Vikipediya uzwiki https://uz.wikipedia.org/wiki/Bosh_Sahifa MediaWiki 1.47.0-wmf.24 first-letter Media Maxsus Munozara Foydalanuvchi Foydalanuvchi munozarasi Vikipediya Vikipediya munozarasi Fayl Fayl munozarasi MediaWiki MediaWiki munozarasi Andoza Andoza munozarasi Yordam Yordam munozarasi Turkum Turkum munozarasi Portal Portal munozarasi Loyiha Loyiha munozarasi TimedText TimedText talk Modul Modul munozarasi Event Event talk Oʻzbek tili 0 1482 6318153 6185687 2026-10-24T15:14:32Z Writer1349 71901 /* */ 6318153 wikitext text/x-wiki {{Til |nom = Oʻzbek tili <br> Özbek tili |milliy nom = Oʻzbek tili<br> Özbek tili<br> Ўзбек тили<br>{{arabiy|اۉزبېک تیلی}} |oʻlkalar = {{UZB}}, {{KGZ}}, {{AFG}}, {{KAZ}}, {{TKM}}, {{TJK}}, {{RUS}}, {{CHN}}, {{TUR}} va boshqa oʻlkalar. |turkumlanishi = [[Tillarning genetik turkumlanishi|Turkumlanishi]] |til_kodlari = [[Tillar kodlari|Til kodlari]] |xarita = Idioma uzbeko.png |biluvchilar = [[Tasvir:Flag of the United Nations.svg|border|22px|Butun yer yuzi]] 50 milliondan ziyod (2025)<ref>{{veb manbasi|url=https://kun.uz/ru/news/2022/10/18/chislo-nositeley-uzbekskogo-yazyka-v-mire-prevysilo|title=Dunyoda ona tili o'zbek tilida so'zlashuvchilar soni 50 million kishidan oshdi}}{{Oʻlikhavola|date=avgust 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>[http://www.ethnologue.com/language/uzb Ethnologue report for Northern Uzbek]</ref><ref>[http://www.ethnologue.com/language/uzs Ethnologue report for Southern Uzbek]</ref> <ref>https://ceus.indiana.edu/about/languages/uzbek.html</ref><br /> {{Bayroq|Oʻzbekiston}} 30 million<ref>[[Ozarbayjon tili|ozarb.]] Özbəkistan Respublikası Dövlət Statistika Komitəsinin (qısa [http://www.stat.uz/uz/index.php ÖRDSK] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140402083839/http://stat.uz/uz/index.php |date=2014-04-02 }}) 1-yanvar 2021-cu il tarixinə verdiyi rəsmi məlumata əsasən bu ölkə əhalisi 34501443 nəfər, etnik özbəklərin sayı isə 29878120 nəfər olmuşdur (Mənbə: Uzbeki. Otvetstvennie redaktori — Z. X. Arifxanova, S. N. Abashin, D. A. Alimova. Institut etnologii i antropologii imeni N. N. Mikluxo-Maklaya RAN; Institut istorii AN Respubliki Uzbekistan. Izdatelstvo „Nauka“, Moskva, 2011, str. 53-64. — ISBN 978-5-02-036991-7). ÖRDSK bu rəqəmləri [http://demoscope.ru/weekly/2014/0581/barom01.php 12-yanvar 1989-cu il] siyahıyaalınması əsasında hesablamışdır (Mənbə: Uzbeki. Otvetstvennie redaktori — Z. X. Arifxanova, S. N. Abashin, D. A. Alimova. Institut etnologii i antropologii imeni N. N. Mikluxo-Maklaya RAN; Institut istorii AN Respubliki Uzbekistan. Izdatelstvo „Nauka“, Moskva, 2011, str. 53-64. — ISBN 978-5-02-036991-7). 1989-cu il siyahıyaalınması zamanı Özbəkistanda [http://demoscope.ru/weekly/ssp/sng_nac_89.php?reg=4 19810077] nəfər əhali qeydə alınmış, onlardan [http://demoscope.ru/weekly/ssp/sng_nac_89.php?reg=4 14142475] nəfəri etnik özbəklər olmuşdur. Siyahıyaalınma zamanı etnik özbəklərdən [http://demoscope.ru/weekly/ssp/sng_nac_lan_89_uz.php 13955712 nəfər özbək dili, 63568 nəfər rus dilini, 123195 nəfər isə öz xalqının dilindən fərqli digər dilləri ana dili olaraq bəyan etmişdi, həmçinin etnik özbəklərdən ana dilini öz xalqının dilindən fərqli dil kimi göstərmiş qismindən (toplam 186763 nəfər) 43844 nəfər özbək dilində sərbəst danışdığını bildirmişdi; etnik özbək olmayanlardan (toplam 5667602 nəfər) 172377 nəfəri özbək dilini ana dili, (qalan 5495225 nəfər qeyr-özbəkdən) 766874 nəfəri isə ikinci sərbəst danışdığı dil olaraq göstərmişdi]. Beləliklə bütün ölkədə etnik mənsubiyyətindən asılı olmayaraq özbək dilində ana dili olaraq 14128089 nəfər, ikinci dil olaraq isə 810718 nəfər danışırdı (iki göstərici üzrə toplam 14938807 nəfər və ya bütün ölkədə yaşayan 19810077 nəfər əhalinin 82.410141%-i); bütün ölkədə etnik özbəklərdən toplam 13999556 nəfər (və ya etnik özbək əhalinin 98,989434%-i) ana dili və ikinci dil olaraq özbək dilində danışırdı. ÖRDSK 2010-cu ilin əvvəli üçün etnik özbəklərin, həmçinin digər xalqlardan nə qədərinin ana dili və ikinci dil olaraq olaraq özbək dilində danışdığı haqqında təxminini yayımlamamışdır. Özbək dilində danışanların etnik özbəklər içində nisbətini (98,989434%-i) 1989-cu ildə həyata keçirilmiş siyahıyaalınmaya uyğun olaraq qəbul etsək, 1-yanvar 2010-cu il tarixinə etnik özbəklərdən 22646921 nəfərin ana və ikinci dil olaraq özbək dilində danışdığını təxmin etmək münkündür və bu bütün ölkədə özbək dilində danışanların minimum sayı hesab edilə bilər.</ref><br /> {{bayroq|Afgʻoniston}} 3 million atrofida (2021)<ref>[http://www.ethnologue.com/show_country.asp?name=AF Ethnologue report for Afghanistan]</ref> <br /> {{bayroq|Rossiya}} 4-5 million (migrantlar)<ref>[[Ozarbayjon tili|ozarb.]] 14-25-oktabr 2010-cu il siyahıyaalınmasına əsasən Rusiyanın de-yuri əhalisi [http://www.perepis-2010.ru/results_of_the_census/tab5.xls 142856536] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20131204011922/http://www.perepis-2010.ru/results_of_the_census/tab5.xls |date=2013-12-04 }} nəfər idi, onlardan [http://www.perepis-2010.ru/results_of_the_census/tab5.xls 137227107] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20131204011922/http://www.perepis-2010.ru/results_of_the_census/tab5.xls |date=2013-12-04 }} nəfər siyahıyaalınma zamanı etnik mənsubiyyətini göstərmişdir ki, onlardan da [http://www.perepis-2010.ru/results_of_the_census/tab5.xls 289862] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20131204011922/http://www.perepis-2010.ru/results_of_the_census/tab5.xls |date=2013-12-04 }} nəfəri etnik özbəklər olmuşdur. 2010-cu il siyahıyaalınmasına əsasən etnik mənsubiyyətindən asılı olmayaraq özbək dilində danışa bilənlərin sayı [http://www.perepis-2010.ru/results_of_the_census/tab6.xls 273451] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20120530221314/http://www.perepis-2010.ru/results_of_the_census/tab6.xls |date=2012-05-30 }} nəfər idi.</ref> {{bayroq|Tojikiston}} 1.386 million<ref>{{lang-az|21-30-sentabr 2010-cu il siyahıyaalınmasına əsasən Tacikistanda etnik özbəklərin sayı 1054726 nəfər – onlardan öz millətinin dilini ana dili hesab edənlər 1020820 nəfər (özbəklər 926344 nəfər – onlardan öz millətinin dilini ana dili hesab edənlər 903211 nəfər, laqaylar 65555 nəfər – onlardan öz millətinin dilini ana dili hesab edənlər 60392 nəfər, qonqratlar 38078 nəfər – onlardan öz millətinin dilini ana dili hesab edənlər 37831 nəfər, durmənlər 7608 nəfər – onlardan öz millətinin dilini ana dili hesab edənlər 7565 nəfər, qataqanlar 7601 nəfər – onlardan öz millətinin dilini ana dili hesab edənlər 7552 nəfər, barlaslar 5271 nəfər – onlardan öz millətinin dilini ana dili hesab edənlər 0 nəfər, yüzlər 3798 nəfər – onlardan öz millətinin dilini ana dili hesab edənlər 3798 nəfər, minqlər 268 nəfər – onlardan öz millətinin dilini ana dili hesab edənlər 268 nəfər, kesamirlər 156 nəfər – onlardan öz millətinin dilini ana dili hesab edənlər 156 nəfər, semizlər 47 nəfər – onlardan öz millətinin dilini ana dili hesab edənlər 47 nəfər), tacik dilini ana dili hesab edənlər 22043 nəfər (özbəklərdən 21999 nəfər, laqaylardan 35 nəfər, qonqratlardan 5 nəfər, barlaslardan 4 nəfər), rus dilini ana dili hesab edənlər 867 nəfər (özbəklərdən 866 nəfər, laqaylardan 1 nəfər), digər dilləri ana dili hesab edənlər 10996 nəfər (özbəklərdə olmuşdur. Siyahıyaalınmada durmənlərin, laqayların, qonqratların, qataqanların, barlasların etnik və dil baxımdan qeyri-özbək kimi qeydə alındıqlarını nəzərə alaraq ehtimal etmək olar ki, 10996 nəfə olaraq görünən üçüncü kateqoriyada olanların əksəriyyəti ana dilini özbək dili olaraq göstərmişdir. 2010-cu il siyahıyaalınmasında özbək dilini ana dili hesab edən ancaq digər etnik qruplara daxil olan şəxslərin sayı haqqında məlumatlar yayımlanmamışdır, baxmayaraq ki bu göstərici üzrə tacik və rus dillərinə aid məlumatlar yayımlanmışdır. Beləki, 2010-cu il siyahıyaalınmasına əsasən ölkədə qeydə alınmış 7564502 nəfərdən 7498938 nəfəri öz xalqının dilini, qalan əhalidən isə 27809 nəfəri öz xalqının dilini yox tacik dilini, 7851 nəfəri rus dilini, 29904 nəfəri isə digər dilləri ana dili olaraq göstərmişdir. Ehtimal etmək olar ki, ikinci ən çox danışılan dil olan özbəkcəni digər etnik qrupların nümayəndlərindən olan insanlar (əslində özbəklərin sub-etnik qurupları olan ancaq siyahıyaalınmada ayrı göstərilmiş, 29904 nəfərin içərisnində hesablanılmış və ümumi sayları 10728 nəfər olan durmənlərdən, laqaylardan, qonqratlardan, qataqanlardan və barlaslardan başqa geridə qalan 19176 nəfər nəzərdə tutulmalıdır) da ana dili olaraq siyahıyaalınma zamanı göstərmişdirlər və bu say 29904 nəfərin içərisinə daxil edilmişdir. Bütün qeyd edilmiş məlumatlar üçün istinad olaraq bax: Барӯйхатгирии аҳолӣ ва фонди манзили Ҷумҳурии Тоҷикистон дар соли 2010. Ҳайати миллӣ, донистани забонҳо ва шаҳрвандии аҳолии Ҷумҳурии Тоҷикистон. Ҷилди III. Ҳайати таҳририя: Муҳаммадиева Б.З. – Раиси ҳайати таҳририя, Шокиров Ш.Ш., Асоев А.Р., Норов К.Д., Бойматов К.Ф., Гукасова Т.П., Абдуллоев М.А., Жданова Л.В. Агентии омори назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Душанбе, 2012, саҳ. 12-16}}</ref><br /> {{bayroq|Qirgʻiziston}} 986 ming<ref>[[Ozarbayjon tili|ozarb.]] 24-mart 1999-cu il siyahıyaalınmasına əsasən Qırğızıstanın de-yuri əhalisi [http://data.un.org/Data.aspx?d=POP&f=tableCode%3a26 4822938] nəfər idi, əhalinin [http://data.un.org/Data.aspx?d=POP&f=tableCode%3a26 664950] nəfəri öz etnik mənsubiyyətini özbək olaraq göstərmişdir. Yenə həmin siyahıyaalınmaya əsasən etnik özbəklərin [http://data.un.org/Data.aspx?d=POP&f=tableCode%3a27 654527] nəfəri (və ya [http://www.demoscope.ru/weekly/2005/0197/analit04.php 98.4] 32514%-i) ana dili olaraq özbək dilini göstərmişdir. Bütün ölkədə isə müxtəlif etnoslardan (yalnız [http://data.un.org/Data.aspx?d=POP&f=tableCode%3a27 4657496] nəfər ana dilinin hansı dil olduğunu qeyd etmişdir) toplam [http://www.demoscope.ru/weekly/2005/0197/analit04.php 673967] nəfər (və ya ana dilini göstərənlərin 14.47587%-i) ana dilinin özbək dili olduğunu göstərmişdir.; 24-mart-2-aprel 2009-cu il siyahıyaalınmasına əsasən Qırğızıstanın de-yuri əhalisi 5362793 nəfər olmuşdur, bütün etnik qruplardan ana dilinin hansı dil olduğunu bildirmiş 3830556 nəfər qırğız dilini, [http://www.for.kg/news-106780-ru.html 1072.6 min nəfər]{{Oʻlikhavola|date=sentabr 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} isə özbək dilini ana dili kimi göstərmişdir (və ya digər mənbə: [http://www.helsinki.fi/slavicahelsingiensia/preview/sh40/pdf/14-sh40.pdf P. I. Dyatlenko. Russkiy yazik v Kirgizstane: sovremennoe polojenie, trendi i perspektivi (PDF)]). İstinad olaraq bax: Perepis naseleniya i jiliщnogo fonda Kirgizskoy Respubliki 2009 g. Kniga 1. Osnovnie sotsialno-demograficheskie xarakteristiki naseleniya i kolichestvo jiliщnix edinits: 2009, Bishkek: OAO Uchkun.</ref><br /> {{bayroq|Qozogʻiston}} 638 ming<ref>[[Ozarbayjon tili|ozarb.]] 25-fevral-6-mart 2009-cu il siyahıyaalınmasına əsasən Qazaxıstan əhalisi 16009597 nəfər, onlardan etnik özbəklər 956997 nəfər, etnik özbəklərdən öz xalqının dilini ana dili hesab edənlər isə 935833 nəfərdir. İstinad olaraq bax: [http://www.stat.gov.kz/getImg?id=WC16200032705 Natsionalniy sostav, veroispovedanie i vladeniya yazikami v Respublike Kazaxstan. Itogi Natsionalnoy perepisi naseleniya 2009 goda v Respublike Kazaxstan. Statisticheskiy sbornik /Pod red. A.Smailova/ Astana, 2010, str. 251] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140429044204/http://www.stat.gov.kz/getImg?id=WC16200032705 |date=2014-04-29 }}</ref><br /> {{bayroq|Turkmaniston}} 558 ming<ref>[[Ozarbayjon tili|ozarb.]] [http://demoscope.ru/weekly/2014/0581/barom01.php 12 ynavar 1989-cu il siyahıyaalınması] na əsasən [http://demoscope.ru/weekly/ssp/sng_nac_lan_89_tu.php Türkmənistan əhalisi 3522717 nəfər, onlardan 317333 nəfəri isə etnik özbəklər idi; etnik özbəklərdən 302189 nəfəri öz xalqının dilini, 10417 nəfəri türkmən dilini, 4555 nəfəri rus dilini, 172 nəfəri isə öz xalqının dilindən fəqli digər dilləri ana dili olaraq göstərmişdi, həmçinin etnik özbəklərdən ana dilini öz xalqının dilindən fərqli dil kimi göstərmiş qismindən (toplam 15144 nəfər) 1403 nəfər özbək dilində sərbəst danışdığını bildirmişdi.] Beləliklə bütün ölkədə etnik özbəklərdən toplam 303592 nəfər (və ya etnik özbək əhalinin 95.669848%-i) ana dili və ikinci dil olaraq özbək dilində danışırdı. 10-21-yanvar 1995-ci il siyahıyaalnmasına əsasən Türkmənistanın de-yuri əhalisi 4437570 nəfər, onlardan etnik özbəklər isə [https://web.archive.org/web/20171113165233/http://asgabat.net/turkmenistan/itogi-vseobschei-perepisi-naselenija-turkmenistana-po-nacionalnomu-sostavu-v-1995-godu.html 407109 nəfər] olmuşdur; onlardan 2423 nəfər rus dilini ana dili hesab edirdi, ana dili olaraq rus dilindən qeyri dillərdə danışan etnik özbəklərin sayı haqqında məlumatlar verilməmişdir. Özbək dilində danışanların etnik özbəklər içində nisbətini (95.669848%-i) 1989-cu ildə həyata keçirilmiş siyahıyaalınmaya uyğun olaraq qəbul etsək, 1995-ci ildə siyahıyaalınma tarixində etnik özbəklərdən 389481 nəfərin ana və ikinci dil olaraq özbək dilində danışdığını təxmin etmək münkündür.</ref> <br /> |tartiblovchi tashkilot = [[Alisher Navoiy nomidagi Toshkent davlat oʻzbek tili va adabiyoti universiteti]] |oʻrni = 32 |yozuv = [[Lotin alifbosi|lotin]], [[Kirill alifbosi|kirill]], [[Arab alifbosi|arab]] |rasmiy = {{bayroqikon|Oʻzbekiston}} <br /> {{bayroqikon|Afgʻoniston}}<ref>{{Citation |year= |title=The Constitution of Afghanistan. Article 16 |url=http://www.afghan-web.com/politics/current_constitution.html |access-date=2012-09-19 |archivedate=2013-10-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20131028065437/http://www.afghan-web.com/politics/current_constitution.html }}</ref> [[Turkiy davlatlar tashkiloti]] |turkum = [[Yevrosiyo]] |til oilasi = [[Oltoy tillari]] : [[Turkiy tillar|Turkiy tarmoq]] :: [[Qarluq tillari|Qarluq guruhi]] ::: [[Qoraxoniylar tili]] :::: [[Eski oʻzbek tili|Sharqiy Turkcha]] |iso1=uz |iso2=uzb |iso3=uzb,<br /> uzn — Shimoliy,<br /> uzs — [[Janubiy]] |sil= |lc2=uzn ld2= [[Shimoliy Oʻzbek]] ll2=Shimoliy Oʻzbek tili |lc3=uzs ld3= [[Janubiy Oʻzbek]] ll3=Janubiy Oʻzbek tili }} '''Oʻzbek tili (Oʻzbekcha)''' — [[Oltoy tillari|Oltoy-mongol tillari]] oilasining [[turkiy tillar|monhol-turkiy tillar]] turkumiga kiruvchi til. Ushbu til [[Oʻzbekiston Respublikasining Konstitutsiyasi]]ga koʻra [[davlat tili]] hisoblanadi. Dunyo boʻylab oʻzbek tilida soʻzlashuvchilar soni 50 milliondan ortiq (2025)<ref>{{veb manbasi|url=https://kun.uz/ru/news/2022/10/18/chislo-nositeley-uzbekskogo-yazyka-v-mire-prevysilo-50-millionov-chelovek|title=Dunyoda o'zbek tilida so'zlashuvchilar soni 50 milliondan oshdi}}{{Oʻlikhavola|date=iyul 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Oʻzbek tili ham barcha mongol-turkiy tillar kabi [[Agglyutinativ tillar|agglyutinativ tildir]]. Oʻzbek tili 3 etnik guruh tizimida shakllangan va 3 dialektdan iboratdir: [[qarluq]], [[qipchoq]], barlos va oʻgʻuz shevalari. Davlat tili toʻgʻrisidagi Qonun 1989-yil 21-oktabrda qabul qilingan. 1995-yil 21-dekabrda qayta ishlanib ancha toʻliqlantirildi. == Oʻtmishi == Oʻzbek adabiy tili oʻtmishi quyidagi davrlarni oʻz ichiga oladi: Miloddan avvalgi davrlardan to X yuzyillikgacha boʻlgan davr. Bu davrdagi til fanda '''qadimgi turk tili''' deb yuritiladi. Qadimgi xalq ogʻzaki ijodi misollari, Oʻrxun-Enasoy yodgorliklari (VI-VII asrlar) shu tilda yaratilgan. XI—XIV yuzyilliklarda amalda boʻlgan til '''eski turkiy til''' deb ataladi. [[Mahmud Qoshgʻariy]]ning „Devonu-lugʻatit-turk“ („Turk soʻzliklari toʻplamii“), [[Yusuf Xos Hojib]]ning „<nowiki/>[[Qutadgʻu bilig]]<nowiki/>“ („Qutga etuvchi bilim“), [[Adib Ahmad Yugnakiy|Ahmad Yugnakiy]]ning „Hibatul haqoyiq“ („Haqiqatlar armugʻoni“), [[Xorazmiy]]ning „Muhabbatnoma“, [[Rabgʻuziy]]ning „Qissasi Rabgʻuziy“ asarlari shu tilda yaratilgan. XV yuzyillikdan XIX yuzyillikning ikkinchi yarmigacha qoʻllangan til '''eski oʻzbek adabiy tili''' deb otlangan. [[Atoyi]], [[Sakkokiy]], [[Sayfi Saroyi]], [[Lutfiy]], [[Alisher Navoiy]], [[Bobur]], [[Mashrab]], [[Turdi]], [[Maxmur]], [[Gulxaniy]], [[Muqimiy]], [[Furqat]], [[Zavqiy]] va boshqa koʻplab ijod etganlarning asarlari shu tilda yaratilgan. Oʻzbek xoni [[Muhammad Shayboniy]] (1451—1501) oʻzbek tilida [[gʻazal]], [[ruboiy]]lar ham bitgan. Uning ana shunaqa gʻazal, ruboiylaridan ayrimlari va „[[Baxrul xudo]]“ otli [[doston]]i, oʻgʻli [[Muhammad Temur sulton]]ga atab yozgan oʻgitlardan tuzulgan kitobi (birdan-bir nusxasi [[Turkiya]]da saqlanadi) bizgacha yetib kelgan<ref>A. J. E. Bodrogligeti, „MuÌammad Shaybænî’s Bahru’l-huda : An Early Sixteenth Century Didactic Qasida in Chagatay“, Ural-Altaische Jahrbücher, vol.54 (1982), p. 1 and n.4</ref>. XIX yuzyillikning ikkinchi yarmidan hozirgi davrgacha ishlatilib kelinayotgan til '''hozirgi oʻzbek adabiy tili''' deb ataladi. „<nowiki/>[[Turkiston (viloyat)|Turkiston viloyati]] gazeti“ chiqa boshlagan vaqtdan (1870-yildan) to hozirgi kungacha yaratilgan barcha asarlar hozirgi oʻzbek adabiy tilining ishlariga kiradi. Oʻzbek tili XI yuzyillikdan boshlab mustaqil til kabi koʻrinishni boshladi va XIII yuzyillikda eski oʻzbek adabiy tili shakllanib boʻldi. Eski oʻzbek tilining oʻsishi va saqlanishi buyuk [[Alisher Navoiy]]ning oti bilan bogʻliqdir. Navoiy eski oʻzbek tilidan bilinmagan yetukligidan qoʻllanib qaytarilmas asarlar yaratadi, bu tilni ilmiy tomondan chuqur oʻrganadi va „Muhokamat-ul-lugʻatayn“ otli yirik ilmiy asar ham yozadi va unda oʻzbek tilining boshqa tillardan kemtik emasligini ishonarli koʻrsatishlar bilan isbotlab beradi<ref>{{Citation |year= |title=Oʻzbek tili haqida sayt |url=http://onatili.uz/ |access-date=2021-01-24 |archivedate=2012-10-28 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20121028143832/http://onatili.uz/ }}</ref>. == Grammatikasi == === Kelishiklar === Oʻzbek tilida 6 ta kelishik bor. {| class="wikitable" |- ! !! Kelishiklar !! Kelishik koʻrsatkichlari !! Kelishik savollari !! Misollar |- | 1 || Bosh kelishik || — || Kim? nima? qayer? || Dono, kitob, Toshkent |- | 2 || Qaratqich kelishigi || -ning || Kimning? nimaning? qayerning? || Dononing, kitobning, Toshkentning |- | 3 || Tushum kelishigi || -ni || Kimni? nimani? qayerni? || Dononi, kitobni, Toshkentni |- | 4 || Chiqish kelishigi || -dan || Kimdan? nimadan? qayerdan? || Donodan, kitobdan, Toshkentdan |- | 5 || Joʻnalish kelishigi || -ga || Kimga? nimaga? qayerga? || Donoga, kitobga, Toshkentga |- | 6 || Oʻrin-payt kelishigi || -da || Kimda? nimada? qayerda? || Donoda, kitobda, Toshkentda |- |} == Soʻzlar tuzulishi == Hozirgi oʻzbek adabiy tilining soʻzlari tuzulishi asosan, 5 irmoq negizida tuzulgan: # [[Qadimgi turkiy|Eski turk tili]] (kunimizdagi Turkiya davlati tili emas) soʻzlari; # [[Arab tili|Arab]] tili soʻzlari; # [[Fors tili|Fors]] tili soʻzlari; # Ikki turli soʻzlar; # Ovrupa tillari soʻzlari; # [[Rus tili|Rus]] tili soʻzlari; Eski [[Qadimgi turkiy|turk tili]] (eski oʻzbekcha yoki chigʻatoy tili) bugungi oʻzbek tilining asos irmogʻidir. Chunonchi: kishi, ot, qoʻl, oyoq… Arab soʻzlari oʻzbek tiliga VII—VIII yuzyilliklardan kirib kela boshlaydi. Bu arablarning shu chogʻda Oʻrta Osiyoni bosib olishlari bilan bogʻliq. Arab soʻzlari birinchi oʻrinda din sababi orqali oʻzbek tiliga kirgan. Chunonchi: vaqt, fursat, daqiqa, soniya… Oʻzbek tiliga [[Fors tili|Fors]] tili soʻzlarining kirib kelishi forslarning bosqinchilik yurishlari, savdo aloqalari va oʻrta chogʻdagi barcha fors geografiyasiga yaqin davlatlarning oʻz ichki davlat ishlarida fors tilini qoʻllaganligi, shu yuzdan Oʻzbekiston tuproqlarida bor boʻlgan davlatlar, bilan bogʻliq. Chunonchi: dasturxon, hamroh, parda, poyabzal, oftob… Ikki turli soʻzlar: ikki tildan, eski turk bilan forscha, eski turkcha bilan arabcha va arabcha bilan forscha soʻzlarning ulanishidan va yoki baʼzida bu 3 tildan soʻz va qoʻshimchalar ulanishidan yasalgan. Chunonchi: ishxona, bebosh, koʻzoynak; qabilaboshi, bezbet, musiqachi; mayxoʻr, darvoqe, baquvvat; odamgarchilik… [[Rus tili]]dan oʻzlashgan soʻzlar. Oʻzbek milliy tilining shakillanishi va rivojlanishida rus millatining tili gʻoyat katta rol oʻynaydi. Rus xalqi bilan oʻzbek xalqi orasidagi yaqin aloqa, ayniqsa ruslarning iqtisodiy va madaniy taʼsiri rus tilidan ruscha va yevropa tillariga oid soʻzlarning oʻzbek tiliga kirib kelishiga sabab boʻlgan. Rus tilidan oʻzlashgan soʻzlar: fabrika, gimnaziya, doktor, shapka… == Yozuvi == {{Asosiy|Oʻzbek yozuvi}} Tarixda oʻzbek tilini yozish uchun koʻp alifbolardan qoʻllangan. 1928-yilgacha savodli kishilar oʻzbek tilini arab yozuvida yozishgan. 1928-yildan 1940-yilgacha oʻzbek tili [[lotin yozuvi]]da yozilgan. 1940-yil [[Iosif Stalin]]ning buyrugʻi bilan majburan kirill yozuviga oʻtilgan. 1992-yilgacha oʻzbek tili shu yozuvda yozilgan. 1993-yil [[Oʻzbekiston]] rasman lotin yozuvini yana qaytadan kirgizdi. Hozir Oʻzbekistonda taʼlim joylarida lotin yozuvidan qoʻllanadi. Shunday boʻlsa ham yoshi kattalar va Oʻzbekiston tashqarisida yashaydigan [[oʻzbeklar]] hali ham kirill yozuvidan foydalanishadi. {| style="text-align:center" border="1" |- !colspan=5 bgcolor="#ccccff"|Alifbodagi oʻzaro farqlar (Alifbodagi oʻzaro farqlar) |- ! width="20%"|Arabcha (Arabcha) ! width="20%"|Lotincha (Lotincha) ! width="20%"|Kirillcha (Kirillcha) ! width="20%"|'''Lotincha (Lotincha)''' ! width="20%" rowspan="2" |Xalqaro Fonetik Alifbosi (Xalqaro Fonetik Alifbosi) |- | —1929 || 1936—-1940 || 1940—-1992 || '''1992—''' |- | ﺍ, ه || -{Ə ə || A a || '''A a''' || [a], [æ]}- |A |- | ﺏ || -{B b || B b || '''B b''' || [b]}- |B |- | ﺩ || -{D d || D d || '''D d''' || [d̪]}- |D |- | ې || -{E e || E e || '''E e''' || [e]}- |Ye |- | ﻑ || -{F f || F f || '''F f''' || [f]}- |F |- | گ || -{G g || G g || '''G g''' || [gʲ]}- |G |- | ﺡ,ﻩ || -{H h || H h || '''H h''' || [h]}- |X |- | ی || -{I i || I i || '''I i''' || [ɪ]}- |- | ﺝ, ژ || -{Ç ç, Ƶ ƶ || J j || '''J j''' || [ʤ]}- |- | ﻙ || -{K k || K k || '''K k''' || [kʲ]}- |- | ﻝ || -{L l || L l || '''L l''' || [l]}- |- | ﻡ || -{M m || M m || '''M m''' || [m]}- |- | ﻥ || -{N n || N n || '''N n''' || [n]}- |- | ﺍ || -{A a || O o || '''O o''' || [ɔ]}- |- | پ || -{P p || P p || '''P p''' || [p]}- |- | ﻕ || -{Q q || Q q || '''Q q''' || [q]}- |- | ﺭ || -{R r || R r || '''R r''' || [ɾ]}- |- | ﺙ,ﺱ,ﺹ || -{S s || S s || '''S s''' || [s]}- |- | ﺕ,ﻁ || -{T t || T t || '''T t''' || [t̪]}- |- | ﻭ || -{U u || U u || '''U u''' || [u]}- |- | ﻭ || -{V v || V v || '''V v''' || [v], [w]}- |- | ﺥ || -{X x || X x || '''X x''' || [χ]}- |- | ی || -{J j || Y y || '''Y y''' || [j]}- |- | ﺫ,ﺯ,ﺽ,ﻅ || -{Z z || Z z || '''Z z''' || [z]}- |- | ۉ || -{O o || Oʻ oʻ || '''Oʻ oʻ''' || [o]}- |- | ﻍ || -{Ƣ ƣ || Gʻ gʻ || '''Gʻ gʻ''' || [ʁ]}- |- | ﺵ || -{Ş ş || Sh sh || '''Sh sh''' || [ʃ]}- |- | چ || -{C c || Ch ch || '''Ch ch''' || [ʧ]}- |- | ء, ع || -{' || Ъ || '''’''' || [ʔ], [ː]}- |- |} === Arab yozuvi === Oʻzbekistonda 1929-yilgacha arab yozuvidan foydalanilgan. 1920-yillarning oʻrtalaridan Oʻzbekistonda arab yozuviga keng hujum boshlandi. Arab yozuvi qoloqligimizning, savodsizligimizning, dindorligimizning sababchisi deb eʼlon qilindi. 1929—1930 oʻquv yilidan Oʻzbekiston lotin yozuviga oʻtdi va biz oʻzbek xalqining asrlar davomida yaratilib kelingan hamda chop etilgan ilmiy, badiiy va falsafiy adabiyotdan uzilib qoldik. === Yanalif === 1929-yildan boshlab arab yozuvidan yangi lotin yozuviga ([[yanalif]]) oʻtilgan. Undan 1940-yilga qadar foydalanilgan. {| style="font-family:Arial Unicode MS; font-size:1.4em; border-color:#000000; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; background-color:#F8F8EF" | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | -{A a | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | B b | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | C c | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | Ç ç | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | D d | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | E e | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | Ə ə | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | F f |- | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | G g | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | Ƣ ƣ | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | H h | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | I i | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | J j | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | K k | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | L l | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | M m |- | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | N n | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | Ꞑ ꞑ | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | O o | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | Ө ө | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | P p | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | Q q | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | R r | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | S s |- | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | Ş ş | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | T t | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | U u | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | V v | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | X x | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | Y y | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | Z z | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | Ƶ ƶ |- | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | '}- | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | | style="width:3em; text-align:center; padding: 3px;" | |- |} === Kirill yozuvi === 1940-yilda Oʻzbekistonda kirill yozuviga oʻtildi. Buning natijasida 1929—1940-yillar oraligʻida chop etilgan ilmiy, badiiy, pedagogik, oʻquv adabiyotlardan uzilib qoldik. {| style="font-family:Arial Unicode MS; font-size:1.4em; border-color:#000000; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; background-color:#F8F8EF" |} 1940-yildan 1991-yilgacha oʻrta hisob bilan oʻzbek tilida 50 ming nomda 50 million nusxada kitoblar chop etilganini (bunga shu yillari nashr etilgan jurnal, gazetalar kirmaydi) hisobga olsak, biz yana lotin yozuviga oʻtishda qanchadan-qancha adabiyotdan yiroqlashishimiz mumkinligi ayon boʻladi. === Lotin yozuviga koʻchish === 1993-yil Turkiya lotin yozuviga asoslangan oʻzbek alifbosi ishlab chiqilgan, 1995-yil bu alifbodagi „ö“, „ğ“, „ş“, „ç“ harflari „oʻ“, „gʻ“, „sh“, „ch“ga oʻzgartirilib, hozirgi holga keltirilgan. == Rivojlanish == === 1900: <nowiki>XX</nowiki> asr boshlarida === * '''Gapiruvchilar soni:''' Taxminan '''2–4 million.''' Oʻzbek tilida gapiruvchilar asosan Markaziy Osiyoda, [[Rossiya imperiyasi]] tarkibidagi hududlarda (hozirgi Oʻzbekiston, [[Qozogʻiston]], Qirgʻiziston, [[Tojikiston]] va Turkmanistonning ayrim qismlari) jamlangan edi. * '''Global reyting:''' Taxminan '''30–40-oʻrin.''' Oʻzbek tili dunyo miqyosida keng tan olinmagan edi, chunki asosan qishloq va mintaqaviy hududlarda ishlatilgan. ---- === 1950: Sovet davri === * '''Gapiruvchilar soni:''' Taxminan '''7–8 million.''' Aholi tabiiy oʻsish va Sovet Ittifoqi davrida urbanizatsiya tufayli koʻpaydi. Oʻzbek tili Oʻzbekiston SSRning rasmiy tillaridan biri sifatida tan olindi. * '''Global reyting:''' Taxminan '''25–30-oʻrin.''' Sovet Ittifoqidagi mintaqaviy til sifatida oʻzbek tili taʼlim va ommaviy axborot vositalarida qoʻllab-quvvatlandi va Markaziy Osiyoda taʼsiri oshdi. ---- === 1991: Mustaqillikdan keyin === * '''Gapiruvchilar soni:''' Taxminan '''16–20 million.''' 1991-yilda Sovet Ittifoqidan mustaqillikka erishgach, Oʻzbekistonda oʻzbek tili davlat tili deb eʼlon qilindi. Bu oʻzbek madaniyatini tiklash va taʼlim hamda hukumatda rus tilining taʼsirini kamaytirishga olib keldi. * '''Global reyting:''' Taxminan '''20–25-oʻrin.''' Sovet Ittifoqi qulagach, oʻzbek tili milliy til sifatida obroʻ-eʼtiborga ega boʻldi, va gapiruvchilar soni aholi oʻsishi tufayli oshdi. ---- === 2024: Hozirgi holat === * '''Gapiruvchilar soni:''' Taxminan '''35–40 million.''' Oʻzbek tili asosan Oʻzbekistonda, shuningdek, qoʻshni davlatlarda ([[Afgʻoniston]], Qozogʻiston, Qirgʻiziston, Tojikiston va [[Turkmaniston]]) hamda dunyoning turli mamlakatlaridagi oʻzbek diasporalari orasida gapiriladi. * '''Global reyting:''' '''18–20-oʻrin.''' Bugungi kunda oʻzbek tili dunyodagi eng koʻp gapiriladigan 20 ta til qatoriga kiradi. Bunga Oʻzbekiston aholisi sonining koʻpligi (36 milliondan oshiq) va qoʻshni davlatlardagi oʻzbek tilli ozchiliklar sabab boʻlmoqda. Shuningdek, raqamli platformalar, ommaviy axborot vositalari va akademik sohada uning mavqei ortib bormoqda {| style="font-family:Arial Unicode MS; font-size:1.4em; border-color:#000000; border-width:1px; border-style:solid; border-collapse:collapse; background-color:#F8F8EF" == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Oʻzbek tili| ]] c4yb1eyw7g9j6ggzd7qcvnbldkn1ob0 HTML 0 1662 6318498 6268028 2026-10-25T10:41:08Z Mansurbek 111 320163 /* Manbalar */ 6318498 wikitext text/x-wiki {{Dasturlash tili bilgiqutisi | nomi = HTML<br />{{small|(Hypertext Markup Language)}} | tasvir = [[Fayl:HTML5 logo and wordmark.svg|150px]] | introduced = {{Start date and age|1993|df=yes}} | turi = HTML | maqomi = | registry = <code>.html</code><br /><code>.htm</code> | versiyalari = | actualuse = | litsenziya = | vebsayt = {{URL|https://html.spec.whatwg.org/}} | platforma = |muallifi=Tim berners-Lee|tuzilgan yili=1991-1992}}'''HTML''' ({{lang-en|Hypertext Markup Language}} — [[Hipermatn|hipermatnli]] belgilash tili) — [[SGML]] ({{lang-en|Standard Generalized Markup Language}} — standart umumlashtirilgan belgilash tili) ga asoslangan va xalqaro ISO 8879 standartiga mos keluvchi til, [[WWW|xalqaro turda]] ishlatiladi. == Tarixi == HTML tili taxminan 1991—1992-yillarda [[CERN|Yevropa Yadroviy Tadqiqotlar Markazida]] ishlovchi britaniyalik mutaxassis [[Tim Berners-Lee]] tomonidan ishlab chiqilgan. Dastlab bu til mutaxassislar uchun hujjat tayyorlash vositasi sifatida yaratilgan. HTML tilining soddaligi (SGMLga nisbatan) va yuqori formatlash imkoniyatlarining mavjudligi uni foydalanuvchilar orasida tez tarqalishiga sabab boʻldi. Bundan tashqari unda [[hipermatn]]lardan foydalanish mumkin edi. Tilning rivojlanishi bilan unga qoʻshimcha [[multimedia]] ([[tasvir]], [[tovush]], [[animatsiya]] va boshqalar) imkoniyatlari qoʻshildi. == Sintaksis == <syntaxhighlight lang="html5" line="1"> <div style="display:flex;"> <form onsubmit="searchSite(); return false;" style="margin-right:10px;"> <input type="text" id="qidiruv" placeholder="Qidirish..."> <button type="submit">Qidirish</button> </form> </div> <iframe id="frame" width="800" height="500"></iframe> </syntaxhighlight> <syntaxhighlight lang="html4strict"> <head> <title>Sarlavha</title> <link rel="stylesheet" href="stylebyjimbowales.css" /> <!-- stylesheetlarni import qilish --> </head> </syntaxhighlight> <syntaxhighlight lang="html4strict"> <h1>Sarlavha 1</h1> <h2>Sarlavha 2</h2> <h3>Sarlavha 3</h3> <h4>Sarlavha 4</h4> <h5>Sarlavha 5</h5> <h6>Sarlavha 6</h6> </syntaxhighlight> == Imkoniyatlari == HTML quyidagi formatlash imkoniyatlariga ega: * Matn qismining mantiqiy rolini belgilash (matn sarlavhasi, paragraf, roʻyxat va hokazo). * [[Hipermatn]]lar yaratish. Bu ayniqsa juda qulay boʻlib oʻzaro bogʻlangan hujjat sahifalari orasida navigatsiya qilishni yengillashtiradi. * Matnning rangi, qalinligi va boshqa [[shrift]] koʻrsatkichlarini belgilash. * Maxsus belgilar qoʻyish. [[ASCII]] kodirovkasida koʻrsatilmagan belgilar '''HTML''' vositalari bilan qoʻyish mumkin. Masalan [[grek alfaviti]] belgilari α,ψ, ζ, [[Matematika|matematik]] belgilar ∫, ∞, √, ½, ¼ , ¾, [[moliya belgilari]] €, £, ¥, ©, ®, ™ va hokazolar. * Foydalanuvchi kiritishi uchun maydonlar yaratish. * [[Multimedia]] [[fayl]]larini ochish. * Boshqa imkoniyatlar == Versiyalari == * [http://www.ietf.org/rfc/rfc1866.txt RFC 1866] — HTML 2.0 standarti (22-sentabr 1995-yil). * [http://www.w3.org/TR/REC-html32 HTML 3.2] — 14-yanvar 1996-yil * [http://www.w3.org/TR/REC-html40-971218/ HTML 4.01] — 24-dekabr 1999-yil * [http://www.purl.org/NET/ISO+IEC.15445/15445.html ISO/IEC 15445:2000]{{Deadlink|date=July 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} — 15-may 2000-yil HTML 1.0 versiya rasmiy ravishda mavjud emas. HTML dastlab nostandart turli versiyalari mavjud boʻlganligi tufayli birinchi rasmiy versiya 2.0 dan boshlangan. 1995-yil „Xalqaro Oʻrgimchak toʻri konsortsiumi“ tomonidan HTMLning 3 versiyasi taklif qilindi. Ushbu versiyada juda koʻp yangiliklar, jumladan jadvallar yasash, rasmlarni matn bilan atrofini oʻrash, [[matematik formula]]lar yaratish kiritildi, biroq u davrdagi brauzerlarda bu imkoniyatlar realizatsiya qilinmadi. 3.1 versiya hech qachon taklif qilinmagan boʻlib, darxol 3.2 versiyaga oʻtildi. Unda 3.1 versiyadagi baʼzi yangiliklar tushirib qoldirildi. Matematik formulalar boshqa [[MathML]] standartida alohida koʻrsatildi. HTMLning 4.0 versiyasida standartizatsiya kuchaytirildi, faqat maxsus brouserlarga oid [[teg]]lar (masalan, &lt;label&gt;) tushirib qoldirildi, baʼzi teglar eskirgan sifatida tavsiya etildi (masalan, &lt;font&gt; tegi oʻrniga [[CSS]] imkoniyatlaridan foydalanish tavsiya etiladi). == Manbalar == {{Manbalar}} <!DOCTYPE html> <html lang="uz"> <nowiki><head></head></nowiki><!DOCTYPE html> <nowiki><html> <head> <title>Ro'yxatdan o'tish</title></nowiki> <nowiki></head></nowiki><nowiki><body> <h2>Ro'yxatdan o'tish</h2></nowiki><nowiki><form action="/register" method="POST"><label for="ism">lsm:</label></nowiki><nowiki><input type="text" id="ism" name="ism" required></nowiki> <body></body> </html> == Havolalar == [[Turkum:Informatika]] [[Turkum:Internet]] [[Turkum:Belgilash tillari]] [[Turkum:HTML| ]] [[Turkum:W3C standartlari]] [[Turkum:ISO standartlari]] 3bu0xv1s407ozyv3pn8jdm7nbqysv6w Xurshid Davron 0 2065 6318175 6314894 2026-10-24T16:06:11Z Mirishkorlik 75661 Undid 2 revisions from [[Special:Diff/6314828|6314828]] until [[Special:Diff/6314894|6314894]] hali alifboga kuchga kirmadi 6318175 wikitext text/x-wiki {{Yozuvchi |Ismi = Xurshid Davron |Asl ismi = [[Oʻzbekiston xalq shoiri]] |Tasvir = 0-Xurshid Davron.jpg |Tasvir izohi = Xurshid Davron - Oʻzbekiston xalq shoiri |Tugʻilgandagi ismi = |Taxalluslari = Xurshid Davron |Tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi|1952|1|20|df=yes}} |Tavallud joyi = [[Samarqand]], [[Oʻzbekiston]] |Vafot sanasi = |Vafot joyi = |Faoliyat turi = shoir,yozuvchi |Yoʻnalish = Adabiyot |Janr = she'riyat,nasr,tarix |Asarlari tili = Oʻzbek |Mukofot = {{Oʻzbekiston xalq shoiri}} [[Fayl:Narodniy poet.jpg|23px|Oʻzbekiston xalq shoiri|link=Oʻzbekiston xalq shoiri]] |VikiOmbor = }} '''Xurshid Davron''' (asl ismi: ''Davronov Xurshid'', [[1952|1952-yil]] [[20-yanvar]]da [[Samarqand]] shahri yaqinidagi Chordara qishlogʻida tugʻilgan) — [[oʻzbek]] [[shoir]]i, [[dramaturg]]i, [[tarixchi]]si, [[yozuvchi]]si va [[tarjimon]]i. Oʻzbekiston xalq shoiri (1999). Adabiyot sohasida beriladigan Mahmud Koshgʻariy nomidagi Xalqaro mukofot (1989), Xalqaro „Oltin qalam“ mukofoti (2009), Ozarbayjonning „Mikoyil Mushfiq“ mukofoti (2013), Turkiyaning Niyoziy va nomidagi mukofot (2022) bilan taqdirlangan. Oʻzbekiston Respublikası Oliy Majlisining deputati (2000). „Doʻstlik“ ordeni (1997) bilan mukofotlangan. Xurshid Davronning ilk sheʼriy toʻplami ("Sheʼrlarim") nomi bilan 1976-yilda chop etilgan, birinchi kitobi("Qadrdon quyosh") 1979-yilda bosib chiqarilgan. Shundan soʻng shoirning "Shahardagi olma daraxti" (1979), "Tungi bogʻlar" (1981), "Uchib boraman qushlar bilan" (1983), "Toʻmarisning koʻzlari" (1984), "Bolalikning ovozi" (1986), "Qaqnus" (1987), "Bahordan bir kun oldin" (1989), "Bibihonim" singari kitoblari dunyoga keldi. == Hayoti va ijodiy faoliyati == Samarqand tumanidagi 2-sakkiz yillik, 1-oʻrta maktabda tahsil olgan (1959-1969) 1971-73 yilllarda harbiy xizmatni GDRda Sovet armiyasi guruhi tarkibida o'tkazdi.[[1977|1977-yilda]] Toshkent universitetining jurnalistika fakultetini tugatgan.1971-1973 yillarda harbiy xizmatni oʻtagan. Uzoq yillar (1974-1989) nashriyot sohasida, Maʼnaviyat va maʼrifat markazida faoliyat yuritgan. [[1996|1996-2014 yillar ]] [http://www.mtrk.uz Oʻzbekiston Milliy teleradiokompaniyasi] OʻzTV Bosh muharriri, „Toshkent“, „Yoshlar“, „Oʻzbekiston“ telekanallari direktori vazifasida ishladi. Dastlabki sheʼrlar toʻplami — [http://kh-davron.uz/qadrdon-quyosh.html „Qadrdon quyosh“] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034702/http://kh-davron.uz/qadrdon-quyosh.html |date=2014-02-22 }} (1979). [http://kh-davron.uz/shahardagi-olma-daraxti.html „Shahardagi olma daraxti“] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034713/http://kh-davron.uz/shahardagi-olma-daraxti.html |date=2014-02-22 }} (1979), [http://kh-davron.uz/tungi-boglar-sherlar-toplami.html „Tungi bogʻlar“] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034806/http://kh-davron.uz/tungi-boglar-sherlar-toplami.html |date=2014-02-22 }} (1981), [http://kh-davron.uz/uchib-boraman-qushlar-bilan.html „Uchib boraman qushlar bilan“] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034717/http://kh-davron.uz/uchib-boraman-qushlar-bilan.html |date=2014-02-22 }} (1983) [http://kh-davron.uz/tomarisning-kozlari.html „Toʻmarisning koʻzlari“] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034803/http://kh-davron.uz/tomarisning-kozlari.html |date=2014-02-22 }} (1984), „Bolalikning ovozi“ (1986), [http://kh-davron.uz/qaqnus-sherlar-kitobi.html „Qaqnus“] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034554/http://kh-davron.uz/qaqnus-sherlar-kitobi.html |date=2014-02-22 }} (1987) va [http://kh-davron.uz/xurshid-davron-bahordan-bir-kun-oldin-sherlarrivoyatlartarjimalar.html „Bahordan bir kun oldin“] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034801/http://kh-davron.uz/xurshid-davron-bahordan-bir-kun-oldin-sherlarrivoyatlartarjimalar.html |date=2014-02-22 }} (1997) kabi sheʼriy toʻplamlari nashr etilgan. Sheʼrlarida voqelikka yangicha nigoh bilan qarovchi, tabiat, jamiyat va kishilar hayotida yuz berayotgan oʻzgarishlarni sinchkovlik bilan kuzatuvchi, ayni paytda bokira yoshlikka xos hayrat hissini saqlab qolgan zukko shoir sifatida gavdalanadi. X.Davron soʻzga, ifoda vositalari va sheʼriy shakllarga yuksak mezonlar asosida yondashadi. Xurshid Davron 90-yillarda sheʼriyatdan koʻra nasriy janrlarda samarali ijod qildi. U oʻtmishda yashagan unutilmas tarixiy siymolar hayoti va faoliyati bilan qiziqib, ular haqidagi moʻtabar qoʻlyozma manbalar bilan tanishdi. Bu qiziqish natijasida [http://kh-davron.uz/samarqand-xayoli-tarixiy-va-marifiy-qissa-va-badialar.html 'Samarqand xayoli'] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034704/http://kh-davron.uz/samarqand-xayoli-tarixiy-va-marifiy-qissa-va-badialar.html |date=2014-02-22 }} (1989), [http://kh-davron.uz/xurshid-davron-sohibqiron-nabirasi-uch-tarixiy-qissa.html 'Sohibqiron nabirasi'] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034715/http://kh-davron.uz/xurshid-davron-sohibqiron-nabirasi-uch-tarixiy-qissa.html |date=2014-02-22 }} (1995), [http://kh-davron.uz/xurshid-davron-shahidlar-shohi-najmiddin-kubro-tushlari-tarixiy-marifiy-qissa.html 'Shahidlar shohi yoxud Shayx Kubro tushlari'] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034710/http://kh-davron.uz/xurshid-davron-shahidlar-shohi-najmiddin-kubro-tushlari-tarixiy-marifiy-qissa.html |date=2014-02-22 }} (1998,2008), [http://kh-davron.uz/bibixonim-qissasi.html 'Bibixonim qissasiʼ] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034659/http://kh-davron.uz/bibixonim-qissasi.html |date=2014-02-22 }} (2006), kabi tarixiy-maʼrifiy qissa va [http://kh-davron.uz/xurshid-davron-algul-mirzo-ulugbek-pesa.html 'Algʻul'] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034707/http://kh-davron.uz/xurshid-davron-algul-mirzo-ulugbek-pesa.html |date=2014-02-22 }} (1995), [http://kh-davron.uz/xurshid-davron-soginch-yohud-boburshoh-2-qismli-videospektakl.html 'Boburshoh sogʻinchi'] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20131015182816/http://kh-davron.uz/xurshid-davron-soginch-yohud-boburshoh-2-qismli-videospektakl.html |date=2013-10-15 }} (1996) pyesalarini yaratdi. Xurshid Davron bu asarlari bilan 90-yillarda Oʻzbekistonda tarixiy oʻtmishga boʻlgan munosabatning yana ham qizgʻin tus olishiga munosib hissa qoʻshdi. [[Adib]] ayni paytda [[Samarqand]]da boʻlib oʻtgan [[Amir Temur]]ning 660, [[Mirzo Ulug'bek|Ulugʻbekning]] 600-yilligiga, [[Parij]]da [http://www.unesco.org YUNESKO] qarorgohida, „Odeon“ teatrida namoyish etilgan [[Buxoro]] va [[Xiva]]ning 2500 yilligiga bagʻishlab oʻtkazilgan teatrlashtirilgan tomoshalar va 21 qismli „Temurnoma“, 2 qismli „Buxoroyi Sharif“ videofilmlari ssenariylari muallifi. Sharq va Gʻarb shoirlarining asarlaridan iborat [http://kh-davron.uz/qirq-oshiq-daftari.html „Qirq oshiq daftari“] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034758/http://kh-davron.uz/qirq-oshiq-daftari.html |date=2014-02-22 }} (1989) va yapon shoirlarining sheʼrlaridan tarkib topgan „Dengiz yaproqlari“ (1988) toʻplamlarini oʻzbek tiliga tarjima qilgan. Xurshid Davron sheʼrlari 40 dan ortiq xorijiy tillarga tarjima qilingan. Uning kitoblari va sheʼrlari Ozarbayjon, Polsha, Xitoy, Bolgariya, Rossiya, Turkiya, Eron, Fransiya, Ispaniya, AQSh, Yaponiya, Moʻgʻuliston, Hindiston, Germaniya, Latviya, Litva, Tojikiston, Qirgʻiziston, Turkmaniston va boshqa davlatlarda nashr etilgan. Rus tilida 2 kitobi („Drevniy napev molodogo dojdya“. [[Moskva]]., Molodaya gvardiya, 1982 va „Polet odinokoy ptitsi“. Toshkent., 1989) nashr etilgan. Xurshid Davron 1993-yilda Turkiyaning Bursa shahrida boʻlib oʻtgan Birinchi Turkiy shoirlar anjumanida, 1996-yilda Vashingtonda boʻlib oʻtgan Osiyo adiblari kongressida, Rossiya, Polsha, Bolgariya, Janubiy Koreyada oʻtkazilgan poeziya festivallarida ishtirok etgan. == Bibliografiya == === Chop etilgan kitoblari: === # Qadrdon quyosh. Sheʼrlar. T., 1979 # Shahardagi olma daraxti. Sheʼrlar. T., 1979 # Tungi bogʻlar. Sheʼrlar. T., 1981 # „Drevniy napev molodogo dojdya“. Moskva., Molodaya gvardiya, 1982 # Uchib boraman qushlar bilan. Sheʼrlar. T., 1983 # Toʻmarisning koʻzlari. Sheʼrlar va doston. T., 1984 # Bolalikning ovozi. Sheʼrlar. T., 1986 # Qaqnus. Sheʼrlar va doston. T., 1987 # Polet odinokoy ptitsi. Sbornik stixov na russkom yazike. T., 1989 # Samarqand xayoli. Maʼrifiy maqolalar, esselar va tarixiy qissalar. T., 1991 # Sohibqiron nabirasi. Tarixiy hikoylar va qissalar. T,1995 # Shahidlar shohi-Shayx Kubro tushlari. Tarixiy-maʼrifiy qissa. T., 1998 # Bahordan bir kun oldin. Sheʼrlar va tarjimalar. T., 1997 # Bibixonim qissasi. Tarixiy hikoyalar va qissalar. T.,2007 # [[Shayx]] Kubro tushlari. Tarixiy-maʼrifiy qissa, ikkinchi nasr. T., 2008 # Samarqand xayoli. Tarixiy hikoyalar va qissalar. T. 2022 # Navoiy armoni. Hikoyalar va esselar. T. 2022 # Bibixonim qissasi. Ikki qissa. T. 2025 # Tanlangan asarlar. She'rlar, dostonlar, qissa va hikoyalar. T. 2025 === Televizion, radio va drama asarlari === # Temurnoma. 21 qismmli televizion serial (1996). # İpak Yoʻlu. Musiqiy-xoreografik badiiy kompozitsiya. „Odeon“ teatri, Parij, Fransiya (1997) # Buxoroyi Sharif. 2 qismli musiqiy film-opera (1997). # Jaloliddin Xorazmshoh.(Nomıq Kamol asari asosida) 5 qismmli televizion film.(1998) # Ming bir [[rivoyat]]. Televizion loyiha. (1995-2013) # Mirzo Ulugʻbek. Radyop’esa. (2008) # Boburshoh yoxud Sogʻinch. Radyop’esa. (2005) # Algʻul (Mirzo Ulugʻbek). 2 qismli televizyon spektakl. (2009) # Algʻul (Mirzo Ulugʻbek). „Sharq yulduzi“ jurnali,2012 yil,1-son === Tarjimalari === # Oyar Vatsietis. Yomgʻir yogʻaloq. Bolalar uchun sheʼrlar. Toshkent, „Yosh gvardiya“. 1976 # [[Anna Axmatova]]. Marsiya. Doston. „Saodat“ jurnali, 1976 # Qadim yapon sheʼriyatidan.,"Yoshlik" almanaxi,1984 # Nikolay Zabolotskiy. Turnalar. Sheʼrlar. Toshkent. 1985 # Selma Lagerlef. Nil`sning yovvoyi gʻozlar bilan gʻaroyib sayohati. Toshkent. 1986 # Maris Chaklays. Otoʻyin. Toshkent. 1986 # Dengiz yaproqlari. Yapon sheʼriyati antologiyasi. Toshkent. 1988 # Asr ovozi. XX asr jahon sheʼriyatidan. Yannis Ritsos. Toshkent. 1988 # Qirq oshiq daftari. Toshkent. 1989 # Nomıq Kamol. Jaloliddin Xorazmshoh. Fojia(Qoʻlyozma, nashr etilmagan), 1991 # Edigey. Tatar xalq dostoni.,"Jahon adabiyoti",2012 yil,11-son # Eski yapon sheʼriyatidan.,"Jahon adabiyoti",2013 yil,10-son == Audio va video materiallar == * [http://video.yandex.ru/search.xml?text=Xurshid%20Davron&where=all&id=86123477-00#search?text=Xurshid%20Davron&where=all&id=86123477-00 Xurshid Davronning „Boburshoh“ p’esasi videosi] * [http://uz-translations.uz/files/Uzbek_Poetry/Khurshid-Davron_uz.mp3 Sheʼrlardan namunalar. Audio] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20110825101757/http://uz-translations.uz/files/Uzbek_Poetry/Khurshid-Davron_uz.mp3 |date=2011-08-25 }} * [http://turklib.uz/?category=general_history-music&altname=algul_yoxud_mirzo_ulugbek_-_radiopyesa_-_audio_cd_-_2009 Algʻul yoxud Mirzo Ulugʻbek — Radiop’yesa. Audio] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140303095330/http://turklib.uz/?category=general_history-music&altname=algul_yoxud_mirzo_ulugbek_-_radiopyesa_-_audio_cd_-_2009 |date=2014-03-03 }} == Xurshid Davron haqida == * [http://turklib.uz/uploads/files/default/asqaralisharopov.pdf Asqarali Sharopov. Ruhiy eʼtiyoj va mas’uliyat hissi. T.,1983] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140303083304/http://turklib.uz/uploads/files/default/asqaralisharopov.pdf |date=2014-03-03 }} * [http://turklib.uz/uploads/files/default/ahmadazam.pdf Ahmad Aʼzam..Navqiron yomgʻir. T.,1987] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140303090315/http://turklib.uz/uploads/files/default/ahmadazam.pdf |date=2014-03-03 }} * [http://turklib.uz/uploads/files/default/bahodirsodiqov.pdf Bahodir Sodiqov. Tushlarga sigʻmagan Vatan. T.,1989] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140303092640/http://turklib.uz/uploads/files/default/bahodirsodiqov.pdf |date=2014-03-03 }} * [http://turklib.uz/uploads/files/default/acik.pdf Fatma AÇIK — Hurşid Devranʼın „Emir Timur’un O&#287;lunun &#214;l&#252;m&#252; Hakk&#305;nda Rivayat“ Adlı Hikâyesinin Üslup Açısından İncelenmesi. A.,2011] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140303084748/http://turklib.uz/uploads/files/default/acik.pdf |date=2014-03-03 }} * [http://kh-davron.uz/xurshid-davronga-bagishlangan-maqola-va-sherlari-uygur-tilida-aqsu-adibiyati-aksu-literature-jurnali2013-4-son.html Xurshid Davronga bagʻishlangan maqola (uygʻur tilida) („Aqsu adibiyati — Aksu Literature“ jurnali,2013, 4-son)] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034238/http://kh-davron.uz/xurshid-davronga-bagishlangan-maqola-va-sherlari-uygur-tilida-aqsu-adibiyati-aksu-literature-jurnali2013-4-son.html |date=2014-02-22 }}. * [http://kh-davron.uz/abdulla-ulugov-vatanga-muhabbatdan-paydo.html Abdulla Ulugʻov. Vatanga muhabbatdan paydo…] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140220164418/http://kh-davron.uz/abdulla-ulugov-vatanga-muhabbatdan-paydo.html |date=2014-02-20 }} * [http://kh-davron.uz/qozoqboy-yoldoshmuhayyo-ismoilova-erk-va-gurur-kuychisi.html Qozoqboy Yoʻldosh,Muhayyo Ismoilova. Erk va gʻurur kuychisi.] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140220112652/http://kh-davron.uz/qozoqboy-yoldoshmuhayyo-ismoilova-erk-va-gurur-kuychisi.html |date=2014-02-20 }} * [http://kh-davron.uz/baxtiyor-nazarov-yuragimning-derazalari.html Baxtiyor Nazarov. Yuragimning derazalari.] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034332/http://kh-davron.uz/baxtiyor-nazarov-yuragimning-derazalari.html |date=2014-02-22 }} * [http://kh-davron.uz/xurshid-dostmuhammad-togrilik-tonini-kiygil.html Xurshid Doʻstmuhammad. „Toʻgʻrilik toʻnini kiygil…“] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034330/http://kh-davron.uz/xurshid-dostmuhammad-togrilik-tonini-kiygil.html |date=2014-02-22 }} * [http://kh-davron.uz/eshqobil-shukur-sherda-ustoz-vijdondir.html Eshqobil Shukur. Sheʼrda ustoz vijdondir faqat…] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034341/http://kh-davron.uz/eshqobil-shukur-sherda-ustoz-vijdondir.html |date=2014-02-22 }} * [http://kh-davron.uz/dengiz-yaproqlari.html Eshqobil Shukur. Lahzaga qoʻyilgan haykal. Esse] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034338/http://kh-davron.uz/dengiz-yaproqlari.html |date=2014-02-22 }} * [http://kh-davron.uz/sheriyat.html Sadullo Quronov. Hozirgi sheʼriyatning tasvir imkoniyatlari haqida.] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034335/http://kh-davron.uz/sheriyat.html |date=2014-02-22 }} * [http://kh-davron.uz/nodir-jonuzoq.html Nodir Jonuzoq. Mitti giyoh moʻjizasi.] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140222034344/http://kh-davron.uz/nodir-jonuzoq.html |date=2014-02-22 }} == Manbalar == {{manbalar}} * Samarqand xayoli, T., 1991; * Bahordan bir kun oldin [sheʼrlar, rivoyatlar, tarjimalar], T., 1997; * Shahidlar shohi (Shayx Kubro tushlari), T., 1998. == Havolalar == * [http://kh-davron.uz/ Adibning shaxsiy web-sahfasi (oʻzbek va rus tillarida)] * [http://greylib.align.ru/knigi Xurshid Davron asarlari GreyLib kutubxonasida] * [http://www.peoples.ru/art/literature/poetry/contemporary/khurshid_davron/ peoples.ru sahifasida Xurshid Davron] * [http://www.facebook.com/khurshid.davron Xurshid Davron Facebookda] * [http://twitter.com/kh_davron Xurshid Davron Twitterda] * [http://video.yandex.ru/users/yabgu Xurshid Davron asarlari Yandex — videoda] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140304062320/http://video.yandex.ru/users/yabgu |date=2014-03-04 }} * [http://kh-davron.uz/xurshid-davron-biografiyasi-outubeda.html#more-146 Xurshid Davron Biografisi youtubeda] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140302092531/http://kh-davron.uz/xurshid-davron-biografiyasi-outubeda.html#more-146 |date=2014-03-02 }} * [http://literaturensviat.com/?p=65026 Xurshid Davron asarlari bolgar tilida] * [http://kh-davron.uz/xurshid-davron-sherlari-tojik-tilida-ashori-xurshed-davron.html#more-2643 Xurshid Davron sheʼrlari tojik tilida] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20130121031828/http://kh-davron.uz/xurshid-davron-sherlari-tojik-tilida-ashori-xurshed-davron.html#more-2643 |date=2013-01-21 }} * [http://kh-davron.uz/xurshid-davron-sherlari-uygur-tilida-yangi-tarjimalar.html#more-2115 Xurshid Davron sheʼrlari uygur tilida] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140305201829/http://kh-davron.uz/xurshid-davron-sherlari-uygur-tilida-yangi-tarjimalar.html#more-2115 |date=2014-03-05 }} {{OʻzME}} {{chala}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha yozuvchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha shoirlar]] [[Turkum:Oʻzbekiston xalq shoirlari]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Oʻzbekiston Milliy universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston yozuvchilari uyushmasi aʼzolari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik tarjimonlar]] [[Turkum:Oʻzbekiston dramaturglari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik yozuvchilar]] jihbrbmw6xpmokbhtgr34o5qge8k67v Vikipediya:Tahrirlar soniga koʻra vikipediyachilar roʻyxati 4 2552 6317863 6316027 2026-10-24T12:01:02Z Jembot 17813 Bot: Maʼlumotlar yangilandi 6317863 wikitext text/x-wiki {{/begin|200}} |- | 1 || [[User:Abdufattohov Ibrohimjon|Abdufattohov Ibrohimjon]] || [[Special:Contributions/Abdufattohov Ibrohimjon|{{formatnum:219573}}]] || {{Permissions|Abdufattohov Ibrohimjon}} |- | 2 || [[User:ShohjahonSobirov|ShohjahonSobirov]] || [[Special:Contributions/ShohjahonSobirov|{{formatnum:201174}}]] || {{Permissions|ShohjahonSobirov}} |- | 3 || [[User:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:166862}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}} |- | 4 || [[User:AnvarxonM|AnvarxonM]] || [[Special:Contributions/AnvarxonM|{{formatnum:82504}}]] || {{Permissions|AnvarxonM}} |- | 5 || [[User:Malikxan|Malikxan]] || [[Special:Contributions/Malikxan|{{formatnum:69989}}]] || {{Permissions|Malikxan}} |- | 6 || [[User:PlanespotterA320|PlanespotterA320]] || [[Special:Contributions/PlanespotterA320|{{formatnum:66045}}]] || {{Permissions|PlanespotterA320}} |- | 7 || [[User:Kagansky|Kagansky]] || [[Special:Contributions/Kagansky|{{formatnum:53602}}]] || {{Permissions|Kagansky}} |- | 8 || [[User:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] || [[Special:Contributions/Janob Mirzaolim|{{formatnum:52178}}]] || {{Permissions|Janob Mirzaolim}} |- | 9 || [[User:Umarxon III|Umarxon III]] || [[Special:Contributions/Umarxon III|{{formatnum:40838}}]] || {{Permissions|Umarxon III}} |- | 10 || [[User:Bekipediya|Bekipediya]] || [[Special:Contributions/Bekipediya|{{formatnum:38139}}]] || {{Permissions|Bekipediya}} |- | 11 || [[User:Ahror Akramovich|Ahror Akramovich]] || [[Special:Contributions/Ahror Akramovich|{{formatnum:33913}}]] || {{Permissions|Ahror Akramovich}} |- | 12 || [[User:Nataev|Nataev]] || [[Special:Contributions/Nataev|{{formatnum:33812}}]] || {{Permissions|Nataev}} |- | 13 || [[User:Panpanchik|Panpanchik]] || [[Special:Contributions/Panpanchik|{{formatnum:32244}}]] || {{Permissions|Panpanchik}} |- | 14 || [[User:Muzaffar Murodovich|Muzaffar Murodovich]] || [[Special:Contributions/Muzaffar Murodovich|{{formatnum:25517}}]] || {{Permissions|Muzaffar Murodovich}} |- | 15 || [[User:Albatros777|Albatros777]] || [[Special:Contributions/Albatros777|{{formatnum:22562}}]] || {{Permissions|Albatros777}} |- | 16 || [[User:Salazarov|Salazarov]] || [[Special:Contributions/Salazarov|{{formatnum:22201}}]] || {{Permissions|Salazarov}} |- | 17 || [[User:Diwikiped|Diwikiped]] || [[Special:Contributions/Diwikiped|{{formatnum:20041}}]] || {{Permissions|Diwikiped}} |- | 18 || [[User:Laziz Baxtiyorov|Laziz Baxtiyorov]] || [[Special:Contributions/Laziz Baxtiyorov|{{formatnum:19886}}]] || {{Permissions|Laziz Baxtiyorov}} |- | 19 || [[User:Mrshaxas|Mrshaxas]] || [[Special:Contributions/Mrshaxas|{{formatnum:19859}}]] || {{Permissions|Mrshaxas}} |- | 20 || [[User:Artemev Nikolay|Artemev Nikolay]] || [[Special:Contributions/Artemev Nikolay|{{formatnum:19241}}]] || {{Permissions|Artemev Nikolay}} |- | 21 || [[User:Humoyun Qodirov|Humoyun Qodirov]] || [[Special:Contributions/Humoyun Qodirov|{{formatnum:19080}}]] || {{Permissions|Humoyun Qodirov}} |- | 22 || [[User:Abdulla|Abdulla]] || [[Special:Contributions/Abdulla|{{formatnum:19014}}]] || {{Permissions|Abdulla}} |- | 23 || [[User:Alpasli|Alpasli]] || [[Special:Contributions/Alpasli|{{formatnum:18820}}]] || {{Permissions|Alpasli}} |- | 24 || [[User:Vikichizar|Vikichizar]] || [[Special:Contributions/Vikichizar|{{formatnum:18062}}]] || {{Permissions|Vikichizar}} |- | 25 || [[User:Oblakulova|Oblakulova]] || [[Special:Contributions/Oblakulova|{{formatnum:17189}}]] || {{Permissions|Oblakulova}} |- | 26 || [[User:Shahriyorxon|Shahriyorxon]] || [[Special:Contributions/Shahriyorxon|{{formatnum:16640}}]] || {{Permissions|Shahriyorxon}} |- | 27 || [[User:Sherzod11W|Sherzod11W]] || [[Special:Contributions/Sherzod11W|{{formatnum:16020}}]] || {{Permissions|Sherzod11W}} |- | 28 || [[User:Husniddin Rasulov|Husniddin Rasulov]] || [[Special:Contributions/Husniddin Rasulov|{{formatnum:15775}}]] || {{Permissions|Husniddin Rasulov}} |- | 29 || [[User:Muxriddin Azimov|Muxriddin Azimov]] || [[Special:Contributions/Muxriddin Azimov|{{formatnum:14708}}]] || {{Permissions|Muxriddin Azimov}} |- | 30 || [[User:Ikromova Guli|Ikromova Guli]] || [[Special:Contributions/Ikromova Guli|{{formatnum:14521}}]] || {{Permissions|Ikromova Guli}} |- | 31 || [[User:Tewayev|Tewayev]] || [[Special:Contributions/Tewayev|{{formatnum:13966}}]] || {{Permissions|Tewayev}} |- | 32 || [[User:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] || [[Special:Contributions/Mirishkorlik|{{formatnum:12909}}]] || {{Permissions|Mirishkorlik}} |- | 33 || [[User:Xumoshox Ismoilova|Xumoshox Ismoilova]] || [[Special:Contributions/Xumoshox Ismoilova|{{formatnum:12901}}]] || {{Permissions|Xumoshox Ismoilova}} |- | 34 || [[User:Jamshid Nurkulov|Jamshid Nurkulov]] || [[Special:Contributions/Jamshid Nurkulov|{{formatnum:12540}}]] || {{Permissions|Jamshid Nurkulov}} |- | 35 || [[User:Amir.Temur|Amir.Temur]] || [[Special:Contributions/Amir.Temur|{{formatnum:12062}}]] || {{Permissions|Amir.Temur}} |- | 36 || [[User:ShHamrayev|ShHamrayev]] || [[Special:Contributions/ShHamrayev|{{formatnum:11755}}]] || {{Permissions|ShHamrayev}} |- | 37 || [[User:7Devona|7Devona]] || [[Special:Contributions/7Devona|{{formatnum:11205}}]] || {{Permissions|7Devona}} |- | 38 || [[User:SemWikipediya|SemWikipediya]] || [[Special:Contributions/SemWikipediya|{{formatnum:11008}}]] || {{Permissions|SemWikipediya}} |- | 39 || [[User:Javoxir Yorqulov|Javoxir Yorqulov]] || [[Special:Contributions/Javoxir Yorqulov|{{formatnum:10925}}]] || {{Permissions|Javoxir Yorqulov}} |- | 40 || [[User:Komilkhuja|Komilkhuja]] || [[Special:Contributions/Komilkhuja|{{formatnum:10521}}]] || {{Permissions|Komilkhuja}} |- | 41 || [[User:Usmonov Gayrat|Usmonov Gayrat]] || [[Special:Contributions/Usmonov Gayrat|{{formatnum:10331}}]] || {{Permissions|Usmonov Gayrat}} |- | 42 || [[User:Finikchik|Finikchik]] || [[Special:Contributions/Finikchik|{{formatnum:10292}}]] || {{Permissions|Finikchik}} |- | 43 || [[User:Uzgen|Uzgen]] || [[Special:Contributions/Uzgen|{{formatnum:9648}}]] || {{Permissions|Uzgen}} |- | 44 || [[User:Axadjon1|Axadjon1]] || [[Special:Contributions/Axadjon1|{{formatnum:9646}}]] || {{Permissions|Axadjon1}} |- | 45 || [[User:Murodovazizmurod|Murodovazizmurod]] || [[Special:Contributions/Murodovazizmurod|{{formatnum:9320}}]] || {{Permissions|Murodovazizmurod}} |- | 46 || [[User:Casual|Casual]] || [[Special:Contributions/Casual|{{formatnum:9048}}]] || {{Permissions|Casual}} |- | 47 || [[User:Sitora Oblakulova|Sitora Oblakulova]] || [[Special:Contributions/Sitora Oblakulova|{{formatnum:9042}}]] || {{Permissions|Sitora Oblakulova}} |- | 48 || [[User:MirfayzbekAbdullayev|MirfayzbekAbdullayev]] || [[Special:Contributions/MirfayzbekAbdullayev|{{formatnum:8878}}]] || {{Permissions|MirfayzbekAbdullayev}} |- | 49 || [[User:Creobek|Creobek]] || [[Special:Contributions/Creobek|{{formatnum:8866}}]] || {{Permissions|Creobek}} |- | 50 || [[User:Rtfroot|Rtfroot]] || [[Special:Contributions/Rtfroot|{{formatnum:8817}}]] || {{Permissions|Rtfroot}} |- | 51 || [[User:Visola Tangirova|Visola Tangirova]] || [[Special:Contributions/Visola Tangirova|{{formatnum:8774}}]] || {{Permissions|Visola Tangirova}} |- | 52 || [[User:MrKrasav4ik|MrKrasav4ik]] || [[Special:Contributions/MrKrasav4ik|{{formatnum:8626}}]] || {{Permissions|MrKrasav4ik}} |- | 53 || [[User:FreetimeeditorII|FreetimeeditorII]] || [[Special:Contributions/FreetimeeditorII|{{formatnum:8512}}]] || {{Permissions|FreetimeeditorII}} |- | 54 || [[User:Xusinboy Bekchanov|Xusinboy Bekchanov]] || [[Special:Contributions/Xusinboy Bekchanov|{{formatnum:8322}}]] || {{Permissions|Xusinboy Bekchanov}} |- | 55 || [[User:Azizxon Muzaffarov|Azizxon Muzaffarov]] || [[Special:Contributions/Azizxon Muzaffarov|{{formatnum:8216}}]] || {{Permissions|Azizxon Muzaffarov}} |- | 56 || [[User:Hasan Xamidovich|Hasan Xamidovich]] || [[Special:Contributions/Hasan Xamidovich|{{formatnum:8098}}]] || {{Permissions|Hasan Xamidovich}} |- | 57 || [[User:KWiki78|KWiki78]] || [[Special:Contributions/KWiki78|{{formatnum:8059}}]] || {{Permissions|KWiki78}} |- | 58 || [[User:OneAzimov|OneAzimov]] || [[Special:Contributions/OneAzimov|{{formatnum:7837}}]] || {{Permissions|OneAzimov}} |- | 59 || [[User:Akobir Abdimuminov|Akobir Abdimuminov]] || [[Special:Contributions/Akobir Abdimuminov|{{formatnum:7821}}]] || {{Permissions|Akobir Abdimuminov}} |- | 60 || [[User:Anjaniy|Anjaniy]] || [[Special:Contributions/Anjaniy|{{formatnum:7763}}]] || {{Permissions|Anjaniy}} |- | 61 || [[User:Boboyev1996|Boboyev1996]] || [[Special:Contributions/Boboyev1996|{{formatnum:7737}}]] || {{Permissions|Boboyev1996}} |- | 62 || [[User:Nataeva|Nataeva]] || [[Special:Contributions/Nataeva|{{formatnum:7688}}]] || {{Permissions|Nataeva}} |- | 63 || [[User:Boburjon Xidirov|Boburjon Xidirov]] || [[Special:Contributions/Boburjon Xidirov|{{formatnum:7548}}]] || {{Permissions|Boburjon Xidirov}} |- | 64 || [[User:TheNomadEditor|TheNomadEditor]] || [[Special:Contributions/TheNomadEditor|{{formatnum:7513}}]] || {{Permissions|TheNomadEditor}} |- | 65 || [[User:Olimidono|Olimidono]] || [[Special:Contributions/Olimidono|{{formatnum:7176}}]] || {{Permissions|Olimidono}} |- | 66 || [[User:Olaf Studt|Olaf Studt]] || [[Special:Contributions/Olaf Studt|{{formatnum:7027}}]] || {{Permissions|Olaf Studt}} |- | 67 || [[User:FarhodShaymanov|FarhodShaymanov]] || [[Special:Contributions/FarhodShaymanov|{{formatnum:6586}}]] || {{Permissions|FarhodShaymanov}} |- | 68 || [[User:FaridShavkatullayev|FaridShavkatullayev]] || [[Special:Contributions/FaridShavkatullayev|{{formatnum:6532}}]] || {{Permissions|FaridShavkatullayev}} |- | 69 || [[User:Wikivikipediya|Wikivikipediya]] || [[Special:Contributions/Wikivikipediya|{{formatnum:6519}}]] || {{Permissions|Wikivikipediya}} |- | 70 || [[User:AnnaDelvey|AnnaDelvey]] || [[Special:Contributions/AnnaDelvey|{{formatnum:6514}}]] || {{Permissions|AnnaDelvey}} |- | 71 || [[User:Odilbek Irisqulov|Odilbek Irisqulov]] || [[Special:Contributions/Odilbek Irisqulov|{{formatnum:6505}}]] || {{Permissions|Odilbek Irisqulov}} |- | 72 || [[User:Khronos13|Khronos13]] || [[Special:Contributions/Khronos13|{{formatnum:6451}}]] || {{Permissions|Khronos13}} |- | 73 || [[User:TimmyvikipediyWiki|TimmyvikipediyWiki]] || [[Special:Contributions/TimmyvikipediyWiki|{{formatnum:6360}}]] || {{Permissions|TimmyvikipediyWiki}} |- | 74 || [[User:Miss Kamola|Miss Kamola]] || [[Special:Contributions/Miss Kamola|{{formatnum:6307}}]] || {{Permissions|Miss Kamola}} |- | 75 || [[User:MrshaxasBot|MrshaxasBot]] || [[Special:Contributions/MrshaxasBot|{{formatnum:6288}}]] || {{Permissions|MrshaxasBot}} |- | 76 || [[User:Omensweans|Omensweans]] || [[Special:Contributions/Omensweans|{{formatnum:6243}}]] || {{Permissions|Omensweans}} |- | 77 || [[User:Khasan azim1|Khasan azim1]] || [[Special:Contributions/Khasan azim1|{{formatnum:6138}}]] || {{Permissions|Khasan azim1}} |- | 78 || [[User:Muhammadjon1510|Muhammadjon1510]] || [[Special:Contributions/Muhammadjon1510|{{formatnum:6119}}]] || {{Permissions|Muhammadjon1510}} |- | 79 || [[User:Farrukh Askaraliev|Farrukh Askaraliev]] || [[Special:Contributions/Farrukh Askaraliev|{{formatnum:6009}}]] || {{Permissions|Farrukh Askaraliev}} |- | 80 || [[User:Xoqoni Said|Xoqoni Said]] || [[Special:Contributions/Xoqoni Said|{{formatnum:5962}}]] || {{Permissions|Xoqoni Said}} |- | 81 || [[User:Tilkobles|Tilkobles]] || [[Special:Contributions/Tilkobles|{{formatnum:5876}}]] || {{Permissions|Tilkobles}} |- | 82 || [[User:Wikisurgery94|Wikisurgery94]] || [[Special:Contributions/Wikisurgery94|{{formatnum:5813}}]] || {{Permissions|Wikisurgery94}} |- | 83 || [[User:Umid1108|Umid1108]] || [[Special:Contributions/Umid1108|{{formatnum:5773}}]] || {{Permissions|Umid1108}} |- | 84 || [[User:Lazizbek95|Lazizbek95]] || [[Special:Contributions/Lazizbek95|{{formatnum:5627}}]] || {{Permissions|Lazizbek95}} |- | 85 || [[User:Xolnazarov Sarvar|Xolnazarov Sarvar]] || [[Special:Contributions/Xolnazarov Sarvar|{{formatnum:5416}}]] || {{Permissions|Xolnazarov Sarvar}} |- | 86 || [[User:Dieri007|Dieri007]] || [[Special:Contributions/Dieri007|{{formatnum:5184}}]] || {{Permissions|Dieri007}} |- | 87 || [[User:Masofa321|Masofa321]] || [[Special:Contributions/Masofa321|{{formatnum:5113}}]] || {{Permissions|Masofa321}} |- | 88 || [[User:Lutfulloh7|Lutfulloh7]] || [[Special:Contributions/Lutfulloh7|{{formatnum:5102}}]] || {{Permissions|Lutfulloh7}} |- | 89 || [[User:Yangilik 3|Yangilik 3]] || [[Special:Contributions/Yangilik 3|{{formatnum:5053}}]] || {{Permissions|Yangilik 3}} |- | 90 || [[User:MinaUktamova|MinaUktamova]] || [[Special:Contributions/MinaUktamova|{{formatnum:5042}}]] || {{Permissions|MinaUktamova}} |- | 91 || [[User:Mahirema|Mahirema]] || [[Special:Contributions/Mahirema|{{formatnum:4959}}]] || {{Permissions|Mahirema}} |- | 92 || [[User:Nafosatxon Otabekovna|Nafosatxon Otabekovna]] || [[Special:Contributions/Nafosatxon Otabekovna|{{formatnum:4792}}]] || {{Permissions|Nafosatxon Otabekovna}} |- | 93 || [[User:Sakinabonu|Sakinabonu]] || [[Special:Contributions/Sakinabonu|{{formatnum:4747}}]] || {{Permissions|Sakinabonu}} |- | 94 || [[User:Gaffarov737|Gaffarov737]] || [[Special:Contributions/Gaffarov737|{{formatnum:4742}}]] || {{Permissions|Gaffarov737}} |- | 95 || [[User:Ravshanbek Tohirov|Ravshanbek Tohirov]] || [[Special:Contributions/Ravshanbek Tohirov|{{formatnum:4678}}]] || {{Permissions|Ravshanbek Tohirov}} |- | 96 || [[User:Brainbox 8|Brainbox 8]] || [[Special:Contributions/Brainbox 8|{{formatnum:4663}}]] || {{Permissions|Brainbox 8}} |- | 97 || [[User:Optima D|Optima D]] || [[Special:Contributions/Optima D|{{formatnum:4659}}]] || {{Permissions|Optima D}} |- | 98 || [[User:Bakhrieva 03|Bakhrieva 03]] || [[Special:Contributions/Bakhrieva 03|{{formatnum:4543}}]] || {{Permissions|Bakhrieva 03}} |- | 99 || [[User:Divergent08|Divergent08]] || [[Special:Contributions/Divergent08|{{formatnum:4494}}]] || {{Permissions|Divergent08}} |- | 100 || [[User:Diloromkhan|Diloromkhan]] || [[Special:Contributions/Diloromkhan|{{formatnum:4478}}]] || {{Permissions|Diloromkhan}} |- | 101 || [[User:Wiki7pedia89|Wiki7pedia89]] || [[Special:Contributions/Wiki7pedia89|{{formatnum:4478}}]] || {{Permissions|Wiki7pedia89}} |- | 102 || [[User:Asadbek Bekmirzayev1|Asadbek Bekmirzayev1]] || [[Special:Contributions/Asadbek Bekmirzayev1|{{formatnum:4156}}]] || {{Permissions|Asadbek Bekmirzayev1}} |- | 103 || [[User:Translate1|Translate1]] || [[Special:Contributions/Translate1|{{formatnum:4091}}]] || {{Permissions|Translate1}} |- | 104 || [[User:Ximik1991|Ximik1991]] || [[Special:Contributions/Ximik1991|{{formatnum:4088}}]] || {{Permissions|Ximik1991}} |- | 105 || [[User:Furqatlik|Furqatlik]] || [[Special:Contributions/Furqatlik|{{formatnum:4027}}]] || {{Permissions|Furqatlik}} |- | 106 || [[User:Melegim0820|Melegim0820]] || [[Special:Contributions/Melegim0820|{{formatnum:3974}}]] || {{Permissions|Melegim0820}} |- | 107 || [[User:DONABDU2003|DONABDU2003]] || [[Special:Contributions/DONABDU2003|{{formatnum:3845}}]] || {{Permissions|DONABDU2003}} |- | 108 || [[User:Delecta55|Delecta55]] || [[Special:Contributions/Delecta55|{{formatnum:3811}}]] || {{Permissions|Delecta55}} |- | 109 || [[User:Gulzoda Abduhalilova|Gulzoda Abduhalilova]] || [[Special:Contributions/Gulzoda Abduhalilova|{{formatnum:3808}}]] || {{Permissions|Gulzoda Abduhalilova}} |- | 110 || [[User:XayrinisoJorayeva|XayrinisoJorayeva]] || [[Special:Contributions/XayrinisoJorayeva|{{formatnum:3785}}]] || {{Permissions|XayrinisoJorayeva}} |- | 111 || [[User:Sociologist|Sociologist]] || [[Special:Contributions/Sociologist|{{formatnum:3776}}]] || {{Permissions|Sociologist}} |- | 112 || [[User:Azizbek Karimov|Azizbek Karimov]] || [[Special:Contributions/Azizbek Karimov|{{formatnum:3764}}]] || {{Permissions|Azizbek Karimov}} |- | 113 || [[User:Abilqosimova|Abilqosimova]] || [[Special:Contributions/Abilqosimova|{{formatnum:3742}}]] || {{Permissions|Abilqosimova}} |- | 114 || [[User:Lillimor|Lillimor]] || [[Special:Contributions/Lillimor|{{formatnum:3719}}]] || {{Permissions|Lillimor}} |- | 115 || [[User:Wknewpages|Wknewpages]] || [[Special:Contributions/Wknewpages|{{formatnum:3652}}]] || {{Permissions|Wknewpages}} |- | 116 || [[User:Wentra30|Wentra30]] || [[Special:Contributions/Wentra30|{{formatnum:3609}}]] || {{Permissions|Wentra30}} |- | 117 || [[User:Uzbekistan PFL|Uzbekistan PFL]] || [[Special:Contributions/Uzbekistan PFL|{{formatnum:3558}}]] || {{Permissions|Uzbekistan PFL}} |- | 118 || [[User:Akhrarova Ezoza|Akhrarova Ezoza]] || [[Special:Contributions/Akhrarova Ezoza|{{formatnum:3513}}]] || {{Permissions|Akhrarova Ezoza}} |- | 119 || [[User:ABDULLOCH A|ABDULLOCH A]] || [[Special:Contributions/ABDULLOCH A|{{formatnum:3510}}]] || {{Permissions|ABDULLOCH A}} |- | 120 || [[User:Bakhtiyarovna|Bakhtiyarovna]] || [[Special:Contributions/Bakhtiyarovna|{{formatnum:3498}}]] || {{Permissions|Bakhtiyarovna}} |- | 121 || [[User:Oqsaqol|Oqsaqol]] || [[Special:Contributions/Oqsaqol|{{formatnum:3493}}]] || {{Permissions|Oqsaqol}} |- | 122 || [[User:Bobonorova Hulkar|Bobonorova Hulkar]] || [[Special:Contributions/Bobonorova Hulkar|{{formatnum:3478}}]] || {{Permissions|Bobonorova Hulkar}} |- | 123 || [[User:BilimNuri|BilimNuri]] || [[Special:Contributions/BilimNuri|{{formatnum:3451}}]] || {{Permissions|BilimNuri}} |- | 124 || [[User:Anvarkhoja|Anvarkhoja]] || [[Special:Contributions/Anvarkhoja|{{formatnum:3352}}]] || {{Permissions|Anvarkhoja}} |- | 125 || [[User:Panda D|Panda D]] || [[Special:Contributions/Panda D|{{formatnum:3294}}]] || {{Permissions|Panda D}} |- | 126 || [[User:AdAstraUz|AdAstraUz]] || [[Special:Contributions/AdAstraUz|{{formatnum:3245}}]] || {{Permissions|AdAstraUz}} |- | 127 || [[User:Hilola Jurakulova|Hilola Jurakulova]] || [[Special:Contributions/Hilola Jurakulova|{{formatnum:3222}}]] || {{Permissions|Hilola Jurakulova}} |- | 128 || [[User:Doniyor Yóldoshev|Doniyor Yóldoshev]] || [[Special:Contributions/Doniyor Yóldoshev|{{formatnum:3209}}]] || {{Permissions|Doniyor Yóldoshev}} |- | 129 || [[User:Muhammad Abul-Futooh|Muhammad Abul-Futooh]] || [[Special:Contributions/Muhammad Abul-Futooh|{{formatnum:3206}}]] || {{Permissions|Muhammad Abul-Futooh}} |- | 130 || [[User:Farhodovna 074|Farhodovna 074]] || [[Special:Contributions/Farhodovna 074|{{formatnum:3198}}]] || {{Permissions|Farhodovna 074}} |- | 131 || [[User:Konstanta0013|Konstanta0013]] || [[Special:Contributions/Konstanta0013|{{formatnum:3156}}]] || {{Permissions|Konstanta0013}} |- | 132 || [[User:Yangilik 2|Yangilik 2]] || [[Special:Contributions/Yangilik 2|{{formatnum:3125}}]] || {{Permissions|Yangilik 2}} |- | 133 || [[User:Komronbek Abdulboriyev|Komronbek Abdulboriyev]] || [[Special:Contributions/Komronbek Abdulboriyev|{{formatnum:3075}}]] || {{Permissions|Komronbek Abdulboriyev}} |- | 134 || [[User:Ergashev Akobir|Ergashev Akobir]] || [[Special:Contributions/Ergashev Akobir|{{formatnum:3071}}]] || {{Permissions|Ergashev Akobir}} |- | 135 || [[User:Maysi tod|Maysi tod]] || [[Special:Contributions/Maysi tod|{{formatnum:3022}}]] || {{Permissions|Maysi tod}} |- | 136 || [[User:Akhemen|Akhemen]] || [[Special:Contributions/Akhemen|{{formatnum:3022}}]] || {{Permissions|Akhemen}} |- | 137 || [[User:Minor16|Minor16]] || [[Special:Contributions/Minor16|{{formatnum:3006}}]] || {{Permissions|Minor16}} |- | 138 || [[User:Rajabova Jasmina|Rajabova Jasmina]] || [[Special:Contributions/Rajabova Jasmina|{{formatnum:2952}}]] || {{Permissions|Rajabova Jasmina}} |- | 139 || [[User:BaxtiyJahon|BaxtiyJahon]] || [[Special:Contributions/BaxtiyJahon|{{formatnum:2949}}]] || {{Permissions|BaxtiyJahon}} |- | 140 || [[User:SardorAblokulov|SardorAblokulov]] || [[Special:Contributions/SardorAblokulov|{{formatnum:2933}}]] || {{Permissions|SardorAblokulov}} |- | 141 || [[User:Alibek Attamonov|Alibek Attamonov]] || [[Special:Contributions/Alibek Attamonov|{{formatnum:2919}}]] || {{Permissions|Alibek Attamonov}} |- | 142 || [[User:Akobirolmasov diplomat|Akobirolmasov diplomat]] || [[Special:Contributions/Akobirolmasov diplomat|{{formatnum:2885}}]] || {{Permissions|Akobirolmasov diplomat}} |- | 143 || [[User:Divandagi ekspert|Divandagi ekspert]] || [[Special:Contributions/Divandagi ekspert|{{formatnum:2801}}]] || {{Permissions|Divandagi ekspert}} |- | 144 || [[User:Speedbowl|Speedbowl]] || [[Special:Contributions/Speedbowl|{{formatnum:2779}}]] || {{Permissions|Speedbowl}} |- | 145 || [[User:Lochinovamarjona|Lochinovamarjona]] || [[Special:Contributions/Lochinovamarjona|{{formatnum:2754}}]] || {{Permissions|Lochinovamarjona}} |- | 146 || [[User:Husanowar|Husanowar]] || [[Special:Contributions/Husanowar|{{formatnum:2745}}]] || {{Permissions|Husanowar}} |- | 147 || [[User:RedaktorWiki|RedaktorWiki]] || [[Special:Contributions/RedaktorWiki|{{formatnum:2716}}]] || {{Permissions|RedaktorWiki}} |- | 148 || [[User:Gulyora Jamolova|Gulyora Jamolova]] || [[Special:Contributions/Gulyora Jamolova|{{formatnum:2689}}]] || {{Permissions|Gulyora Jamolova}} |- | 149 || [[User:Omonovas|Omonovas]] || [[Special:Contributions/Omonovas|{{formatnum:2685}}]] || {{Permissions|Omonovas}} |- | 150 || [[User:Scientific Research Journal1|Scientific Research Journal1]] || [[Special:Contributions/Scientific Research Journal1|{{formatnum:2657}}]] || {{Permissions|Scientific Research Journal1}} |- | 151 || [[User:Kunduziy|Kunduziy]] || [[Special:Contributions/Kunduziy|{{formatnum:2618}}]] || {{Permissions|Kunduziy}} |- | 152 || [[User:Anakin F|Anakin F]] || [[Special:Contributions/Anakin F|{{formatnum:2618}}]] || {{Permissions|Anakin F}} |- | 153 || [[User:Khorazmiy|Khorazmiy]] || [[Special:Contributions/Khorazmiy|{{formatnum:2587}}]] || {{Permissions|Khorazmiy}} |- | 154 || [[User:S(uz)ak|S(uz)ak]] || [[Special:Contributions/S(uz)ak|{{formatnum:2552}}]] || {{Permissions|S(uz)ak}} |- | 155 || [[User:Xasanboy off|Xasanboy off]] || [[Special:Contributions/Xasanboy off|{{formatnum:2530}}]] || {{Permissions|Xasanboy off}} |- | 156 || [[User:Wikitolog|Wikitolog]] || [[Special:Contributions/Wikitolog|{{formatnum:2510}}]] || {{Permissions|Wikitolog}} |- | 157 || [[User:Divergent02|Divergent02]] || [[Special:Contributions/Divergent02|{{formatnum:2501}}]] || {{Permissions|Divergent02}} |- | 158 || [[User:Zuxra.bmr|Zuxra.bmr]] || [[Special:Contributions/Zuxra.bmr|{{formatnum:2478}}]] || {{Permissions|Zuxra.bmr}} |- | 159 || [[User:Gibranist|Gibranist]] || [[Special:Contributions/Gibranist|{{formatnum:2458}}]] || {{Permissions|Gibranist}} |- | 160 || [[User:Gulsanam Jahongirovna|Gulsanam Jahongirovna]] || [[Special:Contributions/Gulsanam Jahongirovna|{{formatnum:2448}}]] || {{Permissions|Gulsanam Jahongirovna}} |- | 161 || [[User:SIisj|SIisj]] || [[Special:Contributions/SIisj|{{formatnum:2430}}]] || {{Permissions|SIisj}} |- | 162 || [[User:Bekzod dentistArzt|Bekzod dentistArzt]] || [[Special:Contributions/Bekzod dentistArzt|{{formatnum:2423}}]] || {{Permissions|Bekzod dentistArzt}} |- | 163 || [[User:Just Khumoyun|Just Khumoyun]] || [[Special:Contributions/Just Khumoyun|{{formatnum:2418}}]] || {{Permissions|Just Khumoyun}} |- | 164 || [[User:Amefuri2019|Amefuri2019]] || [[Special:Contributions/Amefuri2019|{{formatnum:2411}}]] || {{Permissions|Amefuri2019}} |- | 165 || [[User:Ranoxa|Ranoxa]] || [[Special:Contributions/Ranoxa|{{formatnum:2403}}]] || {{Permissions|Ranoxa}} |- | 166 || [[User:Behruznurullayevv|Behruznurullayevv]] || [[Special:Contributions/Behruznurullayevv|{{formatnum:2384}}]] || {{Permissions|Behruznurullayevv}} |- | 167 || [[User:Mupapap29|Mupapap29]] || [[Special:Contributions/Mupapap29|{{formatnum:2377}}]] || {{Permissions|Mupapap29}} |- | 168 || [[User:Dilbar Elamanova (Ismatullayeva)|Dilbar Elamanova (Ismatullayeva)]] || [[Special:Contributions/Dilbar Elamanova (Ismatullayeva)|{{formatnum:2297}}]] || {{Permissions|Dilbar Elamanova (Ismatullayeva)}} |- | 169 || [[User:Quwanishbaev Berdiyar|Quwanishbaev Berdiyar]] || [[Special:Contributions/Quwanishbaev Berdiyar|{{formatnum:2297}}]] || {{Permissions|Quwanishbaev Berdiyar}} |- | 170 || [[User:ДолбоЯщер|ДолбоЯщер]] || [[Special:Contributions/ДолбоЯщер|{{formatnum:2288}}]] || {{Permissions|ДолбоЯщер}} |- | 171 || [[User:Dilmurod Rashidov|Dilmurod Rashidov]] || [[Special:Contributions/Dilmurod Rashidov|{{formatnum:2239}}]] || {{Permissions|Dilmurod Rashidov}} |- | 172 || [[User:Rabiga Shabatova|Rabiga Shabatova]] || [[Special:Contributions/Rabiga Shabatova|{{formatnum:2234}}]] || {{Permissions|Rabiga Shabatova}} |- | 173 || [[User:Mahmud Hamrayev|Mahmud Hamrayev]] || [[Special:Contributions/Mahmud Hamrayev|{{formatnum:2223}}]] || {{Permissions|Mahmud Hamrayev}} |- | 174 || [[User:Cekli829|Cekli829]] || [[Special:Contributions/Cekli829|{{formatnum:2202}}]] || {{Permissions|Cekli829}} |- | 175 || [[User:Diljahonn|Diljahonn]] || [[Special:Contributions/Diljahonn|{{formatnum:2162}}]] || {{Permissions|Diljahonn}} |- | 176 || [[User:Asrorbek|Asrorbek]] || [[Special:Contributions/Asrorbek|{{formatnum:2138}}]] || {{Permissions|Asrorbek}} |- | 177 || [[User:Aslzar|Aslzar]] || [[Special:Contributions/Aslzar|{{formatnum:2133}}]] || {{Permissions|Aslzar}} |- | 178 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:2118}}]] || {{Permissions|Gliwi}} |- | 179 || [[User:M Xasanboy|M Xasanboy]] || [[Special:Contributions/M Xasanboy|{{formatnum:2113}}]] || {{Permissions|M Xasanboy}} |- | 180 || [[User:Ro'zimurodov Zuhriddin|Ro'zimurodov Zuhriddin]] || [[Special:Contributions/Ro'zimurodov Zuhriddin|{{formatnum:2076}}]] || {{Permissions|Ro'zimurodov Zuhriddin}} |- | 181 || [[User:Sarvarbekabdukarim|Sarvarbekabdukarim]] || [[Special:Contributions/Sarvarbekabdukarim|{{formatnum:2064}}]] || {{Permissions|Sarvarbekabdukarim}} |- | 182 || [[User:Yorqulov Husan|Yorqulov Husan]] || [[Special:Contributions/Yorqulov Husan|{{formatnum:2057}}]] || {{Permissions|Yorqulov Husan}} |- | 183 || [[User:Vaska46|Vaska46]] || [[Special:Contributions/Vaska46|{{formatnum:2018}}]] || {{Permissions|Vaska46}} |- | 184 || [[User:WorldXTX|WorldXTX]] || [[Special:Contributions/WorldXTX|{{formatnum:2004}}]] || {{Permissions|WorldXTX}} |- | 185 || [[User:Xabibulla Muxamedov|Xabibulla Muxamedov]] || [[Special:Contributions/Xabibulla Muxamedov|{{formatnum:1971}}]] || {{Permissions|Xabibulla Muxamedov}} |- | 186 || [[User:Gulnozaxon 27|Gulnozaxon 27]] || [[Special:Contributions/Gulnozaxon 27|{{formatnum:1964}}]] || {{Permissions|Gulnozaxon 27}} |- | 187 || [[User:Abdug'opporov Xalilulloh|Abdug'opporov Xalilulloh]] || [[Special:Contributions/Abdug'opporov Xalilulloh|{{formatnum:1964}}]] || {{Permissions|Abdug'opporov Xalilulloh}} |- | 188 || [[User:MrErgashev|MrErgashev]] || [[Special:Contributions/MrErgashev|{{formatnum:1960}}]] || {{Permissions|MrErgashev}} |- | 189 || [[User:Agent026|Agent026]] || [[Special:Contributions/Agent026|{{formatnum:1951}}]] || {{Permissions|Agent026}} |- | 190 || [[User:111muhammadkarim|111muhammadkarim]] || [[Special:Contributions/111muhammadkarim|{{formatnum:1935}}]] || {{Permissions|111muhammadkarim}} |- | 191 || [[User:Mehriddin 01|Mehriddin 01]] || [[Special:Contributions/Mehriddin 01|{{formatnum:1908}}]] || {{Permissions|Mehriddin 01}} |- | 192 || [[User:Komrontoy|Komrontoy]] || [[Special:Contributions/Komrontoy|{{formatnum:1902}}]] || {{Permissions|Komrontoy}} |- | 193 || [[User:Didosh Jurayeva|Didosh Jurayeva]] || [[Special:Contributions/Didosh Jurayeva|{{formatnum:1860}}]] || {{Permissions|Didosh Jurayeva}} |- | 194 || [[User:Akramova Komila|Akramova Komila]] || [[Special:Contributions/Akramova Komila|{{formatnum:1855}}]] || {{Permissions|Akramova Komila}} |- | 195 || [[User:Rotlink|Rotlink]] || [[Special:Contributions/Rotlink|{{formatnum:1770}}]] || {{Permissions|Rotlink}} |- | 196 || [[User:Sakiy na0926|Sakiy na0926]] || [[Special:Contributions/Sakiy na0926|{{formatnum:1758}}]] || {{Permissions|Sakiy na0926}} |- | 197 || [[User:Xatchiman|Xatchiman]] || [[Special:Contributions/Xatchiman|{{formatnum:1734}}]] || {{Permissions|Xatchiman}} |- | 198 || [[User:Wikivikipedia|Wikivikipedia]] || [[Special:Contributions/Wikivikipedia|{{formatnum:1717}}]] || {{Permissions|Wikivikipedia}} |- | 199 || [[User:MiroJP|MiroJP]] || [[Special:Contributions/MiroJP|{{formatnum:1709}}]] || {{Permissions|MiroJP}} |- | 200 || [[User:Young Economist7|Young Economist7]] || [[Special:Contributions/Young Economist7|{{formatnum:1707}}]] || {{Permissions|Young Economist7}} {{/end}} qa1hc6ggqfc8lotpbyi1cx0qe30fd0l Boborahim Mashrab 0 2738 6318225 6312535 2026-10-24T16:57:32Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/Fukualofa|Fukualofa]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Fukualofa|munozara]]) tomonidan qilingan 5469738-sonli tahrir tiklandi: Keeyingi tahrirlar konstruktiv emas 6318225 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi |nomi = |tasvir = File:Mashrab-babarahim.jpg |birth_date = 1640-yil (yoki 1653, 1657) |birth_place = [[Namangan viloyati]] |death_date = 1711-yil |death_place = [[Balx]] |residence = |fuqaroligi = |nationality = |ethnicity = [[oʻzbek]] |field = [[shoir]] |work_institutions = |alma_mater = |doctoral_advisor = |doctoral_students = |mashhur_ishlari = „[[Qissai Mashrab]]“, „[[Koshki]]“, „[[Oʻzum]]“,„[[Qolmadi]]“ |influenced = |mukofotlari = |religion = Islom |imzo = |imzo_izoh = |vikiombor = }} '''Mashrab''' (asl ismi: '''Boborahim Mulla Vali oʻgʻli'''; 1640/1653/1657-yil, [[Namangan]] – 1711-yil [[Balx]]) – oʻzbek [[shoir]]i va mutafakkiri, [[tasavvuf]] adabiyotining yetuk namoyondasi. == Hayoti == Boborahim Mashrab 1641-yilda (yoki 1640, 1653, 1657) [[Namangan]]da tugʻilgan. Dastlab eshon Mullo Bozor Oxund qoʻlida tahsil oladi. 1665-yilda [[Qashqar]]ga Ofoq Xoʻja huzuriga borib bilimini yanada chuqurlashtiradi. Lekin bu yerdagi pir-u murshidlik uzoqqa choʻzilmaydi. U Ofoqxoʻjaning dargohidagi kanizaklardan biriga koʻngil qoʻyadi. Buni sezib qolgan shayx uni nomini qora qilib, haydab yuboradi. Bu voqealardan soʻng Mashrab [[Samarqand]], [[Xoʻjand]], [[Buxoro]] kabi shaharlarda kezib yuradi va [[Qubodiyon]]da [[Soʻfi Olloyor]] bilan uchrashib qoladi<ref name=":0">{{Kitob manbasi |title=Mashriqzamin hikmat boʻstoni |author=Hamidjon Xomidiy |coauthors=Mahmud Hasaniy |publisher=„Sharq“ nashriyotmatbaa konserni |year=1997-yil |location=Toshkent |pages=251 |url=https://n.ziyouz.com/books/hikmatlar/Hamidjon%20Xomidiy,%20Mahmud%20Hasaniy.%20Mashriqzamin%20hikmat%20bo'stoni.pdf}}</ref>. Mashrab 1673-yildan boshlab umrining oxirigacha qalandarlarcha hayot kechiradi. U 1711-yilda [[Balx]]ga keladi. Soʻng viloyat hokimi [[Mahmud Qatagʻon]] tomonidan uni islomga shak keltirganlikda ayblanadi va dorga osib oʻldirtiradi<ref name=":0" />. Mashrab nomi XVIII XIXasrlarda tuzilgan tazkira va tasavvufiy yoʻnalishdagi asarlarda zikr etiladi (masalan, [[Bade Samarqandiy]]ning „[[Muzokir ul-ashob|Muzokir ul-as'hob]]“ida). Ammo ularda shoir hayoti va ijodiy faoliyati haqida keltirilgan maʼlumotlar nihoyatda kam. Mashrabning qoldirgan adabiy merosi xususida ham aniq maʼlumot beruvchi manba yoʻq. Uning oʻz asarlarini toʻplab, [[devon]] yoki biror majmua tuzganligi maʼlum emas. Faqat „Devoni Mashrab“, „Devonai Mashrab“, „Eshoni Mashrab“, „Hazrati shoh Mashrab“ nomlari ostida xalq orasida [[qoʻlyozma]] va toshbosma shaklida tarqalgan qissalardagina (ularning kim tomonidan va qachon tuzilganligi nomaʼlum) shoirning hayot yoʻli va ijodiy faoliyati maʼlum tartib va izchillikda bayon etiladi, shu jarayonda asarlaridan namunalar ham keltiriladi. Qissalar keyinchalik oʻzgartirish va tuzatishlarga duch kelgan, turli toʻqimalar, yangi-yangi [[rivoyat]], nakdlar, sarguzasht va latifasimon lavhalar bilan toʻldirila borilgan. Natijada qissalarda tarixiy Mashrab va uning ijtimoiy va ijodiy faoliyati xalq tasavvuridagi toʻqima Mashrab hamda u haqidagi sarguzasht-rivoyatlar bilan qorishib ketgan. Shunday boʻlsada, Mashrab haqidagi qissalar shoir hayot yoʻlini nisbatan toʻla va bosqichma-bosqich bayon etuvchi, shuningdek, yaratgan asarlarining koʻpgina qismini oʻzida jamlovchi adabiy-tarixiy manba sifatida ilmiy ahamiyat kasb etadi. Quyidagi asarlarda ham Mashrab haqida ayrim maʼlumotlar uchraydi: * „Tazkirat ul-avliyo“ (Majzub Namangoniy), * „Tazkirai qalandaron“ (Is'hoq Bogʻistoniy), * „Muzakkiri as'hob“ (Maleho Samarqandiy), * „Muntaxab ut-tavorix“ (Hakimxon Toʻra), * „Ansob us-salotin“ (Mirzo Olim). Mashrab haqida mukammalroq tasavvur hosil qiluvchi manba – „[[Qissai Mashrab]]“dir (boshqa nomlari „[[Shoh Mashrab]]“, „[[Devonai Mashrab]]). Uning koʻpgina qoʻlyozma va toshbosma nusxalari mavjud. == Hayoti == Boborahim Mashrab qachon tugʻilgani borasida olimlar orasida har-xil fikrlar mavjud. Mashrab otadan yosh yetim qoladi, oilaning moddiy qiyinchiliklari yanada ortadi. Onasi ip yigirib tirikchilik oʻtkazadi. Mashrab din asoslari va falsafadan yaxshi xabardor boʻlgan So'fi Eshon Mulla Bozor Oxund (xoʻja Ubaydullo) qoʻlida diniy taʼlim oladi, so'fiy tariqatlar boʻyicha bilimini oshiradi, [[fors tili|forsiy til]]ni oʻrganadi. Taxminan, 1665-yillarda [[Mulla Bozor Oxund]] tavsiyasiga koʻra, oʻsha zamonda katta obroʻga ega boʻlgan yirik din arbobi qashqarlik [[Hidoyatullo Ofoq Xoja eshon|Hidoyatullo Ofoq Xo'ja eshon]] huzuriga boradi. Shoir adabiy merosidagi diniy mazmun va tasavvufiy yoʻnalish ruhidagi sheʼrlarning koʻpchilik qismi Ofoq Xo'ja dargohida va uning targʻibot saboqlari taʼsirida yaratilgan. Ofoq Xo'ja shaxsiy xislat-fazilatlarini madh etuvchi, uni „pir-u rahbar“ deb tan oluvchi bayt-misralar mujassam boʻlgan gʻazal va muxammaslar ham („Koshki“, „Oʻzum“ radifli gʻazallar, „Qolmadi“ radifli muxammas) shu muridlik yillari mahsulidir. Mashrab taxminan 1672–1673-yillarda [[Ofoq Xoja|Ofoq Xo'ja]] dargohini tark etadi. Qissalarda qayd etilishicha, bunga Mashrabning piri dargohidagi kanizaklarning biriga koʻngil qoʻygani, sevib-sevilgani sabab boʻlgan. Ammo Mashrabning ogʻir jismoniy jazolanib quvilishi zaminida pir bilan murid oʻrtasida jiddiy gʻoyaviy ziddiyatlar boʻlgan deyilsa, haqiqatga muvofiq boʻladi. Mashrab piri dargohidan ketgach, deyarli 40 yillik umrini doimiy safarda, turli oʻlkalarda darbadarlikda oʻtkazadi. Qoʻnimsiz hayotga yuzlangan shoir, asosan, ijodiy ish bilan shugʻullanadi. Oddiy xalqning qashshoq hayoti, zulm-u sitam ostidagi oh-u nolasi shoir qalbini larzaga soladi („Dili tigʻi sitamdin pora boʻlgʻon xalqni koʻrdum“…). Mashrab asarlarining aksariyati chuqur ijtimoiy yoʻnalishga ega boʻlib, oʻsha davr hayoti, jamiyatdagi voqea-hodisalar bilan chambarchas bogʻliq. Xususan, u baʼzi ruhoniylarning kirdikorlari va hiylagarliklarini fosh etadi, tekinxoʻr mulkdorlar va johil amaldorlarning zoʻravonlik faoliyatlarini tanqid qiladi. Mashrabning bu tur asarlari qoʻldan qoʻlga, ogʻizdan ogʻizga oʻtib, tez tarqalgan. Xuddi shuning uchun ham Mashrabning biror qishloq yoki shaharga kelishi izsiz qolmagan, odil kambagʻal xalq uni quvonch-xursandchilik va qiziqish bilan qarshi olgan. Shoir qoʻnimsiz hayotining soʻnggi manzili Balxda ham [[hokim]] tabaqa va mutaassib shayx-mullalar Mashrabni jisman yoʻqotish payiga tushadilar. Shu teskarichi guruhlarning rasmiy fatvosi va [[Mahmudbiy]] qatagʻonning hukmi bilan dorga osiladi. == Ijodi == Mashrab qoldirgan badiiy meros hajm va janrlar jihatidan hanuzgacha aniqlangan emas. Ammo bizga hozircha maʼlum asarlarining oʻzi ham Mashrabning favqulodda noyob isteʼdod egasi ekanligidan dalolat beradi. Mashrab ijodi sheʼriyatning yanada kengroq ijtimoiy mazmun va jangovar ruh kasb etishida, adabiyotdagi xalqchillik va dunyoviylikning chuqurlashuvida, lirik turlarning takomillashuvi hamda badiiy sanʼatning kamolotga erishuvida yangi bir yuqori bosqichni tashkil etadi. Mashrabning mohiyatan inson qadri-sharafi va maʼnaviy kamolotini ulugʻlashga, ezgulik va goʻzallikni madh etishga bagʻishlangan sheʼriy merosida [[gʻazal]], [[mustazod]], [[murabba]], [[muhammas|muxammas]], [[musaddas]], [[musabba]], [[masnaviy]], [[ruboiy]], [[taʼrix]] kabi janr turlarida bitilgan yetuk namunalarni uchratamiz. Ammo Mashrab, avvalo, mohir gʻazalnavis hamda koʻplab shoʻx va jarangdor mustazodlar, oʻynoqi va jozibador murabba' hamda xalq gʻam-u hasratiga hamdardlik hissi bilan yoʻgʻrilgan muxammaslar ijodkori sifatida keng dovrugʻ chiqargan. Mashrabning juda koʻp gʻazallari xalq qoʻshiqlaridek sodda va jarangdor, joʻshqin va taʼsirchandir. Mashrab [[oʻzbek adabiyoti]] tarixida eng koʻp mustazod yozgan ijodkorlardan biri. Shoir mustazodlari ham, xuddi gʻazallari kabi shoʻx va jarangdor, nafis va zavqbaxshdir. Mumtoz sheʼriyatda murabba' turining uzil-kesil mustahkamlanishi va takomilida Mashrab ijodining oʻrni katta. Mashrabning romantik koʻtarinkilik ruhi ufurib turgan asarlarini adabiyot tarixida murabba turida yaratilgan eng yetuk namunalar jumlasiga kiritish mumkin. Mashrabning gʻazal, mustazod va murabba'larida ishq-muhabbat vafo-sadoqat mavzui yetakchi oʻrinda tursa, muxammas va musaddaslarida chuqur ijtimoiylik ustunlik qiladi, taqdirning kemtikligi va hayotning nosozliklaridan, davr (charx, falak) va adolatsiz muhitning shaxs boshiga tinimsiz keltirayotgan jabr-u jafosidan shikoyat, taʼqib-tazyiqidan norozilik dardli, ammo qatʼiy va keskin ifodalanadi. Mashrab qoldirgan ijodiy merosda diniy va tasavvufiy gʻoyalar ham, oʻsha zamonda keng tarqalgan qalandarlik tariqatining ayrim ohang-taʼkidlari ham sezilarli oʻrin egallaydi. Shoir sheʼrlarida Allohning mavjudligi, bor-u birligi, barcha jonli va jonsiz mavjudotni yaratganligi uzil-kesil va qatʼiy tan olinadi, Xudoning kuch-qudrati, taqdirning oʻzgarmasligi va Mahshar kuni haqidagi taʼlimot toʻla-toʻkis qabul qilinadi. Mashrab fors tilida ham bir necha sheʼriy turlarda yetuk namunalarni yaratgan. Mashrab ijodi keyingi asrlar adabiyotiga sezilarli taʼsir koʻrsatgan. [[Nodira]], [[Huvaydo]], [[Qoriy]], [[Furqat]], [[Hamza]] kabi shoirlar uning gʻazallariga taxmis va naziralar bogʻlashgan. Mashrab qoldirgan adabiy meros toʻla aniqlanib, oʻrganilgan emas. Baʼzi tadqiqotchilar juda koʻp sheʼriy hikoyat va gʻazallarni oʻzida jamlovchi „[[Mabdai nur]]“ nomli yirik asarni shoirga nisbat beradilar. Shoir merosi, asosan,„[[Qissai Mashrab]]“asari orqali yetib kelgan. Asarda Rindiy, Umar, Mahvash, Zinda va Mansur taxalluslari ham uchraydi. „[[Mabdai nur]]“ va „[[Kimyo]]“ asarlari muallifligi borasida munozara mavjud. 1997-yilda „[[Mabdai Nur]]“ ([[Jaloliddin Rumiy]] „[[Masnaviyi maʼnaviy]]“siga sharh) Boborahim Mashrabning asari sifatida chop etildi. == Mashrab ijodini oʻrganish == Mashrab ijodi haqida rus sharqshunoslari N.I.Veselovskiy, N.S.Likoshin, V.L.Vyatkin; oʻzbek adabiyotshunoslari [[Izzat Sulton]], V.Zohidov, I.Moʻminov, [[Gʻafur Gʻulom]], A.Hayitmetov, V.Abdullaev, A.Abdugʻafurov, E.Shodiev, I.Abdullaev, J.Yusupovning tadqiqot va maqolalari bor. Mashrab hayoti va ijodi haqida bir necha badiiy asarlar (roman, qissa, dostonlar va sahna asarlari) yaratilgan, shoirning asarlaridan namunalar qator xorijiy tillarga tarjima qilingan. Mashrab asarlari bir necha marta chop etilgan (1958, 1960, 1963, 1971, 1979, 1990). == Xotira == [[Oʻzbekiston]]ning turli shahar va viloyatlarida Mashrab nomida istirohat bogʻlari va kinoteatrlar, maktab va kutubxonalar, koʻchalar va jamoa xoʻjaliklari bor. Afsuski, 2019-yilda Toshkentda tashkil qilingan shoirlar xiyobonida boshqa shoir va yozuvchilar qatorida Mashrabga haykal qo'yilmadi. == Adabiyotlar == * Muhsin Zokiriy, Boborahim Mashrab, T., 1966; * Abdugʻafurov A., Mashrab. "Mabdai Nur". -T.: 1994. == Manbalar == <references /> == Havolalar == {{Vikiiqtibos}} [[Turkum:1711-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha shoirlar]] kvdi5oqecjv4qggdi9umgjwcy1ni8ed FOREX 0 3514 6318235 3915495 2026-10-24T17:15:24Z ~2026-56862-12 319958 eski malumotlarga kora forex bozori kunlik hajmi 1-3 trillion deb yozilgan ekan lekn hozirgu kunda bu sonlar oshgan shuning ucun togrlab qoydm rahmat 6318235 wikitext text/x-wiki '''FOREX''' (''oʻqil.'' Foreks, {{lang-en|foreign exchange market}}) bozori - [[bank]]lararo [[bozor]] boʻlib, u xalqaro savdo aniq qayd etilgan valuta kurslaridan oʻzgaruvchan kurslarga oʻtganida, [[1971]]-yilda shakllangan. Bunda bir [[valyuta]]ning boshqa valyutaga nisbatan [[valyuta kursi|kursi]] oddiygina belgilanadi, yaʼni har ikki tomon rozi boʻlgan kurslar nisbati boʻyicha valyuta almashiniladi. Oʻz hajmiga koʻra mazkur bozor boshqa barcha bozorlardan katta hisoblanadi. Masalan, qimmatli qogʻozlar bozorining jahondagi kundalik hajmi qariyb 300 milliardni tashkil etadi. '''Forex''' bozorining kunlik savdo hajmi taxminan '''7 – 8,3 trillion AQSh dollari'''ni tashkil etadi. Forex aksiyalar yoki valyuta [[fyuchers]]lari kabi aniq savdo qilinadigan joyi yoʻq. Forex bozorida savdo bir yoʻla butun jahondagi yuzlab banklarda [[telefon]] va [[komputer]] terminallari orqali oʻtadi. Bundan tashqari, fyuchers va [[fond bozori|fond bozorlarining]] yana bir jiddiy farqi va ayni paytda cheklovi bor - bunda savdo kun oxirida to'xtatilib, faqat keyingi kuni ertalab davom ettiriladi. Shu bois, agar siz [[Rossiya]] bozorida savdo qilayotgan, bozor uchun muhim ayrim voqealar esa [[AQSh]]da yuz bergan boʻlsa, u holda ertalab bozor ochilishidagi holat siz kutganingizga mutlaqo toʻgʻri kelmasligi mumkin. Forex bozori kecha-yu kunduz 24 soat mobaynida ishlaydi va valyuta ayirboshlash butun ish haftasi davomida toʻxtamaydi. Amalda soat mintaqalarining har birida (yaʼni, [[London]], [[Nyu York]], [[Tokyo]], [[Gonkong]], [[Sidney]] va boshqa joylarda) valyutani kotirovkalash istagida boʻlgan dilerlar bor. {{economy-stub}} == Manbalar == * [http://nbu.uz nbu.uz] * [http://about-forex.biz About Forex] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20160430151515/http://about-forex.biz/ |date=2016-04-30 }} * [http://balarsblog.blogspot.com/ Forex blog. Turkish. Türkçe] * [http://forexinvestor.us/ Currency rates for forex trading] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20080704152117/http://www.forexinvestor.us/ |date=2008-07-04 }} *[http://fxprofit.uz/ Forex haqida barchasi o'zbekcha] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20160331065657/http://fxprofit.uz/ |date=2016-03-31 }} [[Turkum:Moliya]] bkzxi1n4djymddqpe5hrrqdz48rdsek Abdurauf Fitrat 0 5767 6318192 6314467 2026-10-24T16:29:18Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:InternetArchiveBot|munozara]]) tomonidan qilingan 5315715-sonli tahrir tiklandi: Keyingi tahrirlarnning aksari konstruktiv emas 6318192 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi |ismi = Abdurauf Abdurahmon oʻgʻli Fitrat |tasvir = Uzbek Abdurauf Fitrat stamp.jpg |tugʻilgan sanasi = [[1887]]-yil |tugʻilgan joyi = [[Buxoro|Buxoro shahri]], [[Buxoro amirligi]] |vafot etgan sanasi = [[1938]]-yil 4-oktyabr |vafot etgan joyi = [[Toshkent]], [[Oʻzbekiston SSR]] |fuqaroligi = [[Tasvir:Flag of the Emirate of Bukhara.svg|40px]] [[Buxoro amirligi]],<br> [[Tasvir:Flag of the Turkestan (Kokand) Autonomy.svg|30px]] [[Turkiston Muxtoriyati]],<br> [[Tasvir:Flag of the Bukharan People's Soviet Republic.svg|30px]] [[Buxoro Xalq Sovet Respublikasi]],<br> [[Tasvir:Flag of the Soviet Union.svg|30px]] [[SSSR]] |millati =oʻzbek |yoʻnalishi = nasr, nazm, siyosat, maorif, tarix |ishlagan institutlar = [[Moskva]] Sharqshunoslik instituti, [[Leningrad]] Davlat universiteti, [[Samarqand]] Oliy pedagogika instituti, [[Toshkent]] Til va adabiyot instituti |mashhurligi = „Sayha“, „Munozara“, „Sayyohi hindi“, „Oila“, „Shashmaqom“, „Oʻzbek klassik musiqasi ham uning tarixi“, „Sharq musiqasi“, „Sarf“, „Nahv“ |mukofotlari = Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston Respublikasi Davlat mukofoti (vafotidan keyin) (1991-yil 25-sentabr),<br>{{Mustaqillik ordeni}} |[[Fayl:Abdurauf Fitrat.ogg|thumb]] |imzo = Fitrat_signature. JPG |imzo_izoh = Abdurauf Fitratning imzosi |vikiombor = }} '''Abdurauf Fitrat''' ([[1886]], [[Buxoro]] shahri, [[Buxoro amirligi]] — 4-oktyabr, [[1938]], [[Toshkent]] shahri, [[Oʻzbekiston SSR]]) — [[oʻzbeklar|oʻzbek]] tarixchisi, filolog, tarjimon, yozuvchi, dramaturg va shoir, zamonaviy oʻzbek tili va adabiyoti asoschilaridan biri, [[Oʻrta Osiyo]] [[Jadidchilik|jadidchiligining]] taniqli vakili, birinchi oʻzbek professori (1926)<ref>{{Telegram2|oriftolib/2405|Orif Tolib|logo=1|lang=uz}}</ref>. Jadidchilik milliy maʼrifatparvarlik harakatining tarafdori. [[Turkiya]]da taʼlim olgan. Inqilobga qadar Oʻrta Osiyoni Rossiyadan ozod qilinishi harakatlarida faol qatnashgan, politsiya nazorati ostida boʻlgan. [[Turkiya]]dagi „[[Yosh turklar]]“ harakatidan ilhomlanib, Buxoroda „[[Yosh buxoroliklar]]“ partiyasini tuzgan, uning maʼnaviy rahnamosiga aylangan. Doʻsti va maslakdoshi [[Abdulvohid Burhonov|Munzim]] bilan hamkorlikda buxorolik 70 nafar yosh turkistonliklarni [[Germaniya]]ning bir qator oliy taʼlim muassasalariga oʻqishga yuborgan ([[1922]])<ref>Unutilmas siymolar (Jadidchilik harakatining namoyandalari) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi DJQA, „Akademiya“, Toshkent, 1999</ref>. == Hayoti == [[1886]]-yilda [[Buxoro]] shahrida ziyoli oilasida tugʻilgan, adibning otasi savdogarchilik bilan shugʻullangan boʻlib, [[1918]]-yilgacha [[Qashqar]]da turib qoladi. Yosh Abdurauf asosan onasi Mustafo Bibi (Bibijon) tarbiyasida qoladi, undan [[Navoiy]], [[Uvaysiy]], [[Zebunniso begim|Zebunniso]], [[Bedil]], [[Fuzuliy]] kabi yirik shoirlarning gʻazallarini tinglaydi.<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=http://kutubxona.com/Turkum:Abdurauf_Fitrat |qaralgan sana=2011-09-12 |arxivsana=2013-01-15 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20130115105805/http://www.kutubxona.com/Turkum:Abdurauf_Fitrat }}</ref> Dastlab eski maktabda, keyinchalik, [[Buxoro]]dagi [[Mir Arab madrasasi]]da tahsil olgan. [[1902]]-[[1903]]-yillarda [[haj]] safariga chiqqan, uni ado etgach [[Arabiston]], [[Anatoliya]] (zamonaviy [[Turkiya]]), [[Kavkazorti]], [[Eron]], [[Afgʻoniston]], [[Hindiston]] boʻylab sayohat qilgan. [[1906]]-[[1908]]-yillarda [[Rossiya]]ning [[Qozon]], [[Nijniy Novgorod]], [[Yaroslavl]], [[Moskva]], [[Sankt-Peterburg|Petrograd]] shaharlarida boʻlgan. <nowiki>XX</nowiki> asr boshlarida vujudga kelgan „[[Tarbiyai atfol]]“ jamiyati koʻmagida [[1908]]-[[1913]]-yillarda [[Istanbul]]dagi [[Voizon madrasasi]]da tahsil olgan va qizgʻin ijod qilgan. Madrasada unga mudarris Yusuf Akchura taʼlim bergan<ref>{{kitob manbasi |last1=Adib Xolid |title=O'zbekiston tavalludi: ilk SSSR davrida millat, imperiya va inqilob |publisher=Toshkent Akademnashr 2022 |isbn=978-9943-7575-4-7 |page=60 |accessdate=21-iyul 2023-yil}}</ref>. [[Fayl:Fitrat Buxoro 1908.jpg|thumb|Fitrat (oʻrtada) maslakdoshlari bilan. Buxoro. tm. 1908-yil]] [[1908]]—[[1913]]-yillarda [[Turkiya]] dorilfununida oʻqiyotganda uning zukko, bilimdonligi professor-oʻqituvchilarni hayratga soladi. Unga Fitrat — Donishmand taxallusini beradilar. Fitratning dastlabki maqolalari „Hikmat“ jurnalida bosilgan. Oʻzi esa Rossiya imperiyasidan kelgan muhojirlar bilan aloqa bogʻlagan. Fitratning Usmonlilar poytaxtida oʻtkazgan toʻrt yili Bolqon urushi va Yosh turklarning konstitutsiyaviy inqilobiga toʻgʻri keldi. <br /> Fitrat oʻqishni [[Istanbul]]da davom ettirib yurgan kezlarida, hamyurtlari bilan birgalikda „[[Buxoro ta’limi maorif jamiyati]]“ni tuzgan. Bu jamiyat buxoroliklarning oʻzaro moddiy-maʼnaviy uyushmasi vazifasini bajargan hamda [[Buxoro]] va [[Turkiston]] maorifining olgʻa siljishiga doir bir qator ishlarni amalga oshirgan. Bu davrda [[Turkiya]] „[[Yosh turklar]]“ inqilobidan mast davrni oʻz boshidan kechirardi. [[Turkiya]]dagi bunday inqilobiy muhit albatta yosh Fitratga ham ijobiy taʼsir koʻrsatdi. U siyosat maydoniga shoʻngʻib ketdi. Bu yerda Fitrat Sharq adabiyoti, sanʼati, tarixini chuqur va atroflicha oʻrganadi. Ilgʻor taraqqiyparvar turk adabiyoti vakillari, turk adabiyoti orqali esa Gʻarb adabiyoti bilan yaqindan tanishadi. Gʻarb va Sharq xalqlari madaniyati, adabiyotlari oʻrtasidagi farqlarni oʻz koʻzi bilan koʻradi, uning sabablarini teranroq anglaydi. == Faoliyati, jadidchilik va hurriyat orzusi == {{Qirqim | Sarlavha = <center>Mirrix yulduziga</center> | Ostsarlavha = | Matn = Goʻzal yulduz, yerimizning eng qadrli tuqgʻani!<br> Nega bizdan qochib muncha uzoqlargʻa tushibsan;<br> Tuvgʻaningga nechun sira gapurmasdan turibsan?<br> Soʻyla, yulduz, holing nadir? Nechuk topding dunyoni?<br> Bizning yerda boʻlib turgʻan tubanliklar, xoʻrliklar,<br> Soʻyla, yulduz, sening dagʻi quchogʻingda boʻlurmi?<br> <center><nowiki>* * *</nowiki></center> Bormi senda bizim kabi insonlar,<br> Ikki yuzli ishbuzarlar, shaytonlar.<br> Oʻrtoq qonin qonmay ichkan zuluklar,<br> Qardosh etin toʻymay yegan qoplonlar?<br> Bormi senda, oʻksuz yoʻqsulning qonin —<br> Gurunglashib, chogʻir kabi ichkanlar?<br> Bormi senda butun dunyo tuzugin<br> Oʻz qopchigʻin toʻldirgʻali buzgʻanlar.<br> Bormi senda bir oʻlkani yondirib,<br> Oʻz qozonin qaynatgʻuchi xoqonlar.<br> Bormi senda qorin-qursoq yoʻlida<br> Elin, yurtin, borin-yoʻgʻin sotqonlar?<br> | Imzo = <small>Qayta nashrida 1920-yil sanasi koʻrsatilgan</small><ref>«Oʻzbekiston adabiyoti va san’ati», 1987, 11-dekabr (tabdilchi N. Karimov)</ref>. | Moslashuv = right | Kenglik = 320px | Uzunlik = | Shrift kattaligi = | Fon =#f9f9f9 | Boʻlaklarsiz = }} Fitrat vataniga qaytgach, [[Buxoro]] jadidlarining tashkilotchilaridan biri sifatida xalqni maʼrifat va madaniyatdan bahramand qilish uchun astoydil kurashdi, xususan u [[Buxoro]]ning turli tumanlarida oʻqituvchilik qilib, [[jadidchilik]] gʻoyalarini keng targʻib etdi. [[1915]]-yildan „[[Yosh buxoroliklar]]“ harakatining soʻl qanotiga boshchilik qildi. [[1916]]-yilga qadar buxorolik jadidlar yakdil va yagona jabha boʻlib ish olib borgan boʻlsalar, keyinchalik ular ikkiga boʻlinib ketadilar. [[Abdulvohid Burhonov]] boshchiligidagi jadidlarning bir qismi eski tarzda faqat maʼrifat-madaniyat tarqatish yoʻlini tutgan boʻlsa, ularning boshqa boʻlagi Fitrat, [[Fayzulla Xoʻjayev]] kabi chet mamlakatlarda oʻqib kelgan yoshlar omma oʻrtasida maʼrifat va madaniyat tarqatish bilan birga amirga qarshi kurashishni ham yoqlab chiqadilar. Bunday boʻlinishning asosiy sabablari: * [[Turkiston]] oʻlkasi, shu jumladan [[Buxoro amirligi]]dagi ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy vaziyatning ogʻirligi, rus podshosi va amirlikning ikki yoqlama zulmkorlik siyosati; * [[bolsheviklar]]ning mahalliy xalq oʻrtasida yurgizgan tashviqot va targʻibotlari taʼsiriga ishonuvchanlik; * mahalliy xalq vakillarining siyosiy vakuumda saqlanganligi, ularning siyosat borasidagi gʻoyaviy-nazariy saviyasining yetarli darajada rivojlanmaganligi. Fitrat [[1917]]-yilgi fevral voqealaridan soʻng [[jadidlar]]ning [[Buxoro]]dagi ahvoli murakkablashgach, [[Samarqand]]ga koʻchib borib [[1917]]-yil aprelidan [[1918]]-yil martigacha chiqib turgan „[[Hurriyat]]“ gazetasiga muharrirlik qiladi (1917-yilgi 27-sonidan 1918-yilgi 87-sonigacha), gazeta ishlarini rivojlantirish maqsadida Fitrat nashriyotga [[Oʻrta Osiyo]] jadidchiligining dargʻasi, muftiy [[Mahmudxoʻja Behbudiy]]ni taklif etadi. Ayrim maʼlumotlarga qaraganda Fitrat shu-yillarda „[[Ittihodi taraqqiy]]“ tashkiloti Eski Buxoro boʻlimining raisi ham boʻlgan. [[1917]]-yilning oktyabr oyini „Yurt qaygʻusi“ deb baholadi. Ammo nurli kelajakdan umid uzmadi. [[1917]]-yil 27-noyabrda eʼlon qilingan [[Turkiston Muxtoriyati]]ni soʻngsiz mehr bilan qarshi oldi. Hatto 27-noyabrni „Milliy laylatulqadrimiz“ deb atadi. Ammo uning bu quvonchi uzoqqa choʻzilmadi, [[1918]]-yilning 19-20-fevralida [[Turkiston muxtoriyati]] [[bolsheviklar]] va [[armanlar]]ning „[[Dashnaksutyun]]“ partiyasi tomonidan qonga botirildi. Bu voqea tarixda „[[Qoʻqon voqeasi]]“ nomini olgan. [[1918]]-yil martdagi Kolesov voqeasidan keyin u [[Toshkent]]ga keldi. Dastlab [[Xadra]]dagi maktabda, may-iyun oylaridan boshlab [[Turkiston musulmon dorilfununi]] qoshida tashkil topgan dorulmualliminda til va adabiyotdan dars berdi. [[1919]]-[[1920]]-yillarda [[Afgʻoniston amirligi]]ning [[Toshkent]]dagi vakolatxonasida tarjimonlik qildi. [[Toshkent]]da u asosan ilmiy, ijodiy maʼrifiy ishlar bilan koʻproq band boʻldi. Bir qator darsliklar tuzdi, „[[Chigʻatoy gurungi]]“ nomli ijtimoiy-adabiy tashkilot tuzib, unda faol ishtirok etdi. [[1920]]-yil 9-aprelda „[[Tong]]“ jurnalini tashkil etib, yosh ziyolilar avlodini millatparvarlik va vatanparvarlik ruhiyatida tarbiyalashga kirishdi. „[[Tong]]“ jurnalining shiori boʻlgan: „Miya oʻzgarmaguncha boshqa oʻzgarishlar negiz tutmas!“ soʻzlari Fitratning shu-yillarda olib borgan faoliyatining maqsad-mohiyatini toʻla ifodalaydi. Jurnalda „[[Chigʻatoy gurungi]]“ aʼzolarining deyarli barchasi ishtirok etdi. Afsuski, jurnal ishi 3-sondan keyin toʻxtab qoldi. [[Buxoro Xalq Sovet Respublikasi]] tashkil topishi bilan Fitrat [[1921]]-yilda [[Buxoro]]ga taklif qilinadi va shu-yildanoq maorif noziri vazifasida ish boshlaydi. [[1922]]-yilda xorijiya (tashqi ishlar) noziri, Xalq xoʻjaligi Kengashi raisi, Markaziy Ijroya Qoʻmitasi raisi oʻrinbosari, Xalq nozirlari shoʻrosi raisi oʻrinbosari, Hukumat plan va smeta tashkiliy hay’atining raisi, [[Buxoro Xalq Sovet Respublikasi|BXSR]] mehnat kengashining Prezidium aʼzosi va boshqa lavozimlarda xizmat qildi. Ikki yil davomida Buxoro Xalq Respublikasida taʼlim vaziri va iqtisodiy rivojlanish kengashining rahbari sifatida faoliyat yuritgan. U shu davrda [[Buxoro Xalq Sovet Respublikasi]] mablagʻlari hisobiga 70 nafar turkistonlik istiqbolli yoshlarning [[Germaniya]]ga borib oʻqishi, [[Buxoro]]da Sharq musiqasi maktabining tashkil etilishi, fan va madaniyatga doir xalq qoʻlida sochilib yotgan noyob qoʻlyozmalarni toʻplashda tashabbuskor boʻldi. Fitratning saʼy-harakatlari bilan [[Buxoro Xalq Sovet Respublikasi]]da turk (oʻzbek) tili davlat tili deb eʼlon qilindi. Davlat teatri tashkil qilinib, bu teatrda ishlash uchun [[Toshkent]]dan [[Mannon Uygʻur]] va [[Choʻlpon]], vaqf ishlarini boshqarish uchun esa [[Munavvar Qori Abdurashidxonov]] taklif etildi ([[1921]]). Ammo [[1923]]-yilda [[Yan Rudzutak]] boshchiligida [[Moskva]]dan kelgan komissiya Fitratni ishdan olib, [[Rossiya]]ga „chaqirib olingan“ deb eʼlon qildi va Fitrat 1923—1927-yillarda [[Moskva]]dagi Sharqshunoslik instituti ([[1921]]-yilgacha Sharq tillari instituti deb nomlangan)da ishladi, ilm bilan shugʻullandi. [[Leningrad Davlat universiteti]]ning Sharq fakultetida Turk, arab, fors tili va adabiyoti, madaniyatidan talabalarga dars berdi. [[Leningrad Davlat universiteti]] professorligiga saylandi. „[[Abulfayzxon]]“, „[[Bedil]]“, „Qiyomat“, „Shaytonnig Tangriga isyoni“ kabi asarlar yozib, chop ettirdi. [[1927]]-yilning boshida [[Rossiya]]dan qaytgach, [[1937]]-yilga qadar [[Samarqand]]dagi [[Oliy pedagogika instituti]] (hozirgi [[Samarqand Davlat universiteti]]) hamda [[Toshkent]]dagi [[Til va adabiyot instituti]]da faoliyat koʻrsatdi. Fitrat oʻz hayoti davomida yuzlab ijtimoiy-publitsistik maqolalar, oʻnlab ijtimoiy-siyosiy va ilmiy risolalar yaratdi. U birgina [[Turkiston]]da emas, [[Afgʻoniston]], [[Hindiston]], [[Turkiya]], [[Kavkaz]], Volgaboʻyi matbuotida ham faol ishtirok etdi.<ref>Vatan tarixi. R. Shamsutdinov, Sh. Karimov, Oʻ. Ubaydullayev, „Sharq“ NMAK BT, Toshkent, 2003</ref> == Badiiy va ilmiy adabiyot == Fitratning adabiy merosi rang-barang. U adib sifatida badiiy ijodning barcha turlarida qalam tebratibgina qolmay, oʻzbek adabiyotining yangi janr va turlar bilan boyishi, sheʼr tuzilishining isloh etilishi, adabiy realizmning teranlashishi, davr, jamiyat va xalq hayoti bilan bogʻliq boʻlgan muhim ijtimoiy muammolarning oʻzbek adabiyotida badiiy talqin etilishiga ulkan hissa qoʻshdi. Fitrat ijodini shartli ravishda uch davrga boʻlish mumkin: '''1-davr''' [[1909]]-[[1916]]-yillarni oʻz ichiga olib, [[Turkiya]] taassurotlaridan ilhomlangan holda jadid maʼrifatparvari sifatida ijod qilgan. '''2-davr''' [[1917]]-[[1923]]-yillarni qamrab oladi, bu davrda Fitrat milliy istiqlol gʻoyalari bilan toʻyingan asarlar yozadi. Ijodining '''3-davri''' [[1923]]-[[1937]]-yillarga oid boʻlib, Shoʻro maxfiy xizmatining doimiy nazoratida boʻlgan Fitrat asosan ilmiy va pedagogik ishlar bilan shugʻullanadi. Fitrat [[zullisonayn]] adib boʻlib, adabiyotga shoir va adabiyotshunos sifatida kirib kelgan. Istanbuldagi toʻrt yillik taʼlimi davomida faqat forsiy tilda ijod qilgan. Koʻp oʻtmay u oʻzini dramaturgiya va prozada ham sinab koʻrdi. U „Munozara“ (dastlabki nomi „Hindistonda bir farangi ila buxorolik bir mudarrisning bir necha masalalar ham usuli jadid xususida qilgan munozarasi“) asarini Turkiyaga borishdan oldin, [[1905]]-[[1907]]-yillarda yaratgan. „Sayha“ („Chorlov“, „Naʼra“) (fors tilida), „Sayyohi hindi“ („Bayonoti sayyohi hindi“), „Rahbari najot“, „Tarixi Islom“ asarlarini esa [[Turkiya]]da tahsil paytida yozgan va „Munozara“ [[1908]]-yilda, „Sayha“ [[1910]]-yilda, „Sayyohi hindi“ [[1913]]-yilda [[Istanbul]]da bosilib chiqqan. „Rahbari najot“ va „Oila“ [[1915]]-[[1916]]-yillarda [[Boku]]da nashr qilingan. Bu asarlar oʻsha davrdayoq xalq orasida keng tarqaldi. Horijiy tillarga ham oʻgirildi. Masalan, „Munozara“ [[1909]]-[[1914]]-yillar orasida [[turk tili|turk]], [[ozarbayjon tili|ozarbayjon]] tillarida, „Sayyohi hindi“ rus tilida chop etilgan. „Rahbari najot“ni esa doʻsti, shoir va noshir [[Abdulvohid Burhonov]] [[Sankt-Peterburg]]da nashrdan chiqargan. Bulardan tashqari uning „Mavludi Sharif“, „Abo Muslim“, „Begijon“ asarlari va dastlabki sheʼrlari „[[Oyna]]“, „[[Taraqqiy]]“, „[[Sadoi Turkiston]]“, „[[Turon]]“, „[[Hurriyat]]“, „[[Buxoroi Sharif]]“ kabi gazeta va jurnallar sahifalarida eʼlon qilingan. Uning „Munozara“ va „Sayyohi hindi“ asarlari XX asr boshlarida [[Turkiston]]dagi milliy uygʻonish harakatining norasmiy dasturi boʻlib xizmat qilgan va yoshlar dunyoqarashining keskin oʻzgarishi va ularning jadidlar safiga kelib qoʻshilishiga sabab boʻlgan. Keyinchalik bu asarlar orqali Fitratni millatchilikda, turkparastlikda va islomparastlikda ayblashgan. Fitratning bizgacha yetib kelgan [[oʻzbek tili]]dagi sheʼrlari, [[1917]]- va undan keyingi davrlarga oid. Maʼlumki, [[fevral inqilobi]]dan keyin [[Turkiston]] xalqlarining mustaqillikka erishishlari uchun juda qulay fursat tugʻilgan. Fitrat shu davrda xalqni mustamlakachilik kishanlarini parchalab, milliy istiqlol uchun kurashga daʼvat etuvchi sheʼrlar yozishga kirishgan. Ammo anʼanaviy [[aruz vazni]], uning nazarida, bunday zamonaviy gʻoyani ifodalash, xalqni oyoqqa turgʻazish va safarbar etish kuchiga ega emas edi. Shuning uchun ham Fitrat turk va tatar sheʼriyatlarida shakllangan, oʻzbek xalq ogʻzaki sheʼriyatida ayrim unsurlari boʻlgan sochmani milliy adabiyotimizga olib kirdi. Oʻz ona diyorini ozod va hur koʻrishni orzu qilgan shoir „Yurt qaygʻusi“ deb nomlangan bir sheʼr va toʻrtta sochma yozib, ularda hurriyat uchun kurash gʻoyasini baralla kuylaydi. Ijodkor mazkur sochmalarida [[Turkiston]]ni xoʻrlangan va xorlangan Ona obrazida tasvirlab, bu jabrdiyda Onani zulmkorlardan xalos etish uchun [[Amir Temur]] singari insonlarni qoʻmsaydi. U 1917-yillarda „Mirrix yulduziga“, „Sharq“, „Shoir“ kabi sheʼrlarni yaratib, [[Turkiston]]ni endi „qizil mustamlaka“ga aylantira boshlagan [[bolsheviklar]]ga va ular barpo etayotgan tuzumga nafrat tuygʻusini ifodaladi. Bundan tashqari Fitrat barmoq vaznida yozilgan mazkur sheʼrlari bilan xalq ogʻzaki sheʼriyatining mulki boʻlgan barmoqni isloh etib, Choʻlpon bilan birga uni yozma adabiyotga olib kirdi va unga yangi hayot bagʻishladi. [[1922]]-yilda Fitrat tashabbusi bilan „Oʻzbek yosh shoirlari“ sheʼriy toʻplami bosilib chiqdi. Bu toʻplamdan Fitrat asarlari bilan birga oʻsha davrda qizgʻin ijod qilgan [[Choʻlpon]], [[Botu]] va [[Elbek]]ning sheʼrlari ham oʻrin olgan va xalq orasida katta qiziqish bilan oʻqilgan. === Nasr === Fitrat nasrda ham samarali ijod qilgan. XX asrning 10-yillarida sahna asari sifatida namoyish etilgan „Munozara“ Fitratning nasrdagi ilk asaridir. „Munozara“ ham „Sayyohi hindi“ ham Fitrat publitsistikasining yorqin namunalaridandir. Fitrat keyinchalik ham ijtimoiy, huquqiy, maʼnaviy hamda estetik qarashlarini ifodalashda publitsistikadan samarali foydalandi. Faqat 20-yillarning oʻrtalariga kelibgina u „sof“ nasriy asarlarni yarata boshladi („Qiyomat“, „Meʼroj“, „Oq mozor“, „Zayd va Zaynab“, „Zahroning imoni“ va boshqalar). „Munozara“ va „Sayyohi hindi“ asarlarida koʻtarilgan milliy qoloqlik, diniy fanatizm mavzusi 20-yillar uchun ham dolzarb ahamiyatga ega edi. Fitrat bu hikoyalarida diniy syujetlardan din taʼsiriga qarshi kurashda foydalandi. Bu asarlar, ayniqsa, [[1930]]-yilda qayta ishlangan „Qiyomat“ xayoliy hikoyasi oʻzbek adabiyotida fantastikaning tugʻilishi va shakllanishida milliy manba boʻlib xizmat qildi. === Dramaturgiya === Fitrat dramaturgiyasi ham oʻziga xosligi bilan ajralib turadi. U [[1916]]-yildan boshlab teatr uchun koʻplab asarlar yaratdi. Ammo uning nafaqat 1916—1918-yillarda yozgan „Begijon“, „Qon“, „Abo Muslim“, „Temur sagʻanasi“, „Oʻgʻizxon“ singari pyesalari, hatto [[1934]]-yilda yozgan „Toʻlqin“ opera librettosi ham bizgacha yetib kelmagan. Maʼlumki, Fitratning 5 pardali „Begijon“ pyesasida dehqonlarning xon zulmiga qarshi koʻtargan isyonlari tasvir etilgan. „Temur sagʻanasi“ pyesasida esa muallifning „Yurt qaygʻusi (Temur oldinda)“ sochmasidagi istiqlol uchun kurash gʻoyasi oʻzining badiiy tajassumini topgan. Fitrat oʻsha-yillarda yozgan boshqa sahna asarlarida ham tarixiy oʻtmishga murojaat etganiga qaramay, bolsheviklarning Turkistonda olib borgan gʻayrimilliy siyosatiga faol munosabat bildirib, zulm va zoʻravonlikka asoslangan „yangi tuzum“ni keskin qoralagan. Fitrat ijodining shu davrdagi yetakchi motivi — bolshevizmga qarshi kurash gʻoyasi „Chin sevish“ (1920) va „Hind ixtilolchilari“ (1923) pyesalarida ayniqsa yorqin ifodalangan. Dramaturg Turkistonda Shoʻro hokimiyati-yillarida sodir boʻlayotgan fojeali voqealarni Britaniyaning mustamlakasi boʻlgan Hindistonga koʻchirib, ingliz mustamlakachilariga qarshi kurashayotgan hind istiqlolchilari siymosida, maʼlum maʼnoda, oʻz vatandoshlari obrazini yaratdi. Javoharlal Neruning eʼtirof etishicha, Fitratning bu asarlari hind xalqining mustamlakachilikka qarshi olib borgan kurashiga kuch va madad bergan. Fitrat Moskvadalik paytida „Abulfayzxon“, „Shaytonning Tangriga isyoni“ ([[1924]]), ona yurtiga qaytgach esa „Arslon“, „Shoʻrishi Vose“ („Vose qoʻzgʻoloni“, [[1927]]), „Toʻlqin“ ([[1934]]) pyesalarini yozdi. Bu asarlari orasida „Abulfayzxon“ oʻzining shekspirona epik koʻlami bilan ajralib turadi. Unda Fitrat [[Shekspir]] pyesalariga xos qabartma tip va xarakterlarni yaratdi. Zulmga asoslangan saltanat tojining otadan bolaga oʻtib kelishi natijasida paydo boʻluvchi qonli oqibatlarni haqqoniy tasvirladi. Mazkur pyesa asosida [[Ashtarxoniylar]] sulolasining soʻnggi vakili boʻlmish Abulfayzxon saltanatining tanazzuli (<nowiki>XVIII</nowiki> asr) natijasida [[Buxoro]]da [[Mangʻitlar|Mangʻit]] amirlarining saltanat tepasiga kelishlari bilan bogʻliq tarixiy voqealar yotadi. Fitratning olis tarixiy voqeaga nazar solishdan maqsadi: „Podsholik qon bilan sugʻorilgan bir ogʻochdir, qon oqib turmagan yerda bu daraxtning qurib qolishi aniqdir“ degan falsafa bilan yashagan va oʻzi ham shu gʻayriinsoniy falsafaning qurboni boʻlgan [[Abulfayzxon]] singari qonxoʻr podsholarni tarix qaʼridan olib chiqib, xalqqa koʻrsatishdir. Fitrat bu asari bilan bolsheviklar tuzumi XX asrning [[Abulfayzxon]]i — [[Iosif Stalin|Stalin]]ni yaratishi va uning bepoyon mamlakatni qonga botirishini bashorat etdi. Shu maʼnoda mazkur tragediya Fitrat zakosi bilan yaratigan xalqni ogohlantiruvchi asardir. Fitrat bu asari bilan oʻzbek adabiyotida tragediya janriga asos solib, mazkur janrning asosiy tamoyillarini belgilab berdi. === Ijtimoiy publitsistika === Ijtimoiy, huquqiy, diniy va maʼrifiy asarlari orqali ham Fitrat ilm-fan, maʼrifatning turli sohalarida teran iz qoldirdi. U [[1914]]-[[1916]]-yillardayoq „Rahbari najot“ („Najot yoʻli“), „Oila“, „Mavludi Sharif yoki Mur’oti xayr ul Bashar“, [[1917]]-[[1920]]-yillarda „Oʻqu“ („Oʻquv“), „Sharq siyosati“, „Yigʻla, Islom“, [[1925]]-yilda „Muxtasar Islom tarixi“ singari asarlarni eʼlon qildi. Fitrat mazkur asarlarida, bir tomondan, shu-yillarda roʻy bergan siyosiy, ijtimoiy masalalarga munosabatini ifodalagan boʻlsa, ikkinchi tomondan, musulmon olami uchun oʻz ahamiyatini yoʻqotmaydigan yoki muayyan tarixiy davrda saqlanib qoladigan maʼnaviy va maʼrifiy qadriyatlarni tushuntirib berdi. Fitrat bu asarlarida millatning nafaqat siyosiy-ijtimoiy, balki diniy maʼrifiy masalalarda ham yetarli darajada bilimga ega boʻlmaganini eʼtiborga olib, har bir musulmon bilishi lozim boʻlgan bir qator masalalarga yorqinlik bagʻishladi. Fors tilida yozilgan „Rahbari najot“ risolasida tafsir, hadis, fiqh, kalom ilmlari, shuningdek, lisoniy, falsafiy, dunyoviy ilmlar toʻgʻrisida aniq tasavvur berdi, avlod, badan, fikr, axloq tarbitasiga oid falsafiy, etik qarashlarini olgʻa surdi. Fitratning „Oila“ risolasida esa oilaning jamiyat va inson hayotidagi rolini oshirishga, oila aʼzolarining huquqiy meʼyorlarini belgilashga qaratilgan fikr va mulohazalari yanada rivojlantirildi. Fitrat huquqiy davlat qurish va uning rivojini taʼminlash maqsadida [[1918]]-yilda [[Yosh buxoroliklar]] partiyasining 13 bobdan iborat dasturini yozib berdi. Bu dasturda olimning ijtimoiy-siyosiy va huquqiy qarashlari oʻzining chuqur ifodasini topdi. === Pedagogika === Fitratning maktab oʻquvchilariga moʻljallangan „Oʻqu“ („Oʻquv“, , [[Boku]], [[1917]]) qoʻllanmasi Vatan, dunyo, tabiiyot, tibbiyot va gigiyena singari masalalar, shuningdek, oʻtmishda yashagan allomalar haqida tasavvur beradi (nomaʼlum sabablarga koʻra, ushbu qoʻllanmaning 2-qismi yozilmagan). === Oʻzbek tili va adabiyotini oʻrganish === Bulardan tashqari Fitrat [[oʻzbek tili]]ning grammatikasini oʻrganish ishlarini boshlab bergan va shu soha rivojiga katta hissa qoʻshgan. U [[1918]]-yilda [[Shokirjon Rahimiy]] va [[Qayum Ramazon]] bilan hamkorlikda „Ona tili“ darsligini yaratdi. [[1921]]-yilda [[Toshkent]]da boʻlib oʻtgan Til va imlo qurultoyida Fitrat oʻzbek tilining sofligini taʼminlash va rivojlantirishga qaratilgan bir qancha takliflarni oʻrtaga tashladi. U 20-yillarda oʻzbek tili tabiatini oʻrganishda davom etib, "Oʻzbek tili qoidalari toʻgʻrisida bir tajriba: „<nowiki/>[[Sarf]]<nowiki/>“ ([[1925|1924]]), "Oʻzbek tili qoidalari toʻgʻrisida bir tajriba: „Nahv“ ([[1926|1925]]) darsliklarini yaratdi va bu darsliklar [[1930]]-yilga qadar bir necha marta nashr etildi<ref>{{veb manbasi |title=Абдурауф Фитрат - один из первых узбекских профессоров |url=https://uza.uz/ru/posts/abdurauf-fitrat-odin-iz-pervykh-uzbekskikh-professorov-27-10-2020 |website=uza.uz |accessdate=15-sentabr 2023-yil |date=27.10.2020}}</ref>. Olim oʻzbek tili morfologiyasi va sintaksisiga bagʻishlangan bu asarlari bilan oʻzbek tili grammatikasini ilmiy asosda oʻrganish ishiga tamal toshini qoʻydi. Fitratning tilshunoslik sohasidagi katta xizmatlaridan yana biri uning 20-yillarda qadimiy turkiy til, jonli xalq tili va shevalarga tayangan holda, ilmiy-adabiy muomalaga kirib kelayotgan yangi tushuncha hamda hodisalarni ifodalash uchun oʻzbek tilining lugʻat fondiga yangi soʻzlar hamda atamalarni olib kirganligidadir. Olim „Eng eski turk adabiyoti namunalari“ (matn, tadqiqot, izohlar, [[1927]]), „Oʻzbek adabiyoti namunalari“ (matn, tadqiqot, izohlar, 1-jild, [[1928]]) tazkiralarini tuzib, milliy adabiy merosimizning eng qadimgi davrdan soʻnggi davrlarga qadar yaratilgan namunalarini toʻplab, muayyan tizimga soldi („Oʻzbek adabiyoti namunalari“ning ikkinchi jildi nomaʼlum sabablarga koʻra eʼlon qilinmagan). „Qutadgʻu bilig“ singari oʻzbek yozma adabiyotining xalq orasida sochilib yotgan noyob yodgorliklarini qoʻlga kiritish, oʻrganish va chop etishga intildi. Oʻzbek adabiyotining yirik namoyandalarini ilk bor oʻrganib, „Bedil“ ([[1923]]), „Navoiyning forsiy shoirligi va uning forsiy devoni toʻgʻrisida“, „Qutadgʻu bilig“ ([[1925]]), „Ahmad Yasaviy“ ([[1927]]), „Yassaviy maktabi shoirlari toʻgʻrisida tekshirishlar“, „Hibbat ul-Haqoyiq“, „Oʻzbek shoiri Turdi“ ([[1928]]), „<nowiki>XVI</nowiki> asrdan soʻngra oʻzbek adabiyotiga umumiy bir qarash“, „Muhammad Solih“, „Fors shoiri Umar Xayyom“ ([[1929]]), „Mashrab“, „Farxodu Shirin“ dostoni toʻgʻrisida" ([[1930]]) kabi katta ilmiy qimmatga ega risola va maqolalar yaratdi. Fitrat bu tadqiqotlari bilan oʻzbek adabiyotshunoslik maktabiga poydevor qoʻydi. „Sheʼr va shoirliq“ ([[1919]]), „Adabyot qoidalari“ ([[1926]]), „Sanʼatning manshai“ ([[1927]]), „Aruz haqida“ ([[1936]]) singari maqola va risolalari bilan adabiyot nazariyasi faniga asos soldi. === Tarixshunoslik === Bundan tashqari Fitrat tarixshunoslik va sharqshunoslik sohalariga oid fors tilida maqola va risolalar ham yozdi, „Amir Olimxonning hukmronlik davri“ ([[1930]]) shular jumlasidandir. 1921-yilda B.Soliyev va B. S. Sergeyev bilan birgalikda Buxoro amiriga qarashli nodir qoʻlyozmalar, vaqf hujjatlarini yigʻish, ularga tartib va tavsif berish ishlarida ishtirok etdi. B. S. Sergeyev bilan birgalikda V. L. Vyatkin arxivida saqlangan qozilarga oid hujjatlarni oʻrganib, rus tilida <nowiki>“Казыйские документы XVI века”</nowiki> ([[1937]]) nomli kitobni nashr ettirdi. === Musiqa sanʼati === Fitratning sanʼatshunoslikka oid xizmatlari ham tahsinga sazovordir. U [[1921]]-yil [[Buxoro]]da Sharq musiqasi maktabini tashkil etib, bu maktabning birinchi direktori lavozimida ishlaydi. Maktabga mumtoz musiqa bilimdonlari (sozanda, xonandalar) bilan birga [[Viktor Uspenskiy]] singari musiqashunoslarni ham taklif etdi. U shu vaqtdan boshlab „[[Shashmaqom]]“ kuylarini toʻplash va notaga yozib olish ishlariga rahbarlik qildi. Fitratning tashabbusi bilan ota Jalol va ota Gʻiyosdan Buxoro Shashmaqomi V. Uspenskiy tomonidan ilk bora notaga olinib, nashr etildi. Fitrat „Shashmaqom“, „Oʻzbek musiqasi toʻgʻrisida“ maqolalari va „<nowiki/>[[Oʻzbek klassik musiqasi va uning tarixi]]<nowiki/>“ ([[1927]]) risolasi bilan <nowiki>XX</nowiki> asr oʻzbek musiqashunoslik fanini boshlab berdi. [[Tasvir:FitratQaror.jpg|thumb|left|SSSR Oliy Sudi tomonidan Fitratga oʻlim jazosini berish toʻgʻrisida chiqarilgan qaror, 1938-yil 5-oktyabrda imzolangan]] == Oilasi == Fitratning otasi Abdurahimboy savdogar va sarrof boʻlgan. Onasining ismi Bibijon (toʻla nomi Nastarbibi, ayrim manbalarda Mustafbibi) boʻlgan. Onasi 1866-yilda tugʻilgan. Oʻgʻli Abdurauf hibsga olingan vaqtda yaʼni 1937-yilda u hayot boʻlgan. Oilada Abduraufdan tashqari yana ikki farzand boʻlgan: ukasi Abdurahmon va singlisi. Singlisi Mahbuba Rahim qizi nomi bilan sheʼrlar yozgan, 1920-yillarning faol ayollaridan boʻlgan. Ukasi Abdurahmon 1910-yillarda Kogon bosmaxonasida harf teruvchi boʻlib ishlagan. Fitrat uch marta uylangan. Birinchi xotinidan ajrashgan. Ikkinchi xotini vafot etgan. Uchinchi marta Buxorodagi Burhonovlar sulolasidan Fotima Burhonova ([[Mutal Burhonov|Mutal Burhonovning]] opasi)ga uylanadi<ref>{{veb manbasi |last1=Mutavakkil Burhonov |title=Fitrat va Cho’lpon haqida xotiralar & Mutavakkil Burhonov. Tarona va ikki qo’shiq |url=https://kh-davron.uz/kutubxona/multimedia/mutavakkil-burhonov-fitrat-va-cholpon-haqida-xotiralar.html |website=kh-davron.uz |accessdate=21-iyul 2023-yil}}</ref>. == Qatagʻon qilinishi == 20-yillarning 2-yarmidan boshlab vaziyat oʻzgaradi. Sovet davlati mustahkam oʻrnashib borgan sari erkin fikrlashlar kamayib bordi. Ziyolilarni, ayniqsa jadidlarni qoralash boshlandi. Har qanday hodisaga sinfiy-partiyaviy yondashish nuqtayi nazari paydo boʻldi. 1929-yili „[[Oʻzbekiston ovozi|Qizil Oʻzbekiston]]“ roʻznomasining 3-sonida (13-, 14-, 15-may) J.Boyboʻlatov qalamiga mansub „Oʻzbek adabiyotida chigʻatoychilik“ nomli maqola nashr etilgan. Maqola Fitratning „Oʻzbek adabiyoti namunalari“ asariga tanqidiy ruhda yozilgan. Yaʼni Fitrat marksizmni inkor qilishda, oʻtmishni ideallashtirishda, burjua millatchiligi gʻoyalari tashviqotida ayblanadi. Maqola muallifi boʻlgan Fitrat va kitobga soʻzboshi yozgan [[Otajon Hoshimov|Otajon Hoshim]] matbuotda qarshi javob raddiya bilan chiqadilar. 1930-yildan esa unga siyosiy ayblovlar qoʻyila boshlandi. Yozgan bir qancha ishlari uning „aksilshoʻroviy“ faoliyatiga „ashyoviy dalil“ sifatida tilga olindi. „Sharq haqiqati“ roʻznomasining 1930-yilgi 180-, 182-, 183-sonlarida J.Boyboʻlatovning „Oʻzbeklarning adabiy merosi“ bayrogʻi ostidagi panturkizm" sarlavhali maqolasi bosildi. J.Boyboʻlatov yana Fitratning iziga tushdi. 1923-yildagi „ayb“larini qoʻzgʻadi, sudga tortilmay qolganini eslatdi, shoirni „sinfiy dushman“ deb eʼlon qildi. „Oʻzbeklarning adabiy merosi“ asarini „Qur’on“ni nashr qilish proletariat ishiga qanchalik xiyonat boʻlsa, mazkur „Oʻzbek adabiyoti namunalarining chop etilishi ham shunchalik jinoyatdir“, degan xulosa chiqardi. Ushbu maqolaning ruscha tarjimadagi bir nusxasi keyinchalik Fitratni ayblovchi hujjat sifatida uning „Jinoiy ishi“ga ilova qilingan. Matbuotdagi ayblovlarga qaramasdan [[Fayzulla Xoʻjayev|F.Xoʻjayev]] 1923-yildagi singari doʻstini yana bir marta saqlab qoldi. 