|Columbus University Facultad de Ciencias Administrativas Economicas y Comerciales]]''
| [[Панама]]
|
|-
| ''[[:d:Q5157720|Comteq Computer and Business College]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 1997
|-
| ''[[:d:Q99286582|Concordia University Department of Finance]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286583|Concordia University Department of Management]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286584|Concordia University John Molson School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014846|Concordia University Texas College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q100943489|Cooperative University College of Kenya]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q703620|Copenhagen Business School]]''
| [[Дания]]
| 1917
|-
| ''[[:d:Q99288093|Copperbelt University School of Business]]''
| [[Замбия]]
|
|-
| ''[[:d:Q5171573|Cornell University School of Hotel Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1922
|-
| ''[[:d:Q15211746|Corvinus School of Management]]''
| [[Маҗарстан]]
| 2005
|-
| ''[[:d:Q5179120|Coventry University Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101045069|Coventry University Institute of Applied Entrepreneurship]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q5179908|Cox School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1920
|-
| ''[[:d:Q5182093|Cranfield School of Management]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1967
|-
| ''[[:d:Q130298471|Crescent School of Business]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287895|Crowell School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101005350|Curtin University Centre for Research in Applied Economics]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006308|Curtin University Graduate School of Business]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006312|Curtin University School of Accounting]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287377|Curtin University School of Business]]''
| [[Малайзия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006314|Curtin University School of Business Law and Taxation]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006316|Curtin University School of Economics and Finance]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006319|Curtin University School of Management]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006320|Curtin University School of Marketing]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q5203058|D'Amore-McKim School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1922
|-
| ''[[:d:Q5205005|DHA Suffa University, Karachi]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| 2002
|-
| ''[[:d:Q17098364|DOBA Business School]]''
| [[Словения]]
| 2003
|-
| ''[[:d:Q5207893|Dadabhoy Institute of Higher Education]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| 2003
|-
| ''[[:d:Q101009148|Dalhousie University Faculty of Management]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q101009147|Dalhousie University School of Business Administration]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q101009153|Dalhousie University School of Information Management]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q101009155|Dalhousie University School of Public Administration]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q101018263|Dallas Baptist University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5219480|Daniels College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1908
|-
| ''[[:d:Q99287322|Dankook University College of Economics and Trade]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286964|David Aghmashenebeli University of Georgia Faculty of Economics and Business]]''
| [[Гөрҗистан]]
|
|-
| ''[[:d:Q5233254|David Eccles School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1896
|-
| ''[[:d:Q99287203|Daystar University Nairobi School of Business and Economics]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q5244548|De La Salle University School of Economics]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 2009
|-
| ''[[:d:Q101011506|De Montfort University Department of Accounting and Finance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011507|De Montfort University Department of Corporate Development]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011509|De Montfort University Department of Human Resource Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011511|De Montfort University Department of Strategic Management and Marketing]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q5243913|DeGroote School of Business]]''
| [[Канада]]
| 1952
|-
| ''[[:d:Q101017043|DePaul University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5245816|Deakin Business School]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101005514|Deakin University School of Management and Marketing]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100946222|Debre Markos University College of Business and Economics]]''
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287318|Dedan Kimathi University of Technology School of Business]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287136|Deenbandhu Chhotu Ram University of Science and Technology Department of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003476|Delhi Technological University Delhi School of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q100943632|Delta State University Faculty of Management Science]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012321|Department of Economics of the NKUA]]''
| [[Греция]]
|
|-
| ''[[:d:Q5260387|Department of Management Studies IIT Madras]]''
| [[Һиндстан]]
| 1959
|-
| ''[[:d:Q5263643|Desautels Faculty of Management]]''
| [[Канада]]
| 1906
|-
| ''[[:d:Q20014550|Deusto Business School]]''
| [[Испания]]
| 1916
|-
| ''[[:d:Q925453|Deusto Business School (Bilbao)]]''
| [[Испания]]
| 1916
|-
| ''[[:d:Q8960713|Deusto Business School (San Sebastián)]]''
| [[Испания]]
| 1956
|-
| ''[[:d:Q99287550|Dhofar University College of Commerce and Business Administration]]''
| [[Оман]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287551|Divine Word University Faculty of Business and Informatics]]''
| [[Папуа — Яңа Гвинея]]
|
|-
| ''[[:d:Q5295489|Doncaster Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287320|Dong-A University College of Business Administration]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287321|Dong-A University Department of International Tourism]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286624|Dongbei University of Finance and Economics Kingbridge Business College]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286625|Dongbei University of Finance and Economics MBA School]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287325|Dongguk University College of Management and Tourism]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287327|Dongguk University Graduate School of Public Administration]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q5298837|Dorset College]]''
| [[Ирландия]]
| 1983
|-
| ''[[:d:Q5299275|Doshisha Business School]]''
| [[Япония]]
| 2004
|-
| ''[[:d:Q99286985|Dr B R Ambedkar University Seth Padam Chand Jain Institute of Commerce Business Management and Economics]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003367|Dr CV Raman University Faculty of Management and Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q39052741|Dr. Gaur Hari Singhania Institute of Management and Research]]''
| [[Һиндстан]]
| 1995
|-
| ''[[:d:Q5304449|Dr. V. N. Bedekar Institute of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027830|Drexel University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q6385879|Driehaus College of Business and Kellstadt Graduate School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1913
|-
| ''[[:d:Q5309980|DuBois Business College]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1885
|-
| ''[[:d:Q3040524|Dublin Business School]]''
| [[Ирландия]]
| 1975
|-
| ''[[:d:Q99286976|Dublin City University Business School]]''
| [[Ирландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q16989127|Duchy College Rural Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 2006
|-
| ''[[:d:Q101019118|Duke University Department of Accounting]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019156|Duke University Department of Decision Sciences]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019166|Duke University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019170|Duke University Department of Health Sector Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019180|Duke University Department of Management Communication]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019178|Duke University Department of Management and Organizations]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019181|Duke University Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019205|Duke University Department of Operations Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019249|Duke University Department of Strategy]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287917|Duquesne University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287918|Duquesne University Palumbo Donahue School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5316581|Durham University Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1965
|-
| ''[[:d:Q5321802|E. Claiborne Robins School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1949
|-
| ''[[:d:Q1273818|EADA Business School]]''
| [[Испания]]
| 1957
|-
| ''[[:d:Q5322496|EAE Business School]]''
| [[Испания]]
| 1958
|-
| ''[[:d:Q1262310|EBC Hochschule]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 2008<br/>2007
|-
| ''[[:d:Q316272|EBS Universität für Wirtschaft und Recht]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 1971
|-
| ''[[:d:Q101258157|EBS Universität für Wirtschaft und Recht Business School]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101258159|EBS Universität für Wirtschaft und Recht Department für Strategy Organization und Leadership]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101258163|EBS Universität für Wirtschaft und Recht Department of Finance Accounting and Real Estate]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101258169|EBS Universität für Wirtschaft und Recht Department of Governance and Economics]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101258177|EBS Universität für Wirtschaft und Recht Institute for Sports Business and Society]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101258184|EBS Universität für Wirtschaft und Recht Real Estate Management Institute]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q3577929|EDC Paris Business School]]''
| [[Франция]]
| 1950
|-
| ''[[:d:Q769040|EDHEC Business School]]''
| [[Франция]]
| 1906
|-
| ''[[:d:Q5323033|EGADE Business School]]''
| [[Мексика]]
| 1996
|-
| ''[[:d:Q2567390|EHSAL Management School]]''
| [[Бельгия]]
|
|-
| ''[[:d:Q1275285|EM Strasbourg Business School]]''
| [[Франция]]
| 2007<br/>1919
|-
| ''[[:d:Q16011194|ENACO]]''
| [[Франция]]
| 2006
|-
| ''[[:d:Q5323701|ENGECON Dubai]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]<br/>[[Россия]]
| 2005
|-
| ''[[:d:Q5323719|ENPC School of International Management]]''
| [[Франция]]
| 1987
|-
| ''[[:d:Q5323785|EOI Business School]]''
| [[Испания]]
| 1955
|-
| ''[[:d:Q98602773|ES2C Limoges]]''
| [[Франция]]
|
|-
| ''[[:d:Q682316|ESADE]]''
| [[Испания]]
| 1958
|-
| ''[[:d:Q5324104|ESADE Business School]]''
| [[Испания]]
| 1958
|-
| ''[[:d:Q870659|ESB Business School]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 1979
|-
| ''[[:d:Q3578429|ESC Bretagne Brest]]''
| [[Франция]]
| 1962
|-
| ''[[:d:Q3578435|ESC Lille]]''
| [[Франция]]
| 1892
|-
| ''[[:d:Q18213503|ESCA École de Management]]''
| [[Марокко]]
| 1992
|-
| ''[[:d:Q29293|ESCP Business School]]''
| [[Франция]]<br/>[[Бөекбритания]]<br/>[[Испания]]<br/>[[Алмания|Германия]]<br/>[[Италия]]<br/>[[Польша]]
| 1819-12-01
|-
| ''[[:d:Q5324143|ESDEN Business School]]''
| [[Испания]]
| 1996
|-
| ''[[:d:Q2376939|ESDES]]''
| [[Франция]]
| 1987
|-
| ''[[:d:Q5816251|ESERP Business School]]''
| [[Испания]]
| 1984
|-
| ''[[:d:Q106529038|ESEUNE Business school]]''
| [[Испания]]
| 1992
|-
| ''[[:d:Q388780|ESIEE Management]]''
| [[Франция]]
| 1995
|-
| ''[[:d:Q273642|ESSEC Business School]]''
| [[Франция]]<br/>[[Сингапур]]<br/>[[Марокко]]
| 1907
|-
| ''[[:d:Q125849576|ESUT Business School]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q5413406|EU Business School]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''<br/>[[Испания]]<br/>[[Алмания|Германия]]
| 1973
|-
| ''[[:d:Q99287205|East African University School of Business and Management Studies]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q5328026|East Carolina University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1936
|-
| ''[[:d:Q99286652|East China University of Science and Technology School of Business]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030662|Eastern Connecticut State University Department of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101016091|Eastern Illinois University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q12415489|Eastern Institute for Integrated Learning in Management University]]''
| [[Һиндстан]]
| 1995
|-
| ''[[:d:Q5330302|Eastern Michigan University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1964
|-
| ''[[:d:Q101016998|Eastern Washington University Department of Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101029295|Eastern Washington University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5330776|Eastman Business College]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1859
|-
| ''[[:d:Q101257484|Eberhard Karls Universität Tübingen Lehrstuhl für Betriebswirtschaftslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101257499|Eberhard Karls Universität Tübingen Lehrstuhl für Personal und Organisation]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100943610|Ebonyi State University Faculty of Management Science]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q3046089|Ecole Supérieure de Commerce Et Management]]''
| [[Франция]]
| 1988<br/>1998
|-
| ''[[:d:Q166446|Ecole de Management Léonard De Vinci]]''
| [[Франция]]
| 1995
|-
| ''[[:d:Q23021534|Ecole de commerce Nicolas Bouvier]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 1964
|-
| ''[[:d:Q448497|Edinburgh Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1821
|-
| ''[[:d:Q99286818|Edinburgh Napier University Edinburgh Institute of Leadership and Management Practice]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286819|Edinburgh Napier University Employment Research Institute]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q7170862|Edith Cowan College]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006028|Edith Cowan University Faculty of Business and Law]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006031|Edith Cowan University School of Accounting Finance and Economics]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006032|Edith Cowan University School of Management]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q5346128|Edwards School of Business]]''
| [[Канада]]
| 1914
|-
| ''[[:d:Q99287585|Effat University College of Business]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99287223|Egerton University Faculty of Commerce]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287383|Ekiti State University Department of Banking and Finance]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287384|Ekiti State University Faculty of Management Science]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q5360184|Eli Broad College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1953
|-
| ''[[:d:Q1331974|Eller College of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1913
|-
| ''[[:d:Q99287774|Embry Riddle Aeronautical University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019633|Emporia State University Department of Business Administration and Education]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q16891060|Emporia State University School of Business and Technology]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5376914|Energy Delta Institute]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
| 2002
|-
| ''[[:d:Q99287392|Enugu State University of Science and Technology Department of Banking and Finance]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287394|Enugu State University of Science and Technology Department of Insurance and Risk Management]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287396|Enugu State University of Science and Technology Department of Marketing]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287397|Enugu State University of Science and Technology Faculty of Management Sciences]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q5397328|Escola Brasileira de Administração Pública e de Empresas]]''
| [[Бразилия]]
| 1952
|-
| ''[[:d:Q10274560|Escola de Administração de Empresas de São Paulo]]''
| [[Бразилия]]
| 1954
|-
| ''[[:d:Q5397452|Escuela Bancaria y Comercial]]''
| [[Мексика]]
| 1929-03-10
|-
| ''[[:d:Q103017581|Escuela Superior Internacional]]''
| [[Гватемала]]
|
|-
| ''[[:d:Q130343263|Escuela Universitaria de Estudios Empresariales de Bilbao]]''
|
| 1818
|-
| ''[[:d:Q135974516|Esneca Business School]]''
| [[Испания]]
| 2013
|-
| ''[[:d:Q138645537|Essex Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q3741208|Estonian Business School]]''
| ''[[:d:Q191|Q191]]''
| 1988
|-
| ''[[:d:Q6736699|Estonian Entrepreneurship University of Applied Sciences]]''
| ''[[:d:Q191|Q191]]''
| 1992
|-
| ''[[:d:Q5407105|Eugene C. Eppley College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1920
|-
| ''[[:d:Q99286416|Eurasia International University Faculty of Management and Economics]]''
| [[Әрмәнстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q3060673|Euromed Management – School of Management and Business]]''
| [[Франция]]
| 1872
|-
| ''[[:d:Q5412148|Europe Asia Business School]]''
| [[Һиндстан]]
| 2008
|-
| ''[[:d:Q12810643|European Business School London]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1979
|-
| ''[[:d:Q5412331|European Business School Madrid]]''
| [[Испания]]
|
|-
| ''[[:d:Q2371481|European Business School Paris]]''
| [[Франция]]
| 1967
|-
| ''[[:d:Q5412393|European College of Business and Management]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1988
|-
| ''[[:d:Q5412687|European Institute of Purchasing Management]]''
| [[Франция]]
|
|-
| ''[[:d:Q5413123|European School of Economics]]''
| [[Италия]]
| 1994
|-
| ''[[:d:Q102522235|European School of Economics]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287329|Ewha Womans University Department of Business Administration]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287330|Ewha Women's University School of Business]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q3578436|Excelia]]''
| [[Франция]]
| 1988
|-
| ''[[:d:Q101013725|FEATI University College of Business]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q102228313|FHR School of Management]]''
| [[Суринам]]
|
|-
| ''[[:d:Q5427281|FUNDESEM Business School]]''
| [[Испания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101834620|Universität Kassel Fachbereich 07 Wirtschaftswissenschaften]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q12235903|Faculty of Business Menoufia University]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q12235900|Faculty of Business, Alexandria University]]''
| [[Мисыр]]
| 1942
|-
| ''[[:d:Q136956816|Faculty of Business, University of The Bahamas]]''
| [[Багамалар]]
|
|-
| ''[[:d:Q16123236|Faculty of Commerce Al-Azhar University Boy's Branch Cairo]]''
| [[Мисыр]]
| 1962-08
|-
| ''[[:d:Q12235906|Faculty of Commerce Zagazig University]]''
| [[Мисыр]]
| 1968
|-
| ''[[:d:Q60576997|Faculty of Commerce, Ain Shams University)]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q12235899|Faculty of Commerce, Kafr El-Sheikh University]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q18540073|Faculty of Economics and Business Administration of Iasi]]''
| [[Румыния]]
| 1962-07-19
|-
| ''[[:d:Q97923807|Faculty of Economics and Business Management Babeș-Bolyai University]]''
| [[Румыния]]
|
|-
| ''[[:d:Q5429017|Faculty of Management, Warsaw University of Technology]]''
| [[Польша]]
| 2008
|-
| ''[[:d:Q5435733|Farmer School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1932
|-
| ''[[:d:Q132249522|FedaEDU German Business School]]''
| [[Испания]]
| 1980
|-
| ''[[:d:Q99287381|Federal University of Agriculture Abeokuta College of Management Sciences]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287413|Federal University of Agriculture Makurdi College of Management Sciences]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q10274557|Federal University of Bahia, School of Management]]''
| [[Бразилия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287385|Federal University of Technology Akure School of Management Technology]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287508|Federal University of Technology Owerri School of Management Technology]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286429|Federation University Australia Business School Ballarat]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286431|Federation University Australia Faculty of Business]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101005733|Federation University Australia School of Business and Economics Gippsland]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014055|Feng Chia University College of Business]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014056|Feng Chia University College of Finance]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014058|Feng Chia University Department of Finance]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287172|Ferdowsi University of Mashhad Faculty of Economics and Business Administration]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q101258358|Fernuniversitat Hagen Fakultät für Wirtschaftswissenschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287754|Ferris State University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5456170|Five Towns College]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1972
|-
| ''[[:d:Q5461200|Florida Atlantic University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287756|Florida Atlantic University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287757|Florida Atlantic University Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5461471|Florida International University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1965
|-
| ''[[:d:Q5461634|Florida State University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1950
|-
| ''[[:d:Q99287956|Florida State University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5468059|Fordham Graduate School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1969
|-
| ''[[:d:Q101027477|Fordham University Department of Finance and Business Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5468138|Fore School of Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 1981
|-
| ''[[:d:Q99286626|Foshan University Business School]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287505|Fountain University College of Management Science]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q8565218|Fox School of Business and Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1918
|-
| ''[[:d:Q3080679|France Business School]]''
| [[Франция]]
| 2012
|-
| ''[[:d:Q1444899|Frankfurt School of Finance & Management]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 2007-01-17<br/>1957
|-
| ''[[:d:Q99286768|Frankfurt University of Applied Sciences Fachbereich 3 Wirtschaft und Recht]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q115536174|Fred Hale School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q14691627|Freeman School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1914
|-
| ''[[:d:Q101260195|Freie Universität Berlin Management-Department]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101260240|Freie Universität Berlin Wissenschaftliche Einrichtung 1 Betriebswirtschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q2945222|French International Training Centre for DC]]''
| [[Франция]]
|
|-
| ''[[:d:Q101260390|Friedrich-Alexander-Universität Erlangen-Nürnberg Fachbereich Wirtschaftswissenschaften]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101262411|Friedrich-Schiller-Universität Jena Lehrstuhl für Allgemeine Betriebswirtschaftslehre insbesondere Finanzierung Banken und Risikomanagement]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286654|Fudan University School of Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010008|Fujian Agriculture and Forestry University College of Management Science College of Tourism Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q5508992|Fundação Dom Cabral]]''
| [[Бразилия]]
| 1976
|-
| ''[[:d:Q2568866|Fuqua School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1969
|-
| ''[[:d:Q101010014|Fuzhou University School of Economics and Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q12789506|GEA College]]''
| [[Словения]]
|
|-
| ''[[:d:Q5514538|GSBA Zurich]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
|
|-
| ''[[:d:Q5515370|Gabelli School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1920
|-
| ''[[:d:Q5518529|Galgotias Business School]]''
| [[Һиндстан]]
| 1998
|-
| ''[[:d:Q99287008|Galgotias University School of Business]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287009|Galgotias University School of Finance and Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030424|Gallaudet University Department of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q100720992|Galway Business School]]''
| [[Ирландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q85972658|Gangneung–Wonju National University Graduate School of Management and Policy Science]]''
| [[Көньяк Корея]]
| 1979
|-
| ''[[:d:Q101013866|Gaza University Faculty of Finance and Management]]''
| [[Фәләстин дәүләте|Фәләстыйн]]
|
|-
| ''[[:d:Q113275604|Gem City Business College]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q2605456|Geneva Business School]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 2001
|-
| ''[[:d:Q101248009|Georg-August-Universität Göttingen Professur für Finanzwirtschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101248010|Georg-August-Universität Göttingen Schwerpunkt Finanzen Rechnungswesen und Steuern]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q5542209|George Mason School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019825|George Mason University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019843|George Mason University School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030442|George Washington University Department of Accountancy]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030449|George Washington University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030453|George Washington University Department of International Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030454|George Washington University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287951|Georgia Southern University College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5549569|Gerald Schwartz School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q7864723|Gies College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1915
|-
| ''[[:d:Q1485676|Gisma University of Applied Sciences]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 1999
|-
| ''[[:d:Q103017615|Glamis Business School Ltd]]''
| [[Маврикий]]
|
|-
| ''[[:d:Q5566536|Glamorgan Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q9268733|Gliwicka Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości]]''
| [[Польша]]
| 2005-10-14
|-
| ''[[:d:Q17071333|Global Business School Barcelona]]''
| [[Испания]]
|
|-
| ''[[:d:Q5570176|Global City Innovative College]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 2002
|-
| ''[[:d:Q5571018|Globe University/Minnesota School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1877
|-
| ''[[:d:Q99286960|Glyndwr University Department of Business and Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q5575078|Goa Institute of Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 1993
|-
| ''[[:d:Q5577135|Goenka College of Commerce and Business Administration]]''
| [[Һиндстан]]
| 1905
|-
| ''[[:d:Q5577181|Goethe Business School]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 2004
|-
| ''[[:d:Q101264632|Goethe Universität Frankfurt Lehrstuhl für Betriebswirtschaftslehre insbesondere Finanzen]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101264637|Goethe Universität Frankfurt Lehrstuhl für Derivate und Financial Engineering]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101262489|Goethe-Universität Frankfurt am Main Abteilung Finanzen]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101262521|Goethe-Universität Frankfurt am Main Abteilung Wirtschaftsinformatik und Informationswirtschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101262559|Goethe-Universität Frankfurt am Main Fachbereich 02 Wirtschaftswissenschaften]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101263736|Goethe-Universität Frankfurt am Main Lehrstuhl für Investment Portfolio Management und Alterssicherung]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101263742|Goethe-Universität Frankfurt am Main Lehrstuhl für Kreditwirtschaft und Finanzierung]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101263763|Goethe-Universität Frankfurt am Main Professur für Betriebswirtschaftslehre insbesondere e-Finance]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101263786|Goethe-Universität Frankfurt am Main Stiftungsprofessur für Versicherung und Regulierung]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q5577931|Goizueta Business School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1919
|-
| ''[[:d:Q101029311|Gonzaga University School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5583468|Goodman School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q5585343|Gordon Institute of Business Science]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| 2000
|-
| ''[[:d:Q101030144|Governors State University College of Business and Public Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q11511486|Graduate School of Business and Finance, Waseda University]]''
| [[Япония]]
| 2016-04
|-
| ''[[:d:Q5592037|Graduate School of International Business]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q5367225|Graduate School of International Corporate Strategy]]''
| [[Япония]]
| 1998
|-
| ''[[:d:Q11300904|Graduate School of Management, Globis University]]''
| [[Япония]]
| 2006
|-
| ''[[:d:Q4129754|Graduate School of Management, Saint Petersburg State University]]''
| [[Россия]]
| 1993
|-
| ''[[:d:Q5592525|Grafton College of Management Sciences]]''
| [[Бөекбритания]]
| 2003
|-
| ''[[:d:Q5598471|Graziadio School of Business and Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1969
|-
| ''[[:d:Q5599458|Great Lakes Institute of Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 2004
|-
| ''[[:d:Q99288108|Great Zimbabwe University Faculty of Commerce]]''
| [[Зимбабве]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286484|Green University of Bangladesh Faculty of Business Studies]]''
| [[Бангладеш]]
|
|-
| ''[[:d:Q5607492|Grenoble Graduate School of Business]]''
| [[Франция]]
|
|-
| ''[[:d:Q839224|Grenoble School of Management]]''
| [[Франция]]
| 1984
|-
| ''[[:d:Q19874005|Griffith Business School]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286458|Griffith University Department of Employment Relations and Human Resources]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286461|Griffith University Department of International Business and Asian Studies]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286463|Griffith University Department of Marketing]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286464|Griffith University Department of Tourism Sport and Hotel Management]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286465|Griffith University Griffith Business School]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286627|Guangdong University of Foreign Studies School of Finance]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q3118747|Guanghua School of Management, Peking University]]''
| [[Кытай]]
| 1985
|-
| ''[[:d:Q99286632|Guizhou University School of Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003338|Gulbarga University Department of PG Studies and Research in Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287012|Gulbarga University Faculty of Commerce and Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286498|Gulf University College of Administration and Financial Sciences]]''
| [[Бәхрәйн]]
|
|-
| ''[[:d:Q103018194|Gulf University College of Business Administration]]''
| [[Күвәйт]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287742|Gulu University Faculty of Business and Development Studies]]''
| [[Уганда]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286989|Guru Kashi University Business School]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003585|Gurukul Kangri University Faculty of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q5628660|H. Wayne Huizenga School of Business and Entrepreneurship]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q124040245|HAK Vöcklabruck]]''
| [[Австрия]]
|
|-
| ''[[:d:Q669531|HEC Lausanne]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 1911
|-
| ''[[:d:Q273527|HEC Montréal]]''
| [[Канада]]
| 1907
|-
| ''[[:d:Q125967874|HEC Paris, Abidjan]]''
| [[Кот-д’Ивуар]]
| 2018-07
|-
| ''[[:d:Q3152162|HEM]]''
| [[Марокко]]
| 1988-05-24
|-
| ''[[:d:Q5629490|HES School of Economics and Business]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99287568|HITEC University Department of Management Sciences]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q5630006|HKUST Business School]]''
| [[Кытай]]
| 1991
|-
| ''[[:d:Q1572930|HSBA Hamburg School of Business Administration]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 2004
|-
| ''[[:d:Q3125258|Haas School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1898
|-
| ''[[:d:Q99287361|Haigazian University Faculty of Business Administration and Economics]]''
| [[Ливан]]
|
|-
| ''[[:d:Q5639251|Hailey College of Banking & Finance]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| 2003-03-26
|-
| ''[[:d:Q5639252|Hailey College of Commerce]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| 1927
|-
| ''[[:d:Q132681004|Halifax Commercial College]]''
| [[Канада]]
| 1878
|-
| ''[[:d:Q99287319|Hallym University College of Business]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287324|Hallym University Department of Finance]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q5645513|Hamline University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 2008
|-
| ''[[:d:Q101021258|Hampton University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5646575|Han Chiang University College of Communication]]''
| [[Малайзия]]
| 1999
|-
| ''[[:d:Q1574858|Handelshochschule Berlin]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 1906-10-27
|-
| ''[[:d:Q1574860|Handelshochschule Königsberg]]''
| [[Алмания|Германия]]<br/>''[[:d:Q27306|Пруссия кыйраллыгы]]''<br/>[[Өченче рейх]]
| 1915
|-
| ''[[:d:Q679945|Handelshochschule Leipzig]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 1898
|-
| ''[[:d:Q136815663|Handelsschule Soest in Westfalen]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q99287331|Hankuk University of Foreign Studies College of Business and Economics]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287356|Hankuk University of Foreign Studies College of Economics and Business Global Campus]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287333|Hankuk University of Foreign Studies College of Global Business Administration]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q10779338|Hanoi School of Business and Management]]''
| [[Вьетнам]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287337|Hanyang University Department of Finance]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q101045180|Harper Adams University College Department of Land Farm and Agribusiness Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287191|Hashemite University Faculty of Economics and Administrative Sciences]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q5679178|Haskayne School of Business]]''
| [[Канада]]
| 1967
|-
| ''[[:d:Q101023567|Haskell Indian Nations University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q3128482|Haut Enseignement Commercial pour les jeunes filles]]''
| [[Франция]]
| 1916
|-
| ''[[:d:Q100946202|Hawassa University College of Business and Economics]]''
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
|
|-
| ''[[:d:Q130244512|Haworth College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286981|Hebrew University of Jerusalem Department of Accounting]]''
| [[Исраил]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012624|Hebrew University of Jerusalem Department of Finance]]''
| [[Исраил]]
|
|-
| ''[[:d:Q101264799|Heinrich-Heine-Universitat Düsseldorf Lehrstuhl für Betriebswirtschaftslehre insbesondere Finanzierung und Investition]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286779|Helwan University Faculty of Commerce]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q125328|Henley Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1946
|-
| ''[[:d:Q14979344|Henley Business School South Africa]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| 1992
|-
| ''[[:d:Q5729616|Henry W. Bloch School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1953
|-
| ''[[:d:Q99286820|Heriot-Watt University Department of Actuarial Mathematics and Statistics]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q30294529|Higher Institute of Business Administration]]''
| [[Сүрия]]
|
|-
| ''[[:d:Q104713296|Higher National School of Management]]''
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
| 2008
|-
| ''[[:d:Q102228322|Hochschule Liechtenstein Institut für Entrepreneurship]]''
| ''[[:d:Q347|Q347]]''
|
|-
| ''[[:d:Q606670|Hogeschool-Universiteit Brussel]]''
| [[Бельгия]]
| 2007
|-
| ''[[:d:Q101021686|Houston Baptist University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q45132025|Howard University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1970
|-
| ''[[:d:Q99286651|Huaqiao University College of Business Administration]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286663|Huazhong University of Science and Technology College of Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q101045187|Hull University Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q123148899|Hult Ashridge]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1959
|-
| ''[[:d:Q1047226|Hult International Business School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Кытай]]<br/>[[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
| 1964
|-
| ''[[:d:Q101264880|Humboldt Universität zu Berlin Institute of Corporate Finance]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101265537|Humboldt Universität zu Berlin Lehrstuhl für Bank- und Börsenwesen]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101265539|Humboldt Universität zu Berlin Lehrstuhl für Versicherungs und Risikomanagement]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101264844|Humboldt-Universität zu Berlin Betriebswirtschaftslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101265437|Humboldt University Berlin Faculty of Economics and Business Administration]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286620|Hunan University Business School]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q3151898|IAE Lille University School of Management]]''
| [[Франция]]
| 1956
|-
| ''[[:d:Q3151895|IAE Nice]]''
| [[Франция]]
| 1966
|-
| ''[[:d:Q3151899|IAE Paris Sorbonne Business School]]''
| [[Франция]]
| 1956
|-
| ''[[:d:Q16847096|IAE Universidad Austral]]''
| [[Аргентина]]
| 1991
|-
| ''[[:d:Q3151902|IAE de Poitiers]]''
| [[Франция]]
| 1956
|-
| ''[[:d:Q5968493|IBAT College]]''
| [[Ирландия]]
| 2004
|-
| ''[[:d:Q5969483|ICD Business School]]''
| [[Ирландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q3146537|ICD Business School (Institut International du Commerce et du Développement)]]''
| [[Франция]]
| 1980
|-
| ''[[:d:Q2525721|ICHEC Brussels Management School]]''
| [[Бельгия]]
| 1954
|-
| ''[[:d:Q3146547|ICN Business School]]''
| [[Франция]]<br/>[[Алмания|Германия]]
| 1905
|-
| ''[[:d:Q5301416|ICS Bégué]]''
| [[Франция]]
| 1957
|-
| ''[[:d:Q16563805|IDCE]]''
| [[Франция]]
| 1978
|-
| ''[[:d:Q135335570|IDE Business School]]''
| [[Эквадор]]
| 1993
|-
| ''[[:d:Q1153198|IE Business School]]''
| [[Испания]]
| 1973
|-
| ''[[:d:Q51791105|IEBS]]''
| [[Испания]]<br/>[[Уругвай]]<br/>[[Мексика]]<br/>[[Бразилия]]<br/>[[Перу]]<br/>[[Колумбия]]
| 2009
|-
| ''[[:d:Q5970220|IEDC-Bled School of Management]]''
| [[Словения]]
| 1986
|-
| ''[[:d:Q705316|IESE Business School]]''
| [[Испания]]<br/>[[Алмания|Германия]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| 1958
|-
| ''[[:d:Q3156522|IESEG School of Management]]''
| [[Франция]]
| 1964
|-
| ''[[:d:Q5017956|IESIDE Business Institute]]''
| [[Испания]]
| 1987
|-
| ''[[:d:Q107642710|IFG Executive Education]]''
| [[Франция]]
| 1956
|-
| ''[[:d:Q3799221|IFM Business School]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 1971
|-
| ''[[:d:Q10532903|IHM Business School]]''
| [[Швеция]]
|
|-
| ''[[:d:Q5971406|IIT Schools of Management]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q5971402|IIT Stuart School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1969
|-
| ''[[:d:Q139571096|IMC - École de commerce]]''
| [[Франция]]
| 1998
|-
| ''[[:d:Q5917426|IMF Business School]]''
| [[Испания]]
| 2001
|-
| ''[[:d:Q5972037|IMM Graduate School of Marketing]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| 1960
|-
| ''[[:d:Q101003461|IMS Unison University School of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q1572657|INCAE]]''
| [[Коста-Рика]]
| 1964
|-
| ''[[:d:Q1136829|INSEAD]]''
| [[Франция]]<br/>[[Сингапур]]<br/>[[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| 1957
|-
| ''[[:d:Q3117441|INSEEC Business School]]''
| [[Франция]]
| 1975
|-
| ''[[:d:Q1150561|IONIS School of Technology and Management]]''
| [[Франция]]
| 2009
|-
| ''[[:d:Q1002573|IPADE]]''
| [[Мексика]]
| 1967
|-
| ''[[:d:Q24928475|IPAG Business School]]''
| [[Франция]]
| 1965
|-
| ''[[:d:Q14687585|IPMI International business school]]''
| [[Индонезия]]
| 1984
|-
| ''[[:d:Q1248686|IREBS]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 2003
|-
| ''[[:d:Q5973772|ISBR Business School]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q1665124|ISC paris business school]]''
| [[Франция]]
| 1963
|-
| ''[[:d:Q3152559|ISCAE]]''
| [[Марокко]]
| 1971
|-
| ''[[:d:Q107163809|ISCID-CO]]''
| [[Франция]]
| 2012
|-
| ''[[:d:Q111797369|ISEM Fashion Business School]]''
| [[Испания]]
| 2001
|-
| ''[[:d:Q1659456|ISG Business School]]''
| [[Франция]]
| 1967
|-
| ''[[:d:Q52821707|ISG Luxury Management]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''<br/>[[Франция]]
| 2018
|-
| ''[[:d:Q5974032|ISM-International School of Management]]''
| [[Франция]]
| 1980
|-
| ''[[:d:Q3788866|ISTAO]]''
| [[Италия]]
| 1967-02-08
|-
| ''[[:d:Q5974533|ISTUD]]''
| [[Италия]]
|
|-
| ''[[:d:Q1667281|IU International University of Applied Sciences]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 1998
|-
| ''[[:d:Q99287919|Idaho State University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q109321151|Illinois State University Department of Management and Quantitative Methods]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287510|Imo State University Faculty of Business Administration]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q15228570|Imperial College Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 2004
|-
| ''[[:d:Q102869386|Imperial College London Department of Finance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q6020593|Indian Institute of Education and Business Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 2000
|-
| ''[[:d:Q6020611|Indian Institute of Foreign Trade]]''
| [[Һиндстан]]
| 1963
|-
| ''[[:d:Q17056189|Indian Institute of Information and Management Society]]''
| [[Һиндстан]]
| 1973
|-
| ''[[:d:Q46027|Indian Institute of Management Ahmedabad]]''
| [[Һиндстан]]
| 1961
|-
| ''[[:d:Q21143214|Indian Institute of Management Bodhgaya]]''
| [[Һиндстан]]
| 2015
|-
| ''[[:d:Q3150084|Indian Institute of Management Calcutta]]''
| [[Һиндстан]]
| 1961<br/>1984
|-
| ''[[:d:Q28174125|Indian Institute of Management Jammu]]''
| [[Һиндстан]]
| 2016
|-
| ''[[:d:Q6973662|Indian Institute of Management Mumbai]]''
| [[Һиндстан]]
| 1963
|-
| ''[[:d:Q21190685|Indian Institute of Management Nagpur]]''
| [[Һиндстан]]
| 2015
|-
| ''[[:d:Q6020635|Indian Institute of Management Raipur]]''
| [[Һиндстан]]
| 2010
|-
| ''[[:d:Q15228649|Indian Institute of Management Ranchi]]''
| [[Һиндстан]]
| 2009
|-
| ''[[:d:Q6020647|Indian Institute of Management Udaipur]]''
| [[Һиндстан]]
| 2011<br/>2010
|-
| ''[[:d:Q24911657|Indian Institute of Management Visakhapatnam]]''
| [[Һиндстан]]
| 2015
|-
| ''[[:d:Q46021|Indian Institute of Management, Bengaluru]]''
| [[Һиндстан]]
| 1973
|-
| ''[[:d:Q6020667|Indian Institute of Personnel Management]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6020723|Indian Institute of Social Welfare and Business Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 1953-04-25<br/>1953
|-
| ''[[:d:Q46026|Indian Institutes of Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 1961
|-
| ''[[:d:Q3273896|Indian School of Business]]''
| [[Һиндстан]]
| 1999<br/>2001
|-
| ''[[:d:Q101015364|Indiana University Bloomington Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015373|Indiana University Bloomington Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101076934|Indiana University Bloomington Kelley School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q6123576|Indiana University Kelley School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1920
|-
| ''[[:d:Q99287877|Indiana University Purdue University at Fort Wayne Department of Management and Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287876|Indiana University Purdue University at Fort Wayne Richard T Doermer School of Business and Management Sciences]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287885|Indiana University of Pennsylvania Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287886|Indiana University of Pennsylvania Eberly College of Business and Information Technology]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287135|Indira Gandhi National Open University School of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287137|Indira Gandhi National Open University School of Tourism Hospitality Service Sectoral Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q6025840|Indonesia Institute for Management Development IPMI Business School]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q17056494|Infinity Business School]]''
| [[Һиндстан]]
| 2001
|-
| ''[[:d:Q99286644|Inner Mongolia Agricultural University College of Economics and Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287206|Inoorero University School of Business]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q6038499|Insper]]''
| [[Бразилия]]
| 1987
|-
| ''[[:d:Q3546588|Institut Mines-Telecom Business School]]''
| [[Франция]]
| 1979
|-
| ''[[:d:Q104373773|Institut d'Administration des Entreprises (IAE) - Caen]]''
| [[Франция]]
|
|-
| ''[[:d:Q68577204|Institut d'administration des entreprises de Strasbourg]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6039039|Institut de Formation Internationale]]''
| [[Франция]]
| 1986
|-
| ''[[:d:Q68577468|Institut d’enseignement commercial supérieur]]''
|
| 1919
|-
| ''[[:d:Q107163677|Institut supérieur de commerce international (Dunkerque, Nord)]]''
| [[Франция]]
| 1985
|-
| ''[[:d:Q3152589|Institut supérieur des affaires]]''
| [[Франция]]
| 1969
|-
| ''[[:d:Q1277040|Institut supérieur européen de formation par l'action]]''
| [[Франция]]
| 2000
|-
| ''[[:d:Q1826384|Institut supérieur européen de gestion group]]''
| [[Франция]]
| 1980
|-
| ''[[:d:Q103018284|Institute for Development Management - Lesotho Campus]]''
| [[Лесото]]
|
|-
| ''[[:d:Q5917141|Institute for Executive Development]]''
| [[Испания]]
|
|-
| ''[[:d:Q15228719|Institute for Financial Management and Research]]''
| [[Һиндстан]]
| 1970
|-
| ''[[:d:Q101063641|Institute for Industrial and Financial Management]]''
| [[Чехия]]
|
|-
| ''[[:d:Q136481600|Institute for Management and Innovation]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q6039964|Institute of Business Administration, Karachi]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| 1955
|-
| ''[[:d:Q11033787|Institute of Business Administration, University of Dhaka]]''
| [[Бангладеш]]
| 1966
|-
| ''[[:d:Q17065712|Institute of Business Administration, University of Rajshahi]]''
| [[Бангладеш]]
| 2000
|-
| ''[[:d:Q6039985|Institute of Business Studies & Research]]''
| [[Һиндстан]]
| 2005
|-
| ''[[:d:Q99287150|Institute of Chartered Financial Analysts of India University Jharkhand Faculty of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q6040246|Institute of Economics and Management]]''
| ''[[:d:Q191|Q191]]''
| 1993
|-
| ''[[:d:Q6040501|Institute of Management Development and Research, Pune]]''
| [[Һиндстан]]
| 1974
|-
| ''[[:d:Q6040512|Institute of Management Foundation]]''
| [[Бразилия]]
| 1980
|-
| ''[[:d:Q6040506|Institute of Management Sciences, Lahore]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| 1987
|-
| ''[[:d:Q6040520|Institute of Management Technology, Dubai]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
| 2006
|-
| ''[[:d:Q6040522|Institute of Management Technology, Ghaziabad]]''
| [[Һиндстан]]
| 1980
|-
| ''[[:d:Q6040533|Institute of Management and Economics]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
|
|-
| ''[[:d:Q6040833|Institute of Rural Management Anand]]''
| [[Һиндстан]]
| 1979
|-
| ''[[:d:Q4738004|International Academy of Business]]''
| ''[[:d:Q232|Q232]]''<br/>[[Совет Социалистик Республикалар Берлеге|ССРБ]]
| 1988
|-
| ''[[:d:Q6048067|International Academy of Management and Economics]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 1985
|-
| ''[[:d:Q1666395|International Business College Hetzendorf]]''
| [[Австрия]]
| 1970s
|-
| ''[[:d:Q15228744|International Business School Groningen]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
| 1988
|-
| ''[[:d:Q56317196|International Business School of Beijing Foreign Studies University]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q6048937|International Business School of Scandinavia]]''
| [[Дания]]
|
|-
| ''[[:d:Q285153|International Business School, Budapest]]''
| [[Маҗарстан]]
| 1991
|-
| ''[[:d:Q1456833|International Business School, Germany]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 1984
|-
| ''[[:d:Q114969193|International Business University]]''
|
| 2020
|-
| ''[[:d:Q263818|International Centre for Technology Ltd]]''
| [[Мэн утравы]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012377|International Hellenic University School of Economics Business Administration and Legal Studies]]''
| [[Греция]]
|
|-
| ''[[:d:Q1452540|International Hotel Management Institute Switzerland]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 1991
|-
| ''[[:d:Q6050972|International Hotel and Tourism Training Institute]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 1986
|-
| ''[[:d:Q6051172|International Institute of Professional Studies]]''
| [[Һиндстан]]
| 1992
|-
| ''[[:d:Q3153284|International Management Institute]]''
| [[Һиндстан]]
| 1981
|-
| ''[[:d:Q4288445|International Management Institute]]''
| [[Украина]]
| 1989
|-
| ''[[:d:Q18126032|International School of Business and Media]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287379|International University of Management Faculty of Marketing Management]]''
| ''[[:d:Q1030|Q1030]]''
|
|-
| ''[[:d:Q2504327|International University of Monaco]]''
| [[Монако]]
| 1986
|-
| ''[[:d:Q99286789|International University of Southern Europe]]''
| [[Испания]]
|
|-
| ''[[:d:Q113626005|Iqra Business School]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| 1998-03
|-
| ''[[:d:Q17064339|Iranian Business School]]''
| [[Иран]]
| 2010
|-
| ''[[:d:Q99287186|Irbid National University Faculty of Economics and Administrative Science]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q14715617|Isenberg School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1947
|-
| ''[[:d:Q99286486|Islamic University Department of Accounting and Information Systems]]''
| [[Бангладеш]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286487|Islamic University Department of Finance and Banking]]''
| [[Бангладеш]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286488|Islamic University Department of Management]]''
| [[Бангладеш]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286490|Islamic University Faculty of Business Administration]]''
| [[Бангладеш]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287182|Isra University Faculty of Administrative and Financial Sciences]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q6053338|Istanbul Technical University Faculty of Management]]''
| [[Төркия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101008803|Ittihad University College of Management and Information Systems]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| ''[[:d:Q7326695|Ivey Business School]]''
| [[Канада]]
| 1922
|-
| ''[[:d:Q6106443|J. Mack Robinson College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1913
|-
| ''[[:d:Q6115716|Jack Welch Management Institute]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 2009
|-
| ''[[:d:Q101023098|Jackson State University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023177|Jacksonville State University College of Commerce and Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023225|Jacksonville State University Department of Management and Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287187|Jadara University Faculty of Economics and Business]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q18126022|Jagdish Sheth School of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287022|Jai Narain Vyas University Department of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287023|Jai Narain Vyas University Faculty of Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003292|Jain University CRCE Centre for Entrepreneurship]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003293|Jain University Faculty of Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003296|Jain University Faculty of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q6124158|Jaipuria Institute of Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 1995
|-
| ''[[:d:Q23303133|Jake Jabs College of Business and Entrepreneurship]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1893
|-
| ''[[:d:Q14935452|James Cook University School of Business]]''
| [[Австралия]]
| 2000
|-
| ''[[:d:Q16153041|James M. Hull College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1971
|-
| ''[[:d:Q5146651|James Madison University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1986
|-
| ''[[:d:Q101021387|James Madison University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q126004736|James Madison University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q6148070|Jamnalal Bajaj Institute of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
| 1965
|-
| ''[[:d:Q14957065|Janaki Devi Bajaj Institute of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101004280|Janardan Rai Nagar Rajasthan Vidyapeeth University Faculty of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287193|Jaramogi Oginga Odinga University of Science and Technology School of Business and Economics]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287014|Jawaharlal Nehru Technological University School of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101004397|Jazan University Faculty of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q6177598|Jenkins Graduate College of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 2007
|-
| ''[[:d:Q6186377|Jesse H. Jones Graduate School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1974
|-
| ''[[:d:Q99286795|Jimma University College of Business and Economics]]''
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
|
|-
| ''[[:d:Q17059487|Jindal Global Business School]]''
| [[Һиндстан]]
| 2010
|-
| ''[[:d:Q101267349|Johannes Gutenberg Universität Mainz Lehrstuhl für Betriebswirtschaftslehre insbesondere Bankbetriebslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101267354|Johannes Gutenberg Universität Mainz Lehrstuhl für Corporate Governance]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101267360|Johannes Gutenberg Universität Mainz Lehrstuhl für Finanzwirtschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q6219954|John B. Goddard School of Business & Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1966
|-
| ''[[:d:Q1700617|John Jay College of Criminal Justice]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1964
|-
| ''[[:d:Q6249117|John Molson School of Business]]''
| [[Канада]]
| 1974
|-
| ''[[:d:Q101076946|Johns Hopkins University Carey Business School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101016134|Johnson C Smith University Department of Business Administration and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q135918012|Join Lion (école)]]''
| [[Франция]]
| 2015
|-
| ''[[:d:Q6271171|Jon M. Huntsman School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1889
|-
| ''[[:d:Q6285126|Joseph M. Katz Graduate School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1960
|-
| ''[[:d:Q99287587|Jubail University College Department of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101267529|Julius-Maximilians-Universität Würzburg Betriebswirtschaftliches Institut]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101268683|Julius-Maximilians-Universität Würzburg Lehrstuhl für BWl Personal und Organisation]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101374189|Justus Liebig Universität Giessen Professur für Finanzdienstleistungen]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287207|KCA University School of Business and Public Management]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q16647785|KEDGE Business School]]''
| [[Франция]]<br/>[[Кытай]]<br/>[[Сенегал]]
| 2013
|-
| ''[[:d:Q99287220|Kabarak University Business School]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014004|Kainan University School of Commerce]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101072777|Kalinga State University Institute of Business Administration and Entrepreneurship]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99287743|Kampala International University College of Economics and Management]]''
| [[Уганда]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287745|Kampala University School of Business and Management]]''
| [[Уганда]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287357|Kangnam University College of Business Administration]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287142|Kannur University Department of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287144|Kannur University School of Commerce and Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q1773867|KaosPilots]]''
| [[Дания]]
| 1991-08
|-
| ''[[:d:Q3192821|KaosPilots NL]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
|
|-
| ''[[:d:Q6367779|Karachi School of Business and Leadership]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| 2010
|-
| ''[[:d:Q99286995|Karnataka State Women's University Department of Commerce and Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101831541|Katholische Universität Eichstätt-Ingolstadt Lehrstuhl für Allgemeine Betriebswirtschaftslehre Finanzierung und Bankbetriebslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q103154304|Kazimiero Simonavičiaus universitetas Verslas ir vadyba]]''
| [[Литва]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030111|Kean University College of Business and Public Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030116|Kean University School of Criminal Justice and Public Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286833|Keele University Centre for Industrial Relations]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286834|Keele University Keele Management School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287777|Keller Graduate School of Management of DeVry University]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q1142073|Kellogg School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1908
|-
| ''[[:d:Q6386979|Kemmy Business School]]''
| [[Ирландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q6388791|Kenan–Flagler Business School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1919
|-
| ''[[:d:Q99287887|Kennesaw State University Coles College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287890|Kennesaw State University Cox Family Enterprise Center]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287892|Kennesaw State University Department of Economics Finance and Quantitative Analysis]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q60520642|Kenya Institute of Management]]''
| [[Кения]]
| 1954
|-
| ''[[:d:Q99287201|Kenya Methodist University School of Business and Economics]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287209|Kenyatta University School of Business]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287165|Kerala Agricultural University College of Co-operation Banking and Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287027|Kerala University of Fisheries and Ocean Studies Department of Business Administration]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287028|Kerala University of Fisheries and Ocean Studies Department of Commerce and Business Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287029|Kerala University of Fisheries and Ocean Studies Department of Human Resource Management and Entrepreneurship]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287030|Kerala University of Fisheries and Ocean Studies School of Management and Entrepreneurship]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287572|Kigali Independent University Faculty of Economics and Business Studies]]''
| [[Руанда]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287584|King Abdulaziz University Faculty of Economics and Administration]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99287586|King Abdulaziz University Jeddah Community College Department of Business and Information Technology]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99287580|King Fahd University of Petroleum and Minerals College of Industrial Management]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99287582|King Fahd University of Petroleum and Minerals Department of Accounting and Management Information Systems]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99287581|King Fahd University of Petroleum and Minerals Department of Finance and Economics]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101004437|King Saud University College of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q102870762|King's College London Department of Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q6413480|Kingston Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1992
|-
| ''[[:d:Q100945107|Kisii University College Faculty of Commerce]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q100945153|Kogi State University Faculty of Management Science]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q3198283|Kogod School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1955
|-
| ''[[:d:Q6427188|Kolej Sinar]]''
| [[Малайзия]]
| 2001-07-17
|-
| ''[[:d:Q2822255|Kozminski University]]''
| [[Польша]]
| 1993
|-
| ''[[:d:Q1683524|Kuehne Logistics University]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 2010
|-
| ''[[:d:Q99286990|Kumaun University Department of Management studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287893|Kutztown University of Pennsylvania College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013284|Kuwait University College of Business Administration]]''
| [[Күвәйт]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287341|Kwangwoon University School of Business]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286593|Kwantlen Polytechnic University School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q4220135|Kyiv Mohyla Business School]]''
| [[Украина]]
| 1999
|-
| ''[[:d:Q99287343|Kyunghee University School of Management]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q61075607|Kütahya Dumlupınar University Business School]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q1798140|LIMAK Johannes Kepler University Business School]]''
| [[Австрия]]
| 1989
|-
| ''[[:d:Q101027844|La Salle University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027847|La Salle University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006077|La Trobe University Department of Management and Marketing]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100992030|La Trobe University School of Business - Bendigo Campus]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947463|Ladoke Akintola University of Technology Faculty of Management Sciences]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100945291|Lagos State University Faculty of Management Sciences]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q13139757|Lahore School of Economics]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| 1993
|-
| ''[[:d:Q6475863|Lake Forest Graduate School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1946
|-
| ''[[:d:Q99286594|Lakehead University Faculty of Business Administration]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q6479779|Laksamana College of Business]]''
| [[Бруней]]
| 2003-03-18
|-
| ''[[:d:Q6480505|Lally School of Management & Technology]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1963
|-
| ''[[:d:Q6482983|Lancashire Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011436|Lancaster University Department of Accounting and Finance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011450|Lancaster University Department of Management Learning and Leadership]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011452|Lancaster University Department of Marketing]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011457|Lancaster University Department of Organisation Work and Technology]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101045217|Lancaster University Institute for Entrepreneurship and Enterprise Development]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101045218|Lancaster University Lancaster Leadership Centre]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101045224|Lancaster University Management School Department of Management Science]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q145656|Lauder Business School]]''
| [[Австрия]]
| 2003
|-
| ''[[:d:Q6497830|Lauder Institute]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1983
|-
| ''[[:d:Q101009601|Laurentian University Department of Commerce]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q101009609|Laurentian University Faculty of Management]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q6501797|Laurier School of Business & Economics]]''
| [[Канада]]
| 1966
|-
| ''[[:d:Q99287402|Lead City University Lead City Business School]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q54310750|Leadership and Business School, IAR Gandhinagar]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286494|Leading University Department of Business Administration]]''
| [[Бангладеш]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287362|Lebanese American University Institute for Banking and Finance]]''
| [[Ливан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287363|Lebanese American University Institute for Family and Entrepreneurial Business]]''
| [[Ливан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287365|Lebanese American University School of Business]]''
| [[Ливан]]
|
|-
| ''[[:d:Q16259388|Lee Kong Chian School of Business]]''
| [[Сингапур]]
|
|-
| ''[[:d:Q101045231|Leeds Beckett University International Centre for Research in Events Tourism and Hospitality]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q6515850|Leeds Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q6516092|Leeds School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1906
|-
| ''[[:d:Q6516149|Leeds University Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1997
|-
| ''[[:d:Q101015194|Lehigh University College of Business and Economic]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101376047|Leibniz Universität Hannover Wirtschaftswissenschaftliche Fakultät]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101376055|Leuphana Universität Lüneburg Centre for Sustainability Management]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101376085|Leuphana Universität Lüneburg Fakultät Wirtschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q6540319|Liautaud Graduate School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1977
|-
| ''[[:d:Q101013633|Lincoln University Faculty of Commerce]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q6658333|Liverpool Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1824
|-
| ''[[:d:Q101045244|Liverpool John Moores University Liverpool Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q1481050|London Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1964
|-
| ''[[:d:Q99286839|London Metropolitan University Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q1869074|London School of Business and Finance]]''
| [[Бөекбритания]]
| 2003
|-
| ''[[:d:Q6670733|London School of Business and Finance Canada]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q102871770|London School of Economics Employment Relations and Organisational Behaviour Group]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q102871780|London School of Economics Information Systems and Innovation Group]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q102871790|London School of Economics Management Science Group]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q102871728|London School of Economics and Political Science Managerial Economics and Strategy Group]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q6670746|London School of Marketing]]''
| [[Бөекбритания]]
| 2002
|-
| ''[[:d:Q99286840|London South Bank University Department of Accounting and Finance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286842|London South Bank University Department of Business Studies]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286843|London South Bank University Department of Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286846|London South Bank University School of Business]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019940|Longwood University College of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q15999895|Lord Ashcroft International Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1858
|-
| ''[[:d:Q99286955|Loughborough University School of Business and Economics]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287749|Louisiana State University Department of Accounting]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287748|Louisiana State University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287750|Louisiana State University Department of Information Systems and Decision Sciences]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287751|Louisiana State University EJ Ourso College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287752|Louisiana State University Rucks Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287949|Louisiana State University at Shreveport Department of Management and Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028473|Louisiana Tech University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q6694574|Loyola Institute of Business Administration]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101024313|Loyola Marymount University College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017077|Loyola University Chicago Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q6694607|Loyola University Chicago Quinlan School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1922
|-
| ''[[:d:Q101017085|Loyola University Chicago School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q6695324|Lubin School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1906
|-
| ''[[:d:Q18157514|Lucas College and Graduate School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1928
|-
| ''[[:d:Q99287039|Lucknow University Faculty of Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101377306|Ludwig-Maximilians-Universitat Munchen Forschungsstelle fur Information Organisation und Management]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101377421|Ludwig-Maximilians-Universitat Munchen Institut fur Innovationsforschung Technologiemanagement und Entrepreneurship]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101377437|Ludwig-Maximilians-Universitat Munchen Institut fur Kapitalmarkte und Finanzwirtschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101377387|Ludwig-Maximilians-Universität München Institut für Finance und Banking]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101377990|Ludwig-Maximilians-Universität München Institut für Risikomanagement und Versicherung]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101378010|Ludwig-Maximilians-Universität München Institut für Strategie Technologie und Organisation]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q4269442|Lund School of Economics and Management]]''
| [[Швеция]]
| 1961
|-
| ''[[:d:Q6704170|Lundy–Fetterman School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1983
|-
| ''[[:d:Q99288095|Lupane State University Faculty of Commerce]]''
| [[Зимбабве]]
|
|-
| ''[[:d:Q25230957|Luxembourg School of Business]]''
| [[Люксембург]]
| 2014
|-
| ''[[:d:Q103018942|Luxembourg School of Finance]]''
| [[Люксембург]]
|
|-
| ''[[:d:Q12119093|Lviv Business School UCU]]''
| [[Украина]]
|
|-
| ''[[:d:Q138455462|Lycée hôtelier Georges Frêche]]''
| [[Франция]]
| 2012-05-01
|-
| ''[[:d:Q3152046|MBA Institute]]''
| [[Франция]]
| 1982
|-
| ''[[:d:Q99287704|MBA Mahanakorn University]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q142740|MIT Sloan менеҗмент мәктәбе]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1914
|-
| ''[[:d:Q4129746|MSU Graduate School of Business Administration]]''
| [[Россия]]
| 1989
|-
| ''[[:d:Q6721258|Maastricht School of Management]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
| 1952
|-
| ''[[:d:Q101013451|Maastricht University Department of Finance]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99286573|MacEwan University School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q103018948|Macau Institute of Management]]''
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
|
|-
| ''[[:d:Q103018968|Macau Millennium College - Management Studies]]''
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
|
|-
| ''[[:d:Q10567115|Macquarie Business School]]''
| [[Австралия]]
| 1969
|-
| ''[[:d:Q99286466|Macquarie University Department of Accounting and Corporate Governance]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286467|Macquarie University Department of Applied Finance and Actuarial Studies]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q6725020|Macquarie University Faculty of Business and Economics]]''
| [[Австралия]]
| 1964
|-
| ''[[:d:Q99286454|Macquarie University Macquarie Graduate School of Management]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q126004781|Madison College School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287129|Madurai Kamaraj University School of Business Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287711|Mae Fah Luang University School of Management]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q22317700|Magale Institute Of Business Studies]]''
| [[Уганда]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287163|Maharaja Sayajirao University of Baroda Faculty of Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287164|Maharaja Sayajirao University of Baroda Faculty of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287134|Maharishi Markandeshwar University Institute of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q100979778|Mahasarakham University Mahasarakham Business School]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q100968498|Majan University College Faculty of Business Management]]''
| [[Оман]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287746|Makerere University College of Business and Management Sciences]]''
| [[Уганда]]
| 2011
|-
| ''[[:d:Q100948016|Makerere University School of Business]]''
| [[Уганда]]
|
|-
| ''[[:d:Q18352036|Management & Business Administration School, Khulna University]]''
| [[Бангладеш]]
|
|-
| ''[[:d:Q85783549|Management Development Institute Murshidabad]]''
| [[Һиндстан]]
| 2014-08-24
|-
| ''[[:d:Q102228392|Mananga Centre for Regional Integration and Management Development]]''
| [[Эсватини]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286485|Manarat International University School of Business and Economics]]''
| [[Бангладеш]]
|
|-
| ''[[:d:Q6747455|Manchester Metropolitan University Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1889
|-
| ''[[:d:Q101011711|Manchester Metropolitan University Department of Accounting Finance and Economics]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101045370|Manchester Metropolitan University Manchester Department of Marketing Operations and Digital Business]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286991|Mangalayatan University Institute of Business Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q12967658|Manila Business College]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 2000-09-15
|-
| ''[[:d:Q99287131|Manipal University Institute of Hotel Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q835897|Mannheim Business School]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 2005
|-
| ''[[:d:Q21016040|Manning School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 2011
|-
| ''[[:d:Q6770643|Market-Based Management Institute]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q6772626|Marquette University College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1910
|-
| ''[[:d:Q11240294|Marriott School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1891
|-
| ''[[:d:Q6773599|Marshall Goldsmith School of Management]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6774624|Martha and Spencer Love School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q6775785|Martin J. Whitman School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1919<br/>2003
|-
| ''[[:d:Q6781638|Marymount University School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q6783617|Mason School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1919
|-
| ''[[:d:Q101013481|Massey University College of Business]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287543|Massey University School of Accountancy]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287544|Massey University School of Communication Journalism and Marketing Manawatu Campus]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100993153|Massey University School of Economics and Finance Albany Campus]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287545|Massey University School of Management]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q6794987|Max M. Fisher College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1916
|-
| ''[[:d:Q6797951|Mays Business School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1968
|-
| ''[[:d:Q6800462|McCombs School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1922
|-
| ''[[:d:Q6800636|McCoy College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1968
|-
| ''[[:d:Q3303635|McDonough School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1957
|-
| ''[[:d:Q99286585|McGill University Desautels Faculty of Management]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286586|McGill University Desmarais Global Finance Research Centre]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286587|McGill University Executive Institute]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q14712814|McIntire School of Commerce]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1921
|-
| ''[[:d:Q99286578|McMaster University DeGroote School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287894|McNeese State University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q3304063|Mediterranean School of Business]]''
| [[Тунис]]
| 2002
|-
| ''[[:d:Q6810144|Meinders School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1907
|-
| ''[[:d:Q100946260|Mekelle University College of Business and Economics]]''
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
|
|-
| ''[[:d:Q6811735|Melbourne Business School]]''
| [[Австралия]]
| 1956
|-
| ''[[:d:Q101009551|Memorial University of Newfoundland Faculty of Business Administration]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q976030|Mercator School of Management]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 2005
|-
| ''[[:d:Q26723744|Mercuria Business College]]''
| [[Финляндия]]
|
|-
| ''[[:d:Q39057722|Mercy College School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1950
|-
| ''[[:d:Q99286969|Methodist University College Ghana Faculty of Business Administration]]''
| [[Гана]]
|
|-
| ''[[:d:Q6830181|Michael F. Price College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1917
|-
| ''[[:d:Q99287780|Michigan State University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287779|Michigan State University Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287782|Michigan State University Eli Broad College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287783|Michigan State University Eli Broad Graduate School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287871|Michigan State University International Business Center]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101021681|Michigan Technological University School of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q17100562|Mid West Business Institute]]''
| [[Ирландия]]
| 1988
|-
| ''[[:d:Q99287183|Middle East University Faculty of Business]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288102|Midlands State University Faculty of Commerce]]''
| [[Зимбабве]]
|
|-
| ''[[:d:Q6843022|Midstate College]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1888
|-
| ''[[:d:Q6860701|Milpark Business School]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| 1997
|-
| ''[[:d:Q101014106|Ming Chuan University School of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101025632|Minnesota State University Mankato College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013752|Misamis University College of Business and Management]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99286780|Misr International University Faculty of Business Administration]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026612|Mississippi State University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026691|Mississippi State University Department of Finance and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026735|Mississippi State University Department of Management and Information Systems]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026742|Mississippi State University Department of Marketing Quantitative Analysis and Business Law]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023284|Missouri Southern State University School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101029329|Missouri State University College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101029352|Missouri State University School of Accountancy]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q6436111|Mitchell E. Daniels, Jr. School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1962
|-
| ''[[:d:Q99287366|Modern University for Business and Science Faculty of Business Administration]]''
| [[Ливан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003826|Mody University of Science and Technology Faculty of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287558|Mohammed Ali Jinnah University Islamabad]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287194|Moi University School of Business and Economics]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287195|Moi University School of Tourism Hospitality and Events Management]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q101005734|Monash University Department of Accounting]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101005737|Monash University Department of Business Law and Taxation]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286442|Monash University Department of Econometrics and Business Statistics - Caulfield Campus]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101005739|Monash University Department of Management]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286444|Monash University Department of Marketing]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q6898251|Monash University Faculty of Business and Economics]]''
| [[Австралия]]
| 1958
|-
| ''[[:d:Q99287375|Monash University Sekolah Perniagaan]]''
| [[Малайзия]]
|
|-
| ''[[:d:Q6899371|Monfort College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288065|Monmouth University Leon Hess Business School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026851|Montclair State University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q6904628|Monte Ahuja College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q3117571|Montpellier Business School]]''
| [[Франция]]
| 1897
|-
| ''[[:d:Q18391097|Montreux School Of Business]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 2011
|-
| ''[[:d:Q6908230|Moore School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1919
|-
| ''[[:d:Q101026897|Morehead State University College of Business and Public Affairs]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026903|Morehead State University School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q1046556|Moscow Business School]]''
| [[Россия]]
| 2007
|-
| ''[[:d:Q1304520|Moscow State Academy of Business Administration]]''
| [[Россия]]
| 1997
|-
| ''[[:d:Q99287738|Moshi University College of Cooperative And Business Studies Faculty of Cooperative and Community Development]]''
| [[Танзания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287736|Moshi University College of Cooperative and Business Studies]]''
| [[Танзания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287737|Moshi University College of Cooperative and Business Studies Faculty of Business Management and Information Sciences]]''
| [[Танзания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287317|Mount Kenya University School of Business and Public Management]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286502|Mount Royal University Bissett School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287873|Mount Saint Mary's University Department of Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287872|Mount Saint Mary's University Richard J Bolte Sr School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287190|Mu'tah University Faculty of Business Administration]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288092|Mulungushi University School of Business Studies]]''
| [[Замбия]]
|
|-
| ''[[:d:Q111911829|Muma College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q1311824|Munich Business School]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 1991
|-
| ''[[:d:Q99287210|Muranga University College School of Business and Economics]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286457|Murdoch University School of Management and Governance]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287732|Mzumbe University Dar es Salaam Department of Business Studies]]''
| [[Танзания]]
|
|-
| ''[[:d:Q6953096|NCCU College of Commerce]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
| 1958
|-
| ''[[:d:Q96394676|NDHU School of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
| 1995
|-
| ''[[:d:Q16665962|NEOMA Business School]]''
| [[Франция]]
| 2013-09-10<br/>2013
|-
| ''[[:d:Q17079469|NIIT Imperia]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q6955642|NUS Business School]]''
| [[Сингапур]]
| 1965
|-
| ''[[:d:Q100979810|Nakhon Ratchasima Rajabhat University Faculty of Management Science]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287718|Nanhwa University Department of Finance and Institute of Financial Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q6963686|Nanjing University Business School]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010201|Nanjing University of Aeronautics and Astronautics College of Economics and Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q17052507|Nanyang Business School]]''
| [[Сингапур]]
| 1956
|-
| ''[[:d:Q99287594|Nanyang Technological University Division of Accounting]]''
| [[Сингапур]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287595|Nanyang Technological University Division of Banking and Finance]]''
| [[Сингапур]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013927|National Central University Department of Finance]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013928|National Central University School of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014081|National Cheng Kung University College of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014084|National Cheng Kung University Department of Accountancy]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014117|National Chengchi University Department of Finance]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014118|National Chengchi University Department of International Business]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287730|National Chi Nan University College of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287731|National Chi Nan University Department of Finance and Banking]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014011|National Chung Cheng University College of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q6973603|National Institute of Agricultural Extension Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 1987
|-
| ''[[:d:Q1528410|National Institute of Development Administration]]''
| [[Таиланд]]
| 1966
|-
| ''[[:d:Q99287723|National Kaohsiung First University of Science and Technology College of Finance and Banking]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287724|National Kaohsiung First University of Science and Technology Department of Money and Banking]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287725|National Kaohsiung Normal University Department of Business Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q100945310|National Open University of Nigeria School of Management Sciences]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q3578117|National School of Business and Management in Settat]]''
| [[Марокко]]
| 1994
|-
| ''[[:d:Q101014122|National Taipei University Department of Business Administration]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287722|National Tsing-Hua University Department of Quantitative Finance]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013731|National University College of Business and Accountancy]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99287559|National University of Computer and Emerging Sciences FAST School of Management]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286978|National University of Ireland Galway J E Cairnes School of Business and Economics]]''
| [[Ирландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287728|National University of Kaohsiung College of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287729|National University of Kaohsiung Department of Finance]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287372|National University of Mongolia School of Economic Studies]]''
| ''[[:d:Q711|Q711]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99288096|National University of Science and Technology Department of Banking]]''
| [[Зимбабве]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288097|National University of Science and Technology Faculty of Commerce]]''
| [[Зимбабве]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287597|National University of Singapore Centre for Asset Management Research and Investments]]''
| [[Сингапур]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287598|National University of Singapore Department of Accounting]]''
| [[Сингапур]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287599|National University of Singapore Department of Decision Sciences]]''
| [[Сингапур]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287689|National University of Singapore Department of Finance]]''
| [[Сингапур]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287692|National University of Singapore Department of Management and Organisation]]''
| [[Сингапур]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287691|National University of Singapore Department of Marketing]]''
| [[Сингапур]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287690|National University of Singapore Department of Strategy and Policy]]''
| [[Сингапур]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287693|National University of Singapore Risk Management Institute]]''
| [[Сингапур]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287721|National Yang Ming Chiao Tung University College of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q16974596|Neeley School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1884
|-
| ''[[:d:Q99288084|Nelson Mandela Metropolitan University Faculty of Business and Economic Sciences]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287930|New Charter University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q16258030|New Delhi Institute of Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 1996
|-
| ''[[:d:Q1982521|New Economic School]]''
| [[Россия]]
| 1992
|-
| ''[[:d:Q17052678|New Era University College]]''
| [[Малайзия]]
| 1997
|-
| ''[[:d:Q99287899|New Mexico State University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287900|New Mexico State University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287901|New Mexico State University Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7013623|New York Institute of Technology School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1955
|-
| ''[[:d:Q101027479|New York University Department of Accounting]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027480|New York University Department of Administration Leadership and Technology]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027496|New York University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027500|New York University Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015719|New York University Polytechnic School of Engineering Department of Finance and Risk Engineering]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q17512903|New Zealand College of Business]]''
| [[Яңа Зеландия]]
| 2000
|-
| ''[[:d:Q7017374|Newcastle Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q102522948|Newcastle University Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q52620115|Newman Graduate School]]''
| [[Перу]]
|
|-
| ''[[:d:Q101045507|Newman University College Department of Management and Business]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q15879771|Newport Business Academy]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
|
|-
| ''[[:d:Q7018902|Newport International University]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1976
|-
| ''[[:d:Q99287961|Nicholls State University College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286781|Nile University School of Business]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287741|Nkumba University School of Business Administration]]''
| [[Уганда]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287387|Nnamdi Azikiwe University Department of Banking and Finance]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287390|Nnamdi Azikiwe University Department of Marketing]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287391|Nnamdi Azikiwe University Faculty of Management Sciences]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101000814|Noakhali Science and Technology University Faculty of Business Administration]]''
| [[Бангладеш]]
|
|-
| ''[[:d:Q4168053|Nord University Business School]]''
| [[Норвегия]]
| 1985
|-
| ''[[:d:Q101020893|North Carolina Agricultural and Technical State University School of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019269|North Carolina Central University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028244|North Carolina State University Department of Accounting]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028249|North Carolina State University Department of Business Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019879|North Dakota State University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q100943843|North-West University Mafikeng Faculty of Commerce and Administration]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017097|Northeastern Illinois University College of Business and Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017104|Northeastern Illinois University Department of Management and Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015534|Northeastern University Department of Finance and Insurance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287874|Northern Arizona University WA Franke College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287577|Northern Border University Faculty of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101018625|Northern Illinois University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101018770|Northern Illinois University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101018777|Northern Illinois University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q2000990|Northern Institute of Technology Management]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 1998
|-
| ''[[:d:Q101045522|Northumbria University Newcastle Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286649|Northwest Normal University College of Economics]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q101072791|Northwestern University College of Business Education]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101019671|Northwestern University Department of Accounting Information and Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019713|Northwestern University Department of Management and Strategy]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019714|Northwestern University Department of Managerial Economics and Decision Sciences]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q105925413|Northwestern University Graduate School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q17017341|Norwich Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1996
|-
| ''[[:d:Q7063600|Nottingham Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1980
|-
| ''[[:d:Q2002594|Nottingham University Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q7070383|Nust Business School]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| 1999
|-
| ''[[:d:Q7072386|OCTAVE Business School]]''
| [[Һиндстан]]
| 2010
|-
| ''[[:d:Q139570068|OMNIS – École de commerce et de management]]''
| [[Франция]]
| 1999
|-
| ''[[:d:Q99287157|OP Jindal Global University Jindal Global Business School]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028442|Oakland University School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947168|Obafemi Awolowo University Department of Estate Management]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947169|Obafemi Awolowo University Department of Management and Accounting]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947172|Obafemi Awolowo University Faculty of Administration]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q7077757|Odette School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q7080757|Ohio Business College]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1903
|-
| ''[[:d:Q101017869|Ohio State University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017888|Ohio State University Department of Marketing and Logistics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101029444|Oklahoma State University Stillwater Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287386|Olabisi Onabanjo University Department of Accounting and Banking and Finance]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287389|Olabisi Onabanjo University Faculty of Social and Management Sciences]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q7086906|Olin Business School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1917
|-
| ''[[:d:Q100998005|Open University Business School - Czech Republic]]''
| [[Чехия]]
|
|-
| ''[[:d:Q1390612|Open University Malaysia]]''
| [[Малайзия]]
| 2000
|-
| ''[[:d:Q100947872|Open University of Tanzania Faculty of Business Management]]''
| [[Танзания]]
|
|-
| ''[[:d:Q138802246|Opresnik Business School]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q7099111|Opus College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1985
|-
| ''[[:d:Q7101693|Orfalea College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1959
|-
| ''[[:d:Q17081001|Oriental Institute of Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 2006
|-
| ''[[:d:Q19375750|Oslo Business School]]''
| [[Норвегия]]
| 2015
|-
| ''[[:d:Q7107047|Oslo School of Management]]''
| [[Норвегия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287016|Osmania University Faculty of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101379704|Otto Friedrich Universität Bamberg Fachgebiet Betriebswirtschaftslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101379827|Otto Friedrich Universität Bamberg Lehrstuhl für Betriebswirtschaftslehre insbesondere Finanzwirtschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q118551364|Otto-von-Guericke Business School Magdeburg]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q7110469|Oulton College]]''
| [[Канада]]
| 1956
|-
| ''[[:d:Q11886122|Oulu Business School]]''
| [[Финляндия]]
|
|-
| ''[[:d:Q7114483|Owen G. Glenn Building]]''
| [[Яңа Зеландия]]
| 2007
|-
| ''[[:d:Q14710143|Owen Graduate School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1969
|-
| ''[[:d:Q102522979|Oxford Brookes University Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011822|Oxford Brookes University Department of Business and Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011826|Oxford Brookes University Department of Marketing]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q135767310|Oxford Business School]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q2043989|PEF Private University of Management Vienna]]''
| [[Австрия]]
| 2002
|-
| ''[[:d:Q3841336|POLIMI Graduate School of Management]]''
| [[Италия]]
| 1979
|-
| ''[[:d:Q136433789|PPA Business School]]''
| [[Франция]]
| 1989
|-
| ''[[:d:Q3578449|PSB Paris School of Business]]''
| [[Франция]]
| 1974
|-
| ''[[:d:Q99287953|Pacific Lutheran University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7122708|Pacific States University]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1928
|-
| ''[[:d:Q3360203|Pacific Union College]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1882
|-
| ''[[:d:Q65220534|Pamukkale University Business School]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q99287408|Pan-Atlantic University Enterprise Development Centre]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003517|Pandit Deendayal Energy University School of Petroleum Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003381|Panjab University Faculty of Business and Management Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003391|Panjab University University Institute of Applied Management Sciences]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q7151492|Paul J. Hill School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q7152465|Paul Merage School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1965
|-
| ''[[:d:Q100979743|Payap University Faculty of Business Administration]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286617|Peking University Department of Finance]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q7161059|Peking University HSBC Business School]]''
| [[Кытай]]
| 2004
|-
| ''[[:d:Q101030186|Pennsylvania State University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030194|Pennsylvania State University Department of Management and Organization]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030214|Pennsylvania State University Department of Risk Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030221|Pennsylvania State University Department of Supply Chain and Information Systems]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7164939|Pentacle]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1992
|-
| ''[[:d:Q99286970|Pentecost University College Faculty of Business Administration]]''
| [[Гана]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286992|People's University School of Hotel Management Catering Technology and Applied Nutrition]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287903|Pepperdine University Business Administration Division]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7172610|Peter B. Gustavson School of Business]]''
| [[Канада]]
| 1990
|-
| ''[[:d:Q7173902|Peter F. Drucker and Masatoshi Ito Graduate School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1971
|-
| ''[[:d:Q99287184|Philadelphia University Faculty of Administrative and Financial Sciences]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q3547596|Philippine School of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 1963-10
|-
| ''[[:d:Q101380982|Philipps-Universität Marburg Fachbereich 02 Wirtschaftswissenschaften]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101382147|Philipps-Universität Marburg Lehrstuhl für Allgemeine Betriebswirtschaftslehre und Rechnungslegung]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027944|Pittsburg State University Department of Management and Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q117661993|Plaster College of Business and Entrepreneurship]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1919
|-
| ''[[:d:Q101028046|Plymouth State University College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287147|Pondicherry University Department of Banking Technology]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286783|Port Said University Faculty of Commerce]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q7232046|Portland State University School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1961
|-
| ''[[:d:Q16999942|Portman College]]''
| [[Малайзия]]
|
|-
| ''[[:d:Q7238933|Praxis Business School, Kolkata]]''
| [[Һиндстан]]
| 2007
|-
| ''[[:d:Q99287197|Presbyterian University of East Africa School of Business and Management Studies]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q7241530|Presidio Graduate School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 2003
|-
| ''[[:d:Q7241915|Preston Institute of Management Science and Technology]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| 2001
|-
| ''[[:d:Q99287589|Prince Sultan University College of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99287590|Princess Nora bint Abdul Rahman University College of Business and Administration]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101028216|Princeton University Department of Operations Research and Financial Engineering]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014063|Providence University College of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014064|Providence University Department of Finance]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q16898881|Pune Institute of Business Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101021222|Purdue University Calumet College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030588|Purdue University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287323|Pusan National University Department of Public Policy and Management]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287578|Qassim University College of Business and Economics]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q103019676|Qatar Leadership Center]]''
| [[Катар]]
|
|-
| ''[[:d:Q101000539|Qatar University College of Business and Economics]]''
| [[Катар]]
|
|-
| ''[[:d:Q108485713|Quantic School of Business and Technology]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q99286821|Queen Margaret University Division of Business Enterprise and Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286848|Queen Mary University of London School of Business and Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286579|Queen's University School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286433|Queensland University of Technology Brisbane Graduate School of Business]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286435|Queensland University of Technology Business School]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286436|Queensland University of Technology School of Accountancy]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286437|Queensland University of Technology School of Advertising Marketing and Public Relations]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286438|Queensland University of Technology School of Economics and Finance]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286439|Queensland University of Technology School of Management]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q4948184|Questrom School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1913
|-
| ''[[:d:Q101021194|Quinnipiac University Department of Marketing and Advertising]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101021212|Quinnipiac University School of Business and Engineering]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7277004|RMIT Graduate School of Business and Law]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q7277017|RMIT School of Business IT and Logistics]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q7277016|RMIT School of Vocational Business Education]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006088|RMIT University College of Business]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006136|RMIT University Research at Business]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006141|RMIT University School of Economics Finance and Marketing]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006143|RMIT University School of Management]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287920|Radford University College of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287921|Radford University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7281806|Rady School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 2001
|-
| ''[[:d:Q100979786|Rajabhat Mahasarakham University Faculty of Management]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287706|Rajamangala University of Technology Phra Nakhon Faculty of Business Administration]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287712|Rajamangala University of Technology Rattanakosin College of Innovation Management]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287713|Rajamangala University of Technology Rattanakosin Faculty of Business Administration]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q7289888|Ramon V. del Rosario College of Business]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 1920
|-
| ''[[:d:Q7297042|Rawls College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1942
|-
| ''[[:d:Q100945300|Redeemer's University College of Management Sciences]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q7305729|Redekop School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q17152129|Regenesys Business School]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| 1997
|-
| ''[[:d:Q7308077|Regent Business School]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q7308065|Regent's Business School London]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1997
|-
| ''[[:d:Q99286849|Regent's University London Regent's Business School London]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q846588|Reims Management School]]''
| [[Франция]]
| 1928
|-
| ''[[:d:Q7313291|Renmin University of China, School of Business]]''
| [[Кытай]]
| 1950
|-
| ''[[:d:Q101248080|Rheinische Friedrich Wilhelms Universität Bonn Betriebswirtschaftliche Abteilung I]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101248081|Rheinische Friedrich Wilhelms Universität Bonn Betriebswirtschaftliche Abteilung III Banking and Finance]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101248112|Rheinische Friedrich Wilhelms Universität Bonn Institut für Ökonometrie und Operations Research]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101248085|Rheinische Friedrich-Wilhelms-Universität Bonn Fachbereich Wirtschaftswissenschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100948216|Rhodes University Faculty of Commerce]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287212|Riara University Riara School of Business]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q6227012|Richard A. Chaifetz School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1910
|-
| ''[[:d:Q101012144|Richmond The American International University in London School of Business and Economics]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q50141630|Rijkshandelshogeschool]]''
| [[Бельгия]]
| 1852
|-
| ''[[:d:Q99287511|Rivers State University of Science and Technology Department of Accountancy]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287519|Rivers State University of Science and Technology Department of Banking and Finance]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287507|Rivers State University of Science and Technology Faculty of Management Science]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013718|Rizal Technological University College of Business and Entrepreneurial Technology]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q7345110|Robert H. Smith School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1921
|-
| ''[[:d:Q99287905|Robert Morris University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287906|Robert Morris University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q138498294|Robert W. Plaster College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q3029157|Ross School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1924
|-
| ''[[:d:Q7370553|Rotman School of Management]]''
| [[Канада]]
| 1972
|-
| ''[[:d:Q7370659|Rotterdam Business School]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
| 1966
|-
| ''[[:d:Q5479224|Rotterdam School of Management]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
| 1969
|-
| ''[[:d:Q3443135|Rouen Business School]]''
| [[Франция]]
| 1871
|-
| ''[[:d:Q99287881|Rowan University Rohrer College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q102223727|Royal Institute of Management]]''
| [[Бутан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286604|Royal Roads University Faculty of Management]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q101000481|Royal University for Women Faculty of Business and Financial Services]]''
| [[Бәхрәйн]]
|
|-
| ''[[:d:Q101383486|Ruhr-Universität Bochum Fakultät für Wirtschaftswissenschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100945373|Rusangu University School of Economic and Management Sciences]]''
| [[Замбия]]
|
|-
| ''[[:d:Q7382783|Rutgers Business School – Newark and New Brunswick]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1929
|-
| ''[[:d:Q7382807|Rutgers School of Business – Camden]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1988
|-
| ''[[:d:Q101027903|Rutgers University Department of Accounting and Information Systems]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027917|Rutgers University Department of Finance and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027131|Rutgers University Department of Human Resource Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027133|Rutgers University Department of Labor Studies and Employment Relations]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027925|Rutgers University Department of Management Science and Information Systems]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027085|Rutgers University Department of Management and Global Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027927|Rutgers University Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027941|Rutgers University Department of Supply Chain Management and Marketing Sciences]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027146|Rutgers University School of Management and Labor Relations]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q12067802|S P Jain School of Global Management]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
| 2004
|-
| ''[[:d:Q7389005|SBS Swiss Business School]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
|
|-
| ''[[:d:Q7389342|SCU Leavey School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1923
|-
| ''[[:d:Q3943517|SDA Bocconi School of Management]]''
| [[Италия]]
| 1971
|-
| ''[[:d:Q7389471|SDM Institute for Management Development]]''
| [[Һиндстан]]
| 1993
|-
| ''[[:d:Q1394594|SGH Warsaw School of Economics]]''
| [[Польша]]
| 1906
|-
| ''[[:d:Q111309197|SHIKSHA GREENWOODS ICSE/ISC SCHOOL]]''
| [[Һиндстан]]
| 2000
|-
| ''[[:d:Q99287695|SIM University School of Business]]''
| [[Сингапур]]
|
|-
| ''[[:d:Q7390520|SIU College of Business]]''
|
| 1957
|-
| ''[[:d:Q7390514|SIUE School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q2206708|SMBS]]''
| [[Австрия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287007|SRM University Faculty of Management NCR Campus]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287367|Sabaragamuwa University of Sri Lanka Department of Tourism Management]]''
| [[Шри-Ланка]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287368|Sabaragamuwa University of Sri Lanka Faculty of Management Studies]]''
| [[Шри-Ланка]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287739|Saint Augustine University of Tanzania Faculty of Business Administration]]''
| [[Танзания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014847|Saint Edward's University School of Management and Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027525|Saint John's University School of Risk Management Insurance and Actuarial Science]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027850|Saint Joseph's University Department of Food Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287200|Saint Paul's University Faculty of Business IT and Communication]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287571|Saint Petersburg State University Faculty of Management]]''
| [[Россия]]
|
|-
| ''[[:d:Q7404360|Salford Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 2006
|-
| ''[[:d:Q101004348|Salman bin Abdulaziz University College of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q7407823|Sam M. Walton College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1926
|-
| ''[[:d:Q7408382|Sam and Irene Black School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1998
|-
| ''[[:d:Q1049535|Samuel Curtis Johnson Graduate School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1946
|-
| ''[[:d:Q101028754|San Diego State University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028759|San Diego State University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7413727|San Diego State University Fowler College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1955
|-
| ''[[:d:Q99287931|San Francisco State University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287932|San Francisco State University Department of Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287934|San Francisco State University Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287936|San Jose State University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7415104|San Pedro College of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 1986
|-
| ''[[:d:Q99288071|Sana'a University Faculty of Commerce and Economics]]''
| [[Йәмән]]
|
|-
| ''[[:d:Q101029017|Santa Clara University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101029020|Santa Clara University Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q1132062|Sasin Graduate Institute of Business Administration of Chulalongkorn University]]''
| [[Таиланд]]
| 1982
|-
| ''[[:d:Q7427076|Sauder School of Business]]''
| [[Канада]]
| 1956
|-
| ''[[:d:Q5322094|Saunders College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1910
|-
| ''[[:d:Q99286999|Saveetha University School of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q7428730|Sawyer Business School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1937
|-
| ''[[:d:Q4119233|Saïd Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1996
|-
| ''[[:d:Q7431110|Scheller College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1934
|-
| ''[[:d:Q99286982|School of Business Administration - Bar IIan University]]''
| [[Исраил]]
|
|-
| ''[[:d:Q48762166|School of Business Administration, Hitotsubashi University]]''
| [[Япония]]
|
|-
| ''[[:d:Q12805828|School of Business and Management Novo Mesto]]''
| [[Словения]]
|
|-
| ''[[:d:Q1064735|School of Business, Economics and Law]]''
| [[Швеция]]
| 1923
|-
| ''[[:d:Q7432394|School of Business, Trinity College Dublin]]''
| [[Ирландия]]
| 1962
|-
| ''[[:d:Q20610779|School of Computer Engineering and Management]]''
| ''[[:d:Q711|Q711]]''
|
|-
| ''[[:d:Q17038892|School of Economics and Business Administration, Chongqing University]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q12788276|School of Economics and Business Sarajevo]]''
| [[Босния һәм Герцеговина]]
| 1952
|-
| ''[[:d:Q7432430|School of Economics, Business and Accounting of the University of São Paulo]]''
| [[Бразилия]]
| 1946
|-
| ''[[:d:Q30594328|School of Management Fribourg]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 1991
|-
| ''[[:d:Q7432499|School of Management and Labor Relations]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1947
|-
| ''[[:d:Q102873673|School of Oriental and African Studies Centre for Financial and Management Studies]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q102873715|School of Oriental and African Studies Department of Financial and Management Studies]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q3475561|Schulich School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287938|Seattle Pacific University School of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287939|Seattle University Albers School of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7446642|Seidman College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1970
|-
| ''[[:d:Q7448666|Sellinger School of Business and Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1980
|-
| ''[[:d:Q6036714|Selçuk University Business School]]''
| [[Төркия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287345|Seoul National University College of Business Administration]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287346|Seoul National University Graduate School of Business]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q101029277|Seton Hall University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286761|Shaanxi Normal University International Business School]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q101002247|Shahid Bahonar University Faculty of Management and Economics]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q101002437|Shahid Beheshti University Faculty of Management and Accounting]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q101002155|Shahid Chamran University Department of Accounting]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q101002156|Shahid Chamran University Department of Business Administration]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286493|Shahjalal University of Science and Technology School of Management and Business Administration]]''
| [[Бангладеш]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286647|Shandong University School of Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286645|Shandong University of Finance School of International Trade and Economics]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q7487933|Shandong University of Finance and Economics]]''
| [[Кытай]]
| 1952
|-
| ''[[:d:Q99286655|Shanghai Jiao Tong University Antai College of Economics and Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286656|Shanghai University of Finance and Economics Institute of Accounting and Finance]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286657|Shanghai University of Finance and Economics Institute of Finance and Economics]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286658|Shanghai University of Finance and Economics International Institute for Professional Education]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286659|Shanghai University of Finance and Economics School of Finance]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286660|Shanghai University of Finance and Economics School of International Business Administration]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q26761677|Shanti Business School]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q11047231|Shanxi University of Finance and Economics]]''
| [[Кытай]]
| 1951
|-
| ''[[:d:Q99286664|Shaoxing University College of Business and Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287010|Sharda University School of Business Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012158|Sheffield Hallam University Department of Finance, Accounting and Business Systems]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012161|Sheffield Hallam University Department of Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012166|Sheffield Hallam University Department of Service Sector Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101045694|Sheffield Hallam University SBS Research Institute]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010291|Shenyang Normal University College of International Business]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q7496136|Shidler College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1949
|-
| ''[[:d:Q99287948|Shippensburg University of Pennsylvania John L Grove College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1971
|-
| ''[[:d:Q101002345|Shiraz University Department of Management]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287130|Shri Ramswaroop Memorial University Institute of Management Commerce and Computer Application]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287946|Sigmund Weis School of Business at Susquehanna University]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286994|Siksha O Anusandhan University Institute of Business and Computer Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q7515384|Silliman University College of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 1938
|-
| ''[[:d:Q99287705|Silpakorn University Bachelor of Business Administration in Hotel Management Program]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286501|Simon Fraser University Faculty of Business Administration]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q7523020|Singapore Institute of Management]]''
| [[Сингапур]]
| 1964
|-
| ''[[:d:Q99287697|Singapore Management University Department of Finance]]''
| [[Сингапур]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287694|Singapore Management University School of Accountancy]]''
| [[Сингапур]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287020|Singhania University Faculty of Business Management Studies and Research]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q28173790|Sinhgad Institute Of Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 1994
|-
| ''[[:d:Q3486229|Skema Business School]]''
| [[Франция]]
| 2009
|-
| ''[[:d:Q7537894|Skyline Business School]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287950|Slippery Rock University of Pennsylvania School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q2294287|Sloan Fellows Program]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1930
|-
| ''[[:d:Q7544309|Smeal College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1953
|-
| ''[[:d:Q105424537|Smith School of Business]]''
| [[Канада]]
| 1919
|-
| ''[[:d:Q7549953|Sobey School of Business]]''
| [[Канада]]
| 1934
|-
| ''[[:d:Q16979171|SolBridge International School of Business]]''
| [[Көньяк Корея]]
| 2007
|-
| ''[[:d:Q99288098|Solusi University Faculty of Business]]''
| [[Зимбабве]]
|
|-
| ''[[:d:Q3247899|Solvay Brussels School of Economics and Management]]''
| [[Бельгия]]
| 1903
|-
| ''[[:d:Q65052002|Soochow University School of Business]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q104830000|Soule Business College]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7565437|South African Business Schools Association]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q3117947|South Champagne Business School]]''
| [[Франция]]
| 1992
|-
| ''[[:d:Q99286628|South China Agricultural University College of Economics and Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286629|South China Normal University School of Economics and Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286630|South China University of Technology School of Business Administration]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287371|South East European University Faculty of Business and Economics]]''
| [[Төньяк Македония]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287198|South Eastern Kenya University School of Business and Economics]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286786|South Valley University Faculty of Commerce]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q101045698|Southampton Solent University Southampton Solent Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q3579363|Southeast Asia Interdisciplinary Development Institute (SAIDI)]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 1965
|-
| ''[[:d:Q99287759|Southeast Missouri State University Donald L Harrison College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010205|Southeast University School of Economics and Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q101025586|Southern Arkansas University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027153|Southern Connecticut State University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006063|Southern Cross University Southern Cross Business School]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015890|Southern Illinois University Carbondale College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015904|Southern Illinois University Carbondale Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019548|Southern Illinois University Edwardsville Department of Economics and Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019553|Southern Illinois University Edwardsville Department of Management and Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019565|Southern Illinois University Edwardsville School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101025618|Southern New Hampshire University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q17054075|Southern University College]]''
| [[Малайзия]]
| 1990
|-
| ''[[:d:Q99287570|Southern University Institute of Management Business and Law]]''
| [[Россия]]
|
|-
| ''[[:d:Q1107944|Southwestern University of Finance and Economics]]''
| [[Кытай]]
| 1925
|-
| ''[[:d:Q7574407|Spears School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q18158768|Spencerian Business College]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q7581348|Sprott School of Business]]''
| [[Канада]]
| 1949
|-
| ''[[:d:Q138641947|Sri Lanka Institute of Marketing]]''
| [[Шри-Ланка]]
| 1970
|-
| ''[[:d:Q99287006|Sri Sri University Faculty of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q97958907|St. Mary's University Greehey School of Business]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q7603619|State University of New York at Buffalo School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1923
|-
| ''[[:d:Q2179909|Stellenbosch Business School]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| 1964
|-
| ''[[:d:Q770467|Stern School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1900
|-
| ''[[:d:Q99287776|Stetson University Department of Decision and Information Sciences]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101018815|Stetson University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287778|Stetson University School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287915|Stevenson University Brown School of Business and Leadership]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q3499600|Stockholm Business School]]''
| [[Швеция]]
| 1876
|-
| ''[[:d:Q1061504|Stockholm School of Economics]]''
| [[Швеция]]
| 1909
|-
| ''[[:d:Q4442793|Stockholm School of Economics Russia]]''
| [[Россия]]
| 1994<br/>1997
|-
| ''[[:d:Q3931927|Stockholm School of Economics in Riga]]''
| [[Латвия]]
| 1994
|-
| ''[[:d:Q7618035|Stockholm School of Entrepreneurship]]''
| [[Швеция]]
| 1998
|-
| ''[[:d:Q101029486|Stony Brook University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7622038|Strathclyde Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1948
|-
| ''[[:d:Q24236224|Strathmore Business School]]''
| [[Кения]]
| 2005
|-
| ''[[:d:Q99287213|Strathmore University School of Accounting]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287214|Strathmore University School of Finance and Applied Economics]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287215|Strathmore University School of Management and Commerce]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287217|Strathmore University Strathmore Business School]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q131719999|Stuart School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q2359478|Stuttgart Institute of Management and Technology]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287707|Suan Sunandha Rajabhat University College of Innovation and Management]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287708|Suan Sunandha Rajabhat University Faculty of Management Science]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287709|Suan Sunandha Rajabhat University International College]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q103020286|Sudan Academy of Finance and Banking Sciences]]''
| [[Судан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286785|Suez Canal University Faculty of Commerce]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015548|Suffolk University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7635875|Sukkur Institute of Business Administration]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| 1994
|-
| ''[[:d:Q100968502|Sultan Qaboos University College of Economics and Political Science]]''
| [[Оман]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286631|Sun Yat-Sen University School of Business]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287348|Sung Kyun Kwan University Business School]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287349|Sung Kyun Kwan University Graduate School of Business]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q4475815|Sunway University]]''
| [[Малайзия]]
| 2011
|-
| ''[[:d:Q3578437|Sup de Co Marrakech]]''
| [[Марокко]]
| 1987
|-
| ''[[:d:Q17102139|Sustainability Management School]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 2012
|-
| ''[[:d:Q91180525|Swami Keshwanand Institute of Technology, Management and Gramothan, Jaipur]]''
| [[Япония]]
| 2000
|-
| ''[[:d:Q99287035|Swami Ramanand Teerth Marathwada University Sub-Centre School of Management Sciences]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q7653664|Swansea Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 2010
|-
| ''[[:d:Q99286959|Swansea Metropolitan University Faculty of Business and Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101005897|Swinburne University of Technology Asia-Pacific Centre for Social Investment and Philanthropy]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101005899|Swinburne University of Technology Faculty of Business and Enterprise]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q1292968|Swiss Hotel Management School]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 1992
|-
| ''[[:d:Q7658879|Swiss Institute for Management and Hospitality]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 2011
|-
| ''[[:d:Q7658884|Swiss Management Center]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 1985
|-
| ''[[:d:Q138896908|Swiss School of Business and Management Geneva]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
|
|-
| ''[[:d:Q7658905|Swiss School of Management]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q111943944|Symbiosis Institute of Management Studies Pune]]''
| [[Һиндстан]]
| 1993-02-08
|-
| ''[[:d:Q7661915|Syms School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1987
|-
| ''[[:d:Q101029613|Syracuse University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q3117393|TBS Education]]''
| [[Испания]]<br/>[[Марокко]]<br/>[[Франция]]
| 1903
|-
| ''[[:d:Q7669733|TCNJ School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1981
|-
| ''[[:d:Q22070216|TSM Business School]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q97728558|TSM Business School]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
| 1987
|-
| ''[[:d:Q16466799|Tabani's School of Accountancy]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| 1998
|-
| ''[[:d:Q101012770|Tafila Technical University College of Business]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q101004420|Taibah University Faculty of Administrative and Financial Science]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101004515|Taif University College of Administrative and Financial Science]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101014196|Takming University of Science and Technology College of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q16168814|Talal Abu-Ghazaleh College of Business]]''
| [[Үрдүн]]
| 2006
|-
| ''[[:d:Q101014198|Tamkang University College of Business and Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286787|Tanta University Faculty of Commerce]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| ''[[:d:Q101002462|Tarbiat Modares University Faculty of Management and Economics]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287218|Technical University of Kenya School of Business and Management Studies]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q60439850|Technische Universität Berlin Fakultät Wirtschaft und Management]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101385282|Technische Universität Berlin Institut für Technologie und Management]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101385394|Technische Universität Carolo Wilhelmina Zu Braunschweig Department Wirtschaftswissenschaften]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101386566|Technische Universität Carolo Wilhelmina zu Braunschweig Institut für Finanzwirtschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101832464|Technische Universität Dortmund Fach Betriebswirtschaftslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101833139|Technische Universität Ilmenau Fakultät für Wirtschaftswissenschaften und Medien]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101833209|Technische Universität Kaiserslautern Fachbereich Wirtschaftswissenschaften]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101833219|Technische Universität Kaiserslautern Lehrstuhl für Finanzdienstleistungen und Finanzmanagement]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101833224|Technische Universität Kaiserslautern Lehrstuhl für Marketing]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101386851|Technische Universität München Center for Entrepreneurial and Financial Studies]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101388123|Technische Universität München Lehrstuhl für Betriebswirtschaftslehre Finanzmanagement und Kapitalmärkte]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101388181|Technische Universität München Lehrstuhl für Technologie und Innovationsmanagement]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q28163086|Ted Rogers School of Management]]''
| [[Канада]]
| 1948
|-
| ''[[:d:Q99286984|Tel Aviv University - Leon Recanati Graduate School of Business Administration]]''
| [[Исраил]]
|
|-
| ''[[:d:Q3577862|Telfer School of Management]]''
| [[Канада]]
| 1969
|-
| ''[[:d:Q101027856|Temple University Department of Accounting]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027859|Temple University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027872|Temple University Department of Risk Insurance and Healthcare Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7701381|Tepper School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1949
|-
| ''[[:d:Q116859601|Ternopil Business School]]''
| [[Украина]]
| 2014
|-
| ''[[:d:Q7704235|Terry College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1912
|-
| ''[[:d:Q101018009|Texas A&M University Commerce College of Business and Technology]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287770|Texas A&M University Corpus Christi College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101077702|Texas A&M University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101077718|Texas A&M University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101077720|Texas A&M University Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101077794|Texas A&M University Mays Business School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287878|Texas Christian University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287879|Texas Christian University Department of Management Entrepreneurship and Leadership]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287880|Texas Christian University Neeley School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287902|Texas Tech University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287960|Texas Tech University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101018837|Texas Woman's University School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q13013456|Thammasat Business School]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q99287710|Thammasat University Faculty of Commerce and Accountancy]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287146|Thapar University LM Thapar School of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q28448956|The Busch School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 2013
|-
| ''[[:d:Q7736192|The George Washington University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1928
|-
| ''[[:d:Q7773633|The Washington Campus]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1978
|-
| ''[[:d:Q1329269|The Wharton School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1881
|-
| ''[[:d:Q16258658|Theseus International Management Institute]]''
| [[Франция]]
| 1989
|-
| ''[[:d:Q5955303|Thunderbird School of Global Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1946
|-
| ''[[:d:Q101010316|Tianjin University School of Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q2223270|TiasNimbas Business School]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
| 1986
|-
| ''[[:d:Q101029829|Tiffin University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013461|Tilburg University Department of Accountancy]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101013466|Tilburg University Department of Finance]]''
| ''[[:d:Q55|Q55]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101003339|Tilka Manjhi Bhagalpur University Department of Business Administration]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003342|Tilka Manjhi Bhagalpur University Faculty of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q7808923|Tippie College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1921
|-
| ''[[:d:Q99286661|Tongji University School of Economics and Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287962|Towson University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101000220|Tra Vinh University Department of Finance and Banking]]''
| [[Вьетнам]]
|
|-
|
|
|
|-
| ''[[:d:Q99287516|Tribhuvan University Faculty of Management]]''
| [[Непал]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287517|Tribhuvan University Nepal Commerce Campus]]''
| [[Непал]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287514|Tribhuvan University Thakur Ram Multiple Campus Institute of Management]]''
| [[Непал]]
|
|-
| ''[[:d:Q101018248|Trident University International College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101009229|Trinity Western University School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q4575136|Trondheim Business School]]''
| [[Норвегия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287916|Troy University Sorrell College of Business - Phenix Campus]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q913611|Trulaske College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1914
|-
| ''[[:d:Q101023374|Truman State University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288085|Tshwane University of Technology Faculty of Management Sciences]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q7849734|Tsinghua University School of Economics and Management]]''
| [[Кытай]]
| 1984
|-
| ''[[:d:Q99286618|Tsinghua University School of Public Policy and Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q1263832|Tuck School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1900
|-
| ''[[:d:Q99287907|Tulane University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287908|Tulane University Freeman School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287734|Tumaini University Makumira - Dar es Salaam College Faculty of Business Administration]]''
| [[Танзания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014066|Tunghai University College of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014075|Tunghai University Department of Finance]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q7853121|Tunis Business School]]''
| [[Тунис]]
| 2010-10-25
|-
| ''[[:d:Q1574890|Turku School of Economics]]''
| [[Финляндия]]
| 1950
|-
| ''[[:d:Q2914008|Turība University]]''
| [[Латвия]]
| 1993
|-
| ''[[:d:Q7863936|UCD Quinn School of Business]]''
| [[Ирландия]]
| 2002
|-
| ''[[:d:Q135678285|UCL Global Business School for Health]]''
| [[Бөекбритания]]
| 2021
|-
| ''[[:d:Q2197052|UCLA Anderson School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1935
|-
| ''[[:d:Q7864125|UCSI University]]''
| [[Малайзия]]
| 1986
|-
| ''[[:d:Q7864696|UIC College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1965
|-
| ''[[:d:Q7865219|UNCP School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q4824644|UNSW Business School]]''
| [[Австралия]]
| 2006
|-
| ''[[:d:Q17028644|UPRM College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7865580|UQ Business School]]''
| [[Австралия]]
| 2002
|-
| ''[[:d:Q3577956|UQAM’s School of Management (ESG UQAM)]]''
| [[Канада]]
| 1991
|-
| ''[[:d:Q7866345|USC Marshall Executive Education]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1951
|-
| ''[[:d:Q846829|USC Marshall School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1920
|-
| ''[[:d:Q85811703|UTS Business School]]''
| [[Австралия]]
| 1969
|-
| ''[[:d:Q99287715|Ubon Rajathanee University Faculty of Management Science]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287716|Udon Thani Rajabhat University Faculty of Management Science]]''
| [[Таиланд]]
|
|-
| ''[[:d:Q100948035|Uganda Christian University Faculty of Business and Administration]]''
| [[Уганда]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287747|Uganda Martyrs University Faculty of Business Administration and Management]]''
| [[Уганда]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286404|United Arab Emirates University College of Business and Economics]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| ''[[:d:Q3550690|United Business Institutes]]''
| [[Бельгия]]
| 1992-04-04
|-
| ''[[:d:Q99287219|United States International University Chandaria School of Business]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426740|Universitat Mannheim Center for Doctoral Studies in Business]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426789|Universitat Mannheim Lehrstuhl fur Strategisches und Internationales Management]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q102225303|Universiti Brunei Darussalam Faculty of Business Economics and Policy Studies]]''
| [[Бруней]]
|
|-
| ''[[:d:Q102225307|Universiti Islam Sultan Sharif Ali Faculty of Business and Management Science]]''
| [[Бруней]]
|
|-
| ''[[:d:Q7894535|University Business School – Chandigarh]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011391|University Campus Suffolk School of Business Leadership and Enterprise]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101071080|University College Dublin Centre for Employment Relations and Organisational Performance]]''
| [[Ирландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101071081|University College Dublin Centre for Financial Markets]]''
| [[Ирландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286975|University College Dublin Department of Banking and Finance]]''
| [[Ирландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101071096|University College Dublin Industrial Relations and Human Resources]]''
| [[Ирландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286851|University College London Management Science and Innovation]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287160|University Institute of Technology Thiruvananthapuram]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101018561|University Of Dayton Department of Management & Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287904|University Of Montana Department of Management and Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023555|University Of Nevada Las Vegas Department of Marketing and International Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028168|University Of Southern Maine School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014275|University at Albany Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015734|University at Buffalo Department of Finance and Managerial Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015739|University at Buffalo Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q100945134|University of Lagos Faculty of Business Administration]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286802|University of Aberdeen Centre for European Labour Market Research]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286815|University of Abertay Dundee Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287382|University of Abuja Faculty of Management Sciences]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286417|University of Adelaide Business School]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286418|University of Adelaide Institute for International Trade]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288068|University of Aden Faculty of Administration]]''
| [[Йәмән]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288070|University of Aden Faculty of Economics]]''
| [[Йәмән]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014247|University of Akron Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288058|University of Alabama Culverhouse College of Commerce]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288061|University of Alabama Department of Information Systems Statistics and Management Science]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288063|University of Alabama Department of Management and Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101022008|University of Alabama in Huntsville College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019798|University of Alaska Fairbanks School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286574|University of Alberta Department of Finance and Statistical Analysis]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286576|University of Alberta Department of Marketing Business Economics and Law]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286575|University of Alberta Department of Strategic Management and Organization]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287963|University of Arizona Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288101|University of Arizona Department of Management Information Systems]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288100|University of Arizona Department of Management and Organizations]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288056|University of Arizona Eller College of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101024169|University of Arkansas at Little Rock College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287733|University of Arusha Faculty of Business]]''
| [[Танзания]]
|
|-
| ''[[:d:Q3543938|University of Asia and the Pacific]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 1995
|-
| ''[[:d:Q99287522|University of Auckland Business School]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287523|University of Auckland Department of Accounting and Finance]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287166|University of Baghdad Al-Waziriya Campus College of Administration and Economy]]''
| [[Гыйрак]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013658|University of Baguio School of Business Administration and Accountancy]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99286495|University of Bahrain College of Business Administration]]''
| [[Бәхрәйн]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013337|University of Balamand Faculty of Business and Management]]''
| [[Ливан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101046020|University of Bedfordshire Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011699|University of Bedfordshire Department of Accounting and Finance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011703|University of Bedfordshire Department of Management and Business Systems]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287393|University of Benin Faculty of Management Sciences]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286499|University of Botswana Faculty of Business]]''
| [[Ботсвана]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286805|University of Brighton Centre for Research in Innovation Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010635|University of Brighton School of Sport and Service Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286601|University of British Columbia Finance Division]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286603|University of British Columbia Sauder School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287556|University of Cagayan Valley School of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99287033|University of Calcutta Faculty Council for Post-Graduate Studies in Commerce Social Welfare and Business Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101022759|University of California Irvine Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7864159|University of California, Davis, Graduate School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1981
|-
| ''[[:d:Q101005657|University of Canberra Faculty of Business Government and Law]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287524|University of Canterbury Accountancy Finance and Information Systems Department]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287525|University of Canterbury Department of Management Marketing and Entrepreneurship]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287526|University of Canterbury School of Business and Economics]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286971|University of Cape Coast School of Business]]''
| [[Гана]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288088|University of Cape Town Faculty of Commerce]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q17105882|University of Cape Town Graduate School of Business]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| 1964
|-
| ''[[:d:Q99288089|University of Cape Town School of Management Studies]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027697|University of Central Florida Department of Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027700|University of Central Florida Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7895232|University of Central Florida. College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1968
|-
| ''[[:d:Q101030388|University of Central Missouri Department of Economics Finance and Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019519|University of Central Oklahoma College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q110517319|University of Cologne Business School]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 2015
|-
| ''[[:d:Q101015597|University of Colorado Boulder Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7895281|University of Colorado Denver Business School]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1985
|-
| ''[[:d:Q99287768|University of Colorado at Colorado Springs College of Business and Graduate School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101029576|University of Connecticut Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101029580|University of Connecticut Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7895297|University of Connecticut School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1941
|-
| ''[[:d:Q99286765|University of Curacao Dr Moises da Costa Gomez Faculty of Social Sciences and Economics]]''
| [[Кюрасао]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286766|University of Cyprus Faculty of Economics and Management]]''
| [[Кипр Республикасы]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287579|University of Dammam College of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101000034|University of Danang College of Economics]]''
| [[Вьетнам]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287735|University of Dar es Salaam Business School]]''
| [[Танзания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101018564|University of Dayton School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027092|University of Delaware Department of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027098|University of Delaware Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287139|University of Delhi Department of Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287140|University of Delhi Faculty of Commerce and Business Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101046193|University of Derby Derbyshire Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286977|University of Dublin Trinity College - School of Business]]''
| [[Ирландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286816|University of Dundee Department of Accounting and Finance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286817|University of Dundee Graduate School of Natural Resources Law Policy and Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287196|University of East Africa Baraton School of Business]]''
| [[Кения]]
|
|-
| ''[[:d:Q624403|University of Edinburgh Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1918
|-
| ''[[:d:Q99286623|University of Electronic Science and Technology of China School of Economics and Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287561|University of Engineering and Technology Faculty of Economics and Management Sciences]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101046436|University of Essex Marketing Entrepreneurship and Global Strategy Group]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q7895382|University of Exeter Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1998
|-
| ''[[:d:Q101010682|University of Exeter Department of Organisation Studies]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019998|University of Findlay College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101020334|University of Florida Department of Finance Insurance and Real Estate]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101020366|University of Florida Department of Information Systems and Operations Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288073|University of Fort Hare Faculty of Management and Commerce]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014627|University of Georgia Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014649|University of Georgia Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010542|University of Gloucestershire School of Business and Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286794|University of Gondar College of Business and Economics]]''
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286945|University of Greenwich Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286597|University of Guelph Department of Marketing and Consumer Studies]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286980|University of Haifa Faculty of Management]]''
| [[Исраил]]
|
|-
| ''[[:d:Q101046493|University of Hertfordshire Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q4873456|University of Houston C.T. Bauer College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1942
|-
| ''[[:d:Q99288064|University of Houston Victoria School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7895507|University of Houston–Downtown College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1974
|-
| ''[[:d:Q11988494|University of Hradec Karalove Fakulta Informatiky a Managementu]]''
| [[Чехия]]
|
|-
| ''[[:d:Q7895512|University of Huddersfield Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286827|University of Huddersfield Department of Accountancy and Finance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286828|University of Huddersfield Department of Logistics Operations and Hospitality Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286829|University of Huddersfield Department of People, Management and Organisations]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286831|University of Huddersfield Department of Strategy, Marketing and Economics]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026918|University of Idaho College of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026925|University of Idaho Department of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017148|University of Illinois at Chicago College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017155|University of Illinois at Chicago Department of Accounting]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017179|University of Illinois at Chicago Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017186|University of Illinois at Chicago Department of Information and Decision Sciences]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017189|University of Illinois at Chicago Department of Managerial Studies]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287760|University of Illinois at Urbana-Champaign Department of Accountancy]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287762|University of Illinois at Urbana-Champaign Department of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287763|University of Illinois at Urbana-Champaign Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287405|University of Ilorin Department of Accounting and Finance]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287406|University of Ilorin Department of Business Administration]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287407|University of Ilorin Faculty of Social Sciences]]''
| [[Нигерия]]
| 1981
|-
| ''[[:d:Q101022431|University of Iowa Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101022530|University of Iowa Department of Management Sciences]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287171|University of Isfahan Faculty of Administrative Science and Economics]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003670|University of Jammu Business School]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003673|University of Jammu Faculty of Business Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288075|University of Johannesburg Department of Finance and Investment Management]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288076|University of Johannesburg Faculty of Economic and Financial Sciences]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288077|University of Johannesburg Faculty of Management]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287185|University of Jordan Faculty of Business]]''
| [[Үрдүн]]
| 1965
|-
| ''[[:d:Q99287700|University of Juba School of Management Sciences]]''
| [[Көньяк Судан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287701|University of Kalamoon Faculty of Business and Management]]''
| [[Сүрия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003703|University of Kalyani Faculty of Arts and Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014093|University of Kang Ning College of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q7895579|University of Kansas School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1924
|-
| ''[[:d:Q99287369|University of Kelaniya Faculty of Commerce and Management Studies]]''
| [[Шри-Ланка]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023658|University of Kentucky Department of Finance and Quantitative Methods]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023680|University of Kentucky Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023690|University of Kentucky Department of Marketing and Supply Chain]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023847|University of Kentucky School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287161|University of Kerala Faculty of Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287162|University of Kerala Institute of Management in Kerala]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287592|University of Khartoum School of Management Studies]]''
| [[Судан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287167|University of Kurdistan Hewler Department of Business and Management Sciences]]''
| [[Гыйрак]]
|
|-
| ''[[:d:Q100943877|University of Kwazulu-Natal Discipline of Management]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288081|University of Kwazulu-Natal School of Accounting Economics and Finance]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q100945352|University of Kwazulu-Natal School of Management Information Technology and Governance]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286581|University of Lethbridge Faculty of Management]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286979|University of Limerick Kemmy Business School]]''
| [[Ирландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101046638|University of Liverpool Management School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287374|University of Livingstonia College of Commerce]]''
| [[Малави]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026824|University of Louisiana at Monroe College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q103021114|University of Macau Department of Accounting and Information Management]]''
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
|
|-
| ''[[:d:Q103021124|University of Macau Faculty of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99287411|University of Maiduguri Department of Business Management]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287410|University of Maiduguri Faculty of Management Science]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287376|University of Malaya Faculty of Business and Accountancy]]''
| [[Малайзия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287373|University of Malta Faculty of Economics Management and Accountancy]]''
| [[Мальта]]
|
|-
| ''[[:d:Q102523061|University of Manchester Institute of Innovation Research]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101046803|University of Manchester Manchester Accounting and Finance Group]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q102523066|University of Manchester Manchester Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286609|University of Manitoba Asper School of Business Department of Marketing]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q101020193|University of Mary Washington College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014385|University of Massachusetts Amherst Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014391|University of Massachusetts Amherst Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287773|University of Massachusetts Dartmouth Charlton College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287775|University of Massachusetts Dartmouth Department of Accounting and Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287169|University of Mazandaran Department of Commercial Economics]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287170|University of Mazandaran Faculty of Economics and Administrative Science]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006145|University of Melbourne Department of Accounting]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006149|University of Melbourne Department of Finance]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006148|University of Melbourne Department of Management and Marketing]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006274|University of Melbourne Faculty of Business and Economics]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101025974|University of Memphis Department of Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101025976|University of Memphis Department of Finance Insurance and Real Estate]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287769|University of Miami Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287771|University of Miami Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026175|University of Miami Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7895747|University of Miami School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1929
|-
| ''[[:d:Q101018605|University of Michigan Dearborn College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014435|University of Michigan Department of Accounting]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014502|University of Michigan Department of Operations and Management Sciences]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101020083|University of Michigan Flint School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030127|University of Mississippi Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030129|University of Mississippi Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7895822|University of Mississippi School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017602|University of Missouri Columbia Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017627|University of Missouri Columbia Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017717|University of Missouri Columbia School of Accountancy]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028580|University of Missouri Saint Louis College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q100945241|University of Mkar Department of Accounting]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100945250|University of Mkar Department of Business Management]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q7895855|University of Montana School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1918
|-
| ''[[:d:Q7895867|University of Montenegro Faculty of Economics]]''
| [[Черногория]]
| 1960
|-
| ''[[:d:Q99287168|University of Mosul Administration and Economic College]]''
| [[Гыйрак]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287133|University of Mumbai Alkesh Dinesh Mody Institute for Financial and Management Studies]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q4310083|University of Münster School of Business and Economics]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027668|University of Nebraska at Omaha College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023936|University of Nebraska-Lincoln College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028293|University of Nevada Reno College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286577|University of New Brunswick Fredericton Faculty of Business Administration]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286591|University of New Brunswick Saint John Faculty of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286428|University of New England Business School]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030548|University of New Haven College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030550|University of New Haven Department of Economics and Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030551|University of New Haven Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287909|University of New Orleans College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287910|University of New Orleans Lester E Kabacoff School of Hotel Restaurant and Tourism Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286470|University of New South Wales Department of Accounting]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286471|University of New South Wales Department of Banking and Finance]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286473|University of New South Wales School of Management]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286472|University of New South Wales School of Marketing]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286443|University of Newcastle School of Business and Management]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286767|University of Nicosia School of Business]]''
| [[Кипр Республикасы]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287400|University of Nigeria Department of Banking and Finance]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287399|University of Nigeria Department of Marketing]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287401|University of Nigeria Faculty of Business Administration]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100968506|University of Nizwa College of Economics Management and Information Systems]]''
| [[Оман]]
|
|-
| ''[[:d:Q101016009|University of North Carolina at Chapel Hill Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101016151|University of North Carolina at Charlotte Department of Accounting]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101016156|University of North Carolina at Charlotte Department of Business Information Systems and Operations Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101016158|University of North Carolina at Charlotte Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101016162|University of North Carolina at Charlotte Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101016164|University of North Carolina at Charlotte Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101020912|University of North Carolina at Greensboro Department of Consumer Apparel and Retail Studies]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287882|University of North Dakota College of Business and Public Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7895973|University of North Texas College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1946
|-
| ''[[:d:Q101018846|University of North Texas College of Merchandising Hospitality and Tourism]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101018874|University of North Texas Department of Merchandising and Digital Retailing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286590|University of Northern British Columbia School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015941|University of Northern Iowa College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101005880|University of Notre Dame Australia School of Business]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287913|University of Notre Dame Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287912|University of Notre Dame Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287914|University of Notre Dame Mendoza College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1921
|-
| ''[[:d:Q99286650|University of Nottingham Business School China]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287378|University of Nottingham Business School Malaysia]]''
| [[Малайзия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019653|University of Oregon Finance Department]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019660|University of Oregon Management Department]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287527|University of Otago Department of Accountancy and Finance]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287528|University of Otago Department of Information Science]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287529|University of Otago Department of Management]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287530|University of Otago Department of Marketing]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287531|University of Otago School of Business]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286589|University of Ottawa Telfer School of Management]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q101047185|University of Oxford Centre for Business Taxation]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q102523083|University of Oxford Finance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101047201|University of Oxford Institute of Retail Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101047204|University of Oxford Management Science]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101047218|University of Oxford Private Equity Institute]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287552|University of Papua New Guinea School of Business Administration]]''
| [[Папуа — Яңа Гвинея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287566|University of Peshawar Institute of Management Studies]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012766|University of Petra Faculty of Finance and Administrative Sciences]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286973|University of Piraeus Department of Banking and Financial Management]]''
| [[Греция]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286974|University of Piraeus Department of Business Administration]]''
| [[Греция]]
|
|-
| ''[[:d:Q7896123|University of Pittsburgh College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1907
|-
| ''[[:d:Q101047219|University of Plymouth Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011846|University of Plymouth Faculty of Business]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101047226|University of Plymouth Graduate School of Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011855|University of Plymouth School of Tourism and Hospitality]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287506|University of Port Harcourt Department of Finance and Banking]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100945171|University of Port Harcourt Faculty of Management Sciences]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011861|University of Portsmouth Department of Accounting and Financial Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011863|University of Portsmouth Department of Marketing and Sales]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011865|University of Portsmouth Department of Organisation Studies and Human Resource Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101047241|University of Portsmouth Portsmouth Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101003242|University of Prayagraj Faculty of Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286572|University of Prince Edward Island School of Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287149|University of Pune Department of Management Science]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286441|University of Queensland Business School]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286489|University of Rajshahi Department of Finance and Banking]]''
| [[Бангладеш]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286491|University of Rajshahi Faculty of Business Studies]]''
| [[Бангладеш]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286825|University of Reading Henley Business School - Greenlands Campus]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q100993078|University of Reading Henley Business School - Whiteknights Campus]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028284|University of Redlands Department of Business Administration and Accounting]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028286|University of Redlands School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286592|University of Regina Faculty of Business Administration]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023353|University of Rhode Island College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023362|University of Rhode Island Department of Finance Decision Science]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286946|University of Roehampton Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287573|University of Rwanda College of Business and Economics]]''
| [[Руанда]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026576|University of Saint Thomas Department of Ethics and Business Law]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028787|University of San Diego Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028790|University of San Diego School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287935|University of San Francisco School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7896247|University of Santo Tomas College of Commerce and Business Administration]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 1933
|-
| ''[[:d:Q7896266|University of Santo Tomas Graduate School]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 1938
|-
| ''[[:d:Q99288072|University of Science and Technology Administrative Science College]]''
| [[Йәмән]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010073|University of Science and Technology Beijing Department of Finance and Accounting]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010074|University of Science and Technology Beijing Department of Management Science and Engineering]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286641|University of Science and Technology of China Department of Statistics and Finance]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286643|University of Science and Technology of China School of Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q100927390|University of Seychelles School of Business Management]]''
| [[Сейшел утраулары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286413|University of Sharjah College of Business Administration]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287173|University of Sistan and Baluchistan Faculty of Management and Accounting]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288086|University of South Africa Centre for Business Management]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288087|University of South Africa College of Economic and Management Sciences]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286420|University of South Australia Business School]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286422|University of South Australia International Graduate School of Business]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286424|University of South Australia School of Commerce]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286425|University of South Australia School of Management]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286426|University of South Australia School of Marketing]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q117081538|University of South Wales Faculty of Business and Creative Industries]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q101012199|University of Southampton School of Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287883|University of Southern Mississippi College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287884|University of Southern Mississippi School of Accountancy]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287370|University of Sri Jayewardenepura Faculty of Management Studies and Commerce]]''
| [[Шри-Ланка]]
|
|-
| ''[[:d:Q100948379|University of Stellenbosch Department of Business Management]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q100948389|University of Stellenbosch Faculty of Economic and Management Sciences]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286957|University of Stirling Accounting and Finance Division]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286958|University of Stirling Institute for Social Marketing]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286822|University of Strathclyde Department of Accounting and Finance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286823|University of Strathclyde Department of Human Resource Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287011|University of Strathclyde SKIL Business School]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012223|University of Sunderland Department of Tourism Hospitality and Events]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010714|University of Surrey Department of Health Care Management and Policy]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010725|University of Surrey Faculty of Business Economics and Law]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010731|University of Surrey School of Hospitality and Tourism Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101010732|University of Surrey School of Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286807|University of Sussex School of Business Management and Economics]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q7896374|University of Sydney Business School]]''
| [[Австралия]]
| 1920
|-
| ''[[:d:Q99286474|University of Sydney China Studies Centre]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286475|University of Sydney Discipline of Finance]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286476|University of Sydney Discipline of Work and Organisational Studies]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101005938|University of Tasmania School of Accounting and Corporate Governance]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101005470|University of Technology Sydney Quantitative Finance Research Centre]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286455|University of Technology Sydney School of Finance and Economics]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286479|University of Technology Sydney School of Management]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286480|University of Technology Sydney School of Marketing]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101002489|University of Tehran Faculty of Entrepreneurship]]''
| [[Иран]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023379|University of Tennessee College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023389|University of Tennessee Department of Accounting and Information Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023412|University of Tennessee Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023418|University of Tennessee Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023420|University of Tennessee Department of Marketing and Supply Chain Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023435|University of Tennessee Department of Statistics Operations and Management Science]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101016229|University of Tennessee at Chattanooga College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014542|University of Texas Arlington Department of Finance and Real Estate]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014553|University of Texas at Arlington College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014557|University of Texas at Arlington Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014560|University of Texas at Arlington Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014875|University of Texas at Austin Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101014882|University of Texas at Austin Department of Information Risk and Operations Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287922|University of Texas at Dallas Department of Finance and Managerial Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287924|University of Texas at Dallas School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019598|University of Texas at El Paso College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019610|University of Texas at El Paso Department of Economics and Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027648|University of Texas of The Permian Basin School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019485|University of Texas-Pan American College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019509|University of Texas-Pan American Department of Economics and Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287947|University of The South Babson Center for Global Commerce]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101029830|University of Toledo College of Business and Innovation]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101029852|University of Toledo Department of Marketing and International Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286599|University of Toronto Rotman Institute for International Business]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288057|University of Tulsa Collins College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286810|University of Ulster Business Institute]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286811|University of Ulster Department of Business and Enterprise]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011710|University of Ulster Department of International Business]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101011394|University of Ulster Department of Management and Leadership]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286813|University of Ulster Department of Marketing Entrepreneurship and Strategy]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287923|University of Utah David Eccles School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287925|University of Utah Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287926|University of Utah Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947686|University of Uyo Department of Accounting]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947694|University of Uyo Faculty of Business Administration]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288091|University of Venda for Science and Technology School of Management Sciences]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015819|University of Vermont School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q1165769|University of Virginia Darden School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1955
|-
| ''[[:d:Q101016195|University of Virginia Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287533|University of Waikato Centre for Corporate and Executive Education]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287534|University of Waikato Department of Accounting]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287535|University of Waikato Department of Finance]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287536|University of Waikato Department of Management Communication]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287537|University of Waikato Department of Management Systems]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287538|University of Waikato Department of Marketing]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287539|University of Waikato Department of Strategy and Human Resource Management]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287540|University of Waikato Department of Tourism and Hospitality Management]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287541|University of Waikato Institute for Business Research]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287542|University of Waikato Waikato Management School]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286804|University of Wales Aberystwyth School of Management and Business]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q102523089|University of Wales Bangor Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286947|University of Wales Bangor Business School London Centre]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q102523090|University of Wales Trinity Saint David School of Business]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q98608658|University of Washington Bothell School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287941|University of Washington Department of Accounting]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287940|University of Washington Department of Finance and Business Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287942|University of Washington Department of Information Systems and Operations Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287943|University of Washington Department of Management and Organization]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287944|University of Washington Department of Marketing and International Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q5473751|University of Washington Michael G. Foster School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1918
|-
| ''[[:d:Q99287955|University of Washington Tacoma Milgard School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286607|University of Waterloo Department of Management Sciences]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027764|University of West Florida College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027779|University of West Florida Department of Management and Management Information Systems]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7896606|University of Western Australia Business School]]''
| [[Австралия]]
| 1911
|-
| ''[[:d:Q99286447|University of Western Australia Discipline of Accounting and Finance]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006294|University of Western Sydney Academic Program of Management]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006295|University of Western Sydney Academic Program of Marketing and International Business]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101006296|University of Western Sydney Centre for Industry and Innovation Studies]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286468|University of Western Sydney School of Business]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286950|University of Westminster Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286951|University of Westminster Department of Accounting Finance and Governance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286949|University of Westminster Department of Business Information Management and Operations]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286952|University of Westminster Department of Human Resource Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286953|University of Westminster Department of Leadership and Development]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286954|University of Westminster Department of Marketing and Business Strategy]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012240|University of Winchester Department of Accounting Economics and Finance]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012253|University of Winchester Department of Sport and Exercise.]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012257|University of Winchester Faculty of Business Law and Sport]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101047485|University of Winchester Winchester Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286610|University of Winnipeg Faculty of Business and Economics]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019453|University of Wisconsin Eau Claire College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101020876|University of Wisconsin Green Bay School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023451|University of Wisconsin La Crosse College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023456|University of Wisconsin La Crosse Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101025204|University of Wisconsin Madison Department of Finance Investment and Banking]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101025252|University of Wisconsin Madison Department of Management and Human Resources]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101025253|University of Wisconsin Madison Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101025362|University of Wisconsin Madison Department of Operations and Information Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101025431|University of Wisconsin Madison Department of Real Estate and Urban Land Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101025478|University of Wisconsin Madison School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101026446|University of Wisconsin Milwaukee Department of Finance Managerial Economics and Real Estate]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101027731|University of Wisconsin Oshkosh College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028412|University of Wisconsin River Falls College of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287952|University of Wisconsin Stevens Point School of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030629|University of Wisconsin Whitewater College of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286482|University of Wollongong School of Management Operations and Marketing]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286409|University of Wollongong Sydney Business School - Dubai Campus]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286481|University of Wollongong Sydney Business School - Sydney Campus]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286408|University of Wollongong in Dubai Faculty of Business]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| ''[[:d:Q101047503|University of Worcester Worcester Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287897|University of Wyoming College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287896|University of Wyoming Department of Economics and Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287898|University of Wyoming Management and Marketing Department]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288103|University of Zimbabwe Department of Business Studies]]''
| [[Зимбабве]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288104|University of Zimbabwe Faculty of Commerce]]''
| [[Зимбабве]]
|
|-
| ''[[:d:Q100945331|University of Zululand Faculty of Commerce Administration and Law]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012332|University of the Aegean Department of Financial and Management Engineering]]''
| [[Греция]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012336|University of the Aegean School of Business]]''
| [[Греция]]
|
|-
| ''[[:d:Q7896699|University of the East College of Business Administration]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
| 1947
|-
| ''[[:d:Q99286500|University of the Fraser Valley Faculty of Professional Studies]]''
| [[Канада]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288079|University of the Free State Business School]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288080|University of the Free State Faculty of Economic and Management Sciences]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286832|University of the Highlands and Islands Management School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101072823|University of the Philippines Cesar E.A. Virata School of Business]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101013708|University of the Philippines Diliman School of Economics]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101013709|University of the Philippines National College of Public Administration and Governance]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99287562|University of the Punjab Department of Library and Information Science]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287563|University of the Punjab Institute of Administrative Sciences]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287564|University of the Punjab Institute of Business Administration]]''
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286797|University of the South Pacific Faculty of Business and Economics]]''
| [[Фиджи]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286800|University of the South Pacific School of Accounting and Finance]]''
| [[Фиджи]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286801|University of the South Pacific School of Management and Public Administration]]''
| [[Фиджи]]
|
|-
| ''[[:d:Q101000403|University of the West Indies at Cave Hill Department of Management Studies]]''
| ''[[:d:Q244|Q244]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101047387|University of the West of Scotland Executive Education and CPD]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286956|University of the West of Scotland Faculty of Business and Creative Industries]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q100948346|University of the Witwatersrand Faculty of Commerce Law and Management]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q100948349|University of the Witwatersrand School of Economics and Business Sciences]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101833360|Universität Bayreuth Institut für Medizinmanagement und Gesundheitswissenschaften]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101833868|Universität Duisburg Essen Department of Managerial Economics]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101833875|Universität Duisburg Essen Fachgebiet Betriebswirtschaftslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101833923|Universität Duisburg Essen Institut für Betriebswirtschaft und Volkswirtschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101833966|Universität Duisburg Essen Lehrstuhl für Energiewirtschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101833978|Universität Duisburg Essen Lehrstuhl für Medizinmanagement]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101833982|Universität Duisburg Essen Lehrstuhl für Ostasienwirtschaft Japan und Korea]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101833987|Universität Duisburg Essen Lehrstuhl für Versicherungsbetriebslehre und Risikomanagement]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101834009|Universität Duisburg Essen Mercator Department of Accounting and Finance]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101248195|Universität Hamburg Fachbereich Betriebswirtschaftslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101248224|Universität Hamburg Fakultät Wirtschafts- und Sozialwissenschaften]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101248243|Universität Hamburg Institut für Operations Research]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101248248|Universität Hamburg Institut für Statistik und Ökonometrie]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101248253|Universität Hamburg Lehrstuhl für Bankbetriebslehre und Behavioral Finance]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101834567|Universität Hildesheim Institut für Betriebswirtschaft und Wirtschaftsinformatik]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101388460|Universität Hohenheim Institut für Financial Management]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101388490|Universität Hohenheim Institut für Landwirtschaftliche Betriebslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101389612|Universität Hohenheim Lehrstuhl fur Rechnungswesen]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101389607|Universität Hohenheim Lehrstuhl für Bankwirtschaft und Finanzdienstleistungen]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101835234|Universität Konstanz Fachbereich Wirtschaftswissenschaften]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101406570|Universität Leipzig Wirtschaftswissenschaftliche Fakultät]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426748|Universität Mannheim Institut für Mittelstandsforschung]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426750|Universität Mannheim Institut für Versicherungswissenschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426752|Universität Mannheim Lehrstuhl für Allgemeine Betriebswirtschaftslehre Finanzsysteme und Entwicklungsfinanzierung]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426753|Universität Mannheim Lehrstuhl für Allgemeine Betriebswirtschaftslehre Risikotheorie Portfolio Management und Versicherungswirtschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426756|Universität Mannheim Lehrstuhl für Allgemeine Betriebswirtschaftslehre und Betriebswirtschaftliche Steuerlehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426758|Universität Mannheim Lehrstuhl für Allgemeine Betriebswirtschaftslehre und Finanzierung]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426760|Universität Mannheim Lehrstuhl für Allgemeine Betriebswirtschaftslehre und Finanzwirtschaft insbesondere Bankbetriebslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426762|Universität Mannheim Lehrstuhl für Corporate Finance]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426764|Universität Mannheim Lehrstuhl für Internationale Finanzierung]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101835366|Universität Paderborn Department 1 Management]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101835370|Universität Paderborn Department 2 Taxation Accounting and Finance]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101835960|Universität Potsdam Wirtschafts- und Sozialwissenschaftliche Fakultät]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426793|Universität Regensburg Center of Finance]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426803|Universität Regensburg Institut für Betriebswirtschaftslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426829|Universität Regensburg Lehrstuhl für Immobilienmanagement]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426844|Universität Regensburg Wirtschaftswissenschaftliche Fakultät]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101836496|Universität Siegen Fakultät Wirtschaftswissenschaften Wirtschaftsinformatik und Wirtschaftsrecht]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101838549|Universität Trier Betriebswirtschaftslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101838577|Universität Trier Fachbereich IV Wirtschafts- und Sozialwissenschaften Mathematik Informatik und Wirtschaftsinformatik]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101426671|Universität des Saarlandes Abteilung Wirtschaftswissenschaft]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101248565|Universität zu Köln Seminar für Allgemeine Betriebswirtschaftslehre und Controlling]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101248566|Universität zu Köln Seminar für Allgemeine Betriebswirtschaftslehre und Finanzierungslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101248567|Universität zu Köln Seminar für Allgemeine Betriebswirtschaftslehre und Unternehmensfinanzen]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101248570|Universität zu Köln Seminar für Allgemeine Betriebwirtschaftslehre und Personalwirtschaftslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101248573|Universität zu Köln Seminar für Wirtschafts- und Sozialstatistik]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q103021002|Université de la Réunion Institut d'Administration des Entreprises de La Réunion]]''
| [[Франция]]
|
|-
| ''[[:d:Q103021059|Université du Luxembourg Faculté de Droit d'Economie et de Finance]]''
| [[Люксембург]]
|
|-
| ''[[:d:Q657590|University of Economics in Katowice]]''
| [[Польша]]
| 1937
|-
| ''[[:d:Q3551560|Poznań University of Economics]]''
| [[Польша]]
| 1926
|-
| ''[[:d:Q99287509|Usmanu Danfodiyo University Faculty of Management Sciences]]''
| [[Нигерия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101024268|Utah State University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q14778986|V. A. Graičiūnas-Hochschule für Management]]''
| [[Литва]]
| 1993
|-
| ''[[:d:Q7906666|VCU School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1946
|-
| ''[[:d:Q376696|VLEKHO Business School]]''
| [[Бельгия]]
| 1968
|-
| ''[[:d:Q136718528|VUB Solvay Business School]]''
| [[Бельгия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100945096|Valley View University School of Business Studies]]''
| [[Гана]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013885|Vaxjo University School of Management and Economics]]''
| [[Швеция]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287019|Veer Bahadur Singh Purvanchal University Department of Business Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287159|Veer Narmad South Gujarat University Department of Business and Industrial Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287001|Vel Tech Dr RR and Dr SR Technical University Institute of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287145|Vels University School of Management Studies and Commerce]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287174|Venice International University Center for Studies on Technologies in Distributed Intelligence Systems]]''
| [[Италия]]
|
|-
| ''[[:d:Q16902658|Victoria School of Management]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 2002
|-
| ''[[:d:Q101006159|Victoria University College of Business]]''
| [[Австралия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287546|Victoria University of Wellington School of Economics and Finance]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287547|Victoria University of Wellington School of Marketing and International Business]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287548|Victoria University of Wellington Victoria Business School]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287549|Victoria University of Wellington Victoria Management School]]''
| [[Яңа Зеландия]]
|
|-
| ''[[:d:Q116213043|Vienna Business School]]''
| [[Австрия]]
| 1997
|-
| ''[[:d:Q7930879|Villanova School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1922
|-
| ''[[:d:Q16476428|Vilnius Business College]]''
| [[Литва]]
| 1989
|-
| ''[[:d:Q99287151|Vinayaka Missions University Faculty of Management]]''
| [[Һиндстан]]
|
|-
| ''[[:d:Q14479205|Vinod Gupta School of Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 1993
|-
| ''[[:d:Q101028402|Virginia Commonwealth University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015312|Virginia Polytechnic Institute and State University Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q22025995|Virginia Tech Pamplin College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1965
|-
| ''[[:d:Q7936046|Vishwakarma Institute of Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 1991
|-
| ''[[:d:Q4113279|Vladimir Business Institute]]''
| [[Россия]]
| 1991
|-
| ''[[:d:Q1853320|Vlerick Business School]]''
| [[Бельгия]]
| 1953
|-
| ''[[:d:Q99287698|Vysoká Škola Managementu City University of Seattle]]''
| ''[[:d:Q214|Q214]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101064229|Vysoká škola managementu a podnikání Newton College]]''
| [[Чехия]]
|
|-
| ''[[:d:Q7945866|W. P. Carey School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1961
|-
| ''[[:d:Q7945884|W. Paul Stillman School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1950
|-
| ''[[:d:Q7949149|WE School]]''
| [[Һиндстан]]
| 1977
|-
| ''[[:d:Q7949330|WFI – Ingolstadt School of Management]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 1989
|-
| ''[[:d:Q316595|WHU – Otto Beisheim School of Management]]''
| [[Алмания|Германия]]
| 1984
|-
| ''[[:d:Q99288067|Wake Forest University Professional Center Library]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q4837616|Wake Forest University School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1969
|-
| ''[[:d:Q7963818|Walsh College of Accountancy and Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1922
|-
| ''[[:d:Q99288082|Walter Sisulu University Department of Business Management]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288083|Walter Sisulu University School of Economic and Management Sciences]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q7970719|Warrington College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1926
|-
| ''[[:d:Q6122154|Warwick Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1967
|-
| ''[[:d:Q16966838|Washington State University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1963
|-
| ''[[:d:Q99288062|Washington State University Vancouver College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7972336|Washington SyCip Graduate School of Business]]''
| ''[[:d:Q928|Q928]]''
|
|-
| ''[[:d:Q101028602|Washington University in Saint Louis Department of Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q12712166|Wawasan Open University]]''
| [[Малайзия]]
| 2006
|-
| ''[[:d:Q101019023|Wayne State University Department of Marketing and Supply Chain Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101019054|Wayne State University School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q7978295|Weatherhead School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1939
|-
| ''[[:d:Q17043765|Wekerle Business School]]''
| [[Маҗарстан]]
| 2006
|-
| ''[[:d:Q3567377|Wesford]]''
| [[Франция]]
| 1987
|-
| ''[[:d:Q101030499|West Chester University of Pennsylvania College of Business and Public Affairs]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q2564338|West Pomeranian Business School]]''
| [[Польша]]
| 1993
|-
| ''[[:d:Q101015867|West Texas A&M University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287772|Western Carolina University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101018293|Western Connecticut State University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101024860|Western Illinois University College of Business and Technology]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101024870|Western Illinois University Department of Accounting and Finance]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101024901|Western Illinois University Department of Management and Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101023300|Western Michigan University Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101029371|Western New England University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015081|Western Washington University College of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101015087|Western Washington University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030516|Westfield State University Department of Economics and Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101391605|Westfälische Wilhelms Universität Münster Accounting Center Münster]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101392964|Westfälische Wilhelms Universität Münster Fachgebiet Betriebswirtschaftslehre]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101393012|Westfälische Wilhelms-Universität Münster Finance Center Münster]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101393219|Westfälische Wilhelms-Universität Münster Institut für Genossenschaftswesen]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q101394295|Westfälische Wilhelms-Universität Münster Marketing Centrum Münster]]''
| [[Алмания|Германия]]
|
|-
| ''[[:d:Q16903164|Westminster Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
| 1838
|-
| ''[[:d:Q7996847|Whittemore School of Business and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288066|Wichita State University W Frank Barton School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101017007|Widener University School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q8008308|William E. Simon Graduate School of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1958
|-
| ''[[:d:Q101030690|Winona State University College of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030705|Winona State University Department of Marketing]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028456|Winthrop University College of Business Administration]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101028458|Winthrop University Department of Accounting Finance and Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q8027269|Wisconsin School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1900
|-
| ''[[:d:Q138547472|Wits Business School]]''
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101029378|Wittenberg University Department of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288105|Women's University in Africa Department of Management and Entrepreneurial Skills and Information Systems]]''
| [[Зимбабве]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286665|Wuhan University of Science and Technology School of Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286666|Wuhan University of Technology School of Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q9380727|Wyższa Szkoła Biznesu w Gorzowie Wielkopolskim]]''
| [[Польша]]
| 1997-08-13
|-
| ''[[:d:Q8040715|Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości i Marketingu]]''
| [[Польша]]
| 1994
|-
| ''[[:d:Q9360263|Wyższa Szkoła Przedsiębiorczości im. Księcia Kazimierza Kujawskiego w Inowrocławiu]]''
| [[Польша]]
| 2009-01-22
|-
| ''[[:d:Q134161645|XIME Kochi]]''
| [[Һиндстан]]
| 2012
|-
| ''[[:d:Q8042268|XLRI- Xavier School of Management]]''
| [[Һиндстан]]
| 1949
|-
| ''[[:d:Q99286759|Xi'an Jiaotong University School of Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286763|Xiamen University Department of Finance]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286760|Xiamen University Institute for Financial and Accounting Studies]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q8047426|Yale School of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1976
|-
| ''[[:d:Q99287591|Yanbu University College Department of Management Sciences]]''
| ''[[:d:Q851|Q851]]''
|
|-
| ''[[:d:Q99286762|Yangzhou University College of Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287351|Yonsei University College of Business and Economics]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287355|Yonsei University College of Government and Business]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287352|Yonsei University School of Business]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| ''[[:d:Q102523098|York Management School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101047517|York Saint John University Business School]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012271|York Saint John University Department of Business Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101012274|York Saint John University Department of Leadership, Accounting and Management]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030821|Youngstown State University Department of Economics]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101030827|Youngstown State University Department of Management]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013933|Yuan Ze University Bachelor of Business Administration]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q101013931|Yuan Ze University College of Management]]''
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286648|Yunnan University School of Business and Tourism]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q8062618|Yıldırım Beyazıt University Business School]]''
| [[Төркия]]
|
|-
| ''[[:d:Q28790475|Zagreb School of Business]]''
| [[Хорватия]]
|
|-
| ''[[:d:Q103021708|Zambia Insurance Business College Trust]]''
| [[Замбия]]
|
|-
| ''[[:d:Q100947992|Zanzibar University Faculty of Business Administration]]''
| [[Танзания]]
|
|-
| ''[[:d:Q99287192|Zarqa Private University Faculty of Economics and Administrative Sciences]]''
| [[Үрдүн]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286411|Zayed University College of Business]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286633|Zhejiang Gongshang University Center for Studies of Modern Business]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286636|Zhejiang University College of Public Administration]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286637|Zhejiang University National Institute for Innovation Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286639|Zhejiang University School of Management]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286638|Zhejiang University of Technology College of Business and Administration]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q8070774|Zhengzhou College of Economics]]''
|
|
|-
| ''[[:d:Q99286668|Zhongnan University of Economics and Law Institute of Finance]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286757|Zhongnan University of Economics and Law School of Accounting]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q99286758|Zhongnan University of Economics and Law Xinhua School of Finance and Insurance]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| ''[[:d:Q8071469|Zicklin School of Business]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1919
|-
| ''[[:d:Q99288106|Zimbabwe Open University Department of Accounting Banking and Finance]]''
| [[Зимбабве]]
|
|-
| ''[[:d:Q99288107|Zimbabwe Open University Faculty of Commerce and Law]]''
| [[Зимбабве]]
|
|-
| ''[[:d:Q1488771|Zurich University of Applied Sciences in Business Administration]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 1986
|-
| ''[[:d:Q1719189|Zürich KV Business School]]''
| ''[[:d:Q39|Q39]]''
| 1887
|-
| ''[[:d:Q25401672|académie de commerce de Szczecin]]''
| [[Польша]]
|
|-
| ''[[:d:Q16878907|iCon College]]''
| [[Греция]]
|
|-
| ''[[:d:Q101045189|ifs University College]]''
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| ''[[:d:Q2027448|«Сколково» Мәскәү идарә мәктәбе]]''
| [[Россия]]
| 2006
|-
| ''[[:d:Q3578106|École Nationale de Commerce]]''
| [[Франция]]
| 1957
|-
| ''[[:d:Q653177|École Supérieure des Affaires]]''
| [[Франция]]
|
|-
| ''[[:d:Q3578499|École Supérieure des Sciences Commerciales d’Angers]]''
| [[Франция]]<br/>[[Маҗарстан]]<br/>[[Кытай]]<br/>[[Люксембург]]<br/>[[Испания]]
| 1909
|-
| ''[[:d:Q16011153|École de gestion et de commerce de Franche-Comté]]''
| [[Франция]]
|
|-
| ''[[:d:Q3577891|École de management de Normandie]]''
| [[Франция]]<br/>[[Ирландия]]<br/>[[Бөекбритания]]
| 1871
|-
| ''[[:d:Q3578081|École nationale d'assurances]]''
| [[Франция]]
| 1946
|-
| ''[[:d:Q3578112|École nationale de commerce et de gestion d'Oujda]]''
| [[Марокко]]
| 2003
|-
| ''[[:d:Q3578433|École supérieure de commerce de Compiègne]]''
| [[Франция]]
|
|-
| ''[[:d:Q139551168|École supérieure de commerce de Marseille]]''
| [[Франция]]
|
|-
| ''[[:d:Q3117948|École supérieure de commerce de Pau]]''
| [[Франция]]
| 1969
|-
| ''[[:d:Q3504022|École supérieure de commerce de Reims]]''
| [[Франция]]
| 1928
|-
| ''[[:d:Q8078043|École supérieure des affaires]]''
| [[Ливан]]
| 1996
|-
| ''[[:d:Q134294622|École supérieure des sciences économiques et commerciales (ESSEC Douala)]]''
| [[Камерун]]
| 1979-08
|-
| ''[[:d:Q6025746|İstanbul University School of Business]]''
| [[Төркия]]
| 1968-04-11
|-
| ''[[:d:Q907481|Колумбия университетының эш башкару мәктәбе]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1916
|-
| ''[[:d:Q520458|Норвегия икътисад мәктәбе]]''
| [[Норвегия]]
| 1936
|-
| ''[[:d:Q1413558|Стәнфорд эшмәкәрлек мәктәбе]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1925
|-
| ''[[:d:Q4476669|Урал-Себер бизнес институты]]''
| [[Россия]]
| 1996
|-
| [[HEC Paris|Югары тиҗари тикшеренүләр мәктәбе]]
| [[Франция]]
| 1881-12-04
|-
| ''[[:d:Q49126|Һарвард эшмәкәрлек мәктәбе]]''
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| 1908
|-
| ''[[:d:Q1558586|Һаңкен икътисад мәктәбе]]''
| [[Финляндия]]
| 1909
|-
| ''[[:d:Q9522266|南開大学商学院]]''
| [[Кытай]]
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Моны да карагыз ==
[[Төркем:Икътисад юнәлешле уку йортлары]]
[[Төркем:Исемлекләр:Икътисад]]
9gcg6qwswcmdt0xc2735ppibw120ubx
Үзбәкстан университетлары исемлеге
0
864422
5839702
5838660
2026-05-06T01:14:40Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 14 sources and tagging 4 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839702
wikitext
text/x-wiki
{{Мәгълүмати исемлек}}
{{УК}}
'''Үзбәкстан югары уку йортлары исемлеге''' ({{lang-uz|{{Label|Q1380680|lang=uz}}}}, {{lang-en|{{Label|Q1380680|lang=en}}}}, {{lang-ru|Список университетов Узбекистана}}, {{lang-fa|{{Label|Q1380680|lang=fa}}}}) — {{UZB}}да эшләүче '''университет''' һәм башка статуслы [[югары уку йорты|югары уку йортлары]] исемлеге.
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле шәхес турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
== Университетлар ==
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q265. ?item wdt:P31 wd:Q3918 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p856:веб-сайт}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! сурәт
! урнашу
! Викиҗыентык
! веб-сайт
|-
| style='text-align:right'| 1
| 1918
| ''[[:d:Q21600575|Ташкент дәүләт шәркыять университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Tashkent State University of Oriental Studies|Tashkent State University of Oriental Studies]]
| http://tashgiv.uz
|-
| style='text-align:right'| 2
| 1918
| ''[[:d:Q651133|Мирза Олугбәк исемендәге Үзбәкстан милли университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:National University of Uzbekistan|National University of Uzbekistan]]
| http://www.nuu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 3
| 1920
| ''[[:d:Q3162985|Ислам Кәримов исемендәге Ташкент дәүләт техника университеты]]''
| [[Файл:TDTU.png|center|128px]]
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Tashkent State Technical University|Tashkent State Technical University]]
| http://tdtu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 4
| 1927
| ''[[:d:Q4406337|Сәмәрканд дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Samarqand university.jpg|center|128px]]
| [[Сәмәрканд]]
| [[:commons:Category:Samarkand State University|Samarkand State University]]
| http://www.samdu.uz
|-
| style='text-align:right'| 5
| 1930
| ''[[:d:Q16705025|Ташкент дәүләт аграр университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Tashkent State Agrarian University|Tashkent State Agrarian University]]
| http://agrar.uz {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250122122915/http://www.agrar.uz/ |date=2025-01-22 }}<br/>http://tdau.uz
|-
| style='text-align:right'| 6
| 1930
| ''[[:d:Q16711550|Фәрганә дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Ferghana State University 03.jpg|center|128px]]
| [[Фәрганә]]
| [[:commons:Category:Ferghana State University|Ferghana State University]]
| http://www.fdu.uz
|-
| style='text-align:right'| 7
| 1930
| ''[[:d:Q20536168|Бохара дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Buxdu.jpg|center|128px]]
| [[Бохара]]
| [[:commons:Category:Bukhara State University|Bukhara State University]]
| http://www.buxdu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 8
| 1930-05
| ''[[:d:Q18399739|Сәмәрканд дәүләт медицина университеты]]''
| [[Файл:Fuqarolik inshooti (Samarqand Tibbiyot instituti bosh oʻquv binosi)2.jpg|center|128px]]
| [[Сәмәрканд]]
| [[:commons:Category:Samarkand State Medical University|Samarkand State Medical University]]
| https://sammu.uz
|-
| style='text-align:right'| 9
| 1931
| ''[[:d:Q2428356|Ташкент дәүләт икътисад университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Tashkent State University of Economics|Tashkent State University of Economics]]
| https://www.tsue.uz {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250716044104/https://tsue.uz/ |date=2025-07-16 }}
|-
| style='text-align:right'| 10
| 1931
| ''[[:d:Q1822284|Ташкент дәүләт транспорт университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| http://www.tstu.uz/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160527002357/http://www.tstu.uz/ |date=2016-05-27 }}
|-
| style='text-align:right'| 11
| 1939
| ''[[:d:Q19818745|Захиретдин Мөхәммәт Бабур исемендәге Әндиҗан дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Andijan state university.jpg|center|128px]]
| [[Әндиҗан]]
| [[:commons:Category:Andijan State University|Andijan State University]]
| http://www.adu.uz {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250803091125/https://adu.uz/ |date=2025-08-03 }}
|-
| style='text-align:right'| 12
| 1942
| ''[[:d:Q32393|Нәмәнгән дәүләт университеты]]''
|
| [[Нәмәнгән]]
| [[:commons:Category:Namangan State University|Namangan State University]]
| http://www.namdu.uz {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250711031609/https://namdu.uz/ |date=2025-07-11 }}
|-
| style='text-align:right'| 13
| 1942<br/>1992
| ''[[:d:Q15924726|Әбү Рәйхан әл-Бируни исемендәге Үргәнеч дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Urgench State University 2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2609539|Urganch District]]''
| [[:commons:Category:Urgench State University|Urgench State University]]
| http://www.urdu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 14
| 1955
| [[Ташкәнт мәгълүмати технологияләр университеты|Ташкент мәгълүмати технологияләр университеты]]
| [[Файл:Tashkent University of Information Technology.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q8061403|Yunusabad District]]''
| [[:commons:Category:Tashkent University of Information Technologies|Tashkent University of Information Technologies]]
| http://www.tuit.uz/
|-
| style='text-align:right'| 15
| 1955
| ''[[:d:Q25527783|Үзбәк дәүләт физик тәрбия һәм спорт университеты]]''
|
| [[Чырчык]]
|
| http://uzdjtsu.uz{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}<br/>https://jtsu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 16
| 1976-08-31
| ''[[:d:Q20536396|Бердах исемендәге Каракалпак дәүләт университеты]]''
| [[Файл:Qaraqalpaqstan Mamleketlik Universiteti imarati.jpg|center|128px]]
| [[Нөкес]]
| [[:commons:Category:Karakalpak State University|Karakalpak State University]]
| http://www.karsu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 17
| 1991-05-06
| ''[[:d:Q7687220|Ташкент архитектура-төзелеш университеты]]''
| [[Файл:Arxitektura universiteti.jpg|center|128px]]
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Tashkent University of Architecture and Civil Engineering|Tashkent University of Architecture and Civil Engineering]]
| http://taqu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 18
| 1992
| ''[[:d:Q3551706|Ташкент дөнья икътисады һәм дипломатия университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:University of World Economy and Diplomacy|University of World Economy and Diplomacy]]
| http://www.uwed.uz
|-
| style='text-align:right'| 19
| 1992-05-12
| ''[[:d:Q4469711|Үзбәк дәүләт җиһан телләре университеты]]''
| [[Файл:OʻzDJTU.jpg|center|128px]]
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Uzbek State World Language University|Uzbek State World Language University]]
| http://www.uzswlu.uz {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250806060931/https://uzswlu.uz/ |date=2025-08-06 }}
|-
| style='text-align:right'| 20
| 2002-01
| ''[[:d:Q1552065|Вестминстер халыкара университетының Ташкент бүлекчәсе]]''
| [[Файл:Westminster International University in Tashkent.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q6873830|Mirobod]]''
| [[:commons:Category:Westminster International University in Tashkent|Westminster International University in Tashkent]]
| http://www.wiut.uz
|-
| style='text-align:right'| 21
| 2006-02-24
| ''[[:d:Q4452997|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университетының Ташкент бүлекчәсе]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| http://www.msu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 22
| 2009
| ''[[:d:Q25529328|Турин политехника университетының Ташкент бүлекчәсе]]''
|
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Turin Polytechnic University in Tashkent|Turin Polytechnic University in Tashkent]]
| https://polito.uz/index.php?lang=en<br/>http://polito.uz
|-
| style='text-align:right'| 23
| 2013<br/>1991
| ''[[:d:Q7687227|Ташкент дәүләт хокук университеты]]''
| [[Файл:Ташкентский государственный юридический университет 3.jpg|center|128px]]
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Tashkent State University of Law|Tashkent State University of Law]]
| https://tsul.uz/
|-
| style='text-align:right'| 24
| 2014
| [[Инха университеты (Ташкәнт)]]
|
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Inha University in Tashkent|Inha University in Tashkent]]
| http://www.inha.uz/
|-
| style='text-align:right'| 25
| 2016
| ''[[:d:Q28006255|Алишер Нәваи исемендәге Ташкәнт дәүләт үзбәк теле һәм әдәбияты университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Alisher Navo’i Tashkent State University of the Uzbek Language and Literature|Alisher Navo’i Tashkent State University of the Uzbek Language and Literature]]
|
|-
| style='text-align:right'| 26
| 2017
| ''[[:d:Q97145097|Чырчык дәүләт педагогика университеты]]''
|
| [[Чырчык]]
| [[:commons:Category:Toshkent viloyati Chirchiq davlat pedagogika universiteti|Toshkent viloyati Chirchiq davlat pedagogika universiteti]]
| https://www.cspu.uz<br/>https://cspi.uz/
|-
| style='text-align:right'| 27
| 2018
| ''[[:d:Q111939454|«МИФИ» Россия төш милли-тикшеренү үниверситетының Ташкент бүлекчәсе]]''
|
| [[Ташкент]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 28
| 2019
| ''[[:d:Q135702534|Шарда университетының Әндиҗан бүлекчәсе]]''
|
| [[Әндиҗан]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 29
| 2019-02-15
| ''[[:d:Q106485444|Үзәк Азия университеты]]''
| [[Файл:Central Asian University.jpg|center|128px]]
| [[Ташкент]]
|
| https://centralasian.uz/
|-
| style='text-align:right'| 30
| 2020
| ''[[:d:Q111694614|Ташкент халыкара мәгариф университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://tiue.uz/
|-
| style='text-align:right'| 31
| 2020
| ''[[:d:Q124358666|Япония цифрлы университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://www.jdu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 32
| 2020-04-18
| ''[[:d:Q104869141|TEAM университеты]]''
| [[Файл:FASAD View01-edit.jpg|center|128px]]
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:TEAM University Tashkent|TEAM University Tashkent]]
| https://www.teamuni.uz/
|-
| style='text-align:right'| 33
| 2021
| ''[[:d:Q116959484|Яңа Үзбәкстан университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:New Uzbekistan University|New Uzbekistan University]]
| https://newuu.uz
|-
| style='text-align:right'| 34
| 2022
| ''[[:d:Q114076881|Нордик халыкара университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://nordicuniversity.org/
|-
| style='text-align:right'| 35
| 2022
| ''[[:d:Q122284945|Namangan State Institute of Foreign Languages]]''
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 36
| 2022
| ''[[:d:Q125446883|Зармед университеты]]''
|
| [[Бохара]]<br/>[[Сәмәрканд]]
|
| https://zarmeduniver.com/
|-
| style='text-align:right'| 37
| 2022
| ''[[:d:Q138684299|Tashkent Perfect University]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://tpu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 38
| 2023
| ''[[:d:Q134760855|Ренессанс мәгариф университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://renessans-edu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 39
| 2023
| ''[[:d:Q138335385|Central Asian University of Environmental and Climate Change Studies (Green University)]]''
|
| [[Ташкент вилаяте]]
|
| https://caguniversity.uz/{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
|-
| style='text-align:right'| 40
| 2024
| ''[[:d:Q136649140|American University of Technology]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://aut-edu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 41
| 2024
| ''[[:d:Q139033490|Sarbon University]]''
|
|
|
| https://sarbon.university
|-
| style='text-align:right'| 42
| 2025
| ''[[:d:Q138794764|Sharq University]]''
|
|
|
| https://sharqedu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 43
| 2025-04-23
| ''[[:d:Q138662656|University of Business and Science]]''
|
| [[Нәмәнгән]]
|
| https://ubsu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 44
| 2025-04-30
| ''[[:d:Q137397370|Al-Khwarizmi University]]''
|
| ''[[:d:Q2609539|Urganch District]]''
|
| https://akhu.uz<br/>https://khwu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 45
|
| ''[[:d:Q4453002|Үзбәкстан Республикасы Милли гвардиясенең Җәмгыять хәвефсезлеге университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| http://mgjxu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 46
|
| ''[[:d:Q12822800|Гөлстан дәүләт университеты]]''
|
| [[Гөлстан (Сырдәрья өлкәсе)|Гөлстан]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 47
|
| ''[[:d:Q20536381|Каршы дәүләт университеты]]''
|
| [[Каршы (шәһәр)|Каршы]]
| [[:commons:Category:Qarshi state university|Qarshi state university]]
| http://www.qarshidu.uz/uz
|-
| style='text-align:right'| 48
|
| ''[[:d:Q25514525|Сәмәрканд дәүләт архитектура-төзелеш университеты]]''
|
| [[Сәмәрканд]]
|
| https://samdaqu.edu.uz
|-
| style='text-align:right'| 49
|
| ''[[:d:Q25521053|Тирмез дәүләт университеты]]''
|
| [[Тирмез]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 50
|
| ''[[:d:Q25528138|Каршы дәүләт техника университеты]]''
| [[Файл:Karshi State Technical University.jpg|center|128px]]
| [[Каршы (шәһәр)|Каршы]]
|
| https://kstu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 51
|
| ''[[:d:Q25533701|Абдулла Кадыри исемендәге Җиззәх дәүләт педагогика университеты]]''
|
| [[Җиззәх]]
| [[:commons:Category:Jizzakh State Pedagogical University|Jizzakh State Pedagogical University]]
|
|-
| style='text-align:right'| 52
|
| ''[[:d:Q65283573|«Ефәк юлы» халыкара туризм һәм мәдәни мирас университеты]]''
|
| [[Сәмәрканд]]
|
| https://www.univ-silkroad.uz/
|-
| style='text-align:right'| 53
|
| ''[[:d:Q65283674|Үзбәкстан журналистика һәм гаммәви коммуникацияләр университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://uzjoku.uz
|-
| style='text-align:right'| 54
|
| ''[[:d:Q65283740|Ислам Кәримов исемендәге Ташкент дәүләт техника университетының Кукан бүлекчәсе]]''
|
| [[Кукан]]
|
| https://www.tdtukokand.uz/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250707191008/https://tdtukokand.uz/ |date=2025-07-07 }}
|-
| style='text-align:right'| 55
|
| ''[[:d:Q66807370|Ислам Кәримов исемендәге Ташкент дәүләт техника университетының Алмалык бүлекчәсе]]''
|
| [[Алмалык (шәһәр)|Алмалык]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 56
|
| ''[[:d:Q72083411|Кукан университеты]]''
|
| [[Кукан]]
|
| https://live.kokanduni.uz/uz {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20230210102451/https://live.kokanduni.uz/uz |date=2023-02-10 }}
|-
| style='text-align:right'| 57
|
| ''[[:d:Q72171746|Тирмез агротехнологияләр һәм инновацион үсеш институты]]''
|
| [[Тирмез]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 58
|
| ''[[:d:Q72342707|Мирза Олугбәк исемендәге Үзбәкстан милли университетының Җиззәх бүлекчәсе]]''
|
| [[Җиззәх]]
|
| https://jbnuu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 59
|
| ''[[:d:Q73011341|Ташкент мәгълүмати технологияләр университетының Каршы бүлекчәсе]]''
|
| [[Каршы (шәһәр)|Каршы]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 60
|
| ''[[:d:Q74500993|Ислам Кәримов исемендәге Ташкент дәүләт техника университетының Тирмез бүлекчәсе]]''
|
| [[Тирмез]]
| [[:commons:Category:TBTSTU|TBTSTU]]
| http://tiet.uz/
|-
| style='text-align:right'| 61
|
| ''[[:d:Q82524912|Кимё халыкара университетының Ташкент бүлекчәсе]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://kiut.uz/
|-
| style='text-align:right'| 62
|
| ''[[:d:Q116120180|Уэбстер университетының Ташкент бүлекчәсе]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://www.webster.uz/index.php
|-
| style='text-align:right'| 63
|
| ''[[:d:Q125516651|Ташкент мәгълүмати технологияләр университетының Нөкес бүлекчәсе]]''
|
| [[Нөкес]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 64
|
| ''[[:d:Q126903050|Ташкент гамәли фәннәр университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://www.utas.uz/
|-
| style='text-align:right'| 65
|
| ''[[:d:Q130473792|Ташкент шәһәр университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://tmuni.org/
|-
| style='text-align:right'| 66
|
| ''[[:d:Q131293755|Ташкент халыкара университеты]]''
|
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Tashkent International University|Tashkent International University]]
| https://www.tiu.uz/
|}
{{Wikidata list end}}
== Башка югары уку йортлары ==
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q265. ?item wdt:P31 wd:Q38723 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p856:веб-сайт}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! сурәт
! урнашу
! Викиҗыентык
! веб-сайт
|-
| style='text-align:right'| 1
| 1918-07-12
| ''[[:d:Q52223|Ташкент югары гомумхәрби җитәкчелек укуханәсе]]''
| [[Файл:Uzbekistan Armed Forces (Latin script).svg|center|128px]]
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Tashkent Higher All-Arms Command School|Tashkent Higher All-Arms Command School]]
|
|-
| style='text-align:right'| 2
| 1918-10-18
| ''[[:d:Q28666102|Чырчык югары танклар җитәкчелеге һәм инженериясе укуханәсе]]''
| [[Файл:Uzbekistan Armed Forces (Latin script).svg|center|128px]]
| [[Чырчык]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 3
| 1920
| ''[[:d:Q4452982|Ташкент медицина академиясе]]''
| [[Файл:Ректорат ТМА.jpg|center|128px]]
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Tashkent Medical Academy|Tashkent Medical Academy]]
| https://tma.uz/
|-
| style='text-align:right'| 4
| 1929
| ''[[:d:Q25514536|Сәмәрканд ветеринария медицинасы, терлекчелек һәм биотехнологияләр университеты]]''
|
| [[Сәмәрканд]]
|
| http://samvmi.uz
|-
| style='text-align:right'| 5
| 1934
| ''[[:d:Q17372833|Ташкент ирригация һәм авыл хуҗалыгы механикалаштыру инженерлары институты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| http://tiiame.uz/
|-
| style='text-align:right'| 6
| 1936
| ''[[:d:Q21674834|Үзбәкстан дәүләт консерваториясе]]''
| [[Файл:Здание Консерватории Ташкент.jpg|center|128px]]
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:State Conservatory of Uzbekistan|State Conservatory of Uzbekistan]]
| http://konservatoriya.uz/?lang=uz<br/>http://konservatoriya.uz/?lang=ru{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}<br/>http://konservatoriya.uz/?lang=en{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}
|-
| style='text-align:right'| 7
| 1938
| ''[[:d:Q28771449|Үзбәкстан Республикасы эчке эшләр министрлыгы академиясе]]''
| [[Файл:Академия МВД Узбекистана.jpg|center|128px]]
| [[Ташкент]]
|
| http://akadmvd.uz/
|-
| style='text-align:right'| 8
| 1940
| ''[[:d:Q15739366|Ташкент мәгълүмати технологияләр югары профессиональ колледжы]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| http://www.tpkit.uz {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20140304192558/http://tpkit.uz/ |date=2014-03-04 }}
|-
| style='text-align:right'| 9
| 1955-09-21
| ''[[:d:Q20533248|Әндиҗан дәүләт медицина институты]]''
|
| [[Әндиҗан]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 10
| 1964
| ''[[:d:Q30294772|Әндиҗан авыл хуҗалыгы һәм агротехнологияләр институты]]''
|
| [[Әндиҗан]]<br/>''[[:d:Q4245634|Kuyganyar]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 11
| 1967
| ''[[:d:Q25521970|Ташкент вилаяте педагогика институты]]''
|
| [[Аңгрән]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 12
| 1969-11-20
| ''[[:d:Q28364225|Сәмәрканд югары хәрби автомобиль көчләр җитәкчеләре укуханәсе]]''
| [[Файл:Uzbekistan Armed Forces (Latin script).svg|center|128px]]
| [[Сәмәрканд]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 13
| 1971
| ''[[:d:Q20631438|Имам әл-Бохари исемендәге Ташкент ислам институты]]''
| [[Файл:Tashkent Islamic Institute named after Imam Bukhari.jpg|center|128px]]
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Tashkent Islamic Institute|Tashkent Islamic Institute]]
| http://oliymahad.uz/
|-
| style='text-align:right'| 14
| 1972
| ''[[:d:Q4452988|Ташкент педиатрия медицинасы институты]]''
|
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Tashkent Pediatric Medical Institute|Tashkent Pediatric Medical Institute]]
| https://tashpmi.uz {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20220502042313/https://tashpmi.uz/ |date=2022-05-02 }}
|-
| style='text-align:right'| 15
| 1972-12-21
| ''[[:d:Q23638994|Ташкент автомобиль юллары институты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 16
| 1991
| ''[[:d:Q4452999|Ташкент химия технологиясе институты]]''
|
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:Tashkent Institute of Chemical Technology|Tashkent Institute of Chemical Technology]]
| http://tkti.uz/
|-
| style='text-align:right'| 17
| 1991-03-29
| ''[[:d:Q25512565|Нәмәнган инженерия-төзелеш институты]]''
|
| [[Нәмәнгән]]
|
| https://nammqi.uz/
|-
| style='text-align:right'| 18
| 1994-09-02
| ''[[:d:Q25527819|Үзбәкстан Республикасы хәрби көчләре академиясе]]''
|
| [[Ташкент]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 19
| 1994-11-08
| ''[[:d:Q19521631|Сәмәрканд дәүләт чит ил телләре институты]]''
| [[Файл:Samarkand State Institute of Foreign languages.jpg|center|128px]]
| [[Сәмәрканд]]
|
| http://www.samdchti.uz
|-
| style='text-align:right'| 20
| 1995
| ''[[:d:Q12821132|Үзбәкстан дәүләт идарәсе академиясе]]''
|
| [[Ташкент]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 21
| 1996
| ''[[:d:Q25531268|Үзбәкстан банк-финанс академиясе]]''
|
| [[Ташкент]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 22
| 2007-09-05
| ''[[:d:Q25529326|Сингапур менеджмент үсеше институтының Ташкент бүлекчәсе]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| http://mdis.uz/
|-
| style='text-align:right'| 23
| 2014-07-22
| ''[[:d:Q25529331|Ташкент дәүләт стоматология институты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| http://tsdi.uz/
|-
| style='text-align:right'| 24
| 2018
| ''[[:d:Q16705028|Үзбәкстан халыкара ислам академиясе]]''
| [[Файл:Oʻzbekiston xalqaro islom akademiyasi 2.jpg|center|128px]]
| [[Ташкент]]
| [[:commons:Category:International Islamic Academy of Uzbekistan|International Islamic Academy of Uzbekistan]]
| https://www.iiau.uz
|-
| style='text-align:right'| 25
| 2019
| ''[[:d:Q130285340|Шәһресәбз дәүләт педагогика институты]]''
|
| [[Шәһресәбз]]
|
| https://shdpi.uz
|-
| style='text-align:right'| 26
| 2020
| ''[[:d:Q127272707|Юнус Раджаби исемендәге Үзбәк милли музыкаль сәнгате институты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://uzmmsi.uz/
|-
| style='text-align:right'| 27
| 2021
| ''[[:d:Q124844869|Әндиҗән дәүләт педагогика институты]]''
|
| [[Әндиҗан]]
|
| https://adpi.uz
|-
| style='text-align:right'| 28
| 2025-01-24
| ''[[:d:Q136565002|Namangan State Technical University]]''
|
| [[Нәмәнгән]]
|
| https://namdtu.uz/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20251008010228/http://namdtu.uz/ |date=2025-10-08 }}
|-
| style='text-align:right'| 29
|
| ''[[:d:Q4452998|Ташкент фармацевтика институты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://pharmi.uz/
|-
| style='text-align:right'| 30
|
| ''[[:d:Q12824054|Җиззәх югары хәрби авиация укуханәсе]]''
|
| [[Җиззәх]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 31
|
| ''[[:d:Q12824058|Җиззәх политехника институты]]''
| [[Файл:Jizzax politexnika instituti.jpg|center|128px]]
| [[Җиззәх]]
| [[:commons:Category:Jizzakh Polytechnic Institute|Jizzakh Polytechnic Institute]]
|
|-
| style='text-align:right'| 32
|
| ''[[:d:Q12826385|Үзбәкстан дәүләт мәдәният һәм сәнгать институты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 33
|
| ''[[:d:Q12828800|Әҗинияз исемендәге Нөкес дәүләт педагогика институты]]''
| [[Файл:Yangi.jpg|center|128px]]
| [[Нөкес]]
| [[:commons:Category:Nukus State Pedagogical Institute|Nukus State Pedagogical Institute]]
| http://ndpi.uz/
|-
| style='text-align:right'| 34
|
| ''[[:d:Q12829082|Үзбәкстан дәүләт таможня комитетының югары хәрби таможня институты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 35
|
| ''[[:d:Q25511308|Кемаледдин Бехзад исемендәге Үзбәк милли рәсем сәнгате һәм дизайн институты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 36
|
| ''[[:d:Q25512478|Нәваи дәүләт таучылык институты]]''
|
| [[Нәвайи (шәһәр)|Нәваи]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 37
|
| ''[[:d:Q25512487|Нәваи дәүләт педагогика институты]]''
|
| [[Нәвайи (шәһәр)|Нәваи]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 38
|
| ''[[:d:Q25518475|Үзбәкстан салым академиясе]]''
|
| [[Ташкент]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 39
|
| ''[[:d:Q25521981|Ташкент медицина табиблары белемен арттыру институты]]''
|
| [[Ташкент]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 40
|
| ''[[:d:Q25522012|Ташкент дәүләт югары милли бию һәм хореография мәктәбе]]''
|
| [[Ташкент]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 41
|
| ''[[:d:Q25522068|Ташкент тукымачылык һәм җиңел сәнәгать институты]]''
| [[Файл:Главное здание ТИТЛП.png|center|128px]]
| [[Ташкент]]
|
| https://web.ttyesi.uz/
|-
| style='text-align:right'| 42
|
| ''[[:d:Q25531159|Сәмәрканд икътисад һәм сервис институты]]''
|
| [[Сәмәрканд]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 43
|
| ''[[:d:Q25531810|Әбу Гали ибн Сина исемендәге Бохара дәүләт медицина институты]]''
|
| [[Бохара]]
|
| https://www.bsmi.uz {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250710012200/https://bsmi.uz/ |date=2025-07-10 }}
|-
| style='text-align:right'| 44
|
| ''[[:d:Q25531811|Bukhara State Technical University]]''
|
| [[Бохара]]
|
| https://www.bstu.uz/
|-
| style='text-align:right'| 45
|
| ''[[:d:Q25532246|Әндиҗан машина төзелеше институты]]''
|
| [[Әндиҗан]]
|
| https://web.andmiedu.uz/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20191019212310/http://web.andmiedu.uz/ |date=2019-10-19 }}
|-
| style='text-align:right'| 46
|
| ''[[:d:Q65283648|Нәмәнгән инженерия һәм технология институты]]''
|
| [[Нәмәнгән]]
|
| https://nammti.uz/ {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20250421102959/https://nammti.uz/ |date=2025-04-21 }}
|-
| style='text-align:right'| 47
|
| ''[[:d:Q67080757|Үзбәкстан Республикасы Саклану министрлыгының хәрби мәгълүмати-коммуникацион технология һәм элемтә институты]]''
|
| ''[[:d:Q3711623|Зангиата туманы]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 48
|
| ''[[:d:Q72084150|Ташкент химия технологиясе институтының Шәһресәбз бүлекчәсе]]''
|
| [[Шәһресәбз]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 49
|
| ''[[:d:Q96633545|Ташкент химия технологиясе институтының Яңиер бүлекчәсе]]''
|
| [[Яңыйир|Яңиер]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 50
|
| ''[[:d:Q97236526|Ташкент педиатрия медицинасы институтының Нөкес бүлекчәсе]]''
|
| [[Нөкес]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 51
|
| ''[[:d:Q97292760|Сәмәрканд ветеринария медицинасы институтының Нөкес бүлекчәсе]]''
|
| [[Нөкес]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 52
|
| ''[[:d:Q114568254|Бохара дәүләт университетының педагогика институты]]''
| [[Файл:Buxoro davlat pedagogika instituti.jpg|center|128px]]
| [[Бохара]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 53
|
| ''[[:d:Q130533008|Нөкес инновацион институты]]''
|
| [[Нөкес]]
|
| https://nukusii.uz/
|-
| style='text-align:right'| 54
|
| ''[[:d:Q131560724|Үзбәкстан Республикасы тәртип саклау академиясе]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://proacademy.uz/
|-
| style='text-align:right'| 55
|
| ''[[:d:Q132858669|Termez State Pedagogical Institute]]''
|
|
| [[:commons:Category:Termez State Pedagogical Institute|Termez State Pedagogical Institute]]
| https://terdpi.uz/
|-
| style='text-align:right'| 56
|
| ''[[:d:Q133998743|Нәмәнгән дәүләт педагогика институты]]''
|
| [[Нәмәнгән]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 57
|
| ''[[:d:Q136564987|Diplomat University]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://apply.diplomat.university/
|-
| style='text-align:right'| 58
|
| ''[[:d:Q136565003|Navoi State University of Mining and Technologies]]''
|
| [[Нәвайи (шәһәр)|Нәваи]]
|
| https://www.nsumt.uz/
|-
| style='text-align:right'| 59
|
| ''[[:d:Q136565006|Tashkent International University of Financial Management and Technology]]''
|
| [[Ташкент]]
|
| https://tift.uz/
|}
{{Wikidata list end}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Моны да карагыз ==
* [[Университетлар исемлекләре]]
[[Төркем:Үзбәкстан университетлары]]
af6htz499a7vsuz2ax854yywdsos6hz
Кешелекнең матди булмаган мәдәни мирасының репрезентатив исемлеге
0
864506
5839638
5838732
2026-05-05T15:23:56Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839638
wikitext
text/x-wiki
{{Мәгълүмати исемлек}}
{{УК}}
Бу исемлектә '''[[Бөтендөнья мирасы|Бөтендөнья мәдәни мирасның]] ''[[Матди булмаган мәдәни мирас|Матди булмаган феноменнар]]'' төзмәсе''' бирелә.
Исемлек 2003 елда кабул ителгән һәм 2006 елда гамәлгә кергән [[File:UNESCO-ICH-blue.svg|20px]] {{тәрҗемә ителмәгән 5|Матди булмаган мәдәни мирасны саклау турында конвенция||d|Q5166256}} нигезендә көчкә ия.
Болар бәйле дәүләтләрнең җирле комитеты тәкъдиме буенча {{UNESCO}}ның махсуслаштырылган [[File:UNESCO-ICH-blue.svg|20px]] {{тәрҗемә ителмәгән 5|Матди булмаган мәдәни мирасны саклау буенча хөкүмәтара комитет|Матди булмаган мәдәни мирасны саклау буенча хөкүмәтара комитетның|d|Q56283187}} утырышларында хупланган.
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле зат-шәхес-феномен турында белем блокларны тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P3259 wd:Q110319947 }
|section=
|sort=P495
|columns=number:#,label:Исем,P18,P31,P279,P495:чыгыш иле,p373:Викиҗыентык}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! Исем
! сурәт
! нинди төшенчәнең аерым очрагы
! нәрсәнең ассыйныфы
! чыгыш иле
! Викиҗыентык
|-
| style='text-align:right'| 1
| ''[[:d:Q4539|кооператив]]''
| [[Файл:Customers shopping inside Co-operative Grocery Store No 1, Seattle, circa 1918 (MOHAI 15357).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2135465|юридик төшенчә]]''<br/>''[[:d:Q1269299|юридик зат төре]]''<br/>''[[:d:Q295382|тотрыклы бизнес моделе]]''
| [[Фирма|ширкәт]]<br/>''[[:d:Q295382|тотрыклы бизнес моделе]]''<br/>''[[:d:Q43229|оешма]]''
|
| [[:commons:Category:Cooperatives|Cooperatives]]
|-
| style='text-align:right'| 2
| ''[[:d:Q10206|Záparo]]''
|
| ''[[:d:Q34770|тел]]''<br/>''[[:d:Q209815|сөйләм традициясе]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q33911|Zaparoan]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 3
| ''[[:d:Q10244|Diwali]]''
| [[Файл:Diwali Diyas 2.jpg|center|128px]]
| [[бәйрәм]]<br/>''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
|
| [[:commons:Category:Dipavali|Dipavali]]
|-
| style='text-align:right'| 4
| [[Кумбха Мела|Кумбха-мела]]
| [[Файл:Kumbh Mela2001.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q113071362|зыярәт кылу бәйрәме]]''
| ''[[:d:Q15726071|Һинд дини зыярәт кылу йоласы]]''
|
| [[:commons:Category:Kumbh Mela|Kumbh Mela]]
|-
| style='text-align:right'| 5
| [[тирмә]]
| [[Файл:SK yurt camp (1 of 1)-8.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q699405|торак]]''<br/>''[[:d:Q37736399|традицион һөнәр]]''
| [[йорт]]<br/>[[чатыр]]
|
| [[:commons:Category:Yurts|Yurts]]
|-
| style='text-align:right'| 6
| ''[[:d:Q41923|yodeling]]''
| [[Файл:Aumüli Jungjodelchörli.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q112613966|singing style]]''
| ''[[:d:Q27939|җырлау]]''
|
| [[:commons:Category:Yodeling|Yodeling]]
|-
| style='text-align:right'| 7
| ''[[:d:Q131772|кытайлы Яңа ел]]''
| [[Файл:Nouvel an chinois 2015 Paris 13 autel.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''<br/>[[бәйрәм]]
|
|
| [[:commons:Category:Chinese New Year|Chinese New Year]]
|-
| style='text-align:right'| 8
| ''[[:d:Q167067|Рамлила]]''
| [[Файл:Ramlila Dasratha.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q15116915|шоу]]''
|
|
| [[:commons:Category:Ramlila|Ramlila]]
|-
| style='text-align:right'| 9
| ''[[:d:Q211011|лачын белән аучылык]]''
| [[Файл:1 raróg.jpg|center|128px]]
| [[мәдәни мирас]]<br/>''[[:d:Q17028018|аучылык стратегиясе]]''
| [[Сунар|ау]]<br/>[[спорт]]<br/>''[[:d:Q2481478|aviculture]]''
|
| [[:commons:Category:Falconry|Falconry]]
|-
| style='text-align:right'| 10
| ''[[:d:Q215014|Сонгкран]]''
| [[Файл:Songkran in Wat Kungthapao 03.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''
| ''[[:d:Q7561276|Songkran]]''
|
| [[:commons:Category:Songkran in Thailand|Songkran in Thailand]]
|-
| style='text-align:right'| 11
| ''[[:d:Q309256|Үлеләр көне]]''
| [[Файл:Altar de Día de Muertos en Actopan, Hidalgo, México (2017). 24.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q375011|дини бәйрәм]]''
|
|
| [[:commons:Category:Day of the Dead|Day of the Dead]]
|-
| style='text-align:right'| 12
| ''[[:d:Q379746|Аргания]]''
| [[Файл:Argania spinosa.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16521|таксон]]''
| ''[[:d:Q11992872|файдалы үсемлек]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 13
| ''[[:d:Q389949|имзад]]''
| [[Файл:COLLECTIE TROPENMUSEUM Langhalsluit met 1 snaar TMnr 2760-74.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q110295396|музыкаль корал төре]]''
| ''[[:d:Q55724815|spike bowl lute]]''
|
| [[:commons:Category:Imzad (bowed spike lute)|Imzad (bowed spike lute)]]
|-
| style='text-align:right'| 14
| [[кугын]]
| [[Файл:Loggers klaralven.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>''[[:d:Q113143855|иҗтимагый практикалар, ритуаллар һәм бәйрәм итү вакыйгалары]]''<br/>''[[:d:Q113143833|табигать һәм галәм турында белем һәм практикалар]]''<br/>''[[:d:Q113144300|traditional craftsmanship]]''
| ''[[:d:Q155930|су транспорты]]''<br/>''[[:d:Q10843872|процесс]]''
|
| [[:commons:Category:Timber floating|Timber floating]]
|-
| style='text-align:right'| 15
| ''[[:d:Q493695|Карацу Кунчи]]''
| [[Файл:Hikiyama.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''<br/>''[[:d:Q11265757|kunchi]]''
|
|
| [[:commons:Category:Karatsu Kunchi|Karatsu Kunchi]]
|-
| style='text-align:right'| 16
| ''[[:d:Q496483|Gangneung Danoje]]''
| [[Файл:Korea Gangneung Danoje Jangneung 64 (14346986323).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
|
| [[:commons:Category:Gangneung Danoje|Gangneung Danoje]]
|-
| style='text-align:right'| 17
| [[ифтар]]
| [[Файл:Iftar in Istanbul Turkey.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q6460735|ашау]]''
|
|
| [[:commons:Category:Iftar|Iftar]]
|-
| style='text-align:right'| 18
| ''[[:d:Q618206|Dancing Devils of Yare]]''
| [[Файл:Dancing Devils of Yare Mask from Venezuela.jpg|center|128px]]
| [[Кичә (күңел ачу)|кичә]]
|
|
| [[:commons:Category:Diablos danzantes de Yare|Diablos danzantes de Yare]]
|-
| style='text-align:right'| 19
| ''[[:d:Q674684|севдалинка]]''
| [[Файл:Bosnian women (folklore group) in traditional dress 04.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q109560218|Босния һәм Герцеговина халык музыкасы]]''
|
| [[:commons:Category:Sevdalinka|Sevdalinka]]
|-
| style='text-align:right'| 20
| ''[[:d:Q721133|Наадам]]''
| [[Файл:Naadam Festival 2024 Opening Ceremony.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''<br/>[[рәсми бәйрәм]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
| [[:commons:Category:Naadam|Naadam]]
|-
| style='text-align:right'| 21
| ''[[:d:Q725991|чардаш]]''
| [[Файл:PSM V41 D775 Csardas hungarian folk dance.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q1162469|маҗар халык биюе]]''
|
| [[:commons:Category:Csárdás|Csárdás]]
|-
| style='text-align:right'| 22
| [[Меһреган]]
| [[Файл:Mehregan Table Persian Festival of Autumn in Holland Photo by Persian Dutch Network 2011.jpg|center|128px]]
| [[бәйрәм]]<br/>''[[:d:Q130748394|religious festival]]''
|
|
| [[:commons:Category:Mehregan|Mehregan]]
|-
| style='text-align:right'| 23
| ''[[:d:Q789141|балафон]]''
| [[Файл:African Balafon in Museu Oscar Niemeyer.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q110295396|музыкаль корал төре]]''
| ''[[:d:Q3891158|mallet percussion instrument]]''<br/>''[[:d:Q55721719|set of percussion sticks]]''<br/>''[[:d:Q165666|ксилофон]]''
|
| [[:commons:Category:Balafon|Balafon]]
|-
| style='text-align:right'| 24
| ''[[:d:Q882441|blue-dyeing]]''
| [[Файл:Armelittekelsch Musée alsacien Strasbourg-9.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q113144300|traditional craftsmanship]]''<br/>''[[:d:Q113143833|табигать һәм галәм турында белем һәм практикалар]]''<br/>''[[:d:Q115640974|impression]]''
| ''[[:d:Q2141529|textile printing]]''
|
| [[:commons:Category:Blue printing|Blue printing]]
|-
| style='text-align:right'| 25
| ''[[:d:Q882985|гарба]]''
| [[Файл:Navratri garba at Ambaji temple.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q531426|Һиндстан музыкасы]]''
|
| [[:commons:Category:Garba|Garba]]
|-
| style='text-align:right'| 26
| ''[[:d:Q979873|Гион-мацури]]''
| [[Файл:Gion Matsuri 2017-5.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''<br/>''[[:d:Q11489354|goryō-e]]''
|
|
| [[:commons:Category:Gion Matsuri|Gion Matsuri]]
|-
| style='text-align:right'| 27
| ''[[:d:Q1033073|кандомбе]]''
| [[Файл:Desfile de Llamadas 2020 - Barrio Sur - Montevideo - Uruguay 200214-1020898-jikatu (49538521121).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q98528197|Латин американ халык музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q23965|Уругвай музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q116173499|Көньяк Америка халык биюе]]''<br/>''[[:d:Q123856101|Rioplatense music]]''
|
| [[:commons:Category:Candombe|Candombe]]
|-
| style='text-align:right'| 28
| ''[[:d:Q1070318|Садә]]''
| [[Файл:Sadeh.jpg|center|128px]]
| [[бәйрәм]]
|
|
| [[:commons:Category:Sadeh|Sadeh]]
|-
| style='text-align:right'| 29
| ''[[:d:Q1071518|Chhau dance]]''
| [[Файл:Performance of Chhau dance of Purulia.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q5464449|һинд халык биюе]]''<br/>''[[:d:Q130403|war dance]]''
|
| [[:commons:Category:Chhau dance|Chhau dance]]
|-
| style='text-align:right'| 30
| ''[[:d:Q1156570|дабке]]''
| [[Файл:Dabkeh.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q123421088|Levantine Arabic music]]''<br/>''[[:d:Q48836268|гарәп халык биюе]]''
|
| [[:commons:Category:Dabke|Dabke]]
|-
| style='text-align:right'| 31
| ''[[:d:Q1165850|симсимийя]]''
| [[Файл:1F0A3859.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4783433|гарәп музыка коралы]]''
| ''[[:d:Q230262|кыллы чиртмә музыка коралы]]''
|
| [[:commons:Category:Simsimiyya|Simsimiyya]]
|-
| style='text-align:right'| 32
| ''[[:d:Q1298953|Латвия җыр һәм бию бәйрәме]]''
| [[Файл:Latvian Song festival 2008.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q890297|Baltic song festivals]]''
| ''[[:d:Q20737114|хор фестивале]]''<br/>''[[:d:Q2393315|бию фестивале]]''
|
| [[:commons:Category:Latvian Song and Dance Festival|Latvian Song and Dance Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 33
| ''[[:d:Q1328626|Ялда]]''
| [[Файл:Sarpol-e Zahab Yalda Night 1.jpg|center|128px]]
| [[бәйрәм]]<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
|
| [[:commons:Category:Yalda Night|Yalda Night]]
|-
| style='text-align:right'| 34
| ''[[:d:Q1342346|kohl]]''
|
|
| ''[[:d:Q41153131|cosmetic powder]]''
|
| [[:commons:Category:Kohl|Kohl]]
|-
| style='text-align:right'| 35
| ''[[:d:Q1422412|гайда]]''
| [[Файл:Gaida speler.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q8347|сорнай]]''
|
| [[:commons:Category:Gaida|Gaida]]
|-
| style='text-align:right'| 36
| ''[[:d:Q1428368|kente cloth]]''
| [[Файл:Ewe kente 2, Ghana.JPG|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q1314278|тукыма]]''
|
| [[:commons:Category:Kente|Kente]]
|-
| style='text-align:right'| 37
| ''[[:d:Q1433233|Krakelingen and Tonnekensbrand Geraardsbergen]]''
| [[Файл:Krakelingenworp1.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
|
| [[:commons:Category:Krakelingen and Tonnekensbrand|Krakelingen and Tonnekensbrand]]
|-
| style='text-align:right'| 38
| ''[[:d:Q1479611|Мудиетту]]''
| [[Файл:Mudiyettu at Kezhoor kavu 02-02-2013 2-02-23.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
|
|
| [[:commons:Category:Mudiyett|Mudiyett]]
|-
| style='text-align:right'| 39
| ''[[:d:Q1532699|marche of Entre-Sambre-et-Meuse]]''
| [[Файл:2012 Fosses-la-Ville Saint-Feuillen 86.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q898830|processional parade]]''
|
| [[:commons:Category:Marches de l’Entre-Sambre-et-Meuse|Marches de l’Entre-Sambre-et-Meuse]]
|-
| style='text-align:right'| 40
| ''[[:d:Q1612069|Джанкану]]''
| [[Файл:John Canoe Dancers Jamaica 1975 Dec ver06.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q108680062|фестиваль формасы]]''
|
|
| [[:commons:Category:Junkanoo|Junkanoo]]
|-
| style='text-align:right'| 41
| ''[[:d:Q1640934|рубаб]]''
| [[Файл:Rabab ca. 1885 Indian (north), Metropolitan Museum of Art.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q110295396|музыкаль корал төре]]''
| ''[[:d:Q57315360|necked bowl lute sounded by plectrum]]''
|
| [[:commons:Category:Rubab|Rubab]]
|-
| style='text-align:right'| 42
| ''[[:d:Q1641463|кудияттам]]''
| [[Файл:Kalamandalam Girija 2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''<br/>''[[:d:Q45971958|башкарма сәнгать жанры]]''
|
|
| [[:commons:Category:Koodiyattam|Koodiyattam]]
|-
| style='text-align:right'| 43
| ''[[:d:Q1642232|Мескел]]''
|
| ''[[:d:Q375011|дини бәйрәм]]''<br/>[[рәсми бәйрәм]]
|
|
| [[:commons:Category:Meskel|Meskel]]
|-
| style='text-align:right'| 44
| ''[[:d:Q1749262|Hakata Gion Yamakasa Festival]]''
| [[Файл:Hakata gion yamakasa 2005 01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''<br/>''[[:d:Q15275719|даими вакыйга]]''
| ''[[:d:Q17524420|тарих аспекты]]''
|
| [[:commons:Category:Hakata Gion Yamakasa|Hakata Gion Yamakasa]]
|-
| style='text-align:right'| 45
| ''[[:d:Q1786410|крама]]''
| [[Файл:Market Woman in Camodia with Krama.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q29204029|баш яулыгы]]''
|
| [[:commons:Category:Krama|Krama]]
|-
| style='text-align:right'| 46
| ''[[:d:Q1824110|Дурбар бәйрәме]]''
| [[Файл:BidaDurbar2019.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
|
| [[:commons:Category:Durbar festival|Durbar festival]]
|-
| style='text-align:right'| 47
| ''[[:d:Q1937431|орган төзүчесе]]''
| [[Файл:Rudolf Janke Orgelbauwerkstatt innen.jpg|center|128px]]
| [[һөнәр]]<br/>''[[:d:Q113144300|traditional craftsmanship]]''<br/>''[[:d:Q113143833|табигать һәм галәм турында белем һәм практикалар]]''<br/>''[[:d:Q778000|ausbildungsberuf]]''
| ''[[:d:Q2341443|эш коралларын уйлап табучы]]''<br/>''[[:d:Q94296450|клавишалы музыкаль инструментлар ясаучысы]]''
|
| [[:commons:Category:Organ builders|Organ builders]]
|-
| style='text-align:right'| 48
| ''[[:d:Q2072215|Thingyan]]''
| [[Файл:Bagan era painting of Thingyan.jpg|center|128px]]
| [[бәйрәм]]
| [[Яңа ел]]
|
| [[:commons:Category:Thingyan|Thingyan]]
|-
| style='text-align:right'| 49
| ''[[:d:Q2371015|Water Tribunal of the plain of Valencia]]''
| [[Файл:The Tribunal de las Aguas of Valencia.jpg|center|128px]]
| [[мәхкәмә]]<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
|
| [[:commons:Category:Tribunal de les Aigües de València|Tribunal de les Aigües de València]]
|-
| style='text-align:right'| 50
| ''[[:d:Q2384646|җәйге карнавал]]''
| [[Файл:Zomercarnaval07.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4618|карнавал]]''<br/>''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''<br/>[[Кичә (күңел ачу)|кичә]]
|
|
| [[:commons:Category:Rotterdam Summer Carnival|Rotterdam Summer Carnival]]
|-
| style='text-align:right'| 51
| ''[[:d:Q2470659|Ommegang of Brussels]]''
| [[Файл:Ommegang.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q54882043|ommegang]]''
|
|
| [[:commons:Category:Ommegang of Brussels|Ommegang of Brussels]]
|-
| style='text-align:right'| 52
| ''[[:d:Q2583784|әйтеш]]''
|
| ''[[:d:Q223393|әдәбият жанры]]''
| ''[[:d:Q1955280|музыкаль конкурс]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 53
| ''[[:d:Q2617190|Хәлеб сабыны]]''
| [[Файл:Aleppo soap 01.jpg|center|128px]]
|
| [[сабын]]
|
| [[:commons:Category:Aleppo soap|Aleppo soap]]
|-
| style='text-align:right'| 54
| ''[[:d:Q2717679|Maltese village festa]]''
|
|
| ''[[:d:Q107305006|авыл фестивале]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 55
| ''[[:d:Q3023341|хорват челтәр үрүе]]''
| [[Файл:Paška čipka - kulturnadobra.hr Z-1834.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q20091976|җирле тукымачылык сәнгате]]''
| ''[[:d:Q43065851|челтәр үрү]]''<br/>''[[:d:Q3510323|Хорватия сәнгате]]''
|
| [[:commons:Category:Lace from Croatia|Lace from Croatia]]
|-
| style='text-align:right'| 56
| ''[[:d:Q3220036|vytynanky]]''
|
| ''[[:d:Q11177771|artistic technique]]''<br/>''[[:d:Q1792379|сәнгать жанры]]''<br/>''[[:d:Q5137101|cut-paper work]]''
| ''[[:d:Q6149036|decoration]]''<br/>''[[:d:Q877729|handicraft]]''
|
| [[:commons:Category:Vytynanka|Vytynanka]]
|-
| style='text-align:right'| 57
| ''[[:d:Q3233785|писанка]]''
| [[Файл:Meander Motif on a Ukrainian Pysanka.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q163886|Пасха йомыркасы]]''<br/>''[[:d:Q605069|egg decorating]]''
|
| [[:commons:Category:Pysanka|Pysanka]]
|-
| style='text-align:right'| 58
| ''[[:d:Q3278092|гуарания]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q107718539|испан-телле Америка халыклары музыкасы]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 59
| ''[[:d:Q3339328|Нгондо]]''
| [[Файл:Activités du Ngondo 8.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
|
| [[:commons:Category:Ngondo|Ngondo]]
|-
| style='text-align:right'| 60
| ''[[:d:Q3429320|piña]]''
| [[Файл:Man's shirt from Luzon, pineapple fiber, plain weave, embroidery, Honolulu Museum of Art.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q20026824|үсемлек җепселе]]''
|
|
| [[:commons:Category:Piña (fiber)|Piña (fiber)]]
|-
| style='text-align:right'| 61
| ''[[:d:Q3758080|гандура]]''
| [[Файл:Gndourah-annaba.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q18707829|Әлҗәзаир киемнәре]]''<br/>''[[:d:Q201714|туника]]''<br/>[[кәсеп]]
|
| [[:commons:Category:Gandoura|Gandoura]]
|-
| style='text-align:right'| 62
| ''[[:d:Q4120484|Наблус сабыны]]''
| [[Файл:Nabulsi soap IMG 5357.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q268592|икътисад тармагы]]''
| [[сабын]]
|
| [[:commons:Category:Nabulsi soap|Nabulsi soap]]
|-
| style='text-align:right'| 63
| ''[[:d:Q4203998|Azerbaijani carpet weaving]]''
| [[Файл:Azerbaijani carpet weaver from Karabakh.jpg|center|128px]]
|
| [[Бизәкләп туку|тукучылык]]<br/>''[[:d:Q1153484|халык тасвирый сәнгате]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 64
| ''[[:d:Q4219052|келагаи]]''
| [[Файл:Azərbaycan ipəyindən kəlağayılar 1.JPG|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>[[кәсеп]]
|
| [[:commons:Category:Kalaghai|Kalaghai]]
|-
| style='text-align:right'| 65
| ''[[:d:Q4305784|Reed Mudhif]]''
| [[Файл:Iraqi mudhif interior.jpg|center|128px]]
|
| [[йорт]]
|
| [[:commons:Category:Mudhif|Mudhif]]
|-
| style='text-align:right'| 66
| ''[[:d:Q4657754|күчмә көтүлекле терлекчелек]]''
| [[Файл:Transumanza nel Parc National des Ecrins.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q9056738|көтүчелек]]''
|
| [[:commons:Category:Transhumance|Transhumance]]
|-
| style='text-align:right'| 67
| ''[[:d:Q4789767|Argungu Fishing Festival]]''
| [[Файл:Nigerian Public Domain 810.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''<br/>''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''<br/>''[[:d:Q13406554|спорт ярышы]]''<br/>''[[:d:Q5193357|cultural festival]]''
|
|
| [[:commons:Category:Argungu Fishing Festival|Argungu Fishing Festival]]<br/>[[:commons:Category:Argungu fishing and cultural festival photos|Argungu fishing and cultural festival photos]]
|-
| style='text-align:right'| 68
| ''[[:d:Q4990671|Círio de Nazaré]]''
| [[Файл:Círio de Nazaré 2012 (8083762069).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q375011|дини бәйрәм]]''<br/>[[мәдәни мирас]]
|
|
| [[:commons:Category:Círio de Nazaré|Círio de Nazaré]]
|-
| style='text-align:right'| 69
| ''[[:d:Q5267453|Devil's Sword Dance]]''
| [[Файл:Oni Kenbai 1, Kitakami, Iwate.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q512245|sword dance]]''<br/>''[[:d:Q841971|engei]]''
|
| [[:commons:Category:Onikenbai|Onikenbai]]
|-
| style='text-align:right'| 70
| ''[[:d:Q5268063|dewaniya]]''
|
| ''[[:d:Q56283016|gathering]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 71
| ''[[:d:Q5551651|tumba francesa La Caridad de Oriente]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q976802|tumba francesa]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 72
| ''[[:d:Q5637073|Hachinohe Sansha Taisai]]''
| [[Файл:Hachinohe Sansha Taisai Festival, 2 August 2014-001.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''
|
|
| [[:commons:Category:Hachinohe Sansha Taisai|Hachinohe Sansha Taisai]]
|-
| style='text-align:right'| 73
| ''[[:d:Q5675429|Arte textil de Taquile]]''
| [[Файл:Taquile Inselfest Frauen.JPG|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 74
| ''[[:d:Q5784016|Council of Wise Men of the plain of Murcia]]''
| [[Файл:The Tribunal de las Aguas of Valencia.jpg|center|128px]]
| [[мәхкәмә]]<br/>''[[:d:Q1081138|тарихи һәйкәл]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 75
| ''[[:d:Q5861255|Sumpango Festival]]''
| [[Файл:Festival de Sumpango 19.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q113510378|очыргычлар ясау]]''<br/>''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
|
| [[:commons:Category:Festival de barriletes gigantes de Sumpango|Festival de barriletes gigantes de Sumpango]]
|-
| style='text-align:right'| 76
| ''[[:d:Q5957313|aina-kari]]''
| [[Файл:Aina-kari near Zarih of Fatima Masumeh Shrine, Qom, Iran.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q5875045|interior decoration]]''
| ''[[:d:Q5567091|glass artwork]]''
|
| [[:commons:Category:Aina Kari|Aina Kari]]
|-
| style='text-align:right'| 77
| ''[[:d:Q6063308|Parranda de San Pedro]]''
|
| ''[[:d:Q189819|йола]]''
|
|
| [[:commons:Category:Parranda de San Pedro|Parranda de San Pedro]]
|-
| style='text-align:right'| 78
| ''[[:d:Q6080166|Ishidori Matsuri]]''
| [[Файл:IshidoriMatsuri.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Ishidori Matsuri|Ishidori Matsuri]]
|-
| style='text-align:right'| 79
| ''[[:d:Q6349714|Kakunodate Festival]]''
| [[Файл:Kakunodate maturi 2008a.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11419290|kenka matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Kakunodate Festival|Kakunodate Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 80
| ''[[:d:Q6430768|Gujō Odori]]''
| [[Файл:Gujo Odori2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q108680062|фестиваль формасы]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q1152364|Bon Odori]]''<br/>''[[:d:Q1046763|matsuri]]''<br/>''[[:d:Q1154888|Bon Festival]]''
|
| [[:commons:Category:Gujō Odori|Gujō Odori]]
|-
| style='text-align:right'| 81
| ''[[:d:Q6516672|Lefkara lace]]''
| [[Файл:Lefkara lace.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q20091976|җирле тукымачылык сәнгате]]''
| ''[[:d:Q43065851|челтәр үрү]]''<br/>''[[:d:Q10798896|art of Cyprus]]''
|
| [[:commons:Category:Lefkara lace|Lefkara lace]]
|-
| style='text-align:right'| 82
| ''[[:d:Q6586192|Romvong]]''
| [[Файл:20170525-DM-LSC-0229 (34773227612).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| [[бию]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 83
| ''[[:d:Q6663970|Takaoka Mikurumayama Festival]]''
| [[Файл:高岡市街の風景 - panoramio.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''<br/>''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Takaoka Mikurumayama Festival|Takaoka Mikurumayama Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 84
| ''[[:d:Q6826870|Mheibes]]''
| [[Файл:Mheibes pointer.jpg|center|128px]]
|
|
|
| [[:commons:Category:Mheibes|Mheibes]]
|-
| style='text-align:right'| 85
| ''[[:d:Q7067562|nshima]]''
| [[Файл:Flickr - ggallice - Nsima ^ chambo.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q108395838|swallow]]''
|
| [[:commons:Category:Nshima|Nshima]]
|-
| style='text-align:right'| 86
| ''[[:d:Q7332003|rickshaw art]]''
| [[Файл:Rickshaw back decoration.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q557141|public art]]''<br/>''[[:d:Q2520975|decoration]]''<br/>''[[:d:Q1153484|халык тасвирый сәнгате]]''<br/>''[[:d:Q397469|Neo-romanticism]]''<br/>''[[:d:Q174705|майлы нәкышь]]''
|
| [[:commons:Category:Rickshaw art|Rickshaw art]]
|-
| style='text-align:right'| 87
| ''[[:d:Q7497628|Shinjō Matsuri]]''
| [[Файл:ShinjoMatsuriNight.jpg|center|128px]]
| [[бәйрәм]]<br/>''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Shinjō Matsuri|Shinjō Matsuri]]
|-
| style='text-align:right'| 88
| ''[[:d:Q7677467|Takayama Festival]]''
| [[Файл:大国台 (岐阜県高山市) - panoramio (2).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''<br/>''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Takayama Festival|Takayama Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 89
| ''[[:d:Q7811554|Tobata Gion Festival]]''
| [[Файл:Tobata yamagasa at night.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Tobata Gion Oyamagasa Festival|Tobata Gion Oyamagasa Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 90
| ''[[:d:Q7849923|Tsuchizaki Shinmei Shrine Festival]]''
| [[Файл:Tsuchi-yama-tsunafuru.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''
|
|
| [[:commons:Category:Tsuchizaki-Matsuri|Tsuchizaki-Matsuri]]
|-
| style='text-align:right'| 91
| ''[[:d:Q8064284|zaffa]]''
|
| ''[[:d:Q16516287|wedding custom]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 92
| ''[[:d:Q9185291|cazabe]]''
| [[Файл:Pemona realizando casabe.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2251745|baked good]]''
| [[ипи]]<br/>''[[:d:Q666242|flatbread]]''
|
| [[:commons:Category:Casabe|Casabe]]
|-
| style='text-align:right'| 93
| ''[[:d:Q10521987|henna]]''
| [[Файл:Henna hands (9471295529).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q214609|материал]]''
| ''[[:d:Q63400180|natural dye]]''
|
| [[:commons:Category:Mehndi|Mehndi]]
|-
| style='text-align:right'| 94
| ''[[:d:Q10637838|Porphyrophora hamelii]]''
| [[Файл:Porphyrophora hamelii, female.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16521|таксон]]''
|
|
| [[:commons:Category:Porphyrophora hamelii|Porphyrophora hamelii]]
|-
| style='text-align:right'| 95
| ''[[:d:Q11019445|Kawagoe Hikawa Festival]]''
| [[Файл:Kawagoe Festival4.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Kawagoe Festival|Kawagoe Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 96
| ''[[:d:Q11258372|Amamehagi]]''
|
| ''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''
| ''[[:d:Q30925139|зыярәт итүче илаһ]]''<br/>''[[:d:Q503186|yōkai]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 97
| ''[[:d:Q11271139|Uozu Tatemon Festival]]''
| [[Файл:Uozu-tatemon.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''
|
|
| [[:commons:Category:Tatemon Festival|Tatemon Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 98
| ''[[:d:Q11284894|Amahage]]''
|
| ''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''
| ''[[:d:Q30925139|зыярәт итүче илаһ]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 99
| ''[[:d:Q11338631|Boze]]''
| [[Файл:Masked God Boze.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''<br/>''[[:d:Q30925139|зыярәт итүче илаһ]]''
|
|
| [[:commons:Category:Boze|Boze]]
|-
| style='text-align:right'| 100
| ''[[:d:Q11360316|Ueno Tenjin Festival]]''
| [[Файл:Iga City Danjiri Kaikan ac.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''
|
|
| [[:commons:Category:Ueno Tenjin Festival|Ueno Tenjin Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 101
| ''[[:d:Q11370941|Kamezaki Shiohi Festival]]''
| [[Файл:Kamezakishiohi Festival2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Kamezaki Shiohi Matsuri|Kamezaki Shiohi Matsuri]]
|-
| style='text-align:right'| 102
| ''[[:d:Q11383026|Sawara Float Festival]]''
|
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Sawara Matsuri|Sawara Matsuri]]
|-
| style='text-align:right'| 103
| ''[[:d:Q11411179|Furukawa Festival]]''
| [[Файл:Furukawa-yatai.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''<br/>''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Furukawa Festival|Furukawa Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 104
| ''[[:d:Q11413463|Suneka of Yoshihama]]''
|
| ''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''
| ''[[:d:Q30925139|зыярәт итүче илаһ]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 105
| ''[[:d:Q11426255|Johana Hikiyama Festival]]''
| [[Файл:城端町 曳山祭り SLKY20180505 0000057.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''
|
|
| [[:commons:Category:Johana Hikiyama Festival|Johana Hikiyama Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 106
| ''[[:d:Q11433804|Ōgaki Festival]]''
| [[Файл:大垣市(大垣まつり) - panoramio.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''<br/>''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Ogaki Matsuri|Ogaki Matsuri]]
|-
| style='text-align:right'| 107
| ''[[:d:Q11457147|Kujirabune Festival]]''
| [[Файл:Kujirabune01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 108
| ''[[:d:Q11465312|Owari Tsushima Tennō Festival]]''
| [[Файл:Tushimatennousai1.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q17221495|Gion and Tenno Festivals]]''
|
|
| [[:commons:Category:Owari Tsushima Tenno Matsuri|Owari Tsushima Tenno Matsuri]]
|-
| style='text-align:right'| 109
| ''[[:d:Q11465777|Yamaage Matsuri]]''
| [[Файл:2014 Yamaage Matsuri 04.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Yamaage Matsuri|Yamaage Matsuri]]
|-
| style='text-align:right'| 110
| ''[[:d:Q11509924|Hita Gion Festival]]''
| [[Файл:Gion fesutebaru Hita Oita Japan 2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Hita Gion Festival|Hita Gion Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 111
| ''[[:d:Q11510099|Hitachi Fūryūmono]]''
| [[Файл:Furyumonoomoteyama.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Hitachi Furyumono|Hitachi Furyumono]]
|-
| style='text-align:right'| 112
| ''[[:d:Q11511418|Hayachine Kagura]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q1348260|Kagura]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 113
| ''[[:d:Q11567440|Mushono-Dainembutsu dance]]''
| [[Файл:Mushono-Dainembutsu Bupparai-E.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q11491438|nenbutsu odori]]''
|
| [[:commons:Category:Mushono-Dainembutsu dance|Mushono-Dainembutsu dance]]
|-
| style='text-align:right'| 114
| ''[[:d:Q11571216|Inuyama Festival]]''
| [[Файл:Inuyamajo2.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''
|
|
| [[:commons:Category:Inuyama Festival|Inuyama Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 115
| ''[[:d:Q11584632|Chiryū Festival]]''
| [[Файл:Tiryuumatsuri7.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''
|
|
| [[:commons:Category:Chiryu Matsuri|Chiryu Matsuri]]
|-
| style='text-align:right'| 116
| ''[[:d:Q11596116|Chichibu Night Festival]]''
| [[Файл:ChichibuFes1.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''<br/>''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Chichibu Yomatsuri|Chichibu Yomatsuri]]
|-
| style='text-align:right'| 117
| ''[[:d:Q11615686|Hanawa Bayashi]]''
| [[Файл:Hanawabayashi 2012.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''
|
|
| [[:commons:Category:Hanawa-bayashi|Hanawa-bayashi]]
|-
| style='text-align:right'| 118
| ''[[:d:Q11630177|Mishima's Kasedori Festival]]''
| [[Файл:Mishima's Kasedori 2017-02-11 01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''
| ''[[:d:Q30925139|зыярәт итүче илаһ]]''<br/>[[Йорт тавыгы|тавык]]<br/>''[[:d:Q30301495|мифик кош]]''
|
| [[:commons:Category:Mishima's Kasedori Festival|Mishima's Kasedori Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 119
| ''[[:d:Q11653306|Nagahama Hikiyama Festival]]''
|
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Nagahama Hikiyama Festival|Nagahama Hikiyama Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 120
| ''[[:d:Q11661913|Seihaku Festival]]''
| [[Файл:Dekayama sanno.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''
|
|
| [[:commons:Category:Seihakusai Dekayama Matsuri|Seihakusai Dekayama Matsuri]]
|-
| style='text-align:right'| 121
| ''[[:d:Q12295775|Surva]]''
| [[Файл:Kukeri-Surva-festival-Pernik-2010--15.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
|
| [[:commons:Category:Kukeri|Kukeri]]
|-
| style='text-align:right'| 122
| ''[[:d:Q12557667|orteke]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q12572798|казакъ халык биюе]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 123
| ''[[:d:Q12769612|metal engraving]]''
|
|
| ''[[:d:Q139106|engraving process]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 124
| ''[[:d:Q13053395|Hazarashen]]''
|
| ''[[:d:Q391414|архитектур элемент]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 125
| ''[[:d:Q13058900|baul gaan]]''
| [[Файл:Baul Gaan.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107356781|җыр төре]]''
| ''[[:d:Q108297196|бенгальлеләр халык музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q3328593|Бангладеш музыкасы]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 126
| ''[[:d:Q14774083|alpine transhumance]]''
|
| ''[[:d:Q12280169|animal husbandry of an area]]''<br/>''[[:d:Q61788060|кеше эшчәнлеге]]''
| ''[[:d:Q4657754|күчмә көтүлекле терлекчелек]]''<br/>''[[:d:Q13165638|agriculture of the Earth]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 127
| ''[[:d:Q15265616|representation of the passion, death and resurrection of Christ in Iztapalapa]]''
| [[Файл:170 Representación del Vía Crucis en Iztapalapa.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1349065|passion play]]''<br/>''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''
|
|
| [[:commons:Category:Holy Week in Iztapalapa|Holy Week in Iztapalapa]]
|-
| style='text-align:right'| 128
| ''[[:d:Q16098223|Naïve painting practices of Kovačica]]''
| [[Файл:Savremeni slikari 1.jpg|center|128px]]
| [[мәктәп]]<br/>''[[:d:Q1792379|сәнгать жанры]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 129
| ''[[:d:Q16345168|Durga Puja in Kolkata]]''
| [[Файл:Durga with Her Family - Falguni Sangha - Suren Tagore Road - Kolkata 2014-10-02 8906.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q375011|дини бәйрәм]]''
| ''[[:d:Q48733007|Durga Puja in West Bengal]]''
|
| [[:commons:Category:Durga Puja in Kolkata|Durga Puja in Kolkata]]
|-
| style='text-align:right'| 130
| ''[[:d:Q16387761|Armenian Folk Theater of Shadows]]''
|
| ''[[:d:Q2416217|театр труппасы]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 131
| ''[[:d:Q16556551|Dancing Devils of Tinaquillo]]''
|
| [[Кичә (күңел ачу)|кичә]]
|
|
| [[:commons:Category:Diablos danzantes de Tinaquillo|Diablos danzantes de Tinaquillo]]
|-
| style='text-align:right'| 132
| ''[[:d:Q17354466|Португалия атчылык сәнгате]]''
| [[Файл:Queluz Palace horses approach (9180978620).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1645382|riding style]]''
| ''[[:d:Q179226|ат спорты]]''<br/>''[[:d:Q110319947|Кешелекнең матди булмаган мәдәни мирасының репрезентатив исемлеге]]''
|
| [[:commons:Category:Equestrian art in Portugal|Equestrian art in Portugal]]
|-
| style='text-align:right'| 133
| ''[[:d:Q18207270|Peacock dance]]''
| [[Файл:2016 Phnom Penh, Tradycyjny Kambodżański Pokaz Tańca (076).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 134
| ''[[:d:Q18465047|Ch'utillos]]''
| [[Файл:Morenoreyes.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 135
| ''[[:d:Q20422823|Arba'een Pilgrimage]]''
| [[Файл:Kerbela Hussein Moschee.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q15275719|даими вакыйга]]''<br/>''[[:d:Q11795110|дини ритуал]]''
|
|
| [[:commons:Category:Arba'een Pilgrimage|Arba'een Pilgrimage]]
|-
| style='text-align:right'| 136
| [[акушерлык]]
| [[Файл:Midwife check-up.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q66811410|медицина һөнәре]]''
| ''[[:d:Q843601|сәламәтлек фәннәре]]''
|
| [[:commons:Category:Midwifery|Midwifery]]
|-
| style='text-align:right'| 137
| ''[[:d:Q21057355|Dancing Devils of Cata]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 138
| ''[[:d:Q21057356|Dancing Devils of Cuyagua]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 139
| ''[[:d:Q21057357|Dancing Devils of Ocumare de la Costa]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 140
| ''[[:d:Q21057358|Dancing Devils of Patanemo]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 141
| ''[[:d:Q21057359|Dancing Devils of San Millán]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 142
| ''[[:d:Q21057360|Dancing Devils of San Rafael de Orituco]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 143
| ''[[:d:Q21057361|Dancing Devils of Turiamo]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 144
| ''[[:d:Q24875082|Sunari Festival]]''
| [[Файл:須成祭り朝.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11385469|Reisai]]''
|
|
| [[:commons:Category:Sunari Festival|Sunari Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 145
| ''[[:d:Q24875391|Kanuma lmamiya Shrine Festival]]''
| [[Файл:Kanumaimamiyayatai.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
| [[:commons:Category:Kanuma lmamiya Shrine Festival|Kanuma lmamiya Shrine Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 146
| ''[[:d:Q24927689|Sango Festival of Oyo]]''
| [[Файл:Communal Feeding.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
| ''[[:d:Q58687420|мәдәни чара]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 147
| ''[[:d:Q25682888|xeer ciise]]''
|
| ''[[:d:Q1479995|customary law]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 148
| ''[[:d:Q31076119|Algerian caftan]]''
| [[Файл:Female Kaftan.jpg|center|128px]]
| [[кәсеп]]
|
|
| [[:commons:Category:Kaftans of Algeria|Kaftans of Algeria]]
|-
| style='text-align:right'| 149
| ''[[:d:Q31721615|Chakan]]''
| [[Файл:Вышивальшицы (Гиссар, Таджикистан).JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q28966302|чигеш]]''<br/>[[кәсеп]]
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 150
| ''[[:d:Q47461064|The Idea and Practice of Cooperatives]]''
|
| ''[[:d:Q1502514|кооперация хәрәкәте]]''<br/>[[төшенчә]]<br/>[[матди булмаган мәдәни мирас]]
|
|
| [[:commons:Category:Genossenschaftsidee|Genossenschaftsidee]]
|-
| style='text-align:right'| 151
| ''[[:d:Q48745451|Tokuyama Bon Odori]]''
| [[Файл:Hi-yai.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q1152364|Bon Odori]]''
|
| [[:commons:Category:Tokuyama Bon Odori|Tokuyama Bon Odori]]
|-
| style='text-align:right'| 152
| ''[[:d:Q54871179|ملحفة شاوية]]''
| [[Файл:Femmes des Aures.webp|center|128px]]
|
|
|
| [[:commons:Category:Elhaf|Elhaf]]
|-
| style='text-align:right'| 153
| ''[[:d:Q54874526|Jirtig]]''
| [[Файл:زواج سوداني.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q16516287|wedding custom]]''
|
|
| [[:commons:Category:Jirtig|Jirtig]]
|-
| style='text-align:right'| 154
| ''[[:d:Q60742901|Lusona]]''
| [[Файл:Kalunga-lusona.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q56055944|type of arts]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
|
| [[:commons:Category:Sona (ideogram)|Sona (ideogram)]]
|-
| style='text-align:right'| 155
| ''[[:d:Q63562262|Vite ad alberello of Pantelleria]]''
|
| ''[[:d:Q3128568|Fruit tree forms]]''
| [[йөземчелек]]
|
| [[:commons:Category:Vineyards in Pantelleria|Vineyards in Pantelleria]]
|-
| style='text-align:right'| 156
| ''[[:d:Q65134253|djéguélé]]''
|
| ''[[:d:Q110295396|музыкаль корал төре]]''
| ''[[:d:Q789141|балафон]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 157
| ''[[:d:Q97280802|maksym]]''
|
|
| ''[[:d:Q26343751|fermented beverage]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 158
| ''[[:d:Q104376658|валторнада уйнаучысы]]''
| [[Файл:Céret 20170514 - Trompes de chasse.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q12737077|һөнәр төре]]''<br/>''[[:d:Q66715801|музыкаль профессия]]''
| ''[[:d:Q25829748|бакыр тынлы музыка уен коралында уйнаучысы]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 159
| ''[[:d:Q105667084|Última óssa d'Ordino]]''
| [[Файл:Ball de l'Ossa d'Ordino (Andorra).jpg|center|128px]]
| [[Кичә (күңел ачу)|кичә]]<br/>[[мәдәни мирас]]
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 160
| ''[[:d:Q106034463|Ball de l'ossa of Encamp]]''
| [[Файл:Ball de l'Ossa d'Encamp (Andorra).jpg|center|128px]]
| [[Кичә (күңел ачу)|кичә]]
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 161
| ''[[:d:Q108660772|Gifaataa]]''
| [[Файл:Wolaita New year.jpg|center|128px]]
| [[бәйрәм]]<br/>[[Яңа ел]]
| ''[[:d:Q15275719|даими вакыйга]]''<br/>''[[:d:Q205892|календарь датасы]]''
|
| [[:commons:Category:Gifaataa|Gifaataa]]
|-
| style='text-align:right'| 162
| ''[[:d:Q111994972|elechek]]''
| [[Файл:Stamps of Kyrgyzstan, 2012-14.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14952|баш киеме]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 163
| ''[[:d:Q112748494|Inuit drum dancing and singing]]''
| [[Файл:Qilaatersorneq near Ammassalik Fjord - closest.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''<br/>''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q7198347|инуитлар музыкасы]]''<br/>[[бию]]<br/>''[[:d:Q60733114|музыкаль традиция]]''
|
| [[:commons:Category:Inuit drum dancing and singing|Inuit drum dancing and singing]]
|-
| style='text-align:right'| 164
| ''[[:d:Q113025293|Mesir Macunu festival]]''
| [[Файл:Mesir Macunu Festivali 2010 Manisa Turkey.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q1435951|food festival]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 165
| ''[[:d:Q113025304|Sejnane pottery]]''
| [[Файл:Potières de Sejnane au Saf Saf La Marsa.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q460693|know-how]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>''[[:d:Q877729|handicraft]]''
|
|
| [[:commons:Category:Pottery in Sejnane|Pottery in Sejnane]]
|-
| style='text-align:right'| 166
| ''[[:d:Q115505283|Bear festivities in the Pyrenees]]''
| [[Файл:URSO-DANÇANDO-PRATS-DE-MOLLO-1024x576-1.jpg|center|128px]]
| [[Кичә (күңел ачу)|кичә]]<br/>''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 167
| ''[[:d:Q116838032|Kyoto Gion Festival Yamahoko Parade]]''
| [[Файл:Gion Matsuri 2017-5.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
| ''[[:d:Q11470974|matsuri float]]''
|
| [[:commons:Category:Floats in Gion Matsuri|Floats in Gion Matsuri]]
|-
| style='text-align:right'| 168
| ''[[:d:Q116838033|Yatsushiro Myōken Festival]]''
|
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 169
| ''[[:d:Q119002345|Bayard Steed Parade and the Parade of the three Giants]]''
| [[Файл:Ros Beiaard 2010 Gebrs. Van Damme 30-05-2010 16-45-17.JPG|center|128px]]
| [[Кичә (күңел ачу)|кичә]]<br/>''[[:d:Q657449|парад]]''<br/>''[[:d:Q15275719|даими вакыйга]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 170
| ''[[:d:Q119144225|melhfa]]''
| [[Файл:Melhfa 2.png|center|128px]]
| [[кием]]<br/>''[[:d:Q5305837|draped garment]]''<br/>''[[:d:Q8037573|wrap]]''<br/>''[[:d:Q3172759|милли кием]]''
|
|
| [[:commons:Category:Melhfa|Melhfa]]
|-
| style='text-align:right'| 171
| ''[[:d:Q121069585|Organ craftsmanship and music]]''
|
| [[мәдәни мирас]]
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 172
| ''[[:d:Q122030557|карнавал мәдәнияте]]''
| [[Файл:Leuven kermis.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q264965|субкультура]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 173
| ''[[:d:Q122212721|Idea and Practice of Organizing Shared Interests in Cooperatives]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 174
| ''[[:d:Q122705313|German modern dance]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q877590|немец биюе]]''<br/>''[[:d:Q850130|modern dance]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 175
| ''[[:d:Q123039511|Irrigators’ tribunals of the Spanish Mediterranean coast]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 176
| ''[[:d:Q123436964|Nguon]]''
|
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 177
| ''[[:d:Q123693506|handmade glass production]]''
| [[Файл:Medieval Glassblower-1.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q877729|handicraft]]''
| ''[[:d:Q785222|пыяла җитештерү]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 178
| ''[[:d:Q123705763|Alpine pasture season]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 179
| ''[[:d:Q123705765|ceramic arts in Uzbekistan]]''
|
|
| ''[[:d:Q11642|чүлмәкчелек]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 180
| ''[[:d:Q123705766|mother of pearl inlay]]''
| [[Файл:Bagdad Kiosk Intarsia detail 2.jpg|center|128px]]
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 181
| ''[[:d:Q123705768|Mahadra]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 182
| ''[[:d:Q123705770|Zafat Al-Molid in Sudan]]''
| [[Файл:المولد النبوي.jpg|center|128px]]
|
| [[Мәүлид бәйрәме]]
|
| [[:commons:Category:Mawlid in Sudan|Mawlid in Sudan]]
|-
| style='text-align:right'| 183
| ''[[:d:Q123705771|Shuwalid festival]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 184
| ''[[:d:Q123705774|Lithuanian sodai]]''
| [[Файл:Muziejus iš vidaus.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q1153868|Himmeli]]''
|
| [[:commons:Category:Sodas|Sodas]]
|-
| style='text-align:right'| 185
| ''[[:d:Q123705775|opera singing in Italy]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 186
| ''[[:d:Q123705776|Naga motif weaving in Lao communities]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 187
| ''[[:d:Q123705777|Европага хас традицион сугару практикалары]]''
| [[Файл:Bisse.jpg|center|128px]]
|
| [[сугару]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 188
| ''[[:d:Q123705778|atlas and adras fabrics]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 189
| ''[[:d:Q123705780|traditional loincloth weaving in Côte d’Ivoire]]''
| [[Файл:Tisserand de Waranene 03.JPG|center|128px]]
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 190
| ''[[:d:Q123705782|traditional wooden boatbuilding in Carriacou and Petite Martinique]]''
| [[Файл:Boat Building on Petite Martinique - panoramio.jpg|center|128px]]
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 191
| ''[[:d:Q124612835|Traditional Turkmen carpet making art in Turkmenistan]]''
| [[Файл:Handmade turkmen carpet.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q37736399|традицион һөнәр]]''
| ''[[:d:Q1968981|rug making]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 192
| ''[[:d:Q125491271|Izaga masquerade]]''
|
| [[мәдәни мирас]]
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 193
| ''[[:d:Q125720790|Mendon]]''
| [[Файл:Mendon.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''
| ''[[:d:Q30925139|зыярәт итүче илаһ]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 194
| ''[[:d:Q125721895|Yonekawa Mizukaburi]]''
|
| ''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 195
| ''[[:d:Q125723890|Ojiya-chijimi and Echigo-jofu]]''
| [[Файл:Ramie fabric from Japan.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q28823|textile]]''
| ''[[:d:Q124024857|Japanese ramie]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 196
| ''[[:d:Q131389576|summer farming at fäbod and seter]]''
| [[Файл:Hanhivittikko fäbod.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q2082774|mountain pasture]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 197
| ''[[:d:Q131429181|vytsinanka]]''
|
| ''[[:d:Q12969198|art of paper cutting]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 198
| ''[[:d:Q131429182|Traditional knowledge and skills of sake-making with koji mold in Japan]]''
|
|
| ''[[:d:Q869095|сыра кайнату]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 199
| ''[[:d:Q131429183|Epic of Samba Gueladio]]''
|
| ''[[:d:Q2367164|epic]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 200
| ''[[:d:Q131429185|zinc roofers and ornamentalists]]''
| [[Файл:Boulevard Saint-Michel (Paris), numéro 1, toit.jpg|center|128px]]
| [[кәсеп]]
| ''[[:d:Q29585464|түбә ябу эшләре]]''<br/>''[[:d:Q138024565|ornamenting]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 201
| ''[[:d:Q131429186|Shakespeare Mas']]''
|
| ''[[:d:Q35140|спектакль]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 202
| ''[[:d:Q131429187|pilgrimage to Watt Town]]''
|
| ''[[:d:Q1644573|зыярәт кылу]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 203
| ''[[:d:Q131429188|Twāyef performing arts]]''
|
| ''[[:d:Q184485|башкарма сәнгатьләр]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 204
| ''[[:d:Q131429189|mongol nomad migration]]''
|
| ''[[:d:Q1361802|nomadic pastoralism]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 205
| ''[[:d:Q131429190|Messosporitissa festivity]]''
|
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 206
| ''[[:d:Q131429191|mangwengwe]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 207
| ''[[:d:Q131429192|living pictures of Galeras, Sucre]]''
|
| ''[[:d:Q546808|tableau vivant]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 208
| ''[[:d:Q131429193|jang making]]''
|
| ''[[:d:Q16920758|ризык әзерләү]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 209
| ''[[:d:Q131429195|Bà Chúa Xứ Festival]]''
|
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 210
| ''[[:d:Q131429196|breakfast culture in Malaysia]]''
|
|
| [[иртәнге аш]]<br/>''[[:d:Q2576866|Малайзия мәдәнияте]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 211
| ''[[:d:Q131429197|Betashar]]''
|
| ''[[:d:Q16516287|wedding custom]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 212
| ''[[:d:Q136510909|Festivity of the Virgen of Guadalupe - Patroness of Sucre]]''
|
| ''[[:d:Q58687420|мәдәни чара]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 213
| ''[[:d:Q137358759|Sarawja]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''<br/>''[[:d:Q3595906|ceremonial dance]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 214
| ''[[:d:Q137381371|Al Ahalla]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 215
| ''[[:d:Q137381387|Al-Mihrass]]''
|
| ''[[:d:Q5155039|Community practice]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 216
| ''[[:d:Q137381513|guruna]]''
|
| ''[[:d:Q1131696|rite of passage]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 217
| ''[[:d:Q137381525|Mvet Oyeng]]''
|
| ''[[:d:Q209815|сөйләм традициясе]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 218
| ''[[:d:Q137381589|Antep İşi]]''
|
| ''[[:d:Q877729|handicraft]]''
| [[чигү]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 219
| ''[[:d:Q137381590|amateur theatre acting in Czechia]]''
|
|
| ''[[:d:Q455695|үзэшчән театр]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 220
| ''[[:d:Q137381736|Behzad's style of miniature art]]''
|
| ''[[:d:Q1792379|сәнгать жанры]]''
| ''[[:d:Q678664|Persian miniature]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 221
| ''[[:d:Q137381742|bagpipes and bagpipe playing in Bulgaria]]''
|
|
| ''[[:d:Q8347|сорнай]]''<br/>''[[:d:Q1003981|music of Bulgaria]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 222
| ''[[:d:Q137381764|Christmas Bram and Sambai]]''
|
| ''[[:d:Q3010205|бәйрәм итү]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 223
| ''[[:d:Q137381767|family tradition circus in Chile]]''
|
| ''[[:d:Q137379583|traditional performing art]]''
| ''[[:d:Q47928|сыйрк]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 224
| ''[[:d:Q137381770|Georgian wheat culture]]''
|
| ''[[:d:Q137379704|agricultural tradition]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 225
| ''[[:d:Q137381772|hadrami dan]]''
|
| ''[[:d:Q209815|сөйләм традициясе]]''
| ''[[:d:Q132337371|Hadhrami Music]]''
|
|
|-
| style='text-align:right'| 226
| ''[[:d:Q137381778|Kithul Madeema]]''
|
| ''[[:d:Q16920758|ризык әзерләү]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 227
| ''[[:d:Q137381784|Swimming pool culture in Iceland]]''
| [[Файл:Sunset at Myvatn baths - Iceland - panoramio.jpg|center|128px]]
| [[йола]]
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 228
| ''[[:d:Q137381787|bearing of the sacred stone or the rites of the New Year in the Guin country in Togo]]''
|
| ''[[:d:Q628455|гореф]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 229
| ''[[:d:Q137381791|confraternity of flowers and palms]]''
| [[Файл:Los Chapetones.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q3010205|бәйрәм итү]]''
|
|
| [[:commons:Category:Festival de las Flores y las Palmas de Panchimalco|Festival de las Flores y las Palmas de Panchimalco]]
|-
| style='text-align:right'| 230
| [[Нәүрүз]]
| [[Файл:White house haft seen.jpg|center|128px]]
| [[бәйрәм]]<br/>''[[:d:Q57598|милли бәйрәм]]''<br/>''[[:d:Q18369361|UN observance day]]''
|
| [[Axämenid Däwläte]]<br/>[[Әфганстан]]<br/>[[Азәрбайҗан]]<br/>[[Һиндстан]]<br/>[[Иран]]<br/>[[Гыйрак]]<br/>[[Казакъстан]]<br/>[[Кыргызстан]]<br/>[[Үзбәкстан]]<br/>[[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]<br/>[[Таҗикстан]]<br/>[[Төрекмәнстан]]<br/>[[Төркия]]
| [[:commons:Category:Nowruz|Nowruz]]
|-
| style='text-align:right'| 231
| ''[[:d:Q121602298|poechenelle]]''
|
| ''[[:d:Q7777573|театраль жанр]]''
| ''[[:d:Q42011297|marionette theatre]]''<br/>''[[:d:Q3576332|zwanze]]''<br/>''[[:d:Q1421268|folk theatre]]''
| ''[[:d:Q159856|Duchy of Brabant]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 232
| ''[[:d:Q715774|Ssireum]]''
| [[Файл:Danwon-Ssireum.jpg|center|128px]]
| [[спорт төре]]<br/>''[[:d:Q59544|матди булмаган мәдәни мирас]]''
| ''[[:d:Q11417|martial arts]]''<br/>''[[:d:Q42486|wrestling]]''
| ''[[:d:Q28208|Goryeo]]''
| [[:commons:Category:Ssireum|Ssireum]]
|-
| style='text-align:right'| 233
| ''[[:d:Q2726026|konpa]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q3710513|music of Haiti]]''
| [[Haiti]]
| [[:commons:Category:Kompa Dance|Kompa Dance]]
|-
| style='text-align:right'| 234
| ''[[:d:Q7565043|soup joumou]]''
| [[Файл:Soup joumou.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q746549|ашамлык]]''
| ''[[:d:Q41415|аш]]''
| [[Haiti]]
| [[:commons:Category:Soup Joumou|Soup Joumou]]
|-
| style='text-align:right'| 235
| ''[[:d:Q2638255|Taghribat Bani Hilal]]''
|
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
|
| ''[[:d:Q208154|Najd]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 236
| ''[[:d:Q2656133|Kumi Odori]]''
| [[Файл:Japanisches Kulturinstitut Bühnenkünste.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| [[бию]]
| ''[[:d:Q28025|Ryukyu Kingdom]]''<br/>[[Япония]]
| [[:commons:Category:Kumi Odori|Kumi Odori]]
|-
| style='text-align:right'| 237
| ''[[:d:Q338450|танго]]''
| [[Файл:Tango dance 02.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q280336|пар биюе]]''<br/>''[[:d:Q3209069|social dance]]''
| ''[[:d:Q35827|Río de la Plata]]''<br/>[[Уругвай]]<br/>[[Аргентина]]
| [[:commons:Category:Tango (dance)|Tango (dance)]]
|-
| style='text-align:right'| 238
| ''[[:d:Q1576885|ta'ziyeh]]''
| [[Файл:Muharram in cities and villages of Iran-342 16 (147).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q7777573|театраль жанр]]''<br/>''[[:d:Q657069|тарихи реконструкция]]''<br/>''[[:d:Q189819|йола]]''
|
| ''[[:d:Q18234383|Safavid Iran]]''
| [[:commons:Category:Ta'ziyeh|Ta'ziyeh]]
|-
| style='text-align:right'| 239
| ''[[:d:Q2030920|Kankurang]]''
| [[Файл:Kangkurang.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q189819|йола]]''
|
| ''[[:d:Q3511003|Senegambia]]''<br/>[[Гамбия]]<br/>[[Сенегал]]
| [[:commons:Category:Konkoran|Konkoran]]
|-
| style='text-align:right'| 240
| ''[[:d:Q15932134|Sichuan brocade]]''
| [[Файл:"Five stars rising in the East" armband.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q649022|brocade]]''<br/>''[[:d:Q12019351|silk fabric]]''<br/>''[[:d:Q113144300|traditional craftsmanship]]''
|
| ''[[:d:Q1193806|Shu]]''
| [[:commons:Category:Sichuan brocade|Sichuan brocade]]
|-
| style='text-align:right'| 241
| ''[[:d:Q2447747|nhã nhạc]]''
| [[Файл:Nhã nhạc cung đình Huế.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q15614479|East Asian court ceremonial music]]''
| ''[[:d:Q3111454|TR]]''<br/>[[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Nhã nhạc|Nhã nhạc]]
|-
| style='text-align:right'| 242
| ''[[:d:Q797269|Schemenlaufen]]''
| [[Файл:Imst Schemenlaufen 2016 49.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4618|карнавал]]''
|
| [[Австрия]]
| [[:commons:Category:Imster Schemenlaufen|Imster Schemenlaufen]]
|-
| style='text-align:right'| 243
| ''[[:d:Q96213154|Classical horsemanship and the High School of the Spanish Riding School Vienna]]''
|
|
|
| [[Австрия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 244
| ''[[:d:Q120754445|Avalanche risk management]]''
|
| ''[[:d:Q2695280|техника]]''
|
| [[Австрия]]<br/>[[Швейцария]]
|
|-
| style='text-align:right'| 245
| ''[[:d:Q186413|Azerbaijani rug]]''
| [[Файл:Dragon carpet from Azerbaijan, 17-18th century, 212 x 184 cm, T84-1909.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q56147411|rug style]]''
| ''[[:d:Q104602244|rug]]''
| [[Азәрбайҗан]]
| [[:commons:Category:Rugs and carpets of Azerbaijan|Rugs and carpets of Azerbaijan]]
|-
| style='text-align:right'| 246
| ''[[:d:Q546936|тар]]''
| [[Файл:Meshadi Jamil Amirov.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q110295396|музыкаль корал төре]]''
| ''[[:d:Q230262|кыллы чиртмә музыка коралы]]''<br/>''[[:d:Q55724833|necked lute]]''
| [[Азәрбайҗан]]<br/>[[Иран]]
| [[:commons:Category:Tar (lute)|Tar (lute)]]
|-
| style='text-align:right'| 247
| ''[[:d:Q678664|Persian miniature]]''
| [[Файл:Miraj by Sultan Muhammad.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q8362|manuscript illumination]]''
| [[Азәрбайҗан]]<br/>[[Иран]]<br/>[[Төркия]]<br/>[[Үзбәкстан]]
| [[:commons:Category:Persian miniatures|Persian miniatures]]
|-
| style='text-align:right'| 248
| [[Азәрбайҗан ашыйклары сәнгате]]
| [[Файл:Nizami Ganjavi, Khamsa, Khosrow and Shirin, 70tn of the XVI century, SPL, Dorn 341. f. 70 b. (cropped, musicians detail).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| [[ашыйк]]
| [[Азәрбайҗан]]
| [[:commons:Category:Azerbaijani saz poets|Azerbaijani saz poets]]
|-
| style='text-align:right'| 249
| [[Китаби дәдә Коркыт|Китаби дәдә Коркут]]
| [[Файл:Kitab-ı Dede Korkut ala-lisan-i Ta'ife-i Oğuzhan, Dresden.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1521512|милли эпос]]''
|
| [[Азәрбайҗан]]<br/>[[Казакъстан]]<br/>[[Төркия]]
| [[:commons:Category:Dede Korkut|Dede Korkut]]
|-
| style='text-align:right'| 250
| [[Мугам]]
| [[Файл:Seyid Shushinski ansambl.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q862597|musical form]]''<br/>''[[:d:Q110407926|modal system]]''
| ''[[:d:Q724104|music of Azerbaijan]]''<br/>''[[:d:Q98528260|мәкам музыкасы]]''
| [[Азәрбайҗан]]
| [[:commons:Category:Mugham|Mugham]]
|-
| style='text-align:right'| 251
| ''[[:d:Q1711348|Goychay Pomegranate Festival]]''
| [[Файл:Azerbaijan-Pomegranate Festival woman in national costumes (e-citizen).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
| [[Азәрбайҗан]]
| [[:commons:Category:Pomegranate Festival|Pomegranate Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 252
| [[Балабан (уен коралы)|балабан]]
| [[Файл:Balaban Azerbaijani.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q110295396|музыкаль корал төре]]''
| ''[[:d:Q181247|woodwind instrument]]''<br/>''[[:d:Q55738863|sets of oboes with cylindrical bore]]''<br/>[[Дүдүк|дудук]]
| [[Азәрбайҗан]]
| [[:commons:Category:Balaban (instrument)|Balaban (instrument)]]
|-
| style='text-align:right'| 253
| ''[[:d:Q4517024|chovgan]]''
| [[Файл:Puak Azeri bermain Chovgan di Piala All Union ke-12.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q676977|халык уены]]''
|
| [[Азәрбайҗан]]<br/>[[Иран]]
| [[:commons:Category:Chovgan|Chovgan]]
|-
| style='text-align:right'| 254
| ''[[:d:Q21659671|Copper craftsmanship of Lahij]]''
|
|
|
| [[Азәрбайҗан]]
| [[:commons:Category:Copper craftsmanship of Lahıc (İsmayıllı)|Copper craftsmanship of Lahıc (İsmayıllı)]]
|-
| style='text-align:right'| 255
| ''[[:d:Q96213178|Traditional art and symbolism of Kelaghayi, making and wearing women’s silk headscarves]]''
|
|
|
| [[Азәрбайҗан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 256
| ''[[:d:Q107552808|zorkhana]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q51799726|милли бию]]''<br/>[[Азәрбайҗан биюе]]<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| [[Азәрбайҗан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 257
| ''[[:d:Q113025269|Dolma making and sharing tradition, a marker of cultural identity]]''
|
|
|
| [[Азәрбайҗан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 258
| ''[[:d:Q113025274|Flatbread making and sharing culture: Lavash, Katyrma, Jupka, Yufka]]''
|
|
|
| [[Азәрбайҗан]]<br/>[[Иран]]<br/>[[Казакъстан]]<br/>[[Кыргызстан]]<br/>[[Төркия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 259
| ''[[:d:Q115741201|Telling tradition of Nasreddin Hodja/ Molla Nesreddin/ Molla Ependi/ Apendi/ Afendi Kozhanasyr Anecdotes]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Азәрбайҗан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 260
| ''[[:d:Q115741476|Culture of Çay (tea), a symbol of identity, hospitality and social interaction]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Азәрбайҗан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 261
| ''[[:d:Q120754545|Pehlevanliq culture: traditional zorkhana games, sports and wrestling]]''
|
| [[спорт]]<br/>''[[:d:Q189819|йола]]''<br/>''[[:d:Q2270606|рухи практика]]''
|
| [[Азәрбайҗан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 262
| ''[[:d:Q120754563|Flatbread making and sharing culture: Lavash, Katyrma, Jupka, Yufka]]''
|
| ''[[:d:Q1428168|традицион белем]]''
|
| [[Азәрбайҗан]]<br/>[[Иран]]<br/>[[Казакъстан]]<br/>[[Төркия]]<br/>[[Кыргызстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 263
| ''[[:d:Q47112|Albanian iso-polyphony]]''
| [[Файл:Fustanela 001.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q106641595|албан халык музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q179465|полифония]]''
| [[Албания]]
|
|-
| style='text-align:right'| 264
| ''[[:d:Q31670602|Vallja e Tropojës]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q114433|албан халык биюе]]''<br/>''[[:d:Q51799726|милли бию]]''
| [[Албания]]
|
|-
| style='text-align:right'| 265
| ''[[:d:Q21044497|Summer solstice fire festivals in the Pyrenees]]''
| [[Файл:Falles Alins 2016.jpg|center|128px]]
| [[Кичә (күңел ачу)|кичә]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
| [[Андорра]]<br/>[[Испания]]<br/>[[Франция]]
| [[:commons:Category:Summer solstice fire festivals in the Pyrenees|Summer solstice fire festivals in the Pyrenees]]
|-
| style='text-align:right'| 266
| ''[[:d:Q80383|The Song of the Sibyl]]''
| [[Файл:Sibil la 11572.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>''[[:d:Q105543609|музыкаль әсәр/композиция]]''<br/>''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
|
| ''[[:d:Q204920|Арагон таҗы]]''
| [[:commons:Category:The Song of the Sibyl|The Song of the Sibyl]]
|-
| style='text-align:right'| 267
| ''[[:d:Q135350692|Lo Senyal del Judici]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>''[[:d:Q105543609|музыкаль әсәр/композиция]]''<br/>''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
|
| ''[[:d:Q204920|Арагон таҗы]]''
| [[:commons:Category:The Song of the Sibyl|The Song of the Sibyl]]
|-
| style='text-align:right'| 268
| ''[[:d:Q155119|cuarteto]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q645992|music of Argentina]]''
| [[Аргентина]]
| [[:commons:Category:Cuarteto (music genre of Argentine)|Cuarteto (music genre of Argentine)]]
|-
| style='text-align:right'| 269
| ''[[:d:Q1060475|chamamé]]''
| [[Файл:2015-01-24, Corrientes. Nini Flores en la 25.ª Fiesta Nacional del Chamamé.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q201022|халык биюе]]''<br/>''[[:d:Q6036543|litoraleña music]]''
| [[Аргентина]]
| [[:commons:Category:Chamamé|Chamamé]]
|-
| style='text-align:right'| 270
| ''[[:d:Q1412688|Fileteado]]''
|
| ''[[:d:Q1792644|сәнгать стиле]]''
|
| [[Аргентина]]
| [[:commons:Category:Fileteado|Fileteado]]
|-
| style='text-align:right'| 271
| ''[[:d:Q6127877|jamdani]]''
| [[Файл:Making of Jamdani-10.jpg|center|128px]]
|
| [[Бизәкләп туку|тукучылык]]
| [[Бангладеш]]
| [[:commons:Category:Jamdani|Jamdani]]
|-
| style='text-align:right'| 272
| ''[[:d:Q11212511|Mangal Shobhajatra]]''
| [[Файл:Bengali New Year 1422 01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q898830|processional parade]]''
|
| [[Бангладеш]]
| [[:commons:Category:Ananda Shobhajatra|Ananda Shobhajatra]]
|-
| style='text-align:right'| 273
| ''[[:d:Q111211610|Shital Pati]]''
| [[Файл:Sheetal Pati Sunamganj.jpg|center|128px]]
|
|
| [[Бангладеш]]
|
|-
| style='text-align:right'| 274
| ''[[:d:Q124414315|Tangail saree]]''
| [[Файл:BD Tangail 3.JPG|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q172827|sari]]''
| [[Бангладеш]]
| [[:commons:Category:Tangail Saree|Tangail Saree]]
|-
| style='text-align:right'| 275
| ''[[:d:Q26712698|Budslau fest]]''
| [[Файл:Будслав.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
| [[Беларусия|Беларусь]]
| [[:commons:Category:Budslaŭ fest|Budslaŭ fest]]
|-
| style='text-align:right'| 276
| ''[[:d:Q115741202|Straw weaving in Belarus, art, craft and skills]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Беларусия|Беларусь]]
|
|-
| style='text-align:right'| 277
| ''[[:d:Q863927|Garifuna]]''
| [[Файл:Destacada-página-web-8.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2531956|этник төркем]]''
| ''[[:d:Q385967|африкан диаспора]]''<br/>''[[:d:Q172008|нокта]]''<br/>''[[:d:Q103817|асаба халыклар]]''
| [[Белиз]]<br/>[[Гватемала]]<br/>[[Һондурас]]<br/>[[Никарагуа]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Garifuna|Garifuna]]
|-
| style='text-align:right'| 278
| ''[[:d:Q35330|Carnival of Binche]]''
| [[Файл:Binche - Les Gilles.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q134486399|Bincher Karneval]]''
|
| [[Бельгия]]
| [[:commons:Category:Carnival of Binche|Carnival of Binche]]
|-
| style='text-align:right'| 279
| ''[[:d:Q1025375|Processional giants and dragons in Belgium and France]]''
| [[Файл:Le cheval Bayard.jpg|center|128px]]
|
|
| [[Бельгия]]<br/>[[Франция]]
| [[:commons:Category:Processional giants and dragons in Belgium and France|Processional giants and dragons in Belgium and France]]
|-
| style='text-align:right'| 280
| ''[[:d:Q1613073|Leuven age set ritual repertoire]]''
|
| ''[[:d:Q189819|йола]]''<br/>[[йола]]
| ''[[:d:Q15911314|ассоциация]]''
| [[Бельгия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 281
| ''[[:d:Q1959119|Бельгиядәге сыра мәдәнияте]]''
| [[Файл:250 Biere.JPG|center|128px]]
| [[йола]]<br/>''[[:d:Q876776|drinking]]''<br/>[[кәсеп]]<br/>''[[:d:Q110088189|craftsmanship]]''<br/>''[[:d:Q97271233|территориядә таралган эчемлекләр эчү мәдәнияте]]''
| ''[[:d:Q111780060|beer culture]]''<br/>''[[:d:Q792363|Бельгия мәдәнияте]]''
| [[Бельгия]]
| [[:commons:Category:Beer culture of Belgium|Beer culture of Belgium]]
|-
| style='text-align:right'| 282
| ''[[:d:Q1983449|Остдёйнкеркедагы атка менеп диңгез кыслаларны тоту]]''
| [[Файл:Garnaalvisser te paard.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q268592|икътисад тармагы]]''<br/>[[кәсеп]]<br/>''[[:d:Q2695280|техника]]''
| ''[[:d:Q28122614|диңгез кыслаларын тоту]]''
| [[Бельгия]]
| [[:commons:Category:Horse shrimpers of Oostduinkerke|Horse shrimpers of Oostduinkerke]]
|-
| style='text-align:right'| 283
| ''[[:d:Q3130130|Procession of the Holy Blood in Bruges]]''
| [[Файл:Relic of the Holy Blood - Brugges.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q898830|processional parade]]''<br/>''[[:d:Q15275719|даими вакыйга]]''
|
| [[Бельгия]]
| [[:commons:Category:Procession of the Precious Blood, Bruges|Procession of the Precious Blood, Bruges]]
|-
| style='text-align:right'| 284
| ''[[:d:Q3577413|Namur stilt jousting]]''
| [[Файл:Echasseurs-Echasse-Or-Fetes-de-Wallonie-3-Skuds.jpg|center|128px]]
| [[спорт төре]]
| ''[[:d:Q111621566|stilt walking]]''<br/>''[[:d:Q7128792|бергә-бер көрәш]]''
| [[Бельгия]]
| [[:commons:Category:Échasseurs namurois|Échasseurs namurois]]
|-
| style='text-align:right'| 285
| ''[[:d:Q28133228|Annual fair of Houtem]]''
| [[Файл:Sint-Lievens-Houtem Jaarmarkt 2.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q2923474|braderie]]''
|
| [[Бельгия]]
| [[:commons:Category:Houtem Jaarmarkt|Houtem Jaarmarkt]]
|-
| style='text-align:right'| 286
| ''[[:d:Q1418137|Gelede]]''
| [[Файл:Gelede masquerade, Benin, Nigeria.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q375011|дини бәйрәм]]''
|
| [[Бенин]]<br/>[[Нигерия]]<br/>[[Того]]
| [[:commons:Category:Gelede|Gelede]]
|-
| style='text-align:right'| 287
| ''[[:d:Q718151|дөя чабышлары]]''
| [[Файл:CamelRacingCamelCup2009Heat.JPG|center|128px]]
| [[спорт төре]]
| ''[[:d:Q57833690|animal racing]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]<br/>[[Оман]]
| [[:commons:Category:Camel racing|Camel racing]]
|-
| style='text-align:right'| 288
| ''[[:d:Q3064715|Al Aflaj]]''
|
|
|
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| style='text-align:right'| 289
| ''[[:d:Q10858057|мәҗлес]]''
|
| [[термин]]
| ''[[:d:Q938236|panel]]''<br/>''[[:d:Q1752346|assembly]]''
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]<br/>[[Согуд Гарәбстаны]]<br/>[[Оман]]<br/>[[Катар]]
| [[:commons:Category:Majlis|Majlis]]
|-
| style='text-align:right'| 290
| ''[[:d:Q50922860|Al-Razfa]]''
|
|
|
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]<br/>[[Оман]]
|
|-
| style='text-align:right'| 291
| ''[[:d:Q115741208|Al Talli]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| style='text-align:right'| 292
| ''[[:d:Q29034|Bistritsa Babi]]''
| [[Файл:Asian Festival 2017 in Sofia, Bulgaria 21.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q215380|музыкаль төркем]]''
|
| [[Болгария]]
| [[:commons:Category:Bistritsa Babi|Bistritsa Babi]]
|-
| style='text-align:right'| 293
| ''[[:d:Q537905|мартеница]]''
| [[Файл:Marteniza-ball.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q20900468|славян халык бәйрәме]]''
|
| [[Болгария]]<br/>[[Төньяк Македония]]<br/>[[Молдова]]<br/>[[Румыния]]
| [[:commons:Category:Martenitsa|Martenitsa]]
|-
| style='text-align:right'| 294
| ''[[:d:Q16149104|Anastenaria]]''
|
|
| ''[[:d:Q13537604|дини мөрәсим]]''
| [[Болгария]]
|
|-
| style='text-align:right'| 295
| ''[[:d:Q96213181|tradition of carpet-making in Chiprovtsi]]''
|
|
|
| [[Болгария]]
|
|-
| style='text-align:right'| 296
| ''[[:d:Q113025342|Visoko multipart singing from Dolen and Satovcha, South-western Bulgaria]]''
|
|
|
| [[Болгария]]
|
|-
| style='text-align:right'| 297
| ''[[:d:Q1366148|Kallawaya]]''
| [[Файл:Kallawaya Panama.jpg|center|128px]]
| [[халык]]
|
| [[Боливия]]
| [[:commons:Category:Kallawaya|Kallawaya]]
|-
| style='text-align:right'| 298
| ''[[:d:Q1500828|Oruro carnival]]''
| [[Файл:DiabladaFerroviariadeOruroBolivia.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4618|карнавал]]''<br/>''[[:d:Q74817647|географик регион аспекты]]''<br/>[[рәсми бәйрәм]]
|
| [[Боливия]]
| [[:commons:Category:Carnaval de Oruro|Carnaval de Oruro]]
|-
| style='text-align:right'| 299
| ''[[:d:Q5861764|The festival of the Santísima Trinidad del Señor Jesús del Gran Poder in the city of La Paz]]''
| [[Файл:Jesus del Gran Poder La Paz Bolivia.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q375011|дини бәйрәм]]''
|
| [[Боливия (Төньяк Каролина)|Боливия]]
| [[:commons:Category:Fiesta del Gran Poder|Fiesta del Gran Poder]]
|-
| style='text-align:right'| 300
| ''[[:d:Q56346275|Ichapekene Piesta]]''
|
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
| [[Боливия]]
| [[:commons:Category:Ichapekene Piesta|Ichapekene Piesta]]
|-
| style='text-align:right'| 301
| ''[[:d:Q96213184|Pujllay and Ayarichi]]''
|
|
|
| [[Боливия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 302
| ''[[:d:Q113025279|Grand Festival of Tarija]]''
|
|
|
| [[Боливия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 303
| ''[[:d:Q113025308|Ritual journeys in La Paz during Alasita]]''
|
|
|
| [[Боливия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 304
| ''[[:d:Q19864345|Zmijanje embroidery]]''
| [[Файл:Zmijanje embroidery in BL store 2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q20091976|җирле тукымачылык сәнгате]]''<br/>''[[:d:Q2434238|мирас]]''<br/>''[[:d:Q2065736|мәдәни мирас объекты]]''
| [[чигү]]<br/>''[[:d:Q3450219|Босния һәм Герцеговина сәнгате]]''
| [[Босния һәм Герцеговина]]
| [[:commons:Category:Zmijanje embroidery|Zmijanje embroidery]]
|-
| style='text-align:right'| 305
| ''[[:d:Q55851203|Konjic woodcarving]]''
| [[Файл:"Casa Otomana", Mostar 10.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q337907|wood carving]]''<br/>[[кәсеп]]<br/>''[[:d:Q877729|handicraft]]''<br/>[[продукт]]
| ''[[:d:Q2434238|мирас]]''<br/>[[мәдәни мирас]]<br/>''[[:d:Q2065736|мәдәни мирас объекты]]''
| [[Босния һәм Герцеговина]]
|
|-
| style='text-align:right'| 306
| ''[[:d:Q65155924|Grass mowing competition custom in Kupres]]''
| [[Файл:Grass mowing competition custom in Kupres.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q476300|көндәшлек]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Босния һәм Герцеговина]]
| [[:commons:Category:Grass mowing competition custom in Kupres|Grass mowing competition custom in Kupres]]
|-
| style='text-align:right'| 307
| ''[[:d:Q89688476|Picking of iva grass on Ozren mountain]]''
| [[Файл:Tradicionalno branje trave ive na Ozrenu 08.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4461766|традицион мәдәният]]''
|
| [[Босния һәм Герцеговина]]
| [[:commons:Category:Picking of Iva Grass on Ozren Mountain|Picking of Iva Grass on Ozren Mountain]]
|-
| style='text-align:right'| 308
| ''[[:d:Q159452|capoeira]]''
| [[Файл:Capoeira, Brazils.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q66088122|type of fighting style]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''<br/>[[спорт төре]]
| ''[[:d:Q7128792|бергә-бер көрәш]]''<br/>''[[:d:Q11417|martial arts]]''<br/>''[[:d:Q130403|war dance]]''
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Capoeira|Capoeira]]
|-
| style='text-align:right'| 309
| ''[[:d:Q925437|Minas cheese]]''
| [[Файл:Queijo Minas Frescal.JPG|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q3088299|сыер сөтеннән сыр]]''
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Queijo Minas|Queijo Minas]]
|-
| style='text-align:right'| 310
| ''[[:d:Q1431998|Wayampi people]]''
| [[Файл:Wajãpi.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q103817|асаба халыклар]]''
|
| [[Бразилия]]<br/>[[Француз Гвианасы|Франса Гвиянәсе]]
| [[:commons:Category:Oiampis|Oiampis]]
|-
| style='text-align:right'| 311
| ''[[:d:Q1455932|frevo]]''
| [[Файл:Passistas de Frevo.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''<br/>[[мәдәни мирас]]
| ''[[:d:Q10264148|Brazilian dance]]''<br/>''[[:d:Q899215|music of Brazil]]''<br/>''[[:d:Q114239322|carnival music]]''
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Frevo|Frevo]]
|-
| style='text-align:right'| 312
| ''[[:d:Q2301861|Bumba Meu Boi]]''
| [[Файл:Bumba meu boi - Maranhão, Brasil.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q58687420|мәдәни чара]]''
|
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Bumba meu boi|Bumba meu boi]]
|-
| style='text-align:right'| 313
| ''[[:d:Q9300201|samba de roda]]''
| [[Файл:Ministério da Cultura - Samba de roda com baianas e Olívia Santana.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''<br/>[[мәдәни мирас]]
| ''[[:d:Q106926325|Бразилия халык музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q116173474|Бразилия халык биюе]]''
| [[Бразилия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 314
| ''[[:d:Q22039472|Intore]]''
| [[Файл:Bracelet de danseur Intore-Africa Museum.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q111851052|Rwandese folk dance]]''
| [[Бурунди]]
| [[:commons:Category:Intore|Intore]]
|-
| style='text-align:right'| 315
| ''[[:d:Q96213183|Ritual dance of the royal drum]]''
|
|
|
| [[Бурунди]]
|
|-
| style='text-align:right'| 316
| ''[[:d:Q2177108|Drametse Ngacham]]''
| [[Файл:Masked Buddhist Dance.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
|
| [[Бутан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 317
| ''[[:d:Q5448207|fijiri]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q685884|вокаль музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q98528189|гарәп халык музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q106635221|Көнбатыш Азия халык музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q27939|җырлау]]''
| [[Бәхрәйн]]
|
|-
| style='text-align:right'| 318
| ''[[:d:Q113025268|Date palm, knowledge, skills, traditions and practices]]''
| [[Файл:Date palm with fruits.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q460693|know-how]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Бәхрәйн]]<br/>[[Мисыр]]<br/>[[Гыйрак]]<br/>[[Үрдүн]]<br/>[[Күвәйт]]<br/>[[Мавритания]]<br/>[[Марокко]]<br/>[[Оман]]<br/>[[Фәләстин дәүләте|Фәләстыйн]]<br/>[[Согуд Гарәбстаны]]<br/>[[Судан]]<br/>[[Тунис]]<br/>[[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]<br/>[[Йәмән]]<br/>[[Катар]]
|
|-
| style='text-align:right'| 319
| ''[[:d:Q1545808|комда рәсем ясау]]''
| [[Файл:Sand drawing, Vanuatu.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1437361|form of art]]''
| ''[[:d:Q93184|рәсем]]''
| [[Вануату]]
| [[:commons:Category:Drawings in the sand|Drawings in the sand]]
|-
| style='text-align:right'| 320
| ''[[:d:Q1202208|joropo]]''
| [[Файл:Parejas bailando joropo central.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q2486179|music of Venezuela]]''<br/>''[[:d:Q3328778|tropical music]]''<br/>''[[:d:Q98528197|Латин американ халык музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q51799726|милли бию]]''<br/>''[[:d:Q201022|халык биюе]]''
| [[Венесуэла]]<br/>[[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Joropo|Joropo]]
|-
| style='text-align:right'| 321
| ''[[:d:Q5861684|Festive cycle around the devotion and worship towards Saint John the Baptist]]''
|
| [[Кичә (күңел ачу)|кичә]]
|
| [[Венесуэла]]
|
|-
| style='text-align:right'| 322
| ''[[:d:Q16556554|Dancing devils of Corpus Christi]]''
|
|
|
| [[Венесуэла]]
| [[:commons:Category:Diablos danzantes de Yare|Diablos danzantes de Yare]]
|-
| style='text-align:right'| 323
| ''[[:d:Q19280060|Carnaval del Callao]]''
|
| ''[[:d:Q74817647|географик регион аспекты]]''
|
| [[Венесуэла]]
|
|-
| style='text-align:right'| 324
| ''[[:d:Q50922905|Traditional knowledge and technologies relating to the growing and processing of the curagua]]''
|
|
|
| [[Венесуэла]]
|
|-
| style='text-align:right'| 325
| ''[[:d:Q1320004|Death anniversary of the Hung Kings]]''
| [[Файл:Đền Thờ Hùng Vương - Suối Tiên.jpg|center|128px]]
| [[бәйрәм]]<br/>[[рәсми бәйрәм]]
|
| [[Вьетнам]]
|
|-
| style='text-align:right'| 326
| ''[[:d:Q2397005|Space of Gong Culture in the Central Highlands of Vietnam]]''
| [[Файл:Tay Nguyen gongs.JPG|center|128px]]
| [[мәдәният]]
|
| [[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Gongs of Vietnam|Gongs of Vietnam]]
|-
| style='text-align:right'| 327
| ''[[:d:Q3525838|quan họ]]''
| [[Файл:Quan Ho-Ensemble.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107356781|җыр төре]]''
| ''[[:d:Q10757361|вьетнам халык музыкасы]]''
| [[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Quan họ|Quan họ]]
|-
| style='text-align:right'| 328
| ''[[:d:Q5563375|Giong Festival]]''
| [[Файл:Hội Gióng2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
| [[Вьетнам]]
|
|-
| style='text-align:right'| 329
| ''[[:d:Q7023407|Đờn ca tài tử]]''
| [[Файл:Ban nhạc đờn ca tài tử.jpeg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q1156957|Вьетнам музыкасы]]''
| [[Вьетнам]]
|
|-
| style='text-align:right'| 330
| ''[[:d:Q10742121|Bai choi]]''
| [[Файл:Choi Bai.jpg|center|128px]]
|
|
| [[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Bài chòi|Bài chòi]]
|-
| style='text-align:right'| 331
| ''[[:d:Q96213174|Ví and Giặm folk songs of Nghệ Tĩnh]]''
|
|
|
| [[Вьетнам]]
|
|-
| style='text-align:right'| 332
| ''[[:d:Q109438441|xòe]]''
| [[Файл:Ambassador Ted Osius’s Visit to HIV AIDS Programs in Dien Bien (29564030532).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q10822659|Вьетнам биюе]]''
| [[Вьетнам]]
|
|-
| style='text-align:right'| 333
| ''[[:d:Q111208294|Practices related to the Viet beliefs in the Mother Goddesses of Three Realms]]''
| [[Файл:Tu viện Vĩnh Nghiêm, trong Phật điện (Ban thờ Tam thánh mẫu) (5).jpg|center|128px]]
|
|
| [[Вьетнам]]
|
|-
| style='text-align:right'| 334
| ''[[:d:Q111211864|Practices of Then by Tày, Nùng and Thái ethnic groups in Viet Nam]]''
| [[Файл:Then Singing.JPG|center|128px]]
|
|
| [[Вьетнам]]
|
|-
| style='text-align:right'| 335
| ''[[:d:Q111212208|xoan]]''
| [[Файл:Hatxoan.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q45971958|башкарма сәнгать жанры]]''
| ''[[:d:Q685884|вокаль музыкасы]]''
| [[Вьетнам]]
|
|-
| style='text-align:right'| 336
| ''[[:d:Q963061|highlife]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q6942329|music of West Africa]]''
| [[Гана]]
| [[:commons:Category:Highlife|Highlife]]
|-
| style='text-align:right'| 337
| ''[[:d:Q1150728|гарәп каһвәсе]]''
| [[Файл:A dallah a traditional Arabic coffee pot with cups and coffee beans.jpg|center|128px]]
| [[эчемлек]]<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| [[каһвә]]
| [[Гарәбстан ярымутравы]]
| [[:commons:Category:Arabic coffee|Arabic coffee]]
|-
| style='text-align:right'| 338
| ''[[:d:Q16841203|harees]]''
| [[Файл:Al fanar harees (7797136886).jpg|center|128px]]
|
| [[ризык]]
| [[Гарәбстан ярымутравы]]
| [[:commons:Category:Harees|Harees]]
|-
| style='text-align:right'| 339
| ''[[:d:Q1896961|Rabinal Achí]]''
|
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
|
| [[Гватемала]]
| [[:commons:Category:Rabinal Achi|Rabinal Achi]]
|-
| style='text-align:right'| 340
| ''[[:d:Q5886929|Holy Week in Guatemala]]''
| [[Файл:Pequeño guardia.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Гватемала]]
| [[:commons:Category:Holy Week in Guatemala|Holy Week in Guatemala]]
|-
| style='text-align:right'| 341
| ''[[:d:Q2229742|Sosso Bala]]''
| [[Файл:Ur-Balafon mit Balafon-Wächter 2017.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q34379|музыка коралы]]''
| [[Гвинея]]
| [[:commons:Category:Sosso Bala|Sosso Bala]]
|-
| style='text-align:right'| 342
| ''[[:d:Q339193|долма]]''
| [[Файл:Etli biber dolma.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q19861951|type of food or dish]]''
| ''[[:d:Q2920963|stew]]''<br/>''[[:d:Q3066798|stuffed vegetable]]''
| [[Госман империясе]]<br/>[[Әрмәнстан]]
| [[:commons:Category:Dolma|Dolma]]
|-
| style='text-align:right'| 343
| ''[[:d:Q4794504|Kırkpınar Oil Wrestling Tournament]]''
| [[Файл:Oil wrestling match in the gardens of the Sultan's Palace.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q500834|турнир]]''<br/>''[[:d:Q16510064|sporting event]]''<br/>''[[:d:Q4438121|sports organization]]''
|
| [[Госман империясе]]<br/>[[Төркия]]
| [[:commons:Category:Oil wrestling in Turkey|Oil wrestling in Turkey]]
|-
| style='text-align:right'| 344
| ''[[:d:Q16931595|Ottoman illumination]]''
| [[Файл:Double page from the "Divan-i Muhibbi" (IÜ Ktp. T.5467 ff. 359b-360a).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1792644|сәнгать стиле]]''<br/>''[[:d:Q64222339|art term]]''
| ''[[:d:Q2864712|Госман империясе сәнгате]]''<br/>''[[:d:Q2353833|art of illumination]]''
| [[Госман империясе]]
|
|-
| style='text-align:right'| 345
| ''[[:d:Q220528|Rebetiko]]''
| [[Файл:Rembetes Karaiskaki 1933.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q12876995|грек халык музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q60733114|музыкаль традиция]]''
| [[Греция]]
| [[:commons:Category:Rebetiko|Rebetiko]]
|-
| style='text-align:right'| 346
| ''[[:d:Q12881397|Momoeria, New Year's celebration in eight villages of Kozani area, West Macedonia, Greece]]''
| [[Файл:Dancing Momogeri.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q189819|йола]]''
|
| [[Греция]]
| [[:commons:Category:Momogeroi|Momogeroi]]
|-
| style='text-align:right'| 347
| ''[[:d:Q26196765|Tinian marble craftsmanship]]''
|
|
|
| [[Греция]]
|
|-
| style='text-align:right'| 348
| ''[[:d:Q96213188|Know-how of cultivating mastic on the island of Chios]]''
|
|
|
| [[Греция]]
|
|-
| style='text-align:right'| 349
| ''[[:d:Q115741206|August 15th (Dekapentavgoustos) festivities in two Highland Communities of Northern Greece: Tranos Choros (Grand Dance) in Vlasti and Syrrako Festival]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Греция]]
|
|-
| style='text-align:right'| 350
| ''[[:d:Q756952|noria]]''
| [[Файл:Noriacristina.JPG|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q1725936|scoop wheel]]''
| [[Гыйрак]]
| [[:commons:Category:Norias|Norias]]
|-
| style='text-align:right'| 351
| ''[[:d:Q113025286|Iraqi Maqam]]''
|
|
|
| [[Гыйрак]]
|
|-
| style='text-align:right'| 352
| ''[[:d:Q113025289|Khidr Elias feast and its vows]]''
|
|
|
| [[Гыйрак]]
|
|-
| style='text-align:right'| 353
| ''[[:d:Q161428|гөрҗи язуы]]''
| [[Файл:Kartuli, Georgian scripts.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q36161|күплек]]''<br/>''[[:d:Q12775371|script family]]''
| ''[[:d:Q29517555|табигый язма]]''<br/>[[Язу системасы|язу]]<br/>''[[:d:Q2434238|мирас]]''<br/>[[Älifba|әлифба]]
| [[Гөрҗистан]]
| [[:commons:Category:Georgian scripts|Georgian scripts]]
|-
| style='text-align:right'| 354
| ''[[:d:Q3649330|Qvevri]]''
| [[Файл:A terracotta Kvevri used to ferment and age wine decorated with depictions of bunches of grapes, First half of the 6th millennium BC, from Khramis Didid Gora, National Museum of Georgia, Tbilisi, Georgia.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q17379525|pottery ware]]''
| ''[[:d:Q987767|container]]''
| [[Гөрҗистан]]
| [[:commons:Category:Kvevri|Kvevri]]
|-
| style='text-align:right'| 355
| ''[[:d:Q111207998|Chidaoba]]''
|
|
| ''[[:d:Q327248|халык көрәше]]''
| [[Гөрҗистан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 356
| ''[[:d:Q113025278|Georgian polyphonic singing]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q179465|полифония]]''<br/>''[[:d:Q2032053|гөрҗи музыкасы]]''
| [[Гөрҗистан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 357
| ''[[:d:Q338401|clinker boat building]]''
| [[Файл:Båt Gnisvärd.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2695280|техника]]''<br/>''[[:d:Q2434238|мирас]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q893164|building of pleasure and sporting boats]]''