1937-yilning 24-apreliga kelib Abdurauf Fitrat Oʻzbekiston prokurorining koʻrsatmasi bilan Davlat Xavfsizligi Boshqarmasi toʻrtinchi boʻlimining boshligʻi Davlat Xavfsizligi leytenanti Ogʻabekov tomonidan hibsga olindi<ref>{{veb manbasi|title=Abdurauf Fitrat (1886-1938)|url=http://jadid.sosgroup.uz/jadids/18|accessdate=21-iyul 2023-yil|arxivsana=2023-07-21|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230721212406/http://jadid.sosgroup.uz/jadids/18}}</ref>. == Vafoti == Fitrat ilgʻor demokratik gʻoya va fikrlari uchun koʻpchilik jadidlar qatorida shakkoklik va isyonkorlikda ayblandi. Chor maʼmurlari esa uni mustamlakachilikka qarshi turganlikda aybladilar, [[Kommunizm|kommunistik]] mafkura humron boʻlgan shoʻrolar davrida esa, millatchilikda, panturkizm gʻoyasi tarafdori, „xalq dushmani“ degan tuhmatlar bilan aybladilar. Professor H.Yoqubovning hikoya qilishicha, Fitratni [[1937-yil]]gacha uning doʻsti [[Fayzulla Xoʻjayev]] oʻz himoyasiga olib kelgan. [[1937-yil]]da koʻpchilik qatori Fitrat ham [[NKVD]] tomonidan qamoqqa olingan. [[Iosif Stalin]]ning 1938-yil 28-martdagi „Otuvga eʼlon qilinganlar roʻyxati“ga tushgan. Abdurauf Abdurahim oʻgʻli Fitrat [[1938-yil]] 4-oktyabr kuni [[Toshkent]] shahrining hozirgi [[Yunusobod]] tumani [[Boʻzsuv]] qirgʻogʻidagi qatlgohda otib oʻldirildi<ref>Unutilmas siymolar (Jadidchilik harakatining namoyandalari) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi DJQA, „Akademiya“, Toshkent, 1999</ref>. Uni oʻlimga mahkum qilish haqidagi sud qarori bir kundan keyin yaʼni [[1938-yil]]ning 5-oktyabrida imzolandi. [[Fayl:Uzbek Abdurauf Fitrat stamp.jpg|thumb|right|150px|Fitrat 110 yillik yubileyi sharafiga chiqarilgan [[pochta markasi]].]] [[1963-yil]] [[Iosif Stalin]] vafotidan soʻng Fitrat nomi oqlandi. == Xotira == [[1991]]-yil 25-sentabrda Abdurauf Fitratga oʻzbek dramaturgiyasini rivojlantirishdagi, realistik adabiy tanqidchilik hamda adabiyotshunoslik maktabiga asos solishdagi xizmatlari uchun [[Alisher Navoiy nomidagi Davlat mukofoti|Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston Respublikasi Davlat mukofoti]]<ref>{{Veb manbasi |url=http://press.natlib.uz/ru/editions/34117 |sarlavha=„O‘zbekiston adabiyoti va san`ati" gazetasi 1991-yil 4-oktyabr kungi soni O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni “Adabiyot, san’at va me’morchilik sohasida Alisher Navoiy nomidagi O‘zbekiston Respublikasi davlat mukofotini berish to‘g‘risi”da "gi Farmoni Qaralgan sana=17.10.2024 |sana=http://press.natlib.uz/}}</ref> berildi. [[Mustaqillik ordeni]] berildi. [[Toshkent]] va [[Buxoro]]da Fitrat nomidagi koʻchalar, maktablar ochildi. [[Buxoro]] shahrida Fitrat bogʻi va uy-muzeyi tashkil qilindi (1996)<ref>{{veb manbasi |title=Қатағон ва қалам: Абдурауф Фитрат |url=https://www.bbc.com/uzbek/uzbekistan/2016/04/160331_muhammadjon_mahmud3 |website=bbc.com |accessdate=15-sentabr 2023-yil |date=26 апрел 2016}}</ref>. [[Buxoro]] shahrida Fitrat haykali oʻrnatildi. [[1996]]-yilda Abdurauf Fitrat tavalludining 110-yilligi mamlakat miqyosida nishonlandi, „[[Oʻzbekiston pochtasi]]“ tomonidan Fitratga bagʻishlangan pochta markalari chiqarildi. == Nashr qilingan asarlari == * Fitrat. Sheʼrlar. „Oʻzbekiston adabiyoti va sanʼati“, 1987-yil 11-dekabr. * Fitrat. Sheʼrlar. „Sharq yulduzi“, 1991, 6-son. * Fitrat. Hind ixtilolchilari. „Sharq yulduzi“, 1990, 4-son. * Fitrat. Turkistonda ruslar. „Sharq yulduzi“, 1992. * Fitrat. Oʻzbek klassik musiqasi tarixi. T.: „Fan“, 1993. * Fitrat. Tanlangan asarlar, Ikki jildlik. T.: „Maʼnaviyat“, 2001. * Fitrat. Chin sevish. T.: „Adabiyot va sanʼat“, 1996. * Fitrat. Najot yoʻli. T.: „Sharq“, 2002. == Manbalar == {{manbalar|3}}{{Bu tanlangan maqola}} == Adabiyotlar == * Aliyev A., Abdurauf Abdurahim oʻgʻli Fitrat, T., 1984; * Fidoyilar, T., 1990; * Qosimov B., Maslakdoshlar. Behbudiy. Ajziy. Fitrat, T., 1994; * Qosimov B., Milliy uygʻonish, T., 2002. * Qosimov B., Fitrat (chizgilar). Sharq yulduzi, 1992, 10-son, 170-bet. * Qosimov B., Inson fojealari. Oʻzbekiston adabiyoti va sanʼati, 1990-yil 6-aprel. * Qosimov B., Fitrat. Oʻzbekiston adabiyoti va sanʼati, 1991, 10-son. * Gʻaniyev I., Fitrat, eʼtiqod, ijod, T., 1994; * Gʻaniyev I., Fitratshunoslik, Buxoro, 1994; * Gʻaniyev I., Fitratning tragediya yaratish mahorati. T., 1994. * Boltaboyev H., Abdurauf Fitrat, T., 1996; * Boltaboyev H., Fitratning ilmiy merosi, T., 1996; * Boltaboyev H., Qatagʻon qilingan ilm. T.: „Xazina“, 1996. * Boltaboyev H., Nomaʼlum Fitrat. Yoshlik, 1990, 34-38-betlar. * Boltaboyev H., Fitratning ilmiy merosi. T.: „Fan“, 1996. * Boltaboyev H., Fitrat — adabiyotshunos. T.: „Yozuvchi“, 1996. * Boltaboyev H., Boburshoh Fitrat talqinida. Oʻzbekiston adabiyoti va sanʼati, 1993, 2-son, 15-bet. * Qurbonova M., Fitrat — tilshunos, T., 1996; * Ergasheva M., Abdurauf Fitrat — buyuk huquqshunos, T., 2001; * Milliy uygʻonish va oʻzbek filologiyasi masalalari. T.: Universitet, 1993. * Erkinov S. Fitrat — navoiyshunos. Oʻzbek tili va adabiyoti, 1990, 3-son, 3-bet. == Havolalar == {{Vikiiqtibos}}{{Ovozli Vikipediya|sana=2022-08-13|Abdurauf Fitrat.ogg}} * [http://tarix.uz/buyuk-shaxslar/ozbek-ziyolilari/abdurauf-fitrat/ Oʻzbekiston tarixi va madaniyati] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20181016165245/http://tarix.uz/buyuk-shaxslar/ozbek-ziyolilari/abdurauf-fitrat/ |date=2018-10-16 }} * [http://tarix.uz/buyuk-shaxslar/ozbek-ziyolilari/ Oʻzbekiston shoir va yozuvchilari] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20181016165204/http://tarix.uz/buyuk-shaxslar/ozbek-ziyolilari/ |date=2018-10-16 }} * [http://tarix.uz/ Oʻzbekiston tarixi va madaniyati] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20180812114614/http://tarix.uz/ |date=2018-08-12 }} <!-- Bot tomonidan qoʻshilgan matn oxiri --> {{DEFAULTSORT:Fitrat, Abduraf}} [[Turkum:1886-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Buxoroda tugʻilganlar]] [[Turkum:Buxoro amirligida tugʻilganlar]] [[Turkum:5-oktyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1938-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Toshkentda vafot etganlar]] [[Turkum:Buxorolik kishilar]] [[Turkum:Oʻzbekshunoslar]] [[Turkum:Buxoro madrasalarida tahsil olganlar]] [[Turkum:Mir Arab madrasasida tahsil olganlar]] [[Turkum:Oʻzbekiston SSRda qatl etilganlar]] [[Turkum:Oʻzbek xonliklarining madaniyat va sanʼat namoyandalari]] [[Turkum:SSSRda qatagʻon qilingan sharqshunoslar]] [[Turkum:Qatagʻon qurbonlari]] [[Turkum:Oʻzbekiston inqilobchilari]] [[Turkum:Oʻzbek tarixchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston tilshunoslari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik shoirlar]] [[Turkum:Oʻzbek shoirlari]] [[Turkum:Yosh buxoroliklar]] [[Turkum:Jadidchilik]] [[Turkum:Buxoro amirligi adiblari]] [[Turkum:Buxoro amirligi olimlari]] [[Turkum:Sankt-Peterburg davlat universiteti oʻqituvchilari]] [[Turkum:Samarqand davlat universiteti oʻqituvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik forszabon yozuvchilar]] [[Turkum:Oʻzbekistondagi katta tozalash qurbonlari]] [[Turkum:Buxoro viloyati loyihasining TM darajali maqolalari]]{{Bio-stub}} siv58n4ewwrkd546lr1fk6i212mdss9 6318194 6318192 2026-10-24T16:32:43Z Mirishkorlik 75661 6318194 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi |ismi = Abdurauf Abdurahmon oʻgʻli Fitrat |tasvir = Uzbek Abdurauf Fitrat stamp.jpg |tugʻilgan sanasi = [[1887]]-yil |tugʻilgan joyi = [[Buxoro|Buxoro shahri]], [[Buxoro amirligi]] |vafot etgan sanasi = [[1938]]-yil 4-oktyabr |vafot etgan joyi = [[Toshkent]], [[Oʻzbekiston SSR]] |fuqaroligi = [[Tasvir:Flag of the Emirate of Bukhara.svg|40px]] [[Buxoro amirligi]],<br> [[Tasvir:Flag of the Turkestan (Kokand) Autonomy.svg|30px]] [[Turkiston Muxtoriyati]],<br> [[Tasvir:Flag of the Bukharan People's Soviet Republic.svg|30px]] [[Buxoro Xalq Sovet Respublikasi]],<br> [[Tasvir:Flag of the Soviet Union.svg|30px]] [[SSSR]] |millati =oʻzbek |yoʻnalishi = nasr, nazm, siyosat, maorif, tarix |ishlagan institutlar = [[Moskva]] Sharqshunoslik instituti, [[Leningrad]] Davlat universiteti, [[Samarqand]] Oliy pedagogika instituti, [[Toshkent]] Til va adabiyot instituti |mashhurligi = „Sayha“, „Munozara“, „Sayyohi hindi“, „Oila“, „Shashmaqom“, „Oʻzbek klassik musiqasi ham uning tarixi“, „Sharq musiqasi“, „Sarf“, „Nahv“ |mukofotlari = Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston Respublikasi Davlat mukofoti (vafotidan keyin) (1991-yil 25-sentabr),<br>{{Mustaqillik ordeni}} |[[Fayl:Abdurauf Fitrat.ogg|thumb]] |imzo = Fitrat_signature.JPG |imzo_izoh = Abdurauf Fitratning imzosi |vikiombor = }} '''Abdurauf Fitrat''' ([[1886]], [[Buxoro]] shahri, [[Buxoro amirligi]] — 4-oktyabr, [[1938]], [[Toshkent]] shahri, [[Oʻzbekiston SSR]]) — [[oʻzbeklar|oʻzbek]] tarixchisi, filolog, tarjimon, yozuvchi, dramaturg va shoir, zamonaviy oʻzbek tili va adabiyoti asoschilaridan biri, [[Oʻrta Osiyo]] [[Jadidchilik|jadidchiligining]] taniqli vakili, birinchi oʻzbek professori (1926)<ref>{{Telegram2|oriftolib/2405|Orif Tolib|logo=1|lang=uz}}</ref>. Jadidchilik milliy maʼrifatparvarlik harakatining tarafdori. [[Turkiya]]da taʼlim olgan. Inqilobga qadar Oʻrta Osiyoni Rossiyadan ozod qilinishi harakatlarida faol qatnashgan, politsiya nazorati ostida boʻlgan. [[Turkiya]]dagi „[[Yosh turklar]]“ harakatidan ilhomlanib, Buxoroda „[[Yosh buxoroliklar]]“ partiyasini tuzgan, uning maʼnaviy rahnamosiga aylangan. Doʻsti va maslakdoshi [[Abdulvohid Burhonov|Munzim]] bilan hamkorlikda buxorolik 70 nafar yosh turkistonliklarni [[Germaniya]]ning bir qator oliy taʼlim muassasalariga oʻqishga yuborgan ([[1922]])<ref>Unutilmas siymolar (Jadidchilik harakatining namoyandalari) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi DJQA, „Akademiya“, Toshkent, 1999</ref>. == Hayoti == [[1886]]-yilda [[Buxoro]] shahrida ziyoli oilasida tugʻilgan, adibning otasi savdogarchilik bilan shugʻullangan boʻlib, [[1918]]-yilgacha [[Qashqar]]da turib qoladi. Yosh Abdurauf asosan onasi Mustafo Bibi (Bibijon) tarbiyasida qoladi, undan [[Navoiy]], [[Uvaysiy]], [[Zebunniso begim|Zebunniso]], [[Bedil]], [[Fuzuliy]] kabi yirik shoirlarning gʻazallarini tinglaydi.<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=http://kutubxona.com/Turkum:Abdurauf_Fitrat |qaralgan sana=2011-09-12 |arxivsana=2013-01-15 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20130115105805/http://www.kutubxona.com/Turkum:Abdurauf_Fitrat }}</ref> Dastlab eski maktabda, keyinchalik, [[Buxoro]]dagi [[Mir Arab madrasasi]]da tahsil olgan. [[1902]]-[[1903]]-yillarda [[haj]] safariga chiqqan, uni ado etgach [[Arabiston]], [[Anatoliya]] (zamonaviy [[Turkiya]]), [[Kavkazorti]], [[Eron]], [[Afgʻoniston]], [[Hindiston]] boʻylab sayohat qilgan. [[1906]]-[[1908]]-yillarda [[Rossiya]]ning [[Qozon]], [[Nijniy Novgorod]], [[Yaroslavl]], [[Moskva]], [[Sankt-Peterburg|Petrograd]] shaharlarida boʻlgan. <nowiki>XX</nowiki> asr boshlarida vujudga kelgan „[[Tarbiyai atfol]]“ jamiyati koʻmagida [[1908]]-[[1913]]-yillarda [[Istanbul]]dagi [[Voizon madrasasi]]da tahsil olgan va qizgʻin ijod qilgan. Madrasada unga mudarris Yusuf Akchura taʼlim bergan<ref>{{kitob manbasi |last1=Adib Xolid |title=O'zbekiston tavalludi: ilk SSSR davrida millat, imperiya va inqilob |publisher=Toshkent Akademnashr 2022 |isbn=978-9943-7575-4-7 |page=60 |accessdate=21-iyul 2023-yil}}</ref>. [[Fayl:Fitrat Buxoro 1908.jpg|thumb|Fitrat (oʻrtada) maslakdoshlari bilan. Buxoro. tm. 1908-yil]] [[1908]]—[[1913]]-yillarda [[Turkiya]] dorilfununida oʻqiyotganda uning zukko, bilimdonligi professor-oʻqituvchilarni hayratga soladi. Unga Fitrat — Donishmand taxallusini beradilar. Fitratning dastlabki maqolalari „Hikmat“ jurnalida bosilgan. Oʻzi esa Rossiya imperiyasidan kelgan muhojirlar bilan aloqa bogʻlagan. Fitratning Usmonlilar poytaxtida oʻtkazgan toʻrt yili Bolqon urushi va Yosh turklarning konstitutsiyaviy inqilobiga toʻgʻri keldi. <br /> Fitrat oʻqishni [[Istanbul]]da davom ettirib yurgan kezlarida, hamyurtlari bilan birgalikda „[[Buxoro ta’limi maorif jamiyati]]“ni tuzgan. Bu jamiyat buxoroliklarning oʻzaro moddiy-maʼnaviy uyushmasi vazifasini bajargan hamda [[Buxoro]] va [[Turkiston]] maorifining olgʻa siljishiga doir bir qator ishlarni amalga oshirgan. Bu davrda [[Turkiya]] „[[Yosh turklar]]“ inqilobidan mast davrni oʻz boshidan kechirardi. [[Turkiya]]dagi bunday inqilobiy muhit albatta yosh Fitratga ham ijobiy taʼsir koʻrsatdi. U siyosat maydoniga shoʻngʻib ketdi. Bu yerda Fitrat Sharq adabiyoti, sanʼati, tarixini chuqur va atroflicha oʻrganadi. Ilgʻor taraqqiyparvar turk adabiyoti vakillari, turk adabiyoti orqali esa Gʻarb adabiyoti bilan yaqindan tanishadi. Gʻarb va Sharq xalqlari madaniyati, adabiyotlari oʻrtasidagi farqlarni oʻz koʻzi bilan koʻradi, uning sabablarini teranroq anglaydi. == Faoliyati, jadidchilik va hurriyat orzusi == {{Qirqim | Sarlavha = <center>Mirrix yulduziga</center> | Ostsarlavha = | Matn = Goʻzal yulduz, yerimizning eng qadrli tuqgʻani!<br> Nega bizdan qochib muncha uzoqlargʻa tushibsan;<br> Tuvgʻaningga nechun sira gapurmasdan turibsan?<br> Soʻyla, yulduz, holing nadir? Nechuk topding dunyoni?<br> Bizning yerda boʻlib turgʻan tubanliklar, xoʻrliklar,<br> Soʻyla, yulduz, sening dagʻi quchogʻingda boʻlurmi?<br> <center><nowiki>* * *</nowiki></center> Bormi senda bizim kabi insonlar,<br> Ikki yuzli ishbuzarlar, shaytonlar.<br> Oʻrtoq qonin qonmay ichkan zuluklar,<br> Qardosh etin toʻymay yegan qoplonlar?<br> Bormi senda, oʻksuz yoʻqsulning qonin —<br> Gurunglashib, chogʻir kabi ichkanlar?<br> Bormi senda butun dunyo tuzugin<br> Oʻz qopchigʻin toʻldirgʻali buzgʻanlar.<br> Bormi senda bir oʻlkani yondirib,<br> Oʻz qozonin qaynatgʻuchi xoqonlar.<br> Bormi senda qorin-qursoq yoʻlida<br> Elin, yurtin, borin-yoʻgʻin sotqonlar?<br> | Imzo = <small>Qayta nashrida 1920-yil sanasi koʻrsatilgan</small><ref>«Oʻzbekiston adabiyoti va san’ati», 1987, 11-dekabr (tabdilchi N. Karimov)</ref>. | Moslashuv = right | Kenglik = 320px | Uzunlik = | Shrift kattaligi = | Fon =#f9f9f9 | Boʻlaklarsiz = }} Fitrat vataniga qaytgach, [[Buxoro]] jadidlarining tashkilotchilaridan biri sifatida xalqni maʼrifat va madaniyatdan bahramand qilish uchun astoydil kurashdi, xususan u [[Buxoro]]ning turli tumanlarida oʻqituvchilik qilib, [[jadidchilik]] gʻoyalarini keng targʻib etdi. [[1915]]-yildan „[[Yosh buxoroliklar]]“ harakatining soʻl qanotiga boshchilik qildi. [[1916]]-yilga qadar buxorolik jadidlar yakdil va yagona jabha boʻlib ish olib borgan boʻlsalar, keyinchalik ular ikkiga boʻlinib ketadilar. [[Abdulvohid Burhonov]] boshchiligidagi jadidlarning bir qismi eski tarzda faqat maʼrifat-madaniyat tarqatish yoʻlini tutgan boʻlsa, ularning boshqa boʻlagi Fitrat, [[Fayzulla Xoʻjayev]] kabi chet mamlakatlarda oʻqib kelgan yoshlar omma oʻrtasida maʼrifat va madaniyat tarqatish bilan birga amirga qarshi kurashishni ham yoqlab chiqadilar. Bunday boʻlinishning asosiy sabablari: * [[Turkiston]] oʻlkasi, shu jumladan [[Buxoro amirligi]]dagi ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy vaziyatning ogʻirligi, rus podshosi va amirlikning ikki yoqlama zulmkorlik siyosati; * [[bolsheviklar]]ning mahalliy xalq oʻrtasida yurgizgan tashviqot va targʻibotlari taʼsiriga ishonuvchanlik; * mahalliy xalq vakillarining siyosiy vakuumda saqlanganligi, ularning siyosat borasidagi gʻoyaviy-nazariy saviyasining yetarli darajada rivojlanmaganligi. Fitrat [[1917]]-yilgi fevral voqealaridan soʻng [[jadidlar]]ning [[Buxoro]]dagi ahvoli murakkablashgach, [[Samarqand]]ga koʻchib borib [[1917]]-yil aprelidan [[1918]]-yil martigacha chiqib turgan „[[Hurriyat]]“ gazetasiga muharrirlik qiladi (1917-yilgi 27-sonidan 1918-yilgi 87-sonigacha), gazeta ishlarini rivojlantirish maqsadida Fitrat nashriyotga [[Oʻrta Osiyo]] jadidchiligining dargʻasi, muftiy [[Mahmudxoʻja Behbudiy]]ni taklif etadi. Ayrim maʼlumotlarga qaraganda Fitrat shu-yillarda „[[Ittihodi taraqqiy]]“ tashkiloti Eski Buxoro boʻlimining raisi ham boʻlgan. [[1917]]-yilning oktyabr oyini „Yurt qaygʻusi“ deb baholadi. Ammo nurli kelajakdan umid uzmadi. [[1917]]-yil 27-noyabrda eʼlon qilingan [[Turkiston Muxtoriyati]]ni soʻngsiz mehr bilan qarshi oldi. Hatto 27-noyabrni „Milliy laylatulqadrimiz“ deb atadi. Ammo uning bu quvonchi uzoqqa choʻzilmadi, [[1918]]-yilning 19-20-fevralida [[Turkiston muxtoriyati]] [[bolsheviklar]] va [[armanlar]]ning „[[Dashnaksutyun]]“ partiyasi tomonidan qonga botirildi. Bu voqea tarixda „[[Qoʻqon voqeasi]]“ nomini olgan. [[1918]]-yil martdagi Kolesov voqeasidan keyin u [[Toshkent]]ga keldi. Dastlab [[Xadra]]dagi maktabda, may-iyun oylaridan boshlab [[Turkiston musulmon dorilfununi]] qoshida tashkil topgan dorulmualliminda til va adabiyotdan dars berdi. [[1919]]-[[1920]]-yillarda [[Afgʻoniston amirligi]]ning [[Toshkent]]dagi vakolatxonasida tarjimonlik qildi. [[Toshkent]]da u asosan ilmiy, ijodiy maʼrifiy ishlar bilan koʻproq band boʻldi. Bir qator darsliklar tuzdi, „[[Chigʻatoy gurungi]]“ nomli ijtimoiy-adabiy tashkilot tuzib, unda faol ishtirok etdi. [[1920]]-yil 9-aprelda „[[Tong]]“ jurnalini tashkil etib, yosh ziyolilar avlodini millatparvarlik va vatanparvarlik ruhiyatida tarbiyalashga kirishdi. „[[Tong]]“ jurnalining shiori boʻlgan: „Miya oʻzgarmaguncha boshqa oʻzgarishlar negiz tutmas!“ soʻzlari Fitratning shu-yillarda olib borgan faoliyatining maqsad-mohiyatini toʻla ifodalaydi. Jurnalda „[[Chigʻatoy gurungi]]“ aʼzolarining deyarli barchasi ishtirok etdi. Afsuski, jurnal ishi 3-sondan keyin toʻxtab qoldi. [[Buxoro Xalq Sovet Respublikasi]] tashkil topishi bilan Fitrat [[1921]]-yilda [[Buxoro]]ga taklif qilinadi va shu-yildanoq maorif noziri vazifasida ish boshlaydi. [[1922]]-yilda xorijiya (tashqi ishlar) noziri, Xalq xoʻjaligi Kengashi raisi, Markaziy Ijroya Qoʻmitasi raisi oʻrinbosari, Xalq nozirlari shoʻrosi raisi oʻrinbosari, Hukumat plan va smeta tashkiliy hay’atining raisi, [[Buxoro Xalq Sovet Respublikasi|BXSR]] mehnat kengashining Prezidium aʼzosi va boshqa lavozimlarda xizmat qildi. Ikki yil davomida Buxoro Xalq Respublikasida taʼlim vaziri va iqtisodiy rivojlanish kengashining rahbari sifatida faoliyat yuritgan. U shu davrda [[Buxoro Xalq Sovet Respublikasi]] mablagʻlari hisobiga 70 nafar turkistonlik istiqbolli yoshlarning [[Germaniya]]ga borib oʻqishi, [[Buxoro]]da Sharq musiqasi maktabining tashkil etilishi, fan va madaniyatga doir xalq qoʻlida sochilib yotgan noyob qoʻlyozmalarni toʻplashda tashabbuskor boʻldi. Fitratning saʼy-harakatlari bilan [[Buxoro Xalq Sovet Respublikasi]]da turk (oʻzbek) tili davlat tili deb eʼlon qilindi. Davlat teatri tashkil qilinib, bu teatrda ishlash uchun [[Toshkent]]dan [[Mannon Uygʻur]] va [[Choʻlpon]], vaqf ishlarini boshqarish uchun esa [[Munavvar Qori Abdurashidxonov]] taklif etildi ([[1921]]). Ammo [[1923]]-yilda [[Yan Rudzutak]] boshchiligida [[Moskva]]dan kelgan komissiya Fitratni ishdan olib, [[Rossiya]]ga „chaqirib olingan“ deb eʼlon qildi va Fitrat 1923—1927-yillarda [[Moskva]]dagi Sharqshunoslik instituti ([[1921]]-yilgacha Sharq tillari instituti deb nomlangan)da ishladi, ilm bilan shugʻullandi. [[Leningrad Davlat universiteti]]ning Sharq fakultetida Turk, arab, fors tili va adabiyoti, madaniyatidan talabalarga dars berdi. [[Leningrad Davlat universiteti]] professorligiga saylandi. „[[Abulfayzxon]]“, „[[Bedil]]“, „Qiyomat“, „Shaytonnig Tangriga isyoni“ kabi asarlar yozib, chop ettirdi. [[1927]]-yilning boshida [[Rossiya]]dan qaytgach, [[1937]]-yilga qadar [[Samarqand]]dagi [[Oliy pedagogika instituti]] (hozirgi [[Samarqand Davlat universiteti]]) hamda [[Toshkent]]dagi [[Til va adabiyot instituti]]da faoliyat koʻrsatdi. Fitrat oʻz hayoti davomida yuzlab ijtimoiy-publitsistik maqolalar, oʻnlab ijtimoiy-siyosiy va ilmiy risolalar yaratdi. U birgina [[Turkiston]]da emas, [[Afgʻoniston]], [[Hindiston]], [[Turkiya]], [[Kavkaz]], Volgaboʻyi matbuotida ham faol ishtirok etdi.<ref>Vatan tarixi. R. Shamsutdinov, Sh. Karimov, Oʻ. Ubaydullayev, „Sharq“ NMAK BT, Toshkent, 2003</ref> == Badiiy va ilmiy adabiyot == Fitratning adabiy merosi rang-barang. U adib sifatida badiiy ijodning barcha turlarida qalam tebratibgina qolmay, oʻzbek adabiyotining yangi janr va turlar bilan boyishi, sheʼr tuzilishining isloh etilishi, adabiy realizmning teranlashishi, davr, jamiyat va xalq hayoti bilan bogʻliq boʻlgan muhim ijtimoiy muammolarning oʻzbek adabiyotida badiiy talqin etilishiga ulkan hissa qoʻshdi. Fitrat ijodini shartli ravishda uch davrga boʻlish mumkin: '''1-davr''' [[1909]]-[[1916]]-yillarni oʻz ichiga olib, [[Turkiya]] taassurotlaridan ilhomlangan holda jadid maʼrifatparvari sifatida ijod qilgan. '''2-davr''' [[1917]]-[[1923]]-yillarni qamrab oladi, bu davrda Fitrat milliy istiqlol gʻoyalari bilan toʻyingan asarlar yozadi. Ijodining '''3-davri''' [[1923]]-[[1937]]-yillarga oid boʻlib, Shoʻro maxfiy xizmatining doimiy nazoratida boʻlgan Fitrat asosan ilmiy va pedagogik ishlar bilan shugʻullanadi. Fitrat [[zullisonayn]] adib boʻlib, adabiyotga shoir va adabiyotshunos sifatida kirib kelgan. Istanbuldagi toʻrt yillik taʼlimi davomida faqat forsiy tilda ijod qilgan. Koʻp oʻtmay u oʻzini dramaturgiya va prozada ham sinab koʻrdi. U „Munozara“ (dastlabki nomi „Hindistonda bir farangi ila buxorolik bir mudarrisning bir necha masalalar ham usuli jadid xususida qilgan munozarasi“) asarini Turkiyaga borishdan oldin, [[1905]]-[[1907]]-yillarda yaratgan. „Sayha“ („Chorlov“, „Naʼra“) (fors tilida), „Sayyohi hindi“ („Bayonoti sayyohi hindi“), „Rahbari najot“, „Tarixi Islom“ asarlarini esa [[Turkiya]]da tahsil paytida yozgan va „Munozara“ [[1908]]-yilda, „Sayha“ [[1910]]-yilda, „Sayyohi hindi“ [[1913]]-yilda [[Istanbul]]da bosilib chiqqan. „Rahbari najot“ va „Oila“ [[1915]]-[[1916]]-yillarda [[Boku]]da nashr qilingan. Bu asarlar oʻsha davrdayoq xalq orasida keng tarqaldi. Horijiy tillarga ham oʻgirildi. Masalan, „Munozara“ [[1909]]-[[1914]]-yillar orasida [[turk tili|turk]], [[ozarbayjon tili|ozarbayjon]] tillarida, „Sayyohi hindi“ rus tilida chop etilgan. „Rahbari najot“ni esa doʻsti, shoir va noshir [[Abdulvohid Burhonov]] [[Sankt-Peterburg]]da nashrdan chiqargan. Bulardan tashqari uning „Mavludi Sharif“, „Abo Muslim“, „Begijon“ asarlari va dastlabki sheʼrlari „[[Oyna]]“, „[[Taraqqiy]]“, „[[Sadoi Turkiston]]“, „[[Turon]]“, „[[Hurriyat]]“, „[[Buxoroi Sharif]]“ kabi gazeta va jurnallar sahifalarida eʼlon qilingan. Uning „Munozara“ va „Sayyohi hindi“ asarlari XX asr boshlarida [[Turkiston]]dagi milliy uygʻonish harakatining norasmiy dasturi boʻlib xizmat qilgan va yoshlar dunyoqarashining keskin oʻzgarishi va ularning jadidlar safiga kelib qoʻshilishiga sabab boʻlgan. Keyinchalik bu asarlar orqali Fitratni millatchilikda, turkparastlikda va islomparastlikda ayblashgan. Fitratning bizgacha yetib kelgan [[oʻzbek tili]]dagi sheʼrlari, [[1917]]- va undan keyingi davrlarga oid. Maʼlumki, [[fevral inqilobi]]dan keyin [[Turkiston]] xalqlarining mustaqillikka erishishlari uchun juda qulay fursat tugʻilgan. Fitrat shu davrda xalqni mustamlakachilik kishanlarini parchalab, milliy istiqlol uchun kurashga daʼvat etuvchi sheʼrlar yozishga kirishgan. Ammo anʼanaviy [[aruz vazni]], uning nazarida, bunday zamonaviy gʻoyani ifodalash, xalqni oyoqqa turgʻazish va safarbar etish kuchiga ega emas edi. Shuning uchun ham Fitrat turk va tatar sheʼriyatlarida shakllangan, oʻzbek xalq ogʻzaki sheʼriyatida ayrim unsurlari boʻlgan sochmani milliy adabiyotimizga olib kirdi. Oʻz ona diyorini ozod va hur koʻrishni orzu qilgan shoir „Yurt qaygʻusi“ deb nomlangan bir sheʼr va toʻrtta sochma yozib, ularda hurriyat uchun kurash gʻoyasini baralla kuylaydi. Ijodkor mazkur sochmalarida [[Turkiston]]ni xoʻrlangan va xorlangan Ona obrazida tasvirlab, bu jabrdiyda Onani zulmkorlardan xalos etish uchun [[Amir Temur]] singari insonlarni qoʻmsaydi. U 1917-yillarda „Mirrix yulduziga“, „Sharq“, „Shoir“ kabi sheʼrlarni yaratib, [[Turkiston]]ni endi „qizil mustamlaka“ga aylantira boshlagan [[bolsheviklar]]ga va ular barpo etayotgan tuzumga nafrat tuygʻusini ifodaladi. Bundan tashqari Fitrat barmoq vaznida yozilgan mazkur sheʼrlari bilan xalq ogʻzaki sheʼriyatining mulki boʻlgan barmoqni isloh etib, Choʻlpon bilan birga uni yozma adabiyotga olib kirdi va unga yangi hayot bagʻishladi. [[1922]]-yilda Fitrat tashabbusi bilan „Oʻzbek yosh shoirlari“ sheʼriy toʻplami bosilib chiqdi. Bu toʻplamdan Fitrat asarlari bilan birga oʻsha davrda qizgʻin ijod qilgan [[Choʻlpon]], [[Botu]] va [[Elbek]]ning sheʼrlari ham oʻrin olgan va xalq orasida katta qiziqish bilan oʻqilgan. === Nasr === Fitrat nasrda ham samarali ijod qilgan. XX asrning 10-yillarida sahna asari sifatida namoyish etilgan „Munozara“ Fitratning nasrdagi ilk asaridir. „Munozara“ ham „Sayyohi hindi“ ham Fitrat publitsistikasining yorqin namunalaridandir. Fitrat keyinchalik ham ijtimoiy, huquqiy, maʼnaviy hamda estetik qarashlarini ifodalashda publitsistikadan samarali foydalandi. Faqat 20-yillarning oʻrtalariga kelibgina u „sof“ nasriy asarlarni yarata boshladi („Qiyomat“, „Meʼroj“, „Oq mozor“, „Zayd va Zaynab“, „Zahroning imoni“ va boshqalar). „Munozara“ va „Sayyohi hindi“ asarlarida koʻtarilgan milliy qoloqlik, diniy fanatizm mavzusi 20-yillar uchun ham dolzarb ahamiyatga ega edi. Fitrat bu hikoyalarida diniy syujetlardan din taʼsiriga qarshi kurashda foydalandi. Bu asarlar, ayniqsa, [[1930]]-yilda qayta ishlangan „Qiyomat“ xayoliy hikoyasi oʻzbek adabiyotida fantastikaning tugʻilishi va shakllanishida milliy manba boʻlib xizmat qildi. === Dramaturgiya === Fitrat dramaturgiyasi ham oʻziga xosligi bilan ajralib turadi. U [[1916]]-yildan boshlab teatr uchun koʻplab asarlar yaratdi. Ammo uning nafaqat 1916—1918-yillarda yozgan „Begijon“, „Qon“, „Abo Muslim“, „Temur sagʻanasi“, „Oʻgʻizxon“ singari pyesalari, hatto [[1934]]-yilda yozgan „Toʻlqin“ opera librettosi ham bizgacha yetib kelmagan. Maʼlumki, Fitratning 5 pardali „Begijon“ pyesasida dehqonlarning xon zulmiga qarshi koʻtargan isyonlari tasvir etilgan. „Temur sagʻanasi“ pyesasida esa muallifning „Yurt qaygʻusi (Temur oldinda)“ sochmasidagi istiqlol uchun kurash gʻoyasi oʻzining badiiy tajassumini topgan. Fitrat oʻsha-yillarda yozgan boshqa sahna asarlarida ham tarixiy oʻtmishga murojaat etganiga qaramay, bolsheviklarning Turkistonda olib borgan gʻayrimilliy siyosatiga faol munosabat bildirib, zulm va zoʻravonlikka asoslangan „yangi tuzum“ni keskin qoralagan. Fitrat ijodining shu davrdagi yetakchi motivi — bolshevizmga qarshi kurash gʻoyasi „Chin sevish“ (1920) va „Hind ixtilolchilari“ (1923) pyesalarida ayniqsa yorqin ifodalangan. Dramaturg Turkistonda Shoʻro hokimiyati-yillarida sodir boʻlayotgan fojeali voqealarni Britaniyaning mustamlakasi boʻlgan Hindistonga koʻchirib, ingliz mustamlakachilariga qarshi kurashayotgan hind istiqlolchilari siymosida, maʼlum maʼnoda, oʻz vatandoshlari obrazini yaratdi. Javoharlal Neruning eʼtirof etishicha, Fitratning bu asarlari hind xalqining mustamlakachilikka qarshi olib borgan kurashiga kuch va madad bergan. Fitrat Moskvadalik paytida „Abulfayzxon“, „Shaytonning Tangriga isyoni“ ([[1924]]), ona yurtiga qaytgach esa „Arslon“, „Shoʻrishi Vose“ („Vose qoʻzgʻoloni“, [[1927]]), „Toʻlqin“ ([[1934]]) pyesalarini yozdi. Bu asarlari orasida „Abulfayzxon“ oʻzining shekspirona epik koʻlami bilan ajralib turadi. Unda Fitrat [[Shekspir]] pyesalariga xos qabartma tip va xarakterlarni yaratdi. Zulmga asoslangan saltanat tojining otadan bolaga oʻtib kelishi natijasida paydo boʻluvchi qonli oqibatlarni haqqoniy tasvirladi. Mazkur pyesa asosida [[Ashtarxoniylar]] sulolasining soʻnggi vakili boʻlmish Abulfayzxon saltanatining tanazzuli (<nowiki>XVIII</nowiki> asr) natijasida [[Buxoro]]da [[Mangʻitlar|Mangʻit]] amirlarining saltanat tepasiga kelishlari bilan bogʻliq tarixiy voqealar yotadi. Fitratning olis tarixiy voqeaga nazar solishdan maqsadi: „Podsholik qon bilan sugʻorilgan bir ogʻochdir, qon oqib turmagan yerda bu daraxtning qurib qolishi aniqdir“ degan falsafa bilan yashagan va oʻzi ham shu gʻayriinsoniy falsafaning qurboni boʻlgan [[Abulfayzxon]] singari qonxoʻr podsholarni tarix qaʼridan olib chiqib, xalqqa koʻrsatishdir. Fitrat bu asari bilan bolsheviklar tuzumi XX asrning [[Abulfayzxon]]i — [[Iosif Stalin|Stalin]]ni yaratishi va uning bepoyon mamlakatni qonga botirishini bashorat etdi. Shu maʼnoda mazkur tragediya Fitrat zakosi bilan yaratigan xalqni ogohlantiruvchi asardir. Fitrat bu asari bilan oʻzbek adabiyotida tragediya janriga asos solib, mazkur janrning asosiy tamoyillarini belgilab berdi. === Ijtimoiy publitsistika === Ijtimoiy, huquqiy, diniy va maʼrifiy asarlari orqali ham Fitrat ilm-fan, maʼrifatning turli sohalarida teran iz qoldirdi. U [[1914]]-[[1916]]-yillardayoq „Rahbari najot“ („Najot yoʻli“), „Oila“, „Mavludi Sharif yoki Mur’oti xayr ul Bashar“, [[1917]]-[[1920]]-yillarda „Oʻqu“ („Oʻquv“), „Sharq siyosati“, „Yigʻla, Islom“, [[1925]]-yilda „Muxtasar Islom tarixi“ singari asarlarni eʼlon qildi. Fitrat mazkur asarlarida, bir tomondan, shu-yillarda roʻy bergan siyosiy, ijtimoiy masalalarga munosabatini ifodalagan boʻlsa, ikkinchi tomondan, musulmon olami uchun oʻz ahamiyatini yoʻqotmaydigan yoki muayyan tarixiy davrda saqlanib qoladigan maʼnaviy va maʼrifiy qadriyatlarni tushuntirib berdi. Fitrat bu asarlarida millatning nafaqat siyosiy-ijtimoiy, balki diniy maʼrifiy masalalarda ham yetarli darajada bilimga ega boʻlmaganini eʼtiborga olib, har bir musulmon bilishi lozim boʻlgan bir qator masalalarga yorqinlik bagʻishladi. Fors tilida yozilgan „Rahbari najot“ risolasida tafsir, hadis, fiqh, kalom ilmlari, shuningdek, lisoniy, falsafiy, dunyoviy ilmlar toʻgʻrisida aniq tasavvur berdi, avlod, badan, fikr, axloq tarbitasiga oid falsafiy, etik qarashlarini olgʻa surdi. Fitratning „Oila“ risolasida esa oilaning jamiyat va inson hayotidagi rolini oshirishga, oila aʼzolarining huquqiy meʼyorlarini belgilashga qaratilgan fikr va mulohazalari yanada rivojlantirildi. Fitrat huquqiy davlat qurish va uning rivojini taʼminlash maqsadida [[1918]]-yilda [[Yosh buxoroliklar]] partiyasining 13 bobdan iborat dasturini yozib berdi. Bu dasturda olimning ijtimoiy-siyosiy va huquqiy qarashlari oʻzining chuqur ifodasini topdi. === Pedagogika === Fitratning maktab oʻquvchilariga moʻljallangan „Oʻqu“ („Oʻquv“, , [[Boku]], [[1917]]) qoʻllanmasi Vatan, dunyo, tabiiyot, tibbiyot va gigiyena singari masalalar, shuningdek, oʻtmishda yashagan allomalar haqida tasavvur beradi (nomaʼlum sabablarga koʻra, ushbu qoʻllanmaning 2-qismi yozilmagan). === Oʻzbek tili va adabiyotini oʻrganish === Bulardan tashqari Fitrat [[oʻzbek tili]]ning grammatikasini oʻrganish ishlarini boshlab bergan va shu soha rivojiga katta hissa qoʻshgan. U [[1918]]-yilda [[Shokirjon Rahimiy]] va [[Qayum Ramazon]] bilan hamkorlikda „Ona tili“ darsligini yaratdi. [[1921]]-yilda [[Toshkent]]da boʻlib oʻtgan Til va imlo qurultoyida Fitrat oʻzbek tilining sofligini taʼminlash va rivojlantirishga qaratilgan bir qancha takliflarni oʻrtaga tashladi. U 20-yillarda oʻzbek tili tabiatini oʻrganishda davom etib, "Oʻzbek tili qoidalari toʻgʻrisida bir tajriba: „<nowiki/>[[Sarf]]<nowiki/>“ ([[1925|1924]]), "Oʻzbek tili qoidalari toʻgʻrisida bir tajriba: „Nahv“ ([[1926|1925]]) darsliklarini yaratdi va bu darsliklar [[1930]]-yilga qadar bir necha marta nashr etildi<ref>{{veb manbasi |title=Абдурауф Фитрат - один из первых узбекских профессоров |url=https://uza.uz/ru/posts/abdurauf-fitrat-odin-iz-pervykh-uzbekskikh-professorov-27-10-2020 |website=uza.uz |accessdate=15-sentabr 2023-yil |date=27.10.2020}}</ref>. Olim oʻzbek tili morfologiyasi va sintaksisiga bagʻishlangan bu asarlari bilan oʻzbek tili grammatikasini ilmiy asosda oʻrganish ishiga tamal toshini qoʻydi. Fitratning tilshunoslik sohasidagi katta xizmatlaridan yana biri uning 20-yillarda qadimiy turkiy til, jonli xalq tili va shevalarga tayangan holda, ilmiy-adabiy muomalaga kirib kelayotgan yangi tushuncha hamda hodisalarni ifodalash uchun oʻzbek tilining lugʻat fondiga yangi soʻzlar hamda atamalarni olib kirganligidadir. Olim „Eng eski turk adabiyoti namunalari“ (matn, tadqiqot, izohlar, [[1927]]), „Oʻzbek adabiyoti namunalari“ (matn, tadqiqot, izohlar, 1-jild, [[1928]]) tazkiralarini tuzib, milliy adabiy merosimizning eng qadimgi davrdan soʻnggi davrlarga qadar yaratilgan namunalarini toʻplab, muayyan tizimga soldi („Oʻzbek adabiyoti namunalari“ning ikkinchi jildi nomaʼlum sabablarga koʻra eʼlon qilinmagan). „Qutadgʻu bilig“ singari oʻzbek yozma adabiyotining xalq orasida sochilib yotgan noyob yodgorliklarini qoʻlga kiritish, oʻrganish va chop etishga intildi. Oʻzbek adabiyotining yirik namoyandalarini ilk bor oʻrganib, „Bedil“ ([[1923]]), „Navoiyning forsiy shoirligi va uning forsiy devoni toʻgʻrisida“, „Qutadgʻu bilig“ ([[1925]]), „Ahmad Yasaviy“ ([[1927]]), „Yassaviy maktabi shoirlari toʻgʻrisida tekshirishlar“, „Hibbat ul-Haqoyiq“, „Oʻzbek shoiri Turdi“ ([[1928]]), „<nowiki>XVI</nowiki> asrdan soʻngra oʻzbek adabiyotiga umumiy bir qarash“, „Muhammad Solih“, „Fors shoiri Umar Xayyom“ ([[1929]]), „Mashrab“, „Farxodu Shirin“ dostoni toʻgʻrisida" ([[1930]]) kabi katta ilmiy qimmatga ega risola va maqolalar yaratdi. Fitrat bu tadqiqotlari bilan oʻzbek adabiyotshunoslik maktabiga poydevor qoʻydi. „Sheʼr va shoirliq“ ([[1919]]), „Adabyot qoidalari“ ([[1926]]), „Sanʼatning manshai“ ([[1927]]), „Aruz haqida“ ([[1936]]) singari maqola va risolalari bilan adabiyot nazariyasi faniga asos soldi. === Tarixshunoslik === Bundan tashqari Fitrat tarixshunoslik va sharqshunoslik sohalariga oid fors tilida maqola va risolalar ham yozdi, „Amir Olimxonning hukmronlik davri“ ([[1930]]) shular jumlasidandir. 1921-yilda B.Soliyev va B. S. Sergeyev bilan birgalikda Buxoro amiriga qarashli nodir qoʻlyozmalar, vaqf hujjatlarini yigʻish, ularga tartib va tavsif berish ishlarida ishtirok etdi. B. S. Sergeyev bilan birgalikda V. L. Vyatkin arxivida saqlangan qozilarga oid hujjatlarni oʻrganib, rus tilida <nowiki>“Казыйские документы XVI века”</nowiki> ([[1937]]) nomli kitobni nashr ettirdi. === Musiqa sanʼati === Fitratning sanʼatshunoslikka oid xizmatlari ham tahsinga sazovordir. U [[1921]]-yil [[Buxoro]]da Sharq musiqasi maktabini tashkil etib, bu maktabning birinchi direktori lavozimida ishlaydi. Maktabga mumtoz musiqa bilimdonlari (sozanda, xonandalar) bilan birga [[Viktor Uspenskiy]] singari musiqashunoslarni ham taklif etdi. U shu vaqtdan boshlab „[[Shashmaqom]]“ kuylarini toʻplash va notaga yozib olish ishlariga rahbarlik qildi. Fitratning tashabbusi bilan ota Jalol va ota Gʻiyosdan Buxoro Shashmaqomi V. Uspenskiy tomonidan ilk bora notaga olinib, nashr etildi. Fitrat „Shashmaqom“, „Oʻzbek musiqasi toʻgʻrisida“ maqolalari va „<nowiki/>[[Oʻzbek klassik musiqasi va uning tarixi]]<nowiki/>“ ([[1927]]) risolasi bilan <nowiki>XX</nowiki> asr oʻzbek musiqashunoslik fanini boshlab berdi. [[Tasvir:FitratQaror.jpg|thumb|left|SSSR Oliy Sudi tomonidan Fitratga oʻlim jazosini berish toʻgʻrisida chiqarilgan qaror, 1938-yil 5-oktyabrda imzolangan]] == Oilasi == Fitratning otasi Abdurahimboy savdogar va sarrof boʻlgan. Onasining ismi Bibijon (toʻla nomi Nastarbibi, ayrim manbalarda Mustafbibi) boʻlgan. Onasi 1866-yilda tugʻilgan. Oʻgʻli Abdurauf hibsga olingan vaqtda yaʼni 1937-yilda u hayot boʻlgan. Oilada Abduraufdan tashqari yana ikki farzand boʻlgan: ukasi Abdurahmon va singlisi. Singlisi Mahbuba Rahim qizi nomi bilan sheʼrlar yozgan, 1920-yillarning faol ayollaridan boʻlgan. Ukasi Abdurahmon 1910-yillarda Kogon bosmaxonasida harf teruvchi boʻlib ishlagan. Fitrat uch marta uylangan. Birinchi xotinidan ajrashgan. Ikkinchi xotini vafot etgan. Uchinchi marta Buxorodagi Burhonovlar sulolasidan Fotima Burhonova ([[Mutal Burhonov|Mutal Burhonovning]] opasi)ga uylanadi<ref>{{veb manbasi |last1=Mutavakkil Burhonov |title=Fitrat va Cho’lpon haqida xotiralar & Mutavakkil Burhonov. Tarona va ikki qo’shiq |url=https://kh-davron.uz/kutubxona/multimedia/mutavakkil-burhonov-fitrat-va-cholpon-haqida-xotiralar.html |website=kh-davron.uz |accessdate=21-iyul 2023-yil}}</ref>. == Qatagʻon qilinishi == 20-yillarning 2-yarmidan boshlab vaziyat oʻzgaradi. Sovet davlati mustahkam oʻrnashib borgan sari erkin fikrlashlar kamayib bordi. Ziyolilarni, ayniqsa jadidlarni qoralash boshlandi. Har qanday hodisaga sinfiy-partiyaviy yondashish nuqtayi nazari paydo boʻldi. 1929-yili „[[Oʻzbekiston ovozi|Qizil Oʻzbekiston]]“ roʻznomasining 3-sonida (13-, 14-, 15-may) J.Boyboʻlatov qalamiga mansub „Oʻzbek adabiyotida chigʻatoychilik“ nomli maqola nashr etilgan. Maqola Fitratning „Oʻzbek adabiyoti namunalari“ asariga tanqidiy ruhda yozilgan. Yaʼni Fitrat marksizmni inkor qilishda, oʻtmishni ideallashtirishda, burjua millatchiligi gʻoyalari tashviqotida ayblanadi. Maqola muallifi boʻlgan Fitrat va kitobga soʻzboshi yozgan [[Otajon Hoshimov|Otajon Hoshim]] matbuotda qarshi javob raddiya bilan chiqadilar. 1930-yildan esa unga siyosiy ayblovlar qoʻyila boshlandi. Yozgan bir qancha ishlari uning „aksilshoʻroviy“ faoliyatiga „ashyoviy dalil“ sifatida tilga olindi. „Sharq haqiqati“ roʻznomasining 1930-yilgi 180-, 182-, 183-sonlarida J.Boyboʻlatovning „Oʻzbeklarning adabiy merosi“ bayrogʻi ostidagi panturkizm" sarlavhali maqolasi bosildi. J.Boyboʻlatov yana Fitratning iziga tushdi. 1923-yildagi „ayb“larini qoʻzgʻadi, sudga tortilmay qolganini eslatdi, shoirni „sinfiy dushman“ deb eʼlon qildi. „Oʻzbeklarning adabiy merosi“ asarini „Qur’on“ni nashr qilish proletariat ishiga qanchalik xiyonat boʻlsa, mazkur „Oʻzbek adabiyoti namunalarining chop etilishi ham shunchalik jinoyatdir“, degan xulosa chiqardi. Ushbu maqolaning ruscha tarjimadagi bir nusxasi keyinchalik Fitratni ayblovchi hujjat sifatida uning „Jinoiy ishi“ga ilova qilingan. Matbuotdagi ayblovlarga qaramasdan [[Fayzulla Xoʻjayev|F.Xoʻjayev]] 1923-yildagi singari doʻstini yana bir marta saqlab qoldi. 1937-yilning 24-apreliga kelib Abdurauf Fitrat Oʻzbekiston prokurorining koʻrsatmasi bilan Davlat Xavfsizligi Boshqarmasi toʻrtinchi boʻlimining boshligʻi Davlat Xavfsizligi leytenanti Ogʻabekov tomonidan hibsga olindi<ref>{{veb manbasi|title=Abdurauf Fitrat (1886-1938)|url=http://jadid.sosgroup.uz/jadids/18|accessdate=21-iyul 2023-yil|arxivsana=2023-07-21|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230721212406/http://jadid.sosgroup.uz/jadids/18}}</ref>. == Vafoti == Fitrat ilgʻor demokratik gʻoya va fikrlari uchun koʻpchilik jadidlar qatorida shakkoklik va isyonkorlikda ayblandi. Chor maʼmurlari esa uni mustamlakachilikka qarshi turganlikda aybladilar, [[Kommunizm|kommunistik]] mafkura humron boʻlgan shoʻrolar davrida esa, millatchilikda, panturkizm gʻoyasi tarafdori, „xalq dushmani“ degan tuhmatlar bilan aybladilar. Professor H.Yoqubovning hikoya qilishicha, Fitratni [[1937-yil]]gacha uning doʻsti [[Fayzulla Xoʻjayev]] oʻz himoyasiga olib kelgan. [[1937-yil]]da koʻpchilik qatori Fitrat ham [[NKVD]] tomonidan qamoqqa olingan. [[Iosif Stalin]]ning 1938-yil 28-martdagi „Otuvga eʼlon qilinganlar roʻyxati“ga tushgan. Abdurauf Abdurahim oʻgʻli Fitrat [[1938-yil]] 4-oktyabr kuni [[Toshkent]] shahrining hozirgi [[Yunusobod]] tumani [[Boʻzsuv]] qirgʻogʻidagi qatlgohda otib oʻldirildi<ref>Unutilmas siymolar (Jadidchilik harakatining namoyandalari) Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi DJQA, „Akademiya“, Toshkent, 1999</ref>. Uni oʻlimga mahkum qilish haqidagi sud qarori bir kundan keyin yaʼni [[1938-yil]]ning 5-oktyabrida imzolandi. [[Fayl:Uzbek Abdurauf Fitrat stamp.jpg|thumb|right|150px|Fitrat 110 yillik yubileyi sharafiga chiqarilgan [[pochta markasi]].]] [[1963-yil]] [[Iosif Stalin]] vafotidan soʻng Fitrat nomi oqlandi. == Xotira == [[1991]]-yil 25-sentabrda Abdurauf Fitratga oʻzbek dramaturgiyasini rivojlantirishdagi, realistik adabiy tanqidchilik hamda adabiyotshunoslik maktabiga asos solishdagi xizmatlari uchun [[Alisher Navoiy nomidagi Davlat mukofoti|Alisher Navoiy nomidagi Oʻzbekiston Respublikasi Davlat mukofoti]]<ref>{{Veb manbasi |url=http://press.natlib.uz/ru/editions/34117 |sarlavha=„O‘zbekiston adabiyoti va san`ati" gazetasi 1991-yil 4-oktyabr kungi soni O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni “Adabiyot, san’at va me’morchilik sohasida Alisher Navoiy nomidagi O‘zbekiston Respublikasi davlat mukofotini berish to‘g‘risi”da "gi Farmoni Qaralgan sana=17.10.2024 |sana=http://press.natlib.uz/}}</ref> berildi. [[Mustaqillik ordeni]] berildi. [[Toshkent]] va [[Buxoro]]da Fitrat nomidagi koʻchalar, maktablar ochildi. [[Buxoro]] shahrida Fitrat bogʻi va uy-muzeyi tashkil qilindi (1996)<ref>{{veb manbasi |title=Қатағон ва қалам: Абдурауф Фитрат |url=https://www.bbc.com/uzbek/uzbekistan/2016/04/160331_muhammadjon_mahmud3 |website=bbc.com |accessdate=15-sentabr 2023-yil |date=26 апрел 2016}}</ref>. [[Buxoro]] shahrida Fitrat haykali oʻrnatildi. [[1996]]-yilda Abdurauf Fitrat tavalludining 110-yilligi mamlakat miqyosida nishonlandi, „[[Oʻzbekiston pochtasi]]“ tomonidan Fitratga bagʻishlangan pochta markalari chiqarildi. == Nashr qilingan asarlari == * Fitrat. Sheʼrlar. „Oʻzbekiston adabiyoti va sanʼati“, 1987-yil 11-dekabr. * Fitrat. Sheʼrlar. „Sharq yulduzi“, 1991, 6-son. * Fitrat. Hind ixtilolchilari. „Sharq yulduzi“, 1990, 4-son. * Fitrat. Turkistonda ruslar. „Sharq yulduzi“, 1992. * Fitrat. Oʻzbek klassik musiqasi tarixi. T.: „Fan“, 1993. * Fitrat. Tanlangan asarlar, Ikki jildlik. T.: „Maʼnaviyat“, 2001. * Fitrat. Chin sevish. T.: „Adabiyot va sanʼat“, 1996. * Fitrat. Najot yoʻli. T.: „Sharq“, 2002. == Manbalar == {{manbalar|3}}{{Bu tanlangan maqola}} == Adabiyotlar == * Aliyev A., Abdurauf Abdurahim oʻgʻli Fitrat, T., 1984; * Fidoyilar, T., 1990; * Qosimov B., Maslakdoshlar. Behbudiy. Ajziy. Fitrat, T., 1994; * Qosimov B., Milliy uygʻonish, T., 2002. * Qosimov B., Fitrat (chizgilar). Sharq yulduzi, 1992, 10-son, 170-bet. * Qosimov B., Inson fojealari. Oʻzbekiston adabiyoti va sanʼati, 1990-yil 6-aprel. * Qosimov B., Fitrat. Oʻzbekiston adabiyoti va sanʼati, 1991, 10-son. * Gʻaniyev I., Fitrat, eʼtiqod, ijod, T., 1994; * Gʻaniyev I., Fitratshunoslik, Buxoro, 1994; * Gʻaniyev I., Fitratning tragediya yaratish mahorati. T., 1994. * Boltaboyev H., Abdurauf Fitrat, T., 1996; * Boltaboyev H., Fitratning ilmiy merosi, T., 1996; * Boltaboyev H., Qatagʻon qilingan ilm. T.: „Xazina“, 1996. * Boltaboyev H., Nomaʼlum Fitrat. Yoshlik, 1990, 34-38-betlar. * Boltaboyev H., Fitratning ilmiy merosi. T.: „Fan“, 1996. * Boltaboyev H., Fitrat — adabiyotshunos. T.: „Yozuvchi“, 1996. * Boltaboyev H., Boburshoh Fitrat talqinida. Oʻzbekiston adabiyoti va sanʼati, 1993, 2-son, 15-bet. * Qurbonova M., Fitrat — tilshunos, T., 1996; * Ergasheva M., Abdurauf Fitrat — buyuk huquqshunos, T., 2001; * Milliy uygʻonish va oʻzbek filologiyasi masalalari. T.: Universitet, 1993. * Erkinov S. Fitrat — navoiyshunos. Oʻzbek tili va adabiyoti, 1990, 3-son, 3-bet. == Havolalar == {{Vikiiqtibos}}{{Ovozli Vikipediya|sana=2022-08-13|Abdurauf Fitrat.ogg}} * [http://tarix.uz/buyuk-shaxslar/ozbek-ziyolilari/abdurauf-fitrat/ Oʻzbekiston tarixi va madaniyati] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20181016165245/http://tarix.uz/buyuk-shaxslar/ozbek-ziyolilari/abdurauf-fitrat/ |date=2018-10-16 }} * [http://tarix.uz/buyuk-shaxslar/ozbek-ziyolilari/ Oʻzbekiston shoir va yozuvchilari] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20181016165204/http://tarix.uz/buyuk-shaxslar/ozbek-ziyolilari/ |date=2018-10-16 }} * [http://tarix.uz/ Oʻzbekiston tarixi va madaniyati] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20180812114614/http://tarix.uz/ |date=2018-08-12 }} <!-- Bot tomonidan qoʻshilgan matn oxiri --> {{DEFAULTSORT:Fitrat, Abduraf}} [[Turkum:1886-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Buxoroda tugʻilganlar]] [[Turkum:Buxoro amirligida tugʻilganlar]] [[Turkum:5-oktyabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1938-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Toshkentda vafot etganlar]] [[Turkum:Buxorolik kishilar]] [[Turkum:Oʻzbekshunoslar]] [[Turkum:Buxoro madrasalarida tahsil olganlar]] [[Turkum:Mir Arab madrasasida tahsil olganlar]] [[Turkum:Oʻzbekiston SSRda qatl etilganlar]] [[Turkum:Oʻzbek xonliklarining madaniyat va sanʼat namoyandalari]] [[Turkum:SSSRda qatagʻon qilingan sharqshunoslar]] [[Turkum:Qatagʻon qurbonlari]] [[Turkum:Oʻzbekiston inqilobchilari]] [[Turkum:Oʻzbek tarixchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston tilshunoslari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik shoirlar]] [[Turkum:Oʻzbek shoirlari]] [[Turkum:Yosh buxoroliklar]] [[Turkum:Jadidchilik]] [[Turkum:Buxoro amirligi adiblari]] [[Turkum:Buxoro amirligi olimlari]] [[Turkum:Sankt-Peterburg davlat universiteti oʻqituvchilari]] [[Turkum:Samarqand davlat universiteti oʻqituvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik forszabon yozuvchilar]] [[Turkum:Oʻzbekistondagi katta tozalash qurbonlari]] [[Turkum:Buxoro viloyati loyihasining TM darajali maqolalari]]{{Bio-stub}} 5wnqe9bip0gd3pb5jflhsem7zzaym2u Abu Ali ibn Sino 0 14226 6318177 6314880 2026-10-24T16:09:47Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/Bekipediya|Bekipediya]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Bekipediya|munozara]]) tomonidan qilingan 5378528-sonli tahrir tiklandi: Keyingi tahrirlar konstruktiv emas. 6318177 wikitext text/x-wiki {{Maʼnolari|Ibn Sino (maʼnolari)}} {{Infobox Faylasuf | sohasi = [[Sharqiy falsafa]] | davri = | millati = [[Forslar|forsiy]] | color = #B0C4DE | tasvir = Avicena.jpg | tasvir_izohi = | ismi = (Abū ʿAlī al-Ḥusayn ibn ʿAbd Allāh ibn Al-Hasan ibn Ali ibn Sīnā; Avitsenna) | tavalludi = {{tugʻilgan sanasi|980|6|18}}, [[Afshona]], [[Buxoro]], Somoniylar davlati (hozirgi hududida)<ref>Petrov, V. D. „Ibn Sina-velikiy sredneaziatskiy ucheniy ensiklopedist.“ Abu Ali Ibn Sina. Kanon vrachebnoy nauki. Tashkent, 1981</ref> | vafoti = taxminan {{vafot sanasi va yoshi|1037|8|16|980|6|18}}, [[Hamadon]], [[Kakuiylar]] davlati hozirgi [[Eron]] | maktabi = | qiziqishi = [[tibbiyot]], [[alkimyo]], [[astronomiya]], [[falsafa]], [[islomshunoslik]], [[mantiq]], [[matematika]], [[fizika]], [[nazm]], [[teologiya]] | olgan_taʼsirlari = [[Arastu]], [[Galen]], [[Plotinus]], [[Aflotunchilik]], [[Muhammad]](s.a.v), [[Vosil ibn Ota]], [[Kindiy]], [[Abu Nasr Forobiy]], [[Roziy]], [[Abu Rayhon Beruniy]] | koʻrsatgan_taʼsirlari = [[Abu Rayhon Beruniy]], [[Umar Xayyom]], [[Gʻazzoliy]], [[Averroes]], [[Nosir al-Din Tusiy]], [[Ibn al-Nafis]], [[Averroizm]], [[Sxolastitsizm]], [[Albertus Magnus]], [[Duns Scotus]], [[Thomas Aquinas]], [[Jean Buridan|Buridan]], [[Giambattista Benedetti|Benedetti]], [[Galileo Galilei|Galileo]], [[William Harvey|Harvey]] | mashhur_fikrlari = Zamonaviy [[tibbiyot]] otasi, [[moment]] konsepti va [[aromaterapiya]], [[neyropsixiatriya]] kashshofi. }} {{Ibn Sino yon panel}} '''Abu Ali ibn Sino''' (toʻliq ismi: ''Abu Ali al-Husayn ibn Abdulloh ibn Sino al-Balxiy, {{lang-fa|{{Nastaliq|ابو علی حسین بن عبدالله بن سینا}}}}''; taxminan 980-yil, [[Afshona]]<ref>[https://ru.wikisource.org/wiki/%D0%AD%D0%A1%D0%91%D0%95/%D0%90%D0%B2%D0%B8%D1%86%D0%B5%D0%BD%D0%BD%D0%B0 Avitsenna] // ''Ensiklopedicheskiy slovar'' / pod red. I. Ye. Andreevskiy – SPb.: Brokgauz – Yefron, 1890. – T. I. – S. 82.</ref>, [[Movarounnahr]], [[Somoniylar davlati]] – [[1037|1037-yil]] [[18-iyun]], [[Hamadon]])'' —'' [[Forslar|fors]]<ref>{{cite web|url=https://www.britannica.com/biography/Avicenna|title=Avicenna Persian philosopher and scientist|author=Michael Flannery|date=|website=|publisher=[[Encyclopædia Britannica]]|access-date=2017-08-21|lang=en|archive-date=2015-05-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20150504224831/http://www.britannica.com/EBchecked/topic/45755/Avicenna|deadlink=no}}</ref><ref>{{книга|заглавие=A brief history of medicine: from Hippocrates to gene therapy|издательство={{Нп3|Running Press}}|god=2005|stranitsi=58|ssilka=https://books.google.com/?id=0rGwOkqIqKkC&pg=PA58&dq=Avicennaʼs+ethnicity#v=onepage&q&f=false|isbn=978-0-7867-1525-1|yazik=en|avtor=Paul Strathern|url-status=dead}}</ref><ref>{{книга|заглавие=Medieval Philosophy|издательство={{Нп3|Rosen Publishing|The Rosen Publishing Group|en|Rosen Publishing}}|god=2010|stranitsi=89|ssilka=https://books.google.com/?id=p9eh18dRTwAC&pg=PA89&dq=Avicenna+ethnic#v=onepage&q=Avicenna%20ethnic&f=false|isbn=978-1-61530-244-4|avtor=Brian Duignan}}</ref><ref>{{книга|заглавие=Central Asian republics|издательство={{Нп3|Infobase Publishing}}|stranitsi=24|ssilka=https://books.google.com/?id=EPCcSZ2dzckC&pg=PA24&dq=Avicenna+ethnic#v=onepage&q=Avicenna%20ethnic&f=false|isbn=978-0-8160-5074-1|god=2004|avtor=Michael Kort}}</ref><ref>Ibn Sina („Avicenna“) [[Энциклопедия ислама|Encyclopedia of Islam]]. 2nd edition. Edited by P. Berman, [[Бьянки, Тьерри|Th. Bianquis]], [[Босуорт, Клиффорд Эдмунд|C. E. Bosworth]], E. van Donzel and W. P. Henrichs. [[E.J. Brill]] 2009. Accessed through Brill online: www.encislam.brill.nl (2009) Tsitata: ''"He was born in 370/980 in Afshana, his mother’s home, near Bukhara. His native language was Persian."''</ref><ref>''A. J. Arberry'', {{cite web|url=http://www.google.com/search?tbm=bks&tbo=1&q=greatest+of+all+Persian+thinkers%3B+as+physician+and+metaphysician#sclient=psy&hl=en&tbo=1&tbm=bks&source=hp&q=Avicenna+was+the+greatest+of+all+Persian+thinkers%3B+as+physician+and+metaphysician&aq=&aqi=&aql=&oq=&pbx=1&bav=on.2,or.r_gc.r_pw.&fp=dcce4d829681fc6c&biw=1824&bih=966|title=«Avicenna on Theology»|archive-url=https://web.archive.org/web/20151027192616/http://www.google.com/search?tbm=bks&tbo=1&q=greatest+of+all+Persian+thinkers%3B+as+physician+and+metaphysician#sclient=psy&hl=en&tbo=1&tbm=bks&source=hp&q=Avicenna+was+the+greatest+of+all+Persian+thinkers%3B+as+physician+and+metaphysician&aq=&aqi=&aql=&oq=&pbx=1&bav=on.2,or.r_gc.r_pw.&fp=dcce4d829681fc6c&biw=1824&bih=966|archive-date=2015-10-27}} – KAZI PUBN INC, 1995. excerpt: ''"Avicenna was the greatest of all Persian thinkers; as physician and metaphysician"''</ref><ref>''Henry Corbin'', {{cite web|url=https://books.google.com/books?id=A8PzaQZwzZQC&pg=PA74&dq=is+generally+listed+as+chronologically+first+among+noteworthy+Iranian+philosophers&hl=en&ei=lIT3TeS6L6bt0gGJm92iCw&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=1&ved=0CCoQ6AEwAA#v=onepage&q=is%20generally%20listed%20as%20chronologically%20first%20among%20noteworthy%20Iranian%20philosophers&f=false|title=«The Voyage and the messenger: Iran and Philosophy»|archive-url=https://web.archive.org/web/20161212235434/https://books.google.com/books?id=A8PzaQZwzZQC&pg=PA74&dq=is+generally+listed+as+chronologically+first+among+noteworthy+Iranian+philosophers&hl=en&ei=lIT3TeS6L6bt0gGJm92iCw&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=1&ved=0CCoQ6AEwAA#v=onepage&q=is%20generally%20listed%20as%20chronologically%20first%20among%20noteworthy%20Iranian%20philosophers&f=false|archive-date=2016-12-12}}. – North Atlantic Books, 1998. – '''P. 74''' Tsitata:''"Whereas the name of Avicenna (Ibn sinda, died 1037) is generally listed as chronologically first among noteworthy Iranian philosophers, recent evidence has revealed previous existence of Ismaili philosophical systems with a structure no less complete than of Avicenna"''.</ref> qomusiy olimi, tabib va [[Falsafa|faylasufi]]. Gʻarbda '''Avitsenna''' ({{lang2|en|Avicenna}}) nomi bilan mashhur. == Bolaligi == Ibn Sinoning otasi Abdulloh [[Balx]] shahridan boʻlib, [[Somoniylar]] amiri [[Nuh ibn Mansur]] (967–997) davrida [[Buxoro]] tomoniga koʻchib, [[Hurmaysan]] qishlogʻiga moliya amaldori etib tayinlanadi. U [[Afshona]] qishlogʻida Sitora ismli qizga uylanib ikki oʻgʻil farzand koʻradi. Oʻgʻillarining kattasi Husayn (Ibn Sino), kenjasi Mahmud edi. Husayn 5 yoshga kirgach, Ibn Sinolar oilasi poytaxt – Buxoroga koʻchib keladi va uni oʻqishga beradilar. 10 yoshga yetmasdan Ibn Sino [[Qurʼon]] va adab darslarini toʻla oʻzlashtiradi. Ayni vaqtda u hisob va aljabr ([[algebra]]) bilan ham shugʻullanadi, [[arab tili]] va adabiyotini mukammal egallaydi. Ibn Sinoning ilm sohasidagi dastlabki ustozi [[Abu Abdulloh Notiliy]] edi. U el orasida hakim va [[faylasuf]] sifatida mashhur boʻlgani uchun otasi Ibn Sinoni unga shogirdlikka berdi. Notiliyning qoʻlida olim mantiq, handasa va falakiyot ([[astronomiya]])ni oʻrgandi va baʼzi falsafiy masalalarda ustozidan ham oʻzib ketdi. Ibn Sinoning aql-zakovatini koʻrgan ustozi otasiga uni ilmdan boshqa narsa bilan shugʻullantirmaslikni tayinlaydi. Shundan soʻng ota oʻgʻliga ilm oʻrganish va bilimlarini chuqurlashtirish uchun barcha sharoitlarni yaratib berdi. Abu Ali tinmay mutolaa qilib, turli ilm sohalarini oʻzlashtirishga kirishdi. U [[musiqa]], [[optika]], [[kimyo]], [[fiqh]] kabi fanlarni oʻqidi, xususan, tabobatni sevib oʻrgandi va bu ilmda tez kamol topa boshladi. == Tabobatga kirib kelishi == Ibn Sinoning tib ilmida yuksak mahoratga erishishida Buxorolik boshqa bir tabib [[Abu Mansur al Hasan ibn Nuh al Qumriy]]ning xizmati katta boʻldi. Ibn Sino undan tabobat darenini olib, bu ilmning koʻp sirlarini oʻrgangan. Qumriy bu davrda ancha keksayib qolgan boʻlib,999-yilda vafot etdi. Ibn Sino 17 yoshdayoq,Buxoro xalqi orasida mohir tabib sifatida tanildi. Oʻsha kezlarda hukmdor [[Nuh ibn Mansur]] betob boʻlib, saroy tabiblari uni davolashdan ojiz edilar. Dovrugʻi butun shaharga yoyilgan yosh tabibni amirni davolash uchun saroyga taklif qiladilar. Uning muolajasidan bemor tezda sogʻayib, oyoqqa turadi. Evaziga Ibn Sino saroy [[kutubxona]]sidan foydalanish imkoniyatiga ega boʻladi. Somoniylarning kutubxonasi oʻsha davrda butun Oʻrta va Yaqin Sharqdagi eng katta va boy kutubxonalardan sanalardi. Ibn Sino bir necha yil davomida shu kutubxonada kecha-yu kunduz mutolaa bilan mashgʻul boʻlib, oʻz davrining eng oʻqimishli, bilim doirasi keng kishilaridan biriga aylandi va shu paytdan boshlab oʻrta asr falsafasini mustaqil oʻrganishga kirishdi. U yunon mualliflarining, xususan, [[Aristotel]]ning „Metafizika“ asarini berilib mutolaa qildi. Lekin bu kitobda bayon qilinganlarning aksariyati Ibn Sinoga tushunarsiz edi. Tasodifan yosh olimning qoʻliga [[Abu Nasr Forobiy]]ning „Metafizikaning maqsadlari haqida“gi kitobi tushib qoladi va uni oʻqib chiqibgina Ibn Sino metafizikani oʻzlashtirishga muvaffaq boʻladi. Shunday qilib, Ibn Sino zaruriy bilimlarning barchasini Buxoroda oldi. Olimning ilmiy ijodi 18 yoshidan boshlandi. U[[Nuh ibn Mansur]]ga atab nafsoniy quvvatlar haqida risola, „[[Urjuza]]“ tibbiy sheʼriy asari, oʻz qoʻshnisi va doʻsti [[Abulhusayn al-Aruziy]]ning iltimosiga binoan, koʻp fanlarni oʻz ichiga olgan „[[Alhikmat al-Aruzi]]y“(„Aruziy hikmati“) asarini taʼlif etdi. Undan tashqari, boshqa bir doʻsti faqih[[Abu Bakr Albarqiy]](yoki Baraqiy)ning iltimosiga koʻra,20 jildli „[[Alhosil val-mahsul]]“(„Yakun va natija“)qomusiy asari hamda 2 jildli „[[Kitob al-bir val-ism]]“(„Sahovat va jinoyat kitobi“)ni yozdi. == Hayot yoʻli == [[Qoraxoniylar]] 999-yil Buxoroni zabt etib, Somoniylar davlatini agʻdarganidan keyin Ibn Sino hayotida tashvishli, notinch va ogʻir damlar boshlandi. 1002-yil uning otasi vafot etdi. Ikki sulola vakillarining taxt uchun kurashi 1005-yilgacha davom etib, oxiri Qoraxoniylarning butkul gʻalabasi bilan tugadi. Bunday vaziyatda Buxoroda ortiq qolib boʻlmas edi. Shu bois Ibn Sino oʻz yurtini tark etib [[Xorazm]]ga bosh olib ketdi. XI-asr boshlarida Xorazm qoraxoniylar hujumidan birmuncha tinch boʻlib, iqtisodiy va madaniy jihatdan ancha rivojlangan oʻlka edi. Xorazmshohlar [[Ali ibn Maʼmun]] (997–1009) va [[Maʼmun ibn Maʼmun]] (1009–1017) ilm fanga eʼtiborli hukmdorlar boʻlib, olimlarga ilmiy ijod uchun qulay sharoit yaratib bergan edilar. Shu bois bu davrda Xorazmning poytaxti Gurganj (Urganch)da zamonasining koʻpgina taniqli olimlari toʻplandi. Yirik matematik va astronom [[Abu Nasr ibn Iroq]], (1034-yilda vafot etgan), mashhur tabib va faylasuflar [[Abu Saql Masihiy]] (1010-yilda vafot etgan), [[Abu al-Xayr Hammor]] (942–1030) va buyuk olim [[Abu Rayhon Beruniy]] shular jumlasidan. Ana shu ilmiy davraga 1005-yil Ibn Sino ham kelib qoʻshildi. Xorazmda Ibn Sino, asosan, matematika va astronomiya bilan shugʻullandi. Bu sohalardagi bilimlarining chuqurlashib, ilmiy dunyoqarashining shakllanishida Ibn Iroq va Beruniy bilan boʻlgan ilmiy muloqotlar katta ahamiyat kasb etdi. Ibn Sinoning Aristotel taʼlimoti xususida Beruniy bilan va oʻzining shogirdi Baxmanyor bilan yozishmalari tarixda mashhurdir. Ibn Sino Abu Saxl Masihiyning tibbiy tajribasi va bilimlaridan ham katta saboq oldi. Xorazmshoh vaziri Abulhusayn as-Sahliy ilmlarni sevuvchi kishi boʻlganidan, Ibn Sino u bilan doʻstlashadi va unga atab alkimyoga oid „Risola aliksir“ („Eliksir haqida risola“) nomli asar yozdi. Biroq Xorazmdagi osoyishta hayot uzoqqa choʻzilmaydi. Sharqda qudrati ortib borayotgan Gʻazna hukmdori sulton Mahmud Gʻaznaviy bu oʻlkaga koʻz tikadi. U, avval, Maʼmunga saroydagi bir guruh olimlarini Gʻaznaga joʻnatib yuborishni soʻrab xat yozadi. Bu xatga javoban Beruniy va Abu al-Xayr Hammor Gʻaznaga ketadilar. Ibn Sino esa bu taklifni rad etib, Masihiy bilan birgalikda 1010–1011-yillarda yashirincha Xorazmni tark etadi. Shu vaqtdan olimning sargardonlik yillari boshlanib, umrining oxirigacha vatandan uzoqda hayot kechirishga majbur boʻladi. Masihiy bilan Ibn Sino Jurjonga – Masihiyning vataniga yoʻl oldilar. Lekin yoʻldagi qiyinchiliklar va suvsizlik tufayli Masihiy betob boʻlib, vafot etadi. Natijada, Ibn Sino azob-uqubatlar chekib, avval, Niso, soʻng Obivard, Tus, Shiqqon va Xurosonning boshqa shaharlarida qisqa muddat turganidan keyin, nihoyat, Kaspiy dengizining janubi sharqida joylashgan Jurjon amirligiga yetib keladi. Ibn Sino Jurjonda 1012–1014-yillarda yashaydi, lekin shu qisqa vaqt ichida uning hayotidagi muhim voqealardan biri – Abu Ubayd Jurjoniy bilan uchrashuv va bir umrga doʻstlashuv sodir boʻladi. U Ibn Sinoga nafaqat shogird, balki sodiq doʻst ham edi. U Ibn Sino bilan olimning soʻnggi damigacha, 25 yil davomida birga boʻladi. Ibn Sino tarjimai holining yozilib qolishi, koʻpgina asarlarining taʼlifi va tartibga tushishi hamda ularning keyingi avlodlarga kelishida Jurjoniyning xizmati katta. [[Fayl:Ibn Sina, Bukhara.jpg|250px|thumb|right| Buxoroda Ibn Sino xaykali, [[Oʻzbekiston]]]] [[Fayl:TajikistanP17-20Somoni-1999(2000)-donatedsb f.jpg|250px|thumb|right|Ibn Sino portretiga bilan 20 [[Tojikiston]] [[Somoniy]]]] Jurjondalik vaqtida Ibn Sino ham ilmiy ijod bilan shugʻullandi, ham tabib sifatida faoliyat koʻrsatdi. Bu yerda u shogirdining iltimosiga koʻra, mantiq, falsafa va boshqa fanlarga oid bir nechta risola yozdi va eng muhimi „Tib qonunlari“ning dastlabki qismlarini yaratdi. 1014-yil olim Jurjonni tark etib, Rayga koʻchdi. Ibn Sino Rayga kelgan vaqtida bu yerda buvayhiylardan boʻlmish Majduddavla Abu Tolib Rustam (997–1029) va uning onasi Sayyida Xotun hukmronlik qilar edilar. Bu yerda Ibn Sino savdoyi dardiga chalinib qolgan Majduddavlani davoladi va shu sababli saltanat tepasida turgan Sayyidaning hurmat-ehtiromiga sazovor boʻldi. Lekin olim Rayda ham uzoq turolmadi, chunki Sulton Mahmud Gʻaznaviyning Rayga ham hujum qilish xavfi bor edi. Shu bois Ibn Sino Rayni tark etib, nisbatan kuchliroq, boʻlgan Hamadonga, Majdud-davlaning akasi Shamsuddavla (997–1021) huzuriga ketadi. Hukmdorni sanchiq kasalidan davolaganidan keyin olimni saroyga taklif qiladilar. U avval saroy tabibi boʻlib ishlaydi, soʻng vazirlik mansabiga koʻtariladi. Davlat ishlari bilan band boʻlishiga qaramay ilmiy ishlarini ham davom ettiradi va qator asarlar yaratadi. „Tib qonunlari“ning birinchi kitobini tugatib, oʻzining mashhur falsafiy qomusi – „Kitob ash-shifo“ni ham shu yerda yozishga kirishadi. „Tib qonunlari“ning qolgan qismini ham Hamadonda yozib bitiradi. Ibn Sino Hamadonda 1023-yilgacha istiqomat qiladi va ayrim siyosiy sabablarga koʻra, shu yili Isfahonga joʻnab ketadi. Umrining qolgan 14 yilini shu yerda oʻtkazdi. Bu yerda ham u tinimsiz ilmiy ish bilan mashgʻul boʻlib, bir qancha asarlar yaratdi. Ular orasida tib, falsafa, aniq fanlar, tilshunoslik kabi fanlarga oid kitoblar bor. „Kitob ash-shifo“ning qismlari, fors tilidagi „Donishnoma“ va 20 jildli „Insof-adolat kitobi“ shular jumlasidan. Jurjoniyning yozishicha, Ibn Sino garchi, jismoniy juda baquvvat boʻlsada, biroq, shaharma-shahar darbadarlikda yurish, kecha-kunduz tinim bilmay ishlash va bir necha bor taʼqib qilinib, hatto hibsda yotishlar olimning salomatligiga jiddiy taʼsir etdi. U qulanj ([[Т|Kolit]]) kasalligiga chalindi. Alouddavlaning Hamadonga yurishi vaqtida Ibn Sino qattiq betobligiga qaramay, u bilan birga safarga chiqadi. Yoʻlda dardi qoʻzgʻab olimning tamomila madori quriydi va oqibatda u shu darddan 57 yoshida vafot etadi. Olim Hamadonda dafn etiladi. Uning qabri ustiga 1952-yilda maqbara ishlangan (meʼmori X. Sayxun). Maqbara Ibn Sinoga bagʻishlangan muzey xonalarini ham oʻz ichiga oladi. Zamondoshlari Ibn Sinoni „[[Shayx ar-Rais]]“ („donishmandlar sardori, allomalar raisi“); „[[Sharaf al-mulk]]“ („Oʻlka, mamlakatning obroʻsi, sharafi“), „[[Hujjat al-haqq]]“ („Rostlikka dalil“); „[[Hakim al-vazir]]“ („Donishmand, tadbirkor vazir“) deb ataganlar. Jahon fani tarixida Ibn Sino qomusiy olim sifatida tan olingan, chunki u oʻz davridagi mavjud fanlarning qariyb barchasi bilan shugʻullangan va ularga oid asarlar yozgan. Olim asarlarini oʻsha davrda Yaqin va Oʻrta Sharqning ilmiy tili boʻlgan arab tilida, baʼzilari (sheʼriy va ayrim falsafiy asarlari)ni fors tilida yozgan. Turli manbalarda uning 450 dan ortiq asar yozganligi qayd etilgan, lekin bizgacha ularning 242 (160) tasi yetib kelgan. Shulardan 80 tasi falsafaga, 43 tasi tabobatga oid boʻlib, qolganlari mantiq, psixologiya, tabiiyot, astronomiya, matematika, musiqa, kimyo, axloq, adabiyot va tilshunoslikka bagʻishlangan. Lekin bu asarlarning hammasi ham olimlar tomonidan bir xilda oʻrganilgan emas. Ibn Sinoning koʻproq falsafa va tibga oid kitoblari jahonning koʻpgina tillariga tarjima etilib, asrlar davomida qayta qayta nashr qilib kelinmoqda, lekin shu bilan bir vaqtda, boshqa koʻp asarlari hali qoʻlyozma holida oʻz tadqiqotchilarini kutmoqda. Ibn Sinoning ilmiy merosini shartli ravishda 4 qismga, yaʼni falsafiy, tabiiy, adabiy va tibbiy sohalarga boʻlish mumkin, olim shularning har birida chuqur iz qoldirgan. Lekin Ibn Sino asarlarining miqdoriy nisbatiga nazar solsak, olimning qiziqish va eʼtibori koʻproq falsafa va tibga qaratilganini koʻramiz. Garchi, uni „Avitsenna“ sifatida Gʻarbda mashhur qilgan uning tibbiy merosi, xususan, „Tib qonunlari“ boʻlsada, „Shayh ar-Rais“ nomi, avvalambor, uning buyuk faylasufligiga ishoradir. == Shoh Asarlari == Olimning falsafaga oid eng yirik va muhim asari „Kitob ash-shifo“dir. U 4 qismdan iborat: 1) mantiq – 9 qismga boʻlingan: almadhal – mantiqqa kirish; al-maqulot – turlari; al-iborat – interpretatsiya; al-qiyos – sillogizm; al-burhon – isbot, dalil; al-jadal – tortishuv, dialektika; as-safsata – sofistika; al-xitoba – ritorika; ash-sheʼr – poetika (sheʼr sanʼati); 2) tabiiyot (bu yerda minerallar, oʻsimliklar, hayvonot olami va insonlar haqida alohida-alohida boʻlimlarda gapiriladi; 3) riyoziyot – 4 fanga boʻlingan; hisob (arifmetika), handasa (geometriya), astronomiya va musiqa; 4) metafizika yoki ilohiyot. Bu asarning ayrim qismlari lotin, suryoniy, ibroniy, nemis, ingliz, fransuz, rus, fors va oʻzbek tillarida nashr etilgan. Ibn Sinoning yana bir falsafiy asari „[[Kitob annajot]]“ „[[Kitob ash-shifo]]“ ning qisqartirilgan shakli boʻlib, u ham qisman jahonning bir necha tillariga tarjima qilingan. Olimning falsafiy qarashlari yana „[[Al-ishorat vattanbihot]]“ („Ishoralar va tanbihlar“), „[[Hikmat almashriqiyn]]“ („Sharqchilar falsafasi“), „[[Kitob al-ishorat filmantiq va lhikmat]]“ („Mantiq va falsafaning ishoralari“), fors tilida yozilgan „[[Donishnoma]]“ („Bilim kitobi“) va boshqa turli hajmdagi falsafiy risolalarda hamda „[[Tayr qissasi]]“, „[[Salomon va Ibsol]]“, „[[Hayy ibn Yaqzon]]“, „Yusuf qaqida qissa“ kabi falsafiy mazmunli badiiy qissalarda oʻz aksini topgan. Ibn Sinoning dunyoqarashi Aristotel taʼlimoti va Forobiy asarlari taʼsirida shakllandi. Uning fikricha, falsafaning vazifasi mavjudotni, yaʼni barcha mavjud narsalarni, ularning kelib chiqishi, tartibi, oʻzaro munosabati, bir-biriga oʻtishini zaruriyat, imkoniyat, voqelik, sababiyat omillari asosida har tomonlama oʻrganishdan iborat. Olamda mavjud barcha narsalar ikkiga boʻlinadi: zaruriy vujud (vujudi vojib) va imkoniy vujud (vujudi mumkin). Zaruriy vujud eng irodali, qudratli, dono tangridir. Qolgan narsalar imkoniyat tarzida mavjud boʻlib, Tangridan kelib chiqadi. Zaruriy vujud bilan imkoniy vujud munosabati sabab va oqibat munosabatidir. Bu jarayonda olamdagi hamma narsalar emanatsiya tarzida, yaʼni quyoshdan chiqayotgan nur shaklida asta-sekin amalga oshadi. Shu tartibda imkoniyat shaklida mavjud boʻlgan aql, jon, jism, ular bilan bogʻliq osmon sferalari kelib chiqadi. Bular hammasi substansiya (javhar) boʻlib, yana borliqda aksidensiya – narsalarning belgilari, rangi, hajmi, xillari mavjud. Jism shakl va moddadan tashkil topadi. Xudo abadiy, uning oqibati boʻlmish materiya ham abadiydir. Uning oʻzi boshqa tayin jismlarning asosidir. Narsalarning moddiy asosi hech qachon yoʻqolmaydi. Materiyaning eng sodda boʻlinmas shakli 4 unsur: havo, olov, suv, tuproqdan iborat. Ularning turlicha oʻzaro birikuvi natijasida murakkab moddiy narsalar tashkil topadi. Murakkab narsalar shaklan oʻzgarishi mumkin, lekin ularning moddiy asosi boʻlgan 4 unsur yoʻqolmaydi, abadiy saqlanadi. Ibn Sino fikricha, avval togʻ-toshlar, soʻng oʻsimlik, hayvonot va taraqqiyotning yakuni sifatida boshqa jonzotlardan aqli, tafakkur qilish qobiliyati va tili bilan farq qiluvchi inson vujudga kelgan. Hodisalarni chuqur bilish, fan bilan shugʻullanish insongagina xosdir. Inson bilimlari narsalarni bilish yordamida vujudga keladi. Bilish hissiy bilish va tushunchalar yordamida fikrlashdan tashkil topadi. Sezgida narsa hodisalarning ayrim, tashqi belgilari, tayin tomonlari bilinsa, aql ularning mohiyatini, ichki tomonlarini mavhumlashtirish va umumlashtirish yordamida bila oladi. Inson aqli turli fanlarni oʻrganish yordamida boyiydi, rivoj topadi. Ibn Sino tushunchasida bilimlarni chuqur oʻrganish orqali xudoni bilish mumkin degan fikr yotadi. U mavjud bilimlarni egallagan insongina haqiqiy musulmon boʻla oladi, deb tushunadi. Ibn Sino mantiqni ilmiy bilishning, mavjudotni oʻrganishning ilmiy usuli deb biladi. „Mantiq, – deb yozadi Ibn Sino – insonga shunday bir krida beradiki, bu krida yordamida inson xulosa chiqarishda xatolardan saqlanadi“. U mantiqiy usullar, taʼriflash, hukm, xulosa chiqarish, isbotlash masalalarini chuqur oʻrgandi, mantiq fanini Forobiydan soʻng bilishning toʻgʻri metodi sifatida rivojlantirdi. == Tabiiy fanlardagi faoliyati == Ibn Sino oʻz davridagi tabiiy fanlarning rivojiga ham ulkan hissa qoʻshgan olimdir. Uning tabiiy-ilmiy qarashlari „Kitob ash-shifo“ ning tabiiy fanlarga oid qismida bayon qilingan. Olimning baʼzi geologik jarayonlarga oid mulohazalari hozirgi ilmiy nazariyalarga juda yaqindir. Uningcha, vulqonlar aslida togʻ paydo boʻlishi va zilzilalar bilan bogʻliq. Togʻ paydo boʻli-shining oʻzi esa 2 yoʻl bilan boʻladi: 1) kuchli yer qimirlashi vaqtida yer qobigʻining koʻtarilishi; 2) suv orqali va havoning asta-sekin taʼsiri natijasida chuqur jarliklar paydo boʻlib, natijada ularning yonida balandlik hosil boʻlib qolishi. Zilzilaning paydo boʻlishiga ham bir necha sabablar bor. Ularning biri gazsimon yo olovsimon bugʻ boʻladi. Mana shu bugʻ harakatga kelib, yerni qimirlatadi. Suvlarning yer ostiga sizib kirishi, tekis yer chetining oʻpirilishi, baʼzida togʻ choʻqqilarining kuch bilan qulashi ham zilzilaga sabab boʻladi. Olim fikricha, yer yuzasining maʼlum qismi bir mahallar dengiz tubi boʻlgan, zamon oʻtishi bilan geologik jarayon oqibatida suv xavzalari oʻrni oʻzgargan. Bir vaqtlar dengiz boʻlib, hozir quruklikka aylangan yerlarda dengiz hayvonlarining tosh-qotgan qoldiqlari saqlanib qolgan. U bunday yerlarga Kufa, Misr va Xorazm yerlarini kiritadi. Ibn Sino mineralogiya (maʼdanshunoslik) sohasida ham salmoqli ishlar qilgan. U minerallarning asl tasnifini taklif etdi. Unga koʻra, barcha maʼdanlar 4 guruhga: toshlar, eriydigan jismlar (metallar), oltin-gugurtli yonuvchi birikmalar va tuzlarga boʻlinadi. Bu tasnif to 19-asr gacha deyarli oʻzgarishsiz saqlanib keldi. Ibn Sinoning geologiya va mineralogiyaga oid fikrlari uning „al-Afʼol va-linfiolot“ („Taʼsir va taʼsirlanish“) asarida ham uchraydi. Ibn Sino boshqa tabiiy fanlar qatori kimyo bilan ham shugʻullangan va unga oid asarlar ham yozgan. Bu asarlarini u turli davrda yozgan boʻlgani uchun ularda Ibn Sinoning kimyoga boʻlgan munosabatining evolyusion oʻzgarib borishi yaqqol aks etgan. Uning kimyo sohasida aytgan fikrlari oʻsha davrdagi alkimyo uchun nihoyatda ilgʻor edi. Ibn Sino 21 yoshida, yaʼni ilmiy faoliyatining boʻsagʻasida metallar transmutatsiyasiga, yaʼni oddiy metallarni oltin va kumushga kimyoviy yoʻl bilan aylantirish mumkinligiga ishongan va mutaqaddim kimyogarlarning kitoblari taʼsiri ostida „[[Ri-sola as-sanʼa ilalbaraqiy]]“ („Baraqiyga atab sanʼat (alkimyo) ga doir risola“) nomli kichik asar yozgan. Lekin 30 yoshlarga borib, ilmiy tajribasi ortgan yosh olim bu sohadagi urinishlarning zoye ketishiga amalda ishonch hosil qiladi va „Risola aliksir“ („Iliksir haqida risola“) asarida kimyoviy yoʻl bilan sof oltin va kumush olish mumkinligiga shubha bildiradi. 40 yoshlarda yozishga kirishgan „Kitob ash-shifo“ da esa kimyogarlarning transmutatsiya sohasidagi barcha harakatlari behuda ekanligini nazariy jihatdan isbotlashga urindi. Uning fikricha, oʻsha vaqtda maʼlum boʻlgan har bir metall oʻzicha alohida bir modda boʻlib, kimyogarlar oʻylagandek bir yagona metallning turi emas. U oltinning alohida bir elementligini bilmasada, uni narsalardan yasab boʻlmasligini ham anglagan edi. Olimning bu nazariy mulohazalari oʻrta asr kimyosining ilmiy kimyoga oʻsib oʻtishida muhim rol oʻynadi. Ibn Sino botanika masalalari bilan ham juda koʻp shugʻullandi, chunki tabobatda ishlatiladigan dorivor moddalarning aksariyati oʻsimliklardan olinadi. U „[[Kitob ash-shifo]]“ ning „anna-bot“ („Oʻsimliklar“) qismida oʻsimliklarning turlari, paydo boʻlishi, oziqlanishi, oʻsimlik aʼzolari va ularning vazifalari, koʻpayishi hamda oʻsish sharoitlari haqida yozadi, ilmiy terminologiya yaratish sohasida ham ish olib boradi. Ibn Sino yoshligidan astronomiyaga qiziqqan va bu qiziqish umrining oxirigacha saqlangan. U 8 ta mustaqil risola hamda „Kitob ash-shifo“ va „Donishnoma“ ning riyoziyot qismlarida astronomiyaga alohida boblarni bagʻishlagan. Ptolemeyning „Almagest“ ini qayta ishlab, shuning asosida amaliy astronomiya boʻyicha qoʻllanma yaratgan. Ibn Sino Jurjon shahrining geografik uzunligini oʻz davri uchun butunlay yangi boʻlgan usul – Oyning eng baland nuktasini kuzatish orqali aniqlab bergan. Beruniy „Geodeziya“ asarida bu usulning toʻgʻriligi haqida gapirib, uni faqat Ibn Sino nomi bilan bogʻlaydi. Bu usul Yevropada 500-yildan keyin (1514-yil) astronom Verner tomonidan yangidan kashf qilindi. Matematika sohasida Ibn Sino Yevklidni „[[Negizlar]]“ kitobini qayta ishlab, unga sharh va toʻldirishlar kiritdi, geometrik oʻlchamlarga arifmetik terminologiya qoʻlladi, „son“ tushunchasi doirasini „natural son“ dan ancha kengaytirdi. Sheʼriyat sohasida ham Ibn Sino sezilarli iz qoldirdi. U oʻzining ayrim tibbiy asarlari („[[Urjuza]]“) ni rajaz vaznli sheʼrda yozgan. Bundan tashqari, uning bir nechta falsafiy qissalari ham borki, ular keyinchalik fors adabiyotiga chuqur taʼsir koʻrsatdi. Olimning fors tilida yozgan bir necha gʻazal va qitʼalari, 40 dan ortiq ruboiylari mavjud. Uning sheʼriy merosi qisman rus va oʻzbek tillarida nashr etilgan. Ibn Sino musiqa bobida Forobiyni ilmiy yoʻnalishini davom ettirgan yirik nazariyotchidir. Musiqa haqidagi „[[Javomeʼ ilm ul-musiqiy]]“ („Musiqa ilmiga oid toʻplam“) asari „[[Kitob ash-shifo]]“ ning bir qismi boʻlib, har biri bir necha bobli 6 boʻlimdan iborat. „[[Annajot]]“, „[[Donishnoma]]“larda musiqa haqida kichik boʻlimlar mavjud, „'''[[Tib qonunlari]]'''“, „[[Risolai ishq]]“ va boshqa da mu-siqaning ayrim masalalari haqida fikr yuritgan. Oʻz davri musiqasining barcha muammolarini bayon etgan: nagma. boʻd (interval), lad tizimlari, iyqo, kuy yaratish, musiqa asboblari va hokazo. Yevropada keyinchalik „sof tizma (tovushqator)“ atalgan musiqaviy tuzilmani birinchi boʻlib asoslagan. Ibn Sino musiqiy goʻzallik haqida mukammal taʼlimotni ilgari surib, musiqani hamohanglikning eng kamolga yetgan turi deb biladi. Ritm masalalariga Sharqning boshqa musiqa nazariyotchilari singari aruz badiiy tizim bilan bogʻliq holda qaraydi. Tabib sifatida u musiqani muhim tibbiy vositalar jumlasiga kiritgan. Inson nutqiy ohanglari rivojlanishi natijasida musiqa paydo boʻlganligi haqidagi nazariyasi hozirgi zamonaviy musiqa nazariyalariga mos keladi. Oʻzining barkamol shaxsni tarbiyalash gʻoyasida musiqani asosiy vositalar sirasiga kiritgan. Ibn Sinoning tabobat da qilgan ishlari uning nomini bir necha joylarda shu fan sohasi bilan chambarchas bogʻladi. Olimning tabobat taraqqiyotidagi buyuk xizmati shundaki, u oʻzigacha oʻtgan turli xalq namoyandalari tomonidan ayerlar davomida tib ilmi sohasida toʻplangan maʼlumotlarni saralab, muayyan bir tartibga soldi va ularni oʻz tajribalari bilan boyitgan holda maʼlum nazariya va qonunqoida asosida umumlashtirdi. Bunga uning „Tib qonunlari“ va bu asarning jahon tib ilmi tarixida tutgan mavqei va krzongan shuhrati yorqin dalildir. Ibn Sinoning tabobat sohasida qilgan ishlari oʻsha davr tabobatini bir necha davrga ilgarilatdi va ayrim sohalarda hatto hozirgi zamon tibbiyotiga yakinlashtirdi ham. Olim yashagan davrda bu sohada antik olimlarning, xususan [[Gippokrat]], [[Galen]], [[Dioskorid]] va boshqalarning taʼlimoti ustuvor edi. Ibn Sino ham oʻz tibbiy faoliyatida ularning nazariy qarashlari va amaliy koʻrsatmalariga tayandi, lekin ularni Hindiston, Xitoy, Oʻrta Osiyo, Sharq olimlarining hamda uz tajribalari va bilimlari asosida rivojlantirdi va bo-yitdi. Ibn Sinoning daho tabib sifatida shuxrat qozonishining asosiy omillaridan biri – uning tib nazariyasini, xususan, anatomiya – inson gavdasi tuzilishini mukammal bilishligidir. Bosh suyagining tuzulishi, tishlarning tuzilishi toʻgʻrisida u Galenga ergashgan holda toʻgʻri fikrlagan. Uning koʻzning anatomiyasi, koʻrish jarayonining qanday sodir boʻlishi va unda koʻz qorachigʻining roli, koʻz muskullarining joylashishi xususida yozganlari zamonaviy oftalmologiyaga yaqindir. Asablar, qon tomirlar, mushaklarning tuzilishi va funksiyalari toʻgʻrisida yozganlari anatomiyaning amaliyot bilan bogʻliqligini koʻrsatadi. Bu esa amaliy anatomiyaning asoschisi deb tan olingan rus olimi N. I. Pirogov Ibn Sinoning izdoshi deyishga asos beradi. Ibn Sino oʻtkir diagnost edi. Uning baʼzi tashxis usullari hozir ham oʻz ahamiyatini yoʻqotmagan. Perkussiya (aʼzoga urish orqali diagnoz qoʻyish)ni, xususan, assit va meteorizmni farqlashda, istisqoni aniqlashda (qoringa sekin urish orqali) qoʻllagan. Bu usul 600 yildan keyin venalik tabib Leopold Auenbrugger (1722–1809) tomonidan qayta kashf qilinib, yana 50 yildan soʻng amaliyotga kirgan. Olim qon tuflash holatlari va nafas olish turlarini chuqur oʻrganib, ulardan tashxisda foydalangan. Ibn Sino turli kasalliklarning differensial diagnosti-kasida va gavdaning umumiy holatini aniqlashda tomir urishi, siydik va najasga qarab olinadigan belgilarga katta eʼtibor beradi. Masalan, diabet (qand) kasalligini u siydikning holati, shu jumladan, undagi shirinlik moddasiga qarab tashxis qiladi. Diabet kasalligida siydikda qand modsasi boʻlishini 1775-yilda ingliz olimi Dobson aniqlagan. Tabobat tarixida ilk bor Ibn Sino vabo bilan oʻlatni farqlagan, yuqumli kasalliklar bilan ogʻrigan bemorlarni boshqalardan ajratgan holda saqlash kerakligini taʼkidlagan, meningit, oshqozon yarasi, sariq kasalligi, plevrit mo-xov, zaxm, qizamiq, suvchechak, kuydirgi kabi kasalliklarning belgilari va kechish jarayonini toʻgʻri tasvirlab bergan. Quturish kasalligining koʻrinishlari, uning yuqumli harakteri, bemorning bu kasallikdagi holatlarini juda toʻgʻri aniqlagan. 1804-yilda yevropalik olim Sinke quturgan hayvonlarning soʻlagi yuqumliligini tasdiqlagan. Psixik va asab kasalliklarini tavsiflash va davolashga ham olim koʻp yangiliklarni kiritgan. Bu kasalliklarni davolashda u atrof muhitning, iqlimning, parhez va jismoniy mashqlarning taʼsiriga hamda bemor kayfiyatini yaxshilashga qaratilgan tadbirlarga katta ahamiyat beradi. Bemorlarni davolashda olim 3 narsaga – tartib (parhez), dorilar bilan davolash va turli tibbiy tadbirlarni qoʻllash (qon olish, banka qoʻyish, zuluk solish, huqna va hokazo)ga ahamiyat berish kerakligini aytadi. Kasallikni davolashda ovqatlanish, yaʼni parhezni muhim omillardan deb hisoblaydi va har bir kasallik uchun oʻz ovqatlanish tartibini beradi. Chunonchi, jigar kasalliklarida koʻproq mayiz, anjir, anor suvi isteʼmol qilishni buyuradi. Bu esa bunday kasalliklarni hozirgi glyukoza va insulin bilan davolash usullarining qadimgi koʻrinishidir. Ibn Sinoning jarroxlik sohasini rivojlantirishdagi xizmatlari ham ulkandir. U oʻz tibbiy asarlarida zamonaviy jarroxlikda qoʻllanib kelayotgan ayrim usullarni bayon qiladi. Yiringli shishlarni kuydirish yoki pichoq bilan yorish, bavosir shishlarini tikish, tampon, oʻtkir modda yoki tikish bilan qon toʻxtatish, tomoqni kesib, nay qoʻyish (traxeotomiya) shular jumlasidandir. Yelka suyagining chiqishini oddiy bosish bilan davolash usuli hozirgacha „Avitsenna usuli“ deb ataladi. Umurtqaning qiyshayishini Ibn Sino oʻzi ixtiro qilgan yogʻoch moslama yordamida tuzatgan. Bu usulni XV asr da fransuz tabibi Kalo qayta kashf etgan. Suyaklarni gipslash usuli ham Ibn Sino tomonidan keng qoʻllangan, lekin u ham keyinchalik unutilib, yevropalik tabiblar tomonidan 1852-yilda amaliyotga yangi ixtiro sifatida qaytarilgan. Hozirgi koʻz jarroxligida qoʻllanayotgan usullarning qariyb barchasi Ibn Sinoga maʼlum boʻlgan. Yomon sifatli saraton (rak) shishlari, qovuq toshlarini olish, istisqo, bavosirning operatsiyalari, bosh suyagining operatsiyasi va boshqa Ibn Sino qoʻllagan muolaja usullaridandir. Jarrohlikda anesteziya (ogʻriqni sezdirmaslik) masalasiga ham Ibn Sino katta eʼtibor bergan. Buning uchun u afyun, mingdevona, nasha va sh. k. narkotik taʼsirga ega boʻlgan dorilardan foydalangan. Kasallikni davolashda Ibn Sino shaxsiy gigiyena, uyqu va jismoniy mashqlarning ahamiyati kattaligini uqtirgan. Uning bir kasallikni boshqa bir kasallikni chaqirish yoʻli bilan davolash usuli diqqatga sazovordir. Masalan, u tutqanoqni davolashda toʻrt kunlik isitma bilan ogʻrishni foydali deb biladi. Avstriyalik psixiatr Yu. Vagner-Yaureg (1857–1940) shunday usulni qoʻllab, zaxm kasalligini bezgakni yuqtirish orqali davolagani uchun 1927-yilda Nobel mukofotiga sazovor boʻlgan. [[Tasvir:Avicenna Mausoleum interior.jpg|thumb|right|200px|Ibn Sino maqbarasining ichki koʻrinishi. [[Hamadon]], [[Eron]].]] Ibn Sino dorishunoslik sohasida chuqur tadqiqotlar olib borgan. U antik olimlarning farmatsiyasi asosida musulmon Sharqida paydo boʻlgan yangi farmatsiyaning shakllanishiga yakun yasadi. Tabobatda sano, kofur (kamfara), rovoch, tamrhindiy (hind hurmosi) kabi dorilarning ishlatilishi, asal oʻrnida koʻp dorilarning qand (shakar) asosida tayyorlanishi ham Ibn Sinoning xizmatidir. Uning dorivor oʻsimliklarni yigʻish, saqlash, qayta ishlash usullari hozirgi dorishunoslikdagi usullarga juda yaqindir. Tabiiy dorilar bilan bir katorda Ibn Sino birinchilardan boʻlib kimyoviy usulda tayyorlangan dorilarni ham ishlatgan. Kasallikning turiga qarab avval sodda, soʻng murakkab tarkibli dori bilan davolagan. Eng muhimi, u oziq-ovqatlarning shifo-baxsh taʼsiriga katta ahamiyat berib, davolashni shunday mahsulotlardan (meva, sabzavot, sut, goʻsht va hokazo) boshlagan. Dori tayinlashda bemorning mijozi (issiq, sovuq, hoʻl, quruq), yoshi, iqlim sharoitini hisobga olish zarurligini taʼkidlaydi. Ibn Sino farmatsiyasi juda puxta oʻylangan farmakologik tadqiqot usuliga asoslanganligi bois oʻrta asr Yevropa farmatsiyasidan ancha oʻzib ketdi va zamonaviy dorishunoslikka yaqinlashdi. Olim ishlatgan dorilarning bir qanchasi hozirgi farmakopeyalardan mustahkam oʻrin olgan. == Tibbiy asarlari == Ibn Sinoning tibga oid yozgan asarlarining 30 dan ortigʻi bizgacha yetib kelgan, ularning orasida „Qonun“ kabi tibbiy ensiklopediya bilan bir qatorda tibning ayrim nazariy va amaliy masalalariga bagʻishlangan turli hajmdagi „[[Urjuza fi-ttibb]]“ („Tibbiy ur-juza“), „alAdviyat alqalbiya“ („Yurak dorilari“), „Dafʼ almadorr al-kulliya an-al-abdon al-insoniya“ („Inson badaniga yetishgan barcha zararlarni yoʻqotish“), „[[Kitob al-qulanj]]“ („Qulanj haqidagi kitob“), „[[Maqola fi-nnabz]]“ („Tomir urishi haqida makr-la“), „[[Risola fi-l-boh]]“ („Shahvoniy quvvat haqida risola“), „[[Risola fi tadbiri al-musofirin]]“ („Safardagilarning tadbiri haqida risola“), „Risola fi xifz as-sihha“ („Sogʻliqni saqlash haqida risola“), „[[Risola fi-s-sikanjubin]]“ („Sikanjubin haqida risola“), „[[Risola fi-lfasd]]“ („Qon olish haqida r.isola“), „R[[isola fi-lhindabo]]“ („Sachratqi haqida risola“) kabi risolalari ham bor. Ibn Sino oʻz davridagi ilmlar tasnifi masalasiga ham jiddiy eʼtibor bilan qaradi va bu sohada „[[Aqsom al-ulum alaqliya]]“ („Aqliy ilmlar tasnifi“) nomli asar yozdi. Unda olim aqliy ilmlarni hikmat – falsafa ilmlari deb olib, ularni nazariy va amaliy qismlarga boʻldi. Nazariy ilmlar haqiqatni bilishga, amaliy ilmlar yaxshi ishlarni bajarishga qaratilgan. Nazariy falsafa 3 ga boʻlinadi: 1) quyi darajadagi ilm, yaʼni tabiatshunoslik (tib, kimyo, astrologiya va boshqalar); 2) oʻrta darajadagi ilm – matematika (geometriya, arifmetika, astronomiya, musiqa); 3) oliy darajadagi ilm – metafizika (ilohiyot). Amaliy falsafa ham uch kiyem (axloq, iqtisod va siyosat) ga boʻlinib, birinchisida bitta shaxs, uning feʼl-atvori qanday boʻlishi haqida; ikkinchisida insonlarning oilada, xoʻjalik ishlarida bir-biri bilan munosabatlari qanday boʻlishi va uchinchisida shahar yoki oʻlka miqyosida kishilarning bir-biri bilan munosabati qanday boʻlishi, davlatni idora qilish haqida ran boradi. Bu turkumlar ham mayda tarmoqlarga boʻlinib ketadi. Asarda 29 ilm tarmogʻi tilga olinadi, Ibn Sino haqiqiy axloqiy fazilatlarga va ideal jamoaga shu mavjud dunyoda erishuv mumkin, jamiyatda insonlar oʻzaro yordam asosida yashashlari kerak deb taʼkidlaydi. Jamiyat kishilarning oʻzaro kelishuvi asosida qabul qilinadigan adolatli qonunlar yordamida boshqarilishi lozimligini aytadi. Jamiyat aʼzolarining hammasi bu qonunga itoat etishlari, qonunni buzish va adolatsizlik jazolanishi lozim. Agar hokim podshoning oʻzi adolatsizlikka yoʻl qoʻysa, xalqning unga qarshi qoʻzgʻoloni toʻgʻri va jamiyat tomonidan qoʻllab-quvvatlanmogʻi kerak, deb hisoblaydi. Oʻzining axloq toʻgʻrisidagi fikrlarida insonlarning kundalik ishlaridagi eng zarur axloqiy munosabatlarga, kamtarlik, izzathurmat, jasurlik, toʻgʻrilik, sofdillik kabi xulqiy qoidalarga alohida eʼtibor beradi. Ibn Sino oʻzining boy va serqirra ilmiy merosi bilan keyingi davr Sharq va Gʻarb madaniyatining rivojiga katta taʼsir koʻrsatdi. Sharqning Umar Xayyom, Abu Ubayd Juzjoniy, Nasriddin Tusiy, Fariduddin Attor, Ibn Rushd, Nizomiy Ganjaviy, Faxriddin Roziy, atTaftazoniy, Nosir Hisrav, Jaloliddin Rumiy, Alisher Navoiy, Abdurahmon Jomiy, Ulugʻbek, Bedil, Bahma-nyor ibn Marzbon kabi mutafakkir va olimlari oʻz asarlarida Ibn Sino taʼlimoti va ilmiy gʻoyalarini davom ettirdilar. Yevropada allomaning asarlari 12-asr dan boshlab lotin tiliga tarjima qilinib, universitetlarda oʻqitila boshlandi. Yevropaning mashhur faylasuf va tabiatshunos olimlaridan Jordano Bruno, Gundisvalvo, Vilgelm Overnskiy, Aleksandr Gelskiy, Albert fon Bolshtedt, Foma Akvinskiy, Rojer Bekon, Dante va boshqalar I. S.ning ilgʻor fikrlaridan oʻz ijodlarida foydalandilar va uning nomini zoʻr hurmat bilan tilga oldilar. Ibn Sino ilmiy merosini oʻrganish ishlari yangi davrga kelib jadal tus oldi va natijada chet el hamda Oʻzbekistonda maxsus ilmiy yoʻnalish – sinoshunoslik vujudga keldi. „Tib qonunlari“ning lotincha tarjimasi toʻliq holda 40 marta nashr etildi. Uning ayrim qismlari nemis, ingliz va fransuz tillariga tarjima qilindi, olimning falsafiy va boshqa sohalarga oid asarlari ham jahonning bir necha tillarida nashr etildi, uning ijodiga oid qator yirik tadqiqotlar yaratildi. Jahonning turli kutubxonalarida Ibn Sino asarlarining qoʻlyozmalari saqlanadi, shu jumladan, [[Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi]] Abu Rayhon Beruniy nomidagi Sharqshunoslik institutida ham alloma qalamiga mansub 50 asarning 60 ta qoʻlyozmasi mavjud. Yevropa olimlari Ye. Bishmann, Yu. Rus-ka Karra de Vo, X. Korbin, Kruz Xernandez, L. Garde, A. M. Guashon, X. Ley, P. Morividj, J. Saliba hamda arab, turk va eron olimlari M. U. Najotiy, A. N. Nodir, J. Sh. Qanavotiy, Said Nafisiy, Yahyo Maxdaviy, Umar Farrux, E. Ihsonoʻgʻlu, F. Rahmon, M. Muso, H. Gʻaraba, M. Shohvardiy va boshqa Ibn Sino ijodini oʻrganishga maʼlum hissa qoʻshdilar. Rossiyalik olimlardan Ye. E. Bertels, A. Ya. Borisov, I. S. Braginskiy, S. I. Grigoryan, B. A. Petrov, B. A. Rozenfeld, V. N. Ternovskiy, A. V. Sagadeyev, M. M. Rojanskaya, Tojikiston olimlaridan S. Ayniy, M. Dinorshoyev, T. Mardonov, N. Rahmatullayev, A. Bahovuddinov, Yu. Nuraliyev bu yoʻnalishning rivojlanishiga xizmat qildilar. Oʻzbekistonda Ibn Sino asarlarini tarjima va tadqiq etishda sharqshunos olimlar S. Mirzayev, A. Murodov, A. Rasulov, U. I. Karimov, Yu. N. Zavadovskiy, A. A. Semyonov, M. A. Salye, P. G. Boʻlgakov, Sh. Shoislomov, E. Talabov, H. Hikmatullayevlar ulkan ishlarni amalga oshirdilar. T. N. Qori-Niyoziy, I. M. Moʻminov, M. M. Xayrullayev, M. N. Boltayev, A. Axmedov, G. P. Matviyevskaya, V. K. Jumayev, N. Majidov, O. F. Fayzullayev, M. B. Baratovning monografiya va maqolalarida Ibn Sino ijodining turli qirralari tadqiq etilgan. Rus antropologi M. M. Gerasimov, bir necha tarixiy shaxslar qatori, Ibn Sinoning ham kalla suyagi asosida haykalportretini yaratgan. Andijon tibbiyot instituti xodimlari (Yu. O. Otabekov, Sh. H.Hamidullin, Ye. S. Sokolova) Ibn Sinoning ilmiy asoslangan timsolini haykal-byustda tasvirladilar (1965). Oʻzbekistonlik rassom S. Marfin Ibn Sino badiiy portretini ishlagan (1968). Ibn Sino haqida „Oʻzbekfilm“ studiyasi ijodkorlari (rej. E. Eshmuhamedov; O. Agishev, E. Eshmuhamedov ssenariysi) „Dahoning yoshligi“ tarixiy-biografik badiiy filmini (1984) yaratdilar. Oʻsimliklarning birinchi ilmiy tasnifini yaratgan mashhur shved botanigi Karl Linney (1707–1778) doimo yashil boʻlib turuvchi bir tropik daraxtni Ibn Sino sharafiga Avitsennia deb atadi. Oʻzbekiston yerida topilgan (1956) yangi mineral Ibn Sino nomi bilan Avitsennit deb ataladi. Buxoro shahar va Afshona qishlogʻida Ibn Sinoga haykal oʻrnatildi, Belgiyaning Kortreyk shaxrida ham Ibn Sino ga qoʻyilgan (2000) haykal bor. Afshonada Ibn Sino muzeyi ochildi. Oʻzbekiston va Tojikistondagi tibbiy oliy va oʻrta bilim yurtlariga, nashriyotga (qarang [[Ibn Sino nomidagi nashriyot]]), sanatoriy, shifoxona, kutubxona, maktab, koʻcha, jamoa xujaliklari, turar joy mavzelariga Ibn Sino nomi berildi. Tojikistonda fan sohasida katta yutuklarni taqdirlash uchun Ibn Sino nomidagi respublika davlat mukofoti taʼsis etilgan. Oʻzbekistonda Ibn Sino xalqaro jamgʻarmasi tuzildi (1999-yil), „Ibn Sino“ va „Sino“ nomli xalqaro jurnallar nashr qilinadi. * Donishname, Kniga znaniya, Dushanbe, 1957; * Tib qonunlari, 1–5 kitoblar [2nashri|, T., 1979–1983; * Izbrannie filosofskiye proizvedeniya, M., 1980; * Osori mun-taxab, 1—2 t., Dushanbe, 1980; * Salomon va Ibsol, T., 1980; * Traktat po gigiyene, T., 1982; * Tibbiy risolalar, T., 1987; * Tib qonunlari [3 jildli saylanma; tuzuvchilar: U. Karimov, H. Hikmatullayev], T., 1992; * Kanon vrachebnoy nauki, v 10 tomax. T., 1996; * Urjuza yoki 1326 bayt tibbiy oʻgit, T., 1999. == Tarjima holi == U [[980|980-yil 18-iyunda]] [[Buxoro]] yaqinidagi Afshona qishlogʻida, hozirgi Isfana qishlogʻida dunyoga kelgan. 5-10 yoshlarida maktabda taʼlim oldi. Maktabni bitirgach, ustozi Abu Abdullohdan [[mantiq]], [[tibbiyot]], [[falsafa]], [[riyoziyot]] va [[fiqh]] ilmlarini oʻrganadi. 16 yoshidan boshlab turli fanlar boʻyicha Sharq va Gʻarb olimlarining ilmiy asarlarini mustaqqil oʻrganadi. Ayniqsa u tabobat ilmining qadimgi allomalari [[Gippokrat]] va [[Galen]] hamda oʻrta asr Sharqining buyuk hakimi va mutaffakiri Abu Bakr ar-Roziy (864–925)ning asarlarini puxta oʻrganadi. Ibn Sino 17 yoshidayoq eʼtiborli hakim va olim boʻlib yetishadi. U Buxoro amiri Nuh ibi Mansurni davolab tuzatgach, somoniylarning saroy kutubxonasidan foydalanishga ruxsat oladi. Kutubxonada u bir yil davomida turli sohalardagi ilmiy asarlarni mutolaa qilib, bilmlarni chuqurlashtiradi. X asr oxiri va XI asr boshlarida [[Movarounnahr]] va [[Huroson]]da yuzaga kelgan ogʻir sharoitda Ibn Sino ona shahri Buxoroni tark etib, avval [[Urganch]]da, xorazmshoh Maʼmun saroyidagi olimlar qatoridan joy oladi. Soʻngra [[Mahmud G`aznaviy]]ning tazyiqi tufayli Xorazmdan ham chiqib ketadi. U umrining oxirigacha Obivat, Goʻrgon, Ray, Qazvin, Isfaxon, Xamadon shaharlarida hukmdorlar qoʻl ostida tabiblik va vazirlik qiladi. [[1037|1037-yil 16-avgustda]] Hamadon [[Eron]]da vafot etadi. Ibn Sino arab va fors tillarida fanning turli sohalari boʻyicha 300 dan ortiq asarlar yozdi. Bu asarlarning eng buyugi „[[Tib qonunlari]]“ asaridir. Ibn Sino asarlari 450 dan ortiqdir. Shulardan 40 dan ortigʻi tabobatga oid, 30 ga yaqini turli tabbiy fanlarga, 180 ta risolasi falsafa, mantiq, ruxshnoslik, geologiya, etika va ijtimoiy masalalarga, 4 tasi adabiyotga, 3 ta risolasi, 5 ta musiqiy ilmga bagʻishlangan. Lekin bizga bu asarlarning 242 ga yaqini yetib kelgan. Asarlar orasidagi 18 jildli „[[Kitob ash-shifo]]“ asarini falsafa bilimlar qomusi desa boʻladi. U „[[Urjuza]]“ risolasi muallifi.--> == Manbalar == <references /> == Havolalar == * [http://www.muslimphilosophy.com/sina/ Ibn Sinoga bagʻishlangan sahifa] * [http://orbita.uz/index.php?option=com_content&view=article&id=116:ibn-sino&catid=41:yurtdoshlarimiz&Itemid=62 Ibn Sino. Tib ilmi sultoni] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20160310194806/http://orbita.uz/index.php?option=com_content&view=article&id=116:ibn-sino&catid=41:yurtdoshlarimiz&Itemid=62 |date=2016-03-10 }} {{OʻzME}} {{Vikiiqtibos}}{{bio-stub}} {{DEFAULTSORT:Sino, Abu}}{{Xuroson allomalari}} [[Turkum:Buxoroda tugʻilganlar]] [[Turkum:Afshonda tugʻilganlar]] [[Turkum:Mantiqshunoslar]] [[Turkum:Buxoro viloyati kishilari]] [[Turkum:Metafiziklar]] [[Turkum:Ontologlar]] [[Turkum:Xurosonlik kishilar]] [[Turkum:Mantiq faylasuflari]] [[Turkum:Psixologiya faylasuflari]] [[Turkum:Din faylasuflari]] [[Turkum:Fan faylasuflari]] [[Turkum:Matematika faylasuflari]] [[Turkum:Ibn Sino| ]] khsb0g44en9c5t4jxu5zpkyo2bu6iao Slipknot 0 14531 6318203 6314091 2026-10-24T16:39:46Z Mirishkorlik 75661 [[Special:Contributions/~2026-56286-24|~2026-56286-24]] ([[User talk:~2026-56286-24|munozara]]) tomonidan qilingan [[Special:Diff/6314091|6314091]]-sonli tahrir qaytarildi 6318203 wikitext text/x-wiki {{musiqiy kollektiv | guruh_nomi = Slipknot | image = [[Tasvir:Slipknot.jpg|200px]] | tasvir_nomi = Slipknot | faoliyat = [[1995]] [[yil]]dan | kelib_chiqishi = [[Des Moines, Iowa]] | mamlakat = {{USA}} | janr = [[Nu-Metal]] ,[[Alternative metal]], [[Heavy metal]] | leybl = Roadrunner Records | tarkib = [[Sid Wilson]]<br />[[James Root]]<br />[[Craig Jones|Craig "133" Jones]]<br />[[Shawn "Clown" Crahan]]<br />[[Mick Thomson]]<br />[[Corey Taylor]]<br />[[Alessandro Venturella]]<br />[[Jay Weinberg]] | sobiq_tarkib = [[Anders Colsefini]]<br />[[Greg "Cuddles" Welts]]<br />[[Josh "Gnar" Brainard]]<br />[[Brandon Darner]]<br />[[Quan "Meld" Nong]]<br />[[Patrick M. Neuwirth]]<br />[[Donnie Steele]]<br />[[Joey Jordison|Nathan "Joey" Jordison]]<br />[[Paul Gray (Slipknot)|Paul Gray]]<br />[[Chris Fehn]] | vebsayt = [http://www.slipknot1.com/ www.slipknot1.com] }}'''Slipknot''' (ba'zida '''SlipKnoT''' yoziladi) [[AQSh|amerikalik]] [[heavy metal]] guruhidir. Guruh 9 kishidan iborat, 1995-yilda tashkil topgan va [[Roadrunner Records]] bilan hamkorlikda ijod qiladi. Ularning albomlari va singllari [[platinaviy status]]<nowiki/>ga ega boʻlgan. Guruh "Eng yaxshi metal sahna chiqishi" nominatsiyasida [[Grammy]] mukofotiga chiqarilgan va nihoyat 6 yil davomidagi nominatsiyalardan so'ng "[[Before I Forget]]" qo'shig'i mukofotni qo'lga kiritadi. == Tarix == ===Ilk yillar (1995-yildan avval)=== Slipknotning dastlabki qo'shiqlari 1993-yilda yozilgan. == Diskografiya == === Albomlar === * [[1996]] — [[Mate.Feed.Kill.Repeat.]] * [[1997]] — [[Demo 1997|Demo]] * [[1997]] — [[Crowz]] (chiqarilmagan) * [[1998]] — [[Roadrunner Records Demo]] * [[1999]] — [[Slipknot (albom)|Slipknot]] * [[2001]] — [[Iowa (albom)|Iowa]] * [[2004]] — [[Vol. 3: The Subliminal Verses]] * [[2005]] — [[Vol. 3: The Subliminal Verses (Australian Tour Edition)]] * [[2005]] — [[9.0: Live]] (2 CD) * [[2008]] — [[All Hope is Gone]] * [[2014]] — [[.5: The Gray Chapter]] * [[2019]] — [[We Are Not Your Kind]] * [[2022]] — The End, So Far === Singllar === ==== Slipknotdan ==== * [[2000]] [[Spit It Out]] * [[2000]] [[Wait And Bleed]] ==== Iowadan ==== * [[2001]] — [[Left Behind]] * [[2002]] — [[My Plague (new abuse mix)]] ==== Vol. 3: The Subliminal Versesdan ==== * [[2004]] — [[Duality]] * [[2004]] — [[Vermilion]] * [[2005]] — [[Before I Forget]] * [[2005]] — [[The Nameless]] * [[2006]] — [[The Blister Exists]] === Saundtreklar === * [[2000]]: [[Qichqiriq 3]] — ([[Wait And Bleed - Terry Date Remix]] qoʻshigʻi bilan) * [[2002]]: [[Rollerbol]] — ([[I Am Hated]] qoʻshigʻi bilan) * [[2002]]: [[Yovuzlik qarorgohi]] — ([[My Plague - New Abuse Remix]] qoʻshigʻi bilan) * [[2003]]: [[Freddi Jeysonga qarshi]] — ([[Snap (qoʻshiq)|Snap]] qoʻshigʻi bilan) * [[2004]]: [[Yovuzlik qarorgohi:Apokalipsis]] — ([[Vermilion]] qoʻshigʻi bilan) * [[2006]]: [[Oʻzga dunyo 2:Evolyutsiya]] — ([[Vermilion Pt. 2 - Bloodstone Remix]] qoʻshigʻi bilan) == Videografiya == === Videokliplar === * [[2000]] — [[Wait and Bleed]] * [[2000]] — [[Wait and Bleed (animated version)]] * [[2000]] — [[Spit It Out]] * [[2001]] — [[Left Behind]] * [[2002]] — [[My Plague (new abuse mix)]] * [[2004]] — [[Duality]] * [[2004]] — [[Vermilion]] * [[2004]] — [[Vermilion, pt.2]] * [[2005]] — [[Before I Forget]] * [[2005]] — [[The Nameless (Live)]] * [[2007]] — [[The Blister Exists]] === [[DVD]] va [[VHS]] === * [[1999]] — [[Welcome to Our Neighborhood]] ([[VHS]]) * [[2002]] — [[Disasterpieces]] ([[DVD]]) * [[1999]] — [[Welcome to Our Neighborhood]] ([[DVD]]) * [[2006]] — [[Voliminal: Inside the Nine]] ([[DVD]]) == Tarkib == === [[1995]]-yilning tarkibi === * [[Anders Colsefini]] — vokal/perkussiya * [[Paul "Balls" Gray]] — bas * [[Joey "Superball" Jordison]] — barabanlar * [[Shawn "Clown" Crahan]] — perkussiya/vokal * [[Mick "Log" Thompson]] — gitara/vokal * [[Donnie Steele]] — gitara === Hozirgi tarkib === * 0 — [[Sid "Monkeyboy"]] — DJ * 4 — [[Jim "Peach" Root]] — gitara * 5 — [[Craig "133 Mhz" Jones]] — klavishlar/sempl * 6 — [[Shawn "Clown" Crahan (avvallari "Kong")]] — perkussiya/bek-vokal * 7 — [[Mick "Log" Thompson]] — gitara * 8 — [[Corey "Sickness", "Fate" Taylor]] — vokalchi * [[Alessandro Venturella]] – bas (2014–bugun); klavishlar (2019–bugun) * [[Jay Weinberg]] – barabanlar (2014–bugun) === Sobiq ishtirokchilar === * [[Patrick M. Neuwirth]] — gitara ([[1991]] — [[1992)]] * [[Anders Colsefini]] — vokal/perkussiya ([[1995]] — [[1997]]) * [[Donnie Steele]] — gitara ([[1995]] — [[1996]]) * John Green — gitara * [[Quan "Meld" Nong]]  — gitara ([[1995]]) * [[Josh "Gnar" Brainard]] — gitara ([[1995]] — [[1999]]) * [[Greg "Cuddles" Welts]] — perkussiya ([[1997]] — [[1998]]) * [[Brandon Darner]] — perkussiya ([[1998]]) * 2 — [[Paul "Balls" Gray]] — bas ([[1995]] - [[2010]]) (2010 yilda vafot etdi) * 3 — [[Chris "Dicknose" Fehn]] — perkussiya/bek-vokal ([[1998]]-[[2019]]) * 1 — [[Joey "Superball" Jordison]] — barabanlar ([[1995]]-[[2013]]) == Havolalar == * [http://www.slipknot1.com/ Rasmiy veb-sayt] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20080630032034/http://www.slipknot1.com/ |date=2008-06-30 }} * [http://www.joey-jordison.org/ Joey Jordison Fanpage] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20081120182739/http://www.joey-jordison.org/ |date=2008-11-20 }} [[Turkum:Heavy metal guruhlar]] [[Turkum:Nu metal guruhlar]] [[Turkum:Alternative metal guruhlar]] [[Turkum:Groove metal guruhlar]] [[Turkum:Grammy mukofoti sovrindorlari]] {{music-stub}} hf2hmhqz4ryi8b2rigc3o5ghyo82gjc Fyodor Dostoyevskiy 0 17233 6318107 6195881 2026-10-24T13:48:58Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318107 wikitext text/x-wiki {{manbasiz|sana=2025-02}} {{Adib | Ism = Fyodor Dostoyevsky | Ism (oz tilida) = Фёдор Миха́йлович Достое́вский | Surat = Dostoevsky 1872.jpg | To`liq ismi = Fyodor Mixaylovich Dostoyevskiy | Taxallus = | Tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi|1821|11|11}} | Tavallud joyi = [[Moskva]], [[Rossiya Imperiyasi]] | Vafot sanasi = {{vafot sanasi va yoshi|1881|2|9|1821|11|11}} | Vafot joyi = [[Sankt Peterburg]], [[Rossiya Imperiyasi]] | Fuqarolik = [[Rossiya Imperiyasi]] | Kasb = prozachi, <br /> publitsist | Faoliyat = | Yonalish = [[Realizm (adabiyot)|realizm]] | Janr = | Magnum opus = | Mukofot = | Sayt = }} '''Dostoyevskiy Fyodor Mixaylovich''' (1821-yil 11-noyabr, [[Moskva]] — 1881-yil 9-fevral, [[Sankt-Peterburg]]) — [[rus]] [[yozuvchi]]si. Ijodiy faoliyati 1844-yilda boshlangan. Birinchi romani — „Bechora odamlar“da (1846) xoʻrlangan, ijtimoiy adolatsizlikka duchor boʻlgan „kichkina odamlar“ning qismati hikoya qilingan. „Qiyofadosh“ (1846), „Oq tunlar“ (1848) qissalari ham ijtimoiy mavzuda. N. Dobrolyubov, V. Belinskiy kabi [[Demokratiya|demokrat]] ziyolilarning inqilobiy gʻoyalariga mahliyo boʻlib qolgan Dostoyevskiy 1847-yildan rus inqilobchisi va xayoliy sotsialisti M. V. Petrashevskiy toʻgaragiga faol qatnashib, xayoliy sotsializm gʻoyasini qoʻllab-quvvatlaydi. Mazkur toʻgarakda qatnashib, mavjud davlat tuzumini kuch ishlatib oʻzgartirishga harakat qilgani uchun Dostoyevskiy oʻlim jazosiga hukm qilinadi (1849). Nufuzli davlat va jamoat arboblarining aralashuvidan soʻng, podsho [[Aleksandr II]] oʻlim jazosini 4 yillik [[katorga]] surguni bilan almashtiradi. Yozuvchi Omsk katorga qamoqxonasida (1850—1854) va Semipalatinskda intizomiy harbiy xizmatda boʻldi (1854—1859). 1859-yildan Peterburgda uzoq muddatli tutqunlik va surgun Dostoyevskiy ijodida õz ifodasini topadi, tushkunlik ustuvor mavzuga aylanadi. „Stepanchikov qishlogʻi va uning aholisi“ (1859), „Xoʻrlanganlar va haqoratlanganlar“ (1861), „Oʻlik xonadondan maktublar“ (1861—1862) asarlari jaholat botqogʻiga botib, insoniy qiyofasini yoʻqotgan ruslar hayotiga bagʻishlangan. Mixail Mixailovich Dostoyevskiy (akasi) bilan hamkorlikda „Vremya“ (1861—1863), „Epoxa“ (1864—1865) jurnallarini nashr etadi. Bularda Rossiyadagi krepostnoylik tartibi, aslzoda ([[Dvoryanlar|dvoryan]])larning maʼnaviy-axloqiy tubanligi, mehnatkashlar shafqatsiz ekspluatatsiya qilinishini fosh etishdan tashqari, millatchilik, buyuk davlatchilik ([[shovinizm]]) gʻoyalari, xususan, [[Rossiya imperiyasi|chor Rossiyasi]] tomonidan [[Turkiston]]<nowiki/>ning zabt etilishi targʻib qilinadi. „Biz [[Yevropa]]<nowiki/>ga bostirib borsak, ular bizni [[varvarlar]] sifatida qarshi oladi, [[Osiyo]]<nowiki/>da esa bizni madaniyatli millat kabi kutib olishadi“, deb, Kaufman, [[Mixail Skobelev|Skobelev]] singari harbiylar Turkistonni bosib olishga daʼvat etiladi. „<nowiki/>[[Jinoyat va jazo]]<nowiki/>“ (1866), „<nowiki/>[[Telba (roman)|Telba]]<nowiki/>“ (1868) romanlarida rus xalqining maʼnaviy muammolari badiiy boʻyoqlarda yaqqol aks ettirilgan. „Jinlar“ (1871—1872), „<nowiki/>[[Oʻsmir]]<nowiki/>“ (1875) romanlarida esa rus „oqsuyaklari“ tabaqasi, amaldorlari orasida maʼnaviy qashshoqlik, amalparastlik, ochkoʻzlik va xudbinlik kabi illatlar chuqur ildiz otgani koʻrsatilgan, ichki-milliy muammolarni boshqa bir xalq hisobiga hal etib boʻlmasligi eʼtirof etilgan. „<nowiki/>[[Aka-uka Karamazovlar]]<nowiki/>“ (1879—1880) romanida jamiyat va shaxs oʻrtasidagi chuqur ziddiyat, ruhiy inqiroz va fojia oʻz ifodasini topgan. Dostoyevskiy ijodi, garchi ziddiyatli boʻlsada, rus va jahon adabiyotiga katta taʼsir koʻrsatgan. Dostoyevskiy <nowiki>XIX</nowiki> asrdagi realistik roman janrini yangi oʻziga xos tomonlar bilan boyitdi. Adib toʻlaqonli badiiy obrazlarda nafaqat voqealar oqimini, insonlar taqdirini, qalb kurashini, balki jamiyat maʼnaviy hayotidagi fojiaviy konfliktlarni ham tasvirlab bera oldi. Oʻzining intellektual romanlarida fikrlarning keskin kurashini, gʻoya va dunyoqarashning fojiaviy toʻqnashuvini mahorat bilan tasvirladi. Dostoyevskiyning romanlari vazmin tasvir uslubi emas, aksincha, sof dramatik janrlarga xos keskinligi va liro-publitsistik pafosi bilan ajraladi. Dostoyevskiyning „[[Jinoyat va jazo]]“, „<nowiki/>[[Telba (roman)|Telba]]<nowiki/>“ va boshqa asarlari [[Ibrohim Gʻafurov]] tomonidan oʻzbek tiliga tarjima qilingan. == Bibliografiya == === Romanlar === * 1847-yil — Bechora Odamlar * 1861-yil — Xoʻrlanganlar Va Haqoratlanganlar * 1866-yil — [[Jinoyat va jazo|Jinoyat Va Jazo]] * 1866-yil — [[Qimorboz]] * 1868-yil — [[Telba (roman)|Telba]] * 1872-yil — Iblislar * 1874-yil — [[Oʻsmir]] * 1880-yil — [[Aka-uka Karamazovlar]] === Qissa va hikoyalar === * [[1848]] [[Kuchsiz yurak (qissa)|Kuchsiz yurak]] * [[1848]] [[Egizak (qissa)|Egizak]] * [[1848]] [[Kulgili odamning tushi]] * [[1848]] [[Netochka Nezvanova]] * [[1848]] [[Oydin tunlar]] * [[1859]] [[Amakimning tushi]] * [[1859]] [[Stepanchikovo qishlogʻi va unda yashovchilar]] * [[1862]] [[Yozgi taasurotlar haqidagi qishki qaydlar]] * [[1864]] [[Boʻlmagʻur latifa]] == Ekranizatsiyalar == * „[[Esi past (film, 1910)|Esi past]]“ — [[Pyotr Chardinin]]ning filmi (Rossiya, 1910) * „[[Esi past (film, 1946)|Esi past]]“ — [[Jorj Lampen]]ning filmi (Fransiya, 1946) * „[[Esi past (film, 1951)|Esi past]]“ — [[Akira Kurosava]]ning filmi (Yaponiya, 1951) * „[[Esi past (film, 1958)|Esi past]]“ — [[Ivan Piryev]]ning filmi (SSSR, 1958) * „[[Esi past (telesrial, 1966)|Esi past]]“ — Alan Bridjesning teleseriali (Buyuk Britaniya, 1966) * „[[Shum muhabbat (film)|Shum muhabbat]]“ — [[Andrzej Żuławski]] (Fransiya, 1985) * „[[Esi past (teleserial, 1991)|Esi past]]“ — Mani Kaulaning teleseriali (Hindiston, 1991) * „[[Daun Haus (film)|Daun Haus]]“ — Roman Kachanovning film-parodiyasi (Rossiya, 2001) * „[[Esi past (teleserial, 2003)|Esi past]]“ — [[Vladimir Bortko]]ning teleseriali (Rossiya, 2003) * [[Jinoyat va jazo (film, 1940)]] — [[SSSR]], [[1940]] * [[Jinoyat va jazo (film, 1956)]] — [[Fransiya]], [[1956]] * [[Jinoyat va jazo (film, 1970)]] — [[SSSR]], [[1970]] * [[Jinoyat va jazo (film, 1983)]] — [[Finlandiya]], [[1983]] * [[Jinoyat va jazo (telefilm, 2007)]] — [[Rossiya]], [[2007]] * [[Yuvosh (film)]] * [[Aka-uka Karamazovlar (film)]] * [[Kamsitilgan va xoʻrlanganlar (film, 1958)]] [[Italiya]] * [[Kamsitilgan va xoʻrlanganlar (film, 1977)]] [[Meksika]] * [[Kamsitilgan va xoʻrlanganlar (film, 1979)]], SSSR * [[Kamsitilgan va xoʻrlanganlar (film, 1991)]] [[SSSR]]-[[Shveysariya]] == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Xoʻrlanganlar va haqoratlanganlar, T., 1966; Telba, T., 1981. * F. M. Dostoyevskiy tugʻilgan kunning 150 yilligi (esdaliklar), T., 1971. == Havolalar == {{Vikiiqtibos}} * [http://briefly.ru/dostoevsky/ F. M. Dostoevsky asarlarining qisqacha mazmuni] {{ref-ru}} * [http://www.pereplet.ru/pops/risdost/ris.html F. M. Dostoevskyning rasmlari] {{ref-ru}} * [http://www.magister.msk.ru/library/dostoevs/dostoevs.htm F. M. Dostoevskyning asarlari va tanqid] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20041230023111/http://magister.msk.ru/library/dostoevs/dostoevs.htm |date=2004-12-30 }} {{ref-ru}} * [http://www.wco.ru/biblio/books/osip10/Main.htm?mos Osipov A. I. „F. M. Dostoevsky va xristianlik“] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20060219111035/http://www.wco.ru/biblio/books/osip10/Main.htm?mos |date=2006-02-19 }} {{ref-ru}} * [https://web.archive.org/web/20110902141100/http://www.dostoevskiy.net.ru/ Dostoevsky Fyodor Mixaylovich — yozuvchining ijodi haqida] {{ref-ru}} * [http://dostoevskiy.niv.ru/ Fyodor Dostoevsky, hayot va ijodining asosiy sanalari] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20071223000807/http://dostoevskiy.niv.ru/ |date=2007-12-23 }} {{ref-ru}} * http://www.klassika.ru/proza/dostoevskij/ {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20110807051036/http://www.klassika.ru/proza/dostoevskij/ |date=2011-08-07 }} {{ref-ru}} * [http://fyodordostoevskychronicle.blogspot.com Fyodor Dostoevsky Chronicle] by Erik Lindgren {{ref-en}} * [http://www.fedordostoievsky.com Fyodor Mixaylovich Dostoevsky HomePage] „Fedor Dostoievsky“ {{ref-en}} {{OʻzME}} {{DEFAULTSORT:Dostoyevskiy, Fyodor}} [[Turkum:Fyodor Mixaylovich Dostoyevskiy|*]] [[Turkum:Rossiya Imperiyasida tugʻilganlar]] [[Turkum:Moskvada tugʻilganlar]] [[Turkum:Rossiya Imperiyasida vafot etganlar]] [[Turkum:Sankt-Peterburgda vafot etganlar]] [[Turkum:Rossiya yozuvchilari]] [[Turkum:Rossiyalik yozuvchilar]] [[Turkum:Rossiya faylasuflari]] [[Turkum:Rossiya imperiyasi yozuvchilari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha yozuvchilar]] {{writer-stub}} 8oy2lgk03cnmdw8xh5rdqmyst8myqek Portugaliya milliy futbol terma jamoasi 0 18623 6318092 6088251 2026-10-24T12:42:37Z User 2113 319879 /* */ 6318092 wikitext text/x-wiki {{Milliy futbol jamoasi| | Name = Portugaliya | Badge = Portuguese Football Federation.svg.png | Badge_size = 150px | Nickname = ''A Seleção das Quinas'' (The Team of the [[Escutcheon (heraldry)|Escutcheons]]<ref>''Selecção das Quinas'' refers to the five shields ("Team of the [[Escutcheon (heraldry)|Escutcheons]]") or the five dots inside them ("Team of the [[Bezants]]") in the [[Flag of Portugal|Portuguese flag]], used until the 70s as the shirt badge. Refer to [[Flag of Portugal]] for symbolism associated with these bezants.</ref>)<br />''Lusos'' (Lusitanians) | Association = [[Portuguese Football Federation]]<br />(''Federação Portuguesa de Futebol'', FPF) | Home Stadium = [[List of football stadiums in Portugal|Various]] | Confederation = [[UEFA]] (Europe) | Coach = [[Roberto Martínez]] | Captain = [[Cristiano Ronaldo]] | Most caps = Cristiano Ronaldo (200) | Top scorer = Cristiano Ronaldo ([[List of international goals scored by Cristiano Ronaldo|123]]) | FIFA Trigramme = POR | FIFA Rank = {{FIFA World Rankings|POR}} | FIFA max = 3 | FIFA max date = May–June 2010, October 2012, April–June 2014, September 2017–April 2018 | FIFA min = 43 | FIFA min date = August 1998 | Elo Rank = {{World Football Elo Ratings|Portugal}} | Elo max = 2 | Elo max date = June 2006 | Elo min = 42 | Elo min date = November 1962 | pattern_la1 = _por22h | pattern_b1 = _por22h | pattern_ra1 = _por22h | pattern_sh1 = _por22h | pattern_so1 = _por22hl | leftarm1 = CA0014 | body1 = CA0014 | rightarm1 = CA0014 | shorts1 = 0D6938 | socks1 = CA0014 | pattern_la2 = _por22a | pattern_b2 = _por22a | pattern_ra2 = _por22a | pattern_sh2 = _por22a | pattern_so2 = _por22al | leftarm2 = FFFFF | body2 = FFFFF | rightarm2 = FFFFF | shorts2 = FFFFF | socks2 = FFFFF | First game = {{fb|ESP}} 3–1 {{fb-rt|Portugal}}<br />([[Madrid]], Spain; 18 December 1921) | Largest win = {{fb|Portugal}} 8–0 {{fb-rt|Liechtenstein}}<br />([[Lisbon]], Portugal; 18 November 1994)<br />{{fb|Portugal}} 8–0 {{fb-rt|Liechtenstein}}<br />([[Coimbra]], Portugal; 9 June 1999)<br />{{fb|Portugal}} 8–0 {{fb-rt|Kuwait}}<br />([[Leiria]], Portugal; 19 November 2003) | Largest loss = {{fb|Portugal}} 0–10 {{fb-rt|England}}<br />([[Lisbon]], Portugal; 25 May 1947) | World cup apps = 8 | World cup first = 1966 | World cup best = Third place ([[1966 FIFA World Cup|1966]]) | Confederations cup apps = 1 | Confederations cup first = [[2017 FIFA Confederations Cup|2017]] | Confederations cup best = Third place ([[2017 FIFA Confederations Cup|2017]]) | Regional name = [[UEFA European Championship|European Championship]] | Regional cup apps = 8 | Regional cup first = [[UEFA Euro 1984|1984]] | Regional cup best = '''Champions''' ([[UEFA Euro 2016|2016]]) | 2ndRegional name = [[UEFA Nations League|Nations League Finals]] | 2ndRegional cup apps = 1 | 2ndRegional cup first = [[2019 UEFA Nations League Finals|2019]] | 2ndRegional cup best = '''Champions''' ([[2019 UEFA Nations League Finals|2019]]) | website = [https://www.fpf.pt/ fpf.pt] | 3rdRegional name = [[Football at the Summer Olympics|Olympic Games]] | 3rdRegional cup apps = 1 | 3rdRegional cup first = [[Football at the 1928 Summer Olympics|1928]] | 3rdRegional cup best = Quarter-finals ([[Football at the 1928 Summer Olympics|1928]]) | medaltemplates = {{MedalSport|Men's [[Association football|football]]}} {{MedalCompetition|[[FIFA World Cup]]}} {{MedalBronze|[[1966 FIFA World Cup|1966 England]]|[[1966 FIFA World Cup squads#Portugal|Team]]}} {{MedalCompetition|[[UEFA European Championship]]}} {{MedalGold|[[UEFA Euro 2016|2016 France]]|[[UEFA Euro 2016 squads#Portugal|Team]]}} {{MedalSilver|[[UEFA Euro 2004|2004 Portugal]]|[[UEFA Euro 2004 squads#Portugal|Team]]}} {{MedalBronze|[[UEFA Euro 1984|1984 France]]|[[UEFA Euro 1984 squads#Portugal|Team]]}} {{MedalBronze|[[UEFA Euro 2000|2000 Belgium and Netherlands]]|[[UEFA Euro 2000 squads#Portugal|Team]]}} {{MedalBronze|[[UEFA Euro 2012|2012 Poland and Ukraine]]|[[UEFA Euro 2012 squads#Portugal|Team]]}} {{MedalCompetition|[[UEFA Nations League]]}} {{MedalGold|[[2019 UEFA Nations League Finals|2019 Portugal]]|[[2019 UEFA Nations League Finals squads#Portugal|Team]]}} {{MedalCompetition|[[FIFA Confederations Cup]]}} {{MedalBronze|[[2017 FIFA Confederations Cup|2017 Russia]]|[[2017 FIFA Confederations Cup squads#Portugal|Team]]}} }} '''Portugaliya milliy futbol terma jamoasi''' [[Portugaliya]]ning [[futbol]] boʻyicha milliy terma jamoasidir. [[Portugaliya Futbol Federatsiyasi]] tomonidan idora qilinadi. == Tarix == === '''1966—1985''' === Xalqaro miqyosda ilk bor Portugaliya terma jamoasi 1966-yilda [[Angliya|Angliyada]] boʻlib oʻtgan jahon chempionatida debyut qilgan. Keyin yangi kelganlar shov-shuvli tarzda yarim finalga chiqishdi. [[Braziliya]], [[Vengriya]] va [[Bolgariya]] termalari bilan guruhda birinchi oʻrinni egallab, uchta gʻalabaga erishgan (mos ravishda 3:1, 3:1 va 3:0) Portugaliya chorak finalda [[Koreya Xalq Demokratik Respublikasi|KXDR]] terma jamoasini 5:3 hisobida magʻlub etdi. Oʻsha uchrashuvda poker (4ta gol) [[Eysebio]] tomonidan amalga oshirildi. Ammo keyingi turda portugallar boʻlajak chempion va turnir mezboni — britaniyaliklarga (1:2) magʻlub boʻlishadi. Uchinchi oʻrin uchun oʻyinda Portugaliya [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|SSSR]] terma jamoasi bilan uchrashdi. Portugaliyaliklar birinchi boʻlib 12-daqiqada gol urishdi, Eysebio penaltidan toʻpni darvozaga yoʻlladi. Birinchi boʻlim oxirida sovet hujumchisi [[Eduard Malofeev]] hisobni tenglashtirdi<ref>{{Cite web|url=http://runews24.ru/sport/team-russia-lost-in-portugal.html|title=Сборная России по футболу проиграла в Португалии|access-date=2013-06-07|archive-date=2013-09-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20130908220801/http://runews24.ru/sport/team-russia-lost-in-portugal.html|deadlink=no}}</ref>. 89-daqiqagacha oʻyin tenglashdi, portugaliyalik [[Xose Torres]] gʻalaba toʻpini kiritdi. Portugaliyalik yulduz Eysebio chempionatning eng yaxshi toʻpurari (9 gol) va eng yaxshi futbolchisi boʻldi. Biroq bundan keyin Portugaliya terma jamoasi 1984 yilgacha yirik xalqaro chempionatning final bosqichiga chiqa olmadi. == Tarkibi == [[2008]]-yil may oyiga koʻra: === Darvozabonlar === * [[Ricardo Pereira|Ricardo]] * [[Nuno Espírito Santo|Nuno]] * [[Rui Patrício]] === Himoyachilar === * [[Paulo Ferreira]] * [[Bruno Fernandes]] * [[José Bosingwa]] * [[Fernando Meira]] * [[Miguel Monteiro|Miguel]] * [[Jorge Ribeiro]] * [[Pepe Képler]] * [[Fábio Coentrão]] === Yarimhimoyachilar === * [[Raul Meireles]] * [[Petit]] * [[João Moutinho]] * [[Miguel Veloso]] * [[Deco]] * Bernardo Silva * Bruno fernandesh === Hujumchilar === * [[Cristiano Ronaldo]](''jamoa sardori'') * [[Simão]] * [[Ricardo Quaresma]] * [[Nani]] * [[Hugo Almeida]] * [[Nuno Gomes]] * [[Hélder Postiga]] == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == {{commons category}} * [https://www.fpf.pt Portuguese Football Federation official website] {{in lang|pt}} * [https://www.uefa.com/insideuefa/national-associations/POR/ UEFA profile] * [https://www.fifa.com/about-fifa/associations/POR FIFA profile] * [https://www.rsssf.org/tablesp/port-intres.html RSSSF archive of results 1921–2003] * [https://www.rsssf.org/miscellaneous/port-recintlp.html RSSSF archive of most capped players and highest goalscorers] * [https://www.rsssf.org/miscellaneous/port-coach-triv.html RSSSF archive of coaches 1921–] * [http://eu-football.info/_matches.php?id=159 Full reports of all matches of the Portugal National Football Team 1921–1979] * [http://www.fpf.pt/ Portugaliya Futbol Federatsiyasi sayti] {{football-stub}} {{UEFA jamoalari}} [[Turkum:Yevropa milliy assotsiatsiyasi futbol jamoalari]] mcnuzhve4kykvx5969zvzsgphk5y6op Shrek 0 18654 6318213 6313139 2026-10-24T16:45:49Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/~2026-56304-38|~2026-56304-38]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56304-38|munozara]]) tomonidan qilingan [[Vikipediya:Vandalizm|vandalizm]] tahrirlari qaytarildi. 6318213 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | nom = Shrek | asl_nom = Shrek | tasvir = shrek.jpg | izoh = Film posteri | rejissyor = {{plainlist| * Andrew Adamson * Vicky Jenson }} | prodyuser = {{plainlist| * Aron Warner * John H. Williams * Jeffrey Katzenberg }} | ssenariy_muallifi = {{plainlist| * Ted Elliott * Terry Rossio * Joe Stillman * Roger S. H. Schulman }} | rollarda = {{plainlist| * [[Mike Myers]] * [[Eddie Murphy]] * [[Cameron Diaz]] * [[John Lithgow]] }} | hikoyachi = | montajyor = Sim Evan-Jones | bastakor = {{plainlist| * Harry Gregson-Williams * John Powell }} | studiya = {{Plainlist| * [[DreamWorks Animation]]<ref name="ShrekNumbers">{{cite the numbers |title=Shrek |id=Shrek |access-date=18-fevral 2021-yil}}</ref> * PDI/DreamWorks<ref name="ShrekAFI">{{veb manbasi |title=Shrek |url=https://catalog.afi.com/Catalog/moviedetails/53918 |website=AFI Catalog of Feature Films |access-date=7-noyabr 2018-yil |archive-date=30-mart 2019-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20190330134519/https://catalog.afi.com/Catalog/moviedetails/53918 |url-status=live }}</ref><ref name="VarietyReview">{{yangiliklar manbasi |last1=McCarthy |first1=Todd |title=Review: 'Shrek' |url=https://variety.com/2001/film/awards/shrek-3-1200468574/ |access-date=20-fevral 2017-yil |work=Variety |date=4-may 2001-yil |archive-date=21-fevral 2017-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20170221010839/http://variety.com/2001/film/awards/shrek-3-1200468574/ |url-status=live }}</ref> }} | distribyutor = [[DreamWorks Pictures]]<ref name="ShrekAFI" />{{ref|1|1}} | premyera = {{premyera sanasi|2001|4|22|[[#Mann Village Theatre, Westwood|Mann Village Theatre]]|2001|5|18|AQSh|ref1=<ref>{{Yangiliklar manbasi|title='Shrek' shleps in|url=https://variety.com/2001/scene/vpage/shrek-shleps-in-1117797904/|accessdate=27-iyul 2015-yil|work=Variety|date=25-aprel 2001-yil|quote=She was speaking at DreamWorks' special screening Sunday at Mann's Village Theater in Westwood.}}</ref>}} | davomiylik = 90 daqiqa | mamlakat = [[AQSh]] | til = inglizcha | byudjet = $60&nbsp;million<ref name = "Box Office Mojo">{{Veb manbasi |url=http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=shrek.htm |publisher=Box Office Mojo |title=Shrek}}</ref> | daromad = $484,4&nbsp;million<ref name = "Box Office Mojo"/> | keyingi_film = ''[[Shrek 2]]'' }} '''''temur''''' ({{lang-en|'''Shrek'''}}) 2001-yilda ekranlarga chiqarilgan [[Kinokomediya|komediya]] janridagi AQSh [[kompyuter-animatsion]] [[film]]idir. [[DreamWorks Animation]] va PDI/DreamWorks studiyalari tomonidan ishlangan hamda [[DreamWorks Pictures]] tomonidan tarqatilgan. Film gʻoyasi G'ulomjonov Temur qalamiga mansub [[Shrek!|shu nomdagi bolalar kitobiga]] asoslangan. [[Shrek (franshiza)|''Shrek'' franshizasining]] birinchi filmi. Filmda bosh qahramonlarga [[Mike Myers]], [[Eddie Murphy]], [[Cameron Diaz]] va [[John Lithgow]] ovoz berg == Ovoz berganlar == * [[Mike Myers]]: ** [[Shrek (personaj)|Shrek]]<ref>{{yangiliklar manbasi |author=Stars and Stories |url=https://www.telegraph.co.uk/culture/film/starsandstories/3665827/Mike-Myers-how-I-nailed-Shreks-accent.html |title=Mike Myers: how I nailed Shrek's accent |work=The Daily Telegraph |date=15-iyun 2007-yil |access-date=21-yanvar 2014-yil |location=London |archive-date=12-mart 2014-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20140312131414/http://www.telegraph.co.uk/culture/film/starsandstories/3665827/Mike-Myers-how-I-nailed-Shreks-accent.html |url-status=live }}</ref>-TEMUR ** Uch soʻqir sichqonning biri<ref name="autogenerated1" /> * [[Eddie Murphy]] — [[Eshak (Shrek)|Eshak]]<ref>{{yangiliklar manbasi |url=https://www.npr.org/blogs/tellmemore/2010/05/21/127034341/hollywood-s-million-dollar-donkey |title=Eddie Murphy: Hollywood's Million-Dollar Donkey : Tell Me More |newspaper=NPR |date=21-may 2010-yil |access-date=21-yanvar 2014-yil |archive-date=1-fevral 2014-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20140201211029/http://www.npr.org/blogs/tellmemore/2010/05/21/127034341/hollywood-s-million-dollar-donkey |url-status=live |last1=Izrael |first1=Jimi }}</ref> * [[Cameron Diaz]] — [[Malika Fiona]]<ref>{{yangiliklar manbasi |url=https://www.nytimes.com/2010/05/16/movies/16shrek.html |title=Mike Myers and Cameron Diaz on 'Shrek' |work=The New York Times |date=10-may 2010-yil |access-date=11-yanvar 2014-yil |first=Dave |last=Itzkoff |archive-url=https://web.archive.org/web/20100518103812/https://www.nytimes.com/2010/05/16/movies/16shrek.html |archive-date=18-may 2010-yil |url-status=live}}</ref> * [[John Lithgow]] — [[Lord Farquaad]]<ref>{{veb manbasi |author=Peter Bradshaw |url=https://www.theguardian.com/film/2001/jun/29/1 |title=Shrek &#124; Film |website=The Guardian |date=29-iyun 2001-yil |access-date=21-yanvar 2014-yil |archive-date=3-fevral 2014-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20140203154741/http://www.theguardian.com/film/2001/jun/29/1 |url-status=live }}</ref> * [[Vincent Cassel]] — „Monsieur“ Robin Hood<ref>{{yangiliklar manbasi |author=Paul Willis For CNN |url=http://www.cnn.com/2009/SHOWBIZ/08/12/cassel.profile/index.html?_s=PM:SHOWBIZ |title=Vincent Cassel: Playing France's tough guys |work=CNN|date=24-avgust 2009-yil |access-date=21-yanvar 2014-yil |archive-date=3-fevral 2014-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20140203081440/http://www.cnn.com/2009/SHOWBIZ/08/12/cassel.profile/index.html?_s=PM:SHOWBIZ |url-status=live }}</ref> * [[Conrad Vernon]] — Gingerbread Man<ref>{{veb manbasi |last=Brian |first=Greg |url=https://news.yahoo.com/conrad-vernon-today-funniest-unknown-voice-actor-shrek-203200437.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20140219003147/https://news.yahoo.com/conrad-vernon-today-funniest-unknown-voice-actor-shrek-203200437.html |url-status=dead |archive-date=19-fevral 2014-yil |title=Conrad Vernon: Today's funniest unknown voice actor, from 'Shrek' to 'Madagascar 3' – Yahoo News |publisher=Yahoo! News |date=5-iyun 2012-yil |access-date=21-yanvar 2014-yil}}</ref> * [[Chris Miller]]: ** Sehrli koʻzgu<ref name="autogenerated1">{{veb manbasi |url=http://www.afi.com/10top10/moreDetail.aspx?id=53918&thumb=1 |title=10 Top 10 |publisher=AFI |date=18-may 2001-yil |access-date=21-yanvar 2014-yil |archive-date=21-fevral 2014-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20140221044111/http://www.afi.com/10top10/moreDetail.aspx?id=53918&thumb=1 |url-status=live }}</ref> ** Geppetto * [[Cody Cameron]]: ** [[Pinocchio]] ** Uch kichik choʻchqa<ref name="autogenerated1" /> * [[Simon J. Smith]] — soʻqir sichqon<ref name="autogenerated1"/> * [[Christopher Knights]]: ** Thelonius ** Uch soʻqir sichqonning biri * [[Aron Warner]] — Big Bad Wolf<ref name="autogenerated1"/> * [[Jim Cummings]] — kapitan<ref name="autogenerated1"/> * [[Kathleen Freeman]] — keksa ayol<ref name="autogenerated1"/> * [[Andrew Adamson]] — Duloc Mascot<ref name="autogenerated1"/> * Bobby Block — goʻdak ayiq<ref name="autogenerated1"/> * Michael Galasso — [[Peter Pan]]<ref name="autogenerated1"/> == Musiqasi == {{Treklist | total_length = 44:16 | all_writing = Harry Gregson-Williams va John Powell | title1 = Fairytale | length1 = 1:26 | title2 = Ogre Hunters / Fairytale Deathcamp | length2 = 1:35 | title3 = Donkey Meets Shrek | length3 = 2:37 | title4 = Eating Alone | length4 = 1:17 | title5 = Uninvited Guests | length5 = 2:09 | title6 = March of Farquuad* | length6 = 0:38 | title7 = The Perfect King | length7 = 1:17 | title8 = Welcome to Duloc | length8 = 0:34 | title9 = Tournament Speech | length9 = 0:51 | title10 = What Kind of Quest | length10 = 2:22 | title11 = Dragon! / Fiona Awakens | length11 = 2:06 | title12 = One of a Kind Knight | length12 = 1:19 | title13 = Saving Donkey's Ass | length13 = 0:43 | title14 = Escape from the Dragon | length14 = 1:58 | title15 = Helmet Hair | length15 = 2:08 | title16 = Delivery Boy Shrek / Making Camp | length16 = 0:47 | title17 = Friends Journey to Duloc | length17 = 2:42 | title18 = Starry Night | length18 = 0:58 | title19 = Singing Princess | length19 = 1:35 | title20 = Better Out Than In / Sunflower / I'll Tell Him | length20 = 2:10 | title21 = Merry Men | length21 = 0:43 | title22 = Fiona Kicks Ass | length22 = 0:28 | title23 = Fiona's Secret | length23 = 3:02 | title24 = Why Wait to Be Wed / You Thought Wrong | length24 = 1:58 | title25 = Ride the Dragon | length25 = 1:36 | title26 = I Object | length26 = 1:51 | title27 = Transformation / The End | length27 = 3:26 }} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{Rasmiy sayt|https://www.dreamworks.com/movies/shrek}} DreamWorks saytida * {{IMDbda film|0126029}} {{Shrek}} {{DreamWorks Animation}} {{Portal bar|Animatsiya|AQSh|Komediya|Fentezi|Film}} [[Turkum:2001-yil filmlari]] [[Turkum:2001-yil multfilmlari]] [[Turkum:AQSh filmlari]] [[Turkum:AQSh animatsion filmlari]] [[Turkum:AQSH kinokomediyalari]] [[Turkum:AQSh kompyuterli animatsion filmlari]] [[Turkum:Ingliz tilidagi filmlar]] [[Turkum:Shrek haqidagi filmlar]] [[Turkum:Sarguzasht filmlar]] [[Turkum:Fentezi filmlar]] [[Turkum:DreamWorks Animation filmlari]] [[Turkum:DreamWorks Pictures filmlari]] [[Turkum:Internet memlari]] [[Turkum:AQSh sarguzasht filmlari]] [[Turkum:Rejissyorlar debyut filmlari]] [[Turkum:Vicky Jenson filmlari]] [[Turkum:2001-yil kinokomediyalari]] p83nfddm7hwmg50s79o6ole7y829nzb Oʻsimliklar 0 22045 6318222 6312588 2026-10-24T16:54:00Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/Lochinovamarjona|Lochinovamarjona]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Lochinovamarjona|munozara]]) tomonidan qilingan 6092128-sonli tahrir tiklandi 6318222 wikitext text/x-wiki {{Taxobox | color = lightgreen | name = Plants | fossil_range = <br />[[Early Cambrian]] to recent, but [[#Fossils|see text]], {{fossil range|520|0}} | image = Diversity of plants image version 5.png | image_width = 250px | image_caption = | domain = [[Eukaryote|Eukaryota]] | unranked_regnum = [[Archaeplastida]] | regnum = '''Plantae''' | regnum_authority = [[Ernst Haeckel|Haeckel]], 1866<ref>{{kitob manbasi | author = Haeckel G | year = 1866 | title = Generale Morphologie der Organismen | publisher = Verlag von Georg Reimer | location = Berlin | pages = vol.1: i–xxxii, 1–574, pls I–II; vol. 2: i–clx, 1–462, pls I–VIII}}</ref> | subdivision_ranks = Divisions | subdivision = '''[[Green algae]]''' * [[Chlorophyta]] * [[Charophyta]] '''[[Embryophyte|Land plants]] (embryophytes)''' * '''[[Bryophyte|Non-vascular land plants]] (bryophytes)''' ** [[Marchantiophyta]]—liverworts ** [[Hornwort|Anthocerotophyta]]—hornworts ** [[Moss|Bryophyta]]—mosses ** [[extinction|†]][[Horneophytopsida]] * '''[[Vascular plant]]s (tracheophytes)''' ** [[extinction|†]][[Rhyniophyta]]—rhyniophytes ** [[extinction|†]][[Zosterophyllophyta]]—zosterophylls ** [[Lycopodiophyta]]—clubmosses ** [[extinction|†]][[Trimerophytophyta]]—trimerophytes ** [[fern|Pteridophyta]]—ferns and horsetails ** [[extinction|†]][[Progymnospermophyta]] ** '''[[Spermatophyta|Seed plants]] (spermatophytes)''' *** [[extinction|†]][[Pteridospermatophyta]]—seed&nbsp;ferns *** [[Pinophyta]]—conifers *** [[Cycad]]ophyta—cycads *** [[Ginkgophyta]]—ginkgo *** [[Gnetophyta]]—gnetae *** [[Flowering plant|Magnoliophyta]]—flowering plants [[extinction|†]]'''[[Nematophytes]]''' }} '''Oʻsimliklar''' — tirik [[organizm]]lar dunyosi; [[fotosintez]] qilish [[xususiyat]]iga ega boʻlgan avtotrof organizmlar (qarang [[Avtotropizm|Avtotroflar]]); [[hujayra]] poʻsti, odatda, qalin [[sellyuloza]]dan, zaxira oziq moddasi [[kraxmal]]dan iborat. Ayrim oʻsimliklar ([[saprofitlar]], [[Parazitologiya|parazitlar]]) uchun xos boʻlgan geterotrof oziqlanish ikkilamchi hisoblanadi. Oʻsimliklar (Oʻsimliklar)ga xos boshqa xususiyatlar (oʻziga xos rivojlanish sikli, organlarning shakllanish yoʻli, yopishib yashash va boshqalar) hamma oʻsimliklarga tegishli emas, lekin bu belgilarning majmui oʻsimliklarni boshqa tirik organizmlardan oson farq qilishga imkon beradi. Faqat tuzilishning quyi, ayniqsa, bir hujayralilar darajasida oʻsimliklar bilan boshqa organizmlar oʻrtasidagi farq uncha aniq sezilmaydi; shuning uchun evglenasimon [[suvoʻtlar]]ni [[zoolog]]lar bir hujayrali hayvonlarga kiritishadi. Bir hujayrali Oʻ.ning boshqa bir hujayrali organizmlardan asosiy farqi — [[xloroplast]]lar boʻlishi. Tuzilish darajasi orta borgan sari oʻsimliklar bilan boshqa organizmlar oʻrtasidagi farq ham orta boradi. Oʻsimliklarning oziqlanish jarayonida atrof muhitdan gazsimon ([[fotosintez]]) va suyuq ([[suv]] va unda erigan mineral tuzlar) moddalarni shimib olishga moslanishi natijasida ularning tanasi yuzasi tobora kengayib borgan. [[Yuksak oʻsimliklar]]da tana yuzasining kengayishi va ixtisoslashuvi toʻqimalar va vegetativ organlarning rivojlanishiga olib kelgan (qarang [[Toʻqima]], [[Vegegpativ organlar]]). Oʻsimliklar tuzilishining koʻpchilik muhim xususiyatlari ularning oʻsishi va koʻpayishi, shuningdek, tarqalishiga moslanishi bilan bogʻliq. Anʼanaga koʻra, XX asrning oʻrtalarigacha barcha oʻsimliklar [[tuban oʻsimliklar|tuban]] ([[bakteriyalar]], [[suvoʻtlar]], [[zamburugʻlar]], [[lishayniklar]]) va yuksak oʻsimliklar ([[yoʻsinlar]], [[psilofitlar]], [[plaunlar]], [[qirqboʻgʻimlar]], [[qirqquloqlar]], [[ochiq urugʻlilar]], [[gulli oʻsimliklar]])ga ajratib kelingan. Hozirgi [[bakteriya]]lar va [[zamburugʻlar]] alohida dunyoga ajratiladi. Oʻsimliklar dunyosi 3 kichik dunyo: [[qizil suvoʻtlar]] va yuksak oʻsimliklarga boʻlinadi. Bu kichik dunyolar 350,000 turdan iborat barcha oʻsimliklarni oʻz ichiga oladi. Oʻsimliklarning kelib chiqishi yerda hayot paydo boʻlishining ilk rivojlanish davrlariga toʻgʻri keladi. Bunda [[Arxey erasi]]da (bundan 3 milliard yil oldin) koʻkyashil suvoʻtlar ([[sianobakteriyalar]])ga oʻxshash organizmlar paydo boʻlgan. Haqiqiy suvoʻtlar [[proterozoy erasi]]da, yashil va qizil suvoʻtlar [[paleozoy erasi|paleozoy]]ning boshlarida paydo boʻlgani taxmin qilinadi. Dastlabki yuksak oʻsimliklar — [[riniofitlar]] proterozoy va paleozoy chegarasida kelib chiqqanligini ehtimol qilish mumkin. Ularda [[ildiz]] oʻrniga [[rizoid]]lari boʻlgan. Karbonda daraxtsimon qirqquloqlar kelib chiqqan; permda ular oʻrnini hozirgi qirqquloqlar egallagan. Karbonda [[ignabargli oʻsimliklar]] paydo boʻlgan, [[trias]] va [[yura davri|yura davrlarida]] ular keng tarqalgan. [[Boʻr davri]]ning boshlarida gulli oʻsimliklar (yopiq urugʻlilar) hosil boʻlgan va shundan soʻng ular [[Yer]] florasida hukmron boʻlib qolgan. Oʻsimliklar Yerda mavjud boʻlgan barcha tirik organizmlar hayotida katta ahamiyatga ega. Hayvonlar va odamlarning hayotini oʻsimliklarsiz tasavvur qilib boʻlmaydi. Faqat yashil xlorofillga ega boʻlgan oʻsimliklar anorganik moddalardan organik birikmalarni sintezlash orqali quyosh nuri energiyasini toʻplaydi; ayni vaqtda oʻsimliklar [[atmosfera]]dan S0<sub>2</sub> [[gaz]]ini olib, atmosferaga deyarli barcha tirik organizmlarning nafas olishi uchun zarur boʻlgan [[kislorod]] chiqaradi. Shu yoʻl bilan yashil oʻsimliklar atmosfera tarkibining doimiyligini saqlab turadi. Oʻsimliklar organik moddalarni hosil qiluvchi produtsentlar sifatida oziq zanjirining asosini tashkil etadi. Yer yuzidagi oʻsimliklar turli hayotiy formalar ([[oʻtlar]], [[butalar]], [[daraxtlar]], [[lianalar]], [[epifitlar]] va boshqalar)ni hosil qiladi. Oʻsimliklarning xilma-xil turlaridan tarkib topgan fitotsenozlar Yer yuzi landshafti va boshqalar organizmlar uchun ekologik sharoitning xilma-xilligini belgilab beradi. Oʻsimliklarning bevosita ishtirokida [[tuproq]] va [[torf]] hosil boʻladi. [[Qoʻngʻir koʻmir]] va [[toshkoʻmir]]ning hosil boʻlishi ham oʻsimliklar bilan bogʻliq. Oʻsimliklarning gʻoyat xilma-xil turlaridan urugʻli oʻsimliklar, asosan, gulli oʻsimliklar katta ahamiyatga ega. Urugʻli oʻsimliklar oziq-ovqat, kiyim-kechak, yoqilgʻi, qurilish materiallari va boshqalarni beradi (qarang: [[Madaniy oʻsimliklar]]). Odam juda katta maydonlarda madaniy oʻsimliklarning sunʼiy qoplamlari (ekin ekiladigan dalalar, bogʻlar, xiyobonlar va boshqalar)ni barpo etishni, Oʻ.ning xilma-xil navlarini yaratishni bilib olgan. Ammo oʻsimliklarni koʻp miqdorda yigʻib olish va oʻsimliklar boyliklaridan oqilona foydalanmaslik ularning juda katta maydonlarda yoʻqolib ketishiga olib keldi; koʻplab oʻsimlik turlarining butunlay yoʻqolib ketish xavfi tugʻildi. Shu sababdan, [[Oʻzbekiston]]da oʻsimliklarni himoya qilish va ularning tabiiy boyliklaridan oqilona foydalanish toʻgʻrisida maxsus qonun qabul qilingan (qarang: [[Tabiashni muhofaza qilish]]). [[O‘zbekiston Qizil kitobi|Oʻzbekiston Qizil kitobi]]ga noyob va yoʻqolib borayotgan oʻsimliklar turlari kiritilgan. Oʻsimliklarni [[botanika]] [[fan]]i oʻrganadi. == Yana qarang == * [[Flora]] == Adabiyotlar == * Jizn rasteniy, t. 1—6, M., 1974—82; * Vent F. U., V mire rasteniy, M., 1972; * Taxtadjyan A. L., Voprosm evolyutsionnoy morfologii rasteniy, L., 1954. '''Oʻsimliklar''' ([[lotin tili|lot.]] ''Plantae'') koʻp [[hujayra]]li [[organizm]]lar guruhidir. Oʻsimlik hujayralari [[selluloza]] qobiq bilan oʻralgan, [[fotosintez]] orqali energiya oladi, [[kraxmal]] yigʻadi. Oʻsimliklarni [[botanika]] oʻrganadi. == Albom == <center><gallery widths="180px" heights="120px" perrow="3"> Fayl:Borassus flabellifer.jpg|[[Borassus flabellifer]] Fayl:Chestnut in Guntur.jpg|The fruits of Palmyra Palm tree, [[Borassus flabellifer]] (locally called Thaati Munjelu) sold in a market at Guntur, India. Fayl:Turmericroot.jpg|Turmeric rhizome Fayl:Starr 050407-6233 Ipomoea batatas.jpg|Sweet potato, ''Ipomoea batatas'', Maui Nui Botanical Garden Fayl:Pandan wangi. JPG|''Pandanus amaryllifolius'' Fayl:California Papaya ID.jpg|California Papaya Fayl:Papaya sunset.jpg|''Carica papaya'', cultivar 'Sunsetʼ Fayl:Prepared lemon grass. JPG|''Cymbopogon citratus'', lemon grass, oil grass Fayl:Bangkuang 070612-056 stgd.jpg|''Pachyrhizus erosus'' bulb-root. Situgede, Bogor, West Java, Indonesia. Fayl:KIKU brak-ontree. JPG|Fuji (apple) Fayl:SauropusAndrogynus.jpg|Sprouting shoots of ''Sauropus androgynus'' Fayl:Ilaneer.jpg|''Cocos nucifera'' […] </gallery></center>{{OʻzME}} [[Turkum:Oʻsimliklar| ]] {{chala}} [[Turkum:Botanika]] [[Turkum:Organizmlar]] [[Turkum:Gullar]] [[Turkum:Daraxtlar]] [[Turkum:Ekinlar]] [[Turkum:Zamburugʻlar]] [[Turkum:Bakteriyalar]] g7sedagayuaeyehbesx4ekgp3ehp8u9 Haliljon Xudoyberdiyev 0 25060 6318427 6204457 2026-10-25T06:04:08Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318427 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat |ismi = Haliljon Xudoyberdiyev |asl ismi = |portret = |tavsif = Moʻtabar Tojiboyeva 2008-yil Martin Ennals Inson huquqlari himoyachisi mukofoti taqdimoti maʼrosimida |tugʻilgan paytidagi ismi = |tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1952|12|20}} |tavallud joyi = [[Fayl:Flag of the Soviet Union.svg|20px]] [[Fayl:Flag of the Kirghiz Soviet Socialist Republic (1952–1991); Flag of Kyrgyzstan (1991–1992).svg|20px]] [[Qorasuv tumani]], [[Oʻsh (viloyat)|Oʻsh viloyati]], [[Qirgʻiziston SSR]], [[Sovet Ittifoqi]] |- |millati = oʻzbek |- |fuqaroligi = |kasbi = televideniya va radiyosozlik mutaxassisi |turmush oʻrtogʻi = |ota-onasi = |bolalari = |imzo = }} '''Haliljon Xudoyberdiyev''' ([[20-dekabr]], [[1952-yil]], [[Qizil-Qishloq (Qorasuv tumani)|Qizil-Qishloq]], [[Qorasuv tumani]], [[Oʻsh (viloyat)|Oʻsh viloyati]], [[Qirgʻiziston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qirgʻiziston SSR]])<ref>[https://knews.kg/2011/11/21/hudayberdiev-halil-tajibaevich/ Xudayberdiev Xalil Tajibaevich]</ref> — televideniya va radiyosozlik mutaxassisi. 2010-yilgacha [[OʻshTV]]ning egasi boʻlgan<ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221005051521/https://kloop.kg/blog/2014/04/17/by-vshij-vladelets-osh-tv-obzhaluet-prigovor-po-delu-ob-e-tnicheskom-konflikte/ |arxivsana=2022-10-05 |sarlavha=Bivshiy vladeles „Osh-TV“ objaluet prigovor po delu ob etnicheskom konflikte |url=https://kloop.kg/blog/2014/04/17/by-vshij-vladelets-osh-tv-obzhaluet-prigovor-po-delu-ob-e-tnicheskom-konflikte/ |qaralgan sana=2022-10-05}}</ref>. Telekompaniyaga 1991-yili, mart oyida asos solgan. [[1991-yil|1991-yilning]] [[5-may|5-mayida]] Oʻrta Osiyoda birinchilardan boʻlib efirga uzatilgan<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Istoriya telerinka Kirgizstana |url=https://www.zakon.kz/5058281-istoriya-telerynka-kyrgyzstana.html |qaralgan sana=2022-10-05 |arxivsana=2022-10-05 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221005051519/https://www.zakon.kz/5058281-istoriya-telerynka-kyrgyzstana.html }}</ref>. == Tarjimai holi == Taʼlimoti: 1970—1975-yillar — [[Toshkent]] elektrotexnik bogʻlanuv instituti, televideniya va radiyosozlik mutaxassisi. Mehnat faoliyati: * 1975—1977-yillar — Sovet armiyasida xizmatda. * 1977—1984-yillar — Oʻsh telemarkazida injener, boʻlim boshligʻi. * 1991—2010-yillar — [[OʻshTV]] telekompaniyasining direktori. Iyun oxirlarida — iyul boshlarida — taxminan „Oʻsh voqeʼalarining“ 20 kunidan soʻng, Oʻsh shahar hokimi [[Melis Mirzakmatov]] tomonidan qurol ishlatish va Xaliljon Xudoyberdiyev va uning oilasi hayotiga tahdid solingan holda, telekanal tortib olingan. == Shaxsiy hayoti == Oilaviy, ikki qiz va ikki oʻgʻilning otasi. == Qoʻshimcha maʼlumotlar == * QR Maʼdaniyat aʼlochisi. * [[2003-yil]] — QR faxrli yorligʻi bilan taqdirlangan. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{wikify}} {{bio-stub}} {{DEFAULTSORT:Xudoyberdiyev, Haliljon}} 7h4s9d47jnyx0gq2t0njmtl0i5jk4j6 Duxon surasi 0 34728 6318202 4329578 2026-10-24T16:38:14Z Atcovi 15649 mujawwad --> murattal 6318202 wikitext text/x-wiki {{manba}} {{Sura |Boshqa maʼnosi = |nozil boʻlgan vaqti = |Hizb = |Soʻzlar soni = |Harflar soni = }} [[Fayl:Chapter 44, Ad-Dukhan (Murattal) - Recitation of the Holy Qur'an.mp3|thumb|Duxon surasi]] '''Duxon surasi''' ({{lang-ar|{{sura nomi=arabchasi|{{PAGENAME}}}}}}, nomining maʼnosi — ''{{sura nomi=oʻzbekchasi|{{PAGENAME}}}}'') — [[Qurʼon]]ning {{sura nomi=raqami|{{PAGENAME}}}}-surasi. {{sura nomi=joyi|{{PAGENAME}}}} suralardan biri, {{sura nomi=oyati|{{PAGENAME}}}} oyatdan iborat. Bu sura Qurʼonning {{sura nomi=sahifasi|{{PAGENAME}}}}-sahifasida va {{sura nomi=juzi|{{PAGENAME}}}}-juzida joylashgan. {{sura nomi=nozili|{{PAGENAME}}}}-boʻlib nozil boʻlgan. == Asosiy mavzusi == == Manbalar == {{Manbalar}} {{Suralar}} {{Sura-stub}} hsygo1kd3j4h274fxccl1wr9puesv19 Gelves 0 48653 6318199 5706981 2026-10-24T16:35:28Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318199 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=sentyabr 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Gelves | mavqe = [[Munisipalitet]] | mamlakat = Ispaniya | mintaqa turi = Avtonom jamoat | mintaqa = Andalusiya{{!}}Andalusiya | jadvalda mintaqa = Andalusiya{{!}}Andalusiya | tuman turi = Ispaniya provinsiyalari{{!}}Provinsiya | tuman = Sevilla (provinsiya){{!}}Sevilla | jadvalda tuman = Sevilla (provinsiya){{!}}Sevilla | jamoat turi =Ispaniya tumanlari{{!}}Tuman | jamoat = Metropolitana de Sevilla | jadvalda jamoat = Metropolitana de Sevilla | qaram = | gerb = Escudo_de_Gelves_(Sevilla).svg | bayroq = Bandera_de_Gelves_(Sevilla).svg | lat_dir = N | lat_deg = 37 | lat_min = 20 | lat_sec = 0 | lon_dir = W | lon_deg = 6 | lon_min = 1 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Mer | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 8 | balandlik turi = Balandlik | AP markazi balandligi = 26 | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 9244 | sanalgan yil = 2010 | zichlik = 994,8 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = Gelveño, ña | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = | pochta indeksi = | pochta indekslari = 41120 | avtomobil kodi = | identifikator turi = | raqamli identifikator = | Commons turkumi = | sayt = http://www.gelves.es/ | sayt tili = es }} '''Gelves''' — [[Ispaniya]]ning [[Andalusiya]] mintaqasida joylashgan munisipalitet. [[Sevilla (provinsiya)|Sevilla]] provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 8&nbsp;km<sup>2</sup>. Aholisi — 9244 kishi (2010). == Demografiyasi == {| align="center" rules="all" cellspacing="0" cellpadding="4" style="border: 1px solid #999; border-right: 2px solid #999; border-bottom:2px solid #999 |+ style="font-weight: bold; font-size: 1.1em; margin-bottom: 0.5em"| Aholi soni ![[1996]] !! [[1998]] !! [[1999]] !! [[2000]] !! [[2001]] !! [[2002]] !! [[2003]] !! [[2004]] !! [[2005]] !! [[2006]] |- |align=center| 5084 || align=center| 5245 || align=center| 5644 || align=center| 6009 || align=center| 6249 || align=center| 6625 || align=center| 7224 || align=center| 7566 || align=center| 7958 || align=center| 8325 |} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20110203122707/http://www.gelves.es/ Rasmiy sayti] * [http://www.ayuntamientodegelves.com/ Sitio Oficial del Ayuntamiento] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080302020700/http://www.ayuntamientodegelves.com/ |date=2008-03-02 }} * [http://www.puertogelves.com/ Puerto Gelves] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20141218042758/http://puertogelves.com/ |date=2014-12-18 }} * [http://www.juntadeandalucia.es/institutodeestadistica/sima/htm/sm41044.htm Gelves] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20070930094524/http://www.juntadeandalucia.es/institutodeestadistica/sima/htm/sm41044.htm |date=2007-09-30 }} * [http://www.sevillaweb.info/ciudades/gelves/historia_gelves.html Información de Gelves] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20080401084917/http://www.sevillaweb.info/ciudades/gelves/historia_gelves.html |date=2008-04-01 }} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Ispaniya shaharlari]] {{Sevilla}} {{Spain-geo-stub}} 8n6r6ir6184zzjqpvx8jy1uj52h9zf1 Griñón 0 54563 6318308 5707042 2026-10-24T23:58:46Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318308 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=sentyabr 2024}} {{Orphan|date=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Griñón | mavqe = [[Munisipalitet]] | mamlakat = Ispaniya | mintaqa turi = Avtonom jamoat | mintaqa = Madrid (avtonom jamoat){{!}}Madrid | jadvalda mintaqa = Madrid (avtonom jamoat){{!}}Madrid | tuman turi = Ispaniya provinsiyalari{{!}}Provinsiya | tuman = Madrid (provinsiya){{!}}Madrid | jadvalda tuman = Madrid (provinsiya){{!}}Madrid | jamoat turi =Ispaniya tumanlari{{!}}Tuman | jamoat = Комарка-Sur | jadvalda jamoat = Комарка-Sur | qaram = | gerb = Escudo de Griñón.svg | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 40 | lat_min = 12 | lat_sec = 46 | lon_dir = W | lon_deg = 03 | lon_min = 51 | lon_sec = 05 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = | balandlik turi = Balandlik | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 9546 | sanalgan yil = 2010 | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = | pochta indeksi = | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = | raqamli identifikator = | Commons turkumi = Griñón | sayt = http://www.ayto-grinon.org | sayt tili = es }} '''Griñón''' — [[Ispaniya]]ning [[Madrid (avtonom jamoat)|Madrid]] mintaqasida joylashgan munisipalitet. [[Madrid (provinsiya)|Madrid]] provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — km<sup>2</sup>. Aholisi — 9546 kishi (2010). == Havolalar == * [http://www.ayto-grinon.org Rasmiy sayti] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20080213141348/http://www.ayto-grinon.org/ |date=2008-02-13 }} * [http://www.ayto-grinon.org/ Web municipio] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20080213141348/http://www.ayto-grinon.org/ |date=2008-02-13 }} * [https://web.archive.org/web/20080414195002/http://grinon.webcindario.com/ Imágenes del pueblo] {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Ispaniya shaharlari]] {{spain-geo-stub}} svl3kc96m0rlrhv4vq2warsovaswq8y Meteorologiya 0 56929 6318277 6272399 2026-10-24T21:24:41Z CommonsDelinker 204 [[Tasvir:Huracán_Hugo.jpg]] [[Tasvir:Hugo_1989-09-21_1844Z_(large_labeled).jpg]] bilan almashtirildi ([[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] tomonidan; [[:c:COM:FR|File renamed]]: Criterion 4 - conforms to other similar files' formats for storm images 6318277 wikitext text/x-wiki [[Tasvir:Hugo 1989-09-21 1844Z (large labeled).jpg|thumb|right|[[Hugo toʻfoni]] satellit surati, 1989. Yuqori oʻng burchakda [[qutb depressiyasi]] koʻrinadi.]] '''Meteorologiya''' ([[qadimgi yunon tili|qadimgi yunoncha]]: [[:en:wikt:μετά|''μετά'']] — „nari“, „keyin“, [[:en:wikt:ἀείρω|''ἀείρω'']] — „havolataman“, [[:en:wikt:-λογία|''-λογία'']] — „oʻqish-oʻrganish“; „havodagini oʻrganish“) [[atmosfera]]ni oʻrganuvchi [[fan]] sohalari majmuidir. Unga ming yillar ilgari asos solingan boʻlsa-da, XVIII asrgacha meteorologiyada tayinli ilgʻorlanish boʻlmagan. XIX asrda kuzatuv tarmoqlari rivojlanishi ayniqsa jabhaga ijobiy taʼsir qildi. XX asr ikkinchi yarmida [[axborot texnologiyalari]] jadallashuvi va [[Yer]] atmosferasini fazodan kuzatish imkoni paydo boʻlishi ortidan [[ob-havo bashorati]]da katta taraqqiyot sodir boʻldi. <!-- Bot tomonidan qoʻshilgan matn boshi --> '''Meteorologiya''' (yun. meteora — atmosfera va osmon hodisalari va ...logiya) -— Yer atmosferasi va unda sodir boʻladigan fizik jarayonlarni oʻrganadigan fan. M.ning asosiy boʻlimi — atmosfera fizikasi. Atmosferadagi kimyoviy jarayonlarni kimyo atmosferasi, atmosfera omillarining biologik jarayonlarga taʼsirini biometeorologiya oʻrganadi. Atmosfera Yer sirti bilan doimo oʻzaro taʼsirda boʻlgani uchun M., shuningdek, suv havzalarining ustki qatlami va [[tuproq]]<nowiki/>ning issiklik rejimi, havoning tuproq yoki suv bilan issiklik almashuvi, bugʻlanish va boshqalarni oʻrganadi. Atmosfera uchun birdanbir energiya manbai boʻlgan Quyosh nuri oqimi masalalari bilan ham shugʻullanadi. Atmosfera hodisalarini oʻrganishda M.da fizikaning turli sohalarida, jumladan, gidromexanika, termodinamika va boshqalarda qoʻllaniladigan umumiy qrnunlardan foydalaniladi. Ayni paytda atmosfera jarayonlari sodir boʻlayotgan geografik holat inobatga olinadi. Shu sababli, M. geofizika fani majmuiga kiradi. M.ning kattagina boʻlimi iqlim masalalariga bagʻishlangan boʻlib, alohida fan sifatida iqlimshunoslik nomini olgan. Atmosferaning yuqori qatlamlari fizikasi va kimyosi bilan aeronomiya boʻlimi shugʻullanadi. M.ning bir qancha mustaqil tarmoqlari mavjud boʻlib, bularga — aktinometriya, dinamik meteorologiya, sinoptik meteorologiya, atmosfera optikasi, atmosfera elek-tri, aerologiya va boshqa kiradi. Shuningdek, M. amaliy va nazariy M.ga boʻlinadi. Bundan tashqari, biror sohaga xizmat qiladigan tarmoq M.si mavjud. Bularga aviatsiya, q.h., tibbiyot, kosmik, yadro, dengiz meteorologiyasi va boshqa kiradi va, koʻpincha, ular umumlashtirilib tatbiqiy (amaliy) M. nomi bilan yuritiladi. M. insonning amaliy faoliyati natijasida vujudga kelgan, ishlab chiqaruvchi kuchlarning oʻsishi, ijtimoiy-iqtisodiy munosabatlarning oʻzgarishi va tabiiy fanlarning ravnaq topishi bilan bogʻliq holda rivojlandi. M. sohasidagi dastlabki tadqiqotlar antik davrga oiddir. Qad. madaniyatga ega boʻlgan mamlakatlar (Xitoy, Hindiston, Misr va boshqalar) da meteorologik kuzatishlar juda koʻp yillar ilgari olib borilgan. Zamonaviy ilmiy M. asosi faqat <nowiki>XVII</nowiki> asrga tegishli deyish mumkin. <nowiki>XVII</nowiki> asrning 1-yarmida G. Galiley va E. Torrichelli barometr va termometrii ixtiro qilganlaridan keyin M. tez rivojlana boshladi. <nowiki>XVII—XVIII</nowiki> asrlarda M. mustaqil fan sifatida tarkib topdi. <nowiki>XVII</nowiki> asr ning oxiri va <nowiki>XVIII</nowiki> asrning 1-yarmida atmosfera hodisalarini nazariy tu-shuntirishda va miqdoriy qonuniyatlarini aniqlashda baʼzi tajribalar, jumladan, E. Galley (1735) ning passat va mussonlar nazariyasi, birinchi barometrik formulasini, P. Buger (1729)ning atmosferada radiatsiyaning kuchsizlanish krnuni va boshqalarni aniqlashda baʼzi tajribalar oʻtkazildi. <nowiki>XVIII</nowiki> asrning oʻrtalarida rus olimlari M. V. Lomonosov va G. V. Rixman, amerikalik [[olim]] V. Franklin tomonidan atmosfera elektri boʻyicha tajribalar oʻtkazildi. <nowiki>XIX</nowiki> asrning boshlarida A. Gumboldt Yerning birinchi iqlim haritasini tuzdi. Jahonda dastlabki Bosh fizika (hozir geofizik) rasadxonasi 1849-yilda Peterburgda tashkil etildi. <nowiki>XIX</nowiki> asrning oʻrtalarida Antarktidadan boshqa barcha qitʼalarda meteorologik stansiya davlat tarmogi tashkil etilib boʻlgan edi. Bu davrda mu-him meteorologik asboblar, [[temperatura]] oʻlchovidan namlikni aniqlaydigan Avgust psixrometri (1825), kosali barometr, aneroid (1847), termograf, aktinometr yaratildi. U paytlarda M. fizika fani sifatida rivojlandi, lekin tadqiqotlar kuzatish materiallarini statistik tahlil yoʻnalishi boʻyicha olib borildi. M.ning yangi davri sinoptik usullarning taraqqiyoti bilan boshlanadi. Obhavo xizmati tuzildi. <nowiki>XIX</nowiki> asrning 50-yillarida ingliz gidrografi va meteorologi R.Fitsroy va fransuz olimi U. Leveryelar elektrik telegrafdan foydalanib, obhavoni prognoz qilish maqsadida amaliyotda kundalik obhavo haritasini tuzishni tatbiq etdilar. Sinoptik M. bilan bir vaqtda dinamik M. ham rivojlana bordi. M. rivojlanishida <nowiki>XX</nowiki> asrning 30-yillarida atmosferaning yuqori qatlamlarini oʻrganishda radiozondlarning uchirilishi muhim oʻrin tutadi. Bu davrda obhavoni oʻrganishda aviatsiya xizmatiga talab orta boshladi. Meteorologik kuzatish tarmoqlari va xizmati okeanlarga, tropik mintaqa, Arktika va Antarktikada keng yoyila boshladi. Obhavo haritalarini va boshqa materiallarni faksimil uzatishda telealoqadan foydalanish kengaydi; avtomatik meteorologik stansiyalar paydo boʻldi; meteorologiya maqsadida radiolokatsiya, raketa snaryadlari va boshqa tatbiq etila boshlandi. Obhavo hodisalariga faol taʼsir etish ishlari ham rivojlandi. M. Oʻzbekistonda 1921-yilda Toshkentda Turkiston meteorologiya instituti (Turkmet) tashkil etilgandan keyin rivojlana boshladi. Shu yilning kuzida Turkmetda sinoptika boʻlimi tashkil etilib, obhavo maʼlumotlariga ega boʻlgan byulletenning 1nashrini chiqara boshladi va Turkiston hududi boʻyicha sifatli kundalik prognoz tay-yorlashga kirishdi. 1925-yildan bu institut [[Oʻrta Osiyo]] meteorologiya instituti (Sredazmet) deb atala boshlandi. 1927-yil noyabr oyidan oʻzining bosmaxonasida oylik obhavo meteorologiya byulletenini muntazam ravishda nashr eta boshladi. Xalq xoʻjaligining rivojlanishi meteorologik taʼminotni qishloq xoʻjaligi, chorvachilik, irrigatsiya, aviatsiya va uning boshqa tarmoqlari uchun kengaytirish talabini qoʻydi. Yangi talablarga muvofiq, Gidrometxizmatni qayta tashkil etish va yangi boʻlimlar bunyod etish amalga oshirildi, ular bajaradigan ish doiralari kengaytirildi va tadqiqot ishlari kuchaytirildi. Oʻzbekistonlik olimlar va amaliyotchilar faqatgina shu hudud gidrometeorologiyasini batafsil oʻrganibgina qolmay, balki M. fani sohasida umumjahon bilimga katta hissa qoʻshdilar. M.ning hozirgi bosqichida fizika va texnikaning yangi yutuklari — radiolokatsiya usullari, meteorologik yoʻldoshlar, elektron hisoblash mashinalari va boshqa keng koʻllanilmoqda. M. sohasida ilmiy va amaliy ishlar [[Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi]] huzuridagi gidrometeorologik Bosh boshqarmasida, Oʻzbekiston milliy universitetining fizika va geografiya fakultetlari va boshqalarda olib borilmoqda. == Adabiyot == * Tverskoy P.N., Kurs meteorologii (fizika atmosferi), L., 1962; Xromov S. P., Meteorologiya i klimatologiya dlya geograficheskix fakultetov, L., 1964; Xromov S. P., Mamontova L. I., Meteorologicheskiy slovar, L., 1974; Zverev A.S., Sinopticheskaya meteorologiya, L., 1977. Tohir Muxtorov.<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> <!-- Bot tomonidan qoʻshilgan matn oxiri --> Meteorologiya [[ob-havo hodisalari]]ni oʻrganadi, izohlaydi va bashorat qilishga urinadi. Bu hodisalar Yer atmosferasiga xos oʻzgaruvchan faktorlar: [[harorat]], [[havo bosimi]], [[Bugʻ|suv bugʻi]] va ularning oʻzaro turli darajada taʼsirlanishi vaqt oʻtishi bilan oʻzgarishiga bogʻliq. Atmosfera fenomenlari turli miqyoslarda: mahalliy, mintaqaviy va global tizimlarda ob-havo va iqlimga qanday taʼsir qilishi oʻrganiladi. Meteorologiya, [[iqlimshunoslik]], [[atmosfera fizikasi]] va [[atmosfera kimyosi|kimyosi]] [[atmosfera fanlari]] ichiga kiradi. Meteorologiya va [[gidrologiya]] chatishmasi esa [[gidrometeorologiya]] sohasini hosil qilgan. Meteorologiya harb, logistika, ziroatchilik, qurilish, transport kabi soha va faoliyatlar uchun juda muhimdir. == Havolalar == * [http://www.shodor.org/metweb/ Air Quality Meteorology] * [http://amsglossary.allenpress.com/glossary Glossary of Meteorology] * [http://meteo.uz/uzb/index.php Oʻzbekiston gidrometeorologiya xizmati] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20120609031139/http://www.meteo.uz/uzb/index.php |date=2012-06-09 }} == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} {{chala}} [[Turkum:Meteorologiya]] crki7hhc9lsavtw4g99cfyrymezgffo Groß Nemerow 0 79689 6318318 5660621 2026-10-25T00:10:48Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318318 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Groß Nemerow | mavqe = [[Kommuna]] | mamlakat = Germaniya | mintaqa turi = Germaniya yerlari{{!}}Yer | mintaqa = Mecklenburg — Vorpommern | jadvalda mintaqa = Mecklenburg — Vorpommern | tuman turi = tuman | tuman = Mecklenburg-Strelitz (tuman) | jadvalda tuman = Mecklenburg-Strelitz (tuman) | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | qaram = | gerb = | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 53 | lat_min = 27 | lat_sec = 0 | lon_dir = E | lon_deg = 13 | lon_min = 14 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki boʻlinishi = | rahbar turi = | rahbar = Wilfried Stegemann | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 21,01 | balandlik turi = | AP markazi balandligi = 75 | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 1205 | sanalgan yil = 2010 | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = 039605 | pochta indeksi = 17094 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = MST | identifikator turi = Maʼmuriy birlik identifikatsiyasi raqami{{!}}Rasmiy kodi | raqamli identifikator = 13 0 55 028 | Commons turkumi = Groß Nemerow | sayt = http://www.stargarder-land.de | sayt tili = de }} '''Groß Nemerow''' — [[Germaniya]]ning [[Mecklenburg — Vorpommern]] [[Germaniya yerlari|yerida]] joylashgan kommuna. Ushbu kommuna [[Mecklenburg-Strelitz (tuman)|Mecklenburg-Strelitz]] tumani tarkibiga kiradi. Maydoni — 21,01&nbsp;km<sup>2</sup>. 1205 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). == Geografiyasi == === Hududi === Groß Nemerowning hududi {{wikidata|p2046}} km{{sup|2}}dir. Dengiz sathidan oʻrtacha {{wikidata|p2044}} m balandlikda joylashgan. == Demografiyasi == {{Wikidata/Population}} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Commons turkum|Groß Nemerow}} * [https://web.archive.org/web/20170917041456/http://stargarder-land.de/ Rasmiy sayti] {{Germaniya:Mecklenburgische Seenplatte tumani shaharlari}} {{Tashqi havolalar}} {{DEFAULTSORT:Groß Nemerow}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Germaniya shaharlari]] {{germany-geo-stub}} 2g554nedp0ho4qjwaqkihyaog7aq9m5 Halberstadt 0 89716 6318425 5661064 2026-10-25T05:51:24Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318425 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Halberstadt | mavqe = [[Shahar]] | mamlakat = Germaniya | mintaqa turi = Germaniya yerlari{{!}}Yer | mintaqa = Saksoniya-Anhalt | jadvalda mintaqa = Saksoniya-Anhalt | tuman turi = tuman | tuman = | jadvalda tuman = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | qaram = | gerb = DE-ST 15-0-85-135 Halberstadt COA.svg | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 51 | lat_min = 53 | lat_sec = 45 | lon_dir = E | lon_deg = 11 | lon_min = 2 | lon_sec = 48 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki boʻlinishi = 5 osttuman | rahbar turi = Oberburgomistr | rahbar = Andreas Henke | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 82,22 | balandlik turi = | AP markazi balandligi = 119 | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 42&nbsp;605 | sanalgan yil = 2010 | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = 03941 | pochta indeksi = 38820 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = HZ (доmals HBS) | identifikator turi = Maʼmuriy birlik identifikatsiyasi raqami{{!}}Rasmiy kodi | raqamli identifikator = 15 0 85 135 | Commons turkumi = Halberstadt | sayt = http://www.halberstadt.de/ | sayt tili = de }} '''Halberstadt''' — [[Germaniya]]ning [[Saksoniya-Anhalt]] [[Germaniya yerlari|yerida]] joylashgan shahar. Ushbu shahar Maydoni — 82,22&nbsp;km<sup>2</sup>. 42&nbsp;605 nafar aholi istiqomat qiladi (2010). == Geografiyasi == === Hududi === Halberstadtning hududi {{wikidata|p2046}} km{{sup|2}}dir. Dengiz sathidan oʻrtacha {{wikidata|p2044}} m balandlikda joylashgan. == Demografiyasi == {{Wikidata/Population}} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Commons turkum|Halberstadt}} {{Commons-inline|Halberstadt}} * [https://web.archive.org/web/20091214090957/http://www.halberstadt.de/ Rasmiy sayti] * [http://rusk.ru/newsdata.php?idar=726421 Реликварий с мощами св. Николая Чудотворца выставлен во вновь открытой соборной сокровищнице] {{Germaniya:Harz tumani shaharlari}} {{Tashqi havolalar}} {{DEFAULTSORT:Halberstadt}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Germaniya shaharlari]] {{germany-geo-stub}} rvpin1zgss6vgk8ydx4qepxl608edg3 Grottolella 0 108981 6318316 5721255 2026-10-25T00:07:20Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318316 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Grottolella | mavqe = [[kommuna (Italiya)|kommuna]] | mamlakat = Italiya | mintaqa turi = Italiya maʼmuriy boʻlinishi{{!}}Viloyat | mintaqa = Campania | jadvalda mintaqa = Campania | tuman turi = Provinsiya | tuman = Avellino (provinsiya){{!}}Avellino | jadvalda tuman = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | qaram = | gerb = | tasvir = File:Grottolella.jpg | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 40 | lat_min = 58 | lat_sec = 0 | lon_dir = E | lon_deg = 14 | lon_min = 47 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = <!-- * (дополнительные параметры координат)--> | mamlakat xaritasi oʻlchami = 180 | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = <!-- альтернативная, но с такими же координатами краёв --> | mintaqa xaritasi = <!-- альтернативная, но с такими же координатами краёв --> | tuman xaritasi = <!-- альтернативная, но с такими же координатами краёв --> | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 7 | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 1853 | sanalgan yil = | zichlik = 265 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = (+39) 0825 | pochta indeksi = 83010 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = ISTAT kodi | raqamli identifikator = 064039 | Commons turkumi = Grottolella | sayt = | sayt tili = it }} '''Grottolella''' — [[Italiya]]ning [[Campania]] mintaqasida joylashgan [[kommuna (Italiya)|kommuna]]. [[Avellino (provinsiya)|Avellino]] provinsiyasi tarkibiga kiradi. Maydoni — 7&nbsp;km<sup>2</sup>. 1853 nafar aholi istiqomat qiladi<ref name="istat">All demographics and other statistics from the Italian statistical institute ([[National Institute of Statistics (Italy)|Istat]]); [http://www.demo.istat.it/bilmens2009gen/index.html Dati - Popolazione residente all'1/5/2009] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20100120110924/http://demo.istat.it/bilmens2009gen/index.html |date=2010-01-20 }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Avellino provinsiyasi}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] {{italy-geo-stub}} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Avellino provinsiyasi kommunalari]] 5lxz3ock9r8tyajhaclm5fl8b6hvpfn Vikipediya:Oʻchirishga 4 167222 6318173 6314063 2026-10-24T15:59:47Z Mirishkorlik 75661 Nomzod [[Vikipediya:Oʻchirishga|tegishli roʻyxatga]] qoʻshildi. 6318173 wikitext text/x-wiki {{/Ustki qismi}} <!-- Arxiv == 2022-yil == === Iyun === * [[/2022-06-09|09]] * [[/2022-06-23|23]] === Aprel === * [[/2022-04-16|16]] === Mart === * [[/2022-03-08|08]] == 2021-yil == === Dekabr === * [[/2021-12-16|16]] * [[/2021-12-21|21]] * [[/2021-12-27|27]] === Noyabr === * [[/2021-11-12|12]] * [[/2021-11-13|13]] * [[/2021-11-19|19]] * [[/2021-11-23|23]] * [[/2021-11-24|24]] * [[/2021-11-30|30]] === Sentabr === * [[/2021-09-16|16]] * [[/2021-09-27|27]] == 2014-yil == === Aprel === * [[/2014-04-04|4]] * [[/2014-04-19|19]] == 2013-yil == === Dekabr === * [[/2013-12-25|25]] === May === * [[/2013-05-18|18]] === Aprel === * [[/2013-04-12|12]] === Fevral === * [[/2013-02-27|27]] == 2012-yil == === Noyabr === * [[/2012-11-17|11]] === Oktabr === * [[/2012-10-26|26]] --> == Nomzodlar == <!-- dekabr --> <!-- yanvar --> <!-- fevral --> <!-- aprel --> <!-- may --> <!-- iyun --> {{Vikipediya:Oʻchirishga/Nodir Normatov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Vatan (gastrol safari)}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Qodirjon Ergashev}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Malikaxon Ziyayeva}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Bahodir Andijoniy2}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Shomahmud Shorahmedov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/O'tkir Qodirov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Qudratilla Samadov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Boqiy shahar}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Xitoyda fuqarolar urushi}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Аbdusami Soliev}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Mirxosilov Isroil}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Yoshlar parlamenti}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Otabek Sobitov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Rafiq Sayfulin}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Shomurotova Mohichehra Abdinabiyevna}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/G‘aybulla Tursunov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Rashad Sholan}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Oʻzbekiston yoshlar yetakchilarini qo‘llab-quvvatlash markazi}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Belorussiyada yahudiylik dini}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Rifatilla Qosimov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Ovoz Bolalar}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Bek Ali}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Alisher Navoiy kuni}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Gʻofur Abdurahmonov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Surxondaryo sanoati va shaharlari}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Ta’lim xabarlari}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Oʻzbekistonda epigrafik yodgorliklar}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Tomosha}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Baxshillo Xodjayev}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Xayrulla Xamidov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Cho‘ntak protektori himoyachisi}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Kaniza}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Ravshan Fayz}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Razzoq Abdurashid}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Abdurahmon Akbar}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Rustam Nazar}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Safar Barnoyev}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/SAD Arxitektura va Dizayn studiyasi}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/The Clown and His Daughter}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Meros. Erk. Qadrim}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Umidjon Ishmuxamedov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Rauf Nabiyev}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Норкулов Сухроб Туракулович}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Komil Hamidov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Alipos}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Otabek Usmonov}} == Tiklash uchun soʻrovlar == Siz xato oʻchirilgandan keyin tiklash zarur deb hisoblayotgan maqolalarga soʻrovlarni [[Vikipediya:Tiklashga]] sahifasida qoldiring. == Yana qarang == * [[Maxsus:Log/delete|Oʻchirish qaydlari]] * [[Vikipediya:Maqolangiz oʻchirilish arafasida|Agar maqolangiz oʻchirilish arafasida boʻlsa nima qilmoq kerak?]] * [[Vikipediya:Sahifalarni oʻchirish qoidalari]] — dalillar keltirishga tavsiyalar ishlab chiqish [[Turkum:Vikipediya:Sahifalarni oʻchirish| ]] 5uz0h9rc2aege9yt4ov8rvsn5ocaal1 6318183 6318173 2026-10-24T16:15:11Z Mirishkorlik 75661 Nomzod [[Vikipediya:Oʻchirishga|tegishli roʻyxatga]] qoʻshildi. 6318183 wikitext text/x-wiki {{/Ustki qismi}} <!-- Arxiv == 2022-yil == === Iyun === * [[/2022-06-09|09]] * [[/2022-06-23|23]] === Aprel === * [[/2022-04-16|16]] === Mart === * [[/2022-03-08|08]] == 2021-yil == === Dekabr === * [[/2021-12-16|16]] * [[/2021-12-21|21]] * [[/2021-12-27|27]] === Noyabr === * [[/2021-11-12|12]] * [[/2021-11-13|13]] * [[/2021-11-19|19]] * [[/2021-11-23|23]] * [[/2021-11-24|24]] * [[/2021-11-30|30]] === Sentabr === * [[/2021-09-16|16]] * [[/2021-09-27|27]] == 2014-yil == === Aprel === * [[/2014-04-04|4]] * [[/2014-04-19|19]] == 2013-yil == === Dekabr === * [[/2013-12-25|25]] === May === * [[/2013-05-18|18]] === Aprel === * [[/2013-04-12|12]] === Fevral === * [[/2013-02-27|27]] == 2012-yil == === Noyabr === * [[/2012-11-17|11]] === Oktabr === * [[/2012-10-26|26]] --> == Nomzodlar == <!-- dekabr --> <!-- yanvar --> <!-- fevral --> <!-- aprel --> <!-- may --> <!-- iyun --> {{Vikipediya:Oʻchirishga/Nodir Normatov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Vatan (gastrol safari)}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Qodirjon Ergashev}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Malikaxon Ziyayeva}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Bahodir Andijoniy2}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Shomahmud Shorahmedov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/O'tkir Qodirov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Qudratilla Samadov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Boqiy shahar}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Xitoyda fuqarolar urushi}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Аbdusami Soliev}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Mirxosilov Isroil}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Yoshlar parlamenti}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Otabek Sobitov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Rafiq Sayfulin}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Shomurotova Mohichehra Abdinabiyevna}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/G‘aybulla Tursunov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Rashad Sholan}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Oʻzbekiston yoshlar yetakchilarini qo‘llab-quvvatlash markazi}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Belorussiyada yahudiylik dini}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Rifatilla Qosimov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Ovoz Bolalar}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Bek Ali}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Alisher Navoiy kuni}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Gʻofur Abdurahmonov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Surxondaryo sanoati va shaharlari}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Ta’lim xabarlari}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Oʻzbekistonda epigrafik yodgorliklar}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Tomosha}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Baxshillo Xodjayev}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Xayrulla Xamidov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Cho‘ntak protektori himoyachisi}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Kaniza}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Ravshan Fayz}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Razzoq Abdurashid}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Abdurahmon Akbar}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Rustam Nazar}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Safar Barnoyev}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/SAD Arxitektura va Dizayn studiyasi}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/The Clown and His Daughter}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Meros. Erk. Qadrim}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Umidjon Ishmuxamedov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Rauf Nabiyev}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Норкулов Сухроб Туракулович}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Komil Hamidov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Alipos}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Otabek Usmonov}} {{Vikipediya:Oʻchirishga/Behzod Husenov}} == Tiklash uchun soʻrovlar == Siz xato oʻchirilgandan keyin tiklash zarur deb hisoblayotgan maqolalarga soʻrovlarni [[Vikipediya:Tiklashga]] sahifasida qoldiring. == Yana qarang == * [[Maxsus:Log/delete|Oʻchirish qaydlari]] * [[Vikipediya:Maqolangiz oʻchirilish arafasida|Agar maqolangiz oʻchirilish arafasida boʻlsa nima qilmoq kerak?]] * [[Vikipediya:Sahifalarni oʻchirish qoidalari]] — dalillar keltirishga tavsiyalar ishlab chiqish [[Turkum:Vikipediya:Sahifalarni oʻchirish| ]] qhc4k8ju0akqh8xz2lv4en34spdmjb1 Halsey (Oregon) 0 233060 6318428 5576946 2026-10-25T06:20:18Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318428 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Halsey | mavqe = [[Shahar]] | mamlakat = AQSh | mintaqa turi = AQSh maʼmuriy boʻlinishi{{!}}Shtat | mintaqa = Oregon | jadvalda mintaqa = Oregon | tuman turi = Okrug (AQSh){{!}}Okrug | tuman = Linn County, Oregon{{!}}Linn | jadvalda tuman = Linn County, Oregon{{!}}Linn | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | qaram = shahar | gerb = | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 44 | lat_min = 23 | lat_sec = 4 | lon_dir = W | lon_deg = 123 | lon_min = 6 | lon_sec = 37 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = 300 | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Mer | rahbar = Marjean Cline<ref>{{Yangiliklar manbasi |url= http://www.dhonline.com/articles/2008/08/27/news/local/5loc02_candidatefilings.txt |title= Candidate filings |publisher= ''[[Albany Democrat-Herald]]'' |date= 27-avgust 2008-yil |accessdate= 2008-09-24}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 1,4 | balandlik turi = Dengiz sathidan balandligi | AP markazi balandligi = 65 | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 724 | sanalgan yil = 2000 | zichlik = 517,7 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = -7 | DST = bor | telefon kodi = [[Telefon kodi 541|541]] | pochta indeksi = 97348 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = Federal Information Processing Standard{{!}}FIPS kodi | raqamli identifikator = 41-31750{{GR|2}} | Commons turkumi = | sayt = [http://www.cityofhalsey.com www.cityofhalsey.com] | sayt tili = }} '''Halsey''' — [[AQSh]]ning [[Oregon]] shtatida joylashgan shahar. [[Linn County, Oregon|Linn]] okrugi tarkibiga kiradi. == Aholisi == 724 nafar aholi istiqomat qiladi (2000). [[Aholi zichligi]] – har kvadrat kilometrga 517,7 nafar kishi. == Geografiyasi == Maydoni — 1,4&nbsp;km<sup>2</sup>. Shundan 1,4&nbsp;km<sup>2</sup> quruqlik, 0,0&nbsp;km<sup>2</sup> esa suv maydonidir. Dengiz sathidan oʻrtacha 65 m balandlikda joylashgan. [[Fayl:Grass seed warehouse.jpg|thumb|left|250px|Halsey manzarasi.]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.cityofhalsey.com www.cityofhalsey.com] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20210311043223/https://www.cityofhalsey.com/ |date=2021-03-11 }} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Oregon shaharlari]] {{US-geo-stub}} dmrgw8n5wmi5azs2cirzzef4q9w9wvc Kredit 0 274325 6318444 6226320 2026-10-25T07:17:12Z Jizzakhlik 89448 Manba, yangi ma'lumot va turkum qo'shildi. 6318444 wikitext text/x-wiki {{Maʼnolari|Kredit (maʼnolari)}} [https://dictionary.tsue.uz/soz/KREDIT-TAMOYILLARI '''Kredit''',] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20221221055229/https://dictionary.tsue.uz/soz/KREDIT-TAMOYILLARI |date=2022-12-21 }} — boʻsh turgan [[pul]] mablagʻlarini [https://dictionary.tsue.uz/soz/SSUDA ssuda] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20221215060325/https://dictionary.tsue.uz/soz/SSUDA |date=2022-12-15 }} fondi shaklida toʻplash va ularni pulga muhtoj boʻlib turgan yuridik va [[jismoniy shaxs]]larga [[ishlab chiqarish]] va boshqa [[ehtiyoj]]lari uchun maʼlum muddatga, foiz toʻlovlari bilan qaytarish shartida qarzga berish munosabatlarini ifodalaydi. [[File:Credit-cards.jpg|thumb|Xalqaro kredit kartalari]] <!-- Bot tomonidan qoʻshilgan matn boshi --> '''Kredit''' ([[lotin tili|lotincha]] ''creditum'' — „qarz“, ''credo'' — „ishonaman“, „maʼqullayman“) — [[pul]], [[tovar]] yoki xizmatlarni maʼlum muddatga, qaytarish va koʻpincha foiz toʻlash sharti bilan qarzga berish. [[Qarz]] beruvchi tomon ''kreditor'', qarz oluvchi tomon esa ''debitor'' (qarzdor) deyiladi. Kredit munosabatlari odatda qarzdan foydalanish shartlari koʻrsatilgan shartnoma bilan rasmiylashtiriladi<ref>{{Cite web |title=Kredit |url=https://ziyosfera.uz/ziyo/Kredit |website=Ziyosfera |access-date=2026-10-25}}</ref>. Kreditning asosiy xususiyatlari — qaytarishlilik, muddatlilik va toʻlovlilikdir. Ayrim kreditlar garov yoki boshqa taʼminot asosida beriladi. Kreditlar muddatiga koʻra qisqa muddatli (bir yilgacha), oʻrta muddatli (bir yildan besh yilgacha) va uzoq muddatli (besh yildan ortiq) turlarga ajratilishi mumkin. Kreditning tijorat, bank, davlat, isteʼmol, xalqaro va [[ipoteka]] kabi shakllari mavjud. ''Tijorat krediti'' bir xoʻjalik yurituvchi subyekt tomonidan boshqasiga, odatda, tovar yoki xizmat uchun toʻlovni kechiktirish shaklida beriladi. ''Bank krediti'' banklar tomonidan jismoniy va yuridik shaxslarga ajratiladi. Uning ayrim moliyaviy shakllariga [[faktoring]] va [[forfeyting]] kiradi. '''Davlat krediti''' davlatning qarz beruvchi yoki qarz oluvchi sifatidagi ishtirokini anglatadi. Davlat qarz olganda obligatsiyalar va boshqa qarz majburiyatlarini chiqarishi mumkin. ''Isteʼmol krediti'' jismoniy shaxslarga shaxsiy ehtiyojlari uchun tovarlar yoki xizmatlarni sotib olish maqsadida beriladi. ''Xalqaro kredit'' esa turli mamlakatlardagi kreditorlar va qarz oluvchilar oʻrtasida qaytarish, muddatlilik va koʻpincha foiz toʻlash shartlari asosida yuzaga keladigan kredit munosabatlaridir<ref>{{Cite web |title=Kredit |url=https://ziyosfera.uz/ziyo/Kredit |website=Ziyosfera |access-date=2026-10-25}}</ref>. Kredit iqtisodiyotda moliyaviy resurslarni qayta taqsimlash vazifasini bajaradi. U vaqtincha boʻsh turgan mablagʻlarni mablagʻga ehtiyoji boʻlgan korxona va shaxslarga yoʻnaltirish, ishlab chiqarishni kengaytirish va iqtisodiy faoliyatni moliyalashtirish imkonini beradi. Kredit munosabatlarining barqarorligini taʼminlashda kredit siyosati muhim oʻrin tutadi. U kredit ajratish shartlari, foiz stavkalari, qarzning qaytarilishini taʼminlash va kredit xatarlarini kamaytirish choralarini qamrab oladi. Oʻzbekistonda bank faoliyati va kredit munosabatlari tegishli qonunchilik hujjatlari, jumladan, Oʻzbekiston Respublikasi [[Markaziy bank]]i faoliyatini hamda banklar faoliyatini tartibga soluvchi qonunlar asosida boshqariladi<ref>{{Cite web |title=Kredit |url=https://ziyosfera.uz/ziyo/Kredit |website=Ziyosfera |access-date=2026-10-25}}</ref>. Pul shaklidagi [[kapital]] ssuda kapitali deb ataladi, uning harakati esa kreditning iqtisodiy mazmunini tashkil etadi. Kredit munosabatlari pul egasi (qarz beruvchi) va qarz oluvchi oʻrtasida yuzaga keladi. Turli [[korxona]]lar, [[firma]]lar, [[tashkilot]]lar, [[davlat]] va uning muassasalari, shuningdek, aholi kredit munosabatlarining subyektlari hisoblanadi. Ushbu subyektlarning har biri bir vaqtning oʻzida ham qarz oluvchi, ham qarz beruvchi sifatida ishtirok etishi mumkin. Kredit munosabatlarining obyekti jamiyatda vaqtincha boʻsh turgan pul mablagʻlaridir. Takror ishlab chiqarish jarayonida tovarlar, iqtisodiy resurslar va pul mablagʻlarining doiraviy aylanishi kredit munosabatlarining mavjud boʻlishini taqozo etadi. Vaqtincha boʻsh turgan pul mablagʻlari va boshqa moliyaviy resurslar kredit mablagʻlarining manbaini tashkil qiladi<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil.</ref>. == Oʻzbekistonda kredit tizimi == Oʻzbekistonda kredit tizimida Oʻzbekiston Respublikasi [[Markaziy bank]]i, tijorat banklari va boshqa kredit tashkilotlari muhim oʻrin tutadi. Markaziy bank bank tizimini tartibga solish va pul-kredit siyosatini amalga oshirishda ishtirok etadi. Tijorat banklari esa jismoniy va yuridik shaxslarga turli kreditlar ajratadi<ref>{{Cite web |title=Kredit |url=https://ziyosfera.uz/ziyo/Kredit |website=Ziyosfera |access-date=2026-10-25}}</ref>. == Kredit prinsplari == # qaytarib berishlilik prinspi. # Muddatlilik prinspi. # Foiz toʻlashlilik prinspi. # Taʼminlanganlik prinspi. # Maqsadlilik prinspi. Kredit — tegishli tamoyillar asosida (qaytarishlik, toʻlovlilik, taʼminlanganlik, muddatlilik va maqsadlilik) qiymat va moddiy buyum koʻrinishida, jismoniy va yuridik shaxslarga taqdim etiladigan iqtisodiy kategoriyalarning bir shaklidir" Kreditnig funksiyalari. Kreditlar odatda birinchi toifali garov ob’ektlari bilan taʼminlanadi.(yer, oltin va boshqa metallar). == Kredit subyektlari == * Banklar. * Nobank kredit tashkilotlari, kredit uyushmalari, lombardlar, mikromoliyalash tashkilotlari, kredit korperativlari va boshqalar. * Korxonalar. * Jismoniy shaxslar. * Davlat. * Davlat organi. * Xalqaro moliya kredit tashkilotlari. ''Kredit munosabatlarining subyekti'' boʻlib [[kreditor]] va kredit oluvchi hisoblanadi, '''kreditning obyekti''' boʻlib pul va tovar hisoblanadi. Kreditning ikkita asosiy shakli mavjud: # Bank krediti [[Turkum:kredit]] [[Turkum:Moliya]] # Tijorat krediti Bank kreditining ''obyekti'' boʻlib '''pul''' mablagʻlari hisoblanadi. Tijorat kreditining ''obyekti'' '''tovarlardir'''. == Kredit funksiyalari == # Haqiqiy pullarni kredit operatsialari orqali almashtirish funksiasi. # Qayta taqsimlash funksiasi- kredit vositalari vaqtinch boʻsh turgan mablagʻlarni unga muxtojlar foydasiga qayta taqsimlanadi. # Kredit muomula vositasini yaratish funksiyasi.(kredit muomala vositasi bular [[veksel]],[https://cbu.uz/oz/banknotes-coins/ banknot] va [[chek]]) == Kredit resurslarining manbalari == Kredit resurslarining asosiy manbalari quyidagilardan iborat: # korxonalarning [[amortizatsiya]] ajratmalari; # mahsulot sotishdan olingan pul tushumlari; # korxonalarning ishlab chiqarish, fan va texnikani rivojlantirish fondlari, moddiy ragʻbatlantirish fondlari; # korxonalar foydasi. Ular davlat [[byudjet]]i va kredit tizimi bilan hisob-kitob qilinguncha, shuningdek uning tegishli qismi korxona ehtiyojlari uchun foydalanguncha [[bank]]dagi hisoblarida saqlanadi; # bankdagi byudjet muassasalari, kasaba uyushmalari va boshqa ijtimoiy tashkilotlarning joriy pul resurslari; # aholining boʻsh pul mablagʻlari. == Mohiyati == Takror ishlab chiqarish jarayonida vaqtincha boʻsh pul resurslari hosil boʻlishi bilan bir vaqtda, iqtisodiyotning ayrim boʻgʻinlari va sohalarida qoʻshimcha pul mablagʻlariga ehtiyoj paydo boʻladi. Avvalo kredit qayta taqsimlash vazifasini bajaradi. Uning yordamida korxonalar, davlat va aholining boʻsh pul mablagʻlari ssuda fondi shaklida toʻplanib, keyin bu mablagʻlar kredit mexanizmi orqali [[iqtisodiyot]] tarmoqlari ehtiyojlarini hisobga olib qayta taqsimlanadi. Shu orqali kredit ishlab chiqarish jarayonining uzluksizligini taʼminlashga xizmat qiladi. Ikkinchidan, kredit pulga tenglashtirilgan toʻlov vositalarini (veksel, chek, sertifikat va hokazo) yuzaga chiqarib, ularni xoʻjalik amaliyotiga joriy etish vazifasini bajaradi. Uchinchidan, kredit naqd pullar oʻrniga kredit pullarni rivojlantirish va pul muomalasini jadallashtirish bilan muomala xarajatlarini tejash vazifasini bajaradi. Toʻrtinchidan, kredit ssuda fondining harakati (qarz berish va qarzni undirish) orqali iqtisodiy oʻsishni ragʻbatlantirish vazifasini bajaradi. Beshinchidan, kredit oʻz muassasalari orqali iqtisodiy subyektlar faoliyati ustidan nazorat qilish vazifasini bajaradi. Nihoyat, kreditning oʻziga xos vazifasi iqtisodiyotni tartibga solish hisoblanadi. Bunda kredit uchun [[Bank foiz stavkasi|foiz stavkalarini]] tabaqalashtirish, davlat tomonidan kafolatlar va imtiyozlar berish kabi usullardan foydalaniladi. Kredit bir qator turlarda amalga oshiriladi. == Kredit turlari == Tarixiy taraqqiyot davomida kreditning ikki — [[pul]] va [[tovar]] shakllaridan foydalanib kelingan. Hozirgi vaqtda mamlakat ichki aylanmasida pul kreditidan kengroq foydalanib, u [[bank]], [[tijorat]], [[davlat]], isteʼmol va xalqaro kredit shakllarini oladi. * '''Bank krediti''' — kreditning asosiy va yetakchi shakli sifatida chiqadi. U pul egalari — [[bank]]lar va maxsus kredit muassasalari tomonidan qarz oluvchilarga ([[tadbirkor]]lar, davlat, uy xoʻjaligi sektori) pul ssudalari shaklida beriladi. * '''Xoʻjaliklararo kredit''' — bir korxona (muassasa) tomonidan ikkinchisiga beriladi va ularning kapital [[qurilish]], [[qishloq xoʻjalik|qishloq xoʻjaligi]] sohalaridagi munosabatlariga, shuningdek, ichki xoʻjalik hisobi boʻgʻinlari bilan munosabatlariga xizmat qiladi. * '''Tijorat krediti '''— bu korxonalar, birlashmalar va boshqa xoʻjalik yurituvchi subyektlarning bir-biriga beradigan kreditlaridir. Tijorat krediti, avvalo, toʻlovni kechiktirish yoʻli bilan tovar shaklida beriladi. * '''Isteʼmol krediti''' — xususiy shaxslarga, hammadan avvalo, uzoq muddat foydalanadigan isteʼmol tovarlari (mebel, avtomobil, televizor va boshqalar) sotib olish uchun maʼlum muddatga beriladi. U [[chakana savdo]] magazinlari orqali tovarlarning haqini kechiktirib toʻlash bilan sotish shaklida yoki isteʼmol maqsadlarida [[bank ssudalari]] berish shaklida amalga oshiriladi. Isteʼmol kreditidan foydalanganlik uchun ancha yuqori foiz undiriladi. Bank amaliyotida isteʼmol krediti qarz oluvchining shaxsiy yoki oilaviy ehtiyojlarini moliyalashtirish uchun beriladi; kredit shartnomasida mablagʻdan foydalanish maqsadi, qaytarish muddati va foiz toʻlovlari koʻrsatiladi.<ref>[https://myfin.by/wiki/term/kredit Kredit va isteʼmol krediti nima]. ''Myfin.by'' (ruscha). 25-yanvar 2017; yangilangan: 23-oktyabr 2024. Qaraldi: 27-iyun 2026.</ref> * '''Ipoteka krediti''' — [[koʻchmas mulk]]lar (yer, bino) hisobiga uzoq muddatli ssudalar shaklida beriladi. Bunday ssudalar berish vositasi, [[bank]]lar va korxonalar tomonidan chiqariladigan [[ipoteka]] [[obligatsiya]]lari hisoblanadi. * '''Davlat krediti''' — kredit munosabatlarining oʻziga xos shakli boʻlib, bunda davlat pul mablagʻlari qarzdori, aholi va xususiy biznes esa kreditorlari boʻlib chiqadi. Davlat krediti mablagʻlari manbai boʻlib, davlat qarz [[obligatsiya]]lari xizmat qiladi. Davlat kreditning bunday shaklida, avvalo, [[davlat byudjeti]] kamomadini qoplash uchun foydalanadi. * '''Xalqaro kredit''' — [[ssuda]] kapitalining xalqaro iqtisodiy munosabatlar sohasidagi harakatini namoyish qiladi. Xalqaro kredit tovar yoki pul ([[valyuta]]) shaklida beriladi. Kreditor va qarz oluvchilar banklar, xususiy firmalar, davlat, xalqaro va mintaqaviy tashkilotlar hisoblanadi. Soʻnggi vaqtlarda kreditlashning [[lizing]], [[faktoring]], [[forfeyting]], [[trast]] kabi shakllari keng rivojlanib bormoqda. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://advice.uz/oz/document/ Kredit haqida maʼlumot]{{Oʻlikhavola|date=oktabr 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} [[Turkum:Iqtisod]] [[Turkum:Iqtisodiy atamalar]] migzzg2c3cg0ke4bh3iqyftie86pe4z Chindrieux 0 312009 6318512 5598191 2026-10-25T11:36:03Z Kontributor 2K 104477 6318512 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=avgust 2024}} {{Orphan|date=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Chindrieux | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | mintaqa turi = Fransiya mintaqalari{{!}}Mintaqa | mintaqa = Rhône-Alpes | jadvalda mintaqa = Rhône-Alpes | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Savoie (departament){{!}}Savoie | jadvalda tuman = Savoie (departament){{!}}Savoie | jamoat turi = Fransiya tumanlari{{!}}Arrondissement | jamoat = Arrondissement Chambéry{{!}}Chambéry | jadvalda jamoat = Arrondissement Chambéry{{!}}Chambéry | qaram = kommuna | gerb = Blason ville fr Chindrieux (Savoie).svg | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 45 | lat_min = 49 | lat_sec = 0 | lon_dir = E | lon_deg = 5 | lon_min = 51 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = 300 | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Hokim | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 16,5 | balandlik turi = Dengiz sathidan balandligi | AP markazi balandligi = 227 - 900 | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 1092 | sanalgan yil = 1999 | zichlik = 66,2 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = | pochta indeksi = 73310 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = INSEE{{!}}INSEE kodi | raqamli identifikator = 73085 | Commons turkumi = Chindrieux | sayt = | sayt tili = }} '''Chindrieux''' — [[Fransiya]]ning [[Rhône-Alpes]] mintaqasida joylashgan kommuna. [[Savoie (departament)|Savoie]] departamenti [[Arrondissement Chambéry|Chambéry]] tumani tarkibiga kiradi. == Aholisi == 1092 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). [[Aholi zichligi]] — har kvadrat kilometrga 66,2 nafar kishi. {{Fransiya kommunasi aholi grafigi|id=73085}} == Geografiyasi == Maydoni — 16,5&nbsp;km<sup>2</sup>. Dengiz sathidan 227 – 900 m balandlikda joylashgan. {{Fransiya kommunasi xaritasi|id=73085}} == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Savoie shaharlari]] {{France-geo-stub}} jkfiwza2wir4k23dqw0qzgmibe96lio Laruscade 0 343131 6318079 5611643 2026-10-24T12:22:15Z Kontributor 2K 104477 6318079 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Laruscade | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | mintaqa turi = Fransiya mintaqalari{{!}}Mintaqa | mintaqa = Akvitaniya | jadvalda mintaqa = Akvitaniya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Gironde (departament){{!}}Gironde | jadvalda tuman = Gironde (departament){{!}}Gironde | jamoat turi = Fransiya tumanlari{{!}}Arrondissement | jamoat = Arrondissement Blaye{{!}}Blaye | jadvalda jamoat = Arrondissement Blaye{{!}}Blaye | qaram = kommuna | gerb = Blason ville fr Laruscade (Gironde).svg | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 45 | lat_min = 7 | lat_sec = 0 | lon_dir = W | lon_deg = 0 | lon_min = 20 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = 300 | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Hokim | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 46,6 | balandlik turi = Dengiz sathidan balandligi | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 1693 | sanalgan yil = 1999 | zichlik = 36,3 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = | pochta indeksi = 33620 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = INSEE{{!}}INSEE kodi | raqamli identifikator = 33233 | Commons turkumi = Laruscade | sayt = | sayt tili = }} '''Laruscade''' — [[Fransiya]]ning [[Akvitaniya]] mintaqasida joylashgan kommuna. [[Gironde (departament)|Gironde]] departamenti [[Arrondissement Blaye|Blaye]] tumani tarkibiga kiradi. == Aholisi == 1693 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). [[Aholi zichligi]] — har kvadrat kilometrga 36,3 nafar kishi. {{Fransiya kommunasi aholi grafigi|id=33233}} == Geografiyasi == Maydoni — 46,6&nbsp;km<sup>2</sup>. {{Fransiya kommunasi xaritasi|id=33233}} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Gironde shaharlari]] {{France-geo-stub}} {{Tashqi havolalar}} {{Gironde departamenti kommunalari}} t7buj5s2wrzpf6z8tq1zfv4k2nkqvtn Cristot 0 430136 6318083 5600564 2026-10-24T12:27:00Z Kontributor 2K 104477 6318083 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Cristot | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | mintaqa turi = Fransiya mintaqalari{{!}}Mintaqa | mintaqa = Quyi Normandiya | jadvalda mintaqa = Quyi Normandiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Calvados | jadvalda tuman = Calvados | jamoat turi = Fransiya tumanlari{{!}}Arrondissement | jamoat = Arrondissement Caen{{!}}Caen | jadvalda jamoat = Arrondissement Caen{{!}}Caen | qaram = kommuna | gerb = Blason ville fr Cristot (Calvados).svg | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 49 | lat_min = 12 | lat_sec = 0 | lon_dir = W | lon_deg = 0 | lon_min = 35 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = 300 | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Hokim | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 3,9 | balandlik turi = Dengiz sathidan balandligi | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 160 | sanalgan yil = 1999 | zichlik = 41,0 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = | pochta indeksi = 14250 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = INSEE{{!}}INSEE kodi | raqamli identifikator = 14205 | Commons turkumi = Cristot | sayt = | sayt tili = }} '''Cristot''' — [[Fransiya]]ning [[Quyi Normandiya]] mintaqasida joylashgan kommuna. [[Calvados]] departamenti [[Arrondissement Caen|Caen]] tumani tarkibiga kiradi. == Aholisi == 160 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). [[Aholi zichligi]] — har kvadrat kilometrga 41,0 nafar kishi. {{Fransiya kommunasi aholi grafigi|id=14205}} == Geografiyasi == Maydoni — 3,9&nbsp;km<sup>2</sup>. {{Fransiya kommunasi xaritasi|id=14205}} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Calvados shaharlari]] {{France-geo-stub}} {{Tashqi havolalar}} {{Cher departamenti kommunalari}} 2v3gt9f1t3qs6l4d5s5hwuglar14xts Baqtra 0 441606 6318221 6312982 2026-10-24T16:50:54Z Mirishkorlik 75661 [[Special:Contributions/~2026-56056-54|~2026-56056-54]] ([[User talk:~2026-56056-54|munozara]]) tomonidan qilingan [[Special:Diff/6312982|6312982]]-sonli tahrir qaytarildi [[Vikipediya:Vandalizm|Konstruktiv boʻlmagan]] tahrirni qaytardim 6318221 wikitext text/x-wiki '''Baqtra''' — qad. [[shahar]]; [[Baqtriya]]nnng markazi, hozirgi Vazirobod ([[Balx]]) shahri yaqinida joylashgan. Miloddan avvalgi 1ming iillik oʻrtalaridan maʼlum. [[Rivoyat]]ga koʻra, [[zardushtiylik]] tarqalgan joy, keyinchalik [[Markaziy Osiyo]]da [[buddizm]]ning yirik markazlaridan biri. == Adabiyotlar == * [[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil {{OʻzME}} [[Turkum:Osiyo tarixi]] [[Turkum:Afgʻoniston]] {{chala}} {{no iwiki}} lpd2scsi075z3q5uortu9qt8slf7tbr Bagʻdod xalifaligi 0 441621 6318186 6314552 2026-10-24T16:18:30Z Mirishkorlik 75661 6318186 wikitext text/x-wiki <!-- '''Bagʻdod xalifaligi''' – [[Abbosiylar sulolasi]] hukmronlik qilgan arab davlatining adabiyotlarda uchraydigan nomi (poytaxti [[Bagʻdod]])<ref>"{{PAGENAME}}" ''[[OʻzME]]''. [http://n.ziyouz.com/books/uzbekiston_milliy_ensiklopediyasi/Oʻzbekiston%20Milliy%20Ensiklopediyasi%20-%20B%20harfi.pdf B-harfi]{{Oʻlikhavola|date=sentabr 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>. [[Abbosiy]]lar xalifaligi (750-1258). Eng uzoq hukm surgan musulmon sulolalaridan biri. Hududi — 11,1 mln km². Poytaxti [[Bagʻdod]]. Davlat tuzumi monarxiya. Davlat tili arab tili boʻlgan. --> {{Davlat bilgiqutisi | davlat_mahalliy_nomi = {{lang-ar|الْخِلَافَة الْعَبَّاسِيَّة}}<br />{{transliteration|ar|Al-Xilāfa al-ʿAbbāsiyya}} | davlat_nomi_toʻliq = Abbosiylar xalifaligi | davlat_nomi = Abbosiylar | status = [[Xalifalik]] | hukumat_turi = [[Vorislik monarxiyasi|Vorislik]] asosidagi [[xalifalik]] | life_span = {{plainlist| * 750—1258 * 1261—1517}} | yil_boshlanishi = 750 | voqea_1 = [[Samarradagi anarxiya|Abbosiylarning tanazzuli]] | sana_voqea_1 = 861 | voqea_3 = [[Ar-Radiy]]ning oʻlimi va Soʻnggi Abbosiylar davrining boshlanishi (940—1258) | sana_voqea_3 = 940 | voqea_4 = Moʻgʻullarning [[Bagʻdod qamali (1258)|Bagʻdodni qamal qilishi]] | sana_voqea_4 = 1258 | voqea_5 = [[Mamluklar sultonligi|Qohira]]da [[Abbosiylar sulolasi#Qohira xalifaligi|qayta asos solinishi]] | sana_voqea_5 = 1261 | sana_oxiri = 1517 | voqea_end = [[Usmoniy—Mamluk urushi (1516—1517)|Xalifalik unvonining boy berilishi]] | voqea_start = [[Abbosiylar inqilobi]] | tasvir_bayroq = Abbasid banner.svg | bayroq_izoh = [[Qora bayroq|Abbosiylar qora bayrogʻi]]{{refn|group=nb|1=The [[Abbasid Revolution]] against the [[Umayyad Caliphate]] adopted black for its ''rāyaʾ'' for which their partisans were called the ''{{transliteration|ar|musawwid}}''s<ref>{{citation | title=Abbāsid Authority Affirmed | author=Tabari | year=1995 | publisher=SUNY | volume=28 |editor1=Jane McAuliffe |page=124|mode=cs1}}</ref>. Their rivals chose other colours in reaction; among these, forces loyal to [[Marwan II]] adopted red<ref>{{harvnb|Crone|2012|p=122}}</ref>. The choice of black as the colour of the Abbasid Revolution was already motivated by the „black standards out of Khorasan“ tradition associated with the [[Mahdi]]. The contrast of white vs. black as the Umayyad vs. Abbasid dynastic colour over time developed in white as the colour of Shia Islam and black as the colour of Sunni Islam: „The proselytes of the ʿAbbasid revolution took full advantage of the eschatological expectations raised by black banners in their campaign to undermine the Umayyad dynasty from within. Even after the ʿAbbasids had triumphed over the Umayyads in 750, they continued to deploy black as their dynastic colour; not only the banners but the headdresses and garments of the ʿAbbasid caliphs were black … The ubiquitous black created a striking contrast with the banners and dynastic color of the Umayyads, which had been white … The Ismaili Shiʿite counter-caliphate founded by the Fatimids took white as its dynastic color, creating a visual contrast to the ʿAbbasid enemy … white became the Shiʿite color, in deliberate opposition to the black of the ʿAbbasid 'establishmentʼ.“<ref>{{Kitob manbasi |last=Hathaway |first=Jane |url=https://books.google.com/books?id=L-lPC7DgepEC&pg=PA96 |title=A Tale of Two Factions: Myth, Memory, and Identity in Ottoman Egypt and Yemen |date=2012 |publisher=State University of New York Press |location=Albany |pages=97f|isbn=978-0791486108 }}</ref> After the revolution, Islamic apocalyptic circles admitted that the Abbasid banners would be black but asserted that the Mahdi’s standard would be black and larger<ref>{{kitob manbasi|first = David |last = Cook |date =2002|title = Studies in Muslim Apocalyptic|page = 153|publisher = Darwin Press|isbn = 978-0878501427}}</ref>. Anti-Abbasid circles cursed „the black banners from the East“, „first and last“<ref>{{harvnb|Crone|2012|p=243}}</ref>.}} | p1 = Umaviylar xalifaligi | p2 = Dabuyiylar sulolasi | s1 = Safforiylar sulolasi | s2 = Sojiylar sulolasi | s3 = Fotimiylar xalifaligi | s4 = Ziyoriylar sulolasi | s5 = Buvayhiylar | s6 = Moʻgʻullar davlati | s7 = Qarmatlar | s8 = Habbariylar sulolasi | s9 = Moʻlton amirligi | tasvir_xarita = Abbasid Caliphate 850AD.png | map_caption = Abbosiylar xalifaligi {{circa|850}}-yilda | poytaxt = {{plainlist| * [[Kufa]]<br />(750—762){{refn|group=nb|Kufa umumiy maʼmuriy poytaxt boʻlsa-da, xalifalar bu yillar mobaynida boshqa shaharlarda ham istiqomat qilishgan<ref name="Kufa" /><ref name="Hashimiyya" />. Batafsil maʼlumot uchun maqolani oʻqing.}} * [[Bagʻdod]]<br />(762—836, 892—1258) * [[Abbosiylar Samarrasi|Samarra]]<br />(836—892) * [[Qohira]]<br />(1261—1517){{refn|group=nb|Abbosiylar 1258-yilda Bagʻdoddagi hokimiyat qulagandan soʻng, [[Mamluklar davlati|Mamluk sultonlari]] hukmronligi ostidagi Qohriaga koʻchib oʻtib, faqatgina rasmiy unvonga ega shaxslarga aylanib qolishgan. Batafsil maʼlumot uchun maqolani oʻqing.}} | rasmiy_tillar = [[Klassik arab tili]] (rasmiy maʼmuriy)<br />boshqa mahalliy tillar | din = [[Islom]] | pul_birligi = {{plainlist| * [[Oltin dinor|Dinor]] (oltin tanga) * [[Dirham]] (kumush tanga) * [[Fals]] (mis tanga)}} | title_leader = [[Abbosiy xalifalar roʻyxati|Xalifa]] | leader1 = [[as-Saffoh]] {{small|(birinchi)}} | year_leader1 = 750—754 | leader2 = [[al-Mustasim]] {{small|(Bagʻdoddagi birinchi xalifa)}} | year_leader2 = 1242—1258 | leader3 = [[Al-Mustansir II]] {{small|(Qohiradagi birinchi xalifa)}} | year_leader3 = 1261—1262 | leader4 = [[Al-Mutavakkil III]] {{small|(Qohiradagi soʻnggi xalifa)}} | year_leader4 = 1508—1517 | denonym = Abbosiy | bayroq_eni = 130px }} }} '''Abbosiylar xalifaligi''' yoki '''Abbosiylar imperiyasi''' ({{lang-ar|الْخِلَافَة الْعَبَّاسِيَّة|translit=al-Xilāfa al-ʿAbbāsiyya}}) [[Qurʼonda nomi kelgan Paygʻambarlar|islom paygʻambari]] Muhammad vafotidan keyingi uchinchi islomiy [[xalifalik]]. Xalifalikka Muhammadning amakisi [[Abbos ibn Abdulmuttalib]]dan (milodiy 566—653) kelib chiqqan [[Abbosiylar|sulola]] asos solgan boʻlib, sulola nomi ham ayni shu shaxs nomidan olingan{{sfn|Hoiberg|2010|p=10}}. Sulola aʼzolari 750-yilgi (hijriy 132) [[Abbosiylar inqilobi]] natijasida [[Umaviylar xalifaligi]]ni agʻdarib tashlagach, hozir Iroq hududidagi [[Dumaloq shahar (Bagʻdod)|Bagʻdod]] shahrini poytaxt qilib, xalifalik davrining aksariyat qismida mustaqil xalifa sifatida hukmronlik qilishdi. Abbosiylar inqilobining shakllanishi va dastlabki muvafaqqiyatlari Umaviylar xalifaligi markazi boʻlgan [[Levant]]dan uzoqda boʻlgan xalifalikning sharqiy qismidagi [[Katta Xuroson|Xuroson]]da sodir boʻlgan<ref>{{Veb manbasi |last=Bosworth |first=C.E. |date=December 15, 1982 |title='Abbasid Caliphate |url=https://www.iranicaonline.org/articles/abbasid-caliphate |website=Encyclopediapaedia Iranica}}</ref>. Abbosiylar xalifaligining maʼmuriy markazi dastlab hozirgi Iroq hududida joylashgan [[Kufa]] shahri edi. 762-yilda xalifa [[Abu Jafar al-Mansur|al-Mansur]] qadimiy [[Bobil (davlat)|Bobil]] davlati poytaxti [[Bobil]] shahri va [[Sosoniylar davlati|Sosoniylar imperiyasi]]ning [[Ktesifon]] shahri yaqinida Bagʻdod shahriga asos soldi. Bagʻdod [[islom oltin davri]] deb nom olgan [[Oʻrta asrlar islom dunyosida ilm-fan|ilm-fan]], [[Islomiy madaniyat|madaniyat]] va [[Oʻrta asrlar islom dunyosidagi ixtirolar roʻyxati|ixtirolar]] markaziga aylandi. Aynan shu davrda [[Islomiy qoʻlyozmalar|islom qoʻlyozmachiligi]] ham oʻzining yuksak choʻqqisiga chiqdi. <nowiki>VIII—IX</nowiki> asrlar oraligʻida Abbosiy hunarmandlar amaliy standartga aylangan qoʻlyozma texnikasini kashf etib, yanada takomillashtirdilar. Bu davrda bir qancha ilmiy muassasalar, jumladan [[Bayt ul-Hikmat]] (Dinishmandlik uyi) tashkil etilib, ularda turli millat va dinga mansub insonlarga imkon berilishi tufayli Bagʻdod xalqaro miqyosdagi taʼlim markaziga aylandi. Abbosiylar davri hududlarni boshqarishda [[amaldor]]lardan (jumladan, [[Barmakiylar]] oilasi) foydalanish hamda [[Mavla|arab boʻlmagan musulmonlar]]ning [[umma]]tga (musulmon jamoasi) tobora koʻproq qoʻshilishi bilan tavsiflanadi. Dastlabki davrdagi hamkorlikka qaramay, <nowiki>VIII</nowiki> asr oxirlarida Abbosiylar arab boʻlmagan [[mavali]]ni (xizmatkorlar) oʻzlaridan uzoqlashtirib qoʻyishdi<ref>{{Veb manbasi |title=Abū Moslem Ḵorāsānī |url=http://www.iranicaonline.org/articles/abu-moslem-abd-al-rahman-b |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20151122132055/http://www.iranicaonline.org/articles/abu-moslem-abd-al-rahman-b |archive-date=22 November 2015 |access-date=20 November 2015 |website=Encyclopaedia Iranica |df=dmy-all}}</ref>. Xalifalarning siyosiy hokimiyati Eron [[buvayhiylar]]i va [[Saljuqiylar imperiyasi|Saljuqiy turklar]] yuksalishi bilan cheklandi. Ushbu sulolalar Bagʻdod shahrini mos ravishda 945 va 1055-yillarda egallab olishdi. Garchi Abbosiylarning ulkan [[Musulmom davlatlar va sulolalar roʻyxati|islom imperiyasi]] ustidan hokimiyati xalifalikning katta qismida asta-sekin faqat rasmiy diniy vazifaga aylanib qolgan boʻlsa-da, sulola [[al-Muqtafiy]] hukmronligi davrida [[Mesopotamiya]]dagi hukmronligini saqlab qolib, [[An-Nosir li-dinillah|an-Nosir]] xalifaligi davrida siyosiy taʼsir Eronga qadar kengaydi<ref>{{Kitob manbasi |last=Richards |first=D. S. |url=https://books.google.com/books?id=wOzeDwAAQBAJ&q=Al-Nasir+isfahan&pg=PT28 |title=The Chronicle of Ibn al-Athir for the Crusading Period from al-Kamil fi'l-Ta'rikh. Part 3: The Years 589–629/1193–1231: The Ayyubids after Saladin and the Mongol Menace |date=2020 |publisher=Routledge |isbn=978-1-351-89281-0 |pages=124 |language=en}}</ref>. Abbosiylarning madaniy yuksalish va gullash davri 1258-yilda [[Hulogu]]xon boshliq [[Moʻgʻullar davlati|moʻgʻullar]] [[Bagʻdod qamali|Bagʻdodni qamal qilib]], egallashi va xalifa [[al-Mustaʼsim]]ni qatl etishi bilan yakunlandi. Abbosiylar sulolasi hukmronligi 1261-yilda [[Mamluklar davlati|mamluklar]] poytaxti [[Qohira]]da qayta tiklandi. Xalifa [[Al-Mustaʼin (Qohira)|al-Mustaʼin]]ning qisqa hukmronligini hisobga olmaganda, sulola siyosiy hokimiyatga ega boʻlmasa-da, 1517-yilda [[Usmonlilar sulolasi|Usmoniylar]] [[Usmoniy—Mamluk urushi (1516—1517)|Misrni zabt etgani]]dan soʻng bir necha yilgacha diniy hokimiyatga daʼvo qilishda davom etdi{{sfn|Holt|1984}}. Soʻnggi Abbosiy xalifa [[al-Mutavakkil III]] boʻldi<ref>{{veb manbasi |date=2008-06-11 |title=الكتاب : التاريخ الإسلامي – الموضوع : المتوكل على الله "الثالث" محمد بن يعقوب المستمسك بالله |url=http://www.islampedia.com/MIE2/tarikh/105mouta.html |access-date=2022-06-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080611061336/http://www.islampedia.com/MIE2/tarikh/105mouta.html |archive-date=11 June 2008 }}</ref>. == Tarixi == Abbosiy xalifalar [[Muhammad]]ning eng yosh amakilaridan biri [[Abbos ibn Abdulmuttalib]]dan kelib chiqqan boʻlib, sulola ham [[Banu Hoshim]] qabilasiga mansub boʻlgan. Abbosiylar Muhammadga qarindoshlik jihatidan yaqinroq boʻlgani tufayli [[Umayya ibn Abdushams|Banu Umayya]] avlodlaridan boʻlgan Umaviylarni agʻdarib, oʻzlarini Muhammadning haqiqiy vorislari deya daʼvo qilishdi. === Abbosiylar inqilobi (750—751) === {{Asosiy|Abbosiylar inqilobi}} Abbosiylar oʻzlarini Umaviylardan farqlash uchun sulolaning axloqiy fazilatlari va umuman boshqaruv tizimini ham tanqid qilish yoʻlini tutishdi. [[Ira M.Lapidus|Ira Lapidus]]ning soʻzlariga koʻra, „Abbosiylar qoʻzgʻolonini asosan arablar, xususan [[Marv]] shahrining norozi aholisi, shuningdek, Yaman guruhi aʼzolari hamda ularning [[mavali]]lari qoʻllab-quvvatlagan“{{sfn|Lapidus|2002|p=54}}. Abbosiylar Umaviylar davrida arablarning qarindoshlikka asoslangan jamiyatidan tashqarida qolib, Umaviylar saltanatida quyi tabaqa boʻlib qolgan [[mavali]] deb atalgan [[Ajam|arab boʻlmagan]] musulmonlarga ham murojaat qilishdi. Abbosning evarasi [[Muhammad ibn Ali ibn Abdulloh|Muhammad ibn Ali]] [[Umar ibn Abdulaziz|Umar II]] davrida Forsda hokimiyatni Muhammad avlodlariga, yaʼni [[Hoshimiylar]] xonadoniga qaytarish uchun targʻibot ishlarini boshladi. Ushbu qarama-qarshilik harakati [[Marvon II]] davrida Abbosning toʻrtinchi avlodi [[Ibrohim al-Imom]] qoʻzgʻoloni bilan oʻz choʻqqisiga chiqdi. Xuroson viloyati noibi va shia arablar isyonchilarga qarshi boʻlsa-da, qoʻzgʻolon [[Katta Xuroson|Xuroson]] viloyatida (Sharqiy Fors) qoʻllab-quvvatlangan holda sezilarli yutuqlarga erishdi{{sfn|Hoiberg|2010|p=10}}{{sfn|Dupuy|Dupuy|1986|p=233}}. Biroq, Muhammad ibn Ali 747-yilda asir olinib, ehtimol suiqasd natijasida qamoqxonada vafot etgan. 747-yil 9-iyun kuni (hijriy 129-yil 5-ramazon) [[Abu Muslim]] Xurosonda bosh koʻtarib, Umaviylar hukmronligiga qarshi ochiq qoʻzgʻolon boshladi. Abu Muslim isyoni [[qora bayroq]] ostida amalga oshirildi. Marvda harbiy harakatlar rasman boshlangan vaqtda Abu Muslim qoʻmondonligi ostida {{nts|10000}} askar bor edi{{sfn|Lewis|1995|p=102}}. [[Qahtaba ibn Shabib at-Toiy|General Qahtaba]] 748-yilda gʻarbga qochib ketayotgan noib [[Nasr ibn Sayyor]]ni taʼqib qilib, Gorgan jangi, Nahavand jangi va Karbalo jangida Umaviylarni magʻlubiyatga uchratdi{{sfn|Dupuy|Dupuy|1986|p=233}}. Marvon Ibrohimni asir olib, qatl qildirdi. Isyonni Ibrohimning ukasi Abdulloh davom ettirdi. U [[As-Saffoh|Abul Abbos as-Saffoh]] nomi bilan mashhur edi. Abdulloh 750-yilda [[Zab jangi|Katta Zab daryosi yaqinidagi jang]]da Umaviylarni magʻlub etgach, [[xalifa]] etib tayinlandi<ref name="EB1911">{{Cite EB1911|wstitle= Abbasids|volume=1|page=10}}</ref>. Ushbu magʻlubiyatdan soʻng [[Marvon II|Marvon]] Misrga qochib ketib, u yerda oʻldirildi. Xalifa oilasining bir nafar erkak aʼzosidan boshqa barcha aʼzolari yoʻq qilindi{{sfn|Dupuy|Dupuy|1986|p=233}}. === Hokimiyatda mustahkamlanish (752—755) === [[File:Balami - Tarikhnama - Abu'l-'Abbas al-Saffah is proclaimed the first 'Abbasid Caliph (cropped).jpg|upright=1.2|thumb|[[As-Saffoh]] ({{hukmronlik|750|754}}) [[Kufa]]da [[bayʼat]]larni qabul qilmoqda. [[Balʼamiy Abu Ali Muhammad ibn Muhammad|Balʼamiy]] qalamiga mansub [[Somoniylar]] davri [[Tarixnomasi]]ning (<nowiki>X</nowiki> asr) <nowiki>XIV</nowiki> asr boshida koʻchirilgan nusxasi.|left]] Gʻalabadan soʻng, darhol as-Saffoh oʻz qoʻshinlarini [[Markaziy Osiyo]]ga yubordi. U yerdagi [[Talas jangi]]da qoʻshinlar [[Tan]] ekspansiyasiga qarshi kurash olib bordi. As-Saffoh Suriya va [[Mesopotamiya]]dagi koʻplab qoʻzgʻolonlarni bostirishga eʼtibor qaratdi. Ushbu dastlabki gʻalayonlar paytida [[Vizantiya imperiyasi|vizantiya]]liklar ham bosqinlar uyushtirishdi{{sfn|Dupuy|Dupuy|1986|p=233}}. Abbosiylar amalga oshirgan ilk yirik oʻzgarishlardan biri xalifalik maʼmuriy markazining Suriyadan Mesopotamiyaga (hozirgi Iroq) koʻchirilishi boʻldi. Yangi poytaxt mavali forslar hududiga yaqinroq boʻlib, poytaxtni koʻchirish imperiyada arablar taʼsirini kamaytirish talabini qondirardi<ref name="AHGC">{{harvnb|University of Calgary|1998}}</ref>. Biroq, ilk yillarda aniq poytaxt tanlanmagan edi. Abbosiylarning dastlabki hukmronlik yillarida [[Kufa]] maʼmuriy poytaxt vazifasini bajarib turgan. Biroq, xalifalar shahardagi [[Aliylar]]ga nisbatan xayrixohlikdan xavotirga tushib, bu shaharda muqim yashashmagan<ref name="Kufa">{{Islom ensiklopediyasi, ikkinchi nashri|volume=5|article=al-Kūfa|first=Hichem|last=Djaït|page=347}}</ref>. 752-yilda as-Saffoh hozir nomaʼlum boʻlgan joyda, ehtimol Kufa yaqinida al-Hoshimiyya nomli yangi shahar qurdi<ref name="Hashimiyya">{{Islom ensiklopediyasi, ikkinchi nashri|volume=3|pages=265-266|first=J.|last=Lassner|article=al-Hās̲h̲imiyya}}</ref>. Shu yil oxirida xalifa [[Anbar (shahar)|Anbar]]ga koʻchib oʻtib, bu shaharda oʻzining xurosoniy askarlari uchun yangi manzilgoh va oʻzi uchun saroy qurdirdi<ref>{{EI2|volume=1|article=al-Anbār|first1=M.|last1=Streck|first2=A.A.|last2=Duri|page=485}}</ref>. [[File:Abbāsid Caliph al-Manṣūr from the genealogy (silsilanāma), Cream of Histories (Zübdet-üt Tevarih, 1598).jpg|thumb|[[Al-Mansur]] {{hukmronlik|754|755}} portreti. „Tarixlar qaymogʻi“ (Zubdat ut-tavorix, 1598-yil) asari nasabnomasidan.]] As-Saffohning vorisi Abu Jaʼfar al-Mansur ({{hukmronlik|754|755}}) Abbosiylar hokimiyatini mustahkamlab, ichki tahdidlarga qarshi tura olgan{{sfn|El-Hibri|2021|pp=43-55}}. Xalifaning Zab jangida Umaviylar ustidan gʻalaba qozongan amakisi Abdulloh ibn Ali yetakchilik masalasida eng jiddiy potensial raqib edi. Shu sababli, al-Mansur 754-yilda xurosonlik inqilob qoʻmondoni Abu Muslimni amakisiga qarshi yubordi. Abu Muslim uni magʻlub etgandan soʻng, al-Mansur Abu Muslimning oʻzini yoʻqotishga kirishdi. Xalifa 755-yilda Abu Muslimning qamoqqa olinib, qatl etilishini tashkillashtirdi{{sfn|El-Hibri|2021|pp=43-45}}. Abbosiylar gʻarbiy chegaralarda Umaviylar 740-yillarda boy bergan gʻarbiy va markaziy Magʻrib ustidan xalifalik nazoratini qayta tiklay olmadilar{{sfn|Abun-Nasr|1987|p=41}}. Umaviylar sulolasi vakili Abdurrahmon oilasi qirgʻin qilinganda qochishga muvaffaq boʻlgan edi. 756-yilda [[Al-Andalus]]da (hozirgi Ispaniya va Portugaliya) mustaqil hokimiyat oʻrnatib [[Kordova amirligi|Kordovada Umaviylar amirligi]]ga asos soldi{{sfn|El-Hibri|2021|pp=41, 86}}. 756-yilda al-Mansur Xitoyning [[Tan]] sulolasiga [[an-Lushan qoʻzgʻolini]] qoʻmondoni [[an-Lushan]]ga qarshi kurashda yordam berish uchun 4000 nafardan ortiq arab yollanma askarlarini ham yuborgan. Abbosiylar „Qora bayroqlar“ nomi bilan tanilgan. Tan sulolasi solnomalarida ''hēiyī Dàshí'', yaʼni „Qora kiyimli Tazi“({{lang|zh|黑衣大食}}) deya qayd etilgan. Jumladagi „Tazi“ soʻzi fors tilidagi ''[[wikt:تازی|Tāzī]]'' soʻzidan olinib, „arab“ degan maʼnoni anglatadi{{refn|group=nb|Wade states "Tazi in Persian sources referred to a people in that land, but was later extended to cover Arab lands. The Persian term was adopted by Tang China (Dàshí :大食) to refer to the Arabs until the 12th century."<ref>{{harvnb|Wade|2012|p=138}}</ref>}}. Ar-Rashid Xitoyning Tan sulolasiga elchilar yuborib, ular bilan yaxshi aloqalar oʻrnatgan<ref name="Dennis Bloodworth, Ching Ping Bloodworth 2004 214" /><ref>{{harvnb|Jenkins|1999|p=61}}</ref><ref>{{harvnb|Ghosh|1961|p=60}}</ref>. Urushdan keyin bu elchilar Xitoyda qoldi<ref>{{harvnb|Chapuis|1995|p=92}}</ref><ref>{{harvnb|Kitagawa|1989|p=283}}</ref><ref>{{harvnb|Smith|Weng|1973|p=129}}</ref><ref>{{harvnb|Baker|1990|p=53}}</ref><ref>{{harvnb|Fitzgerald|1961|p=332}}</ref>. Xalifa [[Horun ar-Rashid]] Xitoy bilan ittifoq tuzdi<ref name="Dennis Bloodworth, Ching Ping Bloodworth 2004 214">{{harvnb|Bloodworth|Bloodworth|2004|p=214}}</ref>. ''[[Tan kitobi|Qadimgi Tan kitobi]]da'' Abbosiy xalifalar Xitoyga bir necha elchilar yuborgani qayd etilgan boʻlib, ulardan eng ahamiyatlilari as-Saffoh, al-Mansur va ar-Rashid nomidan amalga oshirilgan elchiliklardir. [[File:Baghdad 150 to 300 AH.png|thumb|upright=1.2|767—912-yillar oraligʻidagi [[Dumaloq shahar (Bagʻdod)|Bagʻdod]] rejasi. [[William Muir]]ga koʻra.]] 762-yilda al-Mansur [[Ali ibn Abu Tolib]] avlodi [[an-Nafs az-Zakiya]] boshchiligidagi [[Hijoz]] [[Aliylar qoʻzgʻoloni (762—763)|qoʻzgʻoloni]]ni bostirdi. An-Nafs az-Zakiyaning Abbosiylar hokimiyatiga qarshi chiqishi Ali nasliga mansub ekaniga asoslangan boʻlib, bu jiddiy siyosiy tahdid tugʻdirgan. Az-Zakiya [[Isa ibn Musa]] boshliq Abbosiylar qoʻshinidan magʻlubiyatga uchragan{{sfn|El-Hibri|2021|pp=51-55}}. Ushbu gʻalabadan soʻng, 762-yilda al-Mansur [[Dumaloq shahar (Bagʻdod)|Bagʻdod]]ni barpo etdi. [[Dajla]] daryosi boʻyida joylashgan bu shahar rasman ''Madinat as-Salom'' („Tinchlik shahri“) deb nomlangan edi{{sfn|El-Hibri|2021|pp=55-57}}. Bungacha xalifa poytat uchun bir nechta joylar, jumladan al-Hoshimiyani koʻrib chiqqan boʻlib, al-Hoshimiya bir muddat poytaxt vazifasini ham bajargan edi{{sfn|El-Hibri|2021|pp=48-49}}. Bagʻdod shahri qurilishidan oldin mintaqadagi turli joylar „poytaxt“ vazifasini bajargan boʻlishi ehtimoli bor<ref name="Hashimiyya" />. Al-Mansur sud tizimini markazlashtirdi. Horun ar-Rashid esa sud tizimini boshqarish uchun Bosh qozi lavozimini taʼsis etdi<ref>{{Kitob manbasi|last=Tillier|first=Mathieu|title=Les cadis d'Iraq et l'État Abbasside (132/750–334/945) |doi=10.4000/books.ifpo.673|publisher=Presses de l’Ifpo|year=2009|isbn=978-2-35159-028-7|location=Damascus}}</ref>. Umaviylar xalifaligi boshqaruvchilari asosan arablardan iborat boʻlgan boʻlsa, Abbosiylar davrida koʻproq islomga kirgan turfa millatlar vakillari ham qoʻshila bosrib, arablar ular orasidan etnik guruhga aylandi{{sfn|Bobrick|2012|p=40}}. Abbosiylar Umaviylarni agʻdarishda asosan forslar yordamiga tayanishgan edi{{sfn|Hoiberg|2010|p=10}}. Al-Mansur oʻz hukumatiga arab boʻlmagan musulmonlarni qabul qildi. Bu holat arab va fors madaniyatlarining oʻzaro yaqinlashuviga yordam bergan boʻlsa-da, koʻplab arablar tarafdorlarini, ayniqsa Umaviylarga qarshi kurashda sulolani qoʻllab-quvvatlagan [[Xuroson arablari]]ni oʻzidan uzoqlashtirdi. === Abbosiylar oltin davri (775—861) === <nowiki>VIII</nowiki> asr ikkinchi yarmida (750—800) Abbosiylar rahbariyati bir nechta qobiliyatli xalifalar va ularning [[vazir]]lari boshchiligida qattiq mehnat qilishga majbur boʻldi. Ular imperiyaning eng chekka hududlari va markaziy hokimiyat oʻrtasidagi cheklangan aloqalar tufayli yuzaga kelgan siyosiy muammolarni hal qilish uchun zarur boʻlgan baʼzi oʻzgarishlarni joriy etishga harakat qilishdi<ref name="Brauer">{{harvnb|Brauer|1995}}</ref>. Sulolaning ilk davrida, ayniqsa al-Mansur, Horun ar-Rashid va [[al-Maʼmun]] hukmronligi davrida sulolaning shuhrati va qudrati shakllandi{{sfn|Hoiberg|2010|p=10}}. Bu davrda vazir lavozimi rivojlandi. Dastlab bu lavozim kotib lavozimiga oʻxshardi. Biroq, Abbosiylarga yaqin boʻlgan eroniy [[barmakiylar]] sulolasi davrida vazir kuchli mansabga aylandi. Horun ar-Rashid koʻp yillar davomida davlat ishlarini vazirlarga ishonib topshirgan<ref>{{Islom ensiklopediyasi, ikkinchi nashri|volume=11|page=185|first=Muhammad Qasim|last=Zaman|article=Wazīr}}</ref>. Bu holat Abbosiy xalifalarga Umaviylardan koʻra koʻproq ramziy maʼno berdi. Vazirlar tobora koʻproq taʼsir kuchiga ega boʻlib bordilar. Asta-sekinlik bilan xalifa aristokratiyasining oʻrnini barmakiylar byurokratiyasi egallay boshladi<ref name="AHGC" />. Horun ar-Rashid gʻarbdagi [[Ifriqiya]] viloyatini (hozirgi Tunisning markaziy qismi) Ibrohim ibn al-Agʻlobga merosiy amirlik qilib berishga rozilik bildirdi. [[Ibrohim ibn al-Agʻlob]] esa bu yerda [[Agʻlobiylar sulolasi]]ga asos soldi{{sfn|El-Hibri|2021|p=88}}. Al-Mahdiy [[Vizantiya imperiyasi|Vizantiya]] bilan [[Kichik Osiyoga Abbosiylar bosqini (782)|janglarni qayta boshladi]]. Ushbu mojaro xalifaning oʻgʻillari davrida ham toki [[Irene (afinalik)|imperatritsa Irene]] tinchlik taklifini bermagunga qadar davom etdi{{sfn|Dupuy|Dupuy|1986|p=233}}. Bir necha yillik tinchlikdan soʻng, [[Nikefor I]] shartnomani buzdi. Shundan soʻng, <nowiki>IX</nowiki> asr birinchi yarmida bir qancha bosqinchilik hujumlarini qaytardi. Bosqinlar [[Toros togʻlari]]ga qadar yetib bordi. Hujumlar [[Krasos jangi]]dagi gʻalaba hamda ar-Rashidning shaxsan oʻzi boshchiligida amalga oshirilgan [[Kichik Osiyoga Abbosiylar bosqini (806)|806-yilgi ulkan bosqin]] bilan choʻqqisiga chiqdi<ref name="DD1">{{harvnb|Dupuy|Dupuy|1986|p=265}}</ref>. [[File:Decorated niche, 750-825 CE, Afrasiab, Samarkand.jpg|thumb|[[Soʻgʻd]]da [[Samarqand]]dagi [[Afrosiyob]]da joylashgan Abbosiylar masjididan topilgan bezakli tokcha. Milodiy 750—825-yillar<ref>{{kitob manbasi |last1=Allegranzi |first1=Viola |last2=Aube |first2=Sandra|title=Splendeurs des oasis d'Ouzbékistan |date=2022 |publisher=Louvre Editions |location=Paris |isbn=978-8412527858 |page=181}}</ref>.]] Ar-Rashidning dengiz floti ham [[Kipr Respublikasi|Kipr]]ni egallab, muvaffaqiyat qozondi. Ar-Rashid [[Katta Xuroson|Xuroson]]dagi [[Rofe ibn Lays]] qoʻzgʻoloniga qarshi kurashga shaxsan rahbarlik qilishga qaror qilib, oʻsha joyda vafot etdi<ref name="DD1" />. [[Vizantiya imperiyasi]] [[Suriya]] va [[Onadoʻli]]da Abbosiylar hukmronligiga qarshi kurashayotgan bir vaqtda xalifalik ham qator harbiy harakatlarni amalga oshirdi. Asosiy eʼtibor ichki masalalarga qaratildi. Abbosiy noiblar tobora koʻproq mustaqillikka ega boʻlib borishdi. Noiblar kuchayib borayotgan hokimiyatlaridan foydalanib, oʻz lavozimlarni meros qoldira boshlashdi<ref name="AHGC" />. Bagʻdod rasmiy poytaxt boʻlsa-da, Horun ar-Rashid 796-yildan hukmronligi oxirigacha Raqqada yashadi{{sfn|El-Hibri|2021|p=88}}{{refn|group=nb|This city had previously been the residence of his father, al-Mahdi, whom al-Mansur had appointed its governor in 771. Al-Mahdi constructed a new city for himself, al-Rafiqa, next to Raqqa, and the two towns came to form a single urban agglomeration over time.{{sfn|El-Hibri|2021|p=69}}}}. 803-yilda, hozir ham nomaʼlum sabablarga koʻra{{sfn|El-Hibri|2021|pp=84-88}}, Horun ar-Rashid xalifa nomidan maʼmuriy hokimiyatni boshqargan barmakiylarning aksariyatini qamoqqa tashladi yoki qatl ettirdi<ref>{{harvnb|Meisami|1999}}</ref>{{sfn|El-Hibri|2021|pp=84-88}}. Ayni shu davrda bir nechta guruhlar xalifalikni tark etib, boshqa yerlarga koʻchish yoki xalifalikning chekka hududlarini oʻz nazoratlariga olishni boshladilar. Shunga qaramay, ar-Rashid va uning oʻgʻillari hukmronligi davri Abbosiylar hukmronligining choʻqqisi hisoblanadi<ref name="mag">{{harvnb|Magnusson|Goring|1990|p=2}}</ref>. Horun ar-Rashid ichki siyosatda otasi al-Mahdiyning siyosatini davom ettirdi. Akasi [[al-Hodiy]] qamoqqa tashlagan koʻp sonli Umaviylar va Aliylarni ozod qilib, [[Quraysh]] qabilasining barcha siyosiy guruhlariga amnistiya eʼlon qildi<ref>{{kitob manbasi | url=https://books.google.com/books?id=RIB5qT9sGnwC&dq=harun+al-rashid+released+umayyads&pg=PA191 | title=Historical Dictionary of Iraq | isbn=978-0810865686 | last1=Ghareeb | first1=Edmund A. | last2=Dougherty | first2=Beth | year=2004 | publisher=Scarecrow Press }}</ref>. [[Vizantiya imperiyasi]] bilan keng koʻlamli harbiy toʻqnashuvlar yuz berdi. Horun ar-Rashid hukmronligi davrida Abbosiylar hukmronligi oʻz qudratining choʻqqisiga chiqdi<ref>{{kitob manbasi | url=https://books.google.com/books?id=RIB5qT9sGnwC&dq=harun+al-rashid+released+umayyads&pg=PA191 | title=Historical Dictionary of Iraq | isbn=978-0810865686 | last1=Ghareeb | first1=Edmund A. | last2=Dougherty | first2=Beth | date=2004 | publisher=Scarecrow Press }}</ref>. Biroq, Horunning taxt vorisligi boʻyicha qabul qilgan qarori imperiya kelajagiga salbiy taʼsir qildi<ref>{{Kitob manbasi |last=Frye |first=Richard |title=The Cambridge History of Iran. Volume 4: The Period from the Arab Invasion to the Saljuqs |publisher=Cambridge University Press |isbn=9781139054966 |pages=86}}</ref>. [[Fayl:Harun al-Rashid receives envoys from Charlemagne.jpg|thumb|upright=1.2|[[Horun ar-Rashid]] ({{hukmronlik|786|809}}) Bagʻdoddagi saroyida [[Charlemagne]] delegatsiyasini qabul qilmoqda. Julius Köckert (1827–1918) surati. 1864-yil.]] Ar-Rashid vafotidan soʻng, aka-uka xalifa [[Muhammad al-Amin|al-Amin]] va Xurosondan qoʻllovga ega boʻlgan [[al-Maʼmun]] oʻrtasidagi [[Toʻrtinchi fitna|fuqarolar urushi]] tufayli xalifalik boʻlinib ketdi. Bu urush [[Bagʻdod qamali (812—813)|Bagʻdodning ikki yillik qamal qilinishi]] va 813-yilda al-Aminning oʻldirilishi bilan yakunlandi<ref name="DD1" />. Al-Maʼmunning 20 yillik hukmronligi nisbatan osoyishlatilda oʻtdi. Bu davrda [[Eron Ozarbayjoni|Ozarbayjon]]da Vizantiya qoʻllab-quvvatlagan [[xurramiylar]] qoʻzgʻoloni sodir boʻldi. Al-Maʼmun mustaqil Xuroson davlatining tashkil etilishi hamda Vizantiya bosqinlarini qaytarishda davom etish uchun masʼul boʻlgan<ref name="DD1" />. <nowiki>IX</nowiki> asrda Abbosiylar oʻzlariga sodiq boʻlgan, arab boʻlmagan xalqlardan iborat, [[mamluklar]] deb atalgan qoʻshin tuzishdi<ref name="István Vásáry 2005">{{harvnb|Vásáry|2005}}</ref><ref name="Isichei 1997 192">{{harvnb|Isichei|1997|p=192}}</ref><ref name="T. Pavlidis 2011">{{harvnb|Pavlidis|2010}}</ref><ref>{{harvnb|Mikaberidze|2004}}</ref><ref name="bbs">{{harvnb|Visser|2005|p=19}}</ref>. Al-Maʼmun hamda uning ukasi va vorisi [[al-Muʼtasim]] (hukmronlik|833|842}}) tomonidan yaratilgan mazkur harbiy kuch xalifalikning yanada parchalanib ketishining oldini oldi. Mamluk qoʻshini koʻpincha salbiy baholansa-da, xalifalik uchun ham foyda, ham zarar keltirgan edi. Ilk tashkil etilgan vaqtlarida qoʻshin hukumatga ichki va tashqi muammolarni hal qilish uchun ishonchli tayanch boʻla oldi. Biroq, ushbu armiyaning yaratilishi hamda al-Muʼtasimning poytaxtni Bagʻdoddan [[Abbosiylar Samarrasi|Samarra]]ga koʻchirishi xalifalik va sulola boshqarishni daʼvo qilayotgan xalq oʻrtasida ajralishni yuzaga keltirdi<ref name="EB1911" />. Al-Muʼtasim hukmronligi davri kuchlik xalifalar davrining tugashi bilan xarakterlidir. Xalifa oʻz qoʻshinini mamluklar bilan kuchaytirib, tez orada Vizantiya bilan urushni qayta boshladi. [[Konstantinopol]]ni egallashga urinish xalifa floti boʻronda vayron boʻlgach, muvafaqqiyatsizlikka uchragan boʻlsa-da<ref>{{harvnb|Dupuy|Dupuy|1986|pp=265–266}}</ref>, harbiy yurish umuman olganda muvafaqqiyatli boʻlib, [[Amorium qamali]]dagi yorqin gʻalaba bilan yakunlandi. Vizantiyaliklar bunga javoban Misrdagi [[Damiettaning talanishi (853)|Damietta shahrini talon-taroj qildilar]]. [[Al-Mutavakkil]] esa oʻz navbatida qoʻshinlarini yana Onadoʻli hududiga joʻnatdi. Qoʻshinlar 863-yilgacha u yerda talon-taroj va bosqinchilik qilib yurgach, [[Lalakaon jangi|butunlay yoʻq qilingan]]<ref name="DD3">{{harvnb|Dupuy|Dupuy|1986|p=266}}</ref>. === Siyosiy parchalanish (861—945) === {{See|Samarradagi anarxiya}} {{Multiple image | image1 = صوره في اجواء مطريه للمأذنه الملويه في سامراء العراق.jpg | caption1 = [[Samarra]] shahrining gʻarbiy qismida 851-yilda (hijriy 237) qurilgan [[Samarra katta masjidi]]ning spiral minorasi. | image2 = مأذنة سامراء.jpg | caption2 = Samarra shahri o‘zining asl rejasi, me’morchiligi va badiiy yodgorliklarini saqlab qolgan yagona islom poytaxtidir. | total_width = 300 }} 820-yilga kelib, [[Somoniylar]] [[Movarounnahr]] va [[Katta Xuroson|Xuroson]] hududlarida mustaqil hokimiyatni amalga oshirish jarayonini boshlashgan. Bu jarayon Eronning keyingi hukmdorlari — [[Safforiylar sulolasi]] davrida ham davom etgan. 876-yilda Xurosondan chiqqan [[Safforiylar]] Bagʻdodni deyarli qoʻlga kiritishga muvaffaq boʻldilar. [[Tuluniylar]] esa Suriyaning katta qismini nazoratlari ostiga olishdi. Markaziy hokimiyatning zaiflashuvi va chekka hududlardagi kichik davlatlarning kuchayish tendensiyasi davom etdi<ref name="mag" />. [[Al-Mutazid]]ning 10 yillik hukmronlik davri ({{hukmronlik|892|902}}) yuqoridagi holatdan mustasno edi. Xalifa Misr, Suriya va Xurosonning bir qismini Abbosiylar nazorati ostiga qaytardi. Ayniqsa, „[[Samarradagi anarxiya]]“dan (861—870-yillar) soʻng, Abbosiylar markaziy hokimiyati zaiflashib, xalifalik viloyatlarida markazdan uzoqlashish tendensiyalari yanada kuchaydi. <nowiki>X</nowiki> asr boshlariga kelib, Abbosiylar Iroq boshqaruvi ustidan nazoratni turli [[amir]]larga deyarli boy berishgan edi. Buning natijasida, xalifa [[ar-Radiy]] ({{hukmronlik|934|941}}) amirlar hokimiyatini tan olishga majbur boʻlib, „amirlar amiri“ (''[[amir ul-umaro]]'') lavozimini taʼsis etishga qaror qildi<ref name="mag" />. Bundan tashqari, mamluklarning qudrati toʻxtovsiz oʻsib bordi. Bu jarayon xalifa ar-Radiy xalifalik vazifalarining aksariyatini arab boʻlmagan [[Muhammad ibn Raiq]]qa topshirishga majbur boʻlgan vaqtda oʻzining eng yuqori nuqtasiga yetdi<ref name="EB1911" />. [[Al-Mustakfiy]] 944-yilda 946-yilgacha qisqa muddat hukmronlik qildi. Aynan shu davrda [[buvayhiylar]] nomi bilan mashhur [[Daylam]]dan kelgan forsiy guruh hokimiyat tepasiga koʻtarilib, Bagʻdoddagi maʼmuriy tizimni oʻz nazorati ostiga oldi. [[Ibn Miskavayh]]ga koʻra, buvayhiylar oʻz tarafdorlariga [[iqto]]lar (soliq toʻlovchi xoʻjaliklar shahlidagi [[Feod|yer-mulk]]) tarqatishni boshlashgan. Mahalliy dunyoviy boshqaruvning ushbu davri deyarli 100 yil davom etdi{{sfn|Hoiberg|2010|p=10}}. Abbosiylar hokimiyatining buvayhiylar qoʻliga oʻtishi, xuddi [[Saljuqiylar]]ning forslar oʻrnini egallagani kabi oʻzgarishlarga olib keldi<ref name="mag" />. Sakkizinchi asr oxiriga kelib, Abbosiylar Bagʻdoddan turib, [[Rim imperiyasi]]dan kattaroq davlatni boshqara olmasliklarini tushunib yetishdi. 793-yilda [[Zaydiylar|zaydiy]]-shia oqimiga mansub [[Idrisiylar]] sulolasi Marokashdagi Fes shahridan boshqariladigan davlat barpo etdi. Xuddi shu vaqtda Abbosiylar sulolasiga tobe boʻlgan noiblar oilasi tobora mustaqillikka intilib, 830-yillardan boshlab [[Agʻlobiylar amirligi]]ni tashkil etdi. [[Al-Muʼtasim]] oʻz shaxsiy qoʻshiniga musulmon boʻlmagan yollanma askarlarni jalb qilish orqali inqirozga yoʻl ochib berdi. Shuningdek, shu davrda harbiy zobitlar oʻzlari bilan kelishmagan yuqori mansabdagi shaxslarga, ayniqsa xalifalarga, suiqasd uyushtira boshlashdi{{sfn|Hoiberg|2010|p=10}}. [[Fayl:Abbasid Dinar - Al Amin - 195 AH (811 AD).jpg|thumb|upright=1.2|[[Al-Amin]] hukmronligi davrida ({{hukmronlik|809|813}}) zarb etilgan [[oltin dinor]]]] 870-yillarga kelib [[Ahmad ibn Tulun Abulabbos|Ahmad ibn Tulun]] Misrning avtonom hukmdoriga aylandi. Sharqdagi noiblar ham markaz bilan aloqalarni kamaytirdi. Hirot [[Safforiylar]]i va [[Buxoro]] Somoniylari ham taxminan shu davrga kelib mustaqil boʻla boshladilar. Ushbu sulolalar davlat boshqaruvi va madaniyatlarini tarixiy [[Fors jamiyati|fors anʼanalari]]ga asoslangan holda rivojlantira boshladilar. Faqatgina Mesopotamiyaning markaziy qismlari bevosita Abbosiylar nazorati ostida boʻlib, Falastin va Hijoz hududlari koʻpincha Tuluniylar tomonidan boshqarilgan. Vizantiya esa oʻz navbatida, [[Onadoʻli]]da [[arab musulmonlar]]ni sharqqa tomon siqib chiqara boshlagan edi. 920-yillarga kelib, [[Shimoliy Afrika]] Muhammadning qizi [[Fotima]]ga borib taqaladigan shia oqimiga mansub [[Fotimiylar]] sulolasi tomonidan zabt etildi. Fotimiylar sulolasi Idrisiylar va Agʻlobiylar hududlarini oʻz nazoratiga oldi<ref name=mag />. 969-yilda Misrga yurish qilib, [[Fustat]] yaqinida [[Qohira]]ni barpo etishdi va shaharni oʻz poytaxtlariga aylantirishdi. Bu shahar shia taʼlimoti va siyosatining mustahkam qoʻrgʻoniga aylantirildi. 1000-yilga kelganda, Fotimiylar [[sunniylik]] va Abbosiylar uchun asosiy siyosiy va gʻoyaviy raqibga aylanishdi. Bu vaqtda xalifalik Bagʻdoddagi xalifa hokimiyatini tan olsa-da, amalda mustaqil boʻlgan bir nechta mahalliy davlatlarga parchalanib ketgan edi. Xalifaning oʻzi esa butun Iroq hamda gʻarbiy Eron ustidan hukmronlik qilgan hamda shia eʼtiqodiga moyil boʻlgan buvayhiy amirlar „himoyasi“ ostida edi. [[Fayl:Abbasid Caliphate 891-892.png|thumb|upright=1.2|Parchalanib ketgan Abbosiylar xalifaligi xaritasi. Abbosiylar markaziy hukumatining toʻgʻridan-toʻgʻri nazorati ostidagi hududlar (toʻq yashil rangda) va Abbosiylar hukmronligini nomiga tan olgan avtonom hududlar (och yashil rangda). {{circa|892}}-yil holatiga koʻra.]] Iroqdan tashqaridagi avtonom viloyatlar asta-sekin merosiy boshqaruv, oʻz qoʻshinlari va daromadlariga ega boʻlgan de-fakto davlatlar koʻrinishiga keldi. Ular faqat nomigagina xalifa hukmronligini tan olishardi. Biroq, bu tan olish xalifalik xazinasiga hissa qoʻshish bilan bogʻliq boʻlmasligi mumkin edi. Masalan, [[Sind]] ustidan nazoratni qoʻlga kiritgan va butun viloyatni oʻz poytaxti [[Mansura (Sind)|Mansura]]dan boshqargan [[Sumro]] [[amir]]lari shunaqa hukmdorlardan edi<ref name="Brauer" />. [[Mahmud Gʻaznaviy]] oʻzining sunniy ortodoksligi va xalifaga boʻysunishini dabdabali tarzda namoyish etganiga qaramay, „[[amir]]“ unvoni oʻrniga „[[sulton]]“ unvonini qabul qildi. Bu esa [[Gʻaznaviylar davlati]]ning xalifalik hokimiyatidan mustaqilligini anglatardi. <nowiki>XI</nowiki> asrda xalifalarga nisbatan hurmat yoʻqolishda davom etdi. Baʼzi islomiy hukmdorlar juma [[xutba]]larida xalifaning ismini tilga olishni toʻxtatdilar yoki uni oʻz tangalaridan chqiarib tashladilar<ref name="Brauer" />. Qohiradagi [[Ismoiliylar|ismoiliy]] [[Fotimiylar xalifaligi|Fotimiylar]] sulolasi islom [[umma]]tining rasmiy hokimiyatiga egalik qilish uchun Abbosiylar bilan raqobat olib borgan. Bagʻdod buvayhiylar va Saljuqiylar davrida ham xalifa hokimiyati ostida qolgan boʻlsa-da, Fotimiylar Bagʻdodning shia boʻlgan hududlarida (masalan, [[Karx]]) maʼlum darajada qoʻllab-quvvatlangan. Fotimiylar qarshiligi faqatgina <nowiki>XII</nowiki> asrda sulola hokimiyati qulashi bilan yakuniga yetdi. === Buvayhiylar va Saljuqiylar nazorati (945—1118) === [[File:Buyids within the Middle East, ca. 970.png|400px|thumb|Janubi-gʻarbiy Osiyo. {{circa|970}}-yillar]] [[Buvayhiylar|Buvayhiy]] amirlarining amaldagi hokimiyatiga qaramay, Abbosiylar Bagʻdodda tantanali va ramziy hokimiyatini saqlab qolishdi. Bu haqda buvayhiy amaldori [[Hilol Sobiiy]] oʻz asarlarida batafsil yozib qoldirgan. Shuningdek, Abbosiylar Bagʻdod shahri va diniy hayot ustidan maʼlum darajada taʼsir oʻtkazishni ham davom ettirishdi. Buvayhiylar qudrati [[Baho ud-Davla]] hukmronligi davrida zaiflashgani sababli, xalifalik oʻz kuch-qudratini maʼlum darajada tiklashga erishdi. Masalan, xalifa [[al-Qodir]] ''[[Bagʻdod manifesti]]'' kabi asarlar orqali shialarga qarshi mafkuraviy kurashga rahbarlik qilgan. Xalifalar Bagʻdod shahrining oʻzida tartib-intizomni saqlab, poytaxtda [[Fitna (soʻz)|fitna]]larning oldini olishga intilishdi. Koʻpincha ''[[ayyarun]]'' bilan kurashishga majbur boʻlishdi. Buvayhiylar sulolasi tanazzulga yuz tutishi bilan hokimiyatda vujudga kelgan boʻshliqni [[oʻgʻuzlar]]ning [[Saljuqiylar]] nomi bilan mashhur sulolasi toʻldirdi. 1055-yilga kelib, saljuqlar buvayhiylar va abbosiylardan hokimiyatni tortib olishdi{{sfn|Hoiberg|2010|p=10}}. Xalifa [[al-Qoim]] 1056/57-yilda Bagʻdodda shia [[Fotimiylar]] bayrogʻini koʻtargan amir va sobiq qul [[al-Basasiriy]]ni tashqi yordamsiz magʻlub eta olmadi. Saljuqiy sulton [[Toʻgʻrulbek]] Bagʻdodni sunniylarga qaytarib, Iroqda oʻz sulolasi hokimiyatini oʻrnatdi. Abbosiylar, garchi xalifalar islom jamoatining rasmiy rahbari boʻlib qolgan boʻlsa-da, yana bir bor oʻzlaridan kuchli harbiy kuch bilan kurashishga majbur boʻlishdi. Keyingi sultonlar [[Alp Arslon]] va [[Malikshoh]] hamda ularning vaziri [[Nizomulmulk]] Forsda istiqomat qilgan boʻlsa-da, Bagʻdoddagi Abbosiylar ustidan hukmronlikni oʻz qoʻllarida saqlab qolishgan. <nowiki>XII</nowiki> asrda Saljuqiylar zaiflasha boshlagach, Abbosiylar yana siyosiy mustaqillikka erishgan. === Harbiy kuchning tiklanishi (1118—1258) === [[File:Abbasids Baghdad Iraq 1244.JPG|thumb|upright|Abbosiylar tangasi. Bagʻdod, 1244-yil]] Xalifa [[al-Mustarshid]] Saljuqiylar qoʻshiniga qarshi jangda kurasha oladigan darajada kuchli qoʻshin tuzgan xalifa boʻlsa-da, baribir 1135-yilda magʻlubiyatga uchrab, qatl etilgan. Xalifa [[al-Muqtafiy]], oʻz vaziri[[Avniddin ibn Hubayra|Ibn Hubayra]] yordamida xalifalikning toʻliq harbiy mustaqilligini qayta tiklagan birinchi Abbosiy xalifa boʻldi. Deyarli 250 yil davomida chet el sulolalariga qaram boʻlgandan soʻng, xalifa [[Bagʻdod qamali (1157)|1157-yilgi Bagʻdod qamali]] paytida shaharni saljuqiylardan muvaffaqiyatli himoya qilib, shu tariqa Iroqda Abbosiylar hokimiyatini saqlab qoldi. [[An-Nosir li-dinillah|An-Nosir]] (1225-yilda vafot etgan) xalifalik hokimiyatini Iroq boʻylab qayta tikladi. Bu ish asosan xalifa boshchilik qilgan [[Tasavvuf|soʻfiy]] [[futuvva]] tashkilotlariga tayanib amalga oshirildi<ref name=mag/>. [[Al-Mustansir I|Al-Mustansir]] [[Nizomulmulk]] qurdirgan saljuqiylar davridagi [[al-Nizomiyya]]ni ortda qoldirish maqsadida [[Mustansiriya madrasasi|Mustansiriya maktabi]]ni barpo etdi. === Moʻgʻullar bosqini va tugatilishi === {{See|Bagʻdod qamali|Moʻgʻullarning Levantga bosqini}} [[Fayl:DiezAlbumsFallOfBaghdad a.jpg|thumb|upright|[[Huloku]]xon boshliq moʻgʻullar tomonidan 1258-yilda [[Bagʻdod qamali|Bagʻdodning qamal qilinishi.]]]] 1206-yilda [[Chingizxon]] [[Markaziy Osiyo]]da kuchli [[mongollar|moʻgʻullar]] sulolasiga asos soldi. <nowiki>XIII</nowiki> asr davomida [[Moʻgʻullar imperiyasi]] Yevrosiyoning katta qismini zabt etdi. Bu hududlarga sharqda Xitoy, gʻarbda esa islom xalifaligining katta qismi (shuningdek, [[Kiyev rusi]]) kirardi. 1258-yilda [[Hulogu]]xonning [[Bagʻdod qamali|Bagʻdodni vayron qilishi]] anʼanaviy tarzda Oltin davrning taxminiy tugashi sifatida belgilangan<ref>{{harvnb|Cooper|Yue|2008|p=215}}</ref>. Zamonaviy manbalarga koʻra, moʻgʻul askarlari masjidlar, saroylar, kutubxonalar va shifoxonalarni avval talon-taroj qilib, soʻngra vayron qilgan. Bagʻdodning oʻttiz oltita jamoat kutubxonasidagi bebaho kitoblar parchalanib, bosqinchilar ularning charm muqovalaridan oyoq kiyim yasab, kiyib olishgan<ref>Murray, S. A. P. (2012). The library: An illustrated history. New York: Skyhorse Publishing, p. 54.</ref>. Bir necha avlodlar mehnati boʻlgan ulkan binolar yonib kul boʻldi. Tibbiyotdan astronomiyagacha boʻlgan mavzularga oid son-sanoqsiz qimmatbaho tarixiy hujjatlar va kitoblarni oʻz ichiga olgan [[Bayt ul-Hikmat|Donishmandlik uyi]] (Bagʻdodning Buyuk kutubxonasi) vayron qilingan. Dajla daryosi oʻldirilgan olimlar va faylasuflarning qonidan qizarib oqqan, degan daʼvolar ilgari surilgan<ref>Frazier, I., „Invaders: Destroying Baghdad“, ''New Yorker Magazine,'' [Special edition: Annals of History], April 25, 2005, [https://www.newyorker.com/magazine/2005/04/25/invaders-3 Online Issue] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20180612220230/https://www.newyorker.com/magazine/2005/04/25/invaders-3|date=2018-06-12}}</ref><ref>Szczepanski, Kallie. „How the Mongols Took Over Baghdad in 1258.“ ThoughtCo. https://www.thoughtco.com/the-mongol-siege-of-baghdad-1258-195801 (accessed February 10, 2021).</ref>. Fuqarolar qochishga urindilar, lekin moʻgʻul askarlari ularni qoʻlga tushirb, koʻplab odamlarni, hatto bolalarni ham ayamay, shafqatsizlarcha qatl etdi. Xalifa al-Mustaʼsim asir olinib, fuqarolarining qatl etilishi va xazinasining talon-taroj qilinishini koʻrisha majbur qilindi. Ajablanarlisi shundaki, moʻgʻullar Muhammadning amakisi [[Abbos ibn Abdulmuttalib]]ning bevosita avlodi<ref name="encyclopedia">{{harvnb|Glassé|Smith|2002}}</ref> va Bagʻdodda hukmronlik qilgan soʻnggi Abbosiy xalifa [[al-Mustaʼsim]]ning qoni toʻkilsa, gʻayritabiiy ofat yuz berishidan qoʻrqishardi. Ehtiyotkorlik yuzasidan va moʻgʻullarning shohona qonni toʻkishni man etuvchi urf-odatiga koʻra, Hulogu 1258-yil 20-fevralda al-Mustaʼsimni gilamga oʻrab, otlar oyogʻi ostiga tashlash orqali qatl ettirdi. Forsiy shialarning taʼkidlashicha, [[Karbalo jangi]]da [[Husayn ibn Ali]]ning shahodat topishidan soʻng bunday fojia yuz bermagan edi. Xalifaning eng yaqin oila aʼzolari ham qatl etildi. Faqat ikki kishi, Moʻgʻulistonga yuborilgan eng kichik oʻgʻli va Huloguning [[haram]]ida choʻriga aylantirilgan qizi bundan mustasno edi<ref>{{harvnb|Frazier|2005}}</ref>. ==== Qohiradagi Abbosiylar xalifaligi (1261—1517) ==== {{Asosiy|Mamluklar davlati}} Abbosiylar Mamluk qoʻshinini tashkil etgani kabi, Misrda hukmronlik qilgan [[Ayyubiylar]] sulolasi ham oʻz Mamluk qoʻshinini yaratdi. Bu mamluklar oʻz xoʻjayinlarini bevosita agʻdarib tashlashga qaror qilib, 1250-yilda [[Mamluklar davlati]] nomi bilan tanilgan davlatga asos soldilar. 1261-yilda moʻgʻullar Bagʻdodni vayron qilganidan soʻng, Misr mamluk hukmdorlari [[Qohira]]da Abbosiylar xalifaligini qayta tiklashdi. Qohiradagi birinchi Abbosiy xalifa [[Al-Mustansir II|al-Mustansir]] edi. Misrdagi Abbosiy xalifalar oʻz hokimiyatlarining mavjudligini saqlab qolishda davom etdilar. Biroq, ularning taʼsiri faqat diniy masalalar bilan cheklangan edi. Qohiradagi Abbosiylar xalifaligi [[al-Mutavakkil III]] davrigacha davom etdi. Ushbu xalifani [[Salim I Yovuz|Sulton Salim I]] Konstantinopolga asir qilib, olib ketgach, u yerda faqat rasmiy vazifani bajargan. Soʻnggi xalifa 1543-yilda Qohiraga qaytib kelgach, vafot etgan. == Madaniyat == === Islom oltin davri === {{Asosiy|Islom oltin davri}} {{See|Ilk islomiy falsafa|Oʻrta asrlar islom dunyosidagi ixtirolar roʻyxati}} [[Fayl:ManuscriptAbbasid.jpg|thumb|upright=1.15|Abbosiylar davriga oid qoʻlyozma]] Bagʻdodning 1258-yilda [[Bagʻdod qamali|moʻgʻullar zabt etishi]]gacha boʻlgan Abbosiylar hukmronligi davri Islom olamining oltin asri sanaladi<ref name="Tahir Abbas">{{harvnb|Abbas|2011|p=9}}</ref>. Islom Oltin davri <nowiki>VIII</nowiki> asr oʻrtalarida Abbosiylar [[Xalifalik|xalifaligi]]ning hokimiyatga kelishi va poytaxtning [[Damashq]]dan Bagʻdodga koʻchirilishi bilan boshlandi<ref name="Vartan">{{harvnb|Gregorian|2003}}</ref>. Abbosiylarga [[Qur’on]]dagi „Olimning siyohi shahidning qonidan muqaddasroqdir“ kabi oyatlar va [[hadis]]lar katta taʼsir koʻrsatgan boʻlib, ular ilm-maʼrifatning qadri va ahamiyatini alohida taʼkidlashgan. Bu davrda musulmon dunyosi ilm-fan, falsafa, tibbiyot va taʼlim sohasidagi intellektual markazga aylandi<ref name="Vartan" />. Abbosiylar bilimni ulugʻlab, Bagʻdodda [[Bayt ul-Hikmat|Donishmandlik uyi]]ni tashkil etdilar. Bu yerda musulmon va gʻayridin olimlar dunyoning barcha bilimlarini [[arab tili]]ga tarjima qilish va jamlashga harakat qildilar<ref name="Vartan" />. Yoʻqolib ketish xavfi ostida boʻlgan qadimgi davrning koʻplab mumtoz asarlari dastlab arab va fors tillariga, keyinchalik esa turkiy, ibroniy va lotin tillariga tarjima qilingan<ref name="Vartan" />. Ushbu davrda musulmon dunyosi turli madaniyatlar qozoni boʻlib, [[Qadimgi Rim|Rim]], Xitoy, [[Hindiston tarixi|Hindiston]], [[Sosoniylar davlati|Fors]], [[Qadimgi Misr|Misr]], Shimoliy Afrika, [[Qadimgi Yunoniston|qadimgi]] va [[Vizantiya imperiyasi|oʻrta asr yunon]] sivilizatsiyalariga oid bilimlarni jamladi, uygʻunlashtirdi va sezilarli darajada rivojlantirdi<ref name="Vartan" />. Huffning taʼkidlashicha, „xalifalik olimlari astronomiya, alkimyo, matematika, tibbiyot, optika va boshqa deyarli barcha sohalarda ilmiy taraqqiyotning oldingi saflarida turardilar“<ref>{{harvnb|Huff|2003|p=48}}</ref>. === Adabiyot === {{Asosiy|Islom adabiyoti|Arab adabiyoti|Arab epik adabiyoti|Fors adabiyoti}} {{See|Islom sheʼriyati|Arab sheʼriyati|Turkiya sheʼriyati|Fors sheʼriyati}} [[File:قصر البركة في سامراء.jpg|thumb|300x300px|[[Samarra]]dagi Dal al-Baraka saroyida [[al-Mutavakkil]] ({{hukmronlik|847|861}}) qurdirgan, qabul zallari bilan oʻralgan katta doira shaklidagi hovuz qoldiqlari<ref>{{veb manbasi |date=2020-04-20 |title=قصر البركة الاثري في سامراء |url=https://uosamarra.edu.iq/871-2/ |access-date=2022-06-21 |website=جامعة سامراء |language=ar}}</ref>.]] [[File:More tales from the Arabian nights-14566176968.jpg|right|thumb|"''Arab kechalaridan koʻproq hikoyalar''" (1915) kitobidagi illyustratsiya]] Islom olamidagi eng mashhur badiiy asar ''[[Ming bir kecha]]'' hisoblanib, u asosan Abbosiylar sulolasi davrida toʻplangan fantastik xalq ertaklari, afsonalar va ibratli hikoyalardan iborat majmuadir. Toʻplam Sosoniylar davridagi fors prototipining arabcha tarjimasidan kelib chiqqanligi qayd etilgan boʻlib, uning ilk ildizlari ehtimol hind adabiy anʼanalariga borib taqaladi. Keyinchalik [[Arab adabiyoti|arab]], [[Fors adabiyoti|fors]], Mesopotamiya va [[Misr adabiyoti|Misr]] ogʻzaki ijodi hamda adabiyotidan olingan hikoyalar ham kiritib borilgan. Doston <nowiki>X</nowiki> asrda shakllana boshlab, <nowiki>XIV</nowiki> asrda yakuniy koʻrinishiga kelgan, deb hisoblanadi. Qoʻlyozmadan qoʻlyozmaga oʻtgan sari hikoyalar soni va turi oʻzgarib borgan<ref name="arabianNights">{{Harvnb|Grant|Clute|1999|p=51}}.</ref>. Ingliz tiliga tarjima qilingan barcha arab [[Fentezi|fantastik]] ertaklari ''Ming bir kecha'' kitobida boʻlish-boʻlmasligidan qatʼiy nazar, „Arab kechalari“ deb atalgan<ref name="arabianNights" />. Ushbu doston <nowiki>XVIII</nowiki> asrda, dastlab [[Antoine Galland]] tomonidan tarjima qilinganidan beri, Gʻarbda katta taʼsirga ega boʻlib qolmoqda<ref>{{harvnb|de Camp|1976|p=10}}</ref>. Ushbu asarga koʻplab taqlidlar yozilgan. Ulardan eng koʻp qismi Fransiyada yaratilgan<ref name="arabianNights2">{{harvnb|Grant|Clute|1999|p=52}}</ref>. Ushbu dostonning [[Aladdin]], [[Sinbad]] va [[Ali Bobo]] kabi turli qahramonlari Gʻarb madaniyatida oʻziga xos madaniy ramzlarga aylangan. Islom sheʼriyatidagi [[Romantik muhabbat|muhabbat mavzusi]]ning mashhur namunasi ''[[Layli va Majnun]]'' hikoyasi boʻlib, u dastlab [[arab tili]]da yaratilgan. Keyinchalik esa [[Eroniy xalqlar|eron]], [[ozarbayjonlar|ozarbayjon]] va boshqa tillarda ijod qiluvchi shoirlar tomonidan [[Fors tili|fors]], [[Ozarbayjon turkchasi|ozarbayjon]] va [[Turk tili|turk]] tillarida yanada rivojlantirib, boyitilgan<ref>{{harvnb|Clinton|2000|pp=15–16}}</ref>. Ushbu asar keyingi davrda yaratilgan ''[[Romeo va Juliet]]'' singari oʻlmas muhabbatning [[Tragediya|fojiali]] qissasidir. Arab sheʼriyati oʻzining eng yuksak choʻqqisiga Abbosiylar davrida, ayniqsa markaziy hokimiyat zaiflashib, forsiy sulolalar yuksalishidan oldingi davrda erishdi. [[Abu Tammom]] va [[Abu Nuvos]] kabi yozuvchilar <nowiki>IX</nowiki> asr boshlarida Bagʻdoddagi xalifalik saroyi bilan yaqindan aloqada boʻlgan, [[Mutanabbiy]] kabilar esa mintaqaviy saroylardan homiylik mablagʻlari olib turishgan. Horun ar-Rashid hukmronligi davrida Bagʻdod oʻzining kitob doʻkonlari bilan mashhur edi. Qogʻoz tayyorlash usuli joriy etilganidan soʻng, shahardagi kitob doʻkonlari soni keskin koʻpayib ketgan. 751-yilgi [[Talas jangi]]da arablar asirga olganlar orasida xitoylik qogʻoz yasovchi hunarmandlar ham bor edi. Ushbu harbiy asirlar [[Samarqand]]ga joʻnatilgan boʻlib, u yerda birinchi arab qogʻoz ustaxonasini barpo etishda koʻmaklashishgan. Vaqt oʻtishi bilan yozish vositasi sifatida pergament oʻrnini qogʻoz egallagach, kitob ishlab chiqarilishi sezilarli darajada koʻpaydi. Bu voqealar Gʻarbda [[bosma dastgoh]]ning joriy etilishiga qiyoslanishi mumkin boʻlgan keng koʻlamli ilmiy va ijtimoiy taʼsirga ega boʻldi. Qogʻoz nafaqat aloqa va hisob yuritishga yordam berdi, balki biznes, bank faoliyati va davlat xizmatiga yangi murakkablik va noziklik olib kirdi. 794-yilda Jaʼfar al-Barmakiy Bagʻdodda birinchi qogʻoz ishlab chiqarish korxonasini barpo etdi. Shu tariqa bu texnologiya tarqala boshladi. Horun davlat ishlarida qogʻozdan foydalanishni joriy etdi. Chunki qogʻozga yozilgan maʼlumotlarni osonlikcha oʻzgartirish yoki yoʻq qilish mumkin emas edi. Buning natijasida, Bagʻdodning savdo markazidagi butun bir koʻcha qogʻoz va kitob sotishga ixtisoslashdi{{sfn|Bobrick|2012|p=78}}. === Falsafa === {{Asosiy|Islom falsafasi|Ilk islomiy falsafa}} {{See|Islom falsafasida mantiq|Kalom|Ibn Sinochilik|Averroizm|Maʼrifatparvarlik|Transsendent teosofiya}} „Islom falsafasi“ tushunchasining keng tarqalgan taʼriflaridan biri „islom madaniyati doirasida yaratilgan falsafiy yoʻnalish“dir<ref name="RoutledgeEoP">{{harvnb|Leaman|1998}}</ref>. Ushbu taʼrifga koʻra, islom falsafasi na faqat diniy masalalarga taalluqli, na faqatgina musulmonlar tomonidan yaratilgan boʻlishi shart<ref name="RoutledgeEoP" />. Musulmonlarning [[Aristotel]] haqidagi asarlari qadimgi yunonlarning bilimlarini islom dunyosi va Gʻarbga yetkazishda hal qiluvchi qadam boʻldi. Koʻpincha faylasufning fikrlarini toʻgʻrilab, [[ijtihod]] ruhida jonli munozarani ragʻbatlantirarishdi. Shuningdek, taʼsirli, original falsafiy asarlar yaratdilar. Ularning fikrlari oʻrta asrlarda, ayniqsa [[Foma Akvinskiy]] tomonidan, [[xristian falsafasi]]ga singdirildi<ref>{{Veb manbasi |last=Pasnau |first=Robert |date=2011 |title=The Islamic Scholar Who Gave Us Modern Philosophy |url=https://www.neh.gov/humanities/2011/novemberdecember/feature/the-islamic-scholar-who-gave-us-modern-philosophy |access-date=2020-02-03 |website=National Endowment for the Humanities |language=en}}</ref>. Uch nafar falsafiy tafakkur sohibi — [[Kindiy]], [[Forobiy]] va [[Ibn Sino]] [[aristotelchilik]] hamda [[neoplatonizm]]ni islom orqali kirib kelgan boshqa gʻoyalar bilan uygʻunlashtirib, [[Ibn Sinochilik]] taʼlimoti shakllanishiga asos soldilar. Abbosiylarning boshqa nufuzli faylasuflari qatoriga [[al-Johiz]] va [[Ibn al-Haysam]] (Alhasen) kabilar kiradi. === Arxitektura === {{Asosiy|Abbosiylar arxitekturasi}} [[File:قصر العاشق مدينه سامراء.jpg|thumb|[[Samarra]]dagi [[Qasr al-Oshiq]]. [[Amir]] Ahmad ud-Davla ushbu saroy haqida sheʼr yozgan<ref name="Ha">[http://daharchives.alhayat.com/issue_archive/Hayat%20INT/2004/5/27/%D9%82%D8%B5%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D8%B4%D9%82-%D9%81%D9%8A-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%A1-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%AE-%D9%88%D8%A7%D9%94%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%84-%D9%88%D9%82%D8%B5%D8%A9-%D8%B9%D8%B4%D9%82-%D9%84%D8%A7-%D8%AA%D9%86%D8%AA%D9%87%D9%8A.html „قصر العاشق“ في سامراء : تاريخ وأطلال وقصة عشق لا تنتهي] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20180416134651/http://daharchives.alhayat.com/issue_archive/Hayat%20INT/2004/5/27/%D9%82%D8%B5%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D8%B4%D9%82-%D9%81%D9%8A-%D8%B3%D8%A7%D9%85%D8%B1%D8%A7%D8%A1-%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%AE-%D9%88%D8%A7%D9%94%D8%B7%D9%84%D8%A7%D9%84-%D9%88%D9%82%D8%B5%D8%A9-%D8%B9%D8%B4%D9%82-%D9%84%D8%A7-%D8%AA%D9%86%D8%AA%D9%87%D9%8A.html |date=2018-04-16 }}. ''Al-Hayat''. Retrieved January 9, 2018.</ref> Oʻrta asrlarda saroy „al-Maʼshuq“ ({{lang-ar|المعشوق}}) deb atalgan boʻlib, bu soʻz „sevikli“ degan maʼnoni anglatardi<ref name="Cu">[https://www.cemml.colostate.edu/cultural/09476/iraq05-061.html Samarra — Qasr al-Ashiq] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20201125214642/https://www.cemml.colostate.edu/cultural/09476/iraq05-061.html |date=2020-11-25 }}. ''Cultural Property Training Resource''. Retrieved January 9, 2018.</ref><ref>[https://archnet.org/sites/4240/media_contents/5390 Qasr al-'Ashiq] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20180109181716/https://archnet.org/sites/4240/media_contents/5390 |date=2018-01-09 }}. ''Archnet''. Retrieved January 9, 2018.