| [[Дания]]<br/>[[Финляндия]]<br/>[[Исландия]]<br/>[[Норвегия]]<br/>[[Швеция]]
| [[:commons:Category:Nordic clinker boat traditions|Nordic clinker boat traditions]]
|-
| style='text-align:right'| 358
| ''[[:d:Q40461|бачата]]''
| [[Файл:IBPA 22696 - A nova edição do projeto Salseando e Bachateando estará - 2019-02-05 - Nando Espinosa Fotografia-SMC PMPA.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q316930|бию музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q3328778|tropical music]]''<br/>''[[:d:Q6942370|music of the Dominican Republic]]''
| [[Доминикан Җөмһүрияте|Доминикан Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 359
| ''[[:d:Q282131|merengue]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q373342|популяр музыка]]''<br/>''[[:d:Q3328778|tropical music]]''<br/>''[[:d:Q6942370|music of the Dominican Republic]]''<br/>[[бию]]
| [[Доминикан Җөмһүрияте|Доминикан Республикасы]]
| [[:commons:Category:Merengue|Merengue]]
|-
| style='text-align:right'| 360
| ''[[:d:Q2993007|Cultural space of the Brotherhood of the Holy Spirit of the Congos of Villa Mella]]''
|
| ''[[:d:Q992253|confraternity]]''
|
| [[Доминикан Җөмһүрияте|Доминикан Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 361
| ''[[:d:Q12414569|бачата]]''
| [[Файл:Bachata cuba dance.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q3209069|social dance]]''
| [[Доминикан Җөмһүрияте|Доминикан Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 362
| ''[[:d:Q22092272|cocolo]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q201022|халык биюе]]''
| [[Доминикан Җөмһүрияте|Доминикан Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 363
| ''[[:d:Q1722130|Kalela]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q387407|африкан биюе]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| [[Замбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 364
| ''[[:d:Q2626703|Makishi masquerade]]''
| [[Файл:Makishi dancers in action 3.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
| [[Замбия]]
| [[:commons:Category:Makishi masquerade|Makishi masquerade]]
|-
| style='text-align:right'| 365
| ''[[:d:Q112632425|Budima]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q387407|африкан биюе]]''
| [[Замбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 366
| ''[[:d:Q113025296|Mooba dance of the Lenje ethnic group of Central Province of Zambia]]''
|
|
|
| [[Замбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 367
| ''[[:d:Q2285047|Mbende-Jerusarema]]''
| [[Файл:Mbende Dance.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| [[бию]]
| [[Зимбабве]]
|
|-
| style='text-align:right'| 368
| ''[[:d:Q194492|gamelan]]''
| [[Файл:165 Museu de la Música, gamelan.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q60733114|музыкаль традиция]]''
| ''[[:d:Q106586998|Көньяк-Көнчыгыш Азия классик музыкасы]]''
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Gamelan|Gamelan]]
|-
| style='text-align:right'| 369
| ''[[:d:Q331220|крис]]''
| [[Файл:Kris bali.jpg|center|128px]]
| [[мәдәни мирас]]<br/>''[[:d:Q15142889|корал сыйныфы]]''
| ''[[:d:Q182780|хәнҗәр]]''<br/>''[[:d:Q12791|кылыч]]''
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Kris|Kris]]
|-
| style='text-align:right'| 370
| ''[[:d:Q538882|Pinisi]]''
| [[Файл:Taopere.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1634158|rigging]]''<br/>''[[:d:Q2235308|кораб төре]]''
| ''[[:d:Q170483|sailing ship]]''
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Pinisi|Pinisi]]
|-
| style='text-align:right'| 371
| ''[[:d:Q589421|songket]]''
| [[Файл:Sarong (kain Songket) (Indonesia), early 19th century (CH 18345561).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q28823|textile]]''<br/>''[[:d:Q59544|матди булмаган мәдәни мирас]]''
| ''[[:d:Q1314278|тукыма]]''<br/>[[кием]]<br/>''[[:d:Q28823|textile]]''<br/>''[[:d:Q5135573|clothing material]]''<br/>[[Бизәкләп туку|тукучылык]]
| [[Индонезия]]<br/>[[Малайзия]]
| [[:commons:Category:Songket|Songket]]
|-
| style='text-align:right'| 372
| ''[[:d:Q635427|батик]]''
| [[Файл:Batik Indonesia.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2717220|Индонезия мәдәнияте]]''<br/>''[[:d:Q174219|буяу]]''
| ''[[:d:Q5135573|clothing material]]''<br/>''[[:d:Q28823|textile]]''<br/>''[[:d:Q11629|нәкышь сәнгате]]''
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Batik|Batik]]
|-
| style='text-align:right'| 373
| ''[[:d:Q713965|Бали биюе]]''
| [[Файл:17 Years of Sekar Jepun 2014-11-01 02.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q3015654|Индонезия биюе]]''
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Dance of Bali|Dance of Bali]]
|-
| style='text-align:right'| 374
| ''[[:d:Q960672|pantun]]''
| [[Файл:Pantun.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q89522629|шигъри форма]]''<br/>''[[:d:Q223393|әдәбият жанры]]''
| [[Газәл (жанр)|газәл]]
| [[Индонезия]]<br/>[[Иран]]
| [[:commons:Category:Pantun|Pantun]]
|-
| style='text-align:right'| 375
| [[ваянг]]
| [[Файл:2 painted wayang puppets.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q7777573|театраль жанр]]''
| ''[[:d:Q588750|курчак театры]]''
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Wayang|Wayang]]
|-
| style='text-align:right'| 376
| ''[[:d:Q1641029|kebaya]]''
| [[Файл:Bali (6924433728).jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q100329042|Indonesian clothing]]''
| [[Индонезия]]<br/>[[Малайзия]]
| [[:commons:Category:Kebaya|Kebaya]]
|-
| style='text-align:right'| 377
| ''[[:d:Q1791487|kulintang]]''
| [[Файл:Kulintang 11.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q208320|Gong]]''
| [[Индонезия]]<br/>[[Малайзия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 378
| ''[[:d:Q2040849|pencak silat]]''
| [[Файл:Persaudaraan Setia Hati Terate - Tendangan terbang.jpg|center|128px]]
| [[спорт төре]]
| ''[[:d:Q11417|martial arts]]''
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Pencak silat|Pencak silat]]
|-
| style='text-align:right'| 379
| ''[[:d:Q4200773|jamu]]''
| [[Файл:Jamu.jpg|center|128px]]
| [[эчемлек]]
| ''[[:d:Q188504|альтернатив медицина]]''<br/>''[[:d:Q771035|traditional medicine]]''<br/>''[[:d:Q113191939|traditional, complementary and integrative medicine]]''
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Jamu|Jamu]]
|-
| style='text-align:right'| 380
| ''[[:d:Q290951|kamancheh]]''
| [[Файл:2 Kamānches, Persia, ca. 1880.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q55724815|spike bowl lute]]''<br/>[[кәманчә]]
| [[Иран]]<br/>[[Азәрбайҗан]]
| [[:commons:Category:Kamancheh|Kamancheh]]
|-
| style='text-align:right'| 381
| ''[[:d:Q592656|radif]]''
| [[Файл:AghaHosseingholiAghaAliakbar.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q2145110|repertoire]]''
| [[Иран]]
|
|-
| style='text-align:right'| 382
| [[дутар]]
| [[Файл:Dutār MET DP703859.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q110295396|музыкаль корал төре]]''
| ''[[:d:Q55724833|necked lute]]''
| [[Иран]]
| [[:commons:Category:Dutâr|Dutâr]]
|-
| style='text-align:right'| 383
| ''[[:d:Q2216731|samanu]]''
| [[Файл:Samanu for 7 sin.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q19861951|type of food or dish]]''
| [[десерт]]
| [[Иран]]
| [[:commons:Category:Sumalak|Sumalak]]
|-
| style='text-align:right'| 384
| ''[[:d:Q3090993|Shiraz rug]]''
| [[Файл:Persian rug.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q56147411|rug style]]''
| ''[[:d:Q1332219|Persian carpet]]''
| [[Иран]]
| [[:commons:Category:Rugs and carpets of Shiraz|Rugs and carpets of Shiraz]]
|-
| style='text-align:right'| 385
| ''[[:d:Q3142847|Kashan rug]]''
| [[Файл:Silk Kashan Carpet MET DT5436.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q56147411|rug style]]''<br/>''[[:d:Q37736399|традицион һөнәр]]''
| ''[[:d:Q1332219|Persian carpet]]''<br/>''[[:d:Q1968981|rug making]]''
| [[Иран]]
| [[:commons:Category:Rugs and carpets of Kashan|Rugs and carpets of Kashan]]
|-
| style='text-align:right'| 386
| ''[[:d:Q5949721|Төньяк Хорасан музыкасы]]''
|
| ''[[:d:Q75054287|music by country or region]]''
| ''[[:d:Q5950055|Хорасан музыкасы]]''
| [[Иран]]
|
|-
| style='text-align:right'| 387
| ''[[:d:Q5960987|Qālišuyān rituals of Mašhad-e Ardehāl in Kāšān]]''
| [[Файл:مراسم سنتی مذهبی قالیشویان فین.jpg|center|128px]]
|
|
| [[Иран]]
| [[:commons:Category:Qalishuyan|Qalishuyan]]
|-
| style='text-align:right'| 388
| ''[[:d:Q109552322|Pilgrimage to the St. Thaddeus Apostle Monastery]]''
| [[Файл:Saint Tatavous Church.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1644573|зыярәт кылу]]''
|
| [[Иран]]<br/>[[Әрмәнстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 389
| ''[[:d:Q213711|hurling]]''
| [[Файл:Hurling sport - Taking a swing.jpg|center|128px]]
| [[спорт төре]]<br/>''[[:d:Q13137940|sport with racquet/stick/club]]''
| ''[[:d:Q216048|такым спорты]]''<br/>''[[:d:Q877517|туплы уен]]''<br/>''[[:d:Q2447366|Gaelic games]]''
| [[Ирландия]]
| [[:commons:Category:Hurling|Hurling]]
|-
| style='text-align:right'| 390
| ''[[:d:Q373017|basketry]]''
| [[Файл:39.SFF41.Day2.NM.WDC.28jun07 (656209309) (2).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q877729|handicraft]]''
| ''[[:d:Q1081013|wicker]]''
| [[Ирландия]]
| [[:commons:Category:Basketry|Basketry]]
|-
| style='text-align:right'| 391
| ''[[:d:Q543833|uilleann pipes]]''
| [[Файл:UilleannPipes.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q8347|сорнай]]''
| [[Ирландия]]
| [[:commons:Category:Uilleann pipes|Uilleann pipes]]
|-
| style='text-align:right'| 392
| ''[[:d:Q1288250|кельт арфасы]]''
| [[Файл:Celtic harp dsc05425.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q60733114|музыкаль традиция]]''<br/>''[[:d:Q110295396|музыкаль корал төре]]''
| ''[[:d:Q55724964|frame harps with manual action]]''
| [[Ирландия]]
| [[:commons:Category:Celtic harps|Celtic harps]]
|-
| style='text-align:right'| 393
| ''[[:d:Q415|silbo Gomero]]''
| [[Файл:El Silbo.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2737212|whistled language]]''
|
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Silbo gomero|Silbo gomero]]
|-
| style='text-align:right'| 394
| ''[[:d:Q9764|фламенко]]''
| [[Файл:Sargent John Singer Spanish Dancer.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q964987|Испания музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q18345375|Latin music]]''<br/>''[[:d:Q201022|халык биюе]]''
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Flamenco|Flamenco]]
|-
| style='text-align:right'| 395
| ''[[:d:Q943526|human tower (castell)]]''
| [[Файл:3d10 fm de vilafranca.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q5938674|human tower]]''<br/>''[[:d:Q219067|физик күнегүләр]]''
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Castellers|Castellers]]
|-
| style='text-align:right'| 396
| ''[[:d:Q1143768|Falles]]''
| [[Файл:Falla del Ayuntamiento Valencia 2019 (3).jpg|center|128px]]
| [[Кичә (күңел ачу)|кичә]]<br/>''[[:d:Q15275719|даими вакыйга]]''
|
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Falles|Falles]]
|-
| style='text-align:right'| 397
| ''[[:d:Q1816129|Patum de Berga]]''
| [[Файл:Salt de Plens.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Patum de Berga|Patum de Berga]]
|-
| style='text-align:right'| 398
| ''[[:d:Q2115110|Mystery Play of Elche]]''
| [[Файл:Misterio de Elche, La Mangrana.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q1253136|liturgical drama]]''<br/>[[Кичә (күңел ачу)|кичә]]<br/>[[һәйкәл]]<br/>''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
|
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Misteri d'Elx|Misteri d'Elx]]
|-
| style='text-align:right'| 399
| ''[[:d:Q3290365|Festivity of ‘la Mare de Déu de la Salut’ of Algemesí]]''
| [[Файл:Algemesí MDS - Les Llauradores 04.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Festivity of La Mare de Déu de la Salut of Algemesí|Festivity of La Mare de Déu de la Salut of Algemesí]]
|-
| style='text-align:right'| 400
| ''[[:d:Q4121017|Festival de los Patios]]''
| [[Файл:Patio cordobés (7155649863).jpg|center|128px]]
| [[Кичә (күңел ачу)|кичә]]
|
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Festival de los Patios|Festival de los Patios]]
|-
| style='text-align:right'| 401
| ''[[:d:Q5737902|Caballos del Vino]]''
| [[Файл:Caballosdelvino.2demayo.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Caballos del Vino|Caballos del Vino]]
|-
| style='text-align:right'| 402
| ''[[:d:Q6138503|tamborrada]]''
| [[Файл:Taborrada women.jpg|center|128px]]
| [[Кичә (күңел ачу)|кичә]]
|
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Tamborada|Tamborada]]
|-
| style='text-align:right'| 403
| ''[[:d:Q85877744|Астурия сидры]]''
| [[Файл:Sidra Natural Piñera.jpeg|center|128px]]
| ''[[:d:Q154|алкогольле эчемлек]]''<br/>''[[:d:Q167296|сидр]]''
| ''[[:d:Q167296|сидр]]''
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Cider from Asturias|Cider from Asturias]]
|-
| style='text-align:right'| 404
| ''[[:d:Q115533436|manual bell ringing]]''
| [[Файл:Campanero de Burgos, años 20, fotografía de Eustasio Villanueva, V-7-24.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q60733114|музыкаль традиция]]''
| ''[[:d:Q1531860|peal of bells]]''
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Manual bell ringing|Manual bell ringing]]
|-
| style='text-align:right'| 405
| ''[[:d:Q192786|итальян аш-суы]]''
| [[Файл:Eq it-na pizza-margherita sep2005 sml.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1968435|милли ризыклар]]''
| ''[[:d:Q579316|Европа аш-суы]]''<br/>''[[:d:Q934309|Урта диңгез яр буйлары аш-суы]]''
| [[Италия]]
| [[:commons:Category:Cuisine of Italy|Cuisine of Italy]]
|-
| style='text-align:right'| 406
| ''[[:d:Q774475|cantu a tenore]]''
| [[Файл:Tenores di bitti mialinu pira 2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3516862|вокаль техникасы]]''<br/>''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q1048249|итальян халык музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q179465|полифония]]''
| [[Италия]]
| [[:commons:Category:Cantu a tenore|Cantu a tenore]]
|-
| style='text-align:right'| 407
| ''[[:d:Q1772945|Opera dei Pupi]]''
| [[Файл:Angelica et Carlo Magno-Lipari.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q7777573|театраль жанр]]''
| ''[[:d:Q42011297|marionette theatre]]''
| [[Италия]]
| [[:commons:Category:Opera dei Pupi|Opera dei Pupi]]
|-
| style='text-align:right'| 408
| ''[[:d:Q3389507|pizzaiolo]]''
| [[Файл:Glenn oven.png|center|128px]]
| [[һөнәр]]<br/>''[[:d:Q12737077|һөнәр төре]]''<br/>[[кәсеп]]<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| [[пешекче]]<br/>''[[:d:Q108290775|fast food preparers]]''<br/>''[[:d:Q2111686|кулинария сәнгате]]''<br/>''[[:d:Q160131|baker]]''
| [[Италия]]
| [[:commons:Category:Pizzaiolos|Pizzaiolos]]
|-
| style='text-align:right'| 409
| ''[[:d:Q3899741|Celestinian Forgiveness]]''
| [[Файл:Facciata della Basilica di Santa Maria di Collemaggio.jpg|center|128px]]
| [[Христиан бәйрәмнәре|христиан бәйрәме]]<br/>''[[:d:Q139541870|annual religious event]]''
| ''[[:d:Q3010205|бәйрәм итү]]''
| [[Италия]]
| [[:commons:Category:Perdonanza Celestiniana (festival)|Perdonanza Celestiniana (festival)]]
|-
| style='text-align:right'| 410
| ''[[:d:Q28720171|Traditional violin craftsmanship in Cremona]]''
| [[Файл:Workshop luthier.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q877729|handicraft]]''
|
| [[Италия]]
| [[:commons:Category:Traditional violin craftsmanship in Cremona|Traditional violin craftsmanship in Cremona]]
|-
| style='text-align:right'| 411
| ''[[:d:Q96213228|Celebrations of big shoulder-borne processional structures]]''
|
| ''[[:d:Q175331|демонстрация]]''<br/>[[вакыйга]]
|
| [[Италия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 412
| ''[[:d:Q112662103|The art of glass beads]]''
|
|
|
| [[Италия]]<br/>[[Франция]]
|
|-
| style='text-align:right'| 413
| ''[[:d:Q113025339|Truffle hunting and extraction in Italy, traditional knowledge and practice]]''
|
|
|
| [[Италия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 414
| ''[[:d:Q2681826|Song of Sana’a]]''
|
| ''[[:d:Q17489659|group of works]]''
|
| [[Йәмән]]
|
|-
| style='text-align:right'| 415
| ''[[:d:Q502535|morna]]''
| [[Файл:Morna group.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q188237|music of Cape Verde]]''
| [[Кабо-Верде]]<br/>[[Норвегия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 416
| ''[[:d:Q2562001|Togyz kumalak]]''
| [[Файл:Deskohraní 08-09-30 0913.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q267989|mancala]]''
| [[Казакъстан]]<br/>[[Кыргызстан]]<br/>[[Төркия]]
| [[:commons:Category:Toguz korgool|Toguz korgool]]
|-
| style='text-align:right'| 417
| ''[[:d:Q4251198|Kui]]''
| [[Файл:Dombra Player (5663178574) (2).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q98528287|Turkic-Mongolic music]]''<br/>''[[:d:Q25513043|казакъ халык музыкасы]]''
| [[Казакъстан]]
| [[:commons:Category:Kui|Kui]]
|-
| style='text-align:right'| 418
| ''[[:d:Q111209695|Kuresi in Kazakhstan]]''
|
| ''[[:d:Q74817647|географик регион аспекты]]''
|
| [[Казакъстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 419
| ''[[:d:Q113025288|Kazakh traditional Assyk games]]''
|
|
|
| [[Казакъстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 420
| ''[[:d:Q113025337|Traditional spring festive rites of the Kazakh horse breeders]]''
|
|
|
| [[Казакъстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 421
| ''[[:d:Q1037715|Royal Ballet of Cambodia]]''
| [[Файл:Royal Ballet Camboda Apsara Mera.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q118744390|Khmer dance]]''
| [[Камбоджа]]
| [[:commons:Category:Khmer classical dance|Khmer classical dance]]
|-
| style='text-align:right'| 422
| ''[[:d:Q1394188|Bokator]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q11417|martial arts]]''
| [[Камбоджа]]
| [[:commons:Category:Bokator|Bokator]]
|-
| style='text-align:right'| 423
| ''[[:d:Q1839404|Khmer shadow theatre]]''
| [[Файл:Shadow Puppet Cambodia 0622.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q854836|күләгәләр театры]]''
| [[Камбоджа]]
| [[:commons:Category:Shadow puppets from Cambodia in the Museu do Oriente|Shadow puppets from Cambodia in the Museu do Oriente]]
|-
| style='text-align:right'| 424
| ''[[:d:Q50922911|Tugging rituals and games]]''
|
| ''[[:d:Q676977|халык уены]]''
| ''[[:d:Q102843|tug of war]]''
| [[Камбоджа]]<br/>[[Филиппин|Филипин]]<br/>[[Көньяк Корея]]<br/>[[Вьетнам]]
|
|-
| style='text-align:right'| 425
| [[борщ]]
| [[Файл:Borscht with bread.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q65769686|beetroot soup]]''<br/>''[[:d:Q12105883|zahušťovaná polévka]]''
| [[Киев Русе]]<br/>[[Украина]]
| [[:commons:Category:Borscht|Borscht]]
|-
| style='text-align:right'| 426
| ''[[:d:Q47564|Mediterranean diet]]''
| [[Файл:DIETA MEDITERRANEA ITALIA.JPG|center|128px]]
| [[Аш-су (традицияләр)|аш-су]]<br/>''[[:d:Q131908101|dietary style]]''
| ''[[:d:Q474191|диет]]''
| [[Кипр Республикасы]]<br/>[[Хорватия]]<br/>[[Испания]]<br/>[[Греция]]<br/>[[Италия]]<br/>[[Марокко]]<br/>[[Португалия]]
| [[:commons:Category:Mediterranean diet|Mediterranean diet]]
|-
| style='text-align:right'| 427
| ''[[:d:Q1115080|Commandaria]]''
| [[Файл:Commandaria St. Nicholas.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q154|алкогольле эчемлек]]''
| ''[[:d:Q1200945|dessert wine]]''<br/>''[[:d:Q4111867|Cypriot wine]]''
| [[Кипр Республикасы]]
| [[:commons:Category:Commandaria|Commandaria]]
|-
| style='text-align:right'| 428
| ''[[:d:Q16116484|Tsiattista poetic duelling]]''
|
|
|
| [[Кипр Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 429
| ''[[:d:Q106810831|Byzantine chant]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q2090950|Byzantine music]]''<br/>''[[:d:Q8812109|church music]]''<br/>''[[:d:Q23072435|chant]]''
| [[Кипр Республикасы]]<br/>[[Греция]]
|
|-
| style='text-align:right'| 430
| ''[[:d:Q1122008|Barranquilla's Carnival]]''
| [[Файл:Congoespejo.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4618|карнавал]]''<br/>''[[:d:Q74817647|географик регион аспекты]]''
|
| [[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Carnaval de Barranquilla|Carnaval de Barranquilla]]
|-
| style='text-align:right'| 431
| ''[[:d:Q1399796|Black and White Carnival]]''
| [[Файл:Talco en Carnaval de Blancos y Negros.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4618|карнавал]]''<br/>''[[:d:Q74817647|географик регион аспекты]]''
|
| [[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Carnaval de Negros y Blancos|Carnaval de Negros y Blancos]]
|-
| style='text-align:right'| 432
| ''[[:d:Q3478361|Holy Week in Popayán]]''
| [[Файл:Paso 2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q109379965|Holy Week in a geographic region]]''
|
| [[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Semana Santa de Popayán|Semana Santa de Popayán]]
|-
| style='text-align:right'| 433
| ''[[:d:Q3881570|Pütchipü'ü]]''
| [[Файл:PUR0805.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1938208|хокук институты]]''
|
| [[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Pütchipü'ü|Pütchipü'ü]]
|-
| style='text-align:right'| 434
| ''[[:d:Q5974446|Traditional knowledge of the jaguar shamans of Yuruparí]]''
|
| [[риваять]]
|
| [[Колумбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 435
| ''[[:d:Q7142141|pasillo]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q727781|Латин Америка музыкасы]]''
| [[Колумбия]]<br/>[[Эквадор]]
|
|-
| style='text-align:right'| 436
| ''[[:d:Q21609631|Festival of Saint Francis of Assisi]]''
|
| ''[[:d:Q1656682|вакыйга]]''
|
| [[Колумбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 437
| ''[[:d:Q50922874|Marimba music, traditional chants and dances from the Colombia South Pacific region and Esmeraldas Province of Ecuador]]''
|
|
|
| [[Колумбия]]<br/>[[Эквадор]]
|
|-
| style='text-align:right'| 438
| ''[[:d:Q113025267|Cultural space of Palenque de San Basilio]]''
|
|
|
| [[Колумбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 439
| ''[[:d:Q115741207|Ancestral system of knowledge of the four indigenous peoples, Arhuaco, Kankuamo, Kogui and Wiwa of the Sierra Nevada de Santa Marta]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Колумбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 440
| ''[[:d:Q3453150|Congolese rumba]]''
| [[Файл:Bakolo Music International, the oldest traditional congolese rumba music group during a rehearsal In Kinshasa.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q60733114|музыкаль традиция]]''
| ''[[:d:Q116777655|music of Congo]]''
| [[Конго Демократик Республикасы]]<br/>[[Конго Җөмһүрияте|Конго Республикасы]]
| [[:commons:Category:Congolese rumba|Congolese rumba]]
|-
| style='text-align:right'| 441
| ''[[:d:Q482981|pansori]]''
| [[Файл:Korea-Busan 3404-06 Pansori.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q107000797|корейлылар халык музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q12976278|narrative song]]''
| ''[[:d:Q18097|Корея]]''<br/>[[Көньяк Корея]]
| [[:commons:Category:Pansori|Pansori]]
|-
| style='text-align:right'| 442
| ''[[:d:Q701069|hanbok]]''
| [[Файл:Hanbok.jpg|center|128px]]
| [[кием]]
| ''[[:d:Q107044002|кореяле киемнәр]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q18097|Корея]]''
| [[:commons:Category:Hanbok|Hanbok]]
|-
| style='text-align:right'| 443
| ''[[:d:Q715133|Taekkyeon]]''
| [[Файл:Dae-Kwae-Do.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q7128792|бергә-бер көрәш]]''
| ''[[:d:Q11417|martial arts]]''
| ''[[:d:Q18097|Корея]]''<br/>[[Көньяк Корея]]
| [[:commons:Category:Taekkyeon|Taekkyeon]]
|-
| style='text-align:right'| 444
| ''[[:d:Q846219|gagok]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q389372|jeongak]]''
| ''[[:d:Q18097|Корея]]''<br/>[[Көньяк Корея]]
| [[:commons:Category:Gagok|Gagok]]
|-
| style='text-align:right'| 445
| ''[[:d:Q50922907|Tradition of kimchi-making in the Democratic People's Republic of Korea]]''
|
|
|
| [[Корея Халык Демократик Җөмһүрияте|Корея Халык Демократик Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 446
| ''[[:d:Q102182275|Pyongyang raengmyon]]''
| [[Файл:Cold Noodles at Famous Okryu Restaurant (10108835864).jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q715084|naengmyeon]]''
| [[Корея Халык Демократик Җөмһүрияте|Корея Халык Демократик Республикасы]]
| [[:commons:Category:Pyongyang naengmyeon|Pyongyang naengmyeon]]
|-
| style='text-align:right'| 447
| ''[[:d:Q113025248|Arirang folk song in the Democratic People’s Republic of Korea]]''
|
|
| ''[[:d:Q653836|Arirang]]''
| [[Корея Халык Демократик Җөмһүрияте|Корея Халык Демократик Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 448
| ''[[:d:Q25063105|Las Carretas, Costa Rican Oxcarts]]''
| [[Файл:Desfile de boyeros en San Isidro de Heredia.jpg|center|128px]]
|
|
| [[Коста-Рика]]
| [[:commons:Category:Ox-drawn carts in Costa Rica|Ox-drawn carts in Costa Rica]]
|-
| style='text-align:right'| 449
| ''[[:d:Q2870132|Acheke]]''
| [[Файл:Attiéké 3.jpg|center|128px]]
|
| [[ризык]]
| [[Кот-д’Ивуар]]
| [[:commons:Category:Acheke|Acheke]]
|-
| style='text-align:right'| 450
| ''[[:d:Q3099989|gbofe]]''
|
|
| ''[[:d:Q173453|wind instrument]]''
| [[Кот-д’Ивуар]]
| [[:commons:Category:Gbofe|Gbofe]]
|-
| style='text-align:right'| 451
| ''[[:d:Q3574796|Zaouli]]''
| [[Файл:Cizaouli.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| [[бию]]
| [[Кот-д’Ивуар]]
| [[:commons:Category:Zaouli|Zaouli]]
|-
| style='text-align:right'| 452
| ''[[:d:Q388475|Cuban rumba]]''
| [[Файл:Bailarines de rumba cubana en la plaza de los trabajadores de Camagüey, Cuba.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q1544863|Куба музыкасы]]''
| [[Куба]]
|
|-
| style='text-align:right'| 453
| ''[[:d:Q976802|tumba francesa]]''
| [[Файл:Guantánamo CF9A1071.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q1544863|Куба музыкасы]]''
| [[Куба]]
|
|-
| style='text-align:right'| 454
| ''[[:d:Q3410882|punto guajiro]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q1544863|Куба музыкасы]]''
| [[Куба]]
|
|-
| style='text-align:right'| 455
| ''[[:d:Q4428744|son cubano]]''
| [[Файл:S. Habanero.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q1544863|Куба музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q3328778|tropical music]]''<br/>''[[:d:Q116884389|son]]''
| [[Куба]]
|
|-
| style='text-align:right'| 456
| ''[[:d:Q7139758|Parrandas]]''
| [[Файл:Parranda de San Pedro de Guatire Patrimonio de la UNESCO.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q4618|карнавал]]''
|
| [[Куба]]
| [[:commons:Category:Parrandas|Parrandas]]
|-
| style='text-align:right'| 457
| ''[[:d:Q15830404|bolero]]''
| [[Файл:Sanchez+Blez.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q727781|Латин Америка музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q3328778|tropical music]]''
| [[Куба]]
| [[:commons:Category:Bolero (Latin music)|Bolero (Latin music)]]
|-
| style='text-align:right'| 458
| ''[[:d:Q115741203|Knowledge of the light rum masters]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Куба]]
|
|-
| style='text-align:right'| 459
| ''[[:d:Q1370540|акын]]''
|
| ''[[:d:Q16335296|тарихи һөнәр]]''
| ''[[:d:Q755070|narrator]]''
| [[Кыргызстан]]<br/>[[Казакъстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 460
| ''[[:d:Q4227237|Kok-borou]]''
| [[Файл:Cholpon-Ata, Kyrgyzstan, World Nomad Games, Kok-boru.jpg|center|128px]]
| [[спорт төре]]<br/>''[[:d:Q4356073|spectator sport]]''<br/>''[[:d:Q47728|һобби]]''
| ''[[:d:Q216048|такым спорты]]''<br/>''[[:d:Q179226|ат спорты]]''
| [[Кыргызстан]]<br/>[[Үзәк Азия]]
| [[:commons:Category:Kokboru|Kokboru]]
|-
| style='text-align:right'| 461
| ''[[:d:Q25609758|ак калпак]]''
| [[Файл:Chapeau Kirghize.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14952|баш киеме]]''
|
| [[Кыргызстан]]<br/>[[Казакъстан]]
| [[:commons:Category:Ak-kalpak|Ak-kalpak]]
|-
| style='text-align:right'| 462
| ''[[:d:Q96213236|Kyrgyz epic trilogy: Manas, Semetey, Seytek]]''
|
|
|
| [[Кыргызстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 463
| ''[[:d:Q167987|Tai chi chuan]]''
| [[Файл:Associació Catalana de Choy Li Fut, Tai Chi Chuan i Chi Kung.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q3705105|Chinese martial arts]]''
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Tai Chi Chuan|Tai Chi Chuan]]
|-
| style='text-align:right'| 464
| ''[[:d:Q283530|Chinese paper cutting]]''
| [[Файл:Chinese Paper Cutting.png|center|128px]]
| [[Sänğät|сәнгать]]
| ''[[:d:Q12969198|art of paper cutting]]''
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Chinese paper cutting|Chinese paper cutting]]
|-
| style='text-align:right'| 465
| ''[[:d:Q335101|Peking opera]]''
| [[Файл:Beijing opera (307062273).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q20643324|опера жанры]]''
| ''[[:d:Q737994|кытай операсы]]''
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Peking Opera|Peking Opera]]
|-
| style='text-align:right'| 466
| ''[[:d:Q379831|тәнүр]]''
| [[Файл:Naan Flatbread inside Tandoor 03.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q36539|oven]]''
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Tandoor|Tandoor]]
|-
| style='text-align:right'| 467
| ''[[:d:Q418226|Mazu]]''
| [[Файл:Statue of Mazu.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1916821|су илаһы]]''<br/>''[[:d:Q3027597|Даочылык илаһы]]''<br/>''[[:d:Q205985|алиһә]]''
|
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Mazu (goddess)|Mazu (goddess)]]
|-
| style='text-align:right'| 468
| ''[[:d:Q615455|lhamo]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''<br/>''[[:d:Q7777573|театраль жанр]]''
|
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Ache Lhamo|Ache Lhamo]]
|-
| style='text-align:right'| 469
| ''[[:d:Q674493|kunqu]]''
| [[Файл:Pekinguniversitykunqu5.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q20643324|опера жанры]]''
| ''[[:d:Q737994|кытай операсы]]''
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Kunqu Opera|Kunqu Opera]]
|-
| style='text-align:right'| 470
| [[Манас]]
| [[Файл:Kyrgyz Manaschi, Karakol.jpg|center|128px]]
| [[эпос]]
|
| [[Кытай]]<br/>[[Кыргызстан]]
| [[:commons:Category:Manas epic|Manas epic]]
|-
| style='text-align:right'| 471
| ''[[:d:Q700805|nanguan]]''
| [[Файл:Nanyin performance at Thian Hock Keng temple.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q106634987|классик кытай музыкасы]]''
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Nanyin|Nanyin]]
|-
| style='text-align:right'| 472
| ''[[:d:Q723720|guqin]]''
| [[Файл:ZhongNiShi.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q230262|кыллы чиртмә музыка коралы]]''<br/>''[[:d:Q30034781|tube zither]]''
| ''[[:d:Q29520|Кытай]]''
| [[:commons:Category:Guqin|Guqin]]
|-
| style='text-align:right'| 473
| ''[[:d:Q839913|Yunjin brocade]]''
| [[Файл:Drachenrobe-Qianlong.JPG|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q649022|brocade]]''<br/>''[[:d:Q12019351|silk fabric]]''
| ''[[:d:Q29520|Кытай]]''<br/>[[Кытай]]
| [[:commons:Category:Nanjing brocade|Nanjing brocade]]
|-
| style='text-align:right'| 474
| ''[[:d:Q842370|Epic of King Gesar]]''
| [[Файл:Gesar Gruschke.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''<br/>[[эпос]]
|
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Epic of King Gesar|Epic of King Gesar]]
|-
| style='text-align:right'| 475
| ''[[:d:Q1051110|seal cutting]]''
| [[Файл:2018迎新春志愿服务活动 篆刻 03.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1914636|эшчәнлек]]''<br/>''[[:d:Q56055944|type of arts]]''
| ''[[:d:Q13039303|carving]]''<br/>''[[:d:Q139106|engraving process]]''<br/>''[[:d:Q756615|Chinese art]]''
| ''[[:d:Q29520|Кытай]]''<br/>[[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 476
| ''[[:d:Q1053790|Xuan paper]]''
| [[Файл:Making Xuan Paper (9974514453).jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q1073583|China paper]]''
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Xuan paper|Xuan paper]]
|-
| style='text-align:right'| 477
| ''[[:d:Q1074090|Chinese tea culture]]''
|
| ''[[:d:Q12806886|территориаль чәй эчү мәдәнияте]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q4348225|чәй мәдәнияте]]''<br/>''[[:d:Q645917|Кытай мәдәнияте]]''
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Tea of China|Tea of China]]
|-
| style='text-align:right'| 478
| ''[[:d:Q1190993|solar term]]''
|
| ''[[:d:Q135236644|Enumeration of 24]]''
| [[тәүлек]]<br/>[[ел фасыллары]]
| ''[[:d:Q29520|Кытай]]''
| [[:commons:Category:Solar term|Solar term]]
|-
| style='text-align:right'| 479
| ''[[:d:Q1254268|Duanwu Festival]]''
| [[Файл:Qing Dynasty Dragon Boat Festival.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''<br/>[[рәсми бәйрәм]]
|
| ''[[:d:Q29520|Кытай]]''
| [[:commons:Category:Duanwu Festival|Duanwu Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 480
| ''[[:d:Q1282356|Longquan celadon]]''
| [[Файл:Song Dynasty Celadon Vase.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q24017852|чүлмәкчелек стиле]]''<br/>''[[:d:Q1724341|kiln]]''
| ''[[:d:Q1074328|Chinese ceramics]]''<br/>''[[:d:Q1054559|celadon]]''
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Longquan celadon|Longquan celadon]]
|-
| style='text-align:right'| 481
| ''[[:d:Q2306483|Regong arts]]''
|
| ''[[:d:Q968159|сәнгать юнәлеше]]''
|
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 482
| ''[[:d:Q2481591|Hua'er]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
|
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Hua'er|Hua'er]]
|-
| style='text-align:right'| 483
| ''[[:d:Q2598050|Xi'an guyue]]''
| [[Файл:西交西安鼓乐音乐会之坐乐曲联奏.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q51446080|Chinese traditional music]]''
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Xi'an Guyue|Xi'an Guyue]]
|-
| style='text-align:right'| 484
| ''[[:d:Q2708318|Cantonese opera]]''
| [[Файл:Vancouver Cantonese Opera Extravaganza 22May2005 - 11 crop.jpeg|center|128px]]
| ''[[:d:Q20643324|опера жанры]]''
| ''[[:d:Q737994|кытай операсы]]''
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Opera from Canton|Opera from Canton]]
|-
| style='text-align:right'| 485
| ''[[:d:Q3382156|Chinese shadow puppetry]]''
|
|
|
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 486
| ''[[:d:Q3511130|Sericulture and silk craftsmanship of China]]''
|
| [[кәсеп]]<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| [[ефәкчелек]]
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 487
| ''[[:d:Q3519373|traditional Li textile techniques]]''
| [[Файл:Art du tissage des Li.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q7708485|textile process]]''
|
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 488
| ''[[:d:Q4663185|Zhusuan]]''
| [[Файл:Boulier1.JPG|center|128px]]
|
|
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Abacus|Abacus]]
|-
| style='text-align:right'| 489
| ''[[:d:Q6498317|кытай каллиграфиясе]]''
| [[Файл:Song ding inscription.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1792379|сәнгать жанры]]''
| ''[[:d:Q11054563|Көнчыгыш Азия каллиграфиясе]]''
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Calligraphy of East Asia|Calligraphy of East Asia]]
|-
| style='text-align:right'| 490
| ''[[:d:Q10394634|Hezhen Yimakan]]''
|
| ''[[:d:Q107356781|җыр төре]]''<br/>''[[:d:Q113013127|Unesco ICH Good Safeguarding Practice]]''
| ''[[:d:Q12976278|narrative song]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 491
| ''[[:d:Q11650808|acupuncture and moxibustion]]''
|
| ''[[:d:Q31338769|альтернатив медицина]]''
|
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 492
| ''[[:d:Q50922975|Farmers’ dance of China’s Korean ethnic group]]''
|
|
|
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 493
| ''[[:d:Q50923073|Urtiin Duu, traditional folk long song]]''
|
|
|
| [[Кытай]]<br/>[[Монголия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 494
| ''[[:d:Q109617399|Ong Chun]]''
| [[Файл:文興王船.JPG|center|128px]]
| [[мөрәсим]]
|
| [[Кытай]]<br/>[[Малайзия]]
| [[:commons:Category:Wang Yeh boats|Wang Yeh boats]]
|-
| style='text-align:right'| 495
| ''[[:d:Q111210371|Lum medicinal bathing]]''
|
|
|
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 496
| ''[[:d:Q111975768|Peking opera actor]]''
| [[Файл:Beijing opera (307062273).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q15839299|театраль һөнәр]]''
| ''[[:d:Q118464513|Chinese opera actor]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 497
| ''[[:d:Q112183293|Qiang New Year Festival]]''
|
| ''[[:d:Q15275719|даими вакыйга]]''
| ''[[:d:Q1980736|Яңа ел бәйрәме]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 498
| ''[[:d:Q113016322|traditional Chinese wooden arch bridge]]''
|
|
| ''[[:d:Q21155146|күперләр төзү]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 499
| ''[[:d:Q113025259|China engraved block printing technique]]''
|
|
|
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 500
| ''[[:d:Q113025261|Chinese traditional architectural craftsmanship for timber-framed structures]]''
|
|
|
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 501
| ''[[:d:Q113025280|Grand song of the Dong ethnic group]]''
|
|
|
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 502
| ''[[:d:Q113025295|Khoomei]]''
|
|
|
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 503
| ''[[:d:Q113025340|Uyghur Muqam of Xinjiang]]''
|
|
| ''[[:d:Q2608710|muqam]]''
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 504
| ''[[:d:Q495789|Haenyeo]]''
| [[Файл:Haenyo 8101.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Көньяк Корея]]
| [[:commons:Category:Haenyeo|Haenyeo]]
|-
| style='text-align:right'| 505
| ''[[:d:Q498220|Cheoyongmu]]''
| [[Файл:Cheoyongmu-1.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q1073255|Korean dance]]''
| [[Көньяк Корея]]
| [[:commons:Category:Cheoyongmu|Cheoyongmu]]
|-
| style='text-align:right'| 506
| ''[[:d:Q498253|Namsadang nori]]''
| [[Файл:Korea-Namsadang nori-01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q35140|спектакль]]''
|
| [[Көньяк Корея]]
| [[:commons:Category:Namsadang nori|Namsadang nori]]
|-
| style='text-align:right'| 507
| ''[[:d:Q499177|Ganggangsullae]]''
| [[Файл:Korean.Dance-03.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q60733114|музыкаль традиция]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q1073255|Korean dance]]''
| [[Көньяк Корея]]<br/>[[Корея Халык Демократик Җөмһүрияте|Корея Халык Демократик Республикасы]]
| [[:commons:Category:Ganggangsullae|Ganggangsullae]]
|-
| style='text-align:right'| 508
| ''[[:d:Q625724|Lotus Lantern Festival]]''
|
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
| [[Көньяк Корея]]
| [[:commons:Category:Lotus Lantern Festival|Lotus Lantern Festival]]
|-
| style='text-align:right'| 509
| ''[[:d:Q653836|Arirang]]''
| [[Файл:North Korea Victory Day 274 (9524347338).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q105543609|музыкаль әсәр/композиция]]''
|
| [[Көньяк Корея]]
| [[:commons:Category:Arirang|Arirang]]
|-
| style='text-align:right'| 510
| ''[[:d:Q905351|talchum]]''
| [[Файл:Korean.Dance-Mask-Bride-Monk-01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q1073255|Korean dance]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| [[Көньяк Корея]]
| [[:commons:Category:Talchum|Talchum]]
|-
| style='text-align:right'| 511
| ''[[:d:Q5261388|Jultagi]]''
| [[Файл:Tightrope walker (4440381350).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q219616|tightrope walking]]''
| ''[[:d:Q219616|tightrope walking]]''
| [[Көньяк Корея]]
| [[:commons:Category:Jultagi|Jultagi]]
|-
| style='text-align:right'| 512
| ''[[:d:Q6771097|Yeongsanjae]]''
| [[Файл:19787 사다라니바라 국가무형 영산재 2003 서울 봉원사.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3010205|бәйрәм итү]]''
|
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| style='text-align:right'| 513
| ''[[:d:Q11270765|Jeju Chilmeoridang Yeongdeunggut]]''
|
| ''[[:d:Q189819|йола]]''
|
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| style='text-align:right'| 514
| ''[[:d:Q50923084|Royal ancestral ritual in the Jongmyo shrine and its music]]''
|
|
|
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| style='text-align:right'| 515
| ''[[:d:Q96213189|Nongak, community band music, dance and rituals in the Republic of Korea]]''
|
|
|
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| style='text-align:right'| 516
| ''[[:d:Q96213234|Kimjang, making and sharing kimchi in the Republic of Korea]]''
|
| ''[[:d:Q38695|cooking]]''
|
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| style='text-align:right'| 517
| ''[[:d:Q97529898|Daemokjang]]''
|
| [[кәсеп]]
| ''[[:d:Q203605|carpentry]]''
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| style='text-align:right'| 518
| ''[[:d:Q111210671|Weaving of Mosi (fine ramie) in the Hansan region]]''
|
|
|
| [[Көньяк Корея]]
|
|-
| style='text-align:right'| 519
| ''[[:d:Q1740479|khene]]''
| [[Файл:Khene.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q399597|free reed aerophone]]''
| [[Лаос]]
| [[:commons:Category:Khene|Khene]]
|-
| style='text-align:right'| 520
| ''[[:d:Q890297|Baltic song festivals]]''
| [[Файл:XXV laulupidu (3).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
| ''[[:d:Q868557|музыка фестивале]]''<br/>''[[:d:Q20737114|хор фестивале]]''
| [[Латвия]]
| [[:commons:Category:Baltic song festivals|Baltic song festivals]]
|-
| style='text-align:right'| 521
| ''[[:d:Q140222|zajal]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q89522629|шигъри форма]]''
| ''[[:d:Q624044|Arabic music]]''
| [[Ливан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 522
| ''[[:d:Q2636022|manakish]]''
| [[Файл:Israeli zaatar manakeesh.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q666242|flatbread]]''<br/>''[[:d:Q746549|ашамлык]]''
| [[Ливан]]
| [[:commons:Category:Manaqish|Manaqish]]
|-
| style='text-align:right'| 523
| ''[[:d:Q492306|Lithuanian cross crafting]]''
| [[Файл:Grybėnai, koplyčioje.JPG|center|128px]]
|
|
| [[Литва]]
| [[:commons:Category:Crosses in Lithuania|Crosses in Lithuania]]
|-
| style='text-align:right'| 524
| ''[[:d:Q988502|sutartinė]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107356781|җыр төре]]''
| ''[[:d:Q179465|полифония]]''<br/>''[[:d:Q54891495|Lithuanian folk music]]''
| [[Литва]]
| [[:commons:Category:Sutartinės|Sutartinės]]
|-
| style='text-align:right'| 525
| ''[[:d:Q1247385|Dancing procession of Echternach]]''
| [[Файл:EchternachDancingProcession.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q898830|processional parade]]''
|
| [[Люксембург]]
| [[:commons:Category:Dancing procession of Echternach|Dancing procession of Echternach]]
|-
| style='text-align:right'| 526
| ''[[:d:Q3510528|sega tambour of Rodrigues Island]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q139565726|séga tambour]]''
| [[Маврикий]]
|
|-
| style='text-align:right'| 527
| ''[[:d:Q28196261|Geet-Gawai]]''
|
|
|
| [[Маврикий]]
|
|-
| style='text-align:right'| 528
| ''[[:d:Q3553356|Hiragasy]]''
| [[Файл:HiragasyAmpefy.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''<br/>''[[:d:Q60733114|музыкаль традиция]]''
| ''[[:d:Q109271585|Malagasy folk music]]''
| [[Мадагаскар]]
| [[:commons:Category:Hiragasy|Hiragasy]]
|-
| style='text-align:right'| 529
| ''[[:d:Q13107011|Malagasy Kabary, the Malagasy oratorical art]]''
| [[Файл:HiragasyAmpefy.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>''[[:d:Q59544|матди булмаган мәдәни мирас]]''<br/>''[[:d:Q18342738|public speaking]]''
| ''[[:d:Q17584038|телдән аралашу чарасы]]''<br/>''[[:d:Q17537576|иҗади эш]]''
| [[Мадагаскар]]
|
|-
| style='text-align:right'| 530
| ''[[:d:Q25093633|tsapiky]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q1091536|music of Madagascar]]''
| [[Мадагаскар]]
|
|-
| style='text-align:right'| 531
| ''[[:d:Q50923069|Woodcrafting knowledge of the Zafimaniry]]''
|
|
|
| [[Мадагаскар]]
|
|-
| style='text-align:right'| 532
| ''[[:d:Q611735|Vimbuza]]''
| [[Файл:Vimbuza Dance 07.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
|
| [[Малави]]
|
|-
| style='text-align:right'| 533
| ''[[:d:Q1467960|mbira]]''
| [[Файл:Sanza Boa-Zaïre-Musée royal de l'Afrique centrale.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q110295396|музыкаль корал төре]]''
| ''[[:d:Q936762|lamellophone]]''
| [[Малави]]<br/>[[Зимбабве]]
| [[:commons:Category:Mbira|Mbira]]
|-
| style='text-align:right'| 534
| ''[[:d:Q2104822|Gule Wamkulu]]''
| [[Файл:Gule Wamkulu mask.jpg|center|128px]]
| [[культ]]<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q3595906|ceremonial dance]]''
| [[Малави]]<br/>[[Мозамбик]]<br/>[[Замбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 535
| ''[[:d:Q96213182|Tchopa, sacrificial dance of the Lhomwe people of southern Malawi]]''
|
|
|
| [[Малави]]
|
|-
| style='text-align:right'| 536
| ''[[:d:Q112632059|Mwinoghe]]''
| [[Файл:Mwinoghe drummers.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q387407|африкан биюе]]''
| [[Малави]]
|
|-
| style='text-align:right'| 537
| ''[[:d:Q1901441|Mak yong]]''
|
| ''[[:d:Q7777573|театраль жанр]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q3015654|Индонезия биюе]]''<br/>''[[:d:Q97358130|Малайзия биюе]]''
| [[Малайзия]]
| [[:commons:Category:Mak yong|Mak yong]]
|-
| style='text-align:right'| 538
| ''[[:d:Q5295546|Dondang Sayang]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q12499696|Malay music]]''
| [[Малайзия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 539
| ''[[:d:Q17173947|Silat]]''
|
|
|
| [[Малайзия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 540
| ''[[:d:Q3058174|Cultural space of the Yaaral and Degal]]''
|
|
|
| [[Мали]]
|
|-
| style='text-align:right'| 541
| ''[[:d:Q16636103|Coming forth of the masks and puppets in Markala]]''
|
| ''[[:d:Q21030243|курчаклар фестивале]]''
|
| [[Мали]]
|
|-
| style='text-align:right'| 542
| ''[[:d:Q65133732|Kamablon of Kangaba]]''
|
| ''[[:d:Q39425|bothy]]''
|
| [[Мали]]
|
|-
| style='text-align:right'| 543
| ''[[:d:Q113025292|Manden Charter, proclaimed in Kurukan Fuga]]''
|
|
|
| [[Мали]]
|
|-
| style='text-align:right'| 544
| ''[[:d:Q1452401|għana]]''
| [[Файл:Ghana Zejrun Monument.jpeg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q98528192|Европа халык музыкасы]]''
| [[Мальта]]
| [[:commons:Category:Għana|Għana]]
|-
| style='text-align:right'| 545
| ''[[:d:Q3090473|ftira]]''
| [[Файл:Malta ftira.JPG|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q3360560|sourdough bread]]''<br/>''[[:d:Q666242|flatbread]]''
| [[Мальта]]
|
|-
| style='text-align:right'| 546
| ''[[:d:Q258348|Jemaa el-Fnaa]]''
| [[Файл:MoroccoMarrakech DjemaaElFna..jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q174782|шәһәр мәйданы]]''<br/>''[[:d:Q219760|базар]]''<br/>''[[:d:Q570116|истәлекле урын]]''
|
| [[Марокко]]
| [[:commons:Category:Jamaa El Fna|Jamaa El Fna]]
|-
| style='text-align:right'| 547
| ''[[:d:Q837185|Moroccan kaftan]]''
| [[Файл:COLLECTIE TROPENMUSEUM Gekleurde vrouwenoverkleed van brokaat TMnr 3782-768.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3172759|милли кием]]''
| [[кием]]<br/>''[[:d:Q3172759|милли кием]]''<br/>''[[:d:Q2932927|kaftan]]''
| [[Марокко]]
| [[:commons:Category:Kaftans of Morocco|Kaftans of Morocco]]
|-
| style='text-align:right'| 548
| ''[[:d:Q1533184|Gnawa]]''
| [[Файл:Gnawa of Tunisia and Gnawa of Morocco.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q41710|этник төркем]]''<br/>[[тарикать]]
|
| [[Марокко]]
| [[:commons:Category:Gnawa|Gnawa]]
|-
| style='text-align:right'| 549
| ''[[:d:Q12246208|Tan-Tan Moussem]]''
| [[Файл:Муссем (фольклорный фестиваль) в Тан-Тане (Марокко).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1395855|Fantasia]]''<br/>''[[:d:Q57338034|Марокко мәдәни мирасы]]''<br/>''[[:d:Q1884005|Mawsim]]''
|
| [[Марокко]]
| [[:commons:Category:Moussem de Tan-Tan|Moussem de Tan-Tan]]
|-
| style='text-align:right'| 550
| ''[[:d:Q27486625|Sefrou Cherry Festival]]''
|
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
| [[Марокко]]
|
|-
| style='text-align:right'| 551
| ''[[:d:Q852316|Busójárás]]''
| [[Файл:Busojaras-Buso and Son.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q20900468|славян халык бәйрәме]]''<br/>''[[:d:Q4618|карнавал]]''
|
| [[Маҗарстан]]
| [[:commons:Category:Busójárás in Hungary|Busójárás in Hungary]]
|-
| style='text-align:right'| 552
| ''[[:d:Q17175304|Folk art of the Matyó, embroidery of a traditional community]]''
| [[Файл:Matyó szűrhímzés.jpg|center|128px]]
|
| [[чигү]]
| [[Маҗарстан]]
| [[:commons:Category:Matyó embroidery|Matyó embroidery]]
|-
| style='text-align:right'| 553
| ''[[:d:Q115741204|Hungarian string band music]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q119327283|string band music]]''<br/>''[[:d:Q932477|music of Hungary]]''<br/>''[[:d:Q722989|Hungarian folk music]]''
| [[Маҗарстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 554
| ''[[:d:Q207965|Mexican cuisine]]''
| [[Файл:Mexican gastronomy.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1968435|милли ризыклар]]''
| ''[[:d:Q4120078|North American cuisine]]''<br/>''[[:d:Q2707196|Latin American cuisine]]''
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Cuisine of Mexico|Cuisine of Mexico]]
|-
| style='text-align:right'| 555
| ''[[:d:Q464129|mariachi]]''
| [[Файл:Wikipedia 10 Guadalajara - Mariachi.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q60733114|музыкаль традиция]]''
| ''[[:d:Q7309098|regional Mexican]]''
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Mariachi|Mariachi]]
|-
| style='text-align:right'| 556
| ''[[:d:Q616425|pirekua]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q114357486|Mesoamerican music]]''<br/>''[[:d:Q16942070|мексикан халык музыкасы]]''
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 557
| ''[[:d:Q1165268|Danza de los Voladores]]''
| [[Файл:Voladores de la feria del mole 2014 45.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q628455|гореф]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q5464451|Mexican folk dance]]''<br/>''[[:d:Q17176998|indigenous American dance]]''
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Voladores|Voladores]]
|-
| style='text-align:right'| 558
| ''[[:d:Q2500342|Peña de Bernal]]''
| [[Файл:La Peña de Bernal.JPG|center|128px]]
| [[тау]]
|
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Peña de Bernal|Peña de Bernal]]
|-
| style='text-align:right'| 559
| ''[[:d:Q2961169|Charreada]]''
| [[Файл:Charrería poblana. 10.jpg|center|128px]]
| [[спорт]]
|
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Charreria|Charreria]]
|-
| style='text-align:right'| 560
| ''[[:d:Q3363182|Parachico]]''
| [[Файл:Parachicos en la Fiesta Grande de Chiapa de Corzo.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q17176998|indigenous American dance]]''
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Parachicos|Parachicos]]
|-
| style='text-align:right'| 561
| ''[[:d:Q113025251|Artisanal talavera of Puebla and Tlaxcala (Mexico) and ceramics of Talavera de la Reina and El Puente del Arzobispo (Spain) making process]]''
| [[Файл:11 Valladolid feria ceramica 2017 Lou.jpg|center|128px]]
|
|
| [[Мексика]]<br/>[[Испания]]
|
|-
| style='text-align:right'| 562
| ''[[:d:Q113025291|La Romería (the pilgrimage): ritual cycle of 'La llevada' (the carrying) of the Virgin of Zapopan]]''
| [[Файл:Devoción 8.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q6147123|romeria]]''
|
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 563
| ''[[:d:Q191000|гуд]]''
| [[Файл:Ūd MET DP340079.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>''[[:d:Q110295396|музыкаль корал төре]]''
| ''[[:d:Q57315360|necked bowl lute sounded by plectrum]]''
| [[Мисыр]]
| [[:commons:Category:Ouds|Ouds]]
|-
| style='text-align:right'| 564
| ''[[:d:Q254093|tahtib]]''
| [[Файл:رجال مصريون من صعيد مصر يمارسون لعبة التحطيب.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q201022|халык биюе]]''
| [[Мисыр]]
| [[:commons:Category:Tahtib|Tahtib]]
|-
| style='text-align:right'| 565
| ''[[:d:Q1197104|koshari]]''
| [[Файл:Egyptian food Koshary.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q746549|ашамлык]]''
|
| [[Мисыр]]
| [[:commons:Category:Kushari|Kushari]]
|-
| style='text-align:right'| 566
| ''[[:d:Q12242512|Mizmar]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q201022|халык биюе]]''
| [[Мисыр]]
|
|-
| style='text-align:right'| 567
| ''[[:d:Q115741205|Festivals related to the Journey of the Holy family in Egypt]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Мисыр]]
|
|-
| style='text-align:right'| 568
| ''[[:d:Q2159891|chopi timbila]]''
| [[Файл:Le Timbila, xylophone du Mozambique (Biennale de Venise 2015) (20192901852).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q106586248|music of East Africa]]''<br/>''[[:d:Q936762|lamellophone]]''
| [[Мозамбик]]
| [[:commons:Category:Thumb pianos|Thumb pianos]]
|-
| style='text-align:right'| 569
| ''[[:d:Q1129422|morin khuur]]''
| [[Файл:Mongolian horse violin.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q110295396|музыкаль корал төре]]''
| ''[[:d:Q57050725|necked box lute played with a bow]]''<br/>''[[:d:Q19880374|Mongolian folk music]]''
| [[Монголия]]
| [[:commons:Category:Morin khuur|Morin khuur]]
|-
| style='text-align:right'| 570
| ''[[:d:Q16801007|Mongolian throat singing]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q110606359|Central Asian throat singing]]''
| [[Монголия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 571
| ''[[:d:Q96213187|Mongolian knuckle-bone shooting]]''
|
|
|
| [[Монголия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 572
| ''[[:d:Q1395855|Fantasia]]''
| [[Файл:Fantasia 2012.JPG|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q179226|ат спорты]]''
| [[Мәгъриб]]
| [[:commons:Category:Fantasia (Maghreb)|Fantasia (Maghreb)]]
|-
| style='text-align:right'| 573
| ''[[:d:Q3305039|malhun]]''
| [[Файл:Houcine slaoui jouant le malhoun Salé.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q11400811|music of North Africa]]''
| [[Мәгъриб]]
|
|-
| style='text-align:right'| 574
| ''[[:d:Q50922878|Oshituthi shomagongo]]''
|
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
| [[Намибия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 575
| ''[[:d:Q96213186|Practices and expressions of joking relationships in Niger]]''
|
|
|
| [[Нигер]]
|
|-
| style='text-align:right'| 576
| ''[[:d:Q1426922|Ifá]]''
| [[Файл:Jogo de Ikin Orossi.JPG|center|128px]]
| [[дин]]
|
| [[Нигерия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 577
| ''[[:d:Q17005276|Ijele Masquerade]]''
| [[Файл:Ijele masquerade. Anambra state.jpg|center|128px]]
|
|
| [[Нигерия]]
| [[:commons:Category:Ijele Masquerade|Ijele Masquerade]]
|-
| style='text-align:right'| 578
| ''[[:d:Q86753817|Kwagh-Hir]]''
|
|
|
| [[Нигерия]]
| [[:commons:Category:Kwagh-Hir|Kwagh-Hir]]
|-
| style='text-align:right'| 579
| ''[[:d:Q125494479|Agaba masquerade]]''
|
| [[мәдәни мирас]]
|
| [[Нигерия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 580
| ''[[:d:Q125494546|Odo masquerade]]''
|
| [[мәдәни мирас]]
|
| [[Нигерия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 581
| ''[[:d:Q113025263|Corso culture, flower and fruit parades in the Netherlands]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q29999|Нидерланд патшалыгы]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 582
| ''[[:d:Q113025265|Craft of the miller operating windmills and watermills]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q29999|Нидерланд патшалыгы]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 583
| ''[[:d:Q3087681|El Güegüense]]''
| [[Файл:Mascaras de El Gueguense.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
|
| [[Никарагуа]]
| [[:commons:Category:El Güegüense|El Güegüense]]
|-
| style='text-align:right'| 584
| ''[[:d:Q1004929|bunad]]''
| [[Файл:BUNAD Telemarksbunad dame Kvinnebunad Øst-Telemark beltestakk Liv Skjorte Knapper Sølje Belte broderier Norwegian traditional folk costume. Utstillingsvindu Window display Tønsberg Norway 2022 IMG 3984.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3172759|милли кием]]''
|
| [[Норвегия]]
| [[:commons:Category:Traditional clothing of Norway|Traditional clothing of Norway]]
|-
| style='text-align:right'| 585
| ''[[:d:Q113025305|Practice of traditional music and dance in Setesdal, playing, dancing and singing (stev/stevjing)]]''
| [[Файл:Gustav Wentzel - Dance in Setesdal - NG.M.00430 - National Museum of Art, Architecture and Design.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2434238|мирас]]''
|
| [[Норвегия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 586
| ''[[:d:Q132274|хәнҗәр]]''
| [[Файл:Dagger with Sheath MET 36.25.1002ab 003july2014.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q15142889|корал сыйныфы]]''
| ''[[:d:Q182780|хәнҗәр]]''<br/>''[[:d:Q12791|кылыч]]''
| [[Оман]]
| [[:commons:Category:Khanjars|Khanjars]]
|-
| style='text-align:right'| 587
| ''[[:d:Q2829206|Al-Bar'ah]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| [[бию]]
| [[Оман]]
|
|-
| style='text-align:right'| 588
| ''[[:d:Q12213610|yowlah]]''
| [[Файл:Yowla dance.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q7616234|stick dance (African-American)]]''
| [[Оман]]<br/>[[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| style='text-align:right'| 589
| ''[[:d:Q60841868|Al ‘azi, elegy, processional march and poetry]]''
|
|
|
| [[Оман]]
|
|-
| style='text-align:right'| 590
| ''[[:d:Q113025282|Horse and camel Ardhah]]''
|
|
|
| [[Оман]]
|
|-
| style='text-align:right'| 591
| ''[[:d:Q122442872|Al-Taghrooda]]''
|
| ''[[:d:Q110220157|шигъри жанр]]''<br/>[[җыр]]
|
| [[Оман]]<br/>[[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| style='text-align:right'| 592
| ''[[:d:Q1410380|sombrero pintao]]''
| [[Файл:Sombrero Pinta'o Fino de 18 vueltas.jpg|center|128px]]
|
| [[эшләпә]]
| [[Панама]]
| [[:commons:Category:Sombreros pintaos|Sombreros pintaos]]
|-
| style='text-align:right'| 593
| ''[[:d:Q5783033|congos]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
|
| [[Панама]]
|
|-
| style='text-align:right'| 594
| ''[[:d:Q5789001|Dances and expressions associated with the Corpus Christi Festivity]]''
| [[Файл:Diablicossucios.JPG|center|128px]]
|
|
| [[Панама]]
|
|-
| style='text-align:right'| 595
| ''[[:d:Q907289|tereré]]''
| [[Файл:Tereré.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q138675588|yerba mate beverage]]''
| [[Парагвай]]
| [[:commons:Category:Tererés|Tererés]]
|-
| style='text-align:right'| 596
| ''[[:d:Q604820|Huaconada]]''
| [[Файл:Huaconada-Mito-Perú.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q201022|халык биюе]]''
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Huaconada de Mito|Huaconada de Mito]]
|-
| style='text-align:right'| 597
| ''[[:d:Q1057953|ceviche]]''
| [[Файл:Ceviche del Perú.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q6460735|ашау]]''<br/>''[[:d:Q44480854|raw fish dish]]''
| ''[[:d:Q44480854|raw fish dish]]''
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Ceviche|Ceviche]]
|-
| style='text-align:right'| 598
| ''[[:d:Q2408955|Qoyllur Rit'i]]''
| [[Файл:Qoyllur R'Iti Shrine by night.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q130748394|religious festival]]''<br/>''[[:d:Q1644573|зыярәт кылу]]''
|
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Quyllurit'i|Quyllurit'i]]
|-
| style='text-align:right'| 599
| ''[[:d:Q2886472|wititi]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Wititi|Wititi]]
|-
| style='text-align:right'| 600
| ''[[:d:Q5221455|Danza de tijeras]]''
| [[Файл:«Supaypa Wasin Tusuq»- el danzante en la casa del diablo.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q201022|халык биюе]]''<br/>''[[:d:Q17176998|indigenous American dance]]''<br/>''[[:d:Q7171186|Peruvian dance]]''
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Danza de las tijeras|Danza de las tijeras]]
|-
| style='text-align:right'| 601
| ''[[:d:Q5447340|Fiesta de la Candelaria]]''
| [[Файл:Festividad de la Virgen de la Candelaria en Puno 2024 102.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q375011|дини бәйрәм]]''<br/>''[[:d:Q1897717|Marian feast days]]''
|
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Fiesta de la Candelaria (Peru)|Fiesta de la Candelaria (Peru)]]
|-
| style='text-align:right'| 602
| ''[[:d:Q5799139|Hatajo de negritos]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''<br/>''[[:d:Q23072435|chant]]''
| [[бию]]
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Hatajo de negritos|Hatajo de negritos]]
|-
| style='text-align:right'| 603
| ''[[:d:Q21002400|Queshuachaca]]''
| [[Файл:IRB-7-MUDDY2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2566155|Inca rope bridge]]''<br/>''[[:d:Q334600|practice]]''
|
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Qeshuachaca|Qeshuachaca]]
|-
| style='text-align:right'| 604
| ''[[:d:Q27500854|Peruvian ceviche]]''
| [[Файл:Ceviche peruano es inscrita en la Lista Representativa de Patrimonio Cultural Inmaterial de la Humanidad - 53381967964.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q44480854|raw fish dish]]''
| ''[[:d:Q18679149|балык ашамлыгы]]''
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Ceviche of Peru|Ceviche of Peru]]
|-
| style='text-align:right'| 605
| ''[[:d:Q45063660|Sistema de Jueces de Agua de Corongo]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Перу]]
|
|-
| style='text-align:right'| 606
| ''[[:d:Q50923078|Taquile and its textile art]]''
|
|
|
| [[Перу]]
|
|-
| style='text-align:right'| 607
| ''[[:d:Q113025303|Awajún pottery]]''
|
| ''[[:d:Q24017852|чүлмәкчелек стиле]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Перу]]
|
|-
| style='text-align:right'| 608
| ''[[:d:Q203478|polonaise]]''
| [[Файл:Polonez Pod Gołym Niebem - Korneli Szlegel.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q280336|пар биюе]]''<br/>''[[:d:Q3015675|поляк халык биюе]]''<br/>''[[:d:Q316930|бию музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q473602|Польша музыкасы]]''
| [[Польша]]
|
|-
| style='text-align:right'| 609
| ''[[:d:Q1544331|Kraków szopka]]''
| [[Файл:Szopka krakowska, Bronisław Pięcik, MHK, 1998.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q717040|Раштуа гореф-гадәтләре]]''
| ''[[:d:Q31732|nativity scene]]''
| [[Польша]]
| [[:commons:Category:Kraków cribs|Kraków cribs]]
|-
| style='text-align:right'| 610
| [[чолыкчылык]]
| [[Файл:Wiki-Yäyläü2016 Şülgäntaş 103.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q1914636|эшчәнлек]]''<br/>''[[:d:Q56299222|авыл хуҗалыгы продукциясен җитештерү]]''
| [[Польша]]<br/>[[Беларусия|Беларусь]]
| [[:commons:Category:Tree beekeeping|Tree beekeeping]]
|-
| style='text-align:right'| 611
| ''[[:d:Q113025276|Flower carpets tradition for Corpus Christi processions]]''
| [[Файл:A fragment of the flower carpet for Corpus Christi procession in Spycimierz, Poland - June 2021.jpg|center|128px]]
|
|
| [[Польша]]
| [[:commons:Category:Infiorata in Spycimierz|Infiorata in Spycimierz]]
|-
| style='text-align:right'| 612
| ''[[:d:Q185676|fado]]''
| [[Файл:Old Portuguese Tiles O Fado (2861589727).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q106556293|португал халык музыкасы]]''
| [[Португалия]]
| [[:commons:Category:Fado|Fado]]
|-
| style='text-align:right'| 613
| ''[[:d:Q9661378|Estremoz clay figures]]''
| [[Файл:Estremoz (476473513).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>''[[:d:Q877729|handicraft]]''<br/>''[[:d:Q59544|матди булмаган мәдәни мирас]]''
| ''[[:d:Q11642|чүлмәкчелек]]''
| [[Португалия]]
| [[:commons:Category:Bonecos de Estremoz|Bonecos de Estremoz]]
|-
| style='text-align:right'| 614
| ''[[:d:Q10281831|Community festivities in Campo Maior]]''
| [[Файл:Paper Flower Festivities of Campo Maior.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''<br/>''[[:d:Q59544|матди булмаган мәдәни мирас]]''
|
| [[Португалия]]
| [[:commons:Category:Festas do Povo de Campo Maior|Festas do Povo de Campo Maior]]
|-
| style='text-align:right'| 615
| ''[[:d:Q19754215|cante alentejano]]''
| [[Файл:Traditional Musical Group (136308082) edited.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q106556293|португал халык музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q179465|полифония]]''
| [[Португалия]]<br/>''[[:d:Q45670|Португалия патшалыгы (1139-1910)]]''
| [[:commons:Category:Cante alentejano|Cante alentejano]]
|-
| style='text-align:right'| 616
| ''[[:d:Q78304389|Carnival of Podence]]''
| [[Файл:Carnaval de Podence 2011 01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>''[[:d:Q132241|фестиваль]]''<br/>''[[:d:Q59544|матди булмаган мәдәни мирас]]''<br/>''[[:d:Q4618|карнавал]]''
|
| [[Португалия]]
| [[:commons:Category:Carnival of Podence|Carnival of Podence]]
|-
| style='text-align:right'| 617
| [[Олонхо]]
| [[Файл:Olonkho - the oldest epic arts of the Yakut people.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
| [[эпос]]<br/>''[[:d:Q1097273|epic literature]]''
| [[Россия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 618
| ''[[:d:Q1025606|Semeiskie]]''
|
| ''[[:d:Q11197007|этнодини төркем]]''
|
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Semeiskie|Semeiskie]]
|-
| style='text-align:right'| 619
| ''[[:d:Q369261|Căluşari]]''
| [[Файл:Căluşari Cristian, Sibiu.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q628455|гореф]]''<br/>''[[:d:Q189819|йола]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q996839|fraternal organization]]''
| [[Румыния]]
| [[:commons:Category:Călușari|Călușari]]
|-
| style='text-align:right'| 620
| ''[[:d:Q868603|Horezu ceramics]]''
| [[Файл:Ceramică Horezu unu.jpg|center|128px]]
| [[кәсеп]]
| ''[[:d:Q13464614|ceramic art]]''
| [[Румыния]]
| [[:commons:Category:Horezu ceramics|Horezu ceramics]]
|-
| style='text-align:right'| 621
| [[Дойна]]
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q12736123|Romanian folk music]]''<br/>''[[:d:Q943929|халык җыры]]''
| [[Румыния]]
|
|-
| style='text-align:right'| 622
| ''[[:d:Q2216785|cobza]]''
| [[Файл:Молдавская кобза.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q110295396|музыкаль корал төре]]''
| ''[[:d:Q57315360|necked bowl lute sounded by plectrum]]''
| [[Румыния]]<br/>[[Молдова]]
| [[:commons:Category:Cobza|Cobza]]
|-
| style='text-align:right'| 623
| ''[[:d:Q16219253|Colindat]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q1153848|Christmas in Romania]]''
| [[Румыния]]<br/>[[Молдова]]
|
|-
| style='text-align:right'| 624
| ''[[:d:Q50922873|lad dance]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q3576930|румын халык биюе]]''
| [[Румыния]]
|
|-
| style='text-align:right'| 625
| ''[[:d:Q113025338|Traditional wall-carpet craftsmanship in Romania and the Republic of Moldova]]''
|
|
|
| [[Румыния]]<br/>[[Молдова]]
|
|-
| style='text-align:right'| 626
| ''[[:d:Q115741200|The art of the traditional blouse with embroidery on the shoulder (altiţă) — an element of cultural identity in Romania and the Republic of Moldova]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Румыния]]<br/>[[Молдова]]
|
|-
| style='text-align:right'| 627
| ''[[:d:Q8084052|‘ie toga]]''
|
|
|
| [[Самоа]]
|
|-
| style='text-align:right'| 628
| ''[[:d:Q67206698|Tchiloli]]''
|
| ''[[:d:Q7777573|театраль жанр]]''<br/>''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
|
| [[Сан-Томе һәм Принсипи]]
| [[:commons:Category:Tchiloli|Tchiloli]]
|-
| style='text-align:right'| 629
| ''[[:d:Q11693803|montea]]''
| [[Файл:Moutya dance Seychelles.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''<br/>[[предприятие]]
| ''[[:d:Q98528185|African folk music]]''<br/>''[[:d:Q6942267|music of Seychelles]]''<br/>[[бию]]
| [[Сейшел утраулары]]
| [[:commons:Category:Moutya|Moutya]]
|-
| style='text-align:right'| 630
| ''[[:d:Q1810575|Thieboudienne]]''
| [[Файл:Thieboudienne.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q3494357|culinary speciality]]''
| ''[[:d:Q18679149|балык ашамлыгы]]''
| [[Сенегал]]
| [[:commons:Category:Thieboudienne|Thieboudienne]]
|-
| style='text-align:right'| 631
| ''[[:d:Q96415692|Xooy]]''
|
| [[мөрәсим]]
|
| [[Сенегал]]
|
|-
| style='text-align:right'| 632
| ''[[:d:Q368610|slivovitz]]''
| [[Файл:Various Bottles of Slivovitz.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q118056350|plums liquor]]''
| ''[[:d:Q222216|fruit brandy]]''
| [[Сербия]]
| [[:commons:Category:Slivovitz|Slivovitz]]
|-
| style='text-align:right'| 633
| ''[[:d:Q1076115|kolo]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q17080806|түгәрәк биюе]]''<br/>''[[:d:Q108437850|Европа халык биюе]]''
| [[Сербия]]
| [[:commons:Category:Kolo (dance)|Kolo (dance)]]
|-
| style='text-align:right'| 634
| ''[[:d:Q1474942|Slava]]''
| [[Файл:Slava.JPG|center|128px]]
| [[бәйрәм]]<br/>''[[:d:Q20900468|славян халык бәйрәме]]''
|
| [[Сербия]]
| [[:commons:Category:Slava|Slava]]
|-
| style='text-align:right'| 635
| ''[[:d:Q61125162|Zlakusa pottery making]]''
| [[Файл:Grncarija iz Zlakuse 01.jpg|center|128px]]
|
|
| [[Сербия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 636
| ''[[:d:Q65203664|singing accompanied by gusle]]''
|
|
|
| [[Сербия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 637
| ''[[:d:Q540049|angklung]]''
| [[Файл:Angklung del Museu de la Música de Barcelona.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q110295396|музыкаль корал төре]]''<br/>''[[:d:Q695269|bamboo musical instrument]]''
| ''[[:d:Q55722108|sliding rattle]]''<br/>''[[:d:Q34379|музыка коралы]]''
| [[Сингапур]]
| [[:commons:Category:Angklung|Angklung]]
|-
| style='text-align:right'| 638
| ''[[:d:Q863425|hawker center]]''
| [[Файл:Bentayan Hawker Centre.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q1192284|food court]]''
| [[Сингапур]]
| [[:commons:Category:Hawker centres|Hawker centres]]
|-
| style='text-align:right'| 639
| [[кымыз]]
| [[Файл:Kumys-bottle.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q26343751|fermented beverage]]''
| ''[[:d:Q185217|сөт мәхсулаты]]''<br/>''[[:d:Q26868628|yoghurt and other types of milk or cream, fermented or soured]]''<br/>''[[:d:Q26883701|кумыс, кумысный продукт]]''<br/>[[эчемлек]]
| [[Скифия]]<br/>[[Монголия]]<br/>[[Казакъстан]]<br/>[[Кыргызстан]]
| [[:commons:Category:Kymyz|Kymyz]]
|-
| style='text-align:right'| 640
| ''[[:d:Q11787|fujara]]''
| [[Файл:Fujaro ludado tuta bildo.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q55738655|open flute with external duct with fingerholes]]''
| [[Словакия]]
| [[:commons:Category:Fujara|Fujara]]
|-
| style='text-align:right'| 641
| ''[[:d:Q96213153|Bagpipe culture]]''
|
|
|
| [[Словакия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 642
| ''[[:d:Q113025271|Drotárstvo, wire craft and art]]''
|
|
|
| [[Словакия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 643
| ''[[:d:Q113025297|Multipart singing of Horehronie]]''
|
|
|
| [[Словакия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 644
| ''[[:d:Q113025299|Music of Terchová]]''
|
|
|
| [[Словакия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 645
| ''[[:d:Q217671|Lipizzaner]]''
| [[Файл:Lipicanec PRMO.jpg|center|128px]]
| [[ат токымнары]]<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q808569|Baroque horse]]''
| [[Словения]]<br/>[[Австрия]]
| [[:commons:Category:Lipizzaner|Lipizzaner]]
|-
| style='text-align:right'| 646
| ''[[:d:Q7419741|Idrija lace]]''
| [[Файл:Idrijska cipka.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q20091976|җирле тукымачылык сәнгате]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q64407093|bobbin lace making]]''<br/>''[[:d:Q4797251|Slovenian art]]''
| [[Словения]]
|
|-
| style='text-align:right'| 647
| ''[[:d:Q8082817|Škofja Loka Passion Play]]''
|
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
|
| [[Словения]]
| [[:commons:Category:Škofja Loka Passion Play|Škofja Loka Passion Play]]
|-
| style='text-align:right'| 648
| ''[[:d:Q9018108|Kurent]]''
| [[Файл:Kurenti na Ptuju.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q12737077|һөнәр төре]]''
| ''[[:d:Q97466613|carnival character]]''
| [[Словения]]
| [[:commons:Category:Korant|Korant]]
|-
| style='text-align:right'| 649
| ''[[:d:Q115610713|Beekeeping in Slovenia]]''
| [[Файл:JansasBeehive.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>''[[:d:Q25539041|beekeeping of an area]]''<br/>[[мәдәни мирас]]
| [[умартачылык]]<br/>''[[:d:Q110119930|agriculture in Slovenia]]''
| [[Словения]]
| [[:commons:Category:Beekeeping in Slovenia|Beekeeping in Slovenia]]
|-
| style='text-align:right'| 650
| ''[[:d:Q3447507|Ardah]]''
| [[Файл:Jenadriyah 27 (12).JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q2030514|Middle Eastern folk dance]]''
| [[Согуд Гарәбстаны]]
| [[:commons:Category:Ardah Najdiyah|Ardah Najdiyah]]
|-
| style='text-align:right'| 651
| ''[[:d:Q4918149|Bisht]]''
| [[Файл:His Highness Sheikh Chassib.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q135488384|Men's Abaya]]''
| ''[[:d:Q516992|cloak]]''
| [[Согуд Гарәбстаны]]
| [[:commons:Category:Bisht (clothing)|Bisht (clothing)]]
|-
| style='text-align:right'| 652
| ''[[:d:Q12215629|Al Sadu]]''
|
| ''[[:d:Q113144300|traditional craftsmanship]]''
| ''[[:d:Q7708485|textile process]]''
| [[Согуд Гарәбстаны]]<br/>[[Күвәйт]]<br/>[[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| style='text-align:right'| 653
| ''[[:d:Q56473975|Al-Qatt Al-Asiri Al Saudi]]''
| [[Файл:Al-Qatt Al-Asiri Wall Art.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1792644|сәнгать стиле]]''
|
| [[Согуд Гарәбстаны]]
|
|-
| style='text-align:right'| 654
| ''[[:d:Q97160325|Khawlani Coffee Beans]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>[[каһвә]]
|
| [[Согуд Гарәбстаны]]<br/>[[Йәмән]]
|
|-
| style='text-align:right'| 655
| ''[[:d:Q109259132|Wardh Taifi]]''
| [[Файл:Rosa damascena ps.jpg|center|128px]]
| [[гөлҗимеш]]
|
| [[Согуд Гарәбстаны]]
|
|-
| style='text-align:right'| 656
| ''[[:d:Q115327176|Camel Heda'a]]''
| [[Файл:حداء الإبل.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Согуд Гарәбстаны]]<br/>[[Оман]]<br/>[[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| style='text-align:right'| 657
| ''[[:d:Q130609436|Согуд каһвәсе]]''
|
| [[эчемлек]]<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| [[каһвә]]<br/>''[[:d:Q1150728|гарәп каһвәсе]]''
| [[Согуд Гарәбстаны]]
|
|-
| style='text-align:right'| 658
| ''[[:d:Q6826151|Qudud Halabiya]]''
| [[Файл:P1480908 Ensemble Ramel Aleppo (16163468170).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107356781|җыр төре]]''
| ''[[:d:Q235858|traditional folk music]]''<br/>''[[:d:Q1956166|Muwashshah]]''
| [[Сүрия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 659
| ''[[:d:Q113025306|Practices and craftsmanship associated with the Damascene rose in Al-Mrah]]''
|
|
|
| [[Сүрия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 660
| ''[[:d:Q915953|Khon]]''
| [[Файл:Atthami Bucha Festival Laplae Uttaradit 02.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q7777573|театраль жанр]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
|
| [[Таиланд]]
| [[:commons:Category:Khon|Khon]]
|-
| style='text-align:right'| 661
| ''[[:d:Q6817305|Menora]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q3015683|Таиланд биюе]]''<br/>''[[:d:Q97358130|Малайзия биюе]]''
| [[Таиланд]]
| [[:commons:Category:Manora (dance)|Manora (dance)]]
|-
| style='text-align:right'| 662
| ''[[:d:Q31352561|tom yum kung]]''
| [[Файл:Tom yam kung 1.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q41415|аш]]''
| ''[[:d:Q1052469|tom yum]]''
| [[Таиланд]]
| [[:commons:Category:Tom yam kung|Tom yam kung]]
|-
| style='text-align:right'| 663
| ''[[:d:Q97306888|Nuad Thai, traditional Thai massage]]''
|
|
|
| [[Таиланд]]
|
|-
| style='text-align:right'| 664
| [[шәшмәкам]]
| [[Файл:Ансамбль народных исполнителей.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q862597|musical form]]''
| ''[[:d:Q107192370|Tajik music]]''<br/>''[[:d:Q107192506|Uzbek classical music]]''
| [[Таҗикстан]]<br/>[[Үзбәкстан]]
| [[:commons:Category:Shashmaqam|Shashmaqam]]
|-
| style='text-align:right'| 665
| ''[[:d:Q5431633|falak]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q113856940|Pamiri music]]''
| [[Таҗикстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 666
| ''[[:d:Q794338|lakalaka]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q22673991|Тонга биюе]]''
| [[Тонга]]
|
|-
| style='text-align:right'| 667
| [[Кускус|күскүс]]
| [[Файл:Moroccan cuscus, from Casablanca, September 2018.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q13030962|convenience food]]''<br/>''[[:d:Q16266745|flour-based food]]''<br/>''[[:d:Q736427|staple food]]''
| [[Тунис]]<br/>[[Ливия]]<br/>[[Мавритания]]<br/>[[Мәгъриб]]<br/>[[Алжир|Әлҗәзаир]]
| [[:commons:Category:Couscous|Couscous]]
|-
| style='text-align:right'| 668
| ''[[:d:Q966327|Harissa]]''
| [[Файл:هريسة دياري.JPG|center|128px]]
| [[спред]]<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q178359|соус]]''<br/>''[[:d:Q522171|hot sauce]]''
| [[Тунис]]
| [[:commons:Category:Harissa|Harissa]]
|-
| style='text-align:right'| 669
| ''[[:d:Q2957722|Charfia]]''
| [[Файл:Pêcheries Kerkennah.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q460693|know-how]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q7835525|trap]]''
| [[Тунис]]
| [[:commons:Category:Charfia|Charfia]]
|-
| style='text-align:right'| 670
| [[Xıdırlez]]
| [[Файл:Hıdırellez in Crimea 03.jpg|center|128px]]
| [[бәйрәм]]
|
| [[Төньяк Македония]]<br/>[[Төркия]]
| [[:commons:Category:Hıdırellez|Hıdırellez]]
|-
| style='text-align:right'| 671
| ''[[:d:Q6431029|kopačka]]''
| [[Файл:Igraorna grupa od Topolnica, Radovisko.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q12908299|Macedonian oro]]''
| [[Төньяк Македония]]
|
|-
| style='text-align:right'| 672
| ''[[:d:Q96213233|Feast of the Holy Forty Martyrs in Štip]]''
|
|
|
| [[Төньяк Македония]]
|
|-
| style='text-align:right'| 673
| [[Ахалтәкә аты]]
| [[Файл:Dagat-Geli.jpg|center|128px]]
| [[ат токымнары]]
| ''[[:d:Q1974767|Oriental horse]]''
| [[Төрекмәнстан]]
| [[:commons:Category:Akhal-Teke|Akhal-Teke]]
|-
| style='text-align:right'| 674
| [[Күругълы (дастан)|Күругълы]]
| [[Файл:Kourroglou, Sand illustrée Hetzel vol 5, 1853, p009.png|center|128px]]
| [[эпос]]
|
| [[Төрекмәнстан]]
| [[:commons:Category:Koroghlu|Koroghlu]]
|-
| style='text-align:right'| 675
| ''[[:d:Q111209723|Kushtdepdi rite of singing and dancing]]''
|
|
|
| [[Төрекмәнстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 676
| ''[[:d:Q113025272|Dutar making craftsmanship and traditional music performing art combined with singing]]''
|
|
|
| [[Төрекмәнстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 677
| ''[[:d:Q115741199|Turkmen-style needlework art]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Төрекмәнстан]]<br/>[[Иран]]
|
|-
| style='text-align:right'| 678
| ''[[:d:Q43022|төрек каһвәсе]]''
| [[Файл:Turkish coffee in Istanbul.jpg|center|128px]]
|
| [[каһвә]]
| [[Төркия]]
| [[:commons:Category:Turkish coffee|Turkish coffee]]
|-
| style='text-align:right'| 679
| ''[[:d:Q478940|meddah]]''
| [[Файл:Meddah story teller.png|center|128px]]
| [[һөнәр]]<br/>''[[:d:Q12737077|һөнәр төре]]''
| ''[[:d:Q12869138|әкиятләр сөйләүчесе]]''<br/>''[[:d:Q117442841|fairy tale teller]]''
| [[Төркия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 680
| ''[[:d:Q656831|мөселман каллиграфиясе]]''
| [[Файл:Maghribi script sura 5.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q24905394|гарәп каллиграфиясе]]''
| [[Төркия]]
| [[:commons:Category:Islamic calligraphy|Islamic calligraphy]]
|-
| style='text-align:right'| 681
| ''[[:d:Q909011|Karagöz and Hacivat]]''
| [[Файл:Turchia, marionette karagoz, xx secolo, karagöz e hacivat (protagonista e antagonista) 02.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q7777573|театраль жанр]]''
| ''[[:d:Q854836|күләгәләр театры]]''
| [[Төркия]]
| [[:commons:Category:Karagöz and Hacivat|Karagöz and Hacivat]]
|-
| style='text-align:right'| 682
| ''[[:d:Q1437738|Semah, Alevi-Bektaşi ritual]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
|
| [[Төркия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 683
| ''[[:d:Q2305258|tulum]]''
| [[Файл:Birol-topaloglu-tulum.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q34379|музыка коралы]]''
| ''[[:d:Q8347|сорнай]]''
| [[Төркия]]
| [[:commons:Category:Tulum (bagpipe)|Tulum (bagpipe)]]
|-
| style='text-align:right'| 684
| [[төрек укчылыгы]]
| [[Файл:Traditional archery (Turkish Republic) pictogram.png|center|128px]]
| [[спорт]]
| ''[[:d:Q108429|җәядән ату]]''
| [[Төркия]]
| [[:commons:Category:Archery in Turkey|Archery in Turkey]]
|-
| style='text-align:right'| 685
| [[Изник керамикасы]]
|
| ''[[:d:Q24017852|чүлмәкчелек стиле]]''
| ''[[:d:Q136386189|Ottoman pottery]]''
| [[Төркия]]
| [[:commons:Category:İznik ceramics|İznik ceramics]]
|-
| style='text-align:right'| 686
| ''[[:d:Q3668429|keşkek]]''
| [[Файл:Tokat keshkek.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q2920963|stew]]''
| [[Төркия]]
| [[:commons:Category:Keşkek|Keşkek]]
|-
| style='text-align:right'| 687
| [[ашыйк]]
|
| ''[[:d:Q12737077|һөнәр төре]]''
| [[шагыйрь]]<br/>''[[:d:Q488205|автор-башкаручы]]''<br/>''[[:d:Q16157609|folk artist]]''<br/>''[[:d:Q16335296|тарихи һөнәр]]''
| [[Төркия]]
| [[:commons:Category:Saz poets|Saz poets]]
|-
| style='text-align:right'| 688
| ''[[:d:Q17513358|Traditional Sohbet meetings]]''
|
|
|
| [[Төркия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 689
| ''[[:d:Q96213129|Ebru, Turkish art of marbling]]''
|
|
|
| [[Төркия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 690
| ''[[:d:Q113025294|Mevlevi Sema ceremony]]''
| [[Файл:Whirling Dervish (224083915).jpeg|center|128px]]
|
|
| [[Төркия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 691
| ''[[:d:Q112633680|Barkcloth making in Uganda]]''
| [[Файл:Back cloth preparation from a fig tree in Uganda 09.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11836471|clothmaking]]''
| ''[[:d:Q4860921|barkcloth]]''<br/>''[[:d:Q4690046|African textiles]]''
| [[Уганда]]
| [[:commons:Category:Barkcloth making in Uganda|Barkcloth making in Uganda]]
|-
| style='text-align:right'| 692
| ''[[:d:Q12140171|Petrykivka painting]]''
| [[Файл:Таріль дерев'яна "Серпень".jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q17399019|рәсем стиле]]''
| ''[[:d:Q16714933|decorative painting]]''
| [[Украина]]
| [[:commons:Category:Petrykivka decorative painting|Petrykivka decorative painting]]
|-
| style='text-align:right'| 693
| ''[[:d:Q50747824|Örnek]]''
| [[Файл:2021. Текие дервишей в Евпатории DSC 4292.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4470686|бизәк]]''<br/>''[[:d:Q335261|нәкыш]]''
|
| [[Украина]]
| [[:commons:Category:Örnek (оrnament)|Örnek (оrnament)]]
|-
| style='text-align:right'| 694
| ''[[:d:Q85993896|Kosiv painted ceramics]]''
| [[Файл:0513 Die Sammlung pokutischer Keramik-Geschirr aus dem 19. Jahrhundert im Stadtmuseum in Sanok.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q24017852|чүлмәкчелек стиле]]''
| ''[[:d:Q45621|керамика]]''
| [[Украина]]
| [[:commons:Category:Kosiv painted ceramics|Kosiv painted ceramics]]
|-
| style='text-align:right'| 695
| [[Урта Азия көтүче эте|Алабай]]
| [[Файл:Среднеазиатская овчарка, молодой кобель.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q39367|dog breed]]''
| [[эт]]
| [[Урта Азия]]
| [[:commons:Category:Central Asia Shepherd Dog|Central Asia Shepherd Dog]]
|-
| style='text-align:right'| 696
| ''[[:d:Q30897656|Pahlavāni]]''
|
| ''[[:d:Q2284014|contact sport]]''
| ''[[:d:Q327248|халык көрәше]]''
| ''[[:d:Q3746183|Фарсы иле]]''<br/>[[Иран]]
|
|-
| style='text-align:right'| 697
| ''[[:d:Q1960172|Hudhud]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q1914636|эшчәнлек]]''
| [[Филиппин|Филипин]]
|
|-
| style='text-align:right'| 698
| ''[[:d:Q85755691|Darangen]]''
|
| [[эпос]]
|
| [[Филиппин|Филипин]]
|
|-
| style='text-align:right'| 699
| ''[[:d:Q1598293|фин саунасы]]''
| [[Файл:In de sauna. Slaan met berkentakken, Bestanddeelnr 920-4683.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1914636|эшчәнлек]]''
| ''[[:d:Q57036|сауна]]''
| [[Финляндия]]
| [[:commons:Category:Saunas in Finland|Saunas in Finland]]
|-
| style='text-align:right'| 700
| ''[[:d:Q113025287|Kaustinen fiddle playing and related practices and expressions]]''
| [[Файл:Purppuripelimannit laajalla kokoonpanolla.jpeg|center|128px]]
| ''[[:d:Q60733114|музыкаль традиция]]''
|
| [[Финляндия]]
| [[:commons:Category:Kaustinen fiddle playing|Kaustinen fiddle playing]]
|-
| style='text-align:right'| 701
| ''[[:d:Q208172|француз багет икмәге]]''
| [[Файл:Baguettes - stonesoup.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q951964|туклану продукты]]''
| ''[[:d:Q1501889|ак ипи]]''
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Baguettes|Baguettes]]
|-
| style='text-align:right'| 702
| ''[[:d:Q496929|maloya]]''
| [[Файл:Simangavol2.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q3328757|music of Réunion]]''<br/>''[[:d:Q6942267|music of Seychelles]]''
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Maloya|Maloya]]
|-
| style='text-align:right'| 703
| ''[[:d:Q781014|Aubusson tapestry]]''
| [[Файл:L'éducation d'Apollon.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q29167534|tapestry weave]]''
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Aubusson tapestries|Aubusson tapestries]]
|-
| style='text-align:right'| 704
| ''[[:d:Q1408378|Fest Noz]]''
| [[Файл:Fest noz 4.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
| ''[[:d:Q1656682|вакыйга]]''
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Fest-noz|Fest-noz]]
|-
| style='text-align:right'| 705
| ''[[:d:Q1781796|sega]]''
| [[Файл:Bastille Festival 70.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q6942267|music of Seychelles]]''
| [[Франция]]<br/>[[Маврикий]]
| [[:commons:Category:Sega music|Sega music]]
|-
| style='text-align:right'| 706
| ''[[:d:Q2164953|gastronomic meal of the French]]''
| [[Файл:Renoir14.jpg|center|128px]]
|
|
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Cuisine of France|Cuisine of France]]
|-
| style='text-align:right'| 707
| ''[[:d:Q2569001|Equitation in the French tradition]]''
| [[Файл:Cadre noir - cheval passant entre les piliers.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1645382|riding style]]''
| ''[[:d:Q1200525|classical dressage]]''
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Cadre noir|Cadre noir]]
|-
| style='text-align:right'| 708
| ''[[:d:Q2864645|carpentry in France]]''
| [[Файл:Charpente.Notre.Dame.Paris.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q74817647|географик регион аспекты]]''
|
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Carpentry in France|Carpentry in France]]
|-
| style='text-align:right'| 709
| ''[[:d:Q2915789|gwo ka]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q15221176|Гваделупа музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q107025062|French Caribbean music]]''
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Gwo ka|Gwo ka]]
|-
| style='text-align:right'| 710
| ''[[:d:Q2939692|Carnaval de Granville]]''
| [[Файл:Carnavalier vues du port.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q74817647|географик регион аспекты]]''
| ''[[:d:Q4618|карнавал]]''
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Carnaval de Granville|Carnaval de Granville]]
|-
| style='text-align:right'| 711
| ''[[:d:Q5999593|General fraternity]]''
|
|
| ''[[:d:Q996839|fraternal organization]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Compagnonnage|Compagnonnage]]
|-
| style='text-align:right'| 712
| ''[[:d:Q19544614|Fêtes de l'ours en Vallespir]]''
| [[Файл:Festa de l'Os de Sant Llorenç de Cerdans.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
| [[Кичә (күңел ачу)|кичә]]
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Fêtes de l'ours en Vallespir|Fêtes de l'ours en Vallespir]]
|-
| style='text-align:right'| 713
| ''[[:d:Q21427744|Perfumeries of Grasse]]''
| [[Файл:Fragonard Parfumeur (5646945229).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q194980|intangible good]]''
|
| [[Франция]]
|
|-
| style='text-align:right'| 714
| ''[[:d:Q96213238|Limousin septennial ostensions]]''
|
|
|
| [[Франция]]
|
|-
| style='text-align:right'| 715
| ''[[:d:Q113025246|альпинизм]]''
|
|
|
| [[Франция]]<br/>[[Италия]]<br/>[[Швейцария]]
| [[:commons:Category:Alpine climbing|Alpine climbing]]
|-
| style='text-align:right'| 716
| ''[[:d:Q113025298|Musical art of horn players]]''
|
| ''[[:d:Q113162275|музыкаль чара]]''<br/>''[[:d:Q2145110|repertoire]]''
|
| [[Франция]]<br/>[[Бельгия]]<br/>[[Люксембург]]<br/>[[Италия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 717
| ''[[:d:Q2143601|Alençon lace]]''
| [[Файл:Strook in Alençon naaldkant, 1750-1775.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q20091976|җирле тукымачылык сәнгате]]''
| ''[[:d:Q64437985|needle lace-making]]''<br/>''[[:d:Q10498581|French art]]''
| [[Франция корольлеге|Франция патшалыгы]]
| [[:commons:Category:Point d'Alençon|Point d'Alençon]]
|-
| style='text-align:right'| 718
| ''[[:d:Q16269113|Hikaye]]''
|
|
| ''[[:d:Q986539|авыз әдәбияты]]''
| [[Фәләстин дәүләте|Фәләстыйн]]
|
|-
| style='text-align:right'| 719
| ''[[:d:Q113025317|The art of embroidery in Palestine, practices, skills, knowledge and rituals]]''
|
|
|
| [[Фәләстин дәүләте|Фәләстыйн]]
|
|-
| style='text-align:right'| 720
| ''[[:d:Q1253861|bećarac]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q862597|musical form]]''
| ''[[:d:Q107331898|хорват халык музыкасы]]''
| [[Хорватия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 721
| ''[[:d:Q1428470|klapa]]''
| [[Файл:ESC2013 - Croatia 03.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q105756498|type of musical group]]''
| ''[[:d:Q107331898|хорват халык музыкасы]]''
| [[Хорватия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 722
| ''[[:d:Q1563592|Zvončari]]''
| [[Файл:Kastav-halubajski zvoncari.jpg|center|128px]]
|
|
| [[Хорватия]]
| [[:commons:Category:Zvončari|Zvončari]]
|-
| style='text-align:right'| 723
| ''[[:d:Q2296569|Sinjska alka]]''
| [[Файл:Alka - Horseman2.jpg|center|128px]]
| [[ат спорты]]<br/>''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>''[[:d:Q18608583|recurring sporting event]]''
|
| [[Хорватия]]
| [[:commons:Category:Alka|Alka]]
|-
| style='text-align:right'| 724
| ''[[:d:Q3068890|licitar]]''
| [[Файл:Licitars2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q477248|pastry]]''<br/>''[[:d:Q3277325|Slovenian cuisine]]''
|
| [[Хорватия]]
| [[:commons:Category:Licitar|Licitar]]
|-
| style='text-align:right'| 725
| ''[[:d:Q3504711|Za križen]]''
| [[Файл:Hvar03.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q231685|stations of the Cross]]''
|
| [[Хорватия]]
| [[:commons:Category:Za križen|Za križen]]
|-
| style='text-align:right'| 726
| ''[[:d:Q5608878|dry stone walling]]''
| [[Файл:MiceneTesoroAtreoMuraDromos.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4787070|архитектура технологиясе]]''<br/>''[[:d:Q37736399|традицион һөнәр]]''
| ''[[:d:Q148571|койма]]''<br/>''[[:d:Q19794820|таш өю]]''
| [[Хорватия]]<br/>[[Кипр Республикасы]]<br/>[[Франция]]<br/>[[Греция]]<br/>[[Италия]]<br/>[[Словения]]<br/>[[Испания]]<br/>[[Швейцария]]<br/>[[Австрия]]<br/>[[Украина]]<br/>[[Ирландия]]
| [[:commons:Category:Dry stone|Dry stone]]
|-
| style='text-align:right'| 727
| ''[[:d:Q7034534|nijemo kolo]]''
| [[Файл:Glamocko Nijemo Kolo.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q5187181|хорват халык биюе]]''<br/>''[[:d:Q1076115|kolo]]''
| [[Хорватия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 728
| ''[[:d:Q12630167|Wooden toys of Hrvatsko Zagorje]]''
| [[Файл:Sestine Remete EMZ 300109.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11422|уенчык]]''
|
| [[Хорватия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 729
| ''[[:d:Q12630967|Festivity of Saint Blaise, the patron of Dubrovnik]]''
| [[Файл:Puštanje golubica.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''
|
| [[Хорватия]]
| [[:commons:Category:Festivity of Saint Blaise of Dubrovnik|Festivity of Saint Blaise of Dubrovnik]]
|-
| style='text-align:right'| 730
| ''[[:d:Q12635607|Spring procession of Ljelje/Kraljice]]''
|
| ''[[:d:Q657449|парад]]''
|
| [[Хорватия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 731
| ''[[:d:Q16115394|Two-part singing and playing in the Istrian scale]]''
|
|
|
| [[Хорватия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 732
| ''[[:d:Q63064412|Međimurska popevka]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107356781|җыр төре]]''
| ''[[:d:Q107331898|хорват халык музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q943929|халык җыры]]''
| [[Хорватия]]
| [[:commons:Category:Međimurska popevka|Međimurska popevka]]
|-
| style='text-align:right'| 733
| ''[[:d:Q115550022|Festivity of Saint Tryphon and the Kolo (chain dance) of Saint Tryphon, traditions of Croats from Boka Kotorska (Bay of Kotor) who live in the Republic of Croatia]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Хорватия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 734
| ''[[:d:Q12628095|Boka Navy Kotor]]''
| [[Файл:Bokeljska Mornarica 01 (Tripundan 2023).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q43229|оешма]]''
|
| [[Черногория]]
| [[:commons:Category:Boka Navy Kotor|Boka Navy Kotor]]
|-
| style='text-align:right'| 735
| ''[[:d:Q40265|Slovak verbunk]]''
| [[Файл:Jožka Uprka - Národopisné svátky Moravy.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q109454197|Czech folk dance]]''<br/>''[[:d:Q116173006|Slovak folk dance]]''
| [[Чехия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 736
| ''[[:d:Q40270|Ride of the Kings]]''
| [[Файл:Jizda Kralu Vlcnov Czech Rep.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Чехия]]
| [[:commons:Category:Ride of the Kings|Ride of the Kings]]
|-
| style='text-align:right'| 737
| ''[[:d:Q20526833|Shrovetide door-to-door processions and masks in the villages of the Hlinecko area]]''
|
| ''[[:d:Q898830|processional parade]]''
|
| [[Чехия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 738
| ''[[:d:Q65134946|Puppetry in Slovakia and Czechia]]''
| [[Файл:Marionetki w Muzeum Marionetek w Czeskim Krumlovie 11(js).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q588750|курчак театры]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
|
| [[Чехия]]<br/>[[Словакия]]
| [[:commons:Category:Marionettes from Czechia|Marionettes from Czechia]]
|-
| style='text-align:right'| 739
| ''[[:d:Q113025281|Handmade production of Christmas tree decorations from blown glass beads]]''
|
|
|
| [[Чехия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 740
| ''[[:d:Q18582315|baile chino]]''
| [[Файл:Andacollo 001.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
|
| [[Чили]]
|
|-
| style='text-align:right'| 741
| ''[[:d:Q35281|Базель карнавалы]]''
| [[Файл:Morgestraich Basler Fasnacht 2013.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q4618|карнавал]]''<br/>''[[:d:Q80114047|UNESCO Intangible Cultural Heritage in Switzerland]]''
|
| [[Швейцария]]
| [[:commons:Category:Basler Fasnacht|Basler Fasnacht]]
|-
| style='text-align:right'| 742
| ''[[:d:Q682504|Fête des Vignerons]]''
| [[Файл:Fête des vignerons Vevey 1955, Arène.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q132241|фестиваль]]''<br/>''[[:d:Q462100|шәраб фестивале]]''
|
| [[Швейцария]]
| [[:commons:Category:Fête des vignerons|Fête des vignerons]]
|-
| style='text-align:right'| 743
| ''[[:d:Q3922375|Holy Week processions in Mendrisio]]''
| [[Файл:ProcessioneMendrisio.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q109379965|Holy Week in a geographic region]]''
|
| [[Швейцария]]
| [[:commons:Category:Processioni della Settimana Santa di Mendrisio|Processioni della Settimana Santa di Mendrisio]]
|-
| style='text-align:right'| 744
| ''[[:d:Q60963740|Craftsmanship of mechanical watchmaking and art mechanics]]''
|
|
|
| [[Швейцария]]<br/>[[Франция]]
|
|-
| style='text-align:right'| 745
| ''[[:d:Q107290375|Avalanche risk management]]''
|
|
|
| [[Швейцария]]<br/>[[Австрия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 746
| ''[[:d:Q113025310|Rūkada Nātya, traditional string puppet drama in Sri Lanka]]''
|
|
|
| [[Шри-Ланка]]
|
|-
| style='text-align:right'| 747
| ''[[:d:Q113025333|Traditional craftsmanship of making Dumbara Ratā Kalāla]]''
|
|
|
| [[Шри-Ланка]]
|
|-
| style='text-align:right'| 748
| ''[[:d:Q741814|панама баш киеме]]''
| [[Файл:Panama hat (drawing).jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q204390|straw hat]]''
| [[Эквадор]]
| [[:commons:Category:Panama hats|Panama hats]]
|-
| style='text-align:right'| 749
| ''[[:d:Q113025300|Oral heritage and cultural manifestations of the Zápara people]]''
|
|
|
| [[Эквадор]]<br/>[[Перу]]
|
|-
| style='text-align:right'| 750
| ''[[:d:Q1741199|Kihnu]]''
| [[Файл:Seashore of Kihnu.jpg|center|128px]]
| [[утрау]]
|
| [[Эстония]]
| [[:commons:Category:Kihnu|Kihnu]]
|-
| style='text-align:right'| 751
| ''[[:d:Q3228974|seto leelo]]''
| [[Файл:Siidisõsarõ.IMG 7196.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q3110519|Эстония музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q4400125|runo song]]''<br/>''[[:d:Q179465|полифония]]''
| [[Эстония]]
|
|-
| style='text-align:right'| 752
| ''[[:d:Q12370530|mulgipuder]]''
| [[Файл:Mulgipuder.jpg|center|128px]]
|
| [[ботка]]
| [[Эстония]]
|
|-
| style='text-align:right'| 753
| ''[[:d:Q96213180|smoke sauna tradition in Võromaa]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q1579009|smoke sauna]]''
| [[Эстония]]
|
|-
| style='text-align:right'| 754
| ''[[:d:Q1133754|Timkat]]''
| [[Файл:Timkat priests.jpg|center|128px]]
| [[Кичә (күңел ачу)|кичә]]
|
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
| [[:commons:Category:Timkat|Timkat]]
|-
| style='text-align:right'| 755
| ''[[:d:Q3756830|Gadaa]]''
| [[Файл:የ ገዳ ስነስርኣት.jpg|center|128px]]
| [[демократия]]
|
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
| [[:commons:Category:Gadaa|Gadaa]]
|-
| style='text-align:right'| 756
| ''[[:d:Q96213157|Fichee-Chambalaalla]]''
|
| [[Кичә (күңел ачу)|кичә]]<br/>''[[:d:Q64272108|cultural festival]]''
|
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 757
| ''[[:d:Q9794|регги]]''
| [[Файл:Buju Banton.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q572717|music of Jamaica]]''
| [[Ямайка]]
| [[:commons:Category:Reggae|Reggae]]
|-
| style='text-align:right'| 758
| ''[[:d:Q3294871|Maroon heritage of Moore Town]]''
|
|
|
| [[Ямайка]]
|
|-
| style='text-align:right'| 759
| ''[[:d:Q199701|kabuki]]''
| [[Файл:Morita-za in the 1790s.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q7777573|театраль жанр]]''
| ''[[:d:Q1364447|япон театры]]''
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Kabuki|Kabuki]]
|-
| style='text-align:right'| 760
| ''[[:d:Q234138|Japanese cuisine]]''
| [[Файл:Breakfast at Tamahan Ryokan, Kyoto.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1968435|милли ризыклар]]''
| ''[[:d:Q19368756|East Asian cuisine]]''
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Cuisine of Japan|Cuisine of Japan]]
|-
| style='text-align:right'| 761
| ''[[:d:Q243170|Bunraku]]''
| [[Файл:文樂三番叟戲偶.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q7777573|театраль жанр]]''
| ''[[:d:Q588750|курчак театры]]''<br/>''[[:d:Q1364447|япон театры]]''
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Bunraku|Bunraku]]
|-
| style='text-align:right'| 762
| ''[[:d:Q718540|gagaku]]''
| [[Файл:Gagaku orchestra01.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q15614479|East Asian court ceremonial music]]''<br/>''[[:d:Q7832297|традицион япон музыкасы]]''
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Gagaku|Gagaku]]
|-
| style='text-align:right'| 763
| ''[[:d:Q846299|washi]]''
| [[Файл:Washi(Sugihara paper).JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q3327760|writing surface]]''<br/>''[[:d:Q59544|матди булмаган мәдәни мирас]]''
| [[кәгазь]]<br/>''[[:d:Q3445052|Japanese tissue]]''
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Washi|Washi]]
|-
| style='text-align:right'| 764
| ''[[:d:Q1037119|nōgaku]]''
| [[Файл:Zo'onna Noh Mask, Edo period, 18th century, wood with polychromy - Tokyo National Museum - DSC06166.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q45971958|башкарма сәнгать жанры]]''
| ''[[:d:Q1364447|япон театры]]''<br/>''[[:d:Q11615913|performing arts in Japan]]''
| [[Япония]]
|
|-
| style='text-align:right'| 765
| ''[[:d:Q2238334|Oku-noto no Aenokoto]]''
| [[Файл:Oku-noto no Aenokoto, offering meals to the deities.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q189819|йола]]''<br/>''[[:d:Q2304773|harvest festival]]''
|
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Oku-noto no Aenokoto|Oku-noto no Aenokoto]]
|-
| style='text-align:right'| 766
| ''[[:d:Q2829083|Akiu no Taue Odori]]''
| [[Файл:Senmyoji-Akiu 202505.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''
| ''[[:d:Q11577057|taue odori]]''
| [[Япония]]
|
|-
| style='text-align:right'| 767
| ''[[:d:Q3307937|Mibu no Hana Taue]]''
| [[Файл:Mibu-hanadaue01.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
| ''[[:d:Q12595244|rice transplantation]]''
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Mibu no Hana Taue|Mibu no Hana Taue]]
|-
| style='text-align:right'| 768
| ''[[:d:Q8062732|Yūki-tsumugi]]''
| [[Файл:Spinning in Japan for Yuki tsumugi.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11606456|Traditional Crafts of Japan (as designated by the Minister of Economy, Trade and Industry)]]''
| [[ефәкчелек]]<br/>''[[:d:Q107598958|tsumugi]]''
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Yūki-tsumugi|Yūki-tsumugi]]
|-
| style='text-align:right'| 769
| ''[[:d:Q11318123|Chakkirako]]''
|
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q3595906|ceremonial dance]]''<br/>''[[:d:Q108182092|Japanese dance]]''
| [[Япония]]
|
|-
| style='text-align:right'| 770
| ''[[:d:Q11435617|Dainichido Bugaku]]''
| [[Файл:Dainichi-dō bugaku godai sonmai 01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''
| ''[[:d:Q109903880|mai]]''
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Dainichidō bugaku|Dainichidō bugaku]]
|-
| style='text-align:right'| 771
| ''[[:d:Q11459181|Ojiya-chijimi]]''
| [[Файл:Ramie fabric from Japan.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11606456|Traditional Crafts of Japan (as designated by the Minister of Economy, Trade and Industry)]]''
| ''[[:d:Q124024857|Japanese ramie]]''
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Ojiya-chijimi|Ojiya-chijimi]]
|-
| style='text-align:right'| 772
| ''[[:d:Q11636489|Echigo-jofu]]''
| [[Файл:No. 9 Echigo 越後 (BM 2008,3037.02107).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11606456|Traditional Crafts of Japan (as designated by the Minister of Economy, Trade and Industry)]]''<br/>''[[:d:Q28823|textile]]''
| ''[[:d:Q110832932|jōfu]]''
| [[Япония]]
|
|-
| style='text-align:right'| 773
| ''[[:d:Q11642731|Nachi no Dengaku]]''
|
|
| ''[[:d:Q3022455|dengaku]]''
| [[Япония]]
|
|-
| style='text-align:right'| 774
| ''[[:d:Q11665038|Daimokutate]]''
|
| ''[[:d:Q82821|гореф]]''
| ''[[:d:Q989963|storytelling]]''<br/>''[[:d:Q11588671|Shinto ritual]]''
| [[Япония]]
|
|-
| style='text-align:right'| 775
| ''[[:d:Q11665528|furyū-odori]]''
| [[Файл:Aronia Blossoms Screen 2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q13715134|япон традицион биюе]]''
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Furyu-odori|Furyu-odori]]
|-
| style='text-align:right'| 776
| ''[[:d:Q28686576|Yama, Hoko, Yatai, float festivals in Japan]]''
| [[Файл:城端町 曳山祭り SLKY20180505 0000057.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q898830|processional parade]]''
| ''[[:d:Q15974353|Japanese festival]]''
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Yama, Hoko, Yatai, float festivals in Japan|Yama, Hoko, Yatai, float festivals in Japan]]
|-
| style='text-align:right'| 777
| ''[[:d:Q66633854|Sada Shin Noh]]''
|
| ''[[:d:Q1046763|matsuri]]''
| ''[[:d:Q226887|noh]]''<br/>''[[:d:Q11588671|Shinto ritual]]''
| [[Япония]]
|
|-
| style='text-align:right'| 778
| ''[[:d:Q111211286|Raiho-shin, ritual visits of deities in masks and costumes]]''
|
| ''[[:d:Q11483816|еллык вакыйга]]''<br/>''[[:d:Q189819|йола]]''
|
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Raiho-shin, ritual visits of deities in masks and costumes|Raiho-shin, ritual visits of deities in masks and costumes]]
|-
| style='text-align:right'| 779
| ''[[:d:Q113025331|традицион айну биюе]]''
| [[Файл:Ainu man.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q108436459|dance by ethnic group]]''
| ''[[:d:Q109448926|Asian folk dance]]''
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Traditional Ainu dance|Traditional Ainu dance]]
|-
| style='text-align:right'| 780
| ''[[:d:Q113025335|wooden architecture in Japan]]''
|
| ''[[:d:Q4787070|архитектура технологиясе]]''
|
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Traditional skills, techniques and knowledge for the conservation and transmission of wooden architecture in Japan|Traditional skills, techniques and knowledge for the conservation and transmission of wooden architecture in Japan]]
|-
| style='text-align:right'| 781
| ''[[:d:Q24905394|гарәп каллиграфиясе]]''
| [[Файл:Learning Arabic calligraphy.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q460693|know-how]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''
| [[каллиграфия]]
| ''[[:d:Q143487|гарәп дөньясы]]''
| [[:commons:Category:Arabic calligraphy|Arabic calligraphy]]
|-
| style='text-align:right'| 782
| [[пылау]]
| [[Файл:Polu.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q19861951|type of food or dish]]''
| ''[[:d:Q21976260|дөге ашамлыгы]]''
| [[Үзбәкстан]]<br/>[[Таҗикстан]]<br/>[[Иран]]
| [[:commons:Category:Pilaf|Pilaf]]
|-
| style='text-align:right'| 783
| ''[[:d:Q2447826|katta ashula]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q3516862|вокаль техникасы]]''
| ''[[:d:Q685884|вокаль музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q27939|җырлау]]''
| [[Үзбәкстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 784
| ''[[:d:Q2671576|бакшы]]''
|
| ''[[:d:Q12737077|һөнәр төре]]''
|
| [[Үзбәкстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 785
| ''[[:d:Q12818698|askiya]]''
|
| [[жанр]]
| [[фольклор]]
| [[Үзбәкстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 786
| ''[[:d:Q12825911|lazgi]]''
|
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q3328738|Үзбәкстан музыкасы]]''<br/>[[бию]]
| [[Үзбәкстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 787
| ''[[:d:Q113025266|Cultural space of Boysun District]]''
|
|
|
| [[Үзбәкстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 788
| ''[[:d:Q65134511|Polyphonic singing of the Aka Pygmies of Central Africa]]''
| [[Файл:Äkä 1309447 Festival Avant-Garde.jpg|center|128px]]
|
|
| [[Үзәк Африка Җөмһүрияте|Үзәк Африка Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 789
| ''[[:d:Q3273642|Mansaf]]''
| [[Файл:Mansaf 1.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q21976260|дөге ашамлыгы]]''<br/>''[[:d:Q18697490|lamb dish]]''
| [[Үрдүн]]
| [[:commons:Category:Mansaf|Mansaf]]
|-
| style='text-align:right'| 790
| ''[[:d:Q16532028|Cultural space of the Bedu in Petra and Wadi Rum]]''
|
|
|
| [[Үрдүн]]
|
|-
| style='text-align:right'| 791
| ''[[:d:Q111207347|As-Samer in Jordan]]''
|
|
|
| [[Үрдүн]]
|
|-
| style='text-align:right'| 792
| [[йога]]
| [[Файл:Bharadwaja.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q219067|физик күнегүләр]]''<br/>''[[:d:Q2270606|рухи практика]]''<br/>''[[:d:Q3527307|mind–body interventions]]''
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Yoga|Yoga]]
|-
| style='text-align:right'| 793
| ''[[:d:Q6351763|Kalbelia]]''
| [[Файл:Kalbelia Dance 01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q41710|этник төркем]]''<br/>''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q5464449|һинд халык биюе]]''
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Kalbelia|Kalbelia]]
|-
| style='text-align:right'| 794
| ''[[:d:Q7289735|Ramman]]''
| [[Файл:Ramman, religious festival and ritual theatre of the Garhwal Himalayas, India.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q375011|дини бәйрәм]]''
|
| [[Һиндстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 795
| ''[[:d:Q28171926|Manipuri Sankirtana]]''
| [[Файл:Sankirtan in Govindagee Temple.jpg|center|128px]]
|
|
| [[Һиндстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 796
| ''[[:d:Q48723594|Vedic chant]]''
| [[Файл:Group of Brahmins 1913.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q209815|сөйләм традициясе]]''<br/>''[[:d:Q23072435|chant]]''<br/>''[[:d:Q98528267|music of South Asia]]''<br/>[[һимн]]
| [[Һиндстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 797
| ''[[:d:Q96213176|Traditional brass and copper craft of utensil making among the Thatheras of Jandiala Guru]]''
| [[Файл:Thatheras.png|center|128px]]
|
|
| [[Һиндстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 798
| ''[[:d:Q113025255|Buddhist chanting of Ladakh: recitation of sacred Buddhist texts in the trans-Himalayan Ladakh region, Jammu and Kashmir, India]]''
|
|
|
| [[Һиндстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 799
| ''[[:d:Q839029|raï]]''
| [[Файл:Raï années 80 (Algérie).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''
| ''[[:d:Q3328583|Әлҗәзаир музыкасы]]''<br/>''[[:d:Q60733114|музыкаль традиция]]''
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
| [[:commons:Category:Raï|Raï]]
|-
| style='text-align:right'| 800
| ''[[:d:Q1406136|Ahellil]]''
| [[Файл:Gourara lors d'un mariage.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q188451|музыка жанры]]''<br/>''[[:d:Q223393|әдәбият жанры]]''
| ''[[:d:Q3328583|Әлҗәзаир музыкасы]]''
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
| [[:commons:Category:Ahellil du Gourara|Ahellil du Gourara]]
|-
| style='text-align:right'| 801
| ''[[:d:Q2263473|Sebiba]]''
| [[Файл:Dance de sebiba.jpg|center|128px]]
|
|
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
| [[:commons:Category:Sebiba|Sebiba]]
|-
| style='text-align:right'| 802
| ''[[:d:Q2961935|chedda of Tlemcen]]''
| [[Файл:Chedda de tlemcen.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q18707829|Әлҗәзаир киемнәре]]''
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
| [[:commons:Category:Chedda of Tlemcen|Chedda of Tlemcen]]
|-
| style='text-align:right'| 803
| ''[[:d:Q50922880|Sbuâ, annual pilgrimage to the zawiya of Sidi El Hadj Belkacem in Gourara]]''
|
| ''[[:d:Q1644573|зыярәт кылу]]''
|
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
|
|-
| style='text-align:right'| 804
| ''[[:d:Q96213226|Annual pilgrimage to the mausoleum of Sidi ‘Abd el-Qader Ben Mohammed (Sidi Cheikh)]]''
|
|
|
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
|
|-
| style='text-align:right'| 805
| ''[[:d:Q96213243|Practices and knowledge linked to the Imzad of the Tuareg communities of Algeria, Mali and Niger]]''
|
|
|
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]<br/>[[Мали]]<br/>[[Нигер]]
|
|-
| style='text-align:right'| 806
| ''[[:d:Q654476|khachkar]]''
| [[Файл:Khachkar.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q18783400|genre of sculpture]]''
| ''[[:d:Q178743|стела]]''<br/>''[[:d:Q245117|рельеф]]''<br/>''[[:d:Q17156398|stone cross]]''
| [[Әрмәнстан]]
| [[:commons:Category:Khatchkars|Khatchkars]]
|-
| style='text-align:right'| 807
| [[Дүдүк|дудук]]
| [[Файл:Duduk (landscape).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q110295396|музыкаль корал төре]]''
| ''[[:d:Q2152657|double reed instrument]]''
| [[Әрмәнстан]]
| [[:commons:Category:Duduk|Duduk]]
|-
| style='text-align:right'| 808
| [[ләвәш]]
| [[Файл:Pan armenio en el mercado de Yerevan.JPG|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q666242|flatbread]]''<br/>[[кул белән ашала торган ризык]]
| [[Әрмәнстан]]<br/>[[Урта Көнчыгыш]]
| [[:commons:Category:Lavash|Lavash]]
|-
| style='text-align:right'| 809
| ''[[:d:Q3743196|Daredevils of Sassoun]]''
| [[Файл:Hakob Kojoyan. David of Sassoun.jpg|center|128px]]
| [[эпос]]
|
| [[Әрмәнстан]]
| [[:commons:Category:David of Sassun|David of Sassun]]
|-
| style='text-align:right'| 810
| ''[[:d:Q86659934|Kochari]]''
| [[Файл:Kochari - Armenian folk dance.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q107357104|бию төре]]''
| ''[[:d:Q4236634|Kochari]]''<br/>''[[:d:Q20507876|Armenian folk dance]]''
| [[Әрмәнстан]]
| [[:commons:Category:Kochari (Armenia)|Kochari (Armenia)]]
|-
| style='text-align:right'| 811
| ''[[:d:Q113025250|Armenian letter art and its cultural expressions]]''
| [[Файл:Gospels of Georg Alexief, Opening of the Gospel of Luke, Walters Manuscript W.546, fol. 149r.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q59544|матди булмаган мәдәни мирас]]''
|
| [[Әрмәнстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 812
| ''[[:d:Q123685069|blacksmithing in Gyumri]]''
|
| ''[[:d:Q1639825|тимерче]]''<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>''[[:d:Q113144300|traditional craftsmanship]]''
| ''[[:d:Q121301091|blacksmithing in Armenia]]''<br/>''[[:d:Q1639825|тимерче]]''
| [[Әрмәнстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 813
| [[ефәкчелек]]
| [[Файл:Soaking the cocoons and reeling the silk (Sericulture by Liang Kai, 1200s).jpg|center|128px]]
| [[Икътисади төшенчәләр|икътисади төшенчә]]<br/>''[[:d:Q82821|гореф]]''<br/>''[[:d:Q5687161|branch of agriculture]]''
| [[терлекчелек]]<br/>''[[:d:Q1351959|бөҗәкләр үрчетү]]''
| [[Әфганстан]]<br/>[[Азәрбайҗан]]<br/>[[Иран]]<br/>[[Төркия]]<br/>[[Таҗикстан]]<br/>[[Төрекмәнстан]]<br/>[[Үзбәкстан]]<br/>''[[:d:Q29520|Кытай]]''
| [[:commons:Category:Sericulture|Sericulture]]
|}
{{Wikidata list end}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Моны да карагыз ==
{{Портал|Мәдәният}}
[[Төркем:Бөтендөнья мирасы]]
[[Төркем:Исемлекләр:Мәдәният]]
09cdecc05sbojkhc38q0dad26kxyk7v
Кытайдагы ЮНЕСКО Бөтендөнья матди мәдәни мирас объектлары
0
864566
5839625
5837798
2026-05-05T14:36:11Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839625
wikitext
text/x-wiki
{{Мәгълүмати исемлек}}
{{УК}}
Бу исемлектә '''{{CHN}} территориясендәге''' [[File:World_Heritage_Logo_global.svg|20px]] '''[[Бөтендөнья мирасы|Бөтендөнья мәдәни мирас]]ның ''[[матди мирас|матди объектлары]]''''' күрсәтелә.
== Сайлау ==
Болар Кытай дәүләтенең җирле комитеты тәкъдиме буенча {{UNESCO}}нең махсуслаштырылган халыкара {{тәрҗемә ителмәгән 5|ICOMOS||ru|Международный совет по сохранению памятников и достопримечательных мест}}, {{тәрҗемә ителмәгән 5|ICCROM||ru|Международный исследовательский центр по сохранению и реставрации культурных ценностей}} һәм {{тәрҗемә ителмәгән 5|IUCN||ru|Международный союз охраны природы}} эксперт оешмалары экспертлары тарафыннан кабул ителгән һәм халыкара {{тәрҗемә ителмәгән 5|Бөтөндөнья мирас комитеты|Бөтөндөнья мирас комитетының|ru|Комитет всемирного наследия}} утырышларында хупланган.
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле зат-шәхес-феномен турында белем блокларны тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
== Рәсми исемлектә ==
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q148. ?item wdt:P1435 wd:Q9259 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p527,p2614:критерий}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! сурәт
! урнашу
! Викиҗыентык
! нәрсәдән тора
! критерий
|-
| style='text-align:right'| 1
| 11st century
| ''[[:d:Q1069411|Көнбатыш Си Ся императорлары төрбәләре]]''
| [[Файл:XiXia Tomb 3 F.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q211243|Yinchuan]]''
| [[:commons:Category:Western Xia tombs|Western Xia tombs]]
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 2
| 1488
| ''[[:d:Q2149114|A-Ma Temple]]''
| [[Файл:Templo de A-Má.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:A-Ma Temple|A-Ma Temple]]
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 3
| 1560
| ''[[:d:Q3271236|St Lawrence's Church]]''
| [[Файл:Exterior of Igreja de São Lourenço (Macau), 2023 (03).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Igreja de São Lourenço (Macau)|Igreja de São Lourenço (Macau)]]
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 4
| 1560
| ''[[:d:Q6730196|St. Anthony's Church]]''
| [[Файл:Exterior of Igreja de Santo António (Macau), 2023 (02).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Igreja de Santo António (Macau)|Igreja de Santo António (Macau)]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 5
| 1586
| ''[[:d:Q4587786|St. Augustine's Church]]''
| [[Файл:Igreja de Santo Agostinho, Macau.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Igreja de Santo Agostinho (Macau)|Igreja de Santo Agostinho (Macau)]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 6
| 1587
| ''[[:d:Q4130614|St. Dominic's Church]]''
| [[Файл:StDominicsMacau.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Igreja de São Domingos (Macau)|Igreja de São Domingos (Macau)]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 7
| 1602
| ''[[:d:Q1551411|Ruins of St. Paul's]]''
| [[Файл:Cathedral of Saint Paul in Macau, 2023 (04).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Cathedral of Saint Paul in Macau|Cathedral of Saint Paul in Macau]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 8
| 1617
| ''[[:d:Q838085|Fortaleza do Monte]]''
| [[Файл:I bastioni della Fortaleza do Monte a Macao.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Fortaleza do Monte|Fortaleza do Monte]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 9
| 1728
| ''[[:d:Q4579079|St. Joseph's Seminary and Church]]''
| [[Файл:Exterior of Igreja e Seminário de São José (Macau), 2023 (02).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Igreja e Seminário de São José (Macau)|Igreja e Seminário de São José (Macau)]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 10
| 1792
| ''[[:d:Q2200748|Sam Kai Vui Kun]]''
| [[Файл:20260107 Sam Kai Vui Kun.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Sam Kai Vui Kun|Sam Kai Vui Kun]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 11
| 1844
| ''[[:d:Q1106554|Igreja da Sé]]''
| [[Файл:Catedral de la Natividad de Nuestra Señora, Macao, 2013-08-08, DD 01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Cathedral of the Nativity of Our Lady of Macau|Cathedral of the Nativity of Our Lady of Macau]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 12
| 1865
| ''[[:d:Q3313058|Guia Lighthouse]]''
| [[Файл:Macau - Fortaleza de Guia (cropped).JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Guia Lighthouse (Macau)|Guia Lighthouse (Macau)]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 13
| 1958
| ''[[:d:Q3320500|Sir Robert Ho Tung Library]]''
| [[Файл:Sir Robert Ho Tung Library, Macau - 20050716-02.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Sir Robert Ho Tung Library|Sir Robert Ho Tung Library]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 14
| 1978
| ''[[:d:Q4111|Jiuzhaigou Valley]]''
| [[Файл:1 nuorilang jiuzhaigou 2023.jpg|center|128px]]
| [[Сычуань]]
| [[:commons:Category:Jiuzhaigou Valley|Jiuzhaigou Valley]]
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 15
| 2008
| ''[[:d:Q873358|Mount Sanqing]]''
| [[Файл:19190-SanQingShan (45434925915).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q57052|Jiangxi]]''
| [[:commons:Category:Mount Sanqing|Mount Sanqing]]
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 16
|
| ''[[:d:Q4047|Lushan Quaternary Glaciation National Geopark]]''
| [[Файл:庐山含嶓口.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q57052|Jiangxi]]''
| [[:commons:Category:Lushan Geopark|Lushan Geopark]]
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 17
|
| ''[[:d:Q4107|Huanglong]]''
| [[Файл:Water-of-Five-colored-Pond Huanglong Sichuan China.jpg|center|128px]]
| [[Сычуань]]<br/>''[[:d:Q1012450|Ngawa Tibetan and Qiang Autonomous Prefecture]]''
| [[:commons:Category:Huanglong|Huanglong]]
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 18
|
| ''[[:d:Q4132|Summer Palace]]''
| [[Файл:Longevity Hill of the Summer Palace.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q393454|Haidian District]]''
| [[:commons:Category:Summer Palace, Beijing|Summer Palace, Beijing]]
| ''[[:d:Q35136521|Deheyuan]]''<br/>''[[:d:Q3378518|Long Corridor]]''<br/>''[[:d:Q2636083|Marble Boat]]''<br/>''[[:d:Q3397261|Jade Belt Bridge]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 19
|
| ''[[:d:Q4187|Wulingyuan]]''
| [[Файл:1 zhangjiajie huangshizhai wulingyuan panorama 2012.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q45761|Hunan]]''<br/>''[[:d:Q197379|Zhangjiajie]]''<br/>''[[:d:Q1199477|Wulingyuan District]]''
| [[:commons:Category:Wulingyuan|Wulingyuan]]
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 20
|
| ''[[:d:Q31347|Бөек канал]]''
| [[Файл:大運河.png|center|128px]]
|
| [[:commons:Category:Grand Canal of China|Grand Canal of China]]
| ''[[:d:Q21042913|Beijing-Hangzhou Grand Canal]]''<br/>''[[:d:Q15909875|Sui Tang Grand Canal]]''<br/>''[[:d:Q15896630|Eastern Zhejiang Canal]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 21
|
| ''[[:d:Q36034|Huangshan]]''
| [[Файл:Huangshan fengjing.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q40956|Anhui]]''
| [[:commons:Category:Huangshan|Huangshan]]
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 22
|
| ''[[:d:Q43286|Могао мәгарәләре]]''
| [[Файл:Dunhuang Mogao Ku 2013.12.31 12-30-18.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1201947|Guazhou]]''<br/>''[[:d:Q319114|Dunhuang]]''
| [[:commons:Category:Mogao Caves|Mogao Caves]]
|
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 23
|
| ''[[:d:Q46074|Macau Protestant Chapel]]''
| [[Файл:Macau Protestant Chapel - 20060127.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Macau Protestant Chapel|Macau Protestant Chapel]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 24
|
| ''[[:d:Q120314|Утай тавы]]''
| [[Файл:Wutai 2009 431.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q73119|Xinzhou]]''
| [[:commons:Category:Mount Wutai|Mount Wutai]]
| ''[[:d:Q10914521|Taihuai]]''<br/>''[[:d:Q44615|Foguang Temple]]''<br/>''[[:d:Q65966790|Taishi Que Gates, Zhongue Temple]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 25
|
| ''[[:d:Q125445|Temple of Heaven]]''
| [[Файл:Temple of Heaven 20160323 01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q10939263|Tiantan Subdistrict]]''
| [[:commons:Category:Temple of Heaven|Temple of Heaven]]
|
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 26
|
| ''[[:d:Q134873|Capital Cities and Tombs of the Ancient Koguryo Kingdom]]''
| [[Файл:Tomb of the General 1.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q45208|Jilin]]''
| [[:commons:Category:Capital Cities and Tombs of the Ancient Koguryo Kingdom|Capital Cities and Tombs of the Ancient Koguryo Kingdom]]
| ''[[:d:Q3322194|Wunü Mountain]]''<br/>''[[:d:Q711386|Gungnae]]''<br/>''[[:d:Q5371879|Hwando]]''<br/>''[[:d:Q65966770|Ranmou Tomb and Huanwen Tomb]]''<br/>''[[:d:Q65966771|Changchuan Tomb No. 1, 2, 4]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 27
|
| ''[[:d:Q207692|Wuyi Mountains]]''
| [[Файл:Wuyi Mountains Sea of clouds 4.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q41705|Фуҗиян]]''
| [[:commons:Category:Wuyi Mountains|Wuyi Mountains]]
|
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''<br/>''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 28
|
| ''[[:d:Q216059|Тай тавы]]''
| [[Файл:泰山 南天门.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q43407|Shandong]]''
| [[:commons:Category:Mount Tai|Mount Tai]]
|
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''<br/>''[[:d:Q23038981|(vii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 29
|
| ''[[:d:Q273834|Longmen Grottoes]]''
| [[Файл:Longmen Grottoes 3.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1198624|Luolong District]]''
| [[:commons:Category:Longmen Grottoes|Longmen Grottoes]]
|
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 30
|
| ''[[:d:Q308805|Yungang Grottoes]]''
| [[Файл:Yungang11 2010.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q1070000|Pingcheng District]]''
| [[:commons:Category:Yungang Grottoes|Yungang Grottoes]]
| ''[[:d:Q133312708|吴官屯石窟]]''<br/>''[[:d:Q133312716|鲁班窑石窟]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 31
|
| ''[[:d:Q464904|Yinxu]]''
| [[Файл:26120-Anyang (49086436522).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q324293|Anyang]]''
| [[:commons:Category:Yinxu|Yinxu]]
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 32
|
| ''[[:d:Q471765|Xanadu]]''
| [[Файл:Xanadu (54565367991).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1266442|Duolun County]]''
| [[:commons:Category:Site of Xanadu|Site of Xanadu]]
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 33
|
| ''[[:d:Q499552|Zhoukoudian site]]''
| [[Файл:Zhoukoudian Entrance.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q393462|Fangshan District]]''
| [[:commons:Category:Zhoukoudian Peking Man Site|Zhoukoudian Peking Man Site]]
|
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 34
|
| ''[[:d:Q575035|Three Parallel Rivers National Park]]''
| [[Файл:Three Parallel Rivers of Yunnan Protected Areas map01.png|center|128px]]
|
| [[:commons:Category:Three Parallel Rivers of Yunnan Protected Areas|Three Parallel Rivers of Yunnan Protected Areas]]
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''<br/>''[[:d:Q23038985|(ix)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 35
|
| ''[[:d:Q629902|Sichuan Giant Panda Sanctuaries]]''
| [[Файл:Chengdu-pandas-d10.jpg|center|128px]]
| [[Сычуань]]
| [[:commons:Category:Chengdu Research Base of Giant Panda Breeding|Chengdu Research Base of Giant Panda Breeding]]
|
| ''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 36
|
| ''[[:d:Q651278|Dazu Rock Carvings]]''
| [[Файл:大足石刻.JPG|center|128px]]
|
| [[:commons:Category:Dazu Rock Carvings|Dazu Rock Carvings]]
| ''[[:d:Q10902846|Beishan Cliffside Carvings]]''<br/>''[[:d:Q10949515|Mount Baoding Buddhist Sculptures]]''<br/>''[[:d:Q21017318|Nanshan Cliffside Carvings]]''<br/>''[[:d:Q21017991|Shizhuanshan Cliffside Carvings]]''<br/>''[[:d:Q21017997|Shimenshan Cliffside Carvings]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 37
|
| ''[[:d:Q718001|Fujian Tulou sites]]''
| [[Файл:Hakka china.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1198018|Hua'an County]]''<br/>''[[:d:Q1375022|Pinghe County]]''<br/>''[[:d:Q1338324|Nanjing County]]''<br/>''[[:d:Q1335184|Yongding District]]''
| [[:commons:Category:Fujian Tulou|Fujian Tulou]]
| ''[[:d:Q8071250|Chuxi Tulou Cluster]]''<br/>''[[:d:Q15935866|Hongkeng Tulou Cluster]]''<br/>''[[:d:Q17001462|Gaobei Tulou cluster]]''<br/>''[[:d:Q17061201|Yanxiang Lou]]''<br/>''[[:d:Q11077815|Zhenfu Lou]]''<br/>''[[:d:Q7800231|Tianluokeng Tulou Cluster]]''<br/>''[[:d:Q11141966|Hekeng village tulou cluster]]''<br/>''[[:d:Q19852577|Huaiyuan Lou]]''<br/>''[[:d:Q65965547|Hegui Lou]]''<br/>''[[:d:Q65965548|Dadi Tulou Cluster]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 38
|
| ''[[:d:Q817164|Imperial Tombs of the Ming and Qing Dynasties]]''
| [[Файл:Noel 2005 Pékin tombeaux Ming voie des âmes.jpg|center|128px]]
|
| [[:commons:Category:Mausoleums in China|Mausoleums in China]]
| ''[[:d:Q28769|Ming Xiaoling]]''<br/>''[[:d:Q306978|Eastern Qing Tombs]]''<br/>''[[:d:Q1683260|Western Qing Tombs]]''<br/>''[[:d:Q41135|Ming tombs]]''<br/>''[[:d:Q17498501|Tomb of Chang Yuchun]]''<br/>''[[:d:Q65965345|Tomb of Qiu Cheng]]''<br/>''[[:d:Q65965346|Tomb of Wu Liang]]''<br/>''[[:d:Q18110177|Tomb of Wu Zhen]]''<br/>''[[:d:Q11070959|Tomb of Xu Da]]''<br/>''[[:d:Q11096692|Tomb of Li Wenzhong]]''<br/>''[[:d:Q11681626|Yongling Mausoleum (Qing dynasty)]]''<br/>''[[:d:Q1473630|Fuling Tomb]]''<br/>''[[:d:Q8189796|Zhao Mausoleum]]''<br/>''[[:d:Q11087935|Xianling Tomb of the Ming Dynasty (Hubei)]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 39
|
| ''[[:d:Q837935|Senado Square]]''
| [[Файл:Centre of Makau.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Largo do Senado|Largo do Senado]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 40
|
| ''[[:d:Q853364|South China Karst]]''
| [[Файл:石林正门.JPG|center|128px]]
|
| [[:commons:Category:South China Karst|South China Karst]]
| ''[[:d:Q65966781|Guilin Karst - Putao Fenling Karst Section]]''<br/>''[[:d:Q65966782|Guilin Karst - Lijiang Fengcong Karst Section]]''<br/>''[[:d:Q48911227|Shibing Karst]]''<br/>''[[:d:Q3321893|Mount Jinfo]]''<br/>''[[:d:Q65966784|Huanjiang Karst]]''
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 41
|
| ''[[:d:Q877609|Dengfeng]]''
| [[Файл:Song shanm.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q30340|Zhengzhou]]''
| [[:commons:Category:Dengfeng|Dengfeng]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 42
|
| ''[[:d:Q910180|Mausoleum of the First Qin Emperor]]''
| [[Файл:秦始皇帝陵·秦始皇陵·西安臨潼·(封土正北側).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q194635|Lintong District]]''
| [[:commons:Category:Mausoleum of the First Qin Emperor|Mausoleum of the First Qin Emperor]]
| [[Терракота гаскәре]]
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 43
|
| ''[[:d:Q939033|Badain Jaran Desert]]''
| [[Файл:Small Dunes of Badain Jaran Desert.JPG|center|128px]]
| [[Гәнсу]]<br/>[[Кытай]]
| [[:commons:Category:Badain Jaran Desert|Badain Jaran Desert]]
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 44
|
| ''[[:d:Q1025339|Gulangyu]]''
| [[Файл:鼓浪屿 - panoramio.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q5617248|Gulangyu Subdistrict]]''
| [[:commons:Category:Gulangyu|Gulangyu]]
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 45
|
| ''[[:d:Q1038473|Temple and Cemetery of Confucius and the Kong Family Mansion in Qufu]]''
| [[Файл:Confuciustempleapricotplatform.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q210287|Qufu]]''
| [[:commons:Category:Temple and Cemetery of Confucius and the Kong Family Mansion in Qufu|Temple and Cemetery of Confucius and the Kong Family Mansion in Qufu]]
| ''[[:d:Q339822|Temple of Confucius, Qufu]]''<br/>''[[:d:Q5922554|Kong Family Mansion]]''<br/>''[[:d:Q619258|Конфуций зираты]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 46
|
| ''[[:d:Q1046818|Chengde Mountain Resort and its outlying temples]]''
| [[Файл:Chengde Mountain Resort 1.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q58675|Chengde]]''
| [[:commons:Category:Chengde Mountain Resort|Chengde Mountain Resort]]
| ''[[:d:Q11642673|Chengde Mountain Resort]]''<br/>''[[:d:Q3228921|Eight Outer Temples]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 47
|
| ''[[:d:Q1076650|Humble Administrator's Garden]]''
| [[Файл:Suzhou Zhuozheng Yuan 2015.04.23 08-13-49.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q42622|Suzhou]]''
| [[:commons:Category:Humble Administrator's Garden|Humble Administrator's Garden]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 48
|
| ''[[:d:Q1144337|Classical Gardens of Suzhou]]''
| [[Файл:20090905 Suzhou Lion Grove Garden 4520.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q42622|Suzhou]]''
| [[:commons:Category:Classical Gardens of Suzhou|Classical Gardens of Suzhou]]
| ''[[:d:Q1076650|Humble Administrator's Garden]]''<br/>''[[:d:Q6553852|Lingering Garden]]''<br/>''[[:d:Q1193715|Master of the Nets Garden]]''<br/>''[[:d:Q6925405|Mountain Villa with Embracing Beauty]]''<br/>''[[:d:Q5600169|Canglang Pavilion]]''<br/>''[[:d:Q6555424|Lion Grove Garden]]''<br/>''[[:d:Q5522381|Garden of Cultivation]]''<br/>''[[:d:Q3372384|Couple's Retreat Garden]]''<br/>''[[:d:Q2459376|Retreat & Reflection Garden]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 49
|
| ''[[:d:Q1286650|China Danxia]]''
| [[Файл:Danxia 0816.JPG|center|128px]]
|
| [[:commons:Category:Danxia landform|Danxia landform]]
| ''[[:d:Q65967121|Chishui - West Section]]''<br/>''[[:d:Q65967122|Chishui - East Section]]''<br/>''[[:d:Q65967123|Taining - North Section]]''<br/>''[[:d:Q65967124|Taining -South Section]]''<br/>''[[:d:Q11052488|Mount Langshan]]''<br/>''[[:d:Q1165197|Mount Danxia]]''<br/>''[[:d:Q65967125|Longhushan: Longhushan Section]]''<br/>''[[:d:Q65967126|Longhushan: Guifeng Section]]''<br/>''[[:d:Q6112670|Mount Jianglang]]''
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 50
|
| ''[[:d:Q1632877|Rock Paintings of Hua Mountain]]''
| [[Файл:Rock painting hua mountain 2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q59927|Ningming County]]''
| [[:commons:Category:Rock Paintings of Hua Mountain|Rock Paintings of Hua Mountain]]
| ''[[:d:Q65981310|Ningming and Longzhou County rock art]]''<br/>''[[:d:Q65981313|Longhzou County rock art]]''<br/>''[[:d:Q65981316|Jiangzhou District rock art]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 51
|
| ''[[:d:Q1790760|Hoh Xil]]''
| [[Файл:Hoh Xil.jpg|center|128px]]
| [[Чиңхәй]]
|
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 52
|
| ''[[:d:Q2601433|Historic Centre of Macau]]''
| [[Файл:Ruinas de Sao Paulo.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Historic Centre of Macau|Historic Centre of Macau]]
| ''[[:d:Q65965421|Historic Centre of Macao - Zone 1 (Between Mount Hill and Barra Hill)]]''<br/>''[[:d:Q65965423|Historic Centre of Macao - Zone 2 (Guia Hill)]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 53
|
| ''[[:d:Q3181816|Leal Senado Building]]''
| [[Файл:Macao Edificio do Leal Senado.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Leal Senado|Leal Senado]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 54
|
| ''[[:d:Q3182054|Dom Pedro V Theatre]]''
| [[Файл:Teatro Don Pedro V, Macao, 2013-08-08, DD 02.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Dom Pedro V Theatre|Dom Pedro V Theatre]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 55
|
| ''[[:d:Q3457361|Hubei Shennongjia]]''
| [[Файл:Shennongjia, Hubei, China - panoramio (19).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1359055|Shennongjia]]''
| [[:commons:Category:Shennongjia|Shennongjia]]
|
| ''[[:d:Q23038985|(ix)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 56
|
| ''[[:d:Q3485434|Chengjiang Fossil Site]]''
| [[Файл:Maotianshania-cylindrica.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1028262|Chengjiang]]''
| [[:commons:Category:Chengjiang Fossil Site|Chengjiang Fossil Site]]
|
| ''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 57
|
| ''[[:d:Q3504601|Old Protestant Cemetery]]''
| [[Файл:Macao Protestant Cemetery.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Old Protestant Cemetery in Macau|Old Protestant Cemetery in Macau]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 58
|
| ''[[:d:Q4310094|Santa Casa da Misericórdia]]''
| [[Файл:La Santa Casa da Misericordia, in Largo do Senado, Macao.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Holy House of Mercy of Macau|Holy House of Mercy of Macau]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 59
|
| ''[[:d:Q4570262|Casa Garden]]''
| [[Файл:Casa Garden, 2023 (03).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Casa Garden|Casa Garden]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 60
|
| ''[[:d:Q4920250|Imperial Palaces of the Ming and Qing Dynasties in Beijing and Shenyang]]''
| [[Файл:Forbidden city 07.jpg|center|128px]]
|
|
| ''[[:d:Q80290|Forbidden City]]''<br/>''[[:d:Q852429|Mukden Palace]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 61
|
| ''[[:d:Q5934942|Historic Monuments of Dengfeng in “The Centre of Heaven and Earth”]]''
| [[Файл:Shaolinsi.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q43684|Хенань]]''
| [[:commons:Category:Historic Monuments of Dengfeng in “The Centre of Heaven and Earth”|Historic Monuments of Dengfeng in “The Centre of Heaven and Earth”]]
| ''[[:d:Q11036331|Shaoshi Que]]''<br/>''[[:d:Q10918558|Qimu Que]]''<br/>''[[:d:Q2046262|Songyue Pagoda]]''<br/>[[Шаолинь]]<br/>''[[:d:Q11091804|Huishan Temple]]''<br/>''[[:d:Q11054608|Songyang Academy]]''<br/>''[[:d:Q675482|Gaocheng Astronomical Observatory]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 62
|
| ''[[:d:Q6112171|Central Axis of Beijing]]''
| [[Файл:Central Axis of Beijing from Yongdingmenwai (20240812145818).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q394681|Dongcheng District]]''<br/>''[[:d:Q30138|Xicheng District]]''<br/>''[[:d:Q393831|Fengtai District]]''
| [[:commons:Category:North-South Central Axis of Beijing City|North-South Central Axis of Beijing City]]
|
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 63
|
| ''[[:d:Q6478726|World Heritage Sites in Tibet]]''
| [[Файл:布达拉宫.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1026100|Lhasa District]]''
| [[:commons:Category:Historic ensemble of the Potala Palace|Historic ensemble of the Potala Palace]]
| [[Потала сарае]]<br/>''[[:d:Q867537|Norbulingka]]''<br/>''[[:d:Q735914|Jokhang]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 64
|
| ''[[:d:Q6730067|Capela de Nossa Senhora da Guia]]''
| [[Файл:Igreja de Nossa Senhorada Guia.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
| [[:commons:Category:Capela de Nossa Senhora da Guia|Capela de Nossa Senhora da Guia]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 65
|
| ''[[:d:Q9696155|Old Protestant Chapel and Cemetery (Macau)]]''
| [[Файл:Macau Protestant Chapel and Old Protestant Cemetery sign - 20101117.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14773|Macau]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 66
|
| ''[[:d:Q11124244|Ancient Building Complex in the Wudang Mountains]]''
|
| ''[[:d:Q1164197|Danjiangkou]]''
| [[:commons:Category:Wudang Mountains|Wudang Mountains]]
|
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 67
|
| ''[[:d:Q11605230|Honghe Hani Rice Terraces]]''
| [[Файл:Terrace field yunnan china denoised.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q999102|Honghe Hani and Yi Autonomous Prefecture]]''
| [[:commons:Category:Hani Terraces|Hani Terraces]]
|
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 68
|
| ''[[:d:Q14230458|Qingchengshan-Dujiangyan National Park]]''
| [[Файл:青城山.jpg|center|128px]]
|
|
| ''[[:d:Q824157|Dujiangyan]]''<br/>''[[:d:Q905536|Mount Qingcheng]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 69
|
| ''[[:d:Q15224718|Ancient Villages in Southern Anhui - Xidi and Hongcun]]''
| [[Файл:Ancient Villages in Southern Anhui – Xidi and Hongcun-127239.jpg|center|128px]]
|
|
| ''[[:d:Q4010|Xidi]]''<br/>''[[:d:Q4008|Hongcun]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 70
|
| ''[[:d:Q15660376|West Lake Cultural Landscape of Hangzhou]]''
|
|
|
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 71
|
| ''[[:d:Q15904183|Liangzhu site]]''
| [[Файл:Liangzhu Ancient City Site, 2016-06-18 12.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1191987|Deqing County]]''<br/>''[[:d:Q1361598|Yuhang District]]''
| [[:commons:Category:Liangzhu Site|Liangzhu Site]]
| ''[[:d:Q66051672|Yaoshan]]''<br/>''[[:d:Q66051676|Liangzhu High Dam]]''<br/>''[[:d:Q66051680|Liangzhu Low Dam]]''<br/>''[[:d:Q66051686|Liangzhu City Site]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 72
|
| ''[[:d:Q16303641|Kaiping Diaolou and Villages]]''
| [[Файл:Zili Village Yunhuan Lou 0005.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q599514|Kaiping]]''
| [[:commons:Category:Kaiping Diaolou|Kaiping Diaolou]]
| ''[[:d:Q65965430|Yinglong Lou]]''<br/>''[[:d:Q65965432|Zili Village Cluster]]''<br/>''[[:d:Q65965433|Majianglong Village Cluster]]''<br/>''[[:d:Q65965434|Jingjiangli Village Cluster]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 73
|
| ''[[:d:Q16914686|Mount Emei Scenic Area, including Leshan Giant Buddha Scenic Area]]''
| [[Файл:Leshan Buddha Statue View.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q426868|Leshan]]''
|
| ''[[:d:Q205131|Leshan Giant Buddha]]''<br/>''[[:d:Q134927|Mount Emei]]''
| ''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 74
|
| ''[[:d:Q17277933|Ефәк юлы: Чанган-Тянь-Шань коридоры юллар чылбыры]]''
| [[Файл:Yumenguan.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q41705|Фуҗиян]]''<br/>[[Гәнсу]]<br/>''[[:d:Q43684|Хенань]]''<br/>[[Ниңчә-Хуэй мөхтәри районы|Ниңчә-Хуэй автономияле районы]]<br/>[[Чиңхәй]]<br/>''[[:d:Q47974|Шэньси провинциясе]]''<br/>[[Шенҗаң-Уйгыр автономияле районы|Шеңҗан-Уйгыр автономияле районы]]<br/>''[[:d:Q16967|Чжэцзян провинциясе]]''<br/>[[Алматы өлкәсе]]<br/>[[Чуй өлкәсе]]
| [[:commons:Category:Silk Roads (World Heritage)|Silk Roads (World Heritage)]]
| ''[[:d:Q3051521|Вэйяң сарае]]''<br/>''[[:d:Q11133430|Хань һәм Вэй чоры Лоян иске каласы]]''<br/>''[[:d:Q1158530|Дамиң сарае]]''<br/>''[[:d:Q10948766|Диңдиң капкасы]]''<br/>''[[:d:Q16078256|Кочо шәһәрчеге хәрәбәләре]]''<br/>''[[:d:Q1330939|Җаохэ шәһәрчеге хәрәбәләре]]''<br/>''[[:d:Q18381004|Башбалык шәһәрчеге аланы]]''<br/>[[Суяб]]<br/>''[[:d:Q1764282|Баласагын]]''<br/>''[[:d:Q12555944|Невакет]]''<br/>[[Антоновка шәһәрлеге]]<br/>''[[:d:Q28669223|Тальхир шәһәрчеге]]''<br/>''[[:d:Q16433796|Актүбә шәһәрчеге археологик аланы]]''<br/>[[Колан (Җамбыл өлкәсе)|Колан]]<br/>''[[:d:Q12579697|Үрнәк шәһәрчеге аланы]]''<br/>''[[:d:Q4060347|Акырташ археологик аланы]]''<br/>''[[:d:Q65980114|Kostobe]]''<br/>''[[:d:Q848793|Hangu Pass]]''<br/>''[[:d:Q65980157|Shihao Section of Xiaohan Ancient Route]]''<br/>''[[:d:Q17029168|Suoyang City]]''<br/>''[[:d:Q2598504|Xuanquanzhi]]''<br/>''[[:d:Q1324562|Yumen Pass]]''<br/>''[[:d:Q10890897|Kizilgaha Beacon Tower]]''<br/>''[[:d:Q65980283|Karamergen]]''<br/>[[Кызыл Мең Өй мәгарәләре]]<br/>[[Субашы гыйбадәтханәсе]]<br/>''[[:d:Q259336|Bingling Temple]]''<br/>''[[:d:Q1885375|Maijishan Grottoes]]''<br/>''[[:d:Q1157141|Dafosi Grottoes]]''<br/>''[[:d:Q1047061|Giant Wild Goose Pagoda]]''<br/>''[[:d:Q1194818|Small Wild Goose Pagoda]]''<br/>''[[:d:Q133453160|Xingjiao Temple Pagoda]]''<br/>''[[:d:Q65980441|Tomb of Zhang Qian]]''<br/>''[[:d:Q852032|Burana Tower]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 75
|
| ''[[:d:Q17993813|Шеңҗандагы Тянь-Шань таулары]]''
| [[Файл:Tianshan tianchi.jpg|center|128px]]
| [[Шенҗаң-Уйгыр автономияле районы|Шеңҗан-Уйгыр автономияле районы]]
| [[:commons:Category:Xinjiang Tianshan|Xinjiang Tianshan]]
| ''[[:d:Q2441226|Tomur]]''<br/>''[[:d:Q65967162|Kalajun-Kuerdening]]''<br/>''[[:d:Q30028107|Bayinbuluke National Natural Reserve]]''<br/>''[[:d:Q65967165|Bogda]]''
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038985|(ix)]]''
|-
| style='text-align:right'| 76
|
| ''[[:d:Q19852428|Tusi Sites]]''
| [[Файл:Piaoqijiangjun Shiyu Longyantun Yanjinbei.png|center|128px]]
|
| [[:commons:Category:Tusi Sites|Tusi Sites]]
| ''[[:d:Q20687839|Laosicheng]]''<br/>''[[:d:Q20655875|Tangya Tusi City]]''<br/>''[[:d:Q11151508|Hailongtun Castle]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 77
|
| ''[[:d:Q24434043|Fanjingshan]]''
| [[Файл:Fanjingshan-new.jpg|center|128px]]
|
|
|
| ''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 78
|
| ''[[:d:Q47001746|Quanzhou: Emporium of the World in Song-Yuan China]]''
| [[Файл:Quanzhou Confucian Temple Dacheng Hall 2019 (4).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q68695|Quanzhou]]''
| [[:commons:Category:Quanzhou: Emporium of the World in Song-Yuan China|Quanzhou: Emporium of the World in Song-Yuan China]]
| ''[[:d:Q107892669|Old City of Quanzhou]]''<br/>''[[:d:Q107892716|Shunji Bridge]]''<br/>''[[:d:Q11143662|Fashi Zhenwu Temple]]''<br/>''[[:d:Q108028118|Quanzhou Estuary Docks]]''<br/>''[[:d:Q108028119|Shihu Dock]]''<br/>''[[:d:Q10893414|Liusheng Pagoda]]''<br/>''[[:d:Q10864998|Wanshou Pagoda]]''<br/>''[[:d:Q568461|Anping Bridge]]''<br/>''[[:d:Q108028129|statue of Mani in Cao'an Temple]]''<br/>''[[:d:Q1877576|Luoyang Bridge]]''<br/>''[[:d:Q15916405|Lingshan Islamic Cemetery]]''<br/>''[[:d:Q108028141|statue of Laozi at Qingyuanshan]]''<br/>''[[:d:Q10878885|Jiuri Shan]]''<br/>''[[:d:Q108028145|Cizao kilns]]''<br/>''[[:d:Q108028146|Weilin-Neiban kilns]]''<br/>''[[:d:Q108028147|Qudougong kiln]]''<br/>''[[:d:Q108028151|Xiacaopu iron production site of Qingyang Village in Anxi]]''
| ''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 79
|
| ''[[:d:Q48928978|Пуэрдагы Цзинмай тавы борынгы чәй урманнарының мәдәни ландшафты]]''
| [[Файл:Old Tea Forest of the Jingmai Mountain.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1200512|Ланьцан-Лаху автоном өязе]]''
| [[:commons:Category:Jingmai Mountain|Jingmai Mountain]]
|
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 80
|
| ''[[:d:Q65961372|The Great Wall]]''
| [[Файл:20090529 Great Wall 8185.jpg|center|128px]]
|
|
| ''[[:d:Q798826|Badaling]]''<br/>''[[:d:Q1048381|Shanhai Pass]]''<br/>''[[:d:Q1193122|Jiayuguan]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 81
|
| ''[[:d:Q65964838|Old Town of Lijiang]]''
| [[Файл:Lijiang Yunnan Heritage-shops-in-old-town-01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1152610|Yulong Naxi Autonomous County]]''<br/>''[[:d:Q1200542|Gucheng District]]''
|
| ''[[:d:Q618394|Old Town of Lijiang]]''<br/>''[[:d:Q4920688|Black Dragon Pool]]''<br/>''[[:d:Q28844272|Baisha Town]]''<br/>''[[:d:Q65965238|Shuhe]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 82
|
| ''[[:d:Q65965285|Ancient City of Ping Yao]]''
| [[Файл:Ping Yao - panoramio.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q618687|Pingyao County]]''
|
| ''[[:d:Q500061|Pingyao]]''<br/>''[[:d:Q839048|Zhenguo Temple]]''<br/>''[[:d:Q837991|Shuanglin Temple]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 83
|
| ''[[:d:Q66057620|Migratory Bird Sanctuaries along the Coast of Yellow Sea-Bohai Gulf of China (Phase I)]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q66057622|Jiangsu Dafeng National Nature Reserve, and the Southern Section and Dongsha Experimental Zone of Jiangsu Yancheng National Nature Reserve]]''<br/>''[[:d:Q66057625|Middle Section of Jiangsu Yancheng National Nature Reserve]]''
| ''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 84
|
| ''[[:d:Q107091537|Mojiaoshan Site]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 85
|
| ''[[:d:Q135427248|Zhengzhou Section of Tongji Canal]]''
| [[Файл:20250727 Zhengzhou Section of Tongji Canal 07.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1360072|Huiji District]]''
| [[:commons:Category:Zhengzhou Section of Tongji Canal|Zhengzhou Section of Tongji Canal]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 86
|
| ''[[:d:Q137838681|각저총]]''
| [[Файл:Goguryeo-Gakjeochong-Ssireumdo-01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q363262|Ji'an]]''
|
|
|
|}
{{Wikidata list end}}
== Намзәтләр ==
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q148. ?item wdt:P1435 wd:Q1459900 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p527,p2614:критерий}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! сурәт
! урнашу
! Викиҗыентык
! нәрсәдән тора
! критерий
|-
| style='text-align:right'| 1
| 11st century
| ''[[:d:Q1069411|Көнбатыш Си Ся императорлары төрбәләре]]''
| [[Файл:XiXia Tomb 3 F.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q211243|Yinchuan]]''
| [[:commons:Category:Western Xia tombs|Western Xia tombs]]
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 2
| 1980
| ''[[:d:Q5296078|Dongzhai Port Nature Reserve]]''
| [[Файл:Dongzhai Harbour Mangrove Forest.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q14581560|Yanfeng]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 3
| 2011-11
| ''[[:d:Q17638329|Zhangye Danxia National Geological Park]]''
| [[Файл:Zhangye Danxia.JPG|center|128px]]
| [[Гәнсу]]
| [[:commons:Category:Zhangye National Geopark|Zhangye National Geopark]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 4
|
| ''[[:d:Q38432|Huangguoshu Waterfall]]''
| [[Файл:HuangguoshuFall.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q11177653|Huangguoshu]]''
| [[:commons:Category:Huangguoshu Waterfall|Huangguoshu Waterfall]]
|
| ''[[:d:Q23038979|(v)]]''<br/>''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 5
|
| ''[[:d:Q107635|Baekdu Mountain]]''
| [[Файл:Baitou Mountain Tianchi.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q700618|Samjiyon]]''<br/>''[[:d:Q1361258|Fusong County]]''<br/>''[[:d:Q609980|Antu County]]''<br/>[[Корея Халык Демократик Җөмһүрияте|Корея Халык Демократик Республикасы]]
| [[:commons:Category:Mount Changbai / Paektu|Mount Changbai / Paektu]]
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''<br/>''[[:d:Q23038985|(ix)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 6
|
| ''[[:d:Q112568|Mount Hua]]''
| [[Файл:Hua Shan.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q47974|Шэньси провинциясе]]''
| [[:commons:Category:Mount Hua|Mount Hua]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 7
|
| ''[[:d:Q132956|Taklamakan]]''
| [[Файл:Taklamakan-d43.jpg|center|128px]]
|
| [[:commons:Category:Taklamakan|Taklamakan]]
| ''[[:d:Q319114|Dunhuang]]''<br/>''[[:d:Q1057551|Loulan Kingdom]]''<br/>[[Турфан (шәһәр)|Турфан]]<br/>''[[:d:Q235389|Hotan]]''
| ''[[:d:Q23038983|(viii)]]''<br/>''[[:d:Q23038985|(ix)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 8
|
| ''[[:d:Q201294|Qinghai Lake]]''
| [[Файл:青海湖航拍.jpg|center|128px]]
| [[Чиңхәй]]
| [[:commons:Category:Qinghai Lake|Qinghai Lake]]
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038985|(ix)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 9
|
| ''[[:d:Q207690|Poyang Lake]]''
| [[Файл:Satelites image of Lake Poyang.png|center|128px]]
| ''[[:d:Q57052|Jiangxi]]''
| [[:commons:Category:Poyang Lake|Poyang Lake]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 10
|
| ''[[:d:Q284226|Taihang Mountains]]''
| [[Файл:太行山鳥瞰 (河南輝縣).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q46913|Shanxi]]''<br/>''[[:d:Q43684|Хенань]]''<br/>''[[:d:Q21208|Hebei]]''
| [[:commons:Category:Taihang Mountains|Taihang Mountains]]
|
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 11
|
| ''[[:d:Q571033|Hulunbuir]]''
| [[Файл:Manzhouli view.jpg|center|128px]]
| [[Эчке Монголия]]
| [[:commons:Category:Hulunbuir|Hulunbuir]]
|
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038985|(ix)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 12
|
| ''[[:d:Q664864|Fenghuang County]]''
| [[Файл:凤凰 - panoramio (1).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q763069|Xiangxi Tujia and Miao Autonomous Prefecture]]''
| [[:commons:Category:Fenghuang County|Fenghuang County]]
|
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 13
|
| ''[[:d:Q673287|Three Gorges]]''
| [[Файл:Qutang Gorge on Changjiang.jpg|center|128px]]
|
| [[:commons:Category:Three Gorges|Three Gorges]]
| ''[[:d:Q3267717|Qutang Gorge]]''<br/>''[[:d:Q8038910|Wu Gorge]]''<br/>''[[:d:Q6133415|Xiling Gorge]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 14
|
| ''[[:d:Q803748|Baiheliang]]''
| [[Файл:Baiheliang Underwater Museum.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q553934|Fuling District]]''
| [[:commons:Category:Baiheliang|Baiheliang]]
|
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 15
|
| ''[[:d:Q837965|Mount Tianzhu]]''
| [[Файл:Tianzhu Peak (20170116142019).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1375307|Qianshan]]''
| [[:commons:Category:Tianzhushan|Tianzhushan]]
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''<br/>''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 16
|
| ''[[:d:Q852896|Турфан су системасы]]''
| [[Файл:Turpan-karez-maqueta-d01.jpg|center|128px]]
| [[Шенҗаң-Уйгыр автономияле районы|Шеңҗан-Уйгыр автономияле районы]]
| [[:commons:Category:Turpan karez system|Turpan karez system]]
|
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 17
|
| ''[[:d:Q939033|Badain Jaran Desert]]''
| [[Файл:Small Dunes of Badain Jaran Desert.JPG|center|128px]]
| [[Гәнсу]]<br/>[[Кытай]]
| [[:commons:Category:Badain Jaran Desert|Badain Jaran Desert]]
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 18
|
| ''[[:d:Q966140|Lingqu]]''
| [[Файл:Lingqu Canal.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1355534|Xing'an County]]''
| [[:commons:Category:Lingqu Canal|Lingqu Canal]]
|
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 19
|
| ''[[:d:Q1062231|Sacred Mountains of China]]''
|
|
|
|
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''<br/>''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 20
|
| ''[[:d:Q1326780|Jinggang Mountains]]''
| [[Файл:Wuzhi Peak, Jinggangshan (20250124122509).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1376419|Jinggangshan City]]''
| [[:commons:Category:Jinggang Mountains|Jinggang Mountains]]
|
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''<br/>''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 21
|
| ''[[:d:Q1569595|Pingtan Island]]''
| [[Файл:小庠岛(20200819).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q41705|Фуҗиян]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 22
|
| ''[[:d:Q1723644|Kanas Lake]]''
| [[Файл:Kanas Lake, China, LandSat image.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1016896|Burqin County]]''
| [[:commons:Category:Lake Kanas|Lake Kanas]]
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''<br/>''[[:d:Q23038985|(ix)]]''
|-
| style='text-align:right'| 23
|
| ''[[:d:Q2397735|Taxkorgan Reserve]]''
| [[Файл:Tashkurgan Nature Reserve signage.jpg|center|128px]]
|
|
|
| ''[[:d:Q23038983|(viii)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 24
|
| ''[[:d:Q2658740|Tsaparang]]''
| [[Файл:Guge Ruins in Tibet.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q146601|Zanda County]]''
| [[:commons:Category:Tsaparang|Tsaparang]]
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''<br/>''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 25
|
| ''[[:d:Q3215751|Slender West Lake]]''
| [[Файл:Thin West Lake south entrance.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q678531|Hanjiang District]]''
| [[:commons:Category:Slender West Lake|Slender West Lake]]
| ''[[:d:Q21051876|Xu Garden]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 26
|
| ''[[:d:Q3244259|Yarlung Tsangpo River]]''
| [[Файл:Yarlung Tsangpo - Tibet - 02.jpg|center|128px]]
|
| [[:commons:Category:Yarlung Tsangpo|Yarlung Tsangpo]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 27
|
| ''[[:d:Q3321893|Mount Jinfo]]''
| [[Файл:Mount. Jinfo 1.JPG|center|128px]]
| ''[[:d:Q714170|Nanchuan District]]''
|
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''<br/>''[[:d:Q23038985|(ix)]]''
|-
| style='text-align:right'| 28
|
| ''[[:d:Q3335815|Nanxi Jiang]]''
|
|
| [[:commons:Category:Nanxi River|Nanxi River]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 29
|
| ''[[:d:Q6112171|Central Axis of Beijing]]''
| [[Файл:Central Axis of Beijing from Yongdingmenwai (20240812145818).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q394681|Dongcheng District]]''<br/>''[[:d:Q30138|Xicheng District]]''<br/>''[[:d:Q393831|Fengtai District]]''
| [[:commons:Category:North-South Central Axis of Beijing City|North-South Central Axis of Beijing City]]
|
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 30
|
| ''[[:d:Q6859970|Sanfang Qixiang]]''
| [[Файл:东百中心A馆10楼瞭望台西三坊七巷.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q41705|Фуҗиян]]''
| [[:commons:Category:Three Lanes and Seven Alleys|Three Lanes and Seven Alleys]]
|
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 31
|
| ''[[:d:Q10514513|Shu Roads]]''
| [[Файл:古蜀道01.jpg|center|128px]]
|
| [[:commons:Category:Shu Roads|Shu Roads]]
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''<br/>''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 32
|
| ''[[:d:Q10881671|Wudalianchi Geological Park]]''
| [[Файл:Hornito in Wudalianchi 1, Aug 2019.jpg|center|128px]]
| [[Хейлуңҗаң]]
| [[:commons:Category:Wudalianchi UNESCO Global Geopark|Wudalianchi UNESCO Global Geopark]]
|
| ''[[:d:Q23038983|(viii)]]''<br/>''[[:d:Q23038985|(ix)]]''
|-
| style='text-align:right'| 33
|
| ''[[:d:Q10939259|Xiaozhai Tiankeng]]''
| [[Файл:Xiaozhaitiankeng.jpg|center|128px]]
|
| [[:commons:Category:Xiaozhai Tiankeng|Xiaozhai Tiankeng]]
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''<br/>''[[:d:Q23038985|(ix)]]''
|-
| style='text-align:right'| 34
|
| ''[[:d:Q11071210|Imperial Kiln in Jingdezhen]]''
| [[Файл:御窑厂(2012年摄)--CNJX-798-002.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q34405|Jingdezhen]]''
| [[:commons:Category:Imperial Kiln in Jingdezhen|Imperial Kiln in Jingdezhen]]
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 35
|
| ''[[:d:Q11079378|Dunhuang Yardang National Geopark]]''
| [[Файл:Dunhuang Yardang National Geopark 2.JPG|center|128px]]
|
| [[:commons:Category:Dunhuang Yardang National Geopark|Dunhuang Yardang National Geopark]]
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 36
|
| ''[[:d:Q15904183|Liangzhu site]]''
| [[Файл:Liangzhu Ancient City Site, 2016-06-18 12.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1191987|Deqing County]]''<br/>''[[:d:Q1361598|Yuhang District]]''
| [[:commons:Category:Liangzhu Site|Liangzhu Site]]
| ''[[:d:Q66051672|Yaoshan]]''<br/>''[[:d:Q66051676|Liangzhu High Dam]]''<br/>''[[:d:Q66051680|Liangzhu Low Dam]]''<br/>''[[:d:Q66051686|Liangzhu City Site]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 37
|
| ''[[:d:Q17033385|Mausoleum of the Prince Jian of Lu]]''
| [[Файл:20240803 Mausoleum of the Prince Jian of Lu 01.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q404362|Xinxiang]]''
| [[:commons:Category:Mausoleum of the Prince Jian of Lu|Mausoleum of the Prince Jian of Lu]]
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 38
|
| ''[[:d:Q21283576|Yandang Mountains]]''
| [[Файл:China2011 Zhejiang YandangShan.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q42635|Wenzhou]]''
| [[:commons:Category:Mount Yandang|Mount Yandang]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 39
|
| ''[[:d:Q30019055|Anhuiyangzie National Natural Reserve]]''
|
| ''[[:d:Q1197942|Xuanzhou District]]''<br/>''[[:d:Q1198015|Langxi County]]''
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 40
|
| ''[[:d:Q39045351|Shuanghedong Cave Network]]''
|
| ''[[:d:Q1200262|Suiyang County]]''
|
|
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 41
|
| ''[[:d:Q47001746|Quanzhou: Emporium of the World in Song-Yuan China]]''
| [[Файл:Quanzhou Confucian Temple Dacheng Hall 2019 (4).jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q68695|Quanzhou]]''
| [[:commons:Category:Quanzhou: Emporium of the World in Song-Yuan China|Quanzhou: Emporium of the World in Song-Yuan China]]
| ''[[:d:Q107892669|Old City of Quanzhou]]''<br/>''[[:d:Q107892716|Shunji Bridge]]''<br/>''[[:d:Q11143662|Fashi Zhenwu Temple]]''<br/>''[[:d:Q108028118|Quanzhou Estuary Docks]]''<br/>''[[:d:Q108028119|Shihu Dock]]''<br/>''[[:d:Q10893414|Liusheng Pagoda]]''<br/>''[[:d:Q10864998|Wanshou Pagoda]]''<br/>''[[:d:Q568461|Anping Bridge]]''<br/>''[[:d:Q108028129|statue of Mani in Cao'an Temple]]''<br/>''[[:d:Q1877576|Luoyang Bridge]]''<br/>''[[:d:Q15916405|Lingshan Islamic Cemetery]]''<br/>''[[:d:Q108028141|statue of Laozi at Qingyuanshan]]''<br/>''[[:d:Q10878885|Jiuri Shan]]''<br/>''[[:d:Q108028145|Cizao kilns]]''<br/>''[[:d:Q108028146|Weilin-Neiban kilns]]''<br/>''[[:d:Q108028147|Qudougong kiln]]''<br/>''[[:d:Q108028151|Xiacaopu iron production site of Qingyang Village in Anxi]]''
| ''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 42
|
| ''[[:d:Q65981997|Guilin and Lijiang River National Park]]''
|
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 43
|
| ''[[:d:Q65982096|Dali Chanshan Mountain and Erhai Lake Scenic Spot]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q844493|Cangshan]]''<br/>''[[:d:Q83628|Erhai Lake]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 44
|
| ''[[:d:Q65982615|Sites for Liquor Making in China]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q58584|Baoding]]''<br/>''[[:d:Q171943|Nanchang]]''<br/>[[Чыңду]]<br/>''[[:d:Q425492|Luzhou]]''<br/>''[[:d:Q425996|Deyang]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 45
|
| ''[[:d:Q65982829|Ancient Residences in Shanxi and Shaanxi Provinces]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q5278181|Dingcun]]''<br/>''[[:d:Q10891162|Dangjia village]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 46
|
| ''[[:d:Q65983581|City Walls of the Ming and Qing Dynasties]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q15902061|Ancient City of Xingcheng]]''<br/>''[[:d:Q927701|City Wall of Nanjing]]''<br/>''[[:d:Q10914513|Linhai Ancient City Wall]]''<br/>''[[:d:Q10956907|Ancient City Wall of Shou County]]''<br/>''[[:d:Q11087687|Ming Central Capital]]''<br/>''[[:d:Q15917437|City wall of Jingzhou]]''<br/>''[[:d:Q15920362|City Wall of Xiangyang]]''<br/>''[[:d:Q1334336|Fortifications of Xi'an]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 47
|
| ''[[:d:Q65983595|The Ancient Waterfront Towns in the South of Yangtze River]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q42773|Kunshan]]''<br/>''[[:d:Q5977238|Luzhi]]''<br/>''[[:d:Q1371343|Wuzhen]]''<br/>''[[:d:Q781255|Xitang]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 48
|
| ''[[:d:Q65983661|Chinese Section of the Silk Road]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q187136|Luoyang]]''<br/>''[[:d:Q1264618|White Horse Temple]]''<br/>''[[:d:Q848793|Hangu Pass]]''<br/>''[[:d:Q6501000|Chang'an]]''<br/>''[[:d:Q31762|tomb of Huo Qubing]]''<br/>''[[:d:Q65980441|Tomb of Zhang Qian]]''<br/>''[[:d:Q1538662|Xingjiao Temple]]''<br/>''[[:d:Q614916|Famen Temple]]''<br/>''[[:d:Q596605|Daqin Pagoda]]''<br/>''[[:d:Q197502|Zhao Mausoleum]]''<br/>''[[:d:Q1892008|Maoling]]''<br/>''[[:d:Q950653|Qianling Mausoleum]]''<br/>[[Сиань мәчете]]<br/>''[[:d:Q604625|Guyuan]]''<br/>''[[:d:Q1716800|Xumishan grottoes]]''<br/>''[[:d:Q1885375|Maijishan Grottoes]]''<br/>''[[:d:Q259336|Bingling Temple]]''<br/>''[[:d:Q17029168|Suoyang City]]''<br/>''[[:d:Q1563554|Dafo Temple]]''<br/>''[[:d:Q751622|Yulin Caves]]''<br/>''[[:d:Q2598504|Xuanquanzhi]]''<br/>''[[:d:Q877381|Gaochang]]''<br/>''[[:d:Q65053162|Remains of Taizang Pagoda]]''<br/>[[Субашы гыйбадәтханәсе]]<br/>''[[:d:Q1329268|Niya]]''<br/>[[Кызыл Мең Өй мәгарәләре]]<br/>[[Комтура мәгарәләре]]<br/>[[Безеклик Мең Будда Мәгарәләре]]<br/>''[[:d:Q42780|Ningbo]]''<br/>''[[:d:Q68695|Quanzhou]]''<br/>''[[:d:Q7315387|Qukoi Township]]''<br/>''[[:d:Q17164268|Xihai Jun]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 49
|
| ''[[:d:Q65988237|Site of Southern Yue State]]''
|
|
|
|
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 50
|
| ''[[:d:Q65988255|Miao Nationality Villages in Southeast Guizhou Province: The villages of Miao Nationality at the Foot of Leigong Mountain in Miao Ling Mountains]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q475521|Leishan County]]''<br/>''[[:d:Q687262|Taijiang County]]''<br/>''[[:d:Q1152634|Jianhe County]]''<br/>''[[:d:Q1125741|Congjiang County]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 51
|
| ''[[:d:Q65988384|Wooden Structures of Liao Dynasty—Wooden Pagoda of Yingxian County,Main Hall of Fengguo Monastery of Yixian County]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q117697|Pagoda of Fogong Temple]]''<br/>''[[:d:Q830297|Fengguo Temple]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 52
|
| ''[[:d:Q65988387|Sites of Hongshan Culture: The Niuheliang Archaeological Site, the Hongshanhou Archaeological Site, and Weijiawopu Archaeological Site]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q7041693|Niuheliang]]''<br/>''[[:d:Q65987544|Hongshanhou]]''<br/>''[[:d:Q18383738|Weijiawopu Site]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 53
|
| ''[[:d:Q65988408|Ancient Porcelain Kiln Site in China]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q8060249|Yue Kiln Sites]]''<br/>''[[:d:Q17163580|Longquan Kiln Sites at Dayao]]''
| ''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 54
|
| ''[[:d:Q65989438|Dong Villages]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q65989610|Q65989610]]''<br/>''[[:d:Q65989611|Gaoqian Village]]''<br/>''[[:d:Q65989618|Gaoshang Village]]''<br/>''[[:d:Q65989622|Gaosheng Village]]''<br/>''[[:d:Q65989628|Gaoxiu Village]]''<br/>''[[:d:Q65989634|Gaoyou Village]]''<br/>''[[:d:Q65989639|Hengling Village]]''<br/>''[[:d:Q65989642|Kezhong Village]]''<br/>''[[:d:Q65989646|Ma'antun, Pingyan Village]]''<br/>''[[:d:Q65989650|Pingtan Village]]''<br/>''[[:d:Q65989652|Ma'an Village]]''<br/>''[[:d:Q65989657|Shangbao Village]]''<br/>''[[:d:Q65989661|Shudong Village]]''<br/>''[[:d:Q65989665|Tang'an Village]]''<br/>''[[:d:Q65989668|Chaoli Village]]''<br/>''[[:d:Q65989671|Xiage Village]]''<br/>''[[:d:Q65989674|Yanglan Village]]''<br/>''[[:d:Q65989678|Yanzhai, Pingyan Village]]''<br/>''[[:d:Q65989683|Yutou Village]]''<br/>''[[:d:Q65989688|Zadang Village]]''<br/>''[[:d:Q65989695|Zengchong Village]]''<br/>''[[:d:Q65989698|Zhanli Village]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 55
|
| ''[[:d:Q65992096|Diaolou Buildings and Villages for Tibetan and Qiang Ethnic Groups]]''
|
|
|
|
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 56
|
| ''[[:d:Q65992098|Archaeological Sites of the Ancient Shu State]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q217618|Jinsha site]]''<br/>''[[:d:Q17025263|Joint tombs of boat-shaped coffins]]''<br/>''[[:d:Q929072|Sanxingdui]]''
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038976|(ii)]]''<br/>''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 57
|
| ''[[:d:Q65992101|Xinjiang Yardang]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q10864998|Wanshou Pagoda]]''<br/>''[[:d:Q10893414|Liusheng Pagoda]]''<br/>''[[:d:Q11143662|Fashi Zhenwu Temple]]''<br/>''[[:d:Q5034282|Cao'an]]''<br/>''[[:d:Q1877576|Luoyang Bridge]]''<br/>''[[:d:Q2121628|Qingjing Mosque]]''<br/>''[[:d:Q15916405|Lingshan Islamic Cemetery]]''<br/>''[[:d:Q15904563|Rock Sculptures in Qingyuanshan]]''<br/>[[Кайюан гыйбадәтханәсе (Сюаньчжоу)|Кайюан Гыйбадәтханәсе (Сюаньчжоу)]]<br/>''[[:d:Q11143136|Tian Hou Gong (Quanzhou)]]''<br/>''[[:d:Q11071754|Remains of Deji Gate]]''<br/>''[[:d:Q15938251|Quanzhou Confucian Temple]]''<br/>''[[:d:Q10878885|Jiuri Shan]]''
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|-
| style='text-align:right'| 58
|
| ''[[:d:Q65992343|Guancen Mountain -- Luya Mountain]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q28798527|Guancen Mountains]]''<br/>''[[:d:Q48927783|芦芽山风景名胜区]]''
| ''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038985|(ix)]]''
|-
| style='text-align:right'| 59
|
| ''[[:d:Q65992405|Scenic and historic area of Sacred Mountains and Lakes]]''
|
|
|
|
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''<br/>''[[:d:Q23038981|(vii)]]''<br/>''[[:d:Q23038983|(viii)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|-
| style='text-align:right'| 60
|
| ''[[:d:Q65992499|Guizhou Triassic Fossil Sites]]''
|
|
|
|
| ''[[:d:Q23038983|(viii)]]''
|}
{{Wikidata list end}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Моны да карагыз ==
{{Портал|Мәдәният}}
* [[ЮНЕСКО Бөтендөнья мәдәни мирас объектлары исемлекләре]]
[[Төркем:Илләр буенча Бөтендөнья мирасы]][[Төркем:Кытай мәдәнияте]][[Төркем:Кытайның истәлекле урыннары]]
pkqk7fvoen9zbdqn3o24wvqf66qjmgj
Бениндагы Бөтендөнья матди мәдәни мирас объектлары
0
864637
5839754
5513919
2026-05-06T05:32:35Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839754
wikitext
text/x-wiki
{{Мәгълүмати исемлек}}
{{УК}}
Бу исемлектә '''{{BEN}} территориясендәге''' [[File:World_Heritage_Logo_global.svg|20px]] '''[[Бөтендөнья мирасы|Бөтендөнья мәдәни мирас]]ның ''[[матди мирас|матди объектлары]]''''' күрсәтелә.
== Сайлау ==
Керүче объектлар {{UNESCO}}ның ({{lang-en|UNESCO / United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization}}, {{lang-ru|ЮНЕСКО / Организация Объединённых Наций по вопросам образования, науки и культуры}}) халыкара {{тәрҗемә ителмәгән 5|Бөтөндөнья мирас комитеты||ru|Комитет всемирного наследия}} утырышларында хупланган.
Халыкара исемлеккә рәсми кабул итү адымына кадәр, намзәт объектлар җирле дәүләтнең ЮНЕСКО эшләре комиссиясе тәкъдиме буенча ЮНЕСКОның махсуслаштырылган халыкара {{тәрҗемә ителмәгән 5|ICOMOS||ru|Международный совет по сохранению памятников и достопримечательных мест}}, {{тәрҗемә ителмәгән 5|ICCROM||ru|Международный исследовательский центр по сохранению и реставрации культурных ценностей}} һәм {{тәрҗемә ителмәгән 5|IUCN||ru|Международный союз охраны природы}} эксперт оешмалары хезмәткәрләре тарафыннан тирән өйрәнелә, боларның бәяләмәләр һәм киңәшләр белән баетылган досьесы һәр әгъза-ил делегациясенә тапшырыла.
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Бәйле зат-шәхес-феномен турында белем блокларны тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
== Рәсми исемлектә ==
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q962. ?item wdt:P1435 wd:Q9259 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p527,p2614:критерий}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! сурәт
! урнашу
! Викиҗыентык
! нәрсәдән тора
! критерий
|-
| style='text-align:right'| 1
| 1988-02-05<br/>17th century
| ''[[:d:Q2784858|Royal Palace Museum]]''
| [[Файл:Honmé2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q3799|Porto-Novo]]''
| [[:commons:Category:Musée Honmè|Musée Honmè]]
|
|
|-
| style='text-align:right'| 2
|
| ''[[:d:Q508040|Koutammakou]]''
| [[Файл:Togo Taberma house 02.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q316216|Kara Region]]''<br/>''[[:d:Q3408886|Kéran]]''
| [[:commons:Category:Koutammakou|Koutammakou]]
|
| ''[[:d:Q23038980|(vi)]]''<br/>''[[:d:Q23038979|(v)]]''
|-
| style='text-align:right'| 3
|
| ''[[:d:Q2425839|Royal Palaces of Abomey]]''
| [[Файл:Abomey 2006 1.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q189685|Abomey]]''
| [[:commons:Category:Royal Palaces of Abomey|Royal Palaces of Abomey]]<br/>[[:commons:Category:Abomey|Abomey]]
| ''[[:d:Q65660766|Akaba Palace Zone]]''<br/>''[[:d:Q65660767|Royal Palaces of Abomey Main Zone]]''
| ''[[:d:Q23038977|(iii)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 4
|
| ''[[:d:Q25379596|В-Арли-Пенджари табигать тыюлыклары комплексы]]''
| [[Файл:Elephants bath park w Niger 2006.jpg|center|128px]]
|
| [[:commons:Category:W-Arly-Pendjari Complex|W-Arly-Pendjari Complex]]
| ''[[:d:Q726863|W National Park]]''<br/>''[[:d:Q173837|Arli National Park]]''<br/>''[[:d:Q1474363|Pendjari National Park]]''
| ''[[:d:Q23038985|(ix)]]''<br/>''[[:d:Q23038986|(x)]]''
|}
{{Wikidata list end}}
== Намзәтләр ==
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P17 wd:Q962. ?item wdt:P1435 wd:Q1459900 }
|section=
|sort=P571
|columns=number:#,P571:нигезләнү,label:Исем,p18,p131:урнашу,p373:Викиҗыентык,p527,p2614:критерий}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! нигезләнү
! Исем
! сурәт
! урнашу
! Викиҗыентык
! нәрсәдән тора
! критерий
|-
| style='text-align:right'| 1
|
| ''[[:d:Q3799|Porto-Novo]]''
| [[Файл:Porto-Novo vue.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q29169|Ouémé Department]]''
| [[:commons:Category:Porto-Novo|Porto-Novo]]
|
| ''[[:d:Q23038979|(v)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 2
|
| ''[[:d:Q850031|Ouidah]]''
| [[Файл:Africa Endeavor is empowering African Partner nations to enhance their C4 (command, control, communications and computer systems) and cyber defense capabilities in Cotonou, Benin in July 2025 - 94.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q29147|Атлантик төбәге]]''
| [[:commons:Category:Ouidah|Ouidah]]
|
| ''[[:d:Q23038979|(v)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 3
|
| ''[[:d:Q1493703|Ganvie]]''
| [[Файл:Ganvie2.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q1118769|Sô-Ava]]''
| [[:commons:Category:Ganvié|Ganvié]]
|
| ''[[:d:Q23038979|(v)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|-
| style='text-align:right'| 4
|
| ''[[:d:Q4693350|Agongointo-Zoungoudo Underground Town]]''
| [[Файл:Village souterrain d'Agongointo.jpg|center|128px]]
| ''[[:d:Q2356092|Bohicon]]''
| [[:commons:Category:Agongointo-Zoungoudo Underground Town|Agongointo-Zoungoudo Underground Town]]
|
| ''[[:d:Q23038972|(i)]]''<br/>''[[:d:Q23038978|(iv)]]''
|-
| style='text-align:right'| 5
|
| ''[[:d:Q127537589|significant sites of the Slave Route in Benin]]''
|
|
|
| ''[[:d:Q66437203|Akaba Idena]]''<br/>''[[:d:Q86679925|Place Chacha]]''<br/>''[[:d:Q1969968|São João Baptista d’Ajudá]]''<br/>''[[:d:Q111469133|Memorial of Zoungbodji]]''<br/>''[[:d:Q18467833|Door of No Return]]''
| ''[[:d:Q23038978|(iv)]]''<br/>''[[:d:Q23038980|(vi)]]''
|}
{{Wikidata list end}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Моны да карагыз ==
{{Портал|География|Мәдәният|Тарих}}
* [[ЮНЕСКО Бөтендөнья мәдәни мирас объектлары исемлекләре]]
[[Төркем:Илләр буенча Бөтендөнья мирасы]][[Төркем:Бенин мәдәнияте]][[Төркем:Бенин истәлекле урыннары]]
0b9l93cju3oa7mpcpz775hibp6xkx1p
Яңа Сасмак
0
864884
5839692
4458560
2026-05-06T00:17:34Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 1 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839692
wikitext
text/x-wiki
{{ТП/ВМ
|халәт = авыл
|татар исеме= Яңа Сасмак
|чын исеме ={{lang-ru|Нослы}}
|герб =
|байрак =
|lat_deg = |lat_min =|lat_sec =
|lon_deg =|lon_min =|lon_sec =
|CoordAddon =
|CoordScale =
|ил харитасы =
|төбәк харитасы =
|район харитасы =
|ил харитасы зурлыгы =
|төбәк харитасы зурлыгы =
|район харитасы зурлыгы =
|төбәк = Киров өлкәсе
|төбәк җәдвәлдә= Киров өлкәсе
|район төре = Муниципаль район
|район = Көлмез районы{{!}}Көлмез районы
|район җәдвәлдә =
|җирлек төре = Авыл җирлеге
|җирлек =
|җирлек җәдвәлдә =
|эчке бүленеш =
|башлык =
|нигезләнү елы =
|беренче язма искә алу =
|элекке исемнәр =
|бирле =
|мәйдан=
|ТП үзәге биеклеге =
|халык саны =
|исәп елы =
|тыгызлык =
|агломерация =
|милли состав =
|дини состав =
|этнохороним =
|почта индексы =
|сәгать кушагы = +3
|почта индекслары=
|телефон коды =
|санлы идентификатор =
|Commons та төркем =
|сайт =
}}
'''Яңа Сасмак''' ({{lang-ru|Красные Панки}}) — [[Киров өлкәсе]]нең [[Нократ Аланы районы]]нда юкка чыккан татар авылы.
== Климат ==
Биредә климат уртача-континенталь. [[Төньяк Боз океаны]] якын булганлыктан һәм төньяктан исүче җилләрне тоткарлаучы таулар булмаганга, кыш озын һәм суык булып тора, шулай ук җәй көне дә нык суыта, кырау еш төшә ала.
== Сәгать поясы ==
{{ОбъектныңСәгатьКушагы/MSK|Объект={{PAGENAME}}}}
== Тарихы ==
Авылны 1920 елларда [[Сасмак (Киров өлкәсе)|Сасмак ]] авылы кешеләре нигезли. Беренче тапкыр 1926 елда исәпкә алына.<ref name="П1939">[https://rodnaya-vyatka.ru/snm1939/pages/source/1 Список населенных мест с указанием численности населения по переписи 1939 года по Кировской области. // ЦГАКО. Ф. Р-2756. Оп. 1. Д. 46.]</ref>
2000 елда исәптән төшерелә.<ref>[https://rodnaya-vyatka.ru/places/93405 Постановление Кировской областной Думы № 40/222 от 26/12/2000.]</ref> Халкы [[Ямул (авыл)|Ямул]] авылына күченә.<ref>[https://kraeved.vp43.ru/wiki/%D0%9A%D1%80%D0%B0%D1%81%D0%BD%D1%8B%D0%B5_%D0%9F%D0%B0%D0%BD%D0%BA%D0%B8,_%D0%B4%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B2%D0%BD%D1%8F_(%D0%92%D1%8F%D1%82%D1%81%D0%BA%D0%BE%D0%BF%D0%BE%D0%BB%D1%8F%D0%BD%D1%81%D0%BA%D0%B8%D0%B9_%D1%80%D0%B0%D0%B9%D0%BE%D0%BD,_%D0%9A%D0%B8%D1%80%D0%BE%D0%B2%D1%81%D0%BA%D0%B0%D1%8F_%D0%BE%D0%B1%D0%BB%D0%B0%D1%81%D1%82%D1%8C) Материал из энциклопедии «Вики-Поляны». Красные Панки, деревня (Вятскополянский район, Кировская область).]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>
== Халык ==
Халык саны динамикасы:
{| class='standard' style='text-align: center;'
| colspan=6 | '''Гомуми демографик күрсәткечләр'''
|--- class='bright'
| colspan=4 | Гомуми халык саны
|--- class='shadow'
| 1926 ||1926 || 1959<ref>Всесоюзная перепись населения 1959 г. Предварительные итоги. Численность наличного и постоянного населения и лиц в возрасте 18 лет и старше по каждому сельскому населенному пункту с указанием численно преобладающей национальности (форма Б) по Кировской области. Том I. // ЦГАКО. Ф. Р-2344. Оп. 44. Д. 925.</ref> || 1979<ref>Всесоюзная перепись населения 1979 г. Численность наличного и постоянного населения по каждому сельскому населенному пункту (Таблица 2). Кировская область // ЦГАКО. Ф. Р2344. Оп. 75. Д. 150.</ref>|| 1989
|---
| 21|| 58|| 36|| 10|| 10
|}
[[2010 ел]]га даими яшәүче халкы юк.<ref>{{Citation |title=2010 елгы җанисәп алу базасы. |url=http://std.gmcrosstata.ru/webapi/jsf/dataCatalogueExplorer.xhtml |access-date=2014-06-21 |archive-date=2018-03-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180327163321/http://std.gmcrosstata.ru/webapi/jsf/dataCatalogueExplorer.xhtml |dead-url=yes }}</ref>
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
{{Kirov-obl-geo-stub}}
{{Киров өлкәсе татар авыллары}}
{{Көлмез районы}}
[[Төркем:Киров өлкәсе татар авыллары]]
[[Төркем:Көлмез районы торак пунктлары]]
[[Төркем:Киров өлкәсе торак пунктлары]]
0uoxm45ct6zmyvatkvz2s79xd7nf69k
Дөнья хәтере
0
894730
5839814
5838821
2026-05-06T10:18:57Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839814
wikitext
text/x-wiki
{{УК}}
'''{{Label|Q473858|lang=tt}}''' ({{lang-ar|{{Label|Q473858|lang=ar}}}}, {{lang-en|{{Label|Q473858|lang=en}}}}, {{lang-es|{{Label|Q473858|lang=es}}}}, {{lang-zh|{{Label|Q473858|lang=zh}}}}, {{lang-ru|{{Label|Q473858|lang=ru}}}}, {{lang-fr|{{Label|Q473858|lang=fr}}}}) — [[Дөнья тарихы]]нда әһәмиятле вакыйгаларны билгеләгән [[документаль мирас]] объектларын саклауга багышланган {{UNESCO}} халыкара программасы, [[1992 ел]]дан бирле эшли.
[[2025 ел]]ның 5 октябрь көненә программаның рәсми сайтында бәйле исемлеккә 570 объект керүе турында әйтелә.
== Максатлары ==
* Бөтендөнь документаль мирасны саклау;
* документаль мираска ирешүдә хокукый тигезлекне тәэмин итү;
* документаль мирасның барлыгы һәм әһәмиятлелеге турында гомумкешелек белемен үстерү;
* программаны һәм үзенә кергән әсәрләрне киң күләм җәмәгатьчелегенә таныту.
== Тарихы һәм кертелүе ==
Халыкара, макротөбәк һәм аерым ил дәрәҗәсендәге документаль мирас исемлек-реестрлары 1997 елдан бирле алып барыла. Аерым документаль һәйкәлнең халыкара реестрына кертелүе программаның иң югары идарә органы булган Халыкара консультатив комитетның раславы һәм ЮНЕСКО Генераль сәркәтибенең хуплавы аркылы башкарыла.
== Исемлек ==
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Исемлеккә керергә тиешле феномен турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P1435 wd:Q16024238 }
|section=
|sort=label
|columns=number:#,label:Исем,p18,p571,p17,p31:төр,P276:урнашу}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! Исем
! сурәт
! нигезләнү датасы
! дәүләт
! төр
! урнашу
|-
| style='text-align:right'| 1
| ''[[:d:Q28028253|"Metropolis" -Sicherungsstück Nr. 1: Negative of the restored and reconstructed version 2001]]''
|
|
| [[Алмания|Германия]]
| [[фильм]]
| ''[[:d:Q1457871|Фридрих Вильгельм Мурнау фонды]]''
|-
| style='text-align:right'| 2
| ''[[:d:Q28028124|"Невада-Семипалатинск" халыкара атом төш коралларга каршылык хәрәкәтенең аудиовизуаль документлары]]''
|
|
| [[Казакъстан]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q12573434|Казакъстан Республикасы үзәк дәүләт архивы]]''<br/>''[[:d:Q16432894|Казакъстан Республикасы Үзәк дәүләт кинофотодокументлар һәм аудиоязмалар архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 3
| ''[[:d:Q135028445|1022-1808 елгы Дубровник Республикасы архивы]]''
|
|
| [[Хорватия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q12627215|Дубровник дәүләт архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 4
| ''[[:d:Q134530337|1215 елгы Бөек иреклекләр хартиясе]]''
| [[Файл:Magna Carta (British Library Cotton MS Augustus II.106).jpg|center|128px]]
| 1215
| [[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q23308|Британ китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q390169|Линкольн соборы]]''<br/>''[[:d:Q390150|Солсбери соборы]]''<br/>''[[:d:Q105276138|Британ китапханәсе советы]]''
|-
| style='text-align:right'| 5
| ''[[:d:Q28028270|1304-1367 еллардагы Юань династияле Кытай чоры Тибет рәсми документлары]]''
|
|
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q15913187|Тибет автоном төбәге архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 6
| ''[[:d:Q28028216|1497-1499 еллардагы Васко да Гаманың беренче Һиндстан сәфәре]]''
| [[Файл:Roteiro Viagem Vasco Gama Índia.jpg|center|128px]]
|
| [[Португалия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q121266074|Порту муниципаль китапханәләре]]''
|-
| style='text-align:right'| 7
| ''[[:d:Q135028638|1513 елгы Пири рәис дөнья картасы]]''
| [[Файл:Piri reis harita.jpg|center|128px]]
| 1513
| [[Төркия]]
| [[харита]]
| ''[[:d:Q6554520|Топкапы сарае музее китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 8
| ''[[:d:Q135028429|1519-1522 еллардагы Фернан Магеллан һәм Хуан Себастьян Эльканоның Беренче дөнья тирәли кораб сәфәрләре]]''
| [[Файл:Magellan Elcano Circumnavigation-es.svg|center|128px]]
|
| [[Португалия]]<br/>[[Нидерланд]]<br/>[[Испания]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1769248|Португалия милли архивы институты]]''<br/>''[[:d:Q477051|Һиндстаннар генераль архивы]]''<br/>''[[:d:Q2583293|Йель университеты китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q638395|Лейден университеты китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 9
| ''[[:d:Q135028432|1550-1898 колониаль чоры Гавана шәһәр советы актлары]]''
|
| 1938
| [[Куба]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q107015460|Гавана шәһәре тарихчысы офисы]]''
|-
| style='text-align:right'| 10
| ''[[:d:Q135028384|1573-1809 еллардагы Неаполь иҗтимагый банкларының тарихи документлар фонды]]''
|
|
| [[Италия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q3803594|Неаполь банкы фонды]]''
|-
| style='text-align:right'| 11
| ''[[:d:Q135028518|1578-1915 еллардагы Амстердам нотариуслары архивы]]''
|
|
| [[Нидерланд]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2170763|Амстердам муниципаль архивлары]]''
|-
| style='text-align:right'| 12
| ''[[:d:Q28028281|1584-1619 еллардагы Перу һәм Көньяк Америка беренче басмалары]]''
|
| 1821
| [[Перу]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2901492|Перу милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 13
| ''[[:d:Q28028288|1623-1800 еллар (XVII-XIX гасыр) Квебек семинариясе фондлары]]''
|
|
| [[Канада]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q1705530|Цивилизация музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 14
| ''[[:d:Q28028133|1636-1670 еллардагы Колларны чумылдыру китабы]]''
|
|
| [[Доминикан Җөмһүрияте|Доминикан Республикасы]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1365531|Roman Catholic Archdiocese of Santo Domingo]]''
|-
| style='text-align:right'| 15
| ''[[:d:Q28028144|1637-1754 елларда университетта якланган 526 фәнни тикшеренү эше коллекциясе]]''
|
|
| [[Чехия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1967876|Чехия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 16
| ''[[:d:Q135028454|1645-1980 еллардагы Макаоның Коң Так Лам гыйбадәтханәсе архивы һәм кулъязмалары]]''
|
|
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q135438634|Коң Так Лам гыйбадәтханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 17
| ''[[:d:Q135028462|1666-1880 елларда элекке Франция колонияләрендәге коллаштырылган шәхесләрне билгеләүче регистрлары]]''
|
|
| [[Haiti]]<br/>[[Франция]]<br/>[[Гайана]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6970435|Гаити милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q2860545|Франция диңгез арты территорияләре милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q31696985|Гваделупа архивы]]''<br/>''[[:d:Q31696217|Мартиника архивы]]''<br/>''[[:d:Q2860461|Реюньон департаменты архивлары]]''
|-
| style='text-align:right'| 18
| ''[[:d:Q135028559|1693-1886 еллардагы Чиң династиясе чоры Макао рәсми документлары]]''
|
|
| [[Португалия]]<br/>[[Кытай]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1769248|Португалия милли архивы институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 19
| ''[[:d:Q10997463|1703 елгы Исландия җанисәбе]]''
|
| 1703
| [[Исландия]]
| [[җанисәп]]<br/>''[[:d:Q49848|документ]]''
| [[Исландия]]<br/>''[[:d:Q4798437|Исландия милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 20
| ''[[:d:Q135028367|1721-1892 елларда Маврикийдагы коллар сәүдәсе һәм коллык реестрлары]]''
|
|
| [[Маврикий]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q16885193|Маврикий милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 21
| ''[[:d:Q134479147|1766 елгы Швеция пресса иреге карары]]''
| [[Файл:Förordning ang Skriv- och Tryckfriheten, 2 dec 1766 - R0003528 00543.jpg|center|128px]]
|
| [[Швеция]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q953058|Швеция милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q1724971|Швеция милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 22
| ''[[:d:Q28028102|1779-1926 еллардагы Каҗар империясе чоры Иран карталары коллекциясе (1193-1344 Хиҗри)]]''
|
|
| [[Иран]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 23
| ''[[:d:Q2078515|18 июнь мөрәҗәгате]]''
| [[Файл:De Gaulle - à tous les Français.jpg|center|128px]]
| 1940
| [[Франция]]<br/>[[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q861911|нотык сөйләү]]''
| ''[[:d:Q2920606|Азат ителү ордены музее]]''<br/>[[BBC|Британ телерадиотапшырулар корпорациясе]]<br/>''[[:d:Q1665109|Франция милли аудиовизуаль материаллар институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 24
| ''[[:d:Q135028610|1802-1945 еллардагы Нгуен династиясе империаль архивы]]''
|
|
| [[Вьетнам]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q135438940|Вьетнам милли архивының Iнче үзәге]]''
|-
| style='text-align:right'| 25
| ''[[:d:Q135028411|1807-1925 еллардагы Каҗар империясе чоры Иранның халыкара мөнәсәбәтләре буенча документлар]]''
|
|
| [[Иран]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2565708|Иран тышкы эшләр министрлыгы]]''
|-
| style='text-align:right'| 26
| ''[[:d:Q135028450|1816-1969 елгы Голландияле Кариб утрауларының коллаштырылган халыклары һәм токымнарының документаль мирасы]]''
|
|
| [[Нидерланд]]<br/>[[Кюрасао]]<br/>''[[:d:Q26273|Синт-Мартен]]''<br/>[[Суринам]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q63695065|Кюрасао милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q1857081|Нидерланд милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q13878546|Суринам милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q56405573|Милли археологик һәм антропологик хәтер фонды]]''
|-
| style='text-align:right'| 27
| ''[[:d:Q28028296|1817-1834 елгы Британ Кариб утраулары коллары регистры]]''
|
|
| ''[[:d:Q316390|Антигуа]]''<br/>[[Багамалар]]<br/>[[Белиз]]<br/>[[Доминика]]<br/>[[Ямайка]]<br/>[[Сент-Китс һәм Невис]]<br/>[[Тринидад һәм Тобаго]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q29364826|Багамалар милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q6970423|Белиз милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q65052147|Ямайка архив һәм язулар департаменты]]''<br/>''[[:d:Q17111223|Тринидад һәм Тобаго милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q392703|Бөекбритания милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 28
| ''[[:d:Q28028298|1824-1897 еллардагы Мадагаскар патша архивы]]''
|
| 1895
| [[Мадагаскар]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q6970440|Мадагаскар милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 29
| ''[[:d:Q28028109|1868-1910 елларда Патша Чулалонгкорн Сиамда үткәргән трансформациясе архив документлары]]''
|
| 1892
| [[Таиланд]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q618628|Таиланд милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q6970459|Таиланд милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 30
| ''[[:d:Q28028332|1889-1955 еллардагы Санкт-Петербург фонограммалар архивының тарихи язмалар коллекцияләре]]''
|
| 1926
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q1024181|Пушкин йорты]]''
|-
| style='text-align:right'| 31
| ''[[:d:Q3412052|1893 Women's Suffrage Petition]]''
| [[Файл:The 1893 Women's Suffrage Petition (16734429368).jpg|center|128px]]
| 1893
| [[Яңа Зеландия]]
| ''[[:d:Q697279|петиция]]''
| ''[[:d:Q4787285|Яңа Зеландия милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 32
| ''[[:d:Q28028198|1898-1951 еллардагы Британ китапханәсе тарихи этнографик аудиоязмалары]]''
|
|
| [[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
| ''[[:d:Q23308|Британ китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 33
| ''[[:d:Q135028416|19 апрель революциясе архивы]]''
|
|
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q12607108|Ёнсе университеты музее]]''<br/>''[[:d:Q625999|Корея милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q624865|Корея халык ассамблеясе китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q14545096|Корея демократия фонды]]''<br/>''[[:d:Q6431745|Корея университеты музее]]''<br/>''[[:d:Q486086|Доң-а Ильбо]]''<br/>''[[:d:Q39913|Сеул милли университеты]]''<br/>''[[:d:Q488334|Сеул университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 34
| ''[[:d:Q28028297|1910-1912 елгы Руаль Амундсен такымының Көньяк котып экспедициясе]]''
|
|
| [[Норвегия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q6514373|Норвегия кинематография институты]]''<br/>''[[:d:Q924551|Норвегия милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q6970827|Финляндия милли аудиовизуаль материаллар архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 35
| ''[[:d:Q135028489|1910-1932 чоры музыкаль язмалары (барон Рудольф д’Эрлангер архивы)]]''
|
|
| [[Тунис]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q95492788|Гарәп һәм Урта диңгез музыкасы үзәге]]''
|-
| style='text-align:right'| 36
| ''[[:d:Q135028507|1910-1962 еллардагы Эрнест Сольве исемендәге Халыкара физика һәм химия конгресслары архивы]]''
| [[Файл:1911 Solvay conference.jpg|center|128px]]
|
| [[Франция]]<br/>[[Бельгия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q574606|Брюссель ирекле университеты]]''<br/>''[[:d:Q273638|Парижның сәнәгый физика һәм химия югары мәктәбе]]''
|-
| style='text-align:right'| 37
| ''[[:d:Q28028147|1912-1947 Яһүд музыкаль фольклор коллекциясе]]''
|
| 1940
| [[Украина]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q592734|Владимир Иванович Вернадский исемендәге Украина милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 38
| ''[[:d:Q135028719|1914-1919 елгы Беренче Бөтендөнья сугышы чоры фельдмаршалы Сэр Дуглас Хайг шәхси көндәлеге язмалары]]''
| [[Файл:Memo from Haig to Macready about Somme attack date 1916.jpg|center|128px]]
|
| [[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q1670994|Шотландия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 39
| ''[[:d:Q28028117|1914-1923 елгы Халыкара сугыш тоткыннары агентлыгы архивы]]''
|
|
| [[Швейцария]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| [[Халыкара Кызыл Хач комитеты]]<br/>''[[:d:Q683406|Халыкара Кызыл Хач һәм Кызыл Ярымай музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 40
| ''[[:d:Q28028153|1918-1945 еллардагы рус, украин һәм беларус эмигрант периодик басмалары коллекциясе]]''
|
| 1923
| [[Чехия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q50737323|Славян китапханәсе, Прага]]''
|-
| style='text-align:right'| 41
| ''[[:d:Q135028644|1920 елгы Варшава бәрелеше чоры поляк радио разведкасы документлары]]''
|
|
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q9186020|Польша үзәк хәрби архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 42
| ''[[:d:Q28028191|1922 елгы Көньяк Атлантик океанны беренче очып чыгуы]]''
|
| 1922
| [[Португалия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q114068697|Португалия хәрби диңгез көчләре тарихи архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 43
| ''[[:d:Q135028816|1925-1946 еллардагы Халыкара интеллектуаль хезмәттәшлек институты архивы]]''
|
| 1928
| [[Франция]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q3279650|Бөтендөнья мирас үзәге]]''<br/>''[[:d:Q106492651|ЮНЕСКО архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 44
| ''[[:d:Q28028176|1930-1961 еллардагы Доминикан Республикасында диктатурага каршы һәм кеше хокуклары өчен көрәш турында документаль мирасы]]''
| [[Файл:Hermanas Mirabal.jpg|center|128px]]
|
| [[Доминикан Җөмһүрияте|Доминикан Республикасы]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''<br/>''[[:d:Q24943332|документаль мирас]]''
| ''[[:d:Q13619956|Доминикан каршылыгы хәтере музее]]''<br/>''[[:d:Q119794896|Мирабаль кыз кардәшләре музей-йорты]]''
|-
| style='text-align:right'| 45
| ''[[:d:Q135028683|1935-1970 еллардагы Ирланд фольклор комиссиясе коллекциясе]]''
|
|
| ''[[:d:Q22890|Ireland]]''
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1068258|Дублин университеты колледжы – Ирландия милли университетының Дублин бүлекчәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 46
| ''[[:d:Q28028119|1946-2000 еллардагы Париж әдәбият институты архивы («Kultura» әдәби институты ассоциациясе)]]''
|
|
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q7209884|Польша тарихи язмалар үзәк архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 47
| ''[[:d:Q28028276|1954-2004 елларда тупланган шаһитнамәләр коллекциясе, Йад Йад ва-Шем Иерусалим]]''
|
| 2004
| [[Исраил]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q156591|Йад ва-Шем]]''
|-
| style='text-align:right'| 48
| ''[[:d:Q28028203|1976-1983 еллардагы кеше хокуклары темалы документаль мирасы - Дөреслек, гаделлек һәм дәүләт терроризмына каршы көрәше хәтере архивы]]''
| [[Файл:Madres y Abuelas entrando a la ESMA en el acto de traspaso de la ESMA.jpg|center|128px]]
|
| [[Аргентина]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q4787316|Милли хәтер архивы]]''<br/>''[[:d:Q83871389|Санта-Фе провинциясе генераль архивы]]''<br/>''[[:d:Q16609965|Хәтер музее (Росарио)]]''<br/>''[[:d:Q335746|Май мәйданы әбиләре]]''<br/>''[[:d:Q2867105|Кеше хокуклары өчен даими ассамблеясе]]''<br/>''[[:d:Q2945226|Хокукый һәм иҗтимагый тикшеренүләр үзәге]]''<br/>''[[:d:Q3480529|"Тынычлык һәм гаделлек хезмәте" кеше хокуклары оешмасы]]''<br/>''[[:d:Q5841322|Май мәйданы әниләре төп төркеме]]''<br/>''[[:d:Q42333404|Тотыкланып югалу корбаннары ассоциациясе]]''
|-
| style='text-align:right'| 49
| ''[[:d:Q135028658|1982-2015 еллардагы асаба халыклар вәкилләре Берләшкән милләтләр оешмасында ясаган белдерүләре]]''
| [[Файл:The Docip Archive of Indigenous Peoples' statements at the United Nations.jpg|center|128px]]
|
| [[Швейцария]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q97368200|Асаба халыкларының документация, тикшеренү һәм мәгълүмат үзәге (Docip фонды)]]''
|-
| style='text-align:right'| 50
| ''[[:d:Q28028165|253/1963 номерлы Җинаи эшләр мәхкәмәсе эше (Көньяк Африка дәүләте Н. Мандела һәм башкаларга каршы)]]''
|
| 1963
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| ''[[:d:Q327000|мәхкәмә карары]]''
| ''[[:d:Q6970457|Көньяк Африка милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 51
| ''[[:d:Q135028439|30.693 glass plate negatives (1864-1933) from the Courret Collection]]''
|
| 1987
| [[Перу]]
| ''[[:d:Q27032363|фотоархив]]''
| ''[[:d:Q2901492|Перу милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 52
| ''[[:d:Q28028100|42-line Gutenberg Bible, printed on vellum, and its contemporary documentary background]]''
| [[Файл:Gutenberg Bible B42 Genesis.JPG|center|128px]]
|
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q158075|Гутенберг чыгарган басма Библия]]''
| ''[[:d:Q564783|Гёттинген университеты китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 53
| ''[[:d:Q135028371|952-1926 еллардагы Шәех Сәфиутдин Ардабили гыйбадәтханәсе документлары]]''
|
|
| [[Иран]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1631008|Иран милли музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 54
| ''[[:d:Q12485661|Aceh Annals]]''
| [[Файл:Or. 1954.jpg|center|128px]]
| 17th century
| [[Индонезия]]
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''<br/>''[[:d:Q185363|хроника]]''
| ''[[:d:Q638395|Лейден университеты китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q627102|Индонезия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 55
| ''[[:d:Q117756402|Act of Union of Lublin]]''
| [[Файл:Unia Lubelska 1569 r..jpg|center|128px]]
| 1569-07-01<br/>1569
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q3771738|тарихи документ]]''
| ''[[:d:Q7209884|Польша тарихи язмалар үзәк архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 56
| ''[[:d:Q28028103|Administrative Documents of Astan-e Quds Razavi in the Safavid Era]]''
|
|
| [[Иран]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q4119248|Астан Кудс Разави Үзәк китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 57
| ''[[:d:Q136768449|Aerial Photography from the Ingenieros Civiles Asociados (ICA) Foundation]]''
|
| 1932
| [[Мексика]]
| ''[[:d:Q27032363|фотоархив]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 58
| ''[[:d:Q136768452|Al Orjoza fi teb by Ibn Toufail]]''
|
| 16th century
| [[Марокко]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q39048614|Archives du Maroc]]''
|-
| style='text-align:right'| 59
| ''[[:d:Q56326817|Al – Mustamlah Min Kitab Al – Takmila]]''
|
|
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q2901476|Әлҗәзаир милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 60
| ''[[:d:Q135028722|Al-Masaalik Wa Al-Mamaalik]]''
|
| 10
| [[Иран]]<br/>[[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q1672405|Иран милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q2496246|Готадагы Эрфурт университеты һәм тикшеренүләр китарханәсе]]''<br/>''[[:d:Q28738121|Гота фәнни китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 61
| ''[[:d:Q28028104|Al-Tafhim li Awa'il Sana'at al-Tanjim]]''
|
| 1029
| [[Иран]]
| ''[[:d:Q13136|белешмәлек]]''
| ''[[:d:Q378605|Ислам консультатив советы]]''
|-
| style='text-align:right'| 62
| ''[[:d:Q28028106|Ancient Naxi Dongba Literature Manuscripts]]''
|
|
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q5295822|Донгба мәдәният музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 63
| ''[[:d:Q136768419|Andrija Štampar’s diaries (1931-1938)]]''
|
| 1930s
| [[Хорватия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q5187162|Croatian State Archives, Zagreb]]''
|-
| style='text-align:right'| 64
| ''[[:d:Q136768466|Annemarie Schwarzenbach and Ella Maillart: two women’s views on the world]]''
|
| 1930
| [[Швейцария]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q201787|Swiss National Library]]''<br/>''[[:d:Q679689|Geneva Library]]''<br/>''[[:d:Q675261|Photo Elysée]]''
|-
| style='text-align:right'| 65
| ''[[:d:Q136768463|Arabic letters]]''
|
| 13rd century
| [[Испания]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q9080198|Subdirectorate General of State Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 66
| ''[[:d:Q136768444|Architecture and archaeological excavations in the State Archives of Naples (1712-1955)]]''
|
| 1712
| [[Италия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2860422|State Archive of Naples]]''
|-
| style='text-align:right'| 67
| ''[[:d:Q28028110|Archive Middelburgsche Commercie Compagnie (MCC)]]''
| [[Файл:UNESCO Wikipedian in Residence Zeeuws Archief 6.jpeg|center|128px]]
|
| [[Нидерланд]]<br/>[[Кюрасао]]<br/>[[Суринам]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q1893840|Зеландия провинциясе архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 68
| ''[[:d:Q2337548|Archives Insolvente Boedelskamer Antwerpen]]''
|
|
| [[Бельгия]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q29016912|Антверпен шәһәр архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 69
| ''[[:d:Q136768436|Archives of Javanese Dance: Mangkunegaran Dance Arts, 1861-1944]]''
|
| 1861
| [[Индонезия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6970442|Индонезия милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q16157895|Mangkunegaran Palace]]''
|-
| style='text-align:right'| 70
| ''[[:d:Q135028570|Archives of Père Castor]]''
| [[Файл:Meuzac 2012 seminaire pere castor IMGP3794 – Archives.jpg|center|128px]]
|
| [[Франция]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q273819|Галлимар басмаханәсе]]''<br/>''[[:d:Q21002268|Мадригал матбагачылык төркеме]]''
|-
| style='text-align:right'| 71
| ''[[:d:Q28028113|Archives of Saemaul Undong (New Community Movement)]]''
|
|
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q625999|Корея милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 72
| ''[[:d:Q47068549|Archives of Santiago Ramón y Cajal and the Spanish Neurohistological School]]''
|
|
| [[Испания]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q3298768|Кахаль институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 73
| ''[[:d:Q28028114|Archives of the CODESA (Convention For A Democratic South Africa) 1991 - 1992 and Archives of the Multi-Party Negotiating Proces]]''
|
|
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q6970457|Көньяк Африка милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 74
| ''[[:d:Q135028522|Archives of the Chancellery of Khiva Khans]]''
|
|
| [[Үзбәкстан]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q54857259|Үзбәкстан Республикасы үзәк дәүләт архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 75
| ''[[:d:Q136768453|Archives of the Deltadienst]]''
|
| 1953
| [[Нидерланд]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1893840|Зеландия провинциясе архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 76
| ''[[:d:Q136768462|Archives of the European War Office in Madrid (1915-1921)]]''
|
| 1915
| [[Испания]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1891189|Patrimonio Nacional]]''
|-
| style='text-align:right'| 77
| ''[[:d:Q135028504|Archives of the International Movement ATD Fourth World in France and Burkina Faso from 1957 to 1992]]''
|
|
| [[Франция]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q162744|Халыкара АТД Дүртенче дөнья хәрәкәте]]''
|-
| style='text-align:right'| 78
| ''[[:d:Q136768405|Archives of the expedition of d’Entrecasteaux (1791-1794)]]''
|
|
| [[Австралия]]<br/>[[Франция]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q182542|Франция милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q167863|Musée du quai Branly]]''<br/>''[[:d:Q838691|Muséum national d'histoire naturelle]]''<br/>''[[:d:Q623578|Австралия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 79
| ''[[:d:Q1128844|Arkhangelsk Gospel]]''
| [[Файл:Archangel Gospel 01.jpg|center|128px]]
| 1092
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q1048694|Россия дәүләт китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 80
| ''[[:d:Q28028120|Arnold Schönberg Estate]]''
|
|
| [[Австрия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''<br/>''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q696262|Арнольд Шёнберг үзәге]]''
|-
| style='text-align:right'| 81
| ''[[:d:Q28028118|Arolsen Archives]]''
| [[Файл:ITS Arolsen main building.jpg|center|128px]]
| 2019-05-21
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q27030941|махсус архив]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 82
| ''[[:d:Q135028592|Nise da Silveira Personal Archive]]''
|
|
| [[Бразилия]]
| ''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q10333843|Аңсыз акыл сурәтләре музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 83
| ''[[:d:Q28028121|Arquivos dos Dembos / Ndembu Archives]]''
|
| 1934
| [[Ангола]]<br/>[[Португалия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q10302883|Instituto de Investigação Científica Tropical]]''<br/>''[[:d:Q9630359|Arquivo Histórico Ultramarino]]''<br/>''[[:d:Q4795789|Ангола милли тарихи архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 84
| ''[[:d:Q28028122|Arthur Bernard Deacon (1903-27) collection MS 90-98]]''
|
| 1926
| [[Вануату]]<br/>[[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1419633|Бөекбритания һәм Ирландия патша антропология җәмгыяте]]''<br/>''[[:d:Q1835725|Вануату мәдәни үзәге]]''
|-
| style='text-align:right'| 85
| ''[[:d:Q131726958|Autograph of h-Moll-Messe (Mass in B minor) by Johann Sebastian Bach]]''
|
| 1748
|
| ''[[:d:Q11613006|музыка кулъязмасы]]''
| ''[[:d:Q170109|Берлин дәүләт китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 86
| ''[[:d:Q136768457|A’nuwniah Al kubra (An important Omani marine navigation manuscript)]]''
|
|
| [[Оман]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q114587294|Ministry of Culture, Sports and Youth of Oman]]''
|-
| style='text-align:right'| 87
| ''[[:d:Q28028125|Babad Diponegoro]]''
|
| 1830s
| [[Индонезия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q627102|Индонезия милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q2282075|Royal Netherlands Institute of Southeast Asian and Caribbean Studies]]''
|-
| style='text-align:right'| 88
| ''[[:d:Q28028127|Bannière Register at Chatelet, Paris, during the reign of François I (National Archives Y9, France)]]''
|
| 1461
| [[Франция]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q182542|Франция милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 89
| ''[[:d:Q28028128|Basagic Collection of Islamic Manuscripts]]''
|
| 1934
| [[Словакия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q12778078|Братислава университеты китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 90
| ''[[:d:Q187483|Bayeux Tapestry]]''
| [[Файл:Bayeux Tapestry scene1 EDWARD REX.jpg|center|128px]]
| 1070s
| [[Франция]]
| ''[[:d:Q28966302|чигеш]]''
| ''[[:d:Q19950899|Байё музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 91
| ''[[:d:Q28028129|Beatus Rhenanus Library]]''
| [[Файл:Bibliothèque humaniste de Sélestat 21 janvier 2014-115.jpg|center|128px]]
|
| [[Франция]]
| [[китапханә]]
| ''[[:d:Q1636682|Humanist Library of Sélestat]]''<br/>''[[:d:Q15950813|Town hall of Sélestat]]''
|-
| style='text-align:right'| 92
| ''[[:d:Q135028794|Beginning and the early development of the Reformation initiated by Martin Luther]]''
|
|
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q323270|Saxon State and University Library, Dresden]]''<br/>''[[:d:Q545136|Dessau-Roßlau City Library: Main Library]]''<br/>''[[:d:Q170109|Берлин дәүләт китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q50711|Duchess Anna Amalia Library]]''<br/>''[[:d:Q1589619|Hauptstaatsarchiv Weimar]]''<br/>''[[:d:Q459493|Lutherhaus Wittenberg]]''<br/>''[[:d:Q663820|Герцог Август китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q880794|Һайделберг университеты китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q1751176|Worms public library]]''<br/>''[[:d:Q1255096|Thuringian State and University Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 93
| ''[[:d:Q28028131|Ben Cao Gang Mu (《本草纲目》 Compendium of Materia Medica)]]''
|
| 1578
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
| ''[[:d:Q1073814|Кытай традицион медицинасы академиясе]]''
|-
| style='text-align:right'| 94
| ''[[:d:Q326248|Benz Patent-Motorwagen]]''
| [[Файл:Patent-Motorwagen Nr.1 Benz 2.jpg|center|128px]]
| 1886-01-29
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q17118499|delta motor car]]''<br/>''[[:d:Q3231690|автомобиль моделе]]''<br/>[[Патент|патин]]
| ''[[:d:Q28738272|library TECHNOSEUM]]''
|-
| style='text-align:right'| 95
| ''[[:d:Q821680|Berliner Phonogramm-Archiv]]''
| [[Файл:Museen Dahlem Berlin Mai 2006 002.jpg|center|128px]]
| 1900
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q2230431|фонотека]]''
| ''[[:d:Q700216|Staatliche Museen zu Berlin]]''
|-
| style='text-align:right'| 96
| ''[[:d:Q4902549|Bianzhong of Marquis Yi of Zeng]]''
| [[Файл:20230208 Chime bells of Marquis Yi of Zeng.jpg|center|128px]]
| -400
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q133722|bianzhong]]''
| ''[[:d:Q4391403|Hubei Provincial Museum]]''
|-
| style='text-align:right'| 97
| ''[[:d:Q1113843|Biblioteca Malatestiana]]''
| [[Файл:Biblioteca Malatestiana - Cesena 1.jpg|center|128px]]
| 1452<br/>19th century
| [[Италия]]
| ''[[:d:Q41176|бина]]''<br/>''[[:d:Q28564|иҗтимагый китапханә]]''<br/>''[[:d:Q124750618|library of an Italian territorial body]]''<br/>[[музей]]<br/>''[[:d:Q124830213|museum of a public entity]]''
| ''[[:d:Q1113843|Biblioteca Malatestiana]]''
|-
| style='text-align:right'| 98
| ''[[:d:Q135028762|Bibliotheca Bodmeriana (1916-1971)]]''
|
|
| [[Швейцария]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q667858|Мартин Бодмер китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 99
| ''[[:d:Q204221|Book of Kells]]''
| [[Файл:KellsFol292rIncipJohn.jpg|center|128px]]
| 800s<br/>800
| [[Ирландия]]
| ''[[:d:Q213924|кодекс]]''<br/>''[[:d:Q48498|illuminated manuscript]]''
| ''[[:d:Q258464|Тринити көллияте]]''
|-
| style='text-align:right'| 100
| ''[[:d:Q135028595|Boril’s Synodicon]]''
|
|
| [[Болгария]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q631641|Кирилл һәм Мефодий изгеләре исемендә Болгария милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 101
| ''[[:d:Q135028586|Borobudur Conservation Archives]]''
|
|
| [[Индонезия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6970442|Индонезия милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 102
| ''[[:d:Q2394469|Business Archives of the Officina Plantiniana]]''
|
|
| [[Бельгия]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q595802|Museum Plantin-Moretus]]''
|-
| style='text-align:right'| 103
| ''[[:d:Q136768472|Camiu't Tevarih/Jāmiʿ al-Tawārīkh]]''
|
|
| [[Төркия]]<br/>[[Үзбәкстан]]
| ''[[:d:Q42939539|кулъязмалар коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6554520|Топкапы сарае музее китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q64623374|Әбү Рәйхан әл-Бируни исемендәге Үзбәкстан көнчыгыш тикшеренүләре институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 104
| ''[[:d:Q135028527|Camocio Maps]]''
|
|
| [[Мальта]]<br/>[[Чехия]]
| [[харита]]
| ''[[:d:Q6974470|MUŻA]]''<br/>''[[:d:Q31519|Карл университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 105
| ''[[:d:Q1728627|Capitulations of Santa Fe]]''
| [[Файл:Capitulacionsori.jpg|center|128px]]
| 1492-04-17<br/>1492
| [[Испания]]
| ''[[:d:Q661305|capitulation]]''
| ''[[:d:Q3571546|General Archive of the Crown of Aragon]]''
|-
| style='text-align:right'| 106
| ''[[:d:Q136768410|Carlos Chagas Archive]]''
|
| 1842
| [[Бразилия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 107
| ''[[:d:Q28028190|Catecismo corticu]]''
| [[Файл:Catecismo Corticu - Title page.jpg|center|128px]]
|
| [[Кюрасао]]
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
| ''[[:d:Q63695065|Кюрасао милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 108
| ''[[:d:Q136768403|Census of slaves in Angola, Cape Verde and Mozambique determined by Portuguese decree of 12/14/1854]]''
|
| 1975
| [[Ангола]]<br/>[[Кабо-Верде]]<br/>[[Мозамбик]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q19607653|Arquivo Histórico de Moçambique]]''<br/>''[[:d:Q4795789|Ангола милли тарихи архивы]]''<br/>''[[:d:Q137210730|National Archives Institute of Cape Verde]]''
|-
| style='text-align:right'| 109
| ''[[:d:Q135028534|Chinese Oracle-Bone Inscriptions]]''
|
|
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q1640824|язма]]''
| ''[[:d:Q636847|Кытай иҗтимагый фәннәр академиясенең археология институты]]''<br/>''[[:d:Q48899543|Кытай иҗтимагый фәннәр академиясенең борынгы тарих институты]]''<br/>''[[:d:Q732353|Кытай милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q2047427|Император сарае музее]]''<br/>''[[:d:Q10902170|Пекин университеты китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q15921816|Цинхуа университеты китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q1051293|Шанхай музее]]''<br/>''[[:d:Q1815891|Нәнҗиң музее]]''<br/>''[[:d:Q4132844|Шаньдун музее]]''<br/>''[[:d:Q5944378|Люйшунь музее]]''<br/>''[[:d:Q936345|Тиәнҗин музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 110
| ''[[:d:Q28028314|Chronicle of the Descendants of Timur]]''
| [[Файл:Timur’s troops lowered in boxes to attack the Abkhazians in 1403, Tarikh-i Khandan-i Timuriyya, MS. HL 107, fol. 122r. Khuda Bakhsh Oriental Public Library, Patna.jpg|center|128px]]
| 16th century
| [[Һиндстан]]<br/>[[Böyek Mogollar İmperiäse]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''<br/>''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
| ''[[:d:Q6402791|Худа Бахш Көнчыгыш китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 111
| ''[[:d:Q129906|Codex Argenteus]]''
| [[Файл:Codex argenteus - Carolina Rediviva.png|center|128px]]
|
| [[Швеция]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''<br/>''[[:d:Q1517746|war trophy]]''
| ''[[:d:Q2901382|Уппсала университеты китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 112
| ''[[:d:Q747767|Codex Beratinus]]''
| [[Файл:Codex Beratinus 0011b.jpg|center|128px]]
| 6th century<br/>9th century
| [[Албания]]
| ''[[:d:Q48498|illuminated manuscript]]''<br/>''[[:d:Q213924|кодекс]]''
| ''[[:d:Q13037117|Албания милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 113
| ''[[:d:Q204432|Codex Calixtinus]]''
| [[Файл:Codex Calixtinus (Liber Sancti Jacobi) F0173k.jpg|center|128px]]
|
| ''[[:d:Q303421|Kingdom of Galicia]]''<br/>''[[:d:Q175276|Kingdom of Leon]]''<br/>[[Португалия]]<br/>[[Испания]]
| ''[[:d:Q2217259|miscellaneous manuscript]]''<br/>''[[:d:Q213924|кодекс]]''
| ''[[:d:Q205136|Изге Яков соборы]]''<br/>''[[:d:Q3571546|General Archive of the Crown of Aragon]]''<br/>''[[:d:Q245966|Португалия милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q24034665|Саламанка университеты китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q750403|Испания милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 114
| ''[[:d:Q165353|Codex Manesse]]''
| [[Файл:Codex Manesse 127r.jpg|center|128px]]
| 1310
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q880794|Һайделберг университеты китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 115
| ''[[:d:Q28028139|Codex Suprasliensis – Mineia četia, Mart (The Supraśl Codex – Menology, March)]]''
|
|
| [[Россия]]<br/>[[Словения]]
| ''[[:d:Q213924|кодекс]]''
| ''[[:d:Q1520466|Словения милли һәм университет китапханәсе]]''<br/>[[Россия Милли китапханәсе|Россия милли китапханәсе]]<br/>''[[:d:Q856423|Польша милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 116
| ''[[:d:Q28028140|Codex Techaloyan de Cuajimalpaz]]''
|
|
| [[Мексика]]
| ''[[:d:Q213924|кодекс]]''
| ''[[:d:Q2321891|Лекумберри сарае]]''
|-
| style='text-align:right'| 117
| ''[[:d:Q1106441|Rossano Gospels]]''
| [[Файл:Bottega di antiochia di siria, Codex Purpureus Rossanensis, 550 ca. 01.jpg|center|128px]]
| 550
|
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| [[Сүрия]]<br/>''[[:d:Q21552230|Diocesan Museum and Codex of Corigliano-Rossano]]''
|-
| style='text-align:right'| 118
| ''[[:d:Q28028142|Codices from the Oaxaca Valley]]''
|
|
| [[Мексика]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q2860534|Мексика милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 119
| ''[[:d:Q28028150|Collection of Mexican Codices]]''
| [[Файл:Libellus de medicinalibus Indorum herbis f. 13v.jpg|center|128px]]
| 1736
| [[Мексика]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q524249|Мексика милли антропология музее]]''<br/>''[[:d:Q5727812|Мексика милли антропология һәм тарих китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 120
| ''[[:d:Q135028739|Collection of Barbanera Almanacs]]''
|
|
| [[Италия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 121
| ''[[:d:Q28028151|Collection of Nezami’s Panj Ganj]]''
|
|
| [[Иран]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q5945207|Сепахсалар мәчете]]''<br/>''[[:d:Q210610|Гөлестан сарае]]''<br/>''[[:d:Q1631008|Иран милли музее]]''<br/>''[[:d:Q737835|Тәһран университеты]]''<br/>''[[:d:Q6743603|Малек милли китапханәсе һәм музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 122
| ''[[:d:Q135028378|Collection of Works of the Composer Komitas Vardapet]]''
|
|
| [[Әрмәнстан]]
| ''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q20516936|Комитас музее һәм институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 123
| ''[[:d:Q136768423|Collection of cartographic documents by Pavel Josef Šafařík]]''
| [[Файл:Ethnographic map "Slavic lands", done by Pavel Šafařík in 1842 (with selected ethnographic Ukrainian habitat).jpg|center|128px]]
|
| [[Чехия]]
| ''[[:d:Q277511|map collection]]''
| ''[[:d:Q31519|Карл университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 124
| ''[[:d:Q136768442|Collection of documents from Mount Mugh]]''
|
| 8th century
| [[Үзбәкстан]]<br/>[[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q42939539|кулъязмалар коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q136663809|International Institute for Central Asian Studies]]''<br/>''[[:d:Q136812487|International Center for Documentary Heritage]]''
|-
| style='text-align:right'| 125
| ''[[:d:Q28028149|Collection of medieval manuscripts of the Czech Reformation]]''
|
|
| [[Чехия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1967876|Чехия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 126
| ''[[:d:Q135028710|Collection of old postcards from French West Africa]]''
|
|
| [[Сенегал]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2860558|Сенегал милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 127
| ''[[:d:Q28028156|Collections of printed Chilean popular poetry: Lira popular]]''
|
|
| [[Чили]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q2901485|Чили милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q232141|Чили университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 128
| ''[[:d:Q136768476|Composer Hoàng Vân Collection]]''
|
| 1951
| [[Вьетнам]]
| ''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 129
| ''[[:d:Q135028778|Confucian Printing Woodblocks]]''
|
|
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q12622906|Корея тикшеренүләре институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 130
| ''[[:d:Q135028647|Constitutio Antoniniana]]''
|
|
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q317053|Гисен университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 131
| ''[[:d:Q28028161|Construction and Fall of the Berlin Wall and the Two-Plus-Four-Treaty of 1990]]''
|
|
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q191269|Готфрид Вильгельм Лейбниц исемендәге Заманча тарихи тикшеренүләр үзәге]]''
|-
| style='text-align:right'| 132
| ''[[:d:Q28028325|Convict Records of Australia]]''
|
|
| [[Австралия]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''<br/>[[сайт]]
| ''[[:d:Q7603489|State Records Authority of New South Wales]]''<br/>''[[:d:Q124713998|Archives Office of Tasmania]]''<br/>''[[:d:Q14935911|State Records Office of Western Australia]]''
|-
| style='text-align:right'| 133
| ''[[:d:Q28028162|Corpo Cronológico (Collection of Manuscripts on the Portuguese Discoveries)]]''
|
| 1764
| [[Португалия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1769248|Португалия милли архивы институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 134
| ''[[:d:Q28028164|Correspondence of the late Sultan of Kedah (1882-1943)]]''
|
|
| [[Малайзия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q6970445|Малайзия милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 135
| ''[[:d:Q5478225|Corte de Justicia Centroamericana]]''
|
| 1908
| [[Коста-Рика]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6970428|Коста-Рика милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 136
| ''[[:d:Q135028394|Criminal Proceedings of the Vajont dam disaster]]''
|
| 1971
| [[Италия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q45031384|State Archives of L'Aquila]]''<br/>''[[:d:Q45031501|State Archives of Belluno]]''
|-
| style='text-align:right'| 137
| ''[[:d:Q28028166|Csoma Archive of the Library of the Hungarian Academy of Sciences]]''
|
|
| [[Маҗарстан]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q265058|Маҗарстан фәннәр академиясе]]''<br/>''[[:d:Q458921|Маҗарстан фәннәр академиясе китапханәсе һәм мәгълүмат үзәге]]''
|-
| style='text-align:right'| 138
| ''[[:d:Q136768406|Cuneiform Inscriptions of Dilmun Kings on Stone Vessels (c. 1700 BCE)]]''
|
| -1700
| [[Бәхрәйн]]
| ''[[:d:Q1640824|язма]]''
| ''[[:d:Q131589027|Bahrain Authority for Culture and Antiquities]]''
|-
| style='text-align:right'| 139
| ''[[:d:Q135028459|DDS: De Digitale Stad / The Digital City]]''
|
|
| [[Нидерланд]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1820897|Amsterdam Museum]]''<br/>''[[:d:Q1131877|Netherlands Institute for Sound and Vision]]''<br/>''[[:d:Q1526131|KB, nationale bibliotheek]]''
|-
| style='text-align:right'| 140
| ''[[:d:Q136768451|Deger-e-eče toɣtoɣsan dürsü-yin tusbür-yig bürüdkegsen bičig (A Complete Record of the Body by Imperial Order)]]''
|
| 18th century
| [[Монголия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q2105962|Mongolian Academy of Sciences]]''
|-
| style='text-align:right'| 141
| ''[[:d:Q18612755|Desmet Collection]]''
|
| 1907
| [[Нидерланд]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1538389|Eye Filmmuseum]]''
|-
| style='text-align:right'| 142
| ''[[:d:Q28028171|Dhakhīra-yi Khārazmshāhī]]''
|
| 1110
| [[Иран]]
| ''[[:d:Q13136|белешмәлек]]''
| ''[[:d:Q25423155|Shahid Motahari University]]''
|-
| style='text-align:right'| 143
| ''[[:d:Q28028172|Documentary Collection “Life and Works of Ernesto Che Guevara: from the originals manuscripts of its adolescence and youth to the campaign Diary in Bolivia”]]''
|
|
| [[Куба]]<br/>[[Боливия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q806180|Боливия үзәк банкы]]''
|-
| style='text-align:right'| 144
| ''[[:d:Q28028173|Documentary Fonds of Royal Audiencia Court of La Plata (RALP)]]''
|
| 1883
| [[Боливия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q6970411|Боливия милли архивы һәм китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 145
| ''[[:d:Q136768454|Documentary heritage of the enslaved people of the Dutch Caribbean and their descendants (1816-1969) - Aruba]]''
|
| 17th century
| [[Нидерланд]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q631808|National Library of Aruba]]''<br/>''[[:d:Q17082115|National Archives of Aruba]]''
|-
| style='text-align:right'| 146
| ''[[:d:Q136768455|Documentary heritage of the enslaved people of the Dutch Caribbean and their descendants (1816-1969) - Curaçao]]''
|
| 17th century
| [[Нидерланд]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q63695065|Кюрасао милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 147
| ''[[:d:Q135028625|Documentary heritage of the former Abbey of Saint Gall in the Abbey Archives and the Abbey Library of Saint Gall]]''
|
|
| [[Швейцария]]
| [[китапханә]]
| ''[[:d:Q689896|Санкт Галлен аббатлыгы китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q190260|Zentralbibliothek Zürich]]''<br/>''[[:d:Q29786994|Dominican convent of St Catherine]]''<br/>''[[:d:Q260102|Gottfried Keller Foundation]]''
|-
| style='text-align:right'| 148
| ''[[:d:Q136768473|Documentary heritage relating to the life and work of Charles Darwin]]''
|
| 1859
| [[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1028334|Cambridge University Library]]''<br/>''[[:d:Q867447|Linnean Society of London]]''<br/>''[[:d:Q1670994|Шотландия милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q309388|Natural History Museum]]''<br/>''[[:d:Q18748726|Royal Botanic Gardens, Kew]]''
|-
| style='text-align:right'| 149
| ''[[:d:Q136768464|Documents Connected with the Pānadurā Vādaya (The Great Debate of Panadura) in 1873]]''
|
| 1873
| [[Шри-Ланка]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6974130|National Library and Documentation Services Board]]''
|-
| style='text-align:right'| 150
| ''[[:d:Q135028631|Documents on Joseon Tongsinsa/Chosen Tsushinshi : The History of Peace Building and Cultural Exchanges between Korea and Japan from the 17th to 19th Century]]''
|
|
| [[Япония]]<br/>[[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q130628|Корея милли диңгезчелек музее]]''<br/>''[[:d:Q335998|Корея милли сарай музее]]''<br/>''[[:d:Q16689597|Пусан төбәк тарих музее]]''<br/>''[[:d:Q494407|Корея милли музее]]''<br/>''[[:d:Q135398236|Чунгнам тарих һәм мәдәният институты]]''<br/>''[[:d:Q6431742|Корея университеты китапханә системасы]]''<br/>''[[:d:Q483308|Илкүләм Корея тарихы институты]]''<br/>''[[:d:Q39913|Сеул милли университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 151
| ''[[:d:Q136768412|Documents on Slavery in the Archives of the General Secretariat of the Government (Cabo Verde, 1842-1869)]]''
|
|
| [[Кабо-Верде]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q137210730|National Archives Institute of Cape Verde]]''
|-
| style='text-align:right'| 152
| ''[[:d:Q135028510|Documents on the history of the Hanse]]''
|
|
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q635538|Archive of the Hanseatic City of Lübeck]]''<br/>''[[:d:Q1382588|State Archives of Bremen]]''<br/>''[[:d:Q106557797|City Archives of Bruges]]''<br/>''[[:d:Q1487017|State Archives of the Free and Hanseatic City of Hamburg]]''<br/>''[[:d:Q664138|Historical Archive of the City of Cologne]]''<br/>''[[:d:Q867885|Дания патша китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q12328548|Netarchive.dk]]''<br/>''[[:d:Q966013|City Archives of Stralsund]]''<br/>''[[:d:Q12376170|Tallinn City Archives]]''<br/>''[[:d:Q11686654|Archiwum Państwowe w Toruniu]]''
|-
| style='text-align:right'| 153
| ''[[:d:Q136768475|Drafting of the International Bill of Human Rights – UN Archives and UN Official Documents – 1946 to 1966]]''
|
| 1948
| [[Швейцария]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q27481090|United Nations Library & Archives Geneva]]''
|-
| style='text-align:right'| 154
| ''[[:d:Q136768428|Drawings and writings of children during wartime in Europe: 1914-1950]]''
|
| 1914
| [[Франция]]<br/>[[Алмания|Германия]]<br/>[[Польша]]<br/>[[Испания]]<br/>[[Швейцария]]<br/>[[Бөекбритания]]<br/>[[Канада]]<br/>[[Чехия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q3330703|Musée national de l'Éducation]]''<br/>''[[:d:Q97013704|International Research and Archives Network Historical Children’s and Youth Drawings]]''
|-
| style='text-align:right'| 155
| ''[[:d:Q136768425|Edvard Westermarck’s Archives at Åbo Akademi University Library]]''
|
|
| [[Финляндия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q4086346|Åbo Akademi University Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 156
| ''[[:d:Q135028436|El popular газетасының фотоархивы]]''
|
|
| [[Уругвай]]
| ''[[:d:Q27032363|фотоархив]]''
| ''[[:d:Q5761789|Монтевидео фотография үзәге]]''
|-
| style='text-align:right'| 157
| ''[[:d:Q3050351|El primer nueva corónica y buen gobierno]]''
| [[Файл:El primer nueva corónica y buen gobierno i KBs udstilling 27112012.JPG|center|128px]]
| 1616
| [[Дания]]
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''<br/>''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q867885|Дания патша китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 158
| ''[[:d:Q28028185|Evliya Çelebi's Book of Travels" in the Topkapi Palace Museum Library and the Süleymaniye Manuscript Library"]]''
|
|
| [[Төркия]]
| ''[[:d:Q1164267|сәфәр язмалары]]''
| ''[[:d:Q6554520|Топкапы сарае музее китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q4086354|Сөләймания китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 159
| ''[[:d:Q28028186|Farquharson’s Journal]]''
|
|
| [[Багамалар]]
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
| ''[[:d:Q29364826|Багамалар милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 160
| ''[[:d:Q28028187|Federal Archives Fonds]]''
|
|
| [[Барбадос]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q21071179|West Indies Federal Archives Centre]]''
|-
| style='text-align:right'| 161
| ''[[:d:Q121810089|Files and library of the Unity of the Brethren]]''
|
| 1551
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q27030941|махсус архив]]''<br/>''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q9159228|State Archive in Poznań]]''
|-
| style='text-align:right'| 162
| ''[[:d:Q28028189|First Byurakan Survey (FBS or Markarian survey)]]''
|
|
| [[Әрмәнстан]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q1018734|Виктор Амбарцумян исемендәге Бюракан астрофизик обсерваториясе]]''
|-
| style='text-align:right'| 163
| ''[[:d:Q135028400|Flower Book of Khurshidbanu Natavan – album of illustrated verses]]''
|
| 1886
| [[Азәрбайҗан]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| [[Азәрбайҗан Милли Фәннәр академиясе|Азәрбайҗан милли фәннәр академиясе]]
|-
| style='text-align:right'| 164
| ''[[:d:Q28028192|Fonds of the "Afrique occidentale française" AOF]]''
|
| 1913
| [[Сенегал]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q2860558|Сенегал милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 165
| ''[[:d:Q135028616|Frankfurt Auschwitz Trial 2017]]''
|
|
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q2230431|фонотека]]''
| ''[[:d:Q15114770|State Archives of Hesse]]''
|-
| style='text-align:right'| 166
| ''[[:d:Q135028737|Fundo Comitê de Defesa dos Direitos Humanos para os Países do Cone Sul (CLAMOR)]]''
|
|
| [[Уругвай]]<br/>[[Бразилия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q1815994|Сан-Паулу папа католик университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 167
| ''[[:d:Q5518913|Galle Trilingual Stele]]''
| [[Файл:Gall Trilingual Inscription.jpg|center|128px]]
| 1409-01-15
| [[Шри-Ланка]]
| ''[[:d:Q178743|стела]]''<br/>''[[:d:Q1640824|язма]]''<br/>''[[:d:Q16744570|tablet]]''
| ''[[:d:Q2033487|National Museum of Colombo]]''<br/>''[[:d:Q5260414|Department of National Museums]]''
|-
| style='text-align:right'| 168
| ''[[:d:Q28028194|Georgian Byzantine Manuscripts]]''
|
|
| [[Гөрҗистан]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2920711|Гөрҗистан милли кулъязмалар үзәге]]''
|-
| style='text-align:right'| 169
| ''[[:d:Q28028195|German Records of the National Archives]]''
|
|
| [[Танзания]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q7684127|Танзания милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 170
| ''[[:d:Q135028544|Giant Glass Plate Negatives of Sydney Harbour]]''
| [[Файл:Glass Plate Negatives Forming Part of the Panorama of Sydney Harbour and Its Suburbs Taken from the Tower of Holtermann's Residence in St Leonards, 1875.jpg|center|128px]]
|
| [[Австралия]]
| ''[[:d:Q27032363|фотоархив]]''
| ''[[:d:Q6133813|State Library of New South Wales]]''
|-
| style='text-align:right'| 171
| ''[[:d:Q28028197|Golden Lists of the Qing Dynasty Imperial Examination]]''
|
| 1667
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q10874041|First Historical Archives of China]]''
|-
| style='text-align:right'| 172
| ''[[:d:Q135028531|Gospels of Tsar Ivan Alexander]]''
|
| 1356
| [[Болгария]]<br/>[[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q213924|кодекс]]''
| ''[[:d:Q23308|Британ китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 173
| ''[[:d:Q135028390|Gustaf Erikson Shipping Company archives in the Åland Islands from the era of the last Windjammers in global trade 1913-1949]]''
|
|
| [[Финляндия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q4357413|Åland Maritime Museum]]''
|-
| style='text-align:right'| 174
| ''[[:d:Q135028498|Heidi- and Johanna Spyri Archives]]''
|
|
| [[Швейцария]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2256713|Schweizerisches Institut für Kinder- und Jugendmedien]]''
|-
| style='text-align:right'| 175
| ''[[:d:Q521141|Hereford Mappa Mundi]]''
| [[Файл:Hereford-Karte.jpg|center|128px]]
| 1300
| [[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q312083|mappa mundi]]''
| ''[[:d:Q429379|Hereford Cathedral]]''<br/>''[[:d:Q15223702|Hereford Cathedral Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 176
| ''[[:d:Q2344720|Hikayat Hang Tuah]]''
|
|
| [[Малайзия]]
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
| ''[[:d:Q625167|Малайзия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 177
| ''[[:d:Q135028381|Hon Chon Jon Do (Complete illustration of the Astronomical Chart)]]''
|
|
| [[Корея Халык Демократик Җөмһүрияте|Корея Халык Демократик Республикасы]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q700621|Халык уку сарае]]''
|-
| style='text-align:right'| 178
| ''[[:d:Q635546|Hudson's Bay Company Archives]]''
| [[Файл:Archives of Manitoa Interior.jpg|center|128px]]
| 1671
| [[Канада]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q14875023|Манитоба архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 179
| ''[[:d:Q135028810|Human Rights Documentary Heritage 1980 Archives for the May 18th Democratic Uprising against Military Regime, in Gwangju, Republic of Korea]]''
|
|
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q12585108|Кваңҗу шәһәр ратушасы]]''<br/>''[[:d:Q55641029|18 май мемориаль фонды]]''<br/>''[[:d:Q494681|Чоннам милли университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 180
| ''[[:d:Q5943662|Hunminjeongeum Haerye]]''
| [[Файл:Hunminjeongum.jpg|center|128px]]
| 1446
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q18219090|woodcut print]]''<br/>''[[:d:Q53731850|китап нөсхәсе]]''<br/>''[[:d:Q1749541|шәрех]]''<br/>''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q496451|Гансоң сәнгать музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 181
| ''[[:d:Q428448|Huangdi Neijing]]''
| [[Файл:The Su Wen of the Huangdi Neijing.djvu|center|128px]]
| No/unknown value<br/>1339
| [[Хань чоры]]
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
| ''[[:d:Q732353|Кытай милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 182
| ''[[:d:Q136768477|IMO Legacy Collection]]''
|
| 1873
| [[Швейцария]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| [[Бөтендөнья метеорология оешмасы]]
|-
| style='text-align:right'| 183
| ''[[:d:Q135028604|Ignacio Ellacuría’s Documentary Fond: Historical Reality and Liberation]]''
|
|
| [[Сальвадор]]
| ''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q1814702|Үзәк Америка университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 184
| ''[[:d:Q28028205|Illuminated Codices from the Library of the Bratislava Chapter House]]''
|
|
| [[Словакия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q7541534|Словакия милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 185
| ''[[:d:Q28028206|Illuminated manuscripts from the Ottonian period produced in the monastery of Reichenau (Lake Constance)]]''
|
|
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q256507|Бавария дәүләт китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q119810789|Һессен ландеры китапханәсе Висбаден]]''<br/>''[[:d:Q1590176|Трир муниципаль китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q193563|Франция милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q15106167|Аахен соборы хәзинәсе]]''<br/>''[[:d:Q3867697|Чивидале-дель-Фриулидагы Италия милли археология музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 186
| ''[[:d:Q28028207|Ilseongnok: Records of Daily Reflections]]''
|
|
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q123122845|Сеул милли университетының Кьюянггак Корея тикшеренүләре институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 187
| ''[[:d:Q135028804|Indigenous language vocabulary from the New World translated into Spanish]]''
|
|
| [[Испания]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q477051|Һиндстаннар генераль архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 188
| ''[[:d:Q136768450|Inscription of Khüis Tolgoi 1]]''
|
| 601
| [[Монголия]]
| ''[[:d:Q1640824|язма]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 189
| ''[[:d:Q28028209|Introduction of the decimal metric system, 1790-1837]]''
|
|
| [[Франция]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q182542|Франция милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 190
| ''[[:d:Q136768424|Itḫāf Al-Mahbṻb]]''
|
| 1719
| [[Мисыр]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q12244768|Al-Azhar Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 191
| ''[[:d:Q28028212|Jesuits of America]]''
|
|
| [[Чили]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q6970429|Чили милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 192
| ''[[:d:Q494611|Jikji]]''
| [[Файл:Korean book-Jikji-Selected Teachings of Buddhist Sages and Seon Masters-1377.jpg|center|128px]]
| 1377-07<br/>1377
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q53731850|китап нөсхәсе]]''<br/>''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
| ''[[:d:Q193563|Франция милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 193
| ''[[:d:Q28028213|Jinnah Papers (Quaid-I-Azam)]]''
|
| 1948
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q6970451|Пакстан милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 194
| ''[[:d:Q28028214|John Marshall Ju-’hoan Bushman Film and Video Collection, 1950-2000]]''
|
|
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| ''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
| ''[[:d:Q131626|Смитсон институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 195
| ''[[:d:Q62035825|John Peters Humphrey Fonds]]''
|
|
| [[Канада]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''<br/>''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6801297|McGill University Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 196
| ''[[:d:Q28028215|José Maceda Collection]]''
|
|
| [[Филиппин|Филипин]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q746592|Филипин университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 197
| ''[[:d:Q28028366|José Martí Pérez Fonds]]''
|
| 1977
| [[Куба]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q135829664|Марти тикшеренүләре үзәге]]''
|-
| style='text-align:right'| 198
| ''[[:d:Q135028756|Judicial files concerning the birth of a right: the effective remedy as a contribution of the Mexican writ of amparo to the Universal Declaration of Human Rights (UDHR) of 1948.]]''