</ref>.]] Hokimiyat Umaviylardan Abbosiylarga oʻtgach, meʼmoriy uslublar ham oʻzgardi. Yunon-rim anʼanalaridan (ellinistik va Rim uslubi unsurlarini oʻz ichiga olgan) sharq anʼanalariga oʻtildi. Sharq anʼanalari [[Mesopotamiya arxitekturasi|Mesopotamiya]] va Fors hududlaridagi mustaqil meʼmoriy uslublar asosida shakllangan edi<ref name="Hoag_p7_9">{{Kitob manbasi |last=Hoag |first=John D. |title=Islamic Architecture |date=2004 |publisher=Electa Architecture |isbn=1-904313-29-9 |location=Milan |pages=7–9}}</ref>. [[Abbosiylar me’morchiligi]]ga, ayniqsa, [[sosoniylar me’morchiligi]] katta taʼsir koʻrsatgan boʻlib, oʻz navbatida qadimgi Mesopotamiya davridan beri mavjud boʻlgan unsurlarni oʻzida mujassam etgan edi{{sfn|Petersen|1996|p=1}}<ref name=":2442">{{harvnb|Bloom|Blair|2009|loc=''Architecture (IV. c. 750–c. 900)''}}</ref>. Nasroniy uslublari koʻproq [[Sosoniylar davlati]]ga asoslangan uslub asosida rivojlandi. Bu uslub loy gʻishtlar va oʻyma naqshli ganchkor bezakli pishgan gʻishtlardan foydalanishga asoslangan edi<ref name="wil">{{harvnb|Wilber|1969|p=5}}</ref>. [[To‘rt markazli ark]] va [[tromp]]lar ustiga qurilgan gumbaz kabi boshqa meʼmoriy yangiliklardan tashqari, yangi uslublar juda kam edi. Afsuski, gips va yaltiroq koshinlarning vaqtinchalik ekanligi tufayli koʻp narsalar yoʻqolib ketgan<ref name="wil2" />. [[Fayl:Baghdad-Zumurrud-Khaton.jpg|thumb|[[Bagʻdod]]dagi qabristonda joylashgan [[Zumurrud Xotun masjidi|Zumurrud Xotun qabri]] ({{circa|1152}}-yil)<ref>{{Kitob manbasi |last1=Ettinghausen |first1=Richard |url=https://books.google.com/books?id=l1uWZAzN_VcC&pg=PA216 |title=Islamic Art and Architecture: 650–1250 |last2=Grabar |first2=Oleg |last3=Jenkins-Madina |first3=Marilyn |publisher=Yale University Press |year=2001 |isbn=9780300088670 |edition=2nd |pages=216 |language=en}}</ref>.]] Xalifalikning rivojlanishidagi yana bir muhim yutuq shaharlarning barpo etilishi yoki keng miqyosda kengaytirilishi boʻldi. Bu shaharlar xalifalik poytaxtiga aylantirildi. Mazkur jarayon 762-yilda Bagʻdod shahrining bunyod etilishi bilan boshlandi. Bagʻdod toʻrt darvozali, devor bilan oʻralgan holatda rejalashtirilgan boʻlib, uning markazida masjid va saroy joylashgan edi. Bagʻdod shahrining bunyod etilishiga sababchi boʻlgan al-Mansur [[Furot (daryo)|Furot]] daryosi boʻyida joylashgan [[Raqqa]] shahrini ham rejalashtirgan edi. Nihoyat, 836-yilda al-Muʼtasim poytaxtni Dajla daryosi boʻyida oʻzi barpo etgan Samarra nomli yangi shaharga koʻchirdi. Bu shahar 60 yil davomida rivojlandi. Shahar atomosferasiga ot poygalari va ov uchun moʻljallangan qoʻrqixonalar oʻziga xos ruh baxsh etdi<ref name=wil/>. Atrof-muhit quruqligi va shahar chetidagi tabiat sababli, bu davrda qurilgan baʼzi saroylar alohida ajralib turadigan boshpanalarga aylangan edi. [[Uxayzir]] qal’asi bu turdagi inshootlarning ajoyib namunasidir. Unda otxonalar, yashash xonalari va masjid boʻlib, bularning barchasi ichki hovlilarni oʻrab turadi<ref name=wil/>. Mesopotamiyadagi bu davrdan saqlanib qolgan yagona maqbara Samarrada joylashgan boʻlib<ref name=wil2>{{harvnb|Wilber|1969|p=6}}</ref>, u ''Qubbat as-Sulaybiya'' deb ataluvchi sakkiz burchakli gumbazli inshootdir. Bu inshoot [[Islom me’morchiligi]]dagi maʼlum boʻlgan ilk monumental qabr hisoblanaib, ehtimol [[al-Muntasir]]ning qabri boʻlishi mumkin<ref>{{Kitob manbasi |last=Brend |first=Barbara |url=https://books.google.com/books?id=ba3LyiGfPU8C&dq=dome+al-muntasir+mausoleum&pg=PA32 |title=Islamic Art |date=1991 |publisher=Harvard University Press |isbn=978-0-674-46866-5 |language=en |trans-title=32}}</ref>. Xalifalik markazi boʻlgan Bagʻdod shahrining dastlabki qurilishi Dajla daryosi boʻyida [[Dumaloq shahar (Bagʻdod)|dumaloq shakl]]da amalga oshirilgan. Shaharning markaziy qismi atrofida ketma-ket xalqalar shaklida ulkan gʻisht devorlar qurilgan. Ushbu qurilish ishlarini {{nts|100000}} kishilik ishchi kuchi amalga oshirgan. Shaharda toʻrtta ulkan darvoza boʻlib, ular Kufa, Basra, Xuroson va Suriya nomlari bilan atalgan. Shaharning markaziy qoʻrgʻonida {{convert|33000|m2|sqft}} maydonni egallagan Mansur saroyi va {{convert|8400|m2|sqft}} maydonni egallagan Bagʻdod katta masjidi joylashgan edi. Dajla daryosi va Dajladan Furot daryosi suvlarini oqizish imkonini beradigan suv yoʻllari tarmogʻi boʻylab yurish koʻpriklar va kanallar tufayli osonlashtirilgan<ref>{{Yangiliklar manbasi|last=Marozzi|first=Justin|url=https://www.theguardian.com/cities/2016/mar/16/story-cities-day-3-baghdad-iraq-world-civilisation|title=Story of cities #3: the birth of Baghdad was a landmark for world civilisation|date=2016-03-16|work=The Guardian|access-date=2020-03-27|language=en-GB|issn=0261-3077}}</ref>. Abbosiylarning asosiy hududlari boʻlgan Iroqdan tashqaridagi arxitekturada hamon poytaxt taʼsiri saqlanib qolayotgan edi. Hozirgi Tunisda joylashgan [[Uqba masjidi]] dastlab Umaviylar sulolasi davrida qurilgan boʻlsa-da, <nowiki>IX</nowiki> asrda Abbosiylar vassallari hisoblangan Agʻlobiy hukmdorlar homiyligi asosida [[Agʻlobiylar arxitekturasi|toʻliq qayta qurilgan]]<ref name=":8">{{Kitob manbasi |last=Bloom |first=Jonathan M. |url=https://books.google.com/books?id=IRHbDwAAQBAJ |title=Architecture of the Islamic West: North Africa and the Iberian Peninsula, 700–1800 |publisher=Yale University Press |year=2020 |isbn=9780300218701 |location= |pages=28–32 |language=en}}</ref>. Qurilishda qoʻllangan uslublar asosan Abbosiylarga oid edi<ref>{{harvnb|Wilber|1969|pp=5–6}}</ref>. Misrda Ahmad ibn Tulun 879-yilda qurib bitkazilgan [[Ibn Tulun masjidi]]ni barpo etdi. Bu masjid Samarra uslubiga asoslangan boʻlib, hozirgi kunda ushbu davrga oid Abbosiylar uslubidagi eng yaxshi saqlanib qolgan masjidlardan biri hisoblanadi<ref name=":0522">{{Kitob manbasi |last=Tabbaa |first=Yasser |title=Encyclopaedia of Islam, Three |url=https://archive.org/details/encyclopaediaofi0000unse_u8d8 |publisher=Brill |year=2007 |isbn=978-9004161658 |editor-last=Fleet |editor-first=Kate |location= |pages= |chapter=Architecture |editor-last2=Krämer |editor-first2=Gudrun |editor-last3=Matringe |editor-first3=Denis |editor-last4=Nawas |editor-first4=John |editor-last5=Rowson |editor-first5=Everett}}</ref>. === Shisha va kristall === Yaqin Sharq Rim imperiyasi davridan boshlab sifatli shisha va billur idishlar markazi sifatida eʼtirof etilgan. <nowiki>IX</nowiki> asrga oid Samarra shahri topilmalarida Sosoniylar davri shakllariga xos uslublar koʻzga tashlanadi. Ishlab chiqarilgan buyumlar orasida uy-roʻzgʻorda foydalanish uchun moʻljallangan shishalar, kolbalar, guldonlar va piyolalar boʻlib, ularning bezaklari qolipli yoʻl-yoʻl naqshlar, asalari uyasi shaklidagi naqshlar va yozuvlardan iborat boʻlgan<ref name=dim>{{harvnb|Dimand|1969|p=199}}</ref>. Sosoniylarga oid boʻlmagan boshqa uslublar orasida tamgʻali buyumlar ham koʻzga tashlanadi. Bu kabi buyumlar orasida hayvonlar, qushlar yoki [[kufiy]] yozuv tushirilgan medallon yoki diskka oʻxshash dumaloq muhrlar boʻlgan. [[Nishopur]]dan, asosan, koʻk yoki yashil rangga boʻyalgan qoʻrgʻoshin shisha, shuningdek, prizmatik atir idishlari topilgan. Nihoyat, gullar va hayvonlar tasvrilari bilan bezalgan oʻyma naqshli shisha Abbosiylar davrida shisha ishlab chiqarishning eng yuqori choʻqqisi boʻlgan boʻlishi mumkin<ref>{{harvnb|Dimand|1969|pp=199–200}}</ref>. === Rassomchilik === [[Fayl:British Museum Harem wall painting fragments 2.jpg|thumb|[[Samarra]]dan topilgan <nowiki>IX</nowiki> asrga oid [[haram]] devorlaridagi rangtasvir parchalari]] Ilk Abbosiylar davri rasmlari katta miqdorda saqlanib qolmagan va baʼzan ularni ajratib olish qiyinroq. Biroq, Samarra bunga yaxshi misol boʻla oladi. Chunki shahar Abbosiylar davrida qurilib, 56 yildan soʻng tashlab ketilgan. Saroyning qazib oʻrganilgan asosiy xonalari devorlarida devoriy rasmlar va oʻyma ganch pardoz ishlari mavjudligi aniqlangan. Ilk davr uslubi, shubhasiz, sosoniylar sanʼatidan deyarli oʻzgarishsiz oʻzlashtirilgan boʻlib, oʻxshash uslublardan haramlar, hayvonlar, raqsga tushayotgan odamlar va kiyim-kechaklar tasvirlarini oʻz ichiga olib, ularning barchasi naqshli hoshiyalar ichiga joylashtirilgan<ref name=dim2>{{harvnb|Dimand|1969a|p=206}}</ref>. Nishopur oʻzining rassomchilik maktabiga ega boʻlgan. Nishopurdagi qazishmalarda <nowiki>VIII—IX</nowiki> asrlarga oid monoxromatik va polixromatik sanʼat asarlari topilgan. Mashhur sanʼat asarlaridan birida zodagonlarning lochinlar bilan otda, toʻliq tantanali libosda ov manzarasi tasvirlangan. Kiyim-kechaklar ovchilarning [[Tohiriylar]] sulolasiga mansub ekanligini koʻrsatadi. Bu sulola esa Abbosiylar sulolasi taʼsiridagi kichik sulola edi. Boshqa uslublar esa toʻrt fut balandlikdagi devorga ishlangan oʻsimliklar va mevalarning chiroyli ranglardagi tasvirlaridan iborat<ref name=dim2/>. === Kulolchilik === {{Asosiy|Abbosiylar kulolchiligi}} [[Fayl:Bowl with Kufic Inscription.jpg|thumb|left|upright=0.9|[[Kufiy]] yozuv tushirilgan kosa. <nowiki>IX</nowiki> asr. [[Brooklyn muzeyi]]]] Abbosiylar sulolasi rassomlik va meʼmorchilikda kuchli boʻlmasa-da, kulolchilik sohasida vaziyat butunlay boshqacha edi. Umuman olganda islom madaniyati, ayniqsa Abbosiylar, yangi gʻoyalar va texnikalarni ishlab chiqishda yetakchilik qilishgan. Ularning ishlaridan ayrim namunalar bezaklar bilan oʻyib naqshlangan va sariq-jigarrang, yashil hamda binafsha rangdagi sirlar bilan boʻyalgan buyumlardan iborat. Dizaynlar geometrik naqshlar, kufiy xati, [[islimiy]] oʻymalar, shuningdek, gullar, hayvonlar, qushlar va insonlar tasvirlari bilan xilma-xil koʻrinishga ega boʻlgan<ref>{{harvnb|Dimand|1969b|p=211}}</ref>. <nowiki>VIII—IX</nowiki> asrlarga oid Abbosiylar davri sopol buyumlari butun mintaqa boʻylab, hatto Qohiragacha boʻlgan hududlardan topilgan. Bunaqa buyumlar odatda sariq tuproqdan yasalgan va oltin, jigarrang yoki qizil ranglar soyalarida yaltiroq metall rangini hosil qilish uchun alohida shishalar bilan bir necha marta kuydirilgan. <nowiki>IX</nowiki> asrga kelib, kulollar oʻz texnikalarini mukammal oʻzlashtirib olgan va ularning bezak naqshlarini ikki uslubga ajratish mumkin. Fors uslubida hayvonlar, qushlar va insonlar tasvirlari, shuningdek, oltin bilan yozilgan kufiy xati aks ettirilardi. [[Samarra]]dan qazilgan buyumlar oʻz ranglari va nafisligi bilan keyingi davrlarga oid buyumlardan ajralib turadi. Ushbu buyumlar, asosan, xalifa foydalanishi uchun ishlangan. Xuddi shu usul yordamida ham monoxromatik, ham polixromatik yaltiroq koshinlar yaratish uchun plitalar tayyorlangan<ref>{{harvnb|Dimand|1969b|p=212}}</ref>. === Toʻqimachilik === Abbosiylar madaniy taraqqiyotining bir qismi boʻlgan toʻqimachilik sanoatining markazi Misr edi. [[Qibtiylar]] toʻqimachilik sanoatida ishlab, zigʻir va ipak matolar ishlab chiqarishgan. [[Tinnis]] fabrikalari bilan mashhur boʻlib, shaharda besh mingdan ortiq toʻquv dastgohlari mavjud edi. Toʻqimachilik ishlari orasida sallalar uchun moʻljallangan nafis zigʻir matosi ''kasab'' va yuqori tabaqalar kiyimlari uchun ishlatiladigan ''badana'' bor edi. [[Makka]]dagi [[kaʼba]] uchun [[kisva]] Tinnis yaqinidagi [[Tuna (Misr)|Tuna]] degan shaharchada toʻqilgan. [[Dabik]] va [[Dumyot]]da ham nafis ipak ishlab chiqarilgan<ref>{{harvnb|Dimand|1969c|p=216}}</ref>. Ayniqsa, nafaqat siyoh, balki suyuq oltindan ham foydalanilgan bosma va naqshli matolar alohida qiziqish uygʻotadi. Ayrim nozik topilmalar shunday boʻyalganki, ularning dizayni va rangini hosil qilish uchun olti xil alohida naqsh bosish uskunasidan foydalanishga toʻgʻri kelgan. Oxir-oqibat, ushbu texnologiya Yevropaga ham tarqaldi<ref>{{harvnb|Dimand|1969c|pp=216–217}}</ref>. === Kiyimlar === [[Fayl:Possible_depiction_of_al-Hariri,_in_the_Maqamat_of_al-Hariri,_1237_CE,_probably_Baghdad.jpg|thumb|Bejirim koʻylak va salla kiygan moʻtabar kishi<ref name="FB232"/>. Tasvir basralik [[al-Haririy]] (1054—1122) tomonidan yozilgan [[Maqoma]]tning 1237-yilgi Bagʻdod nashridan olingan<ref name="FB232">{{jurnal manbasi |last1=Flood |first1=Finbarr Barry |title=A Turk in the Dukhang? Comparative Perspectives on Elite Dress in Medieval Ladakh and the Caucasus |journal=Interaction in the Himalayas and Central Asia |year=2017 |publisher=Austrian Academy of Science Press |page=232 |url=https://www.academia.edu/35061254}}</ref>.]] Abbosiylar xalifaligi mavjud boʻlgan davrda moda sohasida katta oʻzgarishlar kuzatildi. Moda rivojlanishi Umaviylar davrida boshlangan boʻlsa-da, chin maʼnodagi jahonshumul uslublari va taʼsiri Abbosiylar davrida oʻzining eng yuksak choʻqqisiga yetdi. Abbosiylar davrida moda sanoati gullab-yashnab, ham qonun orqali, ham qabul qilingan uslub meʼyorlari vositasida qatʼiy nazorat qilingan. Yuqori tabaqalar orasida tashqi koʻrinishga eʼtibor kuchayib, ular oʻz qiyofasi va modaga ahamiyat bera boshladilar. Bir qancha yangi kiyim-kechaklar va matolar kundalik hayotga kirib keldi hamda ipak va atlas kabi materiallarga nisbatan taqvodorona nafrat bilan qarash toʻxtadi. Fors kotiblari tabaqasining yuksalishi moda rivojlanishiga katta taʼsir koʻrsatgan boʻlib, Abbosiylar ham qadimgi fors saroy kiyimi unsurlaridan kuchli taʼsirlangan edilar. Masalan, xalifa [[al-Mu’tasim]] fors shohlariga taqlid qilish istagida yumshoq qalpoq ustidan salla kiyishi bilan mashhur boʻlgani aytiladi. Bu uslub keyinchalik boshqa Abbosiy hukmdorlar tomonidan ham qabul qilinib, uning sharafiga ''„mu’tasimi“'' deb nomlangan. Abbosiylar bir necha qavat kiyimlarni ustma-ust kiyishgan. Kiyimlar uchun ishlatilgan matolar orasida jun, zigʻir, brokat va ipak boʻlgan koʻrinadi. Kambagʻal tabaqalarning kiyimlari esa arzonroq materiallardan, asosan jundan tayyorlangan boʻlib, ularda mato miqdori kamroq edi. Bu, shuningdek, kambagʻallarning elita sinflari kiygan xilma-xil kiyimlarni sotib olishga qurbi yetmasligini anglatardi. Nafis ayollar qora, yashil, qizil yoki pushti rangli kiyimlar kiyishmas, faqatgina qizil ipak singari tabiiy ranglarga ega boʻlgan matolar bundan mustasno edi. Ayollarning kiyimlariga faqat mushk, [[sandal daraxti]], sunbul yoki anbar hidi singdirilar, boshqa atirlar qoʻllanilmasdi. Poyafzallarga moʻynali Kembay tuflilari, fors ayollari uslubidagi etiklar va egilgan shakldagi oyoq kiyimlar kirgan. Xalifa al-Mansur Abbosiylarning saroydagi va boshqa yuqori lavozimli amaldorlarini turli tantanali marosim va tadbirlarda qora rangli faxriy libos kiyishga majbur qilgani bilan mashhur boʻlgan. Qora rang keyinchalik xalifalikning rasmiy rangiga aylangan. Bu holat Xitoy va Vizantiyada eʼtirof etilib, Abbosiylarni „qora kiyimlilar“ deb atashgan. Xalifalik davrida qora rang keng tarqalgan boʻlsa-da, turli xil rangli boʻyoqlar mavjud edi va ranglarning bir-biriga mos kelishiga alohida eʼtibor qaratilardi. Shunisi eʼtiborga loyiqki, rangli kiyim kiyganda sariq rangdan saqlanish kerak edi<ref>{{Veb manbasi |title=Abbasid Clothing and Fashion |url=https://www.abbasidstudies.org/abbasids/clothing/ |access-date=2023-02-10 |website=The School of Abbasid Studies}}</ref>. Abbosiy xalifalar kumush yoki oltin zarbofdan tikilgan, old qismida tugmalari boʻlgan hashamatli [[kaftan]] kiyishgan<ref>{{Kitob manbasi |last1=Cosman |first1=Madeleine Pelner |url= https://books.google.com/books?id=-Jf5t1vFw1QC&q=caftan+abbasid&pg=PA848 |title=Handbook to Life in the Medieval World |last2=Jones |first2=Linda Gale |date=2009 |publisher=Facts on File |isbn= 978-1-4381-0907-7 |volume=1–3 |location=New York}}</ref>. Xalifa [[al-Muqtadir]] tustariy ipagidan tikilgan kumush rangli kaftan kiygan, uning oʻgʻli esa Vizantiya shoyisidan tikilgan, hashamatli bezalgan va turli rasmlar bilan naqshlangan libos kiygan edi. Kaftan Abbosiylar davrida keng tarqalgan boʻlib, butun arab dunyosida taniqli va mashhur boʻlgan{{sfn|Bloom|Blair|2009|p=26}}. 830-yillarda imperator [[Theophilos (imperator)|Theophilos]] arabcha uslubda kaftan va sallada yurgan. Hatto [[Tan]] sulolasi davrida ham [[Guanchjou]] koʻchalarida fors kaftani urf boʻlgan<ref>{{Kitob manbasi |last=Mackintosh-Smith |first=Tim |title=[[Arabs (book)|Arabs: A 3,000-Year History of Peoples, Tribes and Empires]] |date=2019 |publisher=Yale University Press |isbn=978-0-300-18235-4 |language=en |author-link=Tim Mackintosh-Smith}}</ref>. === Qoʻlyozmalar === {{Asosiy|Islomiy qoʻlyozmalar}} {{See|Islom xattotligi|Qoʻlyozmalarni bezash sanʼati|Muqovalash}} Abbosiylar xalifaligida Qurʼon qoʻlyozmalarini koʻchirish asosan <nowiki>VIII</nowiki> asr oxiri va <nowiki>X</nowiki> asr boshlarida rivoj topib, gullab-yashnadi. Ushbu davrda Qur’on nusxalari koʻpincha Abbosiylar saroyi aʼzolari va musulmon jamiyatidagi boy elita vakillari uchun maxsus buyurtma qilinardi<ref name="islamic-art.org">{{Veb manbasi |title=Islamic Art Network - Comité Bulletins |url=http://www.islamic-art.org/ArticlesOnline/BArchViewPage.asp?ArticleID=350&PO=1 |access-date=2024-02-27 |website=www.islamic-art.org |arxivsana=2024-12-23 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20241223213655/http://www.islamic-art.org/ArticlesOnline/BArchViewPage.asp?ArticleID=350&PO=1 }}</ref>. Qur’onning keng tarqalishi bilan [[arab xattotligi]], kitob muqovalash usullari va bezak uslublari ham rivojlana boshladi. Kitob sanʼatining kengayishi va rivojlanishi islom qoʻlyozma anʼanasining shakllanish davrida oʻz choʻqqisiga yetdi<ref name="islamic-art.org"/><ref name=":05">{{Kitob manbasi |last1=Farhad |first1=Massumeh |title=The art of the Qurʼan: treasures from the Museum of Turkish and Islamic Arts |last2=Rettig |first2=Simon |date=2016 |publisher=Arthur M. Sackler Gallery, Smithsonian Institution |others=François Déroche, Edhem Eldem, Jane Dammen McAuliffe, Sana Mirza, Zeren Tanındı, Arthur M. Sackler Gallery |isbn=978-1-58834-578-3 |location=Washington, DC |pages=68–73}}</ref>. ==== Xattotlik ==== [[Fayl:Folio_from_a_Koran_(8th-9th_century).jpg|thumb|<nowiki>VIII—IX</nowiki> asrda Abbosiylar xalifaligida koʻchirilgan Qurʼon sahifasi.]] Abbosiylar davrida Qur’on qoʻlyozmalari uchun qoʻllangan eng qadimiy xattotlik uslubi [[Kufiy]] yozuvi deb atalgan. Bu yozuv aniq, burchakli harflar, keng oraliqlar, harflarning asosiy chiziq boʻylab gorizontal yozilishi va geometrik mutanosiblikka alohida eʼtibor qaratilishi bilan ajralib turgan<ref name=":13">{{Kitob manbasi |last=Ekhtiyar |first=Maryam |title=How to read Islamic Calligraphy |publisher=MetPublications |year=2018 |isbn=9781588396303 |location=New York |pages=25–34}}</ref>. Bu xat uslubida koʻchirilgan Qur’on kitoblari odatda gorizontal tarzda tayyorlanib, pergamentga bitilgan. Bu turdagi Qur’onlar <nowiki>VIII</nowiki> asr ikkinchi yarmida keng tarqalgan edi<ref name=":13"/>. [[File:Folio Quran Met 62.152.6.jpg|thumb|"Yangi Abbosiylar uslubi"dagi matn namunasi]] <nowiki>IX</nowiki> asr oxiri — <nowiki>X</nowiki> asr boshlarida Abbosiylar vaziri va mashhur xattot [[Ibn Muqla|Abu Ali Muhammad ibn Muqla]] (866—940) xattotlikning yangi tizimini joriy etdi. Bu tizim oʻsha davr xattotlik sanʼatiga katta taʼsir koʻrsatdi<ref name=":13"/>. Ibn Muqla ushbu mutanosib yozuv tizimini ikki asosiy shaklga tayanib ishlab chiqqan boʻlib, ular alif harfi kattaligidagi doira va qamish qalamning uchi bilan hosil qilinadigan rombsimon nuqtalar edi<ref name=":13" />. Keyinchalik „Yangi Abbosiylar uslubi“ nomi bilan mashhur boʻlgan bu yozuv turi vertikal harflari, haddan tashqari oʻtkirligi, qatorlari kengligi oʻrtasidagi aniq kontrast bilan ajralib turgan<ref name=":13" />. Ushbu mutanosib yozuvning rivojlanishi sahifa yoʻnalishining yana vertikal holatga qaytishi bilan bir vaqtga toʻgʻri keldi. Yangi uslub yozuvi oʻqish uchun qulayligi va samaradorligi tufayli dunyoviy maqsadlarda yanada takomillashtirildi<ref name=":13" />. ==== Qoʻlyozmalarni bezash ==== [[File:Decorative_Illumination._The_Ibn_al-Bawwab_Qur'an_(CBL_Is_1431,_f.8b).jpg|thumb|Oʻsimlik va geometrik bezaklar namunasi (<nowiki>XIII</nowiki> asr)]] Abbosiylar xalifaligi davrida [[Qoʻlyozmalarni bezash|bezak]] va yoʻnalishlari koʻpincha yozuv uslubiga bogʻliq boʻlgan. Qur’on nusxalari kufiy xatidan yangi uslubdagi yozuvga oʻtishi bilan, ularni bezash usullari ham oʻzgarib bordi. <nowiki>VIII</nowiki> asr oxirida koʻchirilgan dastlabki Abbosiylar davri Qur’on nusxalarining bezatilishida asosan geometrik va oʻsimliksimon shakllar ustunlik qilgan. Bu bezak elementlari koʻpincha kitob jildlarining boshi va oxirida, shuningdek [[sura]]lar orasida jamlanardi<ref name=":05"/>. Qur’onning muqova sahifasi matnsiz boʻlishi ilk Abbosiylar davri xattotlik sanʼatining yana bir oʻziga xos xususiyati edi<ref name=":05"/>. Biroq, <nowiki>X</nowiki> asrda „Yangi Abbosiylar uslubi“ joriy etilishi bilan bezak usullarida oʻzgarish yuz berdi. Kitob bezovchilar matndagi zich yozuv va vertikal yoʻnalishiga moslashish yoʻlini topishdi<ref name=":05"/>. Shu sababli, bezatilgan Qur’on nusxalari matn ichidagi qismlarni ajratib koʻrsatish uchun geometrik va oʻsimliksimon shakllardan tashqari qoʻshimcha bezak unsurlarini ham oʻz ichiga ola boshladi<ref name=":05"/>. Bundan tashqari, yangi uslubdagi xat bilan yozilgan Qur’on nusxalari qoʻlyozmaning titul varagʻiga birinchi surani joylashtirgan holda koʻchirilgan<ref name=":05"/>. Bu uslubiy oʻzgarishlar Abbosiylar hukmronligi davrida bezak sanʼatining rivojlanishini aks ettiradi. ==== Kitoblarni muqovalash ==== Abbosiylar xalifaligi davrida qoʻllangan kitob muqovalashning asosiy shakli muqova-gʻilof yoki quti koʻrinishidagi qoʻlyozma boʻlgan. Bu usulda Qur’on matnni himoya qilish maqsadida tobutsimon qutiga joylashtirilgan. Bu qutilar odatda yogʻochdan yasalib, qoʻlyozma joylashtirilgan tomonida himoyalovchi qoplama boʻlardi. Teri muqovali Qur’on kitobi qutiga joylashtirilib, qutida qulflash mexanizmi mavjud boʻlardi<ref name=":05"/>. ==== Amajur Qurʼoni ==== [[Fayl:Page_from_the_Amajur_Qur'an_(TIEM_1023).jpg|thumb|Amajur Qurʼoni sahifasi]] [[Fayl:Page_from_the_Amajur_Qur'an_(Cambridge_Univ_Lib_MS_Add.1116,_f._2r).jpg|thumb|Amajur Qurʼoni sahifasi]] Ilk Abbosiylar xalifaligi davrida yaratilgan eng diqqatga sazovor pergament qoʻlyozmalardan biri Amajur Qur’oni edi. Ushbu Qur’on <nowiki>IX</nowiki> asrda koʻchirilgan boʻlib, uni 870-yildan 878-yilgacha Damashqning Abbosiylar noibligini boshqargan [[Amajur at-Turkiy]] inʼom etgan<ref name=":22">{{Jurnal manbasi |last=Blair |first=Sheila S. |date=2008 |title=Transcribing God's Word: Qur'an Codices in Context |url=https://www.euppublishing.com/doi/10.3366/E1465359109000242 |journal=Journal of Qur'anic Studies |language=en |volume=10 |issue=1 |pages=72–97 |doi=10.3366/E1465359109000242 |issn=}}</ref>. Hashamatli namuna boʻlgan ushbu Qur’on nusxasi ilk Abbosiylar xalifaligi markazida shakllangan va standartlashtirilgan yozuv uslubi hamda tuzilish amaliyotlarini aks ettiradi<ref name=":22" />. Matn kufiy uslubida va yotiq holatda yozilgan. Amajur Qur’onining yozuv uslubi, hajmi va choʻzinchoq shakli <nowiki>IX</nowiki> asrga oid boshqa namunalarga mos kelardi. Bundan tashqari, Qur’on ilk Abbosiylar davrida qoʻlyozmalar uchun keng tarqalgan material pergamentga (teri) koʻchirilgan. Nihoyat, Amajur Qurʼoni teri bilan muqovalanib, maxsus himoya qutisida saqlanadi. Ushbu muqovalash uslubi <nowiki>IX</nowiki> asr uchun standart uslub boʻlgan<ref name=":22" />. == Fan va texnologiya == === Fan === {{Asosiy|Oʻrta asrlar islom dunyosida fan}} {{See|Oʻrta asrlar islom dunyosida alkimyo|Oʻrta asrlar islom dunyosida astronomiya|Oʻrta asrlar islom dunyosida matematika|Oʻrta asrlar islom dunyosida tibbiyot|Musulmon dunyosida fan va muhandislik xronologiyasi}} [[Fayl:Al-Mustansriah School - Main door.jpg|thumb|[[Bagʻdod]]dagi [[Al-Mustansiriya universiteti]] madrasasi. 1227-yilda asos solingan. Hozirgi kungacha saqlanib qolgan Abbosiylar davri madrasalaridan biri.]] [[Fayl:Al-Jaahith - African Arab Naturalist - Basra - al jahiz.jpg|thumb|[[Organik kimyo]] asoschilaridan biri [[Jobir ibn Xayyom]]. [[Horun ar-Rashid]] va uning vorislari davri buyuk intellektual yutuqlar davrini boshlab berdi. Bu, asosan, Umaviylar tuzumini zaiflashtirgan kuchlar boʻlishining natijasi edi. Umaviylar oʻz hokimiyati qonuniyligini taʼminlash uchun [[arab madaniyati]]ning ustunligini taʼkidlashga tayanardi. Abbosiylar esa, aksincha, arab boʻlmagan musulmonlar qoʻllovini mamnuniyat bilan qabul qildi. Bu ikki yondashuv oʻrtasidagi farq Abbosiylar hukmronligining shakllanishida muhim rol oʻynadi<ref>{{harvnb|Stapleton|Azo|Hidayat Husain|1927|pp=338–340}}; {{harvnb|Kraus|1942–1943|loc=vol. II, pp. 41–42}}</ref>.]] Islom hukmronligi ostida yashagan bir qator oʻrta asr mutafakkirlari va olimlari [[Oʻrta asrlar islom dunyosida fan|islomiy ilm-fan]]ni xristian gʻarbiga yetkazishda muhim rol oʻynashgan. Bundan tashqari, ushbu davrda [[Yevklid]] va [[Ptolemey Klavdiy]] kabi olimlarning [[Iskandariya]]dagi matematik, geometrik va astronomik bilimlarining katta qismi qayta tiklandi. Ushbu qayta tiklangan matematik bilimlar keyinchalik boshqa islom olimlari tomonidan takomillashtirildi va rivojlantirildi. Ayniqsa, fors olimlari [[Abu Rayhon Beruniy]] va [[Abu Nasr Mansur]] bu sohadagi ishlarni yanada yuksaltirishdi. [[Xristianlar]] (ayniqsa, [[Nestoriylik|nestoriy]] xristianlar) Umaviylar va Abbosiylar hukmronligi davrida [[Qadimgi yunon falsafasi|yunon faylasuflari]]ning asarlarini avval [[suryoniy tili]]ga, soʻngra [[arab tili]]ga tarjima qilish orqali arab-islom sivilizatsiyasiga katta hissa qoʻshdilar<ref>{{harvnb|Hill|1993|p=4}}</ref><ref>{{harvnb|Brague|2009|p=164}}</ref>. Nestoriylar arab madaniyatining shakllanishida muhim oʻrin tutgan boʻlib<ref>{{harvnb|Hoiberg|2010a|p=612}}</ref>, [[Gondishapur akademiyasi]] soʻnggi [[Sosoniylar]], [[Umaviylar]] va ilk Abbosiylar davrlarida alohida ahamiyatga ega boʻlgan<ref>{{harvnb|Söylemez|2005|p=3}}</ref>. Eʼtiborga molik tomoni shuki, Nestoriy [[Buxtishu]] oilasining sakkiz avlodi <nowiki>VIII</nowiki> asrdan <nowiki>XI</nowiki> asrgacha boʻlgan davrda xalifalar va sultonlarning shaxsiy tabiblari vazifasida xizmat qilgan<ref>{{harvnb|Bonner|Ener|Singer|2003|p=97}}</ref><ref>{{harvnb|Ruano|Burgos|1992|p=527}}</ref>. Bu davrda [[algebra]] [[Muhammad ibn Muso al-Xorazmiy]]ning ''[[Kitob al-Jabr val-muqobala]]'' nomli mashhur asarida sezilarli darajada rivojlantirildi. ''Algebra'' atamasi ham aynan shu asar nomidan olingan. Shu sababli, baʼzilar al-Xorazmiyni algebraning otasi deb hisoblaydilar<ref>{{harvnb|Eglash|1999|p=61}}</ref>. Yunon matematigi [[Diofant]]ga ham bu unvon berilganligi maʼlum. Bu ikki olimning algebraga qoʻshgan hissasi muhim ahamiyatga ega boʻlgan. [[Algoritm]] va [[algorism]] atamalari al-Xorazmiy ismidan kelib chiqqan boʻlib, u nafaqat [[arab raqamlari]]ni, balki [[hind — arab raqamlar tizimi]]ni ham [[Hindiston yarimoroli]]dan tashqariga olib chiqishda katta hissa qoʻshgan. [[Fayl:Alhazen (122459248).jpg|thumb| „[[Optika]] otasi“ [[Ibn al-Haysam]]<ref>{{harvnb|Verma|1969}}{{full citation needed|date=May 2015}}</ref>.]] Arab olimi [[Ibn al-Haysam]] (Alhazen) 1021-yilda yozilgan ''[[Optika kitobi]]da'' ilk [[ilmiy metod]]ni ishlab chiqqan. Ilmiy metodning eng muhim yutugʻi musulmon olimlarining umumiy [[Empirizm|empirik]] yondashuv doirasida raqobatdosh ilmiy nazariyalarni farqlash uchun tajribalardan foydalanishni boshlagani boʻldi. Bu tajribalar turli ilmiy nazariyalar oʻrtasidagi farqlarni aniqlashga yordam berdi. Ibn al-Haysamning yorugʻlik intromissiya nazariyasining (yaʼni, [[Chiqarish nazariyasi (yorugʻlik|yorugʻlik nurlari]]ning koʻzlardan chiqmasdan, balki koʻzlarga kirishini) empirik isboti ayniqsa muhim ahamiyatga ega edi. Ibn al-Haysam [[ilmiy metod tarixi]]da, ayniqsa, tajribaga yondashuvida muhim oʻrin tutgan boʻlib<ref>{{harvnb|Toomer|1964}}</ref>, „dunyodagi birinchi haqiqiy olim“ degan nomga sazovor boʻlgan<ref>{{harvnb|Al-Khalili|2009}}</ref>. [[Oʻrta asrlar Islom olamida tibbiyot]], ayniqsa Abbosiylar saltanati davrida sezilarli darajada taraqqiy etgan fan sohasi boʻlgan. <nowiki>IX</nowiki> asrda Bagʻdodda 800 nafardan ortiq shifokor boʻlib, anatomiya va kasalliklarni oʻrganish sohasida katta kashfiyotlar amalga oshirilgan. Bu davrda [[qizamiq]] va [[chechak]] kasalliklari oʻrtasidagi klinik farqlar aniqlangan va tavsiflangan. Mashhur olim Ibn Sino (Gʻarbda Avitsenna nomi bilan tanilgan) olimlar toʻplagan ulkan bilimlarni umumlashtiruvchi risolalar va asarlar yaratgan. Oʻzining ''[[Tib qonunlari]]'' va ''[[Kitob ash-shifo|Shifo kitobi]]'' nomli qomusiy asarlari orqali sohaga juda katta taʼsir koʻrsatgan. Ibn Sinoning va koʻplab boshqa olimlarning asarlari [[Uygʻonish davri]] Yevropa olimlarining tadqiqotlariga bevosita taʼsir koʻrsatgan. [[Oʻrta asrlar Islom olamida astronomiya]] fani [[Battoniy Abu Abdulloh Muhammad ibn Jobir|Al-Battoniy]] tomonidan rivojlantirildi. Olim Yer oʻqi [[pretsessiya]]sini oʻlchash aniqligini sezilarli darajada oshirdi. Al-Battoniy, [[Ibn Rushd]], [[Nosiriddin Tusiy]], [[Mo‘ayyiduddin Urdiy]] va [[Ibn ash-Shatir]] tomonidan [[Olamning geotsentrik sistemasi|geotsentrik model]]ga kiritilgan tuzatishlar keyinchalik [[Kopernikning geliotsentrik modeli]]ga qoʻshilgan<ref>{{harvnb|Rabin|2015}}</ref>. [[Astrolyabiya]]ni dastlab yunonlar ixtiro qilgan boʻlsa-da, keyinchalik islom olimlari va muhandislari uni takomillashtirishdi hamda oʻrta asrlarda Yevropaga kirib bordi. [[Oʻrta asrlar islom olamida alkimyo|Musulmon alkimyogar]]lari oʻrta asr Yevropa alkimyogarlariga, ayniqsa [[Jobir ibn Xayyom]] (Geber) asariga nisbat berilgan asarlarga katta taʼsir koʻrsatgan. === Texnologiya === {{Asosiy|Oʻrta asrlar islom olamidagi ixtirolar|Arab qishloq xoʻjaligi inqilobi|Musulmonlar dunyosida fan va muhandislik xronologiyasi}} [[Fayl:Wasseruhr Harun al Raschid.jpg|thumb|[[Horun ar-Rashid]] [[Buyuk Karl]]ga sovgʻa qilgan [[suv soati]] tasvirlangan surat]] Abbosiylar texnologiya sohasida Xitoydan [[qogʻoz ishlab chiqarish]] texnikasini qabul qilishdi<ref name= Lucas/>. Qogʻozdan foydalanish milodiy <nowiki>VIII</nowiki> asrda Xitoydan xalifalikka kirib keldi. <nowiki>X</nowiki> asrda esa [[al-Andalus]] (islomiy Ispaniya) va soʻngra Yevropaning qolgan qismiga tarqaldi. Qogʻoz [[pergament]]ga nisbatan ishlab chiqarish osonroq, [[papirus]]ga nisbatan sinish ehtimoli kamroq va siyohni yaxshi shimardi. Bu xususiyatlari qogʻozni Qur’on matnlarini yozish va nusxalash uchun juda qulay qilardi. Musulmon qogʻoz ishlab chiqaruvchilar qoʻlyozma nusxalarini koʻpaytirish uchun konveyer usullarini ishlab chiqib, bu usul yordamida ular asrlar davomida Yevropada mavjud boʻlganidan ancha katta hajmdagi nashrlarni yaratishga muvaffaq boʻlishdi<ref>{{harvnb|Cotter|2001}}</ref>. Abbosiylar dunyoga zigʻirdan qogʻoz tayyorlash usulini oʻrgatishgan<ref>{{harvnb|Dunn|2003|p=166}}</ref>. [[Porox]] haqidagi bilimlar Xitoydan xalifalikka kirib kelgan boʻlib, xalifalika birinchi marta sof [[kaliy nitrat]] va portlovchi porox taʼsiri uchun formulalar ishlab chiqilgan edi<ref>{{harvnb|al-Hassan|2002}}</ref>. [[Shamol tegirmoni]] kabi yangi texnologiyalardan foydalanish orqali [[sugʻorish]] va dehqonchilikda sezilarli yutuqlarga erishildi. [[Bodom]] va [[Sitrus oʻsimliklar|sitrus mevalar]] kabi ekinlar al-Andalus orqali Yevropaga kirib kelgan boʻlib, shakar yetishtirish usuli ham yevropaliklar tomonidan asta-sekinlik bilan oʻzlashtirib olingan. [[Nil]], [[Dajla]] va [[Furot (daryo)|Frot]] daryolaridan tashqari kema qatnashi mumkin boʻlgan daryolarning juda kam boʻlgani sababli, dengiz orqali yuk tashish nihoyatda muhim ahamiyat kasb etgan. Navigatsiya fanlari yuksak darajada taraqqiy etgan boʻlib, ushbu fan ibtidoiy [[sekstant]]dan (kamal deb ataluvchi) foydalanishni oʻz ichiga olgan. Ushbu uskuna davrning batafsil xaritalari bilan birga qoʻllanganda, dengizchilar qirgʻoq boʻylab yurish oʻrniga okeanlar boʻylab erkin suzish imkoniyatiga ega boʻlishgan. Abbosiylar dengizchilari [[O‘rta yer dengizi]]da uchta ulkan machtali savdo kemalarini qayta joriy etishda ham muhim rol oʻynashgan. [[Karavel]] nomi ''qārib'' deb nomlanuvchi oldingi arab kemasi nomidan kelib chiqqan boʻlishi mumkin<ref>{{harvnb|Schwarz|2013}}</ref>. Arab savdogarlari <nowiki>XVI</nowiki> asrda portugallar kelguniga qadar Hind okeanidagi savdoda ustunlik qilishgan. [[Hormuz]] dengiz savdosining muhim markazi boʻlgan. [[O‘rta yer dengizi]]da ham zich savdo yoʻllari tarmogʻi mavjud edi. Bu yoʻllar orqali musulmon mamlakatlari bir-birlari bilan hamda [[Venetsiya]] va [[Genuya]] kabi Yevropa davlatlari bilan savdo-sotiq olib borardilar. Markaziy Osiyoni kesib oʻtuvchi [[Buyuk Ipak yoʻli]] Xitoy bilan Yevropa oʻrtasidagi Abbosiylar xalifaligi hududidan oʻtgan. [[Fayl:Bruges Belgium Windmill-Bonne-Chiere-01.jpg|thumb|upright|Abbosiylarning texnologiyadagi ixtirolaridan biri [[shamol tegirmoni]] edi<ref>{{Kitob manbasi|url=https://books.google.com/books?id=UFhGW3MxgPMC&q=abbasid+windmill&pg=PA35|title=Syria|last1=Phillips|first1=Douglas A.|last2=Gritzner|first2=Charles F.|date=2010|publisher=Infobase Publishing|isbn=978-1438132389|language=en}}</ref>.|left]] Abbosiylar xalifaligi muhandislari sanoatda [[Suv energiyasi|gidroenergetika]]dan foydalanishning bir qator innovatsion usullarini ishlab chiqishgan. Shuningdek, [[suv qalqish kuchi]], [[shamol energetikasi]] va neftdan (ayniqsa, [[kerosin]]ga aylantirish orqali) sanoatda foydalanishgan. Islom dunyosida [[Suv tegirmoni|suv tegirmonlari]]dan sanoatda foydalanish <nowiki>VII</nowiki> asrga borib taqaladi. [[Charxpalak|Gorizontal gʻildirakli va vertikal gʻildirakli suv tegirmonlari]] esa kamida <nowiki>IX</nowiki> asrdan boshlab keng tarqalgan. Salib yurishlari davriga kelib, islom dunyosining Al-Andalusdan va Shimoliy Afrikadan tortib Oʻrta Sharq va Markaziy Osiyogacha boʻlgan har bir viloyatida tegirmonlar ishlab turardi. Bu tegirmonlar turli qishloq xoʻjaligi va sanoat vazifalarini bajarar edi<ref name=Lucas>{{harvnb|Lucas|2005|p=10}}</ref>. Abbosiy muhandislar [[tirsakli val]]larni oʻz ichiga olgan mashinalar (jumladan, nasoslar) ishlab chiqishdi. Tegirmonlar va suv koʻtaruvchi moslamalarda [[tishli gʻildiraklar]]dan foydalanishdi. Suv tegirmonlari va suv koʻtaruvchi moslamalarga qoʻshimcha quvvat berish maqsadida toʻgʻonlardan foydalanishdi<ref name=Hassan>{{harvnb|al-Hassan|2002a}}</ref>. Bunday yutuqlar [[Qadimgi dunyo tarixi|qadimgi davrlar]]da [[qoʻl mehnati]] bilan bajarilgan koʻplab sanoat vazifalarining oʻrta asrlar islom dunyosida [[mexanizatsiya]]lashishiga va uning oʻrniga mashinalar tomonidan boshqarilishiga imkon berdi. Suv kuchining sanoatda qoʻllanishi islomiy Ispaniyadan nasroniy Ispaniyaga yoyilgani, bu yerda mato toʻqish tegirmonlari, qogʻoz ishlab chiqarish tegirmonlari va temir eritish tegirmonlari birinchi bor [[Kataloniya]]da qayd etilgani haqida fikrlar bildirilgan<ref>{{harvnb|Lucas|2005}}{{page needed|date=May 2015}}</ref>. [[Arab qishloq xoʻjaligi inqilobi]] davrida koʻplab yangi sanoat tarmoqlari vujudga keldi. Bular orasida toʻqimachilik, shakar ishlab chiqarish, arqon toʻqish, boʻyra toʻqish, ipak ishlab chiqarish va qogʻoz tayyorlash kabi dastlabki sanoat tarmoqlari bor edi. [[<nowiki>XII</nowiki> asrdagi lotincha tarjimalar]] kimyo va, ayniqsa, asbobsozlik sohasidagi bilimlarni yetkazib berdi<ref>{{harvnb|al-Hassan|2002b}}</ref>. Bu davrda qishloq xoʻjaligi va [[hunarmandchilik]] sohalarida ham yuqori darajada oʻsish sur’atlari kuzatildi<ref name = Labib>{{harvnb|Labib|1969}}</ref>. == Jamiyat == === Arablashtirish === Abbosiylar dastlab Umaviylar imperiyasidagi arab boʻlmagan aholiga nisbatan ijtimoiy tengsizlikdan foydalanib hokimiyatni qoʻlga kiritgan boʻlsa-da, Abbosiylar hukmronligi davrida imperiya tez sur’atlarda arablashdi. Bu jarayon, ayniqsa, Umaviylar davrida boshlangan [[Unumdor yarim oy]] hududida (yaʼni [[Mesopotamiya]] va [[Levant]]da) yaqqol koʻzga tashlandi. Xalifalik boʻylab arab tilida bilim tarqalishi natijasida turli millat va dinlarga mansub koʻplab kishilar kundalik hayotlarida arab tilida gaplasha boshladilar. Boshqa tillardagi manbalarni arab tiliga tarjima qilish boshlandi. Bu esa oʻziga xos islomiy oʻzlik shakllanishiga sabab boʻldi. Bu oʻziga xoslik avvalgi madaniyatlarni arab madaniyati bilan uygʻunlashtirib, oʻsha davrda Yevropada moʻjiza deb hisoblangan sivilizatsiya va bilim darajasini vujudga keltirdi<ref>{{harvnb|Ochsenwald|Fisher|2004|p=69}}</ref>. === Ayollarning mavqei === {{Yana qarang|Abbosiylar harami}} Avvalgi davrdan farqli oʻlaroq, Abbosiylar jamiyatida ayollar jamoa hayotining asosiy sohalaridan batamom chetlashtirilgan edilar{{sfn|Ahmed|1992|pp=112–115}}. [[Hadis]] kitoblarida aytilganidek, ayollarning musulmon ajdodlari erkaklarni jangga boshlab borgan, qoʻzgʻolonlar boshlagan va jamiyat hayotida faol ishtirok etgan boʻlsa-da, Abbosiylar davrida ayollarni imkon qadar yopiqlikda saqlash ideal hisoblangan. Istilolar musulmon zodagonlarga juda katta boylik va koʻplab qullar keltirgan edi. Qullarning aksariyati ayollar va bolalar boʻlib<ref name="ReferenceA">{{Kitob manbasi |last=Morony |first=Michael |title=Iraq after the Muslim conquest |date=2005 |publisher=Gorgias Press |edition=1st Gorgias Press [2nd ed.] |location=Piscataway, NJ |orig-date=1984}}</ref>, ularning koʻp qismi magʻlub boʻlgan Sosoniylar davlati yuqori tabaqalarining qaramogʻidagi shaxslar yoki haram aʼzolari edi<ref name="Abbott, Nabia 1946">{{Kitob manbasi |last=Abbott |first=Nabia |title=Two Queens of Baghdad: Mother and Wife of Hārūn al Rashīd |date=1946 |publisher=University of Chicago Press |location=Chicago}}</ref>. Istilolardan soʻng, yuqori tabaqa vakili minglab qullarga egalik qilishi mumkin boʻlgan, oddiy askarlar esa oʻzlariga oʻnta odamni xizmatkor qilishi mumkin edi {{refn|group =nb|Kanizaklarga yaxshi munosabatda bo‘lish talab etilardi. Chunki ularga nisbatan yomon muomala qilish islom axloq-odob qoidalariga zid boʻlardi. Biroq, hukmron tabaqaning ayrim vakillari yopiq eshiklar ortida oʻz haramlari bilan yoki ularsiz kufr va buzuq ishlarga qoʻl urardilar.}}. Ibn Abbosdan rivoyat qilinishicha, paygʻambar Muhammad aytgan: {{blockquote|Kimning ikki qizi balog‘at yoshiga yetib, ular bilan birga bo‘lgan vaqtida ularga yaxshi munosabatda bo‘lsa, bu ikki qizi unga jannatga kirish uchun vosita bo‘ladi. Kimning uch qizi bo‘lsa va ularga sabr-toqat koʻrsatsa, ularni oʻz mablag‘i hisobidan yedirsa, ichirsa va kiyintirsa, qiyomat kuni ular unga doʻzax olovidan qalqon boʻlurlar.}} Shunday boʻlsa-da, qul kanizaklar ([[qiyan]]lar va [[joriya]]lar) hamda malikalar obroʻli boʻlib, ajoyib sheʼriy asarlar yaratishgan. Ayollarning tarixiy oʻrnini oʻrganishimiz uchun yetarli maʼlumotlar saqlanib qolgan boʻlib, ushbu manbalar ayollar orasida soʻfiy tasavvufchi [[Robiʼa ul-Adaviya]] (714-801), malika va shoira [[Ulayya bintu Al-Mahdiy]] (777-825) hamda [[Qiyan|qoʻshiqchi ayollar]] [[Shoriya]] (taxminan 815-870), [[Fadl ash-Shayra]] (vafoti 871-yil) va [[Arib al-Ma’muniyya]] (797-890) kabi ovozi chiroyli va kuchli shaxslar borligini koʻrsatadi<ref>{{kitob manbasi|last=Qutbuddin |first=Tahera |editor=Josef W. Meri |editor-link= Josef W. Meri |title=Medieval Islamic Civilization: An Encyclopedia|date = 31 October 2005 |archive-date=7 February 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140207005116/http://nelc.uchicago.edu/sites/nelc.uchicago.edu/files/2006%20Women%20Poets%20%28Med.%20Islamic.%20Civ.%20Enc.%29.pdf|chapter-url=http://nelc.uchicago.edu/sites/nelc.uchicago.edu/files/2006%20Women%20Poets%20(Med.%20Islamic.%20Civ.%20Enc.).pdf |volume=II |publisher=Routledge |location=New York |isbn=978-0-415-96690-0 |chapter=Women Poets |pages=865–867 |access-date=29 March 2015 |url-status=dead }}</ref><ref>{{ensiklopediya manbasi|author=Samer M. Ali|title=Medieval Court Poetry|encyclopedia= The Oxford Encyclopedia of Islam and Women|edition= by Natana J. Delong-Bas, 2 vols (Oxford: Oxford University Press, 2013), I 651–54 (at p. 652)|url= https://www.academia.edu/5023780}}</ref>. [[Abbosiylar harami]]dagi har bir ayolning oʻz xodimlari va choʻrilari xizmat koʻrsatadigan qoʻshimcha uyi yoki xonadoni bor edi. [[Islomda kanizaklarga munosabat|Choʻri]] oʻgʻil farzand koʻrganda, maqomi [[ummu al-valad]]ga koʻtarilar, shuningdek, unga sovgʻa sifatida uy va xizmatkor qullar ham berilar edi{{sfn|Bobrick|2012|p=22}}. === Yahudiy va nasroniylarga munosabat === [[Fayl:Hunayn ibn-Ishaq al-'Ibadi Isagoge.jpg|left|thumb|Nufuzli tarjimon, olim, tabib [[Hunayn ibn Isʼhoq]]<ref name=":02">{{Jurnal manbasi |last=Osman |first=Ghada |date=2012-12-31 |title="The sheikh of the translators": The translation methodology of Hunayn ibn Ishaq |url=http://www.jbe-platform.com/content/journals/10.1075/tis.7.2.04osm |journal=Translation and Interpreting Studies |language=en |volume=7 |issue=2 |pages=161–175 |doi=10.1075/tis.7.2.04osm |issn=1932-2798}}</ref>.]] Abbosiylar xalifaligida yahudiylar, nasroniylar va musulmon boʻlmagan shaxslarning maqomi hamda ularga munosabat murakkab va uzluksiz oʻzgarib boruvchi masala edi. Musulmon boʻlmagan aholi [[zimmiy]]lar deb atalar edi<ref name=":0">{{Kitob manbasi|title=A History of Muslims, Christians, and Jews in the Middle East|url=https://archive.org/details/historyofmuslims0000shar|last=Sharkey|first=Heather|publisher=Cambridge University Press|year=2017|isbn=978-0521186872|location=Cambridge|pages=[https://archive.org/details/historyofmuslims0000shar/page/n90 27]–30}}</ref>. Abbosiylar jamiyatida zimmiylar maʼlum darajada kamsitishlarga duch kelishgan. Ular musulmonlarning barcha imtiyozlaridan foydalana olmasdilar va [[jizya]] deb ataladigan, gʻayridinlarga solinadigan soliqni toʻlashlari kerak edi. Biroq, [[Ahl ul-kitob|kitob ahli]] (musulmon boʻlmagan monoteistlar) boʻlgan yahudiylar va nasroniylarga oʻz dinlariga erkin amal qilishlariga ruxsat berilib, ular Islomni qabul qilishga majburlanmagan. Zimmiylarga nisbatan munosabatning umumiy jihatlaridan biri qanday muomalada boʻlinishi xalifaning shaxsiga bogʻliqligi edi. [[Al-Mutavakkil]] (822—861) singari baʼzi Abbosiy xalifalar zimmiylarning jamoat joylarida nima kiyishlari mumkinligiga qattiq cheklovlar joriy etishdi. Bu cheklovlar koʻpincha zimmiylarni musulmonlardan ajratib turadigan sariq rangdagi kiyimlarni oʻz ichiga olardi<ref name=":1">{{Kitob manbasi|title=Non-Muslims in the Early Islamic Empire|last=Levy-Rubin|first=Milka|date=2011|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-1108449618|location=Cambridge|pages=102–103|doi = 10.1017/cbo9780511977435}}</ref>. Al-Mutavakkil joriy etgan cheklovlarga zimmiylarning hukumatdagi rolini kamaytirish, ularning uy-joylarini musodara qilish va zimmiylarning taʼlim olishini murakkablashtirish kabilar kirardi<ref name=":1" />. Abbosiy xalifalarning aksariyati al-Mutavakkil kabi qattiqqoʻl emas edi. [[Al-Mansur]] hukmronligi davrida (714—775) yahudiylar va nasroniylar [[xalifalik]], ayniqsa [[Bagʻdod]] shahrining umumiy madaniyatiga katta taʼsir koʻrsatishgan edi. Yahudiylar va nasroniylar buni ilmiy faoliyatda faol qatnashish orqali amalga oshirishgan. Bir xalifa hukmronligi davrida zimmiylarga qarshi joriy etilgan qonunlar keyingi xalifalar davrida bekor qilinishi yoki amalda qoʻllanmasligi odatiy hol boʻlgan. Al-Mansur va al-Mutavakkil ikkalasi ham musulmon boʻlmagan shaxslarning davlat lavozimlarida ishlashini taqiqlaydigan qonunlarni joriy etdilar<ref>{{Kitob manbasi|title=Non-Muslims in the Early Islamic Empire|last=Levy-Rubin|first=Milka|date=2011|publisher=Cambridge University Press|isbn=978-1108449618|location=Cambridge|pages=108–110|doi = 10.1017/cbo9780511977435}}</ref>. Al-Mansur oʻzi chiqargan qonunga qatʼiy amal qilmagan. Moliya sohasida zimmiylarning zarur bilim va tajribasiga ehtiyoj tufayli, ularni xalifalik xazinasiga qayta jalb qildi<ref name=":2">{{Jurnal manbasi|last=Sirry|first=Mun'im|date=2011|title=The public role of Dhimmīs during ʿAbbāsid times|journal=Bulletin of the School of Oriental and African Studies, University of London|volume=74|issue=2|pages=187–204|jstor=41287947|doi=10.1017/S0041977X11000024|s2cid=146324749 |doi-access=}}</ref>. Al-Mutavakkil zimmiylarni davlat lavozimlaridan chetlashtirish toʻgʻrisidagi qonunni ancha jiddiy qoʻlladi. Biroq, uning hukmronligi tugaganidan koʻp oʻtmay, hukumatda zimmiylarning ishtirokiga oid koʻplab qonunlarga umuman rioya qilinmadi yoki kamida qonunlardagi talablar yumshatildi<ref name=":1" />. Hatto [[al-Muqtadir]] ({{hukmronlik|908|932}}) ham, al-Mutavakkil singari musulmon boʻlmaganlarni davlat lavozimlaridan chetlashtirish pozitsiyasini egallaganiga qaramay, oʻzining bir nechta nasroniy kotiblari bor edi. Bu esa musulmon boʻlmagan shaxslar xalifalikdagi koʻplab muhim arboblar bilan aloqa oʻrnatish imkoniyatiga hali ham ega ekanligini koʻrsatadi<ref name=":2" />. Baʼzi musulmon boʻlmaganlar yuqori martabali islom amaldorlari bilan oddiy aloqada boʻlish yoki shunchaki ularning kotibi boʻlishdan tashqari, xalifadan keyingi eng yuqori lavozim — vazirlik darajasiga ham erishishgan<ref name=":2" />. [[Fayl:Church of the East mural, 837-839 CE, Palace of al-Mukhtar, Samarra, Iraq.jpg|thumb|upright|[[Sharq cherkovi]] ruhoniysi. [[Muxtor as-Saqafiy|Al-Muxtor]] saroyidagi devoriy tasvir. 837-839-yillar. [[Samarra]], Iroq<ref>{{kitob manbasi |last1=Baumer |first1=Christoph |title=The Church of the East: An Illustrated History of Assyrian Christianity |date= 2016 |publisher=Bloomsbury Publishing |isbn=978-1-83860-934-4 |page=166 |url=https://books.google.com/books?id=UhiWDwAAQBAJ&pg=PA-166 |language=en}}</ref>]] Abbosiylar xalifaligida yahudiylar va nasroniylarning umumiy maqomi musulmonlarga nisbatan pastroq boʻlishi mumkin edi, biroq zimmiylar koʻp hollarda shifokorlik va davlat amaldorligi kabi hurmatli va hatto nufuzli kasblarda faoliyat yuritishlariga yoʻl qoʻyilardi. Yahudiylar va nasroniylar, zimmiy boʻlganlari uchun soliq toʻlasalar-da, boyib ketishlariga ruxsat berilgan edi<ref name=":0" />. Zimmiylar ijtimoiy pogʻonadan yuqoriga va pastga koʻtarila olishgan, ammo bu asosan xalifalarning munosabatiga bogʻliq boʻlgan. Oʻsha davrda yahudiy va nasroniylarning ijtimoiy mavqeini koʻrsatuvchi belgi ularning musulmonlar bilan yonma-yon yashay olish imkoniyati edi. Masalan, al-Mansur xalifalikni boshqargan davrda zimmiylarning musulmonlar bilan bir mahallada yashashi odatiy hol boʻlgan<ref name=":0" />. Zimmiylarning nufuzli lavozimlar va hukumat mansablarini egallashlariga ruxsat berilishining eng muhim sabablaridan biri ular davlat farovonligi uchun juda muhim boʻlgan va qoʻlidagi ishni mohirona, hatto aʼlo darajada bajarishga qodir ekanliklari edi<ref>{{Kitob manbasi|title=A History of Muslims, Christians, and Jews in the Middle East|url=https://archive.org/details/historyofmuslims0000shar|last=Sharkey|first=Heather|publisher=Cambridge University Press|year=2017|isbn=978-0521186872|location=Cambridge|pages=[https://archive.org/details/historyofmuslims0000shar/page/n115 52]–54}}</ref>. Xalifalikdagi ayrim musulmonlar, garchi islom davlati boʻlsa-da, davlat lavozimlarida oʻzlarining ustidan maʼlum darajada hukmronlik qilayotgan zimmiylar borligidan norozilik bildirishgan. Boshqa musulmonlar esa, garchi boshqaruv sinfining aksariyatini musulmonlar tashkil etsa-da, ayrim zimmiylarning boshqa musulmonlarga nisbatan koʻproq boylik yoki obroʻga ega ekanligi tufayli ularga hasad qilishgan<ref name=":2" />. Umuman olganda, musulmonlar, yahudiylar va nasroniylar oʻrtasidagi munosabatlar baʼzida ijobiy tus olgan, ayniqsa yahudiylar uchun bu munosabatlar Yevropadagi vaziyatdan ancha yaxshi edi. Bu holat Yevropada yahudiylarga nisbatan boʻlgan munosabat bilan taqqoslaganda yaqqol koʻzga tashlanardi<ref name=":0" />. Zimmiylarga yuklangan koʻplab qonunlar va cheklovlar koʻpincha oldingi davlatlar ozchilik diniga mansub kishilarga, ayniqsa yahudiylarga nisbatan kamsitish maqsadida qoʻllagan qonunlarga oʻxshash edi. <nowiki>IV</nowiki> asrda Rimliklar yahudiylarga davlat lavozimlarini egallashni taqiqlab qoʻyishgan. Rim fuqarolarining yahudiylikka oʻtishini man etishgan. Koʻp hollarda Rim armiyasida xizmat qilayotgan yahudiylarning harbiy unvonini pasaytirar edilar<ref>{{Kitob manbasi|title=Christian Antisemitism: A History of Hate|last=Nicholls|first=William|publisher=Haddon Craftsmen|year=1993|isbn=978-0876683989|location=Scranton|pages=196–197}}</ref>. Buning aksi oʻlaroq, bir holatda Ibn al-Furot va [[Ali ibn Iso ibn al-Jarroh]] ismli ikki [[vazir]] Ibn al-Furotning harbiy qoʻshinlarga nasroniy kishini boshliq etib tayinlash qaroriga doir bahs-munozara qilishgan. Avvalgi vazir Abu Muhammad al-Hasan al-Bazuriy faoliyatida ham shunaqa holat sodir boʻlgan. Bu kabi qonunlar al-Mansurning zimmiylarga qarshi qonunlaridan oldinroq mavjud boʻlib, koʻpincha oʻxshash cheklovlarni koʻzda tutar edi. Biroq, Rim imperatorlari qonunlarni amalga oshirishda koʻplab Abbosiy xalifalariga nisbatan qatʼiyroq boʻlishgan<ref>{{Kitob manbasi|title=Anti-Semitism Before the Holocaust|last=Lindemann|first=Albert|publisher=Pearson Educated Limited|year=2000|isbn=978-0582369641|location=Harlow|page=38}}</ref>. [[Bagʻdod yahudiylari tarixi|Bagʻdod yahudiylari]]ning aksariyati arab jamoasiga qoʻshilib, [[arab tili]]ni oʻz ona tillari deb bilishgan. Baʼzi yahudiylar oʻz maktablarida ibroniy tilini oʻrganishgan va yahudiy diniy taʼlimi rivojlangan. Birlashgan musulmon imperiyasi yahudiylarga Yaqin Sharq boʻylab tarqalgan jamoalari orasidagi aloqalarni qayta oʻrnatish imkonini berdi. Shahardagi Talmud instituti ravvinlik anʼanasining Yevropa boʻylab yoyilishiga hissa qoʻshdi. Bagʻdoddagi yahudiy jamoasi esa oʻnta ravvinlik maktabi va yigirma uchta sinagoga barpo qildi. Bagʻdodda nafaqat musulmon avliyolari va shahidlarining qabrlari, balki Levantdan yahudiylarning birinchi koʻchishi paytida jasadi Iroqqa keltirilgan [[Joshua|Yusha]]ning qabri ham joylashgan edi{{sfn|Bobrick|2012|p=68}}. === Bayramlar === Xalifalik musulmonlari oʻzlarining bayramlaridan tashqari nasroniy bayramlarini ham nishonlagani sababli, ayrim kunlarda katta ziyofatlar uyushtirilardi. Ikki asosiy islomiy bayram mavjud boʻlib, ulardan biri Ramazon oyining tugashi bilan nishonlanadigan [[Roʻza hayiti|Ramazon hayiti]], ikkinchisi esa [[Qurbon hayiti]] edi. Ayniqsa birinchi bayram juda quvonchli boʻlardi, chunki bolalar bezaklar va shirinliklar xarid qilishar, odamlar eng sara taomlarni tayyorlab, yangi kiyimlar sotib olishardi. Ertalab xalifa Muhammadning toʻnini kiygan holda qurollangan askarlar hamrohligida amaldorlarni [[Al-Mansurning ulugʻ masjidi|Jome masjid]]ga boshlab borib, u yerda namozga imomlik qilardi. Namozdan soʻng, yigʻilganlarning barchasi bir-birlariga eng yaxshi tilaklarini bildirib, oʻz qarindoshlari hamda doʻstlarini quchoqlab, tabriklashardi. Bayramlar uch kun davom etardi. Bir necha kunlik bayram davomida koʻchalar chiroqlar bilan yoritilar, [[Dajla]] daryosidagi qayiqlarda ham chiroqlar osilib, yoritib qoʻyilardi. Aytilishicha, Bagʻdod bu kunlarda „xuddi yangi kelindek yarqirardi“. [[Qurbon hayiti]] paytida jamoat maydonlarida qoʻylar soʻyilar, xalifa saroyning hovlisida katta koʻlamdagi qurbonlik marosimida ishtirok etardi. Keyin goʻsht taqsimlanib, kambagʻallarga tarqatilgan<ref>{{harvnb|Bobrick|2012|p=70}}</ref>. Bu ikki bayramdan tashqari [[Shialik|shia]]lar [[Fotima]] va [[Ali ibn Abu Tolib]]ning tugʻilgan kunlarini ham nishonlashgan. Hukmron oiladagi nikohlar va tugʻilishlar xalifalik xalqiga eʼlon qilib turilardi. Xalifaning oʻgʻillaridan biri [[Qiroat|Qur’oni Karimni ravon tilovat qila olish]]i haqidagi xabarni butun jamoa quvonch bilan kutib olardi. Horun muqaddas hisoblangan ushbu isteʼdodni egallagach, xalq koʻchalarda mashʼalalar yoqib, gulchambarlar bilan bezagan, otasi [[al-Mahdiy]] esa besh yuz nafar qulni ozod qilgan edi<ref name="Bobrick 2012 71">{{harvnb|Bobrick|2012|p=71}}</ref>. Boshqa madaniyatlar va dinlardan kirib kelgan bayramlar orasida keng nishonlanadigan bayram, ayniqsa Bagʻdodda (koʻplab forslar istiqomat qiladigan shahar), bahor kelishini tarannum etadigan [[Navroʻz]] edi. Fors qoʻshinlari joriy etgan tahorat marosimida aholi oʻzlariga suv sepib, bodomdan tayyorlangan pishiriqlarni tanovul qilishardi. Hukmron oilaga tegishli saroylar olti kecha-kunduz davomida yoritib qoʻyilgan. Abbosiylar, shuningdek, qishning boshlanishini anglatuvchi forslarning Mihraj bayramini (nogʻoralar chalinishi bilan boshlangan) va Sadar bayramini nishonlashgan. Sadar bayramida uylarda xushboʻy tutatqilar yoqilar, xalq esa shahzodalar va vazirlarning oʻtishini koʻrish uchun Dajla daryosi boʻyida toʻplanardi<ref name="Bobrick 2012 71"/>. == Harbiy hayot == Bagʻdodda koʻplab harbiy yetakchilar boʻlib, ularning koʻpchiligi arablardan kelib chiqqan yoki shunday ekanligi taʼkidlar edi. Biroq, shuni aytish mumkinki, harbiylarning aksariyati [[Eroniy xalqlar|eroniy]]lar boʻlib, ularning katta qismi Gʻarbiy Eron yoki Ozarbayjondan emas, balki [[Xuroson (tarixiy viloyat)|Xuroson]] va [[Movarounnahr]]dan kelgan edi<ref>{{ensiklopediya manbasi |url=http://www.iranicaonline.org/articles/baghdad-iranian-connection-1-pr-Mongol |title=Baghdad i. The Iranian Connection: Before the Mongol Invasion |first=H. |last=Kennedy |date=15 December 1988 |access-date=22 August 2011 |volume=III |issue=4 |pages=412–415 |encyclopedia=[[Iranica Online]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20111117004858/http://www.iranicaonline.org/articles/baghdad-iranian-connection-1-pr-Mongol |archive-date=17 November 2011 |url-status=live}}</ref>. Abbosiylarning hokimiyatga kelishida tayanch boʻlgan xurosoniy askarlarning aksariyati arab millatiga mansub edi<ref>{{ensiklopediya manbasi |url=http://www.iranicaonline.org/articles/iraq-i-late-sasanid-early-islamic |title=Iraq i. In the Late Sasanid and Early Islamic Eras |first=Michael |last=Morony |author-link=Michael Morony |date=2006 |access-date=30 March 2012 |volume=XIII |issue=5 |pages=543–550 |encyclopedia=[[Iranica Online]] |archive-url=https://web.archive.org/web/20120229181405/http://www.iranicaonline.org/articles/iraq-i-late-sasanid-early-islamic |archive-date=29 February 2012 |url-status=live }}</ref>. [[Fayl:Al-Akhdar Castle.jpg|thumb|[[Karbalo]] janubida joylashgan [[Uxayzir qal’asi]]. Qalʼa 775-yilda qurilgan boʻlib, oʻziga xos mudofaa uslubiga ega toʻrtburchak shakldagi yirik istehkom.]] Xurosondagi musulmonlarning doimiy qoʻshini asosan arablardan tashkil topgan edi. Abbosiylar saltanatining tashkiliy tuzilishi tarafdorlar orasida etnik va irqiy tenglikni taʼminlashni maqsad qilgan holda ishlab chiqilgan edi. Abu Muslim Ipak yoʻli boʻylab zobitlarni yollash chogʻida ularning qabila yoki etnik mansubligiga qarab emas, balki oʻsha vaqtdagi yashash joylariga asoslanib roʻyxatga olgan edi<ref name="ira62">{{Kitob manbasi |url=https://books.google.com/books?id=hvx9jq_2L3EC&dq=umayyad+abbasid+non+muslim+support&pg=PA62 |title=The Cambridge History of Iran |date=1975 |publisher=Cambridge University Press |isbn=0-521-20093-8 |editor-last=Frye |editor-first=Richard N. |volume=4: The Period from the Arab Invasion to the Saljuqs |location=Cambridge |page=62}}</ref>. Abbosiylar davrida eroniy xalqlar armiya va maʼmuriy tizimda avvalgiga qaraganda koʻproq oʻrin egallay boshlashdi<ref>{{Kitob manbasi |last1=Kennedy |first1=Hugh |title=The Prophet and the Age of the Caliphates: The Islamic Near East from the Sixth to the Eleventh Century |url=https://archive.org/details/prophetageofcali0000kenn_n8u3 |date=2004 |publisher=Pearson/Longman |isbn=0-582-40525-4 |edition=2nd |location=Harlow |page=[https://archive.org/details/prophetageofcali0000kenn_n8u3/page/n434 134]}}</ref>. Abbosiylar qoʻshini asosan Xurosonlik [[abna ad-davla]] piyoda askarlar va ogʻir qurollangan xurosoniy otliqlaridan tashkil topgan boʻlib, ularni yarim mustaqil qoʻmondonlar (''qoid'') boshqarardi. Bu qoʻmondonlar Abbosiylar ajratgan mablagʻlar hisobidan odamlarni yollash va joylashtirish huquqiga ega edilar<ref>{{kitob manbasi |last1=Jo Van Steenbergen |title=A History of the Islamic World, 600–1800: Empire, Dynastic Formations, and Heterogeneities in Pre-Modern Islamic West-Asia |url=https://archive.org/details/historyofislamic0000stee |publisher=Routledge |isbn=978-1000093070 |chapter=2.1|year=2020 }}</ref>. Al-Muʼtasim [[Somoniylar]]dan turkiy qul askarlarni shaxsiy qoʻshiniga yollash amaliyotini yoʻlga qoʻydi. Bu ish orqali xalifalik boshqaruvini qoʻlga olish imkoniyatiga ega boʻldi. Shuningdek, Umar joriy etgan eski ''jund'' tizimini bekor qilib, dastlabki arab harbiylarining avlodlariga beriladigan maoshlarni turkiy qul askarlarga yoʻnaltirdi. Turkiy askarlar yoshlikdan ot minishga oʻrgatilgan mohir otliq kamochilar ekani bilan mashhur boʻlib, jang uslubini oʻzgartirib yuborishdi. Ushbu yangi harbiy kuchlar uzoq chegaradosh oʻlkalarning etnik guruhlaridan safarbar qilinib, jamiyatning qolgan qismidan butunlay ajralga holda faoliyat yuritishgan. Askarlarning baʼzilari arab tilida yaxshi gaplasha olishmagan. Bu holat Samarradagi anarxiya davridan boshlab xalifalik inqiroziga olib keldi<ref>{{kitob manbasi |first=Hugh|last= Kennedy|title=The Prophet and the Age of the Caliphates |url=https://archive.org/details/prophetageofcali0000kenn_n8u3|date=2004 |publisher=Pearson Education |isbn=0-582-40525-4 |pages=156–169}}</ref>. Abbosiylar hech qachon yirik doimiy qoʻshinga ega boʻlmagan boʻlsa-da, xalifa zarur paytlarda soliqlar hisobidan qisqa vaqt ichida koʻplab askarlarni yollashi mumkin edi. Shuningdek, muntazam maosh oladigan oddiy askarlar guruhlari hamda maxsus kuchlar boʻlinmasi mavjud edi. Istalga vaqtda Vizantiya chegarasi, [[Bagʻdod]], [[Madina (shahar)|Madina]], [[Damashq]], [[Ray]] va boshqa geostrategik hududlar boʻylab har qanday tartibsizliklarni bostirish uchun {{nts|125000}} nafar musulmon askarlarni safarbar qilish mumkin edi{{sfn|Bobrick|2012|p=44}}. Otliq qoʻshin temir sovutlar va dubulgʻalar bilan jihozlangan edi. Oʻrta asrlar ritsarlari kabi otliq askarlarning ham faqatgina burun uchlari va koʻzlari oldidagi kichik tirqishlar ochiq qolgan edi. Piyoda askarlar nayza, qilich va uzun nayzalar bilan qurollantirilib, (fors anʼanalariga muvofiq) shunaqangi mustahkam turishga oʻrgatilganki, zamondoshlaridan biri: „Ularni goʻyo bronza qisqichlar mahkam ushlab turganday tuyulardi“, deb yozgan edi{{sfn|Bobrick|2012|p=44}}. Abbosiylar qoʻshinida [[katapulta]]lar, [[manjaniq]]lar, [[Qoʻchqor (qamal quroli)|devor buzuvchi qoʻchqor]]lar, narvonlar, ilmoqli arqonlar va ilgaklar kabi turli xil qamal qurollari mavjud boʻlgan. Bunaqa qurollarning barchasini harbiy muhandislar nazorat qilgan. Asosiy qamal quroli ''manjaniq'' boʻlib, u oʻrta asrlar gʻarbida mavjud boʻlgan [[trebuchet]]ga oʻxshash qamal qurolining bir turi edi. Manjaniqsimon qurollar yettinchi asrdan boshlab [[Torsion qamal muhandsiligi|torsion artilleriya]] oʻrnini egallagan edi. Horun ar-Rashid davriga kelib, xalifalik qoʻshini olov [[granata]]laridan foydalana boshladi. Abbosiylar, shuningdek, tuyalar tortib yuradigan [[Dala shifoxonasi|dala shifoxonalari]] va tez tibbiy yordam xizmatlaridan ham foydalanishgan<ref>{{harvnb|Bobrick|2012|p=44}}</ref>. == Fuqaroviy boshqaruv == [[Fayl:Abbasid Caliphate 850AD.png|thumb|{{circa|850}}-yil, [[al-Mutavakkil]] hukmronligi davrida Abbosiylar xalifaligi viloyatlari]] Xalifalik hududining nihoyatda ulkanligi sababli markazlashmagan boʻlib, 24 ta viloyatga boʻlingan edi<ref name="Bobrick 2012 45">{{harvnb|Bobrick|2012|p=45}}</ref>. Horunning vaziri cheklanmagan hokimiyatga ega boʻlgan. Horun davrida maxsus „musodara byurosi“ tashkil qilingan. Hukumatga qarashli ushbu organ vazirga har qanday poraxoʻr noib yoki davlat xizmatchilarining mol-mulki va boyliklarini musodara qilish imkonini berardi. Bundan tashqari, noiblar ham quyi mansabdagi amaldorlarning mol-mulkini musodara qilish huquqiga ega boʻldi. Nihoyat, xalifa ham nazardan qolgan vazirga nisbatan ham xuddi shunday jazo tayinlashi mumkin edi. Keyinchalik bir xalifa aytganidek, „Vazir butun mamlakat boʻylab va fuqarolar orasida bizning vakilimizdir. Bas, kim unga itoat qilsa, bizga itoat etgan boʻladi. Kim bizga itoat etsa Allohga itoat etgan boʻladi. Alloh oʻziga itoat etganlarga jannatga kirish imkonini beradi“<ref name="Bobrick 2012 45"/>. Har bir mintaqadagi yirish shaharda pochta boʻlimi mavjud boʻlib, poytaxtni boshqa shahar va qishloqlar bilan bogʻlash maqsadida yuzlab yoʻllarga tosh yotqizib chiqilgan edi. Xalifalik boʻylab xat-xabarlarni yetkazib berish uchun aloqa uzatish tizimidan foydalanilgan. Bagʻdoddagi markaziy pochta idorasida hatto har bir shahar orasidagi masofalarni koʻrsatuvchi yoʻnalishlar xaritasi ham mavjud edi. Yoʻllar boʻyida mehmonxonalar, yoʻlovchilar uchun boshpanalar va quduqlar qurilgan boʻlib, bu yoʻllar sharqqa tomon Fors va [[Markaziy Osiyo]] orqali to Xitoygacha yetib borgan<ref>{{harvnb|Bobrick|2012|p=46}}</ref>. Pochta xizmati faqatgina fuqarolik xizmatlarini takomillashtiribgina qolmay, xalifa uchun razvedka xizmati vazifasini ham bajargan. Pochtachilarga mahalliy voqealarni kuzatib boruvchi aygʻoqchilik vazifasi ham yuklatilardi<ref name="Bobrick 2012 47">{{harvnb|Bobrick|2012|p=47}}</ref>. Xalifalik davrining dastlabki yillarida barmakiylar [[fuqarolik xizmati]]ni shakllantirishni oʻz zimmalariga olgan edilar. Oila tarixi shimoliy [[Afgʻoniston]]dagi [[Buddizm|buddaviylik]] ibodatxonalariga borib taqalardi. <nowiki>VIII</nowiki> asr boshlarida oila islomni qabul qilib, Abbosiylar uchun fuqarolik maʼmuriyatining sezilarli qismini oʻz zimmasiga ola boshladi<ref name="Bobrick 2012 47"/>. Xalifalik xazinasiga turli soliqlardan daromad oqimi boʻlgan. Bular qatoriga koʻchmas mulk soligʻi, chorva mollari, oltin va kumush hamda tijorat tovarlari uchun yigʻimlar, musulmon boʻlmaganlar uchun alohida soliq va bojxona toʻlovlari kirgan<ref name="Bobrick 2012 45"/>. == Savdo == {{Yana qarang|Islom iqtisodiyoti tarixi|Abbosiylar xalifaligi quldorlik}} [[Horun ar-Rashid|Horun]] davrida [[Fors koʻrfazi]] orqali dengiz savdosi gullab-yashnadi. Arab kemalari janubda [[Madagaskar]]gacha, sharqda esa Xitoy, Koreya va Yaponiyagacha borib savdo-sotiq ishlarini olib bordi. Bagʻdod va boshqa shaharlarning rivojlanayotgan iqtisodiyoti muqarrar ravishda hashamatli buyumlarga boʻlgan talabni yuzaga keltirdi hamda uzoq masofali karvonlarni tashkil etib, savdo-sotiq va oʻz mollarini tarqatish bilan shugʻullanadigan tadbirkorlar sinfini shakllantirdi. Sharqiy Bagʻdod bozorining butun bir qismi Xitoy mollari uchun ajratilgan edi. Arablar [[Boltiqboʻyi mintaqasi]] bilan savdo-sotiq olib borib, shimolda hatto [[Britaniya orollari]]gacha yetib borishgan. Rossiya va Shvetsiyaning ayrim hududlarida oʻn minglab arab tangalari topilgan boʻlib, bu Abbosiylar sulolasi davrida yaratilgan keng qamrovli savdo tarmoqlarining mavjudligini tasdiqlaydi. <nowiki>VIII</nowiki> asrda Angliyaning Mersiya qirolligida hukmronlik qilgan [[Offa]] Abbosiylar tangalariga oʻxshash oltin tangalarni zarb ettirgan<ref name="Bobrick 2012 74">{{harvnb|Bobrick|2012|p=74}}</ref>. [[Fayl:Khalili Collection Islamic Art mss 0972 fol 6b-7a.jpg|thumb|[[Istaxriy]] qalamiga mansub ''[[Yoʻllar va mamlakatlar kitobi]]'']] Musulmon savdogarlar Hindiston va [[Janubi-Sharqiy Osiyo]] bilan savdo-sotiq qilish hamda sayohat maqsadlarida [[Bandar Sirof]], [[Basra]] va [[Adan (shahar)|Adan]] portlaridan, shuningdek, ayrim [[Qizil dengiz]] bandargohlaridan foydalanishgan. [[Oʻrta Osiyo]] orqali oʻtgan quruqlik yoʻllaridan ham foydalanishgan. Arab ishbilarmonlari <nowiki>VIII</nowiki> asrdayoq Xitoyga kirib borishgan. Arab savdogarlari [[Buxoro]] va [[Samarqand]] bilan savdo qilish uchun Kaspiy dengizidan suzib oʻtishgan<ref name="Bobrick 2012 74"/>. Koʻpgina karvonlar va tovarlar oʻzlari koʻzlagan manzilga yetib bora olmagan. Xitoyga eksportning bir qismi yongʻinlarda yoʻq boʻlgan, koʻplab kemalari esa choʻkib ketgan. Aytishlaricha, Xitoyga sogʻ-omon borib kelgan har qanday kishi Allohning marhamatiga sazovor boʻlgan, deb hisoblanardi. Keng foydalaniladigan dengiz yoʻllariga koʻpincha qaroqchilar xavf solib turardi. Qaroqchilarda savdo kemalariga nisbatan tezkor kemalar mavjud boʻlardi. [[Dengizchi Sinbad|Sinbad]] hikoyalaridagi koʻplab dengiz sarguzashtlari oʻsha davr dengizchilarining tarixiy afsonalariga asoslangan aytiladi<ref name="Bobrick 2012 75">{{harvnb|Bobrick|2012|p=75}}</ref>. Abbosiylar Afrika bilan quruqlik orqali savdo aloqalarini oʻrnatgan boʻlib, asosan oltin va [[Sahara orqali qul savdosi|qul savdosi]] amalga oshirilar edi. Yevropa bilan savdo aloqalari [[Arab — Vizantiya urushlari|dushmanlik tufayli]] toʻxtaganda, yahudiylar ikki gʻanim dunyo oʻrtasida koʻprik vazifasini bajarishdi<ref name="Bobrick 2012 75"/>. Abbosiylar <nowiki>XI</nowiki> asrdan boshlab Italiyaning [[Venetsiya respublikasi|Venetsiya]] va [[Genuya respublikasi|Genuya]] dengiz respublikalari bilan keng koʻlamli savdo-sotiq aloqalari olib borishgan. Venetsiyalik savdogarlar sharqdan keltirilgan ziravorlar, ipak va qimmatbaho metallar kabi yuqori qiymatli mollarni oson ayirboshlashgan. Buning evaziga Venetsiyadan Yevropada ishlab chiqarilgan mahsulotlar va hashamatli buyumlar eksport qilindi. Genuyalik savdogarlar ziravorlar, toʻqimachilik mahsulotlari va boshqa talab yuqori boʻlgan mahsulotlar bilan savdo qilishgan. Genuya Oʻrtqa yer dengizidagi strategik joylashuvi tufayli Oʻrta yer dengizi savdo tarmogʻiga qoʻshilish imkoniga ega edi. Bu orqali respublika Arab xalifaligini boshqa Yevropa bozorlarini bogʻlash vazifasini ham bajardi. Ushbu savdo aloqalari oʻrta asrlar Oʻrta yer dengizi mintaqasini islom dunyosi bilan bogʻlashda hal qiluvchi ahamiyatga ega boʻldi. Tovar ayirboshlash, madaniy va texnologik oʻzaro taʼsirlar oʻrta asrlar jahon iqtisodiyotini yanada oʻzaro bogʻliq holga keltirdi<ref>{{Veb manbasi |last=Hays |first=Jeffrey |title=Abbasids (A.D. 750 to 1258): Rise, History, Wealth {{!}} Middle East And North Africa — Facts and Details |url=https://africame.factsanddetails.com/article/entry-261.html |access-date=2024-07-10 |website=africame.factsanddetails.com |language=en}}</ref><ref>{{Veb manbasi |title=Cross-Cultural Trade and Cultural Exchange During the Crusades |url=https://www.sultanandthesaintfilm.com/education/cross-cultural-trade-cultural-exchange-crusades/ |access-date=2024-07-10 |website=The Sultan and The Saint |language=en-US}}</ref>. == Parchalanishi == {{See|Samarradagi anarxiya|Xorijiylar qoʻzgʻoloni (866—896)|Zanjilar qoʻzgʻoloni}} Abbosiylarning [[Shialik|shia]]lar ziddiyatlari mavjud edi. Shialarning koʻpchiligi Abbosiylarning Umaviylarga qarshi urushini qoʻllab-quvvatlagandi. Chunki ham Abbosiylar, ham shialar Muhammad paygʻambar bilan oilaviy aloqalari orqali oʻz hokimiyatlari qonuniyligini daʼvo qilishar edi. Hokimiyat tepasiga kelgan Abbosiylar [[Sunniylik|sunniylar]] foydasiga shialik eʼtiqodlarini qoʻllab-quvvatlashni rad etishdi. Koʻp oʻtmay, 801-yilda berber [[xorijiylar]] Shimoliy Afrikada mustaqil davlat tuzishdi. 50 yil ichida [[Magʻrib]]dagi [[Idrisiylar]], [[Ifriqiya]]dagi [[Agʻlobiylar]] va koʻp oʻtmay [[Oʻrta asrlarda Misr|Misr]] hududidagi [[Tuluniylar]] hamda [[Ixshidiylar]] Afrikada amalda mustaqillikka erishdilar. Abbosiylar hokimiyati [[ar-Radiy]] hukmronligi davrida zaiflasha boshladi. Bu davrda amalda mustaqillikka erishgan turkiy qoʻmondonlar xalifalikka oʻlpon toʻlashni toʻxtatib qoʻyishdi. Bagʻdod yaqinidagi viloyatlarda ham mahalliy sulolalar hukmronligi oʻrnatila boshladi. Shuningdek, Abbosiylar Ispaniyadagi Umjaviylar bilan tez-tez toʻqnashuvlarga kirib turishar edi. <nowiki>IX—X</nowiki> asrlarda [[Savad]]dan keladigan soliq tushumlari kamayishi bilan Abbosiylarning moliyaviy ahvoli ham zaiflashdi<ref>{{Jurnal manbasi |last=Michele |first=Campopiano |date=2012 |title=State, Land Tax and Agriculture in Iraq from the Arab Conquest to the Crisis of the Abbasid Caliphate (Seventh-Tenth Centuries) |url=https://www.academia.edu/12137429 |url-status=live |journal=Studia Islamica |volume=107 |issue=1 |pages=1–37 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180913114643/http://www.academia.edu/12137429/_State_Land_Tax_and_Agriculture_in_Iraq_from_the_Arab_Conquest_to_the_Crisis_of_the_Abbasid_Caliphate_Seventh-Tenth_Centuries_in_Studia_Islamica_3_2012_35-80 |archive-date=13 September 2018 |access-date=19 October 2015 |via=Academia.edu}}</ref>. == Xalifalar roʻyxati == {{Asosiy|Abbosiylar sulolasi|Abbosiy xalifalar roʻyxati}} == Abbosiylar sulolasidan kelib chiqqan sulolalar == Abbosiylar qulagandan bir necha asr oʻtgach, koʻplab sulolalar ulardan kelib chiqqanini daʼvo qilishdi. Chunki musulmon jamiyatlarida oʻzining axloqiy yoki moddiy maqsadlarini qoʻllab-quvvatlash uchun shajaraviy dalillardan foydalanishning eng keng tarqalgan usuli „Muhammad alayhissalom bilan qarindoshlik aloqasini daʼvo qilish“, yaʼni „Ahli bayt“ga mansublikni yoki sayyid yohud sharif maqomini daʼvo qilish edi<ref name="ecommons.aku.edu">{{Kitob manbasi |url=https://ecommons.aku.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1000&context=uk_ismc_series_emc |title=Genealogy and Knowledge in Muslim Societies |date=2014 |publisher=Edinburgh University Press in association with the Aga Khan University |isbn=978-0-7486-4498-8 |editor-last=Savant |editor-first=Sarah Bowen |location=Edinburgh |editor-last2=de Felipe |editor-first2=Helena}}</ref>. Muhammad yoki Abbosiylar kabi sulolaning hoshimiy qarindoshlari bilan vorislik haqidagi daʼvolar nomzod sulola uchun „siyosiy hayotiylik“ tuygʻusini shakllantirardi. Bu daʼvolarning maqsadi „ichki barqarorlikka xizmat qilish“, yaʼni ommaning nazarida qonuniylikka erishishdir<ref name="ecommons.aku.edu" />. Hozirgi [[Chad]] va [[Sudan]]ning bir qismini boshqargan [[Vadai imperiyasi]], shuningdek, Pokistondagi [[Xayrpur (knyazlik)|Xayrpur]] va [[Bahavalpur (knyazlik)|Bahavalpur]] davlatlari hamda [[Bastak]] xonligi hukmron sulolalari ham oʻzlarining Abbosiylardan kelib chiqishganini daʼvo qilishgan<ref>{{Kitob manbasi |last=Gilmartin |first=David |url=https://books.google.com/books?id=5AglDQAAQBAJ&pg=PA22 |title=Blood and Water: The Indus River Basin in Modern History |date=2015 |publisher=University of California Press |isbn=978-0-520-28529-3 |location=Oakland |language=en}}</ref><ref>{{Kitob manbasi |last=Nachtigal |first=Gustav |title=Sahara and Sudan |date=1971 |publisher=University of California Press |isbn=0-520-01789-7 |volume=2: Kawar, Bornu, Kanem, Borku, Ennedi |page=206}}</ref><ref>{{harvnb|Baniabbassian|1960|pp=8–9}}</ref>. Abbosiylarga daʼvogar sulolalar orasida keng tarqalgan fikr barcha sulola 1258-yilda moʻgʻullar bosqini natijasida „tarqalib ketgan“ Bagʻdoddagi Abbosiy shahzodalarning avlodlari ekanligi edi<ref name="books.google.com">{{Kitob manbasi |last=Sarkar |first=R. N. |url=https://books.google.com/books?id=moMjWocXWYYC&pg=PA156 |title=Islam Related Naipual |date=2006 |publisher=Sarup & Sons |isbn=81-7625-693-5 |location=New Delhi}}</ref>. Ushbu omon qolgan shahzodalar moʻgʻullar nazorati ostida boʻlmagan xavfsiz joyga yoʻl olib, Bagʻdodni tark etishadi. Ular yangi jamiyatlarga moslashishadi. Shahzodalarning avlodlari asrlar oʻtib, oʻzlarining Abbosiy ajdodlariga tayanib, oʻz sulolalarini barpo etishdi<ref>{{harvnb|Baniabbassian|1960|p=14}}</ref><ref>{{harvnb|Bosworth|Van Donzel|Lewis|Pellat|1983|p=671}}</ref>. Bu fikr Bastak xonligining kelib chiqishi haqidagi afsonada ham taʼkidlangan. Unga koʻra, hijriy 656-yil, (milodiy 1258-yil) Bagʻdod qulab, shahar talon-taroj qilingan yilda Abbosiylar sulolasining omon qolgan bir nechta aʼzolari janubiy Eron hududiga qochib oʻtishgan. Ulardan eng kattasi Ismoil II ibn Hamza ibn Ahmad ibn Muhammad boshliq guruh dastlab Xonj qishlogʻiga, keyinchalik esa [[Bastak]]ka joylashgan. Milodiy <nowiki>XVII</nowiki> asrda aynan shu yerda Bastak xonligi tashkil etilgan{{refn|group=nb|For his full genealogy all the way back to Al-Abbas bin Abdulmuttalib, the paternal uncle of Mohamed, please see: Al-Abbasi's book ''Nader al-Bayan fi Dhikr Ansab Baniabbassian''<ref name=Alabb>{{harvnb|Al-Abbasi|1986}}{{Page needed | date = January 2014}}</ref>}}<ref>محمد أعظم؛ (العباسي)بني عباسيان بستكي (1993م). أحداث و وقائع و مشايخ بستك و خنج و لنجة و لار.</ref>. [[Vadai imperiyasi]]ning ham kelib chiqish tarixi shunga oʻxshash. Ularning taʼkidlashicha, sulola asoschisi Solih ibn Abdulloh ibn Abbos ismli shaxs boʻlgan. Solihning otasi Abdulloh esa moʻgʻullar bosqini paytida Bagʻdoddan [[Hijoz]]ga qochishga majbur boʻlgan Abbosiylar xonadoniga mansub shahzoda edi. Shahzodaning Solih ismli oʻgʻli boʻlib, u „qobiliyatli huquqshunos“ va „juda taqvodor odam“ boʻlib ulgʻaygan. Makkada haj qilayotgan musulmon [[ulamo]]lar uni uchratib, bilimidan taʼsirlanib, oʻzlari bilan birga [[Sennar]]ga ketishni taklif qilishgan. Aholi islomdan chetlashayotganini koʻrgan Solih, [[Vadai]] hududidagi Abu Sinun togʻini topgunga qadar „olgʻa intildi“. U yerda mahalliy aholini islomga kiritib, ularga islom qoidalarini oʻrgatdi. Shundan soʻng, aholi uni [[sulton]] etib saylashi bilan Vadai imperiyasi poydevorini yaratildi<ref>{{Kitob manbasi |last=Nachtigal |first=Gustav |url=https://books.google.com/books?id=n2pKwQX16BAC&pg=PA206 |title=Sahara and Sudan |date=1971 |publisher=C. Hurst and Company |sbn=90096653X |volume=4: Walai and Darfur |location=London|isbn=978-0900966538 |translator-last=Fisher |translator-first=Allan G. B. |translator-last2=Fisher |translator-first2=Humphrey J.}}</ref>. Bastak xonligiga kelsak, Shayx Muhammad Xon Bastakiyni mahalliy aholi hukmdor sifatida qabul qilgandan soʻng, „xon“ unvonini olgan Bastakning birinchi Abbosiy hukmdori boʻlgan. „Xon“ unvoni „hukmdor“ yoki „qirol“ maʼnosini anglatib, unga mazkur unvonni [[Karimxon]] Zand bergan deb aytiladi<ref>{{harvnb|Bosworth|Van Donzel|Lewis|Pellat|1983}}</ref>. Keyinchalik bu unvon Bastak va Jahongiriyaning barcha keyingi Abbosiy hukmdorlari unvoniga aylandi. Bundan tashqari, koʻplik shaklida, yaʼni „xonlar“, Shayx Muhammadxon Bastakiyning avlodlariga nisbatan ham qoʻllana boshlandi. Bastak va Jahongiriyaning soʻnggi Abbosiy hukmdori Muhammad Rizoxon „Satvat al-Mamalek“ Baniabbasiyning oʻgʻli Muhammad Aʼzamxon Baniabbasiy edi. Ushbu shaxs 1960-yilda ''Tarixi Jahongiriya va Baniabbasiyane Bastak'' nomli asar yozgan boʻlib, unda mintaqa va mintaqada hukmronlik qilgan Abbosiyllar sulolasi tarixi bayon etilgan. Muhammad Aʼzamxon Baniabbasian 1967-yilda vafot etgach, Bastakdagi Abbosiylar sulolasi hukmronligi ham barham topgan. == Izohlar == {{Manbalar|group="nb"}} == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == {{refbegin|30em}} * {{kitob manbasi|last=Abbas |first=Tahir |title=Islamic Radicalism and Multicultural Politics: The British Experience |url=https://books.google.com/books?id=JdC90uc8PfQC&pg=PA9 |publisher=Routledge |location=London|isbn=978-0-4155-7225-5 |lccn=2009050163 |year=2011}} * {{Kitob manbasi |last=Abun-Nasr |first=Jamil |url=https://books.google.com/books?id=jdlKbZ46YYkC |title=A history of the Maghrib in the Islamic period |publisher=Cambridge University Press |year=1987 |isbn=0521337674 |location=Cambridge |pages= |language=en}} * {{kitob manbasi|last=Al-Abbasi |first=A. M. M. |year=1986 |title=Nader al-Bayan fi Dhikr Ansab Baniabbassian |place=Doha |language=fa }} * {{veb manbasi|last=al-Hassan |first=Ahmad Y. |author-link=Ahmad Y Hassan |url=http://www.history-science-technology.com/articles/articles%202.html#_edn2 |title=Gunpowder Composition for Rockets and Cannon in Arabic Military Treatises in Thirteenth and Fourteenth Centuries: A Gap in the History of Gunpowder and Cannon |website=History of Science and Technology in Islam |access-date=3 May 2015 |archive-date=20 September 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150920081014/http://www.history-science-technology.com/articles/articles%202.html |year=2002 |url-status=live }} * {{veb manbasi|last=al-Hassan |first=Ahmad Y. |author-link=Ahmad Y Hassan |url=http://www.history-science-technology.com/articles/articles%2071.html |title=Transfer of Islamic Technology to the West: Part II: Transmission of Islamic Engineering |website=History of Science and Technology in Islam |access-date=3 May 2015 |archive-date=24 September 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924030451/http://www.history-science-technology.com/Articles/articles%2071.html |year=2002a |url-status=live }} * {{veb manbasi|last=al-Hassan |first=Ahmad Y. |author-link=Ahmad Y Hassan |url=http://www.history-science-technology.com/articles/articles%207.html |title=Transfer of Islamic Technology to the West: Part I: Avenues of Technology Transfer |website=History of Science and Technology in Islam |access-date=3 May 2015 |archive-date=7 May 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140507100118/http://www.history-science-technology.com/Articles/articles%207.html |year=2002b |url-status=live }} * {{yangiliklar manbasi|last=Al-Khalili |first=Jim |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/7810846.stm |title=The "First True Scientist" |work=BBC.co.uk |date=4 January 2009 |access-date=3 May 2015 |archive-date=26 April 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150426041228/http://news.bbc.co.uk/2/hi/science/nature/7810846.stm |url-status=live }} * {{veb manbasi|publisher=Applied History Research Group, University of Calgary |url=https://www.ucalgary.ca/applied_history/tutor/islam/fractured/ |title=The Islamic World to 1600 |access-date=30 October 2008 |year=1998 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081005003551/http://www.ucalgary.ca/applied_history/tutor/islam/fractured/ |archive-date=5 October 2008 |ref={{sfnRef|University of Calgary|1998}} }} * {{kitob manbasi|last=Baker |first=Hugh D. R. |title=Hong Kong Images: People and Animals |year=1990 |publisher=Hong Kong University Press |isbn=962-209-255-1 }} * {{kitob manbasi| last = Baniabbassian | first = M. | year = 1960 | title = Tarikh-e Jahangiriyeh va Baniabbassian-e Bastak | place = Tehran | language = fa }} * {{kitob manbasi|last1=Bloodworth |first1=Ching Ping |last2=Bloodworth |first2=Dennis |title=The Chinese Machiavelli: 3,000 Years of Chinese Statecraft |year=2004 |publisher=Transaction Publishers |isbn=0-7658-0568-5 |lccn=2003059346 |orig-year=1976 }} * {{kitob manbasi |last1=Bloom |first1=Jonathan M. |last2=Blair |first2=Sheila |title=The Grove Encyclopedia of Islamic Art & Architecture |url=https://books.google.com/books?id=un4WcfEASZwC&pg=PA79 |access-date=2013-03-15 |year=2009 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-530991-1}} * {{kitob manbasi |last1=Bobrick |first1=Benson |title=The Caliph's Splendor: Islam and the West in the Golden Age of Baghdad |url=https://archive.org/details/caliphssplendori0000bobr |date=2012 |publisher=Simon & Schuster |isbn=978-1416567622 }} * {{kitob manbasi|editor1-last=Bonner |editor1-first=Michael |editor2-last=Ener |editor2-first=Mine |editor3-last=Singer |editor3-first=Amy |title=Poverty and Charity in Middle Eastern Contexts |year=2003 |publisher=State University of New York Press |location=Albany|isbn=978-0-7914-5737-5 |url=https://books.google.com/books?id=zBp3y5lWz58C&pg=PA97 |lccn=2002042629 }} * {{kitob manbasi|last1=Bosworth |first1=C. |last2=Van Donzel |first2=E. |last3=Lewis |first3=B. |last4=Pellat |first4=Ch. |year=1983 |title=Encyclopedie de l'Islam |edition=New |volume=5 |place=Leiden, Netherlands|publisher=E. J. Brill |language=fr |trans-title=The Encyclopedia of Islam }} * {{kitob manbasi | last = Brague | first = Rémi | title = The Legend of the Middle Ages: Philosophical Explorations of Medieval Christianity, Judaism, and Islam | url = https://archive.org/details/legendofmiddleag0000brag | isbn = 978-0-2260-7080-3 | year = 2009 | publisher = University of Chicago Press | location = Chicago | lccn = 2008028720 }} * {{kitob manbasi | last = Brauer | first = Ralph W. | title = Boundaries and Frontiers in Medieval Muslim Geography | year = 1995 | isbn = 0-87169-856-0 | lccn = 94078513 | pages = 7–10 | publisher = American Philosophical Society | location = Philadelphia}} * {{kitob manbasi | last = Chapuis | first = Oscar | title = A History of Vietnam: From Hong Bang to Tu Duc | url = https://archive.org/details/historyofvietnam0000chap | year = 1995 | publisher = Greenwood Press | location = Westport, CT | isbn = 0-313-29622-7 | lccn = 94048169 }} * {{kitob manbasi | last = Clinton | first = Jerome W. | editor1-last = Talattof | editor1-first = Kamran | editor2-last = Clinton | editor2-first = Jerome W. | title = The Poetry of Nizami Ganjavi: Knowledge, Love, and Rhetoric | url = https://archive.org/details/poetryofnizamiga0000unse | publisher = Palgrave Macmillan | year = 2000 | lccn = 99056710 | location = Houndmills, UK | isbn = 0-3122-2810-4 }} * {{kitob manbasi | last1 = Cooper | first1 = William Wager | last2 = Yue | first2 = Piyu | year = 2008 | title = Challenges of the Muslim World: Present, Future and Past | url = https://archive.org/details/challengesofmusl0000coop | publisher = Emerald Group Publishing Limited | series = International Symposia in Economic Theory and Econometrics | isbn = 978-0-4445-3243-5 }} * {{yangiliklar manbasi|last=Cotter |first=Holland |url=http://web.utk.edu/~persian/paper.htm |title=The Story of Islam's Gift of Paper to the West |date=29 December 2001 |newspaper=The New York Times |access-date=3 May 2015 |archive-date=27 May 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150527180216/http://www.nytimes.com/2001/12/29/books/shelf-life-the-story-of-islam-s-gift-of-paper-to-the-west.html |url-status=dead }} * {{kitob manbasi | first=Patricia| last=Crone | title=The Nativist Prophets of Early Islam |year=2012}} * {{kitob manbasi|last=de Camp |first= L. Sprague|author-link= L. Sprague de Camp |title=Literary Swordsmen and Sorcerers: The Makers of Heroic Fantasy |url=https://archive.org/details/literaryswordsme0000deca |isbn=0-87054-076-9 |lccn=76017991 |publisher=Arkham House |year=1976 |location=Sauk City, WI }} * {{ensiklopediya manbasi|last=Dimand |first=Maurice S. |editor1-last=Myers |editor1-first=Bernard S. |editor2-last= Myers |editor2-first=Shirley D. |encyclopedia=McGraw-Hill Dictionary of Art |year=1969 |publisher=McGraw-Hill Book Company |location=New York|volume=3: Greece to Master F. V. B. |title=Islamic Glass and Crystal |lccn=68026314 }} * {{ensiklopediya manbasi | last = Dimand | first = Maurice S. | editor1-last = Myers | editor1-first = Bernard S. | editor2-last = Myers | editor2-first = Shirley D. | encyclopedia = McGraw-Hill Dictionary of Art | year = 1969a | publisher = McGraw-Hill Book Company | location = New York | volume = 3: Greece to Master F. V. B. | title = Islamic Painting | pages = 205–211 | lccn = 68026314 }} * {{ensiklopediya manbasi | last = Dimand | first = Maurice S. | editor1-last = Myers | editor1-first = Bernard S. | editor2-last = Myers | editor2-first = Shirley D. | encyclopedia = McGraw-Hill Dictionary of Art | year = 1969b | publisher = McGraw-Hill Book Company | location = New York | volume = 3: Greece to Master F. V. B. | title = Islamic Pottery and Tiles | pages = 211–216 | lccn = 68026314 }} * {{ensiklopediya manbasi | last = Dimand | first = Maurice S. | editor1-last = Myers | editor1-first = Bernard S. | editor2-last = Myers | editor2-first = Shirley D. | encyclopedia = McGraw-Hill Dictionary of Art | year = 1969c | publisher = McGraw-Hill Book Company | location = New York| volume = 3: Greece to Master F. V. B. | title = Islamic Textiles | pages = 216–220 | lccn = 68026314 }} * {{kitob manbasi | last = Dunn | first = Kevin M. | url = https://books.google.com/books?id=JOtJKgWkPuQC&pg=PA166 | title = Caveman Chemistry: 28 Projects, from the Creation of Fire to the Production of Plastics | publisher = Universal Publishers | year = 2003 | isbn = 978-1-5811-2566-5 }} * {{kitob manbasi | last1 = Dupuy | first1 = R. Ernest | last2 = Dupuy | first2 = Trevor N. | year = 1986 | title = The Encyclopedia of Military History from 3500 B.C. to the Present | edition = 2nd | isbn = 0-06-181235-8 | publisher = Harper & Row Publishers | location = New York }} * {{kitob manbasi | last = Eglash | first = Ron | year = 1999 | title = African Fractals: Modern Computing and Indigenous Design | publisher = Rutgers University Press | isbn = 978-0-8135-2614-0 | lccn = 98026043 | location = New Brunswick, NJ }} * {{kitob manbasi | last = Fitzgerald | first = Charles Patrick | title = China: A Short Cultural History | url = https://archive.org/details/chinashortcultur0000fitz | url-access = registration | year = 1961 | publisher = Praeger | orig-year = 1950 }} * {{jurnal manbasi | last = Frazier | first = Ian | title = Invaders: Destroying Baghdad | url = https://archive.org/details/sim_the-new-yorker_2005-04-25_81_10/page/48 | magazine = [[The New Yorker]] | date = 25 April 2005 | volume = 81 | issue = 10 | pages = 48–55 | issn = 0028-792X }} * {{kitob manbasi | last = Ghosh | first = Stanley | url = https://books.google.com/books?id=QvtwAAAAMAAJ | title = Embers in Cathay | year = 1961 | publisher = Doubleday | location = Garden City, NY | lccn = 61010347 }} * {{kitob manbasi | last1 = Glassé | first1 = Cyril | last2 = Smith | first2 = Huston | year = 2002 | title = The New Encyclopedia of Islam | isbn = 0-7591-0190-6 | publisher = AltaMira Press | location = Walnut Creek, CA | url-access = registration | url = https://archive.org/details/newencyclopediao0000glas }} * {{kitob manbasi | last1 = Grant | first1 = John | last2 = Clute | first2 = John | chapter = The Encyclopedia of Fantasy | title = Arabian fantasy | url = https://archive.org/details/encyclopediaoffa0000unse_i5q1 | year = 1999 | isbn = 0-312-19869-8 | lccn = 96037472 | publisher = St. Martin's Press | location = New York}} * {{kitob manbasi | last = Gregorian | first = Vartan | title = Islam: A Mosaic, Not a Monolith | publisher = Brookings Institution Press | year = 2003 | pages = [https://archive.org/details/islam00vart/page/26 26–38] | isbn = 0-8157-3282-1 | lccn = 2003006189 | location = Washington, DC | url = https://archive.org/details/islam00vart/page/26 }} * {{Kitob manbasi |last=El-Hibri |first=Tayeb |url=https://books.google.com/books?id=FTMiEAAAQBAJ |title=The Abbasid Caliphate: A History |publisher=Cambridge History Press |year=2021 |isbn=9781316634394 |language=en}} * {{kitob manbasi | last = Hill | first = Donald Routledge | title = Islamic Science and Engineering | url = https://archive.org/details/islamicscienceen0000hill | year = 1993 | location = Edinburgh | publisher = Edinburgh University Press | isbn = 0-7486-0455-3 | lccn = 94139614 }} * {{ensiklopediya manbasi | editor-last = Hoiberg | editor-first = Dale H. | encyclopedia = Encyclopedia Britannica | title = Abbasid Dynasty | edition = 15th | year = 2010 | volume = I: A–Ak – Bayes | location = Chicago| isbn = 978-1-59339-837-8 | url = https://archive.org/details/newencyclopaedia2009ency }} * {{ensiklopediya manbasi | editor-last = Hoiberg | editor-first = Dale H. | encyclopedia = Encyclopedia Britannica | title = Nestorian | edition = 15th | year = 2010a | volume = VIII : Menage – Ottawa | location = Chicago| isbn = 978-1-59339-837-8 | url = https://archive.org/details/newencyclopaedia2009ency }} * {{jurnal manbasi | last = Holt | first = Peter M. | author-link = Peter M. Holt | title = Some Observations on the 'Abbāsid Caliphate of Cairo | url = https://archive.org/details/bulletin-soas_1984_47_3/page/501 | journal = Bulletin of the School of Oriental and African Studies | publisher = University of London | volume = 47 | issue = 3 | year = 1984 | pages = 501–507 | doi=10.1017/s0041977x00113710| s2cid = 161092185 }} * {{kitob manbasi | last = Huff | first = Toby E. | title = The Rise of Early Modern Science: Islam, China, and the West | url = https://archive.org/details/riseofearlymoder0000huff_y8w0 | publisher = Cambridge University Press | location = Cambridge | isbn = 0-5218-2302-1 | lccn = 2002035017 | year = 2003 | edition = 2nd }} * {{kitob manbasi | last = Isichei | first = Elizabeth | year = 1997| title = A History of African Societies to 1870 | publisher = Cambridge University Press | url = https://archive.org/details/historyofafrican00isic | url-access = registration | page = [https://archive.org/details/historyofafrican00isic/page/192 192] | isbn = 978-0-5214-5599-2 | lccn = 97159218 | location = Cambridge}} * {{kitob manbasi | last = Jenkins | first = Everett Allo | url = https://books.google.com/books?id=oLnXAAAAMAAJ | title = The Muslim Diaspora: A Comprehensive Reference to the Spread of Islam in Asia, Africa, Europe, and the Americas | volume = 1 | year = 1999 | publisher = McFarland | isbn = 0-7864-0431-0 | location = Jefferson, NC | lccn = 98049332 }} * {{kitob manbasi | last = Kitagawa | first = Joseph Mitsuo | title = The Religious Traditions of Asia: Religion, History, and Culture | year = 1989 | publisher = Macmillan Publishing Co | location = New York| isbn = 0-0289-7211-2 | lccn = 89008129 | url = https://archive.org/details/religioustraditi00kita }} * {{kitob manbasi|last=Kraus|first=Paul|author-link=Paul Kraus (Arabist)|year=1942–1943|title=Jâbir ibn Hayyân: Contribution à l'histoire des idées scientifiques dans l'Islam. I. Le corpus des écrits jâbiriens. II. Jâbir et la science grecque|publisher=Institut Français d'Archéologie Orientale|location=Cairo|oclc=468740510|isbn=978-3-487-09115-0}} * {{jurnal manbasi | last = Labib | first = Subhi Y. | year = 1969 | title = Capitalism in Medieval Islam | url = https://archive.org/details/sim_journal-of-economic-history_1969-03_29_1/page/78 | journal = The Journal of Economic History | volume = 29 | issue = 1 | pages = 79–96 | doi = 10.1017/S0022050700097837 | s2cid = 153962294 }} * {{kitob manbasi | last = Lapidus | first = Ira | author-link = Ira Lapidus | title = A History of Islamic Societies | url = https://archive.org/details/historyofislamic0000lapi_t2d2 | publisher = Cambridge University Press | location = Cambridge| year = 2002 | isbn = 0-521-77056-4 }} * {{ensiklopediya manbasi|last=Leaman |first=Oliver |url=http://www.rep.routledge.com/article/H057 |title=Islamic Philosophy |publisher=Routledge |encyclopedia=Routledge Encyclopedia of Philosophy |year=1998 |access-date=3 May 2015 |archive-date=6 June 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220606082214/https://www.rep.routledge.com/articles/islamic-philosophy;jsessionid=B31B033F077DD5E68E09CC9D35C02105 |url-status=dead }} * {{ kitob manbasi | last = Lewis | first = Bernard | editor1-last = Holt | editor1-first = Peter M. | editor2-last = Lambton | editor2-first = Ann K. S. | editor3-last = Lewis | editor3-first = Bernard | chapter = The Middle East | title = The Cambridge History of Iran | volume = 1A | location = Cambridge | publisher = Cambridge University Press | year = 1995 | isbn = 978-0-5212-9135-4 }} * {{jurnal manbasi | last = Lucas | first = Adam Robert | year = 2005 | title = Industrial Milling in the Ancient and Medieval Worlds: A Survey of the Evidence for an Industrial Revolution in Medieval Europe | url = https://archive.org/details/sim_technology-and-culture_2005-01_46_1/page/n11 | journal = Technology and Culture | volume = 46 | issue = 1 | pages = 1–30 | doi = 10.1353/tech.2005.0026 | s2cid = 109564224 }} * {{ensiklopediya manbasi|editor1-last=Magnusson |editor1-first=Magnus |editor2-last=Goring |editor2-first=Rosemary |encyclopedia=Cambridge Biographical Dictionary |title='Abbasids |isbn=0-521-39518-6 |year=1990 |publisher=Cambridge University Press |location=Cambridge |lccn=90001542 }} * {{kitob manbasi|last=Meisami |first=Julie Scott |title=Persian Historiography: To the End of the Twelfth Century |url=https://archive.org/details/persianhistoriog0000meis_m7u0 |isbn=978-0-7486-1276-5 |year=1999 |lccn=2012494440 |location=Edinburgh|publisher=Edinburgh University Press}} * {{veb manbasi|last=Mikaberidze |first=Alexander |author-link=Alexander Mikaberidze |url=http://www.napoleon-series.org/military/organization/c_mameluks1.html |title=The Georgian Mameluks in Egypt |website=The Napoleon Series |year=2004 |access-date=3 May 2015 |archive-date=29 December 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141229102135/http://www.napoleon-series.org/military/organization/c_mameluks1.html |url-status=live }} * {{kitob manbasi|last=Ahmed |first=Leila |author-link=Leila Ahmed |title=Women and Gender in Islam: Historical Roots of a Modern Debate |url=https://books.google.com/books?id=U0Grq2BzaUgC |year=1992 |publisher=Yale University Press |isbn=978-0-300-05583-2 }} * {{kitob manbasi|last1=Ochsenwald |first1=William |author-link1=William L. Ochsenwald |last2=Fisher |first2=Sydney Nettleton |title=The Middle East: A History |url=https://archive.org/details/middleeasthistor0000fish_u9b8 |year=2004 |publisher=McGraw Hill |location=Boston |edition=6th |lccn = 2003041213 |isbn=0-07-244233-6 }} * {{kitob manbasi|last=Pavlidis |first=T. |editor1-last=Goldschmidt |editor1-first=Arthur Jr. |editor2-last=Davidson |editor2-first=Lawrence |edition=9th |publisher=Westview Press |location=Boulder, CO |title=A Concise History of the Middle East |chapter=11: Turks and Byzantine Decline |year=2010 |isbn=978-0-8133-4388-4 |lccn=2009005664 }} * {{kitob manbasi |last=Petersen |first=Andrew |title=Dictionary of Islamic Architecture |url=https://books.google.com/books?id=hcebK67IRhkC&pg=PA1 |date=1996 |publisher=Routledge |isbn=978-0-203-20387-3}} * {{veb manbasi |last=Rabin |first=Sheila |url=https://plato.stanford.edu/entries/copernicus/ |publisher=Stanford |website=Stanford Encyclopedia of Philosophy |title=Nicolaus Copernicus |date=15 August 2015 |archive-date=9 November 2016 |access-date=27 November 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161109081428/http://plato.stanford.edu/entries/copernicus/ |url-status=live }} * {{kitob manbasi|last1=Ruano |first1=Eloy Benito |last2=Burgos |first2=Manuel Espadas |title=17e Congrès international des sciences historiques: Madrid, du 26 août au 2 septembre 1990 |trans-title=17th International Congress of Historical Sciences: Madrid, From 26 August to 2 September 1990 |volume=1 |year=1992 |publisher=Comité international des sciences historiques [International Committee of Historical Sciences] |isbn=978-84-600-8154-8 |url=https://books.google.com/books?id=JXUoAQAAIAAJ&q=bukhtishu |language=fr }} * {{veb manbasi|last=Schwarz |first=George R. |url=http://nautarch.tamu.edu/shiplab/01George/caravela/htmls/Caravel%20History.htm |title=History of the Caravel |publisher=Texas A & M University |website=Nautical Arcaheology |access-date=3 May 2015 |archive-date=6 May 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150506151022/http://nautarch.tamu.edu/shiplab/01George/caravela/htmls/Caravel%20History.htm |year=2013 |url-status=live }} * {{kitob manbasi|last1=Smith |first1=Bradley |last2=Weng |first2= Wango H. C. |url=https://books.google.com/books?id=8rhPAAAAMAAJ |title=China: A History in Art |year=1973 |publisher=Harper & Row |location=New York |isbn=0-0601-3932-3 |lccn=72076978 }} * {{jurnal manbasi | last = Söylemez | first = Mehmet Mahfuz | journal = The American Journal of Islamic Social Sciences | volume = 22 | issue = 2 | title = The Jundishapur School: Its History, Structure, and Functions | pages = 1–27 | year = 2005 | doi = 10.35632/ajiss.v22i2.455 }} * {{jurnal manbasi <!-- Citation bot bypass-->|last1=Stapleton|first1=Henry E.|author1-link=Henry Ernest Stapleton|last2=Azo|first2=R.F.|last3=Hidayat Husain|first3=M.|year=1927|title=Chemistry in Iraq and Persia in the Tenth Century A.D.|journal=Memoirs of the Asiatic Society of Bengal|volume=VIII|issue=6|pages=317–418|oclc=706947607|url=http://www.southasiaarchive.com/Content/sarf.100203/231270}} * {{jurnal manbasi | last = Toomer | first = G. J. |date=December 1964 | title = Book Review: Ibn al-Haythams Weg zur Physik by Matthias Schramm | journal = Isis | volume = 55 | issue = 4 | pages = 463–465 | doi = 10.1086/349914 | publisher = University of Chicago Press | location = Chicago }} * {{kitob manbasi | last = Vásáry | first = István | year = 2005 | title = Cumans and Tatars: Oriental Military in the Pre-Ottoman Balkans: 1185–1365 | url = https://archive.org/details/cumanstatarsorie0000vasa | isbn = 0-5218-3756-1 | lccn = 2005296238 | location = Cambridge| publisher = Cambridge University Press }} * {{jurnal manbasi | last = Verma | first = R. L. | year = 1969 | title = Al-Hazen: Father of Modern Optics | journal = Al-'Arabi | volume = 8 | pages = 12–13 | pmid = 11634474 }}{{full citation needed|date=May 2015}} * {{kitob manbasi | last = Visser | first = Reidar | title = Basra, the Failed Gulf State: Separatism and Nationalism in Southern Iraq | url = {{Google books|pCC4ffbOv_YC|page=19|Basra, the Failed Gulf State: Separatism and Nationalism in Southern Iraq | plainurl = yes}} | year = 2005 | isbn = 3-8258-8799-5 | publisher = Transaction Publisher | location = New Brunswick, NJ }} * {{kitob manbasi| last = Wade | first = Geoffrey | editor1-last = Wade | editor1-first = Geoff | editor2-last = Tana | editor2-first = Li | chapter = Southeast Asian Islam and Southern China in the Fourteenth Century | title = Anthony Reid and the Study of the Southeast Asian Past | publisher = Institute of Southeast Asian Studies | place = Singapore | year = 2012 }} * {{ensiklopediya manbasi | last = Wilber | first = Donald N. | editor1-last = Myers | editor1-first = Bernard S. | editor2-last = Myers | editor2-first = Shirley D. | encyclopedia = McGraw-Hill Dictionary of Art | year = 1969 | publisher = McGraw-Hill Book Company | location = New York | volume = 1: Aa–Ceylon | title = Abbasid Architecture | lccn = 68026314 }} {{refend}} * {{Cite NIE|wstitle=Abbassides, The|year=1905 |short=x}} * {{Citation | contribution-url = http://www.bbc.co.uk/radio4/history/inourtime/inourtime_20060202.shtml | contribution = Abbasid Caliphs | title = In Our Time | publisher = BBC Radio 4 | chapter-format = streaming RealAudio | place = [[United Kingdom|UK]] | date = 2 February 2006}}. * {{Citation | contribution-url = http://www.iranicaonline.org/articles/abbasid-caliphate | contribution = Abbasid Caliphate | type = entry | url = http://www.iranica.com/ | title = Encyclopaedia Iranica | access-date = 15 June 2007 | archive-date = 16 April 2019 | archive-url = https://web.archive.org/web/20190416193911/http://www.iranica.com/ | url-status = dead }}. {{S-start}} {{s-imperialhouse|[[Abbosiylar sulolasi]]|[[Banu Hoshim]]|}} |- {{s-bef|before=[[Umaviylar xalifaligi|Umaviylar sulolasi]]}} {{s-ttl|title=[[Xalifalik]] dynasty|years=750—1258 va 1261—1517<br />''shuningdek, xalifa unvoni 909-yilda [[Fotimiylar]], 929-yilda [[Umaviylar]] va [[Usmonlilar sulolasi]] tomonidan ham daʼvo qilingan''}} {{s-aft|after=[[Usmoniylar]]}} |- {{S-end}} {{OʻzME}} [[Turkum:Abbosiylar xalifaligi| ]] [[Turkum:Arab sulolalari]] [[Turkum:Musulmon sulolalar]] [[Turkum:Osiyodagi sobiq davlatlar]] [[Turkum:Oʻrta asrlar Afrikasidagi davlatlar]] [[Turkum:Oʻrta asrlar Onadoʻlisidagi davlatlar]] [[Turkum:Yevropadagi sobiq davlatlar]] [[Turkum:Iroq Abbosiylar xalifaligi davrida]] [[Turkum:Shimoliy Afrika tarixi]] [[Turkum:Osiyo tarixi]] [[Turkum:Oʻrta sharqdagi oʻrta asrlar davlatlari]] [[Turkum:Janubiy Osiyo tarixi]] [[Turkum:Oʻrta yer dengizi tarixi]] [[Turkum:Eronning oʻrta asrlar tarixi]] [[Turkum:750-yillarda asos solingan davlatlar va hududlar]] [[Turkum:1258-yilda tugatilgan davlatlar va hududlar]] [[Turkum:1261-yilda asos solingan davlatlar va hududlar]] [[Turkum:1517-yilda tugatilgan davlatlar va hududlar]] [[Turkum:750-yilda asos solinganlar]] [[Turkum:1510-yillarda Osiyoda tugatilganlar]] [[Turkum:8-asr Afrikada asos solinganlar]] [[Turkum:1258-yil Osiyoda tugatilganlar]] [[Turkum:13-asr Afrikada tugatilganlar]] [[Turkum:Tarixiy mintaqalararo imperiyalar]] [[Turkum:Xalifaliklar]] [[Turkum:Sobiq imperiyalar]] [[Turkum:Sobiq monarxiyalar]] qeu668toduau1q3obk87gmpmb5yk289 Hamo Beknazarov 0 441760 6318433 6261668 2026-10-25T06:42:35Z InternetArchiveBot 58913 4 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318433 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Hamo Beknazaryan | tasvir = Hamo Beknazarian 2017 stamp of Armenia.jpg | tasvir_eni = 270px | izoh = Hamo Beknazaryanning Armanistonning 2017-yilgi pochta markasidagi tasviri | asl_ismi = Համո Բեկնազարյան | tavallud_paytidagi_ismi = Ambartsum Bek-Nazarov | tavallud_sanasi = 1891-yil 19-may<ref name="NCCA">{{cite web |url=https://ncca.am/en/news/tidings/454-hamo-beknazaryan |title=The Man Who Could Charm and Be Charmed by the Cinema |publisher=National Cinema Centre of Armenia |date=19 May 2021 |access-date=4 September 2026 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220730033624/https://ncca.am/en/news/tidings/454-hamo-beknazaryan |arxivsana=2022-07-30 }}</ref> | tavallud_joyi = [[Yerevan]], [[Rossiya imperiyasi]] | vafot_sanasi = {{vafot sanasi va yoshi|1965|04|27|1891|05|19}} | vafot_joyi = [[Moskva]], [[Rossiya SFSR]], [[Sovet Ittifoqi]] | dafn_joyi = [[Moskva arman qabristoni]] | kasbi = [[Kino rejissyor]]i, [[aktyor]], [[ssenariynavis]] | faoliyat_yillari = 1914–1965-yillar | asarlari = ''[[Namus (film)|Namus]]'', ''[[Pepo (film)|Pepo]]'', ''[[Zangezur (1938-yilgi film)|Zangezur]]'', ''[[David-Bek (film)|David-Bek]]'' | mukofotlari = [[SSSR Davlat mukofoti|Stalin mukofoti]] }} '''Hamo Beknazaryan''' ({{langx|hy|Համո Բեկնազարյան}}; {{langx|ru|Амбарцум Бек-Назаров}}; 1891-yil 19-may — 1965-yil 27-aprel), shuningdek '''Hamo Bek-Nazarov''' yoki '''Amo Bek-Nazarian''' nomlari bilan tanilgan, arman kino rejissyori, aktyor va ssenariynavis hamda [[Armaniston kinosi|arman kinosining]] asoschilaridan biri edi<ref name="NCCA"></ref><ref name="CBA">{{cite web |url=https://www.cba.am/en/collector-coins/245/ |title=125th Birth Anniversary of Hamo Beknazaryan |publisher=Central Bank of Armenia |access-date=4 September 2026 }}</ref>. == Tarjimayi holi == Hamo Beknazaryan 1891-yil 19-mayda [[Rossiya imperiyasi]] tarkibidagi [[Yerevan]] shahrida tugʻilgan<ref name="NCCA"></ref>. Biroq [[Armaniston Markaziy banki]]ning maʼlumotida uning tugʻilgan yili 1892-yil deb koʻrsatilgan<ref name="CBA"></ref>. Armaniston Milliy kino markazi esa 1891–1965-yillarni uning hayot yillari sifatida qayd etadi<ref name="NCCAFilm">{{cite web |url=https://cannes.ncca.am/en/film-heritage |title=Film Heritage — The Pioneer of Modern "Eastern" Cinema |publisher=National Cinema Centre of Armenia |access-date=4 September 2026 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20260316183552/https://cannes.ncca.am/en/film-heritage |arxivsana=2026-03-16 }}</ref>. Beknazaryanning kino sohasidagi faoliyati 1914-yilda boshlangan. U tasodifiy tanishi orqali filmda rol ijro etish imkoniyatiga ega boʻlgan va shundan soʻng kino sohasida faoliyat yurishga qaror qilgan. 1914–1918-yillar oraligʻida u qariyb 70 ta filmda rol ijro etib, inqilobdan oldingi Rossiya kinosining mashhur aktyorlaridan biriga aylangan<ref name="NCCA"></ref>. 1920-yilda Armanistonga borishni rejalashtirganiga qaramay, u [[Tbilisi]]ga yoʻl oldi va Gruziya Xalq taʼlimi boʻyicha komissarligi huzuridagi kino boʻlimini rivojlantirdi. U Tbilisida bir qancha filmlarni suratga oldi, jumladan ''[[Patritsid]]'' va ''[[Yoʻqolgan xazinalar]]'' filmlarini<ref name="NCCA"></ref>. Beknazaryan [[Gruziya]] va [[Kavkaz]] kino muhitida tajriba orttirib, keyinchalik arman kinosining shakllanishida bu tajribasidan foydalandi. 1925-yilda Beknazaryan Daniel Dznunining taklifiga binoan Yerevanga qaytdi. Shu yili u [[Aleksandr Shirvonzoda]]ning shu nomli asari asosida ''[[Namus (film)|Namus]]'' filmini suratga oldi. Ushbu film arman milliy kinematografiyasining shakllanishiga asos solgan muhim asarlardan biri boʻldi<ref name="NCCA"></ref><ref name="NCCAFilm"></ref>. 1925-yilda Beknazaryan [[Hayfilm]] (Armenfilm) kinostudiyasiga asos soldi; studiya 1966-yildan uning nomi bilan ataladigan boʻldi<ref name="CBA"></ref>. 1926-yilda u ''[[Shor va Shorshor]]'' filmini suratga oldi. Bu uning ilk arman komediyasi boʻlib, Beknazaryanning ovozsiz kino davridagi ijodiy imkoniyatlarini namoyon etdi<ref name="NCCA"></ref>. 1927-yilda suratga olingan ''[[Zare (film)|Zare]]'' filmi esa kurd tilidagi ilk badiiy filmlardan biri sifatida eʼtirof etiladi<ref name="Zare">{{cite web |url=https://zagrosfestival.com/hemo-beknezeryan/ |title=Hamo Beknezeryan |publisher=Zagros Festival |access-date=4 September 2026 }}</ref>. Beknazaryanning ovozsiz kino davridagi muhim asarlaridan yana biri ''[[Vulqon ustidagi uy]]'' boʻlib, film 1928-yilda suratga olingan<ref name="NCCAFilm"></ref>. U filmda inqilobiy mavzuni koʻtarib, Boku neft konlaridagi ishchilar hayotini tasvirlagan. Filmda arman va ozarbayjon neftchilari hamda ularning ogʻir mehnat sharoitlari aks ettirilgan<ref name="NCCAFilm"></ref>. 1935-yilda Beknazaryan [[Gabriel Sundukyan]]ning shu nomli asari asosida ''[[Pepo (film)|Pepo]]'' filmini yaratdi. Film Armanistonda yaratilgan ilk arman tilidagi ovozli badiiy film sifatida tarixda muhim oʻrin tutadi<ref name="Pepo">{{cite journal |last=Bakhchinyan |first=H. A. |title=Hamo Beknazarian’s Pepo in the United States |journal=Fundamental Armenology |year=2016 |url=https://fundamentalarmenology.am/datas/pdfs/333.pdf |access-date=4 September 2026 }}</ref>. ''Pepo''ning premyerasi 1935-yil 15-iyunda boʻlib oʻtgan va film Sovet Ittifoqida hamda boshqa mamlakatlarda namoyish etilgan<ref name="Pepo"></ref>. Film musiqasini [[Aram Xachaturyan]] yaratgan. Beknazaryan ijodida tarixiy va ijtimoiy mavzular muhim oʻrin egallagan. U ''[[Zangezur (1938-yilgi film)|Zangezur]]'' va ''[[David-Bek (film)|David-Bek]]'' kabi filmlarni yaratdi. Uning filmlari Armaniston, Gruziya, Ozarbayjon, Rossiya, Oʻzbekiston va Tojikiston hududlarida suratga olingan boʻlib, u 1920–1950-yillar oraligʻida Sovet kinosining taniqli rejissyorlaridan biri boʻlgan<ref name="NCCAFilm"></ref>. 1941-yilda Beknazaryan [[SSSR Davlat mukofoti|Stalin mukofoti]] bilan taqdirlangan. U badiiy filmlardan tashqari, hujjatli filmlar ham suratga olgan<ref name="NCCAFilm"></ref>. Beknazaryan urushdan keyingi davrda ham kino sohasidagi faoliyatini davom ettirdi. Uning filmografiyasida ''[[Anahit (1947-yilgi film)|Anahit]]'' (1947), ''Hovlitoʻyi'' (1955) va ''Xoʻjandda Nasriddin'' (1960) kabi filmlar ham mavjud. Beknazaryanning ijodi [[Armaniston kinosi|arman milliy kinematografiyasi]] rivojiga katta taʼsir koʻrsatdi. Uning filmlarida arman adabiyoti, milliy madaniyat va ijtimoiy mavzular uygʻunlashgan. Armaniston Milliy kino markazi uni XX asrning 1920–1950-yillaridagi taniqli sovet kino ijodkorlaridan biri va ilk arman kinosining yetakchi rejissyori sifatida taʼriflaydi<ref name="NCCAFilm"></ref>. Hamo Beknazaryan 1965-yil 27-aprelda [[Moskva]], [[Sovet Ittifoqi]]da vafot etdi va [[Moskva arman qabristoni]]ga dafn etildi. [[File:HamoBeknazaryangrave.jpg|thumb|right|Hamo Beknazaryanning Moskva arman qabristonidagi qabri]] == Filmografiyasi == {| class="wikitable sortable" ! Yil ! Film ! Vazifasi |- | 1922 | ''[[Suram qal’asi (film)|Suram qal’asi]]'' | aktyor |- | 1923 | ''[[Patritsid (1923-yilgi film)|Patritsid]]'' | rejissyor |- | 1925 | ''[[Namus (film)|Namus]]'' | ssenariynavis, rejissyor |- | 1925 | ''[[Tariel Mklavadzening qotilligi ishi]]'' | rejissyor |- | 1926 | ''[[Natela]]'' | rejissyor |- | 1926 | ''[[Shor va Shorshor]]'' | ssenariynavis, rejissyor |- | 1927 | ''[[Zare (film)|Zare]]'' | ssenariynavis, rejissyor |- | 1928 | ''[[Xaspush]]'' | hammuallif, rejissyor |- | 1928 | ''[[Vulqon ustidagi uy]]'' | hammuallif, rejissyor |- | 1935 | ''[[Pepo (film)|Pepo]]'' | ssenariynavis, rejissyor |- | 1938 | ''[[Zangezur (1938-yilgi film)|Zangezur]]'' | hammuallif, rejissyor |- | 1944 | ''[[David-Bek (film)|David-Bek]]'' | hammuallif, rejissyor |- | 1947 | ''[[Anahit (1947-yilgi film)|Anahit]]'' | rejissyor |- | 1955 | ''Hovlitoʻyi'' | rejissyor |- | 1960 | ''Xoʻjandda Nasriddin'' | ssenariynavis, rejissyor |} == Mukofotlari == * [[SSSR Davlat mukofoti|Stalin mukofoti]] — 1941-yil<ref name="CBA"></ref> * [[Armaniston SSR]] xalq artisti — 1935-yil<ref name="CBA"></ref> == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * {{cite book |last=Rollberg |first=Peter |title=Historical Dictionary of Russian and Soviet Cinema |url=https://archive.org/details/historicaldictio0000roll_z3y1 |publisher=Scarecrow Press |year=2009 |isbn=9780810860728 |pages=[https://archive.org/details/historicaldictio0000roll_z3y1/page/95 95]–97 }} == Havolalar == {{Commons category}} * {{IMDb name|0067384}} * [https://web.archive.org/web/20220730033624/https://ncca.am/en/news/tidings/454-hamo-beknazaryan Hamo Beknazaryan haqida] — Armaniston Milliy kino markazi * [https://web.archive.org/web/20260316183552/https://cannes.ncca.am/en/film-heritage Hamo Beknazaryan filmlari va kino merosi] — Armaniston Milliy kino markazi * [https://www.cba.am/en/collector-coins/245/ Hamo Beknazaryanning 125 yilligi] — Armaniston Markaziy banki {{DEFAULTSORT:Beknazarov, Amo}} [[Turkum:Armaniston kinosi]] [[Turkum:Sovet erkak aktyorlari]] np31m50s1l089nbly87zqmvs4mpo3fh Luis Buñuel 0 444037 6318158 2398609 2026-10-24T15:43:54Z Oqsaqol 98549 Yangi Maqola „Luis Buñuel“ 6318158 wikitext text/x-wiki {{Kinematografist | tasvir = <!-- Vikiombordagi rasm fayli nomini yozing --> | tavallud_sanasi = {{birth date|1900|2|22}} | tavallud_joyi = [[Calanda]], [[Aragon (viloyat)|Aragon]], [[Ispaniya]] | vafot_sanasi = {{death date and age|1983|7|29|1900|2|22}} | vafot_joyi = [[Mexiko (shahar)|Mexiko shahri]], {{MEX}} | fuqaroligi = {{ESP}} (1949-yilgacha), {{MEX}} (1949-yildan) | faoliyat_yillari = 1929 — 1977 | turmush_oʻrtogʻi = {{marriage|Janna Rukar|1934}} | bolalari = 2 | mukofotlari = „[[Oltin palma |Oltin palma novdasi]]“ (1961), „[[Oscar]]“ (1972), Venetsiya kinofestivalida „[[Oltin sher]]“ (1982) }} '''Luis Buñuel''' ({{lang-es|Luis Buñuel Portolés}}; 1900-yil 22-fevral, [[Calanda]] — 1983-yil 29-iyul, [[Mexiko (shahar)|Mexiko]]) — [[Fransiya]], [[Meksika]] va [[Ispaniya|Ispaniyada]] ijod qilgan ispaniyalik va meksikalik [[kinorejissyor]]. Koʻplab [[Kinotanqidchi|kino tanqidchilari]], tarixchilari va [[Rejissyor|rejissyorlar]] uni kino tarixidagi eng taʼsirli ijodkorlardan biri deb hisoblaydi<ref name="Britannica">{{cite web |last=Kyrou |first=Ado |url=https://www.britannica.com/biography/Luis-Bunuel |title=Luis Buñuel |publisher=Encyclopædia Britannica |access-date=2017-10-09}}</ref>. Buñuel 1961-yilgi [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] „Viridiana“ filmi uchun „<nowiki/>[[Oltin palma|Oltin palma novdasi]]<nowiki/>“ni, 1972-yilda „Burjuaziyaning sezilmas jozibasi“ filmi uchun „<nowiki/>[[Oscar]]<nowiki/>“ mukofotini olgan. U [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] beshta, Berlin kinofestivalida ikkita mukofotga sazovor boʻlgan, shuningdek, BAFTA mukofoti sovrindoridir. 1968 va 1972-yillarda [[Adabiyot boʻyicha Nobel mukofoti|abiyot boʻyicha Nobel mukofotiga]] ikki marta nomzod qilib koʻrsatilgan. == Biografiyasi == '''Buñuel''' [[Ispaniya|Ispaniyaning]] [[Aragon (viloyat)|Aragon viloyatidagi]] [[Calanda]] shaharchasida tugʻilgan. Otasi Leonardo [[Gavana|Gavanada]] temir-tersak savdosi bilan shug'ullangan, 1898-yilda tugʻilgan shahriga qaytgan, Luis yetti farzandning toʻngʻichi boʻlgan. Tez orada oila [[Saragosa|Saragosaga]] koʻchib oʻtgan, u yerda Luis yetti yoshidan [[Iyezuitlar|Iyezuitlarning]] qattiqqoʻl maktabida taʼlim olgan. 1917-yilda [[Madrid universiteti|Madrid universitetiga]] oʻqishga kirib, [[agronomiya]], sanoat muhandisligi va [[Falsafa|falsafani]] oʻrgangan. Talabalar turar joyi — Residensiya de Estudiantesda [[rassom]] [[Salvador Dalí|Salvador Dali]] va [[shoir]] [[Federico García Lorca]] bilan yaqin doʻst boʻlgan. 1925-yilda [[Parij|Parijga]] koʻchib, rejissyor Jan Epshteyn kino maktabida oʻqigan va uning yordamchisi boʻlib ishlagan. Buñuel 1934-yilda Janna Rukarga uylangan, ularning ikki oʻgʻli boʻlgan. U 1983-yil 29-iyulda [[Mexiko shahri|Mexiko shahrida]] 83 yoshida vafot etgan<ref name="NYT">{{cite news |last=Flint |first=Peter B. |date=1983-07-30 |title=Luis Buñuel Dies at 83; Filmmaker for 50 Years |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/1983/07/30/obituaries/luis-bunuel-dies-at-83-film-maker-for-50-years.html |access-date=2012-08-06}}</ref>. == Kino faoliyati == 1929-yilda [[Salvador Dalí]] bilan birgalikda 16 daqiqalik „Andalusiyalik it“ (''Un Chien Andalou'') qisqa metrajli filmini suratga olgan. Unda ayol koʻzining ustara bilan kesilishi kabi lol qoldiruvchi tasvirlar bor, film fransuz syurrealistlari tomonidan qizgʻin kutib olingan<ref name="Koller">{{cite web |last=Koller |first=Michael |date=2011-06-09 |url=http://sensesofcinema.com/2001/cteq/chien/ |title=Un Chien Andalou |website=Senses of Cinema |access-date=2012-07-23}}</ref>. Ikkinchi hamkorlik — „Oltin asr“ (''L'Âge d’Or'', 1930) [[Katolik cherkovi|katolik cherkoviga]] qarshi hujum sifatida katta janjalga sabab boʻlgan va [[Parij]] politsiyasi tomonidan taqiqlangan. 1933-yilda [[Ispaniya|Ispaniyaning]] eng kambagʻal hududlaridan biri haqidagi „Las-Urdes: nonsiz yer“ hujjatli filmini yaratgan. [[Ispaniya fuqarolar urushi]] (1936–1939) davrida Respublika hukumati uchun targʻibot filmlarini nazorat qilgan, 1938-yildan esa [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQShda]] — Zamonaviy sanʼat muzeyida va „<nowiki/>[[Warner Bros.|Warner Brothers]]<nowiki/>“ kompaniyasida ishlagan. 1940-yillar oʻrtalarida prodyuser Oskar Dansigers bilan hamkorlik boshlab, umrining oxirigacha [[Meksika|Meksikada]] yashagan va u yerda 18 yil ichida 21 ta film suratga olgan. „Katta kazino“ (1947) filmi muvaffaqiyatsiz chiqqach, ikki yildan ortiq [[Rejissyor|rejissyorlik]] qilolmagan, biroq „Buyuk telba“ (1949) kassada yaxshi tushum keltirgach, „Unutilganlar“ (''Los olvidados'', 1950) filmini suratga olgan. [[Meksika]] koʻchalarida qolgan bolalar haqidagi bu film vatanida dastlab yomon kutib olingan, ammo 1951-yilgi [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] unga eng yaxshi [[rejissyor]] mukofoti berilgan. 1949-yilda u [[Ispaniya]] fuqaroligidan voz kechib, [[Meksika]] fuqaroligini olgan. 1954-yilda ingliz tilida suratga olingan „Robinzon Kruzo“ uning birinchi rangli filmi boʻlgan. 1961-yilda Ispaniyada suratga olingan „Viridiana“ filmi uchun „<nowiki/>[[Oltin palma|Oltin palma novdasi]]<nowiki/>“ bilan taqdirlangan. Film Franko diktaturasini tanqid qilgan, [[Vatikan]] tomonidan qoralangan va [[Ispaniya|Ispaniyada]] 17 yil davomida taqiqlangan. Keyinchalik [[Fransiya|Fransiyada]] prodyuser Serj Silberman va [[Ssenariychi|ssenariynavis]] Jean-Claude Carrière bilan hamkorlik qilib, „Xizmatkorning kundaligi“ (1964), „Kun go‘zali“ (1967), „Burjuaziyaning sezilmas jozibasi“ (1972) va „Erkinlik sharpasi“ (1974) filmlarini yaratgan. Ulardan uchinchisi eng yaxshi xorijiy film uchun „<nowiki/>[[Oscar]]<nowiki/>“ mukofotini olgan. „Xohishning o‘sha yashirin manbasi“ (1977) filmidan keyin kinodan ketgan va 1982-yilda xotiralarini „So‘nggi xoʻrsinishim“ (''Mon dernier soupir'') nomli kitobda yozgan. == Filmografiyasi == === Badiiy filmlari === {| class="wikitable sortable" |- ! Yil ! Film nomi ! Asl nomi ! Izoh |- | 1930 | „Oltin asr“ | ''L'Âge d’Or'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1947 | „Katta kazino“ | ''Gran Casino'' | |- | 1949 | „Buyuk telba“ | ''El gran calavera'' | |- | 1950 | „Unutilganlar“ | ''Los olvidados'' | [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] eng yaxshi rejissyor va FIPRESCI mukofoti |- | 1951 | „Susana“ | ''Susana'' | |- | 1951 | „Firibgar qiz“ | ''La hija del engaño'' | |- | 1952 | „Jannatga koʻtarilish“ | ''Subida al cielo'' | |- | 1952 | „Sevgisiz ayol“ | ''Una mujer sin amor'' | |- | 1953 | „Qoʻpol“ | ''El bruto'' | |- | 1953 | „U“ | ''Él'' | |- | 1954 | „Orzu tramvayda sayohat qiladi“ | ''La ilusión viaja en tranvía'' | |- | 1954 | „Ehtiros tubsizliklari“ | ''Abismos de pasión'' | |- | 1954 | „Robinzon Kruzo“ | ''Robinson Crusoe'' | [[Ingliz tili|Ingliz tilida]], birinchi rangli film |- | 1955 | „Daryo va oʻlim“ | ''El río y la muerte'' | |- | 1955 | „Jinoyatga urinish“ | ''Ensayo de un crimen'' | |- | 1956 | „Bu tong otishi deyiladi“ | ''Cela s’appelle l’aurore'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1956 | „Bogʻdagi oʻlim“ | ''La mort en ce jardin'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1959 | „Nazarin“ | ''Nazarín'' | |- | 1959 | „El-Paoda keskinlik kuchaymoqda“ | ''La fièvre monte à El Pao'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1960 | „Yosh ayol“ | ''La joven'' | [[Ingliz tili|Ingliz tilida]] |- | 1961 | „Viridiana“ | ''Viridiana'' | „<nowiki/>[[Oltin palma|Oltin palma novdasi]]<nowiki/>“ |- | 1962 | „Halokat farishtasi“ | ''El ángel exterminador'' | |- | 1964 | „Oqsochning kundaligi“ | ''Le journal d’une femme de chambre'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1967 | „Kun go‘zali“ | ''Belle de jour'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1969 | „Somon yoʻli“ | ''La voie lactée'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1970 | „Tristana“ | ''Tristana'' | |- | 1972 | „Burjuaziyaning sezilmas jozibasi“ | ''Le charme discret de la bourgeoisie'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]], „<nowiki/>[[Oscar]]<nowiki/>“ (eng yaxshi xorijiy film) |- | 1974 | „Erkinlik sharpasi“ | ''Le fantôme de la liberté'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1977 | „Xohishning o‘sha yashirin manbasi“ | ''Cet obscur objet du désir'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]], oxirgi film |} === Qisqa va oʻrta metrajli filmlari === {| class="wikitable sortable" |- ! Yil ! Film nomi ! Izoh |- | 1929 | „Andalusiyalik it“ (''Un Chien Andalou'') | [[Salvador Dalí|Salvador Dali]] bilan hammuallifda; 16 daqiqa |- | 1930 | „Dengiz kirpilarini yeyish“ (''Menjant garotes'') | Hujjatli qisqa metrajli film |- | 1933 | „Las-Urdes: Nonsiz oʻlka“ (''Las Hurdes: Tierra sin pan'') | Hujjatli, oʻrta metrajli film |- | 1937 | „Ispaniya, 1936“ (''España, 1936'') | Ispaniya Respublikasi uchun targʻibot filmi |- | 1965 | „Sahrodagi Simon“ (''Simón del desierto'') | Oʻrta metrajli film |} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://www.britannica.com/biography/Luis-Bunuel Luis Bunyuel] — Britannica entsiklopediyasida {{DEFAULTSORT:Bunyuel, Luis}} [[Turkum:22-fevralda tugʻilganlar]] [[Turkum:1900-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1983-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Ispaniyalik kinorejissyorlar]] [[Turkum:Meksikalik kinorejissyorlar]] fv5d0sr2wui1a5e2ce44qlevnkc50fr 6318247 6318158 2026-10-24T18:03:03Z ~2026-56854-30 319984 6318247 wikitext text/x-wiki {{Kinematografist | tasvir = <!-- Vikiombordagi rasm fayli nomini yozing --> | tavallud_sanasi = {{birth date|1900|2|22}} | tavallud_joyi = [[Calanda]], [[Aragon (viloyat)|Aragon]], [[Ispaniya]] | vafot_sanasi = {{death date and age|1983|7|29|1900|2|22}} | vafot_joyi = [[Mexiko (shahar)|Mexiko shahri]], {{MEX}} | fuqaroligi = {{ESP}} (1949-yilgacha), {{MEX}} (1949-yildan) | faoliyat_yillari = 1929 — 1977 | turmush_oʻrtogʻi = {{marriage|Janna Rukar|1934}} | bolalari = 2 | mukofotlari = „[[Oltin palma |Oltin palma novdasi]]“ (1961), „[[Oscar]]“ (1972), Venetsiya kinofestivalida „[[Oltin sher]]“ (1982) }} '''Luis Buñuel''' ({{lang-es|Luis Buñuel Portolés}}; 1900-yil 22-fevral, [[Calanda]] — 1983-yil 29-iyul, [[Mexiko (shahar)|Mexiko]]) — [[Fransiya]], [[Meksika]] va [[Ispaniya|Ispaniyada]] ijod qilgan ispaniyalik va meksikalik [[kinorejissyor]]. Koʻplab [[Kinotanqidchi|kino tanqidchilari]], tarixchilar va [[Rejissyor|rejissyorlar]] uni kino tarixidagi eng taʼsirli ijodkorlardan biri deb hisoblaydi<ref name="Britannica">{{cite web |last=Kyrou |first=Ado |url=https://www.britannica.com/biography/Luis-Bunuel |title=Luis Buñuel |publisher=Encyclopædia Britannica |access-date=2017-10-09}}</ref>. Buñuel 1961-yilgi [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] „Viridiana“ filmi uchun „<nowiki/>[[Oltin palma|Oltin palma novdasi]]<nowiki/>“ni, 1972-yilda „Burjuaziyaning sezilmas jozibasi“ filmi uchun „<nowiki/>[[Oscar]]<nowiki/>“ mukofotini olgan. U [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] beshta, Berlin kinofestivalida ikkita mukofotga sazovor boʻlgan, shuningdek, BAFTA mukofoti sovrindoridir. 1968 va 1972-yillarda [[Adabiyot boʻyicha Nobel mukofoti|abiyot boʻyicha Nobel mukofotiga]] ikki marta nomzod qilib koʻrsatilgan. == Biografiyasi == '''Buñuel''' [[Ispaniya|Ispaniyaning]] [[Aragon (viloyat)|Aragon viloyatidagi]] [[Calanda]] shaharchasida tugʻilgan. Otasi Leonardo [[Gavana|Gavanada]] temir savdosi bilan shug'ullangan, 1898-yilda tugʻilgan shahriga qaytgan, Luis yetti farzandning toʻngʻichi boʻlgan. Tez orada oila [[Saragosa|Saragosaga]] koʻchib oʻtgan, u yerda Luis yetti yoshidan [[Iyezuitlar|Iyezuitlarning]] qattiqqoʻl maktabida taʼlim olgan. 1917-yilda [[Madrid universiteti|Madrid universitetiga]] oʻqishga kirib, [[agronomiya]], sanoat muhandisligi va [[Falsafa|falsafani]] oʻrgangan. Talabalar turar joyi — Residensiya de Estudiantesda [[rassom]] [[Salvador Dalí|Salvador Dali]] va [[shoir]] [[Federico García Lorca]] bilan yaqin doʻst boʻlgan. 1925-yilda [[Parij|Parijga]] koʻchib, rejissyor Jan Epshteyn kino maktabida oʻqigan va uning yordamchisi boʻlib ishlagan. Buñuel 1934-yilda Janna Rukarga uylangan, ularning ikki oʻgʻli boʻlgan. U 1983-yil 29-iyulda [[Mexiko shahri|Mexiko shahrida]] 83 yoshida vafot etgan<ref name="NYT">{{cite news |last=Flint |first=Peter B. |date=1983-07-30 |title=Luis Buñuel Dies at 83; Filmmaker for 50 Years |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/1983/07/30/obituaries/luis-bunuel-dies-at-83-film-maker-for-50-years.html |access-date=2012-08-06}}</ref>. == Kino faoliyati == 1929-yilda [[Salvador Dalí]] bilan birgalikda 16 daqiqalik „Andalusiyalik it“ (''Un Chien Andalou'') qisqa metrajli filmini suratga olgan. Unda ayol koʻzining ustara bilan kesilishi kabi lol qoldiruvchi tasvirlar bor, film fransuz syurrealistlari tomonidan qizgʻin kutib olingan<ref name="Koller">{{cite web |last=Koller |first=Michael |date=2011-06-09 |url=http://sensesofcinema.com/2001/cteq/chien/ |title=Un Chien Andalou |website=Senses of Cinema |access-date=2012-07-23}}</ref>. Ikkinchi hamkorlik — „Oltin asr“ (''L'Âge d’Or'', 1930) [[Katolik cherkovi|katolik cherkoviga]] qarshi hujum sifatida katta janjalga sabab boʻlgan va [[Parij]] politsiyasi tomonidan taqiqlangan. 1933-yilda [[Ispaniya|Ispaniyaning]] eng kambagʻal hududlaridan biri haqidagi „Las-Urdes: Nonsiz oʻlka“ hujjatli filmini yaratgan. [[Ispaniya fuqarolar urushi]] (1936–1939) davrida Respublika hukumati uchun targʻibot filmlarini nazorat qilgan, 1938-yildan esa [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQShda]] — Zamonaviy sanʼat muzeyida va „<nowiki/>[[Warner Bros.|Warner Brothers]]<nowiki/>“ kompaniyasida ishlagan. 1940-yillar oʻrtalarida [[prodyuser]] Oskar Dansigers bilan hamkorlik boshlab, umrining oxirigacha [[Meksika|Meksikada]] yashagan va u yerda 18 yil ichida 21 ta film suratga olgan. „Katta kazino“ (1947) filmi muvaffaqiyatsiz chiqqach, ikki yildan ortiq [[Rejissyor|rejissyorlik]] qilolmagan, biroq „Buyuk telba“ (1949) kassada yaxshi tushum keltirgach, „Unutilganlar“ (''Los olvidados'', 1950) filmini suratga olgan. [[Meksika]] koʻchalarida qolgan bolalar haqidagi bu film vatanida dastlab yomon kutib olingan, ammo 1951-yilgi [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] unga „Unutilganlar“ filmi uchun eng yaxshi [[rejissyor]] mukofoti berilgan. 1949-yilda u [[Ispaniya]] fuqaroligidan voz kechib, [[Meksika]] fuqaroligini olgan. 1954-yilda ingliz tilida suratga olingan „Robinzon Kruzo“ uning birinchi rangli filmi boʻlgan. 1961-yilda Ispaniyada suratga olingan „Viridiana“ filmi uchun „<nowiki/>[[Oltin palma|Oltin palma novdasi]]<nowiki/>“ bilan taqdirlangan. Film Franko diktaturasini tanqid qilgan, [[Vatikan]] tomonidan qoralangan va [[Ispaniya|Ispaniyada]] 17 yil davomida taqiqlangan. Keyinchalik [[Fransiya|Fransiyada]] [[prodyuser]] Serj Silberman va [[Ssenariychi|ssenariynavis]] Jean-Claude Carrière bilan hamkorlik qilib, „Xizmatkorning kundaligi“ (1964), „Kun go‘zali“ (1967), „Burjuaziyaning sezilmas jozibasi“ (1972) va „Erkinlik sharpasi“ (1974) filmlarini yaratgan. Ulardan uchinchisi eng yaxshi xorijiy film uchun „<nowiki/>[[Oscar]]<nowiki/>“ mukofotini olgan. „Xohishning o‘sha yashirin manbasi“ (1977) filmidan keyin kinodan ketgan va 1982-yilda xotiralarini „So‘nggi xoʻrsinishim“ (''Mon dernier soupir'') nomli kitobda yozgan. == Filmografiyasi == === Badiiy filmlari === {| class="wikitable sortable" |- ! Yil ! Film nomi ! Asl nomi ! Izoh |- | 1930 | „Oltin asr“ | ''L'Âge d’Or'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1947 | „Katta kazino“ | ''Gran Casino'' | |- | 1949 | „Buyuk telba“ | ''El gran calavera'' | |- | 1950 | „Unutilganlar“ | ''Los olvidados'' | [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] eng yaxshi rejissyor va FIPRESCI mukofoti |- | 1951 | „Susana“ | ''Susana'' | |- | 1951 | „Firibgar qiz“ | ''La hija del engaño'' | |- | 1952 | „Jannatga koʻtarilish“ | ''Subida al cielo'' | |- | 1952 | „Sevgisiz ayol“ | ''Una mujer sin amor'' | |- | 1953 | „Qoʻpol“ | ''El bruto'' | |- | 1953 | „U“ | ''Él'' | |- | 1954 | „Orzu tramvayda sayohat qiladi“ | ''La ilusión viaja en tranvía'' | |- | 1954 | „Ehtiros tubsizliklari“ | ''Abismos de pasión'' | |- | 1954 | „Robinzon Kruzo“ | ''Robinson Crusoe'' | [[Ingliz tili|Ingliz tilida]], birinchi rangli film |- | 1955 | „Daryo va oʻlim“ | ''El río y la muerte'' | |- | 1955 | „Jinoyatga urinish“ | ''Ensayo de un crimen'' | |- | 1956 | „Bu tong otishi deyiladi“ | ''Cela s’appelle l’aurore'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1956 | „Bogʻdagi oʻlim“ | ''La mort en ce jardin'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1959 | „Nazarin“ | ''Nazarín'' | |- | 1959 | „El-Paoda keskinlik kuchaymoqda“ | ''La fièvre monte à El Pao'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1960 | „Yosh ayol“ | ''La joven'' | [[Ingliz tili|Ingliz tilida]] |- | 1961 | „Viridiana“ | ''Viridiana'' | „<nowiki/>[[Oltin palma|Oltin palma novdasi]]<nowiki/>“ |- | 1962 | „Halokat farishtasi“ | ''El ángel exterminador'' | |- | 1964 | „Oqsochning kundaligi“ | ''Le journal d’une femme de chambre'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1967 | „Kun go‘zali“ | ''Belle de jour'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1969 | „Somon yoʻli“ | ''La voie lactée'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1970 | „Tristana“ | ''Tristana'' | |- | 1972 | „Burjuaziyaning sezilmas jozibasi“ | ''Le charme discret de la bourgeoisie'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]], „<nowiki/>[[Oscar]]<nowiki/>“ (eng yaxshi xorijiy film) |- | 1974 | „Erkinlik sharpasi“ | ''Le fantôme de la liberté'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]] |- | 1977 | „Xohishning o‘sha yashirin manbasi“ | ''Cet obscur objet du désir'' | [[Fransuz tili|Fransuz tilida]], oxirgi film |} === Qisqa va oʻrta metrajli filmlari === {| class="wikitable sortable" |- ! Yil ! Film nomi ! Izoh |- | 1929 | „Andalusiyalik it“ (''Un Chien Andalou'') | [[Salvador Dalí|Salvador Dali]] bilan hammuallifda; 16 daqiqa |- | 1930 | „Dengiz kirpilarini yeyish“ (''Menjant garotes'') | Hujjatli qisqa metrajli film |- | 1933 | „Las-Urdes: Nonsiz oʻlka“ (''Las Hurdes: Tierra sin pan'') | Hujjatli, oʻrta metrajli film |- | 1937 | „Ispaniya, 1936“ (''España, 1936'') | Ispaniya Respublikasi uchun targʻibot filmi |- | 1965 | „Sahrodagi Simon“ (''Simón del desierto'') | Oʻrta metrajli film |} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://www.britannica.com/biography/Luis-Bunuel Luis Bunyuel] — Britannica entsiklopediyasida {{DEFAULTSORT:Bunyuel, Luis}} [[Turkum:22-fevralda tugʻilganlar]] [[Turkum:1900-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1983-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Ispaniyalik kinorejissyorlar]] [[Turkum:Meksikalik kinorejissyorlar]] fey6fd5ojimj9eqlu4e0xji8nwm5io1 Christiaan Huygens 0 457657 6318271 6061933 2026-10-24T21:02:25Z CommonsDelinker 204 [[Tasvir:Christiaan_Huygens-painting.jpeg]] [[Tasvir:Caspar_Netscher_-_Christiaan_Huygens,_the_astronomer,_1671.jpg]] bilan almashtirildi ([[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] tomonidan; [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] · Ar 6318271 wikitext text/x-wiki {{wikify}} {{Shaxsiyat bilgiqutisi|portret=Caspar Netscher - Christiaan Huygens, the astronomer, 1671.jpg}} '''Gyuygens (Geygens; Huyegens) Xristian''' ({{lang-nl|Christiaan Huygens}}; 1629.14.4 — [[Gaaga]] — 1695.8.7) — [[Niderlandiya|niderlandiyalik]] fizik, mexanik, [[matematik]] va [[astronom]]. London Qirollik jamiyati aʼzosi (1663), Parij FA aʼzosi va uning raisi (1665-yildan). Leyden universitetida (1645—47) va Bred universitetida (1647—49) oʻqigan. Birinchi ilmiy ishi analitik geometriyaga bagʻishlangan. Birinchi boʻlib mayatnikli soatni ixtiro qilgan (1657), uning nazariyasini yaratgan, fizik mayatnik tebranishlari qonunlarini aniqlagan, zarba nazariyasiga asos solgan. Yorugʻlikning toʻlqin nazariyasini rivojlantirgan (1678); yorugʻlikning tarqalish mexanizmini tushuntirib, uning nomi bilan ataluvchi ([[Gyuygens—Frenel prinsipi|Gyuygens — Frenel prinsipi]]) ni ilgari surgan (1690); anizotropik muhitda nurning ikkiga ajralishini tushuntirib bergan. R. Guk bilan hamkorliqda termometrning doimiy nuqtalari — muzning erish nuqtasini va suvning qaynash nuqtasini aniqlagan. Teleskopii takomillashtirgan; oʻz nomi bilan ataluvchi okulyar yasagan. Saturn halqalari va uning yoʻldoshi (Titan)ni kashf qilgan (1655). G. ehtimollar nazariyasiga oid dastlabki asarlardan birining muallifi (1657). == Adabiyotlar == * [[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil {{chala}} c3bshpx6k0pwuy67mzmkzqg4v8dqc2j Boujailles 0 485348 6318506 5593715 2026-10-25T11:18:53Z Kontributor 2K 104477 6318506 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Boujailles | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | mintaqa turi = Fransiya mintaqalari{{!}}Mintaqa | mintaqa = Franche-Comté | jadvalda mintaqa = Franche-Comté | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Doubs | jadvalda tuman = Doubs | jamoat turi = Fransiya tumanlari{{!}}Arrondissement | jamoat = Arrondissement Pontarlier{{!}}Pontarlier | jadvalda jamoat = Arrondissement Pontarlier{{!}}Pontarlier | qaram = kommuna | gerb = Blason ville fr Boujailles 25.svg | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 46 | lat_min = 53 | lat_sec = 0 | lon_dir = E | lon_deg = 6 | lon_min = 5 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = 300 | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Hokim | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 27,2 | balandlik turi = Dengiz sathidan balandligi | AP markazi balandligi = 780 - 901 | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 371 | sanalgan yil = 1999 | zichlik = 13,6 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = | pochta indeksi = 25560 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = INSEE{{!