|
|
| [[Мексика]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q130925|Мексика югары гаделлек мәхкәмәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 199
| ''[[:d:Q28028210|János Bolyai: Appendix, scientiam spatii absolute veram exhibens. Maros-Vásárhelyini, 1832]]''
|
| 1832
| [[Маҗарстан]]
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
| ''[[:d:Q265058|Маҗарстан фәннәр академиясе]]''
|-
| style='text-align:right'| 200
| ''[[:d:Q135028613|Jürgen Stroop’s Report]]''
|
| 1943
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q10870555|доклад]]''
| ''[[:d:Q705173|Institute of National Remembrance]]''
|-
| style='text-align:right'| 201
| ''[[:d:Q28028217|Kalman Tihanyi’s 1926 Patent Application Radioskop]]''
|
| 1926
| [[Маҗарстан]]
| ''[[:d:Q1335296|form]]''
| ''[[:d:Q376279|Маҗарстан милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 202
| ''[[:d:Q28028219|Kanjur written with 9 precious stones]]''
|
|
| [[Монголия]]
| ''[[:d:Q209680|сутра]]''
| ''[[:d:Q625912|Монголия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 203
| ''[[:d:Q861806|Karatepe Bilingual]]''
| [[Файл:KaratepeNord7.jpg|center|128px]]
| 8th century BCE
| [[Төркия]]
| ''[[:d:Q220659|археологик артефакт]]''<br/>''[[:d:Q861809|bilingual inscription]]''
| ''[[:d:Q24914998|Karatepe-Aslantaş Open-Air Museum]]''
|-
| style='text-align:right'| 204
| ''[[:d:Q134026937|Karl Tirén's collection of sami yoik]]''
|
| 1910s
| [[Швеция]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''<br/>''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
| ''[[:d:Q10677700|National Collections of Music, Theatre and Dance]]''
|-
| style='text-align:right'| 205
| ''[[:d:Q136768440|Kartini Letters and Archive: the struggle for gender equality]]''
|
| 1879
| [[Индонезия]]<br/>[[Нидерланд]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1857081|Нидерланд милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q6970442|Индонезия милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q74542753|Vereniging KITLV (NL)]]''
|-
| style='text-align:right'| 206
| ''[[:d:Q136768456|Katherine Mansfield literary and personal papers and belongings]]''
|
|
| [[Яңа Зеландия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q61604271|Alexander Turnbull Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 207
| ''[[:d:Q135028414|Key documents for Deaf communities: the Milan Congress, 1880]]''
|
| 1880
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Финляндия]]
| ''[[:d:Q10870555|доклад]]''
| ''[[:d:Q1208225|World Federation of the Deaf]]''<br/>''[[:d:Q1056373|Gallaudet University]]''
|-
| style='text-align:right'| 208
| ''[[:d:Q4172771|Khitrovo Gospels]]''
| [[Файл:Khitrovo Gospels 02.jpg|center|128px]]
| 1390s
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1048694|Россия дәүләт китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 209
| ''[[:d:Q28028221|Kinder- und Hausmärchen (Children’s and Household Tales)]]''
|
|
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q3331189|юрама яки басма]]''
| ''[[:d:Q996682|Кассельдагы Гримм кардәшләре музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 210
| ''[[:d:Q135028680|King Bayinnaung Bell Inscription]]''
|
| 1557
| [[Мьянма]]
| ''[[:d:Q1640824|язма]]''
| ''[[:d:Q2747222|Швезигон пагодасы]]''<br/>''[[:d:Q28194796|Мьянма дини эшләр һәм мәдәният министрлыгы]]''
|-
| style='text-align:right'| 211
| ''[[:d:Q136768402|Kitab Al-Qanun fi Al-Tibb: the Book of Medical Laws (Book Four)]]''
|
|
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q2901476|Әлҗәзаир милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 212
| ''[[:d:Q28028222|Kitab al-ibar, wa diwan al-mobtadae wa al-khabar]]''
|
| 1564
| [[Марокко]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q25293247|Әл-Каравин китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 213
| ''[[:d:Q136768459|Korea Reforestation Archives: A reforestation model achieved through public-private governance]]''
|
| 1961
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 214
| ''[[:d:Q135028699|Kulliyyāt-i Saʽdi]]''
|
| 1382
| [[Иран]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q1672405|Иран милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 215
| ''[[:d:Q28028223|La Galigo]]''
|
|
| [[Индонезия]]<br/>[[Нидерланд]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q12499645|Ла Галиго музее]]''<br/>''[[:d:Q638395|Лейден университеты китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 216
| ''[[:d:Q28028225|Landsat Program records: Multispectral Scanner (MSS) sensors]]''
|
| 1972
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| ''[[:d:Q2352616|каталог]]''
| ''[[:d:Q193755|АКШ Геология хезмәте]]''<br/>[[NASA]]
|-
| style='text-align:right'| 217
| ''[[:d:Q2621680|Laurentian Codex]]''
| [[Файл:Laurentian Codex 01.jpg|center|128px]]
| 1377
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q2624969|елъязма]]''<br/>''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| [[Россия Милли китапханәсе|Россия милли китапханәсе]]
|-
| style='text-align:right'| 218
| ''[[:d:Q2090656|Letter from Pero Vaz de Caminha]]''
| [[Файл:Carta-caminha-folio01r.png|center|128px]]
| 1500
| [[Португалия]]
| ''[[:d:Q49848|документ]]''<br/>[[хат]]
| ''[[:d:Q1769248|Португалия милли архивы институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 219
| ''[[:d:Q28028228|Letters from and to Gottfried Wilhelm Leibniz within the collection of manuscript papers of Gottfried Wilhelm Leibniz]]''
| [[Файл:1688-07-16 Kurhannoverscher Gesandter in Wien Christoph von Weselow handschriftliches Schreiben an Gottfried Wilhelm Leibniz.pdf|center|128px]]
| 1716
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1539517|Готфрид Вильгельм Лейбниц китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 220
| ''[[:d:Q28028230|Liberation Struggle Living Archive Collection]]''
|
|
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q475700|Көнбатыш Кап провинциясе университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 221
| ''[[:d:Q28028232|Library of the Cistercian Abbey of Clairvaux at the time of Pierre de Virey (1472)]]''
|
| 1472
| [[Франция]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q17347133|Жак Ширак исемендәге Труа аггломерациясе медиатекасы]]''
|-
| style='text-align:right'| 222
| ''[[:d:Q13575802|Lorsch Pharmacopoeia]]''
| [[Файл:Lorscher Arzneibuch, Blatt 9r.jpg|center|128px]]
| 795
| ''[[:d:Q146246|Francia]]''
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''<br/>''[[:d:Q117247|фармакопея]]''
| ''[[:d:Q324689|Бамберг дәүләт китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 223
| ''[[:d:Q572522|Los Olvidados]]''
| [[Файл:Los olvidados U.S. still (1950) (cropped).jpg|center|128px]]
| 1950
| [[Мексика]]
| [[фильм]]
| ''[[:d:Q1415166|Мексика милли автономияле университеты фильмотекасы]]''
|-
| style='text-align:right'| 224
| ''[[:d:Q28028236|Lu.“Altan Tobchi” : Golden History written in 1651]]''
|
| 1651
| [[Монголия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q625912|Монголия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 225
| ''[[:d:Q3621646|Lucca’s Historical Diocesan Archives]]''
| [[Файл:Lucca, archivio arcivescovile, terologio del 1782, 02 pianta del piano terra del palazzo arcivescovile, prima delle demolizioni parziali.jpg|center|128px]]
| 2006
| [[Италия]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''<br/>''[[:d:Q244904|deposit archive]]''<br/>''[[:d:Q3621673|тарихи архив]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 226
| ''[[:d:Q28028238|Ludwig van Beethoven: Symphony no 9, d minor, op. 125]]''
|
|
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q16887380|төркем]]''
| ''[[:d:Q170109|Берлин дәүләт китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q1205934|Германия телерадиотапшырулар архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 227
| ''[[:d:Q136768443|Luigi Sturzo Archives (1890-1959)]]''
|
| 1890
| [[Италия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6700142|Luigi Sturzo Institute]]''
|-
| style='text-align:right'| 228
| ''[[:d:Q135028577|Maden Al Asrar Fi Elm Al Behar Manuscript]]''
|
|
| [[Оман]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q6867126|Оман мирас һәм мәдәният министрлыгы]]''
|-
| style='text-align:right'| 229
| ''[[:d:Q15149421|Maha Lawkamarazein or Kuthodaw Inscription Shrines]]''
| [[Файл:Mandalay-Kuthodaw-08b-kleine Pagoden-gje.jpg|center|128px]]
| 1868
| [[Мьянма]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q949750|Кутодо пагодасы]]''<br/>''[[:d:Q21707107|Нейпьидо милли музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 230
| ''[[:d:Q28028241|Mainz Psalter]]''
|
| 1457
| [[Австрия]]
| ''[[:d:Q53731850|китап нөсхәсе]]''<br/>''[[:d:Q956165|псалтырь]]''
| ''[[:d:Q304037|Австрия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 231
| ''[[:d:Q135028550|Maitreyayvarakarana]]''
|
|
| [[Һиндстан]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q374902|Бенгал патша Азия җәмгыяте]]''
|-
| style='text-align:right'| 232
| ''[[:d:Q28028242|Manifest der Kommunistischen Partei, draft manuscript page and Das Kapital. Erster Band, Karl Marx's personal annotated copy]]''
|
|
| [[Нидерланд]]<br/>[[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1667757|Амстердам халыкара социаль тарихы институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 233
| ''[[:d:Q28028243|Manifesto of the Queensland Labour Party to the people of Queensland (dated 9 September 1892)]]''
|
| 1892
| [[Австралия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''<br/>''[[:d:Q46337|манифест]]''
| ''[[:d:Q2050653|Квинсленд дәүләт китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 234
| ''[[:d:Q136768435|Manuscript Collection of Bhagavadgītā: Ancient Saṁgraha-grantha of Indian thought with World-wide Readership and Influence]]''
|
|
| [[Һиндстан]]
| ''[[:d:Q42939539|кулъязмалар коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q3595113|Бхандаркар көнчыгыш тикшеренүләре институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 235
| ''[[:d:Q28028244|Manuscript Collection of Shota Rustaveli's Poem "Knight in the Panther's Skin"]]''
|
|
| [[Гөрҗистан]]<br/>[[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2920711|Гөрҗистан милли кулъязмалар үзәге]]''<br/>''[[:d:Q16147979|Бодлеан тикшеренү китапханәләре төркеме]]''
|-
| style='text-align:right'| 236
| ''[[:d:Q135028641|Manuscript collection of the Gazi Husrev-Beg Library]]''
|
|
| [[Босния һәм Герцеговина]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q13081931|Гази Хусрев-бег исемендәге Сараево китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 237
| ''[[:d:Q135028688|Manuscript of al-Zahrāwīsur]]''
|
|
| [[Марокко]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q2901478|Марокко патшалыгы милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 238
| ''[[:d:Q136768506|Manuscript of the Nāṭyaśāstra of Bharatamuni: A Seminal text of Indian Performing Art]]''
|
| 2nd century BCE
| [[Һиндстан]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q3595113|Бхандаркар көнчыгыш тикшеренүләре институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 239
| ''[[:d:Q136768446|Manuscript “Chronicle of Khans”]]''
|
| 18th century
| [[Казакъстан]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q124731304|Ministry of Science and Higher Education of the Republic of Kazakhstan]]''
|-
| style='text-align:right'| 240
| ''[[:d:Q22946608|Mappa mundi d'Albi]]''
| [[Файл:Mappa mundi dAlbi.png|center|128px]]
|
| [[Франция]]
| ''[[:d:Q312083|mappa mundi]]''
| [[Альби]]
|-
| style='text-align:right'| 241
| ''[[:d:Q135028607|Marshall McLuhan: The Archives of the Future]]''
|
|
| [[Канада]]
| ''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q913250|Канада китапханәсе һәм архивы]]''<br/>''[[:d:Q7896490|Торонто университеты китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 242
| ''[[:d:Q136768326|Marubi National Museum of Photography: Archive of negatives, objects and documents of the Pietro Marubbi and Kel Marubi]]''
|
| 1865
| [[Албания]]
| ''[[:d:Q27032363|фотоархив]]''
| ''[[:d:Q13039148|Fototeka Marubi]]''
|-
| style='text-align:right'| 243
| ''[[:d:Q28028247|Mashtots Matenadaran ancient manuscripts collection]]''
|
|
| [[Әрмәнстан]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1322278|Матенадаран тикшеренү институты һәм борынгы кулъязмалар саклагычы]]''
|-
| style='text-align:right'| 244
| ''[[:d:Q28028249|Materials Related to the Keicho-era Mission to Europe Japan and Spain]]''
| [[Файл:HasekuraRomanCitizenship.jpg|center|128px]]
| 1613
| [[Япония]]<br/>[[Испания]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q3330092|Сендай шәһәр музее]]''<br/>''[[:d:Q537883|Симанкас генераль архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 245
| ''[[:d:Q135028492|Mawlana’s Kulliyat (The Complete Works of Mawlana)]]''
|
|
| [[Иран]]<br/>[[Таҗикстан]]<br/>[[Алмания|Германия]]<br/>[[Болгария]]<br/>[[Үзбәкстан]]<br/>[[Төркия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q631641|Кирилл һәм Мефодий изгеләре исемендә Болгария милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q170109|Берлин дәүләт китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q1672405|Иран милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q210610|Гөлестан сарае]]''<br/>''[[:d:Q97800995|Тәһран университетының Үзәк китапханәсе һәм документация үзәге]]''<br/>''[[:d:Q5962510|Аятолла Мараши Наҗафи китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q113111539|Таҗикстанның ЮНЕСКО эшләре буенча милли комиссиясе]]''<br/>''[[:d:Q902957|Мәүләнә музее]]''<br/>''[[:d:Q64623374|Әбү Рәйхан әл-Бируни исемендәге Үзбәкстан көнчыгыш тикшеренүләре институты]]''<br/>''[[:d:Q2637170|Үзбәкстан фәннәр академиясе]]''<br/>''[[:d:Q256507|Бавария дәүләт китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 246
| ''[[:d:Q28028251|Membership Application Certificates (Candidates Circulars)]]''
|
|
| [[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1665181|Institution of Civil Engineers]]''
|-
| style='text-align:right'| 247
| ''[[:d:Q107046620|Midokanpakuki: the original handwritten diary of Fujiwara no Michinaga]]''
| [[Файл:Michinaga diary.jpg|center|128px]]
|
| [[Япония]]
| ''[[:d:Q89298567|komonjo]]''<br/>''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q11658779|Yōmei Bunko]]''
|-
| style='text-align:right'| 248
| ''[[:d:Q28028255|Mining maps and plans of the Main Chamber - Count Office in Banská Štiavnica]]''
|
|
| [[Словакия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q54868758|Slovak Mining Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 249
| ''[[:d:Q41469|Miroslav Gospel]]''
| [[Файл:Miroslav's Gospel 002.jpg|center|128px]]
| 1180
| [[Сербия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q1277393|Сербия милли музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 250
| ''[[:d:Q135028501|Misa Melayu MSS 6]]''
|
|
| [[Малайзия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q625167|Малайзия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 251
| ''[[:d:Q41610011|Mixed Traces and Memories of the continents - The Sound of the French people of America]]''
|
|
| [[Канада]]
| ''[[:d:Q7603925|television documentary]]''
| ''[[:d:Q2973248|Cinémathèque québécoise]]''
|-
| style='text-align:right'| 252
| ''[[:d:Q135028407|Moll’s collection]]''
|
|
| [[Чехия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1957240|Moravian Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 253
| ''[[:d:Q28028256|Mongolian Tanjur]]''
|
| 1749
| [[Монголия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q625912|Монголия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 254
| ''[[:d:Q135028775|Moses and Frances Asch Collection. Center for Folklife and Cultural Heritage, Smithsonian Institution]]''
|
|
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| ''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
| ''[[:d:Q30264184|Smithsonian Center for Folklife and Cultural Heritage]]''
|-
| style='text-align:right'| 255
| ''[[:d:Q135028562|Mu Ye Do Bo Tong Ji (Comprehensive Illustrated Manual of Martial arts)]]''
|
| 1790
| [[Корея Халык Демократик Җөмһүрияте|Корея Халык Демократик Республикасы]]
| ''[[:d:Q11396303|printed book]]''
| ''[[:d:Q700621|Халык уку сарае]]''
|-
| style='text-align:right'| 256
| ''[[:d:Q61125302|Munich Codex Hebraica 95]]''
| [[Файл:Bavli Kiddushin Munich 95.jpg|center|128px]]
| 1342
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q213924|кодекс]]''
| ''[[:d:Q256507|Бавария дәүләт китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 257
| ''[[:d:Q135028701|Myazedi Quadrilingual Stone Inscription]]''
|
| 1113
| [[Мьянма]]
| ''[[:d:Q1640824|язма]]''
| ''[[:d:Q21707107|Нейпьидо милли музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 258
| ''[[:d:Q28028105|American Colonial Music: a sample of its documentary richness]]''
|
|
| [[Боливия]]<br/>[[Колумбия]]<br/>[[Мексика]]<br/>[[Перу]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6970411|Боливия милли архивы һәм китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q2901492|Перу милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 259
| ''[[:d:Q49335|Nagarakretagama]]''
| [[Файл:Nagarakertagama.jpg|center|128px]]
| 1365
| [[Индонезия]]
| ''[[:d:Q1641020|пальма яфракларындагы кулъязма]]''
| ''[[:d:Q12499653|Мпу Тантулар музее]]''<br/>[[Лейден]]<br/>''[[:d:Q627102|Индонезия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 260
| ''[[:d:Q28028258|Nanjung Ilgi: War Diary of Admiral Yi Sun-sin]]''
|
|
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 261
| ''[[:d:Q135028361|National Collection of Palm-Leaf Manuscripts of Phra That Phanom Chronicle]]''
|
|
| [[Таиланд]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q618628|Таиланд милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 262
| ''[[:d:Q28028259|National Education Commission Archives]]''
|
|
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q7209884|Польша тарихи язмалар үзәк архивы]]''<br/>''[[:d:Q87280271|Archives of the Jagiellonian University]]''<br/>''[[:d:Q11687968|Princes Czartoryski Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 263
| ''[[:d:Q157094|Nebra sky disk]]''
| [[Файл:Himmelsscheibe von Nebra - Landesmuseum für Vorgeschichte in Halle - HD.jpg|center|128px]]
| 16th century BCE
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q220659|археологик артефакт]]''<br/>''[[:d:Q10855061|археологик табылдык]]''
| ''[[:d:Q1332407|Halle State Museum of Prehistory]]''
|-
| style='text-align:right'| 264
| ''[[:d:Q135028704|Nehanda and Kaguvi mediums’ judgement dockets (April 1897). Case between State versus Nehanda and Kaguvi spirit mediums leading to their execution.]]''
|
|
| [[Зимбабве]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2860554|Зимбабве милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 265
| ''[[:d:Q28028263|Network of information and counter information on the military regime in Brazil (1964-1985)]]''
|
|
| [[Бразилия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q16494002|Рио-де-Жанейро штаты дәүләт архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 266
| ''[[:d:Q28028265|Newsreels and photographs of Istituto Nazionale L.U.C.E.]]''
|
|
| [[Италия]]
| ''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
| ''[[:d:Q781183|Istituto Luce]]''
|-
| style='text-align:right'| 267
| ''[[:d:Q28028266|Nicolaus Copernicus' masterpiece "De revolutionibus libri sex"]]''
|
| 1529
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q24101|Jagiellonian Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 268
| ''[[:d:Q28028268|Niśvāsattatvasaṃhitā manuscript]]''
|
| 9th century
| [[Непал]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 269
| ''[[:d:Q6314294|Notman Photographic Archives]]''
| [[Файл:"Bonnie Lassies" group, Montreal, QC, 1909 (5348750389).jpg|center|128px]]
| 1856
| [[Канада]]
| ''[[:d:Q27032363|фотоархив]]''
| ''[[:d:Q1128578|McCord Stewart Museum]]''
|-
| style='text-align:right'| 270
| ''[[:d:Q135028670|Odette Mennesson Rigaud holdings]]''
|
|
| [[Haiti]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q66623408|Haitian Spiritual Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 271
| ''[[:d:Q28028271|Old fonds of the historical archive at Colegio de Vizcaínas: women's education and support in the history of the world]]''
|
|
| [[Мексика]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q5142937|Colegio de San Ignacio de Loyola Vizcaínas]]''
|-
| style='text-align:right'| 272
| ''[[:d:Q28028272|On the Birth of a Nation: Turning points]]''
|
|
| [[Көнчыгыш Тимор]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 273
| ''[[:d:Q28028273|Original Negative of the Noticiero ICAIC Lationamericano]]''
|
|
| [[Куба]]
| ''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
| ''[[:d:Q20012772|Куба фильмотекасы]]''
|-
| style='text-align:right'| 274
| ''[[:d:Q28028275|Ostromir Gospel (1056–1057)]]''
|
|
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| [[Россия Милли китапханәсе|Россия милли китапханәсе]]
|-
| style='text-align:right'| 275
| ''[[:d:Q28028277|Papyrus Erzherzog Rainer]]''
|
|
| [[Австрия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q304037|Австрия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 276
| ''[[:d:Q28028278|Peace treaties (ahdnames) concluded from the mid-15th century to late-18th century between the Kingdom (or Republic) of Poland and the Ottoman Empire]]''
|
|
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q7209884|Польша тарихи язмалар үзәк архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 277
| ''[[:d:Q20102343|Peasant Syndicate Book]]''
| [[Файл:Detall llibre Sindicat Remença 2.jpg|center|128px]]
| 1448
| ''[[:d:Q15581|Principality of Catalonia]]''
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''<br/>''[[:d:Q2352616|каталог]]''
| ''[[:d:Q11906820|Girona Municipal Archive]]''
|-
| style='text-align:right'| 278
| ''[[:d:Q28028279|Permanent Collection of the Eleanor Roosevelt Papers Project]]''
|
|
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| ''[[:d:Q2525455|permanent collection]]''
| ''[[:d:Q432637|Джордж Вашингтон университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 279
| ''[[:d:Q28028280|Persian Illustrated and Illuminated Manuscripts (Egyptian National Library)]]''
| [[Файл:Frontispiece from the Cairo Bustan. Herat, c. 1488, for Sultan Husayn Bayqara. Cairo, Dar al-kutub, Adab farisi 22, folio 1b-2a.jpg|center|128px]]
|
| [[Мисыр]]
| ''[[:d:Q42939539|кулъязмалар коллекциясе]]''<br/>''[[:d:Q7328910|сәнгать әсәрләре коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2778411|Мисыр милли китапханәсе һәм архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 280
| ''[[:d:Q136768448|Petrus de Caxaro’s Kantilena]]''
|
| 15th century
| [[Мальта]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q6970447|National Archives of Malta]]''
|-
| style='text-align:right'| 281
| ''[[:d:Q28028282|Philippine Paleographs (Hanunoo, Buid, Tagbanua and Pala’wan)]]''
|
|
| [[Филиппин|Филипин]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1667156|Филипин милли музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 282
| ''[[:d:Q28028284|Printing woodblocks of the Tripitaka Koreana and miscellaneous Buddhist scriptures]]''
|
|
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q490798|Haeinsa Temple Janggyeong Panjeon, the Depositories for the Tripitaka Koreana Woodblocks]]''
|-
| style='text-align:right'| 283
| ''[[:d:Q28028285|Privateering and the international relations of the Regency of Tunis in the 18th and 19th centuries]]''
|
|
| [[Тунис]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q2860551|Тунис милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 284
| ''[[:d:Q135028475|Providing care in the New World: the Augustinian sisters of Canada, women of heart and commitment]]''
|
|
| [[Канада]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 285
| ''[[:d:Q28028286|Qiaopi and Yinxin Correspondence and Remittance Documents from Overseas Chinese]]''
|
|
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q135434748|Гуандун провинциясе архивы]]''<br/>''[[:d:Q135005440|Фуҗиян провинциясе архивы]]''<br/>''[[:d:Q135434809|Шаньтоу муниципаль архивы]]''<br/>''[[:d:Q48889625|Чит илдәге кытайлылар музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 286
| ''[[:d:Q28028287|Qing Dynasty Yangshi Lei Archives]]''
|
|
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q732353|Кытай милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q10874041|First Historical Archives of China]]''<br/>''[[:d:Q2047427|Император сарае музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 287
| ''[[:d:Q28028289|Radio Broadcast of the Philippine People Power Revolution]]''
|
| 1986
| [[Филиппин|Филипин]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q27299|Радио Веритас Азия]]''
|-
| style='text-align:right'| 288
| ''[[:d:Q4924088|Ram Khamhaeng inscription]]''
| [[Файл:จารึกพ่อขุนรามคำแหง Ram Khamhaeng Inscription 01.png|center|128px]]
| 1292
| [[Таиланд]]
| ''[[:d:Q178743|стела]]''<br/>''[[:d:Q220659|археологик артефакт]]''
| ''[[:d:Q13017383|Сивамокхафиман трон залы]]''
|-
| style='text-align:right'| 289
| ''[[:d:Q133846659|Ravensbrück archive in Lund]]''
|
| 1946
| [[Швеция]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''<br/>''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1129909|Lund University Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 290
| ''[[:d:Q28028292|Records of the Indian Indentured Labourers]]''
|
|
| [[Фиджи]]<br/>[[Гайана]]<br/>[[Суринам]]<br/>[[Тринидад һәм Тобаго]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q17111223|Тринидад һәм Тобаго милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q13878546|Суринам милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q6970434|Гайана милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q28855237|Фиджи милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 291
| ''[[:d:Q28028293|Records of the Qing's Grand Secretariat - 'Infiltration of Western Culture in China']]''
|
|
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q10874041|First Historical Archives of China]]''<br/>''[[:d:Q2047427|Император сарае музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 292
| ''[[:d:Q135028537|Register Books of visas granted by Portuguese Consul in Bordeaux, Aristides Sousa Mendes (1939-1940)]]''
|
|
| [[Португалия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q1283287|Португалия тышкы эшләр министрлыгы]]''
|-
| style='text-align:right'| 293
| ''[[:d:Q28028290|Radzwills’ Archives and Niasvizh (Nieśwież) Library Collection]]''
|
|
| [[Беларусия|Беларусь]]<br/>[[Польша]]<br/>[[Литва]]<br/>[[Украина]]<br/>[[Россия]]<br/>[[Финляндия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''<br/>''[[:d:Q856592|китапханә фонды]]''<br/>''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q4315007|Беларусь милли тарих архивлары]]''<br/>''[[:d:Q28231256|Украина үзәк дәүләт тарих архивы]]''<br/>''[[:d:Q1967977|Беларусь милли фәннәр академиясе]]''<br/>''[[:d:Q971450|Беларусь милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q1981482|Россия фәннәр академиясе китапханәсе]]''<br/>[[Мәскәү дәүләт университеты|Михаил Васильевич Ломоносов исемендәге Мәскәү дәүләт университеты]]<br/>''[[:d:Q420747|Финляндия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 294
| ''[[:d:Q133278430|Reminder to those who do not pay attention to the harms caused by the divergence between believers]]''
| [[Файл:IHERBIABT 006366.jpg|center|128px]]
| 19th century
| [[Мали]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q3815720|Әхмәт Баба югары ислам уку йорты, китапханәсе һәм тикшеренүләр үзәге]]''
|-
| style='text-align:right'| 295
| ''[[:d:Q136768431|Representative radiographs from the Wilhelm Conrad Roentgen estate]]''
|
|
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q27032363|фотоархив]]''
| ''[[:d:Q1205953|German Röntgen Museum]]''
|-
| style='text-align:right'| 296
| ''[[:d:Q42412887|Return to Maizuru Port - Documents Related to the Internment and Repatriation Experiences of Japanese (1945-1956)]]''
| [[Файл:01白樺日誌IMG 4559.jpg|center|128px]]
|
| [[Япония]]
| ''[[:d:Q27699276|музей коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q11613714|Майдзуру репатриация мемориаль музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 297
| ''[[:d:Q136768458|Revealing Truth: Jeju 4·3 Archives]]''
|
| 1948
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q625999|Корея милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 298
| ''[[:d:Q7012878|Rothschild Miscellany]]''
| [[Файл:The Rothschild Miscellany - Google Art Project.jpg|center|128px]]
| 1479<br/>1470s
| [[Исраил]]
| ''[[:d:Q48498|illuminated manuscript]]''
| ''[[:d:Q46815|Исраил милли музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 299
| ''[[:d:Q108281624|Route/Root to Freedom]]''
|
|
| ''[[:d:Q26273|Синт-Мартен]]''<br/>[[Нидерланд]]
| ''[[:d:Q49848|документ]]''
| ''[[:d:Q136101751|Department of Records & Information Management of Sint Maarten]]''
|-
| style='text-align:right'| 300
| ''[[:d:Q135028369|Royal Philanthropic Expedition of the Smallpox Vaccine, 1800-1820]]''
|
|
| [[Испания]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1768002|Испания милли тарих архивы]]''<br/>''[[:d:Q477051|Һиндстаннар генераль архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 301
| ''[[:d:Q123686162|Royal Photographic Glass Plate Negatives and Original Prints Collection]]''
| [[Файл:Temporary Royal Crematorium of Urubongse Rajasombhoj 1910.jpg|center|128px]]
|
| [[Таиланд]]
| ''[[:d:Q27032363|фотоархив]]''
| ''[[:d:Q6970459|Таиланд милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 302
| ''[[:d:Q135028665|Royal Seal and Investiture Book Collection of the Joseon Dynasty]]''
|
|
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q335998|Корея милли сарай музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 303
| ''[[:d:Q3456262|Universal Bibliographic Repertory]]''
| [[Файл:Le Répertoire Bibliographique Universel vers 1900 cropped.jpg|center|128px]]
| 1895
| [[Бельгия]]
| ''[[:d:Q24879310|universal bibliography]]''
| ''[[:d:Q451|Mundaneum]]''
|-
| style='text-align:right'| 304
| ''[[:d:Q28028301|Sakubei Yamamoto Collection]]''
|
|
| [[Япония]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q11576740|Tagawa City Coal Mining Historical Museum]]''<br/>''[[:d:Q1093363|Фукуока префектурасы университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 305
| ''[[:d:Q1268253|Sarajevo Haggadah]]''
| [[Файл:Sarajevska hagada.jpg|center|128px]]
| 1350
| [[Босния һәм Герцеговина]]
| ''[[:d:Q48498|illuminated manuscript]]''<br/>''[[:d:Q1179613|күчмә мирас]]''
| ''[[:d:Q568938|Босния һәм Герцеговина милли музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 306
| ''[[:d:Q136768408|Secular Town Council of Potosí (1585-1817)]]''
|
|
| [[Боливия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6970411|Боливия милли архивы һәм китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 307
| ''[[:d:Q135028707|Selected data collections of the world's language diversity at the Language Archive]]''
|
|
| [[Нидерланд]]
| ''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
| ''[[:d:Q832911|Макс Планк исемендәге Неймеген психолингвистика институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 308
| ''[[:d:Q483160|Seungjeongwon ilgi]]''
| [[Файл:승정원일기 (303호).jpg|center|128px]]
|
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q3771738|тарихи документ]]''<br/>''[[:d:Q166118|архив]]''<br/>''[[:d:Q486245|Көньяк Кореяның милли хәзинәләре]]''
| ''[[:d:Q123122845|Сеул милли университетының Кьюянггак Корея тикшеренүләре институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 309
| ''[[:d:Q17019005|Shantinatha Charitra]]''
|
| 1396
| [[Һиндстан]]
| ''[[:d:Q49848|документ]]''
| ''[[:d:Q124330947|Лалбхай Далпатбхай исемендәге Һиндология институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 310
| ''[[:d:Q136768420|Short films of the Zagreb School of Animated Films (1956 – 1979)]]''
|
| 1956
| [[Хорватия]]
| ''[[:d:Q726929|film archive]]''
| ''[[:d:Q5187162|Croatian State Archives, Zagreb]]''<br/>''[[:d:Q140373|Zagreb Film]]''
|-
| style='text-align:right'| 311
| ''[[:d:Q28028304|Silver Men: West Indian Labourers at the Panama Canal]]''
|
|
| [[Барбадос]]<br/>[[Ямайка]]<br/>[[Панама]]<br/>[[Сент-Люсия]]<br/>[[Бөекбритания]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q4858609|Барбадос милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q2912644|Барбадос музее һәм тарихи җәмгыяте]]''<br/>''[[:d:Q65052147|Ямайка архив һәм язулар департаменты]]''<br/>''[[:d:Q3330421|Панама каналы музее]]''<br/>''[[:d:Q42433113|Сент-Люсия милли архив идарәсе]]''<br/>''[[:d:Q518155|АКШ милли архив һәм мәгълүмат идарәсе]]''<br/>''[[:d:Q35190235|Джордж Смазерс исемендәге Флорида университеты китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q392703|Бөекбритания милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 312
| ''[[:d:Q136768422|Situation plans of towns and villages of Jewish settlement in the Habsburg Empire]]''
|
| 18th century
| [[Чехия]]
| [[харита]]
| ''[[:d:Q10860553|Regional Archives in Opava]]''<br/>''[[:d:Q6970414|Чехия милли архивлары]]''<br/>''[[:d:Q21685652|Šumperk Museum of Natural History]]''<br/>''[[:d:Q12038677|Moravian regional archive]]''<br/>''[[:d:Q18920590|State Regional Archives Litoměřice]]''<br/>''[[:d:Q1365187|Roman Catholic Archdiocese of Olomouc]]''<br/>''[[:d:Q12056841|Regional State Archives in Třeboň]]''
|-
| style='text-align:right'| 313
| ''[[:d:Q28028306|Sixteenth to eighteenth century pictographs from the “Maps, drawings and illustrations” of the National Archives of Mexico]]''
|
|
| [[Мексика]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q2321891|Лекумберри сарае]]''
|-
| style='text-align:right'| 314
| ''[[:d:Q28028308|Song of the Nibelungs, a heroic poem from mediaeval Europe]]''
|
|
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q689896|Санкт Галлен аббатлыгы китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q256507|Бавария дәүләт китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q799084|Баден ландеры китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 315
| ''[[:d:Q28028309|Sophus Tromholt Collection]]''
| [[Файл:132. Mannsdrakt og kvinnedrakt, samisk, Kautokeino - Norsk folkemuseum - NF.06145-006.jpg|center|128px]]
|
| [[Норвегия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q204457|Берген университеты]]''<br/>''[[:d:Q12719270|Берген университеты китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 316
| ''[[:d:Q134476585|Sound Toll Registers]]''
|
| 1857<br/>1497
| [[Дания]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''<br/>''[[:d:Q1172284|бирелмәләр җыелмасы]]''
| ''[[:d:Q2860552|Дания милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 317
| ''[[:d:Q135028685|St. Petersburg Muraqqa]]''
| [[Файл:Review of the Herd.jpg|center|128px]]
|
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q3648060|РФА көнчыгыш кулъязмалары институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 318
| ''[[:d:Q135028481|Stone Inscriptions of Tsogtu Khung-Taiji, Prince of Khalkha]]''
|
|
| [[Монголия]]
| ''[[:d:Q1640824|язма]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 319
| ''[[:d:Q135028652|Stone Stele Monument for Mongolian Tanjur]]''
|
| 1954
| [[Монголия]]
| ''[[:d:Q178743|стела]]''
| ''[[:d:Q625912|Монголия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 320
| ''[[:d:Q7619083|Stone stele records of imperial examinations of the Lê and Mạc dynasties]]''
| [[Файл:Hanoi - Literaturtempel 0011.JPG|center|128px]]
| 1484
| [[Вьетнам]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''<br/>''[[:d:Q220659|археологик артефакт]]''
| ''[[:d:Q1202019|Әдәбият гыйбадәтханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 321
| ''[[:d:Q18681737|Suenjel Skolt Sámi community archive]]''
| [[Файл:Gramota-arkisto eli Kolttakylän arkisto.jpg|center|128px]]
|
| [[Финляндия]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q2860553|Финляндия милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 322
| ''[[:d:Q135028443|Sukarno’s Speech: To Build the World Anew September 30, 1960]]''
|
|
| [[Индонезия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6970442|Индонезия милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 323
| ''[[:d:Q28028313|Susrutamhita (Sahottartantra) manuscript]]''
|
|
| [[Непал]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q19671551|Kaiser library]]''
|-
| style='text-align:right'| 324
| ''[[:d:Q699404|Tabula Hungariae]]''
| [[Файл:Tabula hungariae.jpg|center|128px]]
| 1520s
| [[Маҗарстан]]<br/>[[Хорватия]]
| ''[[:d:Q441903|борынгы карта]]''
| ''[[:d:Q1063819|Ференц Сечени исемендәге Маҗарстан милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 325
| ''[[:d:Q12767|Tabula Peutingeriana]]''
| [[Файл:TabulaPeutingeriana.jpg|center|128px]]
| 12nd century
| [[Австрия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''<br/>''[[:d:Q1675302|итинерарий]]''<br/>[[харита]]
| [[Вена шәһәре|Вена]]<br/>''[[:d:Q304037|Австрия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 326
| ''[[:d:Q135028729|Telegram of Austria-Hungary`s declaration of war on Serbia on 28th July 1914]]''
|
|
| [[Сербия]]
| ''[[:d:Q1522225|телеграмма]]''
| ''[[:d:Q15091408|Сербия архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 327
| ''[[:d:Q3845201|Terengganu Inscription Stone]]''
| [[Файл:KlMuseumBatuBersurat.jpg|center|128px]]
| 1303
| [[Малайзия]]
| ''[[:d:Q61110816|batu bersurat]]''
| ''[[:d:Q65219529|Тренгану штаты музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 328
| ''[[:d:Q28028315|The A.E. Nordenskiöld Collection]]''
|
|
| [[Финляндия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1382220|Хельсинки университеты китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 329
| ''[[:d:Q135028660|The Abolition of Slavery in Tunisia 1841-1846]]''
|
|
| [[Тунис]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2860551|Тунис милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 330
| ''[[:d:Q28028317|The Annals of the Choson Dynasty]]''
|
|
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q39913|Сеул милли университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 331
| ''[[:d:Q135028601|The Archives of Suzhou Silk from Modern and Contemporary Times]]''
|
|
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 332
| ''[[:d:Q135028622|The Archives of negatives, publications and documents of Manuel Álvarez Bravo]]''
|
|
| [[Мексика]]
| ''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q5062837|Мануэль Альварес Браво архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 333
| ''[[:d:Q135028713|The Archives of the KBS Special Live Broadcast "Finding Dispersed Families"]]''
|
| 1983
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
| ''[[:d:Q625999|Корея милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q498825|Корея телерадиотапшырулар системасы]]''<br/>''[[:d:Q12622786|Гэллап институты Корея]]''
|-
| style='text-align:right'| 334
| ''[[:d:Q111982803|The Archives of the Planet]]''
| [[Файл:Musee Albert Kahn - exposition autochromes.jpg|center|128px]]
| 1909
| [[Франция]]
| ''[[:d:Q27032363|фотоархив]]''
| ''[[:d:Q3330509|Musée Albert-Kahn]]''
|-
| style='text-align:right'| 335
| ''[[:d:Q136768427|The Archives of the Spoken Word (1911-1953): memory of the human voice]]''
|
|
| [[Франция]]
| ''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
| ''[[:d:Q193563|Франция милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 336
| ''[[:d:Q28028318|The Archives of the University of Leuven (1425-1797): University Heritage of Global Significance]]''
|
|
| [[Бельгия]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q2120763|Бельгия дәүләт архивы]]''<br/>''[[:d:Q833670|Лөвен католик университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 337
| ''[[:d:Q13430879|The Atlas Blaeu-Van der Hem of the Austrian National Library]]''
| [[Файл:ElMina AtlasBlaeuvanderHem.jpg|center|128px]]
| 17th century
| [[Австрия]]
| ''[[:d:Q162827|географик атлас]]''<br/>''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
| ''[[:d:Q304037|Австрия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 338
| ''[[:d:Q2662754|The Battle of the Somme]]''
| [[Файл:Hawthorn Ridge Redoubt mine (1 July 1916) 1.jpg|center|128px]]
| 1916
|
| [[фильм]]
| ''[[:d:Q749808|Imperial War Museum London]]''
|-
| style='text-align:right'| 339
| ''[[:d:Q28028321|The Bibliotheca Corviniana Collection]]''
|
|
| [[Австрия]]<br/>[[Бельгия]]<br/>[[Франция]]<br/>[[Алмания|Германия]]<br/>[[Маҗарстан]]<br/>[[Италия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1063819|Ференц Сечени исемендәге Маҗарстан милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q304037|Австрия милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q856419|Лауренциана китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q663820|Герцог Август китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q193563|Франция милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q256507|Бавария дәүләт китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q383931|Бельгия патша китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 340
| ''[[:d:Q136768439|The Birth of the Association of Southeast Asia Nations (ASEAN) (Archives about the Formation ASEAN, 1967 – 1976)]]''
|
| 1967
| [[Индонезия]]<br/>[[Малайзия]]<br/>[[Сингапур]]<br/>[[Таиланд]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6970442|Индонезия милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q6970445|Малайзия милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q6970456|National Archives of Singapore]]''<br/>''[[:d:Q13023423|Thai Film Archive]]''
|-
| style='text-align:right'| 341
| ''[[:d:Q28028322|The Bleek Collection]]''
|
|
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q951305|Кейптаун университеты]]''<br/>''[[:d:Q56184225|Көньяк Африка китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q20982047|Кейптаун университеты китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 342
| ''[[:d:Q135028753|The Book of Henryków]]''
|
|
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q1364218|Вроцлав католик архиепархиясе]]''
|-
| style='text-align:right'| 343
| ''[[:d:Q28028323|The C.L.R. James Collection]]''
|
|
| [[Тринидад һәм Тобаго]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q746153|Вест-Индия университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 344
| ''[[:d:Q135028547|The Castbergian Child Laws of 1915]]''
|
| 1915
| [[Норвегия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 345
| ''[[:d:Q135028484|The Children Speak: Forced Assimilation of Indigenous Children through Canadian Residential Schools]]''
|
|
| [[Канада]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q60750122|Канада милли дөреслек һәм татулашу үзәге]]''
|-
| style='text-align:right'| 346
| ''[[:d:Q135028464|The Collection of Kâtip Çelebi: Cihânnümâ and Kashf al-Zunun]]''
|
|
| [[Төркия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q4810305|Төркия милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q4118811|Көпрүлү китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 347
| ''[[:d:Q28028326|The Decreta of León of 1188 - The oldest documentary manifestation of the European parliamentary system]]''
|
| 1188
| [[Испания]]
| ''[[:d:Q56648173|архив]]''
| ''[[:d:Q1361548|Оренсе соборы]]''<br/>''[[:d:Q750403|Испания милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q85685733|Biblioteca del Arzobispado de Sevilla (BAS) - Bibliotecas Capitular y Colombina de Sevilla]]''<br/>''[[:d:Q1768002|Испания милли тарих архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 348
| ''[[:d:Q28028327|The Deed For Endowment: Rab’ I-Rashidi (Rab I-Rashidi Endowment) 13th Century manuscript]]''
|
|
| [[Иран]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q171290|Тәбриз милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 349
| ''[[:d:Q28028328|The Derek Walcott Collection]]''
|
|
| [[Тринидад һәм Тобаго]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q746153|Вест-Индия университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 350
| ''[[:d:Q28028329|The Discovery of Insulin and its Worldwide Impact]]''
|
|
| [[Канада]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q180865|Торонто университеты]]''<br/>''[[:d:Q7789602|Thomas Fisher Rare Book Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 351
| ''[[:d:Q28028330|The Emperor's collection: foreign and Brazilian photography in the XIX century]]''
|
| 1891
| [[Бразилия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q948882|Бразилия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 352
| ''[[:d:Q28028331|The Endeavour Journal of James Cook]]''
|
|
| [[Австралия]]
| ''[[:d:Q1414013|кораб журналы]]''<br/>[[мәдәни мирас]]
| ''[[:d:Q623578|Австралия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 353
| ''[[:d:Q136768411|The Ethno-Historical Map by Curt Nimuendaju: a cartographic encyclopedia at the service of languages, cultures, and memories of indigenous peoples]]''
|
| 1938
| [[Бразилия]]
| [[харита]]
| ''[[:d:Q3328425|Museu Paraense Emílio Goeldi]]''
|-
| style='text-align:right'| 354
| ''[[:d:Q769103|The Family of Man]]''
| [[Файл:"Family of Man" Exhibit, Lay-out - DPLA - 9881c46d5f380f44f582ced220c3af76.jpg|center|128px]]
| 1955
|
| ''[[:d:Q936821|күчмә күргәзмәсе]]''
| ''[[:d:Q5131949|Клерво кирмәнчеге]]''
|-
| style='text-align:right'| 355
| ''[[:d:Q135028675|The Florid Recollection, a historical speech and natural, material, military and political account of the Reyno of Guatemala]]''
|
|
| [[Гватемала]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q750403|Испания милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q5702918|Үзәк Америка генераль архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 356
| ''[[:d:Q135028772|The Gaze of the Other: Documentary heritage of the Salesian apostolic vicariate in the Ecuadorian Amazon 1890-1930]]''
|
|
| [[Эквадор]]
| ''[[:d:Q27032363|фотоархив]]''
| ''[[:d:Q56317443|Эквадор мәдәни мирасы милли институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 357
| ''[[:d:Q136768465|The Geneva Conventions of 1864, 1906, 1929 and 1949, as well as Additional Protocols of 1977 and 2005]]''
|
| 1864
| [[Швейцария]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q679141|Swiss Federal Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 358
| ''[[:d:Q135028567|The Gertrude Bell Archive]]''
|
|
| [[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q837164|Ньюкасл университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 359
| ''[[:d:Q21041951|The Golden Letter of the Burmese King Alaungphaya to King George II of Great Britain]]''
| [[Файл:Goldener Brief Gesamt Vorderseite (Gottfried Wilhelm Leibniz Bibliothek).jpg|center|128px]]
| 1756-05-07<br/>1756
| [[Алмания|Германия]]
| [[хат]]
| ''[[:d:Q1539517|Готфрид Вильгельм Лейбниц китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 360
| ''[[:d:Q135028422|The Gramophone Discs and Papers of the EMI Archive Trust, 1897-1914]]''
|
|
| [[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q2230431|фонотека]]''
| ''[[:d:Q28404810|EMI Archive Trust]]''
|-
| style='text-align:right'| 361
| ''[[:d:Q135028668|The Historic 7th March Speech of Bangabandhu Sheikh Mujibur Rahman]]''
|
|
| [[Бангладеш]]
| ''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
| ''[[:d:Q16056319|Бангладеш хөкүмәте]]''<br/>''[[:d:Q2912841|Liberation War Museum]]''
|-
| style='text-align:right'| 362
| ''[[:d:Q28028333|The Historical Collections (1899 -1950) of the Vienna Phonogrammarchiv]]''
|
| 1899
| [[Австрия]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q1427365|Austrian Phonogrammarchiv]]''
|-
| style='text-align:right'| 363
| ''[[:d:Q28028335|The Hittite cuneiform tablets from Bogazköy]]''
|
|
| [[Төркия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| [[Anatolia mädäniätläre muzeye]]<br/>''[[:d:Q636978|Истанбул археология музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 364
| ''[[:d:Q136768447|The Ikaros Inscription]]''
|
| 230s BCE
| [[Күвәйт]]
| ''[[:d:Q178743|стела]]''
| ''[[:d:Q12192367|National Council for Culture, Arts and Literature]]''
|-
| style='text-align:right'| 365
| ''[[:d:Q135028583|The Indian Ocean Tsunami Archives]]''
|
|
| [[Индонезия]]<br/>[[Шри-Ланка]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6970442|Индонезия милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 366
| ''[[:d:Q136768460|The Khludov Psalter]]''
|
| 9th century
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q1140429|Дәүләт тарих музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 367
| ''[[:d:Q136768469|The King of the White Elephant and the archival documents]]''
|
| 1940
| [[Таиланд]]
| ''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
| ''[[:d:Q13023423|Thai Film Archive]]''<br/>''[[:d:Q1209733|Thammasat University]]''
|-
| style='text-align:right'| 368
| ''[[:d:Q135028677|The Kynzvart Daguerreotype – The Birth of Modern Visual Media]]''
|
| 1839
| [[Чехия]]
| ''[[:d:Q125191|фотография]]''
| ''[[:d:Q96482839|Чехия милли техника музее]]''<br/>''[[:d:Q12041640|Чехия милли мирас институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 369
| ''[[:d:Q136768404|The Lawcode of Mkhitar Gosh]]''
|
| 1184
| [[Әрмәнстан]]
| ''[[:d:Q42939539|кулъязмалар коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1322278|Матенадаран тикшеренү институты һәм борынгы кулъязмалар саклагычы]]''
|-
| style='text-align:right'| 370
| ''[[:d:Q12716497|The Leprosy Archives of Bergen]]''
|
|
| [[Норвегия]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q17539455|Берген шәһәр архивы]]''<br/>''[[:d:Q12718614|Бергендагы төбәк дәүләт архивы]]''<br/>''[[:d:Q11983764|Lepramuseet]]''
|-
| style='text-align:right'| 371
| ''[[:d:Q136768433|The Literary Estate of Friedrich Nietzsche]]''
|
| 20th century
| [[Алмания|Германия]]<br/>[[Швейцария]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q315452|Klassik Stiftung Weimar]]''<br/>''[[:d:Q683842|Basel University Library (institution)]]''
|-
| style='text-align:right'| 372
| ''[[:d:Q28028343|The Mabo Case Manuscripts]]''
|
|
| [[Австралия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''<br/>[[мәдәни мирас]]
| ''[[:d:Q623578|Австралия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 373
| ''[[:d:Q136768467|The Manuscript of Nanthopananthasut Kamlaung (22 July, 1736)]]''
|
| 18th century
| [[Таиланд]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q618628|Таиланд милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 374
| ''[[:d:Q135028801|The Manuscripts of the Commentary to the Apocalypse (Beatus of Liébana) in the Iberian Tradition]]''
| [[Файл:Beato de Liébana - Comentario al Libro del Apocalipsis - Biblioteca de El Escorial (1).jpg|center|128px]]
|
| [[Португалия]]<br/>[[Испания]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1769248|Португалия милли архивы институты]]''<br/>''[[:d:Q245966|Португалия милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q3848863|Сан-Лоренсо-де-Эль-Эскориаль кәшишханәсенең китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q85696770|Испания патша тарих академиясе китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q1768002|Испания милли тарих архивы]]''<br/>''[[:d:Q750403|Испания милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q3571546|General Archive of the Crown of Aragon]]''
|-
| style='text-align:right'| 375
| ''[[:d:Q28028346|The Minute Books of the Council of the Siam Society, 100 years of recording international cooperation in research and the dissem]]''
|
|
| [[Таиланд]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q2280705|Сиам белем җәмгыяте]]''
|-
| style='text-align:right'| 376
| ''[[:d:Q124538841|The Monk Enchin Archives: A History of Japan-China Cultural Exchange]]''
| [[Файл:Five Abhisambodhi 2.jpg|center|128px]]
|
| [[Япония]]
| ''[[:d:Q27032347|шәхес архивы]]''<br/>''[[:d:Q42939539|кулъязмалар коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1756307|Мии-дэра буддист гыйбадәтханәсе]]''<br/>[[Токио дәүләт музее]]
|-
| style='text-align:right'| 377
| ''[[:d:Q135028786|The Old Assyrian Merchant Archives of Kültepe]]''
|
| -2000
| [[Төркия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q108564951|Истанбул археология музейлары идарәсе]]''<br/>[[Anatolia mädäniätläre muzeye]]<br/>''[[:d:Q6098147|Бурса төрек һәм ислам сәнгате музее]]''<br/>''[[:d:Q28136259|Кайсери археология музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 378
| ''[[:d:Q135028426|The Qushbegi Chancellery of the Bukhara Emirate]]''
|
|
| [[Үзбәкстан]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q54857259|Үзбәкстан Республикасы үзәк дәүләт архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 379
| ''[[:d:Q135028751|The Records of Indentured Immigration]]''
|
|
| [[Маврикий]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q16885193|Маврикий милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q6974161|Маврикий милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q61931657|Махатма Ганди исемендәге Маврикий мәгәриф институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 380
| ''[[:d:Q136768437|The Sang Hyang Siksa Kandang Karesian Manuscript]]''
|
| 1518
| [[Индонезия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q627102|Индонезия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 381
| ''[[:d:Q135028745|The Sobornoye Ulozheniye of 1649]]''
|
| 1649
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| [[Россия дәүләт борынгы актлар архивы]]
|-
| style='text-align:right'| 382
| ''[[:d:Q136768417|The Steles of Shaolin Temple (566-1990)]]''
|
| 566
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| [[Шаолинь]]
|-
| style='text-align:right'| 383
| ''[[:d:Q1212945|The Story of the Kelly Gang]]''
| [[Файл:Story-of-the-kelly-gang-capture2-1906.jpg|center|128px]]
| 1906
| [[Австралия]]
| ''[[:d:Q24862|кыска метражлы фильм]]''
| ''[[:d:Q2565882|Австралия милли фильм һәм аудиоязмалар архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 384
| ''[[:d:Q135028580|The Tetraevangelion-palimpsest]]''
|
|
| [[Гөрҗистан]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q6970436|Гөрҗистан милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 385
| ''[[:d:Q28028350|The Vienna City Library Schubert Collection]]''
|
|
| [[Австрия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q2568831|Wienbibliothek im Rathaus]]''
|-
| style='text-align:right'| 386
| ''[[:d:Q135028541|The Villa Ocampo Documentation Center]]''
|
|
| [[Аргентина]]
| ''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q3719374|Houghton Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 387
| ''[[:d:Q135028716|The War of the Triple Alliance Iconographic and cartographic presentations]]''
|
|
| [[Уругвай]]<br/>[[Бразилия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q9630366|Коры җир гаскәре тарихи архивы]]''<br/>''[[:d:Q2860546|Бразилия милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q948882|Бразилия милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q1887049|Бразилия империаль музее]]''<br/>''[[:d:Q775376|Чили милли сынлы сәнгать музее]]''<br/>''[[:d:Q18622940|Уругвай милли тарих музее]]''<br/>''[[:d:Q965390|Бразилия тарих һәм география институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 388
| ''[[:d:Q136768438|The Works of Hamzah Fansuri]]''
|
| 16th century
| [[Индонезия]]<br/>[[Малайзия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q627102|Индонезия милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q625167|Малайзия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 389
| ''[[:d:Q135028495|The archival collections on the blessed Fr. Jacques Désiré Laval - The Apostle of Mauritius]]''
|
|
| [[Маврикий]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q16885193|Маврикий милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q6974161|Маврикий милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 390
| ''[[:d:Q136768407|The archives, engravings and manuscripts used by the Bollandists (17th-18th centuries)]]''
|
| 1643
| [[Бельгия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q670974|Société des Bollandistes]]''
|-
| style='text-align:right'| 391
| ''[[:d:Q135028598|The copy of the manuscript of Mahammad Fuzuli’s “divan”]]''
|
| 1572
| [[Азәрбайҗан]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q4201721|Әзербайҗан милли фәннәр академиясенең кулъязмалар институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 392
| ''[[:d:Q135028008|The four treatises of Tibetan Medicine]]''
|
|
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q2079798|Мен-ци-кханг тибет медицина һәм астрология институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 393
| ''[[:d:Q133279377|The human being interests linked to the religions and the body]]''
| [[Файл:Timbuktu-139078.jpg|center|128px]]
| 19th century
| [[Мали]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q17108747|Мамма Хайдара исемендәге Тимбукту кулъязмалар китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 394
| ''[[:d:Q136768429|The large format 68mm films of the Mutoscope & Biograph Company]]''
|
| 1896
| [[Франция]]<br/>[[Нидерланд]]<br/>[[Бөекбритания]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| ''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
| ''[[:d:Q260528|British Film Institute]]''<br/>''[[:d:Q188740|Нью-Йорк заманча сәнгать музее]]''<br/>''[[:d:Q1538389|Eye Filmmuseum]]''<br/>''[[:d:Q1054221|National Centre of Cinematography and Animated Pictures]]''<br/>''[[:d:Q174274|Cinémathèque Française]]''
|-
| style='text-align:right'| 395
| ''[[:d:Q28028342|The literary estate of Goethe in the Goethe and Schiller Archives]]''
|
|
| [[Алмания|Германия]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''<br/>''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q1534156|Goethe and Schiller Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 396
| ''[[:d:Q28028344|The manuscript of Ubayd Zakoni's Kulliyat" and Hafez Sherozi's "Gazalliyt" (XIV century)"]]''
|
|
| [[Таҗикстан]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q2036624|Таҗикстан Республикасы фәннәр академиясе]]''
|-
| style='text-align:right'| 397
| ''[[:d:Q135028781|The moving picture shows of Émile Reynaud]]''
|
|
| [[Чехия]]<br/>[[Франция]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q3152401|National Industrial Property Institute]]''<br/>''[[:d:Q174274|Cinémathèque Française]]''<br/>''[[:d:Q524289|Сәнгать һәм кәсепләр консерваториясе]]''<br/>''[[:d:Q96482839|Чехия милли техника музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 398
| ''[[:d:Q135028807|The work of Fray Bernardino de Sahagún (1499-1590)]]''
|
|
| [[Мексика]]<br/>[[Испания]]<br/>[[Италия]]
| ''[[:d:Q213924|кодекс]]''
| ''[[:d:Q2720582|Royal Academy of History]]''<br/>''[[:d:Q171517|Испания патшасының Мадридтагы сарае]]''<br/>''[[:d:Q856419|Лауренциана китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 399
| ''[[:d:Q135028556|The ‘Shakespeare Documents’, a documentary trail of the life of William Shakespeare]]''
|
|
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q3481268|Shakespeare Birthplace Trust]]''<br/>''[[:d:Q392703|Бөекбритания милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q728116|Folger Shakespeare Library]]''<br/>''[[:d:Q8034254|Worcestershire Record Office]]''<br/>''[[:d:Q1109101|College of Arms]]''<br/>''[[:d:Q23308|Британ китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q6670589|London Metropolitan Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 400
| ''[[:d:Q28028352|The “Golden Bull” – All seven originals and the “King Wenceslaus’ luxury manuscript copy” of the Österreichische Nationalbibliothek]]''
|
|
| [[Австрия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q304037|Австрия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 401
| ''[[:d:Q136768445|Three Editions of Buddhist Sacred Canons stored at Zojoji, Japan]]''
|
| 13rd century
| [[Япония]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q249139|Zōjō-ji Temple]]''
|-
| style='text-align:right'| 402
| ''[[:d:Q42426141|Three Stelae of Kōzuke]]''
| [[Файл:Monument of Tago (Tagohi).jpg|center|128px]]
|
| [[Япония]]
| ''[[:d:Q178743|стела]]''<br/>''[[:d:Q29430681|өчлек]]''
| [[Такасаки]]
|-
| style='text-align:right'| 403
| ''[[:d:Q135028791|Three documents related to the two most outstanding results of the work of Roland Eötvös]]''
|
|
| [[Маҗарстан]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q265058|Маҗарстан фәннәр академиясе]]''
|-
| style='text-align:right'| 404
| ''[[:d:Q42412865|Toji Hyakugo Monjo]]''
| [[Файл:Toji-Hyakugo-Monjo.jpg|center|128px]]
|
| [[Япония]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''<br/>''[[:d:Q89298567|komonjo]]''
| ''[[:d:Q85875943|Kyoto Institute, Library and Archives]]''<br/>''[[:d:Q11375271|Kyoto Prefectural Library and Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 405
| ''[[:d:Q28028354|Tolstoy’s Personal Library and Manuscripts, Photo and Film Collection]]''
|
|
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q106402388|аерым шәхес туплаган китаплар җыелмасы]]''
| ''[[:d:Q18785977|Лев Толстой әдәби-этнография музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 406
| ''[[:d:Q28028356|Travelling Registry of the Conquistadors or “Becerro Book”]]''
| [[Файл:ProtocolConq.jpg|center|128px]]
| 1533
| [[Перу]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''<br/>''[[:d:Q5974932|Libro Becerro]]''
| ''[[:d:Q5702926|Перу генераль милләт архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 407
| ''[[:d:Q28028357|Treasures from National Archives and Library Organizations]]''
|
|
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q2567785|Эфиопия милли архивы һәм китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 408
| ''[[:d:Q3536795|Treaty of Fribourg (1516)]]''
|
| 1516
| [[Швейцария]]
| ''[[:d:Q625298|солых килешүе]]''<br/>''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q182542|Франция милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q16167953|Fribourg State Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 409
| ''[[:d:Q28028358|Tuol Sleng Genocide Museum Archives]]''
|
| 1979
| [[Камбоджа]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q850268|Tuol Sleng torture center]]''
|-
| style='text-align:right'| 410
| ''[[:d:Q28028359|Twenty-One Demands, Gdañsk, August 1980. The birth of the SOLIDARITY trades union – a massive social movement]]''
|
| 1989
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q4845346|National Maritime Museum in Gdańsk]]''<br/>''[[:d:Q1131687|KARTA Center]]''
|-
| style='text-align:right'| 411
| ''[[:d:Q136768441|UNESCO IBE Historical Archives (1925-1969)]]''
|
| 1925
| [[Швейцария]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1047672|International Bureau of Education]]''
|-
| style='text-align:right'| 412
| ''[[:d:Q28028362|UNRWA Photo and Film Archives of Palestinian Refugees]]''
|
| 1950
| [[Фәләстин дәүләте|Фәләстыйн]]<br/>[[Үрдүн]]
| ''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
| ''[[:d:Q846656|United Nations Relief and Works Agency for Palestine Refugees in the Near East]]''
|-
| style='text-align:right'| 413
| ''[[:d:Q1073141|Uigwe]]''
| [[Файл:Uigwe Encykorea-진찬의궤.jpg|center|128px]]
|
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q123122845|Сеул милли университетының Кьюянггак Корея тикшеренүләре институты]]''<br/>''[[:d:Q6154110|Jangseogak]]''
|-
| style='text-align:right'| 414
| ''[[:d:Q28028361|Universalis cosmographia secundum Ptholomaei traditionem et Americi Vespucii aliorumque Lustrationes]]''
|
| 1507
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| ''[[:d:Q653848|дөнья картасы]]''
| [[Конгресс китапханәсе]]
|-
| style='text-align:right'| 415
| ''[[:d:Q699363|Vienna Dioscurides]]''
| [[Файл:ViennaDioscoridesEndpaperPeacock.jpg|center|128px]]
| 6th century
| [[Австрия]]
| ''[[:d:Q48498|illuminated manuscript]]''
| ''[[:d:Q304037|Австрия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 416
| ''[[:d:Q136768421|Vita Sanctorum Marini et Leonis, Manuscript MS F.III.16, Turin, Italy]]''
|
|
| [[Италия]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q2201144|National University Library of Turin]]''
|-
| style='text-align:right'| 417
| ''[[:d:Q166185|Warsaw Confederation]]''
| [[Файл:Akt Konfederacji Warszawskiej.jpg|center|128px]]
| 1573-01-28<br/>1573
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q2751586|резолюция]]''
| ''[[:d:Q7209884|Польша тарихи язмалар үзәк архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 418
| ''[[:d:Q27027188|Westerbork film]]''
| [[Файл:Breslauer aan het werk in de vliegtuigsloperij, als gevangene in Westerbork.jpg|center|128px]]
| 1944
|
| [[фильм]]<br/>''[[:d:Q1192650|footage]]''
| ''[[:d:Q1131877|Netherlands Institute for Sound and Vision]]''<br/>''[[:d:Q2369041|Netherlands Government Information Service]]''<br/>''[[:d:Q1538389|Eye Filmmuseum]]''<br/>''[[:d:Q474823|NIOD Institute for War, Holocaust and Genocide Studies]]''
|-
| style='text-align:right'| 419
| ''[[:d:Q135028798|William Ponty School Collection of Papers]]''
|
|
| [[Сенегал]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2255542|Institut Fondamental d'Afrique Noire]]''
|-
| style='text-align:right'| 420
| ''[[:d:Q8032387|Woodblocks of the Nguyễn Dynasty]]''
| [[Файл:Woodblocks of the Nguyễn Dynasty 01.jpg|center|128px]]
|
| [[Вьетнам]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q84543074|State Records Management and Archives Department of Vietnam]]''
|-
| style='text-align:right'| 421
| ''[[:d:Q28028183|XI гасыр кирилицалы борынгы болгар телле "Енина апостолы" кулъязмасы фрагменты]]''
| [[Файл:Enina Apostle TB.jpg|center|128px]]
|
| [[Болгария]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q631641|Кирилл һәм Мефодий изгеләре исемендә Болгария милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 422
| ''[[:d:Q28028148|XIX гасыр Латин Америкасы фотографияләре коллекциясе]]''
|
| 1985
| [[Венесуэла]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q610753|Венесуэла милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 423
| ''[[:d:Q28028299|XIX гасыр ахыры һәм XX гасыр башы Россия плакатлары]]''
|
|
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1048694|Россия дәүләт китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 424
| ''[[:d:Q28028157|XIX гасыр поляк тарихи һәм әдәби җәмгыяте коллекциясе / Париждагы поляк китапханәсе / Адам Мицкевич музее]]''
|
| 1838
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2357520|Polish Library in Paris]]''
|-
| style='text-align:right'| 425
| ''[[:d:Q28028307|XV гасыр иске славян кирилицалы басмалары]]''
|
|
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1048694|Россия дәүләт китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 426
| ''[[:d:Q28028154|XVI-XX гасыр Мексика Ашкенази җәмгыяте тормышын өйрәнү һәм документлаштыру үзәге коллекциясе]]''
|
| 1993
| [[Мексика]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 427
| ''[[:d:Q28028246|XVIII гасыр Россия империясе карталары]]''
|
| 1960
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1048694|Россия дәүләт китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 428
| ''[[:d:Q28028224|laghukālacakratantrarājatikā (Vimalaprabhā)]]''
|
|
| [[Һиндстан]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q374902|Бенгал патша Азия җәмгыяте]]''
|-
| style='text-align:right'| 429
| ''[[:d:Q135028453|Абхинавагупта (940-1015): кулъязмалары коллекциясе]]''
|
|
| [[Һиндстан]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q3135924|Сарасвати Махал китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q7283020|Рагһунат гыйбадәтханәсе]]''<br/>''[[:d:Q7895569|Джамму университеты]]''<br/>''[[:d:Q7410267|Сампурнананд санскрит университеты]]''<br/>''[[:d:Q2030551|Майсор көнчыгыш тикшеренүләр институты]]''<br/>''[[:d:Q1364464|Мадрас университеты]]''<br/>''[[:d:Q3356284|Керала университетының Көнчыгыш тикшеренүләре институты һәм кулъязмалар китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q7285833|Раҗастан көнчыгыш тикшеренүләре институты]]''<br/>''[[:d:Q3595113|Бхандаркар көнчыгыш тикшеренүләре институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 430
| ''[[:d:Q345834|Ада төркеме]]''
| [[Файл:Miniature of an Evangelist portrait of John - Harley Golden Gospels (early 9th C), f.161v - BL Harley MS 2788.jpg|center|128px]]
| 8th century<br/>800
| [[Австрия]]<br/>[[Франция]]<br/>[[Алмания|Германия]]<br/>[[Румыния]]<br/>[[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q122949469|кулъязмалар җыентыгы]]''
| ''[[:d:Q1590176|Трир муниципаль китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 431
| ''[[:d:Q135028765|Азия-Африка конференциясе архивы]]''
|
|
| [[Индонезия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6970442|Индонезия милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 432
| ''[[:d:Q637584|Алеппо кодексы]]''
| [[Файл:Aleppo Codex (Deut).jpg|center|128px]]
| 10th century<br/>929
|
| ''[[:d:Q115160920|иврит телендәге кулъязма]]''
| ''[[:d:Q5061890|Алеппо үзәк синагогасы]]''<br/>''[[:d:Q174527|Shrine of the Book]]''<br/>''[[:d:Q3571277|Yad Yitzhak Ben-Zvi]]''
|-
| style='text-align:right'| 433
| ''[[:d:Q97823360|Алетта Якобс архивы]]''
| [[Файл:IAV 00000081 0426-2.jpg|center|128px]]
|
| [[Нидерланд]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| ''[[:d:Q56648173|архив]]''
| ''[[:d:Q1289222|Atria Institute on gender equality and women's history]]''
|-
| style='text-align:right'| 434
| ''[[:d:Q28028316|Альфред Нобель гаиләсе архивы]]''
|
|
| [[Швеция]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''<br/>''[[:d:Q56648173|архив]]''<br/>[[мәдәни мирас]]
| ''[[:d:Q10655119|Riksarkivet huvudbyggnad]]''<br/>[[Стокгольм]]<br/>[[Лунд]]<br/>''[[:d:Q7308998|Regional Archives in Lund]]''<br/>''[[:d:Q1724971|Швеция милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 435
| ''[[:d:Q618856|Анжер кыямәт вакыйгалары гобеленнары]]''
| [[Файл:Tapisserie de l'apocalypse.jpg|center|128px]]
| 1370s
| [[Франция]]
| ''[[:d:Q18609875|гобеленнар сериясе]]''
| ''[[:d:Q1048155|Château d'Angers]]''
|-
| style='text-align:right'| 436
| ''[[:d:Q29571913|Анна Франк кулъязмалары]]''
| [[Файл:Ana Frank escritura1.jpg|center|128px]]
|
| [[Нидерланд]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q165366|Анна Франк йорты]]''
|-
| style='text-align:right'| 437
| ''[[:d:Q135028374|Антонин Дворжак архивы]]''
|
|
| [[Чехия]]
| ''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q188112|National Museum in Prague]]''
|-
| style='text-align:right'| 438
| ''[[:d:Q135028553|Антонио Карлос Гомес: ике дөнья композиторы]]''
|
|
| [[Бразилия]]<br/>[[Италия]]
| ''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q2860546|Бразилия милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q3577899|Рио-де-Жанейро консерваториясе]]''<br/>''[[:d:Q948882|Бразилия милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q965390|Бразилия тарих һәм география институты]]''<br/>''[[:d:Q51099|Ла Скала театры музее]]''<br/>''[[:d:Q10333421|Карлос Гомес музее]]''<br/>''[[:d:Q510993|Бразилия милли тарих музее]]''<br/>''[[:d:Q1887049|Бразилия империаль музее]]''<br/>''[[:d:Q25419352|Пара штаты федераль университеты музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 439
| ''[[:d:Q28028107|Арал диңгезе архив фонды]]''
|
|
| [[Казакъстан]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q12573434|Казакъстан Республикасы үзәк дәүләт архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 440
| ''[[:d:Q690853|Арнамагнеан кулъязмалар коллекциясе]]''
| [[Файл:Möðruvallabók f13r.jpg|center|128px]]
|
| [[Дания]]<br/>[[Исландия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''<br/>''[[:d:Q42939539|кулъязмалар коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q3482369|Arnamagnæan Institute]]''<br/>''[[:d:Q627418|Árni Magnússon Institute for Icelandic Studies]]''
|-
| style='text-align:right'| 441
| ''[[:d:Q28028143|Асаба телләр коллекциясе]]''
|
|
| [[Мексика]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q119269177|Public Library of the State of Jalisco "Juan José Arreola"]]''
|-
| style='text-align:right'| 442
| ''[[:d:Q15872755|Астрид Линдгрен архивы]]''
|
|
| [[Швеция]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''<br/>''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''<br/>''[[:d:Q56648173|архив]]''
| [[Стокгольм]]<br/>''[[:d:Q953058|Швеция милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 443
| ''[[:d:Q135028448|Бабий Яр документаль мирасы]]''
|
|
| [[Украина]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q4504293|Central State Archives of Higher Authorities and Governance of Ukraine]]''<br/>''[[:d:Q12168434|Central State Archive of Public Organizations of Ukraine]]''<br/>''[[:d:Q12168437|Central State Audiovisual and Electronic Archive of Ukraine]]''<br/>''[[:d:Q12168433|Central State Archive-Museum of Literature and Art of Ukraine]]''<br/>''[[:d:Q4146770|State archive of Kyiv oblast]]''<br/>''[[:d:Q12094127|Sectoral State Archive of the Security Service of Ukraine]]''
|-
| style='text-align:right'| 444
| ''[[:d:Q5959450|Байсонгор шаһнәмәсе]]''
| [[Файл:Shahnama (Baysunghur) (Gulistan Museum Ms 716) Frontispiece.jpg|center|128px]]
| 1400<br/>1430
| [[Иран]]
| ''[[:d:Q48498|illuminated manuscript]]''<br/>''[[:d:Q3331189|юрама яки басма]]''
| ''[[:d:Q210610|Гөлестан сарае]]''
|-
| style='text-align:right'| 445
| ''[[:d:Q28028320|Балтыйк юлы - азатлыкка таба юлында өч дәүләтне берләштергән кешеләр чылбыры]]''
| [[Файл:1989 08 23 Baltijoskelias17e.jpg|center|128px]]
| 1989
| [[Эстония]]<br/>[[Литва]]<br/>[[Латвия]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q6970432|National Archives of Estonia]]''<br/>''[[:d:Q16458815|Lithuanian Central State Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 446
| ''[[:d:Q65550862|Барбадос африкалылары җыры яки көе]]''
| [[Файл:An African Song or Chant from Barbados.jpg|center|128px]]
| 18th century
| [[Бөекбритания]]<br/>[[Барбадос]]
| ''[[:d:Q11613006|музыка кулъязмасы]]''
| ''[[:d:Q23018632|Gloucestershire Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 447
| ''[[:d:Q120128813|Берта Луц коллекциясе]]''
| [[Файл:O movimento feminista brasileiro, Centro de Memória - Unicamp (AG 3.2.14.6).pdf|center|128px]]
|
| [[Бразилия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q2860546|Бразилия милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q56692502|Arquivo Histórico do Itamaraty]]''<br/>''[[:d:Q2060678|University of Campinas]]''<br/>''[[:d:Q1834804|Chamber of Deputies]]''
|-
| style='text-align:right'| 448
| ''[[:d:Q28028134|Брамс коллекциясе]]''
|
| 1897
| [[Австрия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q694323|Gesellschaft der Musikfreunde]]''
|-
| style='text-align:right'| 449
| ''[[:d:Q131726144|Бхандаркар көнчыгыш тикшеренүләре институтындагы Ригведа кулъязмалары]]''
|
| 1464
|
| ''[[:d:Q42939539|кулъязмалар коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q3595113|Бхандаркар көнчыгыш тикшеренүләре институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 450
| ''[[:d:Q135028813|Бөтендөнья сәламәтлек оешмасының чәчәк авыруын юк иттерү программасы язмалары]]''
|
|
| [[Швейцария]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q63645072|Бөтендөнья сәламәтлек оешмасы архивы]]''<br/>''[[:d:Q27487117|World Health Organization (WHO), Records and Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 451
| ''[[:d:Q472802|Вайтанги килешүе]]''
| [[Файл:Treatyofwaitangi.jpg|center|128px]]
| 1840
| [[Яңа Зеландия]]
| [[шартнамә]]
| ''[[:d:Q4787285|Яңа Зеландия милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 452
| ''[[:d:Q28028363|Варшава геттосы архивы (Эммануэль Рингенблюм архивы)]]''
|
| 1950
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q1574347|Jewish Historical Institute]]''
|-
| style='text-align:right'| 453
| ''[[:d:Q28028111|Варшава реконструкциясе бюросы архивлары]]''
|
|
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q9159220|State Archive in Warsaw]]''
|-
| style='text-align:right'| 454
| ''[[:d:Q28028184|Ват Пхо эпиграфик архивы]]''
|
|
| [[Таиланд]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q100234709|Wat Pho Ram]]''
|-
| style='text-align:right'| 455
| ''[[:d:Q28028188|Вена королтаеның нәтиҗә документы]]''
|
| 1815
| [[Австрия]]
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
| ''[[:d:Q306721|Österreichisches Staatsarchiv]]''
|-
| style='text-align:right'| 456
| ''[[:d:Q947084|Виндхук декларациясе]]''
|
| 1991
| [[Намибия]]
| ''[[:d:Q62662439|декларация]]''<br/>''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q113111569|Namibia National Commission for UNESCO]]''
|-
| style='text-align:right'| 457
| ''[[:d:Q28028264|Газеталар коллекциясе]]''
|
|
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q208165|collecting]]''
| ''[[:d:Q1048694|Россия дәүләт китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 458
| ''[[:d:Q15831617|Гамбург библиясе]]''
| [[Файл:Hamburgbiblen - GKS 4-fol-II 21ra 2.jpg|center|128px]]
| 1255
| [[Дания]]
| ''[[:d:Q48498|illuminated manuscript]]''
| ''[[:d:Q867885|Дания патша китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 459
| ''[[:d:Q28028145|Гарәп имләле кулъязмалар һәм китаплар коллекциясе]]''
|
|
| [[Танзания]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 460
| ''[[:d:Q135028387|Гарәп таш язулары: Җабал Икмаһ]]''
| [[Файл:Jabal Ikmah, ancient Arabian rock art and inscription site; 1st millenium BCE; al-Ula, Saudi Arabia (38).jpg|center|128px]]
|
| [[Согуд Гарәбстаны]]
| ''[[:d:Q42195|петроглиф]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 461
| ''[[:d:Q135028525|Гилгит кулъязмасы]]''
|
|
| [[Һиндстан]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6970437|Һиндстан милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q60753609|SPS Museum]]''
|-
| style='text-align:right'| 462
| ''[[:d:Q28028178|Голланд Көнбатыш Һиндстан компаниясе архивы]]''
|
|
| [[Нидерланд]]<br/>[[Бразилия]]<br/>[[Гана]]<br/>[[Гайана]]<br/>''[[:d:Q25227|Нидерланд Антиль утраулары]]''<br/>[[Суринам]]<br/>[[Бөекбритания]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q2860546|Бразилия милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q63695065|Кюрасао милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q13878546|Суринам милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q1857081|Нидерланд милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q392703|Бөекбритания милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q518155|АКШ милли архив һәм мәгълүмат идарәсе]]''<br/>''[[:d:Q16733900|National Archives of Ghana]]''<br/>''[[:d:Q6970434|Гайана милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q7013243|New York City Municipal Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 463
| ''[[:d:Q28028116|Голланд Көнчыгыш Һиндстан компаниясе архивы]]''
|
|
| [[Нидерланд]]<br/>[[Һиндстан]]<br/>[[Индонезия]]<br/>[[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]<br/>[[Шри-Ланка]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q1857081|Нидерланд милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q29303880|Tamil Nadu Archives]]''<br/>''[[:d:Q5260411|Department of National Archives]]''<br/>''[[:d:Q6970442|Индонезия милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 464
| ''[[:d:Q28028146|Готик архитектура сурәтләре коллекциясе]]''
|
|
| [[Австрия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q414219|Academy of Fine Arts Vienna]]''
|-
| style='text-align:right'| 465
| ''[[:d:Q135028768|Гөрҗистан милли архивында сакланучы иң борынгы кулъязмалары]]''
|
|
| [[Гөрҗистан]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6970436|Гөрҗистан милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 466
| ''[[:d:Q132188567|Даг Хаммаршёльд коллекциясе]]''
|
|
| [[Швеция]]
| ''[[:d:Q56648173|архив]]''
| [[Стокгольм]]<br/>''[[:d:Q953058|Швеция милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 467
| [[Дайна шкафы]]
| [[Файл:Dainu skapja oriģināls LNB.jpg|center|128px]]
|
| [[Латвия]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''<br/>''[[:d:Q2741056|шкаф]]''
| ''[[:d:Q498407|Латвия университеты]]''<br/>''[[:d:Q20576680|Archives of Latvian Folklore]]''
|-
| style='text-align:right'| 468
| ''[[:d:Q28028115|Дания диңгезарты сәүдә компанияләре архивы]]''
|
|
| [[Дания]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q2860552|Дания милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 469
| ''[[:d:Q736935|Дервени папирусы]]''
| [[Файл:Derveni-papyrus.jpg|center|128px]]
| 340s BCE
| [[Греция]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''<br/>''[[:d:Q1440453|literary fragment]]''<br/>''[[:d:Q720106|scroll]]''
| ''[[:d:Q2658285|Салоник археологик музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 470
| ''[[:d:Q135028633|Джами ат-таварих]]''
| [[Файл:Jameol tavarikhe rashidi golestan palace royal library 2254-0347.jpg|center|128px]]
|
| [[Иран]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q60674308|Гөлестан сарае китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 471
| ''[[:d:Q135028589|Джордж Оруэлл кәгазьләре]]''
|
|
| [[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q193196|Лондон университеты көллияте]]''
|-
| style='text-align:right'| 472
| [[Диване лөгатет-төрк]]
| [[Файл:Kashgari map.jpg|center|128px]]
| 1266
| [[Төркия]]
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''<br/>[[сүзлек]]<br/>''[[:d:Q17537576|иҗади эш]]''
| ''[[:d:Q6585222|Милләт кулъязмалар китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 473
| ''[[:d:Q135028467|Додона оракулының кургаш табличкалары]]''
|
|
| [[Греция]]
| ''[[:d:Q16744570|tablet]]''
| ''[[:d:Q4785409|Archaeological Museum of Ioannina]]''
|-
| style='text-align:right'| 474
| ''[[:d:Q28028211|Жан-Жак Руссога багышланган Женева һәм Нөшател коллекцияләре]]''
|
|
| [[Швейцария]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q679689|Geneva Library]]''<br/>''[[:d:Q294149|Public Library of Neuchâtel]]''<br/>''[[:d:Q125567548|Société Jean-Jacques Rousseau]]''
|-
| style='text-align:right'| 475
| ''[[:d:Q28028302|Земмельвейс ачышы]]''
|
|
| [[Маҗарстан]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1434400|Semmelweis Museum of Medical History]]''
|-
| style='text-align:right'| 476
| ''[[:d:Q28028260|Илкүләм уку-язу белүне җәелдерү көрәше]]''
|
|
| [[Никарагуа]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q2537246|Никарагуа һәм Үзәк Америка тарихы институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 477
| ''[[:d:Q28028177|Император II Педруның Бразилия һәм чит ил сәфәрләре турында документлар]]''
|
|
| [[Бразилия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q1887049|Бразилия империаль музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 478
| ''[[:d:Q15616332|Ингмар Бергман архивы]]''
| [[Файл:Det sjunde inseglet, regimanus.jpg|center|128px]]
| 2002
| [[Швеция]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''<br/>''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q1146587|Swedish Film Institute]]''
|-
| style='text-align:right'| 479
| ''[[:d:Q135028628|Исраил халык әкиятләре архивы]]''
|
|
| [[Исраил]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6734357|The Israel Folktale Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 480
| ''[[:d:Q135028478|Йолдыз сарае фотография коллекциясе]]''
|
|
| [[Төркия]]
| ''[[:d:Q27032363|фотоархив]]''
| ''[[:d:Q62607697|Истанбул университеты китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 481
| ''[[:d:Q28028218|Кандилли обсерватория һәм җир тетрәү тикшеренүләре институты кулъязмалары]]''
|
|
| [[Төркия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q3565414|Кандилли обсерваториясе]]''
|-
| style='text-align:right'| 482
| ''[[:d:Q28028261|Кара тәнлеләр һәм коллар архивы]]''
|
|
| [[Колумбия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q2860532|Милләтнең генераль архивы]]''<br/>''[[:d:Q477051|Һиндстаннар генераль архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 483
| ''[[:d:Q28028174|Кариб диңгезе коллаштырылган халыкларының документаль мирасы]]''
|
|
| [[Барбадос]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2912644|Барбадос музее һәм тарихи җәмгыяте]]''
|-
| style='text-align:right'| 484
| ''[[:d:Q28028341|Карл Линней коллекциясе]]''
|
| 1980
| [[Дания]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q621273|Copenhagen University Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 485
| ''[[:d:Q28028274|Карлос Гардель оригиналь пластинкалары – 1913-1935 елларда тупланган Хорасио Лориенте коллекциясе]]''
|
|
| [[Уругвай]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q18379390|Уругвай милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 486
| ''[[:d:Q169759|Кеше һәм ватандаш хокуклары декларациясе]]''
| [[Файл:Declaration of the Rights of Man and of the Citizen in 1789.jpg|center|128px]]
| 1790
| [[Франция корольлеге|Франция патшалыгы]]
| ''[[:d:Q49848|документ]]''<br/>[[декларация]]
| ''[[:d:Q3330111|Museum of National Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 487
| ''[[:d:Q135028732|Кешелекнең үз тавышын беренче яздыруы: 1853-1860 еллардагы Эдуар Леон Скотт де Мартенвиль фоноавтограммалары]]''
|
|
| [[Франция]]
| ''[[:d:Q27030766|аудиовизуаль архив]]''
| ''[[:d:Q188771|Франция фәннәр академиясе]]''<br/>''[[:d:Q3152401|National Industrial Property Institute]]''<br/>''[[:d:Q3487797|Société d'encouragement pour l'industrie nationale]]''<br/>''[[:d:Q18571193|Bibliothèque de l'Institut de France]]''
|-
| style='text-align:right'| 488
| ''[[:d:Q28028159|Колониаль чор сәяси мәсьәләләре фонды]]''
|
| 1914
| [[Бенин]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q6970425|Бенин милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 489
| ''[[:d:Q28028158|Колумбия тарихы: генералиссимус Франсиско Миранда архивы]]''
|
| 1805
| [[Колумбия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q5655719|Венесуэла милли тарих академиясе]]''
|-
| style='text-align:right'| 490
| ''[[:d:Q28028152|Композитор Арам Хачатурян кулъязма музыка ноталарыл һәм фильм музыкасы коллекциясе]]''
|
|
| [[Әрмәнстан]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q3644681|National Archives of Armenia]]''<br/>''[[:d:Q3111411|Gosfilmofond of Russia]]''
|-
| style='text-align:right'| 491
| ''[[:d:Q28028160|Константин коллекциясе]]''
|
|
| [[Тринидад һәм Тобаго]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q6974132|National Library and Information System]]''
|-
| style='text-align:right'| 492
| ''[[:d:Q135028673|Коста-Рикада гаскәрне юк итү]]''
|
| 1949
| [[Коста-Рика]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6970428|Коста-Рика милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 493
| ''[[:d:Q28028137|Кристофер Окигбо коллекциясе]]''
|
| 1967
| [[Бельгия]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 494
| ''[[:d:Q135028419|Куба кинофильмнары плакатлары]]''
|
|
| [[Куба]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q20012772|Куба фильмотекасы]]''
|-
| style='text-align:right'| 495
| ''[[:d:Q669694|Курчак йорты]]''
| [[Файл:A Doll's House.jpeg|center|128px]]
| 1879
|
| ''[[:d:Q116476516|драма әсәре]]''
| ''[[:d:Q924551|Норвегия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 496
| ''[[:d:Q135028364|Кушылмаучылар хәрәкатенең беренче конференциясе архивы]]''
|
|
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]<br/>[[Сербия]]<br/>[[Мисыр]]<br/>[[Һиндстан]]<br/>[[Индонезия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2778411|Мисыр милли китапханәсе һәм архивы]]''<br/>''[[:d:Q6970437|Һиндстан милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q6970442|Индонезия милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q2860440|Югославия архивы]]''<br/>''[[:d:Q4787283|Милли архив үзәге]]''
|-
| style='text-align:right'| 497
| ''[[:d:Q3562390|Күршеләр]]''
|
| 1952
| [[Канада]]
| ''[[:d:Q24862|кыска метражлы фильм]]''
| ''[[:d:Q1530721|National Film Board of Canada]]''
|-
| style='text-align:right'| 498
| ''[[:d:Q135028725|Көнбатыш Һиндстан комиссиясе кәгазьләре]]''
|
|
| [[Барбадос]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q33527386|University of the West Indies - Cave Hill Campus]]''
|-
| style='text-align:right'| 499
| ''[[:d:Q135028694|Көнбатыш Һиндстан комитеты коллекциясе]]''
|
|
| [[Антигуа һәм Барбуда]]<br/>[[Ямайка]]<br/>[[Монтсеррат|Мансират]]<br/>[[Бөекбритания]]<br/>[[Ангилья]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q917820|London Museum]]''<br/>''[[:d:Q7374509|Royal Museums Greenwich]]''<br/>''[[:d:Q392703|Бөекбритания милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q133811845|Montserrat National Trust]]''<br/>''[[:d:Q720038|Jamaica Defence Force]]''<br/>''[[:d:Q5588867|Government House, Anguilla]]''<br/>''[[:d:Q2912720|Museum of Antigua and Barbuda]]''
|-
| style='text-align:right'| 500
| ''[[:d:Q494387|Көнчыгыш медицина принциплары һәм практикасы (Донгуибогам)]]''
| [[Файл:Dongibogam.jpg|center|128px]]
| 1613
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q7725634|әдәбият әсәре]]''
| ''[[:d:Q495005|Корея милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q626534|Academy of Korean Studies]]''
|-
| style='text-align:right'| 501
| ''[[:d:Q28028136|Ла-Плата соборының чиркәү музыкасы кулъязмалары коллекциясе]]''
|
|
| [[Боливия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6970411|Боливия милли архивы һәм китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 502
| ''[[:d:Q47068515|Леош Яначек архивы]]''
| [[Файл:Janacek with wife.jpg|center|128px]]
|
| [[Чехия]]
| ''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q1348579|Moravian Museum]]''
|-
| style='text-align:right'| 503
| ''[[:d:Q135028696|Луи Пастер архивы]]''
|
|
| [[Франция]]
| ''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q188771|Франция фәннәр академиясе]]''
|-
| style='text-align:right'| 504
| ''[[:d:Q135028655|Людвиг Витгенштайн фәлсәфи мирасы архивы]]''
|
|
| [[Канада]]<br/>[[Нидерланд]]<br/>[[Австрия]]<br/>[[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q2200595|North Holland Archives]]''<br/>''[[:d:Q332342|Тринити көллияте]]''<br/>''[[:d:Q304037|Австрия милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q82133|Bodleian Library]]''<br/>''[[:d:Q20711897|McMaster University Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 505
| ''[[:d:Q28028239|Люмьер кардәшләре фильмлары]]''
|
|
| [[Франция]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q2860521|CNC French Film Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 506
| ''[[:d:Q135028513|Манас кыргыз эпосының Сагымбай Орозбәков кулъязмасы]]''
|
|
| [[Кыргызстан]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q4314799|Кыргызстан Республикасы милли фәннәр академиясе]]''
|-
| style='text-align:right'| 507
| ''[[:d:Q135028403|Махавамса, БЭК VI гасыр - 1815 еллар Шри-Ланка тарихи хроника язмалары]]''
|
|
| [[Шри-Ланка]]
| ''[[:d:Q213924|кодекс]]''
| ''[[:d:Q3083280|University of Peradeniya]]''
|-
| style='text-align:right'| 508
| ''[[:d:Q122720114|Милли бурычны түләп котылу хәрәкәте архивы]]''
|
|
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q56648173|архив]]''<br/>''[[:d:Q2668072|коллекция]]''<br/>''[[:d:Q3750478|тарихи чыганак]]''
| ''[[:d:Q115000952|The Commemorative Association of the National Debt Redemption Movement]]''<br/>''[[:d:Q483308|Илкүләм Корея тарихы институты]]''<br/>''[[:d:Q625999|Корея милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q626811|Independence Hall of Korea]]''<br/>''[[:d:Q335998|Корея милли сарай музее]]''<br/>''[[:d:Q12622906|Корея тикшеренүләре институты]]''<br/>''[[:d:Q74540102|Research Institute of Korean Studies (Korea University) and Institute of East Asian Studies (UC Berkeley)]]''<br/>''[[:d:Q12601200|Seoul National University Library]]''<br/>''[[:d:Q6431742|Корея университеты китапханә системасы]]''<br/>''[[:d:Q39988|Yonsei University]]''
|-
| style='text-align:right'| 509
| ''[[:d:Q28028226|Милләтләр Лигасы архивлары]]''
| [[Файл:Archives Reading Room detail.jpg|center|128px]]
|
| [[Швейцария]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q680212|Берләшкән Милләтләрнең Женева офисы]]''<br/>''[[:d:Q27481090|United Nations Library & Archives Geneva]]''
|-
| style='text-align:right'| 510
| ''[[:d:Q28028193|Милләтнең генераль архивы - азат итүче Симон Боливар язулары]]''
|
| 1813
| [[Венесуэла]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q5702924|Венесуэла милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 511
| ''[[:d:Q28028348|Мисыр милли китапханәсенең Мәмлүк солтанаты чоры кулъязма Коръәннәр коллекциясе]]''
| [[Файл:Frontispiece of the Mamluk Qur'an (Masahif Rasid 62 volume 1, ff. 1b-2a).jpg|center|128px]]
|
| [[Мисыр]]
| ''[[:d:Q42939539|кулъязмалар коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2778411|Мисыр милли китапханәсе һәм архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 512
| ''[[:d:Q65163050|Мишель де Монтеньнең "Тырышулар" әсәренең 1588 елгы нөсхәсе]]''
| [[Файл:B330636101 S1238ResC EB 0001.jpg|center|128px]]
| 1588
|
| ''[[:d:Q53731850|китап нөсхәсе]]''
| ''[[:d:Q501869|Bordeaux, Bibliothèque municipale]]''
|-
| style='text-align:right'| 513
| ''[[:d:Q3322946|Монтрё джаз фестивале архивы]]''
| [[Файл:Jazzarchiv.jpg|center|128px]]
|
| [[Швейцария]]
| ''[[:d:Q27030941|махсус архив]]''
| ''[[:d:Q674325|Caux]]''
|-
| style='text-align:right'| 514
| ''[[:d:Q135028619|Мәгърифәтче Паулу Фрейре коллекциясе]]''
|
|
| [[Бразилия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q29222208|Паулу Фрейре институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 515
| ''[[:d:Q135028457|Мәхтүмколый Фраги кулъязмалары коллекциясе]]''
|
|
| [[Төрекмәнстан]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q130218971|Төрекмәнстан фәннәр академиясе]]''
|-
| style='text-align:right'| 516
| ''[[:d:Q135028770|Нанкин суешы турында документлар]]''
|
|
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q7603024|Кытай милли архив идарәсе]]''<br/>''[[:d:Q7443365|Second Historical Archives of China]]''<br/>''[[:d:Q106807127|Shanghai Municipal Archives]]''<br/>''[[:d:Q32391|Memorial Hall of the Victims in Nanjing Massacre by Japanese Invaders]]''
|-
| style='text-align:right'| 517
| ''[[:d:Q6530366|Нахр-әл-Кальб стелалары]]''
| [[Файл:Commemorative stelae of Nahr el-Kalb 03.jpg|center|128px]]
|
| [[Ливан]]
| ''[[:d:Q839954|археологик урын]]''<br/>''[[:d:Q16887380|төркем]]''
| ''[[:d:Q962226|Zouk Mosbeh]]''<br/>''[[:d:Q3020027|Dbayeh]]''
|-
| style='text-align:right'| 518
| ''[[:d:Q28028267|Никола Тесла архивы]]''
|
| 1943
| [[Сербия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q613201|Nikola Tesla Museum, Belgrade, Serbia]]''
|-
| style='text-align:right'| 519
| ''[[:d:Q28028269|Нита Барроу коллекциясе]]''
|
|
| [[Барбадос]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q746153|Вест-Индия университеты]]''
|-
| style='text-align:right'| 520
| ''[[:d:Q193695|Оз иле тылсымчысы]]''
| [[Файл:WIZARD OF OZ ORIGINAL POSTER 1939.jpg|center|128px]]
|
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[фильм]]
|
|-
| style='text-align:right'| 521
| ''[[:d:Q28028108|Оскар Нимейер архитектура архивы]]''
|
|
| [[Бразилия]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q971028|Оскар Нимейер халыкара мәдәни үзәге]]''
|-
| style='text-align:right'| 522
| ''[[:d:Q4903485|Палафоксиана китапханәсе]]''
| [[Файл:Biblioteca Palafoxiana de Puebla.jpg|center|128px]]
| 1646
| [[Мексика]]
| [[китапханә]]
| ''[[:d:Q4903485|Палафоксиана китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 523
| ''[[:d:Q134469835|Панҗи әкиятләре кулъязмалары]]''
|
|
| [[Малайзия]]<br/>[[Бөекбритания]]<br/>[[Нидерланд]]<br/>[[Индонезия]]<br/>[[Камбоджа]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q638395|Лейден университеты китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q627102|Индонезия милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q625167|Малайзия милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q2556297|Камбоджа милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 524
| ''[[:d:Q28028300|Пондичерридагы Саива кулъязмасы]]''
|
| 1955
| [[Һиндстан]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q3030311|French Institute of Pondicherry]]''<br/>''[[:d:Q273559|École française d'Extrême-Orient]]''
|-
| style='text-align:right'| 525
| ''[[:d:Q28028283|Президент Мануэль Кесон кәгазьләре]]''
|
| 1944
| [[Филиппин|Филипин]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q4890475|Bentley Historical Library]]''<br/>''[[:d:Q1911986|Филипин милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q6277707|Jorge B. Vargas Museum and Filipiniana Research Center]]''<br/>''[[:d:Q1418426|Senate of the Philippines]]''
|-
| style='text-align:right'| 526
| ''[[:d:Q28028175|Рио-де-ла-Плата вице-патшалыгы документаль мирасы]]''
|
|
| [[Аргентина]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''<br/>''[[:d:Q24943332|документаль мирас]]''
| ''[[:d:Q2860529|Милләтнең генераль архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 527
| ''[[:d:Q135028471|Роттердамлы Эразм коллекциясе]]''
|
|
| [[Нидерланд]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q59962242|Rotterdam Public Library]]''<br/>''[[:d:Q13439237|Central public library of Rotterdam]]''
|-
| style='text-align:right'| 528
| ''[[:d:Q42541951|Семмеринг тимер юлы документлары]]''
|
|
| [[Австрия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q372676|Вена техника музее]]''
|-
| style='text-align:right'| 529
| ''[[:d:Q537883|Симанкас генераль архивы]]''
| [[Файл:Archivo General de Simancas, panorámica.jpg|center|128px]]
| 1540
| [[Испания]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| [[Симанкас]]<br/>''[[:d:Q537883|Симанкас генераль архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 530
| ''[[:d:Q48188194|Симон Руиз архивы]]''
| [[Файл:Medina del Campo - Museo de las Ferias 10.jpg|center|128px]]
|
| [[Испания]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q6034348|Museo de las Ferias]]''
|-
| style='text-align:right'| 531
| ''[[:d:Q28028169|Солтаннар һәм шаһзадәләр гамәлләре]]''
|
|
| [[Мисыр]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q2778411|Мисыр милли китапханәсе һәм архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 532
| ''[[:d:Q15254160|Стокгольм тарихи архитектурасы сурәтләре архивы]]''
| [[Файл:Degeln 1 & 3, Stockholm - förslag 01.jpg|center|128px]]
|
| [[Швеция]]
| ''[[:d:Q56648173|архив]]''<br/>''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q65194884|Stadsarkivet Liljeholmskajen]]''<br/>[[Стокгольм]]<br/>''[[:d:Q668197|Stockholm City Archives]]''
|-
| style='text-align:right'| 533
| ''[[:d:Q28028252|Суэц каналы хәтере]]''
|
|
| [[Мисыр]]<br/>[[Франция]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q2860557|National archives of the world of work]]''<br/>''[[:d:Q103810847|Archives nationales]]''<br/>''[[:d:Q2256147|Bibliothèque de l'Arsenal]]''<br/>''[[:d:Q1542301|Suez Canal Authority]]''<br/>''[[:d:Q100594626|Library of the Arab World Institute]]''<br/>''[[:d:Q193563|Франция милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q2901277|Forney Library]]''<br/>''[[:d:Q1665109|Франция милли аудиовизуаль материаллар институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 534
| ''[[:d:Q135028789|Сэр Исаак Ньютон кәгазьләре]]''
|
|
| [[Исраил]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q188915|Исраил милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 535
| ''[[:d:Q135028662|Сэр Исаак Ньютонның фәнни һәм математик кәгазьләре]]''
|
|
| [[Исраил]]<br/>[[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q1028334|Cambridge University Library]]''<br/>''[[:d:Q924289|Кембриҗ кыйрал көллияте]]''<br/>''[[:d:Q332342|Тринити көллияте]]''<br/>[[London patşa cämğiäte|Лондон патша җәмгыяте]]<br/>''[[:d:Q1421440|Fitzwilliam Museum]]''
|-
| style='text-align:right'| 536
| ''[[:d:Q28028305|Сэр Уильям Артур Льюис кәгазьләре]]''
|
| 1992
| [[Сент-Люсия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q7445830|Seeley G. Mudd Manuscript Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 537
| ''[[:d:Q131275101|Сэр Эдмунд Хиллари архивы]]''
|
|
| [[Яңа Зеландия]]
| ''[[:d:Q56648173|архив]]''
| ''[[:d:Q758657|Auckland War Memorial Museum Tāmaki Paenga Hira]]''
|-
| style='text-align:right'| 538
| ''[[:d:Q28028351|Сөләймания кулъязмалар китапханәсендәге Әбу Гали ибн Сина әсәрләре]]''
|
|
| [[Төркия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q4086354|Сөләймания китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 539
| ''[[:d:Q28028349|Сөрен Кьеркегор архивы]]''
|
|
| [[Дания]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q867885|Дания патша китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 540
| ''[[:d:Q652919|Террор архивы]]''
|
|
| [[Парагвай]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q7644969|Парагвай югары мәхкәмәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 541
| ''[[:d:Q135028514|Тонхак крестьян баш күтәрүе архивы]]''
|
|
| [[Көньяк Корея]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q6431742|Корея университеты китапханә системасы]]''<br/>''[[:d:Q625999|Корея милли архивы]]''<br/>''[[:d:Q335998|Корея милли сарай музее]]''<br/>''[[:d:Q495005|Корея милли китапханәсе]]''<br/>''[[:d:Q483308|Илкүләм Корея тарихы институты]]''<br/>''[[:d:Q626811|Independence Hall of Korea]]''<br/>''[[:d:Q123122845|Сеул милли университетының Кьюянггак Корея тикшеренүләре институты]]''<br/>''[[:d:Q39988|Yonsei University]]''<br/>''[[:d:Q12615114|Jeonbuk Provincial Government]]''<br/>''[[:d:Q6154110|Jangseogak]]''
|-
| style='text-align:right'| 542
| ''[[:d:Q180897|Тордесильяс килешүе]]''
| [[Файл:Treaty of Tordesillas.jpg|center|128px]]
| 1494
| ''[[:d:Q45670|Португалия патшалыгы (1139-1910)]]''<br/>''[[:d:Q80702|Испан империясе]]''
| ''[[:d:Q131569|халыкара килешү]]''
| [[Тордесильяс]]<br/>''[[:d:Q477051|Һиндстаннар генераль архивы]]''<br/>''[[:d:Q1769248|Португалия милли архивы институты]]''
|-
| style='text-align:right'| 543
| ''[[:d:Q28028355|Традицион музыка язмалары архивы]]''
|
| 1956
| [[Кытай]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q1438067|Research Institute for Music of the Chinese Academy of Arts]]''
|-
| style='text-align:right'| 544
| ''[[:d:Q28028353|Тур Һейердал архивы]]''
|
|
| [[Норвегия]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q1415972|Kon-Tiki Museum]]''<br/>''[[:d:Q924551|Норвегия милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 545
| ''[[:d:Q28028233|Тыелган китаплар: 1948-1989 еллардагы чех һәм словак Самиздат периодик басмалары коллекциясе]]''
|
|
| [[Чехия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q630847|Libri Prohibiti]]''
|-
| style='text-align:right'| 546
| ''[[:d:Q133264812|Тәнгә тәэсир итүче эчке һәм тышкы чирләрдән дәвалану ысуллары китабы]]''
| [[Файл:Curing Diseases and Defects Both Apparent and Hidden Wdl 00465 0002.jpg|center|128px]]
| 17th century
| [[Мали]]
| ''[[:d:Q87167|кулъязма]]''
| ''[[:d:Q17108747|Мамма Хайдара исемендәге Тимбукту кулъязмалар китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 547
| ''[[:d:Q135028748|Уинстон Черчилль кәгазьләре]]''
|
|
| [[Бөекбритания]]
| ''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q5118159|Churchill Archives Centre]]''
|-
| style='text-align:right'| 548
| ''[[:d:Q28028250|Урта гасырлар медицина һәм фармакология кулъязмалары]]''
|
|
| [[Азәрбайҗан]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| [[Азәрбайҗан Милли Фәннәр академиясе|Азәрбайҗан милли фәннәр академиясе]]
|-
| style='text-align:right'| 549
| ''[[:d:Q2094196|Утрехт псалтыре]]''
| [[Файл:Utrecht Psalter.jpg|center|128px]]
| 820<br/>830
| [[Нидерланд]]
| ''[[:d:Q956165|псалтырь]]''<br/>''[[:d:Q48498|illuminated manuscript]]''
| ''[[:d:Q2496353|Utrecht University Library]]''
|-
| style='text-align:right'| 550
| ''[[:d:Q28028291|Француз оккупацияле Маврикий чоры язмалары]]''
|
| 1952<br/>1715
| [[Маврикий]]
| ''[[:d:Q166118|архив]]''
| ''[[:d:Q16885193|Маврикий милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 551
| ''[[:d:Q28028345|Фредерик Шопен бөек әсәрләре]]''
|
| 1935
| [[Польша]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q114619338|The Fryderyk Chopin Society in Czech republic]]''<br/>''[[:d:Q856423|Польша милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 552
| ''[[:d:Q135028377|Фёдор Достоевский: кулъязмалары һәм язулары]]''
|
|
| [[Россия]]
| ''[[:d:Q3827332|үлгән шәхеснең шәхси архивы]]''
| ''[[:d:Q2860429|Россия дәүләт әдәбият һәм сәнгать архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 553
| ''[[:d:Q28028227|Хендрик Витбоой хатлар көндәлекләре]]''
| [[Файл:Witbooi-Journal-1-118.png|center|128px]]
|
| [[Намибия]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''<br/>''[[:d:Q47461344|язма әсәр]]''
| ''[[:d:Q6970448|Намибия милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 554
| ''[[:d:Q28028155|Хуҗа Әхмәт Ясави кулъязмалары коллекциясе]]''
|
|
| [[Казакъстан]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q627207|Казакъстан милли китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 555
| ''[[:d:Q28028199|Хәлифә Госман чоры Изге Коръән нөсхәсе]]''
|
| 651
| [[Үзбәкстан]]
| ''[[:d:Q129089543|Коръән нөсхәсе]]''
| [[Үзбәкстан мөселманнары идарәсе]]
|-
| style='text-align:right'| 556
| ''[[:d:Q135028636|Чернобыль фаҗигасы турында документаль мирас]]''
|
|
| [[Украина]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''
| ''[[:d:Q4146550|State Archive Service of Ukraine]]''
|-
| style='text-align:right'| 557
| ''[[:d:Q28028202|Чили кеше хокуклары архивы]]''
| [[Файл:Distintos aspectos del del museo de la memoria 17.JPG|center|128px]]
|
| [[Чили]]
| ''[[:d:Q56648173|архив]]''
| ''[[:d:Q6940940|Хәтер һәм кеше хокуклары музее]]''<br/>''[[:d:Q5660157|Agrupación de Familiares de Detenidos Desaparecidos]]''<br/>''[[:d:Q6970429|Чили милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 558
| ''[[:d:Q1720765|Шоа]]''
|
|
|
| [[фильм]]
| ''[[:d:Q157003|Jewish Museum Berlin]]''
|-
| style='text-align:right'| 559
| ''[[:d:Q2982835|Эммануил Сведенборг коллекциясе]]''
|
| 1772
| [[Швеция]]
| ''[[:d:Q9388534|архив коллекциясе]]''<br/>''[[:d:Q12161242|шәхси коллекция]]''
| ''[[:d:Q191583|Швеция патшасы фәннәр академиясе]]''
|-
| style='text-align:right'| 560
| ''[[:d:Q5387764|Эрик Уильямс мемориаль коллекциясе]]''
|
| 1998
| [[Тринидад һәм Тобаго]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q746153|Вест-Индия университеты]]''<br/>''[[:d:Q17111223|Тринидад һәм Тобаго милли архивы]]''
|-
| style='text-align:right'| 561
| ''[[:d:Q856452|Эц Хаим китапханәсе]]''
| [[Файл:Interieur van de bibliotheek Ets Haim van de Portugese Synagoge te Amsterdam - Amsterdam - 20408341 - RCE.jpg|center|128px]]
| 1616<br/>1639<br/>1675
| [[Нидерланд]]
| [[китапханә]]
| ''[[:d:Q478282|Amsterdam-Centrum]]''<br/>''[[:d:Q1853707|Portuguese Synagogue]]''
|-
| style='text-align:right'| 562
| ''[[:d:Q28028179|иң иске Ислам чоры язмасы (Күфә язулы)]]''
|
| 644
| [[Согуд Гарәбстаны]]
| ''[[:d:Q178743|стела]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 563
| ''[[:d:Q26752|финикиялеләр язуы]]''
| [[Файл:Gezer calendar close up.jpg|center|128px]]
| -1050
| ''[[:d:Q41642|Финикия цивилизациясе]]''
| ''[[:d:Q185087|abjad]]''<br/>''[[:d:Q29517555|табигый язма]]''<br/>''[[:d:Q4004706|unicase alphabet]]''<br/>''[[:d:Q28698154|Semitic alphabet]]''
| ''[[:d:Q5280614|Directorate General of Antiquities]]''
|-
| style='text-align:right'| 564
| ''[[:d:Q1903450|Җир алмасы]]''
| [[Файл:Behaim Globus.jpg|center|128px]]
| 1490s
| [[Алмания|Германия]]
| [[глобус]]
| ''[[:d:Q478695|Germanisches Nationalmuseum]]''
|-
| style='text-align:right'| 565
| ''[[:d:Q28028245|Һанс Христиан Андерсен кулъязмалары һәм корреспонденциясе]]''
|
|
| [[Дания]]
| ''[[:d:Q3052382|архив фонды]]''
| ''[[:d:Q867885|Дания патша китапханәсе]]''
|-
| style='text-align:right'| 566
| ''[[:d:Q28028337|Һиндстан фәннәр академиясенең Тамил медицина кулъязмалары коллекциясе]]''
|
|
| [[Һиндстан]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 567
| ''[[:d:Q28028324|Әбү Рәйхан әл-Бируни исемендәге Үзбәкстан көнчыгыш тикшеренүләре институты коллекциясе]]''
|
| 1943<br/>1870
| [[Үзбәкстан]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q64623374|Әбү Рәйхан әл-Бируни исемендәге Үзбәкстан көнчыгыш тикшеренүләре институты]]''<br/>''[[:d:Q28028324|Әбү Рәйхан әл-Бируни исемендәге Үзбәкстан көнчыгыш тикшеренүләре институты коллекциясе]]''
|-
| style='text-align:right'| 568
| ''[[:d:Q5254550|Malay Annals]]''
| [[Файл:Frontispiece of a Jawi edition of the Malay Annals.jpg|center|128px]]
|
|
| ''[[:d:Q47461344|язма әсәр]]''<br/>''[[:d:Q185363|хроника]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 569
| ''[[:d:Q28028365|“Description of Georgian Kingdom” and the Geographical Atlas of Vakhushti Bagrationi]]''
|
|
| [[Гөрҗистан]]
| ''[[:d:Q2668072|коллекция]]''
| ''[[:d:Q6970436|Гөрҗистан милли архивы]]''
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Моны да карагыз ==
* [[Бөтендөнья мирасы]]
* [[Матди булмаган мәдәни мирас]]
[[Төркем:Дөнья хәтере]]
[[Төркем:ЮНЕСКО]]
[[Төркем:1992 елда барлыкка килгәннәр]]
qr5asnz3ui6fv41tpc2ntmkd0diu8mt
Бөтендөнья кыргый табигать фондының экотөбәкләре исемлеге
0
927037
5839714
5838786
2026-05-06T02:15:49Z
ListeriaBot
24345
Wikidata list updated [V2]
5839714
wikitext
text/x-wiki
{{Мәгълүмати исемлек}}
{{УК}}
Бу биттә [[File:WWF logo (Text only).svg|20px]] [[Бөтендөнья кыргый табигать фонды]] классификациясе буенча {{тәрҗемә ителмәгән 5|экотөбәк|экотөбәкләр|d|Q295469}} исемлеге күрсәтелә.
Болар 867 {{тәрҗемә ителмәгән 5|коры җир экотөбәге|коры җир|d|Q10912364}}, 232 {{тәрҗемә ителмәгән 5|диңгез экотөбәге|диңгез|d|Q12163883}} һәм 426 {{тәрҗемә ителмәгән 5|төче су экотөбәге|төче су экотөбәкләргә|d|Q116788137}} бүленә.
Кайберәүләре {{тәрҗемә ителмәгән 5|глобаль әһәмиятендәге 200 экотөбәк||en|Global 200}} исемлегенә дә кертелгән.