}}INSEE kodi | raqamli identifikator = 25079 | Commons turkumi = Boujailles | sayt = | sayt tili = }} '''Boujailles''' — [[Fransiya]]ning [[Franche-Comté]] mintaqasida joylashgan kommuna. [[Doubs]] departamenti [[Arrondissement Pontarlier|Pontarlier]] tumani tarkibiga kiradi. == Aholisi == 371 nafar aholi istiqomat qiladi (1999). [[Aholi zichligi]] — har kvadrat kilometrga 13,6 nafar kishi. {{Fransiya kommunasi aholi grafigi|id=25079}} == Geografiyasi == Maydoni — 27,2&nbsp;km<sup>2</sup>. Dengiz sathidan 780 – 901 m balandlikda joylashgan. {{Fransiya kommunasi xaritasi|id=25079}} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Doubs shaharlari]] {{France-geo-stub}} {{Tashqi havolalar}}{{Doubs departamenti kommunalari}} fdnmvm0v6t9ir517fh675ck4x0rci70 Gevry 0 486998 6318088 5605200 2026-10-24T12:34:18Z Kontributor 2K 104477 6318088 wikitext text/x-wiki {{Manbasiz|sana=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Gevry | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | mintaqa turi = Fransiya mintaqalari{{!}}Mintaqa | mintaqa = Franche-Comté | jadvalda mintaqa = Franche-Comté | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Jura | jadvalda tuman = Jura | jamoat turi = Fransiya tumanlari{{!}}Arrondissement | jamoat = Arrondissement Dole{{!}}Dole | jadvalda jamoat = Arrondissement Dole{{!}}Dole | qaram = kommuna | gerb = Blason ville fr Gevry (Jura).svg | bayroq = | lat_dir = N | lat_deg = 47 | lat_min = 2 | lat_sec = 0 | lon_dir = E | lon_deg = 5 | lon_min = 27 | lon_sec = 0 | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = 300 | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = Hokim | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = 5,3 | balandlik turi = Dengiz sathidan balandligi | AP markazi balandligi = 192 - 198 | iqlim = | rasmiy til = | aholi = 629 | sanalgan yil = 2004 | zichlik = 118,7 | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor | telefon kodi = | pochta indeksi = 39100 | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = INSEE{{!}}INSEE kodi | raqamli identifikator = 39252 | Commons turkumi = Gevry | sayt = | sayt tili = }} '''Gevry''' — [[Fransiya]]ning [[Franche-Comté]] mintaqasida joylashgan kommuna. [[Jura]] departamenti [[Arrondissement Dole|Dole]] tumani tarkibiga kiradi. == Aholisi == 629 nafar aholi istiqomat qiladi (2004). [[Aholi zichligi]] — har kvadrat kilometrga 118,7 nafar kishi. {{Fransiya kommunasi aholi grafigi|id=39252}} == Geografiyasi == Maydoni — 5,3&nbsp;km<sup>2</sup>. Dengiz sathidan 192 – 198 m balandlikda joylashgan. {{Fransiya kommunasi xaritasi|id=39252}} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] [[Turkum:Jura shaharlari]] {{France-geo-stub}} {{Tashqi havolalar}}{{Jura departamenti kommunalari}} n6uflfhug7skv1tegant26433qshinb Kredit kartochkasi 0 512777 6318442 6297631 2026-10-25T07:09:05Z Jizzakhlik 89448 Manba, yangi ma'lumot va turkum qo'shildi. 6318442 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Credit-cards.jpg|thumb|Kredit kartalariga misollar (Janubiy Afrikadagi Absa Bank)]] '''Kredit kartochkasi''' ('''kredit karta''') — [[bank]] yoki boshqa [[kredit]] muassasasi tomonidan mijozga beriladigan, belgilangan kredit limiti doirasida toʻlovlarni amalga oshirish imkonini beruvchi bank kartasi. U orqali [[tovarlar]] va xizmatlar uchun [[naqd pul]]siz hisob-kitob qilish, shuningdek, shartlarda belgilangan hollarda naqd pul olish mumkin. Kredit kartasidan foydalanilgan mablagʻ bankka qaytariladi. Kredit limiti va undan foydalanish shartlari karta turiga hamda bank bilan tuzilgan shartnomaga bogʻliq<ref>{{Cite web |title=O‘zbekiston Respublikasi hududida bank kartalarining chiqarilishi va muomalada bo‘lishi qoidalari to‘g‘risidagi nizom |url=https://lex.uz/acts/-5355601 |website=LexUZ |access-date=2026-10-25}}</ref>. Kredit kartalarining oddiy, [[oltin]] va [[korporativ]] kabi turlari mavjud. Ular ''Visa'', ''Mastercard'' va ''American Express'' kabi toʻlov tizimlari orqali ishlashi mumkin. Kredit kartasi debet kartasidan farq qiladi: [[debet karta]]si, odatda, hisobvaraqdagi mavjud mablagʻlardan foydalanish imkonini beradi, kredit kartasi esa bank ajratgan mablagʻlar hisobidan toʻlov qilishga imkon yaratadi<ref>{{Cite web |title=O‘zbekiston Respublikasi hududida bank kartalarining chiqarilishi va muomalada bo‘lishi qoidalari to‘g‘risidagi nizom |url=https://lex.uz/acts/-5355601 |website=LexUZ |access-date=2026-10-25}}</ref>. Kredit kartalari naqd pulsiz hisob-kitoblarni kengaytirish va xaridlar uchun toʻlovni qulaylashtirishga xizmat qiladi. Oʻzbekistonda dastlabki kredit kartalarini [[1996-yil]]da Oʻzbekiston Tashqi iqtisodiy faoliyat milliy banki tomonidan joriy qilgan. Keyinchalik boshqa banklar ham xalqaro toʻlov kartalari orqali xizmat koʻrsatishni yoʻlga qoʻydi<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil.</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{OʻzME}} {{chala}} [[Turkum:Iqtisod]] [[Turkum:Iqtisodiy atamalar]] p1yk1ugzua10wuovcrbprkpvbz1lc6q Manometr 0 525275 6318460 5253889 2026-10-25T08:24:42Z R. Henrik Nilsson 112287 Fayl : 1990s WIKA analog pressure gauge 0 to 600 bar Alexander Wiegand Germany.jpg | thumb | 1990-yillarga oid analog yuqori bosimli manometr. 6318460 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Mexanik manometr.gif|alt=Mexanik manometr|thumb|''Mexanik manometr'']] [[Fayl:1990s WIKA analog pressure gauge 0 to 600 bar Alexander Wiegand Germany.jpg|thumb|1990-yillarga oid analog yuqori bosimli manometr.]] '''Manometr''' (yun. manos — nozik, siyrak va ... metr) — suyuklik, gaz yoki bugʻning bosimini ulchash uchun moʻljallangan asbob. Mexanik, suyuqlikli, elektr, issiqlik, porshenli, deformatsion, radiometrik, ionizatsion va boshqa xillari bor. M. oʻlchash tizimining asosini birlamchi bosim uzgartirgichidan iborat sezgir element tashkil qiladi. Mexanik M.da bunday element vazifasini naycha, [[porshen]], membrana yoki ulchanayotgan bosimni qabul qiladigan boshqa element oʻtaydi. Suyuqlikli M.da bosimni muvozanatlab turadigan suyuklik (simob, moy va boshqalar) ustuni sezgir elementdir. Elektr M.ning ishi ulchanayotgan bosim taʼsirida sezgir elementning elektr xossalari (mas, elektr qarshiligi) uzgarishiga asoslangan. M.ning boshqa turlarida ham asosiy qism sezgir elementdir (mas, deformatsion M.da elastik qobiq, porshenli M.da porshen va hokazo). M. shkalali va shkalasiz bulishi mumkin. M.bilan [[atmosfera bosimi]] (qarang [[Aneroid]], [[Barometr]]) siyraklashgan gazlar bosimi (vakuummetr) hamda atm. bosimidan katta ikki bosimlar farqi oʻlchanadi. Suyuklik ustuni balandligi boʻyicha bosimni oʻlchash gʻoyasini 1640-yilda E. Torrichelli ilgari surgan. 1891-yilda fransuz olimi L. Kalyete birinchi suyuklikli M.ni qurib, Parijdagi Eyfel mi-norasiga oʻrnatgan.<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> Manometrning ishlash prinsipi Burdon naychasining ichki qismiga bosim berib, deformatsiyalanishini o‘lchashga asoslangan. Bosim ortishi bilan oval shakldagi naycha aylana shakliga kirishga harakat qiladi. Natijada naychaning mahkamlanmagan tarafi tashqi tarafga surilib, yoy radiusini orttiradi va bu milning surilishiga olib keladi. Bunday manometrlar guruhiga МА rusumli manometrlar kiradi. == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> {{chala}} {{Turkumsiz|date=avgust 2024}} re3ewgwm6ftcb42s7wt3tentnm2p8np Moki 0 531093 6318147 4778721 2026-10-24T15:01:47Z ~2026-56854-94 319911 WGHIREZT 6318147 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=avgust 2024}} '''Moki''' — 1) tikuv mashinasi asosiy qismlardan biri — maxsus moslama. Chok tikilayotgan paytda tikuv mashinasi ignasi hosil qiladigan ustki ip izmasiga pastki ipni oʻtkazib beradi; 2) toʻquv dastgohitsa tanda iplari orasidan arqoq iplarini olib oʻtadigan moslama. M. ichida arqoqipi oʻralgan naycha boʻladi. M. homuza (arqoq ipi bilan tanda ipi orasida hosil qilinadigan koʻz) ichida erkin yoki majburiy harakat qilib, bir qutidan ikkinchisiga oʻtadi. M. harakati davomida arqoqipi naychadan boʻshalib xrmuzaga tashlanadi. Naychadagi arqoq ipi bir marta (koʻp homuzali dastgohdar uchun) yoki koʻp marta tashlab oʻtishga yetarli boʻlishi kerak. Qad. toʻquv dastgohlarida M.ni homuza tirqishidan toʻquvchi qoʻlda olib oʻtkazardi. Hozirgi avtomatik toʻquv dastgohdarida zarb mexanizmlari yordamida M. oʻz-oʻzidan borib keladi (qarang [[Toʻquvchilik]]). Ilgari M. yogʻoch (palma, shamshod, oʻrik va boshqalar), hayvon shohidan yasalgan, hozir, asosan, temir va poʻlatdan yasaladi. M.larning oʻrtasi toʻrtburchak shaklida oʻyilib, ikki yonida teshik (koʻz) qilinadi (naychadagi ip uchi shu teshikdan oʻtkaziladi). M. koʻzi, odatda, chinnidan qilinadi. Yogʻoch M.ning ikki uchi oʻtkirlanib, metall uchlik kiydiriladi. Qanday toʻquv dastgohlarida ishlatilishiga karab, M.lar avtomat dastgoh M.si (ichidagi uzunchoq boʻshliqqa ipli naycha joylashadi), mexanik dastgoh. M.si (oʻrtasida ipli naycha oʻrnatish uchun metall sterjen boʻladi), movut toʻqishda ishlatiladigan M. va boshqa xillarga boʻlinadi (rasmga k,.). Mexanik dastgohlarda M. ichidagi naycha arqoq ipi tugasa, boʻsh naychani toʻliq naychaga almashtirish uchun dastgoh, toʻxtatiladi, avtomat dastgohlarida esa bu ish ular ishlab turgan paytda avtomatik tarzda bajariladi. == Adabiyot == * Olimboyev E. vab., [[Toʻquvchilik]] tex-nologiyasi va toʻquv stanoklari, T., 1987.<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> BOBIR BOZOR VORAQ NUR MISHU JOJA VUTUYI NAM SALEFETKA SUV IT TOVUQ DIV BOX MARGIN MARGINTOP ATTTRIBUT QQUSH BOLADI BOMAYDI SEN MEN SALAT OVQAT KARTOSHKA PIYOZ SOGZI BURIN OYOQ QOL KOZ BOSH BEL QORUN WIDTH FFF AQUA BLUR .00.02.22 VARAQ HA YOQ DELFIN TUMSOQ AKULA LKKGUJJHGASSDQW 95wtsd1me9fwm7qqqp9tzpng3ek3p2v 6318161 6318147 2026-10-24T15:53:00Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/~2026-56854-94|~2026-56854-94]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56854-94|munozara]]) tomonidan qilingan [[Vikipediya:Vandalizm|vandalizm]] tahrirlari qaytarildi. 6318161 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=avgust 2024}} '''Moki''' — 1) tikuv mashinasi asosiy qismlardan biri — maxsus moslama. Chok tikilayotgan paytda tikuv mashinasi ignasi hosil qiladigan ustki ip izmasiga pastki ipni oʻtkazib beradi; 2) toʻquv dastgohitsa tanda iplari orasidan arqoq iplarini olib oʻtadigan moslama. M. ichida arqoqipi oʻralgan naycha boʻladi. M. homuza (arqoq ipi bilan tanda ipi orasida hosil qilinadigan koʻz) ichida erkin yoki majburiy harakat qilib, bir qutidan ikkinchisiga oʻtadi. M. harakati davomida arqoqipi naychadan boʻshalib xrmuzaga tashlanadi. Naychadagi arqoq ipi bir marta (koʻp homuzali dastgohdar uchun) yoki koʻp marta tashlab oʻtishga yetarli boʻlishi kerak. Qad. toʻquv dastgohlarida M.ni homuza tirqishidan toʻquvchi qoʻlda olib oʻtkazardi. Hozirgi avtomatik toʻquv dastgohdarida zarb mexanizmlari yordamida M. oʻz-oʻzidan borib keladi (qarang [[Toʻquvchilik]]). Ilgari M. yogʻoch (palma, shamshod, oʻrik va boshqalar), hayvon shohidan yasalgan, hozir, asosan, temir va poʻlatdan yasaladi. M.larning oʻrtasi toʻrtburchak shaklida oʻyilib, ikki yonida teshik (koʻz) qilinadi (naychadagi ip uchi shu teshikdan oʻtkaziladi). M. koʻzi, odatda, chinnidan qilinadi. Yogʻoch M.ning ikki uchi oʻtkirlanib, metall uchlik kiydiriladi. Qanday toʻquv dastgohlarida ishlatilishiga karab, M.lar avtomat dastgoh M.si (ichidagi uzunchoq boʻshliqqa ipli naycha joylashadi), mexanik dastgoh. M.si (oʻrtasida ipli naycha oʻrnatish uchun metall sterjen boʻladi), movut toʻqishda ishlatiladigan M. va boshqa xillarga boʻlinadi (rasmga k,.). Mexanik dastgohlarda M. ichidagi naycha arqoq ipi tugasa, boʻsh naychani toʻliq naychaga almashtirish uchun dastgoh, toʻxtatiladi, avtomat dastgohlarida esa bu ish ular ishlab turgan paytda avtomatik tarzda bajariladi. == Adabiyot == * Olimboyev E. vab., [[Toʻquvchilik]] tex-nologiyasi va toʻquv stanoklari, T., 1987.<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} {{chala}} {{Turkumsiz|date=avgust 2024}} 08z883ivikkrq4cx0sbsik8myw3djx3 Otseola 0 545898 6318279 2851738 2026-10-24T22:41:34Z Juppi lantteineen 317725 File 6318279 wikitext text/x-wiki [[File:Osceola.jpg|thumb|Otseola (1838)]] '''Otseola''' (Oseola) (Osceola) (1800— 1838) — indeyslar sardori. AQSH hukumati tomonidan indeys-seminollarni Floridadan Arkanzas shtatiga koʻchirish siyosatiga qarshi qurolli qarshilik koʻrsatish (1835—42) rahbarlaridan biri. Asirlikda vafot etgan.<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} {{chala}} od49q8zaoe9y0trbfqq3d8x0g7pnz1j Rekvizit 0 561612 6318098 4976411 2026-10-24T13:06:00Z User 2113 319879 /* */ 6318098 wikitext text/x-wiki '''Rekvizit''' (lotincha reguisitum — kerakli, zarur) — spektakl davomida badiiy sahna bezash yoki aktyor uchun kerak boʻlgan zarur (rostakam yoki yasama) buyumlar, mel, uy ichi jihozlari, qurolaslaha, gullar va boshqa <ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> {{chala}} nbddp9lh1z2fd2cakl7o5500l2bheku 6318099 6318098 2026-10-24T13:07:17Z User 2113 319879 /* */ 6318099 wikitext text/x-wiki '''Rekvizit''' (lotincha reguisitum — kerakli, zarur) — spektakl davomida badiiy sahna bezash yoki aktyor uchun kerak boʻlgan zarur (rostakam yoki yasama) buyumlar, mel, uy tashqi jihozlari, qurolaslaha, gullar va boshqa <ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref> == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> {{chala}} j1irm5u4llfzd8jomgzukqzd6180sai Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti 0 583363 6318239 6316652 2026-10-24T17:19:38Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/Xayrulla97|Xayrulla97]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xayrulla97|munozara]]) tomonidan qilingan 6274473-sonli tahrir tiklandi: Keyingi tahrirlar konstruktiv emas 6318239 wikitext text/x-wiki {{Taʼlim muassasasi bilgiqutisi | nomi = Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti | asl_nomi = | asl_nomi_til = uz | tasvir = Main Administrative Building of TSUE.jpg | tasvir_eni = 300px | xalqaro_nomi = Tashkent State University of Economics | ilgarigi_nomi = Toshkent xalq xoʻjaligi instituti | turi = Davlat universiteti | asos_solingan = [[1931-yil]] | rektori = [[Toʻlqin Teshaboyev]] | talabalari = ~48 653<ref>{{veb manbasi |title="Narxoz", Moliya va Fiskal oliygohlari birlashtirildi - talabalar qayerga ko'chadi? |url=https://www.youtube.com/watch?v=7SAHbrutOm4 |website=[www.youtube.com](https://www.youtube.com) |accessdate=26-mart 2024-yil}}</ref> | fakultet = 14 | bakalavriat = 4 yil | magistratura = 2 yil | aspirantura = bor | doktorantura = bor | doktorlari = 225 | professorlari = 232 | oʻqituvchilari = 1 355 | manzili = Islom Karimov koʻchasi 49 | shahar = [[Toshkent]] | davlat = Oʻzbekiston | pochta_indeksi = 100066 | koordinatalari = {{koord|41.2992|N|69.2689|E|type:edu|display=inline}} | pushpin_map = Uzbekistan | pushpin_label_position = right | map_size = 300 | pushpin_map_caption = Toshkent davlat iqtisodiyot universitetining joylashuvi | kampusi = | veb-sayti = {{URL|tsue.uz}} | logotip =Tsue logo en.png }} '''Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti (TDIU)''' — [[Oʻzbekiston Respublikasi]]ning [[Toshkent shahar|Toshkent shahri]]da joylashgan davlat tadqiqot universiteti hamda iqtisodiyot, moliya, biznes, boshqaruv va soliq sohalarida mutaxassislar tayyorlashga ixtisoslashgan oliy taʼlim muassasasi. 1931-yil 13-avgustda [[Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti# tarixi|Oʻrta Osiyo moliya-iqtisod instituti]] sifatida tashkil etilgan universitet [[Oʻzbekiston]] va [[Markaziy Osiyo]]dagi eng yirik iqtisodiy [[Oliy taʼlim muassasasi|oliy taʼlim muassasalari]]dan biri hisoblanadi. Universitetning tarixi Turkiston xalq universiteti huzurida 1918-yilda tashkil etilgan savdo sohasi mutaxassislarini tayyorlash kurslariga borib taqaladi. XX asr davomida muassasa bir necha bor qayta tashkil etilib, Toshkent moliya-iqtisodiyot instituti va Toshkent xalq xoʻjaligi instituti nomlari ostida faoliyat yuritgan. 1991-yilda unga Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti nomi berilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://tsue.uz/oz/university |sarlavha=Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti haqida |qaralgan sana=6/26/2026}}</ref>. TDIU bakalavriat, magistratura va doktorantura bosqichlarida taʼlim dasturlarini amalga oshiradi hamda iqtisodiyotning turli tarmoqlari uchun ilmiy va pedagogik kadrlar tayyorlaydi. Universitet tarkibiga [[Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti#fakultetlar|fakultetlar]], kafedralar, ilmiy-tadqiqot markazlari, akademik litsey va texnikumlar kiradi. 2024-yilda universitet qayta tashkil etilib, uning tarkibiga [[Toshkent moliya instituti|Toshkent moliya instituti]] va [[Fiskal insituti|Fiskal institut]] qoʻshilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://gov.uz/oz/edu/news/view/5811 |sarlavha=Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti qayta tashkil etildi. Unga Toshkent moliya hamda Fiskal institutlari qo‘shildi |sana=2024-02-09 12:40:00 |qaralgan sana=6/24/2026}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://kun.uz/news/2024/02/08/moliya-va-fiskal-institutlari-narxoz- tarkibiga-otkazildi |sarlavha=Moliya va Fiskal institutlari «Narxoz» tarkibiga o‘tkazildi |sana=08.02.2024 |qaralgan sana=6/24/2026 }}{{Oʻlikhavola|date=sentabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Bugungi kunda TDIU Oʻzbekistonda QS World University Rankings, QS Asia University Rankings, QS by Subject, QS Sustainability va Times Higher Education kabi yetakchi xalqaro reytinglarda barqaror oʻsish koʻrsatayotgan, shuningdek Markaziy Osiyoda QS Stars 5 yulduzli baholovga ega ikkinchi oliy taʼlim muassasasidir<ref>{{Cite web |url=https://kun.uz/news/2023/08/27/toshkent-davlat-iqtisodiyot-universiteti-ozbekistondagi-ilk-5-yulduzli-oliy-talim-muassasasiga-aylandi |title=Toshkent Davlat Iqtisodiyot Universiteti - O'zbekistondagi ilk 5 yulduzli oliy ta'lim muassasasiga aylandi |publisher=Kun.uz |date=2023-08-27 |accessdate=2026-06-21}}</ref>. [[File:Tashkent State University of Economics 2026-04-28.jpg|thumb|275px|Tashkent State University of Economics]] == Tarixi == === Tashkil etilishi tarixi === Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti tarixi [[1918-yil]]da Turkiston xalq universitetida savdo sohasi mutaxassislari uchun qisqa muddatli kurslar tashkil etilishi bilan boshlangan<ref>{{Cite web|lang=ru|url=https://tsue.uz/ru/university|title=О ташкентском государственном экономическом университете|website=Tsue.uz}}</ref>. [[1924-yil]]ga kelib ushbu kurslar negizida universitet qoshida ijtimoiy-iqtisodiyot fakulteti ochilgan. Mazkur tuzilma [[1925-yil]]da Ijtimoiy fanlar fakultetiga aylantirilib, uning tarkibida mahalliy iqtisodiyot va huquq fakulteti faoliyatini boshlagan. Oʻzbekistonda iqtisodiy taʼlimni tizimlashtirish maqsadida [[1931-yil]]da Toshkentda rejalashtirish institutini tashkil etish toʻgʻrisida qaror qabul qilingan. Ushbu muassasa keyinchalik Oʻrta Osiyo davlat savdo va kooperatsiya instituti bilan birlashtirilib, Oʻzbekiston xalq xoʻjaligi instituti nomi bilan yuritila boshlangan. Shu yilning [[13-avgust]]ida Oʻrta Osiyo moliya-iqtisod instituti ham tashkil etilib, keyinchalik u Toshkent moliya-iqtisodiyot institutiga aylantirilgan. [[Ikkinchi jahon urushi]] yillarida [[Olmaota]]ga evakuatsiya qilingan Leningrad hisob-iqtisod instituti [[1946-yil]]da Toshkent moliya-iqtisodiyot institutiga qoʻshilgach, muassasada kredit-iqtisod hamda buxgalteriya hisobi-iqtisod fakultetlari ochilgan. [[1947-yil]]da tashkil etilgan rejalashtirish-iqtisod fakulteti Oʻrta Osiyo va Qozogʻiston respublikalarida sanoat hamda qishloq xoʻjaligi uchun mutaxassislar tayyorlashni boshlagan. Iqtisodchilarni bevosita ishlab chiqarishdan ajralmagan holda oʻqitish maqsadida [[1948-yil]]da kechki, [[1955-yil]]da esa sirtqi fakultetlar faoliyati yoʻlga qoʻyilgan. Sirtqi boʻlim keyinchalik umumiy iqtisodiyot hamda buxgalteriya hisobi va moliya mutaxassisliklariga ajratilgan. === Toshkent xalq xoʻjaligi instituti === Toshkent moliya-iqtisodiyot instituti [[1962-yil]]da Toshkent xalq xoʻjaligi instituti deb qayta nomlangan va [[1991-yil]]gacha shu nom ostida faoliyat koʻrsatgan. Oʻquv jarayonlarini kengaytirish doirasida [[1967-yil]]da tayyorgarlik kurslari, [[1970-yil]]da esa tayyorgarlik boʻlimi ochilgan. [[1968-yil]]da tashkil etilgan iqtisodiy kibernetika fakultetida matematik fanlar ulushini oshirish hisobiga talabalarni tayyorlash boʻyicha oʻquv dasturlari mustahkamlangan. [[1970-yil]]da savdo-iqtisod fakulteti tashkil etilib, keyinchalik amaliy fanlarni olish maqsadida biznes yoʻnalishlari boʻyicha oʻquv rejalari kengaytirilgan, bu esa institut tomonidan tayyorlanayotgan kadrlar assortimentini sezilarli darajada oshirgan. Institutning hududiy tarmoqlari ham rivojlanib, [[1973-yil]]da Toshkent toʻqimachilik kombinatida kechki fakultet tarkibida filial, biroz vaqt oʻtgach esa [[Samarqand]] va [[Qarshi]] oʻquv-maslahat markazlari, [[Andijon]] va [[Qoʻqon]] filiallari hamda umumiy iqtisodiy sirtqi fakultetning yangi boʻlimlari ochilgan. [[1981-yil]]da esa savdo-iqtisod fakultetidan ajralib chiqqan mehnat va taʼminot iqtisodiyoti fakulteti tashkil etilgan. === Universitet maqomi va zamonaviy davr === Oliy taʼlim muassasasi [[1991-yil]] [[19-iyun]]dan boshlab Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti nomini olgan. Tarkibiy qismini kengaytirish maqsadida [[1993-yil]]da [[Samarqand shahri]]da universitet filiali ochilgan<ref>Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 28-maydagi „Toshkent davlat iqtisodiyot universitetining Samarqand filialini tashkil etish toʻgʻrisida“ 438-son [http://lex.uz/docs/4359583 qarori]</ref>. [[1999-yil]]dan boshlab esa magistratura tashkil etilgan<ref>Toshkent davlat iqtisodiyot universitetida magistratura tashkil qilinishi [https://sf-tsue-pgu.uz/tsue/] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20260624213235/https://sf-tsue-pgu.uz/tsue/ |date=2026-06-24 }}</ref>. Hozirgi kunda universitet tarkibida iqtisodiyot, buxgalteriya hisobi va audit, turizm, menejment va raqamli iqtisodiyot kabi fakultetlar, magistratura va sirtqi boʻlim hamda 24 ta kafedra mavjud. Universitet qoshida pedagog kadrlarni qayta tayyorlash va ularning malakasini oshirish tarmoq markazi, Oʻzbekiston iqtisodiyotini rivojlantirishning ilmiy asoslari va muammolari ilmiy tadqiqot markazi, axborot-resurs markazi, axborot texnologiyalari markazi hamda universitet tarixi muzeyi faoliyat olib bormoqda. [[Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti]] [[Shavkat Mirziyoyev]]ning [[2024-yil]] [[7-fevral]]dagi qaroriga binoan Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti tubdan qayta tashkil etildi<ref>{{Veb manbasi |url=https://lex.uz/pdfs/6794040 |sarlavha=Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 07.02.2024 yildagi PQ-62-son qarori}}</ref>. Ushbu islohot doirasida [[Toshkent moliya instituti]] hamda [[Fiskal insituti|Davlat soliq qoʻmitasi huzuridagi Fiskal institut]] universitet tarkibiga birlashtirilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.gazeta.uz/oz/2024/02/08/university/ |sarlavha=Oʻzbekistondagi uchta OTM bitta universitetga birlashtiriladi}}</ref>, natijada universitet talabalari soni qariyb ikki baravar oshib, ~48 653 nafarga yetdi. == Taʼlim yoʻnalishlari == === Kunduzgi taʼlim yoʻnalishlari === {| class="wikitable sortable" |+ Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti 2025/2026 oʻquv yili — bakalavriat kunduzgi taʼlim shakli<ref>{{veb manbasi|title=Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti bakalavriat taʼlim yo'nalishlari hamda magistratura mutaxassisliklarida 2025/2026 o'quv yili uchun qayta taqsimotga ko'ra ajratiladigan taʼlim grantlari tasdiqlandi|url=https://tsue.uz/en/contests/toshkent-davlat-iqtisodiyot-universiteti-bakalavriat-talim-yonalishlari-hamda-magistratura-mutaxassisliklarida-20252026-oquv-yili-uchun-qayta-taqsimotga-kora-ajratiladigan-talim-grantlari-tasdiqlandi|date= April 4, 2025}}</ref> |- ! rowspan="2" | Shifr ! rowspan="2" | Taʼlim yoʻnalishi ! colspan="2" | Oʻtish bali (davlat granti) ! colspan="2" | Oʻtish bali (toʻlov-kontrakt) |- ! Oʻzbek !! Rus !! Oʻzbek !! Rus |- | 60410100 || Iqtisodiyot || 185.50 || 185.70 || 169.30 || 157.40 |- | 60410200 || Buxgalteriya hisobi || 181.60 || 182.40 || 148.20 || 127.30 |- | 60410300 || Soliqlar va soliqqa tortish || 178.00 || 178.90 || 126.40 || 114.70 |- | 60410500 || Moliya va moliyaviy texnologiyalar || 184.10 || 184.60 || 157.20 || 140.60 |- | 60410600 || Bank ishi || 182.40 || 182.40 || 157.50 || 131.40 |- | 60410700 || Statistika || 170.50 || — || 120.90 || — |- | 60410800 || Menejment || 179.10 || 179.30 || 140.80 || 135.50 |- | 60410900 || Biznesni boshqarish || 180.20 || 180.20 || 135.70 || 130.00 |- | 60411000 || Inson resurslarini boshqarish || 169.90 || — || 114.40 || — |- | 60411100 || Jahon iqtisodiyoti va xalqaro iqtisodiy munosabatlar || 186.80 || 186.80 || 173.20 || 161.40 |- | 60411200 || Marketing || 175.10 || 175.30 || 130.80 || 124.20 |- | 60411300 || Savdo ishi || 174.30 || — || 120.00 || — |- | 60610100 || Axborot tizimlari va texnologiyalari || 151.00 || 163.50 || 106.90 || 66.60 |- | 60610200 || Axborot xavfsizligi || 166.70 || 173.30 || 131.10 || 70.70 |- | 60610500 || Sunʼiy intellekt || 149.90 || 152.20 || 91.50 || 59.80 |- | 61010100 || Turizm va mehmondoʻstlik || 162.80 || 169.80 || 126.80 || 128.80 |- | 61010400 || Logistika || 168.80 || — || 116.70 || — |} <div style="display:flex; flex-wrap:wrap; gap:1em;"> <div style="flex:1; min-width:280px;"> === Masofaviy taʼlim yoʻnalishlari === {| class="wikitable sortable" |+ Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti 2025/2026 oʻquv yili — bakalavriat masofaviy taʼlim shakli |- ! rowspan="2" | Shifr ! rowspan="2" | Taʼlim yoʻnalishi ! colspan="2" | Oʻtish bali (toʻlov-kontrakt) |- ! Oʻzbek !! Rus |- | 60410100 || Iqtisodiyot || 112.70 || 116.00 |- | 60410200 || Buxgalteriya hisobi || 82.10 || 98.20 |- | 60410300 || Soliqlar va soliqqa tortish || 59.80 || 74.00 |- | 60410500 || Moliya va moliyaviy texnologiyalar || 79.10 || 102.10 |- | 60410600 || Bank ishi || 93.50 || 102.10 |- | 60410700 || Statistika || 56.70 || — |- | 60410800 || Menejment || 74.80 || 95.00 |- | 60410900 || Biznesni boshqarish || 75.90 || 102.00 |- | 60411000 || Inson resurslarini boshqarish || 56.80 || — |- | 60411200 || Marketing || 76.90 || 104.30 |- | 60411300 || Savdo ishi || 56.80 || — |- | 61010100 || Turizm va mehmondoʻstlik || 78.90 || 99.00 |- | 61010400 || Logistika || 65.50 || — |} </div> <div style="flex:1; min-width:280px;"> === Kechki taʼlim yoʻnalishlari === {| class="wikitable sortable" |+ Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti 2025/2026 oʻquv yili — bakalavriat kechki taʼlim shakli |- ! rowspan="2" | Shifr ! rowspan="2" | Taʼlim yoʻnalishi ! colspan="2" | Oʻtish bali (toʻlov-kontrakt) |- ! Oʻzbek !! Rus |- | 60410100 || Iqtisodiyot || 154.70 || 130.20 |- | 60410200 || Buxgalteriya hisobi || 138.80 || 118.70 |- | 60410500 || Moliya va moliyaviy texnologiyalar || 142.60 || 122.20 |- | 60410600 || Bank ishi || 143.50 || 121.30 |- | 60410800 || Menejment || 135.40 || 120.40 |- | 60410900 || Biznesni boshqarish || 131.30 || — |- | 60411000 || Inson resurslarini boshqarish || 119.20 || — |} </div> </div> == Qoʻshma taʼlim dasturlari == Hozirgi kunda universitet dunyoning turli mintaqalaridagi 14 ta yetakchi oliy taʼlim muassasasi bilan qoʻshma taʼlim dasturlarini amalga oshirmoqda: * [[London universiteti|London universiteti (University of London)]] — [[Buyuk Britaniya]]<ref>{{Cite web |url=https://kun.uz/news/2021/03/15/toshkent-davlat-iqtisodiyot-universiteti-london-universiteti-bilan-qoshma-dasturni-yolga-qoydi |title=Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti London universiteti bilan qo'shma dasturni yo'lga qo'ydi |publisher=Kun.uz |date=2021-03-15 |accessdate=2026-06-21}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.london.ac.uk/study/where-study/teaching-centre/uzbekistan/tashkent-state-university-economics |title=Tashkent State University of Economics — University of London Teaching Centre |publisher=University of London |accessdate=2026-06-21}}</ref> * [[IMC Krems amaliy fanlar universiteti|IMC Krems University of Applied Sciences]] — [[Avstriya]] (QS: 941, THE: 1001–1500)<ref>{{Cite web |url=https://imckrems.tsue.uz/ |title=TDIU va IMC Krems amaliy fanlar universiteti qo'shma ta'lim dasturi |publisher=TDIU rasmiy sayti |accessdate=2026-06-21 |arxivsana=2025-01-21 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20250121083901/https://imckrems.tsue.uz/ }}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/imc-university-applied-sciences-krems |title=IMC University of Applied Sciences Krems — Rankings |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> * Praga menejment va texnologiya universiteti — [[Chexiya Respublikasi]]<ref>{{Cite web |url=https://uzbmb.uz/page/qoshma_dasturlar |title=TDIU xalqaro qo'shma ta'lim dasturlari ro'yxati |publisher=O'zbekiston Davlat Qabul Komissiyasi |accessdate=2026-06-21}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/prague-university-economics-business |title=Prague University of Economics and Business — Rankings |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> * [[Universitas Pendidikan Indonesia]] — [[Indoneziya]] (QS: 951–1000)<ref>{{Cite web |url=https://ijdp.tsue.uz |title=Indoneziya ta'lim universiteti va TDIU o'rtasida qo'shma ta'lim dasturi |publisher=TDIU rasmiy sayti |accessdate=2026-06-21}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/universitas-pendidikan-indonesia |title=Universitas Pendidikan Indonesia — Rankings |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> * [[Ural davlat iqtisodiyot universiteti]] — [[Rossiya Federatsiyasi]]<ref>{{Cite web |url=https://uzbmb.uz/page/qoshma_dasturlar |title=TDIU va Ural davlat iqtisodiyot universiteti qo'shma ta'lim dasturi |publisher=O'zbekiston Davlat Qabul Komissiyasi |accessdate=2026-06-21}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/ural-state-university-economics |title=Ural State University of Economics — Rankings |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> * [[Belarus davlat universiteti]] — [[Belarus Respublikasi]]<ref>{{Cite web |url=https://uzbmb.uz/page/qoshma_dasturlar |title=TDIU xalqaro qo'shma ta'lim dasturlari ro'yxati |publisher=O'zbekiston Davlat Qabul Komissiyasi |accessdate=2026-06-21}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/belarusian-state-university |title=Belarusian State University — Rankings |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> * M. Risqulbekov nomidagi Iqtisodiyot va tadbirkorlik universiteti — [[Qirgʻiziston Respublikasi]]<ref>{{Cite web |url=https://uzbmb.uz/page/qoshma_dasturlar |title=TDIU xalqaro qo'shma ta'lim dasturlari ro'yxati |publisher=O'zbekiston Davlat Qabul Komissiyasi |accessdate=2026-06-21}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/kyrgyz-economic-university-named-after-m-ryskulbekov |title=Kyrgyz Economic University named after M. Ryskulbekov — Rankings |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> * Tojikiston davlat huquq, biznes va siyosat universiteti — [[Tojikiston Respublikasi]]<ref>{{Cite web |url=https://uzbmb.uz/page/qoshma_dasturlar |title=TDIU xalqaro qo'shma ta'lim dasturlari ro'yxati |publisher=O'zbekiston Davlat Qabul Komissiyasi |accessdate=2026-06-21}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/tajik-state-university-law-business-politics |title=Tajik State University of Law, Business and Politics — Rankings |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> * [[Padjadjaran universiteti]] — [[Indoneziya]] (QS: 515)<ref>{{Cite web |url=https://tsue.uz/en/contests/tdiu-va-dunyoning-top-600-taligiga-kirgan-indoneziyaning-padjadjaran-universiteti-ortasida-qoshma-talim-dasturi-boyicha-hamkorlik-memorandumi-imzolandi |title=TDIU va Padjadjaran universiteti o'rtasida hamkorlik memorandumi imzolandi |publisher=TDIU rasmiy sayti |accessdate=2026-06-21}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/universitas-padjadjaran |title=Universitas Padjadjaran — Rankings |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> * Moliya universiteti (Rossiya Federatsiyasi hukumati huzurida) (QS: 1001–1200)<ref>{{Cite web |url=https://yuz.uz/uz/news/91660 |title=Transformatsiyalashuv va innovatsion yondashuv xalqaro e'tirof va muvaffaqiyatga yo'l ochmoqda |publisher=Yuz.uz |date=2023-12-02 |accessdate=2026-06-21}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/financial-university-under-government-russian-federation |title=Financial University under the Government of the Russian Federation — Rankings |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> * [[Rossiya milliy tadqiqotlar yadro universiteti (MEPhI)]] (QS: 591)<ref>{{Cite web |url=https://yuz.uz/uz/news/91660 |title=Transformatsiyalashuv va innovatsion yondashuv xalqaro e'tirof va muvaffaqiyatga yo'l ochmoqda |publisher=Yuz.uz |date=2023-12-02 |accessdate=2026-06-21}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/national-research-nuclear-university-mephi-moscow-engineering-physics-institute |title=National Research Nuclear University MEPhI — Rankings |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> * [[Uxan universiteti|Uxan universiteti (Wuhan University)]] — [[Xitoy]] (QS: 165)<ref>{{Cite web |url=https://weconomist.tsue.uz/en/kafedra/page/research |title=World Economy and International Economic Relations — TDIU va Wuhan University hamkorligi |publisher=TDIU rasmiy sayti |accessdate=2026-06-21}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/wuhan-university |title=Wuhan University — Rankings |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> * Ozarbayjon davlat iqtisodiyot universiteti (QS: 1001–1200)<ref>{{Cite web |url=https://tsue.uz/en/contests/universitet-vakillari-ozarbayjon-davlat-iqtisodiyot-universiteti-faoliyati-bilan-tanishmoqda |title=Universitet vakillari Ozarbayjon davlat iqtisodiyot universiteti faoliyati bilan tanishmoqda |publisher=TDIU rasmiy sayti |accessdate=2026-06-21}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/azerbaijan-state-university-economics |title=Azerbaijan State University of Economics — Rankings |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> * Butunrossiya tashqi savdo akademiyasi — [[Rossiya Federatsiyasi]]<ref>{{Cite web |url=https://uzbmb.uz/page/qoshma_dasturlar |title=TDIU xalqaro qo'shma ta'lim dasturlari ro'yxati |publisher=O'zbekiston Davlat Qabul Komissiyasi |accessdate=2026-06-21}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/russian-foreign-trade-academy |title=All-Russian Academy of Foreign Trade — Rankings |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> Ushbu taʼlim dasturlarini muvaffaqiyatli tamomlagan talabalar Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti hamda hamkor universitetning ikki tomonlama (dual) diplomiga ega boʻladilar<ref>{{Cite web |url=https://kun.uz/news/2021/08/03/tdiu-va-london-universiteti-hamkorligidagi-qoshma-talim-dasturiga-qabul-boshlandi |title=TDIU qo'shma ta'lim dasturi — ikki diplom imkoniyati |publisher=Kun.uz |date=2021-08-03 |accessdate=2026-06-21}}</ref>. == Reytinglar == Universitet QS Stars 5 yulduziga ega boʻlgan Markaziy Osiyodagi ikkinchi va Oʻzbekistondagi birinchi oliy taʼlim muassasasidir<ref>{{Cite web |url=https://kun.uz/news/2023/08/27/toshkent-davlat-iqtisodiyot-universiteti-ozbekistondagi-ilk-5-yulduzli-oliy-talim-muassasasiga-aylandi |title=Toshkent Davlat Iqtisodiyot Universiteti - O'zbekistondagi ilk 5 yulduzli oliy ta'lim muassasasiga aylandi |publisher=Kun.uz |date=2023-08-27 |accessdate=2026-06-21}}</ref>. 2025-yil mart oyida universitet birinchi marta QS by Subject reytingida "Ijtimoiy fanlar va menejment" yoʻnalishi boʻyicha "Iqtisodiyot va ekonometrika" sohasida jahonning TOP-500 universitetlari qatoriga — 401–450-pogʻonalarga kirgan<ref>{{Cite web |url=https://qalampir.uz/uz/news/toshkent-davlat-ik-tisodiyet-universiteti-qs-reytingida-top-500-talikdan-zhoy-oldi-115869 |title=Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti QS reytingida "TOP-500" talikdan joy oldi |publisher=Qalampir.uz |accessdate=2026-06-21}}</ref>. {| class="wikitable sortable" |+ Xalqaro reytinglardagi oʻrinlar |- ! Reyting !! 2023 !! 2024 !! 2025 !! 2026 !! Izoh |- | '''QS World University Rankings''' || — || — || 1001–1200-oʻrin || 1201–1400-oʻrin || 2026-yil 18-iyun holatiga koʻra<ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/tashkent-state-university-economics |title=Tashkent State University of Economics |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> |- | '''QS World University Rankings''' <br /><small>(Bitiruvchilarning ishga joylashishi)</small> || — || — || — || 660-oʻrin || Graduate Employability Outcomes koʻrsatkichi<ref name="gov-uz-rank">{{Cite web |url=https://www.gov.uz/oz/news/view/66845 |title=Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti xalqaro reytinglarda koʻrsatgan natijalari eʼtirof etildi |publisher=Gov.uz |date=2025-07-08 |accessdate=2026-06-21}}</ref> |- | '''QS Asia University Rankings''' || — || 451-450-oʻrin || 357-oʻrin || 274-oʻrin || Oʻzbekistonda 3-oʻrin, Markaziy Osiyoda 15-oʻrin (2025-yil nashr)<ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/tashkent-state-university-economics |title=Tashkent State University of Economics |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref><ref>{{Cite web |url=https://www.prnewswire.co.uk/news-releases/qs-asia-university-rankings-2026-302603218.html |title=QS Asia University Rankings 2026 |publisher=PR Newswire |date=2025-11-04 |accessdate=2026-06-21}}</ref> |- | '''QS Sustainability Rankings''' || — || 1161-1180-oʻrin || 951-oʻrin || — || Boshqaruv sifati (Governance) koʻrsatkichi boʻyicha; barqaror rivojlanish boʼyicha jahondagi yetakchi universitetlar reytingi<ref name="gov-uz-rank" /> |- | '''QS by Subject''' <br /><small>(Iqtisodiyot va ekonometrika)</small> || — || — || 401–450-oʻrin || 251-300-oʻrin || Iqtisodiyot va ekonometrika fanlarini oʻqitish borasida dunyo reytingi<ref>{{Cite web |url=https://www.universityguru.com/university/tashkent-state-university-of-economics-tashkent |title=8 rankings of Tashkent State University of Economics 2026 |publisher=University Guru |accessdate=2026-06-21}}</ref> |- | '''Times Higher Education (THE)''' <br /><small>(Universitetlarning barqaror rivojlanish reytingi)</small> || 1001+oʻrin || 801–1000-oʻrin || 401–600-oʻrin || 101-200-oʻrin ||Universitetlarning barqaror rivojlanish reytingi<ref>{{Cite web |url=https://www.timeshighereducation.com/news/sustainability-impact-ratings-2026-results-announced |title=Sustainability Impact Ratings 2026: results announced |publisher=Times Higher Education |date=2026-06-24 |accessdate=2026-06-25}}</ref> |- | '''THE Interdisciplinary Science Rankings''' || — || — || — || 201–250-oʻrin || Fanlararo ilmiy tadqiqot faoliyati boʻyicha<ref>{{Cite web |url=https://www.timeshighereducation.com/world-university-rankings/tashkent-state-university-economics |title=Tashkent State University of Economics – World University Rankings |publisher=Times Higher Education |accessdate=2026-06-21}}</ref> |- | '''UI Greenmetric''' || 365-oʻrin || 300-oʻrin || 250-oʻrin || — || Ekologik barqarorlik sohasida Oʻzbekistonda 1-oʻrin<ref>{{Cite web |url=https://uigreenmetric.com/university/tsue.uz |title=Tashkent State University of Economics – UI GreenMetric |publisher=UI GreenMetric |accessdate=2026-06-25}}</ref> |- | '''Webometrics''' || — || — || — || Oʻzbekistonda 1-oʻrin || Raqamli makondagi faollik boʻyicha<ref>{{Cite web |url=https://www.webometrics.info/en/asia |title=Ranking Web of Universities – Asia |publisher=Webometrics |accessdate=2026-06-21}}</ref> |- | '''uniRank''' || — || — || — || Dunyoda 5154-oʻrin (Oʻzbekistonda 1-oʻrin) || Umumiy internet mavjudligi va institutsional koʻrsatkichlar asosida<ref>{{Cite web |url=https://www.unirank.org/uz/uni/toshkent-davlat-iqtisodiyot-universiteti/ |title=Toshkent Davlat Iqtisodiyot Universiteti |publisher=uniRank |accessdate=2026-06-21}}</ref> |- | '''QS Stars''' || {{Rating|5|5}} || {{Rating|5|5}} || {{Rating|5|5}} || {{Rating|5|5}} || Oʻzbekistonda birinchi, Markaziy Osiyoda ikkinchi 5 yulduzli universitet<ref>{{Cite web |url=https://www.topuniversities.com/universities/tashkent-state-university-economics |title=Tashkent State University of Economics – Rankings |publisher=QS Top Universities |accessdate=2026-06-21}}</ref> |} == Ilmiy faoliyat == === Ilmiy salohiyat === Bugungi kunda universitet asosiy shtatida 1355 nafar professor-oʻqituvchilar faoliyat olib bormoqda va universitetning ilmiy salohiyati 63,4 foizni tashkil etmoqda. Universitetda jami 1940 nafar izlanuvchi faoliyat olib bormoqda: 26 nafar [[Doktorantura|doktorant]], 306 nafar tayanch doktorant, 4 nafar stajor-tadqiqotchi, 301 nafar mustaqil izlanuvchilar (DSc) va 1303 nafar mustaqil izlanuvchilar (PhD). Universitet huzurida 5 ta ilmiy darajalar beruvchi ilmiy kengash faoliyat yuritib, 12 ta ixtisoslik boʻyicha yuqori malakali ilmiy kadrlar tayyorlash yoʻlga qoʻyilgan. 2025-yil davomida 271 nafar tadqiqotchi tomonidan dissertatsiya ishlari muvaffaqiyatli himoya qilingan: 53 nafari fan doktori (DSc) va 218 nafari falsafa doktori (PhD) ilmiy darajasini qoʻlga kiritgan. === Ilmiy nashrlar === Professor-oʻqituvchilar tomonidan 2025-yilda 224 ta [[monografiya]], 2809 ta ilmiy maqola va respublika miqyosidagi ilmiy anjumanlar toʻplamida 1600 dan ortiq [[tezis]] nashr qilindi. [[Scopus]] bazasidagi publikatsiyalar soni 2021-yildagi 130 tadan 2025-yilga kelib 926 taga yetdi — besh yil ichida 7,1 barobar oʻsdi. Jurnallar toifasi boʻyicha tarkib ham oʻzgardi: 2021-yilda maqolalarning 44,6 foizi Q4, 25,4 foizi Q3 toifali jurnallarda chop etilgan boʻlsa, 2025-yilda Q1 ulushi 43,4 foizni, Q2 ulushi 16,9 foizni tashkil etgan; Q4 ulushi esa 6 foizga tushgan. Web of Science bazasida indekslangan jurnallarda 2023-yilda 181 ta, 2024-yilda 320 ta va 2025-yilda 400 ta — jami 901 ta ilmiy maqola chop etilgan. Xalqaro kollaboratsiya asosidagi publikatsiyalar soni 1420 tani, iqtiboslar soni esa 13 523 tani tashkil etib, har bir xalqaro hamkorlikdagi publikatsiyaga oʻrtacha 9,5 ta iqtibos toʻgʻri kelmoqda. Scopus bazasidagi publikatsiyalarga jami iqtiboslar soni 17 191 ni, soʻnggi 5 yillikdagi oʻrtacha iqtibos chastotasi esa 7,3 ni tashkil qiladi. Scopus bazasida maqolalari nashr etilgan professor-oʻqituvchilar soni 1335 nafarni tashkil qilib, shundan 91 nafari h-indeksi 5 va undan yuqori boʻlgan olimlardir (jami chop etgan oʻqituvchilar ichidagi ulushi — 6,8%). === Talabalar yutuqlari === 2025–2026–oʻquv yilida universitetning 1 nafar magistranti biznes va boshqaruv yoʻnalishi boʻyicha Prezident stipendiyasi, 1 nafar talaba Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti stipendiyasi, 1 nafar talaba Islom Karimov nomidagi davlat stipendiyasi, 1 nafar talaba Abu Rayhon Beruniy nomidagi davlat stipendiyasi, 21 nafar talaba Alisher Navoiy nomidagi davlat stipendiyasi hamda 1 nafar talaba Prezident granti sohibi boʻlgan. Shu oʻquv yilida 101 nafar talaba xalqaro olimpiadalarda, 47 nafari respublika fan olimpiadalari va tanlovlarida, 95 nafari esa universitet olimpiadalari hamda tanlovlarida gʻolib boʻlgan. === Innovatsiya va tadqiqot infratuzilmasi === Universitet huzuridagi „Digital Finance“ akseleratsiya markazida talabalar va yosh tadqiqotchilar ishtirokida 58 ta startap loyiha shakllantirilib, 750 dan ortiq ishtirokchi jalb etildi. Eng istiqbolli loyihalarni rivojlantirish uchun 1,2 mlrd soʻm miqdorida moliyaviy mablagʻlar ajratilgan. Universitetda „Eksperimental Iqtisodiyot“ laboratoriyasi faoliyat yuritadi. Laboratoriyada Moodyʻs Analytics tashkiloti bilan hamkorlik doirasida ORBiS moliyaviy maʼlumotlar bazasiga toʻliq kirish taʼminlangan boʻlib, 600 milliondan ortiq tashkilotning moliyaviy, egalik va yuridik maʼlumotlarini olish imkoniyati mavjud. Bazadagi taxminan 400 million tashkilot faol statusga ega boʻlib, bu empirik tadqiqotlar uchun keng qamrovli va ishonchli maʼlumotlar manbai hisoblanadi. == Ijtimoiy hayoti == === Klublar faoliyati === Universitetda 2022-yildan buyon turli yoʻnalishdagi klublar faoliyati yoʻlga qoʻyilgan. Hozirgi kunda ularning umumiy soni 22 tani tashkil etmoqda: {{columns-list|colwidth=25em| * Sport club * Art club * Zakovat klubi<ref>{{veb manbasi|url=https://tsue.uz/oz/news/tdiu-zakovat-klubi-tomonidan-super-yangilik|title=TDIU Zakovat Klubi tomonidan super yangilik|date=2023-02-23|access-date=2026-06-20}}</ref> * Tomchi volontyorlar harakati * [[meta:Tashkent State University of Economics Wiki Student Club|Tsue Wiki Club]]<ref>{{veb manbasi|sarlavha=TDIUda "WikiClub" o'z faoliyatini boshladi|url=https://tsue.uz/en/contests/tdiuda-wikiclub-oz-faoliyatini-boshladi|date= April 2, 2024|website=TDIU rasmiy sayti}}</ref> * Networking community * Debate club * Travel club * IT club * Book club * Iqtisodchi yulduzlar klubi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=TDIU "Iqtisodchi yulduzlar" klubi tomonidan 8-mart konsert dasturi tashkil etiladi|url=https://tsue.uz/en/news/tdiu-iqtisodchi-yulduzlar-klubi-tomonidan-8-mart-konsert-dasturi-tashkil-etiladi|date=March 5, 2024}}</ref> * Studentsʼ Union * Handmade club * Iqtisodchilar klubi * Running club * Speaking club * Eco club * International club * Kibersport klubi * Mushoira klubi * Ijodkor klubi * TDIU Rekordlar kitobi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=TDIU “Rekordlar kitobi" loyiha jamoasi tomonidan navbatdagi musobaqa oʻyinlari tashkil etildi|sarlavha=TDIU “Rekordlar kitobi" loyiha jamoasi tomonidan navbatdagi musobaqa oʻyinlari tashkil etildi|url=https://tsue.uz/en/news/tdiu-rekordlar-kitobi-loyiha-jamoasi-tomonidan-navbatdagi-musobaqa-oyinlari-tashkil-etildi|date=April 14, 2024}}</ref> }} == Xalqaro hamkorlik == === Xalqaro shartnomalar va memorandumlar === Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti 200 dan ortiq xorij oliy taʼlim muassasalari bilan ikki va koʻp tomonlama xalqaro shartnomalar, oʻzaro anglashuv [[memorandum]]lari hamda kelishuv xatlari imzolagan. Shartnomalar asosan xalqaro reytinglarning TOP-1000 taligi roʻyxatiga kiruvchi universitetlar bilan tuzilgan. Hamkorlik oʻrnatilgan universitetlar qatoriga [[AQSh]]ning [[Massachusets texnologiya instituti|MIT universiteti]] (QS-2), [[Italiya]]ning [[Sapienza universiteti]] (QS-128), [[Xitoy]]ning [[Uhan universiteti]] (QS-186) va [[Shanxay universiteti]] (QS-465), [[Yaponiya]]ning [[Tsukuba universiteti]] (QS-350), [[Malayziya]]ning [[Mara texnologiya universiteti]] (QS-542), [[Indoneziya]]ning [[Padjajaran universiteti]] (QS-515), [[Ruminiya]]ning [[Buxarest Iqtisodiy tadqiqotlar universiteti]] (QS-351–400), AQShning [[Kent davlat universiteti]] (THE-801–1000) kiradi. Shartnoma va memorandumlar qoʻshma taʼlim dasturlarini tashkil etish, investitsiya mablagʻlarini jalb etish, ilmiy-amaliy markazlar tashkil etish, professor-oʻqituvchilarni malaka oshirish va stajirovakalarga yuborish hamda talabalar akademik almashinuvi yoʻnalishlarini qamrab olgan. === Xorijiy professor-oʻqituvchilar === 2025-yilda universitetning oʻquv jarayoniga jami 152 nafar xorijiy professor-oʻqituvchi jalb qilingan: shundan 129 nafari yetakchi xorijiy oliy taʼlim muassasalari pedagog xodimlari va mutaxassislari, 23 nafari chet elda faoliyat yuritayotgan vatandoshlar (onlayn va oflayn tarzda). Jalb etilgan xorijiy pedagoglar orasida [[Buyuk Britaniya]]ning [[University College London]] (QS-9), [[Shvetsiya]]ning [[Lund universiteti]] (QS-72), [[Xitoy]]ning [[Uhan universiteti]] (QS-186), Yaponiyaning [[Tsukuba universiteti]] (QS-350) va Malayziyaning [[Malaziya Utara universiteti|Universiti Utara Malaysia]] (QS-441) kabi universitetlarning vakillari bor. === Xorijiy talabalar === 2025/2026-oʻquv yilida universitetda bakalavriatura, magistratura va doktorantura bosqichlarida 610 nafar xorijlik talaba tahsil oladi. Bu koʻrsatkich oldingi yilga nisbatan 56 foizga oshgan. Xorijiy talabalar 15 ta davlatni qamrab olgan: [[Afgʻoniston]], [[Belarus]], [[Germaniya]], [[Hindiston]], [[Falastin]], [[Ozarbayjon]], [[Qirgʻiziston]], [[Qozogʻiston]], [[Rossiya]], [[Tojikiston]], [[Turkiya]], [[Turkmaniston]], [[Indoneziya]], [[Ukraina]] va [[Xitoy]]. 2025-yilda TDIU va [[Tojikiston davlat huquq, biznes va siyosat universiteti|Tojikiston huquq, biznes va siyosat universiteti]] oʻrtasidagi qoʻshma taʼlim dasturi orqali 124 nafar tojikistonlik talaba qabul qilingan (oʻsish — 7,8 foiz). Xitoydan 51 nafar (oʻsish — 142 foiz), [[Ozarbayjon]]dan esa [[Boku]] shahrida oʻtkazilgan xalqaro taʼlim koʻrgazmasida universitetning ishtiroki natijasida 51 nafar talaba qabul qilingan. Universitetning 100 nafardan ortiq xorijiy talabalariga talabalat turar joylaridan joy ajratilgan. === Talabalar almashinuvi === 2025-yilda 150 nafarga yaqin talaba xorijiy oliy taʼlim muassasalariga oʻqishga yuborilgan: shundan 98 nafari akademik almashinuv dasturlari doirasida bir semestr davomida (oldingi yilga nisbatan 2,7 barobarga koʻp), 43 nafari qisqa muddatli almashinuv dasturlarida ishtirok etgan. Talabalar yuborilgan universitetlar qatoriga Xitoyning [[Pekin universiteti]] (QS-14) va [[Uhan universiteti]] (QS-186), Malayziyaning [[Malaya universiteti]] (QS-58), Italiyaning [[Sapienza universiteti|Rim Sapienza universiteti]] (QS-128), [[Slovakiya]]ning [[Bratislavadagi Komenskiy universiteti|Bratislava Komeniy universiteti]] (QS-650–700), [[Janubiy Koreya|Koreya]]ning [[Kemyung universiteti|Kemyung]] (QS-1001) va [[Kyungdong universiteti|Kyungdong]] universitetlari kiradi. Talabalar [[Yevropa Ittifoqi]]ning [[Erasmus|Erasmus dasturi]], [[Slovakiya]]ning milliy stipendiya dasturi, [[Janubiy Koreya|Koreya Respublikasi]]ning Global Koreya stipendiyalari dasturi, [[Germaniya]]ning Saksoniya oliy taʼlim muassasalari ittifoqi taʼlim grantlari va [[Avstriya]]ning [[Krems amaliy fanlar universiteti|Krems universiteti]] bilan tuzilgan kelishuvlar asosida yuborilgan. Oʻz navbatida, 2025-yilda TDIU xorijiy universitetlardan 100 nafardan ortiq talabani almashinuv dasturlari va „yozgi va qishki maktablar“ loyihalari doirasida qabul qilgan. Qabul qilingan talabalar [[Tojikiston]], [[Qirgʻiziston]], [[Belarus]], [[Xitoy]] va [[Indoneziya]] kabi davlatlardan kelgan. === Professor-oʻqituvchilarni malaka oshirish === 2025-yilda 210 nafar professor-oʻqituvchi [[AQSh]], [[Xitoy]], [[Shvetsiya]], [[Chexiya]], [[Janubiy Koreya|Koreya]], [[Turkiya]], [[Germaniya]] va [[Malayziya]] oliy taʼlim muassasalariga malaka oshirish va stajirovakalarga yuborilgan. Bu koʻrsatkich universitetning asosiy shtatidagi professor-oʻqituvchilar soniga nisbatan 15,8 foizni tashkil etgan (Oʻzbekiston Respublikasi oliy taʼlimini 2030-yilgacha rivojlantirish kontseptsiyasida belgilangan maqsadli koʻrsatkich — 15 foiz). 2025-yilda ushbu koʻrsatkich oldingi yilga nisbatan 40 foizga oshgan. Stajirovka va malaka oshirish dasturlarida ishtiroki uchun yuborilgan universitetlar qatoriga Shvetsiyaning [[Lund universiteti]] (QS-72), [[Estoniya]]ning [[Tartu universiteti]] (QS-362), [[Rossiya]]ning [[Sankt-Peterburg politexnika universiteti|Buyuk Pyotr nomidagi Sankt-Peterburg politexnika universiteti]] (QS-609), Koreyaning [[Gachon universiteti]] (QS-701), [[Ispaniya]]ning [[Rovira va Virjili universiteti]] (QS-770), AQShning [[Vayoming universiteti]] (THE-801) va Chexiyadagi [[Yevropa amaliy fanlar va menejment instituti]] kiradi. === Hamkorlik markazlari === [[Malayziya]]ning [[Mara texnologiya universiteti]] bilan imzolangan kelishuv asosida TDIUda Inklyuziv taʼlim markazi tashkil etildi. Markazning uslubiy taʼminoti xorijiy oliy taʼlim muassasasi tomonidan amalga oshirilgan. 2025-yilda 10 nafar professor-oʻqituvchiga trenerlik sertifikati berildi. Malayziyadagi xalqaro inklyuziv taʼlim forumida TDIU professor-oʻqituvchisi tomonidan tayyorlangan „Uygʻun taʼlim“ ijtimoiy-iqtisodiy infratuzilmasi loyihasi 50 dan ziyod loyiha ichida ikki nominatsiyada oltin va kumush sovrinlarni qoʻlga kiritgan. Germaniyaning [[Anhal amaliy fanlar universiteti]] bilan tuzilgan memorandum asosida TDIUda „Yashil iqtisodiyot markazi“ faoliyati yoʻlga qoʻyilgan. Markazda yashil iqtisodiyot loyihalarini amalga oshirish uchun xorijiy universitetning professor-oʻqituvchisi ekspert sifatida jalb qilingan. [[Oʻzbekiston Respublikasi Oliy taʼlim, fan va innovatsiyalar vazirligi]] orqali [[Polsha]]ning [[Gdansk universiteti]] bilan hamkorlikda polyak tili boʻyicha mutaxassis jalb etilgan. == Rektorlari == <div style="display:flex; flex-wrap:wrap; gap:1em;"> <div style="flex:1; min-width:280px;"> {| class="wikitable sortable" |+ 1931—1962-yillar: Oʻrta Osiyo moliya-iqtisod instituti/<br />Toshkent moliya-iqtisodiyot instituti |- ! № !! Rektorning ismi familiyasi !! Faoliyat yillari |- | 1 || Holiqov I. U. || [[1931-yil|1931]]—[[1934-yil|1934-yillar]] |- | 2 || Seyduzov S. S. || [[1934-yil|1934]]—[[1938-yil|1938-yillar]] |- | 3 || Sirixov K. A. || [[1938-yil|1938]]—[[1940-yil|1940-yillar]] |- | 4 || Popov M. G. || [[1940-yil|1940]]—[[1943-yil|1943-yillar]] |- | 5 || Vlasenko || [[1943-yil|1943]]—[[1945-yil|1945-yillar]] |- | 6 || Karakozov E. A. || [[1945-yil|1945]]—[[1947-yil|1947-yillar]] |- | 7 || Tursunov M. T. || [[1947-yil|1947]]—[[1952-yil|1952-yillar]] |- | 8 || [[Qoriyev Maqsud|Qoriyev M. M.]] || [[1952-yil|1952]]—[[1974-yil|1974-yillar]] |} </div> <div style="flex:1; min-width:280px;"> {| class="wikitable sortable" |+ 1962—1991-yillar: Toshkent xalq xoʻjaligi instituti |- ! № !! Rektorning ismi familiyasi !! Faoliyat yillari |- | 8 || [[Qoriyev Maqsud|Qoriyev M. M.]] || [[1952-yil|1952]]—[[1974-yil|1974-yillar]] |- | 9 || [[Iskandarov Ibrohimjon|Iskandarov I. I.]] || [[1974-yil|1974]]—[[1976-yil|1976-yillar]] |- | 10 || [[Murod Sharifxoʻjayev|Sharifxoʻjaev M.Sh.]] || [[1976-yil|1976]]—[[1986-yil|1986-yillar]] |- | 11 || Zoidov M. A. || [[1986-yil|1986]]—[[1988-yil|1988-yillar]] |- | 12 || [[Saidahror Gʻulomov|Gʻulomov S. S.]] || [[1988-yil|1988]]—[[1998-yil|1998-yillar]] |} </div> <div style="flex:1; min-width:280px;"> {| class="wikitable sortable" |+ 1991-yildan hozirgacha: Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti |- ! № !! Rektorning ismi familiyasi !! Faoliyat yillari |- | 12 || [[Saidahror Gʻulomov|Gʻulomov S. S.]] || [[1988-yil|1988]]—[[1998-yil|1998-yillar]] |- | 13 || Alimov R. H. || [[1998-yil|1998]]—[[2004-yil|2004-yillar]] |- | 14 || [[Saidahror Gʻulomov|Gʻulomov S. S.]] || [[2004-yil|2004]]—[[2006-yil|2006-yillar]] |- | 15 || Xodiyev B.Yu. || [[2006-yil|2006]]—[[2010-yil|2010-yillar]] |- | 16 || Jumayev N. X. || [[2010-yil|2010]]—[[2012-yil|2012-yillar]] |- | 17 || Vahabov A. V. || [[2012-yil|2012]]—[[2014-yil|2014-yillar]] |- | 18 || Usmanov B. B. || [[2014-yil|2014]]—[[2015-yil|2015-yillar]] |- | 19 || Boltabayev M. R. || [[2015-yil|2015]]—[[2016-yil|2016-yillar]] |- | 20 || Xodiyev B.Yu. || [[2016-yil|2016]]—[[2019-yil|2019-yillar]] |- | 21 || [[Kongratbay Sharipov|Sharipov K. A.]] || [[2019-yil|2019]]—[[2024-yil|2024-yillar]] |- | 22 || [[Toʻlqin Teshaboyev|Teshabayev T. Z.]] || [[2024-yil|2024-yildan]] hozirgacha |} </div> </div> == Mashhur bitiruvchilari == <gallery class="center" widths="160" heights="160" caption="Toshkent davlat iqtisodiyot universitetining taniqli bitiruvchilari:"> Fayl:Islam Karimov (cropped).jpg|'''[[Islom Karimov]]'''<br /> [[Oʻzbekiston Respublikasi|Oʻzbekiston Respublikasi]]ning birinchi [[Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti|prezidenti]] Fayl:Mirzaolim Ibragimovich Ibragimov.jpg|'''[[Mirzaolim Ibrohimov]]'''<br />sovet va oʻzbek davlat arbobi. 1989—1992-yillarda Oʻzbekiston SSR Oliy Kengashi Prezidiumi raisi Otabek Umarov (cropped).jpg|'''[[Otabek Umarov]]'''<br /> [[Osiyo Olimpiya Kengashi]] — Vitse-prezidenti<br /> [[Oʻzbekiston Milliy olimpiya qoʻmitasi]] — birinchi vitse-prezidenti Fayl:Artikkhodjayev.jpg|'''[[Jahongir Ortiqxoʻjayev]]'''<br />Davlat arbobi va tadbirkor Fayl:Bakhtiyor Saidov (2024) (cropped).jpg|'''[[Baxtiyor Saidov]]<ref>{{veb manbasi|url=https://centrasia.org/person2.php?st=1047293719|sarlavha=САИДОВ Бахтиер Одилович {{!}} TsentrAziya|work=centrasia.org|kirish sanasi=2021-11-18}}</ref>'''<br />Davlat arbobi va tadbirkor Fayl:Aʼzamxon Bahromov.jpg|'''[[Aʼzam Bahromov]]<ref name="centrasia.org">https://centrasia.org/person2.php?st=1013880384</ref>'''<br />[[oʻzbek]] davlat arbobi, iqtisod fanlari nomzodi, sobiq [[Samarqand viloyati]] hokimi Fayl:Erkinjon Turdimov (cropped).jpg|'''[[Erkinjon Turdimov]]'''<br />[[Sirdaryo viloyati]] hokimi Fayl:Adiz Boboyev.webp|'''[[Adiz Boboyev]]'''<br />[[Samarqand viloyati]] hokimi Fayl:Vosiljon Nazarov.jpg|'''[[Vosiljon Nazarov]]<ref name=":2">{{Veb manbasi |url=https://fargona.uz/site/view/news/725 |sarlavha=Nazarov Vosiljon Shuhratovich |qaralgan sana=30-may 2024-yil |arxivsana=2024-05-29 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240529210320/https://fargona.uz/site/view/news/725 }}</ref>'''<br />[[Fargʻona shahri]] hokimi Fayl:Bakhtiyor Fazilov new.jpg|[[Baxtiyor Fozilov]] <br /> oʻzbek tadbirkori va [[filantrop]]i Fayl:Muxiddin kalonov.jpg|'''[[Muxiddin Kalonov]]'''<br />[[Navoiy davlat universiteti]] rektori Fayl:Dmitriy Shokin 2018.jpg|'''[[Dmitriy Shokin]]<ref>{{Veb manbasi|url=https://en.asiangames2018.id/athletes/athlete/SHOKIN-Dmitriy-3002245/|sarlavha=DMITRIY SHOKIN|access-date=2026-06-22|arxivsana=2018-08-23|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180823105540/https://en.asiangames2018.id/athletes/athlete/SHOKIN-Dmitriy-3002245/}}</ref>'''<br />[[Taekvondo]] boʻyicha Oʻzbekiston tarixidagi ilk jahon chempioni, [[Yozgi Olimpiada oʻyinlari 2016|Rio-2016]] Olimpiadasi ishtirokchisi Fayl:Asila Mirzayorova in 2024.jpg|'''[[Asila Mirzayorova]]<ref>{{Veb manbasi|url=https://tsue.uz/en/news/toshkent-davlat-iqtisodiyot-universitetida-talabalar-ligasi-sport-musobaqalarining-ochilish-marosimi-bolib-otdi|sarlavha=Toshkent davlat iqtisodiyot universitetida "Talabalar ligasi" sport musobaqalarining ochilish marosimi bo'lib o'tdi|date=2024-09-27|access-date=2026-06-22}}e</ref>'''<br />[[Yozgi Paralimpiada oʻyinlari| Paralimpiya]] chempioni va rekordchisi Fayl:Gevorgjan irina 20081120 olympiade dresden 2.jpg|'''[[Irina Semenova]]<ref>{{Veb manbasi |url=http://magichess.uz/index.php?com=content&task=page&id=1198&lang=uz |sarlavha=ГЕВОРГЯН ИРИНА МУРАДОВНА |nashriyot=OOO "SEHRLI SHAHMAT" veb-sayti |qaralgan sana=2023-08-26 |arxivsana=2023-10-03 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20231003005353/http://magichess.uz/index.php?com=content&task=page&id=1198&lang=uz }}</ref>'''<br />ayollar oʻrtasida [[grossmeyster]], besh karra Butunjahon shaxmat Olimpiadasi ishtirokchisi Fayl:Baxtiyor Karimov.jpg|'''[[Baxtiyor Karimov]]<ref>{{veb manbasi|url=https://taniqliolimlar.uz/scientists/detail/147|sarlavha=KARIMOV BAXTIYOR RAHMANOVICH (Falsafa fanlari doktori, professor)|access-date=2026-06-22}}</ref>'''<br />[[oʻzbekiston]]lik olim, faylasuf, falsafa fanlari doktori, professor Fayl:Gulnora Shadiyeva.jpg|'''[[Gulnora Shadiyeva]]'''<br />oʻzbekistonlik olima, iqtisod fanlari doktori, professor Fayl:Toʻrayev Shavkat.jpg|'''[[Shavkat Toʻrayev]]<ref>{{Kitob manbasi |title=Oʻzbekistonning taniqli olimlari ensiklopediyasi |date=2023|url=|coauthors= |author= |language=[[oʻzbek tili|oʻzbekcha]] |isbn= |pages=383 |location=[[Toshkent]] |edition=2-tom |publisher=Science and Innovation |editor=}}</ref>'''<br />oʻzbekistonlik olim, iqtisodiyot fanlari doktori, professor Fayl:Nodira Saidaxmedova.jpg|'''[[Nodira Saidaxmedova]]<ref>{{Veb manbasi |url=https://akademiklar.uz/saidahmedova-nodira |sarlavha=Saidahmedova Nodira}}</ref>'''<br />oʻzbekistonlik olima, iqtisodiyot fanlari doktori, dotsent </gallery> == Gallereya == <gallery mode="packed" class="center" widths="160" heights="160" caption="Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti hududidan kadrlar:"> File:Main Administrative Building of TSUE 2.jpg File:Faculty of Economics Building, TSUE 2.jpg File:Faculty of Economics Building, TSUE.jpg File:Faculty of Tourism Building, TSUE.jpg File:Faculty of Tourism Building, TSUE 2.jpg File:Yurt in the Main Campus Square, TSUE.jpg File:90th Anniversary Installation, TSUE.jpg File:Open-Air Museum, TSUE 2.jpg File:Main Administrative Building of TSUE.jpg File:Open-Air Museum, TSUE.jpg File:Yurt in the Main Campus Square, TSUE 2.jpg </gallery> == Manbalar == {{Manbalar}} ==Havolalar == * [https://tsue.uz/ Rasmiy sayti] * [https://t.me/tsueuzofficial/ Telegram kanali] * [https://www.instagram.com/tsueuzofficial/ Instagram sahifasi] * [https://www.facebook.com/tsueuzofficial/ Facebook sahifasi] * [https://www.linkedin.com/company/tsueuzofficial/ LinkedIn sahifasi] [[Turkum:Toshkentdagi oliy taʼlim muassasalari]] [[Turkum:1931-yilda tashkil etilgan ta’lim muassasalari]] [[Turkum:Oʻzbekiston iqtisodiyot oliy oʻquv yurtlari]] [[Turkum:Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti| ]] {{Template:Oʻzbekistondagi oliy taʼlim muassasalari roʻyxati}} t5hb48xcm1uwi4b0w0dswbn8ziyvxz1 Toshkent hayvonot bogʻi 0 583639 6318211 6313212 2026-10-24T16:45:21Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/~2026-55112-53|~2026-55112-53]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:~2026-55112-53|munozara]]) tomonidan qilingan [[Vikipediya:Vandalizm|vandalizm]] tahrirlari qaytarildi. 6318211 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Ташкентский зоопарк - panoramio (1).jpg|thumb|Toshkent hayvonot bogʻi]] [[Fayl:Схема ташкентского зоопарка.jpg|thumb|Toshkent hayvonot bogʻining sxemasi]] '''Toshkent hayvonot bogʻi''' — maʼrifiy va ilmiy tadqiqot ishlari olib boradigan muassasa. 1924-yilda 3 ga maydonda [[Oʻrta Osiyo]] universiteti biolog olimlari tashabbusi bilan sobiq podsho generalgubernatorining shahar chekkasidagi dala hovlisidagi kichik hayvonot burchagi negizida tashkil etilgan. 1940-yillar oxirida 200 turdan ortiq hayvonlar jamlangan hayvonot bogʻiga aylandi. [[Oʻzbekiston|Oʻzbekiston Respublikasi]] hukumati qaroriga koʻra, 1994—97 yillarda Toshkent hayvonot bogʻib. uchun barcha zamonaviy talablar va standartlarga javob beradigan yangi hayvonot bogʻi qurildi. [[Botanika bogʻi]] yaqinida joylashgan mazkur hayvonot bogʻiga 1997-yil 1-sentyabrda Toshkent hayvonot bogʻi koʻchib oʻtdi. Umumiy maydoni 22,7 ga. 349 turdagi 3000 dan ortiq jonivorlar, shu jumladan, sut emizuvchilarning 58 turi, qushlarning 74 turi, reptiliyalar va amfibiyalarning 26 turi, baliqlarning 191 turi (2141 dona) saqlanadi (2004). Akvarium boʻlimida dengiz akvasistemasi barpo etilgan boʻlib, unda dengiz jonivorlari, akula va baliqlar, poliplar va boshqa yashash uchun sharoitlar yaratilgan. Hayvonot bogʻi yirtqich qushlarni koʻpaytirishga ixtisoslashgan (qoraqush, kalxat, boltayutar, kondor va boshqalar). Noyob va yoʻqolib borayotgan hayvonlar turlarini koʻpaytirish boʻyicha ilmiy ishlar olib boriladi. Chet ellardagi 86 muzey bilan hayvonlar va ilmiy axborotlar almashish boʻyicha hamkorlik qiladi. 1998-yildan Yevropa—Osiyo zooparklar va akvariumlar mintaqaviy uyushmasiga aʼzo. Toshkent hayvonot bogʻi Ashxobod, Termiz, Dushanba, Olmaota hayvonot bogʻlarini tashkil topishida bevosita ishtirok etgan. == Yana qarang == * [[Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasining Botanika instituti]] {{OʻzME}} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Hayvonot bogʻlari]] [[Turkum:Toshkent bino va inshootlari]] [[Turkum:Oʻzbekiston hayvonot bogʻlari]] [[Turkum:Toshkent muzeylari]] 5nhy7ceb1w0r93puux415ii0g4holel Xalq maslahatchilari 0 601816 6318188 6314487 2026-10-24T16:25:47Z Mirishkorlik 75661 Mirishkorlik [[Xalq maslaxatchilari]] sahifasini [[Xalq maslahatchilari]]ga koʻchirdi: Notoʻgʻri yozilgan sarlavha 6314487 wikitext text/x-wiki '''Xalq maslahatchilari''' (Oʻzbekiston Respublikasida) — 1-instansiyada jinoyat va fuqarolik ishlarini koʻrishda qatnashish uchun saylangan fuqarolar. Ish boʻyicha qaror chiqarishda sudya bilan teng huquqga ega. Odatda, ishni koʻrayotgan sud tarkibiga 2 nafar xalq maslahatchisi kiradi. Odil sudlovni amalga oshirishda fukarolar Xalq maslahatchilari sifatida qatnashishi ularning fuqarolik burchi hisoblanadi. Sud tarkibida odil sudlovni amalga oshirishda Xalq maslahatchilari mustaqiddirlar va faqat konunga boʻysunadilar. Xalq maslahatchilarining suddagi faoliyatiga hech qanday aralashuvga yoʻl qoʻyilmaydi, bunday aralashuv qonun boʻyicha javobgarlikka olib keladi. Sud tarkibida faoliyat koʻrsatayotgan davrda xalq maslahatchisi uning roziligisiz boʻshatilishi yoki boshqa ish joyiga oʻtkazilishi mumkin emas. Xalq maslahatchilarining shaxsi daxlsizdir. Xalq maslahatchilariga nisbatan jinoyat ishi faqat Oʻzbekiston Respublikasi Bosh prokurori yoki uning vazifasini bajaruvchi shaxs tomonidan qoʻzgʻatilishi mumkin. Xalq maslahatchilari 25 yoshdan kichik boʻlmagan Oʻzbekiston Respublikasi fuqarosi orasidan turar joy yoki ish joyi boʻyicha fuqarolar yigʻinida ochiq ovoz berish orqali 2,5-yil muddatga saylanadi. Xalq maslahatchilarining huquqiy maqomi Oʻzbekiston Respublikasining „Sudlar toʻgʻrisida“gi (yangi tahriri) qonunida (2000-yil 14-dekabr) koʻrsatib berilgan (62-modda)<ref>OʻzME</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{chala}} n0xjyowlt59p4j2hg7o13amqrt89q5c Munozara:Xalq maslahatchilari 1 601817 6318190 1512541 2026-10-24T16:25:47Z Mirishkorlik 75661 Mirishkorlik [[Munozara:Xalq maslaxatchilari]] sahifasini [[Munozara:Xalq maslahatchilari]]ga koʻchirdi: Notoʻgʻri yozilgan sarlavha 1512541 wikitext text/x-wiki {{OʻzME loyihasi}} nd7qwtbms1u24nd8i8im7mkegofse9a Xalq Maslaxatchilari 0 601818 6318193 1512542 2026-10-24T16:29:37Z Xqbot 1850 Fixing double redirect from [[Xalq maslaxatchilari]] to [[Xalq maslahatchilari]] 6318193 wikitext text/x-wiki #YOʻNALTIRISH [[Xalq maslahatchilari]] <!-- Bot tomonidan yaratildi --> jv3odzl6uyi0qgmrmbdi22bbdpi9u9c Otajon Xudoyshukurov 0 604031 6318499 6194200 2026-10-25T10:53:46Z Mirishkorlik 75661 6318499 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi |ism = Otajon Xudoyshukurov |portret = |tavallud sanasi= {{tugʻilgan sanasi|1944|10|4}} |tavallud joyi = {{TavalludJoyi| Toʻrtkoʻl tumani}}, [[Qoraqalpogʻiston]] |vafot sanasi = {{vafot sanasi va yoshi|1994|12|22|1944|4|10}} |vafot joyi = {{VafotJoyi|Toshkent}} |mukofotlari ={{fidokorona xizmatlari uchun ordeni}} {{Oʻzbekiston SSR xalq artisti}} }} '''Otajon Xudoyshukurov''' (1944-yil 10-aprel, [[Oʻzbekiston SSR]], , [[Toʻrtkoʻl tumani|Qoraqalpogʻiston Avtonom Respublikasi, Toʻrtkoʻl tumani]] 1994-yil 22-dekabr, [[Oʻzbekiston]], [[Xorazm viloyati|Xorazm]]) — xonanda. [[Qoraqalpogʻiston]] (1969), [[O‘zbekiston SSR xalq artisti|Oʻzbekiston]] (1977), [[Tatariston]] (1981) va [[Turkmaniston]] (1993) xalq artisti. Ashula aytishni amakisi xonanda Yoʻldosh Olloshukurovdan oʻrgangan, keyingi ustozlari Komiljon Otaniyozov, Nazir qori, J. Bekchonov va boshqa 1963-yildan Qoraqalpoq davlat filarmoniyasida yakkaxon xonanda. Repertuaridan mumtoz ashulalar („Feruz I—II“, „Xorazm Segohi“, „Bozurgoniy“, „Qoʻshchinor“, „Guluzorim“, „Kurd Eshvoyi“, „Samarqand ushshogʻi“, „Toshkent Irogʻi“ va boshqalar), Xorazm doston noma (qoʻshiq)lari („Najab oʻgʻlon“ dostonidan „Kimni sevar yorisan“, „Bahrom va Gulandom“dan „Ayriliq“, „Avazxon“dan „Qalandarim“), kompozitor va bastakorlar asarlari („Koʻzlaring sening“, „Oʻzbekistonim“, „Raʼno boʻlayin deb“, „Sogʻinib keldim“ va boshqalar), shuningdek, turkman, ozarbayjon, qoraqalpoq, qozoq va qirgʻiz xalq qoʻshiqlari oʻrin olgan. O. Xudoyshukurov sozanda (torchi) va oʻzi aytadigan („Mujgonlaring“, „Olamda bir“, „Birinchi muhabbatim“ kabi 300 dan ortiq) qoʻshiqlarning bastakori sifatida ham tanilgan. O. Xudoyshukurov jozibali, chiroyli tembrli, keng, barcha pardalarda ravon va jarangdor ovoz sohibi. Uning ashulalaridagi ehtiros, shijoat va joʻshqinlik, mazmuniy teranlik kabi xislatlar tinglovchilar qalbidan chuqur joy olgan. Hamza nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti laureati (1974). 1999-yildan Otajon Xudoyshukurov nomida yosh xonandalarning Respublika tanlovi oʻtkazilmoqda. Ellikqalʼa va Toʻrtkoʻldagi koʻcha, xiyobon va bogʻlarga O. Xudoyshukurov nomi berilgan<ref>[[OʻzME]]. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>. Hozir Toʻrtkoʻl tumanidagi uning uyida u haqidagi muzey joylashgan borib beʼmalol tomosha qilishingiz mumkin == Unvon va mukofotlari == * [[Oʻzbekiston xalq artisti]] (1977-yil) * Qoraqalpogʻiston xalq artisti (1969-yil) * Tatariston xalq artisti (1981-yil) * Turkmaniston xalq artisti (1993-yil) * [[Fidokorona xizmatlari uchun ordeni]] (2021-yil)<ref>{{veb manbasi |title=O‘zbek adabiyoti va san'atining marhum fidoyilari mukofotlandi |url=https://kun.uz/57545027?q=%2Fuz%2F57545027 |website=kun.uz |accessdate=6-avgust 2024-yil}}</ref>; == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{YouTube|ME0JQ18Bxs0|otajon hudoyshukurov - lazgi}} {{OʻzME}} {{DEFAULTSORT:Xudoyshukurov, Otajon}} [[Turkum:Toʻrtkoʻlda tugʻilganlar]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik erkak qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Qoraqalpogʻiston ASSRda xizmat koʻrsatgan artistlar]] [[Turkum:Tatariston ASSR xalq artistlari]] [[Turkum:Hamza nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti laureatlari]] [[Turkum:Turkmaniston xalq artistlari]] [[Turkum:Qoraqalpogʻiston ASSR xalq artistlari]] [[Turkum:Urganchda vafot etganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha qoʻshiqchilar]] {{Uzbekistan-bio-stub}} nny0na2cedoue4qq4caqbaqe8moyan7 Choybalsan 0 607826 6318502 6062234 2026-10-25T10:58:31Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Mongoliya]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6318502 wikitext text/x-wiki '''Choybalsan''' (1921-yilgacha SanBayse, 1941-yilgacha Bayantuman) — Mongoliyadagi shahar, Kerulen daryosi boʻyida. Sharqiy aymokning maʼmuriy markazi. Aholisi 38,5 ming kishi (1999). Avtomobil yoʻllari chorrahasi, temir yoʻl orqali Transsibir temir yoʻli bilan bogʻlangan. Mamlakatning sanoat markazlaridan. Oziq-ovqat (jumladan, goʻsht kti), jun yuvish, metallsozlik korxonalari mavjud. Qurilish materiallari ishlab chiqariladi. Avtomobil taʼmirlash zdi, issiqlik elektr stansiyasi bor. Shahar yaqinidan toshkoʻmir, flyuorit qazib olinadi. Mongoliya siyosiy va davlat arbobi X.Choybalsan (1895—1952) nomi bilan atalgan. {{OʻzME}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> {{chala}} [[Turkum:Mongoliya]] hte2aqi3waqit12iemw4gevnu36zilk Shimoliy Osetiya Alaniya 0 610472 6318228 6186685 2026-10-24T17:02:23Z Xudoyarovva 317408 6318228 wikitext text/x-wiki [[Fayl:North ossetia alania map.png|thumb|250px|right]] [[Fayl:Alania 10th–12th c. according to Bzarov.png|thumb|250px|right]] [[Fayl:Ossetian tribes.png|thumb|250px|right]] '''Shimoliy Osetiya Alaniya''', Shimoliy Osetiya, Alaniya Respublikasi — [[Rossiya Federatsiyasi]] tarkibidagi [[respublika]]. Maydoni - 8 ming km². Aholisi - 709,9 ming kishi (2002). Poytaxti – Vladikavkaz shahri. Maʼmuriy jihatdan 8 tuman, 6 shahar, 7 shaharchaga boʻlinadi<ref>"{{PAGENAME}}" ''[[OʻzME]]''. [http://n.ziyouz.com/books/uzbekiston_milliy_ensiklopediyasi/O'zbekiston%20Milliy%20Ensiklopediyasi%20-%20Sh%20harfi.pdf Sh-harfi] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170517054032/http://n.ziyouz.com/books/uzbekiston_milliy_ensiklopediyasi/O%27zbekiston%20Milliy%20Ensiklopediyasi%20-%20Sh%20harfi.pdf |date=2017-05-17 }} Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil</ref>. == Davlat tuzumi == Shimoliy Osetiya Alaniya – [[respublika]]. Oliy mansabdor shaxs, ijrochi hokimiyat boshligʻi – prezident, ijrochi hokimiyatning oliy organi – respublika hukumati. Qonun chiqaruvchi oliy hokimiyat organi – respublika parlamenti. == Tabiati == Respublika Katta Kavkaz togʻining shim. yon bagʻri va unga tutashgan qiya tekislikda joylashgan. Janubida bal. 4000 m dan ziyod boʻlgan Asosiy va Suvayirgʻich va Yon togʻ tizmalari (Jimara togʻi, 4780 m – respublikaning eng baland nuqtasi) bor. Respublikaning markaziy qismida Osetiya qiya tekisligi, undan shim. tomonda Sunja va Terek past togʻ tizmalari hamda Mozdok tekisligi joylashgan. Foydali qazilmalari: polimetall rudalar, qurilish materiallari, dolomit; mineral suv manbalari bor. Iqli.mi moʻʼtadil kontinental, Mozdok tekisligida qurgʻoqchil iqlim, teztez garmsel esib turadi. Yanvarning oʻrtacha temperaturasi –4,3°, iyulniki 24°. Yillik yogʻin 400–450&nbsp;mm. Osetiya tekisligida yanvarda oʻrtacha temperatura –4°, iyudda 20°; yillik yogʻin 600– 800&nbsp;mm. Asosiy daryosi – Terek; irmoqlari – Urux, Ardon, Fiagdon, Gizeldon, Sunja, Kambileyevka. Terek vodiysi va uning irmoqlari quyi qismlaridagi allyuvial tuproqlarda oʻrmon va oʻtloqlar bor. Togʻ va togʻ oraligʻidagi soyliklarning qoʻngʻir oʻrmon, togʻpodzol va togʻdasht tuproqlarida qaragʻay va qayin daraxtlari oʻsadi. Yovvoyi hayvonlardan tur, kiyik, oʻrmon mushugi, qobon, yelik, silovsin va boshqalar; parrandalardan ular, kavkaz quri, kaklik yashaydi. Tekisliklarda kemiruvchi hayvonlar koʻp. Respublikada Shimoliy Osetiya tabiiy qoʻriqxonasi va bir qancha buyurtma qoʻriqxona bor. == Aholisi == Osetin, rus, ingush, arman, gruzin va boshqalar yashaydi. Davlat tillari – osetin va rus tillari. Shahar aholisi 65,4%. Dindorlari, asosan pravoslavlar; musulmon sunniylar ham bor. Asosiy shaharlari: Vladikavkaz, Mozdok, Beslan. == Tarixi == Shimoliy Osetiya Alaniya hududida odam paleolit davridan yashaydi. Mil. 1-ming yillik boshlarida skiflar, sarmatlar, alanlar yashagan. Gunnlarning <nowiki>IV</nowiki> asrdagi hujumi natijasida alanlarning bir qismi Gʻarbiy Yevropaga ketishga majbur boʻldi, qolganlari Kuban va Terek daryolari oraligʻida, shuningdek, togʻlarda oʻrnashib qoldi. <nowiki>IX—X</nowiki> asrlarda Alaniya davlati tashkil topdi. <nowiki>VIII—XII</nowiki> asrlarda alanosk (osetin) elati shakllana boshladi. Moʻgʻullar hujumi (1222–39) natijasida osetinlar Terekning yuqori oqimlaridagi togʻ daralari va uning yon bagʻirlariga surib chiqarildi. 1774-yil Rossiya bilan Turkiya oʻrtasida tuzilgan KuchukQaynarja sulh shartnomasiga koʻra, Rossiya tarkibiga qoʻshildi. <nowiki>XVIII</nowiki> asr oxiri – <nowiki>XIX</nowiki> asr boshlariga kelib osetin xalqining shakllanish jarayonitugadi. 1920-yil 17 noyabrda Terek viloyati xalqlari sʼyezdida Togʻli muxtor respublika tuzilib, Shimoliy Osetiya Alaniya uning tarkibiga Osetiya (Vladikavkaz) okrugi sifatida kirdi. 1924-yil 7 iyulda u Shimoliy Osetiya muxtor viloyatiga, 1936-yil 5 dekabrda Shimoliy Osetiya muxtor respublikasiga aylantirildi. 1990-yil dekabrda Shimoliy Osetiya muxtor respublikasi Oliy Kengashi davlat suvereniteti toʻgʻrisida deklaratsiya qabul qildi. 1993-yil noyabrdan Shimoliy Osetiya Alaniya deb nomlandi. == Iqtisodiyoti == Yalpi mahsulotda sanoatning ulushi 19,7%, qishloq xoʻjaliginiki 11,7%, qurilishniki 5,5%, temperaturansportniki 2,5%, savdoniki 21% ni tashkil etadi. Sanoatining asosiy tarmoqlari orasida rangli metallurgiya ("Elektrotsink", "Pobedit" zdlari), oziq-ovqat, elektr energetikasi, mashinasozlik va metallsozlik, qurilish materiallari sanoati, yengil, oʻrmon, yogʻochsozlik va sellyulozaqogʻoz, priborsozlik, oynashisha, kimyo va neft kimyosi sanoati yetakchi hisoblanadi. Terek daryosida GES kaskadi mavjud. Yiliga oʻrtacha 0,4 mlrd. kVtsoat elektr energiyasi hosil qilinadi. Asosiy sanoat markazlari: Vladikavkaz, Mozdok, Beslan. Qishloq xoʻjaligiga yaroqli 350,4 ming gektar yerning 198,6 ming gektari haydaladi. Qishloq xoʻjaligida yetakchi tarmoq – goʻsht-sut chorvachiligi; qoramol, qoʻy, choʻchqa, parranda boqiladi. Dehqonchilikda bugʻdoy, arpa, makkajoʻxori, kungaboqar yetishtiriladi; sabzavotchilik, bogʻdorchilik, tokchilik, shuningdek, asalarichilik rivojlangan. == Transporti == Avtomobil yoʻllari uzunligi 2309&nbsp;km. Respublika hududidan "Kavkaz" avtomobil yoʻlining Rostov Don–Maxachqala shoxobchasi oʻtgan. Harbiy Gruziya va Harbiy Osetiya yoʻllari Shimoliy Osetiya Alaniya hududidan boshlanadi. Temir yoʻli uzunligi – 144&nbsp;km. Shimoliy Kavkaz temir yolning Rostov Don–Boku, Proxladnaya–Mozdok–Gudermes magistrali kesib oʻtadi. Stavropol–Grozniy–Vladikavkaz–Tbilisi gaz quvuri mavjud. == Tibbiy xizmati == Shimoliy Osetiya Alaniyada har 10 ming aholiga 65 vrach toʻgʻri keladi. Bir qancha sanatoriykurort va dam olish muassasalari, jumladan, Karmador, Tamisk balneologiya kurortlari mavjud. == Maorifi, ilmiy va madaniy-maʼrifiy muassasalari == Maorifi va hunar texnika taʼlimi Rossiya Federatsiyasida qabul etilgan tizimga muvofiq tashkil qilingan. 211 umumiy oʻrta taʼlim maktabida 106 ming, 13 oʻrta maxsus oʻquv yurtida 11,7 ming oʻquvchi, 4 oliy oʻquv yurti (Shim. Osetiya universiteti, agrar, texnologiya untlari, tibbiyot instituti)da 17,8 ming talaba taʼlim oladi. Tarix, iqtisodiyot, til va adabiyot ilmiy tekshirish institutlari, 200 dan ortiq kutubxona, teatr va muzeylar bor. Osetin va rus tillarida gaz. va jur.lar nashr etiladi hamda radioeshittirish va telekoʻrsatuvlar olib boriladi. == Meʼmorligi va tasviriy sanʼati == Shimoliy Osetiya Alaniya hududida oʻrta asr xristian (Nuzal qishlogʻidagi butxona, <nowiki>X—XII</nowiki> asrlar) va musulmon (Tatartup shahridagi masjid va minoralar, <nowiki>XIV</nowiki> asr) meʼmoriy yodgorliklari, shuningdek, mudofaa inshootlari saqlangan. Xalqturar joylari (<nowiki>XVIII—XIX</nowiki> asrlar) togʻlarda toshdan koʻp xonali 2 qavatli qilib qurilgan, tomi loy bilan yopilgan; tekisliklarda somonli loydan toʻgʻriburchak shaklida, keyinchalik gʻishtli, tomi cherepitsa bilan yopiladigan chordoqli uylar qurilgan. <nowiki>XIX</nowiki> asr oxiri – <nowiki>XX</nowiki> asr boshlarida Mozdok, Vladikavkaz shahrilarida eklektika va modern uslubida binolar yaratildi. 1920-yillardan keyin Vladikavkaz shahri qayta qurildi, Mozdok, Alagir, Beslan, Ardon, Digora shahrilarida koʻplab maʼmuriy, jamoat, sport va kurort binolari qurildi. Shimoliy Osetiya Alaniya hududida topilgan qadimiy sanʼat yodgorliklari mil. av. 3-ming yillikka taallukli. Skiflar davridan (mil. av. <nowiki>VII</nowiki> asr) jezdan ishlangan quyma buyumlar saqlanib qolgan. <nowiki>XIX</nowiki> asr oxirida birinchi osetin rassomi shoir K.Xetagurov, undan keyingi davrlarda grafik va rassomlar M.S.Tuganov, A.Xoxov, V.Lakisov, R.Xasiyeva, haykaltaroshlar aka-uka Dzantiyevlar, S.Tavasiyev samarali ijod qildilar. 1950–70 yillarda A.Janashev, Ch.Dzanatov. B.Totiyev, Z.Aboyev, Yu.Bigayev kabi rassomlar mashhur boʻlgan. Badiiy hunarmandchilikda zardoʻzlik, naqshinkor bronza va kumush idishlar, naqshli qurollar tayyorlash, yogʻoch oʻymakorligi, gilam toʻqish rivojlangan. Musiqasi ogʻzaki anʼanaviy sanʼat tariqasida rivojlanib keldi. Osetin xalq qoʻshiqlari janr jihatdan xilma-xil (ayniqsa, erkaklarning 2 ovozli qahramonona qoʻshiqlari keng tarqalgan). Milliy musiqa asboblari; duadastanon (12 torli arfa), dalafandir, kissin fandir (torlikamonli), fidiuag (buqa shoxidan ishlangan), uadindz, stili (puflama), gumsag (baraban), karsganan (urma soz) va boshqalar Shuningdek, iornkandaalfandir (diatonik va xromatik garmonikalar), balalayka, skripka ham koʻp ishlatiladi. Xalq musiqa ijodkorlari orasida kadaganat (dostonchi)lar faoliyati alohida ahamiyatga ega; <nowiki>XIX</nowiki> asr da Babo Dzugutov, <nowiki>XX</nowiki> asrda A.Sopanov, D.Tautiyev, S.Sagarayev va boshqalarlar mashhur boʻlgan. Birinchi kompozitorlik musiqa asarlari <nowiki>XX</nowiki> asrning 20-yillarida yaratildi (P.Mamulov, V.Dolidze). 1950–60 yillarda opera, operetta, balet, simfoniya, oratoriya, vokal musiqa (kompozitorlar X. Pliyev, D.Xaxanov, I.Gabarayev, T.Kokoyti, A.Kokoyti, R.Sarionti va boshqalar) rivojlandi. Dirijyorlar – I. Arkin, P.Yadix, xonandalar – T.Togoyeva, M.Katoliyeva, F.Suanov, D.Bilaonova va boshqalar mashhur. Respublikada Musiqali teatr (1972-yildan), filarmoniya (1945), simfonik orkestr (1944), "Alan" raqs ansambli (1966), sanʼat, musiqaped. bilim yurtlari faoliyat yuritadi. === Teatri === Professional osetin teatri raqs, ashula va qoʻgʻirchoq oʻyinlar bilan birga oʻtkaziladigan xalq oʻyin va tomoshalaridan boshlangan. Osetin tilida havaskorlik spektakllari 1904-yildan Vladikavkaz va yirik qishloqlarda qoʻyildi. 1930-yildan Vladikavkazda kichikjanrlarteatri ochildi. 1935-yil Shimoliy Osetiya drama teatri (1958–71 yillarda musiqali drama teatri) tashkil etildi. 1943-yil "Sabi" qoʻgʻirchoq teatri ochildi (rus va osetin truppalari). Mashhur teatr arboblari: V.Txapsayev, Z.Britayeva, N.Salamov, K.Slanov, V.Xugayeva, G.Xugayev, M.Salikov va boshqalar. == Manbalar == {{manbalar}} {{Shimoliy Kavkaz federal okrugi}} {{Rossiya Federatsiyasining subʼektlari}} {{OʻzME}} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Rossiya Federatsiyasi tarkibidagi respublikalar]] {{geo-stub}} awagkx0nnpqhni4bzhjrkw5pu27j37c Yahyo Gʻulomov 0 634116 6318187 6314492 2026-10-24T16:19:18Z Mirishkorlik 75661 [[Special:Contributions/~2026-56398-91|~2026-56398-91]] ([[User talk:~2026-56398-91|munozara]]) tomonidan qilingan [[Special:Diff/6314492|6314492]]-sonli tahrir qaytarildi Xatoni tuzatdim 6318187 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi |ismi=Yahyo Gʻulomov |tasvir=Stamps of Uzbekistan, 2008-20.jpg |uzunlik=220px |tavallud sanasi={{birth date|1908|5|1}} |vafot sanasi={{vafot sanasi va yoshi|1977|1|10|1908|5|1}} |tavallud joyi={{TavalludJoyi|Toshkent}} |vafot joyi={{VafotJoyi|Toshkent}} |mukofotlari={{Buyuk xizmatlari uchun ordeni}} }} '''Yahyo Gʻulomovich Gʻulomov''' ([[1908]].[[1-may|1.5]] — [[Toshkent]] — [[1977]].[[10-yanvar|10.1]]) — tarixchi — arxeolog [[olim]]. [[Oʻzbekiston Fanlar Akademiyasi|Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi]] [[akademik]] (1966), Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1958), tarix fanlari doktori (1950), professor (1955). Toshkentdagi Oʻzbekiston erlar bilim yurti (inpros)ni (1926), [[samarqand]]dagi [[Oʻzbekiston pedagogika akademiyasi|Oʻzbekiston pedagogika akademiyasini]] (1930) tugatgan. Toshkent pedagogika texnikumida oʻqituvchi (1931 — 32). Ilmiy faoliyati 1933-yildan boshlangan. Oʻzbekistonning qad. va sanʼat yodgorliklarini muhofaza qilish komiteti (Uzkomstaris)da ilmiy xodim, ilmiy kotib (1933— 40). SSSR Fanlar akademiyasining Oʻzbekiston filiali, Tarix, til va adabiyot instituti arxeologiya boʻlimi mudiri (1940—43). 1943-yildan Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Tarix va arxeologiya instituti qad. va oʻrta asrlar tarixi boʻlimi mudiri, ayni vaqtda institut direktori vazifasini bajaruvchi (1956— 59). Shuningdek, u Toshkent pedagogika institutida „Oʻzbekiston tarixi va arxeologiyasi“dan maxsus maʼruzalar oʻqigan, 1936-yildan bir necha arxeologik ekspeditsiyalar (Toshkent, [[Buxoro]], Samarqand, [[Fargʻona]] va b.) ga rahbarlik qilgan. 1938 — 50 yillarda [[Xorazm arxeologiya-etnografiya ekspeditsiyasi|xorazm arxeologiya etnografiya ekspeditsiya]] boshligʻining oʻrinbosari sifatida qatnashib, [[Xorazm]]ning [[sugʻorish|sugʻorilish]], [[dehqonchilik]] va [[shahar]] [[madaniyat]]ining shakllanishi hamda rivojlanish tarixi boʻyicha ilmiy tadqiqot ishlari olib borgan. == Tarjimayi holi == Yahyo Gʻulomovich Gʻulomov 1908-yil 1-mayda Toshkent shahrida madrasa muallimi oilasida tugʻilgan. 1919-yilda otasi vafot etadi. 1921-1926-yillarda Yahyo Gʻulomov „Namuna“ maktab-internatida yashab tahsil oladi.[https://academy.uz/uz/news/bugun-akademik-yahyo-gulomov-tavallud-topgan-kun] Yahyo Gʻulomov boshlangʻich maktabning oltinchi sinfini tamomlagach (1923—1926-yillarda), Toshkentdagi erkaklar bilim yurtida oʻqiydi. 1930-yilda [[Samarqand]]<nowiki/>dagi Oʻzbekiston Davlat pedagogika akademiyasining ijtimoiy-iqtisodiy fakultetini tamomlagan. Yahyo Gʻulomov erkaklar bilim yurtida oʻqishni tamomlab, 1928—1929-yillarda Toshkentdagi boshlangʻich maktablardan birida dars beradi. Keyingi uch yilda Oʻzbekiston SSR Xalq Komissarlari Soveti qoshidagi Oʻzbekiston ilmiy-tadqiqot institutining Oʻrta Osiyo tarixi kafedrasida assistent va [[aspirant]], 1931-yildan Toshkent shahridagi pedagogika texnikumida oʻqituvchi boʻlib ishlagan. Y.Gʻulomovning ilmiy faoliyati 1933-yildan boshlangan: 1933—1940-yillarda Oʻzbekiston qadimiy meros va sanʼat yodgorliklarini muhofaza qilish qoʻmitasi (Oʻzkomstaris) ilmiy xodimi va ilmiy kotibi. Shu vaqtdan boshlab u arxeologik tadqiqotlar bilan shugʻullanadi, ilmiy ekspeditsiya va razvedka ishlarida qatnashadi. Y.Gʻulomov 1940-yildan [[Oʻzfan|SSSR Fanlar akademiyasining Oʻzbekiston filiali]]<nowiki/>da Tarix, til va adabiyot institutining arxeologiya boʻlimi mudiri boʻlib ishlaydi. 1943-yildan umrining oxirigacha — Oʻzbekiston SSR FA Tarix va arxeologiya institutining qadimgi va oʻrta asrlar boʻlimi mudiri<ref>{{veb manbasi |title=Академики Центра |url=https://archaeology.uz/ru/sahifalar-ru/akademiki-centra-2 |website=archaeology.uz |accessdate=22-oktabr 2023-yil |arxivsana=2023-12-05 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20231205061903/https://archaeology.uz/ru/sahifalar-ru/akademiki-centra-2 }}</ref> (1956-yil 20-noyabrdan 1959-yil 25-oktabrgacha shu institut direktori lavozimida ham ishlagan). Ilmiy faoliyatni pedagogik faoliyat bilan uygʻunlashtirib, uzoq yillar Nizomiy nomidagi Toshkent davlat pedagogika institutida ishlaydi. 1956-yil oktabrda Oʻzbekiston SSR Fanlar akademiyasi muxbir aʼzosi, 1966-yil fevralda esa Oʻzbekiston SSR Fanlar akademiyasi akademigi etib saylandi. 1958-yil 18-iyunda Oʻzbekiston SSR Oliy Kengashi Prezidiumining Farmoni bilan Y.Gʻulomovga [[Oʻzbekiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Oʻzbekiston SSR]]<nowiki/>da xizmat koʻrsatgan fan arbobi faxriy unvoni berildi. 1977-yil 10-yanvarda Yʻ.Gʻulomov ilmiy faoliyati boshlangan [[Toshkent]] shahrida vafot etdi<ref>{{veb manbasi |title=Гулямов, Яхъя Гулямович |url=https://www.peoplelife.ru/82726_3 |website=peoplelife.ru |accessdate=22-oktabr 2023-yil }}{{Oʻlikhavola|date=noyabr 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. 2002-yilda vafotidan keyin „<nowiki/>[[„Buyuk xizmatlari uchun“ ordeni|Buyuk xizmatlari uchun]]<nowiki/>“ ordeni bilan taqdirlangan. == Ilmiy faoliyati == Y. G. Gʻulomov birinchi oʻzbek arxeolog-mutaxassisidir. Uning arxeologik dala ishlaridagi ishtiroki 1930-yillarning boshlariga toʻgʻri keladi. Shunday qilib, mashhur arxeolog [[Mixail Masson|M. E. Masson]] 1933-yilda Ayritama traktida ([[Termiz]] yaqinida) olib borilgan arxeologik qidiruv ishlarini tasvirlar ekan, „Yosh yangi tadqiqotchi Samarqand pedagogika instituti bitiruvchisi Yahyo Gʻulomov“ ekspeditsiyasida ishtirok etganini eslatib oʻtadi. Ya. Gʻ.Gʻulomovning mustaqil arxeologik tadqiqotlari 1936-yilga toʻgʻri keladi. Qadimgi Xorazm hududidagi alohida ilmiy ahamiyatga ega boʻlgan arxeologik topilmalar, birinchi navbatda, [[Sergey Tolstov|S. P. Tolstov]] boshchiligidagi SSSR Fanlar akademiyasining Xorazm ekspeditsiyasi faoliyati bilan bogʻliq boʻlgan arxeologik topilmalar yaxshi maʼlum. Lekin, S. P. Tolstovning yozishicha, uning oʻtmishdoshlari Yahyo Gʻulomov va T.Mirgʻiyozovkabi toshkentlik arxeologlar boʻlgan. 1937-yilda Y.Gʻulomov Janubiy [[Qoraqalpogʻiston]]<nowiki/>ning qadimiy sugʻorish yerlarida oʻz faoliyatini davom ettirib, oʻrta asrlardagi Guldursun va Naridjon manzilgohlarini, milodiy birinchi asrlarga oid Shabbaz yaqinidagi Pilkala xarobalarini oʻrganadi. 1938-yildan SSSR FA Moddiy madaniyat tarixi institutining S. P. Tolstov rahbarligidagi Xorazm arxeologik-etnografik ekspeditsiyasi tarkibida ishlagan. 1943-yilda „Xiva va uning yodgorliklari“ mavzusida nomzodlik, 1950-yilda esa „Xorazmning qadimgi davrlardan to hozirgi kungacha sugʻorilishi tarixi“ mavzusida doktorlik dissertatsiyasini muvaffaqiyatli himoya qiladi<ref>{{veb manbasi |last1=Канимкулов |first1=О |title=Яхъя Гулямов - крупный ученый-исследователь истории орошаемой земледельческой культуры |url=https://cyberleninka.ru/article/n/yahya-gulyamov-krupnyy-uchenyy-issledovatel-istorii-oroshaemoy-zemledelcheskoy-kultury/viewer |website=cyberleninka.ru |accessdate=22-oktabr 2023-yil}}</ref>. 1955-yil mart oyida unga professor unvoni berildi. SSSR Fanlar akademiyasi akademigi B. B. Piotrovskiy taʼkidlaganidek, <blockquote>"Yahyo Gʻulomovning Oʻrta Osiyoning xoʻjalik hayotining asosi hisoblangan sugʻorish sohasidagi tadqiqotlari haqiqatdan ham nihoyatda buyukdir. Y.Gʻ.Gʻulomovning Zarafshonning quyi oqimidagi neolit, eneolit ​​va bronza davri madaniyatlarini oʻrganishi bizni Movarounnahrning qadimiyligi haqidagi ilgari mavjud boʻlgan gʻoyani tubdan qayta koʻrib chiqishga majbur qilgani alohida muhim xizmatdir"<ref>{{kitob manbasi |title=АКАДЕМИК ЯҲЁ ҒУЛОМОВ ЗАМОНДОШЛАРИ ВА ШОГИРДЛАРИ ХОТИРАСИДА |publisher=Тошкент Ўзбекистон Республикаси Фанлар академияси “Фан” нашриёти 2009 |isbn=978-9943-09-747-6 |page=83 |accessdate=22-oktabr 2023-yil}}</ref>.</blockquote>. Oʻzbek olimining „Oʻrta Osiyoda irrigatsiya va dehqonchilik tarixini, yaʼni Sharq tarixining fundamental va eng muhim masalalarini“ oʻrganishga qoʻshgan ulkan hissasini SSSR Fanlar akademiyasi akademigi ham alohida taʼkidladi. Gʻulomov Oʻzbekistonda tarix va arxeologiya sohalari boʻyicha oʻziga xos baynalmilal ilmiy maktab yaratgan. Uning [[Zarafshon vodiysi|Zarafshon]] va [[Fargʻona vodiysi|Fargʻona vodiylari]]da, shuningdek, [[Toshkent vohasi]]da olib borgan ilmiy tadqiqotlari Oʻzbekistonda, [[tosh davri|tosh]], [[eneolit]] va [[jez davri]], uning moddiy-madaniyat [[yodgorlik]]larini oʻrganishga katta hissa boʻldi. U, ayniqsa, Toshkent tarixi va uning yodgorliklarini tadqiq etishga alohida ahamiyat bergan. [[Toshkent kanali]] boʻylab, [[Toʻytepa]]da maxsus arxeologik tadqiqotlar oʻtkazgan. [[Toshkent zilzilasi (1966)|1966-yildagi Toshkent zilzilasi]] oqibatlarini tugatish boʻyicha shaharda boshlangan ulkan qurilishlar munosabati bilan Toshkentning arxeologik obidalarini qayd etish va oʻrganish maqsadida maxsus [[Toshkent arxeologiya ekspeditsiyasi|Toshkent arxeologiya ekspeditsiya]]sini tashkil etgan. „[[Xiva]] shahrining yodgorliklari“ (rus tilida, 1941-yil), „Quyi Zarafshon vodiysida ibtidoiy madaniyat va [[sugʻorma dehqonchilik]]ning paydo boʻlishi“ (rus tilida) kabi asarlar yozgan. „Oʻzbekiston tarixi“ (4 j.li), „Samarqand tarixi“ (2 j.li), „Buxoro tarixi“ning asosiy mualliflaridan. Vafotidan soʻng „[[Buyuk xizmatlari uchun]]“ ordeni bilan mukofotlangan (2002). Respublikada Gʻ. xotirasiga bagʻishlangan „Akademik Ya. Gʻulomov oʻqishlari“ni oʻtkazish ilmiy anʼanaga aylangan. Toshkentdagi koʻchalardan biri hamda [[Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Arxeologiya instituti]]ga Gʻ. nomi qoʻyilgan.<ref>Xorazmning sugʻorish tarixi, qadimgi zamonlardan hozirgacha, T., 1959; Istoriya orosheniya Xorezma s drevneyshix vremen do nashix dney, M, 1957.</ref><ref>Yahyo Gʻulomovich Gʻulomov. T., 1979; Muhammadjonov A., Yahyo Gʻulomovni xotirlab (Oʻquvchilarga ustozim haqida). T., 2000.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://newspaperarchive.com/obituary-clipping-jan-12-1977-4676687/ Yahyo Gʻulomovga taʼziyanoma, „Sovet Oʻzbekistoni“ gazetasi] {{OʻzME}} {{DEFAULTSORT:Gʻulomov, Yahyo}} [[Turkum:Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan fan va texnika arboblari]] [[Turkum:Oʻzbekiston SSR Fanlar akademiyasi akademiklari]] [[Turkum:Oʻzbek tarixchilari]] [[Turkum:Samarqand davlat universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Arxeologlar]] nj64y64mttxrnwp7l0hi956ajuzjov3 Hayvonot bogʻlari 0 634925 6318240 6309949 2026-10-24T17:22:15Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/Wikivikipedia|Wikivikipedia]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Wikivikipedia|munozara]]) tomonidan qilingan 5766212-sonli tahrir tiklandi: Keyingi tahrirlar konstruktiv emas 6318240 wikitext text/x-wiki '''Hayvonot bogʻlari''' — ilmiy-maʼrifiy [[muassasa]]. Namoyish qilish, oʻrganish, koʻpaytirish maqsadida yovvoyi [[hayvonlar]] tutqunlik (qafas, volyer) yoki yarim tutqunlik (tabiiy yashash sharoitiga oʻxshash maydonlar)da boqiladi. Baʼzi Hayvonot bogʻlarida [[uy hayvonlari]], ayrimlarida botanikaga oid kolleksiyalar ham (mas, Parij, qozon va boshqa joylardagi zoobotanika bogʻlarida) saqlanadi. Hayvonot bogʻlari da hayvonlar oʻrganiladi, tabiiy-ilmiy bilimlar, shuningdek, tabiatni muhofaza qilish masalalari targʻib qilinadi, hayvonlarning "[[Qizil kitob]]" ga kirgan turlari saqlanadi hamda koʻpaytiriladi (mas, zubr, prjevalskiy oti va boshqalar), hayvonlarni iqlimlashtirish, kasalliklarini oʻrganish, davolash va oldini olish choralarini ishlab chiqish va boshqa ustida ilmiy tadqiqot ishlari olib boriladi. Oʻquvchilar uchun ekskursiyalar, zoologiyaga oid mavzularda leksiya, biologik koʻrgazmalar uyushtiriladi va boshqa Hayvonot bogʻlari Misrda mil.dan taxminan 1500-yil oddin mavjud boʻlgan. Butun dunyoda 720 dan ortiq Hayvonot bogʻlari bor. Oʻzbekistonda 2 ta hayvonot bogʻi (qarang [[Toshkent hayvonot bogʻi]], [[Termiz hayvonot bogʻi]]) mavjud. == Manbalar == {{manbalar}} {{OʻzME}} <!-- Bot tomonidan yaratildi --> {{stub}} ssijnxgtjh9fqq2ss3f1584jg87p3nl Gezi bogʻi eʼtirozlari (2013) 0 638446 6318252 6176745 2026-10-24T18:50:57Z InternetArchiveBot 58913 5 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318252 wikitext text/x-wiki {{Infobox uprising | nomi = Turkiya eʼtirozlari | tasvir = | tagyozuv = Namoyishchilar Taksim maydonida (15-iyun 2013). | joy = Turkiya: [[Istanbul]], [[Anqara]], [[İzmir]], [[Bursa]], [[Samsun]], [[Edirne]], [[Isparta]], [[Adana]], [[Eskişehir]], [[Antalya]], [[Diyarbakır]], [[Giresun]] va boshqa shaharlar.<ref name="euroankara">{{Yangiliklar manbasi|title=Turkey protests spread from Istanbul to Ankara|url=http://www.euronews.com/2013/05/31/turkey-protests-spread-from-istanbul-to-ankara/|accessdate=1-iyun 2013-yil|date=31-may 2013-yil|agency=[[Euronews]]|seperator=|archivedate=2020-04-30|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200430040912/https://www.euronews.com/2013/05/31/turkey-protests-spread-from-istanbul-to-ankara|access-date=2013-06-03|archive-date=2020-04-30|archive-url=https://web.archive.org/web/20200430040912/https://www.euronews.com/2013/05/31/turkey-protests-spread-from-istanbul-to-ankara|url-status=dead}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi|title=Turkey: Istanbul clashes rage as violence spreads to Ankara|url=http://www.guardian.co.uk/world/video/2013/may/31/turkey-istanbul-clashes-violence-ankara-video|accessdate=1-iyun 2013-yil|newspaper=[[The Guardian]]|date=31-may 2013-yil}}</ref> | coordinates = | sana = 28-may 2013 — bugun | vaqt = | belgilar = [[Fuqarolik boʻysunmaslik]], [[fuqarolik qarshilik]], [[namoyish]]lar, [[online faollik]], [[marsh]]lar, [[tartibsizlik]]lar, [[oʻtirgan holda ish tashlash]] | maqsad = [[Gezi bogʻi]]ni saqlash, politsiya shafqatsizligiga eʼtiroz, soʻz va yigʻilish erkinligini himoyalash, [[Recep Tayyip Erdoğan|Erdoğan]] hukumati isteʼfosi | qatnashchilar = kamida 100 000<ref name="Istanbulnumber2">{{Yangiliklar manbasi|title=Occupy Gezi: Police against Protesters in Istanbul|url=http://www.newyorker.com/online/blogs/newsdesk/2013/06/occupy-taksim-police-against-protesters-in-istanbul.html|accessdate=4-iyun 2013-yil|date=1-iyun 2013-yil|newspaper=[[The New Yorker]]}}</ref> (Istanbul)<br /> 40 000 (Anqara)<ref name="Ankara">{{Yangiliklar manbasi|title=Burası da Ankara|url=http://www.hurriyet.com.tr/gundem/23416264.asp|accessdate=1-iyun 2013-yil|date=1-iyun 2013-yil|newspaper=[[Hürriyet Daily News]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20151006110612/http://www.hurriyet.com.tr/gundem/23416264.asp|archive-date=2015-10-06|access-date=2013-06-03|url-status=dead}}</ref> | oʻlimlar = 7 (va 6 [[politsiya]] xodimi [[xudkushlik|xudkushligi]]<ref>[[Hurriyet Daily News]], 10-iyun 2013-yil, [http://www.hurriyetdailynews.com/turkish-police-admits-suicides-denies-link-to-gezi-park-protests.aspx?pageID=238&nID=48534&NewsCatID=341 Turkish police admits suicides, denies link to Gezi Park protests]</ref>) <ref>{{Yangiliklar manbasi|date=3-iyun 2013-yil|url=http://www.bbc.co.uk/news/world-europe-22753418|title=Protests 'no Turkish Spring', says PM Erdogan|deadurl=no|accessdate=3-iyun 2013-yil}}</ref><ref name="SoL">{{Yangiliklar manbasi|url=http://haber.sol.org.tr/devlet-ve-siyaset/antakyada-bir-genc-polis-alnindan-vurularak-olduruldu-haberi-74086|newspaper=[[Sol (Turkish newspaper)|Sol]]|title=Antakya'da bir genç polis alnından vurularak öldürüldü!|date=4-iyun 2013-yil|accessdate=4-iyun 2013-yil|seperator=|archivedate=2013-06-06|archiveurl=https://www.webcitation.org/6HAh2LoHF?url=http://haber.sol.org.tr/devlet-ve-siyaset/antakyada-polis-bir-genci-alnindan-vurarak-oldurdu-iddiasi-haberi-74086}}</ref><ref name="Sarisuluk">{{Veb manbasi |url=http://english.al-akhbar.com/content/overnight-clashes-istanbul-protests-enter-sixth-day |title=Third person dies in Turkey in crackdown on Gezi Park protests |publisher=Al Akhbar English |date= |accessdate=2013-06-05 |archivedate=2013-06-11 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130611060218/http://english.al-akhbar.com/content/overnight-clashes-istanbul-protests-enter-sixth-day }} {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20130611060218/http://english.al-akhbar.com/content/overnight-clashes-istanbul-protests-enter-sixth-day |date=2013-06-11 }}</ref><ref name="hurriyetdailynews.com">{{Veb manbasi|url=http://www.hurriyetdailynews.com/policeman-dies-after-falling-off-bridge-during-protests-in-southern-turkey--.aspx?pageID=238&nID=48318&NewsCatID=341|title=Policeman dies after falling off bridge during protests in southern Turkey |date=6-iyun 2013-yil|accessdate=6-iyun 2013-yil}}</ref><ref name="muhalefet.org">{{Veb manbasi|url=http://muhalefet.org/haber-polisin-biber-gazi-bir-can-daha-aldi-12-6476.aspx|title=Polisin Biber Gazı Bir Can Daha Aldı|date=6-iyun 2013-yil|accessdate=6-iyun 2013-yil|arxivsana=2013-06-09|arxivurl=https://web.archive.org/web/20130609142428/http://muhalefet.org/haber-polisin-biber-gazi-bir-can-daha-aldi-12-6476.aspx}}</ref> | jarohatlar = 7 495<ref name="ttb.org.tr">{{Veb manbasi|title=The Health Status of the Demonstrators|url=http://www.ttb.org.tr/index.php/Haberler/veriler-3842.html|date=14-iyun 2013-yil|accessdate=14-iyun 2013-yil|arxivsana=2013-08-06|arxivurl=https://web.archive.org/web/20130806164558/http://www.ttb.org.tr/index.php/Haberler/veriler-3842.html}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi|title=Almost 5000 Wounded in Turkey Protests|url=http://www.guardian.co.uk/world/2013/jun/12/turkish-police-protesters-taksim-square|newspaper=Guardian}}</ref> <br />kamida 55 jiddiy jarohat<ref name="ttb.org.tr"/><ref>{{Yangiliklar manbasi|title=Zaman Newspaper TTB Reports 4177 injured and 43 in Critical Condition|url=http://www.zaman.com.tr/gundem_turk-tabipler-birligi-gezi-parki-olaylarinda-4-bin-177-kisi-yaralandi_2097384.html|newspaper=Zaman Newspaper|seperator=|access-date=2013-06-06|archivedate=2014-08-23|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140823035309/http://www.zaman.com.tr/gundem_turk-tabipler-birligi-gezi-parki-olaylarinda-4-bin-177-kisi-yaralandi_2097384.html}}</ref><ref>{{Veb manbasi|last=Gezi direnişi bilançosu|url=http://www.ulusalkanal.com.tr/gundem/gezi-direnisi-bilancosu-h11756.html|publisher=Ulusal Kanal |language=Turkish |date=05-06-2013 |year=2013 |title=Gezi direnişi bilançosu |deadurl=no |accessdate=6-iyun 2013-yil}}</ref> | hibslar = kamida 3 300<ref>{{Yangiliklar manbasi|title=Turkish protests: it started with a tree|url=http://globalnews.ca/news/616750/turkish-protests-it-started-with-a-tree-2/|newspaper=Globalnews.ca}}</ref><ref name="Sözcü">{{Veb manbasi|url=http://sozcu.com.tr/2013/genel/siraselvilerde-mudahale-basladi.html|title=Avcılar'da Bir Kişi Protestolarda Hayatını Kaybetti|publisher=[[Sözcü]]|date=15.06.2013|accessdate=16.06.2013, 01:26|archivedate=2013-06-16|archiveurl=https://archive.today/20130616052813/http://sozcu.com.tr/2013/genel/siraselvilerde-mudahale-basladi.html}} {{Webarxiv|url=https://archive.today/20130616052813/http://sozcu.com.tr/2013/genel/siraselvilerde-mudahale-basladi.html |date=2013-06-16 }}</ref> }} [[Fayl:Whirling Sufi Protester wearing gas mask in Gezi Park.jpg|thumb|right|300px|[[Gazniqob]] kiygan [[soʻfiy]] [[darvish]] Anqaradagi namoyishda aylanib raqs tushayapti.]] 2013-yil 28-may kuni [[Turkiya]]da ommaviy eʼtirozlar boshlandi. Ilk [[Istanbul]] eʼtirozlari 50 [[atrof-muhitchilik|atrof-muhitchi]]<ref>{{Veb manbasi |url=http://fotogaleri.hurriyet.com.tr/galeridetay.aspx?cid=69648&rid=2&p=3 |title=Taksim'le baţladý yurdun dört yanýna yayýldý / 3 – Foto Haber Galeri |work=Hürriyet Daily News |accessdate=2013-06-02 |arxivsana=2014-10-06 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20141006085559/http://fotogaleri.hurriyet.com.tr/galeridetay.aspx?cid=69648&rid=2&p=3 }}</ref> tomonidan boshlanib, [[Taksim Gezi bogʻi]]ni yoʻqotish va uning oʻrniga savdo markazi qurilishiga qarshi namoyish boʻldi. Politsiya aralashuvidan keyin eʼtirozlar tartibsizliklarga aylanib ketdi. Shundan keyin eʼtiroz subyektlari doirasi Taksim Gezi bogʻi mavzusidan kengayib, aksil-hukumat namoyishlarga aylandi.<ref name="AlJ1">{{Yangiliklar manbasi| url=http://www.aljazeera.com/news/europe/2013/06/20136162539347599.html|title=Fresh anti-government clashes hit Turkey| publisher=Al Jazeera|date=1-iyun 2013-yil|accessdate=1-iyun 2013-yil}}</ref> Namoyishlar shuningdek Turkiyaning boshqa shaharlari va [[turklar|turk]] [[diaspora]]si yashaydigan boshqa mamlakatlarga ham tarqaldi.<ref name=ajarrests/> Bosh Vazir [[Recep Tayyip Erdoğan]] eʼtirozchilarni ''çapulcu'' ({{lang-uz|talonchi}}) deb kamsituvchi deb baholagan nutqlar qilib, 3-iyun kuni Shimoliy Afrika mamlakatlariga ish safari bilan joʻnab ketdi. Eʼtirozchilar Istanbuldagi [[Taksim maydoni]] va [[Anqara]],<ref name=euroankara/> shuningdek [[Bursa]], [[Antalya]], [[Eskişehir]], [[İzmir]], [[Edirne]], [[Mersin]], [[Adana]], [[İzmit]], [[Konya]], [[Samsun]], [[Hatay]],<ref name="across">{{Yangiliklar manbasi|url=http://www.hurriyetdailynews.com/solidarity-protests-with-gezi-park-held-across-turkey.aspx?pageID=238&nID=48010&NewsCatID=341|title= Solidarity protests with Gezi Park held across Turkey|newspaper=[[Hürriyet Daily News]]|date=31-may 2013-yil}}</ref> [[Trabzon]], [[Rize]], [[Isparta]],<ref name="Isparta">{{tr icon}} {{Yangiliklar manbasi|title=Isparta Güne Biber Gazı İle Başladı|url=http://www.ajans32.com/isparta-gune-biber-gazi-ile-basladi-15772h.htm|accessdate=2-iyun 2013-yil|newspaper=Ajans 32|date=1-iyun 2013-yil}}</ref> [[Tekirdağ]], [[Bodrum]],<ref name=guardian/> va [[Mardin]] koʻchalariga chiqishdi.<ref name="mardin">{{Yangiliklar manbasi|url=http://www.timeturk.com/tr/2013/06/01/mardin-film-festivali-nde-gezi-parki-tepkisi.html|title=Mardin Film Festivali'nde Gezi Parkı tepkisi|newspaper=[[Timeturk]]|date=1-iyun 2013-yil|access-date=2013-06-03|archive-date=2013-06-11|archive-url=https://web.archive.org/web/20130611070327/http://www.timeturk.com/tr/2013/06/01/mardin-film-festivali-nde-gezi-parki-tepkisi.html|url-status=dead}}</ref> Ayrim eʼtirozchilar oʻzlarini [[Occupy harakati|#OccupyGezi]] ramzi bilan ifodalashdi.<ref name="AlJ-stream">{{Yangiliklar manbasi|url=http://stream.aljazeera.com/story/201305302148-0022796|title=Protesters #OccupyGezi to save Istanbul park|publisher=Al Jazeera|date=31-may 2013-yil|accessdate=1-iyun 2013-yil|archiveurl=https://archive.today/20130615050923/http://stream.aljazeera.com/story/201305302148-0022796|archivedate=2013-06-15|access-date=2013-06-03|archive-date=2013-06-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20130601073350/http://stream.aljazeera.com/story/201305302148-0022796|url-status=dead}}</ref> Eʼtirozchilar orasida turli ijtimoiy guruhlar, jumladan [[Oʻng siyosat|oʻng]]- va [[Soʻl siyosat|soʻl]]-qanotchilar, turklar, [[kurdlar]], [[armanlar]] va [[yunonlar]] borligi taʼkid etildi.<ref name="guardian">{{Yangiliklar manbasi|title=Turkey protests spread after violence in Istanbul over park demolition|url=http://www.guardian.co.uk/world/2013/may/31/istanbul-protesters-violent-clashes-police|accessdate=1-iyun 2013-yil|newspaper=[[The Guardian]]|date=31-may 2013-yil}}</ref> Eʼtirozchilarning shikoyatlari mahalliy hukumatdan tortib Bosh Vazir Erdoğanʼning [[avtoritarizm]]i,<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.abc.net.au/news/2013-06-03/australian-man-describes-taksim-as-war-zone/4728664 |title=Australian man caught up in Turkey protests describes Istanbul 'war zone' - ABC News (Australian Broadcasting Corporation) |publisher=Abc.net.au |date=2013-05-28 |accessdate=2013-06-03}}</ref><ref>http://www.nytimes.com/reuters/2013/06/02/us/02reuters-turkey-protests-insight.html?pagewanted=all&_r=0</ref> [[Alkogolli ichimliklar|spirtli ichimlik]]larga cheklov,<ref>{{Veb manbasi|last=Hacaoglu |first=Selcan |url=http://www.businessweek.com/news/2013-05-28/erdogan-denies-turkey-s-new-alcohol-curbs-encroach-on-lifestyle |title=Erdogan Denies Turkey's New Alcohol Curbs Encroach on Lifestyle |work=Bloomberg BusinessWeek |date=28-may 2013-yil |accessdate=2013-06-02}}</ref> koʻchada [[Boʻsa|oʻpishish]] taqiqi<ref name=guardian/> va [[Suriya fuqarolar urushi|Suriyadagi urushgacha]] qarshi qaratilgan.<ref name=guardian/> Istanbul hokimi [[Kadir Topbaş]] atrof-muhitchilar [[kampaniya]]si ortida „siyosiy maqsadlar“ bor, dedi.<ref name="Telegraph1">{{Yangiliklar manbasi| url=http://www.telegraph.co.uk/news/worldnews/europe/turkey/10092490/Tear-gas-fired-at-protesters-in-Istanbul.html|title=Tear gas fired at protesters in Istanbul|newspaper=The Daily Telegraph|date=31-may 2013-yil|accessdate=1-iyun 2013-yil}}</ref> Turli tahlillarga koʻra bu noroziliklar Bosh Vazir [[Recep Tayyip Erdoğan]] uchun uning oʻn yillik hokimiyati paytidagi eng qiyin vaziyatdir.<ref name="gnews1jun">{{Yangiliklar manbasi|title=Clashes rage for second day in Istanbul|url=http://gulfnews.com/news/world/other-world/clashes-rage-for-second-day-in-istanbul-1.1191378|accessdate=1-iyun 2013-yil|newspaper=The Gulf News|date=1-iyun 2013-yil|agency=Agence France-Presse}}</ref><ref name="eur1june">{{Yangiliklar manbasi|title=Turkish protests: view from the ground|url=http://www.euronews.com/2013/06/01/turkish-protests-view-from-the-ground/|accessdate=1-iyun 2013-yil|newspaper=Euronews|date=1-iyun 2013-yil|seperator=|archivedate=2019-12-28|archiveurl=https://web.archive.org/web/20191228130103/https://www.euronews.com/2013/06/01/turkish-protests-view-from-the-ground|access-date=2013-06-03|archive-date=2019-12-28|archive-url=https://web.archive.org/web/20191228130103/https://www.euronews.com/2013/06/01/turkish-protests-view-from-the-ground|url-status=dead}}</ref><ref name="let1june">{{Yangiliklar manbasi|last=Letsch|first=Constanze|title=Turkey prime minister faces fury as Istanbul erupts into mass protest|url=http://www.guardian.co.uk/world/2013/jun/01/turkey-istanbul-erdogan-demo-protests|accessdate=1-iyun 2013-yil|newspaper=The Guardian|date=1-iyun 2013-yil}}</ref> ==Xronika== *2013-yil 31-may kuni politsiya namoyishchilarga [[qalampir gazi]] sepib, kamida 60 kishini hibsga oldi va yuzlab kishilarni jarohatladi.<ref name="ajarrests">{{Yangiliklar manbasi|url=http://www.aljazeera.com/news/europe/2013/05/2013531112443894367.html|title= Turkey arrests anti-government protesters|publisher=[[Al Jazeera]]|date=31-may 2013-yil|accessdate=1-iyun 2013-yil}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi|last=Tattersall|first=Nick|url=http://www.reuters.com/article/2013/06/01/us-turkey-protests-idUSBRE94U0J920130601|title=Turkish PM calls for immediate end to protests as clashes flare|agency=Reuters|date=1-iyun 2013-yil|accessdate=1-iyun 2013-yil|seperator=|archivedate=2015-09-24|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150924181755/http://www.reuters.com/article/2013/06/01/us-turkey-protests-idUSBRE94U0J920130601|access-date=2013-06-03|archive-date=2015-09-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20150924181755/http://www.reuters.com/article/2013/06/01/us-turkey-protests-idUSBRE94U0J920130601}}</ref> Politsiyaning bu ishi internetda katta tanqidga uchradi.<ref name="AlJ-stream"/><ref>{{Yangiliklar manbasi| url=http://www.radikal.com.tr/fotogaleri/turkiye/unluler_gezi_parki_ile_ilgili_twitterda_neler_soyledi-1135724-5|title=Ünlüler Gezi Parkı ile ilgili Twitter'da neler söyledi?|newspaper=[[Radikal]]|date=31-may 2013-yil|accessdate=1-iyun 2013-yil}}</ref> Eʼtirozchilar [[İstiklal koʻchasi]]da 31-may tunida minglab yigʻilishdi.<ref name=ajarrests/><ref name="number">{{Yangiliklar manbasi|url=http://www.nypost.com/p/news/international/photos_riot_police_protestors_water_sOXSo1ngNQc5rDJ0iLQAdJ|title=Chaos on the streets of Istanbul as police disperse 10,000 peaceful protesters|newspaper=[[New York Post]]|date=31-may 2013-yil}}</ref> Hukumatga koʻra 900 dan oshiq kishi hibsga olingan.<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.hurriyetdailynews.com/police-withdraw-from-taksim-after-violent-crackdown-as-protesters-remain-defiant-on-5th-day.aspx?pageID=238&nID=48009&NewsCatID=341 |title=LOCAL – Police withdraw from Taksim after violent crackdown as protesters remain defiant on 5th day |work=Hürriyet Daily News |accessdate=2013-06-02}}</ref> *17-iyun kuni [[Turkiya]]ning yirik kasaba uyushmalari [[Istanbul]]ning Taqsim maydonida namoyishchilar politsiya tomonidan bostirilishga norozilik oʻlaroq, bir kunlik umummilliy ish tashlash eʼlon qildi.<ref name="ozodlik.org">[http://www.ozodlik.org/content/article/25020944.html Полиция Истанбул ва Анқарада намойишчиларни ҳибсга олди]</ref> *18-iyunga oʻtar kechasi Turkiya politsiyasi [[Istanbul]] va [[Anqara]] shaharlarida reyd oʻtkazdi va soʻlchi siyosiy guruhlarga aloqador koʻrilgan shaxslarni hibsga oldi. [[Bloomberg]] televideniesi bergan xabarga koʻra, 90ga yaqin odam norozilik namoyishlari chogʻida politsiya xodimlariga nisbatan hujum qilganlik va soʻlchi siyosiy guruhlarning provokatsion harakatlariga aloqadorlikda gumon qilinib, qoʻlga olingan. == Munosabat == * 31-may kuni Boyner Grubu shirkati nomidan Ümit Boyner, Herry markasi sohibi Selami Sarı, Silk & Cashmere markasi direktori Ayşen Zamanpur kabi chakana tijoratchilar Taksim maydonida [[savdo markazi]] qurilishida qatnashmasliklarini eʼlon qilishdi.<ref name="magazayok">{{Veb manbasi | url =http://www.hurriyet.com.tr/ekonomi/23407298.asp | title =Perakendeciden Gezi Parkı’na mağaza yok | accessdate =1-iyun 2013 | publisher =Hürriyet gazetasi | arxivurl =https://web.archive.org/web/20140425063130/http://www.hurriyet.com.tr/ekonomi/23407298.asp | arxivsana =2014-04-25 }}</ref> * [[Anonymous]] hacker guruhi #OpTurkey nomli harakat doirasida ayrim davlat saytlarini hack qildi,<ref name="hackledi709">{{Veb manbasi | url =http://www.hurriyet.com.tr/planet/23421709.asp | title =Anonymous #OpTurkey'i başlattı, Gezi Parkı için hack'ledi | accessdate =2-iyun 2013 | publisher =Hürriyet gazetasi | arxivurl =https://web.archive.org/web/20140425063930/http://www.hurriyet.com.tr/planet/23421709.asp | arxivsana =2014-04-25 }}</ref> Redhack ismli boshqa bir guruh esa deputatlarning telefon raqamlarini nashr qildi.<ref name="redhack358">{{Veb manbasi| url =http://www.haberturk.com/gundem/haber/849358-redhack-vekillerin-numaralarini-yayimladi | title=Redhack vekillerin numaralarını yayımladı | accessdate= 2-iyun 2013 | publisher=Haber Türk }}</ref> * [[Galatasaray PFK|Galatasaray]] futbolchisi [[Didier Drogba]], [[Instagram]]'dan ulashgan fotosurat ostida „''Nimalar boʻlayapti? İstanbul qaygʻu ichida. Umida qilamanki tez fursatda hammasi joyiga tushadi. Yuragim siz bilan''“<ref name="drogba">{{Veb manbasi| url =http://www2.sporx.com/futbol/superlig/galatasaray/didier-drogbadan-gezi-parki-mesajiSXHBQ330578SXQ | title=Didier Drogba'dan Gezi Parkı mesajı! | accessdate= 1-iyun 2013 | publisher= sporx.com}}</ref> deb yozdi, [[Beşiktaş PFK|Beşiktaş]] futbolchisi [[Manuel Fernandes]] esa [[Twitter]] hisobidan ''"Qarshi tur Gezi bogʻi. Yuragim siz bilan.''" dedi.<ref name="fernandes">{{Veb manbasi| url =http://www2.sporx.com/futbol/superlig/besiktas/fernandesten-gezi-parki-destegiSXHBQ330544SXQ | title=Fernandes, Melo ve Recep'ten Gezi Parkı tweeti! | accessdate= 1-iyun 2013 | publisher= sporx.com}}</ref> Yana [[Gökhan Gönül]], [[Selçuk İnan]], [[Salih Uçan]], [[Burak Yılmaz]], [[Juan Pablo Pino]], [[Wesley Sneijder]], [[Colin Kâzım Richards]], [[Yekta Kurtuluş]], [[Dany Nounkeu]], [[Sercan Yıldırım]], [[Recep Niyaz]], [[Felipe Melo]], [[Deron Williams]], [[Ersan Gülüm]], [[Tomáš Ujfaluši]] va [[Pascal Nouma]] kabi sportchilar ham eʼtirozlarni dastaklashlarini ijtimoiy media orqali namoyish etishdi.<ref name="sporcular">{{Veb manbasi | url =http://www.hurriyet.com.tr/spor/basketbol/23413378.asp | title =Okur ABD'den Drogba İstanbul'dan destek verdi | accessdate =1-iyun 2013 | publisher =hurriyet.com.tr | arxivurl =https://web.archive.org/web/20140425064359/http://www.hurriyet.com.tr/spor/basketbol/23413378.asp | arxivsana =2014-04-25}}</ref> * Qoʻshiqchi [[Şebnem Ferah]] Bosh Vazir Erdoğanʼga ochiq xat yozib, uning odamlardan uzr soʻrashini istadi.<ref name="sebnemozur297">{{Veb manbasi | url =http://magazin.milliyet.com.tr/sebnem-ferah-erdogan-a-mektup/magazin/detay/1717297/default.htm | title =Şebnem Ferah, Erdoğan'a mektup yazdı | accessdate =1-iyun 2013 | publisher =Milliyet gazetasi | arxivsana =2013-12-03 | arxivurl =https://web.archive.org/web/20131203121305/http://magazin.milliyet.com.tr/sebnem-ferah-erdogan-a-mektup/magazin/detay/1717297/default.htm }}</ref> * [[Duman]] musiqa guruhi eʼtirozchilarni qoʻllab-quvvatlab, „Eyvallah“ nomli ashula chiqardi.<ref name="Haberevetdum">{{Veb manbasi| url =http://www.haberevet.com/haber/20130601/687368/duman-eyvallah-sarki-sozleri-duman-dan-gezi-parki-sarkisi.html | title = Duman'dan gezi parkı şarkısı| accessdate= 1-iyun 2013 | publisher=HaberEvet.com }}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.youtube.com/watch?v=JpvUSjaSeLg|title= Duman - Eyvallah| accessdate = 4-iyun 2013| publisher = [[YouTube]]}}</ref> * [[Turkiya]]ning [[Antalya]] shahri meri (hokimi) namoyishchilarni tarqatish uchun foydalaniladigan politsiyaning suv otuvchi mashinalariga suv etkazib berishdan bosh tortdi.<ref>[http://kun.uz/2013/06/04/refuse-2/ Antalya hokimi politsiyaning suv otuvchi mashinalariga suv berishdan bosh tortdi]{{Deadlink|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * === Hukumat javobi === * Bosh Vazir Recep Tayyip Erdoğan [[2013]]-yil 1-iyun kuni voqealarning ideologik ekanligini aytdi. Huquqparvarlik organlari aralashuvida xatolar boʻlganini qabul etishini aytdi va qoʻshimcha qildi: ''"Huquqparvar kuchlarimizning [[qalampir gazi]] ishlatilishidagi yanglishliklar tekshirilmoqda. Bu yerda xato bor. Ammo kerak boʻlganida uni ham ishlatish zarur, buni ham koʻramiz."'' Savdo markazi qurish-qurmaslik qaroriga kelmaganini ochiqladi.<ref name="erdogan232">{{Veb manbasi | url =http://siyaset.milliyet.com.tr/basbakan-erdogan-dan-flas-aciklama/siyaset/detay/1717232/default.htm | title =Başbakan Erdoğan'dan yeni açıklama | accessdate =1-iyun 2013 | publisher =Milliyet gazetasi | arxivsana =2014-04-25 | arxivurl =https://web.archive.org/web/20140425063205/http://siyaset.milliyet.com.tr/basbakan-erdogan-dan-flas-aciklama/siyaset/detay/1717232/default.htm }}</ref> * Prezident [[Abdullah Gül]] barchani masʼuliyatli boʻlishga chaqirdi va dedi: ''"Huquqparvar kuchlarimiz burchlarini bajarar ekan, parvarishli boʻlishi, meʼyorga diqqat etishi, xafa qiluvchi holatlar chiqishiga izn bermasligi kerak."''<ref name="polisuzucu870">{{Veb manbasi| url =http://www.radikal.com.tr/turkiye/cumhurbaskani_polis_uzucu_goruntulere_sebep_olmamali-1135870 | title =Cumhurbaşkanı: Polis üzücü görüntülere sebep olmamalı | accessdate= 1-iyun 2013 | publisher =Radikal gazetasi }}</ref> * '''[[2013]]-yil 4-iyun.''' [[Turkiya]] bosh vaziri Rajab Toyib Erdoʻgʻan, mamlakatda bir necha kundan beri davom etayotgan norozilik namoyishlari ortida xorijiy kuchlar turgan boʻlishi mumkinligini taʼkidladi. Bundan tashqari, Erdoʻgʻan mamlakatdagi tartibsizliklar uchun javobgarlikni [[aqidaparast]]lar va [[muxolifat]] yelkasiga qoʻygan. Xususan, bosh vazir [[Turkiya]]dagi eng katta muxolif kuch sanalgan Respublika xalq partiyasi (CHP)ni igʻvogarona hatti-harakatlarda ayblab chiqqan. Bosh vazirning fikricha, ommaviy norozilik namoyishlarini keltirib chiqargan omillardan yana biri — namoyishchilar tomonidan [[Twitter]] mikrobloglar xizmati va boshqa [[ijtimoiy tarmoq]]lardan faol foydalanilishi boʻlmoqda. ''"Tvitter nomli bir tahdid bor, u yerda oʻziga xos, takrorlanmas yolgʻon namunalarini topish mumkin. Menimcha, ijtimoiy tarmoqlar — jamiyat uchun eng dahshatli tahdiddir".'' <ref>{{Citation |year= |title=Erdoʻgʻan ijtimoiy tarmoqlarni „jamiyat uchun eng dahshatli tahdid“ deb taʼrifladi |url=http://kun.uz/2013/06/04/links/ |access-date=2013-06-06 |archivedate=2013-06-19 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20130619170537/http://kun.uz/2013/06/04/links/ }}</ref> *Taqsimdagi vaziyatning keskin tus olishidan soʻng Bosh vazir [[Erdoʻgʻon]] mamlakatdagi voqelik haqida bayonot berar ekan, politsiyaning Taqsimdagi harakatini qonunga muvofiq, deb oqladi. ''— Biz huquqiy davlatda qilish mumkin boʻlgan ishni qildik. Taqsim maydoni va Gezi bogʻini bosqinchilardan tozaladik. Bilasizki, ular bu joylarni vayron qildi. Biz bu yerda yana daraxtlarni oʻtqazyapmiz, gullar ekyapmiz,''- dedi Turkiya Bosh vaziri Erdoʻgʻon. 17-iyun kuni Turkiya Bosh vaziri oʻrinbosari [[Bulent Arinj]] tarqalishni istamayotgan namoyishchilarga qarshi harbiy kuch qoʻllanishi mumkinligidan ogohlantirgan. Bu qariyb uch haftadan beri davom etayotgan namoyishlarga nisbatan habiy kuch qoʻllash ehtimoli haqidagi ilk bayonotdir. Turkiya Adliya vazirining norozilik namoyishlari bobida muzokara oʻtkazish niyati bilan yuzlangan Yevropa parlamenti hamda Yevropa komissiyasi taklifini rad etgani haqida xabar qilindi. Bunga javoban Yevropa Ittifoqi rasmiylari ham [[Turkiya]]ga borishi kutilayotgan delegatsiyasini joʻnatish rejasidan voz kechgani aytildi.<ref name="ozodlik.org"/> === Xalqaro javoblar === ;Rasmiy * {{Flagicon|United States}} [[AQSh Davlat Departamenti]] vakili [[Jen Psaki]]: "Turkiya barqarorligi, xavfsizligi va ravnaqi bu odamlar koʻrsatayotgan ifoda va yigʻilish erkinliklari bilan kafolatlanadi, deb ishonamiz, " dedi<ref>{{Yangiliklar manbasi|url=http://www.bbc.co.uk/news/world-europe-22732139|title=Turkey police clash with Istanbul Gezi Park protesters|publisher=BBC|date=1-iyun 2013-yil|accessdate=1-iyun 2013-yil}}</ref><ref name="autogenerated1">{{Yangiliklar manbasi|last=Sonumut|first=Guldenay|url=http://news.sky.com/story/1098110/turkey-protesters-and-police-clash-over-park|title=Turkey: Protesters and Police Clash over Park |newspaper=SKY News|accessdate=1-iyun 2013-yil}}</ref> * {{flagicon|UK}} [[Foreign Office]] qalampir gaz ishlatishni qoralab, turk hukumatini tinch eʼtiroz va yigʻilish erkinligini himoyalashga chaqirdi.<ref name="autogenerated1"/> * {{flagicon|EU}} [[Yevropa Komissiyasi]] bayonot chiqarib, unda haddan oshiq kuch ishlatishni qoraladi.<ref>{{Yangiliklar manbasi|url=http://www.todayszaman.com/newsDetail_getNewsById.action?newsId=317075|title=EU voices concern over violent clashes in İstanbul's Taksim|newspaper=Today's Zaman|date=1-iyun 2013-yil|accessdate=1-iyun 2013-yil|seperator=|archivedate=2016-08-15|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160815233517/http://www.todayszaman.com/newsDetail_getNewsById.action?newsId=317075|access-date=2013-06-03|archive-date=2016-08-15|archive-url=https://web.archive.org/web/20160815233517/http://www.todayszaman.com/newsDetail_getNewsById.action?newsId=317075|url-status=dead}}</ref> ;Norasmiy * 2013-yil 1-iyun kuni odamlar [[San Fransisko]], [[Chikago]],<ref>{{Yangiliklar manbasi|title=Local demonstration supports Turkey protests|url=http://www.chicagotribune.com/news/local/breaking/chi-local-demonstration-supports-turkey-protests-20130601,0,5732219.story|accessdate=2-iyun 2013-yil|newspaper=[[Chicago Tribute]]|date=2-iyun 2013-yil}}</ref> [[San Diego]],<ref>{{Yangiliklar manbasi|title=Local rally held in support of Turkish protesters|url=http://www.cbs8.com/story/22478291/local-rally-held-in-support-of-turkish-protesters|accessdate=2-iyun 2013-yil|newspaper=CBS8|date=1-iyun 2013-yil}}</ref> va [[New York]]<ref>{{Yangiliklar manbasi|title=NY protesters march against Turkey's government|url=http://www.globalpost.com/dispatch/news/afp/130601/ny-protesters-march-against-turkeys-government|accessdate=2-iyun 2013-yil|date=1-iyun 2013-yil|agency=[[GlobalPost]]|archivedate=2016-03-18|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160318233417/http://www.globalpost.com/dispatch/news/afp/130601/ny-protesters-march-against-turkeys-government}}</ref> koʻchalariga chiqib, turk eʼtirozchilari bilan hamjihatlikda ekanini koʻrsatishdi. * Amerikalik artist [[Madonna (artist)|Madonna]], britan aktrisasi [[Tilda Swinton]], amerikalik musiqachi [[Moby]], amerikalik aktyor [[Josh Duhamel]], avstraliyalik model [[Miranda Kerr]] eʼtirozchilarni dastaklashdi.<ref>{{Veb manbasi |url=http://dunya.milliyet.com.tr/bruce-willis-turkiye-aci-cekiyor-/dunya/detay/1717123/default.htm?VID=197359 |title=Bruce Willis: Türkiye acı çekiyor – Milliyet |publisher=Dunya.milliyet.com.tr |accessdate=2013-06-02 |arxivsana=2013-11-05 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20131105023409/http://dunya.milliyet.com.tr/bruce-willis-turkiye-aci-cekiyor-/dunya/detay/1717123/default.htm?VID=197359 }}</ref><ref name="hurriyet2june13">{{Yangiliklar manbasi|title=Madonna, Tilda Swinton ve Moby'den Gezi Parki eylemlerine dev destek|url=http://www.hurriyet.com.tr/planet/23418975.asp|accessdate=2-iyun 2013-yil|newspaper=Hürriyet Daily News|date=2-iyun 2013-yil|archive-url=https://web.archive.org/web/20130607223246/http://www.hurriyet.com.tr/planet/23418975.asp|archive-date=2013-06-07|access-date=2013-06-03|url-status=dead}}</ref> * [[Ukraina|Ukrain]] [[feminizm|feminist]] guruhi [[FEMEN]] turk ayollarini dastaklovchi video bilan murojaat qilib chiqdi.<ref>{{Veb manbasi|url=http://haber.mynet.com/femenden-taksim-gezi-parkina-destek-videosu-700006-dunya/|title=FEMEN'den Taksim Gezi Parkı'na destek videosu &#124; Mynet Haber|publisher=Haber.mynet.com|accessdate=2013-06-02|arxivsana=2013-06-28|arxivurl=https://web.archive.org/web/20130628020540/http://haber.mynet.com/femenden-taksim-gezi-parkina-destek-videosu-700006-dunya/}}</ref> * [[Bulgʻoriston]] poytaxti [[Sofia]]da 2013-yil 1-iyunida turk talabalar namoyish qilishdi.<ref name="From Bulgaria 1">{{Yangiliklar manbasi|title=Турски студенти в България протестираха по повод стълкновенията в Истанбул|url=http://www.focus-news.net/?id=n1789697|accessdate=1-iyun 2013-yil|newspaper=Focus news|date=1-iyun 2013-yil}}</ref> Ularga keyinchalik bulgʻor talabalar qoʻshilishdi.<ref name="From Bulgaria 2">{{Yangiliklar manbasi|title=Митинг пред турското посолство в подкрепа на протестиращите в Истанбул|url=http://www.vesti.bg/index.phtml?tid=40&oid=5815991|accessdate=1-iyun 2013-yil|publisher=Vesti.bg|date=1-iyun 2013-yil|seperator=|archivedate=2012-01-20|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120120121502/http://www.vesti.bg/index.phtml?tid=40|access-date=2013-06-03|archive-date=2012-01-20|archive-url=https://web.archive.org/web/20120120121502/http://www.vesti.bg/index.phtml?tid=40|url-status=dead}}</ref> * [[Fransiya]] poytaxti [[Parij]]da yuzlab odamlar hamdardlik bildirib namoyishga chiqishdi.<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.itele.fr/monde/video/manifestations-les-turcs-de-france-sassocie-au-mouvement |title=i>TELE - Manifestations : les turcs de France s'associent au mouvement |publisher=Itele.fr |date= |accessdate=2013-06-03 |arxivsana=2013-06-27 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20130627012727/http://www.itele.fr/monde/video/manifestations-les-turcs-de-france-sassocie-au-mouvement }}</ref> == Qurbonlar == 5 iyun holatiga koʻra, tartibsizliklar natijasida uch kishi halok boʻlgan. Huquqni himoya qiluvchi tashkilotlarning maʼlumotlariga koʻra, 2,8 mingdan ortiq kishi jabrlangan.<ref>[http://kun.uz/2013/06/07/erdogan-2/ Туркия бош вазири ўз тарафдорлари олдида чиқиш қилди]{{Deadlink|date=January 2021 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> Birinchi qurbon — 20 yoshli Memet Ayvalitas [[Istanbul]]dagi namoyishlarning faol ishtirokchisi boʻlgan. [[Reuters]] agentligining xabar berishicha, 3-iyun kuni taksi avtomobili tasodifan bir guruh namoyishchilarga borib urilgan, natijada Memet vafot etgan, yana toʻrt kishi jarohat olgan. Memet Ayvalitasning oʻlimi namoyishchilar orasidagi tasdiqlangan dastlabki halokat boʻlgan.<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Turkiyadagi tartibsizliklarda 2 nafar namoyishchi halok boʻldi |url=http://daryo.uz/2013/06/04/turkiyadagi-tartibsizliklarda-2-nafar-namoyishchi-halok-boldi/ |kirish sanasi=2013-06-07 |arxivsana=2014-08-02 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140802073019/http://daryo.uz/2013/06/04/turkiyadagi-tartibsizliklarda-2-nafar-namoyishchi-halok-boldi/ }}</ref> [[Turkiya]]ning janubida joylashgan [[Xatay]] viloyatidagi norozilik harakatlarida 22 yoshli Abdulla Komert hayotdan koʻz yumgan. U otishmalar natijasida halokatli jarohat olgan. Zudlik bilan shifoxonaga yetkazilgan boʻlsa-da, jarrohlar uning hayotini saqlab qololmagan. 31-may juma kuni boshlangan tartibsizliklar davomida yuzlab politsiya avtomobillari, 94 ta doʻkon va yuzdan oshiq shaxsiy avtomobillarga zarar yetgan. Tartibsizliklar natijasida yetkazilgan jami moliyaviy zarar 20 million lir (8 million yevro) miqdorida baholanmoqda.<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Turkiyadagi tartibsizliklar davomida 1700 dan ortiq kishi qoʻlga olingan |url=http://daryo.uz/2013/06/03/turkiyadagi-tartibsizliklar-davomida-1700-dan-ortiq-kishi-qolga-olingan/ |kirish sanasi=2013-06-07 |arxivsana=2013-11-20 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20131120035634/http://daryo.uz/2013/06/03/turkiyadagi-tartibsizliklar-davomida-1700-dan-ortiq-kishi-qolga-olingan/ }}</ref> == Manbalar == {{manbalar|2}} == Havolalar == * [http://lenta.ru/photo/2013/06/03/turkeyclashes/ "Эрдоган, сдавайся!"], ''[[Lenta.ru]]'' * [http://imgur.com/a/k5WkW Turkiya eʼtirozlaridan fotolar], ''[[imgur]]'' {{Commons category|2013 Taksim Gezi Park protests}} [[Turkum:2013-yil voqealari]] [[Turkum:Turkiyada siyosat]] {{chala}} j7is0zyitzmamvoh7gmkr47iz4zae01 Giza piramidalari 0 658130 6318248 6316949 2026-10-24T18:04:40Z Mupapap29 201910 6318248 wikitext text/x-wiki {{Tarixiy joy bilgiqutisi | name = Giza piramidalari | native_name = | native_name2 = | native_language = | other_name = | alternate_name = | image = Pyramids_of_the_Giza_Necropolis.jpg | image_size = 300px | alt = | caption = Gizadagi uchta asosiy piramida, yordamchi piramidalar va boshqa inshootlarning qoldiqlari bilan birga | locmapin = Egypt | map_relief = yes | coordinates = {{coord|29|58|34|N|31|7|58|E|display=inline,title}} | location = [[Giza]], [[Misr]] | type = [[Monument]] | nearest_city = | architecture = | beginning_label = | beginning_date = | end_label = | end_date = | website = | embedded = {{UNESCO Jahon madaniy merosi bilgiqutisi | child = yes | Part_of = [[Misr piramidalari#Gizadagi piramidalar|„Gizadan Dahshurgacha bo‘lgan piramida maydonlari“]] ''[[Memfis va uning nekropoli – Gizadan Dahshurgacha bo‘lgan piramida maydonlari]]''ning bir qismi | Includes = {{flatlist| * [[Xeops piramidasi]] * [[Xafra piramidasi]] * [[Menkaura piramidasi]] * [[Katta sfinks]] * [[Giza G‘arbiy maydoni]] * [[Giza Sharqiy maydoni]] * [[GIS qabristoni]] * [[Markaziy maydon (Giza)]] }} | ID = 86-002 | Criteria = Madaniy: i, iii, vi | Year = 1979 | Area = {{convert|16203.36|ha|km2 sqmi|abbr=on}} }} }} [[Misr]]dagi '''[[Giza piramidalari]]''' (shuningdek, '''Giza nekropoli''' deb ham ataladi) [[Xeops piramidasi|Buyuk piramida]], [[Xafra piramidasi]] va [[Menkaura piramidasi]], shuningdek, ular bilan bog‘liq piramida majmualari hamda [[Katta sfinks]]ni o‘z ichiga oladi. Ularning barchasi [[Qadimgi Misr]]ning [[Qadimgi Misr podsholigi|Qadimgi podsholik]] davridagi [[Misrning to‘rtinchi sulolasi|IV sulola]] hukmronligi davrida, miloddan avvalgi taxminan 2600–2500-yillarda qurilgan. Bu hududda, shuningdek, bir nechta ibodatxona, qabriston va ishchilar qishlog‘ining qoldiqlari mavjud. Ushbu hudud [[Gʻarbiy choʻl (Misr)|Gʻarbiy choʻl]] chekkasida, [[Giza]] shahri hududida [[Nil|Nil daryosi]]dan taxminan {{cvt|9|km|mi}} gʻarbda va [[Markaziy Qohira|Qohira shahar markazi]]dan taxminan {{cvt|13|km|mi}} janubi-gʻarbda joylashgan. U 1979-yilda [[UNESCO]]ning [[Jahon merosi roʻyxati]]ga kiritilgan „[[Memfis nekropoli]]“ obyektining {{convert|16,000|ha|km2 sqmi|abbr=on|adj=on}} maydonnini egallagan<ref name=":1">{{cite web |url = https://whc.unesco.org/en/list/86 |title = Memphis and its Necropolis – the Pyramid Fields from Giza to Dahshur |website = UNESCO World Heritage Centre |publisher = United Nations Educational, Scientific, and Cultural Organization |access-date = 7 September 2021}}</ref>. Piramidalar majmuasiga [[Abusir]], [[Saqqara]] va [[Dahshur]] piramidalari majmualari kiradi. Ularning barchasi Misrning qadimgi poytaxti — [[Memfis (Misr)|Memfis]] shahri yaqinida qurilgan<ref name=":1" />. Qadimgi podsholik davriga oid boshqa piramidalar majmualari [[Abu Rawash]], [[Zawyet El Aryan]] va [[Meidum]] hududlarida joylashgan. Piramidalarni qurishda ishlatilgan [[ohaktoshlar|ohaktosh]]ning katta qismi ularning ostida joylashgan [[Mokattam formatsiyasi]]dan olingan<ref>{{Cite journal |last1=Park |first1=H. D. |last2=Shin |first2=G. H. |date=2009-03-23 |title=Geotechnical and geological properties of Mokattam limestones: Implications for conservation strategies for ancient Egyptian stone monuments |url=https://www.sciencedirect.com/science/article/abs/pii/S0013795208002706 |journal=Engineering Geology |volume=104 |issue=3 |pages=190–199 |doi=10.1016/j.enggeo.2008.10.009 |bibcode=2009EngGe.104..190P |issn=0013-7952|url-access=subscription }}</ref>. Buyuk piramida va [[Xafra piramidasi]] — [[Qadimgi Misr]]da qurilgan eng yirik [[Misr piramidalari|piramidalar]] boʻlib, tarixan [[Qadimgi Misr G‘arb tasavvurida|Gʻarb dunyosining Qadimgi Misr haqidagi tasavvurida]] uning ramzlari sifatida keng qoʻllanib kelgan<ref>Oʻrta asrlarda ayrim sayohatchilar esa ularni „Yusufning omborlari“ deb hisoblagan. Masalan, ispan sayyohi [[Pedro Tafur]] 1436-yilda shunday fikr bildirgan (Pedro Tafur, ''[http://depts.washington.edu/silkroad/texts/tafur.html#ch5 Andanças e viajes]'').</ref>. Ular [[Ellinizm|Ellinizm davri]]da yanada mashhur boʻlgan. Oʻsha davrda [[Sidonlik Antipater]] Buyuk piramidani [[Dunyoning yetti moʻjizasi]]dan biri sifatida qayd etgan. U qadimgi moʻjizalar orasida eng qadimiysi boʻlib, hozirgacha saqlanib qolgan yagona moʻjizadir. == Maadi manzilgohlari == Giza platosidagi eng qadimgi manzilgoh piramidalar majmualaridan avval paydo boʻlgan. Buyuk piramida etagidan [[Tarixdan oldingi Misr davri#Maadi madaniyati|Maadi madaniyati]]ga oid toʻrtta koʻza topilgan boʻlib, ular, ehtimol, avvalgi manzilgohning buzilgan qatlamlaridan qolgan<ref>{{Cite journal |last=Bard |first=Kathryn A. |author-link=Kathryn A. Bard |date=1994 |title=The Egyptian Predynastic: A Review of the Evidence |url=http://www.tandfonline.com/doi/full/10.1179/009346994791547553 |journal=Journal of Field Archaeology |language=en |volume=21 |issue=3 |pages=265–288 |doi=10.1179/009346994791547553 |issn=0093-4690|url-access=subscription }}</ref>. Katta Qohira oqova suv loyihasi doirasidagi ishlar davomida ushbu hudud yaqinidan Maadi madaniyatiga oid yana bir manzilgoh topilgan<ref>{{Cite journal |last1=Sanussi |first1=Ashraf el- |last2=Jones |first2=Michael |date=1997 |title=A site of the Maadi culture near the Giza pyramids |journal=Mitteilungen des Deutschen Archäologischen Instituts, Abteilung Kairo |volume=53 |pages=241–253|s2cid=192152723 }}</ref>. Radiokarbon usulida olingan sanalarni yaqinda qayta baholash natijasida Maadi madaniyatiga nom bergan [[Maadi|manzilgoh]] taxminan miloddan avvalgi 3800–3400-yillarga oid ekani aniqlangan. Giza hududidan topilgan qoldiqlarning yoshi ham, ehtimol, shu oraliqdan oshmaydi<ref>{{Cite book |last=Bajeot |first=Jade |title=Predynastic Maadi in context: the research of the Italian expedition revisited (1977–1986) |date=2017 |publisher=Dipartimento di scienze dell'antichità, Sapienza Università di Roma |isbn=978-88-904240-2-1 |series=Studi di preistoria orientale |location=Rome}}</ref>. == Piramidalar va Sfinks == [[File:Giza pyramid complex (map).svg|thumb|upright=1.6|Giza piramidalari majmuasi xaritasi]] [[File:Giza-pyramids-uwm.png|thumb|upright=1.2|1938-yilda shimoldan olingan surat: orqa fonda piramidalar, oldinda esa Nil vodiysining ekin ekiladigan yerlari]] [[File:"Pyramids of Ghizeh." 1893.jpg|thumb|''Ghizeh piramidalari'', 1893-yil. Misr; asl tasvirlar asosida tayyorlangan [[Geliogravyura]]. Misrshunoslik boʻyicha Wilbour kutubxonasi, [[Bruklin muzeyi]]]] [[File:Egypt, Giza.jpg|thumb|1914-yilda olingan suratda Buyuk piramida va Gizaning Katta sfinksi ([[Autochrome Lumière]] usulida)]] [[File:Pyramids from afar (2).tif|thumb|1955-yilda piramidalar majmuasi]] [[File:On top̠ of Cheops Pyramid.jpg|thumb|Buyuk piramida tepasidan [[Xafra piramidasi]] tomon koʻrinish]] Giza piramidalari majmuasi [[Xeops piramidasi|Buyuk piramida]] (Xufu yoki Xeops piramidasi nomi bilan ham tanilgan; taxminan miloddan avvalgi 2580–2560-yillarda qurilgan), undan janubi-gʻarbda bir necha yuz metr uzoqlikda joylashgan biroz kichikroq [[Xafra piramidasi]] (yoki Xefren piramidasi) hamda yana bir necha yuz metr janubi-gʻarbda joylashgan nisbatan kichik [[Menkaura piramidasi]]dan (yoki Mikerin piramidasidan) iborat. [[Katta sfinks]] majmuaning sharqiy qismida joylashgan. Misrshunoslar orasida Katta sfinksning boshi [[Xafra]] tasvirlangan degan fikr keng qabul qilingan. Ushbu yirik yodgorliklardan tashqari, majmuada „malikalar piramidalari“ deb ataluvchi bir nechta kichik yordamchi inshootlar, marosim yoʻlaklari va ibodatxonalar ham mavjud.<ref name="Verner">Verner, Miroslav. The Pyramids: The Mystery, Culture, and Science of Egypt's Great Monuments. Grove Press. 2001 (1997). {{ISBN|0-8021-3935-3}}</ref> Arxeologik inshootlardan tashqari, hududning qadimgi tabiiy landshafti ham oʻrganilgan.<ref>{{Cite journal |last1=Sheisha |first1=Hader |last2=Kaniewski |first2=David |last3=Marriner |first3=Nick |last4=Djamali |first4=Morteza |last5=Younes |first5=Gamal |last6=Chen |first6=Zhongyuan |last7=El-Qady |first7=Gad |last8=Saleem |first8=Amr |last9=Véron |first9=Alain |last10=Morhange |first10=Christophe |date=2022-09-13 |title=Nile waterscapes facilitated the construction of the Giza pyramids during the 3rd millennium BCE |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences |language=en |volume=119 |issue=37 |article-number=e2202530119 |doi=10.1073/pnas.2202530119 |doi-access=free |issn=0027-8424 |pmc=9477388 |pmid=36037388|bibcode=2022PNAS..11902530S }}</ref> === Xufu majmuasi === {{main| Xeops piramidasi}} [[Xufu]] piramidasi majmuasi tarkibiga hozirda Nazlet al-Samman qishlogʻi ostida koʻmilib qolgan vodiy ibodatxonasi kiradi. Bu yerdan [[diabaz]] toshidan yasalgan qoplama va nummulitli ohaktoshdan qurilgan devorlar topilgan, biroq hududda arxeologik qazish ishlari olib borilmagan<ref>{{cite book |last1=Shafer |first1=Byron E. |url=https://books.google.com/books?id=cv08amI7lkUC&q=khufu+%22valley+temple%22&pg=PA51 |title=Temples of Ancient Egypt |last2=Arnold |first2=Dieter |publisher=I.B. Tauris |year=2005 |isbn=978-1-85043-945-5 |pages=51–52}}</ref><ref>{{cite book |last1=Arnold |first1=Dieter |url=https://archive.org/details/encyclopaediaofa00diet/page/126 |title=The encyclopaedia of ancient Egyptian architecture |last2=Strudwick |first2=Nigel |last3=Strudwick |first3=Helen |publisher=I.B. Tauris |year=2002 |isbn=978-1-86064-465-8 |page=[https://archive.org/details/encyclopaediaofa00diet/page/126 126] |url-access=registration}}</ref>. Vodiy ibodatxonasi marosim yoʻlagi bilan bogʻlangan boʻlib, qishloq qurilishi vaqtida bu yoʻlakning katta qismi vayron boʻlgan. Yoʻlak Xufuning dafn marosimlari ibodatxonasiga olib borgan, u esa piramida bilan tutashgan. Ushbu ibodatxonadan faqat bazalt qoplamasi saqlanib qolgan. Podshoh piramidasi bilan bogʻliq uchta kichik malika piramidasi ([[G1-a piramidasi|G1-a]], [[G1-b piramidasi|G1-b]] va [[G1-c piramidasi|G1-c]]) hamda kemalar uchun moʻljallangan uchta chuqur mavjud<ref name="PM">[[Bertha Porter|Porter, Bertha]] and [[Rosalind Moss|Moss, Rosalind L. B.]] ''Topographical Bibliography of Ancient Egyptian Hieroglyphic Texts, Reliefs, and Paintings. Volume III. Memphis. Part I. Abû Rawâsh to Abûṣîr.'' 2nd edition, revised and augmented by Jaromír Málek, The Clarendon Press, Oxford 1974. [http://www.gizapyramids.org/pdf_library/porter-moss_III_giza.pdf PDF from The Giza Archives, 29,5 MB] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20200801013421/http://www.gizapyramids.org/pdf_library/porter-moss_III_giza.pdf |date=1 August 2020 }} Retrieved 10 February 2017.</ref>{{rp|11–19}}. Kema chuqurlarida kemalar boʻlgan, piramidaning janubiy tomonidagi ikkita chuqurdan esa qazish ishlari paytida butun holatda saqlangan kemalar topilgan. Ulardan biri — [[Xufu kemasi]] qayta tiklangan. Dastlab u [[Giza quyosh kemasi muzeyi]]da namoyish etilgan, keyinchalik esa [[Buyuk Misr muzeyi]]ga koʻchirilgan<ref>{{Cite web |title=A team from the Grand Egyptian Museum succeeded in the first trial run conducted to test the vehicles that will be used in the transferring the first Khufu Solar Boat from its current location |url=https://egymonuments.gov.eg/news/a-team-from-the-grand-egyptian-museum-succeeded-in-the-first-trial-run-conducted-to-test-the-vehicles-that-will-be-used-in-the-transferring-the-first-khufu-solar-boat-from-its-current-location/ |date=2019 |website=[[Ministry of Tourism and Antiquities]] |access-date=8 March 2022}}</ref><ref>{{cite news|title=In pictures: Egypt pharaoh's 'solar boat' moved to Giza museum|url=https://www.bbc.co.uk/news/in-pictures-58088867|work=[[BBC News]]|date=2021-08-07|access-date=2021-08-07}}</ref>. Xufu piramidasi poydevori yaqinida asl tashqi qoplama toshlarining oz qismi hanuzgacha saqlanib qolgan. Ushbu qoplama toshlari [[Tura (Misr)|Tura]] konlaridan qazib olingan sifatli oq ohaktoshdan tayyorlangan<ref name="Verner"/>. === Xafra majmuasi === {{main| Xafra piramidasi| Katta sfinks}} [[Xafra]] piramidasi majmuasi vodiy ibodatxonasi, Sfinks ibodatxonasi, marosim yoʻlagi, dafn marosimlari ibodatxonasi va podshoh piramidasidan iborat. Vodiy ibodatxonasidan Xafraning bir nechta haykali topilgan. Ularning ayrimlarini 1860-yilda Mariett ibodatxona polidagi quduqdan topgan. Boshqalari esa Ziglin (1909–1910), Yunker, Reysner va Hassanning keyingi arxeologik qazish ishlari davomida aniqlangan. Xafra majmuasida kemalar uchun moʻljallangan beshta chuqur va ichida [[serdab]] joylashgan yordamchi piramida ham boʻlgan<ref name="PM" />{{rp|19–26}}. Xafra piramidasi balandroq joyda qurilgani va uning yon tomonlari qiyaligi tikroq boʻlgani sababli, yonidagi Xufu piramidasidan kattaroq koʻrinadi. Aslida esa uning balandligi ham, hajmi ham kichikroq. Xafra piramidasining choʻqqi qismida tashqi qoplama toshlarining katta qismi hanuzgacha koʻzga tashlanadi<ref name="Verner" />. === Menkaura majmuasi === {{main|Menkaura piramidasi}} [[Menkaura]] piramidasi majmuasi vodiy ibodatxonasi, marosim yoʻlagi, dafn marosimlari ibodatxonasi va podshoh piramidasidan iborat. Vodiy ibodatxonasida bir vaqtlar Menkauraning bir nechta haykali boʻlgan. [[ Misrning beshinchi sulolasi|V sulola]] davrida vodiy ibodatxonasiga kichikroq old ibodatxona qoʻshilgan. Dafn marosimlari ibodatxonasidan ham Menkauraning bir nechta haykali topilgan. Miloddan avvalgi taxminan 2510-yilda qurib bitkazilgan podshoh piramidasi uchta yordamchi, yaʼni malika piramidasiga ega<ref name="PM" />{{rp|26–35}}. Majmuadagi toʻrtta yirik yodgorlik orasida bugungi kunda faqat Menkaura piramidasining asl sayqallangan [[ohaktoshlar|ohaktosh]] qoplamasi toʻliq yoʻqolgan holda koʻrinadi<ref name="Verner"/>. === Sfinks === [[File:Sphinx partially excavated2.jpg|thumb|Qisman qazib ochilgan Sfinks. Surat 1867–1899-yillar oraligʻida olingan]] {{Main|Katta sfinks}} Sfinks podshoh [[Xafra]] hukmronligi davrida yaratilgan<ref name="Riddle of the Sphinx">{{Cite web |date=2009-12-23 |title=Riddle of the Sphinx |url=https://www.documentarystorm.com/riddle-of-the-sphinx/ |access-date=2023-08-04 |website=Documentary Storm}}</ref>. Yangi podsholik davrida [[Amenxotep II]] Hauron-Haremaxetga bagʻishlab yangi ibodatxona qurdirgan. Keyingi hukmdorlar ushbu inshootni kengaytirib, unga qoʻshimchalar kiritgan<ref name="PM" />{{rp|39–40}}. === Qirolicha Xentkaus I maqbarasi === {{main|Xentkaus I piramidasi}} [[Xentkaus I]] Gizaga dafn etilgan. Uning LG 100 va G 8400 raqamlari bilan maʼlum boʻlgan maqbarasi [[Markaziy maydon (Giza)|Markaziy hudud]]da, [[Menkaura]]ning vodiy ibodatxonasi yaqinida joylashgan. Qirolicha Xentkausning piramida majmuasi uning piramidasi, kemalar uchun moʻljallangan chuqur, vodiy ibodatxonasi va piramida shaharchasini oʻz ichiga oladi<ref name="PM" />{{rp|288–289}}. == Qurilishi == {{Main|Misr piramidalarining qurilishi}} Piramidalar qurilishi haqidagi aksariyat nazariyalar ulkan toshlarni konlardan olib chiqib, sudrab tashish va kerakli joyiga ko‘tarib o‘rnatish g‘oyasiga asoslanadi. Toshlarni tashish va joylashtirishning taklif etilgan turli usullari qay darajada amalga oshirilishi mumkinligi borasida kelishmovchiliklar mavjud. Toshlarni tashishning ehtimoliy usullaridan biri katta tosh plitalarni yog‘och chanalarga joylashtirib, ularni materiallarni silliqroq siljitish uchun suv bilan ho‘llangan yer ustidan tortishdan iborat bo‘lgan. Piramidalarni qurish jarayonida me’morlar o‘z usullarini vaqt o‘tishi bilan takomillashtirgan bo‘lishi mumkin. Ular poydevor uchun qumni emas, balki nisbatan tekis va mustahkam asosni ta’minlaydigan qoya jinslarining sirtini tanlaganlar. Qurilish maydonini sinchiklab o‘lchab, toshlarning birinchi qatlamini yotqizgach, piramidalarni bir-birining ustiga gorizontal qatlamlar joylashtirish orqali barpo etganlar<ref name=":2">{{Cite web |title=The Egyptian Pyramid {{!}} Smithsonian Institution |url=https://www.si.edu/spotlight/ancient-egypt/pyramid |access-date=2026-03-15 |website=www.si.edu |language=en}}</ref><ref name=":3">{{Cite web |last=read |first=Short |title=Casing stone from the Great Pyramid of Giza |url=https://www.nms.ac.uk/discover-catalogue/casing-stone-from-the-great-pyramid-of-giza |access-date=2026-03-15 |website=National Museums Scotland |language=en}}</ref>. Buyuk piramida ulkan miqyosdagi me’moriy loyiha bo‘lib, qurilgan davrida dunyodagi eng baland inshoot hisoblangan. Uni qurishda 5,5 million tonna ohaktosh va 8 000 tonna granit ishlatilgan. Toshlarning aksariyati qurilish maydonining o‘zidan qazib olingan, ayrimlari esa Turadagi konlardan olinib, Nil daryosi bo‘ylab sol va barjalarda Giza yassitog‘ligiga olib kelingan<ref name=":2" />. Hozirda Buyuk piramidaning quyi qismida tashqi qoplamaning atigi bir nechta toshi o‘z joyida saqlanib qolgan. O‘rta asrlarda (V–XV asrlar) qolgan toshlar Qohira shahridagi qurilish loyihalarida foydalanish uchun olib ketilgan bo‘lishi mumkin<ref name="Verner" />. Nisbatan yumshoq ohaktosh plitalarini kesish va yo‘nish uchun mis asboblardan foydalanilgan. Qattiqroq granitni yemirish uchun esa dag‘al kukunlar va qumdan foydalanilgan, so‘ngra uni kesishda mis asboblar ishlatilgan<ref name=":2" />. Piramidaning simmetrik shaklini saqlash uchun tashqi qoplama toshlarining balandligi va kengligi bir xil bo‘lishi kerak edi. Ishchilar piramida devorlarining qiyalik burchagini ko‘rsatish uchun barcha bloklarga belgi qo‘ygan hamda ular bir-biriga aniq mos tushishi uchun sirtlarini sinchiklab tekislagan bo‘lishi mumkin. Qurilish vaqtida toshlarning tashqi yuzasi silliq ohaktosh bilan qoplangan edi, ammo vaqt o‘tishi bilan ortiqcha tosh qatlamlari yemirilib ketgan<ref name="Verner" />. Buyuk piramida qurilishining yakuniy bosqichlari haqidagi yangi ma’lumotlar 2013-yilda [[Wadi al-Jarf]]dan topilgan papiruslar, ayniqsa, jamoasi [[Tura (Misr)|Tura]] konlaridan oq ohaktoshni Gizaga yetkazishga mas’ul bo‘lgan nazoratchi [[Merer kundaligi|Merer]]ning kundaligi topilishi orqali qo‘lga kiritildi. Ushbu kundalik allaqachon nashr etilgan edi<ref>{{Cite book |last=Tallet |first=Pierre |title=Les papyrus de la mer Rouge: papyrus Jarf A et B |date=2017 |publisher=Institut français d'archéologie orientale |isbn=978-2-7247-0706-9 |series=MIFAO |location=Le Caire |language=fr}}</ref>. Shuningdek, mazkur kashfiyotning ahamiyati haqida keng kitobxonlar ommasiga mo‘ljallangan asar ham chop etilgan<ref>{{Cite book |last1=Tallet |first1=Pierre |title=The Red Sea scrolls: how ancient papyri reveal the secrets of the pyramids |last2=Lehner |first2=Mark |date=2021 |publisher=Thames & Hudson Ltd |isbn=978-0-500-05211-2 |location=London New York, New York}}</ref><ref>{{Cite web|url=http://www.nbcnews.com/science/cosmic-log/4-500-year-old-harbor-structures-papyrus-texts-unearthed-egypt-flna1C9356840 |title=4,500-year-old harbor structures and papyrus texts unearthed in Egypt|website=NBC News|date=16 April 2013 |language=en |access-date=2019-07-30}}</ref>. Asrlar davomida piramidalar qurilishiga qancha vaqt va mehnat sarflangani haqida ko‘plab bahslar bo‘lib kelgan. Qurilish haqidagi eng qadimgi ma’lumotni yozib qoldirgan yunon tarixchisi Gerodotning ta’kidlashicha, loyiha 20 yil davom etgan va unda har safar uch oylik navbat bilan ishlaydigan 100 000 kishi qatnashgan. Zamonaviy tarixchilar esa qurilish 20–27 yil davom etganini va yil davomida doimiy ravishda 20 000–30 000 ishchi mehnat qilganini taxmin qiladilar<ref name=":2" />. === Maqsadi === Xufu piramidasi majmuasi (Giza buyuk piramidasi deb ham ataladi; u Giza piramidalari orasida eng katta va eng qadimiysidir) dastlab Misr fir’avni Xufu (yunon tarixchisi Gerodot ishlatgan ismning yunoncha shakli — Xeops nomi bilan ham mashhur) buyrug‘i bilan qurila boshlangan. Xufu vafotidan so‘ng uning o‘g‘li uchun Xafra piramidasi barpo etilgan. Nihoyat, Xafraning o‘g‘li uchun Menkaura piramidasi qurilgan. Piramidalar tegishli fir’avnlar uchun maqbara va ularning narigi dunyoga ko‘tarilishiga ko‘maklashadigan maskan sifatida bunyod etilgan<ref>{{Cite web |date=2014-04-15 |title=Probing Question: How were the Egyptian pyramids built? {{!}} Penn State University |url=https://www.psu.edu/news/research/story/probing-question-how-were-egyptian-pyramids-built# |access-date=2026-03-15 |website=www.psu.edu}}</ref>. Fir’avn ruhining '''''ka''''' deb ataluvchi bir qismi uning jasadi bilan birga qoladi, deb ishonilgan. Marhumning qoldiqlarini to‘g‘ri saqlash „sobiq fir’avnning o‘liklar shohi sifatidagi yangi vazifalarini bajarishi“ uchun zarur hisoblangan. Taxminlarga ko‘ra, piramida fir’avn uchun nafaqat maqbara, balki narigi dunyoda unga kerak bo‘ladigan turli buyumlar saqlanadigan joy vazifasini ham bajargan. Qadimgi misrliklar yerdagi o‘lim narigi dunyoga sayohatning boshlanishi deb hisoblashgan. Shohning mumiyolangan jasadi uni himoya qilish, ruhining o‘zgarishi va [[o‘limdan keyingi hayot]]ga ko‘tarilishiga imkon berish uchun piramida ostiga yoki uning ichiga dafn etilgan<ref>{{cite web |url=http://www.culturefocus.com/egypt_pyramids.htm |title=Egypt pyramids |publisher=culturefocus.com |archive-url=https://web.archive.org/web/20100102205240/http://culturefocus.com/egypt_pyramids.htm |archive-date=2 January 2010 }}</ref>. Piramidalar, shuningdek, barcha fir’avnlarning otasi deb hisoblangan Misr quyosh xudosi Ra bilan bevosita aloqa o‘rnatish uchun mo‘ljallangan edi. Ra har kuni osmon bo‘ylab sayohat qiladi, deb ishonilgan. Piramidalarning shakli quyosh nurlarini ramziy ifodalashi, qiya tuzilishi esa marhum fir’avn ruhining Ra huzuriga ko‘tarilishi uchun to‘g‘ridan-to‘g‘ri yo‘lak yoki zinapoya vazifasini bajarishi kerak edi<ref>{{Cite web |last=Khalid |first=Maryum |date=2025-03-18 |title=The Egyptian pyramids: marvels of ancient engineering |url=https://www.meer.com/en/83256-the-egyptian-pyramids-marvels-of-ancient-engineering |access-date=2026-03-15 |website=Meer |language=en}}</ref>. === Astronomiya === [[File:PyramidsofGiza at night.jpg|thumb|Giza piramidalari majmuasining tunda ko‘rinishi]] Piramidalarning astronomik ahamiyati haqida bir qancha mashhur nazariyalar mavjud. Ularning asosiy tomonlarga nisbatan yo‘nalishi bir darajaning o‘n beshdan bir qismidan ham kichik xatolik bilan belgilangan<ref name=":4">{{Cite web |last=Katz |first=Brigit |title=Is the Fall Equinox the Secret to the Pyramids' Near-Perfect Alignment? |url=https://www.smithsonianmag.com/smart-news/fall-equinox-secret-pyramids-near-perfect-alignment-180968223/ |access-date=2026-03-15 |website=Smithsonian Magazine |language=en}}</ref>. Orion bilan moslik nazariyasiga ko‘ra, piramidalar Orion yulduz turkumidagi belbog‘ni tashkil etuvchi uchta yulduz bilan bevosita mos ravishda joylashtirilgan<ref>{{cite journal |last=Spence |first=Kate |date=16 November 2000 |title=Ancient Egyptian chronology and the astronomical orientation of pyramids |url=https://www.nature.com/articles/35042510 |department= |journal=[[Nature (journal)|Nature]] |volume=412 |issue=408 |pages=320–324 |doi=10.1038/35042510 |pmid=11099032 |bibcode=2000Natur.408..320S |s2cid= |url-access=subscription |access-date=28 December 2023}}</ref><ref name="DIO Vol 13 No 1">{{cite journal |title=The Great Pyramid: Star Fixed, When? |url=http://www.dioi.org/vols/wd1.pdf |date=December 2003 |journal=DIO: The International Journal of Scientific History |volume=13 |issue=1 |pages=2–11 |issn=1041-5440 |access-date=9 March 2022}}</ref>. Boshqa nazariyalarga ko‘ra, piramidalar kuzgi tengkunlik kuni quyosh bilan muayyan yo‘nalishda mos keladigan qilib qurilgan. Bu esa quyosh xudosi Ra bilan bog‘liqlikni yanada kuchaytirgan. Ushbu nazariya qadimgi misrliklar tengkunlik paytida quyosh harakatini kuzatish uchun gnomondan foydalanganini taxmin qiladi. Gnomon — quyosh soatiga o‘rnatilgan tik tayoq bo‘lib, uning soyasi kunning vaqtini ko‘rsatadi<ref name=":4" />. == Ishchilar qishlog‘i == [[File:S10.08 Gizeh, image 9936.jpg|thumbnail|Gizadagi [[Xafra piramidasi]]ning bir tomoni, Xafraning vodiy ibodatxonasidan ko‘rinishi, [[Bruklin muzeyi]]]] [[File:Giza-pyramids.JPG|thumb|Giza piramidalari majmuasining yuqoridan ko‘rinishi]] [[File:Giza pyramid complex 3D flyover.webm|thumb|Giza majmuasining uch o‘lchamli umumiy ko‘rinishi]] Piramidalarni qurishda ishlatilgan juda katta miqdordagi toshlarni qazib olish, tashish, o‘rnatish va yo‘nish ishlari bir necha ming nafar malakali ishchi, malakasiz mehnatkash va yordamchi xodimlar tomonidan bajarilgan bo‘lishi mumkin. Loyiha uchun novvoylar, duradgorlar, suv tashuvchilar va boshqa ishchilar ham zarur edi. Piramidalarni qurish usullari bilan bir qatorda, bunday ulkan qurilish loyihasi uchun aynan qancha ishchi kerak bo‘lgani haqida ham turli taxminlar mavjud. Yunon tarixchisi [[Gerodot]] miloddan avvalgi 450-yilda Gizaga tashrif buyurganida, misrlik kohinlar unga „Buyuk piramidani 400 000 kishi 20 yil davomida qurgan, bunda bir vaqtning o‘zida 100 000 kishi uch oylik navbatlar bilan ishlagan“, deb aytishgan. Maqbaralardan topilgan dalillar esa 10 000 nafar ishchidan iborat guruhlar uch oylik navbatlar bilan ishlab, bitta piramidani taxminan 30 yil ichida qurganini ko‘rsatadi<ref name="Verner" />. Giza piramidalari majmuasi katta tosh devor bilan o‘ralgan. Ushbu devordan tashqarida [[Mark Lehner]] va uning jamoasi piramida ishchilari yashagan shaharchani topgan. Qishloq [[Xafra]] va [[Menkaura]] majmualarining janubi-sharqida joylashgan. Ishchilar qishlog‘ida umumiy yotoqxonalar, novvoyxonalar, pivo tayyorlash ustaxonalari va oshxonalar (bu yerda non, mol go‘shti va baliq asosiy oziq-ovqat mahsulotlari bo‘lganini ko‘rsatuvchi dalillar mavjud), misga ishlov berish ustaxonasi, shifoxona hamda qabriston topilgan. Qabristondagi ayrim skeletlarda qurilish maydonidagi baxtsiz hodisalar bilan bog‘liq jarohat izlari aniqlangan<ref name="Edwards">{{Cite journal |last=Lehner |first=Mark |date=2002 |title=The Pyramid Age Settlement of the Southern Mount at Giza |journal=Journal of the American Research Center in Egypt |language=en |volume=39 |pages=27–74 |doi=10.2307/40001149|jstor=40001149 }}</ref>. Bu yerda ishlov berilgan metall „margimushli mis“ deb ataluvchi qotishma edi<ref>{{Cite journal |last1=Odler |first1=Martin |last2=Kmošek |first2=Jiří |date=2019 |title=Copper at Giza: the Latest News |url=https://aeraweb.org/wp-content/uploads/2022/08/aeragram20_2.pdf |journal=Aeragram |volume=20 |issue=2 |pages=12–17}}</ref>. Xuddi shu material Xufu va Xafra hukmronligi davriga oid „Kromer“ yodgorligidan topilgan mis buyumlar orasida ham aniqlangan<ref>{{Cite journal |last1=Odler |first1=Martin |last2=Kmošek |first2=Jiří |last3=Fikrle |first3=Marek |last4=Erban Kochergina |first4=Yulia V. |date=2021 |title=Arsenical copper tools of Old Kingdom Giza craftsmen: First data |url=https://linkinghub.elsevier.com/retrieve/pii/S2352409X21000808 |journal=Journal of Archaeological Science: Reports |language=en |volume=36 |article-number=102868 |doi=10.1016/j.jasrep.2021.102868 |bibcode=2021JArSR..36j2868O |s2cid=233577883 |via=Elsevier Science Direct|url-access=subscription }}</ref>. Lehner tomonidan ishchilar qishlog‘ida olib borilgan qazishmalar piramida quruvchilarining hayoti haqida aniq tasavvur beradi va ularning turmush darajasi avval taxmin qilinganidan yuqoriroq bo‘lganini ko‘rsatadi. Ishchilar sifatli oziq-ovqat bilan ta’minlangan, munosib dafn etilgan va mehnat tizimi tartibli tashkil etilgan sharoitda yashagan. Bu tizimda ular jamiyat hayotining turli sohalarida hamda qurilish ishlarida o‘z xohishlariga ko‘ra ishtirok etgan. Arxeologik dalillar piramidalar majburiy qullar mehnati evaziga qurilgan, degan avvalgi qarashlarga zid keladi. Ushbu noto‘g‘ri tasavvur yunon tarixchisi Gerodot davridan boshlangan va keyinchalik piramidalar qurilishini tasvirlovchi ommaviy madaniyat asarlari orqali keng tarqalgan<ref name=":3" />. Ishchilar shaharchasi [[Misrning to‘rtinchi sulolasi|IV sulola]]ning o‘rtalariga (miloddan avvalgi 2520–2472-yillar) oid ko‘rinadi. Bu davr Xufu hukmronligi va Buyuk piramida qurilishi yakunlangan deb hisoblanadigan vaqtdan keyin keladi. Lehner va AERA jamoasining fikricha: : Ushbu shahar majmuasining rivojlanishi juda tez kechgan bo‘lishi kerak. Qurilish ishlarining barchasi, ehtimol, Gizadagi ikkinchi va uchinchi piramidalarni barpo ettirgan Xafra va Menkaura hukmronliklari oralig‘idagi 35–50 yil davomida amalga oshirilgan. Jamoa yodgorlikning sanasini aniqlashda sopol idish parchalaridan, muhr izlaridan va stratigrafik ma’lumotlardan foydalangan. Tadqiqotchilar quyidagi xulosaga kelgan: : Olingan manzara puxta rejalashtirilgan manzilgohni — dunyodagi eng qadimgi shaharsozlik namunalaridan birini ko‘rsatadi. Uning sanasi Giza piramidalarini qurdirgan ikki podsho: Xafra (miloddan avvalgi 2520–2494-yillar) va Menkaura (miloddan avvalgi 2490–2472-yillar) hukmronligi davriga aniq bog‘langan<ref>{{cite web|url=http://www.aeraweb.org/projects/lost-city/|title=Egyptian Pyramids – Lost City of the Pyramid Builders – AERA – Ancient Egypt Research Associates|work=aeraweb.org|date=10 September 2009}}</ref><ref>{{cite web |last=Lehner |first=Mark |date=14 October 2009 |title=Dating the Lost City of the Pyramids |url=http://www.aeraweb.org/lost-city-project/dating-the-lost-city/ |work=aeraweb.org |publisher=Ancient Egypt Research Associates}}</ref>. Qadimgi podsholik davriga oid Giza platosi va ishchilar manzilgohining radiokarbon tahlili natijalari 2006-yilda e’lon qilingan<ref>{{Cite journal |last1=Bonani |first1=Georges |last2=Haas |first2=Herbert |last3=Hawass |first3=Zahi |last4=Lehner |first4=Mark |last5=Nakhla |first5=Shawki |last6=Nolan |first6=John |last7=Wenke |first7=Robert |last8=Wölfli |first8=Willy |date=2001 |title=Radiocarbon Dates of Old and Middle Kingdom Monuments in Egypt |journal=Radiocarbon |language=en |volume=43 |issue=3 |pages=1297–1320 |doi=10.1017/S0033822200038558 |bibcode=2001Radcb..43.1297B |issn=0033-8222|doi-access=free }}</ref>, 2011-yilda esa qayta tahlil qilingan<ref>{{Cite journal |last1=Dee |first1=M. W. |last2=Bronk Ramsey |first2=C. |last3=Shortland |first3=A. J. |last4=Higham |first4=T. F. G. |last5=Rowland |first5=J. M. |date=2009 |title=Reanalysis of the Chronological Discrepancies Obtained by the Old and Middle Kingdom Monuments Project |journal=Radiocarbon |language=en |volume=51 |issue=3 |pages=1061–1070 |doi=10.1017/S0033822200034111 |bibcode=2009Radcb..51.1061D |issn=0033-8222|doi-access=free }}</ref>. == Qabristonlari == Piramidalar qurilishi bilan bir vaqtda, qirollik oilasining quyi martabali a’zolari uchun ularning atrofida [[mastaba]]lar barpo etilgan. Xufu piramidasi yaqinidagi asosiy qabriston G 7000 bo‘lib, u asosiy piramidaning sharqida, Sharqiy maydonda va malikalar piramidalari yonida joylashgan. Piramidalar atrofidagi qabristonlar, ko‘chalar va xiyobonlar tartib bilan joylashtirilgan<ref>Lehner, Mark, "''The Complete Pyramids''", [[Thames & Hudson]], 1997. {{ISBN|0-500-05084-8}}.</ref>. G 7000 qabristoni eng qadimgi qabristonlardan biri bo‘lib, unda [[Misrning to‘rtinchi sulolasi|IV sulola]] hukmdorlarining xotinlari, o‘g‘illari va qizlariga tegishli maqbaralar joylashgan. Piramidaning qarama-qarshi tomonida, G‘arbiy maydonda esa qirol o‘g‘illari [[Vepemnofret]] va [[Hemiunu]] mos ravishda G 1200 va G 4000 qabristonlariga dafn etilgan. Ushbu qabristonlar keyinchalik [[Misrning beshinchi sulolasi|V]] va [[Misrning oltinchi sulolasi|VI sulolalar]] davrida yanada kengaytirilgan<ref name="PM" />. === G‘arbiy maydoni === {{main|Giza G‘arbiy maydoni}} G‘arbiy maydon Xufu piramidasining g‘arbida joylashgan. U Abu Bakr qazishmalari (1949–1950, 1950–1951, 1952 va 1953-yillar) deb ataluvchi qabristonlar hamda [[mastaba]] raqamlariga ko‘ra nomlangan bir nechta qabristonlar, masalan, G 1000 qabristoni, G 1100 qabristoni va boshqalardan iborat kichik hududlarga bo‘lingan. G‘arbiy maydonda G 1000–G 1600 qabristonlari hamda G 1900 qabristoni joylashgan. Bu maydondagi boshqa qabristonlar qatoriga G 2000, G 2200, G 2500, G 3000, G 4000 va G 6000 qabristonlari kiradi. Yana uchta qabriston ularni qazib o‘rgangan arxeologlar nomi bilan atalgan: G‘arbiy Junker qabristoni, Sharqiy Junker qabristoni va Steindorff qabristoni<ref name="PM" />{{rp|100–122}}. {| class="wikitable" align="center" |+Gizadagi G‘arbiy maydon qabristonlari<ref name="PM" />{{rp|47–179}} ! Qabriston !! Davr !! Qazish ishlari !! Izohlar |- | Abu Bakr qazishmalari || [[Misrning beshinchi sulolasi|V]] va [[Misrning oltinchi sulolasi|VI sulolalar]] || (1949–1953) || |- | G 1000 qabristoni || V va VI sulolalar || Reisner (1903–1905) || Toshdan qurilgan mastabalar |- | G 1100 qabristoni || V va VI sulolalar || Reisner (1903–1905) || G‘ishtdan qurilgan mastabalar |- | G 1200 qabristoni || Asosan [[Misrning to‘rtinchi sulolasi|IV sulola]] || Reisner (1903–1905) || Bu yerda [[Xufu]] oilasining ayrim a’zolari dafn etilgan: Wepemnefert (podsho o‘g‘li), Kaem-ah (podsho o‘g‘li), [[Nefertiabet]] (podsho qizi) |- | G 1300 qabristoni || V va VI sulolalar || Reisner (1903–1905) || G‘ishtdan qurilgan mastabalar |- | G 1400 qabristoni || V sulola yoki undan keyingi davr || Reisner (1903–1905) || Xufu ruhoniylari bo‘lgan ikki kishi |- | G 1500 qabristoni || || Reisner (1931-yil?) || Faqat bitta mastaba (G 1601) |- | G 1600 qabristoni || V sulola yoki undan keyingi davr || Reysner (1931) || Xufu ruhoniylari bo‘lgan ikki kishi |- | G 1900 qabristoni || || Reisner (1931) || Faqat bitta mastaba (G 1903) |- | G 2000 qabristoni || V va VI sulolalar || Reisner (1905–1906) || |- | G 2100 qabristoni || IV va V sulolalar hamda keyingi davr || Reisner (1931) || G 2100 Meribga — podshoning o‘g‘li yoki nabirasiga tegishli; G 2101 esa V sulola podshosining qiziga tegishli. |- | G 2200 qabristoni || IV sulolaning oxiri yoki V sulolaning boshi || Reisner (?) || G 2220 mastabasi |- | G 2300 qabristoni || V va VI sulolalar || Reisner (1911–1913) || Vazir Senedjemib-Inti va uning oilasiga tegishli mastabalarni o‘z ichiga oladi. |- | G 2400 qabristoni || V va VI sulolalar || Reisner (1911–1913) || |- | G 2500 qabristoni || || Reisner || |- | G 3000 qabristoni || VI sulola || Fisher va Eckley Case Jr (1915) || |- | G 4000 qabristoni || IV sulola va undan keyingi davr || Junker va Reisner (1931) || Vazir [[Hemiunu]] maqbarasini o‘z ichiga oladi |- | G 6000 qabristoni || V sulola || Reisner (1925–1926) || |- | Junker qabristoni (g‘arbiy qism) || [[Qadimgi Misr podsholigi|Qadimgi podsholik]]ning oxiri || Junker (1926–1927) || Pakana [[Seneb]] mastabasini o‘z ichiga oladi |- | Steindorff qabristoni || V va VI sulolalar || Steindorff (1903–1907) || |- | Junker qabristoni (sharqiy qism) || Qadimgi podsholikning oxiri || Junker || |} === Sharqiy maydoni === {{main|Giza Sharqiy maydoni}} Sharqiy maydon Xufu piramidasining sharqida joylashgan bo‘lib, G 7000 qabristonini o‘z ichiga oladi. Ushbu qabriston Xufu oilasining ayrim a’zolari dafn etilgan joy bo‘lgan. Shuningdek, qabristonda V va VI sulolalar davriga oid, piramidalarga qarashli yer egalari va ruhoniylarning mastabalari ham mavjud<ref name="PM" />{{rp|179–216}}. {| class="wikitable" style="margin: 1em auto 1em auto; width: 75%" cellpadding="5" border="1" align="center" | |+G 7000 qabristonidagi qirollik oilasi vakillarining qabrlari<ref name="PM" />{{rp|179–208}} ! Qabr raqami !! Egasi !! Izohlar |- | [[Hetepheres I maqbarasi|G 7000 X]] || [[Hetepheres I]] || [[Xufu]]ning onasi |- | G 7010 || [[Nefertkau I]] || [[Sneferu]]ning qizi, Xufuning o‘gay singlisi |- | G 7060 || [[Nefermaat I]] || [[Nefertkau I]]ning o‘g‘li va [[Xafra]]ning vaziri |- | G 7070 || [[Sneferukhaf]] || [[Nefermaat II]]ning o‘g‘li |- | G 7110–7120 || [[Kawab]] va [[Heteferes II]] || Kawab Xufuning to‘ng‘ich o‘g‘li bo‘lgan |- | G 7130–7140 || [[Khufukhaf I]] va [[Nefertkau II]] || Podsho o‘g‘li va vazir hamda uning rafiqasi |- | G 7210–7220 || [[Djedefhor]] || Xufu va Merititesning o‘g‘li |- | G 7350 || [[Hetepheres II]] || [[Kawab]]ning rafiqasi, keyinchalik [[Djedefhor]]ning ham rafiqasi bo‘lgan |- | G 7410–7420 || [[Meresankh II]] va [[Horbaef]] || Meresankh podsho qizi va podsho rafiqasi bo‘lgan |- | G 7430–7440 || [[Minkhaf I]] || Xufuning o‘g‘li va [[Xafra]]ning [[Vazir (Qadimgi Misr)|vaziri]] |- | G 7510 || [[Ankhhaf]] || [[Sneferu]]ning o‘g‘li va [[Xafra]]ning vaziri |- | [[Meresankh III maqbarasi|G 7530–7540]] || [[Meresankh III]] || [[Kawab]] va [[Hetepheres II]]ning qizi, [[Xafra]]ning rafiqasi |- | G 7550 || [[Duaenhor]] || Ehtimol, [[Kawab]]ning o‘g‘li va shu tariqa Xufuning nabirasi |- | G 7560 || Akhethotep va [[Meritites II]] || Meritites Xufuning qizi bo‘lgan |- | G 7660 || [[Kaemsekhem]] || Kawabning o‘g‘li, Xufuning nabirasi; saroy boshqaruvchisi bo‘lib xizmat qilgan |- | G 7760 || [[Mindjedef]] || Kawabning o‘g‘li, Xufuning nabirasi; xazinachi bo‘lib xizmat qilgan |- | G 7810 || [[Djaty]] || Malika [[Meresankh II]]ning o‘g‘li |} === GIS qabristoni === {{main|GIS qabristoni}} Ushbu qabriston [[Menkaura]] davriga (Junker fikricha) yoki undan ham oldingi davrga (Reisner fikricha) mansub bo‘lib, [[Misrning oltinchi sulolasi|VI sulolagacha]] bo‘lgan davrlarda qurilgan, toshdan bunyod etilgan bir nechta mastabalarni o‘z ichiga oladi. Menkaura davriga oid qabrlar orasida qirollik saroyining boshqaruvchisi Khaemnefert, podshoh o‘g‘li Khufudjedef (qirollik saxovat in’omlari uchun mas’ul) va Niankhre ismli amaldorning mastabalari mavjud<ref name="PM" />{{rp|216–228}}. === Markaziy maydoni === {{main|Markaziy maydon (Giza)}} Markaziy maydonda qirollik oilasi a’zolariga tegishli bir nechta qabr mavjud. Qabrlar qurilgan davr [[Misrning to‘rtinchi sulolasi|IV sulola]]ning oxiridan [[Misrning beshinchi sulolasi|V sulola]] davrigacha, hatto undan keyingi davrlarga ham borib taqaladi<ref name="PM" />{{rp|230–293}}. {| class="wikitable" style="margin: 1em auto 1em auto; width: 75%" cellpadding="5" border="1" align="center" | |+Markaziy maydon — qirollik oilasi vakillari<ref name="PM" />{{rp|230–293}} !|Qabr raqami!!Egasi!!Izohlar |- | G 8172 (LG 86) ||[[Nebemakhet]]||[[Xafra]]ning o‘g‘li, vazir lavozimida faoliyat yuritgan |- | G 8158 (LG 87) ||[[Nikaure]]||[[Xafra]] va Persenetning o‘g‘li, vazir lavozimida faoliyat yuritgan |- | G 8156 (LG 88) ||[[Persenet]]||[[Xafra]]ning rafiqasi |- | G 8154 (LG 89) ||[[Sekhemkare (vazirr)|Sekhemkare]]||[[Xafra]] va [[Hekenuhedjet]]ning o‘g‘li |- | G 8140 || Niuserre || [[Xafra]]ning o‘g‘li, V sulola davrida vazir bo‘lgan |- | G 8130 || Niankhre || Podshohning o‘g‘li, ehtimol, V sulola davriga mansub |- | G 8080 (LG 92) ||Iunmin || Podshohning o‘g‘li, IV sulolaning oxirgi davri |- | G 8260 ||Babaef || [[Xafra]]ning o‘g‘li, IV sulolaning oxirgi davri |- | G 8466 ||[[Iunre]]|| [[Xafra]]ning o‘g‘li, IV sulolaning oxirgi davri |- | G 8464 ||[[Hemetre]]|| Ehtimol, [[Xafra]]ning qizi; IV sulolaning oxirgi davri yoki V sulola davri |- | G 8460 ||[[Ankhmare]]|| Podshohning o‘g‘li va vazir, IV sulolaning oxirgi davri |- | G 8530 ||[[Rekhetre]]|| Podshohning qizi ([[Xafra]]ning qizi) va malika, IV sulolaning oxirgi davri yoki V sulola davri |- | G 8408 ||[[Bunefer]]|| Podshohning qizi va malika, IV sulolaning oxirgi davri yoki V sulola davri |- | G 8978 ||[[Khamerernebty I]]|| Podshohning qizi va malika, IV sulolaning o‘rtalari yoki oxirgi davri. Galarza qabri nomi bilan ham tanilgan |} [[Sais shahri (Misr)|Sais]] davri va undan keyingi davrlarga oid qabrlar Xafra piramidasiga olib boruvchi yo‘l hamda [[Katta sfinks|Buyuk Sfinks]] yaqinidan topilgan. Bu qabrlar orasida Ahmose ismli armiya qo‘mondoni va uning onasi, fir’avn [[Amasis II]]ning rafiqasi qirolicha Nakhtubasterau qabri ham bor<ref name="PM" />{{rp|289–290}}. === Janubiy maydoni === Janubiy maydonda [[Misrning birinchi sulolasi|I suloladan]] [[Misrning uchinchi sulolasi|III sulolagacha]] bo‘lgan davrlarga oid mastabalar, shuningdek, keyingi davrlarga mansub qabrlar mavjud<ref name="etana.org">{{cite book |last=Petrie |first=W. M. Flinders |author-link=Flinders Petrie |display-authors=etal |title=Gizeh and Rifeh |url=http://www.etana.org/sites/default/files/coretexts/15112.pdf |year=1907 |location=London, England |publisher=School of Archaeology in Egypt |pages=2–8 |access-date=4 April 2019}}</ref>. Ilk sulolalar davriga oid muhimroq qabrlardan biri „Covington qabri“ deb ataladi; u Mastaba T nomi bilan ham tanilgan. Yana bir yirik qabr — Mastaba V bo‘lib, undan I sulola fir’avni [[Djet]] nomi yozilgan ashyolar topilgan<ref>{{Cite book|last=Flentye |first=Laurel |title=Online Only – Archaeology |chapter=The Art and Archaeology of the Giza Plateau |chapter-url=http://www.oxfordhandbooks.com/view/10.1093/oxfordhb/9780199935413.001.0001/oxfordhb-9780199935413-e-29 |date=March 2018 |doi=10.1093/oxfordhb/9780199935413.013.29|isbn=978-0-19-993541-3 }}</ref><ref name="etana.org" />. Boshqa qabrlar [[Qadimgi Misr podsholigi|Qadimgi podsholik]]ning so‘nggi davriga (V va VI sulolalar) mansub. Maydonning janubiy qismida [[Misrning yigirma oltinchi sulolasi|Saite davri]] va undan keyingi davrlarga oid bir nechta qabr mavjud<ref name="PM" />{{rp|294–297}}. === Piramida quruvchilarining qabrlari === 1990-yilda piramidalar yonidan ularni qurgan ishchilarga tegishli qabrlar topildi, 2009-yilda esa yaqin atrofda yana bir dafn etish joyi aniqlandi. Marhumlar mumiyolanmagan bo‘lsa-da, narigi dunyoda oziq-ovqat bilan ta’minlanishlari uchun [[paxsa]]dan qurilgan qabrlarga pivo va non bilan birga dafn etilgan. Qabrlarning piramidalarga yaqin joylashgani va dafn etish usuli bu kishilar ilgari taxmin qilinganidek qullar emas, balki mehnati uchun haq olgan va o‘z ishidan faxrlangan ishchilar bo‘lganini tasdiqlaydi. Qabrlardan olingan dalillarga ko‘ra, 10 000 nafar ishchidan iborat mehnat jamoasi uch oylik navbatlar bilan ishlab, bitta piramidani taxminan 30 yil davomida qurgan. Ishchilarning aksariyati kambag‘al oilalardan chiqqan ko‘rinadi. Me’morlar, tosh teruvchilar, metallsozlar va duradgorlar kabi mutaxassislar esa yuqori malaka talab qiladigan vazifalarni bajarish uchun podshoh xizmatiga doimiy ravishda yollangan<ref>{{cite web |url=http://www.nationalgeographic.com/pyramids/pyramids.html#tombs |archive-url=https://web.archive.org/web/20020916085727/http://www.nationalgeographic.com/pyramids/pyramids.html#tombs |archive-date=16 September 2002 |title=Who Built the Pyramids? |work=Explore the pyramids |access-date=27 August 2010}}</ref><ref>{{Cite web |title=The Discovery of the Tombs of the Pyramid Builders at Giza: Dr. Zahi Hawass |url=http://guardians.net/hawass/buildtomb.htm |access-date=2023-08-04 |website=guardians.net}}</ref><ref>[http://www.drhawass.com/events/cemetery-pyramid-builders The Cemetery of the Pyramid Builders] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20100915172639/http://www.drhawass.com/events/cemetery-pyramid-builders |date=15 September 2010 }} by Zahi Hawass</ref><ref>{{cite book |last1=Cooney |first1=Kathlyn |editor1-last=Wilkinson |editor1-first=Toby |title=The Egyptian World |date=2007 |publisher=Routledge |chapter=Labour}}</ref>. == Yana qarang == *[[Misr piramidalari]] *[[Misr piramidalari roʻyxati]] *[[Eng yirik monolitlar ro‘yxati]], megalitlarning og‘irligini hisoblash bo‘limi kiritilgan *[[Misrning tashqi ko‘rinishi]] *[[Teotihuacan]] == Manbalar == {{manbalar|2}} == Havolalar == {{Commons category|Giza pyramid complex}} * [https://egymonuments.com/locations/details/Pyramids Giza platosi] * [https://web.archive.org/web/20060902142719/http://egypt.travel-photo.org/cairo/pyramids-in-giza.html Giza piramidalari] — [[CC BY-SA|Creative Commons litsenziyalari]] ostida eʼlon qilingan Giza piramidalari suratlari. * 30 yildan ortiq vaqt davomida Giza hududida tadqiqot olib borayotgan [https://aeraweb.org/ Qadimgi Misr tadqiqotlari assotsiatsiyasi] rasmiy sayti. * [http://www.3ds.com/introduction/revealed/ Xudin nazariyasini tushuntiruvchi uch oʻlchamli virtual sayohat] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20110728075844/http://www.3ds.com/introduction/revealed/ |date=28 July 2011}} (maxsus plagin talab etiladi). * [http://giza.fas.harvard.edu Garvard universitetidagi Giza arxivi] — 2010-yildan buyon Giza arxivi loyihasining [http://www.gizapyramids.org veb-sayti]. {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20081011131428/http://www.gizapyramids.org/ |date=11 October 2008}} Ilgari Bostondagi [[Tasviriy sanʼat muzeyi (Boston)|Tasviriy sanʼat muzeyi]] tomonidan yuritilgan ushbu arxiv Garvard universitetiga koʻchirilgan va uning veb-sayti takomillashtirilib, kengaytirilgan. Sayt Giza boʻyicha tadqiqotlar uchun keng qamrovli manba hisoblanadi. Unda Garvard universiteti va Boston tasviriy sanʼat muzeyining 1904–1947-yillardagi qoʻshma ekspeditsiyasi, muzeyning keyingi dala tadqiqotlari, shuningdek, dunyoning turli mamlakatlaridagi boshqa ekspeditsiyalar, muzeylar va universitetlardan olingan fotosuratlar hamda boshqa hujjatlar mavjud. [[Turkum:Dunyoning 7 moʻjizasi]] [[Turkum:Qadimgi Misr]] [[Turkum:Misrdagi ochiq osmon ostidagi muzeylar]] 10m8b3qar75oo19orh8zla9qagxcr6k Benyamin Netanyahu 0 678283 6318204 6314061 2026-10-24T16:40:06Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/~2026-56303-29|~2026-56303-29]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56303-29|munozara]]) tomonidan qilingan [[Vikipediya:Vandalizm|vandalizm]] tahrirlari qaytarildi. 6318204 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi | ismi = Benyamin Netanyahu | tasvir = Benjamin Netanyahu, February 2023.jpg | lavozimi = [[Isroil Bosh vaziri]] | boshlanish davri = {{Start date|2009|3|31|df=yes}} | tugash davri = {{Start date|2021|6|13|df=yes}} | prezident = [[Shimon Peres]]<br>[[Reuven Rivlin]] | oʻtmishdoshi = [[Ehud Olmert]] | vorisi = [[Naftali Bennett]] | boshlanish davri_3 = {{Start date|1996|6|18|df=yes}} | tugash davri_3 = {{End date|1999|7|6|df=yes}} | prezident_3 = [[Ezer Weizman]] | oʻtmishdoshi_3 = [[Shimon Peres]] | vorisi_3 = [[Ehud Barak]] | lavozimi_4 = [[Isroil]] tashqi ishlar vaziri | boshlanish davri_4 = {{Start date|2015|5|14|df=yes}} | tugash davri_4 = | oʻtmishdoshi_4 = [[Avigdor Lieberman]] | vorisi_4 = | boshlanish davri_5 = {{Start date|2012|12|18|df=yes}} | tugash davri_5 = {{End date|2013|11|11|df=yes}} | oʻtmishdoshi_5 = Avigdor Lieberman | vorisi_5 = Avigdor Lieberman | boshlanish davri_6 = {{Start date|2002|11|6|df=yes}} | tugash davri_6 = {{End date|2003|2|28|df=yes}} | premyer_6 = [[Ariel Sharon]] | oʻtmishdoshi_6 = Shimon Peres | vorisi_6 = [[Silvan Shalom]] | lavozimi_7 = [[Isroil]]ning [[BMT]]dagi doimiy vakili | boshlanish davri_7 = [[1984-yil]] | tugash davri_7 = [[1988-yil]]gacha | premyer_7 = [[Yitzhak Shamir]]<br>[[Shimon Peres]] | oʻtmishdoshi_7 = [[Yehuda Zvi Blum]] | vorisi_7 = Yohanan Bein | tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1949|10|21|df=yes}} | tavallud joyi = {{TavalludJoyi|Tel Aviv}} | partiyasi = [[Likud]] | xotini = [[Sara Netanyahu]] | bolalari = 3 | kasbi = siyosatchi, diplomat, yozuvchi, iqtisodchi | mansubligi = Isroil quruqlikdagi qo’shinlari | xizmat qilgan yillari = 1967–1973 | unvoni = [[Fayl:IDF seren rotated.svg|border|23px]] [[Kapitan]] | imzosi = Benjamin Netanyahu signature.svg | asl ismi = {{Nobold|{{Script/Hebrew|בנימין נתניהו}}}} }} '''Benyamin''' „'''Bibi'''“ '''Netanyahu''' ({{IPAc-en|ˌ|n|ɛ|t|ən|ˈ|j|ɑː|h|uː}} {{Respell|NET|ən|YAH|hoo}}; {{Lang-he|בִּנְיָמִין נְתַנְיָהוּ|Binyāmīn Nētanyāhū}}) – isroillik siyosatchi, 2022-yildan beri [[Isroil Bosh vaziri]], 1996-1999-yillarda va yana 2009-2021-yillarda bu lavozimda ishlagan. [[Likud]] partiyasining raisi. Netanyahu mamlakat tarixida eng uzoq muddat ishlagan bosh vazir boʻlib, jami 16 yildan koʻproq vaqt bu lavozimda qolgan. Isroil davlati tashkil etilganidan keyin tugʻilgan birinchi bosh vazirdir<ref>{{Veb manbasi |ism=Rob |muallif=Picheta |sana=29 December 2022 |sarlavha=Benjamin Netanyahu sworn in as leader of Israel's likely most right-wing government ever |url=https://www.cnn.com/2022/12/29/middleeast/israel-benjamin-netanyahu-swearing-in-intl/index.html |qaralgan sana=29 December 2022 |ish=CNN |til=en}}</ref><ref>{{Dictionary.com manbasi|Netanyahu}}</ref><ref>{{Veb manbasi |muallif=Heller |ism=Aron |sarlavha=Netanyahu makes history as Israel's longest-serving leader |url=https://www.apnews.com/a8a9d3c598954ca6803710e375117156 |sana=17 July 2019 |nashriyot=[[Associated Press]] |qaralgan sana=17 July 2019}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Williams |first=Dan |date=18 July 2019 |title=Bruised but driven, Netanyahu becomes Israel's longest-serving PM |publisher=[[Reuters]] |url=https://www.reuters.com/article/us-israel-netanyahu/bruised-but-driven-netanyahu-becomes-israels-longest-serving-pm-idUSKCN1UD1GV |access-date=18 July 2019}}</ref><ref>{{veb manbasi |author=Judy Dempsey |date=[[3-may]] 2012 |url=http://carnegieeurope.eu/strategiceurope/?fa=48021 |sarlavha=The Enduring Influence of Benjamin Netanyahuʻs Father |publisher=Carnegie Europe}}</ref><ref name="Sayeret Matkal is 50 years old">Amir Buhbut, [http://www.nrg.co.il/online/1/ART1/560/122.html „Sayeret Matkal is 50 years old“] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20121014060839/http://www.nrg.co.il/online/1/ART1/560/122.html |date=2012-10-14 }}, NRG Maariv</ref><ref name="ginsburg1">Mitch Ginsburg (25-oktabr]] 2012) [http://www.timesofisrael.com/saving-sergeant-netanyahu/#! „Saving Sergeant Netanyahu“], The Times of Israel</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |first=Gil|last=Hoffman|title= Kadima wins, but rightist bloc biggest |url=http://www.jpost.com/Israel/Article.aspx?id=132385 |newspaper=[[The Jerusalem Post]] |date=[[10-fevral]] 2009 |accessdate=[[17-iyun]] 2012}}</ref><ref name=swornh>{{yangiliklar manbasi |title=Netanyahu sworn in as Israelʻs prime minister |url=http://www.haaretz.com/news/netanyahu-sworn-in-as-israel-s-prime-minister-1.273265 |newspaper=Haaretz |date=[[31-mart]] 2009 |accessdate=[[10-mart]] 2013 |access-date=2018-05-18 |archive-date=2012-10-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121022143957/http://www.haaretz.com/news/netanyahu-sworn-in-as-israel-s-prime-minister-1.273265 |url-status=dead }}</ref><ref name=swornr>{{yangiliklar manbasi |title=Netanyahu sworn in as Israeli prime minister |first=Jeffrey |last=Heller |url=https://www.reuters.com/article/2009/03/31/us-israel-idUSTRE52U4VH20090331 |publisher=Reuters |date=[[31-mart]] 2009 |accessdate=[[10-mart]] 2013 |seperator= |archivedate=2015-09-24 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20150924141329/http://www.reuters.com/article/2009/03/31/us-israel-idUSTRE52U4VH20090331 |access-date=2018-05-18 |archive-date=2015-09-24 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924141329/http://www.reuters.com/article/2009/03/31/us-israel-idUSTRE52U4VH20090331 }}</ref>. [[Tel-Aviv|Tel-Avivda]] yahudiy oilasida tugʻilgan. [[Quddus|Quddusda]] va AQShning [[Filadelfiya]] shahrida oʻsgan. 1967-yilda Isroil mudofaa kuchlariga xizmatga kirdi<ref name="David Remnick">{{cite magazine |url=http://www.newyorker.com/online/blogs/newsdesk/2013/01/bibis-blues.html|title=Bibiʻs Blues|author=[[David Remnick]] |date=[[23-yanvar]] 2013|sarlavha=The New Yorker}}</ref>. Sayeret Matkal maxsus kuchlarida qism rahbari boʻldi va bir nechta missiyalarda qatnashdi. Kapitan unvoniga ega boʻldi. [[Massachusetts texnologiya instituti|Massachusets texnologiya institutini]] tamomlagandan soʻng, Netanyahu „[[Boston Consulting Group]]“ shirkati iqtisodiy maslahatchisi boʻldi. 1978-yilda Isroilga qaytib, Antiterror Institutini tashkil qildi. 1984-yildan 1988-yilgacha Isroilning Birlashgan Millatlar Tashkilotidagi doimiy vakili boʻlgan. 1993-yilda Likud partiyasi raisi etib saylanganidan soʻng, muxolifat rahbari boʻldi. 1996-yilgi saylovda Shimon Peresni magʻlub etib, Isroil bosh vaziriga aylandi. Netanyahu va Likud [[1999-yil]]gi saylovda [[Ehud Barak]]ning „Yagona Isroil“ ittifoqi tomonidan magʻlubiyatga uchratilgan. Netanyahu xususiy sektorga kirib, siyosatdan butunlay voz kechishni tanladi. Keyinroq siyosatga qaytdi: [[Ariel Sharon]] bosh vazirligi davrida tashqi ishlar vaziri va keyinroq moliya vaziri lavozimlarida ishladi. Isroil iqtisodiyotida sezilarli oʻsishga olib kelgan islohotlarni boshladi. Gʻazoni ajratish rejasi bilan bogʻliq kelishmovchiliklar tufayli isteʼfoga chiqdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=24 October 2004 |title=Netanyahu Gets Tough to Transform Israel's Economy |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2004/10/24/world/middleeast/netanyahu-gets-tough-to-transform-israels-economy.html |access-date=4 January 2023}}</ref><ref>{{Kitob manbasi |last=Mitchell |first=Thomas G. |title=Likud Leaders |date=2015 |publisher=[[McFarland & Company|McFarland]] |isbn=978-0-7864-9713-3 |location=Jefferson, North Carolina |page=186}}</ref>. Netanyahu Likud rahbariyatiga 2005-yil dekabrida Ariel Sharon isteʼfoga chiqqanidan keyin qaytdi<ref name="xinh">{{Yangiliklar manbasi |date=20 December 2005 |title=Netanyahu elected as Likud party chairman |publisher=Xinhua News Agency |url=http://news.xinhuanet.com/english/2005-12/20/content_3944753.htm |url-status=dead |access-date=27 July 2009 |archive-url=https://web.archive.org/web/20060227183818/http://news.xinhuanet.com/english/2005-12/20/content_3944753.htm |archive-date=27 February 2006}}</ref>. 2006-yildan 2009-yilgacha muxolifat yetakchisi boʻlgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Hoffman |first=Gil |date=10 February 2009 |title=Kadima wins, but rightist bloc biggest |work=[[The Jerusalem Post]] |url=http://www.jpost.com/Israel/Article.aspx?id=132385 |access-date=17 June 2012}}</ref>. 2009-yilgi saylovlardan soʻng Netanyahu boshqa oʻng partiyalar bilan koalitsion hukumat tuzdi va ikkinchi marta bosh vazir sifatida qasamyod qildi<ref name="swornh2">{{Yangiliklar manbasi |date=31 March 2009 |title=Netanyahu sworn in as Israel's prime minister |work=Haaretz |url=http://www.haaretz.com/news/netanyahu-sworn-in-as-israel-s-prime-minister-1.273265 |access-date=10 March 2013 |archive-date=2012-10-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121022143957/http://www.haaretz.com/news/netanyahu-sworn-in-as-israel-s-prime-minister-1.273265 |url-status=dead }}</ref><ref name="swornr2">{{Yangiliklar manbasi |last=Heller |first=Jeffrey |date=31 March 2009 |title=Netanyahu sworn in as Israeli prime minister |publisher=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/us-israel-idUSTRE52U4VH20090331 |url-status=live |access-date=10 March 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150924141329/http://www.reuters.com/article/2009/03/31/us-israel-idUSTRE52U4VH20090331 |archive-date=24 September 2015}}</ref>. 2013-yilgi va 2015-yilgi saylovlarda Likudni gʻalabaga olib chiqdi<ref>{{Jurnal manbasi |last=Tobin |first=Amir |last2=Birnbaum |first2=Ben |date=20 March 2015 |title='Is This Ship Sinking?' Inside the Collapse of the Campaign Against Netanyahu |url=http://www.newyorker.com/news/news-desk/how-israels-left-lost-to-netanyahu |magazine=[[The New Yorker]] |location=New York City}}</ref>. 2019-2020-yillardagi ketma-ket uchta saylovdan soʻng siyosiy boshi beqarorlikka uchradi va hukumat tuza olmadi. Netanyahu va Benny Gantz oʻrtasida koalitsiya toʻgʻrisida kelishuvga erishilgandan soʻng beqarorlik hal qilindi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Rivlin hands over mandate, begs MKs to prevent third election |url=https://www.jpost.com/Israel-News/Rivlin-Edelstein-beg-MKs-to-prevent-third-election-608584 |ish=[[The Jerusalem Post]] |til=en |sana=21 November 2019 |qaralgan sana=21 November 2019 |ism=Gil |muallif=Hoffman}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Eglash |first=Ruth |date=17 May 2020 |title=After three elections and political deadlock, Israel finally swears in new government |work=[[The Washington Post]] |url=https://www.washingtonpost.com/world/middle_east/after-three-elections-and-political-deadlock-israel-finally-swears-in-new-government/2020/05/17/ba25e752-9807-11ea-87a3-22d324235636_story.html |access-date=20 May 2020}}</ref>. Koalitsiya 2020-yilning dekabrida rotatsiya amalga oshirilishidan oldin parchalanib ketdi va 2021-yil mart oyida yangi saylovlar oʻtkazildi. Oʻzining oxirgi hukumatida Netanyahu Isroilning [[Isroilda COVID-19 pandemiyasi|COVID-19 pandemiyasiga qarshi kurashi]] va 2021-yilgi Isroil-Falastin inqiroziga qarshi javob amaliyotini boshqardi. 2021-yil iyun oyida [[Naftali Bennett]] hukumati tuzilganidan soʻng, bosh vazirlikdan chetlashtirildi va uchinchi marta muxolifat yetakchisiga aylandi. Netanyahu 2022-yilgi saylovdan keyin oʻng qanot partiyalari bilan koalitsiya tuzdi va yana bosh vazir lavozimiga qaytdi. Netanyahu va uning hukumat koalitsiyadagi hamkorlari keng koʻlamli sud islohotini olib borishdi. Sud-huquq islohotiga qarshi saʼy-harakatlar salbiy munosabat bilan kutib olindi, sud-huquq islohotiga qarshilar koʻp oylar davomida [[Isroilda sud islohoti noroziliklari|butun mamlakat boʻylab ommaviy norozilik namoyishlari oʻtkazdi]]. 2023-yil 7-oktabrda Isroil [[Hamas|HAMAS]] tomonidan hujumga uchradi va bu [[Isroil–Hamas urushi|2023-yilgi Isroil-Hamas urushini]] keltirib chiqardi. Isroil hukumati bu hujumga tayyor boʻlmagani uchun Netanyahu muxoliflar tomonidan tanqid qilindi<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Israel-Gaza conflict: Unthinkable security lapse on Netanyahu's watch |work=The Times |url=https://www.thetimes.co.uk/article/unthinkable-security-lapse-netanyahu-watch-analysis-israel-palestine-hamas-wxf5dd97f}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Israelis question Prime Minister Benjamin Netanyahu on 'colossal failure' on security establishment |work=The Telegraph Online |url=https://www.telegraphindia.com/india/israelis-question-prime-minister-benjamin-netanyahu-on-colossal-failure-on-security-establishment/cid/1972740}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Netanyahu may end up the highest-ranking casualty of this attack |work=The Australian |url=https://www.theaustralian.com.au/commentary/shocking-failure-of-israeli-security-a-blow-to-netanyahu/news-story/ba924d39fea487b748b9614e205fa365}}</ref>. Netanyahu [[Donald Trump]] bilan [[1980-yil]]lardan beri yaqin doʻsti boʻlgan. Oʻzining doʻstona munosabatlarini 2016-yildan boshlab [[Isroil]]dagi siyosiy murojaatlarida markaziy oʻringa qoʻydi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Halbfinger |first=David M. |date=9 November 2020 |title=Biden's Win Means a Demotion for Netanyahu and Less Focus on Israel |work=[[The New York Times]] |url=https://www.nytimes.com/2020/11/09/world/middleeast/biden-israel.html |url-status=live |url-access=limited |archive-url=https://web.archive.org/web/20201109100810/https://www.nytimes.com/2020/11/09/world/middleeast/biden-israel.html |archive-date=9 November 2020}}</ref>. Trump prezidentligi davrida Qoʻshma Shtatlar [[Quddus]]ni Isroilning poytaxti sifatida va [[Golan tepaligi]] ustidan suverenitetini tan oldi. Isroil va [[Arab dunyosi|arab davlatlari]] oʻrtasidagi bir qator kelishuvlar, xususan [[Ibrohim kelishuvlari|Ibrohim kelishuvlariga]] vositachilik qildi. Netanyahu bosh vazir sifatida Gʻarbiy Sohildagi ishgʻol qilingan Isroil yerlarini kengaytirish boʻyicha oʻnlab yillar davom etgan harakati xalqaro huquqqa muvofiq noqonuniy deb topilgani uchun tanqid qilindi<ref name="NYT">{{Veb manbasi |url=https://www.nytimes.com/interactive/2015/03/12/world/middleeast/netanyahu-west-bank-settlements-israel-election.html |sarlavha=Netanyahu and the Settlements |ish=The New York Times |qaralgan sana=2 January 2023 |sana=12 March 2015}}</ref>. 2019-yilda Netanyahu vakolalarini suiisteʼmol qilish, poraxoʻrlik va firibgarlikda ayblandi. Bosh vazir lavozimidan tashqari barcha vazir lavozimlaridan voz kechishga majbur boʻldi<ref name="toi21nov">{{Yangiliklar manbasi |last=Wootliff |first=Raoul |date=21 November 2019 |title=AG announces Netanyahu to stand trial for bribery, fraud and breach of trust |work=[[The Times of Israel]] |url=https://www.timesofisrael.com/ag-announces-netanyahu-to-stand-trial-for-bribery-fraud-and-breach-of-trust/ |access-date=22 November 2019}}</ref><ref name="haaretznov23">{{Yangiliklar manbasi |last=Levinson |first=Chaim |date=23 November 2019 |title=Netanyahu to Relinquish Ministerial Portfolios in Coming Days |publisher=Haaretz |url=https://www.haaretz.com/israel-news/.premium-netanyahu-to-relinquish-ministerial-portfolios-in-coming-days-1.8166032 |access-date=23 November 2019}}</ref><ref name="toinov23">{{Veb manbasi |url=https://www.timesofisrael.com/netanyahu-said-set-to-give-up-4-ministry-portfolios-after-charges-announced/ |sarlavha=Netanyahu said set to give up 4 ministry portfolios after charges announced |ish=The Times of Israel |sana=23 November 2019 |qaralgan sana=23 November 2019 |muallif=<!--Not stated-->}}</ref>. == Bolaligi va harbiy faoliyati == Netanyaxu 1949-yilda [[Tel-Aviv|Tel-Avivda]] tugʻilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.mfa.gov.il/mfa/aboutisrael/state/pages/benjamin%20netanyahu.aspx |sarlavha=Benjamin Netanyahu |qaralgan sana=16 June 2021 |nashriyot=Israel Ministry of Foreign Affairs |arxivurl=https://web.archive.org/web/20130606071740/https://www.mfa.gov.il/mfa/aboutisrael/state/pages/benjamin%20netanyahu.aspx |arxivsana=6 June 2013}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |date=13 June 2021 |title=Benjamin Netanyahu, Israel's unseated long-term leader |language=en-GB |publisher=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-middle-east-18008697 |access-date=16 June 2021}}</ref>. Uning onasi Tzila Segal (1912–2000), [[Usmonlilar imperiyasi|Usmonlilar imperiyasi tarkibidagi]] Quddus viloyatining Petah Tikva shahrida tugʻilgan. Otasi Bension Netanyahu (1910–2012), [[Varshava|Varshavada]] tugʻilgan. Ispaniya yahudiylarning oltin davrini oʻrganish sohasida tarixchi boʻlgan. Netanyaxuning otasi tomonidan bobosi Natan Mileykovskiy [[ravvin]] va [[Sionizm|sionist]] yozuvchi boʻlgan. Netanyahuning otasi Falastinga majburan koʻchirilgan paytida familiyasini „Mileykovskiy“dan „Xudo bergan“ degan maʼnoni anglatuvchi „Netanyahu“ga oʻzgartirgan. Uning oilasi asosan [[Ashkenazilar|Ashkenazi]] boʻlsa-da, [[Dezoksiribonuklein kislota|DNK]] testi uning sefard ajdodi borligini aniqlaganini aytdi. U [[Vilna Gaon|Vilna Gaondan]] kelib chiqqanini daʼvo qiladi<ref>Itamar Eichner (25 May 2016) [http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-4807687,00.html „Netanyahu: I have Sephardic roots as well“], [[Ynetnews]]</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Winer |first=Stuart |title=Netanyahu reveals his roots go back to Spain |language=en-US |work=The Times of Israel |url=http://www.timesofisrael.com/netanyahu-reveals-roots-go-back-to-spain/ |access-date=16 August 2020}}</ref>. Netanyahu oilada uch farzandning ikkinchisi edi. [[Quddus|Quddusda]] oʻsgan va taʼlim olgan. Genrietta Szold boshlangʻich maktabida oʻqigan. Uning 6-sinf oʻqituvchisi Rut Rubenstein „Netanyahu xushmuomala, tartibli, olijanob va faol boʻlganini“ aytgan<ref name="JPost responsible">{{Yangiliklar manbasi |last=Lidman, Melanie |date=28 August 2012 |title=PM was 'responsible' sixth-grader, evaluation shows |work=The Jerusalem Post |url=http://www.jpost.com/NationalNews/Article.aspx?id=282840 |access-date=30 August 2012}}</ref>.{{Quote box|Men birlikni juda qadrlayman. Bu bizning hayotimiz haqiqatini oʻzgartiradigan birlik. Harbiy boʻlinma kichik boʻlsa-da, mamlakat harbiylarning butun faoliyatiga taʼsir qila oladi… Boʻlimdagi xizmatim harbiy amaliyotlardagi xatarlar haqidagi tushunchamni kuchaytirdi. Bu men uchun aniq va nazariy emas.|3=Benjamin Netanyahu, on Sayeret Matkal, (''Maariv'' 2007)<ref name="Sayeret Matkal is 50 years old">{{cite web|first=Amir|last=Buhbut|url=http://www.nrg.co.il/online/1/ART1/560/122.html|title=Sayeret Matkal is 50 years old|website=[[NRG Maariv]]|access-date=8 November 2011|archive-date=14 October 2012|archive-url=https://web.archive.org/web/20121014060839/http://www.nrg.co.il/online/1/ART1/560/122.html|url-status=dead}}</ref>|width=220px|align=left}}1956-1958-yillarda va 1963-yildan 1967-yilgacha uning oilasi Amerika Qoʻshma Shtatlari [[Cheltenham Township|Pensilvaniya shtatining Cheltenham Township]] shahrida yashagan<ref name="ynetnews.com">{{Yangiliklar manbasi |date=10 February 2012 |title=Prime Minister Benjamin Netanyahu |publisher=Ynetnews |url=http://www.ynetnews.com/articles/0,7340,L-4187902,00.html |access-date=9 March 2013}}</ref>. Otasi Dropsi kollejida dars bergan<ref name="Moyer">{{Yangiliklar manbasi |last=Moyer |first=Justin |date=3 March 2015 |title=Why Benjamin Netanyahu is so tough: He's from Philadelphia |work=[[The Washington Post]] |url=https://www.washingtonpost.com/news/morning-mix/wp/2015/03/03/why-benjamin-netanyahu-is-so-tough-hes-from-philadelphia/ |url-status=live |access-date=5 March 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150402200554/http://www.washingtonpost.com/news/morning-mix/wp/2015/03/03/why-benjamin-netanyahu-is-so-tough-hes-from-philadelphia/ |archive-date=2 April 2015}}</ref>. Benjamin Cheltenham oʻrta maktabini tugatgan. Maktabda munozaralar klubi, shaxmat klubi va futbol klubida faol ishtirok etgan<ref name="Moyer" />. U va uning ukasi Yonatan bu hududda duch kelgan yuzaki hayot tarzidan, yoshlarning qarshi harakatidan, oila qatnagan Filadelfiya yahudiylar ibodatxonasidagi liberal [[Islohotchi (reformist) yahudiylik|islohot muhitidan]] norozi boʻlishdi<ref name="Moyer" />. Netanyahu 1967-yilda oʻrta maktabni tugatgan. Shu yili Isroilga qaytib kelib, mudofaa kuchlariga xizmatga kirgan. Besh yil davomida mamlakat qurolli kuchlarining „Sayeret Matkal“ maxsus harbiy boʻlinmasida askar sifatida xizmat qilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.newarab.com/features/netanyahus-my-story-eyes-staunch-ideologue |sarlavha=Netanyahu's 'My Story': In the eyes of a staunch ideologue |sana=30 November 2022 |qaralgan sana=2024-01-12 |arxivsana=2024-01-12 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240112172121/https://www.newarab.com/features/netanyahus-my-story-eyes-staunch-ideologue }}</ref>. 1967–1970-yillardagi urushda ishtirok etgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Right-wing Jewish Nationalism Created Netanyahu. Then Netanyahu Became Its Master |work=Haaretz |url=https://www.haaretz.com/opinion/2018-04-27/ty-article-opinion/.premium/how-netanyahu-went-from-creature-to-master-of-jewish-nationalism/0000017f-dedb-d3ff-a7ff-fffb09560000}}</ref>. Isroil harbiylari [[Iordaniya|Iordaniyaga]] bostirib kirgan. 1968-yil mart oyida boʻlib oʻtgan Karame jangida [[Falastin ozodlik tashkiloti]] yetakchisi [[Yosir Arafot|Yosir Arofatni]] qoʻlga olish uchun borgan harbiylar ogʻir zarbalarga uchragan edi. Netanyahu harbiy boʻlinmalardan birida komandir boʻlgan va bir necha bor janglarda yaralangan<ref name="ginsburg12">{{Yangiliklar manbasi |last=Ginsburg |first=Mitch |date=25 October 2012 |title=Saving Sergeant Netanyahu |work=The Times of Israel |url=http://www.timesofisrael.com/saving-sergeant-netanyahu/#!}}</ref>. 1968-yilda Isroilning Livanga bostirib kirishida va 1972-yilning may oyida falastinlik terrorchilar tomonidan garovga olingan [[:ru:Операция_«Изотоп»|Sabena 571 reysini ozod qilish]] amaliyotida yelkasidan oʻq yegan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=14 May 2020 |title=Israel's Benjamin Netanyahu: Commando turned PM |publisher=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-middle-east-18008697 |access-date=24 July 2020}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Melman |first=Yossi |date=18 November 2010 |title=More than six decades on, Israel memorializes late commander of British Army's Jewish Unit |work=Haaretz |url=http://www.haaretz.com/print-edition/features/more-than-six-decades-on-israel-memorializes-late-commander-of-british-army-s-jewish-unit-1.325308 |access-date=17 March 2013 |archive-date=2010-11-20 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101120131606/http://www.haaretz.com/print-edition/features/more-than-six-decades-on-israel-memorializes-late-commander-of-british-army-s-jewish-unit-1.325308 |url-status=dead }}</ref>. 1972-yilda harbiy xizmatdan boʻshatilgan va Sayeret Matkal rezervida qolgan. Keyinchalik, Qoʻshma Shtatlarga oʻqish uchun ketdi. 1973-yil oktyabr oyida [[:ru:Война_Судного_дня|Yom Kippur urushida]] xizmat qilish uchun Isroilga qaytib keldi<ref name="ball">{{Yangiliklar manbasi |last=Ball |first=Charles H. |date=5 June 1996 |title=Professor recalls Netanyahu's intense studies in three fields |publisher=MIT Tech Talk |url=http://web.mit.edu/newsoffice/1996/netanyahu-0605.html |access-date=17 March 2013}}</ref>. [[Suvaysh kanali]] boʻylab Misr kuchlariga qarshi maxsus harbiy amaliyotda qatnashgan. Amaliyot tafsilotlari bugungacha maxfiyligicha qolmoqda<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=13 September 2013 |script-title=he:40 שנה לאחור: היכן היו אז, המנהיגים של היום? |language=he |trans-title=40 years ago: where were the leaders of today? |publisher=[[Walla!]] |url=https://news.walla.co.il/item/2677526}}</ref>. 1972-yil oxirida AQShga qaytib keldi [[Massachusetts texnologiya instituti|Massachusets Texnologiya Institutida]] (MIT) arxitektura boʻyicha oʻqidi<ref>Cathy Hartley, David Lea, Paul Cossali, Annamarie Rowe, ''Survey of Arab-Israeli Relations'' (Taylor & Francis, 2004), p. 522</ref>. '''Ben Nitay''' ismi bilan 1975-yil fevral oyida arxitektura boʻyicha bakalavr darajasini oldi<ref name="MITDegrees">{{Veb manbasi |url=http://web.mit.edu/registrar/stats/degrees/index.html |sarlavha=Enrollment Statistics |nashriyot=MIT Office of the Registrar |qaralgan sana=17 October 2012}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |date=15 May 2011 |title=The MIT 150: 150 Ideas, Inventions, and Innovators that Helped Shape Our World |work=The Boston Globe |url=http://www.boston.com/news/education/higher/specials/mit150/mitlist/?page=full |access-date=8 August 2011 |archive-url=https://web.archive.org/web/20130817152408/http://www.boston.com/news/education/higher/specials/mit150/mitlist/?page=full |archive-date=2013-08-17 |url-status=dead}}</ref>. 1976-yil iyun oyida [[Magistr|magistrlik darajasini]] oldi<ref name="ball2">{{Yangiliklar manbasi |last=Ball |first=Charles H. |date=5 June 1996 |title=Professor recalls Netanyahu's intense studies in three fields |publisher=MIT Tech Talk |url=http://web.mit.edu/newsoffice/1996/netanyahu-0605.html |access-date=17 March 2013}}</ref>. Bir vaqtning oʻzida siyosatshunoslik fanlari boʻyicha doktoranturada oʻqidi, biroq Entebbe bosqinida ukasi oʻlimi tufayli oʻqishi toʻxtatildi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=20 February 2009 |title=Profile: Benjamin Netanyahu |publisher=BBC News |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/middle_east/2393677.stm |access-date=9 March 2013}}</ref>. Netanyahu [[1976-yil]]dan 1978-yilgacha kompaniyada ishlagan Massachusets shtatining Boston shahridagi [[Boston Consulting Group]] kompaniyasida iqtisodiy maslahatchi boʻlgan edi. Kompaniyada Mitt Romney bilan birga ishlagan, u bilan doimiy doʻstlik munosabatlarini oʻrnatgan. Romney Netanyahuni oʻsha paytda „aniq nuqtai nazarga ega kuchli shaxs“ deb taʼriflagan va „bir-birlarini juda yaxshi tushunganliklarini“ aytgan<ref name="Barbaro">{{Yangiliklar manbasi |last=Barbaro |first=Michael |date=7 April 2012 |title=A Friendship Dating From 1976 Resonates in 2012 |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2012/04/08/us/politics/mitt-romney-and-benjamin-netanyahu-are-old-friends.html?_r=1&ref=politics&pagewanted=all |access-date=7 April 2012}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Isroil Bosh vazirlari}} {{DEFAULTSORT:Netanyahu, Benjamin}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Dunyoviy yahudiylar]] r8oyw7fyo9r8avutklgj9lesowk6mds Rapqon 0 685276 6318196 6314320 2026-10-24T16:33:10Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/~2026-56267-16|~2026-56267-16]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56267-16|munozara]]) tomonidan qilingan [[Vikipediya:Vandalizm|vandalizm]] tahrirlari qaytarildi. 6318196 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | oʻzbekcha nomi = Rapqon <br /> {{lang-ru|Рапкан}} | mavqe = Shaharcha | mamlakat = Oʻzbekiston | mintaqa turi = viloyat | mintaqa = Fargʻona viloyati | jadvalda mintaqa = | tuman turi = tuman | tuman = Beshariq tumani | jadvalda tuman = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | qaram = | gerb = | bayroq = |lat_dir = N|lat_deg= 40|lat_min= 21|lat_sec=06 |lon_dir = E|lon_deg= 70|lon_min= 39|lon_sec=36 |CoordAddon = |CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = 300 | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mamlakat xaritasi = | mintaqa xaritasi = | tuman xaritasi = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = | aholi = | sanalgan yil = | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxronim = | vaqt mintaqasi = +5 | DST = | telefon kodi = | pochta indeksi = | pochta indekslari = | sayt = | avtomobil kodi = | identifikator turi = | raqamli identifikator = | Commons turkumi = }} '''Rapqon''' ({{lang-ru|Рапкан}}) – [[Oʻzbekiston Respublikasi]] [[Fargʻona viloyati]] [[Beshariq tumani]]ga qarashli shaharcha. 2009-yilda shaharcha maqomi berilgan.<ref>[http://static.norma.uz/documents/15.12.08/68.rtf POSTANOVLYeNIYe KABINYeTA MINISTROV RYeSPUBLIKI UZBYeKISTAN 13.03.2009 g. N 68 O DOPOLNITYeLNIX MYeRAX PO SOVYeRShYeNSTVOVANIYu ADMINISTRATIVNO-TYeRRITORIALNOGO USTROYSTVA NASYeLYeNNIX PUNKTOV RYeSPUBLIKI UZBYeKISTAN]</ref> Hozirgi kunda ushbu shaharchada jami 2 ta umumiy oʻrta taʼlim maktabi faoliyat olib bormoqda. Ular Yangi Qoʻrgʻoncha MFYda joylashgan 26-umumiy oʻrta taʼlim maktabi hamda Yangi Yuqor MFYda joylashgan 27-umumiy oʻrta taʼlim maktabi. Shaharchada jami 4 ta bolalar bogʻchasi ham mavjud. == Mashhur kishilari == * [[Umarali Normatov]] — adabiyotshunos, tanqidchi.<ref>{{yangiliklar manbasi |title=Adabiyotshunos olim Umarali Normatov vafot etdi |url=https://kun.uz/news/2022/01/29/adabiyotshunos-olim-umarali-normatov-vafot-etdi |accessdate=7-sentabr 2025-yil |agency=Web Expert |publisher=[[Kun.uz]] |date=2022-yil 29-yanvar}}</ref> * [[Shohjahon Ergashev]] — Oʻzbekistonlik bokschi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%AD%D1%80%D0%B3%D0%B0%D1%88%D0%B5%D0%B2,_%D0%A8%D0%B0%D1%85%D0%B4%D0%B6%D0%B0%D1%85%D0%B0%D0%BD|sarlavha=Эргашев, Шахджахан|sana=9-mart 2022-yil|muallif=Wikipedia.ru|ish=ruscha|oy=Mart}}</ref> == Manbalar == {{Manbalar}} {{chala}} [[Turkum:Oʻzbekiston:Shaharchalar]] [[Turkum:Beshariq tumani]] f3svb5ge2p31pt3282x3gtb2xbk9egy Andoza:Videoformatlar 10 685692 6318201 6314097 2026-10-24T16:37:54Z Mirishkorlik 75661 [[Special:Contributions/~2026-56324-66|~2026-56324-66]] ([[User talk:~2026-56324-66|munozara]]) tomonidan qilingan [[Special:Diff/6314097|6314097]]-sonli tahrir qaytarildi [[Vikipediya:Vandalizm|Konstruktiv boʻlmagan]] tahrirni qaytardim 6318201 wikitext text/x-wiki {{Navbox with collapsible groups |name = Videoformatlar |state = {{{state<includeonly>|collapsed</includeonly>}}} |title = [[Videoformat]]lar |listclass = hlist |selected = {{{1|TV}}} |sect1 = Televideniye |abbr1 = TV |list1 = {{Navbox|subgroup |group1 = [[Analog televideniye|Analog]] |list1 = {{Navbox|subgroup |groupwidth = 13em |group1 = 525 [[Video|satr]] |list1 = * [[CCIR System M|System M]] * [[NTSC]] * [[NTSC-J]] * [[PAL-M]] |group2 = 625 satr |list2 = * [[PAL]] ** [[CCIR System B|System B]] ** [[CCIR System D|System D]] ** [[CCIR System G|System G]] ** [[CCIR System H|System H]] ** [[CCIR System I|System I]] ** [[CCIR System K|System K]] * [[PAL-N]] * [[PALplus]] * [[SECAM]] ** [[CCIR System B|System B]] ** [[CCIR System D|System D]] ** [[CCIR System G|System G]] ** [[CCIR System K|System K]] ** [[CCIR System L|System L (SECAM-L)]] |group3 = [[Audio signali|Audio]] |list3 = * [[Koʻp kanalli televizion ovoz|BTSC (MTS)]] * [[EIAJ MTS|EIAJ]] * [[NICAM]] * [[SAP]] * [[Sound-in-Syncs]] * [[Zweikanalton|Zweikanalton (A2/IGR)]] |group4 = Yashirin signallar |list4 = * [[Yashirin subtitrlar]] * [[CGMS-A]] * [[EPG]] * [[GGCR]] * [[PDC]] * [[Telematn]] * [[VBI]] * [[VEIL]] * [[VIT]] * [[VITC]] * [[WSS]] * [[XDS]] |group5 = Tarix |list5 = * [[Televizion tizimlar (1940-yillargacha)|1940-yillargacha]] * [[Mexanik televideniye]] * [[180 satrli televizion sistema|180 satr]] * [[405 satrli televizion sistema|405 satr]] ** [[CCIR System A|System A]] * [[441 satrli televizion sistema|441 satr]] * [[Analog high-definition television system#819-line|819 satr]] * [[MAC]] * [[MUSE]] }} |group2 = [[Raqamli televideniye|Raqamli]] |list2 = {{Navbox|subgroup |groupwidth = 13em |group1 = [[Satrlararo yoyilma]] |list1 = * [[SDTV]] ** [[480i]] ** [[576i]] * [[HDTV]] ** [[1080i]] |group2 = [[Progressiv yoyilma]] |list2 = * [[LDTV]] ** [[1seg]] ** [[240p]] ** [[288p]] * [[EDTV]] ** [[480p]] ** [[576p]] * [[HDTV]] ** [[720p]] ** [[1080p]] * [[UHDTV]] ** [[2160p]] ** [[4320p]] |group3 = [[MPEG-2]] standartlari |list3 = * [[ATSC]] * [[DVB]] * [[ISDB]] * [[DTMB]] * [[DVB 3D-TV]] |group4 = [[H.264/MPEG-4 AVC|MPEG-4 AVC]] standartlari |list4 = * [[ATSC|ATSC A/72]] * [[DMB]] * [[DTMB]] * [[DVB]] * [[SBTVD]] * [[1seg]] |group5 = [[HEVC]] standartlari |list5 = * [[ATSC 3.0]] |group6 = [[Hajmiy ovoz|Audio]] |list6 = * [[Dolby Digital|AC-3]] ([[Hajmiy ovoz|5.1]]) * [[Dolby AC-4|AC-4]] * [[DTS]] * [[MPEG-1 Audio Layer II]] * [[MPEG Multichannel]] * [[PCM]] * [[LPCM]] * [[AAC]] * [[HE-AAC]] * [[MPEG-H 3D Audio]] |group7 = Yashirin signallar |list7 = * [[AFD]] * [[Yashirin subtitrlar]] * [[DVB-CPCM|CPCM]] * [[EPG]] * [[Telematn]] }} }} }}[[Turkum:Televideniye terminologiyasi]]<noinclude> {{collapsible option}} </noinclude> r7c1a75d2zdfq2xz8e8njnrmfizpi04 GitHub 0 698024 6318262 5495938 2026-10-24T20:05:40Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318262 wikitext text/x-wiki {{Vebsayt bilgiqutisi |nomi = GitHub, Inc. |logo = [[Fayl:Font Awesome 5 brands github.svg|x64px]] [[Fayl:Octicons-logo-github.svg|x64px]] |screenshot = |tavsif = |asl_nomi = |joriy holati = Faol |shiori = |tijoratmi = |turi = Shoʻba |roʻyxatdan_oʻtish = Ixtiyoriy |til = inglizcha |egasi = [[Microsoft]] |yaratuvchisi = {{plainlist| * [[Tom Preston-Werner|Tom Preston-Verner]] * [[Chris Wanstrath|Kris Vantras]] * [[P. J. Hyett|P.J. Hayet]] * Scott Chacon}} | CEO = [[Nat Friedman]] | key_people = {{plainlist| * [[Erica Brescia]] (COO) * [[Carrie Olesen]] (CHRO) * Mike Taylor (CFO) }} |ochilgan_sanasi = {{start date and age|2008|2|8}} |aleksa = {{DecreasePositive}} 80 ({{as of|2020|01|13|alt=Yanvar 2020}})<ref>{{Veb manbasi |title=github.com Competitive Analysis, Marketing Mix and Traffic - Alexa |url=https://www.alexa.com/siteinfo/github.com |website=www.alexa.com |accessdate=13-yanvar 2020-yil |archive-date=31-mart 2013-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20130331175229/http://www.alexa.com/siteinfo/github.com }}</ref> |aylanma_mablagʻi = |foyda = |Foydalanuvchilar = 40 mln. |Xodimlar = 1079 |url = {{URL|https://github.com}} }} '''GitHub, Inc.''' — [[Amerika Qoʻshma Shtatlari]]da joylashgan global shirkatlardan biri boʻlib, Gitdan foydalanib dasturiy taʼminotni ishlab chiqish hamda versiyalarni boshqarish uchun hosting beradi. U 2018-yildan buyon [[Microsoft]]ga tegishli shirkat hisoblanadi<ref name="techcrunch">{{Veb manbasi|url=https://techcrunch.com/2018/06/04/microsoft-has-acquired-github-for-7-5b-in-microsoft-stock/|title=Microsoft has acquired GitHub for $7.5B in stock|website=TechCrunch|language=inglizcha|access-date=4-iyun, 2018}}</ref>. Bu tarqatilgan versiyani boshqarish va Gitning „manba kodlarini boshqarish“ ({{lang-en|source code management}}, SCM) funksiyalarini, shuningdek oʻziga xos xususiyatlarini taqdim etadi. U kirishni boshqarish va har qanday loyiha uchun xatolarni kuzatish, xususiyatlarni soʻrash, vazifalarni boshqarish va wikilar kabi bir nechta hamkorlik xususiyatlarini taʼminlaydi<ref name="hugeinvestment">{{Yangiliklar manbasi |url = https://techcrunch.com/2012/07/09/github-pours-energies-into-enterprise-raises-100-million-from-power-vc-andreesen-horowitz/ |title = GitHub Pours Energies into Enterprise – Raises $100 Million From Power VC Andreessen Horowitz |date = 9-iyul, 2012 |first1 = Alex |last1 = Williams |work = TechCrunch |quote = Andreessen Horowitz is investing an eye-popping $100&nbsp;million into GitHub }}</ref>. == Mashhurlik== Ilk shaxsiy [[Repozitoriy|ombor]] 2008-yil 12-yanvarda yaratilgan. 2011-yil soʻngiga kelib loyihada milliondan ortiq<ref>[https://github.com/blog/936-one-million One Million — GitHub]</ref> va ikki million<ref>[https://github.com/blog/841-those-are-some-big-numbers Those are some big numbers — GitHub]</ref> roʻyxatdan oʻtadi. 2017-yil mart holatiga koʻra saytda 58 million ombor mavjud edi<ref>{{Veb manbasi|url=https://github.com/about|title=Build software better, together|publisher=GitHub|lang=inglizcha|accessdate=3-may 2017-yil}}</ref>. 2008-yil soʻngida Github „Eng zoʻr debyut-startap“ mukofatini qoʻlga kiritadi<ref>[https://techcrunch.com/2009/01/10/congratulations-to-the-crunchies-winners-facebook-takes-top-prize-for-second-year/ Congratulations To the Crunchies Winners; Facebook Takes Top Prize For Second Year]</ref>. Githubda [[Linux]] yadrosining chiqish kodi joylashtirilgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://github.com/torvalds/linux|title=torvalds/linux|publisher=GitHub|lang=en|accessdate=2018-06-08}}</ref>. Koʻpgina yirik IT-kompaniyalar ushbu xizmatda oʻzlarining rasmiy omborlarini joylashtiradilar: * [[Facebook]]<ref>[http://github.com/facebook facebook’s Profile — GitHub]</ref> * [[Twitter]]<ref>[http://github.com/twitter twitter’s Profile — GitHub]</ref> * [[Google]] * [[HP webOS]]<ref>[http://github.com/palm palm’s Profile — GitHub]</ref> * [[Yahoo]]<ref>[http://github.com/yahoo yahooʻs Profile — GitHub]</ref> * [[Perl]]<ref>[http://github.com/blog/276-perl-mirror-on-github Perl mirror on GitHub]</ref><ref>[http://github.com/github/perl/tree/8d063cd8450e59ea1c611a2f4f5a21059a2804f1 Perl’s first commit, 1987-12-17]</ref> * [[RedHat]]<ref>[https://github.com/redhat-developer RedHatʼs Developer Profile — GitHub]</ref> * [[Erlang]] * [[Scala]]<ref>[http://www.scala-lang.org/node/11735 Scala SVN -&gt; Github Migration | The Scala Programming Language]</ref><ref>[https://github.com/scala/scala scala/scala — GitHub]</ref> * [[Ruby on Rails]]<ref>{{Veb manbasi |url=http://weblog.rubyonrails.com/2008/4/11/rails-premieres-on-github |title=Riding Rails: Rails premieres on GitHub |accessdate=20-yanvar 2009-yil |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090210174020/http://weblog.rubyonrails.com/2008/4/11/rails-premieres-on-github |archivedate=10-fevral 2009-yil |deadlink=yes }}</ref> * [[LineageOS]]<ref>[https://github.com/LineageOS LineageOS (LineageOS Android) · GitHub]</ref> * [[PHP]]<ref>[https://github.com/blog/1084-php-source-now-available-on-github PHP source now available on GitHub · GitHub]</ref> * [[JUnit]] * [[jQuery]] * [[Prototype]] * [[MooTools]] * [[Microsoft]] * [[osCommerce]] * [[Valve]]<ref>[https://github.com/ValveSoftware/ Valveʼs Profile — GitHub]</ref> * [[Apple]]<ref>[https://github.com/apple/ Appleʼs Profile — GitHub]</ref> GitHub AQSh federal agentliklarining ochiq loyihalarini eʼlon qildi<ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20170214002740/https://code.gov/#/explore-code/ |arxivsana=2017-02-14 |sarlavha=arxiv nusxasi |url=https://code.gov/#/explore-code/ |qaralgan sana=2020-07-31}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Commons turkum}} * {{rasmiy sayt|https://github.com/}} [[Turkum:Kross-platformali dasturlar]] qlsswm5pg22rvzkwj8djzlo3b9drxcb Futbol boʻyicha 2014-yilgi Turkiya kubogi finali 0 699591 6318072 5858777 2026-10-24T12:07:20Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318072 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=avgust 2024}} {{Futbol oʻyini bilgiqutisi | title = 2014-yilgi Turkiya kubogi finali | other_titles = | image = | event = | caption = | team1 = [[Galatasaroy (futbol klubi)|Galatasaroy]] | team1association = | team1score = 1 | team2 = [[:tr:Eskişehirspor|Eskişehirspor]] | team2association = | team2score = 0 | details = | date = {{Start date|2014|05|7|df=y}} | stadium = [[Koʻniya Otaturk stadioni]] | city = [[Koʻniya]] | man_of_the_match1a = Wesley Sneijder | man_of_the_match1atitle = | man_of_the_match1b = | man_of_the_match1btitle = | fair_player1 = | fair_player1title = | woman_player1 = | woman_player1title = | referee = Hüseyin Göçek | attendance = 22,456 | weather = Qisman bulutli (13,6 °C)<ref>{{Web manba |url=http://www.mgm.gov.tr/taxmin/il-ve-ilceler.aspx?m=KONYA |title=İl ve İlçe Merkezlerinde 5 Günlük Taxmin |publisher=Mgm.gov.tr |archivedate=2014-05-07 |archiveurl=https://www.webcitation.org/6POrRK1cG?url=http://www.mgm.gov.tr/taxmin/il-ve-ilceler.aspx?m=KONYA |archivehistory=7-may 2014 |accessdate=2020-09-08 }}</ref> | previous = [[Futbol boʻyicha 2013-yilgi Turkiya kubogi finali|2013]] | next = [[Futbol boʻyicha 2015-yilgi Turkiya kubogi finali|2015]] }} '''2014-yilgi Turkiya kubogi finali''' – [[2014-yil]]ning [[7-may]] kuni [[Koʻniya Otaturk stadioni]]da [[Galatasaroy (futbol klubi)|Galatasaroy]] va [[:tr:Eskişehirspor|Eskişehirspor]] jamoalari 2013—2014-yilgi Turkiya kubogida gʻalaba qozonish uchun bahslashgan Turkiya Kubogining 52-final oʻyini edi. [[Galatasaroy (futbol klubi)|Galatasaroy]] Wesley Sneijderning 70-daqiqada urgan goli bilan hisobni ochdi va oʻyin oxiriga qadar saqlab qoldi. Natijada jamoa oʻz tarixida 15-marta Turkiya kubogining gʻolibiga aylandi. Sariq-qirmizilar Turkiya kubogida gʻalaba qozongan jamoa sifatida shu yilda [[Turkiya oliy ligasi]]da gʻolib boʻlgan [[Fenerbahche]] jamoasi bilan Turkiya superkubogi uchun maydonga tushdilar. Soʻnggi marta Turkiya kubogini [[2005-yil]]da qoʻlga kiritgan Galatasaroy, bu chempionlik kubogini 9 yil oʻzi bilan muzeyda saqladi. Galatasaroy jamoasining texnik direktori boʻlgan [[Roberto Mancini]] ilk bor jamoa bilan kubogni qoʻlga kiritdi. Shuningdek, Fiorentina, [[Lazio (futbol klubi)|Latsio]], [[Internazionale Milano (futbol klubi)|Internazionale]] va [[Manchester City F.C.|Manchester City]] jamoalari bilan mamlakat kubogi chempionligini qoʻlga kiritgan italiyalik murabbiy shu tariqa oʻz faoliyati davomida ishlagan barcha klub jamoalari bilan mamlakat kubogi chempionligini yutdi. == Oʻtmish == Turkiya kubogini eng oxirgi marta [[2005-yil]]da qoʻlga kiritgan Galatasaroy Turkiya kubogi finallarida 19 marta ishtirok etib, 14 tasida gʻalabani qoʻlga kiritgan. [[1963-yil]]gi kubog finalida [[Fenerbahche]]ni 2-1 hisobida magʻlub etgan Galatasaroy [[1966]], [[1993]], [[1994]], [[1998]] va [[1999-yil]]larda Beshiktosh bilan toʻqnashdi. [[1964-yil]]gi finalning birinchi oʻyinida 0-0 hisobida durang oʻynagan Altay jamoasi, ikkinchi oʻyinda maydonga tushmagani uchun Galatasaroy federatsiya tomonidan 3-0 hisobi bilan gʻolib deb topildi va shu tariqa gʻalaba qozongan va chempion boʻlgan birinchi jamoaga aylandi<ref name="Milliyetbilgi">{{veb manbasi|url=http://skorer.milliyet.com.tr/galatasaray-eskisehirspor-maci/-/detay/1871144/default.htm|title=Galatasaray-Eskişehirspor maçı bilet fiyatları belli oldu|publisher=[[Milliyet (gazete)|skorer.milliyet.com.tr]]|archivedate=2014-04-29|archivehistory=29 Nisan 2014|archiveurl=https://www.webcitation.org/6PCRZVlW4?url=http://skorer.milliyet.com.tr/galatasaray-eskisehirspor-maci/-/detay/1871144/default.htm|accessdate=2020-09-22}}</ref>. Sariq-sirmizilar Turkiya kubogini [[1991]], [[1996]] va [[2000-yil]]larda qoʻshimcha daqiqalar bilan, [[1976-yil]]da esa penaltilar seriyasi bilan oʻz muzeylariga olib kelishdi. [[1963]], [[1964]], [[1965]] va [[1966-yil]]larda ketma-ket 4 marta kubog bahslarida gʻolib boʻldi<ref name="Gsarkaplanajansspor">{{veb manbasi|url=http://www.ajansspor.com/futbol/turkiyekupasi/h/20140506/turkiye_kupasi_finallerinden_carpici_notlar.html|title=Türkiye Kupası finallerinden çarpıcı notlar|publisher=[[Ajansspor|Ajansspor.com]]|archivedate=2014-05-06|archivehistory=6-may 2014|archiveurl=https://www.webcitation.org/6PMjmxw1i?url=http://www.ajansspor.com/futbol/turkiyekupasi/h/20140506/turkiye_kupasi_finallerinden_carpici_notlar.html|accessdate=2020-09-22}}</ref>. Finalga qadar kubog bahslarida 3 marta maydonga tushgan Eskişehirspor esa eng oxirgi marta kubogni [[1971-yil]] Bursasporni magʻlub etgan holda qoʻlga kiritgan edi. Eskişehirspor [[1970-yil]]da Göztepe jamoasiga, [[1987-yil]]da Gençlerbirliği jamoasiga finalda magʻlub boʻlgan<ref name="kupatarihi">{{veb manbasi|url=http://www.bloomberght.com/haberler/haber/1544311-galatasaray-ile-eskisehir-finalde-ilk-kez-rakip|title=Galatasaray ile Eskişehir finalde ilk kez rakip|publisher=[[Bloomberg HT|bloomberght.com]]|archivedate=2014-04-29|archivehistory=29 Nisan 2014|archiveurl=https://www.webcitation.org/6PCIYSbl3?url=http://www.bloomberght.com/haberler/haber/1544311-galatasaray-ile-eskisehir-finalde-ilk-kez-rakip|accessdate=2020-09-22}}</ref>. Jamoa [[1971-yil]]gi Turkiya kubogidan biroz oʻtib, 1971-yilgi Prezident kubogi finalida Galatasaroyni 3-2 hisobida magʻlub etgan va kubogda gʻolib boʻlgan<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.ajansspor.com/futbol/turkiyekupasi/h/20140506/finale_nasil_geldiler.html|title=Finale nasıl geldiler?|publisher=[[Ajansspor|Ajansspor.com]]|archivedate=2014-05-06|archivehistory=6-may 2014|archiveurl=https://www.webcitation.org/6PMn05uNo?url=http://www.ajansspor.com/futbol/turkiyekupasi/h/20140506/finale_nasil_geldiler.html|accessdate=2020-09-22}}</ref>. Ikki jamoa finalga qadar 72 marta oʻzaro toʻqnash kelishgan. Bu oʻyinlarning 30 tasida Galatasaroy va 14 tasida Eskişehirspor gʻalaba qozongan boʻlsa, 28 ta bahs durang natija bilan yakunlangan<ref name="Tüm maçlar">{{veb manbasi|title=Eskişehirspor - Galatasaray Takımları Aralarındaki Bütün Maçlar|url=http://www.mackolik.com/Comparison/AllMatches.aspx?id=1300268|publisher=Mackolik.com|erişimtarihi=16 Haziran 2014|archiveurl=https://archive.today/20140616133207/http://www.mackolik.com/Comparison/AllMatches.aspx?id=1300268|archivedate=16 Haziran 2014|dead-url=yes}} {{Webarxiv|url=https://archive.today/20140616133207/http://www.mackolik.com/Comparison/AllMatches.aspx?id=1300268 |date=2014-06-16 }}</ref>. Ikki jamoa ilk marta 1962-63-yilgi mavsumda Turkiya kubogida 14 marta toʻqnash kelishgan<ref name="Tüm maçlar"/>. Bu oʻyinlarning 6 tasida Galatasaroy, 4 tasida Eskişehirspor gʻalaba qozongan boʻlsa, qolgan 4 ta oʻyinda durang natija qayd etildi<ref>{{veb manbasi|title=Galatasaray 3 - 0 Eskişehirspor|url=http://www.galatasaray.org/futbol/superlig/haber/19282.php|publisher=Galatassaray.org|archivehistory=16 Haziran 2014|archiveurl=https://archive.today/20140616134750/http://www.galatasaray.org/futbol/superlig/haber/19282.php|arşivtarihi=16 Haziran 2014|archivedate=8 Şubat 2014|dead-url=no}}</ref>. == Finalgacha == Eskişehirspor kubok oʻyinlariga ikkinchi saralash bosqichida qoʻshilgan. Bu bosqichda u Çıksalınsporni 7-0 hisobida magʻlub etib, keyingi bosqichga yoʻl oldi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.anadolugazetesi.net/kupada-rakibimiz-ciksalinspor-n-13903.aspx|title=Kupada rakibimiz Çıksalınspor|publisher=Anadolugazetesi.net|history=17-sentabr 2013-yil|archivedate=22-sentabr 2013-yil|archiveurl=https://web.archive.org/web/20130922051413/http://www.anadolugazetesi.net/kupada-rakibimiz-ciksalinspor-n-13903.aspx|deathurl=evet|access-date=2020-12-05|archive-date=2013-09-22|archive-url=https://web.archive.org/web/20130922051413/http://www.anadolugazetesi.net/kupada-rakibimiz-ciksalinspor-n-13903.aspx|url-status=dead}}</ref>. Uchinchi saralash bosqichida [[Alanyaspor]] bilan toʻqnashgan jamoa 2-0 hisobida gʻalaba qozondi. Galatasaroy esa kubok oʻyinlariga toʻrtinchi saralash bosqichidan qoʻshildi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.sabah.com.tr/Spor/Futbol/2013/10/30/eskisehirspor-alanyaspor-canli|title=Es-Es yoluna devam ediyor|publisher=[[Sabah (gazete)|Sabah]]|history=30-oktabr 2013-yil|archivedate=30-aprel 2014-yil|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502033040/http://www.sabah.com.tr/Spor/Futbol/2013/10/30/eskisehirspor-alanyaspor-canli|archivedate=2-may 2014-yil|deathurl=evet}}</ref>. Bu turda Gaziantep jamoasi bilan toʻqnash keldi. Oʻyin penaltilar seriyasiga qadar 2-2 hisob bilan tugadi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/galatasaray-kabustan-gec-uyandiSXHBQ356890SXQ|title=Galatasaray kabustan geç uyandı|publisher=[[Sporx]]|history=3-dekabr 2013-yil|archivedate=30-aprel 2014-yil|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502000145/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/galatasaray-kabustan-gec-uyandiSXHBQ356890SXQ|archivedate=2-may 2014-yil|deathurl=evet}}</ref>. Oʻyinda penaltilar seriyasida 6-5 hisobida ustun kelgan Galatasaroy jamoasi gʻolib boʻldi va keyingi bosqichga oʻtdi. Eskişehirspor ham toʻrtinchi turda Vanspor jamoasini 4-1 hisobi bilan magʻlub etib, keyingi bosqichga chiqdi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://skorer.milliyet.com.tr/eskisehirspor-belediye-vanspor/-/detay/1803021/default.htm|title=Eskişehirspor-Belediye Vanspor: 4-1|publisher=[[Milliyet (gazete)|Skorer.milliyet.com.tr]]|history=5-dekabr 2013-yil|archivedate=30-aprel 2014-yil|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131208213038/http://skorer.milliyet.com.tr/eskisehirspor-belediye-vanspor/-/detay/1803021/default.htm|archivehistory=8-dekabr 2013-yil|deathurll=evet|access-date=2020-12-05|archive-date=2013-12-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20131208213038/http://skorer.milliyet.com.tr/eskisehirspor-belediye-vanspor/-/detay/1803021/default.htm|url-status=dead}}</ref>. Guruhlarga qoʻshilish uchun eng oxirgi beshinchi bosqichdan oʻtish kerak edi. Bu bosqichda Galatasaray Balıkesirsporni 4-0<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://spor.internethaber.com/spor/turkiye-kupasi/galatasaray-balikesirspor-ile-karsilasiyor-179223.html|title=Galatasaray'dan Balıkesirspor'a 4-0'lık tarife|publisher=Spor.internethaber.com|history=12-dekabr 2013-yil|archivedate=30-aprel 2014-yil|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502001324/http://spor.internethaber.com/spor/turkiye-kupasi/galatasaray-balikesirspor-ile-karsilasiyor-179223.html|archivehistory=2-may 2014-yil|deathurl=evet|access-date=2020-12-05|archive-date=2014-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20140502001324/http://spor.internethaber.com/spor/turkiye-kupasi/galatasaray-balikesirspor-ile-karsilasiyor-179223.html|url-status=dead}}</ref>, Eskişehirspor Fethiyesporni 3-0 hisobida magʻlub etdi va guruhlarga qoʻshilishdi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.ntvspor.net/haber/gunun-haberleri/100083/eses-turladi|title=Es-Es turladı|publisher=[[NTVSpor.net]]|history=19-dekabr 2013-yil|archivedate=30-aprel 2014-yil|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502032449/http://www.ntvspor.net/haber/gunun-haberleri/100083/eses-turladi|archivehistory=2-may 2014-yil|deathurl=hayır}}</ref>. [[Galatasaroy (futbol klubi)|Galatasaroy]] kubok guruhlarida Antalyaspor, Elazığspor va Tokatspor bilan birgalikda B guruhiga joylashdi. Galatasaroy guruhdagi birinchi oʻyinida 2-liga jamoasi Tokatsporni 2:0 hisobida magʻlub etdi va dastlabki uch ochkoni qoʻlga kiritdi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=https://www.ntvspor.net/haber/ziraat-turkiye-kupasi/101430/aslan-kazanmasini-bildi|title=Aslan kazanmasını bildi!|publisher=[[NTVSpor.net]]|history=15-yanvar 2014-yil|archivedate=30-aprel 2014-yil|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502032454/https://www.ntvspor.net/haber/ziraat-turkiye-kupasi/101430/aslan-kazanmasini-bildi|archivehistory=2-may 2014-yil|deathurl=hayır}}</ref>. Ikkinchi oʻyinda [[Turkiya oliy ligasi]] jamoalaridan biri Antalyaspor bilan 1-1 hisobida durang oʻynadi va bir ochko qoʻlga kiritdi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://spor.haberler.com/galatasaray-antalyaspor-ile-1-1-berabere-kaldi-5564154-haberi/|title=Galatasaray, Antalyaspor ile 1-1 Berabere Kaldı|publisher=Spor.haberler.com|history=19-yanvar 2014-yil|archivedate=30-aprel 2014-yil|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502032543/http://spor.haberler.com/galatasaray-antalyaspor-ile-1-1-berabere-kaldi-5564154-haberi/|archivehistory=2-may 2014-yil|deathurl=evet|access-date=2020-12-05|archive-date=2014-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20140502032543/http://spor.haberler.com/galatasaray-antalyaspor-ile-1-1-berabere-kaldi-5564154-haberi/|url-status=dead}}</ref>. Jamoa uchinchi oʻyinida Elazığspor bilan toʻqnash keldi va maydondan 1-0 hisobida yutqazdi va guruhdagi yagona magʻlubiyatini tan oldi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.fanatik.com.tr/aslan-kupada-kayip-1-0_3_Detail_214_352496.htm|title=Aslan kupada kayıp: 1-0|publisher=[[Fanatik (gazete)|Fanatik.com.tr]]|history=22 Ocak 2014-yil|archivedate=30-aprel 2014-yil|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140501235848/http://www.fanatik.com.tr/aslan-kupada-kayip-1-0_3_Detail_214_352496.htm|archivehistory=1-may 2014|deaturl=evet|access-date=2020-12-05|archive-date=2014-05-01|archive-url=https://web.archive.org/web/20140501235848/http://www.fanatik.com.tr/aslan-kupada-kayip-1-0_3_Detail_214_352496.htm|url-status=dead}}</ref>. Guruhdagi toʻrtinchi oʻyinda u yana Elazığspor bilan toʻqnash keldi va raqibini 3-0 hisobida magʻlub etdi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://haber.stargazete.com/spor/galatasaray-elazigspor-kupa-maci-ozeti-golleri-izle/haber-836452|title=Galatasaray Elazığspor maçı özeti golleri izle 3-0 (GS Elazığ maç özeti)|publisher=[[Star (gazete)|Haber.stargazete.com]]|tarih=29 Ocak 2014|archivedate=30 Nisan 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502004749/http://haber.stargazete.com/spor/galatasaray-elazigspor-kupa-maci-ozeti-golleri-izle/haber-836452|archivehistory=2-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Beshinchi uchrashuvida u Tokatsporni 3-0 hisobida magʻlub etishga muvaffaq boʻldi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://spor.bugun.com.tr/kupada-doludizgin-haberi/961961|title=Galatasaray Tokatspor'u 3-0 mağlup etti|publisher=[[Bugün (gazete, 2003)|Spor.bugun.com.tr]]|history=6 Şubat 2014|archivedate=30 Nisan 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502013526/http://spor.bugun.com.tr/kupada-doludizgin-haberi/961961|archivehistory=2-may 2014|deathurl=evet|access-date=2020-12-05|archive-date=2014-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20140502013526/http://spor.bugun.com.tr/kupada-doludizgin-haberi/961961|url-status=dead}}</ref>. Oʻz guruhidagi soʻnggi uchrashuvida Antalyaspor bilan toʻqnash kelgan Galatasaroy 0-0 hisobida durang oʻynadi va guruhni Antalyaspordan keyin ikkinchi oʻrinda tugatdi va yarim finalga oʻz nomini yozdirib qoʻydi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www2.galatasaray.org/futbol/turkiyekupasi/haber/19311.php|title=Galatasaray 0 - 0 MP Antalyaspor|publisher=[[Galatasaray SK|Galatasaray.org]]|tarih=12 Şubat 2014|erişimtarihi=30 Nisan 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140301172307/http://www2.galatasaray.org/futbol/turkiyekupasi/haber/19311.php|archivedate=1 Mart 2014|daethurl=evet}} {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140301172307/http://www2.galatasaray.org/futbol/turkiyekupasi/haber/19311.php |date=2014-03-01 }}</ref>. Eskişehirspor A guruhida Bursaspor, Akhisar Belediyespor va Sivasspor bilan bellashdi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.ntvspor.net/haber/futbol/100382/kupada-kuralar-cekildi|title=Kupada kuralar çekildi|publisher=[[NTVSpor.net]]|history=25 Aralık 2013|archivedate=30 Nisan 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20131226000035/http://www.ntvspor.net/haber/futbol/100382/kupada-kuralar-cekildi|archivehistory=26 Aralık 2013|deathurl=hayır}}</ref>. Birinchi Akhisar Belediyesporga oʻz uyida 2-0 hisobida yutqazdi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.milliyet.com.tr/eskisehirspor-akhisar-belediyespo-akhisar-belediyespor-eskisehirspor-1821900-skorerhaber/|title=Eskişehirspor - Akhisar Belediyespor: 0-2|publisher=[[Milliyet (gazete)|skorer.milliyet.com.tr]]|history=14 Ocak 2014|archivedate=1-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502010135/http://www.milliyet.com.tr/eskisehirspor-akhisar-belediyespo-akhisar-belediyespor-eskisehirspor-1821900-skorerhaber/|archivehistory=2-may 2014|deathurl=hayır}}</ref> va ikkinchi oʻyinda safarda Sivassporga qarshi oʻyinda xuddi shu hisobda gʻalaba qozondi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://spor.bugun.com.tr/es-es-yigidoyu-evinde-yendi-haberi/937167|title=Ziraat Türkiye Kupası'nda Eskişehirspor Sivasspor'u yendi|publisher=spor.bugun.com.tr|history=18 Ocak 2014|archivedate=1-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502013310/http://spor.bugun.com.tr/es-es-yigidoyu-evinde-yendi-haberi/937167|archivehistory=2-may 2014|deathurl=evet|access-date=2020-12-05|archive-date=2014-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20140502013310/http://spor.bugun.com.tr/es-es-yigidoyu-evinde-yendi-haberi/937167|url-status=dead}}</ref>. Uchinchi uchrashuvda u safarda Bursasporga 4-1 hisobida yutqazdi va guruhdagi ikkinchi magʻlubiyatini qabul qilib oldi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.stargundem.com/spor/futbol/1377913-bursaspor-4-1-eskisehirspor-macin-genis-ozeti-golleri-tikla-izle.html|title=Bursaspor 4-1 Eskişehirspor|publisher=stargundem.com|history=22 Ocak 2014|archivedate=1-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502013323/http://www.stargundem.com/spor/futbol/1377913-bursaspor-4-1-eskisehirspor-macin-genis-ozeti-golleri-tikla-izle.html|archivehistory=2-may 2014|deathurl=evet|access-date=2020-12-05|archive-date=2014-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20140502013323/http://www.stargundem.com/spor/futbol/1377913-bursaspor-4-1-eskisehirspor-macin-genis-ozeti-golleri-tikla-izle.html|url-status=dead}}</ref>. Toʻrtinchi uchrashuvida yana Bursasporga qarshi oʻynagan Eskişehirspor raqibini 1-0 hisobida magʻlub etdi va ochkolarini oltitaga yetkazdi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.cnnturk.com/haber/spor/futbol/ziraat-turkiye-kupasi-eskisehirspor-bursaspor-1-0|title=Ziraat Türkiye Kupası: Eskişehirspor - Bursaspor: 1-0|publisher=[[CNN Türk|Cnnturk.com]]|history=29 Ocak 2014|archivedate=1-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502003020/http://www.cnnturk.com/haber/spor/futbol/ziraat-turkiye-kupasi-eskisehirspor-bursaspor-1-0|archivehistory=2-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Beshinchi uchrashuvida u Akhisar Belediyespor bilan mehmonda 1-1 hisobida durang oʻynadi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.sabah.com.tr/turkiye-kupasi/genel/akhisar-firsat-tepti?type=newsdetail|title=Akhisar fırsat tepti|publisher=[[Sabah (gazete)|Sabah.com.tr]]|history=6 Şubat 2014|archivedate=2014-05-01|archiveurl=https://www.webcitation.org/6PFhPcail?url=http://www.sabah.com.tr/turkiye-kupasi/genel/akhisar-firsat-tepti?type=newsdetail|archivehistory=1-may 2014|seperator=|access-date=2020-12-05}}</ref>. Guruhdagi soʻnggi oʻyinda oʻz uyida Sivassporni qabul qilgan Eskişehirspor 1-0 hisobidagi gʻalaba bilan maydonni tark etdi va Bursaspordan keyin ikkinchi oʻrinni egallab, yarim finalga yoʻl oldi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://tr.eurosport.com/futbol/turkiye-kupasi/2013-2014/eskisehirspor-1-0-sivasspor-eskisehir-bienvenu-ile-turladi_sto4133689/story.shtml|title=Eskişehirspor 1-0 Sivasspor / Eskişehir Bienvenu ile turladı|publisher=[[Eurosport|tr.eurosport.com]]|history=12 Şubat 2014|archivedate=1-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502000301/http://tr.eurosport.com/futbol/turkiye-kupasi/2013-2014/eskisehirspor-1-0-sivasspor-eskisehir-bienvenu-ile-turladi_sto4133689/story.shtml|archivehistory=2-may 2014|deathurl=hayır}}</ref>. Galatasaroy A guruhi yetakchisi Bursaspor bilan birinchi oʻyinda 2-2 hisobida durang oʻynadi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.hurriyet.com.tr/spor/futbol/26084065.asp|title=Galatasaray 2 - 2 Bursaspor|publisher=[[Hürriyet (gazete)|Hurriyet.com.tr]]|history=25 Mart 2014|archivedate=2-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140401012551/http://www.hurriyet.com.tr/spor/futbol/26084065.asp|archivehistory=1 Nisan 2014|deathurl=hayır|archive-url=https://web.archive.org/web/20140401012551/http://www.hurriyet.com.tr/spor/futbol/26084065.asp|archive-date=2014-04-01|access-date=2020-12-05|url-status=dead}}</ref>. Yarim finalning ikkinchi oʻyinida, safarda 2-0 hisobida magʻlub boʻlganiga qaramay, u 5 ta gol urishi bilan uchrashuvni oʻz foydasiga burdi va Bursasporni jami 7-4 hisobida magʻlubiyatga uchratdi va finalda oʻynash huquqini qoʻlga kiritdi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.zaman.com.tr/spor_bursaspor-2-galatasaray-5_2211408.html|title=Bursaspor: 2 - Galatasaray: 5|publisher=[[Zaman (gazete)|Zaman.com.tr]]|history=16 Nisan 2014|archivedate=2-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140419023901/http://www.zaman.com.tr/spor_bursaspor-2-galatasaray-5_2211408.html|archivehistory=19 Nisan 2014|deathurl=evet}}</ref>. Eskişehirspor B guruhini peshqadam sifatida yakunlagan Antalyaspor bilan bellashdi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.cnnturk.com/haber/spor/futbol/eskisehirspor-medical-park-antalyaspor|title=Eskişehirspor - Medical Park Antalyaspor: 0-1|publisher=Cnnturk.com|history=26 Mart 2014|archivedate=2-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502033127/http://www.cnnturk.com/haber/spor/futbol/eskisehirspor-medical-park-antalyaspor|archivehistory=2-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Qizil chaqmoqlar yarim finalning birinchi oʻyinida oʻz maydonida 1-0 hisobida yutqazib, ikkinchi oʻyinda 3-1 hisobida gʻalaba qozondi va kubokning ikkinchi finalchisiga aylandi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.fotomac.com.tr/turkiye-kupasi/genel/eskisehirspor-finalde?type=newsdetail|title=Eskişehirspor finalde|publisher=[[Fotomaç|Fotomac.com.tr]]|history=18 Nisan 2014|archivedate=2014-05-01|archiveurl=https://www.webcitation.org/6PFrFSbgr?url=http://www.zaman.com.tr/spor_bursaspor-2-galatasaray-5_2211408.html|archivehistory=2-may 2014|seperator=|access-date=2020-12-05}}</ref>. Eskişehirspor finalga qadar 12 uchrashuv oʻtkazdi. U ushbu uchrashuvlardan 8 gʻalaba, 1 durang va 3 magʻlubiyatni qoʻlga kiritdi. U oʻynagan oʻyinlarida 25 gol urdi va 10 gol oʻtkazib yubordi. Galatasaroy soʻnggi oʻyindan oldin jami 10ta oʻyin oʻtkazdi. Ushbu uchrashuvlarning 5 tasida gʻalaba, 4 ta durang qayd etdi va faqat bir marta yutqazdi. Oʻyinlarda raqiblar darvozasiga 22 ta gol urdi va oʻz darvozasidan 8 ta gol olib chiqdi. Final uchrashuvigacha Anri Bienvenu Eskişehirsporda 5 ta gol urib jamoasining eng yaxshi toʻpurari boʻlgan. Galatasaroyda Selchuk Inan 4 ta gol bilan jamoasining soʻnggi yoʻlida eng koʻp gol urgan [[Futbol|futbolchi]] boʻldi. {| class="wikitable" style="text-align:center" |- !colspan=4|Galatasaray !Tur !colspan=4|Eskişehirspor |-style="background:#c1e0ff" |Raqib |colspan=3|Natija |'''Saralash bosqichi''' |Raqib |colspan=3|Natija |- |- |colspan=4 rowspan=2|Oʻynamadi |Ikkinchi saralash bosqichi |[[Çıksalınspor]] |colspan=3|7-0 (U) |- |Uchinchi saralash bosqichi |[[Alanyaspor]] |colspan=3|2-0 (U) |- |[[Gaziantep FK|Gaziantep Bş. Bld.]] |colspan=3|2-2 (6-5 [[Penaltı vuruşları (futbol)|Pen.]]) (U) |Toʻrtinchi saralash bosqichi |[[Vanspor FK|Belediye Vanspor]] |colspan=3|4-1 (U) |- |[[Balıkesirspor]] |colspan=3|4-0 (U) |Beshinchi saralash bosqichi |[[Fethiyespor]] |colspan=3|3-0 (U) |-style="background:#c1e0ff" |Raqib |colspan=3|Natija |'''Guruh jadvali''' |Raqib |colspan=3|Natija |- |[[Tokatspor]] |colspan=3|2-0 (U) |style="background:#c1e0ff"|1-tur |[[Akhisar Belediyespor (futbol takımı)|Akhisar Belediyespor]] |colspan=3|0-2 (U) |- |[[Antalyaspor (futbol takımı)|Antalyaspor]] |colspan=3|1-1 (M) |style="background:#c1e0ff"|2-tur |[[Sivasspor]] |colspan=3|2-0 (M) |- |[[Elazığspor]] |colspan=3|0-1 (M) |style="background:#c1e0ff"|3-tur |[[Bursaspor (futbol takımı)|Bursaspor]] |colspan=3|1-4 (M) |- |[[Elazığspor]] |colspan=3|3-0 (U) |style="background:#c1e0ff"|4-tur |[[Bursaspor (futbol takımı)|Bursaspor]] |colspan=3|1-0 (U) |- |[[Tokatspor]] |colspan=3|3-0 (M) |style="background:#c1e0ff"|5-tur |[[Akhisar Belediyespor (futbol takımı)|Akhisar Belediyespor]] |colspan=3|1-1 (M) |- |[[Antalyaspor (futbol takımı)|Antalyaspor]] |colspan=3|0-0 (U) |style="background:#c1e0ff"|6-tur |[[Sivasspor]] |colspan=3|1-0 (U) |- |colspan=4 valign=top|'''B guruhning ikkinchisi''' {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !width="175"|Jamoa !width="20"|{{Abbr| Oʻ | Oʻyin}} !width="20"|{{Abbr| Gʻ | Gʻoliblik}} !width="20"|{{Abbr| D | Durang}} !width="20"|{{Abbr| M | Magʻlubiyat}} !width="20"|{{Abbr| UG | Urgan gol}} !width="20"|{{Abbr| OʻG | Oʻtkaz gol}} !width="20"|{{Abbr| Oʻrt. | Oʻrtacha}} !width="20"|{{Abbr| Och | Ochko}} |- |-bgcolor="ccffcc" |align=left|[[Antalyaspor (futbol takımı)|Antalyaspor]] |6||3||3||0||12||4||8||'''12''' |-bgcolor="ccffcc" |align=left|'''[[Galatasaroy (futbol klubi)|Galatasaroy]]''' |6||3||2||1||9||2||7||'''11''' |-bgcolor=ffcccc |align=left|[[Elazığspor]] |6||2||2||2||9||9||0||'''8''' |-bgcolor=ffcccc |align=left|[[Tokatspor]] |6||0||1||5||4||19||-15||'''1''' |} |bgcolor=#c1e0ff|Yakuniy reyting |colspan=4 valign=top|'''A guruhning ikkinchisi''' {| class="wikitable" style="text-align: center;" |- !width="175"|Jamoa !width="20"|{{Abbr| Oʻ | Oʻyin}} !width="20"|{{Abbr| Gʻ | Gʻoliblik}} !width="20"|{{Abbr| D | Durang}} !width="20"|{{Abbr| M | Magʻlubiyat}} !width="20"|{{Abbr| UG | Urgan gol}} !width="20"|{{Abbr| OʻG | Oʻtkaz gol}} !width="20"|{{Abbr| Oʻrt. | Oʻrtacha}} !width="20"|{{Abbr| Och | Ochko}} |- |-bgcolor="ccffcc" |align=left|[[Bursaspor (futbol takımı)|Bursaspor]] |6||4||1||1||11||4||7||'''13''' |-bgcolor="ccffcc" |align=left|'''[[Eskişehirspor]]''' |6||3||1||2||6||7||-1||'''10''' |-bgcolor=ffcccc |align=left|[[Akhisar Belediyespor (futbol takımı)|Akhisar Belediyespor]] |6||2||2||2||5||6||-1||'''8''' |-bgcolor=ffcccc |align=left|[[Sivasspor]] |6||1||0||5||4||9||-5||'''3''' |} |-style="background:#c1e0ff" |Raqib |Umumiy |1-oʻyin |2-oʻyin | |Raqib |Umumiy |1-oʻyin |2-oʻyin |- |[[Bursaspor (futbol takımı)|Bursaspor]] |7-4 |2-2 (E) |5-2 (D) |style="background:#c1e0ff"|Yarim final |[[Antalyaspor (futbol takımı)|Antalyaspor]] |3-2 |0-1 (E) |3-1 (D) |} == Hakamlar == Turkiya futbol federatsiyasi (TFF) Hüseyin Göçekni final uchrashuvining hakami etib tayinladi<ref name="hakemler">{{yangiliklar manbasi|url=http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20508|title=Ziraat Türkiye Kupası Finali'ni Hüseyin Göçek yönetecek|publisher=Tff.org|history=3-may 2014|archivedate=3-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140503231219/http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20508|archivehistory=3-may 2014|deathurl=hayır}}</ref>. Uchrashuvda Göçekning yordamchilari sifatida Orkun Aktaş va Kemal Yılmaz tanlangan boʻlsa, toʻrtinchi hakam sifatida Mete Kalkavan tayinlandi. Istanbul mintaqasida bosh hakam boʻlgan va menejmentlik bilan shugʻullanadigan Göçek [[Turkiya oliy ligasi]]da [[2004-yil]]dan beri ishlaydi. [[2008-yil]]da [[FIFA]] hakami boʻlgan Göçek, ushbu bahsga qadar hech qanday kubog finalini boshqarmagan edi. Göçek 2013-14-yilgi [[Turkiya oliy ligasi]]da 17 ta, [[UEFA Chempionlar Ligasi]]da 3 ta, [[UEFA Yevropa Ligasi]]da 1 ta oʻyin boshqardi, ammo Turkiya kubogida birorta oʻyin boshqarmadi. == Oʻyindan oldin == [[Tasvir:Konya Atatürk Stadyumu.jpg|thumb|230px|Uchrashuv oʻtkazilgan [[Koʻniya Otaturk stadioni]] koʻrinishi]] Şanlıurfa Yoshlar Xizmati va Sport Viloyat Direktori Ertuğrul Yıldız, 2014-yil Turkiya Kubogi final uchrashuvi Şanlıurfa GAP stadionida oʻtkazilishini maʼlum qildi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.milliyet.com.tr/ziraat-turkiye-kupasi-final-maci-sanliurfa-sanliurfa-yerelhaber-154194/|title=ZİRAAT TÜRKİYE KUPASI FİNAL MAÇI ŞANLIURFA’DA|publisher=[[Milliyet (gazete)|milliyet.com.tr]]|history=18 Nisan 2014|archivedate=29 Nisan 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140429195816/http://www.milliyet.com.tr/ziraat-turkiye-kupasi-final-maci-sanliurfa-sanliurfa-yerelhaber-154194/|archivehistory=29 Nisan 2014|deathurl=hayır}}</ref>. TFF mutasaddilari final uchun koʻrib chiqilayotgan GAP stadionida bir nechta sinovlarni oʻtkazgan boʻlsalar-da<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://amkspor.com/2014/04/18/final-icin-stat-incelendi-288099/|title=Final için stat incelendi|history=18 Nisan 2014|archivedate=30 Nisan 2014|publisher=[[AMK (gazete)|Amkspor.com]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502002959/http://amkspor.com/2014/04/18/final-icin-stat-incelendi-288099/|archivehistory=2-may 2014|deathurl=evet|access-date=2020-12-06|archive-date=2014-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20140502002959/http://amkspor.com/2014/04/18/final-icin-stat-incelendi-288099/|url-status=dead}}</ref>, Eskişehirspor bu shahar juda uzoq ekanligi sababli [[Anqara]], [[Izmir]] yoki [[Koʻniya]]da boʻlib oʻtadigan oʻyin uchun federatsiyaga murojaat qildi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.fanatik.com.tr/es-es-in-istedigi-oldu_3_Detail_214_365721.htm|title=Es Es'in istediği oldu|history=22 Nisan 2014|archivedate=2014-05-02|publisher=[[Fanatik (gazete)|Fanatik.com.tr]]|arşivurl=https://web.archive.org/web/20140502001810/http://www.fanatik.com.tr/es-es-in-istedigi-oldu_3_Detail_214_365721.htm|archivehistory=2-may 2014|deathurl=evet|seperator=|access-date=2020-12-06|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502001810/http://www.fanatik.com.tr/es-es-in-istedigi-oldu_3_Detail_214_365721.htm|archive-date=2014-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20140502001810/http://www.fanatik.com.tr/es-es-in-istedigi-oldu_3_Detail_214_365721.htm|url-status=dead}}</ref>. [[2014-yil]] [[21-aprel]]da Turkiya futbol federatsiyasi rasmiy veb-sahifasi orqali [[2014-yil]] [[7-may]] kuni [[Koʻniya Otaturk stadioni]]da boʻlib oʻtadigan Turkiya kubogi finalining oʻyinini eʼlon qildi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20427|title=Ziraat Türkiye Kupası Finali Konya'da oynanacak|yayımcı=[[Türkiye Futbol Federasyonu|tff.org]]|history=24 Nisan 2014|archivedate=29 Nisan 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140429193154/http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20427|archivehistory=29 Nisan 2014|deathurl=hayır}}</ref>. Final oʻyiniga qadar oʻn ikki xil shaharda boʻlib oʻtgan Turkiya kubogi finali birinchi marta [[Koʻniya]]da oʻtkazildi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/final-ilk-kez-konyada-oynandi-SXHBQ383983SXQ|title=Final ilk kez Konya'da oynandı!|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508062619/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/final-ilk-kez-konyada-oynandi-SXHBQ383983SXQ|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Shundan soʻng stadion finalga tayyorgarlik koʻra boshladi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.fanatik.com.tr/kupa-finali-konya-da_3_Detail_214_365703.htm|title=Kupa finali Konya'da|history=22 Nisan 2014|archivedate=30 Nisan 2014|publisher=[[Fanatik (gazete)|Fanatik.com.tr]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502003221/http://www.fanatik.com.tr/kupa-finali-konya-da_3_Detail_214_365703.htm|archivehistory=2-may 2014|deathurl=evet|access-date=2020-12-06|archive-date=2014-05-02|archive-url=https://web.archive.org/web/20140502003221/http://www.fanatik.com.tr/kupa-finali-konya-da_3_Detail_214_365703.htm|url-status=dead}}</ref>. [[2014-yil]] [[22-aprel]]da TFF tomonidan tashkilot yigʻilishi boʻlib oʻtdi. Ushbu uchrashuvda final oʻyini uchun chiptalar ₺40, ₺60 va ₺100 etib belgilandi<ref name="Organizasyontoplantısı">{{Veb manbasi|url=http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20438|title=Ziraat Türkiye Kupası Finali Organizasyon Toplantısı yapıldı|publisher=[[Türkiye Futbol Federasyonu|tff.org]]|history=29 Nisan 2014|archivedate=22 Nisan 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140426085701/http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20438|archivehistory=26 Nisan 2014|deathurl=hayır}}</ref>. Chiptalar federatsiyaning rasmiy veb-saytida va Eskişehir Ataturk stadioni va [[Koʻniya Otaturk stadioni]] kabinalarida sotuvga qoʻyildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20475|title=İnternet üzerinden ZTK Finali bilet satışı sona erdi|publisher=[[Türkiye Futbol Federasyonu|tff.org]]|history=29 Nisan 2014|archivedate=29 Nisan 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140429184537/http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20475|archivehistory=29 Nisan 2014|deathurl=hayır}}</ref>. Yigʻilishda qabul qilingan qaror bilan kubok marosimini oʻyin oxirida protokol tribunasida oʻtkazishga qaror qilindi<ref name="Organizasyontoplantısı" />. [[29-aprel]] kuni TFF tomonidan barcha chiptalar sotilganligi haqida xabar berildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20475|title=Ziraat Türkiye Kupası Finali bilet satışı sona erdi|publisher=[[Türkiye Futbol Federasyonu|tff.org]]|history=29 Nisan 2014|archivedate=1-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140430024512/http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20475|archivehistory=30 Nisan 2014|deathurl=hayır}}</ref>. [[5-may]]da Turkiya futbol federatsiyasi Galatasaroyning talabiga binoan stadion kassalarida ₺100 lik 550 chipta sotuvga chiqarilganligini maʼlum qildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20533|title=Ziraat Türkiye Kupası Finali'ne 550 bilet|publisher=[[Türkiye Futbol Federasyonu|tff.org]]|history=5-may 2014|archivedate=6-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140506081406/http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20533|archivehistory=6-may 2014|ödeathurl=hayır}}</ref>. Xuddi shu sanada federatsiya tomonidan nogiron fuqarolar, gʻoziylar va hamrohlar uchun chiptalar savdosi boshlanganligi eʼlon qilindi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20532|title=ZTK Finali'nde engelli vatandaşlarımız ve gazilerimizin biletleri|publisher=[[Türkiye Futbol Federasyonu|tff.org]]|history=5-may 2014|archivedate=6-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140506080437/http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20532|archivehistory=6-may 2014|deathurl=hayır}}</ref>. Boshqa tomondan, oʻyin paytida xavfsizlikni taʼminlash uchun [[Karaman (viloyat)|Karaman]], [[Aksaray (viloyat)|Aksaray]] va [[Mersin (viloyat)|Mersin viloyat]]laridan kuchaytirilgan xavfsizlik kuchlari olib kelindi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://yenisafak.com.tr/spor-haber/turkiye-kupasi-tarihinde-bir-ilk-07.05.2014-643522|title=Türkiye Kupası tarihinde bir ilk|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|publisher=[[Yeni Şafak|Yenisafak.com.tr]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508062220/http://yenisafak.com.tr/spor-haber/turkiye-kupasi-tarihinde-bir-ilk-07.05.2014-643522|archivehistory=8-may 2014|deathurl=hayır}}</ref>. Eskişehirspor jamoasi [[5-may]] kuni oʻyin boʻlib oʻtadigan [[Koʻniya]]ga yetib keldi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.posta.com.tr/spor/HaberDetay/Eskisehirspor--Konya-ya-gitti.htm?ArticleID=226852|title=Eskişehirspor, Konya'ya gitti|publisher=[[Posta (gazete)|Posta.com.tr]]|history=5-may 2014|archivedate=6-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140506060625/http://www.posta.com.tr/spor/HaberDetay/Eskisehirspor--Konya-ya-gitti.htm?ArticleID=226852|archivehistory=6-may 2014|deathurl=evet|access-date=2020-12-06|archive-date=2014-05-06|archive-url=https://web.archive.org/web/20140506060625/http://www.posta.com.tr/spor/HaberDetay/Eskisehirspor--Konya-ya-gitti.htm?ArticleID=226852|url-status=dead}}</ref>. Galatasaroy esa [[6-may]] kuni Koʻniyaga 33 kishidan iborat toʻliq tarkib bilan, koʻplab muassasa rahbarlari va xodimlari, jumladan fizioterapevtlar, massajchilar va oshpazlar bilan keldi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.ajansspor.com/futbol/turkiyekupasi/h/20140506/galatasaray_tam_kadro_gitti.html|title=Galatasaray tam kadro gitti..|publisher=[[Ajansspor|Ajansspor.com]]|history=6-may 2014|archivedate=6-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140506233503/http://www.ajansspor.com/futbol/turkiyekupasi/h/20140506/galatasaray_tam_kadro_gitti.html|archivehistory=6-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Oʻsha kuni Dedeman Konya Hotel&Convention Centerda Galatasaroy jamoasi sardori Sabri Sarioglu va Eskişehirspor jamoasi sardori Sezgin Koşkun va ikkala jamoa murabbiylari bilan qoʻshma matbuot anjumani boʻlib oʻtdi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20503|title=Ziraat Türkiye Kupası Finali öncesi basın toplantısı düzenlendi|publisher=Tff.org|history=6-may 2014|archivedate=6-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140505110151/http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20503|archivehistory=5-may 2014|deathurl=hayır}}</ref>. Uchrashuvdan soʻng, Eskişehirspor murabbiyi Ertuğrul Sağlam Galatasaroy ustozi [[Roberto Manchini]]ga 26-raqamli Eskişehirspor formasini sovgʻa qildi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.ntvspor.net/haber/futbol/106884/saglamdan-manciniye-buyuk-jest|title=Sağlam'dan Mancini'ye büyük jest!|publisher=[[NTVSpor.net]]|history=6-may 2014|archivedate=6-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140506233352/http://www.ntvspor.net/haber/futbol/106884/saglamdan-manciniye-buyuk-jest|archivehistory=6-may 2014|deathurl=hayır}}</ref>. Finalga chiqqan ikki jamoaning futbolchilari oʻyin boshlanishidan yarim soat oldin maydonga chiqib, qizib olish mashqlarini bajarishdi. Chempion jamoaga beriladigan kubok maydonga ikki kishi boshchiligida olib keltirildi. Uchrashuv boshlanishidan oldin maydonda tashkilot va ikkita finalchi jamoa logotiplari tushirilgan bayroqlar osib qoʻyildi. Manchini final uchrashuvi boshlanishidan oldin Ertuğrul Sağlamga Galatasaroy formasini sovgʻa qildi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/mancini-jeste-jest-ile-cevap-verdi-SXHBQ383975SXQ|title=Mancini jeste, jest ile cevap verdi!..