{{notice|Түбәндәге төзмә [[кеше]]ләр һәм [[робот]]лар аңларлык күп телле халыкара [[Викимәгълүмат]] белем базасында теркәлгән мәгълүматка нигезләнә һәм тулы түгел. Исемлеккә керергә тиешле феномен турында белем блокларын тутыру һәм соңыннан уң яктагы <u>'''яңарт'''</u>ка басу белән аны баетуда ярдәм итә аласыз.}}
{{Wikidata list
|sparql=SELECT ?item WHERE { ?item wdt:P31 wd:Q6617741 }
|section=
|sort=label
|columns=number:#,label:Исем,p18,p1294:коды,p17,p373}}
{| class='wikitable sortable'
! #
! Исем
! сурәт
! коды
! дәүләт
! Викиҗыентыктагы төркем
|-
| style='text-align:right'| 1
| ''[[:d:Q4709410|Albany thickets]]''
| [[Файл:AT1201 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1201 AT1201]
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| [[:commons:Category:Albany Thickets Ecoregion|Albany Thickets Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 2
| ''[[:d:Q4731313|Allegheny Highlands forests]]''
| [[Файл:Central Catskills from Twin south summit.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0401 NA0401]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Allegheny Highlands Forests Ecoregion|Allegheny Highlands Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 3
| ''[[:d:Q3851192|Angolan Miombo woodlands]]''
| [[Файл:Temporary bridge at the road between Ukuma and Huambo, Angola.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0701 AT0701]
| [[Ангола]]<br/>[[Конго Демократик Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 4
| ''[[:d:Q4763767|Angolan Mopane woodlands]]''
| [[Файл:Grassland at etosha.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0702 AT0702]
| [[Намибия]]<br/>[[Ангола]]
| [[:commons:Category:Angolan Mopane Woodlands Ecoregion|Angolan Mopane Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 5
| ''[[:d:Q2782249|Angolan Scarp savanna and woodlands]]''
| [[Файл:Cacefo Bengo Angola.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1002 AT1002]
| [[Ангола]]
| [[:commons:Category:Angolan Scarp Savanna and Woodlands Ecoregion|Angolan Scarp Savanna and Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 6
| ''[[:d:Q4763781|Angolan montane forest-grassland mosaic]]''
| [[Файл:Moco.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1001 AT1001]
| [[Ангола]]
| [[:commons:Category:Angolan Montane Forest-Grassland Ecoregion|Angolan Montane Forest-Grassland Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 7
| ''[[:d:Q401979|Antipodes Subantarctic Islands tundra]]''
| [[Файл:MacquarieIsland11.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1101 AA1101]
| [[Австралия]]<br/>[[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:Antipodes Subantarctic Islands Tundra Ecoregion|Antipodes Subantarctic Islands Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 8
| ''[[:d:Q3079293|Apennine deciduous montane forests]]''
| [[Файл:MonteCimone1.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0401 PA0401]
| [[Италия]]
| [[:commons:Category:Apennine deciduous montane forests|Apennine deciduous montane forests]]
|-
| style='text-align:right'| 9
| ''[[:d:Q4780886|Appalachian mixed mesophytic forests]]''
| [[Файл:Hansons Point.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0402 NA0402]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Appalachian Mixed Mesophytic Forests Ecoregion|Appalachian Mixed Mesophytic Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 10
| ''[[:d:Q4780829|Appalachian-Blue Ridge forests]]''
| [[Файл:Craggy Gardens-27527.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0403 NA0403]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Appalachian-Blue Ridge Forests Ecoregion|Appalachian-Blue Ridge Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 11
| ''[[:d:Q30622513|Apure-Villavicencio dry forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0201 NT0201]
| [[Венесуэла]]<br/>[[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Apure-Villavicencio Dry Forests Ecoregion|Apure-Villavicencio Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 12
| ''[[:d:Q3893308|Arabian Desert and East Sahero-Arabian xeric shrublands]]''
| [[Файл:Saudi Arabia Empty Quarter Nov. 2021 (104).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1303 PA1303]
| [[Согуд Гарәбстаны]]
|
|-
| style='text-align:right'| 13
| ''[[:d:Q17002300|Arabian Peninsula coastal fog desert]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1302 AT1302]
| [[Согуд Гарәбстаны]]<br/>[[Йәмән]]<br/>[[Оман]]
|
|-
| style='text-align:right'| 14
| ''[[:d:Q5804221|Arabian-Persian Gulf Coastal Plain Desert]]''
| [[Файл:Rocky lightly vegetated desert in Umm Bab with Acacia tortilis.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1323 PA1323]
| [[Согуд Гарәбстаны]]<br/>[[Күвәйт]]<br/>[[Катар]]<br/>[[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
|
|-
| style='text-align:right'| 15
| ''[[:d:Q1429540|Araucaria moist forests]]''
| [[Файл:Araucaria Parna aparados da serra.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0101 NT0101]
| [[Бразилия]]<br/>[[Аргентина]]
| [[:commons:Category:Araucaria Moist Forests Ecoregion|Araucaria Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 16
| ''[[:d:Q7060426|Aravalli West Thorn Scrub Forests Ecoregion]]''
| [[Файл:Kirthar park.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM1303 IM1303]
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]<br/>[[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Aravalli West Thorn Scrub Forests Ecoregion|Aravalli West Thorn Scrub Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 17
| ''[[:d:Q30623028|Araya and Paria xeric scrub]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1301 NT1301]
| [[Венесуэла]]
| [[:commons:Category:Araya and Paria Xeric Scrub Ecoregion|Araya and Paria Xeric Scrub Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 18
| ''[[:d:Q12345303|Arnhem Land tropical savanna]]''
| [[Файл:Kakadu (AU), Kakadu National Park, Nadap Lookout -- 2019 -- 4200.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0701 AA0701]
| [[Австралия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 19
| ''[[:d:Q104784040|Aruba-Curacao-Bonaire cactus scrub]]''
| [[Файл:Aruba-Hooiberg-2013.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1302 NT1302]
| [[Нидерланд]]<br/>''[[:d:Q25227|Нидерланд Антиль утраулары]]''
|
|-
| style='text-align:right'| 20
| ''[[:d:Q4803846|Ascension scrub and grasslands]]''
| [[Файл:ASCENSION ISLAND SOUTHEAST BAY.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0703 AT0703]
| [[Бөекбритания]]
| [[:commons:Category:Ascension Scrub and Grasslands Ecoregion|Ascension Scrub and Grasslands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 21
| ''[[:d:Q580011|Aspen parkland]]''
| [[Файл:Aspen forest and grassland in Alberta, Canada.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0802 NA0802]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Aspen parkland|Aspen parkland]]
|-
| style='text-align:right'| 22
| ''[[:d:Q3305106|Atlantic Coast restingas]]''
| [[Файл:Parque Nacional da Restinga de Jurubatiba 08.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0102 NT0102]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Atlantic Coast Restingas Ecoregion|Atlantic Coast Restingas Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 23
| ''[[:d:Q2913224|Atlantic Equatorial coastal forests]]''
| [[Файл:AT0102 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0102 AT0102]
| [[Камерун]]<br/>[[Экваториаль Гвинея]]<br/>[[Габон]]<br/>[[Конго Җөмһүрияте|Конго Республикасы]]<br/>[[Ангола]]<br/>[[Конго Демократик Республикасы]]
| [[:commons:Category:Congolian Coastal Forests Ecoregion|Congolian Coastal Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 24
| ''[[:d:Q3892981|Atlantic coastal desert]]''
| [[Файл:Dakhla magic1.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1304 PA1304]
| [[Мавритания]]<br/>''[[:d:Q6250|Көнбатыш Сахара]]''
| [[:commons:Category:Saharan Atlantic Coastal Desert Ecoregion|Saharan Atlantic Coastal Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 25
| ''[[:d:Q4816622|Atlantic coastal pine barrens]]''
| [[Файл:2014-08-29 11 51 25 View north-northeast from the fire tower on Apple Pie Hill in Wharton State Forest, Tabernacle Township, New Jersey.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0504 NA0504]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Atlantic coastal pine barrens|Atlantic coastal pine barrens]]
|-
| style='text-align:right'| 26
| ''[[:d:Q3209084|Atlantic dry forests]]''
| [[Файл:Chapada diamantina.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0202 NT0202]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Brazilian Atlantic Dry Forests Ecoregion|Brazilian Atlantic Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 27
| ''[[:d:Q773074|Atlantic mixed forests]]''
| [[Файл:Ecoregion PA0402.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0402 PA0402]
| [[Франция]]<br/>[[Бельгия]]<br/>[[Нидерланд]]<br/>[[Алмания|Германия]]<br/>[[Дания]]
| [[:commons:Category:European Atlantic mixed forests|European Atlantic mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 28
| ''[[:d:Q4823804|Australian Alps montane grasslands]]''
| [[Файл:Alpine vegetation in Kosciuszko National Park.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1001 AA1001]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Australian Alps Montane Grasslands Ecoregion|Australian Alps Montane Grasslands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 29
| ''[[:d:Q5849300|Azerbaijan shrub desert and steppe]]''
| [[Файл:Gobustan State Reserve 12.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1305 PA1305]
| [[Азәрбайҗан]]<br/>[[Гөрҗистан]]<br/>[[Иран]]
| [[:commons:Category:Azerbaijan shrub desert and steppe|Azerbaijan shrub desert and steppe]]
|-
| style='text-align:right'| 30
| ''[[:d:Q3079304|Azores temperate mixed forests]]''
| [[Файл:Azores flores ribeira grande.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0403 PA0403]
| [[Португалия]]
| [[:commons:Category:Azores temperate mixed forests|Azores temperate mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 31
| ''[[:d:Q96774702|Badghyz and Karabil semi-desert]]''
| [[Файл:Desert in Baklh province.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1306 PA1306]
| [[Үзбәкстан]]<br/>[[Төрекмәнстан]]<br/>[[Әфганстан]]<br/>[[Иран]]<br/>[[Таҗикстан]]
| [[:commons:Category:Badghyz and Karabil Semi-Desert Ecoregion|Badghyz and Karabil Semi-Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 32
| ''[[:d:Q3532948|Baffin coastal tundra]]''
| [[Файл:Baffin Island Northeast Coast 1997-08-07.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1105 NA1105]
| [[Канада]]
|
|-
| style='text-align:right'| 33
| ''[[:d:Q4842386|Bahamian dry forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0203 NT0203]
| [[Багамалар]]<br/>[[Бөекбритания]]
|
|-
| style='text-align:right'| 34
| ''[[:d:Q4842402|Bahamian pineyards]]''
| [[Файл:Pinus caribaea bahamensis USFWS.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0301 NT0301]
| [[Багамалар]]
| [[:commons:Category:Bahamian Pineyards Ecoregion|Bahamian Pineyards Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 35
| ''[[:d:Q3850657|Bahia coastal forests]]''
| [[Файл:Monte Pascoal Vista.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0103 NT0103]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Bahia Coastal Forests Ecoregion|Bahia Coastal Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 36
| ''[[:d:Q4842572|Bahia interior forests]]''
| [[Файл:REBIO MAta Escura MG.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0104 NT0104]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Bahia Interior Forests Ecoregion|Bahia Interior Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 37
| ''[[:d:Q804072|Baja California Desert]]''
| [[Файл:Baja California Desert.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1301 NA1301]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Baja California Desert|Baja California Desert]]
|-
| style='text-align:right'| 38
| ''[[:d:Q1191710|Bajío dry forests]]''
| [[Файл:Cerro, Santa cruz de la soledad, Chapala, Jalisco, Lago de Chapala.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0204 NT0204]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Bajío Dry Forests Ecoregion|Bajío Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 39
| ''[[:d:Q4852563|Balsas Dry Forests Ecoregion]]''
| [[Файл:Mirador de Acahuato .jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0205 NT0205]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 40
| ''[[:d:Q101033572|Baluchistan xeric woodlands]]''
| [[Файл:Charsadda1 KP Pakistan.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1307 PA1307]
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]<br/>[[Әфганстан]]
| [[:commons:Category:Baluchistan Xeric Woodlands Ecoregion|Baluchistan Xeric Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 41
| ''[[:d:Q16254087|Belizian pine forests]]''
| [[Файл:Unnamed Road, Belize - panoramio (3).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0302 NT0302]
| [[Белиз]]
| [[:commons:Category:Belizian Pine Savannas Ecoregion|Belizian Pine Savannas Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 42
| ''[[:d:Q6116481|Beni Savanna Ecoregion]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0702 NT0702]
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Beni Savanna Ecoregion|Beni Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 43
| ''[[:d:Q3532947|Beringia lowland tundra]]''
| [[Файл:Kuskokwim Delta Wetlands - Aerial View.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1106 NA1106]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Beringia Lowland Tundra Ecoregion|Beringia Lowland Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 44
| ''[[:d:Q3532950|Beringia upland tundra]]''
| [[Файл:Ahklun and Wood River Mountains.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1107 NA1107]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Beringia Upland Tundra Ecoregion|Beringia Upland Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 45
| ''[[:d:Q8001359|Bermuda subtropical conifer forests]]''
| [[Файл:Bermuda cedars (Juniperus bermudiana), living and dead, at Ferry Reach, Bermuda, 2011.jpg|center|128px]]
|
|
| [[:commons:Category:Bermuda Subtropical Conifer Forests Ecoregion|Bermuda Subtropical Conifer Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 46
| ''[[:d:Q4929542|Blue Mountains Forests]]''
| [[Файл:John Day Fossil Beds.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0505 NA0505]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Blue Mountains Forests Ecoregion|Blue Mountains Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 47
| ''[[:d:Q102622717|Bocas del Toro-San Bastimentos Island-San Blas mangroves]]''
| [[Файл:Isla Bastimentos La Mochila.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1407 NT1407]
| [[Коста-Рика]]<br/>[[Панама]]
|
|-
| style='text-align:right'| 48
| ''[[:d:Q70153720|Bohai Sea saline meadow]]''
| [[Файл:黄河游船 - Tourist Boats on Yellow River - 2012.10 - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0902 PA0902]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Bohai Sea Saline Meadow Ecoregion|Bohai Sea Saline Meadow Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 49
| ''[[:d:Q3845893|Bolivian Yungas]]''
| [[Файл:Death Road1.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0105 NT0105]
| [[Боливия]]
| [[:commons:Category:Bolivian Yungas Ecoregion|Bolivian Yungas Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 50
| ''[[:d:Q30623030|Bolivian montane dry forests]]''
| [[Файл:Cañón del Valle de Toro Toro.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0206 NT0206]
| [[Боливия]]
| [[:commons:Category:Bolivian Montane Dry Forests Ecoregion|Bolivian Montane Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 51
| ''[[:d:Q4946090|Borneo peat swamp forests]]''
| [[Файл:Peat Forest Swamp (10712654875).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0104 IM0104]
| [[Малайзия]]<br/>[[Индонезия]]<br/>[[Бруней]]
| [[:commons:Category:Borneo Peat Swamp Forests Ecoregion|Borneo Peat Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 52
| ''[[:d:Q2079680|Brahmaputra Valley semi-evergreen forests]]''
| [[Файл:Brahmaputra aerial view.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0105 IM0105]
| [[Бутан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 53
| ''[[:d:Q14935354|Brigalow Belt]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0702 AA0702]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Brigalow Belt|Brigalow Belt]]
|-
| style='text-align:right'| 54
| ''[[:d:Q3079217|British Columbia Mainland Coastal Forests]]''
| [[Файл:Garibaldi National Park - Garibaldi Mountain.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0506 NA0506]
| [[Канада]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:British Columbia Coastal Conifer Forests Ecoregion|British Columbia Coastal Conifer Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 55
| ''[[:d:Q3532951|Brooks-British Range tundra]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1108 NA1108]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Канада]]
| [[:commons:Category:Brooks-British Range Tundra Ecoregion|Brooks-British Range Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 56
| ''[[:d:Q779758|Bushveld]]''
| [[Файл:Waterberg bushveld.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0717 AT0717]
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]<br/>[[Зимбабве]]<br/>[[Ботсвана]]<br/>[[Мозамбик]]
| [[:commons:Category:Bushveld|Bushveld]]
|-
| style='text-align:right'| 57
| ''[[:d:Q3848125|Caatinga enclaves moist forests]]''
| [[Файл:Foto de Dihelson Mendonça.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0106 NT0106]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Caatinga Enclaves Moist Forests Ecoregion|Caatinga Enclaves Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 58
| ''[[:d:Q2663355|Caledonian Forest]]''
| [[Файл:Forest above the Allt Ruadh - geograph.org.uk - 318433.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0503 PA0503]
| [[Бөекбритания]]
| [[:commons:Category:Caledonian Forest|Caledonian Forest]]
|-
| style='text-align:right'| 59
| ''[[:d:Q104715382|California Central Valley grasslands]]''
| [[Файл:Central Valley STS040-609-38.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0801 NA0801]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:California Central Valley Grasslands Ecoregion|California Central Valley Grasslands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 60
| ''[[:d:Q5021203|California coastal sage and chaparral]]''
| [[Файл:Hiking Towsley Canyon - Santa Clarita, California (3361480184).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1201 NA1201]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Мексика]]
| [[:commons:Category:California coastal sage and chaparral|California coastal sage and chaparral]]
|-
| style='text-align:right'| 61
| ''[[:d:Q5021270|California interior chaparral and woodlands]]''
| [[Файл:Hillside in Sunol Regional Wilderness.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1202 NA1202]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:California interior chaparral and woodlands|California interior chaparral and woodlands]]
|-
| style='text-align:right'| 62
| ''[[:d:Q2956484|California montane chaparral and woodlands]]''
| [[Файл:Vasquez Rocks chaparral.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1203 NA1203]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:California montane chaparral and woodlands|California montane chaparral and woodlands]]
|-
| style='text-align:right'| 63
| ''[[:d:Q25067050|Campinarana]]''
| [[Файл:Capinarana - falsa campina - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0158 NT0158]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Campinarana|Campinarana]]
|-
| style='text-align:right'| 64
| ''[[:d:Q5028521|Campos Rupestres montane savanna]]''
| [[Файл:Campos rupestres - Porção Sul da Serra do Espinhaço.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0703 NT0703]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Campo Rupestre|Campo Rupestre]]
|-
| style='text-align:right'| 65
| ''[[:d:Q18158085|Canadian Aspen Forests and Parklands]]''
| [[Файл:Ratibida pinnata - Prairie Coneflower (14725105591).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0810 NA0810]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Canadian Aspen Forests and Parklands Ecoregion|Canadian Aspen Forests and Parklands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 66
| ''[[:d:Q8251114|Canary Islands dry woodlands and forests]]''
| [[Файл:Clouded Forest 1 (5486800843).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1203 PA1203]
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Canary Islands dry woodlands and forests|Canary Islands dry woodlands and forests]]
|-
| style='text-align:right'| 67
| ''[[:d:Q5640114|Cantabrian mixed forests]]''
| [[Файл:Cantabria bosque autoctono lou.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0406 PA0406]
| [[Испания]]<br/>[[Франция]]<br/>[[Португалия]]
| [[:commons:Category:Cantabrian mixed forests|Cantabrian mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 68
| ''[[:d:Q402373|Canterbury-Otago tussock grasslands]]''
| [[Файл:Lake-Tekapo.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0801 AA0801]
| [[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:Canterbury-Otago Tussock Grasslands Ecoregion|Canterbury-Otago Tussock Grasslands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 69
| ''[[:d:Q8251110|Cape Verde Islands dry forests]]''
| [[Файл:Tarrafal-Acacias.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0201 AT0201]
| [[Кабо-Верде]]
| [[:commons:Category:Cape Verde Islands Dry Forests Ecoregion|Cape Verde Islands Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 70
| ''[[:d:Q3474461|Cape York Peninsula tropical savanna]]''
| [[Файл:Coleman river 1 (14914507522).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0703 AA0703]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Cape York Peninsula Tropical Savanna Ecoregion|Cape York Peninsula Tropical Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 71
| ''[[:d:Q30066058|Caqueta moist forests]]''
| [[Файл:Rio Caqueta 8120079.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0107 NT0107]
| [[Колумбия]]<br/>[[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Caqueta Moist Forests Ecoregion|Caqueta Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 72
| ''[[:d:Q78490072|Cardamom Mountains rain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0106 IM0106]
| [[Камбоджа]]<br/>[[Таиланд]]<br/>[[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Cardamom Mountains rain forests|Cardamom Mountains rain forests]]
|-
| style='text-align:right'| 73
| ''[[:d:Q5043795|Carnarvon xeric shrublands]]''
| [[Файл:Kennedy Range NP.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1301 AA1301]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Carnarvon Xeric Shrublands Ecoregion|Carnarvon Xeric Shrublands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 74
| ''[[:d:Q102530077|Carolines tropical moist forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0101 OC0101]
| [[Микронезия Федератив Штатлары|Микронезия]]
| [[:commons:Category:Carolines Tropical Moist Forests Ecoregion|Carolines Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 75
| ''[[:d:Q798028|Carpathian montane forests]]''
| [[Файл:Carpathian National Nature Park June 2017 01.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0504 PA0504]
| [[Румыния]]<br/>[[Чехия]]<br/>[[Польша]]<br/>[[Словакия]]<br/>[[Украина]]
| [[:commons:Category:Carpathian montane forests|Carpathian montane forests]]
|-
| style='text-align:right'| 76
| ''[[:d:Q95743248|Carpentaria tropical savanna]]''
| [[Файл:D Site, Riversleigh, Australian Fossil Mammal Site.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0704 AA0704]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Carpentaria Tropical Savanna Ecoregion|Carpentaria Tropical Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 77
| ''[[:d:Q3079342|Cascade Mountains leeward forests]]''
| [[Файл:Gott Peak view.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0507 NA0507]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Cascade Mountains leeward forests|Cascade Mountains leeward forests]]
|-
| style='text-align:right'| 78
| ''[[:d:Q2944436|Cascades]]''
| [[Файл:Abies lasiocarpa 0775.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0508 NA0508]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 79
| ''[[:d:Q30622516|Catatumbo moist forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0108 NT0108]
| [[Колумбия]]<br/>[[Венесуэла]]
| [[:commons:Category:Catatumbo Moist Forests Ecoregion|Catatumbo Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 80
| ''[[:d:Q3718395|Cauca Valley dry forests]]''
| [[Файл:Picumnus granadensis.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0207 NT0207]
| [[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Cauca Valley Dry Forests Ecoregion|Cauca Valley Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 81
| ''[[:d:Q30626370|Cauca Valley montane forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0109 NT0109]
| [[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Cauca Valley Montane Forests Ecoregion|Cauca Valley Montane Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 82
| ''[[:d:Q104765670|Cayman Islands dry forests]]''
| [[Файл:Cayman Islands 2005 087.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0208 NT0208]
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| style='text-align:right'| 83
| ''[[:d:Q104774958|Cayman Islands xeric scrub]]''
| [[Файл:Hell Grand Cayman 2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1305 NT1305]
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| style='text-align:right'| 84
| ''[[:d:Q104627038|Cayos Miskitos-San Andrés & Providencia moist forests]]''
| [[Файл:San Andrés Island, Colombia.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0110 NT0110]
| [[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Cayos Miskitos-San Andrés and Providencia Moist Forests Ecoregion|Cayos Miskitos-San Andrés and Providencia Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 85
| ''[[:d:Q96374624|Celtic Seas]]''
|
|
| [[Ирландия]]<br/>[[Бөекбритания]]<br/>[[Франция]]
|
|-
| style='text-align:right'| 86
| ''[[:d:Q3079227|Celtic broadleaf forests]]''
| [[Файл:Ecoregion PA0409.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0409 PA0409]
| [[Бөекбритания]]<br/>[[Ирландия]]
| [[:commons:Category:Celtic broadleaf forests|Celtic broadleaf forests]]
|-
| style='text-align:right'| 87
| ''[[:d:Q100560153|Central Afghan Mountains xeric woodlands]]''
| [[Файл:Aerial view of Charikar in Parwan Province near Panjshir.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1309 PA1309]
| [[Әфганстан]]
| [[:commons:Category:Central Afghan Mountains Xeric Woodlands Ecoregion|Central Afghan Mountains Xeric Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 88
| ''[[:d:Q100267955|Central American Atlantic moist forests]]''
| [[Файл:Cerro Chachahuate.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0111 NT0111]
| [[Гватемала]]<br/>[[Һондурас]]<br/>[[Никарагуа]]
|
|-
| style='text-align:right'| 89
| ''[[:d:Q14657318|Central American dry forests]]''
| [[Файл:SanJuancito2010.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0209 NT0209]
| [[Мексика]]<br/>[[Сальвадор]]<br/>[[Гватемала]]<br/>[[Һондурас]]<br/>[[Никарагуа]]<br/>[[Коста-Рика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 90
| ''[[:d:Q3181485|Central American pine-oak forests]]''
| [[Файл:Ecoregion NT0303.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0303 NT0303]
| [[Мексика]]<br/>[[Һондурас]]<br/>[[Гватемала]]<br/>[[Сальвадор]]<br/>[[Никарагуа]]
| [[:commons:Category:Central American pine–oak forests|Central American pine–oak forests]]
|-
| style='text-align:right'| 91
| ''[[:d:Q3204381|Central Andean dry puna]]''
| [[Файл:Laguna Colorada en Bolivia.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1001 NT1001]
| [[Боливия]]
| [[:commons:Category:Central Andean Dry Puna Ecoregion|Central Andean Dry Puna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 92
| ''[[:d:Q5060333|Central Andean puna]]''
| [[Файл:Salinas and Aguada Blanca Misti guanacos.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1002 NT1002]
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Central Andean Puna Ecoregion|Central Andean Puna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 93
| ''[[:d:Q5060334|Central Andean wet puna]]''
| [[Файл:Huascaran04.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1003 NT1003]
| [[Боливия]]
| [[:commons:Category:Central Andean Wet Puna Ecoregion|Central Andean Wet Puna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 94
| ''[[:d:Q3079201|Central Asian riparian woodlands]]''
| [[Файл:Six Eurasian Teal and a Garganey, Karmakshy District, Kazakhstan 29915156.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1311 PA1311]
| [[Казакъстан]]<br/>[[Үзбәкстан]]<br/>[[Төрекмәнстан]]
| [[:commons:Category:Central Asian Riparian Woodlands Ecoregion|Central Asian Riparian Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 95
| ''[[:d:Q3079312|Central British Columbia Mountain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0509 NA0509]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Central British Columbia Mountain forests|Central British Columbia Mountain forests]]
|-
| style='text-align:right'| 96
| ''[[:d:Q3079269|Central Canadian Shield forests]]''
| [[Файл:Pukaskwa National Park southern headland trail.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0602 NA0602]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Central Canadian Shield forests|Central Canadian Shield forests]]
|-
| style='text-align:right'| 97
| ''[[:d:Q56324619|Central China loess plateau mixed forests]]''
| [[Файл:5902-Linxia-County-Xihe-township-canyon.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0411 PA0411]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Central China Loess Plateau Mixed Forests Ecoregion|Central China Loess Plateau Mixed Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 98
| ''[[:d:Q3848798|Central Congolian lowland forests]]''
| [[Файл:LukenieRiver.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0104 AT0104]
| [[Конго Демократик Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 99
| ''[[:d:Q5060693|Central Deccan Plateau Dry Deciduous Forests]]''
| [[Файл:Nallamalla forests at Srisailam.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0201 IM0201]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Central Deccan Plateau Dry Deciduous Forests Ecoregion|Central Deccan Plateau Dry Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 100
| ''[[:d:Q2948428|Central Indochina dry forests]]''
| [[Файл:Panorama over Phi Pan Nam Range January 2014.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0202 IM0202]
| [[Таиланд]]<br/>[[Лаос]]<br/>[[Камбоджа]]<br/>[[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Central Indochina Dry Forests Ecoregion|Central Indochina Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 101
| ''[[:d:Q21512752|Central Korean deciduous forests]]''
| [[Файл:Mount Worak Korea 242.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0413 PA0413]
| [[Корея Халык Демократик Җөмһүрияте|Корея Халык Демократик Республикасы]]<br/>[[Көньяк Корея]]
| [[:commons:Category:Central Korean Deciduous Forests Ecoregion|Central Korean Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 102
| ''[[:d:Q5061426|Central Mexican matorral]]''
| [[Файл:Ladera poniente del muerto - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1302 NA1302]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Central Mexican Matorral Ecoregion|Central Mexican Matorral Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 103
| ''[[:d:Q103158628|Central Mexican wetlands]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0901 NT0901]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 104
| ''[[:d:Q2395156|Central Pacific coastal forests]]''
| [[Файл:Wasson Lake, Devil's Staircase Wilderness (49196123863).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0510 NA0510]
| [[Канада]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Central Pacific Northwest Coastal Forests Ecoregion|Central Pacific Northwest Coastal Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 105
| ''[[:d:Q99831794|Central Persian desert basins]]''
| [[Файл:Dasht-e Lut, Kerman province, Iran.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1313 PA1313]
| [[Иран]]<br/>[[Әфганстан]]
| [[:commons:Category:Central Persian Desert Basins Ecoregion|Central Persian Desert Basins Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 106
| ''[[:d:Q102377386|Central Polynesian tropical moist forests]]''
| [[Файл:CarolinePic-Kepler-Pig.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0102 OC0102]
| [[Кирибати]]<br/>[[Кук утраулары]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Central Polynesian Tropical Moist Forests Ecoregion|Central Polynesian Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 107
| ''[[:d:Q96102914|Central Range montane rain forests]]''
| [[Файл:Mount Bosavi -rim of crater-14Oct2008.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0105 AA0105]
| [[Индонезия]]<br/>[[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:Central Range Papuan montane rain forests|Central Range Papuan montane rain forests]]
|-
| style='text-align:right'| 108
| ''[[:d:Q96102950|Central Range sub-alpine grasslands]]''
| [[Файл:Mount Giluwe.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1002 AA1002]
| [[Индонезия]]<br/>[[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:Papuan Central Range Sub-Alpine Grasslands Ecoregion|Papuan Central Range Sub-Alpine Grasslands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 109
| ''[[:d:Q5061755|Central Ranges xeric scrub]]''
| [[Файл:Finke Gorge NP.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1302 AA1302]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Central Ranges Xeric Scrub Ecoregion|Central Ranges Xeric Scrub Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 110
| ''[[:d:Q5061941|Central U.S. hardwood forests]]''
| [[Файл:Hoosier National Forest.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0404 NA0404]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Interior Plateau United States Hardwood Forests Ecoregion|Interior Plateau United States Hardwood Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 111
| ''[[:d:Q544954|Central Zambezian Miombo woodlands]]''
| [[Файл:AT0704 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0704 AT0704]
| [[Малави]]<br/>[[Танзания]]<br/>[[Бурунди]]<br/>[[Конго Демократик Республикасы]]<br/>[[Замбия]]<br/>[[Ангола]]
|
|-
| style='text-align:right'| 112
| ''[[:d:Q5062062|Central and Southern mixed grasslands]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0803 NA0803]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 113
| ''[[:d:Q5062100|Central forest-grasslands transition]]''
| [[Файл:Midewin5.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0804 NA0804]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Central United States Forest-Grasslands Transition Ecoregion|Central United States Forest-Grasslands Transition Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 114
| ''[[:d:Q5062159|Central tall grasslands]]''
| [[Файл:Big Bluestem (7449929196).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0805 NA0805]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 115
| ''[[:d:Q21512756|Changbai Mountains mixed forests]]''
| [[Файл:望天鹅 15道沟 大漠.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0414 PA0414]
| [[Кытай]]<br/>[[Корея Халык Демократик Җөмһүрияте|Корея Халык Демократик Республикасы]]
| [[:commons:Category:Changbai Mountains Mixed Forests Ecoregion|Changbai Mountains Mixed Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 116
| ''[[:d:Q3079330|Changjiang Plain evergreen forests]]''
| [[Файл:Hukou Shizhongshan 2019.04.27 09-10-44.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0415 PA0415]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Changjiang Plain Evergreen Forests Ecoregion|Changjiang Plain Evergreen Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 117
| ''[[:d:Q102116571|Chao Phraya freshwater swamp forests]]''
| [[Файл:Chainat BirdPark3.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0107 IM0107]
| [[Таиланд]]
| [[:commons:Category:Chao Phraya Freshwater Swamp Forests Ecoregion|Chao Phraya Freshwater Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 118
| ''[[:d:Q94874439|Chao Phraya lowland moist deciduous forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0108 IM0108]
| [[Таиланд]]
| [[:commons:Category:Chao Phraya Lowland Moist Deciduous Forests Ecoregion|Chao Phraya Lowland Moist Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 119
| ''[[:d:Q3079364|Chatham Island temperate forests]]''
| [[Файл:KahuitaraPoint.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0401 AA0401]
| [[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:Chatham Island Temperate Forests Ecoregion|Chatham Island Temperate Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 120
| ''[[:d:Q3079285|Chhota-Nagpur Dry Deciduous Forests]]''
| [[Файл:Chiraundi - Ranchi 8709.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0203 IM0203]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Chhota-Nagpur Dry Deciduous Forests Ecoregion|Chhota-Nagpur Dry Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 121
| ''[[:d:Q14753132|Chiapas Depression Dry Forests Ecoregion]]''
| [[Файл:Morning at Sumidero Canyon.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0211 NT0211]
| [[Гватемала]]<br/>[[Мексика]]
| [[:commons:Category:Chiapas Depression Dry Forests Ecoregion|Chiapas Depression Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 122
| ''[[:d:Q855658|Chihuahuan Desert]]''
| [[Файл:Chihuahuan Desert.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1303 NA1303]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Мексика]]
| [[:commons:Category:Chihuahuan Desert|Chihuahuan Desert]]
|-
| style='text-align:right'| 123
| ''[[:d:Q1276571|Chilean Matorral]]''
| [[Файл:Ecoregion NT1201.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1201 NT1201]
| [[Чили]]
| [[:commons:Category:Chilean matorral|Chilean matorral]]
|-
| style='text-align:right'| 124
| ''[[:d:Q6124410|Chimalapas montane forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0114 NT0114]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Chimalapas Montane Forests Ecoregion|Chimalapas Montane Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 125
| ''[[:d:Q5099481|Chin Hills-Arakan Yoma montane forests]]''
| [[Файл:Lemro River Near Shaw May Village.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0109 IM0109]
| [[Мьянма]]
| [[:commons:Category:Chin Hills-Arakan Yoma Montane Forests Ecoregion|Chin Hills-Arakan Yoma Montane Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 126
| ''[[:d:Q17266500|Chiquitano dry forests]]''
| [[Файл:Forest, Santa Criz Dept, Bolivia.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0212 NT0212]
| [[Боливия]]<br/>[[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Chiquitano dry forests|Chiquitano dry forests]]
|-
| style='text-align:right'| 127
| ''[[:d:Q30625210|Chocó-Darién moist forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0115 NT0115]
| [[Колумбия]]<br/>[[Панама]]
| [[:commons:Category:Chocó-Darién Moist Forests Ecoregion|Chocó-Darién Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 128
| ''[[:d:Q104626858|Christmas and Cocos Islands tropical forests]]''
| [[Файл:East Coast of Christmas Island (24935368013).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0110 IM0110]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Christmas and Cocos Islands Tropical Forests Ecoregion|Christmas and Cocos Islands Tropical Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 129
| ''[[:d:Q103960359|Coastal Venezuelan mangroves]]''
| [[Файл:Vista de los Cayos de Morrocoy.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1408 NT1408]
| [[Венесуэла]]
|
|-
| style='text-align:right'| 130
| ''[[:d:Q1059406|Coastal desert of Peru]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1315 NT1315]
| [[Перу]]<br/>[[Чили]]
| [[:commons:Category:Sechura Desert Ecoregion|Sechura Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 131
| ''[[:d:Q97999941|Colorado Plateau shrublands]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1304 NA1304]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Colorado Plateau shrublands|Colorado Plateau shrublands]]
|-
| style='text-align:right'| 132
| ''[[:d:Q5148907|Colorado Rockies forests]]''
| [[Файл:Ouzellake.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0511 NA0511]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Colorado Rockies Forests Ecoregion|Colorado Rockies Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 133
| ''[[:d:Q5166928|Cook Inlet taiga]]''
| [[Файл:SevenlakesAlaska.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0603 NA0603]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Cook Inlet Taiga Ecoregion|Cook Inlet Taiga Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 134
| ''[[:d:Q102170101|Cook Islands tropical moist forests]]''
| [[Файл:Atiu Forest.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0103 OC0103]
| [[Кук утраулары]]
| [[:commons:Category:Cook Islands Tropical Moist Forests Ecoregion|Cook Islands Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 135
| ''[[:d:Q3079281|Coolgardie woodlands]]''
| [[Файл:Great Western Woodlands.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1201 AA1201]
| [[Австралия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 136
| ''[[:d:Q5168761|Copper Plateau taiga]]''
| [[Файл:Louisefromadistance.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0604 NA0604]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Copper Plateau Taiga Ecoregion|Copper Plateau Taiga Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 137
| ''[[:d:Q9065017|Cordillera Central páramo]]''
| [[Файл:Frailonescajamarca.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1004 NT1004]
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Cordillera Central Páramo Ecoregion|Cordillera Central Páramo Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 138
| ''[[:d:Q30622522|Cordillera Oriental montane forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0118 NT0118]
| [[Колумбия]]<br/>[[Венесуэла]]
| [[:commons:Category:Cordillera Oriental Montane Forests Ecoregion|Cordillera Oriental Montane Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 139
| ''[[:d:Q30622364|Cordillera de Merida páramo]]''
| [[Файл:PARAMO DE MERIDA - CORDILLERA ANDINA.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1005 NT1005]
| [[Венесуэла]]
| [[:commons:Category:Cordillera de Merida Páramo Ecoregion|Cordillera de Merida Páramo Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 140
| ''[[:d:Q104783733|Cordoba montane savanna]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0706 NT0706]
| [[Аргентина]]
|
|-
| style='text-align:right'| 141
| ''[[:d:Q3847767|Corsican montane broadleaf and mixed forests]]''
| [[Файл:Asco-ruisseau de Stranciacone.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1204 PA1204]
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Corsican montane broadleaf and mixed forests|Corsican montane broadleaf and mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 142
| ''[[:d:Q100271541|Costa Rican seasonal moist forests]]''
| [[Файл:Poas Volcano 007.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0119 NT0119]
| [[Коста-Рика]]
| [[:commons:Category:Costa Rican Seasonal Moist Forests Ecoregion|Costa Rican Seasonal Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 143
| ''[[:d:Q5732494|Crete Mediterranean forests]]''
| [[Файл:Samaria Gorge - Crete, Greece (2).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1205 PA1205]
| [[Греция]]
| [[:commons:Category:Crete Mediterranean forests|Crete Mediterranean forests]]
|-
| style='text-align:right'| 144
| ''[[:d:Q2574824|Cross-Niger transition forests]]''
| [[Файл:Nigeria 20131029-DSC 3788.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0106 AT0106]
| [[Нигерия]]
| [[:commons:Category:Cross-Niger Transition Forests Ecoregion|Cross-Niger Transition Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 145
| ''[[:d:Q5192061|Cuban cactus scrub]]''
| [[Файл:A view from Guantanamo.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1306 NT1306]
| [[Куба]]
| [[:commons:Category:Cuban Cactus Scrub Ecoregion|Cuban Cactus Scrub Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 146
| ''[[:d:Q5192093|Cuban moist forests]]''
| [[Файл:Pico Turquino cloud forest.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0120 NT0120]
| [[Куба]]
| [[:commons:Category:Cuban Moist Forests Ecoregion|Cuban Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 147
| ''[[:d:Q5192115|Cuban pine forests]]''
| [[Файл:Gran Piedra Cuba.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0304 NT0304]
| [[Куба]]
| [[:commons:Category:Cuban Pine Forests Ecoregion|Cuban Pine Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 148
| ''[[:d:Q104532741|Cuban wetlands]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0902 NT0902]
| [[Куба]]
| [[:commons:Category:Cuban Wetlands Ecoregion|Cuban Wetlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 149
| ''[[:d:Q5732491|Cyprus Mediterranean forests]]''
| [[Файл:Ecoregion PA1206.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1206 PA1206]
| [[Кипр Республикасы]]
| [[:commons:Category:Cyprus Mediterranean forests|Cyprus Mediterranean forests]]
|-
| style='text-align:right'| 150
| ''[[:d:Q39048972|Daba Mountains evergreen forests]]''
| [[Файл:Shennongjia virgin forest.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0417 PA0417]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Daba Mountains Evergreen Forests Ecoregion|Daba Mountains Evergreen Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 151
| ''[[:d:Q3532954|Davis Highlands tundra]]''
| [[Файл:Auyuittuq ThorPeak 2007.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1109 NA1109]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Davis Highlands Tundra Ecoregion|Davis Highlands Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 152
| ''[[:d:Q5248866|Deccan thorn scrub forests]]''
| [[Файл:Jodigere.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM1301 IM1301]
| [[Һиндстан]]<br/>[[Шри-Ланка]]
| [[:commons:Category:Deccan Thorn Scrub Forests Ecoregion|Deccan Thorn Scrub Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 153
| ''[[:d:Q96376155|Delagoa marine ecoregion]]''
| [[Файл:Sponges at Pao Reef dsc04550.jpg|center|128px]]
|
| [[Мозамбик]]<br/>[[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| style='text-align:right'| 154
| ''[[:d:Q3845967|Dinaric Mountains mixed forests]]''
| [[Файл:Dinaric calcareous fir-forest.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0418 PA0418]
| [[Албания]]<br/>[[Босния һәм Герцеговина]]<br/>[[Хорватия]]<br/>[[Италия]]<br/>[[Черногория]]<br/>[[Сербия]]<br/>[[Словения]]
| [[:commons:Category:Dinaric Mountains Mixed Forests Ecoregion|Dinaric Mountains Mixed Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 155
| ''[[:d:Q2151727|Djibouti Xeric Shrublands]]''
| [[Файл:AT1305 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1305 AT1305]
| [[Эритрея]]<br/>[[Хәбәшстан|Эфиопия]]<br/>[[Җибути]]<br/>[[Сомали]]
| [[:commons:Category:Djibouti Xeric Shrublands Ecoregion|Djibouti Xeric Shrublands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 156
| ''[[:d:Q5390361|Drakensberg alti-montane grasslands and woodlands]]''
| [[Файл:Central Drakensberg Champagne Castle from Contour Path.jpeg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1003 AT1003]
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| style='text-align:right'| 157
| ''[[:d:Q2754081|Drakensberg montane grasslands, woodlands and forests]]''
| [[Файл:Hluhluwe-Rhinos-and-Lions.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1004 AT1004]
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]<br/>[[Эсватини]]<br/>[[Лесото]]
|
|-
| style='text-align:right'| 158
| ''[[:d:Q10912375|Dry Chaco]]''
| [[Файл:Camino dentro del Parque Nacional Tinfunqué Chaco Paraguay.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0701 NT0701]
| [[Аргентина]]
| [[:commons:Category:Dry Chaco Ecoregion|Dry Chaco Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 159
| ''[[:d:Q96376877|East African Coral Coast marine ecoregion]]''
|
|
| [[Кения]]<br/>[[Танзания]]<br/>[[Мозамбик]]
|
|-
| style='text-align:right'| 160
| ''[[:d:Q6117405|East African Halophytics]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0901 AT0901]
| [[Танзания]]
| [[:commons:Category:East African Halophytics Ecoregion|East African Halophytics Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 161
| ''[[:d:Q3079211|East African montane forests]]''
| [[Файл:Ecoregion AT0108.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0108 AT0108]
| [[Танзания]]<br/>[[Кения]]<br/>[[Көньяк Судан]]
| [[:commons:Category:East African montane forests|East African montane forests]]
|-
| style='text-align:right'| 162
| ''[[:d:Q5327671|East African montane moorlands]]''
| [[Файл:AT1005 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1005 AT1005]
| [[Кения]]<br/>[[Көньяк Судан]]<br/>[[Танзания]]<br/>[[Уганда]]
| [[:commons:Category:East African montane moorlands|East African montane moorlands]]
|-
| style='text-align:right'| 163
| ''[[:d:Q5328059|East Central Texas forests]]''
| [[Файл:Bastrop state park lake.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0405 NA0405]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:East Central Texas Savanna-Woodland Ecoregion|East Central Texas Savanna-Woodland Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 164
| ''[[:d:Q5328210|East Deccan dry evergreen forests]]''
| [[Файл:Blackbuck antelope.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0204 IM0204]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:East Deccan dry evergreen forests|East Deccan dry evergreen forests]]
|-
| style='text-align:right'| 165
| ''[[:d:Q3850748|East Saharan montane xeric woodlands]]''
| [[Файл:AT1303 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1303 AT1303]
| [[Чад]]
| [[:commons:Category:East Saharan Montane Xeric Woodlands Ecoregion|East Saharan Montane Xeric Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 166
| ''[[:d:Q5329451|East Sudanian Savanna]]''
| [[Файл:AT0705 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0705 AT0705]
| [[Чад]]<br/>[[Камерун]]<br/>[[Үзәк Африка Җөмһүрияте|Үзәк Африка Республикасы]]<br/>[[Уганда]]<br/>[[Хәбәшстан|Эфиопия]]<br/>[[Судан]]<br/>[[Көньяк Судан]]<br/>[[Конго Демократик Республикасы]]<br/>[[Эритрея]]
| [[:commons:Category:East Sudanian Savanna Ecoregion|East Sudanian Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 167
| ''[[:d:Q20988343|Eastern Anatolian deciduous forests]]''
| [[Файл:Ovacik1.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0420 PA0420]
| [[Төркия]]
| [[:commons:Category:Eastern Anatolian Deciduous Forests Ecoregion|Eastern Anatolian Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 168
| ''[[:d:Q20988344|Eastern Anatolian montane steppe]]''
| [[Файл:Vulkan Berg Nemrut (3050 m), Blick auf Tatvan am Vansee (40378054892).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0805 PA0805]
| [[Әрмәнстан]]<br/>[[Азәрбайҗан]]<br/>[[Гөрҗистан]]<br/>[[Иран]]<br/>[[Төркия]]
| [[:commons:Category:Eastern Anatolian Montane Steppe Ecoregion|Eastern Anatolian Montane Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 169
| ''[[:d:Q17009793|Eastern Arc forests]]''
| [[Файл:Eastern Arc Mountains sheme (2).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0109 AT0109]
| [[Танзания]]<br/>[[Кения]]
| [[:commons:Category:Eastern Arc Forests Ecoregion|Eastern Arc Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 170
| ''[[:d:Q6933955|Eastern Australia mulga shrublands]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0802 AA0802]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Eastern Australia Mulga Shrublands Ecoregion|Eastern Australia Mulga Shrublands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 171
| ''[[:d:Q5329999|Eastern Australian temperate forests]]''
| [[Файл:NewEnglandNP.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0402 AA0402]
| [[Австралия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 172
| ''[[:d:Q3079239|Eastern Canadian Boreal Forests]]''
| [[Файл:NLW GrosMorne1 tango7174.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0605 NA0605]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Eastern Canadian forests|Eastern Canadian forests]]
|-
| style='text-align:right'| 173
| ''[[:d:Q3516554|Eastern Canadian Shield taiga]]''
| [[Файл:Réservoir Caniapiscau vu de la route Transtaïga.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0606 NA0606]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Eastern Canadian Shield taiga|Eastern Canadian Shield taiga]]
|-
| style='text-align:right'| 174
| ''[[:d:Q3046557|Eastern Cascades Slopes and Foothills]]''
| [[Файл:Pumice Plateau.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0512 NA0512]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Eastern Cascades Forests Ecoregion|Eastern Cascades Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 175
| ''[[:d:Q6124427|Eastern Congolian swamp forests]]''
| [[Файл:Petite rivière de Forêt.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0110 AT0110]
| [[Конго Демократик Республикасы]]
| [[:commons:Category:Eastern Congolian Swamp Forests Ecoregion|Eastern Congolian Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 176
| ''[[:d:Q30626544|Eastern Cordillera Real montane forests]]''
| [[Файл:Podocarpus Ecuador211.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0121 NT0121]
| [[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Eastern Cordillera Real Montane Forests Ecoregion|Eastern Cordillera Real Montane Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 177
| ''[[:d:Q3054213|Eastern Great Lakes lowland forests]]''
| [[Файл:PinusResinosa.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0407 NA0407]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Eastern Great Lakes lowland forests|Eastern Great Lakes lowland forests]]
|-
| style='text-align:right'| 178
| ''[[:d:Q2947946|Eastern Highlands moist deciduous forests]]''
| [[Файл:Kambhalakonda EDC Vizag.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0111 IM0111]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Eastern Highlands moist deciduous forests|Eastern Highlands moist deciduous forests]]
|-
| style='text-align:right'| 179
| ''[[:d:Q4126532|Eastern Himalayan alpine shrub and meadows]]''
| [[Файл:Barun Valley - Nghe.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1003 PA1003]
| [[Бутан]]<br/>[[Непал]]<br/>[[Мьянма]]<br/>[[Һиндстан]]<br/>[[Кытай]]
| [[:commons:Category:Eastern Himalayan Alpine Shrub and Meadows Ecoregion|Eastern Himalayan Alpine Shrub and Meadows Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 180
| ''[[:d:Q4126533|Eastern Himalayan broadleaf forests]]''
| [[Файл:Densely forested mountains of Jigme Dorji NP AJTJ IMG 1394.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0401 IM0401]
| [[Бутан]]<br/>[[Һиндстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 181
| ''[[:d:Q3848508|Eastern Himalayan subalpine conifer forests]]''
| [[Файл:GangkharPuensum3.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0501 IM0501]
| [[Бутан]]
| [[:commons:Category:Eastern Himalayan Subalpine Conifer Forests Ecoregion|Eastern Himalayan Subalpine Conifer Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 182
| ''[[:d:Q98788933|Eastern Java-Bali montane rain forests]]''
| [[Файл:The Beauty of Bromo Mountains.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0112 IM0112]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Eastern Java-Bali Montane Rainforests Ecoregion|Eastern Java-Bali Montane Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 183
| ''[[:d:Q98828269|Eastern Java-Bali rain forests]]''
| [[Файл:Landscape Meru Betiri NP - East Java S4E2410 (30019388522).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0113 IM0113]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Eastern Java-Bali Rainforests Ecoregion|Eastern Java-Bali Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 184
| ''[[:d:Q3844660|Eastern Mediterranean conifer-sclerophyllous-broadleaf forests]]''
| [[Файл:صنوبر بروتي في غابات كسب.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1207 PA1207]
| [[Төркия]]<br/>[[Сүрия]]<br/>[[Гыйрак]]<br/>[[Ливан]]<br/>[[Исраил]]<br/>[[Фәләстин дәүләте|Фәләстыйн]]<br/>[[Үрдүн]]
| [[:commons:Category:Eastern Mediterranean conifer-sclerophyllous-broadleaf forests|Eastern Mediterranean conifer-sclerophyllous-broadleaf forests]]
|-
| style='text-align:right'| 185
| ''[[:d:Q102411732|Eastern Micronesia tropical moist forests]]''
| [[Файл:Marshall Islands PICT1458 (4776619729).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0104 OC0104]
| [[Маршалл утраулары]]<br/>[[Кирибати]]<br/>[[Науру]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Eastern Micronesia Tropical Moist Forests Ecoregion|Eastern Micronesia Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 186
| ''[[:d:Q30626167|Eastern Panamanian montane forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0122 NT0122]
| [[Колумбия]]<br/>[[Панама]]
| [[:commons:Category:Eastern Panamanian Montane Forests Ecoregion|Eastern Panamanian Montane Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 187
| ''[[:d:Q6024569|Eastern Zimbabwe montane forest-grassland mosaic]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1006 AT1006]
| [[Мозамбик]]<br/>[[Зимбабве]]
|
|-
| style='text-align:right'| 188
| ''[[:d:Q3079370|Eastern forest-boreal transition]]''
| [[Файл:Scotora2 PJC.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0406 NA0406]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Канада]]
| [[:commons:Category:Eastern Canadian Temperate-Boreal Forest Transition Ecoregion|Eastern Canadian Temperate-Boreal Forest Transition Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 189
| ''[[:d:Q5330316|Eastern miombo woodlands]]''
| [[Файл:ElefantenAmRufiji.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0706 AT0706]
| [[Мозамбик]]<br/>[[Малави]]<br/>[[Танзания]]
| [[:commons:Category:Eastern miombo woodlands|Eastern miombo woodlands]]
|-
| style='text-align:right'| 190
| ''[[:d:Q30622203|Ecuadorian dry forests]]''
| [[Файл:Ecuador Nationalpark Machalilla 2.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0214 NT0214]
| [[Эквадор]]
| [[:commons:Category:Ecuadorian Dry Forests Ecoregion|Ecuadorian Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 191
| ''[[:d:Q1294308|Edwards Plateau]]''
| [[Файл:U.S. Hwy. 87 north of San Angelo, TX IMG 1399.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0806 NA0806]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Edwards Plateau|Edwards Plateau]]
|-
| style='text-align:right'| 192
| ''[[:d:Q5349728|Einasleigh Uplands]]''
| [[Файл:Kalkani Crater - panoramio (5).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0705 AA0705]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Einasleigh Upland Savanna Ecoregion|Einasleigh Upland Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 193
| ''[[:d:Q5353837|Elburz Range forest steppe]]''
| [[Файл:Damavand3.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0507 PA0507]
| [[Иран]]
| [[:commons:Category:Elburz Range Forest Steppe Ecoregion|Elburz Range Forest Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 194
| ''[[:d:Q108177042|Emin Valley steppe]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0806 PA0806]
| [[Кытай]]<br/>[[Казакъстан]]
| [[:commons:Category:Emin Valley Steppe Ecoregion|Emin Valley Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 195
| ''[[:d:Q3848716|English Lowlands beech forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0421 PA0421]
| [[Бөекбритания]]
| [[:commons:Category:English Lowlands Beech Forests Ecoregion|English Lowlands Beech Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 196
| ''[[:d:Q104531919|Enriquillo wetlands]]''
| [[Файл:Hispaniola border road.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0903 NT0903]
| [[Доминикан Җөмһүрияте|Доминикан Республикасы]]<br/>[[Haiti]]
| [[:commons:Category:Enriquillo Wetlands Ecoregion|Enriquillo Wetlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 197
| ''[[:d:Q2679015|Eritrean coastal desert]]''
| [[Файл:AT1304 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1304 AT1304]
| [[Эритрея]]<br/>[[Җибути]]
| [[:commons:Category:Eritrean Coastal Desert Ecoregion|Eritrean Coastal Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 198
| ''[[:d:Q30626778|Esmeraldes-Pacific Colombia mangroves]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1409 NT1409]
| [[Колумбия]]<br/>[[Эквадор]]
|
|-
| style='text-align:right'| 199
| ''[[:d:Q402007|Esperance mallee]]''
| [[Файл:MAL Mallee 1 Clyde Hill NR III-2011.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1202 AA1202]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Esperance Mallee Ecoregion|Esperance Mallee Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 200
| ''[[:d:Q319288|Ethiopian Highlands]]''
| [[Файл:ET Amhara asv2018-02 img023 Wunenia.jpg|center|128px]]
|
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 201
| ''[[:d:Q6124422|Ethiopian montane forests]]''
| [[Файл:Ecoregion AT0112.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0112 AT0112]
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]<br/>[[Эритрея]]<br/>[[Сомали]]<br/>[[Судан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 202
| ''[[:d:Q2269539|Ethiopian montane grasslands and woodlands]]''
| [[Файл:AT1007 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1007 AT1007]
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]<br/>[[Эритрея]]<br/>[[Судан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 203
| ''[[:d:Q9065010|Ethiopian montane moorlands]]''
| [[Файл:Canis simensis -Simien Mountains, Ethiopia-8.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1008 AT1008]
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 204
| ''[[:d:Q64851879|Etosha Pan halophytics]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0902 AT0902]
| [[Намибия]]
| [[:commons:Category:Etosha Pan Halophytics Ecoregion|Etosha Pan Halophytics Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 205
| ''[[:d:Q193089|Europa Island]]''
| [[Файл:Vue aerienne europa.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1308 AT1308]
| [[Франция]]<br/>[[Мадагаскар]]
| [[:commons:Category:Europa Island|Europa Island]]
|-
| style='text-align:right'| 206
| ''[[:d:Q3847917|Euxine-Colchic broadleaf forests]]''
| [[Файл:Uzunbudzhak.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0422 PA0422]
| [[Болгария]]<br/>[[Гөрҗистан]]<br/>[[Төркия]]
| [[:commons:Category:Euxine-Colchic broadleaf forests|Euxine-Colchic broadleaf forests]]
|-
| style='text-align:right'| 207
| ''[[:d:Q597281|Everglades]]''
| [[Файл:Everglades Sawgrass Prairie Moni3.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0904 NT0904]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Everglades|Everglades]]
|-
| style='text-align:right'| 208
| ''[[:d:Q5422997|Eyre and Yorke mallee]]''
| [[Файл:WEST CAPE LIGHT HOUSE1.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1203 AA1203]
| [[Австралия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 209
| ''[[:d:Q9062088|Faroe Islands boreal grasslands]]''
| [[Файл:Faroe Islands (Unsplash eRwWGWkh0vU).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0807 PA0807]
| [[Фарер утраулары]]
| [[:commons:Category:Faroe Islands Boreal Grasslands Ecoregion|Faroe Islands Boreal Grasslands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 210
| ''[[:d:Q175057|Fernando de Noronha]]''
| [[Файл:Parque Nacional Marinho de Fernando de Noronha por Fernandoantoniofotos (01) (cropped2).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0123 NT0123]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Fernando de Noronha|Fernando de Noronha]]
|-
| style='text-align:right'| 211
| ''[[:d:Q3079354|Fiji tropical dry forests]]''
| [[Файл:Aleurites moluccana flower4.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0201 OC0201]
| [[Фиджи]]
| [[:commons:Category:Fiji Tropical Dry Forests Ecoregion|Fiji Tropical Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 212
| ''[[:d:Q98935930|Fiji tropical moist forests]]''
| [[Файл:Navatu Rock.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0105 OC0105]
| [[Фиджи]]<br/>[[Франция]]
| [[:commons:Category:Fiji Tropical Moist Forests Ecoregion|Fiji Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 213
| ''[[:d:Q2266713|Fiordland]]''
| [[Файл:Fiordland Lake Marian.jpg|center|128px]]
|
| [[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:Fiordland National Park|Fiordland National Park]]
|-
| style='text-align:right'| 214
| ''[[:d:Q106496134|Fiordland temperate forests]]''
| [[Файл:Fiordland National Park, New Zealand.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0403 AA0403]
| [[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:Fiordland Temperate Forests Ecoregion|Fiordland Temperate Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 215
| ''[[:d:Q379070|Flint Hills]]''
| [[Файл:Konza2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0807 NA0807]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Flint Hills|Flint Hills]]
|-
| style='text-align:right'| 216
| ''[[:d:Q3848539|Florida scrub]]''
| [[Файл:Juniperprairiewilderness2006.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0513 NA0513]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Florida scrub|Florida scrub]]
|-
| style='text-align:right'| 217
| ''[[:d:Q1032709|Fraser Plateau and Basin complex]]''
| [[Файл:Rainbow Range Colors.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0514 NA0514]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Fraser Plateau and Basin Conifer Forests Ecoregion|Fraser Plateau and Basin Conifer Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 218
| ''[[:d:Q108049514|Galápagos Islands xeric scrub]]''
| [[Файл:Paisaje en Punta Pitt, isla de San Cristóbal, islas Galápagos, Ecuador, 2015-07-24, DD 53.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1307 NT1307]
| [[Эквадор]]
| [[:commons:Category:Galápagos Islands Xeric Scrub Ecoregion|Galápagos Islands Xeric Scrub Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 219
| ''[[:d:Q99538908|Ghorat-Hazarajat alpine meadow]]''
| [[Файл:Band-e-Amir National Park.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1004 PA1004]
| [[Әфганстан]]
| [[:commons:Category:Ghorat-Hazarajat Alpine Meadow Ecoregion|Ghorat-Hazarajat Alpine Meadow Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 220
| ''[[:d:Q272577|Gibson Desert]]''
| [[Файл:Gibson Desert and moon from Alfred & Marie Range.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1303 AA1303]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Gibson Desert|Gibson Desert]]
|-
| style='text-align:right'| 221
| ''[[:d:Q97426041|Gissaro-Alai open woodlands]]''
| [[Файл:Угам.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0808 PA0808]
| [[Таҗикстан]]<br/>[[Үзбәкстан]]<br/>[[Казакъстан]]<br/>[[Кыргызстан]]
| [[:commons:Category:Gissaro-Alai Open Woodlands Ecoregion|Gissaro-Alai Open Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 222
| ''[[:d:Q90648800|Gobi Lakes Valley desert steppe]]''
| [[Файл:Lake Buuntsagaan, Mongolia.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1315 PA1315]
| [[Монголия]]
| [[:commons:Category:Gobi Lakes Valley Desert Steppe Ecoregion|Gobi Lakes Valley Desert Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 223
| ''[[:d:Q208347|Gran Chaco]]''
| [[Файл:Chaco Boreal Paraguay.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0210 NT0210]
| [[Боливия]]<br/>[[Парагвай]]<br/>[[Аргентина]]<br/>[[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Gran Chaco|Gran Chaco]]
|-
| style='text-align:right'| 224
| ''[[:d:Q2670258|Granitic Seychelles]]''
| [[Файл:La Chauve Souris off Praslin.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0113 AT0113]
| [[Сейшел утраулары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 225
| ''[[:d:Q121690966|Granitic Seychelles forests]]''
| [[Файл:Valleé de mai4.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0113 AT0113]
| [[Сейшел утраулары]]
| [[:commons:Category:Granitic Seychelles Forests Ecoregion|Granitic Seychelles Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 226
| ''[[:d:Q273446|Great Basin Desert]]''
| [[Файл:Great Basin Desert 3 by Earth's beauty site.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1305 NA1305]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Great Basin Desert|Great Basin Desert]]
|-
| style='text-align:right'| 227
| ''[[:d:Q5598726|Great Basin montane forests]]''
| [[Файл:Prometheus Wheeler.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0515 NA0515]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 228
| ''[[:d:Q5598730|Great Basin shrub steppe]]''
| [[Файл:Along Great Basin Highway - panoramio.jpg|center|128px]]
|
|
| [[:commons:Category:Great Basin Shrub Steppe Ecoregion|Great Basin Shrub Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 229
| ''[[:d:Q3498711|Great Lakes Basin desert steppe]]''
| [[Файл:Убсунурская котловина.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1316 PA1316]
| [[Монголия]]
| [[:commons:Category:Great Lakes Basin Desert Steppe Ecoregion|Great Lakes Basin Desert Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 230
| ''[[:d:Q5599920|Great Sandy-Tanami desert]]''
| [[Файл:LittleSandyDesert CanningStockRoute.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1304 AA1304]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Great Sandy-Tanami Desert Ecoregion|Great Sandy-Tanami Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 231
| ''[[:d:Q145165|Great Victoria Desert]]''
| [[Файл:Australia.A2002231.0145.250m NASA Nullarbor.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1305 AA1305]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Great Victoria Desert|Great Victoria Desert]]
|-
| style='text-align:right'| 232
| ''[[:d:Q98928475|Greater Negros-Panay rain forests]]''
| [[Файл:Kanlaon Volcano Negros Occidental, Philippines.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0114 IM0114]
| [[Филиппин|Филипин]]
| [[:commons:Category:Greater Negros-Panay Rainforests Ecoregion|Greater Negros-Panay Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 233
| ''[[:d:Q3382910|Guajira-Barranquilla xeric scrub]]''
| [[Файл:Shiyakua Wajiira.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1308 NT1308]
| [[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Guajira-Barranquilla Xeric Scrub Ecoregion|Guajira-Barranquilla Xeric Scrub Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 234
| ''[[:d:Q30622003|Guayaquil flooded grasslands]]''
| [[Файл:BABAHOYO (34910311652).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0905 NT0905]
| [[Эквадор]]
| [[:commons:Category:Guayaquil Flooded Grasslands Ecoregion|Guayaquil Flooded Grasslands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 235
| ''[[:d:Q30624447|Guianan Freshwater Swamp Forests]]''
| [[Файл:Suriname Colakreek.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0149 NT0149]
| [[Суринам]]
| [[:commons:Category:Guianan Freshwater Swamp Forests Ecoregion|Guianan Freshwater Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 236
| ''[[:d:Q30326610|Guianan Highlands moist forests]]''
| [[Файл:Cerro Maweti, rio Ocamo.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0124 NT0124]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Guianan Highlands Moist Forests Ecoregion|Guianan Highlands Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 237
| ''[[:d:Q16636789|Guianan Lowland Moist Forests]]''
| [[Файл:Waterfall near Paramakatoi.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0125 NT0125]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Guianan Lowland Moist Forests Ecoregion|Guianan Lowland Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 238
| ''[[:d:Q30326611|Guianan Piedmont Moist Forests Ecoregion]]''
| [[Файл:Caura National Park Guayana Region Venezuela 2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0182 NT0182]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Guianan Piedmont Moist Forests Ecoregion|Guianan Piedmont Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 239
| ''[[:d:Q3474460|Guianan savanna]]''
| [[Файл:Gran Sabana 020.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0707 NT0707]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Guianan Savanna Ecoregion|Guianan Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 240
| ''[[:d:Q2672617|Guinean forest-savanna mosaic]]''
| [[Файл:AT0707 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0707 AT0707]
| [[Бенин]]<br/>[[Камерун]]<br/>[[Кот-д’Ивуар]]<br/>[[Гамбия]]<br/>[[Гана]]<br/>[[Гвинея]]<br/>[[Гвинея-Бисау]]<br/>[[Либерия]]<br/>[[Нигерия]]<br/>[[Сенегал]]<br/>[[Сьерра-Леоне]]<br/>[[Того]]
| [[:commons:Category:Guinean Forest-Savanna Ecoregion|Guinean Forest-Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 241
| ''[[:d:Q3079226|Guinean montane forests]]''
| [[Файл:AT0114 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0114 AT0114]
| [[Кот-д’Ивуар]]<br/>[[Сьерра-Леоне]]<br/>[[Гвинея]]<br/>[[Либерия]]
| [[:commons:Category:Guinean Montane Forests Ecoregion|Guinean Montane Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 242
| ''[[:d:Q3011847|Guizhou Plateau broadleaf and mixed forests]]''
| [[Файл:Wulingyuan 1.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0101 PA0101]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Guizhou Plateau Broadleaf and Mixed Forests Ecoregion|Guizhou Plateau Broadleaf and Mixed Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 243
| ''[[:d:Q5617565|Gulf of California Xeric Scrub]]''
| [[Файл:Mexico Highway 12 Sea of Cortex.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1306 NA1306]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Gulf of California Xeric Scrub Ecoregion|Gulf of California Xeric Scrub Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 244
| ''[[:d:Q5804224|Gulf of Oman desert and semi-desert]]''
| [[Файл:AT1306 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1306 AT1306]
| [[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]<br/>[[Оман]]
|
|-
| style='text-align:right'| 245
| ''[[:d:Q3053950|Gulf of St. Lawrence lowland forests]]''
| [[Файл:Iona, PEI (1159076611).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0408 NA0408]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Gulf of St. Lawrence lowland forests|Gulf of St. Lawrence lowland forests]]
|-
| style='text-align:right'| 246
| ''[[:d:Q30326593|Gurupa várzea]]''
| [[Файл:Instalação 17º PID em Curuá (53220390733).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0126 NT0126]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Gurupa Várzea Ecoregion|Gurupa Várzea Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 247
| ''[[:d:Q210907|Haida Gwaii]]''
| [[Файл:Haida Gwaii (Queen Charlotte Islands) - Graham Island - scenes around the Haida Heritage centre - the museum buildings - (21533671266).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0525 NA0525]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Haida Gwaii|Haida Gwaii]]
|-
| style='text-align:right'| 248
| ''[[:d:Q70028872|Hainan Island Monsoon Rain Forests]]''
| [[Файл:五指山 - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0169 IM0169]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Hainan Island Monsoon Rainforests Ecoregion|Hainan Island Monsoon Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 249
| ''[[:d:Q94966629|Halmahera rain forests]]''
| [[Файл:Halmahera Island.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0106 AA0106]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Halmahera Rainforests Ecoregion|Halmahera Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 250
| ''[[:d:Q5684620|Hawaiian tropical dry forests]]''
| [[Файл:Starr 040220-0314 Santalum paniculatum.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0202 OC0202]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Hawai'i Tropical Dry Forests Ecoregion|Hawai'i Tropical Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 251
| ''[[:d:Q723466|Hawaiian tropical high shrublands]]''
| [[Файл:Haleakala 7000.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0701 OC0701]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Hawai'i Tropical High Shrublands Ecoregion|Hawai'i Tropical High Shrublands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 252
| ''[[:d:Q15223358|Hawaiian tropical low shrublands]]''
| [[Файл:Starr 050519-1786 Heliotropium anomalum var. argenteum.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0702 OC0702]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Hawai'i Tropical Low Shrublands Ecoregion|Hawai'i Tropical Low Shrublands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 253
| ''[[:d:Q11817150|Hawaiian tropical rainforests]]''
| [[Файл:Alakai swamp.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0106 OC0106]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Hawai'i Tropical Moist Forests Ecoregion|Hawai'i Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 254
| ''[[:d:Q70031008|Helanshan montane conifer forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0508 PA0508]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Helanshan Montane Conifer Forests Ecoregion|Helanshan Montane Conifer Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 255
| ''[[:d:Q28057873|Hengduan Mountains subalpine conifer forests]]''
| [[Файл:Hengduan conifer forests.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0509 PA0509]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Hengduan Mountains subalpine conifer forests|Hengduan Mountains subalpine conifer forests]]
|-
| style='text-align:right'| 256
| ''[[:d:Q3532959|High Arctic tundra]]''
| [[Файл:Green Arctic Meadow.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1110 NA1110]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Canadian High Arctic Tundra Ecoregion|Canadian High Arctic Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 257
| ''[[:d:Q111515905|High Monte]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1010 NT1010]
| [[Аргентина]]
| [[:commons:Category:High Monte Ecoregion|High Monte Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 258
| ''[[:d:Q6083932|Highveld Grasslands]]''
| [[Файл:Gauteng-Sheep Farming-001.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1009 AT1009]
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| style='text-align:right'| 259
| ''[[:d:Q3849849|Himalayan subtropical broadleaf forests]]''
| [[Файл:Sal forest leofleck.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0115 IM0115]
| [[Бутан]]<br/>[[Һиндстан]]<br/>[[Непал]]
| [[:commons:Category:Himalayan Subtropical Broadleaf Forests Ecoregion|Himalayan Subtropical Broadleaf Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 260
| ''[[:d:Q2080789|Himalayan subtropical pine forests]]''
| [[Файл:Pinus roxburghii Ranikhet.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0301 IM0301]
| [[Бутан]]<br/>[[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]<br/>[[Һиндстан]]<br/>[[Непал]]
|
|-
| style='text-align:right'| 261
| ''[[:d:Q100255523|Hindu Kush alpine meadow]]''
| [[Файл:Kuh-e Safed Khers BDS DR.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1005 PA1005]
| [[Әфганстан]]
| [[:commons:Category:Hindu Kush Alpine Meadow Ecoregion|Hindu Kush Alpine Meadow Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 262
| ''[[:d:Q104204244|Hispaniolan dry forests]]''
|
|
| [[Доминикан Җөмһүрияте|Доминикан Республикасы]]<br/>[[Haiti]]
| [[:commons:Category:Hispaniolan Dry Forests Ecoregion|Hispaniolan Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 263
| ''[[:d:Q5772822|Hispaniolan moist forests]]''
| [[Файл:La ciudad desde la carretera - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0127 NT0127]
| [[Доминикан Җөмһүрияте|Доминикан Республикасы]]<br/>[[Haiti]]
|
|-
| style='text-align:right'| 264
| ''[[:d:Q287885|Hispaniolan pine forests]]''
| [[Файл:Hispaniolanpineforest.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0305 NT0305]
| [[Haiti]]
| [[:commons:Category:Hispaniolan Pine Forests Ecoregion|Hispaniolan Pine Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 265
| ''[[:d:Q68762539|Hobyo grasslands and shrublands]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1307 AT1307]
| [[Сомали]]
| [[:commons:Category:Hobyo Grasslands and Shrublands Ecoregion|Hobyo Grasslands and Shrublands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 266
| ''[[:d:Q97586412|Hokkaidō deciduous forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0423 PA0423]
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Hokkaido Deciduous Forests Ecoregion|Hokkaido Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 267
| ''[[:d:Q97586787|Hokkaidō montane conifer forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0510 PA0510]
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Hokkaido Montane Conifer Forests Ecoregion|Hokkaido Montane Conifer Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 268
| ''[[:d:Q4120967|Honshū alpine conifer forests]]''
| [[Файл:Mt.Tokusa-tozandou.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0511 PA0511]
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Honshu Alpine Conifer Forests Ecoregion|Honshu Alpine Conifer Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 269
| ''[[:d:Q56324625|Huang He Plain mixed forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0424 PA0424]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Huang He Plain Mixed Forests Ecoregion|Huang He Plain Mixed Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 270
| ''[[:d:Q5677016|Humid Chaco]]''
| [[Файл:Canal de derivación del Río Negro al Río Salado al Sur.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0708 NT0708]
| [[Аргентина]]<br/>[[Парагвай]]
| [[:commons:Category:Humid Chaco|Humid Chaco]]
|-
| style='text-align:right'| 271
| ''[[:d:Q1153499|Humid Pampas]]''
| [[Файл:Sembrado de cebada en argentina.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0803 NT0803]
| [[Аргентина]]
| [[:commons:Category:Humid Pampas Ecoregion|Humid Pampas Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 272
| ''[[:d:Q107528304|Huon Peninsula montane rain forests]]''
| [[Файл:Kasanombe Base Camp Circa 1970 - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0107 AA0107]
| [[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:Huon Peninsula Montane Rainforests Ecoregion|Huon Peninsula Montane Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 273
| ''[[:d:Q5732465|Iberian conifer forests]]''
| [[Файл:Pinar-nevado.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1208 PA1208]
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Iberian conifer forests|Iberian conifer forests]]
|-
| style='text-align:right'| 274
| ''[[:d:Q3079328|Iberian sclerophyllous and semi-deciduous forests]]''
| [[Файл:Cañada Real Leonesa Occidental 1.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1209 PA1209]
| [[Испания]]<br/>[[Португалия]]
| [[:commons:Category:Iberian sclerophyllous and semi-deciduous forests|Iberian sclerophyllous and semi-deciduous forests]]
|-
| style='text-align:right'| 275
| ''[[:d:Q21705787|Iceland boreal birch forests and alpine tundra]]''
| [[Файл:Tingvallir-2-10 - Flickr - Ragnhild & Neil Crawford.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0602 PA0602]
| [[Исландия]]
| [[:commons:Category:Iceland Boreal Birch Forests and Alpine Tundra Ecoregion|Iceland Boreal Birch Forests and Alpine Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 276
| ''[[:d:Q6006278|Ile Europa and Bassas da India xeric scrub]]''
| [[Файл:1997 europa vue du phare.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1308 AT1308]
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Europa Island|Europa Island]]
|-
| style='text-align:right'| 277
| ''[[:d:Q1269041|Illyrian deciduous forests]]''
| [[Файл:Omis-17.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1210 PA1210]
| [[Албания]]<br/>[[Босния һәм Герцеговина]]<br/>[[Хорватия]]<br/>[[Греция]]<br/>[[Италия]]<br/>[[Черногория]]<br/>[[Словения]]
| [[:commons:Category:Illyrian deciduous forests|Illyrian deciduous forests]]
|-
| style='text-align:right'| 278
| ''[[:d:Q2731170|Indus Valley desert]]''
| [[Файл:Noorpur Thal desert road, engulfed in a sand storm.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM1302 IM1302]
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| [[:commons:Category:Indus Valley Desert Ecoregion|Indus Valley Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 279
| ''[[:d:Q1426627|Inner Niger Delta]]''
| [[Файл:Inland Niger Delta 2007.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0903 AT0903]
| [[Мали]]
| [[:commons:Category:Niger Inland Delta|Niger Inland Delta]]
|-
| style='text-align:right'| 280
| ''[[:d:Q3516550|Interior Alaska-Yukon lowland taiga]]''
| [[Файл:Porcupine River YFNWR.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0607 NA0607]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Interior Alaska-Yukon Lowland Taiga Ecoregion|Interior Alaska-Yukon Lowland Taiga Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 281
| ''[[:d:Q3532943|Interior Yukon-Alaska alpine tundra]]''
| [[Файл:My Public Lands Roadtrip- Eagle Summit, Steese National Conservation Area, in Alaska (18781944644).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1111 NA1111]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Канада]]
| [[:commons:Category:Interior Alaska-Yukon Alpine Tundra Ecoregion|Interior Alaska-Yukon Alpine Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 282
| ''[[:d:Q30326606|Iquitos várzea]]''
| [[Файл:Amazonian rainforest.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0128 NT0128]
| [[Бразилия]]<br/>[[Перу]]
| [[:commons:Category:Iquitos Várzea Ecoregion|Iquitos Várzea Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 283
| ''[[:d:Q94688030|Irrawaddy dry forests]]''
| [[Файл:Bagan, Myanmar, Bagan plains.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0117 IM0117]
| [[Мьянма]]
| [[:commons:Category:Irrawaddy Dry Forests Ecoregion|Irrawaddy Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 284
| ''[[:d:Q98723467|Irrawaddy freshwater swamp forests]]''
| [[Файл:Maubin, Myanmar (Burma) - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0116 IM0116]
| [[Мьянма]]
| [[:commons:Category:Irrawaddy Freshwater Swamp Forests Ecoregion|Irrawaddy Freshwater Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 285
| ''[[:d:Q94687981|Irrawaddy moist deciduous forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0205 IM0205]
| [[Мьянма]]
| [[:commons:Category:Irrawaddy Moist Deciduous Forests Ecoregion|Irrawaddy Moist Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 286
| ''[[:d:Q6088839|Isthmian-Atlantic moist forests]]''
| [[Файл:Braulio Carrillo National Park 2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0129 NT0129]
| [[Никарагуа]]
| [[:commons:Category:Isthmian-Atlantic Moist Forests Ecoregion|Isthmian-Atlantic Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 287
| ''[[:d:Q100285544|Isthmian-Pacific moist forests]]''
| [[Файл:Corocovado.JPG|center|128px]]
|
| [[Коста-Рика]]<br/>[[Панама]]
|
|-
| style='text-align:right'| 288
| ''[[:d:Q798829|Italian sclerophyllous and semi-deciduous forests]]''
| [[Файл:Ecoregion PA1211.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1211 PA1211]
| [[Италия]]<br/>[[Франция]]
| [[:commons:Category:Italian sclerophyllous and semi-deciduous forests|Italian sclerophyllous and semi-deciduous forests]]
|-
| style='text-align:right'| 289
| ''[[:d:Q6006272|Itigi-Sumbu thicket]]''
| [[Файл:AT0708 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0708 AT0708]
| [[Танзания]]<br/>[[Замбия]]<br/>[[Конго Демократик Республикасы]]
| [[:commons:Category:Itigi-Sumbu Thicket Ecoregion|Itigi-Sumbu Thicket Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 290
| ''[[:d:Q96742553|Jalisco dry forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0217 NT0217]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Jalisco dry forests|Jalisco dry forests]]
|-
| style='text-align:right'| 291
| ''[[:d:Q6127443|Jamaican dry forests]]''
| [[Файл:HillsaboveAlligatorPond.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0218 NT0218]
| [[Ямайка]]
| [[:commons:Category:Jamaican Dry Forests Ecoregion|Jamaican Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 292
| ''[[:d:Q104622992|Jamaican moist forests]]''
| [[Файл:JM Blue Mountain Peak 1010 (79) (17256498831).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0131 NT0131]
| [[Ямайка]]
| [[:commons:Category:Jamaican Moist Forests Ecoregion|Jamaican Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 293
| ''[[:d:Q30066061|Japurá-Solimões-Negro moist forests]]''
| [[Файл:Floresta Alagada - Parque Nacional do Jaú.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0132 NT0132]
| [[Бразилия]]<br/>[[Колумбия]]<br/>[[Венесуэла]]
| [[:commons:Category:Japurá-Solimões-Negro Moist Forests Ecoregion|Japurá-Solimões-Negro Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 294
| ''[[:d:Q6160938|Jarrah Forest]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1210 AA1210]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Southwest Australia Woodlands Ecoregion|Southwest Australia Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 295
| ''[[:d:Q3079331|Jian Nan Subtropical Evergreen Forests]]''
| [[Файл:A forest scene of Xibin town,Youxi county.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0118 IM0118]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Jian Nan Subtropical Evergreen Forests Ecoregion|Jian Nan Subtropical Evergreen Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 296
| ''[[:d:Q6024543|Jos Plateau forest-grassland mosaic]]''
| [[Файл:Hills in the eastern part of the city, Jos (07).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1010 AT1010]
| [[Нигерия]]
| [[:commons:Category:Jos Plateau Forest-Grassland Ecoregion|Jos Plateau Forest-Grassland Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 297
| ''[[:d:Q30326607|Juruá-Purus moist forests]]''
| [[Файл:Rio Tefe.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0133 NT0133]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Juruá-Purus Moist Forests Ecoregion|Juruá-Purus Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 298
| ''[[:d:Q3532940|Kalaallit Nunaat Arctic Steppe]]''
| [[Файл:Igaliku.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1113 NA1113]
| ''[[:d:Q223|Гренландия]]''
| [[:commons:Category:Kalaallit Nunaat Arctic Steppe Ecoregion|Kalaallit Nunaat Arctic Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 299
| ''[[:d:Q27070747|Kalaallit Nunaat high arctic tundra]]''
| [[Файл:Qaanaaq Coastline.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1112 NA1112]
| ''[[:d:Q223|Гренландия]]''
| [[:commons:Category:Kalaallit Nunaat High Arctic Tundra Ecoregion|Kalaallit Nunaat High Arctic Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 300
| ''[[:d:Q6116469|Kalahari Acacia-Baikiaea woodlands]]''
| [[Файл:Giraffe standing.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0709 AT0709]
| [[Ботсвана]]<br/>[[Намибия]]<br/>[[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]<br/>[[Зимбабве]]
| [[:commons:Category:Kalahari Acacia Woodlands Ecoregion|Kalahari Acacia Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 301
| ''[[:d:Q6116487|Kalahari xeric savanna]]''
| [[Файл:Ecoregion AT1309.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1309 AT1309]
| [[Намибия]]<br/>[[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]<br/>[[Ботсвана]]
| [[:commons:Category:Kalahari Xeric Savanna Ecoregion|Kalahari Xeric Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 302
| ''[[:d:Q3889166|Kaokoveld]]''
| [[Файл:Landschaft bei Orupembe-Kaokoveld.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1310 AT1310]
| [[Ангола]]<br/>[[Намибия]]
| [[:commons:Category:Kaokoveld|Kaokoveld]]
|-
| style='text-align:right'| 303
| ''[[:d:Q6368136|Karakoram-West Tibetan Plateau alpine steppe]]''
| [[Файл:Karakoram-West Tibetan Plateau alpine steppe.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1006 PA1006]
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]<br/>[[Әфганстан]]<br/>[[Кытай]]<br/>[[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Karakoram-West Tibetan Plateau Alpine Steppe Ecoregion|Karakoram-West Tibetan Plateau Alpine Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 304
| ''[[:d:Q94705738|Kayah-Karen montane rain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0119 IM0119]
| [[Мьянма]]<br/>[[Таиланд]]
| [[:commons:Category:Kayah-Karen Montane Rainforests Ecoregion|Kayah-Karen Montane Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 305
| ''[[:d:Q5391305|Kazakh semi-desert]]''
| [[Файл:The wonderful nature of West Kazakhtan region, Burlin district.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1318 PA1318]
| [[Казакъстан]]
| [[:commons:Category:Kazakh Semi-Desert Ecoregion|Kazakh Semi-Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 306
| ''[[:d:Q106237438|Kermadec Islands subtropical moist forests]]''
| [[Файл:Nugent Meyer Dayrell Islands.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0107 OC0107]
| [[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:Kermadec Islands Subtropical Moist Forests Ecoregion|Kermadec Islands Subtropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 307
| ''[[:d:Q89974549|Khangai Mountains alpine meadow]]''
| [[Файл:Ontgon-tenger-gipfel.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1007 PA1007]
| [[Монголия]]
| [[:commons:Category:Khangai Mountains Alpine Meadow Ecoregion|Khangai Mountains Alpine Meadow Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 308
| ''[[:d:Q91024483|Khangai Mountains conifer forests]]''
| [[Файл:Tarvagatai Mountains in Khangai range.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0512 PA0512]
| [[Монголия]]
| [[:commons:Category:Khangai Mountains Conifer Forests Ecoregion|Khangai Mountains Conifer Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 309
| ''[[:d:Q6376608|Khathiar-Gir dry deciduous forests]]''
| [[Файл:Gir forest view.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0206 IM0206]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Khathiar-Gir dry deciduous forests|Khathiar-Gir dry deciduous forests]]
|-
| style='text-align:right'| 310
| ''[[:d:Q95743315|Kimberley tropical savanna]]''
| [[Файл:Mirima National Park.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0706 AA0706]
| [[Австралия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 311
| ''[[:d:Q60652801|Klamath-Siskiyou forests]]''
| [[Файл:Bear Mountain and tarn below Devils Punchbowl in Siskiyou Wilderness.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0516 NA0516]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Klamath-Siskiyou Forests Ecoregion|Klamath-Siskiyou Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 312
| ''[[:d:Q3642827|Knysna-Amatole montane forests]]''
| [[Файл:Groot River.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0115 AT0115]
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| [[:commons:Category:Knysna-Tsitsikamma forests|Knysna-Tsitsikamma forests]]
|-
| style='text-align:right'| 313
| ''[[:d:Q96650108|Kopet Dag semi-desert]]''
| [[Файл:Golestan - Torkaman Sahra - panoramio (1).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1319 PA1319]
| [[Төрекмәнстан]]<br/>[[Иран]]
| [[:commons:Category:Kopet Dag Semi-Desert Ecoregion|Kopet Dag Semi-Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 314
| ''[[:d:Q96754365|Kopet Dag woodlands and forest steppe]]''
| [[Файл:Ashgabat - panoramio - flydime.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1008 PA1008]
| [[Төрекмәнстан]]<br/>[[Иран]]
| [[:commons:Category:Kopet Dag Woodlands and Forest Steppe Ecoregion|Kopet Dag Woodlands and Forest Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 315
| ''[[:d:Q99674303|Kuh Rud and Eastern Iran montane woodlands]]''
| [[Файл:Sar moshk (6).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1009 PA1009]
| [[Иран]]<br/>[[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| [[:commons:Category:Kuh Rud and Eastern Iran Montane Woodlands Ecoregion|Kuh Rud and Eastern Iran Montane Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 316
| ''[[:d:Q6449879|KwaZulu-Cape coastal forest mosaic]]''
| [[Файл:Annals of the South African Museum = Annale van die Suid-Afrikaanse Museum (1974) (17792453094).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0116 AT0116]
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| [[:commons:Category:Kwazulu Natal-Cape Coastal Forests Ecoregion|Kwazulu Natal-Cape Coastal Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 317
| ''[[:d:Q30622953|La Costa xeric shrublands]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1309 NT1309]
| [[Венесуэла]]
| [[:commons:Category:La Costa Xeric Shrublands Ecoregion|La Costa Xeric Shrublands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 318
| ''[[:d:Q6116484|Lake Chad flooded savanna]]''
| [[Файл:Kanał doprowadzający do jeziora - Jezioro Czad - 001269s.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0904 AT0904]
| [[Камерун]]<br/>[[Нигер]]<br/>[[Нигерия]]<br/>[[Чад]]
| [[:commons:Category:Lake Chad Flooded Savanna Ecoregion|Lake Chad Flooded Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 319
| ''[[:d:Q30622967|Lara-Falcón dry forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0219 NT0219]
| [[Венесуэла]]
| [[:commons:Category:Lara-Falcón Dry Forests Ecoregion|Lara-Falcón Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 320
| ''[[:d:Q104631326|Leeward Islands moist forests]]''
| [[Файл:Gingerland, Nevis.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0134 NT0134]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Бөекбритания]]<br/>[[Франция]]<br/>[[Сент-Китс һәм Невис]]<br/>[[Антигуа һәм Барбуда]]
| [[:commons:Category:Leeward Islands Moist Forests Ecoregion|Leeward Islands Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 321
| ''[[:d:Q104634151|Leeward Islands xeric scrub]]''
| [[Файл:Guadeloupe (13).JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1310 NT1310]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Бөекбритания]]<br/>[[Франция]]<br/>[[Сент-Китс һәм Невис]]<br/>[[Антигуа һәм Барбуда]]
| [[:commons:Category:Caribbean Shrublands Ecoregion|Caribbean Shrublands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 322
| ''[[:d:Q104783592|Lesser Antillean dry forests]]''
| [[Файл:St. Vincent, Karibik - Kingstown - Looking north from Fort Charlotte - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0220 NT0220]
| [[Сент-Люсия]]<br/>[[Доминика]]<br/>[[Сент-Винсент һәм Гренадиналар|Сент-Винсент һәм Гренадиннар]]<br/>[[Франция]]
|
|-
| style='text-align:right'| 323
| ''[[:d:Q94965456|Lesser Sundas deciduous forests]]''
| [[Файл:A Bay near Senggigi Lombok.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0201 AA0201]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Lesser Sundas Deciduous Forests Ecoregion|Lesser Sundas Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 324
| ''[[:d:Q141501|Llanos]]''
| [[Файл:Llanos3.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0709 NT0709]
| [[Венесуэла]]<br/>[[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Llanos|Llanos]]
|-
| style='text-align:right'| 325
| ''[[:d:Q3079338|Lord Howe Island subtropical forests]]''
| [[Файл:Lord Howe Island forest.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0109 AA0109]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Lord Howe Island Subtropical Forests Ecoregion|Lord Howe Island Subtropical Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 326
| ''[[:d:Q7465792|Louisiade Archipelago rain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0110 AA0110]
| [[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:Louisiade Archipelago Rainforests Ecoregion|Louisiade Archipelago Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 327
| ''[[:d:Q3532960|Low Arctic tundra]]''
| [[Файл:Rock Valley, Kangirsuk, Nunavik, Quebec.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1114 NA1114]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Canadian Low Arctic Tundra Ecoregion|Canadian Low Arctic Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 328
| ''[[:d:Q30622070|Low Monte Ecoregion]]''
| [[Файл:396 Arg Barreales.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0802 NT0802]
| [[Аргентина]]
| [[:commons:Category:Low Monte Ecoregion|Low Monte Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 329
| ''[[:d:Q3849597|Lower Gangetic Plains moist deciduous forests]]''
| [[Файл:A Road of Bhawal Nationa Park, Gazipur.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0120 IM0120]
| [[Бангладеш]]<br/>[[Һиндстан]]<br/>[[Непал]]
|
|-
| style='text-align:right'| 330
| ''[[:d:Q3091336|Lowland fynbos and renosterveld]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1202 AT1202]
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| style='text-align:right'| 331
| ''[[:d:Q98140114|Luang Prabang montane rain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0121 IM0121]
| [[Таиланд]]<br/>[[Лаос]]<br/>[[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Luang Prabang Montane Rainforests Ecoregion|Luang Prabang Montane Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 332
| ''[[:d:Q94275716|Luzon montane rain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0122 IM0122]
| [[Филиппин|Филипин]]
| [[:commons:Category:Luzon Montane Rainforests Ecoregion|Luzon Montane Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 333
| ''[[:d:Q17077334|Luzon rain forests]]''
| [[Файл:Licsi bridge crossing Bued river - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0123 IM0123]
| [[Филиппин|Филипин]]
| [[:commons:Category:Luzon Rainforests Ecoregion|Luzon Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 334
| ''[[:d:Q3079248|Luzon tropical pine forests]]''
| [[Файл:Mt. Ulap.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0302 IM0302]
| [[Филиппин|Филипин]]
| [[:commons:Category:Luzon tropical pine forests|Luzon tropical pine forests]]
|-
| style='text-align:right'| 335
| ''[[:d:Q285831|Madagascar dry deciduous forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0202 AT0202]
| [[Мадагаскар]]
| [[:commons:Category:Nature of Madagascar|Nature of Madagascar]]
|-
| style='text-align:right'| 336
| ''[[:d:Q6726159|Madagascar ericoid thickets]]''
| [[Файл:Marojejy NP camp 3 view 02.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1011 AT1011]
| [[Мадагаскар]]
| [[:commons:Category:Madagascar Ericoid Thickets Ecoregion|Madagascar Ericoid Thickets Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 337
| ''[[:d:Q3079260|Madagascar lowland forests]]''
| [[Файл:Lowland rainforest, Masoala National Park, Madagascar (4026784053).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0117 AT0117]
| [[Мадагаскар]]
|
|-
| style='text-align:right'| 338
| ''[[:d:Q585492|Madagascar spiny thickets]]''
| [[Файл:Spiny Forest Ifaty Madagascar.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1311 AT1311]
| [[Мадагаскар]]
| [[:commons:Category:Spiny Forest|Spiny Forest]]
|-
| style='text-align:right'| 339
| ''[[:d:Q859748|Madagascar subhumid forests]]''
| [[Файл:Isalo National Park 01.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0118 AT0118]
| [[Мадагаскар]]
|
|-
| style='text-align:right'| 340
| ''[[:d:Q3079205|Madagascar succulent woodlands]]''
| [[Файл:AT1312 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1312 AT1312]
| [[Мадагаскар]]
|
|-
| style='text-align:right'| 341
| ''[[:d:Q28658996|Madeira evergreen forests]]''
| [[Файл:Levada do Caldeirão Verde, Madeira (09611).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0425 PA0425]
| [[Португалия]]
| [[:commons:Category:Madeira evergreen forests|Madeira evergreen forests]]
|-
| style='text-align:right'| 342
| ''[[:d:Q30326598|Madeira-Tapajós moist forests]]''
| [[Файл:Rio Tapajós 02.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0135 NT0135]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Madeira-Tapajós Moist Forests Ecoregion|Madeira-Tapajós Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 343
| ''[[:d:Q1139818|Madrean pine-oak woodlands]]''
|
|
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 344
| ''[[:d:Q30622281|Magdalena Valley dry forests]]''
| [[Файл:Barrios Occidente de Neiva - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0221 NT0221]
| [[Колумбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 345
| ''[[:d:Q30626301|Magdalena Valley montane forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0136 NT0136]
| [[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Magdalena Valley Montane Forests Ecoregion|Magdalena Valley Montane Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 346
| ''[[:d:Q30624605|Magdalena-Urabá moist forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0137 NT0137]
| [[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Magdalena-Urabá Moist Forests Ecoregion|Magdalena-Urabá Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 347
| ''[[:d:Q55621715|Magellanic moorland]]''
|
|
| [[Чили]]
|
|-
| style='text-align:right'| 348
| ''[[:d:Q2981644|Magellanic subpolar forests]]''
| [[Файл:Valle del Frances.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0402 NT0402]
| [[Чили]]
| [[:commons:Category:Magellanic Subpolar Forests Ecoregion|Magellanic Subpolar Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 349
| ''[[:d:Q6740738|Malabar Coast moist forests]]''
| [[Файл:Mumbai 03-2016 99 surroundings of Kanheri Caves.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0124 IM0124]
| [[Һиндстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 350
| ''[[:d:Q94768715|Maldives-Lakshadweep-Chagos Archipelago tropical moist forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0125 IM0125]
| [[Һиндстан]]<br/>[[Мальдивлар]]<br/>''[[:d:Q43448|Һинд океанындагы Британ территориясе]]''
| [[:commons:Category:Maldives-Lakshadweep-Chagos Archipelago Tropical Moist Forests Ecoregion|Maldives-Lakshadweep-Chagos Archipelago Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 351
| ''[[:d:Q108379315|Malpelo Island xeric scrub]]''
| [[Файл:Malpelo nazca booby NOAA.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1311 NT1311]
| [[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Malpelo Island Xeric Scrub Ecoregion|Malpelo Island Xeric Scrub Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 352
| ''[[:d:Q21512753|Manchurian mixed forests]]''
| [[Файл:DiuSeoiLau Waterfall.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0426 PA0426]
| [[Кытай]]<br/>[[Корея Халык Демократик Җөмһүрияте|Корея Халык Демократик Республикасы]]<br/>[[Көньяк Корея]]<br/>[[Россия]]
| [[:commons:Category:Manchurian Mixed Forests Ecoregion|Manchurian Mixed Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 353
| ''[[:d:Q16964463|Mandara Plateau mosaic]]''
| [[Файл:Mont Mandara 05.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0710 AT0710]
| [[Камерун]]<br/>[[Нигерия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 354
| ''[[:d:Q6754248|Maputaland coastal forest mosaic]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0119 AT0119]
| [[Мозамбик]]<br/>[[Эсватини]]<br/>[[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| style='text-align:right'| 355
| ''[[:d:Q493341|Maputaland-Pondoland]]''
| [[Файл:Oribi gorge.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1012 AT1012]
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| style='text-align:right'| 356
| ''[[:d:Q30622706|Maracaibo dry forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0222 NT0222]
| [[Венесуэла]]
|
|-
| style='text-align:right'| 357
| ''[[:d:Q30326592|Marajó várzea]]''
| [[Файл:Ilha de Marajó.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0138 NT0138]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Marajó Várzea Ecoregion|Marajó Várzea Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 358
| ''[[:d:Q10327254|Maranhão Babaçu forests]]''
| [[Файл:Attalea speciosa Itapecuru 2.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0139 NT0139]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Maranhão Babaçu Forests Ecoregion|Maranhão Babaçu Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 359
| ''[[:d:Q30622256|Marañón dry forests]]''
| [[Файл:ValleRIOtactago.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0223 NT0223]
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Marañon Dry Forests Ecoregion|Marañon Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 360
| ''[[:d:Q102435780|Marianas tropical dry forests]]''
| [[Файл:Suicide Cliff in Saipan 3.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0203 OC0203]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Marianas Tropical Dry Forests Ecoregion|Marianas Tropical Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 361
| ''[[:d:Q73063208|Marielandia Antarctic tundra]]''
| [[Файл:Maigetter0293.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AN1101 AN1101]
| No/unknown value
| [[:commons:Category:Marie Byrd Land Tundra Ecoregion (One Earth)|Marie Byrd Land Tundra Ecoregion (One Earth)]]
|-
| style='text-align:right'| 362
| ''[[:d:Q26333581|Marquesas tropical moist forests]]''
| [[Файл:Hatiheu Bay, Nuku Hiva (French Polynesia).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0108 OC0108]
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Marquesas Tropical Moist Forests Ecoregion|Marquesas Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 363
| ''[[:d:Q6083947|Masai xeric grasslands and shrublands]]''
| [[Файл:AT1313 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1313 AT1313]
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]<br/>[[Кения]]
|
|-
| style='text-align:right'| 364
| ''[[:d:Q3514511|Mascarene forests]]''
| [[Файл:Forêt domaniale de Takamaka - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0120 AT0120]
| [[Маврикий]]
| [[:commons:Category:Mascarene Forests Ecoregion|Mascarene Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 365
| ''[[:d:Q30326604|Mato Grosso tropical dry forests]]''
| [[Файл:Operação Kuarup, Agosto-2016 (28855666244).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0140 NT0140]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Mato Grosso Tropical Dry Forests Ecoregion|Mato Grosso Tropical Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 366
| ''[[:d:Q3890828|Mediterranean Acacia-Argania dry woodlands]]''
| [[Файл:Argan Trees.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1212 PA1212]
| [[Марокко]]<br/>[[Испания]]
| [[:commons:Category:Mediterranean acacia-argania dry woodlands and succulent thickets|Mediterranean acacia-argania dry woodlands and succulent thickets]]
|-
| style='text-align:right'| 367
| ''[[:d:Q102173570|Mediterranean High Atlas juniper steppe]]''
| [[Файл:High-Atlas-Toubkal.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1010 PA1010]
| [[Марокко]]
|
|-
| style='text-align:right'| 368
| ''[[:d:Q4969096|Mediterranean conifer and mixed forests]]''
| [[Файл:BOUALAM 20130819 215539.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0513 PA0513]
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
| [[:commons:Category:Mediterranean conifer and mixed forests|Mediterranean conifer and mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 369
| ''[[:d:Q3888780|Mediterranean dry woodlands and steppe]]''
| [[Файл:Ecoregion PA1213.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1213 PA1213]
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
| [[:commons:Category:Mediterranean dry woodlands and steppe|Mediterranean dry woodlands and steppe]]
|-
| style='text-align:right'| 370
| ''[[:d:Q2616731|Mediterranean woodlands and forests]]''
| [[Файл:Alcornoque y erica arborea.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1214 PA1214]
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
| [[:commons:Category:Mediterranean woodlands and forests|Mediterranean woodlands and forests]]
|-
| style='text-align:right'| 371
| ''[[:d:Q12352443|Meghalaya subtropical forests]]''
| [[Файл:Nohkalikai fall.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0126 IM0126]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Meghalaya subtropical forests ecoregion|Meghalaya subtropical forests ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 372
| ''[[:d:Q108176973|Mentawai Islands rain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0127 IM0127]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Mentawai Islands Rainforests Ecoregion|Mentawai Islands Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 373
| ''[[:d:Q98033994|Meseta Central matorral]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1307 NA1307]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Meseta Central Matorral Ecoregion|Meseta Central Matorral Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 374
| ''[[:d:Q3290315|Mesopotamian Marshes]]''
| [[Файл:Marsh Arabs in a mashoof.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0906 PA0906]
| [[Гыйрак]]
| [[:commons:Category:Mesopotamian Marshes|Mesopotamian Marshes]]
|-
| style='text-align:right'| 375
| ''[[:d:Q5804195|Mesopotamian shrub desert]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1320 PA1320]
| [[Иран]]<br/>[[Исраил]]<br/>[[Үрдүн]]<br/>[[Сүрия]]<br/>[[Гыйрак]]
| [[:commons:Category:Mesopotamian Shrub Desert Ecoregion|Mesopotamian Shrub Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 376
| ''[[:d:Q1032273|Mid-Canada Boreal Plains Forests]]''
| [[Файл:Riding mountain national park 3 - reflection.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0608 NA0608]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Mid-Canada Boreal Plains Forests Ecoregion|Mid-Canada Boreal Plains Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 377
| ''[[:d:Q3532958|Middle Arctic tundra]]''
| [[Файл:Muskox 09-28.06.98.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1115 NA1115]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Canadian Middle Arctic Tundra Ecoregion|Canadian Middle Arctic Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 378
| ''[[:d:Q6841214|Middle Atlantic coastal forests]]''
| [[Файл:Baldcypress (Taxodium distichum) on Congaree National Park Low Boardwalk trail.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0517 NA0517]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 379
| ''[[:d:Q99517807|Middle East steppe]]''
| [[Файл:Izra4.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0812 PA0812]
| [[Сүрия]]<br/>[[Гыйрак]]<br/>[[Үрдүн]]
|
|-
| style='text-align:right'| 380
| ''[[:d:Q1032261|Midwest Canadian Shield forests]]''
| [[Файл:Pisew Falls Manitoba.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0609 NA0609]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Midwest Canadian Shield Forests Ecoregion|Midwest Canadian Shield Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 381
| ''[[:d:Q98910121|Mindanao montane rain forests]]''
| [[Файл:Lake Duminagat, Mt. Malindang - Misamis Occidental.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0128 IM0128]
| [[Филиппин|Филипин]]
| [[:commons:Category:Mindanao Montane Rainforests Ecoregion|Mindanao Montane Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 382
| ''[[:d:Q98937774|Mindanao-Eastern Visayas rain forests]]''
| [[Файл:Cadacan River in Brgy. Inuntan, Basey, Samar2.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0129 IM0129]
| [[Филиппин|Филипин]]
| [[:commons:Category:Mindanao-Eastern Visayas Rainforests Ecoregion|Mindanao-Eastern Visayas Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 383
| ''[[:d:Q98944425|Mindoro rain forests]]''
| [[Файл:Purok B1, Barangay Central, San Jose, Occidental Mindoro - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0130 IM0130]
| [[Филиппин|Филипин]]
| [[:commons:Category:Mindoro Rainforests Ecoregion|Mindoro Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 384
| ''[[:d:Q100312859|Miskito pine forests]]''
| [[Файл:Amanecer en los llanos de ALAMIKAMBA, RAAN, Nic. - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0306 NT0306]
| [[Һондурас]]<br/>[[Никарагуа]]
| [[:commons:Category:Miskito Pine Forests Ecoregion|Miskito Pine Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 385
| ''[[:d:Q6879384|Mississippi lowland forests]]''
| [[Файл:Heron Pond in Cache River State Natural Area.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0409 NA0409]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Mississippi Lowland Forests Ecoregion|Mississippi Lowland Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 386
| ''[[:d:Q96393557|Mitchell Grass Downs]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0707 AA0707]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Mitchell Grass Downs Ecoregion|Mitchell Grass Downs Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 387
| ''[[:d:Q3848518|Mizoram-Manipur-Kachin rain forests]]''
| [[Файл:SAJEK Valley form mountain.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0131 IM0131]
| [[Һиндстан]]<br/>[[Мьянма]]<br/>[[Бангладеш]]
| [[:commons:Category:Mizoram-Manipur-Kachin rain forests ecoregion|Mizoram-Manipur-Kachin rain forests ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 388
| ''[[:d:Q184355|Mojave Desert]]''
| [[Файл:Calico basin red rock cumulus mediocris.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1308 NA1308]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Mojave Desert|Mojave Desert]]
|-
| style='text-align:right'| 389
| ''[[:d:Q172497|Mongolian-Manchurian grassland]]''
| [[Файл:Grasslands-menggu.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0813 PA0813]
| [[Монголия]]<br/>[[Кытай]]<br/>[[Россия]]
| [[:commons:Category:Mongolian-Manchurian Grassland Ecoregion|Mongolian-Manchurian Grassland Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 390
| ''[[:d:Q3401273|Montana Valley and Foothill grasslands]]''
| [[Файл:Bison at National Bison Range.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0808 NA0808]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Канада]]
| [[:commons:Category:Montana valley and foothill grasslands|Montana valley and foothill grasslands]]
|-
| style='text-align:right'| 391
| ''[[:d:Q3091335|Montane Fynbos and Renosterveld]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1203 AT1203]
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| style='text-align:right'| 392
| ''[[:d:Q30326595|Monte Alegre várzea]]''
| [[Файл:Margem esquerda rio solimões Careiro da Várzea Am Brasil.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0141 NT0141]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Monte Alegre Várzea Ecoregion|Monte Alegre Várzea Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 393
| ''[[:d:Q14775119|Motagua Valley thornscrub]]''
| [[Файл:Motagua.km.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1312 NT1312]
| [[Гватемала]]
| [[:commons:Category:Motagua Valley Thornscrub Ecoregion|Motagua Valley Thornscrub Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 394
| ''[[:d:Q3847736|Mount Cameroon and Bioko montane forests]]''
| [[Файл:Mount Cameroon and Bioko montane forests, satellite view.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0121 AT0121]
| [[Камерун]]<br/>[[Экваториаль Гвинея]]
| [[:commons:Category:Mount Cameroon and Bioko Montane Forests Ecoregion|Mount Cameroon and Bioko Montane Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 395
| ''[[:d:Q95985737|Mount Lofty woodlands]]''
| [[Файл:Kangaroo Island kangaroos.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1206 AA1206]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Flinders-Lofty Montane Woodlands Ecoregion|Flinders-Lofty Montane Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 396
| ''[[:d:Q6939198|Murray-Darling woodlands and mallee]]''
| [[Файл:LittleDesert.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1207 AA1207]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Murray-Darling Woodlands and Mallee Ecoregion|Murray-Darling Woodlands and Mallee Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 397
| ''[[:d:Q252075|Muskwa-Slave Lake Taiga]]''
| [[Файл:Confluence.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0610 NA0610]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Muskwa-Slave Lake Taiga Ecoregion|Muskwa-Slave Lake Taiga Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 398
| ''[[:d:Q94780308|Myanmar coastal rain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0132 IM0132]
| [[Мьянма]]
| [[:commons:Category:Myanmar Coastal Rainforests Ecoregion|Myanmar Coastal Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 399
| ''[[:d:Q5958394|Nama Karoo]]''
| [[Файл:Ecoregion AT1314.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1314 AT1314]
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]<br/>[[Намибия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 400
| ''[[:d:Q71184491|Namib desert ecoregion]]''
| [[Файл:AT1315 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1315 AT1315]
| [[Намибия]]<br/>[[Ангола]]<br/>[[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
|
|-
| style='text-align:right'| 401
| ''[[:d:Q85787693|Namibian savanna woodlands]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1316 AT1316]
| [[Намибия]]
| [[:commons:Category:Namibian Savanna Woodlands Ecoregion|Namibian Savanna Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 402
| ''[[:d:Q95990699|Nansei Islands subtropical evergreen forests]]''
| [[Файл:Forest at Mount Yae Okinawa 201911 01.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0170 IM0170]
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Nansei Islands Subtropical Evergreen Forests Ecoregion|Nansei Islands Subtropical Evergreen Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 403
| ''[[:d:Q30623052|Napo moist forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0142 NT0142]
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Napo Moist Forests Ecoregion|Napo Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 404
| ''[[:d:Q6965251|Naracoorte Coastal Plain]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1208 AA1208]
| [[Австралия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 405
| ''[[:d:Q95968411|Naracoorte woodlands]]''
| [[Файл:Looking up the Coorong from the Murray mouth.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1208 AA1208]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Naracoorte Woodlands Ecoregion|Naracoorte Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 406
| ''[[:d:Q3079365|Narmada Valley dry deciduous forests]]''
| [[Файл:Narmada river.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0207 IM0207]
| [[Һиндстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 407
| ''[[:d:Q3401280|Nebraska Sand Hills Mixed Grasslands]]''
| [[Файл:Blowout lg.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0809 NA0809]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Nebraska Sandhills|Nebraska Sandhills]]
|-
| style='text-align:right'| 408
| ''[[:d:Q30066059|Negro-Branco moist forests]]''
| [[Файл:Lago do Rio Negro 03.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0143 NT0143]
| [[Венесуэла]]<br/>[[Колумбия]]<br/>[[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Negro-Branco Moist Forests Ecoregion|Negro-Branco Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 409
| ''[[:d:Q17015410|Nelson Coast temperate forests]]''
| [[Файл:Abel Tasman trail, National Park, South Island, New Zealand - panoramio (1).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0404 AA0404]
| [[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:Nelson Coast Temperate Forests Ecoregion|Nelson Coast Temperate Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 410
| ''[[:d:Q70153947|Nenjiang River grassland]]''
| [[Файл:丹顶鹤2-2017.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0903 PA0903]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Nenjiang River Grassland Ecoregion|Nenjiang River Grassland Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 411
| ''[[:d:Q19757933|New Britain-New Ireland lowland rain forests]]''
| [[Файл:MelonycterisMelanopsSmit.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0111 AA0111]
| [[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:New Britain-New Ireland Lowland Rainforests Ecoregion|New Britain-New Ireland Lowland Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 412
| ''[[:d:Q96067762|New Britain-New Ireland montane rain forests]]''
| [[Файл:Ulawun.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0112 AA0112]
| [[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:New Britain-New Ireland Montane Rainforests Ecoregion|New Britain-New Ireland Montane Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 413
| ''[[:d:Q3079350|New Caledonia dry forests]]''
| [[Файл:Savane niaoulis nouvelle caledonie.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0202 AA0202]
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:New Caledonia Dry Forests Ecoregion|New Caledonia Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 414
| ''[[:d:Q7006277|New Caledonia rain forests]]''
| [[Файл:Fougère arborescente.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0113 AA0113]
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:New Caledonia Rainforests Ecoregion|New Caledonia Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 415
| ''[[:d:Q3052106|New England/Acadian forests]]''
| [[Файл:White mountains new hampshire.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0410 NA0410]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Канада]]
| [[:commons:Category:New England-Acadian forests|New England-Acadian forests]]
|-
| style='text-align:right'| 416
| ''[[:d:Q2961771|New Guinea Highlands]]''
| [[Файл:Papua New Guinea (5986599443).jpg|center|128px]]
|
| [[Папуа — Яңа Гвинея]]<br/>[[Индонезия]]
| [[:commons:Category:New Guinea Highlands|New Guinea Highlands]]
|-
| style='text-align:right'| 417
| ''[[:d:Q3079256|Newfoundland Highland forests]]''
| [[Файл:Gros Morne NP (43008710314).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0611 NA0611]
| [[Канада]]
|
|-
| style='text-align:right'| 418
| ''[[:d:Q157286|Nicobar Islands]]''
| [[Файл:Nicobar-eilanden-locatie.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IN0133 IN0133]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Nicobar Islands|Nicobar Islands]]
|-
| style='text-align:right'| 419
| ''[[:d:Q107968952|Nicobar Islands rain forests]]''
| [[Файл:Nicobar islands 1 teressa.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0133 IM0133]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Nicobar Islands Rainforests Ecoregion|Nicobar Islands Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 420
| ''[[:d:Q5558411|Niger Delta swamp forests]]''
| [[Файл:Flottage du bois dans le delta du Niger.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0122 AT0122]
| [[Нигерия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 421
| ''[[:d:Q6124412|Nigerian lowland forests]]''
| [[Файл:Ecoregion AT0123.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0123 AT0123]
| [[Нигерия]]<br/>[[Бенин]]
|
|-
| style='text-align:right'| 422
| ''[[:d:Q56324635|Nihonkai evergreen forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0427 PA0427]
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Nihonkai Evergreen Forests Ecoregion|Nihonkai Evergreen Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 423
| ''[[:d:Q16636786|Nihonkai montane deciduous forests]]''
| [[Файл:Ecoregion PA0428.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0428 PA0428]
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Nihonkai Montane Deciduous Forests Ecoregion|Nihonkai Montane Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 424
| ''[[:d:Q101084496|Nile Delta flooded savanna]]''
| [[Файл:Flickr - shaimaa85 - palm tree island Nile river egypt beni suef.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0904 PA0904]
| [[Мисыр]]
|
|-
| style='text-align:right'| 425
| ''[[:d:Q111903048|Norfolk Island subtropical forests]]''
| [[Файл:Norfolk Island Beach.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0114 AA0114]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Norfolk Island Subtropical Forests Ecoregion|Norfolk Island Subtropical Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 426
| ''[[:d:Q3079301|North Atlantic moist mixed forests]]''
| [[Файл:Ecoregion PA0429.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0429 PA0429]
| [[Ирландия]]<br/>[[Бөекбритания]]
| [[:commons:Category:North Atlantic Moist Mixed Forests Ecoregion|North Atlantic Moist Mixed Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 427
| ''[[:d:Q3079272|North Central Rockies forest]]''
| [[Файл:Going to sun road.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0518 NA0518]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:North Central Rockies forests|North Central Rockies forests]]
|-
| style='text-align:right'| 428
| ''[[:d:Q98785972|North Island temperate forests]]''
| [[Файл:Footpath in Egmont NP 05.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0405 AA0405]
| [[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:New Zealand North Island Temperate Forests Ecoregion|New Zealand North Island Temperate Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 429
| ''[[:d:Q41285|North Saharan steppe and woodlands]]''
| [[Файл:Oued massa.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1321 PA1321]
| [[Ливия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 430
| ''[[:d:Q70156693|North Tibetan Plateau-Kunlun Mountains alpine desert]]''
| [[Файл:Kunlun IMG 0541.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1011 PA1011]
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 431
| ''[[:d:Q7057350|North Western Ghats moist deciduous forests]]''
| [[Файл:Anshi National Park (8890831927).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0134 IM0134]
| [[Һиндстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 432
| ''[[:d:Q7057349|North Western Ghats montane rain forests]]''
| [[Файл:Bhadra reservoir near Chickmagaluru.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0135 IM0135]
| [[Һиндстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 433
| ''[[:d:Q63526136|Northeast China Plain deciduous forests]]''
| [[Файл:Flower Sea Scenic Spot in Fanhe, Tieling 06.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0430 PA0430]
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 434
| ''[[:d:Q7057911|Northeast India-Myanmar pine forests]]''
| [[Файл:Hmuifang Mountain Side.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0303 IM0303]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Northeast India-Myanmar Pine Forests Ecoregion|Northeast India-Myanmar Pine Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 435
| ''[[:d:Q7058008|Northeastern Brazil restingas]]''
| [[Файл:Parque Nacional dos Lençóis Maranhenses Ilse Klasing Sparovek (7).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0144 NT0144]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Northeast Brazil Restingas Ecoregion|Northeast Brazil Restingas Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 436
| ''[[:d:Q2269112|Northeastern Congolian lowland forests]]''
| [[Файл:Ecoregion AT0124.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0124 AT0124]
| [[Конго Демократик Республикасы]]<br/>[[Үзәк Африка Җөмһүрияте|Үзәк Африка Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 437
| ''[[:d:Q4412557|Northeastern Himalayan subalpine conifer forests]]''
| [[Файл:Basum Lake 01.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0514 PA0514]
| [[Бутан]]<br/>[[Һиндстан]]<br/>[[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 438
| ''[[:d:Q797865|Northeastern Spain and Southern France Mediterranean forests]]''
| [[Файл:Montornès del Vallès - panoramio (1).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1215 PA1215]
| [[Испания]]<br/>[[Франция]]<br/>[[Италия]]<br/>[[Монако]]
| [[:commons:Category:Northeastern Spain and Southern France Mediterranean forests|Northeastern Spain and Southern France Mediterranean forests]]
|-
| style='text-align:right'| 439
| ''[[:d:Q7058078|Northeastern coastal forests]]''
| [[Файл:Posts Brook from Norvin Green State Forest Lower Trail.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0411 NA0411]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 440
| ''[[:d:Q6116471|Northern Acacia-Commiphora bushlands and thickets]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0711 AT0711]
| [[Хәбәшстан|Эфиопия]]<br/>[[Уганда]]<br/>[[Кения]]<br/>[[Судан]]<br/>[[Танзания]]
| [[:commons:Category:Northern Acacia-Commiphora Bushlands and Thickets Ecoregion|Northern Acacia-Commiphora Bushlands and Thickets Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 441
| ''[[:d:Q3849607|Northern Anatolian conifer and deciduous forests]]''
| [[Файл:Altındere Valley National Park 21.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0515 PA0515]
| [[Төркия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 442
| ''[[:d:Q30622302|Northern Andean páramo]]''
| [[Файл:Nevado del Ruiz, Caldas 20.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1006 NT1006]
| [[Колумбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 443
| ''[[:d:Q74904289|Northern Annamites rain forests]]''
| [[Файл:Annamite range pu mat 2007 05.jpg|center|128px]]
|
| [[Лаос]]<br/>[[Вьетнам]]<br/>[[Камбоджа]]
| [[:commons:Category:Northern Annamites Rainforests Ecoregion|Northern Annamites Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 444
| ''[[:d:Q7058211|Northern California coastal forests]]''
| [[Файл:Redwood National Park, fog in the forest.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0519 NA0519]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Northern California coastal forests|Northern California coastal forests]]
|-
| style='text-align:right'| 445
| ''[[:d:Q3516551|Northern Canadian Shield taiga]]''
| [[Файл:Taiga and bedrock in Yellowknife.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0612 NA0612]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Northern Canadian Shield Taiga Ecoregion|Northern Canadian Shield Taiga Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 446
| ''[[:d:Q7058261|Northern Congolian forest-savanna mosaic]]''
| [[Файл:AT0712 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0712 AT0712]
| [[Конго Демократик Республикасы]]<br/>[[Камерун]]<br/>[[Үзәк Африка Җөмһүрияте|Үзәк Африка Республикасы]]<br/>[[Көньяк Судан]]<br/>[[Уганда]]
|
|-
| style='text-align:right'| 447
| ''[[:d:Q3079275|Northern Cordillera forests]]''
| [[Файл:Mount Edziza, British Columbia.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0613 NA0613]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Northern Cordillera forests|Northern Cordillera forests]]
|-
| style='text-align:right'| 448
| ''[[:d:Q104171363|Northern Dry Pacific Coast mangroves]]''
| [[Файл:Mangroves in Monterrico Guatemala 1.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1425 NT1425]
| [[Гватемала]]<br/>[[Сальвадор]]
|
|-
| style='text-align:right'| 449
| ''[[:d:Q3079347|Northern Indochina subtropical forests]]''
| [[Файл:2013 Chaloem Phra Kiat District Nan.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0137 IM0137]
| [[Кытай]]<br/>[[Лаос]]<br/>[[Мьянма]]<br/>[[Вьетнам]]<br/>[[Таиланд]]
| [[:commons:Category:Northern Indochina Subtropical Forests Ecoregion|Northern Indochina Subtropical Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 450
| ''[[:d:Q98454077|Northern Khorat Plateau moist deciduous forests]]''
| [[Файл:หอสวรรค์ แห่งอุทยานแห่งชาติภูเก้า-ภูพานคำ.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0138 IM0138]
| [[Таиланд]]<br/>[[Лаос]]
| [[:commons:Category:Northern Khorat Plateau Moist Deciduous Forests Ecoregion|Northern Khorat Plateau Moist Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 451
| ''[[:d:Q100604978|Northern Mesoamerican Pacific Coast Mangroves Ecoregion]]''
| [[Файл:Atardecer en Estero Aguamitas - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1401 NA1401]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 452
| ''[[:d:Q7058781|Northern New Guinea lowland rain and freshwater swamp forests]]''
| [[Файл:Sago (Metroxylon sagu) in New Guinea.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0115 AA0115]
| [[Индонезия]]<br/>[[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:Northern New Guinea Lowland Rain and Freshwater Swamp Forests|Northern New Guinea Lowland Rain and Freshwater Swamp Forests]]
|-
| style='text-align:right'| 453
| ''[[:d:Q96094164|Northern New Guinea montane rain forests]]''
| [[Файл:Cagar Alam Cyclops dengan sebuah telaga kecil.jpeg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0116 AA0116]
| [[Индонезия]]<br/>[[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:Northern New Guinea montane rain forests|Northern New Guinea montane rain forests]]
|-
| style='text-align:right'| 454
| ''[[:d:Q3079215|Northern Pacific coastal forests]]''
| [[Файл:Tongass national forest juneau img 7501.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0520 NA0520]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Northern Pacific Alaskan Coastal Forests Ecoregion|Northern Pacific Alaskan Coastal Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 455
| ''[[:d:Q3401268|Northern Shortgrass Prairie]]''
| [[Файл:Prairie near Brooks.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0811 NA0811]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Канада]]
| [[:commons:Category:Northern Shortgrass Prairie Ecoregion|Northern Shortgrass Prairie Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 456
| ''[[:d:Q1032257|Northern Tallgrass Prairie]]''
| [[Файл:Prairie view TGPP.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0812 NA0812]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Northern Tallgrass Prairie Ecoregion|Northern Tallgrass Prairie Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 457
| ''[[:d:Q98716852|Northern Thailand-Laos moist deciduous forests]]''
| [[Файл:Mekong and Pak Ou lower cave.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0139 IM0139]
| [[Таиланд]]<br/>[[Лаос]]
| [[:commons:Category:Northern Thailand-Laos Moist Deciduous Forests Ecoregion|Northern Thailand-Laos Moist Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 458
| ''[[:d:Q98762541|Northern Triangle subtropical forests]]''
| [[Файл:Myitkyina, Myanmar (Burma) - panoramio (77).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0140 IM0140]
| [[Мьянма]]
| [[:commons:Category:Northern Triangle Subtropical Forests Ecoregion|Northern Triangle Subtropical Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 459
| ''[[:d:Q3079368|Northern Triangle temperate forests]]''
| [[Файл:Pangsau Pass.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0402 IM0402]
| [[Мьянма]]
| [[:commons:Category:Northern Triangle temperate forests|Northern Triangle temperate forests]]
|-
| style='text-align:right'| 460
| ''[[:d:Q98325711|Northern Vietnam lowland rain forests]]''
| [[Файл:Lake Song Muc.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0141 IM0141]
| [[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Northern Vietnam Lowland Rainforests Ecoregion|Northern Vietnam Lowland Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 461
| ''[[:d:Q17069084|Northern Zanzibar-Inhambane coastal forest mosaic]]''
| [[Файл:Global 200 - Eastern Africa Coastal Forests, northern & southern.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0125 AT0125]
| [[Сомали]]<br/>[[Танзания]]<br/>[[Кения]]
|
|-
| style='text-align:right'| 462
| ''[[:d:Q7059195|Northern dry deciduous forests]]''
| [[Файл:Rock Hills ofKanger valley National park.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0208 IM0208]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:North Deccan Dry Deciduous Forests Ecoregion|North Deccan Dry Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 463
| ''[[:d:Q3079200|Northern transitional alpine forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0521 NA0521]
| [[Канада]]
|
|-
| style='text-align:right'| 464
| ''[[:d:Q7059546|Northland temperate kauri forests]]''
| [[Файл:Waipoua Forest, group of kauri trees-2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0406 AA0406]
| [[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:Northland temperate kauri forests|Northland temperate kauri forests]]
|-
| style='text-align:right'| 465
| ''[[:d:Q5732510|Northwest Iberian montane forests]]''
| [[Файл:León (provincia) 1991 13.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1216 PA1216]
| [[Испания]]<br/>[[Португалия]]
| [[:commons:Category:Northwest Iberian montane forests|Northwest Iberian montane forests]]
|-
| style='text-align:right'| 466
| ''[[:d:Q509823|Northwest Territories taiga]]''
| [[Файл:View over Churches and Shoreline - Hamlet of Tsiigehtchic - Near Inuvik - Northwest Territories - Canada.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0614 NA0614]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Northwest Territories Taiga Ecoregion|Northwest Territories Taiga Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 467
| ''[[:d:Q30626284|Northwestern Andean montane forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0145 NT0145]
| [[Колумбия]]<br/>[[Эквадор]]
| [[:commons:Category:Northwest Andean Montane Forests Ecoregion|Northwest Andean Montane Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 468
| ''[[:d:Q48780388|Northwestern Congolian lowland forests]]''
| [[Файл:Dzanga.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0126 AT0126]
| [[Камерун]]<br/>[[Габон]]<br/>[[Конго Җөмһүрияте|Конго Республикасы]]<br/>[[Үзәк Африка Җөмһүрияте|Үзәк Африка Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 469
| ''[[:d:Q102673499|Northwestern Hawaii scrub]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0703 OC0703]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 470
| ''[[:d:Q7060324|Northwestern Himalayan alpine shrub and meadows]]''
| [[Файл:Morning scene in Thuskeo Dhar.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1012 PA1012]
| [[Кытай]]<br/>[[Һиндстан]]<br/>[[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| [[:commons:Category:Northwestern Himalayan Alpine Shrub and Meadows Ecoregion|Northwestern Himalayan Alpine Shrub and Meadows Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 471
| ''[[:d:Q41715106|Nujiang Langcang Gorge alpine conifer and mixed forests]]''
| [[Файл:Diqing, Yunnan, China.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0516 PA0516]
| [[Кытай]]<br/>[[Мьянма]]
| [[:commons:Category:Nujiang Langcang Gorge alpine conifer and mixed forests|Nujiang Langcang Gorge alpine conifer and mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 472
| ''[[:d:Q381050|Nullabor Plain]]''
| [[Файл:Nullabor Plains Australia - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1306 AA1306]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Nullarbor Plain|Nullarbor Plain]]
|-
| style='text-align:right'| 473
| ''[[:d:Q98467133|Oaxacan montane forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0146 NT0146]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 474
| ''[[:d:Q4457006|Odisha semi-evergreen forests]]''
| [[Файл:Floods.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0142 IM0142]
| [[Һиндстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 475
| ''[[:d:Q97746560|Ogasawara subtropical moist forests]]''
| [[Файл:Ogasawara Islands, Tokyo, Japan.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0109 OC0109]
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Ogasawara Subtropical Moist Forests Ecoregion|Ogasawara Subtropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 476
| ''[[:d:Q3532942|Ogilvie-MacKenzie alpine tundra]]''
| [[Файл:Lower hot spring in Naats'ihch'oh National Park.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1116 NA1116]
| [[Канада]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Ogilvie-MacKenzie Alpine Tundra Ecoregion|Ogilvie-MacKenzie Alpine Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 477
| ''[[:d:Q3079353|Okanagan dry forests]]''
| [[Файл:Nature's colour palette, Kalamalka Lake.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0522 NA0522]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Канада]]
| [[:commons:Category:Okanagan dry forests|Okanagan dry forests]]
|-
| style='text-align:right'| 478
| ''[[:d:Q1670841|Ordos Desert]]''
| [[Файл:鄂尔多斯-响沙湾 - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1013 PA1013]
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 479
| ''[[:d:Q108547988|Oregon & Northern California Coastal]]''
|
|
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 480
| ''[[:d:Q108601949|Oregon Lakes]]''
|
|
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 481
| ''[[:d:Q30621853|Orinoco Delta swamp forests]]''
| [[Файл:Deltaorinoco.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0147 NT0147]
| [[Венесуэла]]<br/>[[Гайана]]
| [[:commons:Category:Orinoco Delta Swamp Forests Ecoregion|Orinoco Delta Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 482
| ''[[:d:Q30621862|Orinoco wetlands]]''
| [[Файл:Orilla de río en Boca de Uracoa, Monagas.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0906 NT0906]
| [[Венесуэла]]
| [[:commons:Category:Orinoco Wetlands Ecoregion|Orinoco Wetlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 483
| ''[[:d:Q7116503|Ozark Mountain forests]]''
| [[Файл:Talimenavista1.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0412 NA0412]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Ozark Mountain Forests Ecoregion|Ozark Mountain Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 484
| ''[[:d:Q3532961|Pacific Coastal Mountain icefields and tundra]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1117 NA1117]
| [[Канада]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Pacific Coastal Mountain Icefields and Tundra Ecoregion|Pacific Coastal Mountain Icefields and Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 485
| ''[[:d:Q102428472|Palau tropical moist forests]]''
| [[Файл:Rock-Islands-Palau-1-2016-aerial-view-Luka-Peternel.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0110 OC0110]
| [[Палау]]
| [[:commons:Category:Palau Tropical Moist Forests Ecoregion|Palau Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 486
| ''[[:d:Q99196469|Palawan rain forests]]''
| [[Файл:Palawan, Philippines, View over northwest coast of Palawan and South China Sea.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0143 IM0143]
| [[Филиппин|Филипин]]
| [[:commons:Category:Palawan Rainforests Ecoregion|Palawan Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 487
| ''[[:d:Q128038|Palouse]]''
| [[Файл:Palouse fields from Kamiak Butte 00-08-23.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0813 NA0813]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Palouse|Palouse]]
|-
| style='text-align:right'| 488
| ''[[:d:Q3532963|Pamir alpine desert and tundra]]''
| [[Файл:Close to the border (4) (31745603164).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1014 PA1014]
| [[Кытай]]<br/>[[Кыргызстан]]<br/>[[Таҗикстан]]<br/>[[Әфганстан]]
| [[:commons:Category:Pamir Alpine Desert and Tundra Ecoregion|Pamir Alpine Desert and Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 489
| ''[[:d:Q100286612|Panamanian dry forests]]''
| [[Файл:El montuoso 2.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0224 NT0224]
| [[Панама]]
| [[:commons:Category:Panamanian Dry Forests Ecoregion|Panamanian Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 490
| ''[[:d:Q771194|Pannonian mixed forests]]''
| [[Файл:Buchlov (Nature reserve) 4.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0431 PA0431]
| [[Румыния]]
| [[:commons:Category:Pannonian mixed forests|Pannonian mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 491
| ''[[:d:Q157603|Pantanal]]''
| [[Файл:Pantanal, south-central South America 5170.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0907 NT0907]
| [[Бразилия]]<br/>[[Боливия]]<br/>[[Парагвай]]
| [[:commons:Category:Pantanal|Pantanal]]
|-
| style='text-align:right'| 492
| ''[[:d:Q1710209|Pantanos de Centla]]''
| [[Файл:Pantanos de Centla 2.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0148 NT0148]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Pantanos de Centla|Pantanos de Centla]]
|-
| style='text-align:right'| 493
| ''[[:d:Q30622797|Paraguana xeric scrub]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1313 NT1313]
| [[Венесуэла]]
| [[:commons:Category:Paraguaná Xeric Scrub Ecoregion|Paraguaná Xeric Scrub Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 494
| ''[[:d:Q30622007|Paraná flooded savanna]]''
| [[Файл:Paraná Delta near Rosario.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0908 NT0908]
| [[Парагвай]]<br/>[[Аргентина]]
| [[:commons:Category:Paraná Flooded Savanna Ecoregion|Paraná Flooded Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 495
| ''[[:d:Q100797695|Paropamisus xeric woodlands]]''
| [[Файл:Kunduz River valley.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1322 PA1322]
| [[Әфганстан]]<br/>[[Таҗикстан]]
| [[:commons:Category:Paropamisus Xeric Woodlands Ecoregion|Paropamisus Xeric Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 496
| ''[[:d:Q1061324|Patagonian Desert]]''
| [[Файл:Neuquen river 1.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0805 NT0805]
| [[Аргентина]]
| [[:commons:Category:Patagonian Desert|Patagonian Desert]]
|-
| style='text-align:right'| 497
| ''[[:d:Q10912392|Patagonian grasslands]]''
| [[Файл:Chile (5), Patagonia, approaching Cerro Castillo.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0804 NT0804]
| [[Чили]]<br/>[[Аргентина]]<br/>[[Бөекбритания]]
|
|-
| style='text-align:right'| 498
| ''[[:d:Q30622280|Patía Valley dry forests]]''
| [[Файл:Paisaje del Valle del Patía.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0225 NT0225]
| [[Колумбия]]
| [[:commons:Category:Patía Valley Dry Forests Ecoregion|Patía Valley Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 499
| ''[[:d:Q94578849|Peninsular Malaysian montane rain forests]]''
| [[Файл:Gunung berembun mossy forest.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0144 IM0144]
| [[Малайзия]]<br/>[[Таиланд]]
| [[:commons:Category:Peninsular Malaysian Montane Rainforests Ecoregion|Peninsular Malaysian Montane Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 500
| ''[[:d:Q4259329|Peninsular Malaysian peat swamp forests]]''
| [[Файл:Paya Indah Wetlands in Dengkil, Malaysia 06.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0145 IM0145]
| [[Малайзия]]<br/>[[Таиланд]]
| [[:commons:Category:Peninsular Malaysian Peat Swamp Forests Ecoregion|Peninsular Malaysian Peat Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 501
| ''[[:d:Q94579029|Peninsular Malaysian rain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0146 IM0146]
| [[Малайзия]]<br/>[[Индонезия]]<br/>[[Сингапур]]<br/>[[Таиланд]]
| [[:commons:Category:Peninsular Malaysian Rainforests Ecoregion|Peninsular Malaysian Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 502
| ''[[:d:Q3850921|Pernambuco coastal forests]]''
| [[Файл:Zona da Mata 1.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0151 NT0151]
| [[Бразилия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 503
| ''[[:d:Q7169384|Pernambuco interior forests]]''
| [[Файл:Rebio serra talhada.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0152 NT0152]
| [[Бразилия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 504
| ''[[:d:Q519980|Peruvian Yungas]]''
| [[Файл:Incatrail in Peru.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0153 NT0153]
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Peruvian Yungas Ecoregion|Peruvian Yungas Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 505
| ''[[:d:Q7179459|Petén-Veracruz moist forests]]''
| [[Файл:Forest in Tikal Guatemala.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0154 NT0154]
| [[Мексика]]<br/>[[Белиз]]<br/>[[Гватемала]]
| [[:commons:Category:Petén-Veracruz moist forests|Petén-Veracruz moist forests]]
|-
| style='text-align:right'| 506
| ''[[:d:Q108044222|Pilbara freshwater ecoregion]]''
|
|
| [[Австралия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 507
| ''[[:d:Q95743429|Pilbara shrublands]]''
| [[Файл:Hamersley Range, Pilbara Region, Western Australia.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1307 AA1307]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Pilbara Shrublands Ecoregion|Pilbara Shrublands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 508
| ''[[:d:Q500703|Pindus Mountains mixed forests]]''
| [[Файл:PITSILOU-PINDOS.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1217 PA1217]
| [[Греция]]<br/>[[Албания]]<br/>[[Төньяк Македония]]<br/>[[Косово Җөмһүрияте]]
| [[:commons:Category:Pindus Mountains mixed forests|Pindus Mountains mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 509
| ''[[:d:Q3905191|Piney Woods]]''
| [[Файл:Piney Woods 2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0523 NA0523]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Piney Woods|Piney Woods]]
|-
| style='text-align:right'| 510
| ''[[:d:Q3848829|Po Basin mixed forests]]''
| [[Файл:Po a San Benedetto (Mantova) 2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0432 PA0432]
| [[Италия]]<br/>[[Швейцария]]
| [[:commons:Category:Po Basin Mixed Forests Ecoregion|Po Basin Mixed Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 511
| ''[[:d:Q7258622|Puerto Rican dry forests]]''
| [[Файл:Guánica State forest.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0226 NT0226]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 512
| ''[[:d:Q15269057|Puerto Rican moist forests]]''
| [[Файл:Rain Forest of El Yunque, Puerto Rico.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0155 NT0155]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Puerto Rican Moist Forests Ecoregion|Puerto Rican Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 513
| ''[[:d:Q3079252|Puget Lowland Forests]]''
| [[Файл:Beaver pond, Stanley park (2289561588).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0524 NA0524]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Канада]]
| [[:commons:Category:Puget Lowland Forests|Puget Lowland Forests]]
|-
| style='text-align:right'| 514
| ''[[:d:Q30326596|Purus várzea]]''
| [[Файл:Navegando no rio Purús - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0156 NT0156]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Purus Várzea Ecoregion|Purus Várzea Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 515
| ''[[:d:Q30326597|Purus-Madeira moist forests]]''
| [[Файл:Amazônia e o Rio Madeira.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0157 NT0157]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Purus-Madeira Moist Forests Ecoregion|Purus-Madeira Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 516
| ''[[:d:Q3892487|Pyrenees conifer and mixed forests]]''
| [[Файл:Ecoregion PA0433.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0433 PA0433]
| [[Франция]]<br/>[[Андорра]]<br/>[[Испания]]
| [[:commons:Category:Pyrenees conifer and mixed forests|Pyrenees conifer and mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 517
| ''[[:d:Q34709|Qaidam Basin]]''
| [[Файл:柴达木盆地 chaidamu basin - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1324 PA1324]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Qaidam Basin|Qaidam Basin]]
|-
| style='text-align:right'| 518
| ''[[:d:Q70031207|Qilian Mountains conifer forests]]''
| [[Файл:拉卜楞寺僧舍俯瞰.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0517 PA0517]
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 519
| ''[[:d:Q70158219|Qilian Mountains subalpine meadows]]''
| [[Файл:Colourful Qilian.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1015 PA1015]
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 520
| ''[[:d:Q56324559|Qin Ling Mountains Deciduous Forests]]''
| [[Файл:Qin Ling mountains - 秦岭山 (4820716352).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0434 PA0434]
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 521
| ''[[:d:Q39049942|Qionglai-Minshan conifer forests]]''
| [[Файл:Larix potaninii autumn 1.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0518 PA0518]
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 522
| ''[[:d:Q403481|Queensland tropical rain forests]]''
| [[Файл:Josephine-Falls2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0117 AA0117]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Queensland Tropical Rainforests Ecoregion|Queensland Tropical Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 523
| ''[[:d:Q108176827|Rakiura Island temperate forests]]''
| [[Файл:Forest Stewart Island.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0407 AA0407]
| [[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:Rakiura Island Temperate Forests Ecoregion|Rakiura Island Temperate Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 524
| ''[[:d:Q3287433|Rann Of Kutch Seasonal Salt Marsh]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0901 IM0901]
| [[Һиндстан]]<br/>[[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| [[:commons:Category:Rann of Kutch Seasonal Salt Marsh Ecoregion|Rann of Kutch Seasonal Salt Marsh Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 525
| ''[[:d:Q4026866|Rann of Kutch]]''
| [[Файл:Rann of Kutch - White Desert.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0901 IM0901]
| [[Һиндстан]]<br/>[[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| [[:commons:Category:Rann of Kutch|Rann of Kutch]]
|-
| style='text-align:right'| 526
| ''[[:d:Q124343570|Rapa Nui and Sala y Gómez Subtropical Broadleaf Forests Ecoregion]]''
| [[Файл:Chile-03382 - Rano Kau (49073130726).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0111 OC0111]
| [[Чили]]
| [[:commons:Category:Rapa Nui and Sala y Gómez Subtropical Broadleaf Forests Ecoregion|Rapa Nui and Sala y Gómez Subtropical Broadleaf Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 527
| ''[[:d:Q98380761|Red River freshwater swamp forests]]''
| [[Файл:Đồng cò Duy Tiên, Hà Nam - tết 2008 - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0147 IM0147]
| [[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Red River Freshwater Swamp Forests Ecoregion|Red River Freshwater Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 528
| ''[[:d:Q5804200|Red Sea Coastal Desert]]''
| [[Файл:AT1317 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1317 AT1317]
| [[Мисыр]]<br/>[[Судан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 529
| ''[[:d:Q5804230|Red Sea Nubo-Sindian Tropical Desert And Semi-Desert]]''
| [[Файл:The blue hole.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1325 PA1325]
| [[Согуд Гарәбстаны]]<br/>[[Мисыр]]<br/>[[Гыйрак]]<br/>[[Исраил]]<br/>[[Үрдүн]]<br/>[[Оман]]<br/>[[Йәмән]]
|
|-
| style='text-align:right'| 530
| ''[[:d:Q100606203|Registan-North Pakistan sandy desert]]''
| [[Файл:City of Now Zad.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1326 PA1326]
| [[Әфганстан]]<br/>[[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| [[:commons:Category:Registan-North Pakistan Sandy Desert Ecoregion|Registan-North Pakistan Sandy Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 531
| ''[[:d:Q17029121|Richmond temperate forests]]''
| [[Файл:Nothofagus menziesii in Silver beech forest, Nelson Lakes National Park, New Zealand.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0408 AA0408]
| [[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:Richmond Temperate Forests Ecoregion|Richmond Temperate Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 532
| ''[[:d:Q23582867|Rodope montane mixed forests]]''
| [[Файл:Trevistolake.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0435 PA0435]
| [[Болгария]]<br/>[[Греция]]<br/>[[Сербия]]<br/>[[Төньяк Македония]]
| [[:commons:Category:Rodope montane mixed forests|Rodope montane mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 533
| ''[[:d:Q6093753|Rwenzori-Virunga montane moorlands]]''
| [[Файл:Ruwenzori Vegetation 7.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1013 AT1013]
| [[Конго Демократик Республикасы]]
| [[:commons:Category:Rwenzori-Virunga montane moorlands|Rwenzori-Virunga montane moorlands]]
|-
| style='text-align:right'| 534
| ''[[:d:Q108548004|Sacramento–San Joaquin]]''
|
|
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 535
| ''[[:d:Q3889421|Sahara Desert]]''
| [[Файл:Libya 4985 Tadrart Acacus Luca Galuzzi 2007.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1327 PA1327]
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
|
|-
| style='text-align:right'| 536
| ''[[:d:Q101068488|Saharan halophytics]]''
| [[Файл:Siwa oasis (2007-05-097) (870484450).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0905 PA0905]
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
| [[:commons:Category:Saharan Halophytics Ecoregion|Saharan Halophytics Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 537
| ''[[:d:Q2113877|Sahelian Acacia savanna]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0713 AT0713]
| [[Сенегал]]
| [[:commons:Category:Sahelian Acacia Savanna Ecoregion|Sahelian Acacia Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 538
| ''[[:d:Q241357|Saint Peter and Saint Paul Archipelago]]''
| [[Файл:Location Saint Peter and Saint Paul Archipelago.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1318 NT1318]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Arquipélago de São Pedro e São Paulo|Arquipélago de São Pedro e São Paulo]]
|-
| style='text-align:right'| 539
| ''[[:d:Q7409980|Samoan tropical moist forests]]''
| [[Файл:View Falealupo rainforest, Savai'i.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0112 OC0112]
| [[Самоа]]
| [[:commons:Category:Samoan Tropical Moist Forests Ecoregion|Samoan Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 540
| ''[[:d:Q106522074|San Félix–San Ambrosio Islands temperate forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0403 NT0403]
| [[Чили]]
|
|-
| style='text-align:right'| 541
| ''[[:d:Q641891|San Lucan xeric scrub]]''
| [[Файл:Baja California Sur (21656389549).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1314 NT1314]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:San Lucan Xeric Scrub Ecoregion|San Lucan Xeric Scrub Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 542
| ''[[:d:Q30626462|Santa Marta montane forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0159 NT0159]
| [[Колумбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 543
| ''[[:d:Q30622358|Santa Marta páramo]]''
| [[Файл:Pico Cristobal Colon.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1007 NT1007]
| [[Колумбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 544
| ''[[:d:Q3076286|Scandinavian coastal conifer forests]]''
| [[Файл:Fitjarøyane.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0520 PA0520]
| [[Норвегия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 545
| ''[[:d:Q3079003|Scandinavian montane birch forest and grasslands]]''
| [[Файл:Skjomtinden & Kongsbakktinden from Bogen 2, 2010 September.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1110 PA1110]
| [[Норвегия]]<br/>[[Швеция]]<br/>[[Финляндия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 546
| ''[[:d:Q3532956|Scotia Sea Islands tundra]]''
| [[Файл:Factory Cove - Signy Island.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AN1103 AN1103]
| [[Норвегия]]<br/>[[Бөекбритания]]<br/>[[Британ антарктик территориясе]]
| [[:commons:Category:Scotia Sea Islands Tundra Ecoregion|Scotia Sea Islands Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 547
| ''[[:d:Q58310758|Selenge-Orkhon forest steppe]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0816 PA0816]
| [[Монголия]]
| [[:commons:Category:Selenge-Orkhon Forest Steppe Ecoregion|Selenge-Orkhon Forest Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 548
| ''[[:d:Q7449280|Semi-arid Pampas]]''
| [[Файл:Arid Pampas red.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0806 NT0806]
| [[Аргентина]]
|
|-
| style='text-align:right'| 549
| ''[[:d:Q95006406|Seram rain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0118 AA0118]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Seram Rainforests Ecoregion|Seram Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 550
| ''[[:d:Q12200686|Serengeti volcanic grasslands]]''
| [[Файл:Vultures and Marabou Stork in Serengeti.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0714 AT0714]
| [[Танзания]]<br/>[[Кения]]
|
|-
| style='text-align:right'| 551
| ''[[:d:Q7455256|Serra do Mar coastal forests]]''
| [[Файл:Serra do mar paraná.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0160 NT0160]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Serra do Mar|Serra do Mar]]
|-
| style='text-align:right'| 552
| ''[[:d:Q3079229|Sichuan Basin evergreen broadleaf forests]]''
| [[Файл:China - Emei Shan 1 - lush misty forest (135959880).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0437 PA0437]
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 553
| ''[[:d:Q7511394|Sierra Juárez and San Pedro Mártir pine–oak forests]]''
| [[Файл:Paisaje con nieve.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0526 NA0526]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 554
| ''[[:d:Q3079243|Sierra Madre Occidental pine–oak forests]]''
| [[Файл:Sierra.madre.occidental.volcanics.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0302 NA0302]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Sierra Madre Occidental Pine-Oak Forests Ecoregion|Sierra Madre Occidental Pine-Oak Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 555
| ''[[:d:Q16155194|Sierra Madre Oriental pine-oak forests]]''
| [[Файл:PahuatlanValley09.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0303 NA0303]
| [[Мексика]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Sierra Madre Oriental Pine-Oak Forests Ecoregion|Sierra Madre Oriental Pine-Oak Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 556
| ''[[:d:Q98467274|Sierra Madre de Chiapas moist forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0162 NT0162]
| [[Мексика]]<br/>[[Гватемала]]<br/>[[Сальвадор]]
|
|-
| style='text-align:right'| 557
| ''[[:d:Q7511496|Sierra Madre de Oaxaca pine-oak forests]]''
| [[Файл:Sierra Madre de Oaxaca Pine-Oak Forests map.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0308 NT0308]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Sierra Madre de Oaxaca Pine-Oak Forests Ecoregion|Sierra Madre de Oaxaca Pine-Oak Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 558
| ''[[:d:Q12353823|Sierra Madre del Sur pine-oak forests]]''
| [[Файл:Cerro de Santiago Nundichi.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0309 NT0309]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Sierra Madre del Sur|Sierra Madre del Sur]]
|-
| style='text-align:right'| 559
| ''[[:d:Q124302249|Sierra Nevada Forests]]''
| [[Файл:Muir Lake.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0527 NA0527]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Sierra Nevada Forests Ecoregion|Sierra Nevada Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 560
| ''[[:d:Q7511692|Sierra de la Laguna dry forests]]''
| [[Файл:PANORAMICA DE EL TRIUNFO CON CHIMENEAS,EN B.C.S..JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0227 NT0227]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 561
| ''[[:d:Q7511694|Sierra de la Laguna pine-oak forests]]''
| [[Файл:Sierra de la laguna bosque denso.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0307 NT0307]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 562
| ''[[:d:Q1080344|Sierra de los Tuxtlas]]''
| [[Файл:San martin1.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0161 NT0161]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 563
| ''[[:d:Q211839|Simpson Desert]]''
| [[Файл:Simpson-Desert-2007-12-16-NASA.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1308 AA1308]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Simpson Desert|Simpson Desert]]
|-
| style='text-align:right'| 564
| ''[[:d:Q69442707|Sinaloan dry forests]]''
| [[Файл:Alamos, Sonora (5761251498).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0228 NT0228]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Sinaloan Dry Forests Ecoregion|Sinaloan Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 565
| ''[[:d:Q30624550|Sinú Valley dry forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0229 NT0229]
| [[Колумбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 566
| ''[[:d:Q3487111|Snake-Columbia shrub steppe]]''
| [[Файл:HAFO FlowersRiver.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1309 NA1309]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Snake-Columbia Shrub Steppe Ecoregion|Snake-Columbia Shrub Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 567
| ''[[:d:Q102290648|Society Islands tropical moist forests]]''
| [[Файл:Vallée de la Maroto.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0113 OC0113]
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Society Islands Tropical Moist Forests Ecoregion|Society Islands Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 568
| ''[[:d:Q9030552|Socotra Island xeric shrublands]]''
| [[Файл:Великі дерева з Африки.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1318 AT1318]
| [[Йәмән]]
| [[:commons:Category:Socotra Island Xeric Scrub Ecoregion|Socotra Island Xeric Scrub Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 569
| ''[[:d:Q30326605|Solimões-Japurá moist forests]]''
| [[Файл:Amazonas, Iquitos - Leticia, Kolumbien (11472727105).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0163 NT0163]
| [[Бразилия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 570
| ''[[:d:Q7558676|Solomon Islands rain forests]]''
| [[Файл:Kirakira River and Beach.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0119 AA0119]
| [[Соломон утраулары|Сөләйман утраулары]]<br/>[[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:Solomon Islands Rainforests Ecoregion|Solomon Islands Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 571
| ''[[:d:Q2688382|Somali Acacia-Commiphora bushlands and thickets]]''
| [[Файл:AT0715 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0715 AT0715]
| [[Сомали]]<br/>[[Эритрея]]<br/>[[Хәбәшстан|Эфиопия]]<br/>[[Кения]]<br/>[[Танзания]]
| [[:commons:Category:Somali Acacia-Commiphora Bushlands and Thickets Ecoregion|Somali Acacia-Commiphora Bushlands and Thickets Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 572
| ''[[:d:Q6006280|Somali montane xeric woodlands]]''
| [[Файл:AT1319 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1319 AT1319]
| [[Сомали]]<br/>[[Сомалиленд]]
|
|-
| style='text-align:right'| 573
| ''[[:d:Q189429|Sonoran Desert]]''
| [[Файл:AguaFriaNM (cropped).jpeg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1310 NA1310]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Мексика]]
| [[:commons:Category:Sonoran Desert|Sonoran Desert]]
|-
| style='text-align:right'| 574
| ''[[:d:Q2375439|Sonoran-Sinaloan transition subtropical dry forest]]''
| [[Файл:Cerro en San Blas - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0201 NA0201]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Sonoran-Sinaloan Subtropical Dry Forest Ecoregion|Sonoran-Sinaloan Subtropical Dry Forest Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 575
| ''[[:d:Q7565998|South Apennine mixed montane forests]]''
| [[Файл:Ecoregion PA1218.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1218 PA1218]
| [[Италия]]
| [[:commons:Category:South Apennine mixed montane forests|South Apennine mixed montane forests]]
|-
| style='text-align:right'| 576
| ''[[:d:Q96406066|South Arabian fog woodlands, shrublands, and dune]]''
|
|
| [[Оман]]<br/>[[Йәмән]]
|
|-
| style='text-align:right'| 577
| ''[[:d:Q1032698|South Avalon-Burin oceanic barrens]]''
| [[Файл:Cape St. Mary's Interpretive Centre.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0615 NA0615]
| [[Канада]]<br/>[[Франция]]
| [[:commons:Category:South Avalon-Burin oceanic barrens|South Avalon-Burin oceanic barrens]]
|-
| style='text-align:right'| 578
| ''[[:d:Q3492238|South Central Rockies forests]]''
| [[Файл:Pilot and Index Peaks.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0528 NA0528]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:South Central Rockies Forests Ecoregion|South Central Rockies Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 579
| ''[[:d:Q1141500|South China Sea Islands]]''
| [[Файл:1947 Nanyang Islands Map.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0148 IM0148]
| No/unknown value
| [[:commons:Category:Islands of the South China Sea|Islands of the South China Sea]]
|-
| style='text-align:right'| 580
| ''[[:d:Q70029369|South China-Vietnam Subtropical Evergreen Forests]]''
| [[Файл:Lianjiang, Zhanjiang, Guangdong, China - panoramio (91).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0149 IM0149]
| [[Кытай]]<br/>[[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:South China-Vietnam Subtropical Evergreen Forests Ecoregion|South China-Vietnam Subtropical Evergreen Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 581
| ''[[:d:Q7567022|South Deccan Plateau dry deciduous forests]]''
| [[Файл:Cauvery Wildlife Sanctuary 9.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0209 IM0209]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:South Deccan Plateau Dry Deciduous Forests Ecoregion|South Deccan Plateau Dry Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 582
| ''[[:d:Q7567252|South Florida rocklands]]''
| [[Файл:South Florida rocklands on Everglades National Park Long Pine Key Nature Trail.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0164 NT0164]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:South Florida rocklands|South Florida rocklands]]
|-
| style='text-align:right'| 583
| ''[[:d:Q56325126|South Iran Nubo-Sindian Desert And Semi-Desert]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1328 PA1328]
| [[Әфганстан]]<br/>[[Иран]]<br/>[[Гыйрак]]
|
|-
| style='text-align:right'| 584
| ''[[:d:Q7567902|South Malawi montane forest-grassland mosaic]]''
| [[Файл:Widdringtonia whytei Mulanje Malawi.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1014 AT1014]
| [[Мозамбик]]<br/>[[Малави]]
|
|-
| style='text-align:right'| 585
| ''[[:d:Q3890655|South Saharan steppe and woodlands]]''
| [[Файл:Kaouartal-bei-Bilma.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1329 PA1329]
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
|
|-
| style='text-align:right'| 586
| ''[[:d:Q70029517|South Taiwan Monsoon Rain Forests]]''
| [[Файл:Kenting national park 5, few days after Typhoon.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0171 IM0171]
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
| [[:commons:Category:South Taiwan Monsoon Rainforests Ecoregion|South Taiwan Monsoon Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 587
| ''[[:d:Q7568909|South Western Ghats moist deciduous forests]]''
| [[Файл:Dry deciduous forest in near Aziyar, Anaimalai Tiger Reserve, southern western ghats JEG7876.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0150 IM0150]
| [[Һиндстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 588
| ''[[:d:Q7568910|South Western Ghats montane rain forests]]''
| [[Файл:Anamudi mountain Munnar.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0151 IM0151]
| [[Һиндстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 589
| ''[[:d:Q96005897|Southeast Australia temperate forests]]''
| [[Файл:Wadbilliga4.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0409 AA0409]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Southeast Australia Temperate Forests Ecoregion|Southeast Australia Temperate Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 590
| ''[[:d:Q7569312|Southeast Australia temperate savanna]]''
| [[Файл:Warrumbungles National Park view from Camp Blackman.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0803 AA0803]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Southeast Australia Temperate Savanna Ecoregion|Southeast Australia Temperate Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 591
| ''[[:d:Q39049331|Southeast Tibet shrub and meadows]]''
| [[Файл:Southeast Tibet meadows.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1017 PA1017]
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 592
| ''[[:d:Q6022515|Southeastern Iberian shrubs and woodlands]]''
| [[Файл:Ecoregion PA1219.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1219 PA1219]
| [[Испания]]
| [[:commons:Category:Southeastern Iberian shrubs and woodlands|Southeastern Iberian shrubs and woodlands]]
|-
| style='text-align:right'| 593
| ''[[:d:Q7569481|Southeastern Indochina dry evergreen forests]]''
| [[Файл:Veal Thom Grasslands.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0210 IM0210]
| [[Камбоджа]]<br/>[[Таиланд]]<br/>[[Лаос]]<br/>[[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Southeastern Indochina Dry Evergreen Forests Ecoregion|Southeastern Indochina Dry Evergreen Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 594
| ''[[:d:Q96102811|Southeastern Papuan rain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1020 AA1020]
| [[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:Southeastern Papuan rain forests|Southeastern Papuan rain forests]]
|-
| style='text-align:right'| 595
| ''[[:d:Q7569507|Southeastern conifer forests]]''
| [[Файл:Pinus palustris UGA1.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0529 NA0529]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 596
| ''[[:d:Q7569508|Southeastern mixed forests]]''
| [[Файл:Morrow mountain 20061020.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0413 NA0413]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 597
| ''[[:d:Q6116472|Southern Acacia-Commiphora bushlands and thickets]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0716 AT0716]
| [[Танзания]]<br/>[[Кения]]<br/>[[Уганда]]
| [[:commons:Category:Southern Acacia-Commiphora Bushlands and Thickets Ecoregion|Southern Acacia-Commiphora Bushlands and Thickets Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 598
| ''[[:d:Q1702916|Southern Anatolian montane conifer and deciduous forests]]''
| [[Файл:Ecoregion PA1220.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1220 PA1220]
| [[Исраил]]<br/>[[Ливан]]<br/>[[Сүрия]]<br/>[[Төркия]]
| [[:commons:Category:Southern Anatolian montane conifer and deciduous forests|Southern Anatolian montane conifer and deciduous forests]]
|-
| style='text-align:right'| 599
| ''[[:d:Q5395199|Southern Andean Yungas]]''
| [[Файл:Pfeiffera monacantha150183180.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0165 NT0165]
| [[Аргентина]]<br/>[[Боливия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 600
| ''[[:d:Q7569616|Southern Andean steppe]]''
| [[Файл:J28 312 Estero Yerba Loca.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1008 NT1008]
| [[Чили]]
| [[:commons:Category:Southern Andean Steppe Ecoregion|Southern Andean Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 601
| ''[[:d:Q74903337|Southern Annamites montane rain forests]]''
| [[Файл:Thung lũng tình yêu.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0152 IM0152]
| [[Лаос]]<br/>[[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Southern Annamites Montane Rainforests Ecoregion|Southern Annamites Montane Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 602
| ''[[:d:Q7569792|Southern Cone Mesopotamian Savanna]]''
| [[Файл:Ecoregion NT0909.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0909 NT0909]
| [[Аргентина]]
| [[:commons:Category:Southern Cone Mesopotamian Savanna Ecoregion|Southern Cone Mesopotamian Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 603
| ''[[:d:Q6024548|Southern Congolian forest-savanna mosaic]]''
| [[Файл:View from the rural town of Masi Manimba, DRC (7609936324).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0718 AT0718]
| [[Конго Демократик Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 604
| ''[[:d:Q104450655|Southern Dry Pacific Coast mangroves]]''
| [[Файл:Parque Nacional Marino Las Baulas-Tamarindo - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1434 NT1434]
| [[Никарагуа]]<br/>[[Коста-Рика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 605
| ''[[:d:Q16201663|Southern Great Lakes forests]]''
| [[Файл:South Chagrin.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0414 NA0414]
| [[Канада]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Southern Great Lakes Forests Ecoregion|Southern Great Lakes Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 606
| ''[[:d:Q2310507|Southern Hudson Bay taiga]]''
| [[Файл:Wapusk 8 1996-08-12.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0616 NA0616]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Southern Hudson Bay taiga|Southern Hudson Bay taiga]]
|-
| style='text-align:right'| 607
| ''[[:d:Q7570031|Southern Indian Ocean Islands tundra]]''
| [[Файл:2020-11 Crozet Islands - King Penguin colony 04.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AN1104 AN1104]
| [[Австралия]]<br/>[[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]
| [[:commons:Category:Southern Indian Ocean Islands Tundra Ecoregion|Southern Indian Ocean Islands Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 608
| ''[[:d:Q7570063|Southern Korea evergreen forests]]''
| [[Файл:Gotjawal Forest.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0439 PA0439]
| [[Көньяк Корея]]
| [[:commons:Category:Southern Korea Evergreen Forests Ecoregion|Southern Korea Evergreen Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 609
| ''[[:d:Q6116459|Southern Miombo woodlands]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0719 AT0719]
| [[Мозамбик]]<br/>[[Малави]]<br/>[[Зимбабве]]<br/>[[Замбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 610
| ''[[:d:Q96102844|Southern New Guinea freshwater swamp forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0121 AA0121]
| [[Индонезия]]<br/>[[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:Southern New Guinea freshwater swamp forests|Southern New Guinea freshwater swamp forests]]
|-
| style='text-align:right'| 611
| ''[[:d:Q96102903|Southern New Guinea lowland rain forests]]''
| [[Файл:Ecoregion AA0122.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0122 AA0122]
| [[Индонезия]]<br/>[[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:Southern New Guinea lowland rain forests|Southern New Guinea lowland rain forests]]
|-
| style='text-align:right'| 612
| ''[[:d:Q96754347|Southern Pacific dry forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0230 NT0230]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Southern Pacific Dry Forests Ecoregion|Southern Pacific Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 613
| ''[[:d:Q6024562|Southern Rift montane forest-grassland mosaic]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1015 AT1015]
| [[Мозамбик]]<br/>[[Малави]]<br/>[[Ботсвана]]<br/>[[Танзания]]<br/>[[Замбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 614
| ''[[:d:Q98381118|Southern Vietnam lowland dry forests]]''
| [[Файл:Turtle Nesting Beach, Nui Chua National Park.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0211 IM0211]
| [[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Southern Vietnam Lowland Dry Forests Ecoregion|Southern Vietnam Lowland Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 615
| ''[[:d:Q3847048|Southern Zanzibar-Inhambane coastal forest mosaic]]''
| [[Файл:Global 200 - Eastern Africa Coastal Forests, northern & southern.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0128 AT0128]
| [[Мозамбик]]<br/>[[Танзания]]
|
|-
| style='text-align:right'| 616
| ''[[:d:Q98924072|Southland montane grasslands]]''
| [[Файл:Sealy Tarns, Aoraki - Mount Cook National Park, New Zealand 15.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1003 AA1003]
| [[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:New Zealand South Island Montane Grasslands Ecoregion|New Zealand South Island Montane Grasslands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 617
| ''[[:d:Q98807764|Southland temperate forests]]''
| [[Файл:McLean Falls, river before the falls - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0410 AA0410]
| [[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:New Zealand South Island Temperate Forests Ecoregion|New Zealand South Island Temperate Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 618
| ''[[:d:Q7571220|Southwest Australia savanna]]''
| [[Файл:In the Kalbarri National Park (15189541565).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1209 AA1209]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Southwest Australia Savanna Ecoregion|Southwest Australia Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 619
| ''[[:d:Q99231731|Southwest Borneo freshwater swamp forests]]''
| [[Файл:Danau Sentarum 2006.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0153 IM0153]
| [[Малайзия]]
| [[:commons:Category:Southwest Borneo Freshwater Swamp Forests Ecoregion|Southwest Borneo Freshwater Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 620
| ''[[:d:Q5732497|Southwest Iberian Mediterranean sclerophyllous and mixed forests]]''
| [[Файл:02 Vila Nova des Milfontes - Almograve (26464831311).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1221 PA1221]
| [[Португалия]]<br/>[[Испания]]
| [[:commons:Category:Southwest Iberian Mediterranean sclerophyllous and mixed forests|Southwest Iberian Mediterranean sclerophyllous and mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 621
| ''[[:d:Q1153771|Southwestern Amazonian moist forests]]''
| [[Файл:Uakari male.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0166 NT0166]
| [[Боливия]]<br/>[[Перу]]<br/>[[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Southwest Amazon Moist Forests Ecoregion|Southwest Amazon Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 622
| ''[[:d:Q6116480|Southwestern Arabian foothills savanna]]''
| [[Файл:AT1320 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1320 AT1320]
| [[Согуд Гарәбстаны]]<br/>[[Оман]]<br/>[[Йәмән]]
|
|-
| style='text-align:right'| 623
| ''[[:d:Q950791|Southwestern Arabian montane woodlands]]''
| [[Файл:AT1321 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1321 AT1321]
| [[Согуд Гарәбстаны]]<br/>[[Йәмән]]
|
|-
| style='text-align:right'| 624
| ''[[:d:Q7586003|Sri Lanka dry-zone dry evergreen forests]]''
| [[Файл:20160123 Sri Lanka 3671 crop Habarana sRGB (25144296973).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0212 IM0212]
| [[Шри-Ланка]]
| [[:commons:Category:Sri Lanka Dry-Zone Dry Evergreen Forests Ecoregion|Sri Lanka Dry-Zone Dry Evergreen Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 625
| ''[[:d:Q7586005|Sri Lanka lowland rain forests]]''
| [[Файл:Badulla hills tropical rain forest.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0154 IM0154]
| [[Шри-Ланка]]
| [[:commons:Category:Sri Lanka Lowland Rainforests Ecoregion|Sri Lanka Lowland Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 626
| ''[[:d:Q3530317|Sri Lanka montane rain forests]]''
| [[Файл:Ella cloudforest.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0155 IM0155]
| [[Шри-Ланка]]
| [[:commons:Category:Sri Lanka Montane Rainforests Ecoregion|Sri Lanka Montane Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 627
| ''[[:d:Q101097346|St. Helena scrub and woodlands]]''
| [[Файл:Cabbage trees.jpeg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0720 AT0720]
| [[Бөекбритания]]
| [[:commons:Category:St. Helena Scrub and Woodlands Ecoregion|St. Helena Scrub and Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 628
| ''[[:d:Q41684|Stewart Island/Rakiura]]''
| [[Файл:Stewart Island.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0407 AA0407]
| [[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:Stewart Island|Stewart Island]]
|-
| style='text-align:right'| 629
| ''[[:d:Q2655033|Succulent Karoo]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1322 AT1322]
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]<br/>[[Намибия]]
| [[:commons:Category:Succulent Karoo|Succulent Karoo]]
|-
| style='text-align:right'| 630
| ''[[:d:Q3401277|Sudd Flooded Grasslands]]''
| [[Файл:Ecoregion AT0905.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0905 AT0905]
| [[Көньяк Судан]]
| [[:commons:Category:Sudd Flooded Grasslands Ecoregion|Sudd Flooded Grasslands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 631
| ''[[:d:Q58268812|Suiphun-Khanka meadows and forest meadows]]''
| [[Файл:Берег Ханки.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0907 PA0907]
| [[Россия]]<br/>[[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 632
| ''[[:d:Q101116305|Sulaiman Range alpine meadows]]''
| [[Файл:Makay is part of Malana which is a small village of Kurram Agency, Pakistan.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1018 PA1018]
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]<br/>[[Әфганстан]]
| [[:commons:Category:Sulaiman Range Alpine Meadows Ecoregion|Sulaiman Range Alpine Meadows Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 633
| ''[[:d:Q95007941|Sulawesi lowland rain forests]]''
| [[Файл:Labuan bajo turquoise sea.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0123 AA0123]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Sulawesi Lowland Rainforests Ecoregion|Sulawesi Lowland Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 634
| ''[[:d:Q95013849|Sulawesi montane rain forests]]''
| [[Файл:Danau Lindu - Sulawesi.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0124 AA0124]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Sulawesi Montane Rainforests Ecoregion|Sulawesi Montane Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 635
| ''[[:d:Q99337170|Sulu Archipelago rain forests]]''
| [[Файл:Panguan Island.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0156 IM0156]
| [[Филиппин|Филипин]]
| [[:commons:Category:Sulu Archipelago Rainforests Ecoregion|Sulu Archipelago Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 636
| ''[[:d:Q16798755|Sumatran Lowland Rain Forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0158 IM0158]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Sumatran Lowland Rainforests Ecoregion|Sumatran Lowland Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 637
| ''[[:d:Q98828630|Sumatran freshwater swamp forests]]''
| [[Файл:Way Kambas.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0157 IM0157]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Sumatran Freshwater Swamp Forests Ecoregion|Sumatran Freshwater Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 638
| ''[[:d:Q98866163|Sumatran montane rain forests]]''
| [[Файл:Hutan Adat Batin Batuah in Bukit Bulan, Sarolangun Regency, Jambi, Indonesia.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0159 IM0159]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Sumatran Montane Rainforests Ecoregion|Sumatran Montane Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 639
| ''[[:d:Q98959576|Sumatran peat swamp forests]]''
| [[Файл:Berbak National Park 2012.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0160 IM0160]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Sumatran Peat Swamp Forests Ecoregion|Sumatran Peat Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 640
| ''[[:d:Q208802|Sumatran tropical pine forests]]''
| [[Файл:Laketoba2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0304 IM0304]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Sumatran Tropical Pine Forests Ecoregion|Sumatran Tropical Pine Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 641
| ''[[:d:Q108176684|Sumba deciduous forests]]''
| [[Файл:Tanggedu Waterfall Jordan siva.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0203 AA0203]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Sumba Deciduous Forests Ecoregion|Sumba Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 642
| ''[[:d:Q3020174|Sunda Shelf mangroves]]''
| [[Файл:Bali Barat mangroves.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM1405 IM1405]
| [[Индонезия]]<br/>[[Малайзия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 643
| ''[[:d:Q3893326|Sundaland heath forests]]''
| [[Файл:Baeck frutes 130709-0338 blt.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0161 IM0161]
| [[Индонезия]]<br/>[[Бруней]]<br/>[[Малайзия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 644
| ''[[:d:Q4526|Sundarbans]]''
| [[Файл:Sundarbans 02.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0162 IM0162]
| [[Һиндстан]]<br/>[[Бангладеш]]
| [[:commons:Category:Sundarbans|Sundarbans]]
|-
| style='text-align:right'| 645
| ''[[:d:Q3285794|Sundarbans Mangroves]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM1406 IM1406]
| [[Һиндстан]]<br/>[[Бангладеш]]
|
|-
| style='text-align:right'| 646
| ''[[:d:Q75830877|Sundarbans freshwater swamp forests]]''
| [[Файл:Sundarbans 02.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0162 IM0162]
| [[Һиндстан]]<br/>[[Бангладеш]]
| [[:commons:Category:Sundarbans Freshwater Swamp Forests Ecoregion|Sundarbans Freshwater Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 647
| ''[[:d:Q1516670|Swan Coastal Plain]]''
| [[Файл:Swan Coastal plain with Perth CBD skyline on horizon.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1205 AA1205]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Swan Coastal Plain|Swan Coastal Plain]]
|-
| style='text-align:right'| 648
| ''[[:d:Q112889|São Tomé, Príncipe, and Annobón moist lowland forests]]''
| [[Файл:Sao Tome Ponta Figo Hike 8 (16063229667).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0127 AT0127]
| [[Сан-Томе һәм Принсипи]]<br/>[[Экваториаль Гвинея]]
|
|-
| style='text-align:right'| 649
| ''[[:d:Q4120968|Taiheiyo evergreen forests]]''
| [[Файл:Nametoko Ravine 02.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0440 PA0440]
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Taiheiyo Evergreen Forests Ecoregion|Taiheiyo Evergreen Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 650
| ''[[:d:Q97575642|Taiheiyo montane deciduous forests]]''
| [[Файл:Mount Nokogiri from Kosenjo 2004-1-4.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0441 PA0441]
| [[Япония]]
| [[:commons:Category:Taiheiyo Montane Deciduous Forests Ecoregion|Taiheiyo Montane Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 651
| ''[[:d:Q4967658|Taiwan subtropical evergreen forests]]''
| [[Файл:Guanwu WenKueiHo-002.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0172 IM0172]
| [[Кытай Җөмһүрияте]]
| [[:commons:Category:Taiwan Subtropical Evergreen Forests Ecoregion|Taiwan Subtropical Evergreen Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 652
| ''[[:d:Q6336097|Talamancan montane forests]]''
| [[Файл:Volcan Turrialba visto desde el canopy Rainforest cerca del Braulio Carrillo 02.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0167 NT0167]
| [[Коста-Рика]]<br/>[[Панама]]
|
|-
| style='text-align:right'| 653
| ''[[:d:Q7680961|Tamaulipan matorral]]''
| [[Файл:Sierra Madre Oriental - La Independencia Jaumave, Tam..jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1311 NA1311]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Tamaulipan Matorral Ecoregion|Tamaulipan Matorral Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 654
| ''[[:d:Q3307761|Tamaulipan mezquital]]''
| [[Файл:Road through Tamaulipan thornscrub 2, Webb County, Texas, USA (10 June 2016).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1312 NA1312]
| [[Мексика]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Tamaulipan mezquital|Tamaulipan mezquital]]
|-
| style='text-align:right'| 655
| ''[[:d:Q30060450|Tapajós-Xingu moist forests]]''
| [[Файл:Operação Onda Verde, 2014 (29310847581).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0168 NT0168]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Tapajós-Xingu Moist Forests Ecoregion|Tapajós-Xingu Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 656
| ''[[:d:Q102173327|Tarim Basin deciduous forests and steppe]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0442 PA0442]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Tarim Basin Deciduous Forests and Steppe Ecoregion|Tarim Basin Deciduous Forests and Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 657
| ''[[:d:Q100901919|Tasmanian Central Highland forests]]''
| [[Файл:Lake St Clair NP Tas.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0411 AA0411]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Tasmanian Central Highland Forests Ecoregion|Tasmanian Central Highland Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 658
| ''[[:d:Q100894668|Tasmanian temperate forests]]''
| [[Файл:20100209 Wineglass Bay and The Hazards from Mt Amos peak.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0412 AA0412]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Tasmanian Temperate Forests Ecoregion|Tasmanian Temperate Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 659
| ''[[:d:Q7687538|Tasmanian temperate rain forests]]''
| [[Файл:Scotts Peak cropped from Lake Pedder panorama.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0413 AA0413]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Tasmanian Temperate Rainforests Ecoregion|Tasmanian Temperate Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 660
| ''[[:d:Q2630050|Tehuacán Valley matorral]]''
| [[Файл:Paisaje en Texcala, Puebla, México.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1316 NT1316]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 661
| ''[[:d:Q104496677|Tehuantepec-El Manchon mangroves]]''
| [[Файл:Tonalá, Chis., Mexico - panoramio - La Ceiba de Manguito… (3).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1435 NT1435]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 662
| ''[[:d:Q1374803|Tenasserim Hills]]''
| [[Файл:Tenasserim Hills-Southeast asia.jpg|center|128px]]
|
| [[Мьянма]]<br/>[[Таиланд]]
| [[:commons:Category:Tenasserim Hills|Tenasserim Hills]]
|-
| style='text-align:right'| 663
| ''[[:d:Q76750348|Tenasserim-South Thailand semi-evergreen rain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0163 IM0163]
| [[Мьянма]]<br/>[[Таиланд]]
| [[:commons:Category:Tenasserim-South Thailand Semi-Evergreen Rainforests Ecoregion|Tenasserim-South Thailand Semi-Evergreen Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 664
| ''[[:d:Q2565873|Terai-Duar savanna and grasslands]]''
| [[Файл:Rhinoceros unicornis chitwan national park nepal 2005 2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0701 IM0701]
| [[Бутан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 665
| ''[[:d:Q7708232|Texas Blackland Prairies]]''
| [[Файл:Ranch and pastureland with wildflowers in the Blackland Prairie eco-region of Texas. County Road 268, Lavaca County, Texas, USA (19 April 2014).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0814 NA0814]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 666
| ''[[:d:Q172691|Thar Desert]]''
| [[Файл:Thar desert Rajasthan India.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM1304 IM1304]
| [[Һиндстан]]<br/>[[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| [[:commons:Category:Thar Desert|Thar Desert]]
|-
| style='text-align:right'| 667
| ''[[:d:Q76899544|Thar Desert ecoregion]]''
| [[Файл:Mandawa-Thar Desert-2013107.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM1304 IM1304]
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]<br/>[[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Thar Desert Ecoregion|Thar Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 668
| ''[[:d:Q70031412|Tian Shan foothill arid steppe]]''
| [[Файл:Aksu Jabgly 3.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0818 PA0818]
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 669
| ''[[:d:Q70031310|Tian Shan montane conifer forests]]''
| [[Файл:Karakol Canyon (2564381482).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0521 PA0521]
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 670
| ''[[:d:Q70158455|Tian Shan montane steppe and meadows]]''
| [[Файл:Kaidu Bayan-Bulak.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1019 PA1019]
| [[Кытай]]<br/>[[Кыргызстан]]<br/>[[Казакъстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 671
| ''[[:d:Q3889412|Tibesti-Jebel Uweinat montane xeric woodlands]]''
| [[Файл:GebelUweinat.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1331 PA1331]
| [[Чад]]
| [[:commons:Category:Tibesti-Jebel Uweinat Montane Xeric Woodlands Ecoregion|Tibesti-Jebel Uweinat Montane Xeric Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 672
| ''[[:d:Q70158949|Tibetan Plateau alpine shrublands and meadows]]''
| [[Файл:Damxung, Lhasa, Tibet, China - panoramio (14).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1020 PA1020]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Tibetan Plateau Alpine Shrublands and Meadows Ecoregion|Tibetan Plateau Alpine Shrublands and Meadows Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 673
| ''[[:d:Q1233139|Timor and Wetar deciduous forests]]''
| [[Файл:Gebang 080717 1306 ayot.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0204 AA0204]
| [[Индонезия]]<br/>[[Көнчыгыш Тимор]]
| [[:commons:Category:Timor and Wetar Deciduous Forests Ecoregion|Timor and Wetar Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 674
| ''[[:d:Q7809139|Tirari-Sturt stony desert]]''
| [[Файл:Chaine Gawler Australie.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1309 AA1309]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Tirari-Sturt Stony Desert Ecoregion|Tirari-Sturt Stony Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 675
| ''[[:d:Q30326602|Tocantins-Araguaia-Maranhão moist forests]]''
| [[Файл:Açailandia ma - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0170 NT0170]
| [[Бразилия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 676
| ''[[:d:Q102078715|Tongan tropical moist forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0114 OC0114]
| [[Тонга]]<br/>[[Ниуэ]]
| [[:commons:Category:Tongan Tropical Moist Forests Ecoregion|Tongan Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 677
| ''[[:d:Q98399647|Tonle Sap freshwater swamp forests]]''
| [[Файл:Озеро Тонлесап, Камбоджа.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0164 IM0164]
| [[Камбоджа]]<br/>[[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Tonle Sap Freshwater Swamp Forests Ecoregion|Tonle Sap Freshwater Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 678
| ''[[:d:Q98403759|Tonle Sap-Mekong peat swamp forests]]''
| [[Файл:Đồng cỏ và chim nước.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0165 IM0165]
| [[Камбоджа]]<br/>[[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Tonle Sap-Mekong Peat Swamp Forests Ecoregion|Tonle Sap-Mekong Peat Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 679
| ''[[:d:Q3532955|Torngat Mountain tundra]]''
| [[Файл:Korok River below Korluktok Falls.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1118 NA1118]
| [[Канада]]
|
|-
| style='text-align:right'| 680
| ''[[:d:Q3313565|Trans Fly savanna and grasslands]]''
| [[Файл:Trans Fly Bensbach 2007.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0708 AA0708]
| [[Индонезия]]<br/>[[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:Trans Fly Savanna and Grasslands Ecoregion|Trans Fly Savanna and Grasslands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 681
| ''[[:d:Q7833547|Trans-Mexican Volcanic Belt pine-oak forests]]''
| [[Файл:Pinus hartwegii forest.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0310 NT0310]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Trans-Mexican Volcanic Belt Pine-Oak Forests Ecoregion|Trans-Mexican Volcanic Belt Pine-Oak Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 682
| ''[[:d:Q241478|Trindade and Martim Vaz]]''
| [[Файл:Simone Marinho - Trindade - 2010 05 08 edited.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0172 NT0172]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Trindade and Martin Vaz|Trindade and Martin Vaz]]
|-
| style='text-align:right'| 683
| ''[[:d:Q7842452|Trinidad and Tobago dry forests]]''
| [[Файл:Chacachacare dry forest 2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0231 NT0231]
| [[Тринидад һәм Тобаго]]
|
|-
| style='text-align:right'| 684
| ''[[:d:Q104764946|Trinidad and Tobago moist forests]]''
| [[Файл:Waterfall in Grande Riviere.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0171 NT0171]
| [[Тринидад һәм Тобаго]]
|
|-
| style='text-align:right'| 685
| ''[[:d:Q6083943|Tristan Da Cunha-Gough Islands Shrub and Grasslands]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0803 AT0803]
| [[Бөекбритания]]
|
|-
| style='text-align:right'| 686
| ''[[:d:Q7844803|Trobriand Islands rain forests]]''
| [[Файл:Fergusson from sea.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0125 AA0125]
| [[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:Trobriand Islands Rainforests Ecoregion|Trobriand Islands Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 687
| ''[[:d:Q102309057|Tuamotu tropical moist forests]]''
| [[Файл:View down to Lagoon and Rikitea - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0115 OC0115]
| [[Франция]]<br/>[[Питкэрн утраулары]]
| [[:commons:Category:Tuamotu Tropical Moist Forests Ecoregion|Tuamotu Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 688
| ''[[:d:Q102184625|Tubuai tropical moist forests]]''
| [[Файл:Mont Taitaʼa.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0116 OC0116]
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Tubuai Tropical Moist Forests Ecoregion|Tubuai Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 689
| ''[[:d:Q30622232|Tumbes-Piura dry forests]]''
| [[Файл:Bosque Seco Ecuatorial Tumbesino.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0232 NT0232]
| [[Эквадор]]<br/>[[Перу]]
| [[:commons:Category:Tumbes-Piura Dry Forests Ecoregion|Tumbes-Piura Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 690
| ''[[:d:Q275096|Tyrrhenian-Adriatic sclerophyllous and mixed forests]]''
| [[Файл:Ecoregion PA1222.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1222 PA1222]
| [[Хорватия]]<br/>[[Франция]]<br/>[[Италия]]<br/>[[Мальта]]
| [[:commons:Category:Tyrrhenian-Adriatic sclerophyllous and mixed forests|Tyrrhenian-Adriatic sclerophyllous and mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 691
| ''[[:d:Q30326609|Uatuma-Trombetas moist forests]]''
| [[Файл:Amazon-river-NASA.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0173 NT0173]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Uatumã-Trombetas Moist Forests Ecoregion|Uatumã-Trombetas Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 692
| ''[[:d:Q30623061|Ucayali moist forests]]''
| [[Файл:Cordillera Azul NP 2007.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0174 NT0174]
| [[Перу]]
| [[:commons:Category:Ucayali Moist Forests Ecoregion|Ucayali Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 693
| ''[[:d:Q7898660|Upper Gangetic Plains moist deciduous forests]]''
| [[Файл:Cloudy Hills - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0166 IM0166]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Upper Gangetic Plains Moist Deciduous Forests Ecoregion|Upper Gangetic Plains Moist Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 694
| ''[[:d:Q7898792|Upper Midwest forest-savanna transition]]''
| [[Файл:Devils Lake-South Face of East Bluff-Valley.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0415 NA0415]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 695
| ''[[:d:Q3822312|Uruguayan savanna]]''
| [[Файл:Uruguayan savanna ecoregion.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0710 NT0710]
| [[Уругвай]]<br/>[[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Uruguayan savanna|Uruguayan savanna]]
|-
| style='text-align:right'| 696
| ''[[:d:Q104502104|Usumacinta mangroves]]''
| [[Файл:Young Fisherman - Laguna de Términos, Campeche.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1437 NT1437]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 697
| ''[[:d:Q287852|Valdivian temperate forests]]''
| [[Файл:Abtao-Parque Nacional Chiloé.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0404 NT0404]
| [[Чили]]<br/>[[Аргентина]]
| [[:commons:Category:Valdivian temperate rainforest|Valdivian temperate rainforest]]
|-
| style='text-align:right'| 698
| ''[[:d:Q3822034|Vanuatu rain forests]]''
| [[Файл:A stream on Efate, Vanuatu.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0126 AA0126]
| [[Вануату]]<br/>[[Соломон утраулары|Сөләйман утраулары]]
| [[:commons:Category:Vanuatu Rainforests Ecoregion|Vanuatu Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 699
| ''[[:d:Q30622372|Venezuelan Andes montane forests]]''
| [[Файл:Sierra de La Culata Cara Norte.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0175 NT0175]
| [[Венесуэла]]<br/>[[Колумбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 700
| ''[[:d:Q7920862|Veracruz dry forests]]''
| [[Файл:View of Countryside outside Quiahuiztlan Archaeological Site - Veracruz - Mexico (15873845497).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0233 NT0233]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 701
| ''[[:d:Q7920865|Veracruz moist forests]]''
| [[Файл:Tihuatlan Ver..jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0176 NT0176]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 702
| ''[[:d:Q98467096|Veracruz montane forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0177 NT0177]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 703
| ''[[:d:Q5558471|Victoria Basin forest-savanna mosaic]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0721 AT0721]
| [[Бурунди]]<br/>[[Хәбәшстан|Эфиопия]]<br/>[[Кения]]<br/>[[Конго Демократик Республикасы]]<br/>[[Көньяк Судан]]<br/>[[Танзания]]<br/>[[Уганда]]
|
|-
| style='text-align:right'| 704
| ''[[:d:Q96005559|Victoria Plains tropical savanna]]''
| [[Файл:00 3169 Purnululu National Park - Western Australia.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0709 AA0709]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Victoria Plains Tropical Savanna Ecoregion|Victoria Plains Tropical Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 705
| ''[[:d:Q96064330|Vogelkop montane rain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0127 AA0127]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Vogelkop montane rain forests|Vogelkop montane rain forests]]
|-
| style='text-align:right'| 706
| ''[[:d:Q96064169|Vogelkop-Aru lowland rain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0128 AA0128]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Vogelkop-Aru Lowland Rainforests Ecoregion|Vogelkop-Aru Lowland Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 707
| ''[[:d:Q7970002|Warren]]''
| [[Файл:Pemberton Karri haze.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1204 AA1204]
| [[Австралия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 708
| ''[[:d:Q7971353|Wasatch and Uinta montane forests]]''
| [[Файл:Kings Peak with Henry's Fork Basin.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0530 NA0530]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Wasatch and Uinta Montane Forests Ecoregion|Wasatch and Uinta Montane Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 709
| ''[[:d:Q3890933|West Saharan montane xeric woodlands]]''
| [[Файл:Hoggar10.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1332 PA1332]
| [[Алжир|Әлҗәзаир]]
| [[:commons:Category:West Saharan Montane Xeric Woodlands Ecoregion|West Saharan Montane Xeric Woodlands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 710
| ''[[:d:Q3474468|West Sudanian savanna]]''
| [[Файл:Defale.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0722 AT0722]
| [[Сенегал]]<br/>[[Гамбия]]<br/>[[Бенин]]<br/>[[Буркина Фасо]]<br/>[[Гана]]<br/>[[Гвинея]]<br/>[[Кот-д’Ивуар]]<br/>[[Мали]]<br/>[[Нигер]]<br/>[[Нигерия]]<br/>[[Того]]
| [[:commons:Category:West Sudanian Savanna Ecoregion|West Sudanian Savanna Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 711
| ''[[:d:Q402161|Western Australian mulga shrublands]]''
| [[Файл:Acacia aneura habit.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1310 AA1310]
| [[Австралия]]
| [[:commons:Category:Western Australian Mulga Shrublands Ecoregion|Western Australian Mulga Shrublands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 712
| ''[[:d:Q6024551|Western Congolian forest-savanna mosaic]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0723 AT0723]
| [[Габон]]<br/>[[Ангола]]<br/>[[Конго Демократик Республикасы]]<br/>[[Конго Җөмһүрияте|Конго Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 713
| ''[[:d:Q264275|Western Congolian swamp forests]]''
| [[Файл:Congo river.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0129 AT0129]
| [[Конго Җөмһүрияте|Конго Республикасы]]<br/>[[Конго Демократик Республикасы]]<br/>[[Үзәк Африка Җөмһүрияте|Үзәк Африка Республикасы]]
| [[:commons:Category:Western Congolian Swamp Forests Ecoregion|Western Congolian Swamp Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 714
| ''[[:d:Q30626591|Western Ecuador moist forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0178 NT0178]
| [[Эквадор]]
| [[:commons:Category:Western Ecuador Moist Forests Ecoregion|Western Ecuador Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 715
| ''[[:d:Q3079246|Western European broadleaf forests]]''
| [[Файл:Ecoregion PA0445.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0445 PA0445]
| [[Франция]]<br/>[[Алмания|Германия]]<br/>[[Люксембург]]<br/>[[Бельгия]]<br/>[[Польша]]<br/>[[Чехия]]<br/>[[Австрия]]<br/>[[Швейцария]]
| [[:commons:Category:Western European broadleaf forests|Western European broadleaf forests]]
|-
| style='text-align:right'| 716
| ''[[:d:Q3079236|Western Great Lakes forests]]''
| [[Файл:Voyageurs National Park.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0416 NA0416]
| [[Канада]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Western Great Lakes forests|Western Great Lakes forests]]
|-
| style='text-align:right'| 717
| ''[[:d:Q2092130|Western Guinean lowland forests]]''
| [[Файл:Taï National Park (24148248710).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0130 AT0130]
| [[Гвинея]]<br/>[[Сьерра-Леоне]]<br/>[[Либерия]]
| [[:commons:Category:Western Guinean Lowland Forests Ecoregion|Western Guinean Lowland Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 718
| ''[[:d:Q3401264|Western Gulf coastal grasslands]]''
| [[Файл:Padre Island National Seashore, beach, Kleberg Co, TX; 1 Nov 2022.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0701 NA0701]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Мексика]]
| [[:commons:Category:Western Gulf Coastal Grasslands Ecoregion|Western Gulf Coastal Grasslands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 719
| ''[[:d:Q7987929|Western Himalayan alpine shrub and meadows]]''
| [[Файл:"Flowers Blossom at Valley of Flowers Chamoli, India" 58.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1021 PA1021]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Western Himalayan Alpine Shrub and Meadows Ecoregion|Western Himalayan Alpine Shrub and Meadows Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 720
| ''[[:d:Q7987931|Western Himalayan broadleaf forests]]''
| [[Файл:Lolab Valley-Kupwara.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0403 IM0403]
| [[Непал]]<br/>[[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]<br/>[[Һиндстан]]
|
|-
| style='text-align:right'| 721
| ''[[:d:Q3079348|Western Himalayan subalpine conifer forests]]''
| [[Файл:Cedrus deodara Manali 2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0502 IM0502]
| [[Непал]]<br/>[[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]<br/>[[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Western Himalayan Subalpine Conifer Forests Ecoregion|Western Himalayan Subalpine Conifer Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 722
| ''[[:d:Q99337256|Western Java montane rain forests]]''
| [[Файл:Gunung Gede Pangrango, cibodas, bogor, jawa barat, 02032011 01.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0167 IM0167]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Western Java Montane Rainforests Ecoregion|Western Java Montane Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 723
| ''[[:d:Q100156264|Western Java rain forests]]''
| [[Файл:Batu lawang merak.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0168 IM0168]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Western Java Rainforests Ecoregion|Western Java Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 724
| ''[[:d:Q102398172|Western Polynesian tropical moist forests]]''
| [[Файл:Fualifeke Islet, Funafuti Atoll.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0117 OC0117]
| [[Кирибати]]<br/>[[Тувалу]]<br/>[[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:Western Polynesian Tropical Moist Forests Ecoregion|Western Polynesian Tropical Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 725
| ''[[:d:Q7988460|Western Zambezian grasslands]]''
| [[Файл:AT0724 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0724 AT0724]
| [[Ангола]]<br/>[[Замбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 726
| ''[[:d:Q7988534|Western short grasslands]]''
| [[Файл:Buffalo Lake Texas Canyon 2009.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0815 NA0815]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 727
| ''[[:d:Q19876978|Westland temperate forests]]''
| [[Файл:1 Lake Matheson.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0414 AA0414]
| [[Яңа Зеландия]]
| [[:commons:Category:Westland Temperate Forests Ecoregion|Westland Temperate Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 728
| ''[[:d:Q3568313|Willamette Valley]]''
| [[Файл:Eugene wetlands.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0417 NA0417]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
|
|-
| style='text-align:right'| 729
| ''[[:d:Q104765406|Windward Islands moist forests]]''
| [[Файл:LC IMG 3707.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0179 NT0179]
| [[Доминика]]<br/>[[Сент-Люсия]]<br/>[[Сент-Винсент һәм Гренадиналар|Сент-Винсент һәм Гренадиннар]]
| [[:commons:Category:Windward Islands Moist Forests Ecoregion|Windward Islands Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 730
| ''[[:d:Q104765156|Windward Islands xeric scrub]]''
| [[Файл:Tanetane-Dominica.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1317 NT1317]
| [[Доминика]]<br/>[[Сент-Люсия]]<br/>[[Барбадос]]
|
|-
| style='text-align:right'| 731
| ''[[:d:Q8040305|Wyoming Basin shrub steppe]]''
| [[Файл:Muddy Water Red desert.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1313 NA1313]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Wyoming Basin Shrub Steppe Ecoregion|Wyoming Basin Shrub Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 732
| ''[[:d:Q30102321|Xingu-Tocantins-Araguaia moist forests]]''
| [[Файл:Harpia harpyaja - Harpy eagle at Carajás.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0180 NT0180]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Xingu-Tocantins-Araguaia Moist Forests Ecoregion|Xingu-Tocantins-Araguaia Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 733
| ''[[:d:Q102533861|Yap tropical dry forests]]''
| [[Файл:Yap Cicadabird - 1.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/OC0204 OC0204]
| [[Микронезия Федератив Штатлары|Микронезия]]
| [[:commons:Category:Yap Tropical Dry Forests Ecoregion|Yap Tropical Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 734
| ''[[:d:Q107481143|Yapen rain forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0108 AA0108]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Yapen Rainforests Ecoregion|Yapen Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 735
| ''[[:d:Q70159267|Yarlung Tsangpo arid steppe]]''
| [[Файл:Yarlung Tsangpo in Shannon-22-2014-gje.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1022 PA1022]
| [[Кытай]]
|
|-
| style='text-align:right'| 736
| ''[[:d:Q70154550|Yellow Sea saline meadow]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0908 PA0908]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Yellow Sea Saline Meadow Ecoregion|Yellow Sea Saline Meadow Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 737
| ''[[:d:Q98465110|Yucatán dry forests]]''
| [[Файл:Dzibilchaltún - looking east from Structure 36 - P1110750.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0235 NT0235]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Yucatán Dry Forests Ecoregion|Yucatán Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 738
| ''[[:d:Q14657780|Yucatán moist forests]]''
| [[Файл:Cobá - 11.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0181 NT0181]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Yucatán Moist Forests Ecoregion|Yucatán Moist Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 739
| ''[[:d:Q1032832|Yukon Interior dry forests]]''
| [[Файл:Yukon River 2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0617 NA0617]
| [[Канада]]
|
|-
| style='text-align:right'| 740
| ''[[:d:Q3079333|Yunnan Plateau subtropical evergreen forests]]''
| [[Файл:Puzhehei Lake in Qiubei County (3974315868).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0102 PA0102]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Yunnan Plateau Subtropical Evergreen Forests Ecoregion|Yunnan Plateau Subtropical Evergreen Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 741
| ''[[:d:Q3850625|Zacatonal]]''
| [[Файл:Nevado de toluca a.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1009 NT1009]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 742
| ''[[:d:Q3892499|Zagros Mountains forest steppe]]''
| [[Файл:Landscape of Shadegan.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0446 PA0446]
| [[Иран]]<br/>[[Гыйрак]]<br/>[[Төркия]]
| [[:commons:Category:Zagros Mountains Forest Steppe Ecoregion|Zagros Mountains Forest Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 743
| ''[[:d:Q6116467|Zambezian Baikiaea woodlands]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0726 AT0726]
| [[Ангола]]<br/>[[Ботсвана]]<br/>[[Намибия]]<br/>[[Замбия]]<br/>[[Зимбабве]]
|
|-
| style='text-align:right'| 744
| ''[[:d:Q2753312|Zambezian Cryptosepalum dry forests]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0203 AT0203]
| [[Замбия]]<br/>[[Ангола]]
|
|-
| style='text-align:right'| 745
| ''[[:d:Q6116464|Zambezian and mopane woodlands]]''
| [[Файл:Landscape kruger-park.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0725 AT0725]
| [[Мозамбик]]<br/>[[Малави]]<br/>[[Эсватини]]<br/>[[Ботсвана]]<br/>[[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]<br/>[[Замбия]]<br/>[[Намибия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 746
| ''[[:d:Q6116475|Zambezian coastal flooded savanna]]''
| [[Файл:Zambezi Delta diversity ESA394392.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0906 AT0906]
| [[Мозамбик]]
|
|-
| style='text-align:right'| 747
| ''[[:d:Q3401284|Zambezian flooded grasslands]]''
| [[Файл:Jabirú africano (Ephippiorhynchus senegalensis), delta del Okavango, Botsuana, 2018-07-31, DD 11.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0907 AT0907]
| [[Замбия]]<br/>[[Мозамбик]]<br/>[[Малави]]<br/>[[Ботсвана]]<br/>[[Танзания]]<br/>[[Намибия]]<br/>[[Конго Демократик Республикасы]]
|
|-
| style='text-align:right'| 748
| ''[[:d:Q65938898|Zambezian halophytics]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0908 AT0908]
| [[Ботсвана]]
|
|-
| style='text-align:right'| 749
| ''[[:d:Q828329|tepui]]''
| [[Файл:Kukenan Tepuy at Sunset.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0169 NT0169]
| [[Венесуэла]]<br/>[[Бразилия]]<br/>[[Гайана]]<br/>[[Суринам]]
| [[:commons:Category:Tepuis|Tepuis]]
|-
| style='text-align:right'| 750
| ''[[:d:Q19634429|Адмираллык утраулары түбәнлегенең яңгырлы урманнары]]''
| [[Файл:Baluan bush house.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0101 AA0101]
| [[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:Admiralty Islands Lowland Rainforests Ecoregion|Admiralty Islands Lowland Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 751
| ''[[:d:Q96761043|Алай - Көнбатыш Тяньшань даласы]]''
| [[Файл:Nuratau mountains and Aydar lake.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0801 PA0801]
| [[Казакъстан]]<br/>[[Үзбәкстан]]<br/>[[Төрекмәнстан]]
| [[:commons:Category:Alai-Western Tian Shan Steppe Ecoregion|Alai-Western Tian Shan Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 752
| ''[[:d:Q70159905|Алашан платосы ярымчүле]]''
| [[Файл:Bilutu Peak.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1302 PA1302]
| [[Кытай]]<br/>[[Монголия]]
| [[:commons:Category:Alashan Plateau|Alashan Plateau]]
|-
| style='text-align:right'| 753
| ''[[:d:Q104520591|Алварадо мангр урманнары]]''
| [[Файл:Manglar Tuxpan.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1401 NT1401]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 754
| ''[[:d:Q3532953|Алеут утраулары тундрасы]]''
| [[Файл:Amer0268 (9630559928).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1102 NA1102]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Aleutian Islands Tundra Ecoregion|Aleutian Islands Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 755
| ''[[:d:Q88427103|Алтай даласы һәм ярымчүле]]''
| [[Файл:Akzhar, District Of Tarbagatay - Gates Of Village.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0802 PA0802]
| [[Казакъстан]]<br/>[[Кытай]]
| [[:commons:Category:Altai Steppe and Semi-Desert Ecoregion|Altai Steppe and Semi-Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 756
| ''[[:d:Q48742985|Алтай тау урманы һәм урманлы даласы]]''
| [[Файл:Вид на Первое озеро с вершины.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0502 PA0502]
| [[Россия]]<br/>[[Казакъстан]]<br/>[[Монголия]]<br/>[[Кытай]]
| [[:commons:Category:Altai Montane Forest and Forest Steppe Ecoregion|Altai Montane Forest and Forest Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 757
| ''[[:d:Q60761699|Алтай таулы болыннары һәм тундрасы]]''
| [[Файл:Красная гора Катунского заповедника.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1001 PA1001]
| [[Россия]]<br/>[[Казакъстан]]<br/>[[Монголия]]<br/>[[Кытай]]
| [[:commons:Category:Altai Alpine Meadow and Tundra Ecoregion|Altai Alpine Meadow and Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 758
| ''[[:d:Q3079264|Альберта тау урманнары]]''
| [[Файл:View of Lake Louise.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0501 NA0501]
| [[Канада]]
|
|-
| style='text-align:right'| 759
| ''[[:d:Q3079257|Альберта һәм Британ Колумбиясе тау итәге урманнары]]''
| [[Файл:Rocky View 3.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0502 NA0502]
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Alberta-British Columbia Foothills Forests Ecoregion|Alberta-British Columbia Foothills Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 760
| ''[[:d:Q4711890|Альбертин рифтының тау урманнары]]''
| [[Файл:Bwindi mountains.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0101 AT0101]
| [[Бурунди]]<br/>[[Конго Демократик Республикасы]]<br/>[[Руанда]]<br/>[[Танзания]]<br/>[[Уганда]]
| [[:commons:Category:Albertine Rift Montane Forests Ecoregion|Albertine Rift Montane Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 761
| ''[[:d:Q3646761|Альдабра утравы коры туфрак куаклары]]''
| [[Файл:Aldabra shores.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1301 AT1301]
| [[Сейшел утраулары]]
| [[:commons:Category:Aldabra Island Xeric Scrub Ecoregion|Aldabra Island Xeric Scrub Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 762
| ''[[:d:Q27067672|Альплар ылыслы һәм катнаш урманнары]]''
| [[Файл:Herbst am Watzmann.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0501 PA0501]
| [[Австрия]]<br/>[[Франция]]<br/>[[Италия]]<br/>[[Алмания|Германия]]<br/>[[Лихтенштейн]]<br/>[[Словения]]<br/>[[Швейцария]]
| [[:commons:Category:Alps conifer and mixed forests|Alps conifer and mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 763
| ''[[:d:Q1032704|Аляска сырты һәм Изге Илья таулары тундрасы]]''
| [[Файл:Saint Elias Mountains.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1101 NA1101]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Alaska-St. Elias Range Tundra Ecoregion|Alaska-St. Elias Range Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 764
| ''[[:d:Q4708586|Аляска ярымутравы таулы тайгасы]]''
| [[Файл:Looking down a glacial valley to Kizhuyak bay.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0601 NA0601]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Alaska Peninsula Montane Taiga Ecoregion|Alaska Peninsula Montane Taiga Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 765
| ''[[:d:Q30326615|Амазонка - Ориноко - Көньяк Кариб диңгезе мангр урманнары]]''
| [[Файл:Manglares - Parque Nacional Morrocoy.JPG|center|128px]]
|
| [[Бразилия]]<br/>[[Венесуэла]]<br/>[[Колумбия]]<br/>[[Гайана]]<br/>[[Суринам]]<br/>[[Франция]]
| [[:commons:Category:Amazon-Orinoco-Southern Caribbean Mangroves Ecoregion|Amazon-Orinoco-Southern Caribbean Mangroves Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 766
| ''[[:d:Q30326617|Амапа мангр урманнары]]''
| [[Файл:Manguezal de siriúba adulto.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1402 NT1402]
| [[Бразилия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 767
| ''[[:d:Q4748859|Амстердам һәм Сен-Поль утраулары уртача климат болыннары]]''
| [[Файл:Phylica arborea.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0802 AT0802]
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Amsterdam-Saint Paul Islands Temperate Grasslands Ecoregion|Amsterdam-Saint Paul Islands Temperate Grasslands Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 768
| ''[[:d:Q3498713|Амур болынлы даласы]]''
| [[Файл:Хребет Большой Хехцир.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0901 PA0901]
| [[Россия]]<br/>[[Кытай]]
| [[:commons:Category:Amur Meadow Steppe Ecoregion|Amur Meadow Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 769
| ''[[:d:Q73649988|Андаман утрауларының яңгырлы урманнары]]''
| [[Файл:Landscape of havelock Island, Andaman Islands, India.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0101 IM0101]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Andaman Islands Rainforests Ecoregion|Andaman Islands Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 770
| ''[[:d:Q6088941|Аргентинаның Эспиналь төбәге]]''
| [[Файл:Parque Nacional Lihué Calel.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0801 NT0801]
| [[Аргентина]]
| [[:commons:Category:Espinal Ecoregion|Espinal Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 771
| ''[[:d:Q4791353|Аризона тау урманнары]]''
| [[Файл:Apache Sitgreaves Nima5.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA0503 NA0503]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Arizona Mountains Forests Ecoregion|Arizona Mountains Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 772
| ''[[:d:Q4787570|Арктик тау итәге тундрасы]]''
| [[Файл:Brooks Range Mountains ANWR.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1104 NA1104]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Arctic foothills tundra|Arctic foothills tundra]]
|-
| style='text-align:right'| 773
| ''[[:d:Q398398|Арктик чүл]]''
| [[Файл:Вид на остров Бэлл.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1101 PA1101]
| [[Россия]]<br/>[[Норвегия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 774
| ''[[:d:Q2599665|Арктик яр буе тундрасы]]''
| [[Файл:Tundra and Firth River delta from Engigstciak.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NA1103 NA1103]
| [[Америка Кушма Штатлары]]
| [[:commons:Category:Arctic coastal tundra|Arctic coastal tundra]]
|-
| style='text-align:right'| 775
| ''[[:d:Q47141|Атакама чүле]]''
| [[Файл:Atacama.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1303 NT1303]
| [[Чили]]
| [[:commons:Category:Atacama Desert|Atacama Desert]]
|-
| style='text-align:right'| 776
| ''[[:d:Q3851380|Баия штаты мангр урманнары]]''
| [[Файл:APA Mangue Seco.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1404 NT1404]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Southern Atlantic Brazilian Mangroves Ecoregion|Southern Atlantic Brazilian Mangroves Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 777
| ''[[:d:Q60328506|Байкал арты таулы тундрасы]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1112 PA1112]
| [[Россия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 778
| ''[[:d:Q22070218|Байкал арты ылыслы урманнары]]''
| [[Файл:Buryatialandscape.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0609 PA0609]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Trans-Baikal Conifer Forests Ecoregion|Trans-Baikal Conifer Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 779
| ''[[:d:Q3079316|Балкан катнаш урманнары]]''
| [[Файл:Guberevac stablo1.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0404 PA0404]
| [[Румыния]]<br/>[[Болгария]]<br/>[[Албания]]<br/>[[Босния һәм Герцеговина]]<br/>[[Греция]]<br/>[[Косово Җөмһүрияте]]<br/>[[Черногория]]<br/>[[Төньяк Македония]]<br/>[[Сербия]]<br/>[[Төркия]]
| [[:commons:Category:Balkan mixed forests|Balkan mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 780
| ''[[:d:Q28658671|Балтыйк буе катнаш урманнары]]''
| [[Файл:Ecoregion PA0405.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0405 PA0405]
| [[Дания]]<br/>[[Алмания|Германия]]<br/>[[Польша]]<br/>[[Швеция]]
| [[:commons:Category:Baltic mixed forests|Baltic mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 781
| ''[[:d:Q94966245|Банда диңгезе утрауларының дымлы яфраклы урманнары]]''
| [[Файл:Tayando Islands.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0102 AA0102]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Banda Sea Islands Moist Deciduous Forests Ecoregion|Banda Sea Islands Moist Deciduous Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 782
| ''[[:d:Q102552464|Белиз рифлары мангр урманнары]]''
| [[Файл:Shipstern Nationalpark.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1406 NT1406]
| [[Белиз]]<br/>[[Мексика]]<br/>[[Гватемала]]
|
|-
| style='text-align:right'| 783
| ''[[:d:Q14780750|Белиз яр буйлары мангр урманнары]]''
| [[Файл:Mangroves in Belize.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1405 NT1405]
| [[Белиз]]
| [[:commons:Category:Belizean Coast mangroves|Belizean Coast mangroves]]
|-
| style='text-align:right'| 784
| ''[[:d:Q59765782|Беринг тундрасы]]''
| [[Файл:Korjaksky nature reserve.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1102 PA1102]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Russian Bering Tundra Ecoregion|Russian Bering Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 785
| ''[[:d:Q107479646|Биак һәм Нумфор яңгырлы урманнары]]''
| [[Файл:Warsa fall01.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0103 AA0103]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Biak-Numfoor Rainforests Ecoregion|Biak-Numfoor Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 786
| ''[[:d:Q2913201|Борнео тауларының яңгырлы урманнары]]''
| [[Файл:Cloud forest mount kinabalu.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0103 IM0103]
| [[Бруней]]<br/>[[Индонезия]]<br/>[[Малайзия]]
| [[:commons:Category:Borneo Montane Rainforests Ecoregion|Borneo Montane Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 787
| ''[[:d:Q2913503|Борнео түбәнлекләренең яңгырлы урманнары]]''
| [[Файл:Gunung Palung Jungle.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0102 IM0102]
| [[Индонезия]]<br/>[[Малайзия]]<br/>[[Бруней]]
| [[:commons:Category:Borneo Lowland Rainforests Ecoregion|Borneo Lowland Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 788
| ''[[:d:Q108176616|Буру яңгырлы урманнары]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA0104 AA0104]
| [[Индонезия]]
| [[:commons:Category:Buru Rainforests Ecoregion|Buru Rainforests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 789
| [[Галапагос утраулары]]
| [[Файл:Galápagos Islands ESA23188644.jpeg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1307 NT1307]
| [[Эквадор]]
| [[:commons:Category:Galápagos Islands|Galápagos Islands]]
|-
| style='text-align:right'| 790
| ''[[:d:Q30621843|Гвиана мангр урманнары]]''
| [[Файл:Laguna de Ajies o caño de Ajies.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1411 NT1411]
| [[Суринам]]<br/>[[Венесуэла]]<br/>[[Гайана]]<br/>[[Франция]]
|
|-
| style='text-align:right'| 791
| ''[[:d:Q2091088|Гвинея мангр урманнары]]''
| [[Файл:Saloum.gif|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1403 AT1403]
| [[Сенегал]]
| [[:commons:Category:Guinean Mangroves Ecoregion|Guinean Mangroves Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 792
| ''[[:d:Q5576172|Годавари-Кришна елгаларындагы мангр урманнары]]''
| [[Файл:Mangroves W IMG 6896.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM1401 IM1401]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Godavari-Krishna Mangroves Ecoregion|Godavari-Krishna Mangroves Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 793
| ''[[:d:Q3849830|Гуаякил култыгы - Тумбес төбәге мангр урманнары]]''
| [[Файл:Parque Histórico Guayaquil - Mangrove.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1413 NT1413]
| [[Эквадор]]<br/>[[Перу]]
|
|-
| style='text-align:right'| 794
| ''[[:d:Q55234541|Даурия урманлы даласы]]''
| [[Файл:Национальный парк Алханай, 2014.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0804 PA0804]
| [[Монголия]]<br/>[[Россия]]<br/>[[Кытай]]
| [[:commons:Category:Daurian Forest Steppe Ecoregion|Daurian Forest Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 795
| ''[[:d:Q1160526|Десвентурадас утраулары]]''
| [[Файл:Islas-desventuradas-Jose-del-Pozo.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0403 NT0403]
| [[Чили]]
| [[:commons:Category:Islas Desventuradas|Islas Desventuradas]]
|-
| style='text-align:right'| 796
| ''[[:d:Q104850354|Зур Антил утраулары төбәге мангр урманнары]]''
| [[Файл:Ecoregion NT1410.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/nt1410 nt1410]
| [[Америка Кушма Штатлары]]<br/>[[Куба]]<br/>[[Антигуа һәм Барбуда]]<br/>[[Багамалар]]<br/>[[Кайман утраулары]]<br/>[[Доминикан Җөмһүрияте|Доминикан Республикасы]]<br/>[[Гваделупа]]<br/>[[Ямайка]]<br/>[[Мартиника]]<br/>[[Сент-Люсия]]<br/>[[Төркс һәм Кайкос]]
| [[:commons:Category:Bahamian-Antillean Mangroves Ecoregion|Bahamian-Antillean Mangroves Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 797
| ''[[:d:Q48743112|Зур Хингган - Джагды таулары ылыслы урманнары]]''
| [[Файл:Зейский заповедник3.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0505 PA0505]
| [[Россия]]<br/>[[Кытай]]
| [[:commons:Category:Da Hinggan-Dzhagdy Mountains Conifer Forests Ecoregion|Da Hinggan-Dzhagdy Mountains Conifer Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 798
| ''[[:d:Q103979833|Илья-Гранди утравы яр буйлары мангр урманнары]]''
| [[Файл:Itaguaré.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1415 NT1415]
| [[Бразилия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 799
| [[Каатинга]]
| [[Файл:Caatinga - Sítio Gravatá dos Velez, Queimadas - PB .2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1304 NT1304]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Caatinga|Caatinga]]
|-
| style='text-align:right'| 800
| ''[[:d:Q3849214|Кавказ катнаш урманнары]]''
| [[Файл:Acheshbok, Южные отроги горы Ачешбок на закате, драматичные погодные условия, горы Западного Кавказа.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0408 PA0408]
| [[Әрмәнстан]]<br/>[[Азәрбайҗан]]<br/>[[Гөрҗистан]]<br/>[[Россия]]<br/>[[Төркия]]
| [[:commons:Category:Caucasus mixed forests|Caucasus mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 801
| [[Казакъ далалары]]
| [[Файл:Astana-steppe-7748.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0810 PA0810]
| [[Казакъстан]]<br/>[[Россия]]
| [[:commons:Category:Kazakh Steppe Ecoregion|Kazakh Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 802
| ''[[:d:Q59661934|Казакъ урманлы даласы]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0809 PA0809]
| [[Россия]]<br/>[[Казакъстан]]
| [[:commons:Category:Kazakh Forest Steppe Ecoregion|Kazakh Forest Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 803
| ''[[:d:Q59784318|Камчатка тау һәм урманлы тундрасы]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1105 PA1105]
| [[Россия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 804
| ''[[:d:Q28155273|Камчатка-Куриллар болыннары һәм сирәк урманнары]]''
| [[Файл:Путь домой.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0603 PA0603]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Kamchatka-Kurile Meadows and Sparse Forests Ecoregion|Kamchatka-Kurile Meadows and Sparse Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 805
| ''[[:d:Q28162849|Канада арктик тундрасы]]''
|
|
| [[Канада]]
| [[:commons:Category:Tundra of Canada|Tundra of Canada]]
|-
| style='text-align:right'| 806
| ''[[:d:Q599529|Кара һәм Каспий диңгезләре тирәсе далалары]]''
| [[Файл:Обитатели Азово-Сивашского заповедника на Бирючем острове.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0814 PA0814]
| [[Россия]]<br/>[[Казакъстан]]<br/>[[Молдова]]<br/>[[Украина]]<br/>[[Румыния]]<br/>[[Болгария]]
| [[:commons:Category:Pontic steppe|Pontic steppe]]
|-
| style='text-align:right'| 807
| ''[[:d:Q29724|Каспий буе Һыркан катнаш урманнары]]''
| [[Файл:Caspian Forests (207720547).jpeg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0407 PA0407]
| [[Иран]]
| [[:commons:Category:Caspian Hyrcanian mixed forests|Caspian Hyrcanian mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 808
| ''[[:d:Q27127026|Каспий түбәнлеге чүле]]''
| [[Файл:Вольные калмыцкие лошади.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1308 PA1308]
| [[Россия]]<br/>[[Казакъстан]]
| [[:commons:Category:Caspian Lowland Desert Ecoregion|Caspian Lowland Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 809
| ''[[:d:Q5732502|Кече Азия ылыслы һәм яфраклы урманнары]]''
| [[Файл:Abies nordmanniana Uludag 2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1202 PA1202]
| [[Төркия]]
| [[:commons:Category:Anatolian conifer and deciduous mixed forests|Anatolian conifer and deciduous mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 810
| ''[[:d:Q104021829|Кече Антил утраулары мангр урманнары]]''
| [[Файл:TiFoX-réserve protégée-2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1416 NT1416]
| [[Доминика]]<br/>[[Мартиника]]<br/>[[Сент-Люсия]]<br/>[[Сент-Винсент һәм Гренадиналар|Сент-Винсент һәм Гренадиннар]]<br/>[[Гренада]]
|
|-
| style='text-align:right'| 811
| ''[[:d:Q60967|Кинабалу]]''
| [[Файл:Kinabalu Sabah Borneo Kampong Kundasang 2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM1001 IM1001]
| [[Малайзия]]
| [[:commons:Category:Mount Kinabalu|Mount Kinabalu]]
|-
| style='text-align:right'| 812
| ''[[:d:Q161258|Клиппертон утравы]]''
| [[Файл:2022-04-20-00 00 2022-04-20-23 59 Sentinel-2 L2A True color.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0705 NT0705]
| [[Франция]]
| [[:commons:Category:Clipperton Island|Clipperton Island]]
|-
| style='text-align:right'| 813
| ''[[:d:Q215081|Кокос утравы]]''
| [[Файл:Isla del Coco-chatham beach.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0116 NT0116]
| [[Коста-Рика]]
| [[:commons:Category:Isla del Coco|Isla del Coco]]
|-
| style='text-align:right'| 814
| ''[[:d:Q30899346|Кола ярымутравы тундрасы]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1106 PA1106]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Kola Peninsula Tundra Ecoregion|Kola Peninsula Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 815
| ''[[:d:Q2023679|Коморлар урманнары]]''
| [[Файл:LocationComoros.svg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0105 AT0105]
| [[Коморлар|Комор утраулары]]
| [[:commons:Category:Comoros Forests Ecoregion|Comoros Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 816
| ''[[:d:Q2754073|Кросс-Санага-Биоко яр буе урманнары]]''
| [[Файл:Korup.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0107 AT0107]
| [[Камерун]]<br/>[[Нигерия]]<br/>[[Экваториаль Гвинея]]
| [[:commons:Category:Cross-Sanaga-Bioko Coastal Forests Ecoregion|Cross-Sanaga-Bioko Coastal Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 817
| ''[[:d:Q5192062|Куба коры урманнары]]''
| [[Файл:Karst Mountain in Pinar del Rio Province - Cuba.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0213 NT0213]
| [[Куба]]
| [[:commons:Category:Cuban Dry Forests Ecoregion|Cuban Dry Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 818
| ''[[:d:Q3849804|Кырым субуртадиңгез урман комплексы]]''
| [[Файл:Вид на м.Ялта.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0416 PA0416]
| [[Россия]]<br/>[[Украина]]
| [[:commons:Category:Crimean Submediterranean Forest Complex Ecoregion|Crimean Submediterranean Forest Complex Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 819
| ''[[:d:Q5732529|Көнбатыш Себер асттайгасы]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0444 PA0444]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Western Siberian Hemiboreal Forests Ecoregion|Western Siberian Hemiboreal Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 820
| ''[[:d:Q3516548|Көнбатыш Себер тайгасы]]''
| [[Файл:Yuganskiy nature reserve aerial view.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0611 PA0611]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:West Siberian Taiga Ecoregion|West Siberian Taiga Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 821
| ''[[:d:Q929975|Көнчыгыш Африка мангр урманнары]]''
| [[Файл:Saadani beach.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1402 AT1402]
| [[Мозамбик]]<br/>[[Танзания]]<br/>[[Кения]]<br/>[[Сомали]]
| [[:commons:Category:East African Mangroves Ecoregion|East African Mangroves Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 822
| ''[[:d:Q2090194|Көнчыгыш Гвинея урманнары]]''
| [[Файл:AT0111 map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0111 AT0111]
| [[Гана]]<br/>[[Кот-д’Ивуар]]
| [[:commons:Category:Eastern Guinean Forests Ecoregion|Eastern Guinean Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 823
| ''[[:d:Q70255611|Көнчыгыш Гоби чүлле даласы]]''
| [[Файл:Khulan.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1314 PA1314]
| [[Кытай]]<br/>[[Монголия]]
| [[:commons:Category:Eastern Gobi Desert Steppe Ecoregion|Eastern Gobi Desert Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 824
| ''[[:d:Q723601|Көнчыгыш Европа урманлы даласы]]''
| [[Файл:20140614 151745 Richtone(HDR).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0419 PA0419]
| [[Россия]]<br/>[[Украина]]<br/>[[Румыния]]<br/>[[Молдова]]<br/>[[Болгария]]
| [[:commons:Category:East European Forest Steppe Ecoregion|East European Forest Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 825
| ''[[:d:Q3081231|Көнчыгыш Себер тайгасы]]''
| [[Файл:Taiga of Far East near Imeni Poliny Osipenko village, Khabarovsk Krai.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0601 PA0601]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:East Siberian Taiga Ecoregion|East Siberian Taiga Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 826
| ''[[:d:Q99522951|Көнчыгыш Әфган ылыслы тау урманнары]]''
| [[Файл:Payngale ( Parun ) - panoramio (4).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0506 PA0506]
| [[Әфганстан]]<br/>[[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| [[:commons:Category:East Afghan Montane Conifer Forests Ecoregion|East Afghan Montane Conifer Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 827
| ''[[:d:Q30626597|Көньяк Американың Тын океаны яр буйлары мангр урманнары]]''
|
|
|
|
|-
| style='text-align:right'| 828
| ''[[:d:Q7569580|Көньяк Африка яр буйлары мангр урманнары]]''
| [[Файл:Avicennia marina - white mangrove (8697515733).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1405 AT1405]
| [[Көньяк Африка Республикасы|Көньяк Африка Җөмһүрияте]]<br/>[[Мозамбик]]
|
|-
| style='text-align:right'| 829
| ''[[:d:Q3079299|Көньяк Сахалин - Курил утраулары катнаш урманнары]]''
| [[Файл:Водопад Птичий.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0438 PA0438]
| [[Россия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 830
| ''[[:d:Q58232368|Көньяк Себер урманлы даласы]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0817 PA0817]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:South Siberian Forest Steppe Ecoregion|South Siberian Forest Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 831
| ''[[:d:Q104373856|Лос-Петенес биосфера тыюлыгы яр буйлары мангр урманнары]]''
| [[Файл:Celestun Mangroven.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1428 NT1428]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 832
| ''[[:d:Q104044421|Магдалена - Санта-Марта төбәкләре мангр урманнары]]''
| [[Файл:Boca del cielo.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1417 NT1417]
| [[Колумбия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 833
| ''[[:d:Q3080682|Мадагаскар мангр урманнары]]''
| [[Файл:Mangrove on Westcoast Madagascar I.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1404 AT1404]
| [[Мадагаскар]]
| [[:commons:Category:Mangroves in Madagascar|Mangroves in Madagascar]]
|-
| style='text-align:right'| 834
| ''[[:d:Q104172989|Майялар коридоры яр буйлары мангр урманнары]]''
| [[Файл:Reserva de la Biosfera Sian Ka'an.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1421 NT1421]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 835
| ''[[:d:Q30626780|Манаби төбәге мангр урманнары]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1418 NT1418]
| [[Эквадор]]
|
|-
| style='text-align:right'| 836
| ''[[:d:Q3851165|Мараньян штаты мангр урманнары]]''
| [[Файл:Igarapé 2.0.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1419 NT1419]
| [[Бразилия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 837
| ''[[:d:Q6765614|Маризмас Насионалес сазлыгы - Сан Блас яр буйлары мангр урманнары]]''
| [[Файл:LA TOVARA.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1420 NT1420]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Marismas Nacionales|Marismas Nacionales]]
|-
| style='text-align:right'| 838
| ''[[:d:Q102532295|Мезоамериканың култык - Кариб диңгезе ягы яр буйлары мангр урманнары]]''
| [[Файл:Flamingoes at Ría Lagartos.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1403 NT1403]
| [[Мексика]]<br/>[[Белиз]]<br/>[[Гватемала]]<br/>[[Һондурас]]<br/>[[Никарагуа]]<br/>[[Коста-Рика]]<br/>[[Панама]]
|
|-
| style='text-align:right'| 839
| ''[[:d:Q104154490|Мексиканың көньягындагы Тын океан яр буйлары мангр урманнары]]''
| [[Файл:Porto Escondido-Acapulco, Mexiko, diapozitiv z r.1981 - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1422 NT1422]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 840
| ''[[:d:Q6916465|Москитлар яры яр буйлары мангр урманнары]]''
| [[Файл:CornIsland.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1424 NT1424]
| ''[[:d:Q1165546|Mosquitia]]''<br/>[[Никарагуа]]
|
|-
| style='text-align:right'| 841
| ''[[:d:Q4999417|Мьянма яр буйлары мангр урманнары]]''
| [[Файл:Ao Phang Nga National Park P1120397.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM1404 IM1404]
| [[Вьетнам]]
| [[:commons:Category:Myanmar Coast Mangroves Ecoregion|Myanmar Coast Mangroves Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 842
| ''[[:d:Q22679438|Охотск-Манчжурия тайгасы]]''
| [[Файл:Korbohon.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0606 PA0606]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Okhotsk-Manchurian Taiga Ecoregion|Okhotsk-Manchurian Taiga Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 843
| ''[[:d:Q30626774|Панама култыгы мангр урманнары]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1414 NT1414]
| [[Панама]]
|
|-
| style='text-align:right'| 844
| ''[[:d:Q30326619|Пара штаты мангр урманнары]]''
| [[Файл:Avicennia germinans-hypersaline flat.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1427 NT1427]
| [[Бразилия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 845
| ''[[:d:Q5991420|Пьюра төбәге яр буйлары мангр урманнары]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1429 NT1429]
| [[Перу]]
|
|-
| style='text-align:right'| 846
| ''[[:d:Q849318|Ревилья-хихедо вулканик утраулары]]''
| [[Файл:San Benedicto Island.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0216 NT0216]
| [[Мексика]]
| [[:commons:Category:Revillagigedo Islands|Revillagigedo Islands]]
|-
| style='text-align:right'| 847
| ''[[:d:Q104376636|Риа-Лагартос яр буе мангр урманнары]]''
| [[Файл:Phoenicopterus ruber (4002282571).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1430 NT1430]
| [[Мексика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 848
| ''[[:d:Q104398100|Рио-Негро - Рио-Сан-Сол диңгез яр буе мангр урманнары]]''
| [[Файл:Barra del Colorado Waterway.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1431 NT1431]
| [[Коста-Рика]]
|
|-
| style='text-align:right'| 849
| ''[[:d:Q104416716|Рио-Пираньяс яр буе мангр урманнары]]''
| [[Файл:Reserva Extrativista Acaú-Goiana Eric Bem dos Santos (02).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1432 NT1432]
| [[Бразилия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 850
| ''[[:d:Q104450759|Рио-Сан-Франсиску яр буе мангр урманнары]]''
| [[Файл:14022014-IMG 0249.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1433 NT1433]
| [[Бразилия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 851
| ''[[:d:Q2604517|Сармат катнаш урманнары]]''
| [[Файл:Haanja Upland.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0436 PA0436]
| [[Россия]]<br/>[[Беларусия|Беларусь]]
| [[:commons:Category:Sarmatic mixed forests|Sarmatic mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 852
| [[Сары Арка]]
| [[Файл:Казахский мелкосопочник.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0811 PA0811]
| [[Казакъстан]]
| [[:commons:Category:Kazakh Uplands|Kazakh Uplands]]
|-
| style='text-align:right'| 853
| ''[[:d:Q22339688|Сахалин утравы тайгасы]]''
| [[Файл:Gora Lopatina Sakhalin.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0607 PA0607]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Sakhalin Island Taiga Ecoregion|Sakhalin Island Taiga Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 854
| ''[[:d:Q41227494|Саян таулары ылыслы урманнары]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0519 PA0519]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Sayan Montane Conifer Forests Ecoregion|Sayan Montane Conifer Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 855
| ''[[:d:Q38900340|Саян таулы болыннар һәм тундрасы]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1016 PA1016]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Sayan Alpine Meadows and Tundra Ecoregion|Sayan Alpine Meadows and Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 856
| ''[[:d:Q58326858|Саяннар тауара даласы]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0815 PA0815]
| [[Монголия]]<br/>[[Россия]]
| [[:commons:Category:Sayan Intermontane Steppe Ecoregion|Sayan Intermontane Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 857
| ''[[:d:Q278512|Серрадо экотөбәге]]''
| [[Файл:Cerrado ecoregion.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0704 NT0704]
| [[Бразилия]]
| [[:commons:Category:Cerrado|Cerrado]]
|-
| style='text-align:right'| 858
| ''[[:d:Q2705345|Скандинавия һәм Россия тайгасы]]''
| [[Файл:Forest at Leivonmäki NP.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0608 PA0608]
| [[Россия]]<br/>[[Финляндия]]<br/>[[Швеция]]<br/>[[Норвегия]]
| [[:commons:Category:Scandinavian and Russian Taiga Ecoregion|Scandinavian and Russian Taiga Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 859
| ''[[:d:Q60042185|Таймыр - Үзәк Себер тундрасы]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1111 PA1111]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Taimyr-Central Siberian Tundra Ecoregion|Taimyr-Central Siberian Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 860
| ''[[:d:Q104490531|Тринидад яр буйлары мангр урманнары]]''
| [[Файл:Caroni Swamp Trinidad.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1436 NT1436]
| [[Тринидад һәм Тобаго]]
|
|-
| style='text-align:right'| 861
| ''[[:d:Q104166896|Тын океаны яр буйлары дымлы мангр урманнары]]''
| [[Файл:Estero de Tolé, Chiriquí.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1423 NT1423]
| [[Коста-Рика]]<br/>[[Панама]]
|
|-
| style='text-align:right'| 862
| ''[[:d:Q17082482|Төньяк Гондурас яр буйлары мангр урманнары]]''
| [[Файл:Mangroves in Roatán Honduras.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1426 NT1426]
| [[Һондурас]]<br/>[[Гватемала]]
|
|-
| style='text-align:right'| 863
| ''[[:d:Q60764521|Төньяк Россия - Яңа Җир тундрасы]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1108 PA1108]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Northwest Russian-Novaya Zemlya Tundra Ecoregion|Northwest Russian-Novaya Zemlya Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 864
| ''[[:d:Q21756125|Төньяк-Көнчыгыш Себер тайгасы]]''
| [[Файл:Larix gmelinii0.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0605 PA0605]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Northeast Siberian Taiga Ecoregion|Northeast Siberian Taiga Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 865
| ''[[:d:Q60035169|Төньяк-Көнчыгыш Себер яр буйлары тундрасы]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1107 PA1107]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Northeast Siberian Coastal Tundra Ecoregion|Northeast Siberian Coastal Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 866
| ''[[:d:Q3532945|Урал таулары төбәге тундра һәм тайгасы]]''
| [[Файл:Басеги 06.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0610 PA0610]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Urals Montane Forest and Taiga Ecoregion|Urals Montane Forest and Taiga Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 867
| ''[[:d:Q55381438|Уссури киң яфраклы һәм катнаш урманнары]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0443 PA0443]
| [[Россия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 868
| ''[[:d:Q103966059|Фонсека култыгы мангр урманнары]]''
| [[Файл:Conchagua, Golfo de Fonseca.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT1412 NT1412]
| [[Сальвадор]]<br/>[[Һондурас]]<br/>[[Никарагуа]]
|
|-
| style='text-align:right'| 869
| [[Хуан-Фернандес утраулары]]
| [[Файл:Archpielago Juan Fernandez (Vista hacia Robinson Crusoe).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0401 NT0401]
| [[Чили]]
| [[:commons:Category:Juan Fernández Islands|Juan Fernández Islands]]
|-
| style='text-align:right'| 870
| ''[[:d:Q59773303|Черский-Колыма таулы тундрасы]]''
| [[Файл:Гора Победа, Якутия.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1103 PA1103]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Cherskii-Kolyma Mountain Tundra Ecoregion|Cherskii-Kolyma Mountain Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 871
| ''[[:d:Q60763150|Чукотка ярымутравы тундрасы]]''
| [[Файл:Красота - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1104 PA1104]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Chukchi Peninsula Tundra Ecoregion|Chukchi Peninsula Tundra Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 872
| ''[[:d:Q1881042|Чхота-Нагпур платосы]]''
| [[Файл:Chiraundi - Ranchi 8709.JPG|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM0203 IM0203]
| [[Һиндстан]]
| [[:commons:Category:Chota Nagpur Plateau|Chota Nagpur Plateau]]
|-
| style='text-align:right'| 873
| ''[[:d:Q98466780|Чьяпас тау урманнары]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0113 NT0113]
| [[Мексика]]<br/>[[Гватемала]]
|
|-
| style='text-align:right'| 874
| ''[[:d:Q20036671|Эгей диңгезе яр буйлары һәм Көнбатыш Төркия каты яфраклы һәм катнаш урманнары]]''
| [[Файл:Troizen blossom.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1201 PA1201]
| [[Болгария]]<br/>[[Греция]]<br/>[[Төньяк Македония]]<br/>[[Төркия]]
| [[:commons:Category:Aegean and Western Turkey sclerophyllous and mixed forests|Aegean and Western Turkey sclerophyllous and mixed forests]]
|-
| style='text-align:right'| 875
| ''[[:d:Q4736806|Югары Парана һәм Паранаиба елга буйлары атлантик урманнары]]''
| [[Файл:Selva Paranaense.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0150 NT0150]
| [[Бразилия]]<br/>[[Парагвай]]<br/>[[Аргентина]]
| [[:commons:Category:Alto Paraná Atlantic forests|Alto Paraná Atlantic forests]]
|-
| style='text-align:right'| 876
| ''[[:d:Q60330142|Ямал-Гыда тундрасы]]''
|
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1114 PA1114]
| [[Россия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 877
| ''[[:d:Q3848901|Яр буе Андлар Кордильерасының тау урманнары]]''
| [[Файл:Scratching the Sky.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0117 NT0117]
| [[Венесуэла]]
| [[:commons:Category:Cordillera de la Costa Montane Forests Ecoregion|Cordillera de la Costa Montane Forests Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 878
| ''[[:d:Q402082|Яңа Гвинея мангр урманнары]]''
| [[Файл:Mangroves, Papua New Guinea.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AA1401 AA1401]
| [[Индонезия]]<br/>[[Папуа — Яңа Гвинея]]
| [[:commons:Category:New Guinea Mangroves Ecoregion|New Guinea Mangroves Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 879
| [[Яңа Себер утраулары]]
| [[Файл:New Siberian Islands MODIS.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1109 PA1109]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:New Siberian Islands|New Siberian Islands]]
|-
| style='text-align:right'| 880
| ''[[:d:Q124420477|Яңа Себер утраулары арктик чүле]]''
| [[Файл:Belkowski-Insel 1 2014-08-24.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1109 PA1109]
| [[Россия]]
| [[:commons:Category:Novosibirsk Islands Arctic Desert Ecoregion|Novosibirsk Islands Arctic Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 881
| ''[[:d:Q56325293|Үзәк Азиянең көньяк чүле]]''
| [[Файл:5952-050-9B77D38D.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1312 PA1312]
| [[Төрекмәнстан]]<br/>[[Үзбәкстан]]<br/>[[Казакъстан]]
| [[:commons:Category:Central Asian Southern Desert Ecoregion|Central Asian Southern Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 882
| ''[[:d:Q5060373|Үзәк Азиянең төньяк чүле]]''
| [[Файл:20130518 Altyn Emel Kazakhstan.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1310 PA1310]
| [[Казакъстан]]<br/>[[Үзбәкстан]]
| [[:commons:Category:Central Asian Northern Desert Ecoregion|Central Asian Northern Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 883
| ''[[:d:Q14657730|Үзәк Америка тау урманнары]]''
| [[Файл:Pinus hartwegii Tajumulco 2.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/NT0112 NT0112]
| [[Мексика]]<br/>[[Гватемала]]<br/>[[Сальвадор]]<br/>[[Һондурас]]
| [[:commons:Category:Central American montane forests|Central American montane forests]]
|-
| style='text-align:right'| 884
| ''[[:d:Q4504181|Үзәк Африка мангр урманнары]]''
| [[Файл:Singes de la réserve de faune de Douala - Edea 11.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT1401 AT1401]
| [[Экваториаль Гвинея]]
| [[:commons:Category:Central African Mangroves Ecoregion|Central African Mangroves Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 885
| ''[[:d:Q20988332|Үзәк Кече Азия даласы]]''
| [[Файл:Trockene Riesendoline bei Çıralı (Karapinar, Provinz Konya).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0803 PA0803]
| [[Төркия]]
| [[:commons:Category:Central Anatolian Steppe Ecoregion|Central Anatolian Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 886
| ''[[:d:Q5732449|Үзәк Кече Азия яфраклы урманнары]]''
| [[Файл:Mt. Erciyes - Hacilar - panoramio.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA0410 PA0410]
| [[Төркия]]
|
|-
| style='text-align:right'| 887
| ''[[:d:Q70154811|Үзәк Тибет платосының тау даласы]]''
| [[Файл:Qinghai-Tibet Plateau, 青藏高原 - panoramio (1).jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1002 PA1002]
| [[Кытай]]
| [[:commons:Category:Central Tibetan Plateau Alpine Steppe Ecoregion|Central Tibetan Plateau Alpine Steppe Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 888
| ''[[:d:Q17006030|Һинд елгасы дельтасы - Гарәп диңгезе яр буйлары мангр урманнары]]''
| [[Файл:Karachi ali 2010008 lrg.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM1403 IM1403]
| [[Пакистан Ислам Җөмһүрияте|Пакьстан]]
| [[:commons:Category:Indus River Delta-Arabian Sea Mangroves Ecoregion|Indus River Delta-Arabian Sea Mangroves Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 889
| ''[[:d:Q6025674|Һиндокытай мангр урманнары]]''
| [[Файл:Cycling across a bridge over the Mekong.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/IM1402 IM1402]
| [[Таиланд]]<br/>[[Камбоджа]]<br/>[[Вьетнам]]<br/>[[Малайзия]]
| [[:commons:Category:Indochina Mangroves Ecoregion|Indochina Mangroves Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 890
| ''[[:d:Q99523211|Әфган таулары ярымчүле]]''
| [[Файл:Widok na dolinę - Bamjan - 001667s.jpg|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/PA1301 PA1301]
| [[Әфганстан]]
| [[:commons:Category:Afghan Mountains Semi-Desert Ecoregion|Afghan Mountains Semi-Desert Ecoregion]]
|-
| style='text-align:right'| 891
| ''[[:d:Q6116456|әл-Хаҗар әл-Гарби тау урманнары]]''
| [[Файл:Al Hajar mountain woodlands map.png|center|128px]]
| [https://www.worldwildlife.org/ecoregions/AT0801 AT0801]
| [[Оман]]<br/>[[Берләшкән Гарәп Әмирлекләре]]
| [[:commons:Category:Al-Hajar Montane Woodlands and Shrublands Ecoregion|Al-Hajar Montane Woodlands and Shrublands Ecoregion]]
|}
{{Wikidata list end}}
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
{{Тышкы сылтамалар}}
== Шулай ук кара ==
* [[ЮНЕСКО Бөтендөнья мәдәни мирас объектлары исемлекләре]]
* [[ЮНЕСКО Глобаль геопарклары исемлеге]]
* [[Кешелекнең матди булмаган мәдәни мирасының репрезентатив исемлеге]]
* [[Дөнья хәтере]] исемлеге
{{Rq|stub}}
[[Төркем:Бөтендөнья кыргый табигать фонды]]
[[Төркем:Экотөбәкләр]]
hrqx09cbext0ofezro7gnwrti4v9ygw
Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026
0
1391126
5839628
5839336
2026-05-05T14:52:36Z
Il Nur
6874
/* Нәтиҗәләр */
5839628
wikitext
text/x-wiki
{{WAM
|header = <div style="margin-right:1em; float:right;">[[File:CEE_Women_Campaign_logo_(black).svg|300px]]</div>[[meta:CEE_Women_Campaign_2026|Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026]]
|subheader = 1 март - 20 апрель көннәрендә ''<small>([[UTC]] буенча)</small>'' Татарча Википедиядә үтүче, [[халыкара хатын-кызлар көне]]нә багышланган, хатын-кызлар белән мәсьәләләр турында контентны арттыруга, шулай ук Викимедиа проектларында киңрәк катнашуны хуплауга юнәлдерелгән проектта катнаш!
<p><small>Бу битнең кыска адресы <nowiki>https://w.wiki/J8g7</nowiki></small>
</div>
__NOTOC__
|body =
* Бәйгенең [[m:CEE_Women_Campaign_2026|халыкара инглизчә бите]].
<blockquote><div style="center">Берәр тема турында мәкаләне табу яки булдыруны башлау өчен, сүзтезмәне астагы тәрәзәгә кертегез һәм төймәгә басыгыз.</div>
<div style="text-align: center; font-size: 95%; margin-bottom:.5em;"><inputbox>
type=search
width=90
buttonlabel=Яңа мәкалә язу
searchbuttonlabel=Тулытекстлы эзләү
break=yes
</inputbox>
</blockquote>
== Кагыйдәләр ==
[[Файл:CEE_Women_Campaign_logo_(black).svg|100px|CEE_Women_Campaign|right]]
* Мәкаләләр:
** [[Хатын-кыз]]лар, шул исәптән хатын-кызлар белән бәйле мифология, йолалар, гадәтләр һ.б. турында булырга тиеш.
** '''Бәйге барышы дәвамында''' '''яңа''' булдырылган.
** Өстәлгән материал күләме кимендә мәгънәле '''3000 байт'''.
** Татарча Википедиянең '''[[Википедия:Кагыйдәләр һәм киңәшләр|гамәлдәге тәртипләрен]] бозмый'''
** [[Википедия:Ботлар|Вики-бот]] ярдәмендә статистик күрсәткечләре белән генә аерылган стандарт эчтәлекле мәкаләләр '''түгел'''.
* Призлар, диплом һәм сертификатлар квалификацион мәкаләләр саны өчен бирелә, һәм урыннарга бәйле.
** Булдырылган мәкаләләрне [[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026#Таблица|түбәндәге таблицага]] урнаштыруыгыз сорала.
** 3 мәкаләне булдырган катнашучылар финалистлар арасына керә.
* Казыйлар карары шикаять ителә алмый.
== Нәрсә турында язарга ==
{{Ябык блок башы|башлык = Гамәлдәге тематик материаллар}}
[[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026/Мәкаләләр исемлеге|Тәкъдим ителгән мәкаләләр исемлеге]]
{{Ябык блок ахыры}}
|footer =
* Процессны Татарча Википедия җәмгыятенең татар телле катнашучысы булган тәҗрибәле техник төркем оештыра һәм [[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026#Бәяләү тәртибе|бәяли]].
|footer =
== Җирле оештыручылар ==
* {{u|Динә_Абдуллина}} — төп контакт, жюри
* {{u|Il Nur}} — техник оештыручы, жюри
* {{u|Фәрһад}} — жюри
* {{u|Blackisnewyellow}} — дәресче, техник оештыручы
* {{u|Ilsina Ilgizovna}} — дәресче
* {{u|Engelberthumperdink}} — дәресче
== Бәяләү тәртибе ==
* [[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026#Кагыйдәләр|Күрсәтелгән таләпләргә]] туры килгән өстәлгән материал күләме кимендә 3000 байт булган мәкаләләргә жюри 1 балл бирә;
* Катнашучы белдергән теманы сыйфатлы итеп ачкан, материалны [[Википедия:Викиләштерү|викиләштергән]] һәм сурәтләгән, кимендә 3000 байт булган мәкаләләргә жюри 2 балл бирә;
* 5000 байттан арткан мәкаләләргә, һәм катнашучы белдергән теманы тулысынча ачкан, материалны сыйфатлы итеп [[Википедия:Викиләштерү|викиләштергән]] һәм сурәтләгән мәкаләләргә жюри 3 балл бирә;
* [[Википедия:Һәрбер тел бүлегендә булырга тиешле мәкаләләр/Киңәйтелгән|Һәрбер тел бүлегендә булырга тиешле 10 мең мәкалә]] булса өстәмә 5 балл бирелә.
* Теркәлү вакыты ярты елдан ким булган катнашучылар өчен баллар коэффициентын ике тапкыр арттыру каралган.
== Бүләкләү ==
Җирле бүләкләр:
* Озон сертификатлары белән 22 500 сум.
* Бүләкләү өчен оештыручылар җаваплы.
}}
== Катнашучылар ==
Язылган һәм төзәтелгән мәкаләләрне шушы таблицага теркәргә кирәк. Үз битегезгә <nowiki>{{Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы катнашучысы}}</nowiki> калыбын куя аласыз.
{| class="wikitable sortable"
|- align="left"
! №
! Катнашучы
! Мәкаләләр
! Исәп
! Баллар
! Урын
|-
|1
|{{u|Әмир}}
|[[Суфия Бадиали]] (3) {{*}} [[Гөлнара Нәзиуллина]] (3){{*}} [[Ангелина Фәйрушина]] (3)
|3
|9
|9
|-
|2
|{{u|Баныу}}
|[[Сапфо]] (8) {{*}}[[ Фатима Мернисси]] (3) {{*}}[[Әминә Буаяч]] (3) {{*}}[[Ибтиһаҗ Мөхәммәд]] (3) {{*}} [[Фәрәх Пәһләви]] (3) {{*}} [[Әл-Иҗлия]] (3) {{*}} [[Әминә Вәдуд]] (3) {{*}} [[Ассия Джебар]] (3) {{*}} [[Мәсүмә Эбтекар]] (3) {{*}} [[Цыси]] (8){{*}} [[Барбара Такман]](8){{*}} [[Елена Исинбаева]](8){{*}} [[Хедда Хоппер]](8){{*}} [[Ирина Роднина]](8){{*}} [[Мия Хэмм]](8){{*}} [[Лилия Подкопаева]](8){{*}} [[Медея]](8){{*}} [[Ләйлә Зана]](3){{*}}[[Фаррухру Парса]](3){{*}}[[Барбара Уолтерс]](8){{*}}[[Земфира Латыйпова]](3){{*}}[[Елена Прекрасная]](8){{*}}[[Электра]](8){{*}}[[Леда]](3){{*}}[[Клитемнестра]](3){{*}}[[Немезида]](3){{*}}[[Нюкта]](3){{*}}[[Ануше Ансари]](3){{*}}[[Антонина Нухрат]](3){{*}}[[Сөләйманова Рима]](3){{*}}[[Римма Үтәшева]](3){{*}}[[Анна Достоевская]](3){{*}}[[Елена Созина]](3){{*}}[[Сәдагәт Кәримова]](3){{*}}[[Нөшаба Мәһәммәдли]](3){{*}}[[Шәфига Әфәндезадә]](3){{*}}[[Рәфига Әлиева]](3){{*}}[[Аида Имангулиева]](3){{*}}[[Хиҗран Хөсәенова]](3){{*}}[[Наилә Велиханлы]](3){{*}}[[Диләрә Әлиева]](3){{*}}[[Зарифа Әлиева]](3){{*}}[[Әдилә Намазова]](3){{*}}[[Зарифа Будагова]](3){{*}}[[Өммегөлсем Садихзадә]](3){{*}}[[Хөршидбану Натаван]](3){{*}}[[Ханбикә ханым]](3){{*}}[[Сона Ахундова]](3){{*}}[[Мәдинә Гөлгөн]](3){{*}}[[Фатма ханым Кәминә]](3)
|50
|210
|3
|-
|3
|{{u|Gulnaz0703}}
|[[Ленара Османова]] (1)
|1
|2
|14-19
|-
|4
|{{u|Ramzanka2000}}
|[[Оттар (мифология)]] (1)
|1
|2
|14-19
|-
|5
|{{u|Ilsina Ilgizovna}}
|[[Лидия Кнутова]](3){{*}} [[Мария Деренкова]](1){{*}} [[Фәридә Вәлиева]](3){{*}}[[Юлия Артемьева]](3){{*}} [[Карина Амбарцумова]](3){{*}} [[Айшә Диттанова]](1){{*}} [[Динә Вәлиева]](3){{*}} [[Вера Ипполитова]](1){{*}} [[Анеля Кадикова]](1){{*}} [[Хадижат Кабидова]](1){{*}} [[Людмила Крутакова]](1){{*}} [[Хәлимә Корбангалиева]](3){{*}} [[Надежда Николаева]](3){{*}} [[Виктория Михайлова]](1){{*}} [[Алёна Михайлова]] (1){{*}} [[Ольга Лишева]] (1){{*}} [[Хәлимә Газизова]] (1){{*}} [[Эльвина Муллина]] (1){{*}} [[Надежда Ковалёва]] (1){{*}} [[Галина Айдарова]] (3){{*}} [[Мөстәнфирә Ракеева]] (3){{*}} [[Клара Синицына]](3) {{*}} [[Сильвия Скворцова]] (3){{*}} [[Екатерина Михеева]] (3){{*}} [[Лиана Ганиева ]] (3){{*}} [[Әдия Топчы]](3){{*}} [[Вәҗия Кашка]](3){{*}} [[Альбина Даишева]](3){{*}} [[Нина Ли]](1){{*}} [[Роза Паркс]](3){{*}} [[Риба Макинтайр]](3){{*}} [[Алиса Вяткина]](3){{*}} [[Ольга Фигнер]](3){{*}} [[Лидия Фигнер]](3)
|35
|79
|5
|-
|6
|{{u|Sirina77}}
|[[Ралина Арабова]] (1){{*}} [[Лариса Астахова]] (1)
|2
|4
|12
|-
|7
|{{u|Alisa Fahrutdinova92}}
|[[Анна Ахматова]]
|1
|2
|14-19
|-
|8
|{{u|Gulnaz2015}}
|[[Людмила Абрамова]] (3) {{*}} [[Кира Волконская]] (3){{*}} [[Ульяна Тимофеева]] (3){{*}} [[Камилә Харисова]] (1) {{*}} [[Ирина Приходько]] (1)
|5
|22
|8
|-
|9
|{{u|Fxan}}
|[[Эмилия Плейтер]] (3){{*}} [[Мәрьям]] (2){{*}} [[Рәзия солтан]](3)
|3
|8
|11
|-
|10
|{{u|Aliya2111}}
|[[Татьяна Ларина]](3){{*}} [[Эльзара Баталова]](1){{*}} [[Наталья Быстрова]](3){{*}} [[Җәмилә Әсфәндиярова]](3){{*}} [[Елена Вишленкова]](3){{*}} [[Милана Кутякина ]](2){{*}} [[Мария Минаева]](2){{*}} [[Эльмира Әхмәтшина]](3){{*}} [[Марина Чуксеева]](3){{*}} [[Гөлчәчәк Нәҗипова]](3){{*}} [[Александра Воробьева]](3){{*}} [[Нурания Вәлиева]] (2){{*}} [[Сабина Вәлиева]](1){{*}} [[Людмила Иванова]](3){{*}} [[Карина Сабирова]](2){{*}} [[Алёна Михайлова]](3){{*}} [[Екатерина Семёнова]](3){{*}} [[Екатерина Васильева]](3){{*}} [[Лидия Сурикова]](1){{*}} [[Татьяна Фәхретдинова]](1){{*}} [[Людмила Путина]](3){{*}} [[Наталья Крымова]](3){{*}} [[Гүзәл Хәйретдинова]](2){{*}} [[Дарья Деревень]] (3){{*}} [[Вера Хәйретдинова]](2){{*}} [[Серафима Огарева ]](3){{*}} [[Фаина Романова]](3){{*}} [[Надежда Васильева]](3){{*}} [[Анастасия Талызина]](3){{*}} [[Елизавета Смирнова]](1){{*}} [[Александра Ильбекова ]](3){{*}} [[Наталья Чеховская ]](1){{*}} [[Светлана Басова]](1){{*}} [[Вероника Никитина]](1){{*}} [[Людмила Блонская]](3){{*}} [[Камилла Реброва]](1){{*}} [[Наталья Садовская ]] (1){{*}} [[Людмила Коршунова]](2){{*}} [[Валентина Ивашёва]](3){{*}} [[Юлия Корнейченко]](2){{*}} [[Анна Садченко]](3){{*}} [[Надежда Владыко]](2){{*}} [[София Шишкина]] (2){{*}} [[Екатерина Гатина]] (2) [[Наталья Слаутина]](1){{*}} [[Ирина Зиновьева]](0){{*}} [[Анастасия Анзорова]](2){{*}} [[Евгения Щеглова]](2){{*}} [[Александра Мамедова]](2){{*}} [[Елена Грошева]](2){{*}} [[Татьяна Шаповалова]](2){{*}} [[Нина Фуралева]](2){{*}} [[Александра Капустина]](2){{*}} [[Людмила Ремеслова]](2){{*}} [[Людмила Шоллар]](3){{*}} [[Мария Перепёлкина]](3)
|56
|256
|2
|-
|11
|{{u|Динә Абдуллина}}
|[[Әсма бинт Әбү Бәкер]] (3)• [[Мәрьям сүрәсе]](3){{*}}[[Зәйнәп бинт Гали]](3){{*}}[[Өммегөлсем бинт Гали]](3){{*}}[[Рокыя бинт Мөхәммәт ]](3){{*}} [[Һаҗәр (Инҗил)]](3){{*}} [[Һаҗәр (Коръән)]](2){{*}} [[Хава]](3)
|8
|23
|7
|-
|12
|{{u|Il Nur}}
|[[Һөҗүм (кампания)]]{{*}} [[Атын]]
|2
|<small>бәйгедән тыш</small>
|<small>бәйгедән тыш</small>
|-
|13
|{{u|T1nn27}}
|[[Марина Мнишек]] (3)
|1
|3
|13
|-
|14
|{{u|Ilnaz26}}
|[[Роза Шихаа]] (3){{*}} [[Әтеш Сәйран]](3){{*}} [[Дария Шәфикъ]](1){{*}} [[Найла Сааб]](2){{*}} [[Әсма бинт Умайс]](3){{*}} [[Өмми бинт Зәйнәб]](3){{*}} [[Өмми әл-Банин]](3){{*}} [[Зәйнә Әнвәр]](3){{*}} [[Нәзик Әл-Абид]](2){{*}} [[Худа Шаарави]] (3){{*}} [[Сафсәри]] (3){{*}} [[Гөлүсә Галиева]] (2){{*}} [[Татьяна Грабузова]](2){{*}} [[Регина Шәйдуллина]](3){{*}} [[Арета Франклин]](3){{*}} [[Кэти Макнэлли]](3){{*}} [[Лайза Миннелли]](3){{*}} [[Ада Лавлейс]](3){{*}} [[Эне Эргма]] (3){{*}} [[Маре Винт]] (3){{*}} [[Илон Викланд]](3){{*}} [[Ита Эвер]](3){{*}} [[Камиля Харисова]](3){{*}} [[Диана Хафизова]](3){{*}} [[Расиха Хафизова]](3){{*}} [[Эве Киви]](3){{*}} [[Кайя Канепи]](3){{*}} [[Вера Евлампиева]](3){{*}} [[Клара Хафизова]](3){{*}} [[Келли Сильдару]](3){{*}} [[Ану Тали]](3){{*}} [[Кармен Касс]](3){{*}} [[Сигне Киви]](3){{*}} [[Юлия Шигмонд]](3){{*}} [[Элина Нечаева]](3){{*}} [[Клара Заменгоф]](3){{*}} [[София Заменгоф]](3){{*}} [[Каталин Ковач (эсперантистка)]](3){{*}} [[Илона Кутни]](3){{*}} [[Юлия Шупихова]](3){{*}} [[Эли Урбанова]](3){{*}} [[Лилит Блеян]](3){{*}} [[Аревик Церунян]](3){{*}} [[Ануш Бабаджанян]](3){{*}} [[Карина Погосян]] (0){{*}} [[Рима Пипоян]](3){{*}} [[Севиндж Аббасова]](3){{*}} [[Нәргиз Әбсәләмова]](3){{*}} [[Эльнара Гасыймова]](3){{*}} [[Айнур Эльгюнеш]](3)
|50
|282
|1
|-
|15
|{{u|Ramazan Khab}}
|[[Сөмәйя бинт Хәйят]] (3){{*}} [[Асия бинт Мөзаһим]] (3){{*}} [[Әл-Хәнсә]] (2) {{*}} [[Фатыйма әл-Фихри]] (2) {{*}}[[Әпипә]] (2){{*}}[[Аерым бию]](3000 байттан аз)
|6
|24
|6
|-
|16
|{{u|Каюм Хордай}}
|[[Карис ван Һаутән]] (1)
|1
|2
|14-19
|-
|17
|{{u|Марьям Султанбаева}}
|[[Җаникә (Кырым принцессасы)]] (3){{*}} [[Урия Эдемова]] (3){{*}} [[Халитова Мәрзия Ибраһим кызы]] (3)
|3
|9
|10
|-
|18
|{{u|Timlesj}}
| [[Сиреналар]] (8){{*}} [[Парфенопа]] (3){{*}} [[Гесперидлар]](3){{*}} [[Роза Дерине]](3){{*}} [[Шари Федак]](3){{*}} [[Элизабета Гёргиевская]](3){{*}} [[Ольга Бознанская]](3){{*}} [[Анна Билинская]](3){{*}} [[Янина Конарская]] (3) {{*}} [[Сәгадәт Аксой]] (3) {{*}} [[Бану Алкан]] (3) {{*}} [[Мөфидә Кадри]] (3) {{*}} [[Бәргүзар Корель]] (3) {{*}} [[Алие Бергер]] (3) {{*}} [[Гизи Байор]] (3) {{*}} [[София Вейверите]] (3) {{*}} [[Мария Гюбнерова]] (3) {{*}} [[Ольга Шайнпфлюгова]] (3) {{*}} [[Адриена Шимотова]] (3) {{*}} [[Бланш Юбер]] (3){{*}} [[Ирен Кондачи]] (3){{*}} [[Александра Корнхаузер Фрейзер]] (3){{*}} [[Габриеле Мартиросян]] (3){{*}} [[Елена Мароти-Шолтесова]] (3){{*}} [[Юдита Вайчюнайте]] (3){{*}} [[Мирга Гражините-Тила]] (2){{*}} [[Гана Поницкая]] (3){{*}} [[Хильда Гобби]] (3){{*}} [[Ханна Хонти]] (3){{*}} [[Мария Корда]] (2)
|30
|88
|4
|-
|19
|{{u|LiebSinger}}
|[[Снукер буенча 2026 елгы дөнья беренчелеге]] (1)
|1
|2
|14-19
|-
|Тулаем
|
|
|258
|1027
|
|-
|}
{{Clickable button 2|url=https://fountain.toolforge.org/editathons/ceewc-tt|1=Мәкаләгезне монда да өсти аласыз|class=mw-ui-progressive}}
== Конкурстың халык-ара бите ==
* [[meta:CEE_Women_Campaign_2026|Халык-ара бите]]
== Сурәтләр ==
* [[Файл:Icon_(80018)_-_The_Noun_Project.svg|20px]] [[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026/Сурәтләр|Чара дәверендә төялгән сурәтләр белән дә таныша аласыз]].
== Нәтиҗәләр ==
Приз фондының бүленүе тәртибе — 500 сум һәм күбрәк өлешкә хокуклы булганнары арасында гына бүленә һәм җибәрелә.
Тат. Википедиядә җирле оештыручысы (жюри рәисе) һәрбер призёрга бәйле эл.почтасы аркылы инструкцияләр белән хәбәр юллыячак.
{| class="wikitable sortable"
! #
! Кулланучы<br /><small>User</small>
! Мәкаләләр саны<br /><small>Articles</small>
! Баллар<br /><small>Points</small>
! Баллар өлеше (%)<br /><small>Share of points (%)</small>
! Сертификат (руб)<br /><small>Gift certificate (RUR)</small>
|-
|-style="background:#FF0000"
|Σ
|Катнашучылар
|
|
|400
|
|-
|-style="background:#fefca3"
|1
|{{u|Ilnaz26}}
|50
|282
|
|
|-
|-style="background:#F5F5F5"
|2
|{{u|Aliya2111}}
|56
|256
|
|
|-
|-style="background:#F5DEB3"
|3
|{{u|Баныу}}
|50
|210
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|4
|{{u|Timlesj}}
|30
|88
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|5
|{{u|Ilsina Ilgizovna}}
|35
|79
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|6
|{{u|Ramazan Khab}}
|6
|24
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|7
|{{u|Динә Абдуллина}}
|8
|23
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|8
|{{u|Gulnaz2015}}
|5
|22
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|9
|{{u|Әмир}}
|3
|9
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|10
|{{u|Марьям Султанбаева}}
|3
|9
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|11
|{{u|Fxan}}
|3
|8
|
|
|-
|}
[[Төркем:Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026| ]]
tfciyx3wcfw3y1807kk8popsjyc1s5e
5839629
5839628
2026-05-05T14:54:43Z
Il Nur
6874
/* Нәтиҗәләр */
5839629
wikitext
text/x-wiki
{{WAM
|header = <div style="margin-right:1em; float:right;">[[File:CEE_Women_Campaign_logo_(black).svg|300px]]</div>[[meta:CEE_Women_Campaign_2026|Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026]]
|subheader = 1 март - 20 апрель көннәрендә ''<small>([[UTC]] буенча)</small>'' Татарча Википедиядә үтүче, [[халыкара хатын-кызлар көне]]нә багышланган, хатын-кызлар белән мәсьәләләр турында контентны арттыруга, шулай ук Викимедиа проектларында киңрәк катнашуны хуплауга юнәлдерелгән проектта катнаш!
<p><small>Бу битнең кыска адресы <nowiki>https://w.wiki/J8g7</nowiki></small>
</div>
__NOTOC__
|body =
* Бәйгенең [[m:CEE_Women_Campaign_2026|халыкара инглизчә бите]].
<blockquote><div style="center">Берәр тема турында мәкаләне табу яки булдыруны башлау өчен, сүзтезмәне астагы тәрәзәгә кертегез һәм төймәгә басыгыз.</div>
<div style="text-align: center; font-size: 95%; margin-bottom:.5em;"><inputbox>
type=search
width=90
buttonlabel=Яңа мәкалә язу
searchbuttonlabel=Тулытекстлы эзләү
break=yes
</inputbox>
</blockquote>
== Кагыйдәләр ==
[[Файл:CEE_Women_Campaign_logo_(black).svg|100px|CEE_Women_Campaign|right]]
* Мәкаләләр:
** [[Хатын-кыз]]лар, шул исәптән хатын-кызлар белән бәйле мифология, йолалар, гадәтләр һ.б. турында булырга тиеш.
** '''Бәйге барышы дәвамында''' '''яңа''' булдырылган.
** Өстәлгән материал күләме кимендә мәгънәле '''3000 байт'''.
** Татарча Википедиянең '''[[Википедия:Кагыйдәләр һәм киңәшләр|гамәлдәге тәртипләрен]] бозмый'''
** [[Википедия:Ботлар|Вики-бот]] ярдәмендә статистик күрсәткечләре белән генә аерылган стандарт эчтәлекле мәкаләләр '''түгел'''.
* Призлар, диплом һәм сертификатлар квалификацион мәкаләләр саны өчен бирелә, һәм урыннарга бәйле.
** Булдырылган мәкаләләрне [[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026#Таблица|түбәндәге таблицага]] урнаштыруыгыз сорала.
** 3 мәкаләне булдырган катнашучылар финалистлар арасына керә.
* Казыйлар карары шикаять ителә алмый.
== Нәрсә турында язарга ==
{{Ябык блок башы|башлык = Гамәлдәге тематик материаллар}}
[[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026/Мәкаләләр исемлеге|Тәкъдим ителгән мәкаләләр исемлеге]]
{{Ябык блок ахыры}}
|footer =
* Процессны Татарча Википедия җәмгыятенең татар телле катнашучысы булган тәҗрибәле техник төркем оештыра һәм [[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026#Бәяләү тәртибе|бәяли]].
|footer =
== Җирле оештыручылар ==
* {{u|Динә_Абдуллина}} — төп контакт, жюри
* {{u|Il Nur}} — техник оештыручы, жюри
* {{u|Фәрһад}} — жюри
* {{u|Blackisnewyellow}} — дәресче, техник оештыручы
* {{u|Ilsina Ilgizovna}} — дәресче
* {{u|Engelberthumperdink}} — дәресче
== Бәяләү тәртибе ==
* [[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026#Кагыйдәләр|Күрсәтелгән таләпләргә]] туры килгән өстәлгән материал күләме кимендә 3000 байт булган мәкаләләргә жюри 1 балл бирә;
* Катнашучы белдергән теманы сыйфатлы итеп ачкан, материалны [[Википедия:Викиләштерү|викиләштергән]] һәм сурәтләгән, кимендә 3000 байт булган мәкаләләргә жюри 2 балл бирә;
* 5000 байттан арткан мәкаләләргә, һәм катнашучы белдергән теманы тулысынча ачкан, материалны сыйфатлы итеп [[Википедия:Викиләштерү|викиләштергән]] һәм сурәтләгән мәкаләләргә жюри 3 балл бирә;
* [[Википедия:Һәрбер тел бүлегендә булырга тиешле мәкаләләр/Киңәйтелгән|Һәрбер тел бүлегендә булырга тиешле 10 мең мәкалә]] булса өстәмә 5 балл бирелә.
* Теркәлү вакыты ярты елдан ким булган катнашучылар өчен баллар коэффициентын ике тапкыр арттыру каралган.
== Бүләкләү ==
Җирле бүләкләр:
* Озон сертификатлары белән 22 500 сум.
* Бүләкләү өчен оештыручылар җаваплы.
}}
== Катнашучылар ==
Язылган һәм төзәтелгән мәкаләләрне шушы таблицага теркәргә кирәк. Үз битегезгә <nowiki>{{Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы катнашучысы}}</nowiki> калыбын куя аласыз.
{| class="wikitable sortable"
|- align="left"
! №
! Катнашучы
! Мәкаләләр
! Исәп
! Баллар
! Урын
|-
|1
|{{u|Әмир}}
|[[Суфия Бадиали]] (3) {{*}} [[Гөлнара Нәзиуллина]] (3){{*}} [[Ангелина Фәйрушина]] (3)
|3
|9
|9
|-
|2
|{{u|Баныу}}
|[[Сапфо]] (8) {{*}}[[ Фатима Мернисси]] (3) {{*}}[[Әминә Буаяч]] (3) {{*}}[[Ибтиһаҗ Мөхәммәд]] (3) {{*}} [[Фәрәх Пәһләви]] (3) {{*}} [[Әл-Иҗлия]] (3) {{*}} [[Әминә Вәдуд]] (3) {{*}} [[Ассия Джебар]] (3) {{*}} [[Мәсүмә Эбтекар]] (3) {{*}} [[Цыси]] (8){{*}} [[Барбара Такман]](8){{*}} [[Елена Исинбаева]](8){{*}} [[Хедда Хоппер]](8){{*}} [[Ирина Роднина]](8){{*}} [[Мия Хэмм]](8){{*}} [[Лилия Подкопаева]](8){{*}} [[Медея]](8){{*}} [[Ләйлә Зана]](3){{*}}[[Фаррухру Парса]](3){{*}}[[Барбара Уолтерс]](8){{*}}[[Земфира Латыйпова]](3){{*}}[[Елена Прекрасная]](8){{*}}[[Электра]](8){{*}}[[Леда]](3){{*}}[[Клитемнестра]](3){{*}}[[Немезида]](3){{*}}[[Нюкта]](3){{*}}[[Ануше Ансари]](3){{*}}[[Антонина Нухрат]](3){{*}}[[Сөләйманова Рима]](3){{*}}[[Римма Үтәшева]](3){{*}}[[Анна Достоевская]](3){{*}}[[Елена Созина]](3){{*}}[[Сәдагәт Кәримова]](3){{*}}[[Нөшаба Мәһәммәдли]](3){{*}}[[Шәфига Әфәндезадә]](3){{*}}[[Рәфига Әлиева]](3){{*}}[[Аида Имангулиева]](3){{*}}[[Хиҗран Хөсәенова]](3){{*}}[[Наилә Велиханлы]](3){{*}}[[Диләрә Әлиева]](3){{*}}[[Зарифа Әлиева]](3){{*}}[[Әдилә Намазова]](3){{*}}[[Зарифа Будагова]](3){{*}}[[Өммегөлсем Садихзадә]](3){{*}}[[Хөршидбану Натаван]](3){{*}}[[Ханбикә ханым]](3){{*}}[[Сона Ахундова]](3){{*}}[[Мәдинә Гөлгөн]](3){{*}}[[Фатма ханым Кәминә]](3)
|50
|210
|3
|-
|3
|{{u|Gulnaz0703}}
|[[Ленара Османова]] (1)
|1
|2
|14-19
|-
|4
|{{u|Ramzanka2000}}
|[[Оттар (мифология)]] (1)
|1
|2
|14-19
|-
|5
|{{u|Ilsina Ilgizovna}}
|[[Лидия Кнутова]](3){{*}} [[Мария Деренкова]](1){{*}} [[Фәридә Вәлиева]](3){{*}}[[Юлия Артемьева]](3){{*}} [[Карина Амбарцумова]](3){{*}} [[Айшә Диттанова]](1){{*}} [[Динә Вәлиева]](3){{*}} [[Вера Ипполитова]](1){{*}} [[Анеля Кадикова]](1){{*}} [[Хадижат Кабидова]](1){{*}} [[Людмила Крутакова]](1){{*}} [[Хәлимә Корбангалиева]](3){{*}} [[Надежда Николаева]](3){{*}} [[Виктория Михайлова]](1){{*}} [[Алёна Михайлова]] (1){{*}} [[Ольга Лишева]] (1){{*}} [[Хәлимә Газизова]] (1){{*}} [[Эльвина Муллина]] (1){{*}} [[Надежда Ковалёва]] (1){{*}} [[Галина Айдарова]] (3){{*}} [[Мөстәнфирә Ракеева]] (3){{*}} [[Клара Синицына]](3) {{*}} [[Сильвия Скворцова]] (3){{*}} [[Екатерина Михеева]] (3){{*}} [[Лиана Ганиева ]] (3){{*}} [[Әдия Топчы]](3){{*}} [[Вәҗия Кашка]](3){{*}} [[Альбина Даишева]](3){{*}} [[Нина Ли]](1){{*}} [[Роза Паркс]](3){{*}} [[Риба Макинтайр]](3){{*}} [[Алиса Вяткина]](3){{*}} [[Ольга Фигнер]](3){{*}} [[Лидия Фигнер]](3)
|35
|79
|5
|-
|6
|{{u|Sirina77}}
|[[Ралина Арабова]] (1){{*}} [[Лариса Астахова]] (1)
|2
|4
|12
|-
|7
|{{u|Alisa Fahrutdinova92}}
|[[Анна Ахматова]]
|1
|2
|14-19
|-
|8
|{{u|Gulnaz2015}}
|[[Людмила Абрамова]] (3) {{*}} [[Кира Волконская]] (3){{*}} [[Ульяна Тимофеева]] (3){{*}} [[Камилә Харисова]] (1) {{*}} [[Ирина Приходько]] (1)
|5
|22
|8
|-
|9
|{{u|Fxan}}
|[[Эмилия Плейтер]] (3){{*}} [[Мәрьям]] (2){{*}} [[Рәзия солтан]](3)
|3
|8
|11
|-
|10
|{{u|Aliya2111}}
|[[Татьяна Ларина]](3){{*}} [[Эльзара Баталова]](1){{*}} [[Наталья Быстрова]](3){{*}} [[Җәмилә Әсфәндиярова]](3){{*}} [[Елена Вишленкова]](3){{*}} [[Милана Кутякина ]](2){{*}} [[Мария Минаева]](2){{*}} [[Эльмира Әхмәтшина]](3){{*}} [[Марина Чуксеева]](3){{*}} [[Гөлчәчәк Нәҗипова]](3){{*}} [[Александра Воробьева]](3){{*}} [[Нурания Вәлиева]] (2){{*}} [[Сабина Вәлиева]](1){{*}} [[Людмила Иванова]](3){{*}} [[Карина Сабирова]](2){{*}} [[Алёна Михайлова]](3){{*}} [[Екатерина Семёнова]](3){{*}} [[Екатерина Васильева]](3){{*}} [[Лидия Сурикова]](1){{*}} [[Татьяна Фәхретдинова]](1){{*}} [[Людмила Путина]](3){{*}} [[Наталья Крымова]](3){{*}} [[Гүзәл Хәйретдинова]](2){{*}} [[Дарья Деревень]] (3){{*}} [[Вера Хәйретдинова]](2){{*}} [[Серафима Огарева ]](3){{*}} [[Фаина Романова]](3){{*}} [[Надежда Васильева]](3){{*}} [[Анастасия Талызина]](3){{*}} [[Елизавета Смирнова]](1){{*}} [[Александра Ильбекова ]](3){{*}} [[Наталья Чеховская ]](1){{*}} [[Светлана Басова]](1){{*}} [[Вероника Никитина]](1){{*}} [[Людмила Блонская]](3){{*}} [[Камилла Реброва]](1){{*}} [[Наталья Садовская ]] (1){{*}} [[Людмила Коршунова]](2){{*}} [[Валентина Ивашёва]](3){{*}} [[Юлия Корнейченко]](2){{*}} [[Анна Садченко]](3){{*}} [[Надежда Владыко]](2){{*}} [[София Шишкина]] (2){{*}} [[Екатерина Гатина]] (2) [[Наталья Слаутина]](1){{*}} [[Ирина Зиновьева]](0){{*}} [[Анастасия Анзорова]](2){{*}} [[Евгения Щеглова]](2){{*}} [[Александра Мамедова]](2){{*}} [[Елена Грошева]](2){{*}} [[Татьяна Шаповалова]](2){{*}} [[Нина Фуралева]](2){{*}} [[Александра Капустина]](2){{*}} [[Людмила Ремеслова]](2){{*}} [[Людмила Шоллар]](3){{*}} [[Мария Перепёлкина]](3)
|56
|256
|2
|-
|11
|{{u|Динә Абдуллина}}
|[[Әсма бинт Әбү Бәкер]] (3)• [[Мәрьям сүрәсе]](3){{*}}[[Зәйнәп бинт Гали]](3){{*}}[[Өммегөлсем бинт Гали]](3){{*}}[[Рокыя бинт Мөхәммәт ]](3){{*}} [[Һаҗәр (Инҗил)]](3){{*}} [[Һаҗәр (Коръән)]](2){{*}} [[Хава]](3)
|8
|23
|7
|-
|12
|{{u|Il Nur}}
|[[Һөҗүм (кампания)]]{{*}} [[Атын]]
|2
|<small>бәйгедән тыш</small>
|<small>бәйгедән тыш</small>
|-
|13
|{{u|T1nn27}}
|[[Марина Мнишек]] (3)
|1
|3
|13
|-
|14
|{{u|Ilnaz26}}
|[[Роза Шихаа]] (3){{*}} [[Әтеш Сәйран]](3){{*}} [[Дария Шәфикъ]](1){{*}} [[Найла Сааб]](2){{*}} [[Әсма бинт Умайс]](3){{*}} [[Өмми бинт Зәйнәб]](3){{*}} [[Өмми әл-Банин]](3){{*}} [[Зәйнә Әнвәр]](3){{*}} [[Нәзик Әл-Абид]](2){{*}} [[Худа Шаарави]] (3){{*}} [[Сафсәри]] (3){{*}} [[Гөлүсә Галиева]] (2){{*}} [[Татьяна Грабузова]](2){{*}} [[Регина Шәйдуллина]](3){{*}} [[Арета Франклин]](3){{*}} [[Кэти Макнэлли]](3){{*}} [[Лайза Миннелли]](3){{*}} [[Ада Лавлейс]](3){{*}} [[Эне Эргма]] (3){{*}} [[Маре Винт]] (3){{*}} [[Илон Викланд]](3){{*}} [[Ита Эвер]](3){{*}} [[Камиля Харисова]](3){{*}} [[Диана Хафизова]](3){{*}} [[Расиха Хафизова]](3){{*}} [[Эве Киви]](3){{*}} [[Кайя Канепи]](3){{*}} [[Вера Евлампиева]](3){{*}} [[Клара Хафизова]](3){{*}} [[Келли Сильдару]](3){{*}} [[Ану Тали]](3){{*}} [[Кармен Касс]](3){{*}} [[Сигне Киви]](3){{*}} [[Юлия Шигмонд]](3){{*}} [[Элина Нечаева]](3){{*}} [[Клара Заменгоф]](3){{*}} [[София Заменгоф]](3){{*}} [[Каталин Ковач (эсперантистка)]](3){{*}} [[Илона Кутни]](3){{*}} [[Юлия Шупихова]](3){{*}} [[Эли Урбанова]](3){{*}} [[Лилит Блеян]](3){{*}} [[Аревик Церунян]](3){{*}} [[Ануш Бабаджанян]](3){{*}} [[Карина Погосян]] (0){{*}} [[Рима Пипоян]](3){{*}} [[Севиндж Аббасова]](3){{*}} [[Нәргиз Әбсәләмова]](3){{*}} [[Эльнара Гасыймова]](3){{*}} [[Айнур Эльгюнеш]](3)
|50
|282
|1
|-
|15
|{{u|Ramazan Khab}}
|[[Сөмәйя бинт Хәйят]] (3){{*}} [[Асия бинт Мөзаһим]] (3){{*}} [[Әл-Хәнсә]] (2) {{*}} [[Фатыйма әл-Фихри]] (2) {{*}}[[Әпипә]] (2){{*}}[[Аерым бию]](3000 байттан аз)
|6
|24
|6
|-
|16
|{{u|Каюм Хордай}}
|[[Карис ван Һаутән]] (1)
|1
|2
|14-19
|-
|17
|{{u|Марьям Султанбаева}}
|[[Җаникә (Кырым принцессасы)]] (3){{*}} [[Урия Эдемова]] (3){{*}} [[Халитова Мәрзия Ибраһим кызы]] (3)
|3
|9
|10
|-
|18
|{{u|Timlesj}}
| [[Сиреналар]] (8){{*}} [[Парфенопа]] (3){{*}} [[Гесперидлар]](3){{*}} [[Роза Дерине]](3){{*}} [[Шари Федак]](3){{*}} [[Элизабета Гёргиевская]](3){{*}} [[Ольга Бознанская]](3){{*}} [[Анна Билинская]](3){{*}} [[Янина Конарская]] (3) {{*}} [[Сәгадәт Аксой]] (3) {{*}} [[Бану Алкан]] (3) {{*}} [[Мөфидә Кадри]] (3) {{*}} [[Бәргүзар Корель]] (3) {{*}} [[Алие Бергер]] (3) {{*}} [[Гизи Байор]] (3) {{*}} [[София Вейверите]] (3) {{*}} [[Мария Гюбнерова]] (3) {{*}} [[Ольга Шайнпфлюгова]] (3) {{*}} [[Адриена Шимотова]] (3) {{*}} [[Бланш Юбер]] (3){{*}} [[Ирен Кондачи]] (3){{*}} [[Александра Корнхаузер Фрейзер]] (3){{*}} [[Габриеле Мартиросян]] (3){{*}} [[Елена Мароти-Шолтесова]] (3){{*}} [[Юдита Вайчюнайте]] (3){{*}} [[Мирга Гражините-Тила]] (2){{*}} [[Гана Поницкая]] (3){{*}} [[Хильда Гобби]] (3){{*}} [[Ханна Хонти]] (3){{*}} [[Мария Корда]] (2)
|30
|88
|4
|-
|19
|{{u|LiebSinger}}
|[[Снукер буенча 2026 елгы дөнья беренчелеге]] (1)
|1
|2
|14-19
|-
|Тулаем
|
|
|258
|1027
|
|-
|}
{{Clickable button 2|url=https://fountain.toolforge.org/editathons/ceewc-tt|1=Мәкаләгезне монда да өсти аласыз|class=mw-ui-progressive}}
== Конкурстың халык-ара бите ==
* [[meta:CEE_Women_Campaign_2026|Халык-ара бите]]
== Сурәтләр ==
* [[Файл:Icon_(80018)_-_The_Noun_Project.svg|20px]] [[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026/Сурәтләр|Чара дәверендә төялгән сурәтләр белән дә таныша аласыз]].
== Нәтиҗәләр ==
Приз фондының бүленүе тәртибе — 500 сум һәм күбрәк өлешкә хокуклы булганнары арасында гына бүленә һәм җибәрелә.
Тат. Википедиядә җирле оештыручысы (жюри рәисе) һәрбер призёрга бәйле эл.почтасы аркылы инструкцияләр белән хәбәр юллыячак.
{| class="wikitable sortable"
! #
! Кулланучы<br /><small>User</small>
! Мәкаләләр саны<br /><small>Articles</small>
! Баллар<br /><small>Points</small>
! Баллар өлеше (%)<br /><small>Share of points (%)</small>
! Сертификат (руб)<br /><small>Gift certificate (RUR)</small>
|-
|-style="background:#FF0000"
|Σ
|Катнашучылар
|11
|1010
|100
|22500
|-
|-style="background:#fefca3"
|1
|{{u|Ilnaz26}}
|50
|282
|
|
|-
|-style="background:#F5F5F5"
|2
|{{u|Aliya2111}}
|56
|256
|
|
|-
|-style="background:#F5DEB3"
|3
|{{u|Баныу}}
|50
|210
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|4
|{{u|Timlesj}}
|30
|88
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|5
|{{u|Ilsina Ilgizovna}}
|35
|79
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|6
|{{u|Ramazan Khab}}
|6
|24
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|7
|{{u|Динә Абдуллина}}
|8
|23
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|8
|{{u|Gulnaz2015}}
|5
|22
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|9
|{{u|Әмир}}
|3
|9
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|10
|{{u|Марьям Султанбаева}}
|3
|9
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|11
|{{u|Fxan}}
|3
|8
|
|
|-
|}
[[Төркем:Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026| ]]
lzhfs86o3lrw0v7rwn4dalqifkt03iw
5839632
5839629
2026-05-05T15:07:50Z
Il Nur
6874
/* Нәтиҗәләр */
5839632
wikitext
text/x-wiki
{{WAM
|header = <div style="margin-right:1em; float:right;">[[File:CEE_Women_Campaign_logo_(black).svg|300px]]</div>[[meta:CEE_Women_Campaign_2026|Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026]]
|subheader = 1 март - 20 апрель көннәрендә ''<small>([[UTC]] буенча)</small>'' Татарча Википедиядә үтүче, [[халыкара хатын-кызлар көне]]нә багышланган, хатын-кызлар белән мәсьәләләр турында контентны арттыруга, шулай ук Викимедиа проектларында киңрәк катнашуны хуплауга юнәлдерелгән проектта катнаш!
<p><small>Бу битнең кыска адресы <nowiki>https://w.wiki/J8g7</nowiki></small>
</div>
__NOTOC__
|body =
* Бәйгенең [[m:CEE_Women_Campaign_2026|халыкара инглизчә бите]].
<blockquote><div style="center">Берәр тема турында мәкаләне табу яки булдыруны башлау өчен, сүзтезмәне астагы тәрәзәгә кертегез һәм төймәгә басыгыз.</div>
<div style="text-align: center; font-size: 95%; margin-bottom:.5em;"><inputbox>
type=search
width=90
buttonlabel=Яңа мәкалә язу
searchbuttonlabel=Тулытекстлы эзләү
break=yes
</inputbox>
</blockquote>
== Кагыйдәләр ==
[[Файл:CEE_Women_Campaign_logo_(black).svg|100px|CEE_Women_Campaign|right]]
* Мәкаләләр:
** [[Хатын-кыз]]лар, шул исәптән хатын-кызлар белән бәйле мифология, йолалар, гадәтләр һ.б. турында булырга тиеш.
** '''Бәйге барышы дәвамында''' '''яңа''' булдырылган.
** Өстәлгән материал күләме кимендә мәгънәле '''3000 байт'''.
** Татарча Википедиянең '''[[Википедия:Кагыйдәләр һәм киңәшләр|гамәлдәге тәртипләрен]] бозмый'''
** [[Википедия:Ботлар|Вики-бот]] ярдәмендә статистик күрсәткечләре белән генә аерылган стандарт эчтәлекле мәкаләләр '''түгел'''.
* Призлар, диплом һәм сертификатлар квалификацион мәкаләләр саны өчен бирелә, һәм урыннарга бәйле.
** Булдырылган мәкаләләрне [[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026#Таблица|түбәндәге таблицага]] урнаштыруыгыз сорала.
** 3 мәкаләне булдырган катнашучылар финалистлар арасына керә.
* Казыйлар карары шикаять ителә алмый.