|publisher=[[Sporx]]|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508155947/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/mancini-jeste-jest-ile-cevap-verdi-SXHBQ383975SXQ|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Ikkala jamoa murabbiylari ham matbuot vakillari uchun esdalik fotosuratini olishdi. Eskişehirspor muxlislari oʻyin oldidan mashʼalalarni yoqishdi. Oʻyin boshlanishidan oldin yaqinda vafot etgan Bursasporning sobiq prezidenti Ibrohim Yozichining xotirasiga bir daqiqa sukut saqlandi. Galatasaroy jamoasini sariq-qizil rangli forma bilan, Eskişehirspor jamoasi qizil-qora chiziqli forma bilan maydonga tushdi<ref>{{yangiliklar manbasi|url=http://amkspor.com/2014/05/07/iste-final-formalari-297093/|title=İşte final formaları|work=[[AMK (gazete)|AMK]]|publisher=Amkspor.com|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508200601/http://amkspor.com/2014/05/07/iste-final-formalari-297093/|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet|access-date=2020-12-06|archive-date=2014-05-08|archive-url=https://web.archive.org/web/20140508200601/http://amkspor.com/2014/05/07/iste-final-formalari-297093/|url-status=dead}}</ref>. == Oʻyin == [[Tasvir:Wesley Sneijder'14a.JPG|thumb|200px|Oʻyindagi yagona gol sohibi Galatasaray oʻyinchisi Wesley Sneijder uchrashuvning eng yaxshi oʻyinchisi deb topildi.]] === Tarkibni tanlash === Galatasaroy soʻnggi oʻyinga 33 kishidan iborat toʻliq tarkib bilan [[Koʻniya]]ga keldi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/g-saraydan-kupa-kafilesi-belli-oldu-surpriz-SXHBQ383718SXQ|title=G.Saray'ın kupa kafilesi belli oldu! Sürpriz...|publisher=[[Sporx]]|history=6-may 2014|archivedate=6-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508020139/http://www.sporx.com/futbol/g-saraydan-kupa-kafilesi-belli-oldu-surpriz-SXHBQ383718SXQ|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Galatasaroyda jarohat olgan Dide Drogba va Oydin Yilmaz va Aykut Erçetin, Berk İsmail Ünsal, Emre Can Coşkun, Eray İşcan, Gökhan Zan, Guillermo Burdisso, Izet Hajrović, İbrahim Coşkun, Lucas Ontivero, Oğuzhan Kayar, Salih Dursun, Umut Gündoğan va Veysel Sarı ushbu oʻyinda Manchini tomonidan oʻyinga jalb qilinmadi. Ufuk Ceylan, Hamit Altıntop, Ceyhun Gülselam, Umut Bulut, Emmanuel Eboué, Koray Günter va Emre Çolak oʻyinni zaxiradan maydonga tushib davom ettirdi. Eskişehirsporda esa Diego Ângelo va Onur Bayramoğlu jarohatlari tufayli, Bertul Kocabaş, Deniz Topçu, Gökhan Siverek, Hasan Acar, Henri Bienvenu, Okan Aydın, Servet Çetin va Sinan Ören esa texnik direktor Sağlamning qaroriga muvofiq oʻyinda qatnashmadilar. Jamoada Kayacan Erdoğan, Dedê, Serol Demirhan, Erman Kılıç, Erkut Şentürk, Aytaç Kara va Necati Ateşlar zaxiradan maydonga tushib oʻyinni davom ettirdilar. === Xulosa === Galatasaroy [[2014-yil]] [[7-may]] kuni [[Koʻniya Otaturk stadioni]]dagi Eskişehirspor bilan boʻlgan bahsda Wesley Sneijderning 70 daqiqada urgan goli evaziga gʻalaba qozondi va [[Turkiya]] kubogini 15-marta oʻz jamoasi muzeyiga olib ketdi<ref name="şampiyonluk">{{Veb manbasi|url=http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20520|title=Ziraat Türkiye Kupası'nda şampiyon Galatasaray, Eskişehirspor 0-1 Galatasaray|publisher=Tff.org|history=7-may 2014|archivedate=7-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304220524/http://www.tff.org/default.aspx?pageID=267&ftxtID=20520|archivehistory=4 Mart 2016|deathurl=hayır}}</ref>. Uchrashuv Eskişehirspor jamoasining oʻyinni boshlab berishi bilan boshlandi. 6-daqiqada Felipe Melo raqib jarima maydonchasida Eskişehirspor oʻyinchisi Rahim Luval bilan boʻlgan toʻqnashuvda yerga yiqildi va penaltini kutdi. Ammo hakam Hüseyin Göçek oʻyinni davom ettirdi. 9-daqiqada Galatasaroy sardori Sabri Sarıoğluning oʻng qanotda jarima maydonchasi ichiga yetkazib bergan toʻpini himoyachi kutib oldi. Bu vaziyatda oʻyinchilar hakamga toʻp oʻyinchining qoʻliga tekkanini aytishdi ammo hakam oʻyinni davom ettirishga qaror qildi<ref name="penaltı">{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/g-sarayda-penalti-isyani-hem-de-2-kez-SXHBQ383977SXQ|title=G.Saray'da penaltı isyanı! Hem de 2 kez...|publisher=[[Sporx]]|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508152221/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/g-sarayda-penalti-isyani-hem-de-2-kez-SXHBQ383977SXQ|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. 16-daqiqada Galatasaroy oʻyinchisi Burak Yilmaz tomonidan jarima zarbasini amalga oshirildi va Eskişehirspor darvozaboni Rud Boffin toʻpni burchakka chiqarib yubordi. 21-daqiqada [[Galatasaroy (futbol klubi)|Galatasaroy]] chap qanot oʻyinchisi Alex Telles jarima maydonchasiga toʻpni uzatib berdi va Burak Yilmaz toʻpga boshi bilan samarasiz zarba berdi, natijada toʻp darvoza yonidan maydon tashqarisiga oʻtib ketdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.gercekgundem.com/spor/42821/9-yil-sonra-turkiye-kupasi-gsarayin|title=9 yıl sonra Türkiye Kupası G.Saray'ın|publisher=Gercekgundem.com|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140509001626/http://www.gercekgundem.com/spor/42821/9-yil-sonra-turkiye-kupasi-gsarayin|archivehistory=9-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. 34-daqiqada [[Galatasaroy (futbol klubi)|Galatasaroy]] jamoasi muxlislari yoqqan mashʼalalarini maydonga otdilar. Uchrashuv hakami Hüseyin Göçek maydonda koʻrib boʻlmaydigan tutun bosganligi sababli oʻyinni taxminan uch daqiqaga toʻxtatdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/finale-mesale-damgasi-dakika-34te-SXHBQ383980SXQ|title=Finale meşale damgası! Dakika 34'te...|publisher=[[Sporx]]|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508160632/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/finale-mesale-damgasi-dakika-34te-SXHBQ383980SXQ|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Uloqtirilgan mashʼalalar oʻyin maydonidan tozalanishi bilan uchrashuv yana boshlandi. Eskişehirspor oʻyinchisi Diomansy Kamara Galatasaroy jarima maydonchasiga oʻng tomondan kirib bordi va darvozani nishonga oldi, ammo darvozabon Fernando Muslera toʻpni ikki harakat bilan oʻz nazoratiga oldi va gol urilishiga yoʻl qoʻymadi. Uchrashuvning birinchi boʻlimida boshqa diqqatga sazovor vaziyatlar boʻlmadi va ikkala jamoa 0:0 hisobida tanaffusga chiqishdi. Uchrashuvning ikkinchi qirq besh daqiqasi Galatasaroyning toʻpni tepib berishi bilan boshlandi. Eskişehirspor ikkinchi boʻlimni Özgür Çekning oʻrniga Necati Ateşni maydonga tushirishi bilan boshladi. 51-daqiqada Eskişehirspor oʻyinchisi Cristóbal Jorquera jarima maydonchasidagi Kamara bilan oʻynadi, ammo Kamara toʻpni darvozaga tepishga kech qoldi va xavf bartaraf etildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.turkiyegazetesi.com.tr/spor/154665.aspx|title=Ve Türkiye Ziraat Kupası Galatasaray'ın oldu|iş=[[Türkiye (gazete)|Türkiye]]|publisher=Turkiyegazetesi.com.tr|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140509003227/http://www.turkiyegazetesi.com.tr/spor/154665.aspx|archivehistory=9-may 2014|deathurl=hayır}}</ref>. Uchrashuvning eng muhim vaziyatlaridan biri 56-daqiqada Galatasaroy darvozasida boʻlib oʻtdi. Eskişehirsporning oʻng qanotdan foydalangan burchak zarbasida Aurélien Chedjou jarima maydoni oʻrtasida darvoza oldida teskari zarba berdi. Darvoza toʻriga toʻgʻri yoʻnalayotgan toʻpni Yekta Kurtuluş darvoza chizigʻi ustidan qaytarib, maydon tashqarisiga chiqarib yubordi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.milliyet.com.tr/mayis-cilegi-galatasaray-1879170-skorerhaber/|title=MAYIS ÇİLEĞİ|iş=[[Milliyet (gazete)|Milliyet]]|publisher=Milliyet.com.tr|writer=Nevzat Dindar|history=8-may 2014|archivedate=8-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508062420/http://www.milliyet.com.tr/mayis-cilegi-galatasaray-1879170-skorerhaber/|archivehistory=8-may 2014|deathurl=hayır}}</ref>. 62-daqiqada Eskişehirspor muxlislari tomonidan maydonga otilgan mashʼalalar sababli oʻyin biroz muddatga toʻxtatildi<ref name="Yenisafakbilgi">{{Veb manbasi|url=http://yenisafak.com.tr/spor-haber/kupa-aslani-08.05.2014-643602|title=Kupa Aslan'ı|iş=[[Yeni Şafak]]|publisher=Yenisafak.com.tr|history=8-may 2014|archivedate=8-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140509001835/http://yenisafak.com.tr/spor-haber/kupa-aslani-08.05.2014-643602|archivehistory=9-may 2014|deathurl=hayır}}</ref>. Uchrashuvning 70-daqiqasida Melo jarima maydonchasi tashqarisida Selçuk İnan bilan birga Eskişehirspor himoyasidan toʻpni olib oʻtdi va jarima maydoniga yetkazib berdi. Selçuk İnanning jarima maydonchasidan yoʻllagan zarbasi himoyadan qaytdi va Sneijder oldiga keldi. Gollandiyalik futbolchi toʻpni darvozaga joylab qoʻydi va jamoasini 1:0 hisobida oldinga olib chiqdi<ref name="Yenisafakbilgi" />. Uchrashuvning qolgan qismida gol urilmadi va [[Galatasaroy (futbol klubi)|Galatasaroy]] 1:0 hisobida gʻalaba qozondi va 15-marta [[Turkiya|Turkiya kubogi]]ni boshi uzra koʻtardi<ref name="şampiyonluk" />. === Tafsilotlar === {{Football box | date = {{Start date|2014|05|07|df=y}} | event = Futbol boʻyicha 2014-yilgi Turkiya kubogi | round = [[Final (musobaqa)|Final]] | time = 20:00 | team1 = [[Galatasaroy (futbol klubi)|Galatasaroy]] | team2 = [[:tr:Eskişehirspor|Eskişehirspor]] | score = 1–0 | aet = | goals1 = [[:tr:Wesley Sneijder|Sneijder]] {{goal|70}} | goals2 = | stadium = [[Koʻniya Otaturk stadioni]], [[Koʻniya]] | attendance = 22,456 | referee = [[:tr:Hüseyin Göçek|Hüseyin Göçek]] {{TUR}} | report = [http://www.tff.org/Default.aspx?pageID=29&macId=129390 Tafsilot] | penalties1 = | penaltyscore = | penalties2 = }} {| width=90% | |- |- |{{Futbol formasi | pattern_la = _gs1314h | pattern_b = _gs1314h | pattern_ra = _gs1314h | pattern_sh = _gs1314h | pattern_so = _gs1314H | leftarm1 = af1f29 | body = af1f29 | rightarm = ffc432 | shorts = ffffff | socks = ffffff | title=[[Galatasaroy (futbol klubi)|Galatasaroy]] }} |{{Futbol formasi | pattern_la = _black stripes | pattern_b = _gaziantep1213h | pattern_ra = _black stripes | leftarm = dc2723 | body = dc2723 | rightarm = dc2723 | shorts = 000000 | socks = 000000 | title = [[:tr:Eskişehirspor|Eskişehirspor]] }} |} {| style="width:100%;" |- | style="vertical-align:top; width:50%;"| {| style="font-size: 90%" cellspacing="0" cellpadding="0" |colspan=4|'''GALATASARAY:'''<ref name="ilkonbirler">{{Veb manbasi|url=http://www.mackolik.com/Mac/1300268/Eskisehirspor-Galatasaray|title=Eskişehirspor 0-1 Galatasaray|archivedate=2014-05-07|publisher=Mackolik.com|archiveurl=https://www.webcitation.org/6POuTGXQk?url=http://www.mackolik.com/Mac/1300268/Eskisehirspor-Galatasaray|archivehistory=7-may 2014|accessdate=2020-09-12}}</ref> |- !width=25| !!width=25| |- |KL ||'''25''' ||{{Flagicon|Urugvay}} [[Fernando Muslera]] || || |- |DF ||'''15''' ||{{Flagicon|Braziliya}} [[Alex Telles]] || || |- |DF ||'''22''' ||{{Flagicon|Turkiya}} [[Hakan Balta]] || || |- |DF ||'''21'''||{{Flagicon|Kamerun}} [[Aurélien Chedjou]] |- |DF ||'''26'''||{{Flagicon|Turkiya}} [[Semih Kaya]] || || |- |OS ||'''10'''||[[Tasvir:Flag of the Netherlands.svg|22px]] [[Wesley Sneijder]] || {{yel|49}}|| |- |OS ||'''8''' ||{{Flagicon|Turkiya}} [[Selçuk İnan]] || || |- |OS ||'''3''' ||{{Flagicon|Braziliya}} [[Felipe Melo]] || || |- |OS ||'''55''' ||{{Flagicon|Turkiya}} [[Sabri Sarıoğlu]] ([[Kaptan (futbol)|K]]) || || |- |OS ||'''35''' ||{{Flagicon|Turkiya}} [[Yekta Kurtuluş]] || || {{suboff|82}} |- |FV ||'''17''' ||{{Flagicon|Turkiya}} [[Burak Yılmaz]] || || |- |colspan=3|'''Zaxira vakillari:''' |- |KL ||'''86''' ||{{Flagicon|Turkiya}} [[Ufuk Ceylan]] || |- |DF ||'''27''' ||[[Tasvir:Flag of Côte d'Ivoire.svg|22px]] [[Emmanuel Eboué]] || |- |DF ||'''28'''||{{Flagicon|Turkiya}} [[Koray Günter]] || || |- |OS ||'''4''' ||{{Flagicon|Turkiya}} [[Hamit Altıntop]] || ||{{subon|82}} |- |OS||'''6''' ||{{Flagicon|Turkiya}} [[Ceyhun Gülselam]] || |- |OS ||'''52'''||{{Flagicon|Turkiya}} [[Emre Çolak]] || || |- |FV||'''19''' ||{{Flagicon|Turkiya}} [[Umut Bulut]] || || |- |colspan=3|'''Texnik direktor:''' |- |colspan=4|{{Flagicon|Italiya}} [[Roberto Mancini]] <br /> |- |colspan=3|'''Oʻyin odami:''' |- |colspan=4|{{Flagicon|NED}} Wesley Sneijder (Galatasaray)<ref name="maçınadamı">{{veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/superlig/galatasaray/turkiye-kupasi-finalinin-en-iyisi-o-SXHBQ383996SXQ|title=Türkiye Kupası finalinin en iyisi o!|yayımcı=[[Sporx]]|archivedate=2014-05-07|archiveurl=https://www.webcitation.org/6POq6RscT?url=http://www.sporx.com/futbol/superlig/galatasaray/turkiye-kupasi-finalinin-en-iyisi-o-SXHBQ383996SXQ|archivehistory=7-may 2013|accessdate=2020-09-12}}</ref> |- |colspan=3|'''Yordamchi hakamlar:''' |- |colspan=4|{{Flagicon|Turkiya}} Orkun Aktaş<br>{{Flagicon|Turkiya}} Kemal Yılmaz<ref name="hakemler"/> |- |colspan=3|'''Toʻrtinchi hakam:''' |- |colspan=4|{{Flagicon|Turkiya}} Mete Kalkavan<ref name="hakemler"/> |- |colspan=3|'''Efir:''' |- |colspan=4|[[atv]] |- |} {| width="100%" |valign="top" width="50%"| |} | |valign="top"|[[Tasvir:Galatasaray-Eskişehirspor 2014-05-07.svg|350px]] | style="vertical-align:top; width:50%;"| {| style="font-size:90%" cellspacing="0" cellpadding="0" align=center |colspan=4|'''ESKİŞEHİRSPOR:'''<ref name="ilkonbirler"/> |- !width=25| !!width=25| |- |KL ||'''25''' || {{Flagicon|Belgiya}} [[Ruud Boffin]] || |- |DF ||'''38''' || {{Flagicon|Turkiya}} [[Tarık Çamdal]] || || |- |DF ||'''5''' || {{Flagicon|Turkiya}} [[Sezgin Coşkun]] ([[Kaptan (futbol)|K]]) ||{{yel|53}} || |- |DF ||'''30'''|| {{Flagicon|Gana}} [[Jerry Akaminko]]||{{yel|73}} || |- |DF ||'''65''' || {{Flagicon|Turkiya}} [[Kâmil Ahmet Çörekçi]]|| || |- |OS ||'''60''' || {{Flagicon|Turkiya}} [[Özgür Çek]] || || {{suboff|46}} |- |OS ||'''50''' || {{Flagicon|Turkiya}} [[Hürriyet Gücer]] || || {{suboff|78}} |- |OS ||'''12''' || {{Flagicon|Nigeriya}} [[Raheem Lawal]] || || |- |OS ||'''10''' || {{Flagicon|Shvetsiya}} [[Erkan Zengin]]|| || |- |OS ||'''80''' || {{Flagicon|Chili}} [[Cristóbal Jorquera]] || |- |FV||'''15''' || [[Tasvir:Flag of Senegal.svg|22px]] [[Diomansy Kamara]] || |- |colspan=3|'''Zaxira vakillari:''' |- |KL ||'''1''' || {{Flagicon|Turkiya}} [[Kayacan Erdoğan]] || || |- |DF ||'''4''' || {{Flagicon|Braziliya}} [[Dedê]] || || |- |OS ||'''6''' || {{Flagicon|Turkiya}} [[Serol Demirhan]] || || |- |OS ||'''8''' || {{Flagicon|Turkiya}} [[Erman Kılıç]] || || {{subon|78}} |- |OS ||'''19''' || {{Flagicon|Turkiya}} [[Erkut Şentürk]] || || |- |OS ||'''35''' || {{Flagicon|Turkiya}} [[Aytaç Kara]]|| || |- |OS ||'''35''' || {{Flagicon|Turkiya}} [[Necati Ateş]]|| || {{subon|77}} |- |colspan=3|'''Texnik direktor:''' |- |colspan=4|{{Flagicon|Turkiya}} [[Ertuğrul Sağlam]] |} |} {| class="wikitable" style="text-align: center; margin: 0 auto;" |- !2013-2014-yilgi Turkiya kubogi<br />chempioni |- |- |align=center|{{Flagicon|Turkiya}}<br />'''[[Galatasaroy (futbol klubi)|Galatasaroy]]<br />Oʻn beshinchi chempionlik''' |} === Statistikalar === {| class="wikitable" style="text-align: center" |- !width=150 | <ref>{{Veb manbasi | url = http://live.sporx.com/canlianlatim/eskisehirspor_galatasaraySXLIVEQ1778SXQ?pg=istatistik | title = Eskişehirspor 0 - 1 Galatasaray İstatistik | archivedate = 9-may 2014 | publisher = [[Sporx]] | archiveurl = https://web.archive.org/web/20140510195055/http://live.sporx.com/canlianlatim/eskisehirspor_galatasaraySXLIVEQ1778SXQ?pg=istatistik | archivedate = 10-may 2014 | deathurl =hayır}}</ref> !width=70 | Galatasaray !width=70 | Eskişehirspor |- |Urilgan gol || 1 || 0 |- |Jami zarbalar || 12 || 15 |- |Darvozaga borgan zarbalar || 5 || 2 |- |Toʻpga egalik qilish || %43 || %57 |- |Burchak toʻpi || 7 || 3 |- |Follar || 20 || 18 |- |Ofsayt || 2 || 3 |- |Sariq karta || 1 || 2 |- |2-sariq karta & qizil karta || 0 || 0 |- |Qizil karta || 0 || 0 |} == Oʻyindan keyin == {| style="margin: 1em 0 1em 1em; border: 1px solid #999; border-right-width: 2px; border-bottom-width: 2px; border-color:#C2D3FC ; background-color:#EFEFEF;" cellspacing="6" cellpadding="6" width="25%" align="right" |- | '''Turkiya va dunyo matbuotining sarlavhalari'''<ref>{{Veb manbasi | url = http://www.posta.com.tr/spor/HaberDetay/Cizme-de-Galatasaray-i-alkisladi.htm?ArticleID=227244 | title = Çizme de Galatasaray'ı alkışladı | history = 8-may 2014 | archivedate = 9-may 2014 | work = [[Posta (gazete)|Posta]] | publisher = Posta.com.tr | archiveurl = https://web.archive.org/web/20140508101040/http://www.posta.com.tr/spor/HaberDetay/Cizme-de-Galatasaray-i-alkisladi.htm?ArticleID=227244 | archivehistory = 8-may 2014 | deathurl = evet }} {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140508101040/http://www.posta.com.tr/spor/HaberDetay/Cizme-de-Galatasaray-i-alkisladi.htm?ArticleID=227244 |date=2014-05-08 }}</ref><ref>{{Veb manbasi | url = http://www.ajansspor.com/futbol/turkiyekupasi/galeri/7676/1.html | title = 8-may 2014 - Gazete Manşetleri | archivedate = 9-may 2014 | publisher = Ajansspor | history = 12 Ağustos 2013 | archiveurl = https://web.archive.org/web/20140512213706/http://www.ajansspor.com/futbol/turkiyekupasi/galeri/7676/1.html | archivehistory = 12-may 2014 | deathurl =evet}}</ref> „Galatasaroyda Sneijder, Manciniga kubokni hadya qilayapti.“<br /><small>''[[:tr:La Gazzetta dello Sport|La Gazzetta dello Sport]]'', Italiya</small> „Kubok Manciniga, Galatasaroy bayram qilayapti“<br /><small>''[[:tr:Corriere dello Sport|Corriere dello Sport]]'', Italiya</small> „Chempion.“<br /><small>''[[:tr:Fotomaç|Fotomaç]]'', Turkiya</small> „Chempion Galatasaroy.“<br /><small>''[[:tr:Fanatik (gazete)|Fanatik]]'', Turkiya</small> „Kuboklarning xoʻjayini Galatasaroy“<br /><small>''[[:tr:AMK (gazete)|AMK]]'', Turkiya</small> |} Oʻyinning soʻnggi hushtagi chalingandan soʻng stadionda tantanalar boshlandi. Galatasaroy futbolchilari maydon oʻrtasiga yigʻilib, xursandchilik qilishdi. Keyin ular tribunaga chiqib, muxlislar bilan xursandchilik qilishdi. Barcha futbolchilar kubok marosimi uchun stadion tribunasiga chiqishdi. Chempion Galatasaroyda jamoa sardori Sabri Sarıoğlu kubokni Yoshlar va sport vaziri Akif Çağatay Kılıçning qoʻlidan oldi. Qisqa vaqt ichida stadion tribunasida xursand boʻlgan futbolchilar, Galatasaroy madhiyasi bilan oʻyin maydoniga tushganlaridan soʻng kubok bilan esdalik uchun rasmga tushishdi. Keyinchalik, Galatasaroy muxlislari joylashgan tribunaga kubok bilan borgan futbolchilar quvonchlarini shu yerda davom ettirishdi. Eskişehirspor futbolchilari ikkinchi oʻrin medallarini vazir Kilich va Milliy taʼlim vaziri Nabi Avjidan olishdi<ref name="maçsonrası">{{Veb manbasi|url=http://www.ahaber.com.tr/turkiye-kupasi/genel/turkiye-kupasi-sahibini-ariyor?id=40fe8386-0922-49d4-b090-25fada368d41&tagId=b242c1a6-6cb5-4ad2-b376-610dc6481d79|title=Türkiye Kupası Galatasaray'ın|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|work=[[A Haber]]|publisher=Ahaber.com.tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508223431/http://www.ahaber.com.tr/turkiye-kupasi/genel/turkiye-kupasi-sahibini-ariyor?id=40fe8386-0922-49d4-b090-25fada368d41&tagId=b242c1a6-6cb5-4ad2-b376-610dc6481d79|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Eskişehirspor ustozi Ertuğrul Sağlam uchrashuv yakunida oʻtkazilgan matbuot anjumanida raqib jarima maydonchasi oldida samarali harakat qila olmagani uchun magʻlubiyatga uchraganliklarini aytdi va kubokni yutgan Galatasaroyni tabrikladi<ref name="E.Sağlamröpörtaj">{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/saglam-talihsizlik-SXHBQ384016SXQ|title=Sağlam: "Talihsizlik..."|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508153340/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/saglam-talihsizlik-SXHBQ384016SXQ|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Galatasaroy ustozi [[Roberto Mancini]]ni har bir final oʻyini kabi bu uchrashuv qiyin va charchaganiga qaramay gʻalaba qozongan bunga loyiqligini aytdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/manciniden-yine-tff-tepkisi-SXHBQ384006SXQ|title=Mancini'den yine TFF tepkisi!..|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150924124909/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/manciniden-yine-tff-tepkisi-SXHBQ384006SXQ|archivehistory=24 Eylül 2015|deathurl=evet}}</ref>. Uchrashuvda chempionlikni keltirgan golni urgan gollandiyalik futbolchi Wesley Sneijder ushbu golni kim urganligi muhim emasligini va golni rafiqasi Yolanthe Cabauga va uning oilasiga taqdim etganligini aytdi. Shuningdek oʻz quvonchini muxlislari bilan boʻlishish uchun final bahsidagi rasmlarini oʻzining [[Instagram]] sahifasiga joyladi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/sneijder-golu-kimin-attigi-SXHBQ384015SXQ|title=Sneijder: "Golü kimin attığı..."|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508161118/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/sneijder-golu-kimin-attigi-SXHBQ384015SXQ|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Jamoa sardori Sabri Sarıoğlu Galatasaroy jamoasiga, Oydin Yilmaz va Brumaga kubokni topshirgan boʻlsa<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/sabri-kupayi-o-2-isme-armagan-etti-SXHBQ384005SXQ|title=Sabri, kupayı o 2 isme armağan etti!..|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150924124911/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/sabri-kupayi-o-2-isme-armagan-etti-SXHBQ384005SXQ|archivehistory=24 Eylül 2015|deathurl=evet}}</ref>, Selchuk Inan muxlislarga kubokni taqdim etdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/selcuk-inan-kupayi-taraftara-SXHBQ384001SXQ|title=Selçuk İnan: "Kupayı taraftara..."|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508143742/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/selcuk-inan-kupayi-taraftara-SXHBQ384001SXQ|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Oʻyindan keyin matbuot aʼzolarining ovozi bilan Sneijder oʻyin qahramoni sifatida tanlandi va oʻz mukofotini Galatasaroy vitse-prezidenti Özkan Olcaydan oldi<ref name="şampiyonluk" /><ref name="maçınadamı"/>. Koʻplab muxlislar [[Istanbul]]dagi Otaturk aeroportida [[Koʻniya]]dan qaytib kelgan Galatasaroy delegatsiyasini barabanlar va naylar hamrohligida kutib olishdi. Muxlislar, futbolchilar va jamoa texnik rahbarlari kubok bilan esdalik rasmlarga tushishdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://tr.eurosport.com/futbol/turkiye-kupasi/2013-2014/galatasaray-a-coskulu-karsilama_sto4241095/story.shtml|title=Galatasaray'a coşkulu karşılama|history=8-may 2014|archivedate=8-may 2014|work=[[Eurosport]]|publisher=Tr.eurosport.com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140512231715/http://tr.eurosport.com/futbol/turkiye-kupasi/2013-2014/galatasaray-a-coskulu-karsilama_sto4241095/story.shtml|archivehistory=12-may 2014|deathurl=hayır}}</ref>. [[Roberto Mancini]] Galatasaroy bilan birinchi marta kubok finaliga yoʻl oldi va birinchi marta kubok oʻyinida gʻalaba qozondi<ref name="kupaşampiyonu">{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/superlig/galatasaray/manciniden-buyuk-basari-tum-takimlarda-SXHBQ384000SXQ|title=Mancini'den büyük başarı! Tüm takımlarda...|publisher=[[Sporx]]|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508062001/http://www.sporx.com/futbol/superlig/galatasaray/manciniden-buyuk-basari-tum-takimlarda-SXHBQ384000SXQ|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Izet Hajrović, Alex Telles, Guillermo Burdisso, Lucas Ontivero, Koray Günter, Umut Gündoğan, Emre Can Coşkun, Oğuzhan Kayar va Salih Dursunlar ilk marotaba Galatasaroy formasida rasmiy kubokni qoʻlga kiritdilar. Eng oxirgi marta 2006-2007-yilgi kubok bahslarida fransuz Jean Tigana boshchiligidagi Beshiktosh jamoasi chet-ellik murabbiy bilan kubok bahslarida gʻalaba qozongandan 7 yil oʻtib Roberto Mancini kubokda gʻalaba qozondi<ref name="Kupabilgisamanyolu">{{Veb manbasi|url=http://www.samanyoluhaber.com/spor/Galatasarayin-kupa-aliskanligi-hayli-sasirtici/1050300/|title=Galatasaray'ın kupa alışkanlığı hayli şaşırtıcı|history=8-may 2014|archivedate=10-may 2014|publisher=Samanyoluhaber.com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140509044821/http://www.samanyoluhaber.com/spor/Galatasarayin-kupa-aliskanligi-hayli-sasirtici/1050300/|archivehistory=9-may 2014|deathurlurl=evet}}</ref>. Kubokda chempionlikka erishgan Galatasaroy tashkilotdagi tushumning 60 foizini oʻz seyfiga qoʻyib, jami 2 million 800 ming dollar daromad oldi<ref>{{Veb manbasi|url=http://spor.haber7.com/galatasaray/haber/1155990-galatasaray-kupayi-aldi-ama-zararda|title=Galatasaray kupayı aldı ama zararda|history=9-may 2014|archivedate=9-may 2014|work=[[Haber7.com]]|publisher=Spor.haber7.com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140512081014/http://spor.haber7.com/galatasaray/haber/1155990-galatasaray-kupayi-aldi-ama-zararda|archivehistory=12-may 2014|deathurl=evet}}</ref>, klub esa ushbu daromadning 500 ming dollarini final oʻyinida gʻalaba qozonganlarga bonus sifatida tarqatdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sabah.com.tr/Spor/Futbol/2014/05/08/baskan-aysaldan-500-bin-prim|title=500 bin $ prim|history=8-may 2014|archivedate=8-may 2014|publisher=[[Sabah (gazete)|Sabah.com.tr]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508043036/http://www.sabah.com.tr/Spor/Futbol/2014/05/08/baskan-aysaldan-500-bin-prim|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Galatasaroy murabbiyi [[Roberto Mancini]] finaldagi gʻalaba tufayli 500,000 yevro mukofot oldi<ref>{{Veb manbasi|url=http://spor.haber7.com/galatasaray/haber/1155509-mancini-tek-macla-cebini-doldurdu|title=Mancini tek maçla cebini doldurdu|history=9-may 2014|archivedate=9-may 2014|work=[[Haber7.com]]|publisher=Spor.haber7.com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508184436/http://spor.haber7.com/galatasaray/haber/1155509-mancini-tek-macla-cebini-doldurdu|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Eskişehirspor esa 43 yildan soʻng yana kubok finaliga chiqdi, ammo magʻlubiyatga uchradi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.fanatik.com.tr/3-husran_3_Detail_245_368702.htm|title=3. hüsran!|history=8-may 2014|archivedate=8-may 2014|publisher=[[Fanatik (gazete)|Fanatik.com.tr]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508062356/http://www.fanatik.com.tr/3-husran_3_Detail_245_368702.htm|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}} {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140508062356/http://www.fanatik.com.tr/3-husran_3_Detail_245_368702.htm |date=2014-05-08 }}</ref>. Umumiy hisobda jamoa uchinchi marta kubok finalida magʻlubiyatga uchragan. Eskişehirspor kubokni qoʻldan boy berishiga qaramasdan Galatasaroyning [[Yevropa chempionlar ligasi]]da ishtiroki tufayli guruhga saralash bosqichidan qatnashdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.fotomac.com.tr/eskisehirspor/2014/05/08/eskisehirspora-avrupa-tesellisi|title=Eskişehirspor'a Avrupa tesellisi|history=8-may 2014|archivedate=8-may 2014|publisher=[[Fotomaç|Fotomac.com.tr]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508043048/http://www.fotomac.com.tr/eskisehirspor/2014/05/08/eskisehirspora-avrupa-tesellisi|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Eskişehirspor final oʻyinida qatnashganligi uchun 740.000 lira pul mukofotini qoʻlga kiritdi. [[Koʻniya Otaturk stadioni]] oʻyin boshlanmasdan toʻrt soat oldin muxlislar uchun ochildi. Uchrashuvni 9 ming 600 ta Galatasaroy muxlislari va tribunadan shuncha Eskişehirspor muxlislari kuzatib borishdi. Uchrashuv uchun 200 dan ortiq matbuot vakili akkreditatsiyadan oʻtgan. Jami 22.456 tomoshabin oʻyinni tomosha qildi<ref name="seyircisayısı">{{Veb manbasi|url=http://www.ligtv.com.tr/mac-merkezi/eskisehirspor-galatasaray?id=11924609|title=Galatasaray - Eskişehirspor Z.Türkiye Kupası Finali Lig TV Maç Raporu|work=[[BeIN Sports (Türkiye)|Lig TV]]|publisher=Ligtv.com.tr|archivedate=9-may 2014|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508024951/http://www.ligtv.com.tr/mac-merkezi/eskisehirspor-galatasaray?id=11924609|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}} {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140508024951/http://www.ligtv.com.tr/mac-merkezi/eskisehirspor-galatasaray?id=11924609 |date=2014-05-08 }}</ref>. 2014-yilgi Turkiya Kubogi final uchrashuvi, Turkiyadagi rasmiy noshirlik tashkilotlarida jonli efirchi ATV yordamida jami oʻn sakkizta kamera orqali jonli efirda berildi<ref name="tvyayını">{{Veb manbasi|url=http://www.fotomac.com.tr/turkiye-kupasi/genel/final-2000de-atvde|title=Final 20.00'de ATV'de|history=25 Nisan 2014|archivedate=30 Nisan 2014|publisher=[[Fotomaç|Fotomac.com.tr]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140502000602/http://www.fotomac.com.tr/turkiye-kupasi/genel/final-2000de-atvde|archivehistory=2-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Reytingi 11,17% va tomoshalar ulushi 28,65% boʻlgan ushbu uchrashuv mamlakatdagi kunning eng koʻp tomosha qilingan dasturiga aylandi<ref>{{veb manbasi |url=http://haber.stargazete.com/medya/galatasaray--96-eskisehirspor-maci-atvyi-zirveye-tasidi/haber-880662 |title=Galatasaray - Eskişehirspor maçı atv'yi zirveye taşıdı! |publisher=Star |history=8-may 2014 |archivedate=17 Haziran 2014 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20140617092207/http://haber.stargazete.com/medya/galatasaray--96-eskisehirspor-maci-atvyi-zirveye-tasidi/haber-880662 |archivehistory=17 Haziran 2014 |deathurl=evet}}</ref>. Final oʻyinini [[Germaniya]]ning [[Quyi Saksoniya]] viloyati hokimi Stephan Weil<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/turkiye-kupasi-finaline-almanyadan-dev-konuk-SXHBQ383956SXQ|title=Türkiye Kupası finaline Almanya'dan dev konuk!..|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|publisher=[[Yeni Şafak|Yenisafak.com.tr]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140515191705/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/turkiye-kupasi-finaline-almanyadan-dev-konuk-SXHBQ383956SXQ|archivehistory=15-may 2014|deathurl=evet}}</ref>, Yoshlar va sport vaziri Akif Çağatay Kılıç<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/bakan-kilic-da-konyaya-gitti-SXHBQ383902SXQ|title=Bakan Kılıç da Konya'ya gitti|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20141028143337/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/bakan-kilic-da-konyaya-gitti-SXHBQ383902SXQ|archivehistory=28 Ekim 2014|deathurl=evet}}</ref>, Turkiya Futbol Federatsiyasi vaziri Yıldırım Demirören<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/demiroren-turkiye-kupasi-final-macinda-SXHBQ383988SXQ|title=Demirören, Türkiye Kupası final maçında!|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508133548/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/demiroren-turkiye-kupasi-final-macinda-SXHBQ383988SXQ|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>, Sport bosh menejeri Mehmet Baykan<ref name="ÜA-MH">{{Veb manbasi|url=http://spor.haberturk.com/futbol/haber/945871-9-yillik-ozlem-sona-erdi|title=9 yıllık özlem sona erdi|history=7-may 2014|archivedate=8-may 2014|work=[[Haberturk.com]]|publisher=Spor.haberturk.com|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508064550/http://spor.haberturk.com/futbol/haber/945871-9-yillik-ozlem-sona-erdi|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref> va Eskişehirspor klubi prizidenti Mesut Hoşcan stadionning vip-maydonida kuzatib bordi. Ünal Aysal esa federatsiyadan olgan 30 kunlik qoidabuzarligi tufayli uchrashuvni tribunadan kuzatib borolmadi. Bundan tashqari, jarohatlariga qaramay jamoasi bilan [[Koʻniya]]ga olib kelingan Galatasaroy futbolchisi [[Didier Drogba]] uchrashuvni tribunadan kuzatib bordi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sabah.com.tr/Spor/Futbol/2014/05/05/drogba-konyada-tribunde-olacak|title=Drogba, Konya'da tribünde olacak|history=5-may 2014|archivedate=8-may 2014|work=[[Sabah (gazete)|Sabah]]|publisher=Sabah.com.tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508224604/http://www.sabah.com.tr/Spor/Futbol/2014/05/05/drogba-konyada-tribunde-olacak|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Ikki jamoa muxlislari oʻrtasida kubok finalidan oldin va keyin boʻlgan kurashda 6 kishi kesuvchi asboblar bilan jarohat olgan, 1 kishi kaltaklangan va 1 kishi avtobusning ostida oyogʻini bosib qolib jarohat olgan<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/ziraat-turkiye-kupasinda-agir-bilanco-8-yarali-SXHBQ384110SXQ|title=Ziraat Türkiye Kupası'nda ağır bilanço! 8 yaralı...|history=8-may 2014|archivedate=8-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140509105950/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/ziraat-turkiye-kupasinda-agir-bilanco-8-yarali-SXHBQ384110SXQ|archivehistory=9-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. == Oʻyinga bildirilgan reaksiyalar == {{Quote|<big>Jamoamizga sovrinlarni olib kelganimizdan juda xursandmiz. 10 ta oʻyindan keyin charchagan boʻlishingiz mumkin, ammo men barcha futbolchi doʻstlarimni tabriklayman. Har kim qoʻlidan kelganicha harakat qildi. Biz kubokni yutishga loyiq edik.</big><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/superlig/galatasaray/manciniden-yine-tff-tepkisi-SXHBQ384006SXQ|title=Mancini'den yine TFF tepkisi!..|history=8-may 2014|archivedate=2018-11-05|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20181105012101/https://www.sporx.com/futbol/superlig/galatasaray/manciniden-yine-tff-tepkisi-SXHBQ384006SXQ|archivehistory=9-may 2014|kirish sanasi=2020-12-11}}</ref>|source=Galatasaroy jamoasi murabbiyi [[Roberto Mancini]]|float=right |width=30%}} Jarohati tufayli final oʻyinida oʻynay olmagan [[Didier Drogba]] GS TV telekanaliga bergan intervyusida uchrashuvda maydonga tusha olmaganidan afsusda ekanligini va ular uzoq vaqt yutilmagan sovrinni qoʻlga kiritishganini aytdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/drogba-oynamamak-benim-icin-SXHBQ384017SXQ|title=Drogba: "Oynamamak benim için..."|history=7-may 2014|archivedate=9-may 2014|5=|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508161204/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/drogba-oynamamak-benim-icin-SXHBQ384017SXQ|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Jarohati tufayli oʻynay olmagan yana bir futbolchi Oydin Yilmaz uchrashuv oxirida kubok uning uchun muhim ekanligini aytdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/aydin-yilmaz-final-oncesinde-SXHBQ384014SXQ|title=Aydın Yılmaz: "Final öncesinde..."|history=7-may 2014|archivedate=9-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508141013/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/aydin-yilmaz-final-oncesinde-SXHBQ384014SXQ|archivehistory=8-may 2014|ölüurl=evet}}</ref>. Galatasaroy prezidenti [[:tr:Ünal Aysal|Ünal Aysal]] kubok chempionati gʻoliblariga oʻz minnatdorchiligini va tabriklarini bildirdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.fanatik.com.tr/2014/05/08/106-kisilik-dev-cikarma-368709|title=106 kişilik dev çıkarma|history=8-may 2014|archivedate=9-may 2014|work=[[Fanatik (gazete)|Fanatik]]|publisher=Fanatik.com.tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140511053436/http://www.fanatik.com.tr/2014/05/08/106-kisilik-dev-cikarma-368709|archivehistory=11-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Klub kengashi aʼzosi va matbuot kotibi Shukrü Ergun, uzoq tanaffusdan soʻng Turkiya kubogida gʻalaba qozonganliklari muhim ahamiyatga ega ekanligini aytdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.aksam.com.tr/spor/galatasaray/sukru-ergunden-meloya-destek/haber-306225|title=Şükrü Ergün'den Melo'ya destek|history=8-may 2014|archivedate=9-may 2014|work=[[Akşam (gazete)|Akşam]]|publisher=Aksam.com.tr|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508134956/http://www.aksam.com.tr/spor/galatasaray/sukru-ergunden-meloya-destek/haber-306225|archivehistory=8-may 2014|deathurl=hayır}}</ref>. Eskişehirspor prezidenti [[:tr:Mesut Hoşcan|Mesut Hoşcan]] klubning rasmiy saytida kubokni Eskişehirsporga olib kelishni juda istashlarini, ammo maydonda ustun oʻyin namoyish etishganiga qaramay, bunga erisha olmaganliklarini aytdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.cihan.com.tr/news/Mesut-Hoscan-Mucadele-ettik-ancak-olmadi_4762-CHMTQyNDc2Mi8y|title=Mesut Hoşcan: Mücadele ettik ancak olmadı|history=9-may 2014|archivedate=9-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140512214925/http://www.cihan.com.tr/news/Mesut-Hoscan-Mucadele-ettik-ancak-olmadi_4762-CHMTQyNDc2Mi8y|archivehistory=12-may 2014|deathurl=evet}} {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20140512214925/http://www.cihan.com.tr/news/Mesut-Hoscan-Mucadele-ettik-ancak-olmadi_4762-CHMTQyNDc2Mi8y |date=2014-05-12 }}</ref>. Galatasaroy Sport Klubi rasmiy veb-sayti orqali kubokni yutgan futbol jamoasi futbolchilari va texnik jamoasini tabrikladi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/g-saray-sampiyonlugu-kutladi-SXHBQ383995SXQ|title=G.Saray şampiyonluğu kutladı!..|history=7-may 2014|archivedate=9-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140512215645/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/g-saray-sampiyonlugu-kutladi-SXHBQ383995SXQ|archivehistory=12-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Prezident [[Recep Tayyip Erdoğan]] [[:tr:Ünal Aysal|Ünal Aysal]]ga tabrik yoʻlladi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/basbakandan-galatasaraya-kutlama-SXHBQ384023SXQ|title=Başbakan'dan Galatasaray'a kutlama|history=7-may 2014|archivedate=9-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508140838/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/basbakandan-galatasaraya-kutlama-SXHBQ384023SXQ|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Bosh vazir [[Abdullah Gül]] ham tabrik yoʻlladi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/cumhurbaskanindan-galatasaraya-kutlama-SXHBQ384090SXQ|title=Cumhurbaşkanı'ndan Galatasaray'a kutlama|history=8-may 2014|archivedate=9-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140509105954/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/cumhurbaskanindan-galatasaraya-kutlama-SXHBQ384090SXQ|archivehistory=9-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. Bundan tashqari, Jumhuriyat Xalq partiyasi prezidenti [[:tr:Kemal Kılıçdaroğlu|Kemal Kılıçdaroğlu]]<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/kilicdaroglundan-galatasaraya-kutlama-SXHBQ384114SXQ|title=Kılıçdaroğlu'ndan Galatasaray'a kutlama|history=8-may 2014|archivehistory=9-may 2014|publisher=[[Sporx]]|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140509105945/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/kilicdaroglundan-galatasaraya-kutlama-SXHBQ384114SXQ|archivehistory=9-may 2014|deathurl=evet}}</ref>, [[Turkiya buyuk millat majlisi|Turkiya Buyuk Millat Majlisi]] Spikeri [[:tr:Cemil Çiçek|Cemil Çiçek]]<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/tbmm-baskanindan-galatasaraya-kutlama-SXHBQ384088SXQ|title=TBMM Başkanı'ndan Galatasaray'a kutlama|history=8-may 2014|archivedate=9-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140509105958/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/tbmm-baskanindan-galatasaraya-kutlama-SXHBQ384088SXQ|archivehistory=9-may 2014|deathurl=evet}}</ref> va Yoshlar va sport vaziri [[:tr:Akif Çağatay Kılıç|Akif Çağatay Kılıç]]<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/spor-bakanindan-g-saraya-kutlama-SXHBQ384004SXQ|title=Spor Bakanı'ndan G.Saray'a kutlama|history=7-may 2014|archivedate=9-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140508144604/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/spor-bakanindan-g-saraya-kutlama-SXHBQ384004SXQ|archivehistory=8-may 2014|deathurl=evet}}</ref> Galatasaroy chempionligini nishonladilar. TFF prezidenti [[:tr:Yıldırım Demirören|Yıldırım Demirören]] ikkala jamoani tabrikladi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/turkiye-kupasinda-degisim-sinyali-SXHBQ384029SXQ|title=Türkiye Kupası'nda değişim sinyali!|history=8-may 2014|archivedate=10-may 2014|publisher=[[Sporx]]|archiveurl=https://web.archive.org/web/20140510080855/http://www.sporx.com/futbol/turkiyekupasi/turkiye-kupasinda-degisim-sinyali-SXHBQ384029SXQ|archivehistory=10-may 2014|deathurl=evet}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar|2}} == Havolalar == * [http://www.tff.org/default.aspx?pageID=288 Turkiya kubogi TFF sahifasi] {{Turkiya kubogi}} {{Bu yaxshi maqola}} [[Turkum:Galatasaray oʻyinlari]] 48aiw3sdkmfsr4337ey01h6gwxuqiur Ozarbayjon balchiqli vulkanlari 0 700774 6318257 3617468 2026-10-24T19:17:54Z CommonsDelinker 204 "Dashgil_mud_volcano.png" yoʻqotildi, uni VikiOmbordan [[c:User:Krd|Krd]] No permission since 13 October 2026 tufayli oʻchirgan edi. 6318257 wikitext text/x-wiki [[Tasvir:Azerbaijan mud volcano map.jpg|thumb|right|336x336px|Ozarbayjon balchiqli vulkanlar xaritasi]] [[Tasvir:Mud Volcano in Gobustan 01.jpg|thumb|right|336x336px|Gobustan shahri yaqinida joylashgan balchiqli vulkan]] Ozarbayjon Respublikasida 700 balchiqli vulkanlaridan 300 dan ortigʻi faol<ref>{{veb manbasi |url=http://azerbaijan24.com/about/azerbaijan_cities/absheron_peninsula/mud_volcanoes/ |title=Mud volcanoes, Absheron, Baku |publisher=azerbaijan24.com |lang=inglizcha |accessdate=9-yanvar 2018-yil |archive-date=10-yanvar 2018-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20180110091603/http://azerbaijan24.com/about/azerbaijan_cities/absheron_peninsula/mud_volcanoes/ }}</ref><ref>{{veb manbasi |url=http://www.azconsulatela.org/Azerbaijan/Land-and-Nature/Mud-Volcanoes |title=Mud Volcanoes |publisher=www.azconsulatela.org |lang=inglizcha |accessdate=9-yanvar 2018-yil |arxivsana=9-yanvar 2018-yil |arxivurl=https://web.archive.org/web/20180109181637/http://www.azconsulatela.org/Azerbaijan/Land-and-Nature/Mud-Volcanoes }}</ref>. Balchiqli vulkanlar neft va gaz konlari bilan bogʻliq. Balchiqli vulkanlari hududida gaz kondensati va neftning boy konlari topilgan<ref>{{veb manbasi |url=http://alexcheban.livejournal.com/47883.html |title=Грязевые вулканы Азербайджана |author=Александр Чебан |website=livejournal.com |date=5-noyabr 2011-yil |accessdate=28-may 2017-yil}}</ref>. Eng mashhur va eng koʻp tashrif buyuriladigan balchiqli vulkanlari Gobustan shahri yaqinida joylashgan<ref>{{yangiliklar manbasi |title=Gobustan mud volcanoes |url=https://nature.new7wonders.com/wonders/mud-volcanoes-azerbaijan/ |work=New7Wonders of Nature |date=23-sentabr 2016-yil |accessdate=9-yanvar 2018-yil |language=inglizcha}}</ref>. == Balchiqli vulkanlarni himoya qilish == Ozarbayjon Prezidenti Ilhom Aliyevning [[2007-yil]] [[15-avgust]]dagi farmoniga binoan Boku va Absheron yarim orolidagi balchiqli vulkanlari guruhining Davlat tabiiy zaxirasi tashkil etildi. Davlat rahbarining buyrugʻiga binoan qoʻriqxona chegaralarini belgilash va u boʻyicha meʼyoriy hujjatlar ishlab chiqish topshirildi. Bundan tashqari, buyruqda Boku va Absheronning balchiqli vulkanlari hududida qurilish ishlarini oldini olish boʻyicha shoshilinch choralar koʻrish buyurilgan. Tabiiy yodgorliklarni muhofaza qilish uchun vulkanlar yonida joylashgan tuman maʼmuriyati va atrof-muhit qoʻmitalari birlashtirildi. Vulkanlarga yaqinlashishda allaqachon ushbu tabiiy yodgorliklar davlat muhofazasida ekanligi va uning yonida ifloslanish, yoʻq qilish, qurilish va boshqa ishlarni bajarish qatʼiyan man etilganligi toʻgʻrisida himoya yozuvlari oʻrnatilgan<ref name="Trend.Az">{{veb manbasi |title=Грязевые вулканы Азербайджана претендуют на "Семь чудес света" |url=http://www.trend.az/life/tourism/1510238.html |work=Trend.Az |date=23-iyul 2009-yil |accessdate=29-may 2017-yil}}</ref>. === Tabiiy yodgorliklar === [[1982-yil]]da [[Ozarbayjon Respublikasi]] Vazirlar Mahkamasining 167-sonli qarori bilan Gobustan va Boybat Kenizdag, Ayranteken va Dashgil vulkanlariga va Lokbatan shahridagi Lokbatan vulkaniga tabiiy yodgorlik maqomi berilgan. [[2007-yil]]da yaratilgan Boku va Absheron yarim orolining balchiqli vulkanlari guruhining Davlat tabiiy qoʻriqxonasi 52 ta balchiqli vulkanlariga davlat qoʻriqxonasi maqomi berildi. <gallery mode="packed-overlay"> Tasvir:Perekishqul Mud Volcanoes.jpg|„Perekshigul“ Tasvir:Kənizədağ (5).jpg|„Kanizadag“ Tasvir:Kənizədağ (4).jpg|„Kanizadag“ Tasvir:Mud volcano garadag.jpg|„Garadag“ </gallery> [[2004-yil]] [[15-sentabr]]da Ozarbayjonda joylashgan dunyodagi eng katta balchiqli vulkan Ginnesning rekordlar kitobiga kirdi<ref>[http://www.guinnessworldrecords.com/world-records/11000/largest-mud-volcano Largest mud volcano]</ref>. [[2009-yil]]da loy vulqonlari „Dunyoning yetti tabiiy moʻjizasi“ roʻyxatidan joy oldi. == Suv osti balchiqli vulkanlari == Ozarbayjonda dengiz balchiq vulkanlari ham bor - Kaspiy dengizida 140 dan ortiq bunday vulqonlar mavjud. Boku arxipelagida balchiq vulkanlari faoliyati natijasida 8 ta orol paydo boʻldi. == Kelib chiqishi == Balchiqli vulkanlar hozirgi Ozarbayjon Respublikasi hududida 25 million yil oldin paydo boʻlgan. Balchiqli vulkanlar neft va gaz konlari bilan bogʻliq. Balchiqli vulkanlar hududlarida gaz kondensati va neftning boy konlari topilgan (Lokbatan, Garadag, Oil Kamni, Mishovdag va boshqalar). Bundan tashqari, balchiqli vulkanlar tomonidan otilib chiqqan loy va suyuqlik kimyoviy va qurilish sanoati hamda farmakologiya uchun xom ashyo sifatida ishlatiladi. == Ommabop nomlari == Geografik atama - „balchiqli vulkanlar“ bilan bir qatorda, xalq ularni „yanardag“ (yonayotgan togʻ), „pilpilya“ (teras), „gaynacha“ (qaynoq suv), „bozdag“ (kulrang togʻ) deb ham ataydi. == Yana qarang == * [[Ozarbayjon geografiyasi]] * [[Ozarbayjon geologiyasi]] == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Ozarbayjon geografiyasi]] os6hmzupae4dfzjhwayesb9j02bm8c3 Hindiston — Qirgʻiziston munosabatlari 0 710191 6318507 5506471 2026-10-25T11:21:59Z InternetArchiveBot 58913 2 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318507 wikitext text/x-wiki {{Xalqaro munosabatlar |Nomi = Hindiston — Qirgʻiziston munosabatlari |Tasvir = India–Kyrgyzstan Locator.svg |Mamlakat1 = Hindiston |Mamlakat2 = Qirgʻiziston |Rang1 = green |Rang2 = orange }} '''Hindiston — Qirgʻiziston munosabatlari''' — Hindiston va Qirgʻiziston oʻrtasidagi ikki tomonlama munosabatlar. Ikkala davlat ham [[BMT]]ga aʼzo. == Tarix == Tarixiy jihatdan Hindiston Markaziy Osiyo, qadimgi Ipak yoʻlining bir qismi boʻlgan mamlakatlar, shu jumladan Qirgʻiziston bilan yaqin aloqada boʻlgan<ref>{{veb manbasi|lang=ru|url=https://triptokyrgyzstan.com/ru/about-kyrgyzstan/silk-road|title=Кыргызстан на Великом Шелковом Пути|website=Trip to Kyrgyzstan|accessdate=2021-01-10}}</ref>. Sovet Ittifoqi davrida Hindiston va Qirgʻiz Sovet Sotsialistik Respublikasi siyosiy, iqtisodiy va madaniy aloqalarni cheklab qoʻyganlar. Hindiston sobiq Bosh vaziri Rajiv Gandi 1985-yilda Bishkek va Issiqkoʻlga tashrif buyurgan<ref>{{veb manbasi|lang=ru-RU|url=https://usubaliev.org/2020/09/22/%d1%82-%d1%83%d1%81%d1%83%d0%b1%d0%b0%d0%bb%d0%b8%d0%b5%d0%b2-%d1%80%d0%b0%d0%b4%d0%b6%d0%b8%d0%b2-%d0%b3%d0%b0%d0%bd%d0%b4%d0%b8-%d0%b2-%d0%ba%d1%8b%d1%80%d0%b3%d1%8b%d0%b7%d1%81%d1%82%d0%b0/|title=Т. Усубалиев — «Раджив Ганди в Кыргызстане».|website=Общественный Фонд Т. Усубалиева|date=2020-09-22|accessdate=2021-01-10}}</ref>. 1991-yil 31-avgustda [[Qirgʻiziston|Qirgʻiziston Respublikasi]] mustaqillikka erishganidan Hindiston birinchilardan boʻlib 1992-yilda diplomatik aloqalarni oʻrnatdi. [[Hindiston|Hindistonning]] doimiy vakolatxonasi 1994-yilda tashkil etilgan<ref>{{veb manbasi|lang=ru|url=http://mfa.gov.kg/ru/osnovnoe-menyu/vneshnyaya-politika/mezhdunarodnye-dogovory/spisok-stran-s-kotorymi-ustanovleny-dipotnosheniya/spisok-stran-s-kotorymi-kr-ustanovil-diplomaticheskie-otnosheniya|title=Список стран, с которыми КР установил дипломатические отношения|author=[[Министерство иностранных дел Киргизской Республики]]|website=mfa.gov.kg|date=|publisher=|accessdate=2021-01-10|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210113193250/https://mfa.gov.kg/ru/osnovnoe-menyu/vneshnyaya-politika/mezhdunarodnye-dogovory/spisok-stran-s-kotorymi-ustanovleny-dipotnosheniya/spisok-stran-s-kotorymi-kr-ustanovil-diplomaticheskie-otnosheniya|arxivsana=2021-01-13}}</ref>. == Mamlakatlar oʻrtasidagi munosabatlar == === Siyosiy munosabatlar === Hindistonning Qirgʻiziston Respublikasi bilan siyosiy aloqalar anʼanaviy ravishda iliq va doʻstona. Qirgʻiziston rahbariyati asosan Hindistonning Kashmirga nisbatan pozitsiyasini qoʻllab-quvvatladi va davom etayotgan tinchlik jarayonini mamnuniyat bilan qabul qildi. Bosh vazir [[Narendra Modi]] 2015-yil 11-12-iyul kunlari Qirgʻizistonga tashrif buyurdi<ref>{{veb manbasi|lang=|url=https://tass.ru/mezhdunarodnaya-panorama/2112685|title=Киргизия и Индия подписали соглашения о сотрудничестве в военной сфере и области культуры|author=|website=tass.ru|date=12 июля 2015|publisher=[[ТАСС]]|accessdate=2021-01-10}}</ref>. Modining Qirgʻizistonga ikkinchi tashrifi 2019-yil 13-14-iyun kunlari boʻlib oʻtdi va tashrif doirasida Strategik sheriklik oʻrnatish toʻgʻrisida qoʻshma deklaratsiya imzolandi<ref>{{veb manbasi|lang=ru|url=https://mfa.gov.kg/ru/dm/posolstvo-kyrgyzskoy-respubliki-v-respublike-indiya-5dfb3e0ac4436/news/3181|title=ЧПП Кыргызской Республики в Индии А.Исаев принял участие в конференции на тему «Индия - Центральная Азия за сотрудничество к росту и процветанию: контакты для бизнеса»|author=Посольство Кыргызской Республики в Республике Индия|website=mfa.gov.kg|date=7 августа 2019|publisher=|accessdate=2021-01-10|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210112033210/https://mfa.gov.kg/ru/dm/posolstvo-kyrgyzskoy-respubliki-v-respublike-indiya-5dfb3e0ac4436/news/3181|arxivsana=2021-01-12}}</ref>. === Tashqi savdo === 2020-yil yanvar-noyabr oylarida Hindiston va Qirgʻiziston oʻrtasidagi tashqi savdo aylanmasi 35,5 million dollarni tashkil etdi<ref>{{veb manbasi|lang=ru|url=https://www.tazabek.kg/news:1672090|title=Импорт-2020. Какие товары Индия поставляет в Кыргызстан? (товарная структура) — Tazabek|author=Tazabek.KG|website=Tazabek.KG|date=2020-12-30|accessdate=2021-01-10}}</ref>. Hindiston Qirgʻizistonga kofe, choy, kimyoviy mahsulotlar, farmatsevtika mahsulotlari, Qirgʻiziston Hindistonga qurol, oʻq-dorilar, yoqilgʻi, tamaki yetkazib beradi<ref>{{veb manbasi|lang=ru|url=https://www.tazabek.kg/news:1569259|title=Кыргызско-индийский товарооборот: Оружие, боеприпасы, топливо, табак или что еще мы экспортируем в Индию? — Tazabek|author=Tazabek.KG|website=Tazabek.KG|date=2019-09-30|accessdate=2021-01-10}}</ref>. === Qirgʻizistondagi hindular === Mamlakatning turli tibbiyot muassasalarida 12 mingga yaqin hindistonlik talabalar tahsil oladi<ref>{{veb manbasi|lang=кг|url=https://russian.eurasianet.org/node/59038|title=Кыргызстан: Индийские студенты-медики – жертвы «фабрики дипломов»? {{!}} Eurasianet|author=Дэвид Триллинг|website=russian.eurasianet.org|date=7 декабря 2011|publisher={{iw|EurasiaNet||en|EurasiaNet}}|accessdate=2021-01-09}}</ref><ref>{{veb manbasi|lang=ru|url=https://mir24.tv/news/16414681/tysyachi-indiiskih-studentov-reshili-ostatsya-v-kyrgyzstane-na-kanikuly|title=Тысячи индийских студентов решили остаться в Кыргызстане на каникулы|author=Кристина Босивская|website=mir24.tv|date=20 июня 2020|publisher=[[Мир (телерадиокомпания)|МТРК "Мир"]]|accessdate=2021-01-10|archive-date=2021-06-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20210613002405/https://mir24.tv/news/16414681/tysyachi-indiiskih-studentov-reshili-ostatsya-v-kyrgyzstane-na-kanikuly}}</ref>. Qirgʻizistonga Hindistonlik talabalarning koʻplab kelishi asosan oʻqitish xarajatlariga bogʻliq boʻlib, Hindistonda 2020-yilga kelib bu koʻrsatkichlar yiliga 10-15 ming dollarni, Qirgʻizistonda esa atigi 3-4 ming dollarni tashkil etadi<ref>{{veb manbasi|lang=ru|url=https://ru.sputnik.kg/society/20201108/1050358043/student-iz-indii-rasskazal-ob-uchebe-v-kyrgyzstane.html|title=Почему студенты из Индии хотят учиться в Кыргызстане — интервью|author=Асель Минбаева|website=ru.sputnik.kg|date=8 ноября 2020|publisher=[[Sputnik|Sputnik Кыргызстан]]|accessdate=2021-01-09}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Qirgʻizistonning ikki tomonlama aloqalari}} [[Turkum:Hindistonning ikki tomonlama aloqalari]] [[Turkum:Qirgʻizistonning ikki tomonlama aloqalari]] {{Hindistonning xalqaro munosabatlari}} 7ke6scql1w1herjl98h0tw0yglwfhl5 Muhiddin Esonov 0 710290 6318174 6315311 2026-10-24T16:03:38Z Mirishkorlik 75661 [[Special:Contributions/~2026-56543-04|~2026-56543-04]] ([[User talk:~2026-56543-04|munozara]]) tomonidan qilingan [[Special:Diff/6315311|6315311]]-sonli tahrir qaytarildi. Manbasiz qo'shilgan ma'lumotlar bekor qilindi 6318174 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi |ismi=Muhiddin Esonov |asl ismi= |tasvir= |lavozimi=[[Kogon tumani]] hokimi |bayroq=Flag of Uzbekistan.svg |bayroq uzunligi=25px |boshlanish davri=[[29-fevral]] [[2020-yil]] |tugash davri=[[13-mart]] [[2024-yil]] |oʻtmishdoshi=[[Yoʻldosh Jumayev]]<ref name="hokim"/> |vorisi=[[Otabek Qazoqov]]<ref name="dm1">{{veb manbasi |url=https://daryo.uz/2024/03/13/kogon-tumaniga-yangi-hokim-tayinlandi |sarlavha=Kogon tumaniga yangi hokim tayinlandi |familiya= |ism= |sana=13.03.24 |vebsayt=daryo.uz |nashriyot= |qaralgan sana=13.03.24 |iqtibos=}}</ref> |prezident=Shavkat Mirziyoyev |premyer=Abdulla Aripov |lavozimi_2=[[Buxoro tumani]] hokimi |bayroq_2=Flag of Uzbekistan.svg |bayroq uzunligi_2=25px |boshlanish davri_2=???? |tugash davri_2=[[2019-yil]] |oʻtmishdoshi_2= |vorisi_2=Kaxramon Doʻstov |prezident_2=Shavkat Mirziyoyev |premyer_2=Abdulla Aripov |lavozimi_3=[[Buxoro viloyati|Buxoro viloyati]] hokimi |bayroq_3=Flag of Uzbekistan.svg |bayroq uzunligi_3=25px |boshlanish davri_3=[[27-dekabr]] [[2011-yil]] |tugash davri_3=[[16-dekabr]] [[2016-yil]] |oʻtmishdoshi_3=[[Samoyiddin Husenov]] |vorisi_3=[[Oʻktam Barnoyev]]<ref>{{veb manbasi |url=https://daryo.uz/2016/12/16/oktam-barnoyev-buxoro-viloyati-hokimi-etib-tasdiqlandi/ |sarlavha=O‘ktam Barnoyev Buxoro viloyati hokimi etib tasdiqlandi |familiya= |ism= |sana=16.12.2016 |vebsayt=daryo.uz |nashriyot= |qaralgan sana=13.03.24 |iqtibos=}}</ref> |prezident_3=Islom Karimov<br/>Shavkat Mirziyoyev |premyer_3=Shavkat Mirziyoyev<br/>Abdulla Aripov |tavallud sanasi= |tavallud joyi=[[OʻzSSR]], [[SSSR]] |maʼlumoti= |mukofotlari= }} '''Muhiddin Turdiyevich Esonov''' (tugʻ. [[Oʻzbekiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Oʻzbekiston SSR]], [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|SSSR]]) — oʻzbekistonlik davlat arbobi. 2011—2016-yillarda [[Buxoro viloyati|Buxoro viloyatining]] hokimi lavozimida ishlagan<ref>https://www.gazeta.uz/ru/2015/01/16/senators/</ref>. == Biografiyasi == Muhiddin Turdiyevich Buxoro viloyatining [[Vobkent tumani]] hokimi boʻlgan. 2011-yil 27-dekabrda [[Islom Karimov|Islom Karimovning]] buyrugʻi bilan Buxoro viloyati hokimi etib tayinlangan<ref> {{veb manbasi|url=https: //centrasia.org/person2.php? St = 1265280465|sarlavha=ESANOV Muhiddin Turdievich {{!}} CenterAsia|vebsayt=centrasia.org|kirish sanasi=2021-04-18}} </ref><ref>{{veb manbasi |url=https://uza.uz/oz/posts/m-t-esanovni-buxoro-viloyati-hokimi-lavozimiga-tayinlash-to--08-01-2015 |sarlavha=O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining farmoni O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining farmoni |familiya= |ism= |sana=08.01.2015 |vebsayt=uza.uz |nashriyot=UzA |qaralgan sana=13.03.24 |iqtibos=}}</ref><ref>{{veb manbasi |url=https://daryo.uz/2015/01/09/muhiddin-esanov-buxoro-viloyati-hokimi-lavozimiga-tayinlandi/ |sarlavha=Muhiddin Esanov Buxoro viloyati hokimi lavozimiga tayinlandi |familiya= |ism= |sana=09.01.2015 |vebsayt=daryo.uz |nashriyot= |qaralgan sana=13.03.24 |iqtibos=}}</ref>. 2016-yilda [[Buxoro viloyati]] hokimi lavozimidan ozod qilingan. Viloyat hokimligidan ishdan olingach, bir muddat [[Buxoro tumani]] hokimi vazifasini bajargan. 2019-yilda boshqa ishga o'tishi munisabati bilan Buxoro tumani hokimi vazifasidan ozod qilingan<ref name="dm4">{{yangiliklar manbasi |title=Buxoro viloyatida uchta tuman hokimi o‘zgardi |url=https://daryo.uz/2019/03/31/buxoro-viloyatida-uchta-tuman-hokimi-ozgardi/ |accessdate=31-avgust 2022-yil |date=03/31/2019}}</ref>. 2019-yildan 2020-yilga qadar Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Agrosanoat majmui ustidan nazorat qilish inspeksiyasi boshlig‘i sifatida ishlagan<ref name="hokim">{{yangiliklar manbasi |title=Buxoro viloyatining sobiq hokimi Kogon tumaniga hokim etib tayinlandi |url=https://daryo.uz/2020/02/29/buxoro-viloyatining-sobiq-hokimi-kogon-tumaniga-hokim-etib-tayinlandi/ |accessdate=31-avgust 2022-yil |date=02/29/2020}}</ref>. <br/> 2020-yil 29-fevralda [[Kogon tumani]] hokimi vazifasiga tayinlanadi<ref name="hokim"/>. 2024-yil 13-mart kuni sogʻligi yomonlashgani sababli lavozimidan ozod etilgan<ref name="dm1" />. == Manbalar == {{Manbalar}} {{Buxoro viloyati hokimlari}} {{Oʻzbekiston viloyatlari hokimlari}} {{DEFAULTSORT:Esonov, Muhiddin}} [[Turkum:Buxoro viloyatining hokimlari]] [[Turkum:Kishilar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] 6o8nbgl48tg8lafngzubrep49i6ks1i Guy Ritchie 0 710884 6318330 5859143 2026-10-25T01:52:27Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318330 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi |ismi = Guy Ritchie |portret = GuyRitchiebyKathyHutchins.jpg |eni = 200px |tavsif = |tugʻilgan paytidagi ismi = Guy Stuart Ritchie |tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1968|09|10}} |tavallud joyi = [[:en:Hatfield, Hertfordshire|Hatfield, Hertfordshire]], [[Angliya]] |vafot sanasi = |vafot joyi = |turmush ortogi = | faoliyat_yillari = 1995–bugun | kasbi = kinorejissor, tadbirkor |otaonasi = |bolalari = 5 |millati = Amerikalik |imzo = |sayt = }} '''Guy Stuart Ritchie''' (1968-yil 10-sentyabr)<ref>{{cite news |title=Madonna gets her Guy in Scotland |url=http://news.bbc.co.uk/1/hi/scotland/1059145.stm |url-status=live |publisher=[[BBC News]] |date=7 December 2000 |access-date=16 July 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20081219034842/http://news.bbc.co.uk/1/hi/scotland/1059145.stm |archive-date=19 December 2008}}</ref><ref name="">https://web.archive.org/web/20150721172420/http://www.biography.com/people/guy-ritchie-201267</ref> asosan [[britaniyalik]] [[komediya]] [[gangster]] filmlari va keng koʻlamli sarguzasht-jangovar filmlari bilan tanilgan [[ingliz]] [[Kinorejissyor|kinorejissyori]]. Ritchie 15 yoshida maktabni tark etib, [[kino]] yoʻnalishida boshlangʻich lavozimlarda ishlagan, keyinchalik esa [[televizion]] [[reklama]] roliklarini suratga olishni boshlagan. 1995-yilda u „The Hard Case“ nomli qisqa metrajli filmni, soʻngra 1998-yilda oʻzining toʻliq metrajli [[rejissyor|rejissyorlik]] [[debyut|debyuti]] boʻlgan „[[Lock, Stock and Two Smoking Barrels]]“ [[kriminal]] [[komediya]]sini suratga oldi. U ikkinchi filmi „[[Snatch]]“ (2000) bilan tanqidchilar va tomoshabinlar eʼtirofiga sazovor boʻldi. Undan soʻng, Ritchie 2000-2008 yillarda turmush qurgan xotini [[Madonna]] ishtirokidagi „[[Swept Away]]“ (2002) filmini suratga oldi, ammo bu film [[tanqidchi]]lar tomonidan qoralandi va kassa yigʻimida muvaffaqiyatsizlikka uchradi. Keyinchalik u „[[Revolver]]“ (2005) va „[[RocknRolla]]“ (2008) filmlarini suratga oldi, biroq ular unchalik muvaffaqiyatli boʻlmadi. 2009 va 2011-yillarda u [[Robert Downey Jr.|Robert Downey]] kichik bosh rolni ijro etgan „[[Sherlock Holmes]]“ va uning davomi „[[Sherlock Holmes: Soyalar oʻyini]]“ kabi [[kassa]] yigʻimida yuqori natija koʻrsatgan filmlarni suratga oldi. Uning boshqa rejissyorlik ishlari qatoriga 1960-yillardagi teleserial asosida suratga olingan [[The Man from U.N.C.L.E.]] (2015), [[Qirol Artur: Qilich afsonasi]] (2017)<ref>{{cite news |title=Review: Before He Was 'King Arthur,' He Was a Guy Ritchie Lad |work=The New York Times |date=11 May 2017 |url=https://www.nytimes.com/2017/05/11/movies/king-arthur-review-charlie-hunnam.html |last1=Dargis |first1=Manohla }}</ref> hamda [[Aladdin]] (2019) filmlari kiradi. 2019-yilda u [[The Gentlemen|Jentlmenlar]] (2019) filmi orqali jinoiy komediya janriga qaytdi; film tanqidchilar tomonidan asosan ijobiy baholandi va [[tijorat]] jihatdan muvaffaqiyat qozondi. Keyinchalik u [[Jason Statham|Jeyson Statham]] bilan [[Inson g‘azabi]] (2021) hamda [[Fortuna operatsiyasi (Film)|Operatsiya Fortuna: Ruse de Guerre]] (2023) [[jangovar]] filmlarida hamkorlikni davom ettirdi. Uning 2023-yilda suratga olingan ikkinchi filmi [[The Covenant]] ham, odatda, ijobiy baholarga sazovor boʻldi.<ref>{{cite news |title='Guy Ritchie's The Covenant' Review: Call of Duty |work=The New York Times |date=20 April 2023 |url=https://www.nytimes.com/2023/04/20/movies/guy-ritchies-the-covenant-review.html |last1=Nicholson |first1=Amy }}</ref> == Filmografiya == === Badiiy filmlar === {| class="wikitable sortable" |- ! Yil ! Film ! width=65| Rejissyor ! width=65| Ssenariy muallifi ! width=65| Prodyuser ! Izohlar |- | 1998 | ''[[Lock, Stock and Two Smoking Barrels]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{no}} | rowspan="" | Kasting direktor |- | 2000 | ''[[Snatch (film)|Snatch]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{no}} | |- | 2002 | ''[[Swept Away (2002 film)|Swept Away]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{no}} | |- | 2005 | ''[[Revolver (2005 film)|Revolver]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{no}} | |- | 2008 | ''[[RocknRolla]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{yes}} | |- | 2009 | ''[[Sherlock Holmes (2009 film)|Sherlock Holmes]]'' | {{yes}} | {{no}} | {{no}} | |- | 2011 | ''[[Sherlock Holmes: A Game of Shadows]]'' | {{yes}} | {{no}} | {{no}} | |- | 2015 | ''[[The Man from U.N.C.L.E. (film)|The Man from U. N.C. L.E.]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{yes}} | |- | 2017 | ''[[King Arthur: Legend of the Sword]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{yes}} | |- |2019 | ''[[Aladdin (2019 film)|Aladdin]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{no}} | |- |2020 | ''[[The Gentlemen (2019 film)|The Gentlemen]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{yes}} | |- | 2021 | ''[[Wrath of Man]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{yes}} | |- | rowspan=2|2023 | ''[[Operation Fortune: Ruse de Guerre]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{yes}} | |- | ''[[Guy Ritchie's The Covenant]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{yes}} | |- | 2024 | ''[[The Ministry of Ungentlemanly Warfare]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{yes}} | |- | 2025 | ''[[Fountain of Youth (film)|Fountain of Youth]]'' | {{yes}} | {{no}} | {{yes}} | |- | 2026 | ''[[In the Grey]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{yes}} | rowspan="2" | Post – prodyuser |- |TBA | ''[[Wife & Dog]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{yes}} |} === Qisqa metrajli filmlar === {| class="wikitable" |- ! Yil ! Film ! width=65| Direktor ! width=65| Ssenariy muallifi ! Izohlar |- | 1995 | ''The Hard Case'' | {{yes}} | {{yes}} | |- | 2001 | ''[[The Hire]]'' | {{yes}} | {{yes}} |} === Televizion === {| class="wikitable" |- ! Yil ! Film ! width=65| Direktor ! width=65| Ijrochi prodyuser ! width=65| Ssenary muallifi ! Izohlar |- | 2000 | ''[[Lock, Stock...]]'' | {{no}} | {{yes}} | {{yes}} | rowspan="" | Qismlarni yozgan |- | 2024 | ''[[The Gentlemen (2024 TV series)|The Gentlemen]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{yes}} | 2 qismni boshqargan va 2 qismni yozgan |- | rowspan="2" | 2025 | ''[[MobLand]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{no}} | 2 ta qismni yozgan |- | ''The Diamond Heist''<ref>{{cite web |last1=Mangan |first1=Lucy |title=The Diamond Heist review |url=https://www.theguardian.com/tv-and-radio/2025/apr/16/the-diamond-heist-review-guy-ritchie-millennium-dome-jewel-robbery-netflix |website=theguardian.com |access-date=17 May 2025 |date=16 April 2025}}</ref> | {{no}} | {{yes}} | {{no}} |uch qismdan iborat hujjatli film |- | 2026 | ''[[Young Sherlock (British TV series)|Young Sherlock]]'' | {{yes}} | {{yes}} | {{no}} |<ref>{{cite web|last=McGowan|first=Andrew|title=‘Young Sherlock’: Hero Fiennes Tiffin Is a Globe-Trotting Holmes in First Images of Guy Ritchie’s New Series|url=https://variety.com/2025/tv/news/young-sherlock-first-look-guy-ritchie-amazon-1236603885/|website=Variety|date=December 9, 2025|access-date=December 9, 2025}}</ref> |- |TBA | ''Gracie''<ref>{{cite web |last1=Lopez |first1=Isabelle |title=ESPN Announces Gracie |url=https://espnpressroom.com/us/press-releases/2023/07/espn-films-announces-documentary-series-gracie-about-legendary-family-fighting-dynasty |website=espnpressroom.com |access-date=22 September 2025 |date=6 July 2023 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20251006044530/https://espnpressroom.com/us/press-releases/2023/07/espn-films-announces-documentary-series-gracie-about-legendary-family-fighting-dynasty/ |arxivsana=2025-10-06}}</ref> | {{no}} | {{yes}} | {{no}} |Hujjatli filmlar |- |} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{IMDbda kishi}} {{Tashqi havolalar}} {{DEFAULTSORT:Ritchie, Guy}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Ssenariychilar]] [[Turkum:Kinorejissyorlar]] {{actor-stub}} i5z653gcfpjikwjmooim43mm8k4279t Vikipediya:Tahrirlar soniga koʻra botlar roʻyxati 4 712592 6317862 6316026 2026-10-24T12:01:01Z Jembot 17813 Bot: Maʼlumotlar yangilandi 6317862 wikitext text/x-wiki {{/begin|200}} |- | 1 || [[User:MalikxanBot|MalikxanBot]] || [[Special:Contributions/MalikxanBot|{{formatnum:799757}}]] |- | 2 || [[User:ProgrammerBot|ProgrammerBot]] || [[Special:Contributions/ProgrammerBot|{{formatnum:680582}}]] |- | 3 || [[User:DastyorBot|DastyorBot]] || [[Special:Contributions/DastyorBot|{{formatnum:516159}}]] |- | 4 || [[User:Ximik1991Bot|Ximik1991Bot]] || [[Special:Contributions/Ximik1991Bot|{{formatnum:197605}}]] |- | 5 || [[User:CoderSIBot|CoderSIBot]] || [[Special:Contributions/CoderSIBot|{{formatnum:187765}}]] |- | 6 || [[User:InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] || [[Special:Contributions/InternetArchiveBot|{{formatnum:175537}}]] |- | 7 || [[User:EmausBot|EmausBot]] || [[Special:Contributions/EmausBot|{{formatnum:110575}}]] |- | 8 || [[User:MerlIwBot|MerlIwBot]] || [[Special:Contributions/MerlIwBot|{{formatnum:91745}}]] |- | 9 || [[User:TXiKiBoT|TXiKiBoT]] || [[Special:Contributions/TXiKiBoT|{{formatnum:80410}}]] |- | 10 || [[User:Escarbot|Escarbot]] || [[Special:Contributions/Escarbot|{{formatnum:69842}}]] |- | 11 || [[User:Legobot|Legobot]] || [[Special:Contributions/Legobot|{{formatnum:67152}}]] |- | 12 || [[User:Xqbot|Xqbot]] || [[Special:Contributions/Xqbot|{{formatnum:44770}}]] |- | 13 || [[User:Addbot|Addbot]] || [[Special:Contributions/Addbot|{{formatnum:28914}}]] |- | 14 || [[User:SieBot|SieBot]] || [[Special:Contributions/SieBot|{{formatnum:28363}}]] |- | 15 || [[User:YFdyh-bot|YFdyh-bot]] || [[Special:Contributions/YFdyh-bot|{{formatnum:27350}}]] |- | 16 || [[User:OchilovBot|OchilovBot]] || [[Special:Contributions/OchilovBot|{{formatnum:23928}}]] |- | 17 || [[User:VolkovBot|VolkovBot]] || [[Special:Contributions/VolkovBot|{{formatnum:19249}}]] |- | 18 || [[User:ArthurBot|ArthurBot]] || [[Special:Contributions/ArthurBot|{{formatnum:18710}}]] |- | 19 || [[User:Luckas-bot|Luckas-bot]] || [[Special:Contributions/Luckas-bot|{{formatnum:16696}}]] |- | 20 || [[User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] || [[Special:Contributions/CommonsDelinker|{{formatnum:11764}}]] |- | 21 || [[User:Uzgen bot|Uzgen bot]] || [[Special:Contributions/Uzgen bot|{{formatnum:10709}}]] |- | 22 || [[User:ZéroBot|ZéroBot]] || [[Special:Contributions/ZéroBot|{{formatnum:10554}}]] |- | 23 || [[User:WikitanvirBot|WikitanvirBot]] || [[Special:Contributions/WikitanvirBot|{{formatnum:10294}}]] |- | 24 || [[User:JAnDbot|JAnDbot]] || [[Special:Contributions/JAnDbot|{{formatnum:10206}}]] |- | 25 || [[User:Thijs!bot|Thijs!bot]] || [[Special:Contributions/Thijs!bot|{{formatnum:9691}}]] |- | 26 || [[User:MelancholieBot|MelancholieBot]] || [[Special:Contributions/MelancholieBot|{{formatnum:8873}}]] |- | 27 || [[User:RedBot|RedBot]] || [[Special:Contributions/RedBot|{{formatnum:8357}}]] |- | 28 || [[User:タチコマ robot|タチコマ robot]] || [[Special:Contributions/タチコマ robot|{{formatnum:8161}}]] |- | 29 || [[User:Acebot|Acebot]] || [[Special:Contributions/Acebot|{{formatnum:6989}}]] |- | 30 || [[User:EdgarsBot|EdgarsBot]] || [[Special:Contributions/EdgarsBot|{{formatnum:6807}}]] |- | 31 || [[User:KLBot2|KLBot2]] || [[Special:Contributions/KLBot2|{{formatnum:6601}}]] |- | 32 || [[User:Makecat-bot|Makecat-bot]] || [[Special:Contributions/Makecat-bot|{{formatnum:6542}}]] |- | 33 || [[User:AlleborgoBot|AlleborgoBot]] || [[Special:Contributions/AlleborgoBot|{{formatnum:5802}}]] |- | 34 || [[User:Jembot|Jembot]] || [[Special:Contributions/Jembot|{{formatnum:5583}}]] |- | 35 || [[User:MBHbot|MBHbot]] || [[Special:Contributions/MBHbot|{{formatnum:5359}}]] |- | 36 || [[User:LaaknorBot|LaaknorBot]] || [[Special:Contributions/LaaknorBot|{{formatnum:4667}}]] |- | 37 || [[User:Vagobot|Vagobot]] || [[Special:Contributions/Vagobot|{{formatnum:4451}}]] |- | 38 || [[User:IluvatarBot|IluvatarBot]] || [[Special:Contributions/IluvatarBot|{{formatnum:4449}}]] |- | 39 || [[User:Loveless|Loveless]] || [[Special:Contributions/Loveless|{{formatnum:4445}}]] |- | 40 || [[User:Zorrobot|Zorrobot]] || [[Special:Contributions/Zorrobot|{{formatnum:4173}}]] |- | 41 || [[User:JackieBot|JackieBot]] || [[Special:Contributions/JackieBot|{{formatnum:4132}}]] |- | 42 || [[User:KamikazeBot|KamikazeBot]] || [[Special:Contributions/KamikazeBot|{{formatnum:3687}}]] |- | 43 || [[User:FoxBot|FoxBot]] || [[Special:Contributions/FoxBot|{{formatnum:3658}}]] |- | 44 || [[User:CarsracBot|CarsracBot]] || [[Special:Contributions/CarsracBot|{{formatnum:3570}}]] |- | 45 || [[User:Ptbotgourou|Ptbotgourou]] || [[Special:Contributions/Ptbotgourou|{{formatnum:3390}}]] |- | 46 || [[User:BotMultichill|BotMultichill]] || [[Special:Contributions/BotMultichill|{{formatnum:3244}}]] |- | 47 || [[User:Alexbot|Alexbot]] || [[Special:Contributions/Alexbot|{{formatnum:3100}}]] |- | 48 || [[User:HRoestBot|HRoestBot]] || [[Special:Contributions/HRoestBot|{{formatnum:2983}}]] |- | 49 || [[User:TjBot|TjBot]] || [[Special:Contributions/TjBot|{{formatnum:2650}}]] |- | 50 || [[User:Purbo T|Purbo T]] || [[Special:Contributions/Purbo T|{{formatnum:2576}}]] |- | 51 || [[User:PipepBot|PipepBot]] || [[Special:Contributions/PipepBot|{{formatnum:2201}}]] |- | 52 || [[User:MediaWiki message delivery|MediaWiki message delivery]] || [[Special:Contributions/MediaWiki message delivery|{{formatnum:2189}}]] |- | 53 || [[User:JYBot|JYBot]] || [[Special:Contributions/JYBot|{{formatnum:2189}}]] |- | 54 || [[User:DragonBot|DragonBot]] || [[Special:Contributions/DragonBot|{{formatnum:2081}}]] |- | 55 || [[User:Darkicebot|Darkicebot]] || [[Special:Contributions/Darkicebot|{{formatnum:1852}}]] |- | 56 || [[User:Idioma-bot|Idioma-bot]] || [[Special:Contributions/Idioma-bot|{{formatnum:1848}}]] |- | 57 || [[User:MastiBot|MastiBot]] || [[Special:Contributions/MastiBot|{{formatnum:1725}}]] |- | 58 || [[User:Dinamik-bot|Dinamik-bot]] || [[Special:Contributions/Dinamik-bot|{{formatnum:1716}}]] |- | 59 || [[User:Rubinbot|Rubinbot]] || [[Special:Contributions/Rubinbot|{{formatnum:1590}}]] |- | 60 || [[User:Ripchip Bot|Ripchip Bot]] || [[Special:Contributions/Ripchip Bot|{{formatnum:1537}}]] |- | 61 || [[User:Mjbmrbot|Mjbmrbot]] || [[Special:Contributions/Mjbmrbot|{{formatnum:1451}}]] |- | 62 || [[User:Amirobot|Amirobot]] || [[Special:Contributions/Amirobot|{{formatnum:1434}}]] |- | 63 || [[User:IanraBot|IanraBot]] || [[Special:Contributions/IanraBot|{{formatnum:1365}}]] |- | 64 || [[User:Rezabot|Rezabot]] || [[Special:Contributions/Rezabot|{{formatnum:1358}}]] |- | 65 || [[User:Synthebot|Synthebot]] || [[Special:Contributions/Synthebot|{{formatnum:1316}}]] |- | 66 || [[User:AvicBot|AvicBot]] || [[Special:Contributions/AvicBot|{{formatnum:1257}}]] |- | 67 || [[User:GhalyBot|GhalyBot]] || [[Special:Contributions/GhalyBot|{{formatnum:1239}}]] |- | 68 || [[User:Movses-bot|Movses-bot]] || [[Special:Contributions/Movses-bot|{{formatnum:1187}}]] |- | 69 || [[User:HerculeBot|HerculeBot]] || [[Special:Contributions/HerculeBot|{{formatnum:1068}}]] |- | 70 || [[User:Robbot|Robbot]] || [[Special:Contributions/Robbot|{{formatnum:1022}}]] |- | 71 || [[User:D'ohBot|D'ohBot]] || [[Special:Contributions/D'ohBot|{{formatnum:1005}}]] |- | 72 || [[User:YiFeiBot|YiFeiBot]] || [[Special:Contributions/YiFeiBot|{{formatnum:998}}]] |- | 73 || [[User:SilvonenBot|SilvonenBot]] || [[Special:Contributions/SilvonenBot|{{formatnum:977}}]] |- | 74 || [[User:MystBot|MystBot]] || [[Special:Contributions/MystBot|{{formatnum:972}}]] |- | 75 || [[User:TinucherianBot II|TinucherianBot II]] || [[Special:Contributions/TinucherianBot II|{{formatnum:953}}]] |- | 76 || [[User:Jotterbot|Jotterbot]] || [[Special:Contributions/Jotterbot|{{formatnum:892}}]] |- | 77 || [[User:AvocatoBot|AvocatoBot]] || [[Special:Contributions/AvocatoBot|{{formatnum:881}}]] |- | 78 || [[User:StigBot|StigBot]] || [[Special:Contributions/StigBot|{{formatnum:804}}]] |- | 79 || [[User:Almabot|Almabot]] || [[Special:Contributions/Almabot|{{formatnum:801}}]] |- | 80 || [[User:SassoBot|SassoBot]] || [[Special:Contributions/SassoBot|{{formatnum:790}}]] |- | 81 || [[User:Justincheng12345-bot|Justincheng12345-bot]] || [[Special:Contributions/Justincheng12345-bot|{{formatnum:761}}]] |- | 82 || [[User:HiW-Bot|HiW-Bot]] || [[Special:Contributions/HiW-Bot|{{formatnum:722}}]] |- | 83 || [[User:Gerakibot|Gerakibot]] || [[Special:Contributions/Gerakibot|{{formatnum:587}}]] |- | 84 || [[User:YaxshiBot|YaxshiBot]] || [[Special:Contributions/YaxshiBot|{{formatnum:577}}]] |- | 85 || [[User:SpBot|SpBot]] || [[Special:Contributions/SpBot|{{formatnum:542}}]] |- | 86 || [[User:TechBot|TechBot]] || [[Special:Contributions/TechBot|{{formatnum:541}}]] |- | 87 || [[User:DarafshBot|DarafshBot]] || [[Special:Contributions/DarafshBot|{{formatnum:541}}]] |- | 88 || [[User:Byrialbot|Byrialbot]] || [[Special:Contributions/Byrialbot|{{formatnum:488}}]] |- | 89 || [[User:PixelBot|PixelBot]] || [[Special:Contributions/PixelBot|{{formatnum:433}}]] |- | 90 || [[User:DSisyphBot|DSisyphBot]] || [[Special:Contributions/DSisyphBot|{{formatnum:406}}]] |- | 91 || [[User:CasualBot|CasualBot]] || [[Special:Contributions/CasualBot|{{formatnum:403}}]] |- | 92 || [[User:Chobot|Chobot]] || [[Special:Contributions/Chobot|{{formatnum:366}}]] |- | 93 || [[User:CocuBot|CocuBot]] || [[Special:Contributions/CocuBot|{{formatnum:364}}]] |- | 94 || [[User:JhsBot|JhsBot]] || [[Special:Contributions/JhsBot|{{formatnum:335}}]] |- | 95 || [[User:Memty Bot|Memty Bot]] || [[Special:Contributions/Memty Bot|{{formatnum:327}}]] |- | 96 || [[User:AlnoktaBOT|AlnoktaBOT]] || [[Special:Contributions/AlnoktaBOT|{{formatnum:316}}]] |- | 97 || [[User:Louperibot|Louperibot]] || [[Special:Contributions/Louperibot|{{formatnum:297}}]] |- | 98 || [[User:Nallimbot|Nallimbot]] || [[Special:Contributions/Nallimbot|{{formatnum:291}}]] |- | 99 || [[User:AZatBot~uzwiki|AZatBot~uzwiki]] || [[Special:Contributions/AZatBot~uzwiki|{{formatnum:285}}]] |- | 100 || [[User:DixonDBot|DixonDBot]] || [[Special:Contributions/DixonDBot|{{formatnum:201}}]] |- | 101 || [[User:MahdiBot|MahdiBot]] || [[Special:Contributions/MahdiBot|{{formatnum:199}}]] |- | 102 || [[User:Sz-iwbot|Sz-iwbot]] || [[Special:Contributions/Sz-iwbot|{{formatnum:169}}]] |- | 103 || [[User:DirlBot|DirlBot]] || [[Special:Contributions/DirlBot|{{formatnum:116}}]] |- | 104 || [[User:Obersachsebot|Obersachsebot]] || [[Special:Contributions/Obersachsebot|{{formatnum:114}}]] |- | 105 || [[User:NobelBot|NobelBot]] || [[Special:Contributions/NobelBot|{{formatnum:96}}]] |- | 106 || [[User:SantoshBot|SantoshBot]] || [[Special:Contributions/SantoshBot|{{formatnum:92}}]] |- | 107 || [[User:AmphBot|AmphBot]] || [[Special:Contributions/AmphBot|{{formatnum:79}}]] |- | 108 || [[User:Muro Bot|Muro Bot]] || [[Special:Contributions/Muro Bot|{{formatnum:75}}]] |- | 109 || [[User:DennyBot|DennyBot]] || [[Special:Contributions/DennyBot|{{formatnum:74}}]] |- | 110 || [[User:Dexbot|Dexbot]] || [[Special:Contributions/Dexbot|{{formatnum:74}}]] |- | 111 || [[User:WikimediaNotifier|WikimediaNotifier]] || [[Special:Contributions/WikimediaNotifier|{{formatnum:73}}]] |- | 112 || [[User:Zwobot|Zwobot]] || [[Special:Contributions/Zwobot|{{formatnum:61}}]] |- | 113 || [[User:TohaomgBot|TohaomgBot]] || [[Special:Contributions/TohaomgBot|{{formatnum:58}}]] {{/end}} hv80ucgm958er7y7xag2u45jmhbbxao Vikipediya:Faol foydalanuvchilar reytingi 4 712595 6317860 6316025 2026-10-24T12:01:00Z Jembot 17813 Bot: Maʼlumotlar yangilandi 6317860 wikitext text/x-wiki {{/begin|200}} |- | 1 || [[User:Sherzod11W|Sherzod11W]] || [[Special:Contributions/Sherzod11W|{{formatnum:1169}}]] || {{Permissions|Sherzod11W}} |- | 2 || [[User:Abdufattohov Ibrohimjon|Abdufattohov Ibrohimjon]] || [[Special:Contributions/Abdufattohov Ibrohimjon|{{formatnum:632}}]] || {{Permissions|Abdufattohov Ibrohimjon}} |- | 3 || [[User:AnvarxonM|AnvarxonM]] || [[Special:Contributions/AnvarxonM|{{formatnum:329}}]] || {{Permissions|AnvarxonM}} |- | 4 || [[User:Javoxir Yorqulov|Javoxir Yorqulov]] || [[Special:Contributions/Javoxir Yorqulov|{{formatnum:310}}]] || {{Permissions|Javoxir Yorqulov}} |- | 5 || [[User:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] || [[Special:Contributions/Janob Mirzaolim|{{formatnum:166}}]] || {{Permissions|Janob Mirzaolim}} |- | 6 || [[User:Xumoshox Ismoilova|Xumoshox Ismoilova]] || [[Special:Contributions/Xumoshox Ismoilova|{{formatnum:108}}]] || {{Permissions|Xumoshox Ismoilova}} |- | 7 || [[User:Ahror Akramovich|Ahror Akramovich]] || [[Special:Contributions/Ahror Akramovich|{{formatnum:98}}]] || {{Permissions|Ahror Akramovich}} |- | 8 || [[User:Gulzoda Abduhalilova|Gulzoda Abduhalilova]] || [[Special:Contributions/Gulzoda Abduhalilova|{{formatnum:85}}]] || {{Permissions|Gulzoda Abduhalilova}} |- | 9 || [[User:Asena Asna|Asena Asna]] || [[Special:Contributions/Asena Asna|{{formatnum:73}}]] || {{Permissions|Asena Asna}} |- | 10 || [[User:Panpanchik|Panpanchik]] || [[Special:Contributions/Panpanchik|{{formatnum:54}}]] || {{Permissions|Panpanchik}} |- | 11 || [[User:Oblakulova|Oblakulova]] || [[Special:Contributions/Oblakulova|{{formatnum:51}}]] || {{Permissions|Oblakulova}} |- | 12 || [[User:Kontributor 2K|Kontributor 2K]] || [[Special:Contributions/Kontributor 2K|{{formatnum:31}}]] || {{Permissions|Kontributor 2K}} |- | 13 || [[User:JavohirSaydinov|JavohirSaydinov]] || [[Special:Contributions/JavohirSaydinov|{{formatnum:28}}]] || {{Permissions|JavohirSaydinov}} |- | 14 || [[User:Husanowar|Husanowar]] || [[Special:Contributions/Husanowar|{{formatnum:17}}]] || {{Permissions|Husanowar}} |- | 15 || [[User:Xasan Rixsiboyev|Xasan Rixsiboyev]] || [[Special:Contributions/Xasan Rixsiboyev|{{formatnum:16}}]] || {{Permissions|Xasan Rixsiboyev}} |- | 16 || [[User:Bekipediya|Bekipediya]] || [[Special:Contributions/Bekipediya|{{formatnum:16}}]] || {{Permissions|Bekipediya}} |- | 17 || [[User:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] || [[Special:Contributions/Mirishkorlik|{{formatnum:13}}]] || {{Permissions|Mirishkorlik}} |- | 18 || [[User:Qareken Balasi|Qareken Balasi]] || [[Special:Contributions/Qareken Balasi|{{formatnum:12}}]] || {{Permissions|Qareken Balasi}} |- | 19 || [[User:BilimNuri|BilimNuri]] || [[Special:Contributions/BilimNuri|{{formatnum:12}}]] || {{Permissions|BilimNuri}} |- | 20 || [[User:Jizzakhlik|Jizzakhlik]] || [[Special:Contributions/Jizzakhlik|{{formatnum:11}}]] || {{Permissions|Jizzakhlik}} |- | 21 || [[User:Mupapap29|Mupapap29]] || [[Special:Contributions/Mupapap29|{{formatnum:11}}]] || {{Permissions|Mupapap29}} |- | 22 || [[User:~2026-56364-32|~2026-56364-32]] || [[Special:Contributions/~2026-56364-32|{{formatnum:10}}]] || {{Permissions|~2026-56364-32}} |- | 23 || [[User:Muxlisa Saidova|Muxlisa Saidova]] || [[Special:Contributions/Muxlisa Saidova|{{formatnum:9}}]] || {{Permissions|Muxlisa Saidova}} |- | 24 || [[User:Ummul Soliha|Ummul Soliha]] || [[Special:Contributions/Ummul Soliha|{{formatnum:9}}]] || {{Permissions|Ummul Soliha}} |- | 25 || [[User:Oqsaqol|Oqsaqol]] || [[Special:Contributions/Oqsaqol|{{formatnum:9}}]] || {{Permissions|Oqsaqol}} |- | 26 || [[User:Durdona Ne'matova|Durdona Ne'matova]] || [[Special:Contributions/Durdona Ne'matova|{{formatnum:8}}]] || {{Permissions|Durdona Ne'matova}} |- | 27 || [[User:Wadudlegion|Wadudlegion]] || [[Special:Contributions/Wadudlegion|{{formatnum:7}}]] || {{Permissions|Wadudlegion}} |- | 28 || [[User:Avazxonov Javohir|Avazxonov Javohir]] || [[Special:Contributions/Avazxonov Javohir|{{formatnum:7}}]] || {{Permissions|Avazxonov Javohir}} |- | 29 || [[User:Ziv|Ziv]] || [[Special:Contributions/Ziv|{{formatnum:7}}]] || {{Permissions|Ziv}} |- | 30 || [[User:Miss Kamola|Miss Kamola]] || [[Special:Contributions/Miss Kamola|{{formatnum:6}}]] || {{Permissions|Miss Kamola}} |- | 31 || [[User:MrKrasav4ik|MrKrasav4ik]] || [[Special:Contributions/MrKrasav4ik|{{formatnum:6}}]] || {{Permissions|MrKrasav4ik}} |- | 32 || [[User:Mirjalol Qosimov|Mirjalol Qosimov]] || [[Special:Contributions/Mirjalol Qosimov|{{formatnum:6}}]] || {{Permissions|Mirjalol Qosimov}} |- | 33 || [[User:Sultanovaa|Sultanovaa]] || [[Special:Contributions/Sultanovaa|{{formatnum:6}}]] || {{Permissions|Sultanovaa}} |- | 34 || [[User:~2026-55502-99|~2026-55502-99]] || [[Special:Contributions/~2026-55502-99|{{formatnum:5}}]] || {{Permissions|~2026-55502-99}} |- | 35 || [[User:Mukhammadrasul Isakov|Mukhammadrasul Isakov]] || [[Special:Contributions/Mukhammadrasul Isakov|{{formatnum:5}}]] || {{Permissions|Mukhammadrasul Isakov}} |- | 36 || [[User:Tilkobles|Tilkobles]] || [[Special:Contributions/Tilkobles|{{formatnum:5}}]] || {{Permissions|Tilkobles}} |- | 37 || [[User:Momooq|Momooq]] || [[Special:Contributions/Momooq|{{formatnum:5}}]] || {{Permissions|Momooq}} |- | 38 || [[User:D.XASHIMOVA|D.XASHIMOVA]] || [[Special:Contributions/D.XASHIMOVA|{{formatnum:5}}]] || {{Permissions|D.XASHIMOVA}} |- | 39 || [[User:7Devona|7Devona]] || [[Special:Contributions/7Devona|{{formatnum:5}}]] || {{Permissions|7Devona}} |- | 40 || [[User:Stephan1000000|Stephan1000000]] || [[Special:Contributions/Stephan1000000|{{formatnum:5}}]] || {{Permissions|Stephan1000000}} |- | 41 || [[User:Umarqulova|Umarqulova]] || [[Special:Contributions/Umarqulova|{{formatnum:5}}]] || {{Permissions|Umarqulova}} |- | 42 || [[User:Nozima25|Nozima25]] || [[Special:Contributions/Nozima25|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|Nozima25}} |- | 43 || [[User:Artemev Nikolay|Artemev Nikolay]] || [[Special:Contributions/Artemev Nikolay|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|Artemev Nikolay}} |- | 44 || [[User:Shirin Khaydaralieva|Shirin Khaydaralieva]] || [[Special:Contributions/Shirin Khaydaralieva|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|Shirin Khaydaralieva}} |- | 45 || [[User:Umarxon III|Umarxon III]] || [[Special:Contributions/Umarxon III|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|Umarxon III}} |- | 46 || [[User:Gliwi|Gliwi]] || [[Special:Contributions/Gliwi|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|Gliwi}} |- | 47 || [[User:Abbosbek Mo'minov|Abbosbek Mo'minov]] || [[Special:Contributions/Abbosbek Mo'minov|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|Abbosbek Mo'minov}} |- | 48 || [[User:Sitora Oblakulova|Sitora Oblakulova]] || [[Special:Contributions/Sitora Oblakulova|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|Sitora Oblakulova}} |- | 49 || [[User:Boonaaa|Boonaaa]] || [[Special:Contributions/Boonaaa|{{formatnum:4}}]] || {{Permissions|Boonaaa}} |- | 50 || [[User:Sleepycatinacap|Sleepycatinacap]] || [[Special:Contributions/Sleepycatinacap|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|Sleepycatinacap}} |- | 51 || [[User:Erkinjonov Bobur Mirzo|Erkinjonov Bobur Mirzo]] || [[Special:Contributions/Erkinjonov Bobur Mirzo|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|Erkinjonov Bobur Mirzo}} |- | 52 || [[User:Uzsport|Uzsport]] || [[Special:Contributions/Uzsport|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|Uzsport}} |- | 53 || [[User:~2026-56543-04|~2026-56543-04]] || [[Special:Contributions/~2026-56543-04|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|~2026-56543-04}} |- | 54 || [[User:David Akhmedov|David Akhmedov]] || [[Special:Contributions/David Akhmedov|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|David Akhmedov}} |- | 55 || [[User:Abdiraxmonov|Abdiraxmonov]] || [[Special:Contributions/Abdiraxmonov|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|Abdiraxmonov}} |- | 56 || [[User:Juppi lantteineen|Juppi lantteineen]] || [[Special:Contributions/Juppi lantteineen|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|Juppi lantteineen}} |- | 57 || [[User:~2026-55940-80|~2026-55940-80]] || [[Special:Contributions/~2026-55940-80|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|~2026-55940-80}} |- | 58 || [[User:VASHGIRD|VASHGIRD]] || [[Special:Contributions/VASHGIRD|{{formatnum:3}}]] || {{Permissions|VASHGIRD}} |- | 59 || [[User:Snn0101|Snn0101]] || [[Special:Contributions/Snn0101|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Snn0101}} |- | 60 || [[User:~2026-56302-27|~2026-56302-27]] || [[Special:Contributions/~2026-56302-27|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-56302-27}} |- | 61 || [[User:Xabibulla Muxamedov|Xabibulla Muxamedov]] || [[Special:Contributions/Xabibulla Muxamedov|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Xabibulla Muxamedov}} |- | 62 || [[User:JarvisQL|JarvisQL]] || [[Special:Contributions/JarvisQL|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|JarvisQL}} |- | 63 || [[User:~2026-56458-99|~2026-56458-99]] || [[Special:Contributions/~2026-56458-99|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-56458-99}} |- | 64 || [[User:~2026-56628-86|~2026-56628-86]] || [[Special:Contributions/~2026-56628-86|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-56628-86}} |- | 65 || [[User:~2026-56723-02|~2026-56723-02]] || [[Special:Contributions/~2026-56723-02|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-56723-02}} |- | 66 || [[User:Behzod Husenov|Behzod Husenov]] || [[Special:Contributions/Behzod Husenov|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Behzod Husenov}} |- | 67 || [[User:~2026-56718-67|~2026-56718-67]] || [[Special:Contributions/~2026-56718-67|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-56718-67}} |- | 68 || [[User:~2026-56574-68|~2026-56574-68]] || [[Special:Contributions/~2026-56574-68|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-56574-68}} |- | 69 || [[User:Smiling2610|Smiling2610]] || [[Special:Contributions/Smiling2610|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Smiling2610}} |- | 70 || [[User:Kamol Azzam|Kamol Azzam]] || [[Special:Contributions/Kamol Azzam|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Kamol Azzam}} |- | 71 || [[User:Robiya08|Robiya08]] || [[Special:Contributions/Robiya08|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Robiya08}} |- | 72 || [[User:Shmirzaqulov|Shmirzaqulov]] || [[Special:Contributions/Shmirzaqulov|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Shmirzaqulov}} |- | 73 || [[User:VulcanSphere|VulcanSphere]] || [[Special:Contributions/VulcanSphere|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|VulcanSphere}} |- | 74 || [[User:Azizxon Muzaffarov|Azizxon Muzaffarov]] || [[Special:Contributions/Azizxon Muzaffarov|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Azizxon Muzaffarov}} |- | 75 || [[User:Makenzis|Makenzis]] || [[Special:Contributions/Makenzis|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Makenzis}} |- | 76 || [[User:Zyroven|Zyroven]] || [[Special:Contributions/Zyroven|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Zyroven}} |- | 77 || [[User:Suxrob Xidirovvvvvv|Suxrob Xidirovvvvvv]] || [[Special:Contributions/Suxrob Xidirovvvvvv|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Suxrob Xidirovvvvvv}} |- | 78 || [[User:~2026-55562-67|~2026-55562-67]] || [[Special:Contributions/~2026-55562-67|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-55562-67}} |- | 79 || [[User:Mulan Xon|Mulan Xon]] || [[Special:Contributions/Mulan Xon|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Mulan Xon}} |- | 80 || [[User:Heureeuse|Heureeuse]] || [[Special:Contributions/Heureeuse|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Heureeuse}} |- | 81 || [[User:Ergashaliyev Ahmadullo|Ergashaliyev Ahmadullo]] || [[Special:Contributions/Ergashaliyev Ahmadullo|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Ergashaliyev Ahmadullo}} |- | 82 || [[User:Behruznurullayevv|Behruznurullayevv]] || [[Special:Contributions/Behruznurullayevv|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|Behruznurullayevv}} |- | 83 || [[User:~2026-56117-06|~2026-56117-06]] || [[Special:Contributions/~2026-56117-06|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-56117-06}} |- | 84 || [[User:~2026-56100-72|~2026-56100-72]] || [[Special:Contributions/~2026-56100-72|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-56100-72}} |- | 85 || [[User:~2026-56304-38|~2026-56304-38]] || [[Special:Contributions/~2026-56304-38|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|~2026-56304-38}} |- | 86 || [[User:SilentEditor01|SilentEditor01]] || [[Special:Contributions/SilentEditor01|{{formatnum:2}}]] || {{Permissions|SilentEditor01}} |- | 87 || [[User:~2026-56573-01|~2026-56573-01]] || [[Special:Contributions/~2026-56573-01|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56573-01}} |- | 88 || [[User:Charooos|Charooos]] || [[Special:Contributions/Charooos|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Charooos}} |- | 89 || [[User:Suxrob Turakulovich Norkulov|Suxrob Turakulovich Norkulov]] || [[Special:Contributions/Suxrob Turakulovich Norkulov|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Suxrob Turakulovich Norkulov}} |- | 90 || [[User:Xatamov Asror Xudoyberdiyevich|Xatamov Asror Xudoyberdiyevich]] || [[Special:Contributions/Xatamov Asror Xudoyberdiyevich|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Xatamov Asror Xudoyberdiyevich}} |- | 91 || [[User:~2026-56788-45|~2026-56788-45]] || [[Special:Contributions/~2026-56788-45|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56788-45}} |- | 92 || [[User:PaulLim11|PaulLim11]] || [[Special:Contributions/PaulLim11|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|PaulLim11}} |- | 93 || [[User:Lochinovamarjona|Lochinovamarjona]] || [[Special:Contributions/Lochinovamarjona|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Lochinovamarjona}} |- | 94 || [[User:Aziza Umarova|Aziza Umarova]] || [[Special:Contributions/Aziza Umarova|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Aziza Umarova}} |- | 95 || [[User:~2026-56642-23|~2026-56642-23]] || [[Special:Contributions/~2026-56642-23|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56642-23}} |- | 96 || [[User:Khalnazarova|Khalnazarova]] || [[Special:Contributions/Khalnazarova|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Khalnazarova}} |- | 97 || [[User:Xudoyarovva|Xudoyarovva]] || [[Special:Contributions/Xudoyarovva|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Xudoyarovva}} |- | 98 || [[User:~2026-56656-06|~2026-56656-06]] || [[Special:Contributions/~2026-56656-06|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56656-06}} |- | 99 || [[User:Gayratullayevbehruz|Gayratullayevbehruz]] || [[Special:Contributions/Gayratullayevbehruz|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Gayratullayevbehruz}} |- | 100 || [[User:Sokinadilshodovna|Sokinadilshodovna]] || [[Special:Contributions/Sokinadilshodovna|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Sokinadilshodovna}} |- | 101 || [[User:Nobatali|Nobatali]] || [[Special:Contributions/Nobatali|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Nobatali}} |- | 102 || [[User:Som1nusman|Som1nusman]] || [[Special:Contributions/Som1nusman|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Som1nusman}} |- | 103 || [[User:~2026-56511-45|~2026-56511-45]] || [[Special:Contributions/~2026-56511-45|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56511-45}} |- | 104 || [[User:~2026-56580-06|~2026-56580-06]] || [[Special:Contributions/~2026-56580-06|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56580-06}} |- | 105 || [[User:STeVeee huh|STeVeee huh]] || [[Special:Contributions/STeVeee huh|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|STeVeee huh}} |- | 106 || [[User:~2026-56665-35|~2026-56665-35]] || [[Special:Contributions/~2026-56665-35|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56665-35}} |- | 107 || [[User:~2026-56720-79|~2026-56720-79]] || [[Special:Contributions/~2026-56720-79|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56720-79}} |- | 108 || [[User:Zafer|Zafer]] || [[Special:Contributions/Zafer|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Zafer}} |- | 109 || [[User:Linxedits28|Linxedits28]] || [[Special:Contributions/Linxedits28|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Linxedits28}} |- | 110 || [[User:Lp0 on fire|Lp0 on fire]] || [[Special:Contributions/Lp0 on fire|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Lp0 on fire}} |- | 111 || [[User:Sulton4ik|Sulton4ik]] || [[Special:Contributions/Sulton4ik|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Sulton4ik}} |- | 112 || [[User:~2026-56597-30|~2026-56597-30]] || [[Special:Contributions/~2026-56597-30|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56597-30}} |- | 113 || [[User:~2026-56285-52|~2026-56285-52]] || [[Special:Contributions/~2026-56285-52|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56285-52}} |- | 114 || [[User:Nodirbek oken|Nodirbek oken]] || [[Special:Contributions/Nodirbek oken|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Nodirbek oken}} |- | 115 || [[User:~2026-56232-82|~2026-56232-82]] || [[Special:Contributions/~2026-56232-82|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56232-82}} |- | 116 || [[User:Xav418|Xav418]] || [[Special:Contributions/Xav418|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Xav418}} |- | 117 || [[User:YellowTurtle9|YellowTurtle9]] || [[Special:Contributions/YellowTurtle9|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|YellowTurtle9}} |- | 118 || [[User:Niegodzisie|Niegodzisie]] || [[Special:Contributions/Niegodzisie|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Niegodzisie}} |- | 119 || [[User:~2026-56056-54|~2026-56056-54]] || [[Special:Contributions/~2026-56056-54|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56056-54}} |- | 120 || [[User:~2026-55751-93|~2026-55751-93]] || [[Special:Contributions/~2026-55751-93|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55751-93}} |- | 121 || [[User:Aldamuratov Bahriddin Polatjonovich|Aldamuratov Bahriddin Polatjonovich]] || [[Special:Contributions/Aldamuratov Bahriddin Polatjonovich|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Aldamuratov Bahriddin Polatjonovich}} |- | 122 || [[User:~2026-55712-03|~2026-55712-03]] || [[Special:Contributions/~2026-55712-03|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55712-03}} |- | 123 || [[User:Abdulqodir Nosirov|Abdulqodir Nosirov]] || [[Special:Contributions/Abdulqodir Nosirov|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Abdulqodir Nosirov}} |- | 124 || [[User:Yusuf Toshpulatov|Yusuf Toshpulatov]] || [[Special:Contributions/Yusuf Toshpulatov|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Yusuf Toshpulatov}} |- | 125 || [[User:JavohirMehmonov|JavohirMehmonov]] || [[Special:Contributions/JavohirMehmonov|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|JavohirMehmonov}} |- | 126 || [[User:Labintatlo|Labintatlo]] || [[Special:Contributions/Labintatlo|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Labintatlo}} |- | 127 || [[User:Mirzoulugʻbek|Mirzoulugʻbek]] || [[Special:Contributions/Mirzoulugʻbek|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Mirzoulugʻbek}} |- | 128 || [[User:Mr eldoor|Mr eldoor]] || [[Special:Contributions/Mr eldoor|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Mr eldoor}} |- | 129 || [[User:~2026-55912-33|~2026-55912-33]] || [[Special:Contributions/~2026-55912-33|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55912-33}} |- | 130 || [[User:~2026-55919-52|~2026-55919-52]] || [[Special:Contributions/~2026-55919-52|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55919-52}} |- | 131 || [[User:Mubina Sobirova|Mubina Sobirova]] || [[Special:Contributions/Mubina Sobirova|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Mubina Sobirova}} |- | 132 || [[User:Veritfy|Veritfy]] || [[Special:Contributions/Veritfy|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Veritfy}} |- | 133 || [[User:Minorax|Minorax]] || [[Special:Contributions/Minorax|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Minorax}} |- | 134 || [[User:Sura Shukurlu|Sura Shukurlu]] || [[Special:Contributions/Sura Shukurlu|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Sura Shukurlu}} |- | 135 || [[User:~2026-55710-19|~2026-55710-19]] || [[Special:Contributions/~2026-55710-19|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55710-19}} |- | 136 || [[User:Iktsokh|Iktsokh]] || [[Special:Contributions/Iktsokh|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Iktsokh}} |- | 137 || [[User:~2026-52965-97|~2026-52965-97]] || [[Special:Contributions/~2026-52965-97|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-52965-97}} |- | 138 || [[User:~2026-55112-53|~2026-55112-53]] || [[Special:Contributions/~2026-55112-53|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-55112-53}} |- | 139 || [[User:Orkhano|Orkhano]] || [[Special:Contributions/Orkhano|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Orkhano}} |- | 140 || [[User:~2026-56267-16|~2026-56267-16]] || [[Special:Contributions/~2026-56267-16|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56267-16}} |- | 141 || [[User:Vol71193|Vol71193]] || [[Special:Contributions/Vol71193|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Vol71193}} |- | 142 || [[User:Xsolla Sara|Xsolla Sara]] || [[Special:Contributions/Xsolla Sara|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Xsolla Sara}} |- | 143 || [[User:Azizarhmjnv|Azizarhmjnv]] || [[Special:Contributions/Azizarhmjnv|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Azizarhmjnv}} |- | 144 || [[User:~2026-56610-63|~2026-56610-63]] || [[Special:Contributions/~2026-56610-63|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56610-63}} |- | 145 || [[User:Matchanoff.S|Matchanoff.S]] || [[Special:Contributions/Matchanoff.S|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Matchanoff.S}} |- | 146 || [[User:~2026-56462-80|~2026-56462-80]] || [[Special:Contributions/~2026-56462-80|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56462-80}} |- | 147 || [[User:~2026-56618-05|~2026-56618-05]] || [[Special:Contributions/~2026-56618-05|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56618-05}} |- | 148 || [[User:~2026-56398-91|~2026-56398-91]] || [[Special:Contributions/~2026-56398-91|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56398-91}} |- | 149 || [[User:~2026-56339-94|~2026-56339-94]] || [[Special:Contributions/~2026-56339-94|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56339-94}} |- | 150 || [[User:Oyatullo1621|Oyatullo1621]] || [[Special:Contributions/Oyatullo1621|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Oyatullo1621}} |- | 151 || [[User:~2026-56455-23|~2026-56455-23]] || [[Special:Contributions/~2026-56455-23|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56455-23}} |- | 152 || [[User:~2026-56056-86|~2026-56056-86]] || [[Special:Contributions/~2026-56056-86|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56056-86}} |- | 153 || [[User:شاه زمان پټان|شاه زمان پټان]] || [[Special:Contributions/شاه زمان پټان|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|شاه زمان پټان}} |- | 154 || [[User:~2026-56286-24|~2026-56286-24]] || [[Special:Contributions/~2026-56286-24|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56286-24}} |- | 155 || [[User:~2026-56502-98|~2026-56502-98]] || [[Special:Contributions/~2026-56502-98|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56502-98}} |- | 156 || [[User:~2026-56303-29|~2026-56303-29]] || [[Special:Contributions/~2026-56303-29|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56303-29}} |- | 157 || [[User:Solijon Mirzayev|Solijon Mirzayev]] || [[Special:Contributions/Solijon Mirzayev|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Solijon Mirzayev}} |- | 158 || [[User:~2026-56283-67|~2026-56283-67]] || [[Special:Contributions/~2026-56283-67|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56283-67}} |- | 159 || [[User:Yokubjon Juraev|Yokubjon Juraev]] || [[Special:Contributions/Yokubjon Juraev|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Yokubjon Juraev}} |- | 160 || [[User:~2026-56077-05|~2026-56077-05]] || [[Special:Contributions/~2026-56077-05|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|~2026-56077-05}} |- | 161 || [[User:XLM1981|XLM1981]] || [[Special:Contributions/XLM1981|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|XLM1981}} |- | 162 || [[User:Andre Engels|Andre Engels]] || [[Special:Contributions/Andre Engels|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Andre Engels}} |- | 163 || [[User:Kazım calik|Kazım calik]] || [[Special:Contributions/Kazım calik|{{formatnum:1}}]] || {{Permissions|Kazım calik}} {{/end}} qycpya81pk9xp5bb51rz6pp55vt9trm Shoikrom Shoislomov 0 718903 6318232 6310560 2026-10-24T17:12:18Z Mirishkorlik 75661 [[Special:Contributions/~2026-55561-44|~2026-55561-44]] ([[User talk:~2026-55561-44|munozara]]) tomonidan qilingan [[Special:Diff/6310560|6310560]]-sonli tahrir qaytarildi 6318232 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi |nomi = Shoikrom Shoislomov |tasvir = |eni = |izoh = |tugʻilgan_sanasi =1908-yil |tugʻilgan joyi = [[Toshkent shahri]] |vafot_sanasi = |vafot_joyi = |istiqomat_joylari = |fuqaroligi = {{UZB}} |vatani = |millati =oʻzbek |sohasi = tarjimon |ish_joylari = |institutlar =[[Oʻzbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasining Sharqshunoslik instituti]] |alma_mater = |tezis_sarlavhasi= |akademik_rahbarlari = |mashhur_shogirdlari = |mashhur_ishlari = |oʻtkazayotgan_taʼsiri = |koʻrsatgan_taʼsiri = |mukofotlari = |turmush_oʻrtogʻi= |dini = [[Islom]] |vebsayt = }} '''Shoikrom Shoislomov''' — tarjimon va olim. 1908-yilda [[Toshkent]] shahrida tugʻilgan. Otasi Shoislom Shomuhammad oʻgʻli xattot va mudarris boʻlgan. Shoikrom Shoislomov 1922-yilgacha eski maktabda Mirza Ahmad Hoji ismli domlada tahsil olgan. 1926-yilgacha Beshyogʻochdagi „Holmatboy“ madrasasida mudarrisslik qiluvchi otasidan arab tili grammatikasi va ritorikani oʻrgangan. Soʻngra Toshkentdagi „Degzer“ madrasasida mudarris boʻlib turgan Said ibn Muhammad al Asiydan 1930-yilgacha arab adabiyoti boʻyicha madrasa talimini olgan. Keyingi yillarda turli idoralarda buxgalter boʻlib ishlagan. 1961-yildan esa Oʻzbekistob SSR fanlar akademiyasining [[Sharqshunoslik Instituti|Sharqshunoslik institutiga]] ilmiy xodim boʻlib ishga kirgan. Shoikrom Shoislomov institut fondida saqlanayotgan arab tildagi qoʻlyozma asarlarni aniqlash va kartochka yozish ishlarini olib borgan. Keyinchalik Ibn Sinoning „Aljuza“ asari ustida ilmiy ish olib bordi. Shoikrom Shoislomov 20-asr arab adabiyotidan oʻzbek tiliga bir qancha tarjimalar qilgan. Jumladan I. Abdullayev bilan birga misr yozuvchisi Abdurahmon ash Sharkoviyning „Yer“ (Al Arz) romanini oʻzbek tiliga arjima qilgan. == Havolalar == * [https://ziyouz.uz/jahon-nasri/abdurahmon-sharqoviy/abdurahmon-ash-sharqoviy-yer/?lng=lat Abdurahmon ash-Sharqoviy. Yer (roman)] * [https://search.rsl.ru/ru/record/01007095464 Shaislamov, Shaikram. „Urdjuza fi-t-tibb“ Ibn Sini] {{DEFAULTSORT:Shoislomov, Shoikrom}} [[Turkum:1908-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Oʻzbekiston olimlari]] tmwsx2ylxkovrtmomxxdorjn64c3eip Shamol ortidan yugurib 0 727521 6318184 6189325 2026-10-24T16:16:50Z Faridun 11 319936 /* */ 6318184 wikitext text/x-wiki {{Kitob bilgiqutisi | nomi = Shamol ortidan yugurib | Original nomi = The Kite Runner | Imzo = | Muallif = Xolid Husayniy | Janr = roman | Til = ingliz | Original nashr qilingan yili = [[2003-yil]] | Tarjimon = | Bezalishi = | Seriya = | Nashriyot = [[Riverhead Books]] | Nashr qilingan yili = | Betlari = | Keyingisi = | isbn = 1-57322-245-3 | Lib = | Bosh muharrirlar = }} '''''Shamol ortidan yugurib''''' – afgʻon yozuvchisi [[Xolid Husayniy]] qalamiga mansub 2003-yilda nashr etilgan birinchi [[roman]]. == Syujet == Asar [[pushtunlar|pushtun]] millatiga mansub Amir ismli bola nomidan yoziladi. U oʻziga toʻq oilada katta boʻldi. Otasidan eʼtibor va mehr kutib ulgʻaygan Amirning yagona doʻsti [[Hazoralar|hazora]] Hasan edi. Garchi Hasan kamchilikni tashkil etgan, doimiy kamsitilgan millat vakili boʻlsa ham Amirning otasi unga yaxshi muomala qilar, sovgʻa-salomtlar bilan koʻnglini olar edi. Bu esa koʻpincha Amirda otasini Hasandan qizgʻonish hissini uygʻotardi. Hasan esa Amirga nisbatan sodiq boʻlib, uni oʻzining yaqin doʻsti hisoblab har doim himoya qilib keladi. 1975-yilda Kobulda odatgadagidek varraklar uchirish musobaqasi boʻlib oʻtadi. Shartlar boʻyicha havoda uzoq turgan varrak egasi gʻolib boʻlishi kerak. Amir agar gʻolib boʻlsa otasining eʼtiborini qozonishi mumkin deb oʻylardi. Musobaqada Amir va Hasan gʻolib boʻlishdi, ularning varraklari havoda eng uzoq ichgani boʻldi. Lekin endi yerga tushgan varrakni topish ham kerak edi. Bu narsada uddaburon boʻlgan Hasan varrakni qidirib ketadi. Ancha vaqtgacha Hasanning qaytishini kutgan Amir uni qidirishni boshlaydi. Yomon hulqqa ega Asif Hasanni tahqirlayotgan edi. Voqealarni yashirincha kuzatayotgan Amir qoʻrqqanidan bu ishga aralashmadi, doʻstining yonini olmadi. Amir bu voqealarni hech kimga aytmadi, Hasan Amirni koʻrmagan edi. Hasanning oldida oʻzini aybdor deb hisoblagan Amir garchi Hasan u bilan doʻstona aloqalarda boʻlsa ham u bilan aloqalarni uzishga qaror qildi. Buning uchun u oʻziga sovgʻa qilingan soat va pullarni olib bildirmay Hasanning yotogʻiga tashlab qoʻydi. Nima boʻlganini tushungan Hasan barcha aybni boʻyniga olib bu safar ham haqiqiy doʻstligini isbotladi. Boʻlib oʻtgan voqealar uchun Hasanni kechirgan Amirning otasi Hasan va uning otasi Alidan uydan ketmaslikni iltimos qildi. Lekin ular baribir Amirning uyini tark etishdi. Oʻsha yili Sovet ittifoqi Afg'onistonga oʻz qoʻshinlarini kiritadi. Urushdan qochgan Amirning oilasi Amerikaga koʻchib ketishadi. Oradan vaqt oʻtib Amir oʻsha yerda kelib chiqishi muhojirlar oilasidan boʻlgan qizga uylandi. [[Tasvir:George and Laura Bush with Khaled Hosseini in 2007 detail2.JPG|thumb|Xolid Husayni, 2007-yil]] === Haqiqatlar oshkor boʻlishi === Amirning otasining doʻsti uning oʻlimidan soʻng haqiqatni Amirga haqiqatni, Hasan bilan ular aka-uka ekanliklarini oshkor qiladi. Bahtga qarshi Hasan ayoli bilan [[Tolibon]] tomonidan oʻldiriladi. Lekin uning Suhrob ismli farzandi bolalar uyida tushib qoladi. Oʻz aybini yuvish maqsadida Amir Suhrobni qaramogʻiga olmoqchi boʻldi. Ona yurtiga qaytgan Amir vayron boʻlgan shaharda Suhrobni topa olmaydi. Uni ham boshqa bolalar qatori olib ketishgan edi. Amir oʻsha [[Tolibon|tolibni]] topdi. U bolalikdan ularni haqoratlab kelgan Asif edi. == Qahramonlari == * Amir – oʻziga toʻq, boy oilaning farzandi. Bolalikdan hikoyalar yozishga qiziqadi, uning eng birinchi muhlisi Hasan. * Bobo – Amirning otasi. Obroʻli oilaning farzandi, ziyoli inson. Hayotda qilgan ayblarini yuvish maqsadida koʻp hayriya ishlarini olib boradi. * Hasan – doʻstining hoyinliklariga qaramasdan uni yaxshi koʻrgan. Amirning uyidagi hujrada tugʻilib katta boʻldi. == Eʼtirof == * Roman 2004-yilda Exclusive Books Boeke Prize mukofotini qoʻlga kiritdi.<ref>[http://www.goodreads.com/award/show/3873-exclusive-books-boeke-prize Spisok pobediteley premii Exclusive Books Boeke Prize] na sayte Goodreads</ref> * 2005-yilda AQSHda bestsellerlar roʻyhatida uchinchi oʻrinni egalladi.<ref>[https://web.archive.org/web/20120930021829/http://www.rte.ie/ten/2006/0109/harrypotter.html Top 10 US bestsellers in 2005] v state „Potter tops 2005 bestseller list in US“ na sayte RTE</ref> * 2009-yilda The Millions jurnali ming yillikning eng yaxshi kitoblarini eʼlon qildi, roman kuchli yigirmatalikdan joy egalladi.<ref>[http://www.themillions.com/2009/09/best-of-the-millennium-pros-versus-readers.html Best of the Millennium, Pros Versus Readers] v jurnale The Millions, sentyabr 2009</ref> Roman ''Nielsen Golden Book Award'' mikofoti bilan taqdirlangan.<ref>{{veb manbasi|url=https://nielsenbestsellerawards.com/the-awards/|title=21st Century Platinum Hall of Fame|publisher=Nielsen Awards|lang=en|accessdate=2019-08-01|arxivsana=2019-08-01|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190801072251/https://nielsenbestsellerawards.com/the-awards/}}</ref>. == Ekranlashtirish == 2007-yilda kinorejissor [[Mark Forster]] asarning kinotalqinini suratga oldi. == Manbalar == {{Manbalar|2}} [[Turkum:Xolid Husayniy asarlari]] [[Turkum:AQSh romanlari]] ew8r3g6qyml0ucmhwhwvhjzr5vya5c6 Gʻijduvon (futbol klubi) 0 730112 6318362 6316767 2026-10-25T04:48:04Z InternetArchiveBot 58913 2 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318362 wikitext text/x-wiki {{Futbol klubi |nomi = Gʻijduvon |logotip = [[Fayl:G'ijduvon fc logo.png|250px]] |toʻliq nomi = “Gʻijduvon” Futbol klubi |laqabi = Gʻijduvonliklar |asos solingan = 1991-yil | stadion = „Gʻijduvon“ | stadion hajmi = 5000 | rahbar = | murabbiy = {{flagicon|TJK}} [[Hakim Fuzaylov]] |tugatilgan = |musobaqasi = Oʻzbekiston Pro-ligasi | mavsum = 2018-yil | mavqei = 3 |pattern_la1 = _whiteborder |pattern_b1 = _collarwhite |pattern_ra1 = _whiteborder |leftarm1 = FF8C00 |body1 = FF8C00 |rightarm1 = FF8C00 |shorts1 = FFFAFA |socks1 = FF8C00 |pattern_la2 = _whiteborder |pattern_b2 = _collarwhite |pattern_ra2 = _whiteborder |leftarm2 = 008000 |body2 = 008000 |rightarm2 = 008000 |shorts2 = 008000 |socks2 = 008000 |bosh direktor=Bobur Qodirov}} „'''Gʻijduvon'''“ – Oʻzbek futbol klubi, [[Buxoro viloyati]], [[Gʻijduvon]] shahri. [[1991]]-yilda „Zarangar“ nomi bilan jamoa faoliyati boshlangan. 1993-yildan boshlab Gʻijduvon nomi bilan atalib keladi. 2013-yildan klub professional jamoa sifatida qayta jonlangan. == Tarixi == [[1992]]-yili Oʻzbekiston chempionatining Birinchi ligasida oʻynay boshlagan va soʻnggi 16-oʻrinni egallab (17 oʻyindan soʻng musobaqani tark etgan) Ikkinchi liga tarkibiga qoʻshilgan. Keyingi yillarda Buxoro viloyati chempionati va Oʻzbekiston Ikkinchi ligasida ishtirok etgan. Klub bir muddat vaqtincha faoliyatini toʻxtatgan, biroq 2013-yilda qayta tiklangan. [[2014]]-yilgi mavsumda Oʻzbekiston Birinchi ligasida toʻp surgan. Final bosqichiga yoʻllanmani qoʻlga kirita olmagan klub, soʻnggi bosqichda Gʻarbiy guruhda 12 jamoa orasida 11-oʻrinni qayd etgan. [[2015]]-yilda Birinchi liga bahslarida ham ishtirok etadi. Dastlabki bosqich natijalariga koʻra Gʻarbiy guruhda 8-oʻrinni qayd etib, final bosqichida qatnashish huquqini qoʻlga kiritgan va musoboqada soʻnggi, 16-oʻrindan joy olgan. [[2016]]-yilgi mavsumda Birinchi ligada 18 ta jamoa orasida 15-oʻrinni egallagan. Klub 2017-yilgi mavsumni Buxoro viloyati chempionati va Ikkinchi liga bahslarida oʻtkazgan. [[2018]]-yilgi mavsumdan boshlab „Gʻijduvon“ yana [[Oʻzbekiston Pro ligasi]] (2017-yilgacha Birinchi liga deb atalgan, mamlakat futbol olamida saviyasi va ahamiyati boʻyicha 2-oʻrin) aʼzosiga aylangan. 2024-yilgi mavsum oldidan jamoa tarkibi bir necha tajribali futbolchilar hisobiga kuchaytirildi<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/ru/news/yangilanayotgan-gijduvon-mashgulotlarda-kimlar-ishtirok-etmoqda |sarlavha=Янгиланаётган “Ғиждувон”. Машғулотларда кимлар иштирок этмоқда? |sana=2024/01/28}}</ref> va tajribali murabbiy, tojikistonlik [[Hakim Fuzaylov]] jamoa bosh murabbiyi sifatida ish boshlagani maʼlum qilingan<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/ru/news/gijduvonda-rahbariyat-ozgardi-ozbek-futbol-mashhur-futbolchilari-fuzaylovga-yordamchi-boldi |sarlavha=“Ғиждувон”да раҳбарият ўзгарди. Ўзбек футбол машҳур футболчилари Фузайловга ёрдамчи бўлди |sana=2024/01/27}}</ref>. 2024-yil 5-fevralda jamoaning rasmiy logosi ham oʻzgargani eʼlon qilingan<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/ru/news/ozbekistonda-burgutlar-soni-ikkita-boldi-yangi-rahbariyat-gijduvon-jamoasining-logotipi-ozgartirdi |sarlavha=Ўзбекистонда "бургут"лар сони иккита бўлди. Янги раҳбарият “Ғиждувон” жамоасининг логотипини ўзгартирди |sana=2024/02/05}}</ref>. Gʻijduvon mavsum oldi yigʻinlardagi oʻrtoqlik oʻyinlarida ham yaxshi natijalar qayd etgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/ru/news/nazorat-uchrashuvi-gijduvon-mashalni-yirik-hisobda-taslim-qildi |sarlavha=Назорат учрашуви. "Ғиждувон" "Машъал"ни йирик ҳисобда таслим қилди |sana=2024/02/12}}</ref>. Keyinchalik [[Oʻzbekiston Professional futbol ligasi|OʻzPFL]] Gʻijduvon jamoasini qarzdorliklarni oʻz vaqtida bartaraf etmagani<ref>{{Veb manbasi |url=https://pfl.uz/uzb/news/detail/16328 |sarlavha=Pro liganing 5 ta klubi ish haqidan qarzdor emas |sana=16.01.2024 }}{{Oʻlikhavola|date=oktabr 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> va liga litsenziyalash talablariga javob bermagani uchun Oʻzbekiston Pro ligasida ishtirok etmasligini maʼlum qilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://pfl.uz/uzb/news/detail/16362 |sarlavha=Proliga ishtirokchilari masalasi ko‘rib chiqildi |sana=08.02.2024 |qaralgan sana=2024-03-14 |arxivsana=2024-03-10 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240310195437/https://pfl.uz/uzb/news/detail/16362 }}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/ru/news/turon-yangier-va-gijduvon-pro-ligada-qatnashmaydi-ozpfl |sarlavha="Турон", "Янгиер" ва "Ғиждувон" Про лигада қатнашмайди — ЎзПФЛ |sana=2024/02/08}}</ref>. 2024-yil 14-martda Gʻijduvon 2024-yilgi mavsumda professional va yarim professional turnirlarda moliyaviy muammolar sababli ishtirok eta olmasligi maʼlum qilingan<ref>{{Veb manbasi |url=https://pfl.uz/uzb/news/detail/16517 |sarlavha=G‘ijduvon moliyaviy qiyinchiliklar sabab Birinchi ligada ishtirok etmaydi |sana=14.03.2024 |qaralgan sana=2024-03-14 |arxivsana=2024-03-14 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240314094237/https://pfl.uz/uzb/news/detail/16517 }}</ref>. === Mahalliy musoboqalar tarixi === {| class="wikitable mw-collapsible mw-collapsed" cellpadding="3" cellspacing="0" align="center" style="border:1px solid #AAAAAA;font-size:90%" ! rowspan="2" |Mavsum ! colspan="9" |Liga ! rowspan="2" |[[Oʻzbekiston Kubogi]] ! colspan="2" |Eng koʻp gol urgan ! rowspan="2" |Murabbiy |- !Div. !Oʻrin !Oʻ. !Yu !D. !M. !U.G !OʻG !O !Nomi !Liga |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 1992-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|1992]] | align="center" |[[Oʻzbekiston Pro ligasi|2]] | align="center" |16 | align="center" |30 | align="center" |0 | align="center" |5 | align="center" |25 | align="center" |12 | align="center" |56 | align="center" |5 | align="center" |Qatnashmagan | align="center" |Maʼlumotlar mavjud emas | align="center" | | align="left" |Maʼlumotlar mavjud emas |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2013-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2013]] | align="center" |[[Oʻzbekiston ikkinchi ligasi|3]] | align="center" |1 | align="center" |4 | align="center" |4 | align="center" |0 | align="center" |0 | align="center" |10 | align="center" |3 | align="center" |12 | align="center" | | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2014-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2014]] | align="center" |[[Oʻzbekiston Pro ligasi|2]] | align="center" |11 | align="center" |22 | align="center" |4 | align="center" |3 | align="center" |15 | align="center" |21 | align="center" |47 | align="center" |15 | align="center" | | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2015-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2015]] | align="center" |[[Oʻzbekiston ikkinchi ligasi|3]] | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2016-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2016]] | align="center" |[[Oʻzbekiston Pro ligasi|2]] | align="center" |15 | align="center" |32 | align="center" |9 | align="center" |5 | align="center" |18 | align="center" |51 | align="center" |93 | align="center" |32 | align="center" | | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |2017 | align="center" |[[Oʻzbekiston ikkinchi ligasi|3]] | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2018-yilgi Oʻzbekiston Pro-B ligasi|2018]] | align="center" |[[Oʻzbekiston Birinchi ligasi|3]] | align="center" |'''3''' | align="center" |32 | align="center" |18 | align="center" |6 | align="center" |8 | align="center" |59 | align="center" |44 | align="center" |'''60''' | align="center" | | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2019-yilgi Oʻzbekiston Pro-B ligasi|2019]] | align="center" |[[Oʻzbekiston Birinchi ligasi|3]] | align="center" |'''4''' | align="center" |20 | align="center" |8 | align="center" |5 | align="center" |7 | align="center" |29 | align="center" |34 | align="center" |'''29''' | align="center" | | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2020-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2020]] | align="center" |[[Oʻzbekiston Birinchi ligasi|3]] | align="center" |'''4''' | align="center" |17 | align="center" |7 | align="center" |1 | align="center" |9 | align="center" |32 | align="center" |29 | align="center" |'''22''' | align="center" |1/8 final | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2021-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2021]] | align="center" |[[Oʻzbekiston Birinchi ligasi|3]] | align="center" |'''2''' | align="center" |20 | align="center" |13 | align="center" |3 | align="center" |4 | align="center" |56 | align="center" |24 | align="center" |'''42''' | align="center" |1/8 final | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2022-yilgi Oʻzbekiston Pro ligasi|2022]] | align="center" |[[Oʻzbekiston Pro ligasi|2]] | align="center" |'''6th''' | align="center" |18 | align="center" |3 | align="center" |4 | align="center" |11 | align="center" |21 | align="center" |30 | align="center" |'''13''' | align="center" |1/8 final | align="left" | | align="center" | | align="left" |{{Flagicon|UZB}} [[Gennadiy Kochnev]] |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2023-yilgi Oʻzbekiston Pro ligasi|2023]] | align="center" |[[Oʻzbekiston Pro ligasi|2]] | align="center" |'''10''' | align="center" |20 | align="center" |4 | align="center" |4 | align="center" |12 | align="center" |21 | align="center" |52 | align="center" |'''20''' | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2023-yilgi Oʻzbekiston Kubogi#D guruhi|Guruh bosqichi]] | align="left" | | align="center" | | align="left" |{{Flagicon|TJK}} [[Hakim Fuzaylov]] |- |2024 ! colspan="13" |Professional faoliyati toʻxtatilgan |} == Jamoa tarkibi == === Hozirgi tarkibi === {{updated|[[2023-yil]] 16-dekabr holatiga}} === U21 jamoasi === {{see also|Futbol boʻyicha Oʻzbekiston chempionati (21 yoshgacha)}} === U19 jamoasi === {{see also|Futbol boʻyicha Oʻzbekiston chempionati (19 yoshgacha)}} == Murabbiylar shtabi == {| class="wikitable" !Lavozimi !Murabbiy |- !Bosh murabbiy |{{Flagicon|TJK}} [[Hakim Fuzaylov]] |- !Yordamchi murabbiy |{{Flagicon|TJK}} [[Rahmatullo Fuzaylov]] |- !Yordamchi murabbiy |{{Flagicon|UZB}} [[Akmal Xolmatov]] |- !Yordamchi murabbiy |{{Flagicon|UZB}} [[Suhrob Qobilov]] |- !Yordamchi murabbiy |{{Flagicon|UZB}} [[Roʻzimboy Ahmedov]] |- !Darvozabonlar murabbiyi |{{Flagicon|UZB}} [[Aleksandr Kit]] |} == Murabbiylar == {| class="wikitable" |+ !Murabbiy !Yillari |- |{{Flagicon|UZB}} Sherzod Sattorov | |- |{{Flagicon|UZB}} Umidjon Qudratov |2022 |- |{{Flagicon|UZB}} [[Bahodir Shaymardanov]] | |- |{{Flagicon|UZB}} [[Gennadiy Kochnev]]<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/gijduvonga-yangi-bosh-murabbiy-tayinlandi |sarlavha="Ғиждувон"га янги бош мураббий тайинланди |sana=2022/07/13}}</ref> |2022—2023 |- |{{Flagicon|TJK}} [[Hakim Fuzaylov]]<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/361350?utm_source=telegram&utm_medium=championatasia |sarlavha=“Ғиждувон”да раҳбарият ўзгарди. Ўзбек футбол машҳур футболчилари Фузайловга ёрдамчи бўлди |sana=2024/01/27}}</ref> |2024— |} == U19 == {{see also|Futbol boʻyicha Oʻzbekiston chempionati (19 yoshgacha)}} == U21 == {{see also|Futbol boʻyicha Oʻzbekiston chempionati (21 yoshgacha)}} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20150623013002/http://footballfacts.ru/clubs/485000-zarangar-gizhduvan#tab49_485000r Zarangar klubi footballfacts.ru maʼlumotlar bazasida] * [https://web.archive.org/web/20160426212633/http://footballfacts.ru/clubs/1412809-gizhduvan-gizhduvan#tab49_1412809r Gʻijduvon klubi footballfacts.ru maʼlumotlar bazasida] * [http://www.teams.by/fc/Gijduvon-futbol-klubi/2478/ Gʻijduvon klubi teams.by bazasida] {{Oʻzbekiston Pro ligasi}} [[Turkum:Oʻzbekiston futbol klublari]] [[Turkum:Buxoro viloyati futbol klublari]] [[Turkum:Buxoro viloyatida sport]] [[Turkum:Gʻijduvon]] [[Turkum:1991-yilda Oʻzbekistonda tashkil etilganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbol klublari]] el1jp9mxgczuqg0l9c9lrc1q7kkypau Germaniyaning Ozodlik kuni 0 730179 6318251 4216043 2026-10-24T18:37:48Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318251 wikitext text/x-wiki '''Ozodlik kuni''' ({{lang-de|Tag der Befreiung}}) [[Germaniya|8-may kuni Germaniyada]] nishonlanadigan xotira kuni. Vermaxtning soʻzsiz taslim boʻlganligi hamda 1945-yil 8-mayda Yevropada [[Ikkinchi Jahon urushi|Ikkinchi jahon urushi tugaganligi]] munosabati bilan bayram qilinadi. 1950-1966-yillarda va 1985-yilda [[Germaniya Demokratik Respublikasi|GDRda]] bu kun davlat bayrami sifatida nishonlangan. Germaniya Federativ Respublikasida 8-may bayram hisoblanmaydi. Biroq, yubiley yillarida xotira tadbirlari oʻtkaziladi. Agar ilk vaqtlarda Germaniya magʻlubiyati nishonlangan boʻlsa, 1985-yildan boshlab asosiy eʼtibor Germaniyani [[Natsizm|nasional-sotsializmdan]] ozod qilishga qaratila boshlandi. 8-may sanasi [[Meklenburg-Old Pomeraniya|Meklenburg-Vorpommern]] (2002-yildan)<ref>[http://www.landesrecht-mv.de/jportal/portal/page/bsmvprod.psml?showdoccase=1&doc.id=jlr-FTGMVrahmen&doc.part=X&doc.origin=bs&st=lr Gesetz über Sonn- und Feiertage vom 8. März 2002] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20200509144536/http://www.landesrecht-mv.de/jportal/portal/page/bsmvprod.psml?showdoccase=1&doc.id=jlr-FTGMVrahmen&doc.part=X&doc.origin=bs&st=lr |date=2020-05-09 }}{{ref-de}}</ref> va [[Brandenburg]] (2015-yildan)<ref>{{veb manbasi|url=http://www.maz-online.de/Brandenburg/Brandenburg-hat-einen-neuen-Gedenktag|title=Brandenburg hat einen neuen Gedenktag|lang=de|publisher=MAZ|date=2015-04-30|accessdate=2015-05-30|arxivsana=2020-03-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20200329191246/https://www.maz-online.de/Brandenburg/Brandenburg-hat-einen-neuen-Gedenktag}}</ref>. federal yerlarida rasman xotira kuni hisoblanadi. [[Germaniya Demokratik Respublikasi]]da 8-may „Nemis xalqining Gitler fashizmidan ozod boʻlgan kuni“ sifatida nishonlanib kelindi ({{lang-de|Tag der Befreiung des deutschen Volkes vom Hitlerfaschismus}}). U 1950-yildan 1966-yilgacha davlat bayrami sifatida belgilangan va dam olish kuni edi<ref>{{veb manbasi|url=http://www.bpb.de/themen/6CQBDY,,0,8_Mai_1945.html|title=8. Mai 1945|lang=de|publisher=Bundeszentrale für politische Bildung|accessdate=2015-05-30}}</ref>. 1967-yilda ushbu bayram boshqa qator bayramlar bilan birga dam olish kuni hisoblanmaydigan boʻldi. Shunga qaramay har yili xotira tadbirlari oʻtkaziladigan xotira kuni boʻlib qoldi. 