== Нәрсә турында язарга ==
{{Ябык блок башы|башлык = Гамәлдәге тематик материаллар}}
[[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026/Мәкаләләр исемлеге|Тәкъдим ителгән мәкаләләр исемлеге]]
{{Ябык блок ахыры}}
|footer =
* Процессны Татарча Википедия җәмгыятенең татар телле катнашучысы булган тәҗрибәле техник төркем оештыра һәм [[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026#Бәяләү тәртибе|бәяли]].
|footer =
== Җирле оештыручылар ==
* {{u|Динә_Абдуллина}} — төп контакт, жюри
* {{u|Il Nur}} — техник оештыручы, жюри
* {{u|Фәрһад}} — жюри
* {{u|Blackisnewyellow}} — дәресче, техник оештыручы
* {{u|Ilsina Ilgizovna}} — дәресче
* {{u|Engelberthumperdink}} — дәресче
== Бәяләү тәртибе ==
* [[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026#Кагыйдәләр|Күрсәтелгән таләпләргә]] туры килгән өстәлгән материал күләме кимендә 3000 байт булган мәкаләләргә жюри 1 балл бирә;
* Катнашучы белдергән теманы сыйфатлы итеп ачкан, материалны [[Википедия:Викиләштерү|викиләштергән]] һәм сурәтләгән, кимендә 3000 байт булган мәкаләләргә жюри 2 балл бирә;
* 5000 байттан арткан мәкаләләргә, һәм катнашучы белдергән теманы тулысынча ачкан, материалны сыйфатлы итеп [[Википедия:Викиләштерү|викиләштергән]] һәм сурәтләгән мәкаләләргә жюри 3 балл бирә;
* [[Википедия:Һәрбер тел бүлегендә булырга тиешле мәкаләләр/Киңәйтелгән|Һәрбер тел бүлегендә булырга тиешле 10 мең мәкалә]] булса өстәмә 5 балл бирелә.
* Теркәлү вакыты ярты елдан ким булган катнашучылар өчен баллар коэффициентын ике тапкыр арттыру каралган.
== Бүләкләү ==
Җирле бүләкләр:
* Озон сертификатлары белән 22 500 сум.
* Бүләкләү өчен оештыручылар җаваплы.
}}
== Катнашучылар ==
Язылган һәм төзәтелгән мәкаләләрне шушы таблицага теркәргә кирәк. Үз битегезгә <nowiki>{{Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы катнашучысы}}</nowiki> калыбын куя аласыз.
{| class="wikitable sortable"
|- align="left"
! №
! Катнашучы
! Мәкаләләр
! Исәп
! Баллар
! Урын
|-
|1
|{{u|Әмир}}
|[[Суфия Бадиали]] (3) {{*}} [[Гөлнара Нәзиуллина]] (3){{*}} [[Ангелина Фәйрушина]] (3)
|3
|9
|9
|-
|2
|{{u|Баныу}}
|[[Сапфо]] (8) {{*}}[[ Фатима Мернисси]] (3) {{*}}[[Әминә Буаяч]] (3) {{*}}[[Ибтиһаҗ Мөхәммәд]] (3) {{*}} [[Фәрәх Пәһләви]] (3) {{*}} [[Әл-Иҗлия]] (3) {{*}} [[Әминә Вәдуд]] (3) {{*}} [[Ассия Джебар]] (3) {{*}} [[Мәсүмә Эбтекар]] (3) {{*}} [[Цыси]] (8){{*}} [[Барбара Такман]](8){{*}} [[Елена Исинбаева]](8){{*}} [[Хедда Хоппер]](8){{*}} [[Ирина Роднина]](8){{*}} [[Мия Хэмм]](8){{*}} [[Лилия Подкопаева]](8){{*}} [[Медея]](8){{*}} [[Ләйлә Зана]](3){{*}}[[Фаррухру Парса]](3){{*}}[[Барбара Уолтерс]](8){{*}}[[Земфира Латыйпова]](3){{*}}[[Елена Прекрасная]](8){{*}}[[Электра]](8){{*}}[[Леда]](3){{*}}[[Клитемнестра]](3){{*}}[[Немезида]](3){{*}}[[Нюкта]](3){{*}}[[Ануше Ансари]](3){{*}}[[Антонина Нухрат]](3){{*}}[[Сөләйманова Рима]](3){{*}}[[Римма Үтәшева]](3){{*}}[[Анна Достоевская]](3){{*}}[[Елена Созина]](3){{*}}[[Сәдагәт Кәримова]](3){{*}}[[Нөшаба Мәһәммәдли]](3){{*}}[[Шәфига Әфәндезадә]](3){{*}}[[Рәфига Әлиева]](3){{*}}[[Аида Имангулиева]](3){{*}}[[Хиҗран Хөсәенова]](3){{*}}[[Наилә Велиханлы]](3){{*}}[[Диләрә Әлиева]](3){{*}}[[Зарифа Әлиева]](3){{*}}[[Әдилә Намазова]](3){{*}}[[Зарифа Будагова]](3){{*}}[[Өммегөлсем Садихзадә]](3){{*}}[[Хөршидбану Натаван]](3){{*}}[[Ханбикә ханым]](3){{*}}[[Сона Ахундова]](3){{*}}[[Мәдинә Гөлгөн]](3){{*}}[[Фатма ханым Кәминә]](3)
|50
|210
|3
|-
|3
|{{u|Gulnaz0703}}
|[[Ленара Османова]] (1)
|1
|2
|14-19
|-
|4
|{{u|Ramzanka2000}}
|[[Оттар (мифология)]] (1)
|1
|2
|14-19
|-
|5
|{{u|Ilsina Ilgizovna}}
|[[Лидия Кнутова]](3){{*}} [[Мария Деренкова]](1){{*}} [[Фәридә Вәлиева]](3){{*}}[[Юлия Артемьева]](3){{*}} [[Карина Амбарцумова]](3){{*}} [[Айшә Диттанова]](1){{*}} [[Динә Вәлиева]](3){{*}} [[Вера Ипполитова]](1){{*}} [[Анеля Кадикова]](1){{*}} [[Хадижат Кабидова]](1){{*}} [[Людмила Крутакова]](1){{*}} [[Хәлимә Корбангалиева]](3){{*}} [[Надежда Николаева]](3){{*}} [[Виктория Михайлова]](1){{*}} [[Алёна Михайлова]] (1){{*}} [[Ольга Лишева]] (1){{*}} [[Хәлимә Газизова]] (1){{*}} [[Эльвина Муллина]] (1){{*}} [[Надежда Ковалёва]] (1){{*}} [[Галина Айдарова]] (3){{*}} [[Мөстәнфирә Ракеева]] (3){{*}} [[Клара Синицына]](3) {{*}} [[Сильвия Скворцова]] (3){{*}} [[Екатерина Михеева]] (3){{*}} [[Лиана Ганиева ]] (3){{*}} [[Әдия Топчы]](3){{*}} [[Вәҗия Кашка]](3){{*}} [[Альбина Даишева]](3){{*}} [[Нина Ли]](1){{*}} [[Роза Паркс]](3){{*}} [[Риба Макинтайр]](3){{*}} [[Алиса Вяткина]](3){{*}} [[Ольга Фигнер]](3){{*}} [[Лидия Фигнер]](3)
|35
|79
|5
|-
|6
|{{u|Sirina77}}
|[[Ралина Арабова]] (1){{*}} [[Лариса Астахова]] (1)
|2
|4
|12
|-
|7
|{{u|Alisa Fahrutdinova92}}
|[[Анна Ахматова]]
|1
|2
|14-19
|-
|8
|{{u|Gulnaz2015}}
|[[Людмила Абрамова]] (3) {{*}} [[Кира Волконская]] (3){{*}} [[Ульяна Тимофеева]] (3){{*}} [[Камилә Харисова]] (1) {{*}} [[Ирина Приходько]] (1)
|5
|22
|8
|-
|9
|{{u|Fxan}}
|[[Эмилия Плейтер]] (3){{*}} [[Мәрьям]] (2){{*}} [[Рәзия солтан]](3)
|3
|8
|11
|-
|10
|{{u|Aliya2111}}
|[[Татьяна Ларина]](3){{*}} [[Эльзара Баталова]](1){{*}} [[Наталья Быстрова]](3){{*}} [[Җәмилә Әсфәндиярова]](3){{*}} [[Елена Вишленкова]](3){{*}} [[Милана Кутякина ]](2){{*}} [[Мария Минаева]](2){{*}} [[Эльмира Әхмәтшина]](3){{*}} [[Марина Чуксеева]](3){{*}} [[Гөлчәчәк Нәҗипова]](3){{*}} [[Александра Воробьева]](3){{*}} [[Нурания Вәлиева]] (2){{*}} [[Сабина Вәлиева]](1){{*}} [[Людмила Иванова]](3){{*}} [[Карина Сабирова]](2){{*}} [[Алёна Михайлова]](3){{*}} [[Екатерина Семёнова]](3){{*}} [[Екатерина Васильева]](3){{*}} [[Лидия Сурикова]](1){{*}} [[Татьяна Фәхретдинова]](1){{*}} [[Людмила Путина]](3){{*}} [[Наталья Крымова]](3){{*}} [[Гүзәл Хәйретдинова]](2){{*}} [[Дарья Деревень]] (3){{*}} [[Вера Хәйретдинова]](2){{*}} [[Серафима Огарева ]](3){{*}} [[Фаина Романова]](3){{*}} [[Надежда Васильева]](3){{*}} [[Анастасия Талызина]](3){{*}} [[Елизавета Смирнова]](1){{*}} [[Александра Ильбекова ]](3){{*}} [[Наталья Чеховская ]](1){{*}} [[Светлана Басова]](1){{*}} [[Вероника Никитина]](1){{*}} [[Людмила Блонская]](3){{*}} [[Камилла Реброва]](1){{*}} [[Наталья Садовская ]] (1){{*}} [[Людмила Коршунова]](2){{*}} [[Валентина Ивашёва]](3){{*}} [[Юлия Корнейченко]](2){{*}} [[Анна Садченко]](3){{*}} [[Надежда Владыко]](2){{*}} [[София Шишкина]] (2){{*}} [[Екатерина Гатина]] (2) [[Наталья Слаутина]](1){{*}} [[Ирина Зиновьева]](0){{*}} [[Анастасия Анзорова]](2){{*}} [[Евгения Щеглова]](2){{*}} [[Александра Мамедова]](2){{*}} [[Елена Грошева]](2){{*}} [[Татьяна Шаповалова]](2){{*}} [[Нина Фуралева]](2){{*}} [[Александра Капустина]](2){{*}} [[Людмила Ремеслова]](2){{*}} [[Людмила Шоллар]](3){{*}} [[Мария Перепёлкина]](3)
|56
|256
|2
|-
|11
|{{u|Динә Абдуллина}}
|[[Әсма бинт Әбү Бәкер]] (3)• [[Мәрьям сүрәсе]](3){{*}}[[Зәйнәп бинт Гали]](3){{*}}[[Өммегөлсем бинт Гали]](3){{*}}[[Рокыя бинт Мөхәммәт ]](3){{*}} [[Һаҗәр (Инҗил)]](3){{*}} [[Һаҗәр (Коръән)]](2){{*}} [[Хава]](3)
|8
|23
|7
|-
|12
|{{u|Il Nur}}
|[[Һөҗүм (кампания)]]{{*}} [[Атын]]
|2
|<small>бәйгедән тыш</small>
|<small>бәйгедән тыш</small>
|-
|13
|{{u|T1nn27}}
|[[Марина Мнишек]] (3)
|1
|3
|13
|-
|14
|{{u|Ilnaz26}}
|[[Роза Шихаа]] (3){{*}} [[Әтеш Сәйран]](3){{*}} [[Дария Шәфикъ]](1){{*}} [[Найла Сааб]](2){{*}} [[Әсма бинт Умайс]](3){{*}} [[Өмми бинт Зәйнәб]](3){{*}} [[Өмми әл-Банин]](3){{*}} [[Зәйнә Әнвәр]](3){{*}} [[Нәзик Әл-Абид]](2){{*}} [[Худа Шаарави]] (3){{*}} [[Сафсәри]] (3){{*}} [[Гөлүсә Галиева]] (2){{*}} [[Татьяна Грабузова]](2){{*}} [[Регина Шәйдуллина]](3){{*}} [[Арета Франклин]](3){{*}} [[Кэти Макнэлли]](3){{*}} [[Лайза Миннелли]](3){{*}} [[Ада Лавлейс]](3){{*}} [[Эне Эргма]] (3){{*}} [[Маре Винт]] (3){{*}} [[Илон Викланд]](3){{*}} [[Ита Эвер]](3){{*}} [[Камиля Харисова]](3){{*}} [[Диана Хафизова]](3){{*}} [[Расиха Хафизова]](3){{*}} [[Эве Киви]](3){{*}} [[Кайя Канепи]](3){{*}} [[Вера Евлампиева]](3){{*}} [[Клара Хафизова]](3){{*}} [[Келли Сильдару]](3){{*}} [[Ану Тали]](3){{*}} [[Кармен Касс]](3){{*}} [[Сигне Киви]](3){{*}} [[Юлия Шигмонд]](3){{*}} [[Элина Нечаева]](3){{*}} [[Клара Заменгоф]](3){{*}} [[София Заменгоф]](3){{*}} [[Каталин Ковач (эсперантистка)]](3){{*}} [[Илона Кутни]](3){{*}} [[Юлия Шупихова]](3){{*}} [[Эли Урбанова]](3){{*}} [[Лилит Блеян]](3){{*}} [[Аревик Церунян]](3){{*}} [[Ануш Бабаджанян]](3){{*}} [[Карина Погосян]] (0){{*}} [[Рима Пипоян]](3){{*}} [[Севиндж Аббасова]](3){{*}} [[Нәргиз Әбсәләмова]](3){{*}} [[Эльнара Гасыймова]](3){{*}} [[Айнур Эльгюнеш]](3)
|50
|282
|1
|-
|15
|{{u|Ramazan Khab}}
|[[Сөмәйя бинт Хәйят]] (3){{*}} [[Асия бинт Мөзаһим]] (3){{*}} [[Әл-Хәнсә]] (2) {{*}} [[Фатыйма әл-Фихри]] (2) {{*}}[[Әпипә]] (2){{*}}[[Аерым бию]](3000 байттан аз)
|6
|24
|6
|-
|16
|{{u|Каюм Хордай}}
|[[Карис ван Һаутән]] (1)
|1
|2
|14-19
|-
|17
|{{u|Марьям Султанбаева}}
|[[Җаникә (Кырым принцессасы)]] (3){{*}} [[Урия Эдемова]] (3){{*}} [[Халитова Мәрзия Ибраһим кызы]] (3)
|3
|9
|10
|-
|18
|{{u|Timlesj}}
| [[Сиреналар]] (8){{*}} [[Парфенопа]] (3){{*}} [[Гесперидлар]](3){{*}} [[Роза Дерине]](3){{*}} [[Шари Федак]](3){{*}} [[Элизабета Гёргиевская]](3){{*}} [[Ольга Бознанская]](3){{*}} [[Анна Билинская]](3){{*}} [[Янина Конарская]] (3) {{*}} [[Сәгадәт Аксой]] (3) {{*}} [[Бану Алкан]] (3) {{*}} [[Мөфидә Кадри]] (3) {{*}} [[Бәргүзар Корель]] (3) {{*}} [[Алие Бергер]] (3) {{*}} [[Гизи Байор]] (3) {{*}} [[София Вейверите]] (3) {{*}} [[Мария Гюбнерова]] (3) {{*}} [[Ольга Шайнпфлюгова]] (3) {{*}} [[Адриена Шимотова]] (3) {{*}} [[Бланш Юбер]] (3){{*}} [[Ирен Кондачи]] (3){{*}} [[Александра Корнхаузер Фрейзер]] (3){{*}} [[Габриеле Мартиросян]] (3){{*}} [[Елена Мароти-Шолтесова]] (3){{*}} [[Юдита Вайчюнайте]] (3){{*}} [[Мирга Гражините-Тила]] (2){{*}} [[Гана Поницкая]] (3){{*}} [[Хильда Гобби]] (3){{*}} [[Ханна Хонти]] (3){{*}} [[Мария Корда]] (2)
|30
|88
|4
|-
|19
|{{u|LiebSinger}}
|[[Снукер буенча 2026 елгы дөнья беренчелеге]] (1)
|1
|2
|14-19
|-
|Тулаем
|
|
|258
|1027
|
|-
|}
{{Clickable button 2|url=https://fountain.toolforge.org/editathons/ceewc-tt|1=Мәкаләгезне монда да өсти аласыз|class=mw-ui-progressive}}
== Конкурстың халык-ара бите ==
* [[meta:CEE_Women_Campaign_2026|Халык-ара бите]]
== Сурәтләр ==
* [[Файл:Icon_(80018)_-_The_Noun_Project.svg|20px]] [[Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026/Сурәтләр|Чара дәверендә төялгән сурәтләр белән дә таныша аласыз]].
== Нәтиҗәләр ==
Приз фондының бүленүе тәртибе — 500 сум һәм күбрәк өлешкә хокуклы булганнары арасында гына бүленә һәм җибәрелә.
Тат. Википедиядә җирле оештыручысы (жюри рәисе) һәрбер призёрга бәйле эл.почтасы аркылы инструкцияләр белән хәбәр юллыячак.
{| class="wikitable sortable"
! #
! Кулланучы<br /><small>User</small>
! Мәкаләләр саны<br /><small>Articles</small>
! Баллар<br /><small>Points</small>
! Баллар өлеше (%)<br /><small>Share of points (%)</small>
! Сертификат (руб)<br /><small>Gift certificate (RUR)</small>
|-
|-style="background:#FF0000"
|Σ
|Катнашучылар
|
|1010
|100
|22500
|-
|-style="background:#fefca3"
|1
|{{u|Ilnaz26}}
|50
|282
|27.9
|6000
|-
|-style="background:#F5F5F5"
|2
|{{u|Aliya2111}}
|56
|256
|25.3
|5500
|-
|-style="background:#F5DEB3"
|3
|{{u|Баныу}}
|50
|210
|20.8
|5000
|-
|-style="background:#00FF00"
|4
|{{u|Timlesj}}
|30
|88
|8.7
|2500
|-
|-style="background:#00FF00"
|5
|{{u|Ilsina Ilgizovna}}
|35
|79
|7.8
|2000
|-
|-style="background:#00FF00"
|6
|{{u|Ramazan Khab}}
|6
|24
|2.4
|500
|-
|-style="background:#00FF00"
|7
|{{u|Динә Абдуллина}}
|8
|23
|2.3
|500
|-
|-style="background:#00FF00"
|8
|{{u|Gulnaz2015}}
|5
|22
|2.2
|500
|-
|-style="background:#00FF00"
|9
|{{u|Әмир}}
|3
|9
|0.9
|бүленми
|-
|-style="background:#00FF00"
|10
|{{u|Марьям Султанбаева}}
|3
|9
|0.9
|бүленми
|-
|-style="background:#00FF00"
|11
|{{u|Fxan}}
|3
|8
|0.8
|бүленми
|-
|}
[[Төркем:Проект:Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы 2026| ]]
q7kwu9wawfyuq231a2bk0h2emh6oz3y
Проект:Вики-яз 2026
0
1391184
5839812
5839534
2026-05-06T10:04:14Z
Таңһылыу
21598
/* Катнашучылар */
5839812
wikitext
text/x-wiki
{{WAM
|header = [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026|Вики-яз — 2026]] <div style="margin-right:1em; float:right;">[[Файл:CEE Spring Logo transparent.svg|250px]]</div>
|subheader =
21.03-31.05: Татарча Википедияне [[Балкан ярымутравы]], [[Үзәк Аурупа|Үзәк]] һәм [[Көнчыгыш Аурупа|Көнчыгыш Европа]] илләре-халыклары-табигате тарихы, бүгенгесе һәм киләчәгенә багышланган мәкаләләр белән [[Проект:Вики яз|баету марафонында]] катнаш!
Проектның максаты һәм мәгънәсе — бәйле төбәкләрдә яшәүчеләрнең бер-берсенең мәдәнияте, тарихы, бүгенгесе һәм киләчәге өчен әһәмиятле феноменнарны өйрәнү, үз телебез аркылы үз итү һәм Википедия тел бүлекләре волонтёрлары арасында хезмәттәшлекне яхшырту. [[Татар Википедиясе]]н күршеләребез турында мәгълүмат белән баетканда, аларга исә [[Татар теле|татар дөньясын]] аңлау өчен әһәмиятле мәкаләләр исемлеген тәкъдим итәбез.<div style="margin-right:1em; float:right;">
{{Кнопка|url=https://pageviews.wmcloud.org/massviews/?platform=all-access&agent=user&source=category&range=latest-10&subjectpage=1&subcategories=0&sort=views&direction=1&view=list&target=https://tt.wikipedia.org/wiki/%25D0%25A2%25D3%25A9%25D1%2580%25D0%25BA%25D0%25B5%25D0%25BC:%25D0%259F%25D1%2580%25D0%25BE%25D0%25B5%25D0%25BA%25D1%2582:%25D0%2592%25D0%25B8%25D0%25BA%25D0%25B8-%25D1%258F%25D0%25B7_2026_%25D0%25BC%25D3%2599%25D0%25BA%25D0%25B0%25D0%25BB%25D3%2599%25D0%25BB%25D3%2599%25D1%2580%25D0%25B5|Марафон мәкаләләре статистикасы|class=mw-ui-destructive }}</div>
__NOTOC__
|body =
== Кагыйдәләр ==
* Конкурска Википедияда теркәлгән һәркем катнаша ала.
* Конкурска түбәндәге мәкаләләр кабул ителә:
# Мәкалә 2026 елның 21 мартыннан 31 маена кадәр татар телендә язылырга тиеш.
# Мәкаләләр [[Проект:Вики-яз 2026#Нәрсә турында язарга|түбәндәге илләр яки халыклар]] белән бәйле булырга тиеш.
# Яңа мәкалә 150 сүздән һәм 2500 байттан артык булырга тиеш.
# Иске мәкәләгә 120 сүз һәм 2000 байт өстәргә кирәк.
# Мәкалә [[Википедия:Әһәмиятлелек|әһәмиятле]] булырга тиеш, мәкаләнең [[Википедия:Абруйлы чыганаклар|чыганаклары]] күрсәтелергә тиеш.
# Машина тәрҗемәсе булырга тиеш түгел.
# Бәхәс битенә кимендә түбәндәгечә тутырылган [[Калып:Вики-яз мәкаләсе|мәкалә калыбы]] урнаштырыла:
<pre>{{Вики-яз мәкаләсе|ел= 2026|кулланучы= Викимедиа хисап язмагыз| ил = | ил2 = | ил3 = | тема= | тема2= | тема3= }}</pre>
* Призлар, диплом һәм сертификатлар квалификацион мәкаләләр саны өчен бирелә, халыкара һәм аерым тел бүлегендәге урыннарга бәйле.
* Урындагы жюри балларны кайгырта алуы өчен, баетылган/яңа мәкаләләр түбәндәге таблицага урнаштыру сорала.
* 4 мәкаләне булдырган/якшырткан катнашучылар финалистлар арасына керә.
* Казыйлар карары шикәят ителә алмый.
== Бәяләү тәртибе ==
* Күрсәтелгән таләпләргә туры килгән өстәлгән материал күләме кимендә 2000/2500 байт яки 120/150 сүз булган иске/яңа мәкаләләргә жюри 1 балл бирә;
* Катнашучы белдергән теманы сыйфатлы итеп ачкан, материалны [[Википедия:Викиләштерү|викиләштергән]] һәм сурәтләгән, кимендә 2000/2500 байт яки 120/150 сүз өстәгән иске/яңа мәкаләләргә жюри 2 балл бирә;
* 200 сүздән яки 3000 байттан артык мәгълүмат өстәгән мәкаләләргә, һәм катнашучы белдергән теманы тулысынча ачкан, материалны сыйфатлы итеп [[Википедия:Викиләштерү|викиләштергән]] һәм сурәтләгән мәкаләләргә жюри 3 балл бирә;
[[Википедия:Һәрбер тел бүлегендә булырга тиешле мәкаләләр/Киңәйтелгән|Һәрбер тел бүлегендә булырга тиешле 10 мең мәкалә]] арасыннан булса өстәмә 5 балл бирелә;
* Теркәлү вакыты ярты елдан ким булган катнашучылар ясаган мәкаләләр өчен баллар коэффициентын ике тапкыр арттыру каралган.
Катнашучы 1 мәкалә өчен максималь 8/16 балл ала ала.
== Жюри ==
* Жюри рәисе, техник башкаручы — {{u|Il Nur}} (Казан)
* Жюри рәисе — {{u|Fxan}} (Казан)
== Нәрсә турында язарга ==
{{Ябык блок башы|башлык = Гамәлдәге тематик материаллар}}
[[Файл:Flag of Albania.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Albania|Албания — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Armenia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Armenia|Әрмәнстан — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Austria.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Austria|Австрия — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Azerbaijan.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Azerbaijan|Әзербайҗан — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Bashkortostan.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Bashkortostan|Башкортстан — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Belarus.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Belarus|Белоруссия — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Bosnia and Herzegovina.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia_CEE_Spring 2026/Structure/Bosnia and Herzegovina|Босния һәм Герцеговина — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Bulgaria.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Bulgaria|Болгария — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Hungary.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Hungary|Маҗарстан — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Võro_lipp.png|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Võro|Выру — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Georgia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Georgia|Грузия — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Greece.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Greece|Греция — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Kazakhstan.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Kazakhstan|Казакъстан — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Cyprus.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Cyprus|Кипр — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Kosovo.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Kosovo|Косово — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of the Crimean Tatar people.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Crimean Tatar|Кырым татарлары — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Latvia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Latvia|Латвия — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag_of_Lithuania.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Lithuania|Литва — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Sorbs.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Sorbian|Лужичане — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Malta.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Malta|Мальта — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Poland.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Poland|Польша — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Romania.svg|40px]] [[Файл:Flag of Moldova.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Romanian|Румыния һәм Молдавия — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of North Macedonia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/North Macedonia|Төньяк Македония — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Republika Srpska.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Republic of Srpska|Республика Сербская — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Serbia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Serbia|Сербия — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Slovakia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Slovakia|Словакия — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Slovenia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Slovenia|Словения — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Tatarstan.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Tatar|Татарлар — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Turkey.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Turkey|Төркия— мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Ukraine.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Ukraine|Украина — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Croatia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Croatia|Хорватия — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of the Romani people.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Roma|Чегәннәр (рома) — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Montenegro.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Montenegro|Черногория — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Czech Republic.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Czechia|Чехия — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Erzya Flag.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Erzya|Эрзя — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Esperanto.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Esperanto|Эсперанто — мәкаләләр исемлеге]]
[[Файл:Flag of Estonia.svg|40px]] — [[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Structure/Estonia|Эстония — мәкаләләр исемлеге]]
{{Ябык блок ахыры}}
Вики-яз 2026 чикләрендә бүтән конкурслар: [[:meta:Wikimedia CEE Spring 2026/CEE Women|Хатын-кызлар]], [[:meta:Wikimedia CEE Spring 2026/CEE_for_Human_Rights|Кеше хокуклары]], [[:meta:Wikimedia CEE Spring 2026/CEE_Youth|Яшьләр]].
|footer =
== Призлар ==
Сөйләшенә.
}}
== Катнашучылар ==
Язылган һәм төзәтелгән мәкаләләрне шушы таблицага теркәргә кирәк. Бәхәс битенә кимендә түбәндәгечә тутырылган [[Калып:Вики-яз мәкаләсе|мәкалә калыбы]] урнаштырыла:
<pre>{{Вики-яз мәкаләсе|ел= 2026|кулланучы= Викимедиа хисап язмагыз| ил = | ил2 = | ил3 = | тема= | тема2= | тема3= }}</pre>
{| class="wikitable sortable"
|- align="left"
! Катнашучы
! Мәкаләләр
! Исәп
! Баллар
! Урын
|-
|{{u|Баныу}}
|[[Медея]] {{*}} [[Лилия Подкопаева]] {{*}} [[Ләйлә Зана]] {{*}} [[Казый Мөхәммәд]] {{*}} [[Фаррухру Парса]]{{*}} [[Земфира Латыйпова]] {{*}} [[Елена Прекрасная]]{{*}} [[Электра]]{{*}}[[Леда]]{{*}}[[Клитемнестра]]{{*}}[[Немезида]]{{*}} [[Нюкта]]{{*}} [[Ильяс (пәйгамбәр)]] {{*}} [[Фаил Фәтхетдинов]]{{*}} [[Фәрит Суфияров]] {{*}} [[Абдуллатыйп Хәкимов]]{{*}} [[Ибраһим Тынкачев]] {{*}} [[Ануше Ансари]]{{*}} [[Антонина Нухрат]] {{*}} [[Мостафиннар]]{{*}} [[Сергей Манжигеев]] {{*}} [[Сөләйманова Рима]]{{*}}[[Шириннар-Шихматовлар]]{{*}}[[Гельсий Зәйниев]]{{*}}[[Римма Үтәшева]]{{*}}[[Морат Йосыф]]{{*}}[[Анна Достоевская]]{{*}}[[Хайтарма (бию)]]{{*}}[[Николай Малиев]] {{*}} [[Елена Созина]] {{*}} [[Сәдагәт Кәримова]] {{*}} [[Нөшаба Мәһәммәдли]] {{*}} [[Шәфига Әфәндезадә]] {{*}} [[Рәфига Әлиева ]] {{*}} [[Аида Имангулиева]]{{*}} [[Хиҗран Хөсәенова]]{{*}} [[Наилә Велиханлы]]{{*}} [[Диләрә Әлиева]]{{*}} [[Зарифа Әлиева]]{{*}} [[Әдилә Намазова]]{{*}} [[Зарифа Будагова]]{{*}} [[Өммегөлсем Садихзадә]]{{*}} [[Хөршидбану Натаван]]{{*}} [[Ханбикә ханым]]{{*}}[[Сона Ахундова]]{{*}}[[Мәдинә Гөлгөн]]{{*}}[[Фатма ханым Кәминә]]{{*}}[[Дивеевлар]]{{*}}[[Габделвәли Яушев]]{{*}}[[Салих Ерзин]]{{*}}[[]]{{*}}[[]]{{*}}[[Әхмәтхаҗи Рәхманкулов]]{{*}}[[Мөхәммәтшәриф Яушев]]{{*}}[[]]
|52
|
|
|-
|{{u|Әмир}}
|[[Рөстәм Каженкин]] {{*}} [[Зөлфәт Нигъмәтҗанов]] {{*}} [[Форель Тинчурин]] {{*}} [[Ангелина Фәйрушина]]{{*}} [[Марат Фәйрушин ]] {{*}} [[Рәсим Низамов]]{{*}} [[Оскар Усманов]] {{*}} [[Алмаз Хәкимов]]{{*}} [[Ярмәк вагы (бию)]] {{*}} [[Люция Мусина]]{{*}} [[Айбаш мәчете (Татарстан)]] {{*}} [[Лилия Бикмаева]]{{*}} [[Альберт Вәлиуллин]] {{*}} [[Айдарбәк Сарманбетов]]{{*}} [[Илнар Миранов]] {{*}} [[Илнур Гомәров]]{{*}} [[Динар Кәримуллин]] {{*}} [[]]{{*}} [[]] {{*}} [[]]{{*}} [[]] {{*}} [[]]{{*}} [[]] {{*}} [[]]{{*}} [[]] {{*}} [[]]{{*}} [[]] {{*}} [[]]
|17
|
|
|-
|{{u|Aliya2111}}
|[[Нурания Вәлиева]]{{*}} [[Сабина Вәлиева]]{{*}} [[Людмила Иванова]]{{*}} [[Карина Сабирова]]{{*}} [[Алёна Михайлова]]{{*}} [[Екатерина Семёнова]]{{*}} [[Екатерина Васильева]]{{*}} [[Лидия Сурикова]]{{*}} [[Татьяна Фәхретдинова]]{{*}} [[Людмила Путина]]{{*}} [[Наталья Крымова]] {{*}}[[Гүзәл Хәйретдинова]]{{*}} [[Дарья Деревень]]{{*}} [[Вера Хәйретдинова]]{{*}} [[Серафима Огарева]]{{*}} [[Фаина Романова]]{{*}} [[Надежда Васильева]]{{*}} [[Анастасия Талызина]]{{*}} [[Елизавета Смирнова]]{{*}} [[Александра Ильбекова]]{{*}} [[Наталья Чеховская]]{{*}} [[Светлана Басова]]{{*}} [[Вероника Никитина]]{{*}} [[Людмила Блонская]]{{*}} [[Камилла Реброва]]{{*}} [[Наталья Садовская]]{{*}} [[Людмила Коршунова]]{{*}} [[Юлия Корнейченко]]{{*}} [[Севиндж Аббасова]]{{*}} [[Анна Садченко]]{{*}} [[Надежда Владыко]]{{*}} [[София Шишкина]]{{*}} [[Екатерина Гатина]]{{*}} [[Наталья Слаутина]]{{*}} [[Ирина Зиновьева]]{{*}} [[Анастасия Анзорова]]{{*}} [[Евгения Щеглова]]{{*}} [[Александра Мамедова]]{{*}} [[Елена Грошева]]{{*}} [[Татьяна Шаповалова]]{{*}} [[Татьяна Ларина]]{{*}} [[Эльзара Баталова]]{{*}} [[Наталья Быстрова]]{{*}} [[Җәмилә Әсфәндиярова]]{{*}} [[Елена Вишленкова]]{{*}} [[Милана Кутякина]]{{*}} [[Мария Минаева]]{{*}} [[Марина Чуксеева]]{{*}} [[Эльмира Әхмәтшина]]{{*}} [[Гөлчәчәк Нәҗипова]]{{*}} [[Карина Сабирова]]{{*}} [[Александра Воробьева]]{{*}} [[Нина Фуралева]]{{*}} [[Александра Капустина]]{{*}} [[Людмила Ремеслова]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]{{*}}
|55
|
|
|-
|{{u|Ramzanka2000}}
|[[Унжа (Кострома өлкәсе)]] {{*}} [[Торино (Кострома өлкәсе)]] {{*}} [[Дешуково]] {{*}} [[]] {{*}} [[]]
|3
|
|
|-
|{{u|Gulnaz2015}}
|[[Кира Волконская]]{{*}} [[Ульяна Тимофеева]]{{*}} [[Камилә Харисова]]{{*}} [[Ирина Приходько]]
|4
|
|
|-
|{{u|Ramazan Khab}}
|[[Сөмәйя бинт Хәйят]]{{*}}[[Әпипә]]{{*}}[[Аерым бию]]{{*}}[[]] {{*}} [[]] {{*}} [[]] {{*}} [[]] {{*}} [[]]
|3
|
|
|-
|{{u|Ilnaz26}}
|[[Әтеш Сәйран]]{{*}} [[Өмми әл-Банин]]{{*}} [[Гөлүсә Галиева]]{{*}} [[Татьяна Грабузова]]{{*}} [[Регина Шәйдуллина]]{{*}} [[Эне Эргма]]{{*}} [[Маре Винт]]{{*}} [[Илон Викланд]]{{*}} [[Ита Эвер]]{{*}} [[Камиля Харисова]]{{*}} [[Диана Хафизова]]{{*}} [[Расиха Хафизова]]{{*}} [[Эве Киви]]{{*}} [[Кайя Канепи]]{{*}} [[Вера Евлампиева]]{{*}} [[Клара Хафизова]]{{*}} [[Келли Сильдару]]{{*}} [[Ану Тали]]{{*}} [[Кармен Касс]]{{*}} [[Сигне Киви]]{{*}} [[Юлия Шигмонд]]{{*}} [[Элина Нечаева]]{{*}} [[Клара Заменгоф]]{{*}} [[София Заменгоф]]{{*}} [[Каталин Ковач (эсперантистка)]]{{*}} [[Илона Кутни]]{{*}} [[Юлия Шупихова]]{{*}} [[Эли Урбанова]]{{*}} [[Лилит Блеян]]{{*}} [[Аревик Церунян]]{{*}} [[Ануш Бабаджанян]]{{*}} [[Карина Погосян]]{{*}} [[Рима Пипоян]]{{*}} [[Севиндж Аббасова]]{{*}} [[Нәргиз Әбсәләмова]]{{*}} [[Эльнара Гасыймова]]{{*}} [[Айнур Эльгюнеш]]
|38
|
|
|-
|{{u|Ilsina Ilgizovna}}
|[[Алиса Вяткина]]{{*}} [[Ольга Фигнер]]{{*}} [[Лидия Фигнер]]{{*}} [[Нина Ли]]{{*}} [[]]{{*}} [[]]
|4
|
|
|-
|{{u|Il Nur}}
|[[Пүһаярв]] {{*}} [[Татар порталлары берлеге]] {{*}} [[]] {{*}} [[]] {{*}} [[]]
|2
|<small>бәйгедән тыш</small>
|<small>бәйгедән тыш</small>
|-
|-
|{{u|Марьям Султанбаева}}
|[[Җаникә (Кырым принцессасы)]] {{*}} [[Урия Эдемова]] {{*}} [[Халитова Мәрзия Ибраһим кызы]] {{*}} [[Кыявык]] {{*}} [[Кинҗәбулат (Ишембай районы)]]
|5
|
|
|-
|-
|{{u|Timlesj}}
|[[Сиреналар]] {{*}} [[Парфенопа]] {{*}} [[Гесперидлар]] {{*}} [[Роза Дерине]] {{*}} [[Шари Федак]] {{*}} [[Элизабета Гёргиевская]] {{*}} [[Ольга Бознанская]] {{*}} [[Анна Билинская]] {{*}} [[Янина Конарская]] {{*}} [[Сәгадәт Аксой]] {{*}} [[Бану Алкан]] {{*}} [[Мөфидә Кадри]] {{*}} [[Бәргүзар Корель]] {{*}} [[Алие Бергер]] {{*}} [[Гизи Байор]] {{*}} [[София Вейверите]] {{*}} [[Мария Гюбнерова]] {{*}} [[Ольга Шайнпфлюгова]] {{*}} [[Адриена Шимотова]] {{*}} [[Бланш Юбер]] {{*}} [[Ирен Кондачи]] {{*}} [[Александра Корнхаузер Фрейзер]] {{*}} [[Габриеле Мартиросян]] {{*}} [[Елена Мароти-Шолтесова]] {{*}} [[Юдита Вайчюнайте]] {{*}} [[Мирга Гражините-Тила]] {{*}} [[Гана Поницкая]] {{*}} [[Хильда Гобби]] {{*}} [[Ханна Хонти]] {{*}} [[Мария Корда]] {{*}} [[Милли театр (Будапешт)]] {{*}} [[Маҗарстан опера театры]] {{*}} [[]] {{*}} [[]] {{*}} [[]]
|32
|
|
|-
|-
|{{u|Таңһылыу}}
|[[Планеталар системасы]] {{*}} [[Фотометрия (астрономия)]] {{*}} [[Элемтә иярченнәре]] {{*}} [[Атмосфера химиясе]] {{*}} [[Табигать тарихы милли музее (Болгария)]]{{*}} [[Астрометрия]] {{*}} [[Кояш балкышы]] {{*}} [[Планетаара автоматик станция]] {{*}} [[Гаделша (шарлавык)]] {{*}} [[Көньяк Урал табигать тыюлыгы]] {{*}} [[Төшү аппараты]] {{*}} [[Августов каналы]] {{*}} [[Вахушти Багратиони исемендәге география институты]] {{*}} [[Керчь мәчете]] {{*}} [[Йолдызның формалашуы]]{{*}} [[Никос Казандзакис]] {{*}} [[Кояш җиле]]{{*}} [[Зөфәр Еникеев]] {{*}} [[Башкортстан авыл хуҗалыгы фәнни-тикшеренү институты]]{{*}} [[Тотылу (астрономия)]] {{*}} [[Казакъстан Милли икътисад министрлыгы]]{{*}} [[Маҗарстан геологиясе]] {{*}} [[Күк экваторы]]{{*}} [[Еврозона]] {{*}} [[Дәвер (астрономия)]]{{*}} [[Күк координаталары системасы]] {{*}} [[Астрономиядә ераклык шкаласы]]{{*}} [[]] {{*}} [[]]{{*}} [[]] {{*}} [[]]{{*}} [[]] {{*}} [[]]
|27
|
|
|-
|-
|{{u|Fxan}}
|[[Икътисадны либеральләштерү]] {{*}} [[Күчеш икътисады]] {{*}} [[]] {{*}} [[]] {{*}} [[]] {{*}} [[]]
|2
|
|
|-
|-
|{{u|Tegebot}}
|[[Абу Абуд]] {{*}} [[]] {{*}} [[]] {{*}} [[]]
|1
|<small>бәйгедән тыш</small>
|<small>бәйгедән тыш</small>
|-
|-
|{{u|}}
|[[]] {{*}} [[]] {{*}} [[]] {{*}} [[]]
|0
|
|
|-
|-
|{{u|}}
|[[]] {{*}} [[]] {{*}} [[]] {{*}} [[]]
|0
|
|
|-
|-
|Тулаем
|
|166
|
|
|-
|}
== Конкурстың халык-ара статистикасы ==
*[[meta:Wikimedia CEE Spring 2026/Statistics|Халык-ара статистика бите]]
== Нәтиҗәләр ==
[[Файл:TT-CEESpring-2023-ttwp-diploma.pdf|200px|thumb|right|Финалист дипломының татарча версиясе]]
[[File:CEE logo map vertical.xcf|20px]] [[m:Wikimedia_Central_and_Eastern_Europe/tt|Үзәк һәм Көнчыгыш Европа илләре вики-волонтёрларының хезмәттәшлеге]], аның [[m:Wikimedia CEE Hub|Халыкара ярдәмләшү үзәге]] һәм [[File:Wikimedia Österreich logo black.svg|20px]] [[m:Wikimedia Österreich|Викимедиа Австрия]] исеменнән тәкъдим ителгән призлар фонды (400 Евро) бүленүе тәртибе баллар категорияләренә нигезләнә:
* Тупланган балларга карап урын буенча
* Һәр илдә гамәлдәге валюта алыштыру курсы буенча исәпләнү датасына билгеләнә
* Җирле сертификатлар булган суммага кадәр түгәрәкләнә
* 500 сумнан кимрәге таратылмый, бүләкләнүгә хокукы булган калганнары арасында бүленә
* 1 еврога ничә сум бирелгән көнендә ясалачак
<!-- * 1 урын - [https://www.ozon.ru/product/elektronnyy-podarochnyy-sertifikat-million-podarkov-168994707/ 4000 сумлык OZON.ru сертификаты]
* 2 урын - [https://www.ozon.ru/product/elektronnyy-podarochnyy-sertifikat-million-podarkov-135382627/ 3000 сумлык OZON.ru сертификаты]
* 3-6 урын - 2500 сумлык OZON.ru сертификаты = [https://www.ozon.ru/product/elektronnyy-podarochnyy-sertifikat-million-podarkov-135382612/ 2000] + [https://www.ozon.ru/product/elektronnyy-podarochnyy-sertifikat-million-podarkov-135378940/ 500]
* 7-8 урын - [https://www.ozon.ru/product/elektronnyy-podarochnyy-sertifikat-million-podarkov-138431442/ 1500 сумлык OZON.ru сертификаты]-->
Тат.Википедиядә җирле оештыручысы (жюри рәисе) һәрбер призёрга бәйле эл.почтасы аркылы инструкцияләр белән хәбәр юллыячак <small>(элекке бер бәйгедән [[Кулланучы бәхәсе:Ilnur efende#Наши университеты|үрнәк]])</small>.
<!-- {| class="wikitable sortable"
! #
! Кулланучы</br><small>User</small>
! Мәкаләләр саны</br><small>Articles</small>
! Баллар</br><small>Points</small>
! Баллар буенча (€)</br><small>By points (€)</small>
! Сертификат (руб)</br><small>Gift certificate (RUR)</small>
|-
|-style="background:#FF0000"
|Σ
|Катнашучылар
|
|
|400
|
|-
|-style="background:#fefca3"
|1
|{{u|}} [[File:CEE Logo.svg|20px|Татарча Википедиядә Үзәк һәм Көнчыгыш Аурупа илчесе 2026]]
|136
|816
|140
|
|-
|-style="background:#F5F5F5"
|2
|{{u|}}
|54
|156
|90
|
|-
|-style="background:#F5DEB3"
|3
|{{u|}}
|52
|93
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|4
|{{u|}}
|10
|30
|60
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|5
|{{u|}}
|7
|21
|50
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|6
|{{u|}}
|
|
|
|
|-
|-style="background:#00FF00"
|7
|{{u|}}
|
|
|
|
|-
|}
-->
[[Категория:Проект:Вики-яз 2026| ]]
29rph4r94n1xaenjrmo1l3x1zdqp0wz
Эльвина Муллина
0
1391384
5839666
5839296
2026-05-05T19:54:18Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839666
wikitext
text/x-wiki
{{Шәхес}}
{{Фш|Муллин}}
'''Эльвина Зөфәр кызы Муллина''' — рус опера җырчысы (сопрано), Карелия Республикасының халык артисты, Карелия Республикасы Музыкаль театры солисты.
== Биография ==
Эльвина Муллина [[Татарстан|Татарстан Республикасының]] [[Азнакай]] шәһәрендә туган.
2008 елда [[Казан дәүләт консерваториясе|Нәҗип Җиһанов исемендәге Казан дәүләт консерваториясен]], Татарстан һәм Марий Эл Республикасының халык артисты, Россиянең атказанган артисты, профессор [[Галина Окунева-Ластовка|Галина Трофимовна Ластовка]] классын тәмамлаган.
2005 елда укыганда ул опера җырчысы Александрина Мильчева һәм София опера театры дирижеры Драгомир Неновның осталык дәресләрендә катнаша. 2006 елда ул Казан консерваториясе опера студиясе тарафыннан немец дирижеры Лео Кремер җитәкчелегендәге [[Вольфганг Амадей Моцарт|Моцартның]] «Серальдан урлау» операсында Констанце ролен башкара. 2007 елда шул ук студия тарафыннан куелган спектакльдә ул Н. А. Римский-Корсаковның шул ук исемдәге операсында Кар кызы ролен башкара.
2008 елдан Карелия Республикасы Музыкаль театры солисты була.
Салих Сәйдәшев исемендәге VII төбәк вокалистлар конкурсында (Татарстан, 2004) һәм X Халыкара «Өметләр, талантлар, осталар» яшьләр музыка фестиваль-конкурсында (Болгария, 2005) беренче бүләкләрен ала, «Студентлар язы» Бөтенрусия конкурсында өченче бүләк (Пермь, 2005) лауреаты була.
2010 елда артисткага Карелия Республикасы Мәдәният министрлыгының Мактау грамотасы бирелә. Ул Карелия Республикасы Хөкүмәте (2012) һәм Россия Театр эшлеклеләре берлеге (2014) стипендиясенә ия була.
2016 елда ул Россия музыкаль театрлар ассоциациясенең махсус призына лаек була һәм В. А. Курочкин исемендәге VI Халыкара яшь оперетта һәм музыкаль артистлар конкурсы дипломанты булуга ирешә (Екатеринбург).
2017 елда Эльвина Муллина 2014/2015 һәм 2015/2016 сезоннары нәтиҗәләре буенча [[Вольфганг Амадей Моцарт|Моцартның]] «Тылсымлы флейта» операсындагы Төн патшабикәсе роле өчен «Иң яхшы хатын-кыз роле» номинациясендә Онега Маск премиясенә тәкъдим ителә.
2017 елда Эльвина Муллинага «Карелия Республикасының атказанган артисты» дигән мактаулы исем бирелә.
2018 елның ноябрендә Эльвина Муллина Геликон опера театрына (Мәскәү) В. А. Моцартның «Тылсымлы флейта» операсы премьерасында Төн патшабикәсе ролендә катнашырга чакырыла.
2019 елның февралендә Эльвина Муллина Мариин театрының (Владивосток) Приморский сәхнәсендә В. А. Моцартның «Тылсымлы флейта» операсында Төн патшабикәсе ролен башкара.
2021 елда, югары һөнәри осталыгы һәм театр сәнгате үсешенә керткән өлеше өчен, Эльвина Муллинага «Карелия Республикасы үсешенә керткән өлеше өчен» дигән мактаулы билге бирелә.
Эльвина Муллина ике тапкыр Россия Милли Театр Премиясе "Алтын Битлек " номинациясенә тәкъдим ителә. 2012 елда ул [[Роман Львович|Р.]] [[Роман Львович|Львовичның]] «Кара Тавык» опера-мюзиклында Алеша ролен башкаруы өчен номинациягә ия була. 2020 елда ул Геликон опера театрында «Тылсымлы флейта» спектаклендә Төн патшабикәсе ролен (кунак солист буларак) башкаруы өчен «Опера/Хатын-кыз роле» номинациясендә катнаша.
Ул Мәскәүдә берничә тапкыр «Музыканы күрү» музыкаль театрлар фестивалендә Карелия музыкаль театры спектакльләрендә һәм шәхси программалар белән чыгыш ясый (М. Таривердиевның «Көтү» моно-операсы, «Сопрано эволюциясе» авторлык программасы).
2025 елда Эльвина Муллинага «Карелия Республикасының халык артисты» дигән мактаулы исем бирелә.<ref>{{Cite web|url=http://mrteatr.ru/troupe/3662/6917/12261.html|title=Музыкальный театр Республики Карелия|access-date=2021-05-20|archive-date=2021-05-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20210520001725/http://mrteatr.ru/troupe/3662/6917/12261.html|url-status=live|accessdate=2026-05-04|archivedate=2021-05-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20210520001725/http://mrteatr.ru/troupe/3662/6917/12261.html}}</ref>
== Репертуар ==
Җырчының репертуарында түбәндәге партияләр бар: Лючия (Г. Доницеттиның «Лючия ди Ламмермур»); Людмила (М. Глинканың «Руслан һәм Людмила»); Сусанна (В.-А. Моцартның «Фигаро туе»); Марфа (Н. Римский-Корсаковның «Патша кәләше»); Кар кызы (Н. Римский-Корсаковның «Кар кызы»); Джильда (Г. Вердиның "Риголетто "); Виолетта (Г. Вердиның «Травиата»); Төн патшабикәсе (В.-А. Моцартның «Тылсымлы флейта»); Констанца (В. А. Моцартның «Серальдан урлау»); Адина (Г. Доницеттиның «Мәхәббәт эликсиры»); Серафина (Г. Доницеттиның «Кампанелло, яки Мәхәббәт төне»); Розина (Г. Россининың «Севилья чәчтарашлары»); Фраскита (Г. Бизет, «[[Karmen|Кармен]]»); Прилепа (П.Чайковский, «Спас королевасы»); Мари (И. Кузнецов, «Карелия тоткыны») һәм башкалар.
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Сылтамалар ==
* [https://mrteatr.ru/troupe/elvina-mullina/ Эльвина Муллина Карелия музыкаль театры сайтында]
* [https://prim.mariinsky.ru/company/persons/soloists_of_opera/elvina_mulina/ Эльвина Муллина Мариин театрының Приморский сәхнәсе сайтында]
* [https://www.operabase.com/artists/elvina-mullina-52139/ru Эльвина Муллинаның operabase.com сайтындагы профиле]
* [https://gazeta-licey.ru/culture/3030-ehlvina-mullina-my-gotovim-karmen Эльвина Муллина: «Без Карменны әзерлибез…»] ''«Лицей» интернет-журналы (2011 елның 8 октябре).''
* [https://www.youtube.com/watch?v=vPtvj5ucspg Эльвина Муллина: «Кешеләр Петрозаводскта махсус»] ''Вести-Карелия (9 июнь, 2017).''
* [https://stolicaonego.ru/news/zvezda-karelskoj-opery-elvina-mullina-vernetsja-na-stsenu-muzykalnogo-teatra-tsaritsej-nochi/ Карелия опера йолдызы Эльвина Муллина Музыкаль театр сәхнәсенә] ''«Онегодагы СТОЛИТСА» (2018 елның 28 октябре) төн патшабикәсе буларак кайтачак.''
* [https://gazeta-licey.ru/culture/73167-tsaritsa-nochi-elvina-mullina Төн патшабикәсе Эльвина Муллина] ''«Лицей» онлайн журналы (2018 елның 23 ноябре).''
* [https://www.classicalmusicnews.ru/reports/nullina-onkin-tariverdiev-2020/ Һәм кырдагы бер сугышчы] ''«ClassicalMusicNews.Ru» (2020 елның 4 ноябре).''
* [https://www.belcanto.ru/20120102.html Таривердиевның «Көтү» Петрозаводск «Belcanto.ru» открыткасы] ''(2020 елның 2 декабре).''
* [https://sampotv360.ru/2021/02/12/elvina-mullina-sovremenniki-12-02-2021/ Эльвина Муллина | «Замандашлар»] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20210520014045/https://sampotv360.ru/2021/02/12/elvina-mullina-sovremenniki-12-02-2021/ |date=2021-05-20 }} ''«SAMPO TV 360°» (2021 елның 12 феврале).''
* [https://artmoskovia.ru/elvina-mullina-podbirala-v-programmu-tolko-te-proizvedeniya-chto-menya-osobenno-vdohnovlyayut.html Эльвина МУЛЛИНА: «Мин программа өчен мине аеруча илһамландырган әсәрләрне генә сайладым»] «АртМосковия» (2023 елның 10 октябре).
* [https://muzlifemagazine.ru/tri-veka-koloratury/ «Өч гасырлык колоратура»] «Музыкаль тормыш» (2023 елның 11 октябре).
* [https://arkaptz.ru/vita24 «OperaVita»: үткән һәм хәзерге "] " ArkA "(20 декабрь, 2024).
[[Төркем:Опера җырчылары]]
[[Төркем:Казан консерваториясен тәмамлаучылар]]
[[Төркем:Сопранолар]]
[[Төркем:Әлифба буенча җырчылар]]
[[Төркем:Әлифба буенча музыкантлар]]
[[Төркем:Азнакайда туганнар]]
[[Төркем:Әлифба буенча шәхесләр]]
[[Төркем:Тәрҗемәләре тикшерелмәгән битләр]]
2tw06cdxpf3g79vpomuq45bdvlzq51j
Кулланучы:Каюм Хордай
2
1391704
5839643
5562271
2026-05-05T15:54:31Z
Каюм Хордай
59574
5839643
wikitext
text/x-wiki
{{Үзәк һәм Көнчыгыш Европа хатын-кызлар чарасы катнашучысы}}
{{babel|ru|en-4|tt-2}}
8qn79poq2li485wywkyw4dhp00o4i43
Ярмәк вагы (бию)
0
1487931
5839684
5838913
2026-05-05T23:28:53Z
InternetArchiveBot
35870
Rescuing 0 sources and tagging 2 as dead.) #IABot (v2.0.9.5
5839684
wikitext
text/x-wiki
{{ТатарДөньясы|чыгарылыш=I}}
{{УК}}
[[Файл:Ярмәк вагы.jpg|300px|thumb|right|Татарстан Дәүләт җыр һәм бию ансамбленең балет артисты [[Владислав Уткин]] һәм «Kazan» бию ансамбленең әйдәп баручы солисты Рамазан Җамалетдинов «Ярмәк вагы»н биергә өйрәтә. [[Казан]], 2022.]]
'''«Ярмәк вагы»''' ({{lang-ru|«Мелкая дробь по-ермаковски», «Ермаковские топотушки», «Ярминская дробинка»}}<ref>[https://yandex.ru/video/preview/8580948621647967527 Ярминская дробинка / Ярмәк вагы]</ref>) ― [[Самар өлкәсе]] [[Камышлы районы]] [[Иске Ярмәк]] авылында барлыкка килеп, хәзер барлык татар дөньясына таралып, тальян гармунга башкарылучы традицион татар биюе. Бию вак хәрәкәтләре, ритмлы, дәртле булуы белән аерылып тора. Биюнең үзенчәлеге ― уникаль ритмында: башкаручылар тальян тавышы астында аяклары белән тиз генә вак кына адымнар ясыйлар (тыпырдыйлар)<ref>[https://kzn.ru/meriya/press-tsentr/novosti/kazantsev-nauchat-tatarskomu-narodnomu-tantsu-yarm-k-vagy/?ysclid=mnhsv2w3en270402719 Казанцев научат татарскому народному танцу «Ярмәк вагы».]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Официальный портал Казани, 01.06.2022{{ref-ru}}</ref>.
== Тарих ==
2012 елның август һәм сентябрь айларында Республика традицион мәдәниятне үстерү үзәгенең әйдәп баручы фәнни хезмәткәре [[Дәүләт Умеров]] тарафыннан Самара өлкәсе [[Камышлы районы]]ның [[Иске Ярмәк]], Бакай, [[Иске Балыклы (Самар өлкәсе) |Балыклы]], [[Камышлы (Самар өлкәсе)|Камышлы]] авылларына «Ярмәк вагы» биюе тарихын өйрәнү өчен кыр экспедицияләре уздырылган.
Бию уен-сынау нәтиҗәсендә барлыкка килгән<ref name=":yarmak" />. Патша заманында егетләр 25 елга [[армия|хәрби хезмәткә]] китә торган булган. Рекрутларны татарча «никрутлар» дип йөрткәннәр. Заманында хәрби хезмәт үткән, рекрут булган аксакаллардан берәү 18 яшьлек егетләрне түгәрәккә җыеп, аларның җитезлек, түземлек һәм осталыкларын тикшергән. Камчы белән аякка сукканда, егетләр суктырмаска, тиз генә сикерергә (тыпырдарга) һәм аяк табаны (үкчә) белән камчыны эләктерергә, аңа басарга (камчы очын идәнгә кысарга) тиеш булган. Егетләр арасыннан камчыны тота алганы карттан камчыны алган да элекке рекрутны үзе биеткән, ә ул, үз чиратында, яшьләргә «Ярмәк вагын» ничек башкарырга кирәклеген күрсәткән һәм өйрәткән<ref>[https://dzen.ru/a/Y3izscYT93qW9baY?ysclid=mnhpt01eok862022484 Поймать ступнёй плётку.] АиФ-Самара, 19.11.2022{{ref-ru}}</ref>.
Бию формасы буенча «Ярмәк вагы» ялгыз биюләргә карый, ләкин төркем белән [[ир-ат]]лар тарафыннан да башкарылырга мөмкин. Башта «Ярмәк вагын» ир-егетләр генә биегән, тора-бара аны [[хатын-кыз]]лар да башкара башлаган.
Самара өлкәсе татар авылларында биюнең башка исемнәре дә очрый: «Камышлы вагы», «Бакай вагы», «Балыклы кабыргасы» һ.б. Аермалар биюнең атамасында гына түгел, башкару манерасында да, характерында да, музыкасында да бар. Мәсәлән, [[Камышлы (Самар өлкәсе) |Камышлы]] биючеләре аякларын идәннән бөтенләй аермыйча, хәтта идәннән шудырып (идәнгә ышкып) башкаралар. [[Иске Ярмәк]] биючеләре сикереп бииләр (биюче идәннән ярты метрга өскә сикерә), һәм такт аркасында бер аяк идәннән сизелерлек аерыла, ләкин акцент икенче аякка төшә. [[Иске Балыклы (Самар өлкәсе)| Балыклылар]] бию вакытында күбрәк ян белән хәрәкәт итәләр, аякларын вак кына күчерәләр, куллары белән җеп ураган кебек хәрәкәтләр ясыйлар.
«Ярмәк вагы» тальян [[гармун]]га башкарыла<ref>''[[Фәйзулла Туишев]]''. [https://pinkamuz.pro/search/ярмэк?ysclid=mnhsy3tufk527860678 Ярмәк вагы (тальян гармунда башкарыла, 02:34]{{Deadlink|date=May 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>), ике дүрт тактлы фразадан тора, аларның һәркайсы ике тапкыр кабатлана, музыкаль үлчәм 2/4. Беренче өлештә уртача тизлектә һәм икенче өлештә тиз, ритмик көй яңгырый. Биюнең беренче өлешендә биюче сикерүле хәрәкәтләр ясый яисә яны белән атлап чыга, тамашачыга йөзе белән борыла, шулай итеп төп хәрәкәткә әзерләнә.
Биюнең гади халык арасында таралган төре һәм сәхнә өчен эшкәртелгән төре бар. Сәхнә төрендәге биюдә билгеле бер техник алымнар бар, ул кысаларга кертелгән. Биюнең төп хәрәкәтләре:
* «беренче татар йөреше»,
* «үкчәбаш»,
* «борма»,
* «чалыштыру»
«Ярмәк вагы»н физик яктан биергә авыр, ул күп көч таләп итә<ref name=":yarmak">[[Зилә Мөбәрәкшина]]''. [https://tatar-inform.tatar/news/kazan-xalkyn-samara-tatarlarynyn-yarmak-vagy-biyuen-bierga-oirattelar-5855480?ysclid=mnhteeb8ne86477525 Казан халкын Самара татарларының «Ярмәк вагы» биюенә өйрәттеләр.] [[Татар-информ]], 2.06.2022</ref>. Бию катлаулы, башкаручы «бер» дигәндә аягы белән рәттән икешәр яки өчәр тапкыр идәнгә бәреп ала, биюченең уңагай яки сулагаймы булуына бәйле рәвештә (кемгә ничек уңайлы), акцент бер аякка төшә.
{{цитата|автор=Оркыя Хәмит кызы Галимуллина (1959 елгы), Камышлы районында «Ак каен» фольклор ансамбле җитәкчесе булган|
Безнен бабаларыбыз арканга (яки бүрәнәгә) тотынып өйрәнгәннар <ref>''[[Дәүләт Умеров|Д. И. Умеров]]''. [https://cyberleninka.ru/article/n/semantika-folklornogo-tantsa-samarskih-tatar-yarm-k-vagy/viewer Семантика фольклорного танца Самарских татар «Ярмәк вагы».] cyberleninka.ru{{ref-ru}}</ref>}}
[[Татар дәүләт җыр һәм бию ансамбле|Татарстан Дәүләт җыр һәм бию ансамбле]] биючеләрен «Ярмәк вагын» биергә Самара өлкәсенең татар халык фольклор коллективы (1988) «Ак каен» ансамбле җитәкчесе Наил Галимуллин өйрәткән<ref>[http://nr16.ru/page32849487.html Не жалея ног: Как жителей Казани через танцы приучали к культуре Татарстана.] nr16.ru{{ref-ru}}</ref>. [[Владислав Уткин]], Рамазан Җамалетдинов ([[Казан (бию ансамбле)]]) һ.б. Казан кунакларын «Хәрәкәттә ― бәрәкәт» программасы кысаларында әлеге биюгә өйрәткән<ref>[https://tatar-congress.org/ru/blog/master-klass-po-tatarskomu-tantsu-yarmek-vagy-otkroet-letniy-sezon-proekta-herekette-bereket/?ysclid=mnhvhaecvg758000513 Мастер-класс по татарскому танцу «Ярмәк вагы» откроет летний сезон проекта «Хәрәкәттә – бәрәкәт».] [[БТК|Всемирный конгресс татар]], 31.05.2022</ref>.
{{цитата|автор=[[Владислав Уткин]], Татарстан Дәүләт җыр һәм бию ансамбленең балет артисты|Бу бик борынгы бию. Безнең ансамбльгә Самара якларыннан Наил абый дигән биюче килеп, биюне өйрәтеп киткән иде. Без һәр хәрәкәтен отып калдык, үзгәрешсез биибез. «Ярмәк вагы»н физик яктан биергә авыр, ул күп көч таләп итә. Өч минут кына биесәк тә, аякларыбыз калмый. Гел тыпырдап торабыз. Бу биюне концертларда да куябыз, ансамблебезнең «визит карточкасы» ул<ref name=":yarmak" />}}
[[Самара өлкәсе]]нең татар халык фольклор коллективы (1988) «Ак каен» ансамбле (җитәкчесе Наил Галимуллин) «Ярмәк вагы» кергән программа белән «Түгәрәк уен» фестивалендә Гран-прига лаек булган (2015)<ref>''Эльмира Шәвәлиева''. [https://matbugat.ru/news/?id=13359 «Ак каен» белән горурлану.] [[Бердәмлек (газета)|«Бердәмлек»]], 04.12.2015</ref>.
== Искәрмәләр ==
{{искәрмәләр}}
== Әдәбият ==
;Мәкаләләр
* ''[[Илдус Диндаров]]''. Ярмәк вагы. [[Безнең мирас|«Безнең мирас»]], 2021 ел, № 7. ― Б.106―107.
== Сылтамалар ==
* ''[[Дәүләт Умеров|Д. И. Умеров]]''. [https://cyberleninka.ru/article/n/semantika-folklornogo-tantsa-samarskih-tatar-yarm-k-vagy/viewer Семантика фольклорного танца Самарских татар «Ярмәк вагы»] // Вестник Казанского государственного университета культуры и искусств. 2024. № 4. С.51-55. EDN HWDRZD
* [https://yandex.ru/video/preview/15851474760058844486 Танец самарских татар «Ярмәк вагы» (исполняет ансамбль «Тулпар», Нижнекамск).] 23.05.2023 г. vk.video, 03:39
* [https://videobox.tv/video/55823811/ «Ярмэк вагы» (пляска под тальянку. с.Старое Ермаково Камышлинского р-на). 17.08.2019 г.] VideoBox, 01:19
* [https://wall-video.ru/online/ruMmI1YzhmNjQ3OTE1MzJkMWQ3NjNkYzQwMTY4ODZkNzU= «Ярминская дробинка» / «Ярмәк вагы» Государственный ансамбль песни и танца РТ 2001 год.] Видео, 08:17
{{Тышкы сылтамалар}}
[[Төркем:Әлифба буенча биюләр]]
[[Төркем:Самар татарлары]]
[[Төркем:Татар халык биюләре]]
26m9regosdf36jwd5pobkwpvh5vkt63
Тизлеккә сусау
0
1487953
5839601
5839166
2026-05-05T12:23:48Z
Каюм Хордай
59574
"Санак уеннар булдыручысы" мәкаләсенә сылтама өстәлгән.
5839601
wikitext
text/x-wiki
'''''Бу мәкалә видео уеннары сериясе турында. 1994 елгы оригиналь уен өчен, [[Тизлеккә сусау (1994 елгы видео уены)]] мәкаләсен карагыз. Сериягә нигезләнгән 2014 елгы фильм өчен, [[Тизлеккә сусау (фильм)]] мәкаләсен карагыз. 2015 елгы уен өчен, [[Тизлеккә сусау (2015 елгы уен)]] мәкаләсен карагыз. Башка мәгънәләр өчен, [[Тизлеккә сусау (мәгънәләр)]] мәкаләсен карагыз.'''''
{{Санак уены|Исеме=Тизлеккә сусау|Чыгаручы=[[Electronic Arts]]}}'''Тизлеккә сусау'''([[Инглиз теле|инглиз]]. ''Need for Speed''; кыскача ТС; инглиз. ''NFS'') — ул [[Узыш уены|узыш уеннары]] сериясе, аны ''[[Electronic Arts]]'' чыгара һәм хәзерге вакытта ''Criterion Games''(Яну сериясенең [[Санак уеннар булдыручысы|булдыручысы]]; [[Инглиз теле|инглиз]]. ''Burnout'') булдыра. Сериянең күпчелек уеннары аркада уеннары. Канунсыз урам узышларына игътибар итеп, алар уенчыларын төрле төрдәге узышларда полиция кугыннарыннан качып җиңәргә мәҗбүр итәләр. Әмма кайбер өлешләр нигез формуланы үтәмиләр, ә моның урынына алар узыш симуляторлары. Алар йә канунлы ярышларга игътибар итәләр һәм карт узыш уеннарының элементларын күрсәтәләр, йә канунсыз урам ярышларын күрсәтәләр, ләкин полиция кугыннарыннан башка. Тизлеккә сусау ''[[EA Sports]]'' бренды астында чыгарылмаган ''[[Electronic Arts|EA]]'' ның иң иске серияләренең берсе.
Сериянең беренче уены, [[Тизлеккә сусау (1994 елгы видео уены)|Тизлеккә сусау]], 1994 елда чыккан. Соңгы уен, [[Тизлеккә сусау Ирекле]], 2022 елның 2 декабрендә чыккан. Моннан тыш, ''Firemonkeys Studios''(Чын узышлар 3; [[Инглиз теле|инглиз]]. Real Racing 3) эшлекле [[Тизлеккә сусау: Чикләүләрсез]], 2015 елда чыккан түләүсез мобиль уенны, булдыра.
Төрле билгеле төркемнәр, шул исәптән ''[[EA Ванкувер]]'', ''[[EA Black Box]]'', ''[[Slightly Mad Studios]]'' һәм ''[[EA Gothenburg]]'', күп еллар дәвамында серияне булдырганнар. Берничә Тизлеккә сусау уеннар уңай күзәтүләр алганнар һәм франшиза, 2013 елның октябренә 150 күчермәдән артык саткач, бөтен тарихта иң уңышлыларның берсе булган.<ref>{{Cite news|url=http://investor.ea.com/releasedetail.cfm?ReleaseID=799755|publisher=[[Electronic Arts]]|accessdate=February 28, 2014|date=October 24, 2013|title=EA Signs Multi-Year Agreement With X-Games Medalist and Internet Phenom Ken Block for Need for Speed}} {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170630094427/http://investor.ea.com/releasedetail.cfm?ReleaseID=799755 |date=2017-06-30 }}</ref> Серия башка медиаформатларга киңәйгән, шул исәптән [[Тизлеккә сусау (фильм)|Тизлеккә сусау]] фильмы һәм лицензияләнгән Кайнар тәгәрмәчләр уенчыклары.<ref name="Alan">{{Cite web|url=https://ar12gaming.com/articles/hot-wheels-are-bringing-a-selection-of-need-for-speed-cars-to-stores-worldwide|title=Hot Wheels are bringing a selection of Need for Speed cars to stores worldwide|archiveurl=https://web.archive.org/web/20220407051823/https://ar12gaming.com/articles/hot-wheels-are-bringing-a-selection-of-need-for-speed-cars-to-stores-worldwide|archivedate=April 7, 2022|author=Alan|date=June 25, 2012|publisher=Eurogamer.net|accessdate=June 26, 2012}}</ref>
== Уеннар ==
{{Main|Тизлеккә сусау видео уеннары исемлеге}}
{| class="wikitable sortable" style="width: 100%"
|+Тизлеккә сусау сериясенең төп уеннары
! scope="col" style="width: 220px;" |Исем
! scope="col" style="width: 20px;" |Ел
! scope="col" style="width: 120px;" |'''ШС(Шәхси санак)'''
! scope="col" style="width: 260px;" |Консольләр
! scope="col" style="width: 260px;" |Портатив җайланмалар
! scope="col" style="width: 180px;" |Булдыручы
|-
|''[[Тизлеккә сусау (1994 елгы видео уены)|Тизлеккә сусау]]''
|1994
|MS-DOS, [[Microsoft Windows|Windows]]
|3DO, Saturn, PS
| style="font-size: 80%" |
|<small>Electronic Arts Canada</small>
|-
|''[[Тизлеккә сусау II]]''
|1997
|Windows
|PS
| style="font-size: 80%" |
|EA (Canada/Seattle)
|-
|''[[Тизлеккә сусау III: Эссе кугын]]''
|1998
|Windows
|PS
| style="font-size: 80%" |
|EA (Canada/Seattle)
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Югары ставкалар]]''
|1999
|Windows
|PS
| style="font-size: 80%" |
|EA (Canada/Seattle)
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Порше ихтыярлы]]''
|2000
|Windows
|PS
|GBA
| style="font-size: 80%" |Eden Games (PS)<br /><br />EA Canada (PC)<br /><br />Pocketeers (GBA)
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Эссе кугын 2]]''
|2002
|Windows
|GC, PS2, Xbox
| style="font-size: 80%" |
|<small>Black Box (PS2) <br /><br /> EA Seattle (GC, PC, Xbox)</small>
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Баз]]''
|2003
|Windows
|GC, PS2, Xbox
|GBA
| style="font-size: 80%" |EA Black Box
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Баз 2]]''
|2004
|Windows
|GC, PS2, Xbox
|GBA, DS, PSP
| style="font-size: 80%" |EA Black Box
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Иң эзләнгән]]''
|2005
|Windows
|GC, PS2, Xbox, Xbox 360
|GBA, Мобиль, DS, PSP
| style="font-size: 80%" |EA Black Box
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Углерод]]''
|2006
|Windows, [[MacOS|Mac OS X]]
|GC, PS2, Xbox, PS3, Wii, Xbox 360
|GBA, Мобиль, DS, PSP
| style="font-size: 80%" |EA (Canada/Black Box)
|-
|''[[Тизлеккә сусау: ПроУрам]]''
|2007
|Windows
|PS2, PS3, Wii, Xbox 360
|Мобиль, DS, PSP
| style="font-size: 80%" |EA Black Box
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Каплау астында]]''
|2008
|Windows
|PS2, PS3, Wii, Xbox 360
|Мобиль, DS, PSP, Windows Mobile, iOS
| style="font-size: 80%" |EA Black Box (PS3, PC, Xbox 360)<br /><br />Exient Entertainment (PS2, Wii)<br /><br />Firebrand Games (DS)<br /><br />Piranha Games (PSP)
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Күчерү]]''
| rowspan="2" |2009
|Windows
|PS3, Xbox 360
|PSP, Мобиль, Windows Мобиль, [[Android]], iOS
| style="font-size: 80%" |Slightly Mad Studios (PS3, PC, Xbox 360)<br /><br />EA Bright Light (PSP)
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Нитро]]''
|
|Wii
| style="font-size: 80%" |DS
|<small>Firebrand Games<br /><br />EA Montreal</small>
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Дөнья]]''
| rowspan="2" |2010
|Windows
| style="font-size: 80%" |
|
|<small>EA Black Box</small>
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Эссе кугын (2010 елгы видео уены)|Тизлеккә сусау: Эссе кугын]]''
|Windows
|PS3, PS4, Wii, Switch, Xbox 360, Xbox One
|Мобиль, Windows Phone, Android, iOS
| style="font-size: 80%" |Criterion Games<br /><br />Exient Entertainment (Wii)
|-
|''[[Күчерү 2: Ихтыярлы]]''
| rowspan="2" |2011
|Windows
|PS3, Xbox 360
|iOS
| style="font-size: 80%" |Slightly Mad Studios
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Йөгереш]]''
|Windows
|PS3, Wii, Xbox 360
|Мобиль, 3DS
| style="font-size: 80%" |EA Black Box<br /><br />Firebrand Games (3DS, Wii)
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Иң эзләнгән (2012 елгы видео уены)|Тизлеккә сусау: Иң эзләнгән]]''
|2012
|Windows
|PS3, Wii U, Xbox 360
|Мобиль, PS Vita, Android, iOS
| style="font-size: 80%" |Criterion Games
|-
|''[[Тизлеккә сусау Көндәшләр]]''
|2013
|Windows
|PS3, PS4, Xbox 360, Xbox One
| style="font-size: 80%" |
|<small>Ghost Games<br /><br />Criterion Games</small>
|-
|''[[Тизлеккә сусау: Чикләүләрсез]]''
| rowspan="2" |2015
|
| style="font-size: 80%" |
|Android, iOS
|<small>Firemonkeys Studios</small>
|-
|''[[Тизлеккә сусау (2015 елгы уен)|Тизлеккә сусау]]''
|Windows
|PS4, Xbox One
| style="font-size: 80%" |
|<small>Ghost Games</small>
|-
|''[[Тизлеккә сусау Түләү]]''
|2017
|Windows
|PS4, Xbox One
| style="font-size: 80%" |
|<small>Ghost Games</small>
|-
|''[[Тизлеккә сусау Эсселек]]''
|2019
|Windows
|PS4, Xbox One
| style="font-size: 80%" |
|<small>Ghost Games</small>
|-
|''[[Тизлеккә сусау Ирекле]]''
|2022
|Windows
|PS5, Xbox Series X/S
| style="font-size: 80%" |
|<small>Criterion Games<br /><br />Codemasters</small>
|}
== Тышкы сылтамалар ==
d71zcloa5wfbkf2ik9kn6yg0b52kt5s
Санак уеннар булдыручысы
0
1488609
5839600
2026-05-05T12:21:47Z
Каюм Хордай
59574
«[[:en:Special:Redirect/revision/1350322885|Video game developer]]» битен тәрҗемә итеп ясалган
5839600
wikitext
text/x-wiki
[[Файл:Game_Developers_Choice_Awards_-_Campo_Santo.jpg|мини|Уен булдыручылары төркеме уен булдыручылары бүләге ала.]]
'''Санак уены булдыручысы''' ― ул [[санак уеннар булдыру]] белән шөгыльләнә торган [[программа белән тәэмин итүче]].<ref>{{Cite book|title=Game development and production|first1=Erik K|last=Bethke|publisher=Wordware 2, Inc.|year=2003|place=Texas|isbn=1-55622-951-8|page=4}}</ref><ref>{{Cite book|title=Creating Games in maps for happy wills Mechanics, Content, and Technology|first1=Morgan|last=McGuire|first2=Odest Chadwicke|last2=Jenkins|publisher=A K Peters|place=Wellesley, Massachusetts|year=2009|isbn=978-1-56881-305-9|page=25}}</ref>
== Сылтамалар ==
38b6uaprq4junlm5gvaauej932ybep4
Калып:Motd/2026-05-06
10
1488610
5839780
2026-05-06T06:35:52Z
Frhdkazan
3171
Яңа бит: «Lehren Wikipedia im Klassenzimmer.webm»
5839780
wikitext
text/x-wiki
Lehren Wikipedia im Klassenzimmer.webm
8s5bidzd46qcp1wntyhn6ax001phhze
Калып:Potd/2026-05-07
10
1488611
5839797
2026-05-06T08:36:46Z
Frhdkazan
3171
Яңа бит: «Kluang - waterfalls on Gunung Lambak May 2024 01.jpg»
5839797
wikitext
text/x-wiki
Kluang - waterfalls on Gunung Lambak May 2024 01.jpg
qgk9w3ki21vt8vzepjbvvu8ezo0g53p
Калып:Motd/2026-05-07
10
1488612
5839798
2026-05-06T08:40:05Z
Frhdkazan
3171
Яңа бит: «Imaging with an RC at York Prairie.webm»
5839798
wikitext
text/x-wiki
Imaging with an RC at York Prairie.webm
1a8kpxb3ez9ahf3jofpe9fgab100uml
Астрономиядә ераклык шкаласы
0
1488613
5839806
2026-05-06T09:35:46Z
Таңһылыу
21598
«[[:ba:Special:Redirect/revision/1295752|Астрономияла алыҫлыҡ шкалаһы]]» битен тәрҗемә итеп ясалган
5839806
wikitext
text/x-wiki
{{Универсаль калып}}
[[Файл:Extragalactic_Distance_Ladder.pdf|уңда|мини|350x350пкс|Астрономиядә ераклыклар баскычы]]
'''Астрономиядә ераклык шкаласы''' - [[Астрономия|астрономиядә]] ераклыкларны үлчәү белән бәйле мәсьәләләрнең тулы исеме. Йолдызларның урнашуын төгәл үлчәү [[Астрометрия|астрометриянең]] бер өлеше.
Ераклык шкаласын төзү өчен кулланыла торган күп кенә астрономик объектлар теге яки бу яктыртылыш классына карый. Мондый объектлар '''стандарт шәмнәр''' дип атала. Аларның күренмә яктылыкларын үлчәп һәм яктыртылышларын белеп, аларга кадәрге ераклыкны кире квадратлар законы нигезендә исәпләп була.
== Галактика шкаласын төзү ==
== Тригонометрик параллакс буенча ==
[[Файл:Parallaks.png|уңда|мини|300x300пкс|Еллык параллакс формалашу схемасы]]
Параллакс - чыганакның [[Күк йөзе|күк сферасына]] проекциясе нәтиҗәсендә барлыкка килгән почмак. Параллаксның ике төре бар: еллык һәм төркем<ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref>
Еллык параллакс - йолдызның масса үзәгеннән Җир орбитасының уртача радиусын күрергә мөмкин булган почмак. Һәр йолдызның күк сферасындагы күренмәле урыны Җирнең үз орбитасындагы хәрәкәте белән даими рәвештә үзгәрә - йолдыз зур ярымшары еллык параллакска тиң булган эллипсны сурәтли. Евклид геометриясе законнарыннан билгеле параллакс буенча, Җир орбитасының үзәгеннән йолдызга кадәр ара <ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref> .
: <math> D=\frac{2R}{2 \sin \alpha/2}\approx \frac{2R}{\alpha} </math>,
монда D - эзләү ераклыгы, R - Җир орбитасының радиусы, һәм якынча тигезлек кечкенә почмак өчен языла (радианнарда). Бу формула бу ысулның төп кыенлыгын ачык күрсәтә: ераклык арткан саен, параллакс кыйммәте гиперболик рәвештә кими, шуңа күрә ерак йолдызларга кадәр ераклыкны үлчәү зур техник кыенлыклар белән тулы.
Төркем параллаксының асылы түбәндәгечә: әгәр йолдызлар тупланышы Җиргә карата сизелерлек тизлеккә ия булса, проекция законнары буенча, аның әгъзаларының күренмә хәрәкәт юнәлешләре тупланманың радианты дип аталган ноктада туры килә. Радиант халәте йолдызларның үзләренең хәрәкәте һәм Доплер эффекты аркасында аларның спектр сызыкларының күчүе белән билгеләнә. Аннары тупланмага кадәр ара түбәндәге нисбәт буенча табыла <ref>{{Китап|автор=П. Н. Холопов.}}</ref> :
: <math> D=\frac{V_r \mathrm{tg}(\lambda)}{4.738\mu},</math>
монда μ һәм V <sub>r -</sub> йолдызлар тупланышының почмак (елына дуга секундларында) һәм радиаль (км/с) тизлекләре, λ - Кояш - йолдыз һәм йолдыз - радиант туры сызыклары арасындагы почмак, ә D - парсекларда күрсәтелгән ераклык. Бары тик Гиадаларның гына сизелерлек төркем параллаксы бар, ләкин [[:ru:Hipparcos|Hipparcos]] иярчене җибәрелгәнче, иске объектлар өчен ераклык шкаласын шул ысул белән генә калибрларга мөмкин иде<ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref>.
=== Цефейдлар һәм RR Лира тибындагы йолдызлар буенча ===
Цефеидлар һәм [[:ru:Переменная типа RR Лиры|RR Лира]] йолдызлары өчен бердәм ераклык шкаласы ике тармакка бүленә: яшь объектлар өчен ераклык шкаласы һәм иске объектлар өчен ераклык шкаласы<ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref>. Цефеидлар, нигездә, яңа йолдызлар формалашу өлкәләрендә урнашкан һәм шуңа күрә яшь объектлар. RR Лира тибындагы үзгәрешлеләре иске системаларга тартыла, мәсәлән, безнең [[Киек Каз Юлы|Галактика]] [[:ru:Гало|галосындагы]] шарлы йолдызлар тупланмаларында алар бигрәк тә күп.
Ике төр йолдыз да үзгәрүчән, ләкин Цефеидлар - яңа барлыкка килгән объектлар, ә RR лира тибындагы йолдызлар - төп эзлеклелектән чыккан, нигездә шарлы тупланмалар өчен «төс—зурлык» диаграммасының горизонталь тармагында урнашкан A-F спектр класслары гигантлары. Ләкин аларны стандарт шәм буларак куллану төрлечә:
* Цефеидлар өчен «Пульсация периоды — абсолют йолдыз зурлыгы» дигән яхшы бәйлелек бар. Бу, мөгаен, цефеидларның массалары төрле булу белән бәйле.
* RR Лира йолдызлары өчен уртача абсолют йолдыз зурлыгы якынча бер үк һәм <math>M_{RR}\approx0.78^m</math> <ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref>
Бу ысул белән ераклыкны билгеләү берничә кыенлык белән бәйле:
# Аерым йолдызларны аерып күрсәтергә кирәк. Киек каз юлы чикләрендә бу зур проблема түгел, ләкин ара зуррак булган саен, йолдызларны аеручы почмак кечерәк була.
# Яктылыкның тузан тарафыннан сеңдерелүен һәм аның киңлектә таралуы тигез түгеллеген исәпкә алырга кирәк.
Моннан тыш, цефеидлар өчен "пульсация периоды - яктыртыучанлык" бәйлелегенең нуль ноктасын төгәл билгеләү җитди проблема булып кала. Аның кыйммәте [[XX гасыр]] дәвамында даими үзгәреп торды, шуңа күрә бу ысул белән алынган ераклык бәяләмәсе дә үзгәрде. RR Лира тибындагы йолдызларның яктыртыучанлыгы, даими диярлек булса да, шулай да авыр элементларның концентрациясенә бәйле.
=== Яңа йолдызлар буенча ===
Карагыз: [[Новая звезда#Новые как индикаторы расстояния|Яңа йолдыз#Яңа ераклык күрсәткечләре буларак]]
=== Вилсон — Баппу эффекты буенча ===
Вилсон - Баппу эффекты v(MV) фильтрындагы абсолют йолдыз зурлыгы һәм аларның атмосферасындагы ионлаштырылган Ca II ның K1 һәм К2 эмисион сызыкларының 3933,7 Å га үзәкләштерелгән ярым киңлеге арасында күзәтү бәйлелеге. Ул 1957 елда Олин С. Вилсон һәм М. К. Вайну Баппу тарафыннан ачылган. Хәзерге күренеш түбәндәгечә :
: <math>M_V=33.2-18.0 \log(W_0)</math>,
монда W0 - ангстремнарда күрсәтелгән сызык киңлеге.
Индикатор буларак методның төп кимчелекләре түбәндәгеләр:
* Яшерен параметрларга карап, бәйлелек күренеше төрлечә булырга мөмкин.
* Йолдыз икеле системада булырга мөмкин.
* Йолдызның сызык киңлеген шактый үзгәртә торган үзгәрешлелеге булырга мөмкин.
== Галактикадан тыш шкала ны төзү ==
=== Ia тибындагы яңа йолдызлар буенча ===
[[Файл:Sn2006gy_light_curve.jpg|мини|300x300пкс|Төрле яңа йолдызларның яктылык кәкреләре.]]
Гадәттә, барысы өчен дә гомуми фотометрик ысуллардан тыш, бу ысулның кимчелекләре һәм ачык проблемалары түбәндәгеләрне үз эченә ала <ref>{{Китап|автор=Стивен Вайнберг.|isbn=978-5-453-00040-1}}</ref> :
# K-коррекция мәсьәләсе. Бу мәсьәләнең асылы шунда: болометрик интенсивлык бөтен спектр буенча интеграцияләнмичә, кабул итүченең билгеле бер спектраль диапазонында үлчәнә. Бу төрле кызыл күчешле чыганаклар өчен интенсивлыклар төрле спектраль диапазоннарда үлчәнүен аңлата. Бу аерманы исәпкә алу өчен, K-коррекция дип аталган махсус төзәтү кертелә.
# Ераклыкка бәйле кызыл тайпылыш сызыгының формасы төрле обсерваторияләрдә төрле кораллар белән үлчәнә, бу агымнарны калибрлауда проблемалар тудыра.
# Элегрәк Ia тибындагы барлык яңа йолдызлар да тыгыз икеле системада шартлый торган ак кәрләләр дип санала иде, анда икенче компонент — кызыл гигант. Ләкин, боларның кимендә кайберләре ике ак кәрлә кушылуы вакытында барлыкка килгән булырга мөмкин дигән дәлилләр барлыкка килде, бу исә бу классның стандарт шәм буларак куллану өчен яраксыз булуын аңлата.
# Һәр яңа йолдызның яктыртылышының ата (алдагы) йолдызның химик составына бәйлелеге.
Нәкъ менә өр яңа йолдызларның балкышы нәтиҗәсендә 1998 елда күзәтүчеләрнең ике төркеме Галәмнең киңәю тизләнешен ачкан. Бүгенге көндә тизләнү факты шиксез диярлек, ләкин аның зурлыгын яңа йолдызлардан гына төгәл билгеләү мөмкин түгел: зур z өчен хаталар әле дә бик зур, шуңа күрә башка күзәтүләр дә катнашырга тиеш <ref>{{Cite web|url=http://pdg.lbl.gov/2011/reviews/rpp2011-rev-bbang-cosmology.pdf|title=Big-Bang cosmology:|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111125131145/http://pdg.lbl.gov/2011/reviews/rpp2011-rev-bbang-cosmology.pdf|archivedate=2011-11-25|author=K. Nakamura et al.,|pages=Стр. 8|accessdate=2015-01-08}}</ref>. 2020 елда Корея тикшеренүчеләре төркеме бик югары ихтималлык белән бу төр яңа йолдызларның яктыртыучанлыгы йолдыз системаларының химик составы һәм яше белән бәйле булуын күрсәттеләр, һәм димәк, аларны галактикаара ераклыкларны билгеләү өчен, шул исәптән Галәмнең киңәю тизлеген билгеләү өчен куллану хата бирергә мөмкин. .
=== Гравитацион линзалар буенча ===
[[Файл:Gravitational_lensing_equation.png|мини|300x300пкс|Гравитацион линзалау геометриясе]]
[[Яктылык|Яктылык нуры]] [[Massa|зур]] объект яныннан үткәндә читкә юнәлтелә. Шулай итеп, зур объект параллель яктылык нурларын ниндидер фокус ноктасына фокуслап, сурәт формалаштыра ала, һәм өстәвенә, аларның берничәсе булырга мөмкин. Бу күренеш гравитацион линзалау дип атала. Әгәр линзаланган объект үзгәрүчән булса һәм аның берничә сурәте күзәтелсә, бу ераклыкларны үлчәү мөмкинлеген ача, чөнки линзаның гравитация кыры таралуы аркасында нурлар сурәтләр арасында төрле вакыт тоткарлыкларына ия булачак (бу эффект Кояш системасындагы Шапиро эффектына охшаш).
Әгәр ξ сурәтнең һәм η чыганакның координаталары өчен характерлы масштаб буларак ξ0=Dl һәм η0=è0ds/Dl (монда D - почмак арасы) алсак, i һәм j номерлы рәсемнәр арасындагы вакыт тоткарлыгы түбәндәгечә була:<div style="text-align: center"><math>\Delta t=\frac{1}{c}\frac{D_sD_l}{D_{ls}}(1+z_l)\left|\frac{1}{2}((x_j-y)^2-(x_i-y)^2) + \psi(x_i, y)-\psi(x_j, y)\right|</math></div>монда ''x'' = '''ξ''' / ''ξ'' <sub>0</sub> һәм ''y'' = '''η''' / ''η'' <sub>0</sub> -ярашлы рәвештә чыганакның һәм сурәтнең почмак урнашуы, ''c'' - яктылык тизлеге, ''z'' <sub>l</sub> - линзаның кызылга табан тайпылышы, ә ''ψ'' - модель сайлауга бәйле тайпылыш потенциалы. Күпчелек очракта, линзаның чын потенциалы материя радиаль симметрик рәвештә таралган һәм потенциал чиксезлеккә әйләнгән модель белән яхшы якынлаша дип санала. Шуннан соң тоткарлану вакыты түбәндәге формула белән билгеләнә:<div style="text-align: center"><math>\Delta t=\frac{1}{c}\frac{D_sD_l}{D_{ls}}(1+z_l)\left|x_i-x_j\right|.</math></div>Ләкин, гамәлдә, бу ысул галактиканың галопотенциалы төренә бик сизгер. Шулай итеп, SBS 1520+530 галактикасы өчен ''H0'' үлчәнгән кыйммәте, модельгә карап, 46 дан 72 км/(с Мпк) <sub>га</sub> кадәр үзгәрә <ref>{{Мәкалә|автор=Tammann, G. A.; Sandage, A.; Reindl, B.|ссылка=http://adsabs.harvard.edu/cgi-bin/bib_query?arXiv:0806.3018|издательство=The Astronomy and Astrophysics Review|год=2008}}</ref> .
=== Кызыл Гигантлар буенча ===
Иң якты кызыл гигантларның абсолют йолдыз зурлыгы −3,0 <sup>м</sup> ± 0,2 <sup>м</sup> тәшкил итә, шуңа күрә алар стандарт шәмнәр өчен яраклы. Күзәтү буенча бу эффектны беренче тапкыр [[:ru:Сендидж, Аллан Рекс|Сэндидж]] 1971 елда ачкан. Бу йолдызлар я түбән массалы (Кояштан кимрәк) кызыл гигант тармагының беренче күтәрелешенең башында, я гигантларның асимптотик тармагында урнашкан дип фаразлана.
Методның төп өстенлеге шунда ки, кызыл гигантлар йолдыз формалашу өлкәләреннән һәм югары тузан концентрациясеннән ерак урнашкан, бу исә йотылуны исәпләүне күпкә җиңеләйтә. Аларның яктыртыучанлыгы шулай ук йолдызларның үзләренең һәм алар тирәсендәге мөхитнең металликлыгы белән бик аз бәйле. Бу методның төп проблемасы - кызыл гигантларны галактиканың йолдыз составын күзәтүдән аеру. Моны чишүнең ике ысулы бар :
* Классик ысул - рәсемнәрнең кырыйларын ачыклау ысулы. Гадәттә Собель фильтры кулланыла. Уңышсызлыкның башы - эзләнелгән борылыш ноктасы. Кайвакыт Собель фильтры урынына якынлаштыру функциясе буларак гауссиана кулланыла, ә рәсем кырыйларын аеру функциясе күзәтүләрнең фотометрик хаталарына бәйле. Ләкин, йолдыз көчсезләнгән саен, ысулдагы хаталар арта. Нәтиҗәдә, үлчәнгән максималь яктылык аппаратура мөмкинлек биргәнгә караганда ике йолдыз зурлыгына начаррак.
* Икенче ысул - максималь дөреслек охшашлыгы ысулы белән яктыртыучанлык функциясен төзү. Бу ысул кызыл гигантлар тармагының яктыртыучанлыгы функциясе дәрәҗәле функция белән яхшы якынлашуына нигезләнгән:
*: <div style="text-align: center"><math>\xi(m)\propto 10^{am},</math></div>
: монда a - 0,3-кә якын коэффициент, m - күзәтелгән йолдыз массасы. Төп проблема - максималь хакыйкать охшашлыгы методын кулланудан кайбер очракларда килеп чыккан рәтләрнең таркалуы .
=== Сюняев - Зельдович эффекты ===
Карагыз: [[:ru:Эффект Сюняева — Зельдовича|Эффект Сюняева — Зельдовича]]
=== Талли-Фишер бәйлелеге буенча ===
Карагыз: [[:ru:Зависимость Талли — Фишера|Зависимость Талли — Фишера]]
=== Актив төшләре булган галактикалар буенча ===
Карагыз: [[:ru:Морфологическая классификация галактик|Галактика с активным ядром]]
=== Масерс буенча ===
Карагыз: [[:ru:Космический мазер|Космический мазер]]
=== Йөз яктылыгы белән ===
Карагы: [[:ru:Поверхностная яркость|Поверхностная яркость]]
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Әдәбият ==
* {{Китап|автор=Псковский Ю. П.}}
* Трифонов Е. Д. Как измерили Солнечную систему (рус.) // Природа. — Наука, 2008. — № 7. — С. 18—24.
* {{Китап|isbn=978-1-292-02293-2|ref=Carroll|автор=Carroll, Bradley W.; Ostlie, Dale A.}}
* ''Measuring the Universe The Cosmological Distance Ladder'', Stephen Webb, copyright 2001.
* {{Китап|isbn=978-1-107-68756-1|автор={{нп1|Jay Pasachoff|Pasachoff, J.M.|en|Jay Pasachoff}}; {{нп1|Alexei Filippenko|Filippenko, A.|en|Alexei Filippenko}}}}
* ''The Astrophysical Journal'', ''The Globular Cluster Luminosity Function as a Distance Indicator: Dynamical Effects'', Ostriker and Gnedin, May 5, 1997.
* ''An Introduction to Distance Measurement in Astronomy'', Richard de Grijs, Chichester: John Wiley & Sons, 2011, {{ISBN|978-0-470-51180-0}}.
[[Төркем:Космология]]
[[Төркем:Тәрҗемәләре тикшерелмәгән битләр]]
94be6e07mf0p6e0noqab5kkqxc4w577
5839807
5839806
2026-05-06T09:36:26Z
Таңһылыу
21598
/* Әдәбият */
5839807
wikitext
text/x-wiki
{{Универсаль калып}}
[[Файл:Extragalactic_Distance_Ladder.pdf|уңда|мини|350x350пкс|Астрономиядә ераклыклар баскычы]]
'''Астрономиядә ераклык шкаласы''' - [[Астрономия|астрономиядә]] ераклыкларны үлчәү белән бәйле мәсьәләләрнең тулы исеме. Йолдызларның урнашуын төгәл үлчәү [[Астрометрия|астрометриянең]] бер өлеше.
Ераклык шкаласын төзү өчен кулланыла торган күп кенә астрономик объектлар теге яки бу яктыртылыш классына карый. Мондый объектлар '''стандарт шәмнәр''' дип атала. Аларның күренмә яктылыкларын үлчәп һәм яктыртылышларын белеп, аларга кадәрге ераклыкны кире квадратлар законы нигезендә исәпләп була.
== Галактика шкаласын төзү ==
== Тригонометрик параллакс буенча ==
[[Файл:Parallaks.png|уңда|мини|300x300пкс|Еллык параллакс формалашу схемасы]]
Параллакс - чыганакның [[Күк йөзе|күк сферасына]] проекциясе нәтиҗәсендә барлыкка килгән почмак. Параллаксның ике төре бар: еллык һәм төркем<ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref>
Еллык параллакс - йолдызның масса үзәгеннән Җир орбитасының уртача радиусын күрергә мөмкин булган почмак. Һәр йолдызның күк сферасындагы күренмәле урыны Җирнең үз орбитасындагы хәрәкәте белән даими рәвештә үзгәрә - йолдыз зур ярымшары еллык параллакска тиң булган эллипсны сурәтли. Евклид геометриясе законнарыннан билгеле параллакс буенча, Җир орбитасының үзәгеннән йолдызга кадәр ара <ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref> .
: <math> D=\frac{2R}{2 \sin \alpha/2}\approx \frac{2R}{\alpha} </math>,
монда D - эзләү ераклыгы, R - Җир орбитасының радиусы, һәм якынча тигезлек кечкенә почмак өчен языла (радианнарда). Бу формула бу ысулның төп кыенлыгын ачык күрсәтә: ераклык арткан саен, параллакс кыйммәте гиперболик рәвештә кими, шуңа күрә ерак йолдызларга кадәр ераклыкны үлчәү зур техник кыенлыклар белән тулы.
Төркем параллаксының асылы түбәндәгечә: әгәр йолдызлар тупланышы Җиргә карата сизелерлек тизлеккә ия булса, проекция законнары буенча, аның әгъзаларының күренмә хәрәкәт юнәлешләре тупланманың радианты дип аталган ноктада туры килә. Радиант халәте йолдызларның үзләренең хәрәкәте һәм Доплер эффекты аркасында аларның спектр сызыкларының күчүе белән билгеләнә. Аннары тупланмага кадәр ара түбәндәге нисбәт буенча табыла <ref>{{Китап|автор=П. Н. Холопов.}}</ref> :
: <math> D=\frac{V_r \mathrm{tg}(\lambda)}{4.738\mu},</math>
монда μ һәм V <sub>r -</sub> йолдызлар тупланышының почмак (елына дуга секундларында) һәм радиаль (км/с) тизлекләре, λ - Кояш - йолдыз һәм йолдыз - радиант туры сызыклары арасындагы почмак, ә D - парсекларда күрсәтелгән ераклык. Бары тик Гиадаларның гына сизелерлек төркем параллаксы бар, ләкин [[:ru:Hipparcos|Hipparcos]] иярчене җибәрелгәнче, иске объектлар өчен ераклык шкаласын шул ысул белән генә калибрларга мөмкин иде<ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref>.
=== Цефейдлар һәм RR Лира тибындагы йолдызлар буенча ===
Цефеидлар һәм [[:ru:Переменная типа RR Лиры|RR Лира]] йолдызлары өчен бердәм ераклык шкаласы ике тармакка бүленә: яшь объектлар өчен ераклык шкаласы һәм иске объектлар өчен ераклык шкаласы<ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref>. Цефеидлар, нигездә, яңа йолдызлар формалашу өлкәләрендә урнашкан һәм шуңа күрә яшь объектлар. RR Лира тибындагы үзгәрешлеләре иске системаларга тартыла, мәсәлән, безнең [[Киек Каз Юлы|Галактика]] [[:ru:Гало|галосындагы]] шарлы йолдызлар тупланмаларында алар бигрәк тә күп.
Ике төр йолдыз да үзгәрүчән, ләкин Цефеидлар - яңа барлыкка килгән объектлар, ә RR лира тибындагы йолдызлар - төп эзлеклелектән чыккан, нигездә шарлы тупланмалар өчен «төс—зурлык» диаграммасының горизонталь тармагында урнашкан A-F спектр класслары гигантлары. Ләкин аларны стандарт шәм буларак куллану төрлечә:
* Цефеидлар өчен «Пульсация периоды — абсолют йолдыз зурлыгы» дигән яхшы бәйлелек бар. Бу, мөгаен, цефеидларның массалары төрле булу белән бәйле.
* RR Лира йолдызлары өчен уртача абсолют йолдыз зурлыгы якынча бер үк һәм <math>M_{RR}\approx0.78^m</math> <ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref>
Бу ысул белән ераклыкны билгеләү берничә кыенлык белән бәйле:
# Аерым йолдызларны аерып күрсәтергә кирәк. Киек каз юлы чикләрендә бу зур проблема түгел, ләкин ара зуррак булган саен, йолдызларны аеручы почмак кечерәк була.
# Яктылыкның тузан тарафыннан сеңдерелүен һәм аның киңлектә таралуы тигез түгеллеген исәпкә алырга кирәк.
Моннан тыш, цефеидлар өчен "пульсация периоды - яктыртыучанлык" бәйлелегенең нуль ноктасын төгәл билгеләү җитди проблема булып кала. Аның кыйммәте [[XX гасыр]] дәвамында даими үзгәреп торды, шуңа күрә бу ысул белән алынган ераклык бәяләмәсе дә үзгәрде. RR Лира тибындагы йолдызларның яктыртыучанлыгы, даими диярлек булса да, шулай да авыр элементларның концентрациясенә бәйле.
=== Яңа йолдызлар буенча ===
Карагыз: [[Новая звезда#Новые как индикаторы расстояния|Яңа йолдыз#Яңа ераклык күрсәткечләре буларак]]
=== Вилсон — Баппу эффекты буенча ===
Вилсон - Баппу эффекты v(MV) фильтрындагы абсолют йолдыз зурлыгы һәм аларның атмосферасындагы ионлаштырылган Ca II ның K1 һәм К2 эмисион сызыкларының 3933,7 Å га үзәкләштерелгән ярым киңлеге арасында күзәтү бәйлелеге. Ул 1957 елда Олин С. Вилсон һәм М. К. Вайну Баппу тарафыннан ачылган. Хәзерге күренеш түбәндәгечә :
: <math>M_V=33.2-18.0 \log(W_0)</math>,
монда W0 - ангстремнарда күрсәтелгән сызык киңлеге.
Индикатор буларак методның төп кимчелекләре түбәндәгеләр:
* Яшерен параметрларга карап, бәйлелек күренеше төрлечә булырга мөмкин.
* Йолдыз икеле системада булырга мөмкин.
* Йолдызның сызык киңлеген шактый үзгәртә торган үзгәрешлелеге булырга мөмкин.
== Галактикадан тыш шкала ны төзү ==
=== Ia тибындагы яңа йолдызлар буенча ===
[[Файл:Sn2006gy_light_curve.jpg|мини|300x300пкс|Төрле яңа йолдызларның яктылык кәкреләре.]]
Гадәттә, барысы өчен дә гомуми фотометрик ысуллардан тыш, бу ысулның кимчелекләре һәм ачык проблемалары түбәндәгеләрне үз эченә ала <ref>{{Китап|автор=Стивен Вайнберг.|isbn=978-5-453-00040-1}}</ref> :
# K-коррекция мәсьәләсе. Бу мәсьәләнең асылы шунда: болометрик интенсивлык бөтен спектр буенча интеграцияләнмичә, кабул итүченең билгеле бер спектраль диапазонында үлчәнә. Бу төрле кызыл күчешле чыганаклар өчен интенсивлыклар төрле спектраль диапазоннарда үлчәнүен аңлата. Бу аерманы исәпкә алу өчен, K-коррекция дип аталган махсус төзәтү кертелә.
# Ераклыкка бәйле кызыл тайпылыш сызыгының формасы төрле обсерваторияләрдә төрле кораллар белән үлчәнә, бу агымнарны калибрлауда проблемалар тудыра.
# Элегрәк Ia тибындагы барлык яңа йолдызлар да тыгыз икеле системада шартлый торган ак кәрләләр дип санала иде, анда икенче компонент — кызыл гигант. Ләкин, боларның кимендә кайберләре ике ак кәрлә кушылуы вакытында барлыкка килгән булырга мөмкин дигән дәлилләр барлыкка килде, бу исә бу классның стандарт шәм буларак куллану өчен яраксыз булуын аңлата.
# Һәр яңа йолдызның яктыртылышының ата (алдагы) йолдызның химик составына бәйлелеге.
Нәкъ менә өр яңа йолдызларның балкышы нәтиҗәсендә 1998 елда күзәтүчеләрнең ике төркеме Галәмнең киңәю тизләнешен ачкан. Бүгенге көндә тизләнү факты шиксез диярлек, ләкин аның зурлыгын яңа йолдызлардан гына төгәл билгеләү мөмкин түгел: зур z өчен хаталар әле дә бик зур, шуңа күрә башка күзәтүләр дә катнашырга тиеш <ref>{{Cite web|url=http://pdg.lbl.gov/2011/reviews/rpp2011-rev-bbang-cosmology.pdf|title=Big-Bang cosmology:|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111125131145/http://pdg.lbl.gov/2011/reviews/rpp2011-rev-bbang-cosmology.pdf|archivedate=2011-11-25|author=K. Nakamura et al.,|pages=Стр. 8|accessdate=2015-01-08}}</ref>. 2020 елда Корея тикшеренүчеләре төркеме бик югары ихтималлык белән бу төр яңа йолдызларның яктыртыучанлыгы йолдыз системаларының химик составы һәм яше белән бәйле булуын күрсәттеләр, һәм димәк, аларны галактикаара ераклыкларны билгеләү өчен, шул исәптән Галәмнең киңәю тизлеген билгеләү өчен куллану хата бирергә мөмкин. .
=== Гравитацион линзалар буенча ===
[[Файл:Gravitational_lensing_equation.png|мини|300x300пкс|Гравитацион линзалау геометриясе]]
[[Яктылык|Яктылык нуры]] [[Massa|зур]] объект яныннан үткәндә читкә юнәлтелә. Шулай итеп, зур объект параллель яктылык нурларын ниндидер фокус ноктасына фокуслап, сурәт формалаштыра ала, һәм өстәвенә, аларның берничәсе булырга мөмкин. Бу күренеш гравитацион линзалау дип атала. Әгәр линзаланган объект үзгәрүчән булса һәм аның берничә сурәте күзәтелсә, бу ераклыкларны үлчәү мөмкинлеген ача, чөнки линзаның гравитация кыры таралуы аркасында нурлар сурәтләр арасында төрле вакыт тоткарлыкларына ия булачак (бу эффект Кояш системасындагы Шапиро эффектына охшаш).
Әгәр ξ сурәтнең һәм η чыганакның координаталары өчен характерлы масштаб буларак ξ0=Dl һәм η0=è0ds/Dl (монда D - почмак арасы) алсак, i һәм j номерлы рәсемнәр арасындагы вакыт тоткарлыгы түбәндәгечә була:<div style="text-align: center"><math>\Delta t=\frac{1}{c}\frac{D_sD_l}{D_{ls}}(1+z_l)\left|\frac{1}{2}((x_j-y)^2-(x_i-y)^2) + \psi(x_i, y)-\psi(x_j, y)\right|</math></div>монда ''x'' = '''ξ''' / ''ξ'' <sub>0</sub> һәм ''y'' = '''η''' / ''η'' <sub>0</sub> -ярашлы рәвештә чыганакның һәм сурәтнең почмак урнашуы, ''c'' - яктылык тизлеге, ''z'' <sub>l</sub> - линзаның кызылга табан тайпылышы, ә ''ψ'' - модель сайлауга бәйле тайпылыш потенциалы. Күпчелек очракта, линзаның чын потенциалы материя радиаль симметрик рәвештә таралган һәм потенциал чиксезлеккә әйләнгән модель белән яхшы якынлаша дип санала. Шуннан соң тоткарлану вакыты түбәндәге формула белән билгеләнә:<div style="text-align: center"><math>\Delta t=\frac{1}{c}\frac{D_sD_l}{D_{ls}}(1+z_l)\left|x_i-x_j\right|.</math></div>Ләкин, гамәлдә, бу ысул галактиканың галопотенциалы төренә бик сизгер. Шулай итеп, SBS 1520+530 галактикасы өчен ''H0'' үлчәнгән кыйммәте, модельгә карап, 46 дан 72 км/(с Мпк) <sub>га</sub> кадәр үзгәрә <ref>{{Мәкалә|автор=Tammann, G. A.; Sandage, A.; Reindl, B.|ссылка=http://adsabs.harvard.edu/cgi-bin/bib_query?arXiv:0806.3018|издательство=The Astronomy and Astrophysics Review|год=2008}}</ref> .
=== Кызыл Гигантлар буенча ===
Иң якты кызыл гигантларның абсолют йолдыз зурлыгы −3,0 <sup>м</sup> ± 0,2 <sup>м</sup> тәшкил итә, шуңа күрә алар стандарт шәмнәр өчен яраклы. Күзәтү буенча бу эффектны беренче тапкыр [[:ru:Сендидж, Аллан Рекс|Сэндидж]] 1971 елда ачкан. Бу йолдызлар я түбән массалы (Кояштан кимрәк) кызыл гигант тармагының беренче күтәрелешенең башында, я гигантларның асимптотик тармагында урнашкан дип фаразлана.
Методның төп өстенлеге шунда ки, кызыл гигантлар йолдыз формалашу өлкәләреннән һәм югары тузан концентрациясеннән ерак урнашкан, бу исә йотылуны исәпләүне күпкә җиңеләйтә. Аларның яктыртыучанлыгы шулай ук йолдызларның үзләренең һәм алар тирәсендәге мөхитнең металликлыгы белән бик аз бәйле. Бу методның төп проблемасы - кызыл гигантларны галактиканың йолдыз составын күзәтүдән аеру. Моны чишүнең ике ысулы бар :
* Классик ысул - рәсемнәрнең кырыйларын ачыклау ысулы. Гадәттә Собель фильтры кулланыла. Уңышсызлыкның башы - эзләнелгән борылыш ноктасы. Кайвакыт Собель фильтры урынына якынлаштыру функциясе буларак гауссиана кулланыла, ә рәсем кырыйларын аеру функциясе күзәтүләрнең фотометрик хаталарына бәйле. Ләкин, йолдыз көчсезләнгән саен, ысулдагы хаталар арта. Нәтиҗәдә, үлчәнгән максималь яктылык аппаратура мөмкинлек биргәнгә караганда ике йолдыз зурлыгына начаррак.
* Икенче ысул - максималь дөреслек охшашлыгы ысулы белән яктыртыучанлык функциясен төзү. Бу ысул кызыл гигантлар тармагының яктыртыучанлыгы функциясе дәрәҗәле функция белән яхшы якынлашуына нигезләнгән:
*: <div style="text-align: center"><math>\xi(m)\propto 10^{am},</math></div>
: монда a - 0,3-кә якын коэффициент, m - күзәтелгән йолдыз массасы. Төп проблема - максималь хакыйкать охшашлыгы методын кулланудан кайбер очракларда килеп чыккан рәтләрнең таркалуы .
=== Сюняев - Зельдович эффекты ===
Карагыз: [[:ru:Эффект Сюняева — Зельдовича|Эффект Сюняева — Зельдовича]]
=== Талли-Фишер бәйлелеге буенча ===
Карагыз: [[:ru:Зависимость Талли — Фишера|Зависимость Талли — Фишера]]
=== Актив төшләре булган галактикалар буенча ===
Карагыз: [[:ru:Морфологическая классификация галактик|Галактика с активным ядром]]
=== Масерс буенча ===
Карагыз: [[:ru:Космический мазер|Космический мазер]]
=== Йөз яктылыгы белән ===
Карагы: [[:ru:Поверхностная яркость|Поверхностная яркость]]
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Әдәбият ==
* {{Китап|автор=Псковский Ю. П.}}
* Трифонов Е. Д. Как измерили Солнечную систему (рус.) // Природа. — Наука, 2008. — № 7. — С. 18—24.
* {{Китап|isbn=978-1-292-02293-2|ref=Carroll|автор=Carroll, Bradley W.; Ostlie, Dale A.}}
* ''Measuring the Universe The Cosmological Distance Ladder'', Stephen Webb, copyright 2001.
* {{Китап|isbn=978-1-107-68756-1|автор={{нп1|Jay Pasachoff|Pasachoff, J.M.|en|Jay Pasachoff}}; {{нп1|Alexei Filippenko|Filippenko, A.|en|Alexei Filippenko}}}}
* ''The Astrophysical Journal'', ''The Globular Cluster Luminosity Function as a Distance Indicator: Dynamical Effects'', Ostriker and Gnedin, May 5, 1997.
* ''An Introduction to Distance Measurement in Astronomy'', Richard de Grijs, Chichester: John Wiley & Sons, 2011, {{ISBN|978-0-470-51180-0}}.
[[Төркем:Космология]]
3j7r7kfss37ghw2j7owvf65xfjlxzif
5839810
5839807
2026-05-06T10:01:44Z
Таңһылыу
21598
5839810
wikitext
text/x-wiki
{{Универсаль калып}}
[[Файл:Extragalactic_Distance_Ladder.pdf|уңда|мини|350x350пкс|Астрономиядә ераклыклар баскычы]]
'''Астрономиядә ераклык шкаласы''' — [[Астрономия|астрономиядә]] ераклыкларны үлчәү белән бәйле мәсьәләләрнең тулы исеме. Йолдызларның урнашуын төгәл үлчәү [[Астрометрия|астрометриянең]] бер өлеше.
Ераклык шкаласын төзү өчен кулланыла торган күп кенә астрономик объектлар теге яки бу яктыртылыш классына карый. Мондый объектлар '''стандарт шәмнәр''' дип атала. Аларның күренмә яктылыкларын үлчәп һәм яктыртылышларын белеп, аларга кадәрге ераклыкны кире квадратлар законы нигезендә исәпләп була.
== Галактика шкаласын төзү ==
== Тригонометрик параллакс буенча ==
[[Файл:Parallaks.png|уңда|мини|300x300пкс|Еллык параллакс формалашу схемасы]]
Параллакс — чыганакның [[Күк йөзе|күк сферасына]] проекциясе нәтиҗәсендә барлыкка килгән почмак. Параллаксның ике төре бар: еллык һәм төркем<ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref>
Еллык параллакс — йолдызның масса үзәгеннән Җир орбитасының уртача радиусын күрергә мөмкин булган почмак. Һәр йолдызның күк сферасындагы күренмәле урыны Җирнең үз орбитасындагы хәрәкәте белән даими рәвештә үзгәрә, йолдыз зур ярымшары еллык параллакска тиң булган эллипсны сурәтли. Евклид геометриясе законнарыннан билгеле параллакс буенча, Җир орбитасының үзәгеннән йолдызга кадәр араны табарга мөмкин<ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref>:
: <math> D=\frac{2R}{2 \sin \alpha/2}\approx \frac{2R}{\alpha} </math>,
монда D — эзләү ераклыгы, R — Җир орбитасының радиусы, һәм якынча тигезлек кечкенә почмак өчен языла (радианнарда). Бу формула бу ысулның төп кыенлыгын ачык күрсәтә: ераклык арткан саен, параллакс кыйммәте гиперболик рәвештә кими, шуңа күрә ерак йолдызларга кадәр ераклыкны үлчәү зур техник кыенлыклар белән тулы.
Төркем параллаксының асылы түбәндәгечә: әгәр йолдызлар тупланышы Җиргә карата сизелерлек тизлеккә ия булса, проекция законнары буенча, аның әгъзаларының күренмә хәрәкәт юнәлешләре тупланманың радианты дип аталган ноктада туры килә. Радиант халәте йолдызларның үзләренең хәрәкәте һәм Доплер эффекты аркасында аларның спектр сызыкларының күчүе белән билгеләнә. Аннары тупланмага кадәр ара түбәндәге нисбәт буенча табыла<ref>{{Китап|автор=П. Н. Холопов.}}</ref> :
: <math> D=\frac{V_r \mathrm{tg}(\lambda)}{4.738\mu},</math>
монда μ һәм V <sub>r -</sub> йолдызлар тупланышының почмак (елына дуга секундларында) һәм радиаль (км/с) тизлекләре, λ — Кояш — йолдыз һәм йолдыз — радиант туры сызыклары арасындагы почмак, ә D — парсекларда күрсәтелгән ераклык. Бары тик Гиадаларның гына сизелерлек төркем параллаксы бар, ләкин [[:ru:Hipparcos|Hipparcos]] иярчене җибәрелгәнче, иске объектлар өчен ераклык шкаласын шул ысул белән генә калибрларга мөмкин иде<ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref>.
=== Цефейдлар һәм RR Лира тибындагы йолдызлар буенча ===
Цефеидлар һәм [[:ru:Переменная типа RR Лиры|RR Лира]] йолдызлары өчен бердәм ераклык шкаласы ике тармакка бүленә: яшь объектлар өчен ераклык шкаласы һәм иске объектлар өчен ераклык шкаласы<ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref>. Цефеидлар, нигездә, яңа йолдызлар формалашу өлкәләрендә урнашканнар һәм шуңа күрә яшь объектлар. RR Лира тибындагы үзгәрешлеләре иске системаларга тартыла, мәсәлән, безнең [[Киек Каз Юлы|Галактика]] [[:ru:Гало|галосындагы]] шарлы йолдызлар тупланмаларында алар бигрәк тә күп.
Ике төр йолдыз да үзгәрүчән, ләкин Цефеидлар — яңа барлыкка килгән объектлар, ә RR лира тибындагы йолдызлар — төп эзлеклелектән чыккан, нигездә шарлы тупланмалар өчен «төс—зурлык» диаграммасының горизонталь тармагында урнашкан A-F спектр класслары гигантлары. Ләкин аларны стандарт шәм буларак куллану төрлечә:
* Цефеидлар өчен «Пульсация периоды — абсолют йолдыз зурлыгы» дигән яхшы бәйлелек бар. Бу, мөгаен, цефеидларның массалары төрле булу белән бәйле.
* RR Лира йолдызлары өчен уртача абсолют йолдыз зурлыгы якынча бер үк һәм <math>M_{RR}\approx0.78^m</math><ref name="rastorguev">{{Cite web|url=http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|title=Шкала расстояний во вселенной|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090705143216/http://www.astronet.ru/db/msg/1171218|archivedate=2009-07-05|author=А. С. Расторгуев|publisher=[[Астронет]]|accessdate=2009-10-03}}</ref>.
Бу ысул белән ераклыкны билгеләү берничә кыенлык белән бәйле:
# Аерым йолдызларны аерып күрсәтергә кирәк. [[Киек каз юлы]] чикләрендә бу зур проблема түгел, ләкин ара зуррак булган саен, йолдызларны аеручы почмак кечерәк була.
# Яктылыкның тузан тарафыннан сеңдерелүен һәм аның киңлектә таралуы тигез түгеллеген исәпкә алырга кирәк.
Моннан тыш, цефеидлар өчен «пульсация периоды — яктыртыучанлык» бәйлелегенең нуль ноктасын төгәл билгеләү җитди проблема булып кала. Аның кыйммәте [[XX гасыр]] дәвамында даими үзгәреп торды, шуңа күрә бу ысул белән алынган ераклык бәяләмәсе дә үзгәрде. RR Лира тибындагы йолдызларның яктыртыучанлыгы, даими диярлек булса да, шулай да авыр элементларның концентрациясенә бәйле.
=== Яңа йолдызлар буенча ===
Карагыз: [[Новая звезда#Новые как индикаторы расстояния|Яңа йолдыз#Яңа ераклык күрсәткечләре буларак]]
=== Вилсон — Баппу эффекты буенча ===
Вилсон — Баппу эффекты v(MV) фильтрындагы абсолют йолдыз зурлыгы һәм аларның атмосферасындагы ионлаштырылган Ca II ның K1 һәм К2 эмисион сызыкларының 3933,7 Å га үзәкләштерелгән ярым киңлеге арасында күзәтү бәйлелеге. Ул 1957 елда Олин С. Вилсон һәм М. К. Вайну Баппу тарафыннан ачылган. Хәзерге күренеш түбәндәгечә:
: <math>M_V=33.2-18.0 \log(W_0)</math>,
монда W0 — ангстремнарда күрсәтелгән сызык киңлеге.
Индикатор буларак методның төп кимчелекләре түбәндәгеләр:
* Яшерен параметрларга карап, бәйлелек күренеше төрлечә булырга мөмкин.
* Йолдыз икеле системада булырга мөмкин.
* Йолдызның сызык киңлеген шактый үзгәртә торган үзгәрешлелеге булырга мөмкин.
== Галактикадан тыш шкаланы төзү ==
=== Ia тибындагы яңа йолдызлар буенча ===
[[Файл:Sn2006gy_light_curve.jpg|мини|300x300пкс|Төрле яңа йолдызларның яктылык кәкреләре.]]
Гадәттә, барысы өчен дә гомуми фотометрик ысуллардан тыш, бу ысулның кимчелекләре һәм ачык проблемалары түбәндәгеләрне үз эченә ала<ref>{{Китап|автор=Стивен Вайнберг.|isbn=978-5-453-00040-1}}</ref> :
# K-коррекция мәсьәләсе. Бу мәсьәләнең асылы шунда: болометрик интенсивлык бөтен спектр буенча интеграцияләнмичә, кабул итүченең билгеле бер спектраль диапазонында үлчәнә. Бу төрле кызыл күчешле чыганаклар өчен интенсивлыклар төрле спектраль диапазоннарда үлчәнүен аңлата. Бу аерманы исәпкә алу өчен, K-коррекция дип аталган махсус төзәтү кертелә.
# Ераклыкка бәйле кызыл тайпылыш сызыгының формасы төрле обсерваторияләрдә төрле кораллар белән үлчәнә, бу агымнарны калибрлауда проблемалар тудыра.
# Элегрәк Ia тибындагы барлык яңа йолдызлар да тыгыз икеле системада шартлый торган ак кәрләләр дип санала иде, анда икенче компонент — кызыл гигант. Ләкин, боларның кимендә кайберләре ике ак кәрлә кушылуы вакытында барлыкка килгән булырга мөмкин дигән дәлилләр барлыкка килде, бу исә бу классның стандарт шәм буларак куллану өчен яраксыз булуын аңлата.
# Һәр яңа йолдызның яктыртылышының ата (алдагы) йолдызның химик составына бәйлелеге.
Нәкъ менә өр яңа йолдызларның балкышы нәтиҗәсендә 1998 елда күзәтүчеләрнең ике төркеме Галәмнең киңәю тизләнешен ачкан. Бүгенге көндә тизләнү факты шиксез диярлек, ләкин аның зурлыгын яңа йолдызлардан гына төгәл билгеләү мөмкин түгел: зур z өчен хаталар әле дә бик зур, шуңа күрә башка күзәтүләр дә катнашырга тиеш<ref>{{Cite web|url=http://pdg.lbl.gov/2011/reviews/rpp2011-rev-bbang-cosmology.pdf|title=Big-Bang cosmology:|archiveurl=https://web.archive.org/web/20111125131145/http://pdg.lbl.gov/2011/reviews/rpp2011-rev-bbang-cosmology.pdf|archivedate=2011-11-25|author=K. Nakamura et al.,|pages=Стр. 8|accessdate=2015-01-08}}</ref>. 2020 елда Корея тикшеренүчеләре төркеме бик югары ихтималлык белән бу төр яңа йолдызларның яктыртыучанлыгы йолдыз системаларының химик составы һәм яше белән бәйле булуын күрсәттеләр, һәм димәк, аларны галактикаара ераклыкларны билгеләү өчен, шул исәптән Галәмнең киңәю тизлеген билгеләү өчен куллану хата бирергә мөмкин. .
=== Гравитацион линзалар буенча ===
[[Файл:Gravitational_lensing_equation.png|мини|300x300пкс|Гравитацион линзалау геометриясе]]
[[Яктылык|Яктылык нуры]] [[Massa|зур]] объект яныннан үткәндә читкә юнәлтелә. Шулай итеп, зур объект параллель яктылык нурларын ниндидер фокус ноктасына фокуслап, сурәт формалаштыра ала, һәм өстәвенә, алар берничәсе булырга мөмкин. Бу күренеш гравитацион линзалау дип атала. Әгәр линзаланган объект үзгәрүчән булса һәм аның берничә сурәте күзәтелсә, бу ераклыкларны үлчәү мөмкинлеген ача, чөнки линзаның гравитация кыры таралуы аркасында нурлар сурәтләр арасында төрле вакыт тоткарлыкларына ия булачак (бу эффект Кояш системасындагы Шапиро эффектына охшаш).
Әгәр ξ сурәтнең һәм η чыганакның координаталары өчен характерлы масштаб буларак ξ0=Dl һәм η0=è0ds/Dl (монда D — почмак арасы) алсак, i һәм j номерлы рәсемнәр арасындагы вакыт тоткарлыгы түбәндәгечә була:<div style="text-align: center"><math>\Delta t=\frac{1}{c}\frac{D_sD_l}{D_{ls}}(1+z_l)\left|\frac{1}{2}((x_j-y)^2-(x_i-y)^2) + \psi(x_i, y)-\psi(x_j, y)\right|</math></div>монда ''x'' = '''ξ''' / ''ξ'' <sub>0</sub> һәм ''y'' = '''η''' / ''η'' <sub>0</sub> -ярашлы рәвештә чыганакның һәм сурәтнең почмак урнашуы, ''c'' — яктылык тизлеге, ''z'' <sub>l</sub> — линзаның кызылга табан тайпылышы, ә ''ψ'' — модель сайлауга бәйле тайпылыш потенциалы. Күпчелек очракта, линзаның чын потенциалы материя радиаль симметрик рәвештә таралган һәм потенциал чиксезлеккә әйләнгән модель белән яхшы якынлаша дип санала. Шуннан соң тоткарлану вакыты түбәндәге формула белән билгеләнә:<div style="text-align: center"><math>\Delta t=\frac{1}{c}\frac{D_sD_l}{D_{ls}}(1+z_l)\left|x_i-x_j\right|.</math></div>Ләкин, гамәлдә, бу ысул галактиканың галопотенциалы төренә бик сизгер. Шулай итеп, SBS 1520+530 галактикасы өчен ''H0'' үлчәнгән кыйммәте, модельгә карап, 46 дан 72 км/(с Мпк) <sub>га</sub> кадәр үзгәрә<ref>{{Мәкалә|автор=Tammann, G. A.; Sandage, A.; Reindl, B.|ссылка=http://adsabs.harvard.edu/cgi-bin/bib_query?arXiv:0806.3018|издательство=The Astronomy and Astrophysics Review|год=2008}}</ref> .
=== Кызыл Гигантлар буенча ===
Иң якты кызыл гигантларның абсолют йолдыз зурлыгы −3,0 <sup>м</sup> ± 0,2 <sup>м</sup> тәшкил итә, шуңа күрә алар стандарт шәмнәр өчен яраклы. Күзәтү буенча бу эффектны беренче тапкыр [[:ru:Сендидж, Аллан Рекс|Сэндидж]] 1971 елда ачкан. Бу йолдызлар я түбән массалы (Кояштан кимрәк) кызыл гигант тармагының беренче күтәрелешенең башында, я гигантларның асимптотик тармагында урнашкан дип фаразлана.
Методның төп өстенлеге шунда ки, кызыл гигантлар йолдыз формалашу өлкәләреннән һәм югары тузан концентрациясеннән ерак урнашкан, бу исә йотылуны исәпләүне күпкә җиңеләйтә. Аларның яктыртыучанлыгы шулай ук йолдызларның үзләренең һәм алар тирәсендәге мөхитнең металликлыгы белән бик аз бәйле. Бу методның төп проблемасы — кызыл гигантларны галактиканың йолдыз составын күзәтүдән аеру. Моны чишүнең ике ысулы бар :
* Классик ысул — рәсемнәрнең кырыйларын ачыклау ысулы. Гадәттә Собель фильтры кулланыла. Уңышсызлыкның башы — эзләнелгән борылыш ноктасы. Кайвакыт Собель фильтры урынына якынлаштыру функциясе буларак гауссиана кулланыла, ә рәсем кырыйларын аеру функциясе күзәтүләрнең фотометрик хаталарына бәйле. Ләкин, йолдыз көчсезләнгән саен, ысулдагы хаталар арта. Нәтиҗәдә, үлчәнгән максималь яктылык аппаратура мөмкинлек биргәнгә караганда ике йолдыз зурлыгына начаррак.
* Икенче ысул — максималь дөреслек охшашлыгы ысулы белән яктыртыучанлык функциясен төзү. Бу ысул кызыл гигантлар тармагының яктыртыучанлыгы функциясе дәрәҗәле функция белән яхшы якынлашуына нигезләнгән:
*: <div style="text-align: center"><math>\xi(m)\propto 10^{am},</math></div>
: монда a — 0,3-кә якын коэффициент, m — күзәтелгән йолдыз массасы. Төп проблема — максималь хакыйкать охшашлыгы методын кулланудан кайбер очракларда килеп чыккан рәтләрнең таркалуы .
=== Сюняев — Зельдович эффекты ===
Карагыз: [[:ru:Эффект Сюняева — Зельдовича|Эффект Сюняева — Зельдовича]]
=== Талли-Фишер бәйлелеге буенча ===
Карагыз: [[:ru:Зависимость Талли — Фишера|Зависимость Талли — Фишера]]
=== Актив төшләре булган галактикалар буенча ===
Карагыз: [[:ru:Морфологическая классификация галактик|Галактика с активным ядром]]
=== Масерс буенча ===
Карагыз: [[:ru:Космический мазер|Космический мазер]]
=== Йөз яктылыгы белән ===
Карагы: [[:ru:Поверхностная яркость|Поверхностная яркость]]
== Искәрмәләр ==
{{Искәрмәләр}}
== Әдәбият ==
* {{Китап|автор=Псковский Ю. П.}}
* Трифонов Е. Д. Как измерили Солнечную систему (рус.) // Природа. — Наука, 2008. — № 7. — С. 18—24.
* {{Китап|isbn=978-1-292-02293-2|ref=Carroll|автор=Carroll, Bradley W.; Ostlie, Dale A.}}
* ''Measuring the Universe The Cosmological Distance Ladder'', Stephen Webb, copyright 2001.
* {{Китап|isbn=978-1-107-68756-1|автор={{нп1|Jay Pasachoff|Pasachoff, J.M.|en|Jay Pasachoff}}; {{нп1|Alexei Filippenko|Filippenko, A.|en|Alexei Filippenko}}}}
* ''The Astrophysical Journal'', ''The Globular Cluster Luminosity Function as a Distance Indicator: Dynamical Effects'', Ostriker and Gnedin, May 5, 1997.
* ''An Introduction to Distance Measurement in Astronomy'', Richard de Grijs, Chichester: John Wiley & Sons, 2011, {{ISBN|978-0-470-51180-0}}.
[[Төркем:Космология]]
tjk0h4mrp9c1fzg3wtoo4h44m5vcua5
Бәхәс:Астрономиядә ераклык шкаласы
1
1488614
5839811
2026-05-06T10:03:28Z
Таңһылыу
21598
Яңа бит: «{{10000}} {{Төмән вики-марафоны мәкаләсе|чыгарылыш=II|кулланучы= Таңһылыу}} {{Вики-яз мәкаләсе|ел= 2026|кулланучы= Таңһылыу| ил = Русия| ил2 = | ил3 = | тема= астрономия| тема2=фән | тема3=}}»
5839811
wikitext
text/x-wiki
{{10000}}
{{Төмән вики-марафоны мәкаләсе|чыгарылыш=II|кулланучы= Таңһылыу}}
{{Вики-яз мәкаләсе|ел= 2026|кулланучы= Таңһылыу| ил = Русия| ил2 = | ил3 = | тема= астрономия| тема2=фән | тема3=}}
ica8be2xa8rs7gaxy2gc0galysf7e9n