1975-yilda Ikkinchi jahon urushi tugaganining 30 yilligi munosabati bilan GDRda sovetlarga uygʻun ravishda 9-may kuni Gʻalaba kuni nishonlandi va oʻsha kun dam olish kuni deb eʼlon qilindi. 1985-yilda 40 yillik munosabati bilan 8-may bayram va dam olish kuni deb eʼlon qilindi. == Yana qarang == * [[Milliy qaygʻu kuni Germaniya]] * [[V-E kuni]] * [[Xotira va yarashish kunlari]] * [[Yaponiya ustidan gʻalaba kuni]] == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20150919032948/http://www.politische-bildung-brandenburg.de/node/10312 Tag der Befreiung: 8.] [https://web.archive.org/web/20150919032948/http://www.politische-bildung-brandenburg.de/node/10312 1945-yil may] {{Ref-de}} <small class="ref-info" style="cursor:help;" title="на немецком языке">)</small> * [http://www.rp-online.de/politik/deutschland/tag-der-befreiung-erfindung-des-8-mai-aid-1.5073819 Tahlil qiling: Die Erfindung des 8.] [http://www.rp-online.de/politik/deutschland/tag-der-befreiung-erfindung-des-8-mai-aid-1.5073819 May]{{Ref-de}} <small class="ref-info" style="cursor:help;" title="на немецком языке">)</small> {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} myqo4heea2j6hpgx8ppo6doy0ymiejs Semizlik kasalligi 0 731902 6318215 6313134 2026-10-24T16:46:49Z Mirishkorlik 75661 [[Special:Contributions/~2026-52965-97|~2026-52965-97]] ([[User talk:~2026-52965-97|munozara]]) tomonidan qilingan [[Special:Diff/6313134|6313134]]-sonli tahrir qaytarildi 6318215 wikitext text/x-wiki {{Kasallik bilgiqutisi |nomi = Semizlik |tasvir = Obesity-waist circumference.svg |izoh = Semirib ketish darajalari: normal, ozib ketgan tana vazni va semirib ketgan odamlarning siluetlari. |turi = |ICD10 = {{ICD10|E|66| |e|65}} |ICD9 = {{ICD9|278}} |ICDO = |OMIM = |DiseasesDB1 = 9099 |MedlinePlus = 003101 |MedlinePlus_mult = |eMedicineSubj = med |eMedicineTopic = |eMedicine_mul = |MeshID = |Meshyil = }} '''Semizlik''' ([[lotincha]]: Adipositas—''semirib ketish'' va obesitas—''toʻliqlik, semizlik, oʻgʻitlash'') — sogʻliq uchun zararli boʻlishi mumkin boʻlgan ortiqcha yogʻ birikmalarining shakllanishi natijasidir. Kattalarda semizlik 30{{sfn|ВОЗ: Ожирение и избыточный вес|2018}} ga teng boʻlgan tana vazni indeksiga (BMI) mos keladi. Semirib ketishdan tashqari, mutaxassislar BMI≥25 (kattalarda) boʻlgan gʻayritabiiy tana yogʻlarining shakllanishi natijasida ortiqcha vaznni alohida ajratib koʻrsatishadi{{sfn|ВОЗ: Ожирение и избыточный вес|2018}}. Bolalarda ortiqcha vazn va semirish JSST tomonidan qabul qilingan bolalarning jismoniy rivojlanishining standart koʻrsatkichlaridan ogʻishlarga koʻra 0-5 va 5-19 yoshdagi guruhlar uchun alohida belgilanadi{{sfn|ВОЗ: Ожирение и избыточный вес|2018}}. Ortiqcha vazn va semirish bilan bogʻliq kasalliklar katta iqtisodiy zarar keltiradi va mehnat unumdorligini pasaytiruvchi omil hisoblanadi{{sfn|Бахвалова}}. == Tavsif == [[Fayl:Obesity6.JPG|thumb|Ogʻirligi 182 kg va boʻyi 185 sm boʻlgan, BMI 53,2 boʻlgan kuchli semiz odam. Ushbu vazn bilan choʻzish belgilari va koʻkrakning kattalashishi koʻrinadi.]] Hozirgi vaqtda semirish har qanday yoshda yuzaga keladigan surunkali metabolik kasallik sifatida qaraladi. Bu, asosan, yogʻ toʻqimalarining toʻplanishi tufayli tana vaznining haddan tashqari koʻpayishi bilan namoyon boʻladi, bu aholining umumiy kasallanishi va oʻlimi holatlarining koʻpayishi bilan birga keladi. Rivojlangan jamiyatda semizlik darajasi irsiy omillardan qatʼi nazar oʻsib bormoqda (genetik fondda oʻzgarishlar yoʻq){{sfn|Ефимов и др.|2007|name="Efimov"}}. Turli mamlakatlarda semirish ham davlat byudjeti, ham fuqarolar uchun qoʻshimcha xarajatlarga olib keladi. 2019-yil uchun G20 davlatlari fuqarolarining ortiqcha vazni bilan bogʻliq muammolar tufayli yoʻqotishlari YaIMning 3,5 foizini tashkil qiladi. Keyingi 30 yil davomida OECD va G20 mamlakatlari uchun yoʻqotishlar prognozi 5.3 trillion dollarni tashkil etadi, bu [[Germaniya]] yoki Yaponiyaning oʻttiz yillik byudjeti bilan solishtirish mumkin. Prognozga koʻra, semirishning oshishi Yevropa Ittifoqida soliqlarning 300 yevroga, AQShda esa 1350 dollarga oshishiga olib keladi{{sfn|Бахвалова}}. 1975-yildan 2016-yilgacha butun dunyo boʻylab semirib ketgan odamlar soni uch baravarga koʻpaydi. 1996-yildan 2016-yilgacha—59 % ga oshgan. Rossiyada va aksariyat Yevropa mamlakatlarida aholining qariyb 20 foizi semirishdan aziyat chekmoqda, AQShda – 36,2 foiz. Rossiyada ortiqcha vazn aholining taxminan 60 foizini, AQShda-70 foizini (Yevropada-kamroq). Hindistonda (3,9 %) va [[Yaponiya]]da (4,3 %) semizlik bilan kasallangan aholining minimal ulushi. JSST hisob-kitoblariga koʻra, 2016-yilda 0-5 yoshdagi 41 millionga yaqin bola ortiqcha vazn yoki semirib ketgan. 5-19 yoshdagi bolalar—340 million (18 % qizlar va 19 % oʻgʻil bolalar), 1975-yildagi 4 % dan 18 % dan koʻproq oʻsdi, ulardan 124 millioni semirib ketgan (6 % qizlar va 8 % oʻgʻil bolalar), 1975-yilda 5-19 yoshli semiz bolalar 1 % dan kam edi. Tana massasi indeksining oshishi bilan yuqumli boʻlmagan kasalliklar xavfi ortadi: 2012-yilda oʻlimning asosiy sababi boʻlgan [[yurak-qon tomir kasalliklari]] (asosan yurak kasalliklari va [[insult]]), [[qandli diabet]], tayanch-harakat tizimining buzilishi (ayniqsa osteoartrit), baʼzi saratonlar, shu jumladan endometrium, koʻkrak, [[tuxumdon]], prostata, jigar, [[oʻt pufagi]], buyrak va [[yoʻgʻon ichak]] saratoni. Bolalik semizligi kattalarda semizlik, erta oʻlim va nogironlik ehtimolini oshiradi, semiz bolalar ham nafas qisilishini boshdan kechiradilar, ular sinish, gipertoniya, yurak-qon tomir kasalliklari, insulin qarshiligi xavfi ortadi, ular psixologik muammolarni boshdan kechirishi mumkin. Koʻpincha, toʻyib ovqatlanmaslik va semirish ham umumiy darajada, ham alohida oilalarda mavjud boʻlib, koʻpincha kam daromad bilan bogʻliq. Semirib ketish kognitiv pasayishni keltirib chiqaradi. Sichqonlar ustida oʻtkazilgan tajribalarda olimlar semiz va ozgʻin sichqonlarning oʻrganish qobiliyatini oʻrganish orqali buning mexanizmini aniqladilar. Semirib ketish bilan mikroglial hujayralar dendritik tikanlar (neyron membranasidagi oʻsimtalar) ''yeydilar'', ulardan yangi sinapslar oʻsadi va kerakli miqdorda yangi neyron aloqalari hosil boʻlmaydi. Agar mikroglial hujayralarning dendritik umurtqa pogʻonalariga tegishi ''taqiqlangan'' boʻlsa, semiz hayvonlarning kognitiv funktsiyalari nozik hayvonlarniki bilan bir xil boʻladi. Ortiqcha vaznli odamlar oʻz figurasining kengligini boʻrttirib koʻrsatishga moyildirlar, bu esa tana qiyofasidan koʻproq sub’ektiv norozilikka olib keladi. == Sabablari == {| border="0" style="background:transparent; float:right;" |[[Fayl:World map of calory consumption 1961.svg|thumb|1961-yilda bir kishi boshiga kuniga kkalda oʻrtacha oziqovqat kaloriyalari xaritasi<ref name="Earth09">{{veb manbasi |url=http://earthtrends.wri.org/searchable_db/index.php?theme=8&variable_ID=212&action=select_countries |title=EarthTrends: Nutrition: Calorie supply per capita |website=World Resources Institute |archiveurl=https://www.webcitation.org/618XJA4RY?url=http://earthtrends.wri.org/searchable_db/index.php?theme=8 |archivedate=2011-08-22 |accessdate=2009-10-18 |deadlink=no }}</ref>. {{Multicol}} {{legend|#b3b3b3|ma'lumot&nbsp;yo'q}} {{legend|#ffff65|<1600}} {{legend|#fff200|1600–1800}} {{legend|#ffdc00|1800–2000}} {{legend|#ffc600|2000–2200}} {{legend|#ffb000|2200–2400}} {{legend|#ff9a00|2400–2600}} {{Multicol-break}} {{legend|#ff8400|2600–2800}} {{legend|#ff6e00|2800–3000}} {{legend|#ff5800|3000–3200}} {{legend|#ff4200|3200–3400}} {{legend|#ff2c00|3400–3600}} {{legend|#cb0000|>3600}} {{Multicol-end}}]] | [[Fayl:World map of Energy consumption 2001-2003.svg|thumb|2001-2003-yillarda bir kishi boshiga kuniga kkalda oʻrtacha oziq-ovqat kaloriyalari xaritasi<ref name="FAO2006">{{veb manbasi |url=http://www.fao.org/economic/ess/food-security-statistics/en/ |title=FAO: Food Security Statistics |website=Food and Agriculture Organization of the United Nations |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090804195651/http://www.fao.org/economic/ess/food-security-statistics/en/ |archivedate=2009-08-04 |accessdate=2009-10-18 |deadlink=no}}</ref>. {{Multicol}} {{legend|#b3b3b3|ma'lumot&nbsp;yo'q}} {{legend|#ffff65|<1600}} {{legend|#fff200|1600–1800}} {{legend|#ffdc00|1800–2000}} {{legend|#ffc600|2000–2200}} {{legend|#ffb000|2200–2400}} {{legend|#ff9a00|2400–2600}} {{Multicol-break}} {{legend|#ff8400|2600–2800}} {{legend|#ff6e00|2800–3000}} {{legend|#ff5800|3000–3200}} {{legend|#ff4200|3200–3400}} {{legend|#ff2c00|3400–3600}} {{legend|#cb0000|>3600}} {{Multicol-end}}]] |} Semirib ketish va ortiqcha vaznning bevosita sababi energiya muvozanatining buzilishi boʻlib, unda oziq-ovqatdan energiya olish tananing energiya ehtiyojlaridan oshadi{{sfn|ВОЗ: Ожирение и избыточный вес|2018}}. Kundalik jismoniy faollik darajasi va dietani nazorat qilish (ishtaha) oʻrtasida chiziqli boʻlmagan bogʻliqlik mavjud. Nofaol turmush tarzini olib boradigan (kam energiya sarflaydigan) odamlar kaloriya isteʼmolini yomon nazorat qiladilar va oʻrtacha jismoniy faolligi boʻlgan odamlar kabi ovqatlanadilar. Oʻrtacha faol hayot tarzi va oʻrtachadan yuqori jismoniy faollik bilan turmush tarzini olib boradigan odamlar energiya isteʼmoli va sarflanishi oʻrtasidagi muvozanatni saqlashga moyildirlar. Jismoniy faollik bilan juda yuqori darajada shugʻullanadiganlar esa isteʼmol qilganidan koʻra koʻproq energiya sarflaydi. Oziqlanish va jismoniy faollik koʻpincha atrof-muhit va ijtimoiy omillar tufayli oʻzgaradi. Baʼzi maʼlumotlarga koʻra, semirishning asosiy va eng keng tarqalgan sababi ekologik omillar, jumladan, ijtimoiy (inson turmush tarzi). Ularning semirishga qoʻshgan hissasi irsiy moyillikdan kattaroq, taxminan 6 marta. Semirib ketishga qarshi kurash usullari haqida turlicha fikrlar mavjud. Shifokorlar va boshqa mutaxassislar orasida semirishning sababi oziq-ovqatdan olinadigan energiyaning [[organizm]] tomonidan energiya sarfidan ortiq boʻlgani sababli, semirishga qarshi kurashda tananing energiya sarfini oshirish uchun sport (mashq) kerak, degan fikr keng tarqalgan. Baʼzi shifokorlar semirish koʻpincha gormonal sabablarga koʻra yuzaga keladi va vaznni kamaytirish uchun maxsus parhez va terapiya zarur deb hisoblashadi. Tanadagi tana vaznini tartibga solish tananing energiya tizimini boshqaradigan oʻzaro bogʻlangan tizimlar majmuasining murakkab oʻzaro taʼsiri orqali amalga oshiriladi. Semirib ketishning rivojlanishiga ijobiy energiya balansi (jismoniy harakatsizlik) va oson erishiladigan kaloriyalar manbai yordam beradi, ularning ortiqcha qismi yog ' toʻqimalarida triglitseridlar shaklida tanada toʻplanadi (saqlanadi). Umumiy qabul qilingan „kaloriyalar = sarflangan kaloriyalar“ gipotezasi yog 'choʻkishi jarayonida gormonlarning rolini hisobga olmaydi, buning uchun jiddiy ilmiy asoslar mavjud. Yogʻ toʻplanishiga gormonlar — kortizol, leptin va insulin bilan bogʻliq muammolar yordam beradi. Ayniqsa, adrenal kortizol sekretsiyasi subklinik darajada yuqori boʻlgan odamlarda (Kushing sindromi) BMI ortishi kuzatiladi. Energiya muvozanatini saqlash uchun tanada gormonlar darajasini tartibga solish, energiya sarfini kamaytirish, ozuqa moddalarining soʻrilishi samaradorligini oshirish, toʻgʻri ovqatlanish xatti-harakati (ishtahani kamaytirish), yogʻ energetika omborlaridan yetishmayotgan energiyani safarbar qilish kerak. Roʻyxatga olingan havolalarning har biri maʼlum genlar tomonidan tartibga solinadi. Semirib ketishga irsiy moyillik semiz odamlarning oilalarida yaqqol namoyon boʻladi. Tana vaznini tartibga solish uchun mas’ul boʻlgan genlar insoniyat jamiyatining paydo boʻlishi va rivojlanishi tarixi davomida rivojlangan, ammo ozuqa moddalarini isteʼmol qilishni belgilaydigan va odatiy jismoniy faollikni kamaytiradigan ekologik omillar ancha tez oʻzgargan. Shunday qilib, <nowiki>XIX</nowiki> asrning oxiridan boshlab oziq-ovqat sanoati oʻsimlik moylari, trans yogʻlari va oson hazm boʻladigan uglevodlarga boy oziq-ovqatlarni katta hajmda ishlab chiqara boshladi. Semirib ketish oziq-ovqat isteʼmoli va sarflangan energiya oʻrtasidagi nomutanosiblik, yaʼni oziq-ovqat isteʼmolining koʻpayishi va energiya sarfining kamayishi bilan birga keladigan omillar natijasida rivojlanishi mumkin: * qondagi insulinning yuqori darajasi; * oshqozon osti bezi, jigar, ingichka va katta ichak tizimlarida buzilishlar (endokrin boʻlmagan patologiyaning semirishi); * genetik kasalliklar. Semirib ketish rivojlanishining mumkin boʻlgan sabablaridan biri odamni koʻproq ovqatlanishga '''majbur qiluvchi''' mikroglial hujayralar faoliyati boʻlishi mumkin. === Semirib ketish uchun predispozitsiya qiluvchi omillar === * Insulin va insulin sekretsiyasini kuchaytiradi * Sedentary turmush tarzi * Genetik omillar, xususan: ** Lipogenez fermentlarining faolligi oshishi; ** Lipoliz fermentlarining faolligining pasayishi. * Baʼzi kasalliklar, xususan, endokrin kasalliklar ([[gipogonadizm]], gipotiroidizm, insulinoma) * Ortiqcha ovqatlanishga olib keladigan ovqatlanish buzilishlari (masalan, obsesif-kompulsiv ortiqcha ovqatlanish yoki psixogen ortiqcha ovqatlanish) * Stressga moyillik * Prader-Villi sindromi<ref>{{veb manbasi |lang=en |url=https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/obe/causes |title=Causes - NHLBI, NIH |publisher=www.nhlbi.nih.gov |accessdate=2017-03-12 |archive-date=2017-04-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170404192728/https://www.nhlbi.nih.gov/health/health-topics/topics/obe/causes |deadlink=no }}</ref> * [[Gipotalamus gipotalamik soha|Gipotalamus]] disfunktsiyasi<ref>{{yangiliklar manbasi|title=Какие причины накопления лишнего жира в теле?|url=http://health-you.ru/kakie-prichiny-nakopleniya-lishnego-zhira-v-tele/|accessdate=2017-03-12|language=ru|archivedate=2017-03-13|archiveurl=https://web.archive.org/web/20170313214414/http://health-you.ru/kakie-prichiny-nakopleniya-lishnego-zhira-v-tele/|access-date=2022-06-05|archive-date=2017-03-13|archive-url=https://web.archive.org/web/20170313214414/http://health-you.ru/kakie-prichiny-nakopleniya-lishnego-zhira-v-tele/|url-status=dead}}</ref> * Uyqusizlik<ref>{{veb manbasi |url=https://aif.ru/health/life/29909 |title=Битва за сон: Как избавиться от бессонницы? // «АиФ Здоровье». — 2011. — 15 декабря. — № 50. |access-date=2020-04-14 |archive-date=2020-08-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200804143405/https://aif.ru/health/life/29909 |deadlink=no }}</ref> * Antipsikotiklar<ref name="pmid14747245">{{Статья |ссылка=http://care.diabetesjournals.org/cgi/content/full/27/2/596 |автор=American Diabetes Association; American Psychiatric Association; American Association of Clinical Endocrinologists; North American Association for the Study of Obesity |заглавие=Consensus development conference on antipsychotic drugs and obesity and diabetes |год=2004 |язык=en |издание={{Нп3|Diabetes Care}} |tip=journal |mesyats=2 |tom=27 |nomer=2 |stranitsi=596—601 |doi=10.2337/diacare.27.2.596 |pmid=14747245 |archivedate=2009-04-29 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20090429020955/http://care.diabetesjournals.org/cgi/content/full/27/2/596 }}</ref> * Tizimli glyukokortikosteroidlar<ref name="medportal">[http://medportal.ru/mednovosti/main/2014/08/29/917ozhireniye/g Pobochniy effekt — ojirenie]{{Oʻlikhavola|date=oktabr 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}{{Недоступная ссылка|date=Октябрь 2019 |bot=InternetArchiveBot }} MED novosti, 17.09.2014</ref> * Gormonal kontratseptivlar Evolyutsiya jarayonida inson tanasi oziq-ovqatning moʻl-koʻl sharoitida ozuqa moddalarini toʻplashga moslashgan, bu zaxiradan oziq-ovqatning majburiy yoʻqligi yoki cheklanganligi sharoitida foydalanish — bu omon qolishga imkon bergan evolyutsion afzallik. Qadim zamonlarda toʻliqlik farovonlik, farovonlik, unumdorlik va salomatlik belgisi hisoblangan. Miloddan avvalgi 22-ming yillikka oid „Villendorf Venerasi“ (Villendorf Venera) haykali bunga misoldir (ehtimol, semirishning maʼlum boʻlgan eng qadimgi tasviri). JSST maʼlumotlariga koʻra, bugungi kunda dunyo aholisining uchdan bir qismi ortiqcha vazndan aziyat chekmoqda va oʻlim bilan bogʻliq kasalliklarning (ateroskleroz, insult, yurak xuruji, diabet va saraton kabi) 47 foizi aynan ana shunday metabolik kasalliklar bilan bogʻliq. == Semizlik tasnifi == '''Markaziy semirish'''—qorin boʻshligʻida tana yogʻining ortiqcha boʻlishi. Markaziy semizlik semirishning eng xavfli turi hisoblanadi va statistik maʼlumotlarga koʻra, yurak xastaligi, yuqori [[qon bosimi]] va diabetes mellitus xavfi ortishi bilan bogʻliq. Markaziy semirish („pivo qorini“) pivo isteʼmoli bilan bogʻliq boʻlishi mumkinligi haqidagi keng tarqalgan eʼtiqod tasdiqlamaydi: na tana massasi indeksi, na bel atrofi va son atrofiga nisbati pivo isteʼmoli bilan bogʻliq emas<ref name="pmid14506485">{{Статья |ссылка=https://dx.doi.org/10.1038/sj.ejcn.1601678 |автор=Bobak M., Skodova Z., Marmot M. |заглавие=Beer and obesity: a cross-sectional study |год=2003 |язык=en |издание={{Нп3|European Journal of Clinical Nutrition}} |mesyats=10 |tom=57 |nomer=10 |stranitsi=1250—1253 |doi=10.1038/sj.ejcn.1601678 |pmid=14506485}}</ref>. Agar belning songa nisbati ayollar uchun 0,8 yoki erkaklar uchun 0,95 dan ortiq boʻlsa, bemor markaziy semirib ketgan deb hisoblanadi. Semirib ketishning patologik turlari, qoida tariqasida, insonning endokrin tizimidagi buzilishlar bilan bogʻliq boʻlib, yogʻ almashinuvining buzilishiga olib keladi. Semirib ketish darajalarga (yogʻ toʻqimalarining miqdori boʻyicha) va turlarga (uning rivojlanishiga sabab boʻlgan sabablarga koʻra) boʻlinadi. Semirib ketish diabet, gipertenziya va ortiqcha vazn bilan bogʻliq boshqa kasalliklar xavfini oshiradi. JSST tasnifiga koʻra, erkaklarda bel atrofi 94 sm dan va ayollarda 80 sm dan ortiq boʻlsa, semirish bilan bogʻliq kasalliklarni rivojlanish xavfi ortadi. Ortiqcha vaznning sabablari, shuningdek, yogʻ toʻqimalarining taqsimlanishiga, yogʻ toʻqimalarining xususiyatlariga (yumshoqlik, qattiqlik, suyuqlik tarkibining foizi), shuningdek terining oʻzgarishining mavjudligi yoki yoʻqligiga (choʻzilgan, kengaygan teshiklar, deb ataladi) taʼsir qiladi. '''Gormonal buzilishlar''' asosida semirish ikki turga boʻlinadi: metabolizmda gormonal oʻzgarishlar sodir boʻladigan ''standart'' va bunday oʻzgarishlar boʻlmagan ''nostandart'', ''metabolik jihatdan sogʻlom''. ''Standart'' semirishdagi gormonal buzilishlar turli kasalliklarga olib kelishi mumkin, masalan, insulin qarshiligi. '''Metabolik jihatdan sogʻlom''' semizlik [[bachadon]] tanasining xatarli oʻsmasi rivojlanishi uchun xavf omilidir{{sfn|Берштейн и Малек|2018}}. Bundan tashqari, yogʻ toʻqimasi ikki xil: ''oq yog''' va ''jigarrang yog'', ular adipotsitlardagi yogʻning tarkibida farqlanadi{{sfn|Берштейн и Малек|2018}}. == Tarqalishi == 2013-yilda Birlashgan Millatlar Tashkilotining Oziq-ovqat va qishloq xoʻjaligi tashkiloti semizlik<ref>{{veb manbasi |url=http://www.fao.org/docrep/018/i3300e/i3300e.pdf |title=Отчет Продовольственной и сельскохозяйственной организации ООН по проблемам ожирения за 2013 год |access-date=2014-10-02 |archive-date=2014-11-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20141127084818/http://www.fao.org/docrep/018/i3300e/i3300e.pdf |deadlink=no }}</ref> boʻyicha hisobotini eʼlon qildi. BMT hisobotni tuzish uchun 2008-yildagi maʼlumotlardan foydalangan. Quyida 210 ta davlatning 2019-yil holatiga semizlikdan aziyat chekayotgan aholi ulushini (foizda) koʻrsatadigan jadval keltirilgan<ref>{{veb manbasi |lang=en |url=http://worldpopulationreview.com/countries/most-obese-countries/ |title=World Population Review |publisher=worldpopulationreview.com |accessdate=2019-11-01 |archive-date=2019-11-01 |archive-url=https://web.archive.org/web/20191101225505/http://worldpopulationreview.com/countries/most-obese-countries/ |deadlink=no }}</ref>: {| class="wikitable sortable" |№ !Mamlakatlar !Semirib ketgan odamlarning nisbati !2019-yilda aholi soni !Oʻrtacha BMI |- |1 |Amerika Samoasi |74,6 % | 55 312 |34,9 |- |2 |Tokelau |74,4 % | 1340 | |- |3 |Nauru |61 % | 10 756 |32,5 |- |4 |Kuk orollari |55,9 % | 17 548 |33 |- |5 |Palau |55,3 % | 18 008 |29,4 |- |6 |Marshall orollari |52,9 % | 58 791 |29,2 |- |7 |Tuvalu |51,6 % | 11 646 |29,3 |- |8 |Niue |50 % | 1615 | |- |9 |Tonga |48,2 % | 104 494 |31,9 |- |10 |Samoa |47,3 % | 197 097 |31,7 |- |11 |Kiribati |46 % | 117 606 |29,6 |- |12 |Mikroneziya |45,8 % | 113 815 |29,4 |- |13 |Aruba |38,2 % | 106 314 | |- |14 |Quvayt |37,9 % | 4 207 083 |30 |- |15 |Kayman orollari |36,6 % | 64 948 | |- |16 |AQSH |36,2 % | 329 064 917 |28,8 |- |17 |Britaniya Virjiniya orollari |35,5 % | 30 030 | |- |18 |Iordaniya |35,5 % | 10 101 694 |28,9 |- |19 |Saudiya Arabistoni |35,4 % | 34 268 528 |28,5 |- |20 |Qatar |35,1 % | 2 832 067 |29,2 |- |21 |Bermud orollari |34,4 % | 62 506 | |- |22 |Guam |34,3 % | 167 294 | |- |23 |Fransuz polineziyasi |33,1 % | 279 287 | |- |24 |Puerto-Riko |32,9 % | 2 933 408 | |- |25 |AQSh Virjiniya orollari |32,5 % | 104 578 | |- |26 |Liviya |32,5 % | 6 777 452 |27,7 |- |27 |Turkiya |32,1 % | 83 429 615 |27,8 |- |28 |Livan |32 % | 6 855 713 |27,8 |- |29 |Misr |32 % | 100 388 073 |29,2 |- |30 |Birlashgan Arab Amirliklari |31,7 % | 9 770 529 |28,8 |- |31 |Bagama orollari |31,6 % | 389 482 |28,4 |- |32 |Yangi Kaledoniya |31,5 % | 282 750 | |- |33 |Yangi Zelandiya |30,8 % | 4 783 063 |27,9 |- |34 |Iroq |30,4 % | 39 309 783 |28 |- |35 |Fiji |30,2 % | 889 953 |27,2 |- |36 |Makao |30 % | 640 445 | |- |37 |Gonkong |29,9 % | 7 436 154 | |- |38 |Bahrayn |29,8 % | 1 641 172 |28,2 |- |39 |Kanada |29,4 % | 37 411 047 |27,2 |- |40 |Shimoliy Mariana orollari |29,2 % | 57 216 | |- |41 |Avstraliya |29 % | 25 203 198 |27,2 |- |42 |Malta |28,9 % | 440 372 |27,2 |- |43 |Meksika |28,9 % | 127 575 529 |28,1 |- |44 |Argentina |28,3 % | 44 780 677 |27,7 |- |45 |Janubiy Afrika |28,3 % | 58 558 270 |27,3 |- |46 |Chili |28 % | 18 952 038 |27,8 |- |47 |Dominika |27,9 % | 71 808 |27 |- |48 |Urugvay |27,9 % | 3 461 734 |26,8 |- |49 |Suriya |27,8 % | 17 070 135 |28,1 |- |50 |Buyuk Britaniya |27,8 % | 67 530 172 |27,3 |- |51 |Dominikan Respublikasi |27,6 % | 10 738 958 |26,7 |- |52 |Jazoir |27,4 % | 43 053 054 |26,2 |- |53 |Ummon |27 % | 4 974 986 |26,9 |- |54 |Tunis |26,9 % | 11 694 719 |26,8 |- |55 |Falastin |26,8 % | 4 981 420 |27,6 |- |56 |Surinam |26,4 % | 581 372 |27,4 |- |57 |Vengriya |26,4 % | 9 684 679 |26,3 |- |58 |Litva |26,3 % | 2 759 627 |26,6 |- |59 |Isroil |26,1 % | 8 519 377 |26,3 |- |60 |Marokash |26,1 % | 36 471 769 |25,6 |- |61 |Chexiya |26 % | 10 689 209 |26,9 |- |62 |Eron |25,8 % | 82 913 906 |26,2 |- |63 |Kosta-Rika |25,7 % | 5 047 561 |26,9 |- |64 |Andorra |25,6 % | 77 142 |27,5 |- |65 |Venesuela |25,6 % | 28 515 829 |27,2 |- |66 |Irlandiya |25,3 % | 4 882 495 |27,5 |- |67 |Vanuatu |25,2 % | 299 882 |26,2 |- |68 |Bolgariya |25 % | 7 000 119 |26 |- |69 |Gretsiya |24,9 % | 10 473 455 |27,3 |- |70 |Yamayka |24,7 % | 2 948 279 |27,4 |- |71 |Salvador |24,6 % | 6 453 553 |27,4 |- |72 |Kuba |24,6 % | 11 333 483 |26,2 |- |73 |Belarus |24,5 % | 9 452 411 |26,6 |- |74 |Xorvatiya |24,4 % | 4 130 304 |25,5 |- |75 |Beliz |24,1 % | 390 353 |28,9 |- |76 |Ukraina |24,1 % | 43 993 638 |26 |- |77 |Gibraltar |24 % | 33 701 |27,5 |- |78 |Ispaniya |23,8 % | 46 736 776 |26,7 |- |79 |Sent-Vinsent va Grenadin orollari |23,7 % | 110 589 |27,3 |- |80 |Nikaragua |23,7 % | 6 545 502 |26,9 |- |81 |Latviya |23,6 % | 1 906 743 |25,8 |- |82 |Chernogoriya |23,3 % | 627 987 |26 |- |83 |Barbados |23,1 % | 287 025 |28,7 |- |84 |Norvegiya |23,1 % | 5 378 857 |26 |- |85 |Polsha |23,1 % | 37 887 768 |26,4 |- |86 |Rossiya |23,1 % | 145 872 256 |26,5 |- |87 |Sent-Kits va Nevis |22,9 % | 52 823 |29,7 |- |88 |Gvadelupa |22,9 % | 400 056 | |- |89 |Panama |22,7 % | 4 246 439 |27,1 |- |90 |Gaiti |22,7 % | 11 263 077 |24,1 |- |91 |Lyuksemburg |22,6 % | 615 729 |26,5 |- |92 |Solomon orollari |22,5 % | 669 823 |25,5 |- |93 |Ruminiya |22,5 % | 19 364 557 |25,3 |- |94 |Kolumbiya |22,3 % | 50 339 443 |25,9 |- |95 |Germaniya |22,3 % | 83 517 045 |26,3 |- |96 |Finlandiya |22,2 % | 5 532 156 |25,9 |- |97 |Belgiya |22,1 % | 11 539 328 |25,5 |- |98 |Braziliya |22,1 % | 211 049 527 |25,9 |- |99 |Grenlandiya |22 % | 56 672 | |- |100 |Tayvan |22 % | 23 773 876 |24 |- |101 |Islandiya |21,9 % | 339 031 |25,9 |- |102 |Kipr |21,8 % | 1 198 575 |27 |- |103 |Albaniya |21,7 % | 2 880 917 |26,1 |- |104 |GGruziya |21,7 % | 3 996 765 |27,2 |- |105 |Fransiya |21,6 % | 65 129 728 |25,3 |- |106 |Serbiya |21,5 % | 8 772 235 |25,8 |- |107 |Gonduras |21,4 % | 9 746 117 |26,4 |- |108 |Grenada |21,3 % | 112 003 |27 |- |109 |Papua-Yangi Gvineya |21,3 % | 8 776 109 |25,3 |- |110 |Estoniya |21,2 % | 1 325 648 |25,5 |- |111 |Gvatemala |21,2 % | 17 581 472 |26,5 |- |112 |Qozogʻiston |21 % | 18 551 427 |27,4 |- |113 |Portugaliya |20,8 % | 10 226 187 |26,2 |- |114 |Moʻgʻuliston |20,6 % | 3 225 167 |26 |- |115 |Shvetsiya |20,6 % | 10 036 379 |25,8 |- |116 |Slovakiya |20,5 % | 5 457 013 |26,5 |- |117 |Niderlandiya |20,4 % | 17 097 130 |25,4 |- |118 |Paragvay |20,3 % | 7 044 636 |25,8 |- |119 |Gayana |20,2 % | 782 766 |26,3 |- |120 |Sloveniya |20,2 % | 2 078 654 |26,9 |- |121 |Armaniston |20,2 % | 2 957 731 |26,7 |- |122 |Boliviya |20,2 % | 11 513 100 |25,9 |- |123 |Avstriya |20,1 % | 8 955 102 |25,4 |- |124 |Man oroli |20 % | 84 584 | |- |125 |Ozarbayjon |19,9 % | 10 047 718 |27,4 |- |126 |Ekvador |19,9 % | 17 373 662 |27 |- |127 |Italiya |19,9 % | 60 550 075 |26 |- |128 |Sent-Lyusiya |19,7 % | 182 790 |29,6 |- |129 |Daniya |19,7 % | 5 771 876 |25,3 |- |130 |Peru |19,7 % | 32 510 453 |26,3 |- |131 |Shveysariya |19,5 % | 8 591 365 |25,3 |- |132 |Antigua va Barbuda |18,9 % | 97 118 |28,1 |- |133 |Botsvana |18,9 % | 2 303 697 |24,7 |- |134 |Moldova |18,9 % | 4 043 263 |26,7 |- |135 |Trinidad va Tobago |18,6 % | 1 394 973 |28,7 |- |136 |Turkmaniston |18,6 % | 5 942 089 |26,4 |- |137 |Fransuz Gvianasi |17,9 % | 290 832 | |- |138 |Bosniya va Gertsegovina |17,9 % | 3 301 000 |26,1 |- |139 |Namibiya |17,2 % | 2 494 530 |24,3 |- |140 |Yaman |17,1 % | 29 161 922 |25,8 |- |141 |Lesoto |16,6 % | 2 125 268 |24,9 |- |142 |Qirgʻiziston |16,6 % | 6 415 850 |26,2 |- |143 |Oʻzbekiston |16,6 % | 32 981 716 |26,1 |- |144 |Malayziya |15,6 % | 31 949 777 |25,3 |- |145 |Zimbabve |15,5 % | 14 645 468 |23,4 |- |146 |Gabon |15 % | 2 172 579 |25,5 |- |147 |Tojikiston |14,2 % | 9 321 018 |25,4 |- |148 |Bruney |14,1 % | 433 285 |26,2 |- |149 |Seyshel orollari |14 % | 97 739 |26,8 |- |150 |Jibuti |13,5 % | 973 560 |23,3 |- |151 |Mavritaniya |12,7 % | 4 525 696 |24,8 |- |152 |San-Tome va Prinsipi |12,4 % | 215 056 |24,8 |- |153 |Kabo-Verde |11,8 % | 549 935 |24,7 |- |154 |Kamerun |11,4 % | 25 876 380 |24,4 |- |155 |Gana |10,9 % | 30 417 856 |24,2 |- |156 |Mavrikiy |10,8 % | 1 269 668 |25,6 |- |157 |Gambiya |10,3 % | 2 347 706 |24 |- |158 |Kot-d’Ivuar |10,3 % | 25 716 544 |23,6 |- |159 |Tailand |10 % | 69 625 582 |24,1 |- |160 |Liberiya |9,9 % | 4 937 374 |24 |- |161 |Kongo Respublikasi |9,6 % | 5 380 508 |23,3 |- |162 |Benin |9,6 % | 11 801 151 |23,4 |- |163 |Nigeriya |8,9 % | 200 963 599 |23,4 |- |164 |Senegal |8,8 % | 16 296 364 |23 |- |165 |Syerra-Leone |8,7 % | 7 813 215 |22,8 |- |166 |Maldiv orollari |8,6 % | 530 953 |25,1 |- |167 |Mali |8,6 % | 19 658 031 |22,8 |- |168 |Pokiston |8,6 % | 216 565 318 |23,8 |- |169 |Bormoq |8,4 % | 8 082 366 |23,2 |- |170 |Tanzaniya |8,4 % | 58 005 463 |23,1 |- |171 |Somali |8,3 % | 15 442 905 |21,9 |- |172 |Angola |8,2 % | 31 825 295 |24,1 |- |173 |Zambiya |8,1 % | 17 861 030 |22,6 |- |174 |Ekvatorial Gvineya |8 % | 1 355 986 |25,6 |- |175 |Komor orollari |7,8 % | 850 886 |24,1 |- |176 |Gvineya |7,7 % | 12 771 246 |22,7 |- |177 |Markaziy Afrika Respublikasi |7,5 % | 4 745 185 |22,4 |- |178 |Martinika |7,2 % | 375 554 | |- |179 |Mozambik |7,2 % | 30 366 036 |22,3 |- |180 |Keniya |7,1 % | 52 573 973 |23 |- |181 |Indoneziya |6,9 % | 270 625 568 |22,9 |- |182 |Shimoliy Koreya |6,8 % | 25 666 161 |21,8 |- |183 |Kongo |6,7 % | 86 790 567 |22,2 |- |184 |Sudan, Sudan Respublikasi |6,6 % | 11 062 113 |25,2 |- |185 |Sudan |6,6 % | 42 813 238 |25,2 |- |186 |Butan |6,4 % | 763 092 |23,8 |- |187 |Filippin |6,4 % | 108 116 615 |23,2 |- |188 |Xitoy |6,2 % | 1 433 783 686 |23,9 |- |189 |Singapur |6,1 % | 5 804 337 |23,7 |- |190 |Chad |6,1 % | 15 946 876 |22,3 |- |191 |Ruanda |5,8 % | 12 626 950 |22 |- |192 |Malavi |5,8 % | 18 628 747 |22,8 |- |193 |Myanma |5,8 % | 54 045 420 |22,6 |- |194 |Burkina-Faso |5,6 % | 20 321 378 |22,1 |- |195 |Niger |5,5 % | 23 310 715 |21,7 |- |196 |Afgʻoniston |5,5 % | 38 041 754 |21,6 |- |197 |Burundi |5,4 % | 11 530 580 |20,9 |- |198 |Laos |5,3 % | 7 169 455 |22,6 |- |199 |Madagaskar |5,3 % | 26 969 307 |21,1 |- |200 |Uganda |5,3 % | 44 269 594 |22 |- |201 |Shri Lanka |5,2 % | 21 323 733 |23 |- |202 |Eritreya |5 % | 3 497 117 |20,5 |- |203 |Koreya Respublikasi |4,7 % | 51 225 308 |23,9 |- |204 |Efiopiya |4,5 % | 112 078 730 |20,6 |- |205 |Yaponiya |4,3 % | 126 860 301 |22,6 |- |206 |Nepal |4,1 % | 28 608 710 |22,2 |- |207 |Kambodja |3,9 % | 16 486 542 |21,9 |- |208 |Hindiston |3,9 % | 1 366 417 754 |21,9 |- |209 |Bangladesh |3,6 % | 163 046 161 |21 |- |210 |Vyetnam |2,1 % | 96 462 106 |21,6 |} 2005-yilda Rossiya Tibbiyot fanlari akademiyasining Oziqlantirish ilmiy- tadqiqot instituti direktori Viktor Tutelyan taʼkidladi: Rossiyada ayollarning 60 foizi va erkaklarning 50 foizi-oʻrtacha 57,5 foizni tashkil qiladi (Rossiya Federatsiyasida oʻrtacha koʻrsatkichlar mavjud). 8 erkak uchun 9 ayol)-ortiqcha vazn. Mamlakatimizda oʻlim holatlarining 57,5 foizi yurak-qon tomir kasalliklari bilan bogʻliq. Bu kasalliklar koʻpincha ortiqcha vaznli odamlar tufayli yuzaga keladi<ref>[https://ria.ru/society/20051026/41898069.html V Rossii 60 % jenщin starshe 30 let stradayut izbitochnim vesom] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170517170207/https://ria.ru/society/20051026/41898069.html|date=2017-05-17}} // [[РИА Новости]], 26.10.2005</ref>. Rosstat rahbari Aleksandr Surinovning aytishicha, voyaga yetgan mehnatga layoqatli aholining 40 foizdan ortigʻi va Rossiyadagi nafaqaxoʻrlarning aksariyati ortiqcha vaznga ega. Rossiya Federatsiyasi Sogʻliqni saqlash vazirligining statistik maʼlumotlariga koʻra, 2017-yilda Rossiya Federatsiyasida semizlik tashxisi qoʻyilgan odamlar soni 2 million kishiga etdi (+1,3 %). Yahudiy avtonom viloyatida semirib ketgan bemorlarning yarmidan koʻpi 17 yoshgacha boʻlgan bolalar va oʻsmirlardir. Boshqa oʻn toʻrtta mintaqada bolalar va oʻsmirlar barcha semiz bemorlarning uchdan biridan koʻprogʻini tashkil qiladi. Meksikada 2008-yilda odamlarning taxminan 70 % ortiqcha vazndan aziyat chekdi, shu jumladan 32,8 % semizlikdan (2009-yilda ularning soni 30 % ga kamaydi<ref>[http://lenta.ru/news/2013/07/09/fattest/ OON priznala meksikansev samimi tolstimi lyudmi planeti] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20220605111323/https://lenta.ru/news/2013/07/09/fattest/ |date=2022-06-05 }} // [[Lenta.ru]]</ref>. 2016-yilda The Lancet jurnali 2025-yilga kelib dunyo aholisining deyarli 20 foizi semirishdan aziyat chekishini koʻrsatadigan tadqiqotni chop etdi<ref>{{veb manbasi |url=http://lenta.ru/news/2016/04/01/fat/ |title=Пятой части мира предрекли ожирение к 2025 году |publisher=[[Lenta.ru]] |accessdate=2016-04-02 |archive-date=2016-04-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160403155116/http://lenta.ru/news/2016/04/01/fat/ |deadlink=no }}</ref>. 2016-yilda dunyodagi kattalarning taxminan 39 foizi BMI 25 yoki undan yuqori boʻlgan ortiqcha vaznga ega edi. Ortiqcha vaznli 1,9 milliard odamning 650 millioni semirib ketgan. Semizlikdan aziyat chekadigan aholi ulushi boʻyicha JSST reytingining birinchi qatorlarini Tinch okeanining orol mamlakatlari egallagan. Rossiya 2016-yilda 55-oʻrinni egalladi. == Klinikasi == Semirib ketishning klinik koʻrinishi oziq-ovqatdan ortiqcha kaloriya isteʼmol qilish va energiya sarfini kamaytirish natijasida tananing turli qismlarida yogʻlarning choʻkishi bilan tavsiflanadi. == Diagnostika == Amaliy tibbiyotda semirish tashxisi uchun eng koʻp ishlatiladigan tana massasi indeksi (BMI). Borngardt indeksi insonning jismoniy holatini hisobga oladigan BMI dan farqli oʻlaroq ham qoʻllanadi. === Tana massasi indeksi === {| border="0" style="background:transparent;float:right;" |- [[Fayl:WikiRRFBMI1.jpg|thumb|Qoʻshma Shtatlardagi erkaklar uchun nisbiy oʻlim xavfining BMIga bogʻliqligi<ref name="Freed2006" />.]] [[Fayl:WikiRRM.jpg|thumb|Qoʻshma Shtatlardagi erkaklar uchun nisbiy oʻlim xavfining BMIga bogʻliqligi<ref name="Freed2006">{{Статья|автор=Freedman D.M., Ron E., Ballard-Barbash R., Doody M.M., Linet M.S.|заглавие=Body mass index and all-cause mortality in a nationwide US cohort|год=2006|язык=en|издание={{Нп3|International Journal of Obesity}}|tip=journal|mesyats=5|tom=30|nomer=5|stranitsi=822—829|doi=10.1038/sj.ijo.0803193|pmid=16404410}}</ref>.]] |} Ortiqcha vaznni aniqlash uchun koʻrsatkich tana massasi indeksi (BMI) boʻlib, u odamning kilogrammdagi vaznining metrdagi balandlik kvadratiga boʻlinishi sifatida hisoblanadi. 2000-yilda JSST moʻgʻullar uchun ortiqcha vazn chegarasini 25 dan 23 gacha va semirish chegarasini 30 dan 25 ga tushirishni taklif qildi. Bunga sabab epidemiologik tadqiqotlar shuni koʻrsatdiki, moʻgʻuloidlar pastroq massa indeksida semirish bilan bogʻliq muammolardan aziyat cheka boshlaydi. Shu bilan birga, baʼzi tadqiqotchilar Negroid irqi vakillariga, shuningdek, Polineziyadan boʻlgan odamlarga ortiqcha vazn chegarasini 25 dan 26 gacha va semirish chegarasini 30 dan 32 gacha oshirishni taklif qilishadi. BMI 40 va undan yuqori boʻlgan hollarda, hatto semizlikning asoratlari boʻlmasa ham, ular morbid (morbid) semizlik haqida gapirishadi. 2-toifa qandli diabet, arterial gipertenziya, dislipidemiya va pastki ekstremitalarning boʻgʻimlarining patologiyasi kabi semirishning asoratlari mavjud boʻlganda, semizlik BMI 35 va undan yuqori boʻlganida allaqachon kasal deb tasniflanadi. Tana massasi indeksi yog ' mushak nisbati va tana yogʻining taqsimlanish turini hisobga olmagani uchun tanqid qilingan. Shunday qilib, kam mushak massasi boʻlgan keksa odam ideal vaznli odam sifatida tasniflanishi mumkin, mushak sportchisi esa ortiqcha vaznli yoki semirib ketgan deb tasniflanishi mumkin. Biroq, tana massasi indeksi ortiqcha vaznni baholashning yagona tan olingan xalqaro mezoni boʻlib qolmoqda. === Magnit-rezonans tomografiya === Magnit-rezonans tomografiya tanadagi yogʻ toʻqimalarining miqdorini aniqlashning eng aniq usuli hisoblanadi. === Bioimpedansmetriya === Kundalik hayotda inson tanasidagi yogʻ toʻqimalarining miqdori odatda tana toʻqimalarining qarshiligini oʻlchashga asoslangan tana tarkibi analizatori bilan uy- roʻzgʻor tarozilari bilan aniqlanadi (bioimpedansmetriya varianti). == Davolash == === Past kaloriya dietasi === Semirib ketishni davolashda amaliy samaradorlik kam energiyali oziqlanish (diet) protokoliga rioya qilish yoki boshqacha aytganda, dietani kaloriya cheklash orqali erishiladi. Siz isteʼmol qilgan narsaning kaloriya tarkibini hisoblashda, buni darhol, kechiktirmasdan qilish muhimdir. Bir muncha vaqt oʻtgach, dietaning kaloriya tarkibini hisoblagan odamlar hisoblashda xatolarga yoʻl qoʻyishdi, buning natijasida ular tanlangan chegaradan koʻproq ovqat isteʼmol qilishdi, buning natijasida ularning tanasi juda koʻp energiya oldi va tana vaznini kamaytirish samarasiga erishilmadi yoki kutilganidan kamroq. Tadqiqotlar shuni koʻrsatdiki, isteʼmol qilingan oziq-ovqatning kaloriya miqdorini darhol hisoblab chiqmagan odamlar uni kam baholagan. Bundan tashqari, ovqatdan keyin qancha koʻp vaqt oʻtgan boʻlsa, ularning hisob-kitoblarida xatolik shunchalik koʻp boʻlgan (odam tomonidan isteʼmol qilingan ovqatning haqiqiy va qayd etilgan kaloriya tarkibi oʻrtasidagi tafovut). Har qanday ovqatlanish protokoliga oʻtish malakali shifokor nazorati ostida amalga oshirilishi kerak. Yangi parhezga oʻtishdan oldin, qon testlarini oʻtkazish, shuningdek, laboratoriya testlari asosida kerakli parametrlarni muntazam ravishda kuzatib borish kerak. Misol uchun, goʻsht tarkibidagi temir miqdori yuqori boʻlgani sababli, keto-yirtqichli dietani tanlashda qondagi temir belgilarini (qondagi temir ionlari, gemoglobin, ferritin, transferrin) hisobga olish muhimdir<ref>{{Статья |ссылка=https://mzur.ru/upload/%D0%9F%D0%B5%D1%80%D0%B5%D0%B3%D1%80%D1%83%D0%B7%D0%BA%D0%B0%20%D0%B6%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%B7%D0%BE%D0%BC.pdf |автор=Под редакцией академика В. Г. Савченко, Е. А. Лукина, Н. В. Цветаева, Н. С. Сметанина |заглавие=Клинические рекомендации по диагностике и лечению вторичной перегрузки железом |год=2014 |язык= |издание=Национальное гематологическое общество }}{{Oʻlikhavola|date=dekabr 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. === Psixoterapiya === Semirib ketgan odamlar bilan ishlashning psixologiyadagi eng samarali usullaridan biri bu kognitiv xulq-atvor terapiyasi boʻlib, u odamni ortiqcha ovlashga undaydigan sabablarga eng samarali taʼsir qiladi. Bundan tashqari, bu bemorlarning hayot sifatining ayrim jihatlarini toʻgʻirlash va shu bilan ularning hayot sifatini yaxshilash imkonini beradi. Semirib ketishni davolashda psixoterapevtik yondashuv turli darajalarda (oila, maktab, jamiyat) amalga oshirilishi maqsadga muvofiqdir. Semirib ketishni davolashda qoʻllanadigan xulq-atvor terapiyasi usullari oʻz-oʻzini nazorat qilishni rivojlantirishga, ovqatlanish va tegishli odatlarga munosabatni oʻzgartirishga, jismoniy faollikni bosqichma-bosqich oshirishga va ishonchli ijtimoiy yordamni yaratishga qaratilgan. Nazorat qilinadigan sinovlarda ushbu usullar bilan davolangan bemorlar boshqa muolajalar bilan davolanganlarga qaraganda oldingi tana vaznini kechroq olish ehtimoli kamroq ekanligi aniqlandi<ref name="Гельдер-Оксфорд-2">{{Книга |автор=Гельдер М., Гэт Д., Мейо Р. |заглавие=Оксфордское руководство по психиатрии / Пер. с англ |год=1999 |место=К. |издательство=Сфера |том=2 |страниц=436 |isbn=966-7267-76-8 |тираж=1000}}</ref>. Kanadalik olimlar ota-onalar bilan salbiy munosabatlar semirishning rivojlanishiga taʼsir qilishi mumkinligini aniqladilar; aksincha, yaxshi munosabatlar, xususan, otasi bilan, normal vaznni saqlab qolish uchun ijobiy taʼsir koʻrsatadi<ref>{{Статья |ссылка=https://doi.org/10.1186/s12966-016-0393-7 |автор=Jess Haines, Sheryl L. Rifas-Shiman, Nicholas J. Horton, Ken Kleinman, Katherine W. Bauer, Kirsten K. Davison, Kathryn Walton, S. Bryn Austin, Alison E. Field, Matthew W. Gillman |заглавие=Family functioning and quality of parent-adolescent relationship: cross-sectional associations with adolescent weight-related behaviors and weight status |год=2016 |язык=en |издание=International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity |том=13 |выпуск=1 |страницы=68 |doi=10.1186/s12966-016-0393-7}}</ref>. Kaloriya bilan cheklangan parhezlardan, shuningdek, yuqori uglevodli dietalardan foydalanganda, odam doimiy noqulaylik hissini boshdan kechiradi, qondagi insulin miqdori yuqori boʻlgani sababli semirishga qarshi kurashda koʻpincha muvaffaqiyatsizlikka uchraydi va psixoterapevtik davolanish degan xulosaga kelishi mumkin. === Semizlikni tibbiy davolash === Dori-darmonlar, qoida tariqasida, faqat qisqa muddatli yaxshilanishga erishishga imkon beradi, ammo barqaror, uzoq muddatli taʼsirga ega emas<ref name="Гельдер-Оксфорд-2" />. Agar dori-darmonlarni davolash kursini toʻxtatgandan soʻng, bemor oʻz turmush tarzini oʻzgartirmasa va parhez tavsiyalariga rioya qilmasa, tana vazni yana ortadi. Ehtimol, bu ortiqcha tana vaznining gipotalamusda qaytarilmas yalligʻlanish jarayonlarini keltirib chiqarishi bilan bogʻliq boʻlib, bu yogʻ toʻqimasini tartibga solishni buzadi<ref name="pmid22201683">{{Статья |ссылка=http://www.jci.org/articles/view/59660 |автор=Thaler J.P., Yi C.X., Schur E.A., Guyenet S.J., Hwang B.H., Dietrich M.O., Zhao X., Sarruf D.A., Izgur V., Maravilla K.R., Nguyen H.T., Fischer J.D., Matsen M.E., Wisse B.E., Morton G.J., Horvath T.L., Baskin D.G., Tschöp M.H., Schwartz M.W. |заглавие=Obesity is associated with hypothalamic injury in rodents and humans |год=2012 |язык=en |издание={{Нп3|Journal of Clinical Investigation}} |tip=journal |mesyats=1 |stranitsi=153—162 |doi=10.1172/JCI59660 |pmid=22201683 |archivedate=2012-08-16 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120816174933/http://www.jci.org/articles/view/59660 }}</ref>. Anoreksigen moddalar alimentar semirishni davolash uchun ishlatilishi mumkin. Har bir dori shifokor tomonidan individual ravishda tanlanadi: * Fentermin—ishtahani kamaytiradigan norepinefrin neyrotransmitteri sifatida ishlaydi. Asabiylashish, bosh ogʻrigʻi va uyqusizlikka olib kelishi mumkin; * Orlistat—meʼda osti bezi lipazasining ingibitori boʻlib, yogʻning soʻrilishini taxminan 30 %ga kamaytiradi, ochlikni bostirmaydi, lekin axlatni ushlab turishga olib kelishi mumkin; * Metformin—uglevodlar almashinuviga taʼsir qiladi, ayniqsa diabet bilan bogʻliq semirish uchun koʻrsatiladi. * Sibutramin—serotonin va norepinefrinni qaytarib olish ingibitori. Preparat gipotalamusda joylashgan toʻyinganlik va termogenez markazlariga taʼsir qiladi. Preparat nazoratsiz arterial gipertenziyasi boʻlgan bemorlarda kontrendikedir. * Fluoksetin—bu baʼzi mutaxassislar tomonidan ishtahani kamaytirish uchun ishlatiladigan antidepressant, ammo uzoq muddatli taʼsiri haqida maʼlumot yoʻq. * Lorcaserin—ishtahani bostiradigan 5-HT2C retseptorlari agonisti. * Bupropion—ishtahani pasaytiradigan norepinefrin va dopaminni qaytarib olish ingibitori. * Efedrinning kofein bilan kombinatsiyasi—simpatomimetikdir, alfa va beta-adrenergik retseptorlarni ragʻbatlantiradi, norepinefrin ishlab chiqarishni ragʻbatlantiradi. Daniyada semirishni davolashda keng qoʻllanadi<ref>{{veb manbasi |url=http://drumlib.com/dp/000006.htm |title=Thermogenic Weight Loss Products: FAQ And Price Guide |access-date=2012-08-28 |archive-date=2012-07-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120712210846/http://www.drumlib.com/dp/000006.htm |deadlink=no }}</ref>. * Topiramat—nomaʼlum mexanizm orqali tana vaznini kamaytiradigan antiepileptik preparatdir. * Naltrekson—opioid retseptorlari antagonisti boʻlib, mazali taomlarga boʻlgan ishtiyoqni bostiradi. * Liraglutid—glyukagonga oʻxshash peptid-1 (GLP-1) retseptorlari agonisti. Ehtimol, leptin (toʻyinganlik gormoni) taʼsirini uning eriydigan retseptorlarini inhibe qilish orqali kuchaytiradi<ref>{{Статья |ссылка=https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25287751/ |автор=E. W. Iepsen, J. Lundgren, C. Dirksen, J-Eb. Jensen, O. Pedersen, T. Hansen, S. Madsbad, J. J. Holst, S. S. Torekov |заглавие=Treatment with a GLP-1 receptor agonist diminishes the decrease in free plasma leptin during maintenance of weight loss |год=2015 |язык=en |издание=International Journal of Obesity |том=39 |выпуск=5 |страницы=834—841 |doi=10.1038/ijo.2014.177 |pmid=25287751}}</ref>. * Semaglutid—GLP-1 retseptorlari agonisti hisoblanadi. Glyukagon sekretsiyasini bostiradi, ishtahani va ovqatga boʻlgan ishtiyoqni kamaytiradi, insulin sekretsiyasini kuchaytiradi va qon glyukoza darajasini pasaytiradi. 2021-yilda uning semirishni davolashda yuqori samaradorligi va juda kam uchraydigan nojoʻya taʼsirlari koʻrsatildi. Semirib ketishni davolash uchun dori vositalarining koʻpligiga qaramasdan, ularning deyarli barchasi jiddiy yon taʼsiri tufayli AQSh oziq-ovqat va farmatsevtika idorasi tomonidan taqiqlangan. Ulardan beshtasi hozir tasdiqlangan<ref>{{veb manbasi |url=https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26811245 |title=Weight management in obesity — past and present |access-date=2017-10-03 |archive-date=2016-09-22 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160922231232/http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/26811245 |deadlink=no }}</ref>: orlistat, lorcaserin, fentermin-topiramat, bupropion-naltrekson va liraglutid. Klinik sinovlardan oʻtmoqda: tirzepatid. === Oʻsimlik preparatlari === Parhez va dori terapiyasi bilan bir qatorda choy yoki boshqa dori-darmonlar shaklidagi oʻsimlik preparatlaridan foydalanish mumkin, ammo ularning tarkibini yaxshi bilish kerak. === Morbid semizlikni jarrohlik yoʻli bilan davolash === Uzoq muddatli tadqiqotlar shuni koʻrsatdiki, jarrohlik (bariatrik jarrohlik) semizlikni davolashda maksimal taʼsirga ega. Hozirgi kunda dunyoda eng koʻp qoʻllanadigan uchta turdagi semizlik jarrohligi mavjud. Ushbu uchta operatsiya bariatrik jarrohlikning uzoq muddatli evolyutsiyasi boʻyicha tanlangan, chunki minimal darajadagi yon taʼsirlar bilan vazn yoʻqotish nuqtai nazaridan maksimal samara beradi: * Gastrik shunt—operatsiyasi eng uzoq tarixga ega. U 1960-yillarda qoʻllanila boshlandi<ref>{{Статья |ссылка=https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/6073761/ |автор=E. E. Mason, C. Ito |заглавие=Gastric bypass in obesity |год=1967 |язык=en |издание=The Surgical Clinics of North America |том=47 |выпуск=6 |страницы=1345—1351 |doi=10.1016/s0039-6109(16)38384-0 |pmid=6073761 |archivedate=2021-01-08 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210108074412/https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/6073761/ }}</ref>. Ushbu operatsiya oshqozonni ikki qismga boʻlishdan iborat-kichik va katta, ular bir-biri bilan aloqa qilmaydi. Ingichka ichak ''kichkina oshqozon'' ga oziq-ovqat qisqa yoʻl boʻylab harakatlanadigan tarzda tikiladi. Ushbu operatsiya ikkita taʼsir komponentiga ega: kichik oshqozon hajmi taxminan 50 ml ni tashkil qiladi, shuning uchun bemor bir xil hajmda ovqat isteʼmol qila olmaydi; oziq-ovqat qisqargan yoʻl boʻylab harakatlanayotganda ozuqa moddalarining soʻrilishi kamayadi; * Oshqozonni bogʻlash. Operatsiya qiziloʻngach va oshqozon chegarasida silikon halqani (oshqozon tasmasi) oʻrnatishdan iborat. Bandaj oziq-ovqatning oʻtishi uchun toʻsiq yaratadi va shu bilan toʻyinganlikning refleksogen zonasini ragʻbatlantiradi. Barcha zamonaviy bandajlar sozlanishi, yaʼni ularning lümeni bemorning individual holatiga qarab boshqarilishi mumkin. Zamonaviy shaklda bintning dizayni ukrainalik amerikalik jarroh Lubomir Kuzmak tomonidan taklif qilingan<ref>{{veb manbasi |url=http://www.freepatentsonline.com/4592339.pdf |title=Lubomir Kuzmak, Frederick Coe, GASTRIC BANDING DEVICE, United States Patent US4592339, 3 June 1986 |access-date=2012-07-09 |archive-date=2013-10-12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131012050621/http://www.freepatentsonline.com/4592339.pdf |deadlink=no }}</ref>; * Gastroplastika. Operatsiya oshqozonning bir qismini olib tashlash va uni ingichka uzun naychaga-''yeng'' ga aylantirishdan iborat. Oshqozonning sigʻimi bir vaqtning oʻzida taxminan 10 marta (150-200 ml gacha) kamayadi. Yeng gastroplastikasining vazn yoʻqotish bilan bogʻliq taʼsir mexanizmlari tor ''yeng'' tufayli oziq-ovqat oʻtishi uchun cheklovchi taʼsirni yaratishni, safro kislotalarining koʻpayishi tufayli farnesoid X retseptorlarining faollashishini<ref>{{Статья |ссылка=https://www.nature.com/articles/nature13135 |автор=Karen K. Ryan, Valentina Tremaroli, Christoffer Clemmensen, Petia Kovatcheva-Datchary, Andriy Myronovych, Rebekah Karns, Hilary E. Wilson-Pérez, Darleen A. Sandoval, Rohit Kohli, Fredrik Bäckhed & Randy J. Seeley |заглавие=FXR is a molecular target for the effects of vertical sleeve gastrectomy |год=2014 |язык=en |издание=Nature |том=509 |выпуск=7499 |страницы=183—188 |doi=10.1038/nature13135 |archivedate=2021-05-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210525175127/https://www.nature.com/articles/nature13135 }}</ref> oʻz ichiga oladi va grelin ishlab chiqaruvchi zonani (grelin ochlik gormoni) olib tashlashning gipotetik mexanizmi. Mustaqil bariatrik operatsiya sifatida sleeve gastroplastika 2004-yildan beri qoʻllanilmoqda<ref>{{Статья |ссылка=https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/15603652/ |автор=Esther C. J. Consten, Michel Gagner, Alfons Pomp, William B. Inabnet |заглавие=Decreased bleeding after laparoscopic sleeve gastrectomy with or without duodenal switch for morbid obesity using a stapled buttressed absorbable polymer membrane |год=2004 |язык=en |издание=Obesity Surgery |том=14 |выпуск=10 |страницы=1360—1366 |doi=10.1381/0960892042583905 |pmid=15603652 |archivedate=2021-01-07 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20210107194529/https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/15603652/ }}</ref>. Taʼriflangan uchta standart operatsiyadan tashqari, tez- tez ishlatilmaydigan boshqa koʻplab operatsiyalar taklif qilingan. Hozirgi vaqtda barcha bariatrik operatsiyalar laparoskopik usulda, yaʼni kesilmasdan, lekin ponksiyonlar orqali, optik tizim nazorati ostida amalga oshiriladi. Liposaktsiya va abdominoplastika kabi plastik jarrohlik bilan bogʻliq operatsiyalar semirishga qarshi kurashish uchun moʻljallanmagan, ammo mahalliy kosmetik nuqsonlarni jarrohlik yoʻli bilan tuzatish usuli hisoblanadi. Liposaktsiyadan soʻng yog 'miqdori va tana vazni biroz kamayishi mumkin boʻlsa-da, ammo ingliz shifokorlari tomonidan yaqinda oʻtkazilgan tadqiqotga koʻra, bunday operatsiya sogʻliq uchun foydasizdir<ref>{{Статья |ссылка=https://doi.org/10.1056/NEJMoa033179 |автор=Samuel Klein, Luigi Fontana, V. Leroy Young, Andrew R. Coggan, Charles Kilo, Bruce W. Patterson, B. Selma Mohammed |заглавие=Absence of an Effect of Liposuction on Insulin Action and Risk Factors for Coronary Heart Disease |год=2004 |язык=en |издание=New England Journal of Medicine |том=350 |выпуск=25 |страницы=2549—2557 |doi=10.1056/NEJMoa033179}}</ref><ref>{{veb manbasi |lang=en |url=https://source.wustl.edu/2004/06/no-medical-benefit-from-liposuction/ |title=No medical benefit from liposuction. Diabetes and heart disease risk is unchanged after fat is removed |website=The Source |date=2004-06-17 |accessdate=2021-01-05 |archive-date=2021-01-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210109091934/https://source.wustl.edu/2004/06/no-medical-benefit-from-liposuction/ |deadlink=no }}</ref>. Koʻrinib turibdiki, teri osti emas, balki visseral yogʻ, omentumda joylashgan, shuningdek, qorin boʻshligʻida joylashgan ichki organlar atrofida, sogʻlikka zarar keltiradi<ref>{{veb manbasi |lang=en |url=https://www.webmd.com/heart-disease/heart-failure/news/20030331/high-fat-diet-ups-dangerous-hidden-fat |author=Peggy Peck |title=Visceral Fat Linked to Higher Risk of Heart Attack |website=WebMD |date=2003-03-31 |accessdate=2021-01-05 |archive-date=2021-01-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210109013850/https://www.webmd.com/heart-disease/heart-failure/news/20030331/high-fat-diet-ups-dangerous-hidden-fat |deadlink=no }}</ref>. Ilgari, vazn yoʻqotish uchun (10&nbsp;kg gacha yogʻni olib tashlash bilan megaliposaktsiya deb ataladigan) liposaktsiya qilish uchun alohida urinishlar qilingan, ammo hozirgi vaqtda u juda zararli va xavfli protsedura sifatida tark etilib, muqarrar ravishda koʻplab jiddiy asoratlar va asoratlarni keltirib chiqaradi. notekis tana yuzasi shaklida yalpi kosmetik muammolarga olib keladi. Bundan tashqari, teri osti liposaktsiyasi (masalan, qorin boʻshligʻida) nosogʻlom visseral yogʻning kompensatsion oʻsishiga olib kelishi haqida dalillar mavjud<ref>{{veb manbasi |url=http://jcem.endojournals.org/content/early/2012/04/25/jc.2012-1012.abstract |title=Fabiana Benatti et al. Liposuction Induces a Compensatory Increase of Visceral Fat Which Is Effectively Counteracted by Physical Activity: A Randomized Trial. The Journal of Clinical Endocrinology & Metabolism April 26, 2012 jc.2012-1012 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120520093410/http://jcem.endojournals.org/content/early/2012/04/25/jc.2012-1012.abstract |archivedate=2012-05-20 |accessdate=2012-07-09 |deadlink=yes}}</ref>. Shunday qilib, semirish bilan kurashish uchun plastik emas, balki bariatrik jarrohlik qoʻllanadi. Semirib ketishni operativ davolash qatʼiy koʻrsatmalarga ega, bu shunchaki ortiqcha vaznga ishonadiganlar uchun moʻljallanmagan. BMI≥40 semizlikni jarrohlik yoʻli bilan davolash uchun koʻrsatma hisoblanadi, ammo agar bemorda 2- toifa diabet, gipertenziya, varikoz tomirlari va oyoqlarning boʻgʻimlari bilan bogʻliq muammolar boʻlsa, koʻrsatkichlar BMI≥35 da allaqachon paydo boʻladi. Yaqinda xalqaro adabiyotlarda BMI 30 va undan yuqori boʻlgan bemorlarda oshqozon bandining samaradorligini oʻrgangan tadqiqotlar paydo boʻldi. Bundan tashqari, 2011-yil fevral oyida AQShning FDA litsenziyalovchi organi BMI≥30<ref>{{veb manbasi |url=http://www.fda.gov/NewsEvents/Newsroom/PressAnnouncements/ucm245617.htm |title=FDA expands use of banding system for weight loss |access-date=2012-07-09 |archive-date=2017-01-18 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170118091136/http://www.fda.gov/NewsEvents/Newsroom/PressAnnouncements/ucm245617.htm |deadlink=no }}</ref> dan boshlanadigan oshqozon bandajiga ruxsat berishga qaror qildi. Toʻgʻri, bunday ruxsat faqat bitta bandaj modeliga tegishli-LapBand. == Semirib ketishning asoratlari == * Semirib ketish hayotni qisqartiradi—bel atrofi har 10 sm oʻsishi uchun erta oʻlim xavfi 11 % ga oshadi{{sfn|Jayedi et al.|2020}}{{sfn|Republic|2020}}. * Metabolik sindrom — bu yurak-qon tomir kasalliklarining rivojlanishi uchun xavf omillari boʻlgan metabolik, gormonal va klinik kasalliklar majmuasidir. Metabolik sindrom toʻqimalarning insulinga chidamliligiga asoslangan. * Gastroezofagial reflyuks kasalligi oshqozon- ichak traktining eng keng tarqalgan kasalliklaridan biri boʻlib, tez- tezligi boʻyicha oshqozon yarasi va oʻt tosh kasalligi bilan solishtirish mumkin. Oshqozonning kislotali tarkibini qiziloʻngachning pastki uchdan bir qismiga tashlash. Taxminan 10 % hollarda kislotali reflyuks ishqoriy reflyuks bilan birlashtiriladi, yaʼni oshqozon tarkibi va oʻn ikki barmoqli ichak tarkibi bir vaqtning oʻzida qiziloʻngachga tashlanadi. Reflyuks semirib ketgan odamlarda, ovqatlanishni yaxshi koʻradiganlarda, ayniqsa kechasi, spirtli ichimliklar, qahva va ogʻir chekuvchilarda rivojlanadi. * 2- toifa qandli diabet — bu insulin qarshiligining mavjudligi (hujayraning gormon taʼsiriga chidamliligi) va oshqozon osti bezi hujayralari tomonidan sekretsiyasining buzilishi. * Ishemik yurak kasalligi (CHD) angina pektoris, miyokard infarkti va aterosklerotik kardiosklerozni birlashtirgan kasallikdir. IHD yurakning koronar arteriyalarining lümeninin torayishi tufayli qonning etarli darajada taʼminlanmaganligi tufayli rivojlanadi. * Miyokard infarkti—bu sohada qon aylanishining oʻtkir buzilishi tufayli yurak mushaklari boʻlimining oʻlimi. * Qon tomirlari—miya qon aylanishining oʻtkir buzilishi. * Arterial gipertenziya—yurak-qon tomir tizimining eng keng tarqalgan kasalligi boʻlib, qon bosimining oshishi bilan tavsiflanadi. * Surunkali venoz etishmovchilik — bu mintaqaviy mikrosirkulyatsiya tizimining disorganizatsiyasiga olib keladigan venoz chiqishining buzilishi bilan tavsiflangan sindrom. * Xoletsistit—oʻt pufagining yalligʻlanishi. * Oʻt tosh kasalligi—oʻt pufagi yoki oʻt yoʻllarida toshlar paydo boʻladigan kasallik. * Artrit — boʻgʻimlarning surunkali yalligʻlanishiga olib keladigan otoimmün kasallik boʻlib, qoʻshimcha ravishda periartikulyar va boshqa baʼzi toʻqimalar, organlar va tana tizimlari taʼsirlanadi, shuning uchun revmatoid artrit tizimli kasallik sifatida tasniflanadi. * Deformatsiya qiluvchi osteoartrit—boʻgʻimlarning surunkali yalligʻlanishsiz kasalligi. * Polikistik tuxumdon sindromi endokrin kasallik boʻlib, tuxumdonlar kattalashgan va koʻplab mayda, suyuqlik bilan toʻldirilgan pufakchalarni oʻz ichiga oladi. * Onkologik kasalliklar — bu tananing aʼzolari va toʻqimalarida epiteliya hujayralaridan kelib chiqadigan xavfli oʻsmalar. Epiteliya hujayralari tez boʻlinish va koʻpayish qobiliyatiga ega. Oddiy hujayralar oʻsimta hujayralariga aylanganda onkologik kasalliklar rivojlanadi. * Pankreatit—osti bezining yalligʻlanishi. * Yogʻli jigar kasalligi—bu jigar hujayralarida yogʻlarning toʻplanishi. * Erektil disfunktsiya — erkaklarda erektsiyaga erisha olmaslik va uni ushlab turish. Semirib ketish va testosteron darajasining pasayishi bilan bogʻliq holda rivojlanadigan gormonal kasalliklar tufayli yuzaga keladi, bu esa androgen etishmovchiligiga olib keladi. == Prognoz == Prognoz koʻp jihatdan semirishning shakli, ogʻirligi, asoratlar va birga keladigan kasalliklarning mavjudligiga bogʻliq [4]. Ortiqcha vaznli boʻlish ''sogʻlom'' emas, hatto undan azob chekayotganlarda metabolik kasalliklar boʻlmasa ham-vaqt oʻtishi bilan ortib borayotgan boshqa xavf omillari mavjud; ortiqcha vazn har doim maʼlum yurak-qon tomir kasalliklarining paydo boʻlishiga olib keladi<ref>{{veb manbasi |lang=ru |url=https://www.bbc.com/russian/science/2013/12/131203_health_obesity_myth |title=«Здоровая полнота» — это миф |author=Хелен Бриггс |website=BBC News Русская служба |date=2013-12-03 |accessdate=2021-01-06 |archive-date=2022-02-02 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220202111422/https://www.bbc.com/russian/science/2013/12/131203_health_obesity_myth |deadlink=no }}</ref><ref>{{veb manbasi |url=https://www.acpjournals.org/doi/10.7326/0003-4819-159-11-201312030-00008 |title=Are Metabolically Healthy Overweight and Obesity Benign Conditions?: A Systematic Review and Meta-analysis: Annals of Internal Medicine: Vol 159, No 11<!-- Заголовок добавлен ботом --> |access-date=2021-02-04 |archive-date=2021-02-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210208113658/https://www.acpjournals.org/doi/10.7326/0003-4819-159-11-201312030-00008 |deadlink=no }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Efimov, A. S. Endokrinologning kichik ensiklopediyasi / A. S. Efimov, N. A. Zueva, N. D. Tronko. [va boshqalar]. -Kiev: DGS LTD MChJ: Medkniga, 2007. — S. 255-260. — 360 s.-(amaliyotchi kutubxonasi).—[2005-yil ikki nashrining bir jildli qayta nashri (1-kitob: 120 bet; 2-kitob: 140 bet)]. — 5000 nusxa. — UDC 616.43(03)(G). — ISBN 966-7013-23-5. * Semirib ketish va ortiqcha vazn: [arch. 2019-yil 19-oktabr] = Semizlik va ortiqcha vazn. JSST (2018-yil 16-fevral). 2019-yil 6-noyabrda asl nusxadan arxivlangan. : [boshiga. ingliz tilidan]. — JSST, 2018. — 16-fevral. — (Axborotnomalar). * Bershteyn, Lev. Semirib ketish va saraton: ekzosomalar nima haqida „gapirishadi“? / Lev Bershtein, Anastasiya Malek // Tabiat: jurnal. — 2018-yil — 6-son. * „Pivo qorini“ odamning vaznidan qatʼi nazar, erta oʻlim xavfini oshiradi: meta-sharh // Respublika. −2020-yil — 6-oktabr. [[Turkum:Tibbiyot]] [[Turkum:Kasalliklar]] [[Turkum:Davo]] [[Turkum:Tibbiy ma'lumot]] [[Turkum:O'zbekcha]] 5hbt745rj05xpr9sy69qutbl5i0hreq Gastrostomiya 0 733931 6318157 5526479 2026-10-24T15:43:43Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318157 wikitext text/x-wiki {{Tibbiy holat bilgiqutisi | nomi = Gastrostomiya | tasvir = Гастростома. Схема.jpg|250px | izoh = Gastrostomiya—jarohhlik amaliyoti orqali oshqozonga tuyunuk ochis | soha = [[Gastroenterologiya]] [[Jarrohlik]] | belgilari = | asoratlari = | boshlanish vaqti = | davomiyligi = | turlari = Vitsel bo'yicha, Kader bo'yicha, Toprover bo'yicha, Endoskopik. | sabablari = Qizilo'ngach obstruktsiyasi, o'smalar, mustaqil ovqatlana olmaslik. | xavf omillari = | tashxis = [[Qizilo'ngach obstruktsiyasi]] | differensial tashxis = | oldini olish = | davolash = | dorilar = | prognoz = | takrorlanishi = | oʻlim = }} Gastrostomiya (yunoncha gastrom - oshqozon va sómo - ochish, o'tish) — og'iz orqali ovqat yeyishni iloji bo'lmaganda bemorni ovqatlantirish uchun qorin old devori orqali oshqozon bo'shlig'iga sunʼiy kirishni yaratishdan iborat bo'lgan jarrohlik amaliyoti<ref>Николаев А. В. Топографическая анатомия и оперативная хирургия: учебник. — М.: ГОЭТАР-медиа, 2007. — С. 606—608. — 784 с. — 5000 экз</ref>. Bu Rossiyada ham, xorijda ham qizilo'ngachning obstruktsiyasi uchun ishlatiladigan palliativ operatsiyalarning eng keng tarqalganidir. Patologik jarayonga qarab (o'sma, torayish va boshqalar) bu operatsiya turli maqsadlarda amalga oshirilishi mumkin: bemorlarni ovqatlantirish uchun, qizilo'ngachning retrograd bugienajida, qizilo'ngachda plastik jarrohlik, radiatsiya va kombinatsiyalangan terapiyani qo'llash uchun. qizilo'ngachning saratoni uchun, zaiflashgan, ozg'in bemorlarni qizilo'ngach va karditada jarrohlik amaliyotiga tayyorlash bosqichi sifatida). [[Fayl:Гастростома.jpg|thumb|280px|Gastrostoma]] == Tarix == Gastrostomiya birinchi marta 1837-yilda Norvegiyalik harbiy jarroh Kristian Egeberg tomonidan qizilo'ngachning obstruksiyasi<ref>Ратнер Г. Л., Белоконев В. И. Ожоги пищевода и их последствия. — М.: Медицина, 1982. — С. 104. — 160 с. — 50 000 экз.</ref><ref>Мумладзе Р. Б., Розиков Ю. Ш., Деев А. И., Чернов М. В., Бутабаев Р. И. Энтеральное питание у больных в послеоперационном периоде // Медицинский вестник Башкортостана. — Уфа: Башкирский государственный медицинский университет, 2010. — Т. 5, № 2. — С. 10—16.</ref> bo'lgan bemorni davolash uchun taklif qilingan, ammo Egebergning o'zi hech qachon bu operatsiyani bajarmagan. Birinchi marta bunday jarrohlik amaliyoti hayvonlarga (itlarga) 1842-yilda [[Moskva]] universitetining nazariy jarrohlik kafedrasi professori Vasiliy Aleksandrovich Basov (1812-1880) tomonidan amalga oshirilgan.<ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/Энциклопедический_словарь_Брокгауза_и_Ефрона</ref><ref>https://archive.org/details/isbn_5225045693</ref><ref>{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=http://www.mediasphera.ru/uppic/Khirurgiia%20(Mosk)/2007/4/16/HIR_2007_04_16.pdf |qaralgan sana=2022-06-08 |arxivsana=2015-04-02 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20150402090138/http://www.mediasphera.ru/uppic/Khirurgiia%20(Mosk)/2007/4/16/HIR_2007_04_16.pdf }}</ref><ref>Катрич А. Н., Балалыкин А. С. О российских научных приоритетах в хирургии пищевода // Хирургия. Журнал им. Н. И. Пирогова. — М.: Медиа Сфера, 2007. — № 5. — С. 82—84.</ref><ref>https://ru.wikipedia.org/wiki/Петровский,_Борис_Васильевич</ref>, o'sha yilning noyabr oyida Moskva tabiatshunoslar jamiyatida "Hayvonlarning oshqozoniga sun'iy yo'l bo'yicha mulohazalar" ma'ruzasini o'qigan va 1842-yil dekabrda ''Buletin de'' jurnalida eksperimentlar natijalari va ulardan xulosalar nashr etilgan. La Société Imperiale des naturalistes de Moscou va Dubovitskiyning "Tibbiyot fanlari bo'yicha eslatmalar" to'plamida. V. A. Basovning ishi [[Fransiya|Fransiyadagi]] Blondlot va AQShdagi Uotsonning shunga o'xshash tajribalaridan bir yil oldin edi va Basov ishidan 4 yil o'tgach, [[Strasburg]]lik fransuz jarrohi Jan-Jak Emmanuel Sedillot [[Parij]] Fanlar akademiyasiga uchta tadqiqot topshirdi. ''Gastrostomiya fistuleuse'' bo'yicha ma'ruza, unda u gastrostomiyaning ko'rsatmalari va texnikasini, shuningdek, hayvonlar ustida o'tkazgan eksperimental operatsiyalari natijalarini bayon qildi. Parij akademiyasi ushbu hisobotga befarq qaradi, Sedillo boshqa fransuz jarrohi Petel de Kateau kabi odamlarda ushbu operatsiyani sinab ko'rish uchun ruxsatga ega bo'lmadi. Xuddi shu 1846-yilda o'sha davrning eng yirik nemis jarrohi Iogann Fridrix Difenbax (nemis) rus gastrostomiyasi haqida juda salbiy gapirdi. (Iogann Fridrix Difenbax, 1792-1847)<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=http://www.whonamedit.com/doctor.cfm/1421.html |qaralgan sana=2022-06-08 |arxivsana=2012-03-24 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20120324085521/http://www.whonamedit.com/doctor.cfm/1421.html }}</ref><ref>Юдин С. С. Этюды желудочной хирургии. — М.: Медгиз, 1955. — С. 9—11. — 15 000 экз.</ref>. Biroq, bu so'zlarga qaramay, JJ. E. Zedillo dunyoda birinchi boʻlib odamga gastrostomiya oʻtkazdi<ref>Катрич А. Н., Балалыкин А. С. О российских научных приоритетах в хирургии пищевода // Хирургия. Журнал им. Н. И. Пирогова. — М.: Медиа Сфера, 2007. — № 5. — С. 82—84. — </ref>. 1849-yil 13 -noyabrda qizilo'ngachning saraton obstruktsiyasi bilan og'rigan bemorni operatsiya qildi<ref>Ратнер Г. Л., Белоконев В. И. Ожоги пищевода и их последствия. — М.: Медицина, 1982. — С. 104. — 160 с. — 50 000 экз.</ref><ref>http://spbmapo.ru/files/terapy/Terap_No_03_2011_full.pdf0{{Oʻlikhavola|date=oktabr 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Bir soat o'tgach, u jarrohlik aralashuvi paytida yuzaga kelgan asoratlar tufayli vafot etdi<ref>Юдин С. С. Этюды желудочной хирургии. — М.: Медгиз, 1955. — С. 9—11. — 15 000 экз.</ref>. Zedillo gastrostomiyani klapan hosil qilmasdan, oshqozonning old devorini qorin devoriga shunchaki tikib qoʻyish yo'i bilan amalga oshirgan edi. Birinchi muvaffaqiyatli natijaga faqat 1875-yilda ingliz jarrohi Sidney Jons [[London|Londondagi]] Avliyo Tomas kasalxonasida erishgan (bemor 40 kundan keyin vafot etgan)<ref>Островерхов Г. Е., Лубоцкий Д. Н., Бомаш Ю. М. Курс оперативной хирургии и топографической анатомии. — М.: Медгиз, 1963. — С. 602—605. — 50 000 экз.</ref> va birozdan keyin 1876-yilda fransuz jarrohi Verneuil<ref>Мумладзе Р. Б., Розиков Ю. Ш., Деев А. И., Чернов М. В., Бутабаев Р. И. Энтеральное питание у больных в послеоперационном периоде // Медицинский вестник Башкортостана. — Уфа: Башкирский государственный медицинский университет, 2010. — Т. 5, № 2. — С. 10—16. — ISSN 1999-6209.</ref> gastrostomiya amaliyotini amalga oshirdi (bemor kuyish tufayli qizilo'ngachning torayishi bilan og'riganedi amaliyotdan so'ng bemor 1 yil 4 oy yashadi, o'pka silidan vafot etdi). Rossiyada birinchi odam gastrostomiyasi 1877-yilda Moskvada Vladimir Fedorovich Snegirev<ref>Черноусов А. Ф., Богопольский П. М., Курбанов Ф. С. Хирургия пищевода: Руководство для врачей. — М.: Медицина, 2000. — С. 12. — 352 с. — 3000 экз. — ISBN 5-225-04569-3.</ref> tomonidan amalga oshirilgan. Birinchi muvaffaqiyatli gastrostomiya 1879-yilda tibbiyot fanlari doktori Nikolay Vasilyevich Sklifosovskiy tomonidan qizilo'ngach saratoni bilan og'rigan bemorda o'tkazilgan<ref>https://www.historymed.ru/upload/iblock/7e5/7e53fa1ad70b242677d9b98405458612.pdf </ref>. == Ko'rsatmalar == * Rezektsiya qilish mumkin bo'lmagan stenoz (o'sma jarayonining tarqalishi tufayli jarrohlik yo'li bilan tubdan olib tashlanmaydi) va qizilo'ngachning o'smalari<ref>Николаев А. В. Топографическая анатомия и оперативная хирургия: учебник. — М.: ГОЭТАР-медиа, 2007. — С. 606—608. — 784 с. — 5000 экз. — ISBN 978-5-9704-0433-1.</ref><ref>Косяков Б. А., Шальков Ю. К. Гастростома: организационные, оперативно-технические и экономические аспекты // Кубанский научный медицинский вестник. — Краснодар: Кубанский государственный медицинский университет, 2010. — № 7. — С. 91—93. — ISSN 1608-6228.</ref>, oshqozon kardiyasi<ref>Шалимов А. А., Саенко В. Ф. Хирургия пищеварительного тракта. — Киев: Здоров'я, 1987. — С. 291—298. — 568 с. — 30 000 экз.</ref>. * Qizilo'ngachning kuyishdan keyingi chandiqli strikturalari (enteral oziqlanish va qizilo'ngachning retrograd bugienaji)<ref>Литтманн И. Оперативная хирургия. — 3-е (стереотипное) издание на русском языке. — Будапешт: Издательство Академии наук Венгрии, 1985. — С. 408—412. — 1175 с.</ref> * Insult, [[Markaziy nerv sistemasi|markaziy asab tizimining]] degenerativ kasalliklari, bosh va bo'yinning xavfli o'smalari yoki diffuz miya shikastlanishi natijasida kelib chiqqan og'iz halqum disfagiyasi<ref>Литтманн И. Оперативная хирургия. — 3-е (стереотипное) издание на русском языке. — Будапешт: Издательство Академии наук Венгрии, 1985. — С. 408—412. — 1175 с.</ref> * Qizilo'ngachning shikastlanishi (qizilo'ngachdagi asosiy operatsiyaning dastlabki bosqichi sifatida)<ref>Черноусов А. Ф., Богопольский П. М., Курбанов Ф. С. Хирургия пищевода: Руководство для врачей. — М.: Медицина, 2000. — С. 328. — 352 с. — 3000 экз. — ISBN 5-225-04569-3.</ref><ref>{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=http://www.mediasphera.ru/uppic/Khirurgiia%20(Mosk)/2007/4/11/HIR_2007_04_11.pdf |qaralgan sana=2022-06-08 |arxivsana=2013-12-02 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20131202224054/http://www.mediasphera.ru/uppic/Khirurgiia%20(Mosk)/2007/4/11/HIR_2007_04_11.pdf }}</ref>http://www.mediasphera.ru/uppic/Endoscopic%20surgery/2009/6/11/ENDO_2009_06_48.pdf{{Oʻlikhavola|date=sentabr 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * Qizilo'ngach atreziyasi (to'liq tug'ma obstruksiya) - kechiktirilgan va bosqichli jarrohlik davolashda qizilo'ngachda plastik jarrohlikning dastlabki bosqichi sifatida<ref>Новожилов В. А., Валеев В. В., Козлов Ю. А., Подкаменев В. В. Прогностические факторы летальности у новорождённых с атрезией пищевода // Бюллетень Восточно-Сибирского научного центра СО РАМН. — Иркутск: ГУ Восточно-сибирский научный центр СО РАМН, 2006. — № 6. — С. 82—86. — ISSN 1811-0649.</ref> * traxeozofagial yoki bronxoezofagial oqma yaralar<ref>https://archive.org/details/isbn_5939791034</ref> == Gastrostomiyaning tasnifi == === 1955-yilda V. I. Yuxtin tomonidan taklif qilingan === 1. Gastrostomiya usullari, bunda oshqozonning old devori konus shaklida yaraga tortiladi va qorin old devoriga tikiladi; Shu bilan birga, oshqozon oqmasining hosil bo'lgan kanali butun oshqozon shilliq qavati bilan qoplangan bo'ladi. * Oshqozon old devorini qorin devoriga pulpa hosil qilmasdan oddiy tikish (V. A. Basov, 1842; Blondlot, 1843; Sedillot, 1849; Fenger, 1854 va boshqalar). * Aponevrozsiz oshqozon old devorining yarasiga olib kelingan rektus abdominis mushak atrofida sfinkter sifatida foydalanish (Hacker, 1886; Girard, 1888). * Oshqozon konusini mushaklar, fassiya va teri ostidagi qiya kanallar orqali oshqozon konusini sfinkter shaklida siqib chiqaradigan burmalar hosil qilish (IF Sabaneev, 1890; Hahn, 1890). * Oshqozonning konusini o'z o'qi atrofida aylantirish orqali oqma ichida qopqoqning shakllanishi (IT Shevchenko, 1950; Ullman, 1894; Souligoux, 1902). * Oshqozonning old devorining seroz-mushak qopqoqlaridan sfinkter hosil bo'lishi bilan oshqozon shilliq qavatidan konusning shakllanishi (V. M. Voskresenskiy, 1939). * Oshqozon konusining gofrirovkasi halqa ipli choklarni qo'llash orqali (G. S. Topprover, 1934; M. A. Blagoveshchenskiy, 1950; Glassman, 1939). * Oshqozon konusining gofrirovkasi aponevrotik halqa hosil bo'lishi bilan (F. N. Doronin, 1952). * Oshqozon konusining to'g'ri ichak mushagi va aponevrozdan atrofida mushak-aponevrotik sfinkter hosil bo'lishi bilan xalta ipli choklar bilan gofrirovka qilish (V. I. Yuxtin, 1955). 2. Oshqozonning old devoridan oqma kanali seroz membrana va granulyatsiya to'qimasi bilan qoplangan kanal hosil bo'lgan gastrostomiya usullari: * Oshqozonning old devorini rezina nay ustiga tikib, qorin old devorining yarasiga o'rnatilgan va qorin old devorining yarasiga mahkamlangan oqma kanalining hosil bo'lishi (P. I. Dyakonov, Witzel, 1891; Kocher, 1902; Gernez va Xo. -Dac-Di, 1930). * To'g'ridan-to'g'ri kanalning hosil bo'lishi oshqozon konusini maxsus protez yoki kesilgan choklar bilan invaginatsiya qilish (Stamm, 1894; Senn, 1896; Kader, 1896; Fontan, 1896; Hans, 1910). * Oshqozon konusining dumaloq invaginatsiyasi usuli (K. P. Sapozhkov, 1945). * Vertikal invaginatsiya usuli (L. V. Serebrennikov, 1949). 3. Oshqozon va qorin terisi o'rtasida tikilgan ichakning izolyatsiya qilingan segmentidan oqma kanalini shakllantirish bilan gastrostomiya usullari: * Ingichka ichak segmentidan (Tavel, 1906; Roux, 1907; Wuiistein va Frangen-hein, 1911; Lexer, 1911). * Yo'g'on ichakning segmentidan (Kelling, 1911; Vuillet, 1911). 4. Gastrostomiya usullari, bunda oshqozon devoridan kesiladi va ulardan quvurli oqma yara uchun tuynuk hosil qilinadi: * Oshqozonning old devoridan nayning shakllanishi (Watsuji, 1899; Depage, 1901; Hirsch, 1911; Janeway, 1913; Quick and Martin, 1928; Rheame, 1930). * Oshqozonning oldingi va orqa devorlaridan katta egrilik bo'ylab nayning shakllanishi (Ya. O. Galpern, 1913; Bek va Karrel, 1905; Jianu, 1912 va boshqalar). * Gastrostomiyani qo'llashning nayli-klapan usuli (M. I. Trofimov, 1898; Spivac, 1929; Lowry va Sorenson, 1932 va boshqalar). 5. Gastrostomiya usullari, bunda oshqozon oqma kanali Witzel usuli bo'yicha oshqozon devoriga tikilgan kauchuk kateterni o'rab turgan teri epiteliysi bilan qoplanadi: * Sondan olingan erkin teri qoplamasidan foydalanish (Warath, 1911). * Qorin devori yarasi yaqinidagi pedunkulyar teri qopqog'idan foydalanish (Styuard, 1918; Stahnke, 1928)<ref>Ратнер Г. Л., Белоконев В. И. Ожоги пищевода и их последствия. — М.: Медицина, 1982. — С. 104. — 160 с. — 50 000 экз.</ref><ref>Шалимов А. А., Саенко В. Ф. Хирургия пищеварительного тракта. — Киев: Здоров'я, 1987. — С. 291—298. — 568 с. — 30 000 экз.</ref>. == Gastrostomiya turlari == Gastrostomiyaning 100 dan ortiq modifikatsiyalari mavjud<ref>Мумладзе Р. Б., Розиков Ю. Ш., Деев А. И., Чернов М. В., Бутабаев Р. И. Энтеральное питание у больных в послеоперационном периоде // Медицинский вестник Башкортостана. — Уфа: Башкирский государственный медицинский университет, 2010. — Т. 5, № 2. — С. 10—16. — ISSN 1999-6209.</ref><ref>Шалимов А. А., Саенко В. Ф. Хирургия пищеварительного тракта. — Киев: Здоров'я, 1987. — С. 291—298. — 568 с. — 30 000 экз.</ref>. Uzoq vaqt davomida qoʻllangan gastrostomiyadan postsovet hududida va Yevropada va hozirgi vaqtda ikkita usul eng keng tarqalgan: Witzel va Kader usullari bo'yicha. Ingliz tilida so'zlashadigan mamlakatlarda uzoq muddatli gastrostomiya uchun Bek-Jianu usuli eng ko'p qoʻllanadi<ref>Литтманн И. Оперативная хирургия. — 3-е (стереотипное) издание на русском языке. — Будапешт: Издательство Академии наук Венгрии, 1985. — С. 408—412. — 1175 с.</ref>. === Witzel bo'yicha gastrostomiya === [[Fayl:Nutriport8.jpg|thumb|280px|Gastrostomiya]] 1891-yilda Witzel tomonidan taklif qilingan<ref>Островерхов Г. Е., Лубоцкий Д. Н., Бомаш Ю. М. Курс оперативной хирургии и топографической анатомии. — М.: Медгиз, 1963. — С. 602—605. — 50 000 экз.</ref> va oshqozonning seroz membranasi bilan qoplangan nayli oqma shakllanishini o'z ichiga oladi. 1939-yilda Gernez va Xo-Dak-Di tomonidan o'zgartirilgan<ref>Шалимов А. А., Саенко В. Ф. Хирургия пищеварительного тракта. — Киев: Здоров'я, 1987. — С. 291—298. — 568 с. — 30 000 экз.</ref>. ==== Bemorning operatsiya stolidagi holati: ==== Ishlash texnikasi: Chap tomondan qorinning oq chizig'idan 3-4 sm uzoqda, chap qovurg'a yoyi chetidan 10 sm uzunlikdagi transrektal teri kesmasi.Teri, teri osti to'qimasi, qorin to'g'ri ichak mushagining g'ilofining old devori, ketma-ket qismlarga ajratiladi, ikkinchisi to'g'ridan-to'g'ri bo'linadi. To'g'ri qorin bo'shlig'i mushaklari qobig'ining orqa devori ko'ndalang fastsiya va parietal qorin parda bilan birga kesiladi. Oshqozon old devorining bir qismi jarrohlik yaraga chiqariladi, unga kerakli diametrli (0,8-1 sm) kauchuk naycha qoʻllanadi. Kauchuk naycha oshqozonning uzun o'qi bo'ylab pilorik qismdan 10 sm masofada joylashgan. Gernes va Xo-Duk-Di bo'yicha o'zgartirilganda, kolba kardiyaga yaqinroq joylashgan bo'ladi<ref>Оперативная хирургия и топографическая анатомия / Пол ред. В. В. Кованова. — 4-е издание, дополненное. — М.: Медицина, 2001. — С. 339—343. — 408 с. — 20 000 экз. — ISBN 5-225-04710-6.</ref>. Rezina nay kamida 5 sm uzunlikdagi 5-7 ta seroz-mushak choklari bilan qoplangan bo'ladi, shunda nay ustidagi oshqozon old devorining ikkita parallel burmalari qirralari to'liq tegib turguncha yopiladi va naychani mahkam o'rnatiladi. Oxirida chokning bir qismida halqa qoʻllanadi va uni bo'sh qoldiriladi. Uning ichida oshqozon devori barcha qatlamlardan qaychi yoki skalpel bilan kesiladi. Oshqozonda hosil bo'lgan teshikda, nayning diametriga mos keladigan o'lchamda qoldiriladi, nayning oxirigi 5 sm botiriladi va halqa ipi choklari tortiladi. Shunday qilib, 4-5 sm uzunlikdagi qiyshiq nayli kanal hosil bo'lib, trubka joylashgan oshqozon ochiladi. Keyin qorin bo'shlig'ini parietal qorin pardasi va oshqozon old devorining visseral qorin pardasining birlashishi orqali to'liq musthkam yopilishi ta'minlash uchun gastropeksiya o'tkaziladi: rezina naychaning kanaldan chiqishi atrofidagi oshqozon devori tikiladi. Qorin bo'shlig'ining parietal pardasi va to'g'ri qorin mushaklari qobig'ining orqa bargiga 8 ta kesilgan chok qo'yiladi. Yara qatlamlarga tikilib, naychaning chiqishi uchun joy qoldiradi. Naychaga rezina manjet solinadi, buning uchun u teriga mahkamlanadi<ref>Николаев А. В. Топографическая анатомия и оперативная хирургия: учебник. — М.: ГОЭТАР-медиа, 2007. — С. 606—608. — 784 с. — 5000 экз. — ISBN 978-5-9704-0433-1.</ref><ref>Котович Л. Е., Леонов С. В., Руцкий А. В., Рылюк А. Ф., Холодный А. К. Техника выполнения хирургических операций: Справочник. — Минск: Беларусь, 1985. — С. 117—118. — 160 с. — 15 000 экз.</ref>. ==== Afzalliklari ==== Gernes va Xo-Dak-Di bo'yicha modifikatsiyada Vitzelga ko'ra gastrostomiya qo'llashda oqma qizilo'ngachning retrograd bougienaji uchun o'zining sikatrik obstruktsiyasi bilan qulaydir, chunki oshqozonga kiritilgan naychaning uchi kardiyaga qaragan bo'ladi. Ushbu usul bilan qoʻllanadigan gastrostomiya, qoida tariqasida, naychani olib tashlaganidan keyin o'z-o'zidan osongina yopiladi<ref>Литтманн И. Оперативная хирургия. — 3-е (стереотипное) издание на русском языке. — Будапешт: Издательство Академии наук Венгрии, 1985. — С. 408—412. — 1175 с.</ref>. ==== Kamchiliklari: ==== Doimiy ravishda rezina trubka bilan kiyinish zarurati<ref>Булыгин Л. Г., Ария Н. Р., Адиев Р. Ф., Гибадуллина Ф. Б., Юлдашев М. Т. Энтеральное питание больных с неоперабельным раком пищевода через постоянную гастростому // Медицинский вестник Башкортостана. — Уфа: Башкирский государственный медицинский университет, 2009. — Т. 4, № 4. — С. 42—44. — ISSN 1999-6209.</ref>, bu oshqozon oqmasidan chiqib ketishi va keyinchalik oshqozondagi suyuqlikni to'kib tashlash uchun ishlatiladi, bu terining maseratsiyasiga olib keladi<ref>Косяков Б. А., Шальков Ю. К. Гастростома: организационные, оперативно-технические и экономические аспекты // Кубанский научный медицинский вестник. — Краснодар: Кубанский государственный медицинский университет, 2010. — № 7. — С. 91—93. — ISSN 1608-6228.</ref><ref>Булыгин Л. Г., Ария Н. Р., Адиев Р. Ф., Гибадуллина Ф. Б., Юлдашев М. Т. Энтеральное питание больных с неоперабельным раком пищевода через постоянную гастростому // Медицинский вестник Башкортостана. — Уфа: Башкирский государственный медицинский университет, 2009. — Т. 4, № 4. — С. 42—44. — ISSN 1999-6209.</ref> naychani oqma yo'li orqali oshqozonga qayta kiritish oqmaning o'z-o'zidan yopilishi tufayli qiyin yoki imkonsiz bo'lishi mumkin, chunki kanal tezda yo'q qilinadi. pylorik mintaqada rezina naychaning oshqozonga botirilishi bemorga yetarli miqdorda oziq-ovqat olishiga imkon bermaydi: bunday oshqozon faqat oz miqdordagi ovqatni ushlab turishi mumkin. Ushbu kamchilik Gernes va Xo-Dak-Di bo'yicha modifikatsiyada Witzel bo'yicha gastrostomiyani qo'llash orqali tuzatildi. Oshqozonning oldingi devoridagi rezina nayni ikki qatorli chok bilan mustahkamlashda oshqozonning katta va kichik egriligining yaqinlashishi oshqozon hajmining pasayishiga olib keladi, bu esa oshqozon obstruktsiyasiga olib kelishi mumkin<ref>http://www.ismu.baikal.ru/smg/2008-8/29.pdf{{Oʻlikhavola|date=oktabr 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>; === Kader bo'yicha gastrostomiya === Shtamm (Stamm) 1894-yilda itlarda o'tkazilgan tajribada to'g'ridan-to'g'ri kanalni shakllantirish bilan gastrostomiya usulini ishlab chiqdi. Strain texnikasi birinchi marta Senn tomonidan odamlarda qoʻllangan (Senn, 1896). 1896-yilda Kader tomonidan amalga oshirilgan<ref>Островерхов Г. Е., Лубоцкий Д. Н., Бомаш Ю. М. Курс оперативной хирургии и топографической анатомии. — М.: Медгиз, 1963. — С. 602—605. — 50 000 экз.</ref>, u oshqozonga to'g'ridan-to'g'ri gastrostomiya kanalining shakllanishini ta'minladi. Bu usul oshqozonning kichik o'lchamlari uchun qoʻllanadi (oshqozon devorining keng saraton lezyonlari bilan, bolalarda).[[Fayl:Гастростомия по Кадеру. Левый трансректальный доступ.jpg|thumb|left|Kaderga ko'ra gastrostomiya. Chap transrektal kirish]] ==== Bemorning operatsiya stolidagi holati: ==== [[Fayl:Гастростомия по Кадеру. Второй кисетный шов.jpg|thumb|Kaderga ko'ra gastrostomiya. Uchinchi chok tikuvi]]Texnika: Vitzel gastrostomiyasidagi kabi chap transrektal yondashuv. Oshqozonning old devori yaraga chiqariladi va konus hosil bo'lishi uchun cho'ziladi, uning atrofida halqa iplari qoʻllanadi. Kesmaning markazida oshqozon devori barcha qatlamlardan qaychi yoki skalpel bilan kesiladi. Oshqozonda hosil bo'lgan teshikda, o'lchami trubaning diametriga mos keladi, uning oxiri botiriladi va halqa ipi choklari tortiladi. Periferiyaga 1-1,5 sm chuqurlik bilan ikkinchi va uchinchi ipli tikuvlar ketma-ket konsentrik ravishda qoʻllanadi, mahkamlanganda naycha to'g'ridan-to'g'ri yo'nalishga ega bo'lgan kanalga kiritiladi. Gastropeksiya, yarani yopish va naychani mahkamlash Witzel texnikasida bo'lgani kabi amalga oshiriladi<ref>Оперативная хирургия и топографическая анатомия / Пол ред. В. В. Кованова. — 4-е издание, дополненное. — М.: Медицина, 2001. — С. 339—343. — 408 с. — 20 000 экз. — ISBN 5-225-04710-6.</ref><ref>Котович Л. Е., Леонов С. В., Руцкий А. В., Рылюк А. Ф., Холодный А. К. Техника выполнения хирургических операций: Справочник. — Минск: Беларусь, 1985. — С. 117—118. — 160 с. — 15 000 экз.</ref>. ==== Afzalliklari ==== * texnik jihatdan soddaligi; * Amaliyotning bajarilish tezligi; * Naycha prolapsasida oshqozon bo'shlig'ining yanada ishonchli yopilishini ta'minlaydi, chunki gastrostomiya kanali drenaj shaklida oshqozon bo'shlig'iga kiritilgan bo'ladi. * Ushbu usul bilan qoʻllanadigan gastrostomiya, qoida tariqasida, naychani olib tashlaganidan keyin o'z-o'zidan osongina yopiladi<ref>Литтманн И. Оперативная хирургия. — 3-е (стереотипное) издание на русском языке. — Будапешт: Издательство Академии наук Венгрии, 1985. — С. 408—412. — 1175 с.</ref>. ==== Kamchiliklari: ==== * Doimiy ravishda rezina naycha bilan yurish zarurati<ref>Булыгин Л. Г., Ария Н. Р., Адиев Р. Ф., Гибадуллина Ф. Б., Юлдашев М. Т. Энтеральное питание больных с неоперабельным раком пищевода через постоянную гастростому // Медицинский вестник Башкортостана. — Уфа: Башкирский государственный медицинский университет, 2009. — Т. 4, № 4. — С. 42—44. — ISSN 1999-6209.</ref> * Stoma joyida qon ta'minoti va oshqozon devorining innervatsiyasini buzilish; [[Fayl:Гастростомия по Кадеру. Гастропексия.jpg|thumb|Kaderga ko'ra gastrostomiya.Gastropeksiya]] === Topproverga ko'ra gastrostomiya === Birinchi marta 1934-yilda sovet jarrohi G.S.Topprover tomonidan nashr etilgan<ref>Островерхов Г. Е., Лубоцкий Д. Н., Бомаш Ю. М. Курс оперативной хирургии и топографической анатомии. — М.: Медгиз, 1963. — С. 602—605. — 50 000 экз.</ref>, uzoq muddatli foydalanish uchun oshqozonning labial fistulasini shakllantirishni taklif qilgan. ==== Afzalliklari: ==== * Doimiy ravishda rezina naychabilan yurishning hojati yo'q; * Shilliq qavat burmalaridan hosil bo'lgan uchta klapan bilan yetarli darajada mahkamlashni ta'minlash; * Fistulaning o'z-o'zidan ko'payishi xavfi yo'q, chunki u butun oshqozon shilliq qavati bilan qoplangan.[[Fayl:Гастростомия по Кадеру. Первый кисетный шов.jpg|thumb|left|Kaderga ko'ra gastrostomiya. Ikkinchi chok tikuv]] ==== Kamchiliklari ==== Topproverga ko'ra oqma qo'yish uchun oshqozonning old devorida diametri 8-10 sm bo'lgan bo'sh joy talab qilinadi, shuning uchun odatda ushbu toifadagi bemorlarda kuzatiladigan kichik oshqozon o'lchamlari bilan bu usul qo'llanilmaydi. oshqozon konusini uch qavatli halqa ipli tikuvlar bilan tortib borish konusda qon taʼminoti buzilishiga olib keladi, bu esa, baʼzi hollarda, shilliq qavatning atrofiyasi va oshqozon konusining mushak qatlamining yopilish xususiyatlarini yo'qotilishiga olib keladi, boshqalarida, shilliq qavat nekrozining boshlanishiga, germetik fistulaning buzilishi bilan halqali tikuvlarning choklari uzilishiga olib kelishi mumkin<ref>http://www.ismu.baikal.ru/smg/2008-8/29.pdf{{Oʻlikhavola|date=oktabr 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Asoratlari == * Og'riq sindromi * operatsiyadan keyingi yaraning yiringlashi<ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220608084938/https://www.mediasphera.ru/uppic/Endoscopic%20surgery/2007/1/1/END_2007_01_01.pdf |arxivsana=2022-06-08 |sarlavha=arxiv nusxasi |url=http://www.mediasphera.ru/uppic/Endoscopic%20surgery/2007/1/1/END_2007_01_01.pdf |qaralgan sana=2022-06-08}}</ref>(5% hollarda)<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=http://lib.vgmu.ru/Files/Journal/PMJ_2004_1_75.pdf |kirish sanasi=2022-06-08 |arxivsana=2014-09-17 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140917051714/http://lib.vgmu.ru/Files/Journal/PMJ_2004_1_75.pdf }}</ref>. * Qon ketishi<ref>Мазурин B. C., Вахонин А. Ю., Шабаров В. Л., Прищепо М. И., Носков Д. С. Осложнения при выполнении чрескожной эндоскопической гастростомии // Альманах клинической медицины. — М.: Московский областной научно-исследовательский клинический институт им. М.Ф. Владимирского, 2006. — Вып. 11. — С. 92—93. —</ref> * Peritonit<ref>Котович Л. Е., Леонов С. В., Руцкий А. В., Рылюк А. Ф., Холодный А. К. Техника выполнения хирургических операций: Справочник. — Минск: Беларусь, 1985. — С. 117—118. — 160 с. — 15 000 экз.</ref><ref>Мазурин B. C., Вахонин А. Ю., Шабаров В. Л., Прищепо М. И., Носков Д. С. Осложнения при выполнении чрескожной эндоскопической гастростомии // Альманах клинической медицины. — М.: Московский областной научно-исследовательский клинический институт им. М.Ф. Владимирского, 2006. — Вып. 11. — С. 92—93. —</ref> * Oshqozonning qattiq deformatsiyasi (laparotomiya usullaridan foydalanganda)<ref>http://www.ismu.baikal.ru/smg/2008-8/29.pdf{{Oʻlikhavola|date=oktabr 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> * Qorin old devorining maseratsiyasi va dermatitining rivojlanishi bilan gastrostomiya nayi<ref>Косяков Б. А., Шальков Ю. К. Гастростома: организационные, оперативно-технические и экономические аспекты // Кубанский научный медицинский вестник. — Краснодар: Кубанский государственный медицинский университет, 2010. — № 7. — С. 91—93. —</ref> (58,2% holda)<ref>Косяков Б. А., Шальков Ю. К., Акперов И. А. Эффективность фиксированной гастростомы // Кубанский научный медицинский вестник. — Краснодар: Кубанский государственный медицинский университет, 2010. — № 6. — С. 58—61</ref> atrofida oshqozondagi suyuqlikning oqishi<ref>Мазурин B. C., Вахонин А. Ю., Шабаров В. Л., Прищепо М. И., Носков Д. С. Осложнения при выполнении чрескожной эндоскопической гастростомии // Альманах клинической медицины. — М.: Московский областной научно-исследовательский клинический институт им. М.Ф. Владимирского, 2006. — Вып. 11. — С. 92—93. —</ref>(13,4% holda) * Qorin old devorining churrasi (6,0%) yoki churra shakllanishi (laparotomiya usullaridan foydalanganda)<ref>http://www.ismu.baikal.ru/smg/2008-8/29.pdf{{Oʻlikhavola|date=oktabr 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. * Gastrostomiya naychasining prolapsi (43,3% holda) * O'lim (3,3% holda)<ref>Стилиди И. С., Давыдов М. И., Полоцкий Б. Е., Бохян В. Ю., Степанов А. А. Хирургическое лечение больных раком грудного отдела пищевода // Вестник РОНЦ им. Н. Н. Блохина РАМН. — М.: Российский онкологический научный центр им. Н.Н.Блохина, 2003. — Т. 14, № 1. — С. 75—79. —</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Балалыкин А. С., Козин С. М., Саввин В. Ю., Добродеев С. А., Вахонин А. Ю. Чрескожная эндоскопическая гастростомия // Эндоскопическая хирургия. — М.: Медиа Сфера, 2007. — Т. 13, № 1. — С. 115—116. * Брайцев В. Р. Гастростомия // Большая медицинская энциклопедия / Главный редактор А. Н. Бакулев. — 2-е издание. — М.: Государственное издательство медицинской литературы, 1958. — Т. 6. Вульва — Гинантроп. — С. 452—459. — 1183 с. — 100 000 экз. * Булыгин Л. Г., Ария Н. Р., Адиев Р. Ф., Гибадуллина Ф. Б., Юлдашев М. Т. Энтеральное питание больных с неоперабельным раком пищевода через постоянную гастростому // Медицинский вестник Башкортостана. — Уфа: Башкирский государственный медицинский университет, 2009. — Т. 4, № 4. — С. 42—44. ri5a33sagdx1odi06ofadf0nsdfm7hz Qozoq ziyolilarining shakllanishi 0 735401 6318390 2624339 2026-10-25T05:04:25Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 6318390 wikitext text/x-wiki '''Qozoq ziyolilarining shakllanishi'''–XIX asrning ikkinchi yarmi–XX asr boshlarida [[Qozogʻiston|Qozogʻistonning]] ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy rivojlanishidagi oʻzgarishlar qozoq xalqi ma’naviy hayotiga katta ta’sir koʻrsatdi. Siyosiy va iqtisodiy ekspansiya bilan bir qatorda qullar madaniyati ham majburan tan olindi.Chor hukumatining eksklyuziv siyosati xalq ta’limi sohasida eng yorqin namoyon boʻladi.Mustamlakachilik qozoq xalqining manfaatlari va huquqlarini mensimaydi,uning ma’naviy rivojlanishiga to’sqinlik qiladi.Qozog'istonning ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy hayotida ko'rib chiqilayotgan davrda sodir bo'lgan bu hodisalar qozoq jamiyatining ijtimoiy ongida sezilarli o'zgarishlarga olib keldi.Bunday salmoqli oʻzgarishlar qozoq jamiyatida milliy ongning uygʻonishi,yangi gʻoya,fikr va qarashlarning shakllanishiga xizmat qildi.[[Madaniyat|Madaniy]] nuqtai nazardan qaraganda, davr yangiliklari,eng avvalo,Yevropa sivilizatsiyasi,yangi qadriyatlarni dastlab ijtimoiy hukmron guruh a’zolari,kichik bir guruh odamlar oʻzlashtirganligida namoyon boʻldi.Milliy ziyolilarning shakllanishi bir xil emas,murakkab va uzoq davom etgan jarayon edi.Bu, shubhasiz, iqtisodiyot va madaniyat sohasi mutaxassislari safi ortib borayotganida oʻz ifodasini topmoqda. Bunga mustamlakachilik tuzumi sharoiti, chor hukumatining boʻysundirilgan xalqqa nisbatan kamsitish siyosati toʻsqinlik qildi. Biroq, XIX asr oxiri - XX asr boshlari xalqning intellektual kuchlari rivojlanishining yangi bosqichidir. == Inqilobdan oldin == [[Inqilob|Inqilobgacha]] Qozogʻistonda boshlangʻich taʼlim musulmon maktablari va madrasalarida yoki “rus-qozoq”,“Buratanalik” va qishloq maktablarida mavjud edi.Musulmon maktablari va madrasalari mahalliy xalqlar farzandlarini oʻqitish va tarbiyalashning asosiy tayanchi boʻlib,Rossiya mustamlaka qilinishidan oldin hech qanday aloqalar boʻlmagan.Bu maktab va madrasalarning asosiy maqsadi diniy taʼlim boʻlsa-da,ularning oʻquv dasturlarida dunyoviy fanlar ham muhim oʻrin tutishini taʼkidlash lozim.Bu maktab va madrasalar ta’lim va tarbiya uslublari mukammal boʻlmaganiga qaramay, nafaqat masjid, balki jamiyat va davlat manfaatlariga xizmat qilgan. == Madrasalarning oʻquv dasturlari == Madrasalar oʻquv dasturlariga quyidagi fanlar majmualari kiritilgan: 1) arab tili,grammatikasi,morfologiyasi,sintaksisi, etimologiyasi,arab lafzi,arab tarixi,Qur’on oʻqish boʻyicha ilmiy va ilmiy-madaniy munozaralar; 2) diniy ta’limot va [[fiqh]] – Qur’on mazmuni va ma’nosi,huquq,diniy qoidalar,meros tartibi,fiqh asoslari haqidagi ta’limot; 3) falsafa,mantiq,matematika,geografiya,astronomiya, kimyo va tabiiy fanlar. Mustamlaka davrida, ayniqsa, 19-asr oxiri va 20-asr boshlarida hukumat rus-zabon maktablar tarmogʻini kengaytirish va boshqa chora-tadbirlar, musulmon maktablari hayotiga aralashmaslikni eʼlon qilish orqali madrasalardagi bolalar sonini kamaytirishga muvaffaq boʻldi. Chor hukumati qozoq xalqi oʻrtasida islom va turkiy gʻoyalarni yoyishning tayanch nuqtalari hisoblangan yangicha uslubda oʻqitiladigan musulmon maktablari faoliyatini zararsizlantirish uchun faol choralar koʻrdi. Diniy maktab sifatida musulmon maktablari faqat diniy muassasalarga bo'ysunishi kerak edi,shuning uchun musulmon maktablarining ta'sirini cheklash va ularni fuqarolik maktablari bilan birlashtirishga qarshi edi.Shunga qaramay,1874-yilda Qozogʻistondagi musulmon maktablari bevosita Xalq taʼlimi vazirligiga boʻysundi.Imperator hukumati bu bilan toʻxtab qolmay,1876-yilda musulmon maktablarida rus sinflarini joriy etish orqali ruslashtirish yoʻlida yana bir katta qadam tashladi.Maorif vazirligidan rasmiy mandat olgan Rossiya maʼmuriyati musulmon maktablarida rus sinflarini ochishda faollik koʻrsatib,rus tilini yoʻlga qoʻyish uchun musulmon maktablarida rus sinflarini zarur deb bilgan mustamlakachi amaldorlarning katta guruhini quvontirdi davlat ustunligi.“Koʻchmanchi boʻlsangiz ham,musulmon boʻlsangiz ham qozoq va rus tillarini bilishingiz shart,chunki bu til davlat tili,davlat va sudda ish ham shu tilda olib boriladi”.Musulmonlar ta'lim muassasalariga qattiq talablar qo'yildi,ularning buzilishi mustamlaka ma'muriyati tomonidan doimiy ravishda ta'qib qilinardi. Shunga qaramay, Qozogʻistonda abituriyentlar soni koʻpayganligi sababli maktab va madrasalar soni muttasil oshib bormoqda. == An'anaviy maktablar == [[Qozoqlar]] an’anaviy maktablarni tugatgach,oʻz farzandlarini Ufadagi “Galiya”,[[Orenburg|Orenburgdagi]] “Husayniya”,Troitskdagi “Rasuliya”, “Uazifa” kabi yirik madrasalarga oʻqishni davom ettirish uchun yubordilar.Galiya madrasasida boshqalarga nisbatan Sharq tillari, mantiq, falsafa, tarix, matematika, geografiya, [[rus tili]], inson fiziologiyasi kabi fanlar oʻqitildi. Bu madrasada 300 dan ortiq qozoq bolalari tahsil olgan. Ular orasida taniqli qozoq ziyolilari, yozuvchilar Beimbet Jarmagambetovich Mailin, M. Jumabayev, ustoz-shoir T. Jomartbayev, M. Orazaev, N. Manaev, J. Tlepbergenov, M. Turganboyev, G. Kairov, A. Sultonov va boshqalar bor. [[Madrasa|Madrasa tarbiyalanuvchilari]] ilgʻor demokratik gʻoyalar ta’sirida boʻlgan.Ular oʻqitishning eski usullariga,qoloqlik va jaholatga qarshi chiqdilar.Talabalar orasida millat tiklanishi,oʻlka tarixi,adabiyoti va tilini oʻrganish,izlanish gʻoyalari keng tarqaldi.1916-yildan boshlab yoshlarni adabiyotga jalb qilish maqsadida “Galiya” madrasasining qozoq shogirdlari “Sadak” qoʻlyozma jurnalini nashr ettirdilar."Sadak" jurnali haftada bir marta nashr etiladi, uning muharrirlari Beimbet Jarmagambetovich Mailin va J. Bu Tlepbergenov edi.“Sadak” jurnali mamlakatni modernizatsiya qilish bilan qozoq adabiy tilini rivojlantirish,milliy alifboni shakllantirish, ona tilida darsliklar nashr etish bilan uygʻunlashdi. Bir guruh ilgʻor fikrli yosh ziyolilarning mamlakatda ma’naviy yuksalishga chaqiruvchi politsiya nazorati ostidagi maxfiy hisobotida shunday deyilgan: “Ular Ufada chop etilgan qozoq tilidagi varaqalar olib kelib tarqatmoqdalar. Bukletlar orasida: “ Uyg'on, qozoq ! »,« Tur, qozoq ! "Va " [[Chivinlar|Masa"]] misollar to'plami sifatida tanilgan.<ref>Алекторов А. Очерк народного образования в Тургайской области. Летопись, 1844-1898 жж., вып. 3. Оренбург, 1900, 45-6.</ref><ref>Кауфманский сборник. Ташкент, 1910, 140-6.</ref><ref>Остроумов Н. П. Отчет Туркестанской учительской семинарии за XXV лет ее существования. Ташкент, 1904, 25-6.</ref><ref>Сембаев А. И., [[Георгий Матвеевич Храпченков|Храпченков]]Г. М. Очерки по истории школ Казахстана (1900—1917 жж.). А., 1972, 27, 69-6.</ref> == Manbalar == <references /> [[Turkum:Qozogʻiston tarixi]] [[Turkum:Tarix]] 34rg3ls34szohu5n5sjamss5xxaryxw 6318391 6318390 2026-10-25T05:04:46Z Sherzod11W 273619 6318391 wikitext text/x-wiki '''Qozoq ziyolilarining shakllanishi'''–XIX asrning ikkinchi yarmi–XX asr boshlarida [[Qozogʻiston|Qozogʻistonning]] ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy rivojlanishidagi oʻzgarishlar qozoq xalqi maʼnaviy hayotiga katta taʼsir koʻrsatdi. Siyosiy va iqtisodiy ekspansiya bilan bir qatorda qullar madaniyati ham majburan tan olindi. Chor hukumatining eksklyuziv siyosati xalq taʼlimi sohasida eng yorqin namoyon boʻladi. Mustamlakachilik qozoq xalqining manfaatlari va huquqlarini mensimaydi, uning maʼnaviy rivojlanishiga toʻsqinlik qiladi. Qozogʻistonning ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy hayotida koʻrib chiqilayotgan davrda sodir boʻlgan bu hodisalar qozoq jamiyatining ijtimoiy ongida sezilarli oʻzgarishlarga olib keldi. Bunday salmoqli oʻzgarishlar qozoq jamiyatida milliy ongning uygʻonishi, yangi gʻoya, fikr va qarashlarning shakllanishiga xizmat qildi.[[Madaniyat|Madaniy]] nuqtai nazardan qaraganda, davr yangiliklari, eng avvalo,Yevropa sivilizatsiyasi, yangi qadriyatlarni dastlab ijtimoiy hukmron guruh aʼzolari, kichik bir guruh odamlar oʻzlashtirganligida namoyon boʻldi. Milliy ziyolilarning shakllanishi bir xil emas, murakkab va uzoq davom etgan jarayon edi. Bu, shubhasiz, iqtisodiyot va madaniyat sohasi mutaxassislari safi ortib borayotganida oʻz ifodasini topmoqda. Bunga mustamlakachilik tuzumi sharoiti, chor hukumatining boʻysundirilgan xalqqa nisbatan kamsitish siyosati toʻsqinlik qildi. Biroq, XIX asr oxiri — XX asr boshlari xalqning intellektual kuchlari rivojlanishining yangi bosqichidir. == Inqilobdan oldin == [[Inqilob|Inqilobgacha]] Qozogʻistonda boshlangʻich taʼlim musulmon maktablari va madrasalarida yoki „rus-qozoq“, „Buratanalik“ va qishloq maktablarida mavjud edi. Musulmon maktablari va madrasalari mahalliy xalqlar farzandlarini oʻqitish va tarbiyalashning asosiy tayanchi boʻlib,Rossiya mustamlaka qilinishidan oldin hech qanday aloqalar boʻlmagan. Bu maktab va madrasalarning asosiy maqsadi diniy taʼlim boʻlsa-da, ularning oʻquv dasturlarida dunyoviy fanlar ham muhim oʻrin tutishini taʼkidlash lozim. Bu maktab va madrasalar taʼlim va tarbiya uslublari mukammal boʻlmaganiga qaramay, nafaqat masjid, balki jamiyat va davlat manfaatlariga xizmat qilgan. == Madrasalarning oʻquv dasturlari == Madrasalar oʻquv dasturlariga quyidagi fanlar majmualari kiritilgan: 1) arab tili, grammatikasi, morfologiyasi, sintaksisi, etimologiyasi, arab lafzi, arab tarixi,Qur’on oʻqish boʻyicha ilmiy va ilmiy-madaniy munozaralar; 2) diniy taʼlimot va [[fiqh]] — Qur’on mazmuni va maʼnosi, huquq, diniy qoidalar, meros tartibi, fiqh asoslari haqidagi taʼlimot; 3) falsafa, mantiq, matematika, geografiya, astronomiya, kimyo va tabiiy fanlar. Mustamlaka davrida, ayniqsa, 19-asr oxiri va 20-asr boshlarida hukumat rus-zabon maktablar tarmogʻini kengaytirish va boshqa chora-tadbirlar, musulmon maktablari hayotiga aralashmaslikni eʼlon qilish orqali madrasalardagi bolalar sonini kamaytirishga muvaffaq boʻldi. Chor hukumati qozoq xalqi oʻrtasida islom va turkiy gʻoyalarni yoyishning tayanch nuqtalari hisoblangan yangicha uslubda oʻqitiladigan musulmon maktablari faoliyatini zararsizlantirish uchun faol choralar koʻrdi. Diniy maktab sifatida musulmon maktablari faqat diniy muassasalarga boʻysunishi kerak edi, shuning uchun musulmon maktablarining taʼsirini cheklash va ularni fuqarolik maktablari bilan birlashtirishga qarshi edi. Shunga qaramay,1874-yilda Qozogʻistondagi musulmon maktablari bevosita Xalq taʼlimi vazirligiga boʻysundi. Imperator hukumati bu bilan toʻxtab qolmay,1876-yilda musulmon maktablarida rus sinflarini joriy etish orqali ruslashtirish yoʻlida yana bir katta qadam tashladi. Maorif vazirligidan rasmiy mandat olgan Rossiya maʼmuriyati musulmon maktablarida rus sinflarini ochishda faollik koʻrsatib, rus tilini yoʻlga qoʻyish uchun musulmon maktablarida rus sinflarini zarur deb bilgan mustamlakachi amaldorlarning katta guruhini quvontirdi davlat ustunligi."Koʻchmanchi boʻlsangiz ham, musulmon boʻlsangiz ham qozoq va rus tillarini bilishingiz shart, chunki bu til davlat tili, davlat va sudda ish ham shu tilda olib boriladi".Musulmonlar taʼlim muassasalariga qattiq talablar qoʻyildi, ularning buzilishi mustamlaka maʼmuriyati tomonidan doimiy ravishda taʼqib qilinardi. Shunga qaramay, Qozogʻistonda abituriyentlar soni koʻpayganligi sababli maktab va madrasalar soni muttasil oshib bormoqda. == Anʼanaviy maktablar == [[Qozoqlar]] anʼanaviy maktablarni tugatgach, oʻz farzandlarini Ufadagi „Galiya“,[[Orenburg|Orenburgdagi]] „Husayniya“,Troitskdagi „Rasuliya“, „Uazifa“ kabi yirik madrasalarga oʻqishni davom ettirish uchun yubordilar. Galiya madrasasida boshqalarga nisbatan Sharq tillari, mantiq, falsafa, tarix, matematika, geografiya, [[rus tili]], inson fiziologiyasi kabi fanlar oʻqitildi. Bu madrasada 300 dan ortiq qozoq bolalari tahsil olgan. Ular orasida taniqli qozoq ziyolilari, yozuvchilar Beimbet Jarmagambetovich Mailin, M. Jumabayev, ustoz-shoir T. Jomartbayev, M. Orazaev, N. Manaev, J. Tlepbergenov, M. Turganboyev, G. Kairov, A. Sultonov va boshqalar bor. [[Madrasa|Madrasa tarbiyalanuvchilari]] ilgʻor demokratik gʻoyalar taʼsirida boʻlgan. Ular oʻqitishning eski usullariga, qoloqlik va jaholatga qarshi chiqdilar. Talabalar orasida millat tiklanishi, oʻlka tarixi, adabiyoti va tilini oʻrganish, izlanish gʻoyalari keng tarqaldi.1916-yildan boshlab yoshlarni adabiyotga jalb qilish maqsadida „Galiya“ madrasasining qozoq shogirdlari „Sadak“ qoʻlyozma jurnalini nashr ettirdilar."Sadak" jurnali haftada bir marta nashr etiladi, uning muharrirlari Beimbet Jarmagambetovich Mailin va J. Bu Tlepbergenov edi."Sadak" jurnali mamlakatni modernizatsiya qilish bilan qozoq adabiy tilini rivojlantirish, milliy alifboni shakllantirish, ona tilida darsliklar nashr etish bilan uygʻunlashdi. Bir guruh ilgʻor fikrli yosh ziyolilarning mamlakatda maʼnaviy yuksalishga chaqiruvchi politsiya nazorati ostidagi maxfiy hisobotida shunday deyilgan: "Ular Ufada chop etilgan qozoq tilidagi varaqalar olib kelib tarqatmoqdalar. Bukletlar orasida: " Uygʻon, qozoq ! ", " Tur, qozoq ! "Va „ [[Chivinlar|Masa“]] misollar toʻplami sifatida tanilgan.<ref>Alektorov A. Ocherk narodnogo obrazovaniya v Turgayskoy oblasti. Letopis, 1844-1898 jj., vip. 3. Orenburg, 1900, 45-6.</ref><ref>Kaufmanskiy sbornik. Tashkent, 1910, 140-6.</ref><ref>Ostroumov N. P. Otchet Turkestanskoy uchitelskoy seminarii za XXV let ee suщestvovaniya. Tashkent, 1904, 25-6.</ref><ref>Sembaev A. I., [[Георгий Матвеевич Храпченков|Xrapchenkov]]G. M. Ocherki po istorii shkol Kazaxstana (1900—1917 jj.). A., 1972, 27, 69-6.</ref> == Manbalar == <references /> [[Turkum:Qozogʻiston tarixi]] [[Turkum:Tarix]] l0nicwdlfolor7n5mvsp4hblgzo93aj 6318392 6318391 2026-10-25T05:05:18Z Sherzod11W 273619 6318392 wikitext text/x-wiki '''Qozoq ziyolilarining shakllanishi''' – XIX asrning ikkinchi yarmi–XX asr boshlarida [[Qozogʻiston|Qozogʻistonning]] ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy rivojlanishidagi oʻzgarishlar qozoq xalqi maʼnaviy hayotiga katta taʼsir koʻrsatdi. Siyosiy va iqtisodiy ekspansiya bilan bir qatorda qullar madaniyati ham majburan tan olindi. Chor hukumatining eksklyuziv siyosati xalq taʼlimi sohasida eng yorqin namoyon boʻladi. Mustamlakachilik qozoq xalqining manfaatlari va huquqlarini mensimaydi, uning maʼnaviy rivojlanishiga toʻsqinlik qiladi. Qozogʻistonning ijtimoiy-iqtisodiy va siyosiy hayotida koʻrib chiqilayotgan davrda sodir boʻlgan bu hodisalar qozoq jamiyatining ijtimoiy ongida sezilarli oʻzgarishlarga olib keldi. Bunday salmoqli oʻzgarishlar qozoq jamiyatida milliy ongning uygʻonishi, yangi gʻoya, fikr va qarashlarning shakllanishiga xizmat qildi.[[Madaniyat|Madaniy]] nuqtai nazardan qaraganda, davr yangiliklari, eng avvalo,Yevropa sivilizatsiyasi, yangi qadriyatlarni dastlab ijtimoiy hukmron guruh aʼzolari, kichik bir guruh odamlar oʻzlashtirganligida namoyon boʻldi. Milliy ziyolilarning shakllanishi bir xil emas, murakkab va uzoq davom etgan jarayon edi. Bu, shubhasiz, iqtisodiyot va madaniyat sohasi mutaxassislari safi ortib borayotganida oʻz ifodasini topmoqda. Bunga mustamlakachilik tuzumi sharoiti, chor hukumatining boʻysundirilgan xalqqa nisbatan kamsitish siyosati toʻsqinlik qildi. Biroq, XIX asr oxiri — XX asr boshlari xalqning intellektual kuchlari rivojlanishining yangi bosqichidir. == Inqilobdan oldin == [[Inqilob|Inqilobgacha]] Qozogʻistonda boshlangʻich taʼlim musulmon maktablari va madrasalarida yoki „rus-qozoq“, „Buratanalik“ va qishloq maktablarida mavjud edi. Musulmon maktablari va madrasalari mahalliy xalqlar farzandlarini oʻqitish va tarbiyalashning asosiy tayanchi boʻlib,Rossiya mustamlaka qilinishidan oldin hech qanday aloqalar boʻlmagan. Bu maktab va madrasalarning asosiy maqsadi diniy taʼlim boʻlsa-da, ularning oʻquv dasturlarida dunyoviy fanlar ham muhim oʻrin tutishini taʼkidlash lozim. Bu maktab va madrasalar taʼlim va tarbiya uslublari mukammal boʻlmaganiga qaramay, nafaqat masjid, balki jamiyat va davlat manfaatlariga xizmat qilgan. == Madrasalarning oʻquv dasturlari == Madrasalar oʻquv dasturlariga quyidagi fanlar majmualari kiritilgan: 1) arab tili, grammatikasi, morfologiyasi, sintaksisi, etimologiyasi, arab lafzi, arab tarixi,Qur’on oʻqish boʻyicha ilmiy va ilmiy-madaniy munozaralar; 2) diniy taʼlimot va [[fiqh]] — Qur’on mazmuni va maʼnosi, huquq, diniy qoidalar, meros tartibi, fiqh asoslari haqidagi taʼlimot; 3) falsafa, mantiq, matematika, geografiya, astronomiya, kimyo va tabiiy fanlar. Mustamlaka davrida, ayniqsa, 19-asr oxiri va 20-asr boshlarida hukumat rus-zabon maktablar tarmogʻini kengaytirish va boshqa chora-tadbirlar, musulmon maktablari hayotiga aralashmaslikni eʼlon qilish orqali madrasalardagi bolalar sonini kamaytirishga muvaffaq boʻldi. Chor hukumati qozoq xalqi oʻrtasida islom va turkiy gʻoyalarni yoyishning tayanch nuqtalari hisoblangan yangicha uslubda oʻqitiladigan musulmon maktablari faoliyatini zararsizlantirish uchun faol choralar koʻrdi. Diniy maktab sifatida musulmon maktablari faqat diniy muassasalarga boʻysunishi kerak edi, shuning uchun musulmon maktablarining taʼsirini cheklash va ularni fuqarolik maktablari bilan birlashtirishga qarshi edi. Shunga qaramay,1874-yilda Qozogʻistondagi musulmon maktablari bevosita Xalq taʼlimi vazirligiga boʻysundi. Imperator hukumati bu bilan toʻxtab qolmay,1876-yilda musulmon maktablarida rus sinflarini joriy etish orqali ruslashtirish yoʻlida yana bir katta qadam tashladi. Maorif vazirligidan rasmiy mandat olgan Rossiya maʼmuriyati musulmon maktablarida rus sinflarini ochishda faollik koʻrsatib, rus tilini yoʻlga qoʻyish uchun musulmon maktablarida rus sinflarini zarur deb bilgan mustamlakachi amaldorlarning katta guruhini quvontirdi davlat ustunligi."Koʻchmanchi boʻlsangiz ham, musulmon boʻlsangiz ham qozoq va rus tillarini bilishingiz shart, chunki bu til davlat tili, davlat va sudda ish ham shu tilda olib boriladi".Musulmonlar taʼlim muassasalariga qattiq talablar qoʻyildi, ularning buzilishi mustamlaka maʼmuriyati tomonidan doimiy ravishda taʼqib qilinardi. Shunga qaramay, Qozogʻistonda abituriyentlar soni koʻpayganligi sababli maktab va madrasalar soni muttasil oshib bormoqda. == Anʼanaviy maktablar == [[Qozoqlar]] anʼanaviy maktablarni tugatgach, oʻz farzandlarini Ufadagi „Galiya“,[[Orenburg|Orenburgdagi]] „Husayniya“,Troitskdagi „Rasuliya“, „Uazifa“ kabi yirik madrasalarga oʻqishni davom ettirish uchun yubordilar. Galiya madrasasida boshqalarga nisbatan Sharq tillari, mantiq, falsafa, tarix, matematika, geografiya, [[rus tili]], inson fiziologiyasi kabi fanlar oʻqitildi. Bu madrasada 300 dan ortiq qozoq bolalari tahsil olgan. Ular orasida taniqli qozoq ziyolilari, yozuvchilar Beimbet Jarmagambetovich Mailin, M. Jumabayev, ustoz-shoir T. Jomartbayev, M. Orazaev, N. Manaev, J. Tlepbergenov, M. Turganboyev, G. Kairov, A. Sultonov va boshqalar bor. [[Madrasa|Madrasa tarbiyalanuvchilari]] ilgʻor demokratik gʻoyalar taʼsirida boʻlgan. Ular oʻqitishning eski usullariga, qoloqlik va jaholatga qarshi chiqdilar. Talabalar orasida millat tiklanishi, oʻlka tarixi, adabiyoti va tilini oʻrganish, izlanish gʻoyalari keng tarqaldi.1916-yildan boshlab yoshlarni adabiyotga jalb qilish maqsadida „Galiya“ madrasasining qozoq shogirdlari „Sadak“ qoʻlyozma jurnalini nashr ettirdilar."Sadak" jurnali haftada bir marta nashr etiladi, uning muharrirlari Beimbet Jarmagambetovich Mailin va J. Bu Tlepbergenov edi."Sadak" jurnali mamlakatni modernizatsiya qilish bilan qozoq adabiy tilini rivojlantirish, milliy alifboni shakllantirish, ona tilida darsliklar nashr etish bilan uygʻunlashdi. Bir guruh ilgʻor fikrli yosh ziyolilarning mamlakatda maʼnaviy yuksalishga chaqiruvchi politsiya nazorati ostidagi maxfiy hisobotida shunday deyilgan: "Ular Ufada chop etilgan qozoq tilidagi varaqalar olib kelib tarqatmoqdalar. Bukletlar orasida: " Uygʻon, qozoq ! ", " Tur, qozoq ! "Va „ [[Chivinlar|Masa“]] misollar toʻplami sifatida tanilgan.<ref>Alektorov A. Ocherk narodnogo obrazovaniya v Turgayskoy oblasti. Letopis, 1844-1898 jj., vip. 3. Orenburg, 1900, 45-6.</ref><ref>Kaufmanskiy sbornik. Tashkent, 1910, 140-6.</ref><ref>Ostroumov N. P. Otchet Turkestanskoy uchitelskoy seminarii za XXV let ee suщestvovaniya. Tashkent, 1904, 25-6.</ref><ref>Sembaev A. I., [[Георгий Матвеевич Храпченков|Xrapchenkov]]G. M. Ocherki po istorii shkol Kazaxstana (1900—1917 jj.). A., 1972, 27, 69-6.</ref> == Manbalar == <references /> [[Turkum:Qozogʻiston tarixi]] [[Turkum:Tarix]] dg04c38jujmvmnclf1v7p2hcqoo74kt Grenobl Alpes universiteti 0 736987 6318283 6295444 2026-10-24T23:08:44Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318283 wikitext text/x-wiki '''Université Grenoble Alpes''' ('''UGA''', [[fransuzcha]]: " ''Grenobl Alp togʻlari universiteti'' " degan maʼnoni anglatadi) – [[Fransiya]]ning [[Grenoble|Grenobl]] shahridagi davlat tadqiqot [[universitet]]idir. 1339-yilda tashkil etilgan boʻlib, u 60 000 ga yaqin talaba va 3 000 dan ortiq tadqiqotchilarga ega boʻlgan Fransiyadagi uchinchi yirik universitetdir<ref>{{veb manbasi|url=http://www.univ-grenoble-alpes.fr|sarlavha=Université Grenoble Alpes}}</ref>. Venoyslik Humbert II tomonidan 1970-yilda Grenobl universiteti sifatida tashkil etilgan. Grenobl universitetining uchta merosxoʻri — Jozef Furye universiteti, Per Mendes-Fransiya universiteti va Stendal universiteti 2016-yilda Grenoble Alpes universiteti nomi ostida asl institutni tiklash uchun birlashdilar. 2020-yilda Grenobl Texnologiya instituti, Grenobl Siyosiy tadqiqotlar instituti va Grenobl arxitektura maktabi ENSAG asl universitet bilan birlashdi. Universitet bir-biriga yaqin joylashgan ikkita shahar kampusi atrofida tashkil etilgan: [[Saint-Martin-d'Hères|Sen-Martin-d’Her]] va [[Gières|Gierni]] qamrab olgan. UGA shuningdek, [[Valence (Drôme)|Valens]], [[Chambéry]], [[Les Houches]], Villar-d’Arêne, [[Mirabel (Ardèche)|Mirabel]], [[Échirolles|Echirolles]] va [[La Tronche]] shaharlarida joylashgan ob’ektlarga egalik qiladi<ref>{{veb manbasi|url=http://www.communaute-univ-grenoble-alpes.fr/fr/presentation/chiffres-cles/|sarlavha=ComUE - Les chiffres-clés de la Communauté Université Grenoble Alpes|ish=www.communaute-univ-grenoble-alpes.fr|kirish sanasi=2016-12-24|arxivsana=2017-07-01|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170701052001/http://www.communaute-univ-grenoble-alpes.fr/fr/presentation/chiffres-cles/}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://www.giant-grenoble.org/en/30-000-men-and-women-joining-forces-to-build-a-world-class-campus/|sarlavha=Opportunities}}</ref>. Grenobl shahri Evropadagi eng yirik ilmiy markazlardan biri boʻlib<ref>{{veb manbasi|ism=Mark|muallif=Esposito|sana=November 2011|sarlavha=The Grenoble Cluster of Minalogic: France's most competitive pole?|url=https://www.researchgate.net/publication/237009624}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://www.virgile-adam.com/grenoble|sarlavha=Virgile Adam, PhD|ish=Virgile Adam, PhD}}</ref>, Fransiyadagi har bir mavjud davlat tadqiqot institutining binolariga ega. Bu UGA ga yuzlab tadqiqot va oʻquv hamkorliklariga ega boʻlish imkonini beradi, jumladan Fransiya Milliy ilmiy tadqiqotlar markazi (CNRS) va fransuz muqobil energiya va atom energiyasi komissiyasi (CEA) bilan yaqin hamkorlik. Umuman olganda, Grenobl shahar sifatida 22 800 tadqiqotchiga ega Parijdan keyin Fransiyadagi eng yirik tadqiqot markazidir. 2019-yil aprel oyida UGA [[Sunʼiy ong|sunʼiy intellekt]] boʻyicha toʻrtta fransuz institutidan biriga mezbonlik qilish uchun tanlangan. UGA anʼanaviy ravishda [[tabiiy fanlar]] va muhandislik, shuningdek, huquq, institutsional iqtisodiyot, [[tilshunoslik]] va psixologiya boʻyicha tadqiqot va taʼlim bilan mashhur<ref>{{veb manbasi|url=http://www.communaute-univ-grenoble-alpes.fr/en/news/universite-grenoble-alpes-continues-to-stand-out-in-international-rankings-598929.htm|sarlavha=ComUE - Université Grenoble Alpes continues to stand out in international rankings|ish=www.communaute-univ-grenoble-alpes.fr|kirish sanasi=2016-12-24|arxivurl=https://web.archive.org/web/20161225080729/http://www.communaute-univ-grenoble-alpes.fr/en/news/universite-grenoble-alpes-continues-to-stand-out-in-international-rankings-598929.htm|arxivsana=2016-12-25}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=https://www.communaute-univ-grenoble-alpes.fr/communaute-universite-grenoble-alpes-accueil-nouvelle-universite-826247.htm|sarlavha=ComUE - Communauté Université Grenoble Alpes - Accueil - nouvelle université|ism=Benoit|muallif=Serraillier|ish=www.communaute-univ-grenoble-alpes.fr|qaralgan sana=2022-06-16|arxivsana=2021-03-03|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210303230841/https://www.communaute-univ-grenoble-alpes.fr/communaute-universite-grenoble-alpes-accueil-nouvelle-universite-826247.htm}}</ref><ref>{{jurnal manbasi|last=Daudigeos|first1=Thibault|last2=Valiorgue|first2=Bertrand|date=2010-08-30|title=Convention Theory : Is There A French School Of Organizational Institutionalism?|url=https://ideas.repec.org/p/hal/gemwpa/hal-00512374.html|language=en}}</ref>. U Yevropadagi eng yaxshi va innovatsion universitetlar qatoriga kiritilgan<ref name="reuters.com">{{yangiliklar manbasi |date=28-sentabr 2017-yil |title=Reuters Top 100: The World's Most Innovative Universities - 2016 |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/amers-reuters-ranking-innovative-univers-idUSL2N1C406D}}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |date=14-iyun 2017-yil |title=Europe's Most Innovative Universities |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/article/us-innovative-stories-europe-idUSKCN0Z00CT}}</ref>. U shuningdek, gumanitar va siyosiy fanlar boʻyicha oʻzining akademik tadqiqotlari bilan mashhur boʻlib, Fransiyadagi siyosatshunoslik, [[shaharsozlik]] yoki tashkilotlar sotsiologiyasi kabi sohalardagi eng yirik tadqiqot markazlariga mezbonlik qiladi. == Tarixi == === Ilk tarix (1339-1800) === [[Fayl:Dauphin_Humbert_II.jpg|left|thumb|150x150px| Venoyslik Humbert II asoschisi]] [[Fayl:Seal_First_University_of_Grenoble_(France).png|left|thumb|145x145px| Birinchi rasmiy muhr]] Grenobl universiteti 1339-yil 12-mayda [[Muqaddas Rim imperiyasi|Muqaddas Rim imperiyasining davlati]] boʻlgan Daupinning soʻnggi mustaqil hukmdori Venoyalik Humbert II tomonidan tashkil etilgan. Uning maqsadi fuqarolik va kanon huquqi, tibbiyot va liberal sanʼatni oʻrgatish edi<ref>{{veb manbasi|url=https://books.google.com/books?id=r7kTAAAAYAAJ&pg=PA28|sarlavha=The Catholic Encyclopedia: An International Work of Reference on the Constitution, Doctrine, Discipline, and History of the Catholic Church|ism=Charles George|muallif=Herbermann|sana=1-yanvar 1913-yil|nashriyot=Encyclopedia Press}}</ref>. Venoyalik Humbert II [[Uygʻonish davri|Uygʻonish davri]] klassikasining tiklanishi va liberal sanʼatning rivojlanishining etakchisi hisoblangan<ref>{{veb manbasi|url=https://www.britannica.com/topic/Universities-of-Grenoble-I-II-and-III|sarlavha=Universities of Grenoble I, II, and III &#124; university, Grenoble, France|ish=Britannica.com}}</ref>. Humbertning xatti-harakatlari uning yoshligini Humbert qirollik saroyida oʻtkazgan buvisi Neapol qiroli Robertdan ilhomlantirgan. Donishmand nomi bilan mashhur qirol Robert Neapolni mohirlik bilan kichik portdan dabdabali shaharga aylantirdi va madaniyatli odam va saxovatli sanʼat homiysi, [[Francesco Petrarca|Petrarka]], [[Bokkachcho Jovanni|Bokachcho]] va [[Jotto di Bondone|Giotto]] kabi buyuk aqlli doʻstlarga ega edi<ref name="archive.org">{{kitob manbasi|url=https://archive.org/stream/livreducentenai00grengoog#page/n23/mode/2up|title=Livre du centenaire de la faculté de droit: discours, études et documents|publisher=Typographie et lithographie Allier Frères|year=1906}}</ref>. Bunday boy tajriba Humbertning oʻz shtatida universitet yaratish niyatiga hissa qoʻshdi va buning uchun u papaning roziligini olish uchun Papa Benedikt XII qarshisiga tashrif buyurdi. [[Fayl:GRENOBLE18.JPG|right|thumb|230x230px| Universitet saroyi, hozir IUT Grenoble 1]] Humbert oʻz shogirdlari haqida juda gʻamxoʻrlik qildi, saxovatli yordam, himoya va hatto ularning yuztasini bepul uy-joy bilan taʼminladi<ref>{{kitob manbasi|url=https://archive.org/stream/livreducentenai00grengoog#page/n25/mode/2up|title=Livre du centenaire de la faculté de droit: discours, études et documents|publisher=Typographie et lithographie Allier Frères|year=1906}}</ref>. Smyrniote [[salib yurishlari]], Qora oʻlim va Dofinning Fransiyaga qoʻshilishi paytida Humbertning moliyaviy yoʻqotishlari universitet faoliyatini sezilarli darajada pasaytirdi va uning yopilishiga olib keldi. U 1475-yilda [[Lyudovik XI|Fransiyalik Lui XI]] tomonidan [[Valence (Drôme)|Valensiya]] universiteti nomi bilan yana ochilgan, asl universitet esa 1542-yilda Grenoblda Avliyo Pol grafi Frensis de Burbon tomonidan qayta tiklangan<ref>{{Cite EB1911|wstitle=St Pol, Counts of|volume=24|page=41; lines 7 and 8|quote=Their son, François de Bourbon, count of St Pol (1491–1545), was one of the most devoted and courageous generals of Francis I.}}</ref>. Ikki universitet 1565-yilda birlashdilar. Oʻsha paytda Grenobl Fransiyada yuridik amaliyotning muhim markazi edi, shuning uchun yuridik amaliyot universitet taʼlimining markazida edi<ref>{{kitob manbasi|url=https://archive.org/stream/livreducentenai00grengoog#page/n29/mode/2up|title=Livre du centenaire de la faculté de droit: discours, études et documents|publisher=Typographie et lithographie Allier Frères|year=1906}}</ref>. [[Buyuk fransuz inqilobi|Fransiya inqilobi]] meros qilib olingan imtiyozlarni tugatishga qaratilganligi sababli Fransiyadagi aksariyat universitetlarning bostirilishiga olib keldi. Inqilobchilar uchun universitetlar korporatizm asoslari va oʻrnatilgan manfaatlarni oʻzida mujassam etgan. Bundan tashqari, universitetlarga tegishli boʻlgan va ularni qoʻllab-quvvatlash uchun foydalanilgan erlar boylik manbai boʻlgan va shuning uchun cherkov mulki kabi musodara qilingan. === Yaqin tarixi (1800-1968) === {{Multiple image|UJF-Grenoble 1}} 1805-1808-yillarda [[Napoleon]] huquq, adabiyot va fan fakultetlarini qayta tikladi. Burbon restavratsiyasi adabiyot fakulteti va huquq fakultetlarini vaqtincha bostirgan edi, ammo 1850-yillarga kelib universitet faoliyati yana jadal rivojlana boshladi. Universitetda fanlarning rivojlanishiga 1880-yillarda Grenoblning mintaqaviy markazdan sanoat motorlari va elektr jihozlarining yirik yetkazib beruvchisiga aylanishi sabab boʻldi<ref name="nye">{{kitob manbasi|url=https://books.google.com/books?id=aBelc0YcDboC&pg=PA81|title=Science in the Provinces: Scientific Communities and Provincial Leadership in France, 1860-1930|first=Mary Jo|last=Nye|date=1-yanvar 1986-yil|publisher=University of California Press|isbn=9780520055612}}</ref>. Fakultetlar 1879-yilda yangi qurilgan Place de Verdenda Grenobl universiteti sifatida rasman ochilgan<ref>{{veb manbasi|url=http://www.u-grenoble3.fr/1175503255134/0/fiche___article/|sarlavha=Accueil|ism=Université Grenoble|muallif=Alpes|kirish sanasi=2011-02-10|arxivurl=https://web.archive.org/web/20100114230359/http://www.u-grenoble3.fr/1175503255134/0/fiche___article/|arxivsana=2010-01-14}}</ref>. 1930-yilda 3000 ga yaqin talaba bor edi. 1960-yillarda qabul qilishning sezilarli oʻsishi universitetning akademik infratuzilmasiga bosim oʻtkazdi; Syuzanna Dobelman kutubxonasi ob’ektlarni kengaytirishga yordam berdi<ref>{{jurnal manbasi|last=Louis|first1=Desgraves|date=1994|title=Suzanne Kravtchenko-Dobelmann (1905-1993)|url=https://www.persee.fr/doc/bec_0373-6237_1994_num_152_2_464348|journal=Bibliothèque de l'École des Chartes|language=fr-FR|volume=152|issue=2}}</ref>. === Zamonaviy davri (1968-yildan hozirgi kungacha) === 1968-yil may oyida universitet talabalari oʻrtasidagi tartibsizliklardan soʻng<ref>{{veb manbasi|url=https://www.theguardian.com/world/page/may1968france|sarlavha=France|ish=the Guardian|kirish sanasi=21-iyun 2015-yil}}</ref> fransuz taʼlimida islohot amalga oshirildi. 1968-yilgi Orientatsiya toʻgʻrisidagi qonun ''(Loi d’Orientation de l’Enseignement Superieur)'' eski fakultetlarni kichikroq fan boʻlimlariga ajratdi, Milliy taʼlim vazirligining vakolatlarini pasaytirdi va maʼmuriyat kuchaytirilgan kichikroq universitetlarni yaratdi<ref>{{veb manbasi|url=http://www.senat.fr/rap/l06-372/l06-3722.html|sarlavha=Projet de loi relatif aux libertés des universités|kirish sanasi=21-iyun 2015-yil}}</ref>. Shunday qilib, 1970-yillarda Grenobl universiteti toʻrtta institutga boʻlingan. Har bir universitet turli xil taʼlim yoʻnalishlariga ega edi va fakultetlar quyidagicha boʻlingan: * ''Grenobl ilmiy va tibbiyot universiteti,'' 1987-yilda fan, sogʻliqni saqlash va texnologiya uchun Jozef Furye universiteti (UJF) deb oʻzgartirildi. * ''Iqtisodiyot va huquq universiteti,'' 1987-yilda ijtimoiy va gumanitar fanlar uchun Pierre Mendes-France universiteti (UPMF) deb oʻzgartirildi. ** ''Grenobl Siyosiy tadqiqotlar instituti'', UPMF bilan bogʻlangan va siyosatshunoslikka qaratilgan * ''Til va harflar'' universiteti, 1987-yilda Stendal universiteti deb oʻzgartirildi. * ''Grenobl Texnologiya Instituti'' (''Grenobl-INP'') muhandislik uchun [[Fayl:Ex-UPMF_Grenoble_Alpes_University.jpg|left|thumb|230x230px| Sobiq UPMF ob’ektlarining bir qismi]] 2016-yil 1-yanvarda birinchi uchta institut Grenoble Alpes universiteti nomi ostida asl umumiy institutni tiklash uchun birlashdi. Grenoble-INP alohida boʻlib qolsa-da, Grenoble Alpes Community Université ning faol aʼzosi va universitet bilan nafaqat tadqiqot loyihalarida, balki laboratoriyalarni almashish, talabalar va tadqiqotchilar uchun oʻzaro kurslar va treninglar taklif qilish orqali juda yaqin hamkorlik qiladi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=L'histoire de l'Université Grenoble Alpes|url=https://www.univ-grenoble-alpes.fr/universite/histoire-de-l-uga/l-histoire-de-l-universite-grenoble-alpes-584571.kjsp}}</ref><ref>{{veb manbasi|sarlavha=Université Grenoble-Alpes : ce que va changer la fusion Source : article Université Grenoble-Alpes : ce que va changer la fusion|url=https://www.placegrenet.fr/2013/10/29/fusion-universite-grenoble-alpes/13169|ish=Place Gre'net|sana=29-oktabr 2013-yil|qaralgan sana=2022-06-16|arxivsana=2021-04-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210420014053/https://www.placegrenet.fr/2013/10/29/fusion-universite-grenoble-alpes/13169}}</ref>. 2020-yil 1-yanvarda Grenobl Texnologiya instituti (''Grenobl-INP'') Grenobl Siyosiy tadqiqotlar instituti, ENSAG arxitektura maktabi va Grenobl Alpes jamoat universiteti bilan birgalikda Grenobl Alpes universiteti bilan birlashdi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=2020: New year, new Université Grenoble Alpes|url=https://www.univ-grenoble-alpes.fr/news/headlines/2020-new-year-new-universite-grenoble-alpes-629918.kjsp}}{{Oʻlikhavola|date=mart 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Kampus == UGA muassasalari asosan Domaine Universitaire kampusi, GIANT kampusi va La Tronche tibbiyot kampusi atrofida joylashgan Grenobl aglomeratsiyasida joylashgan. Biroq, Grenoblning boshqa joylarida va undan tashqarida joylashgan koʻplab muassasalari mavjud. === Domaine Universitaire (Grenobl) === [[Fayl:Domaine_universitaire_Grenoble.jpg|right|thumb|230x230px| Domen universiteti]] ''Universitet kampusi'' va ''[[Saint-Martin-d'Hères]]'' Campus sifatida ham tanilgan Domaine Universitaire 175 gektar maydonni egallagan asosiy UGA kampusidir. Grenobl-Alp togʻlari metropol aglomeratsiyasining avtonom qismi va [[Saint-Martin-d'Hères|Sent-Marten-d’Her]] [[Fransiya kommunalari|kommunasining]] bir qismidir. Domaine Universitaire oʻquv muassasalarining asosiy qismini va universitet tadqiqot laboratoriyalarining muhim qismini oʻz ichiga oladi. Domaine Universitaire kampusi faqat akademiklar va talabalar faoliyatiga bagʻishlangan aglomeratsiyaning alohida qismi boʻlishning oʻziga xos xususiyatiga ega. Bu universitet binolari shahar boʻylab tarqalgan fransuz universitetlarining odatiy modelidan istisno. Bunday tashkilot 1960-yillarda tez oʻsib borayotgan universitetni joylashtirish uchun qoʻllaniladigan eksperimental model edi. Yillar davomida tashkilotning bunday oʻziga xos shakli tufayli u „Amerika kampusi“ obroʻsiga sazovor boʻldi<ref>{{kitob manbasi|last=Peissel|first=Gilles|title=Grenoble ; un campus entre ville et montagne|date=2012|publisher=PUG}}</ref><ref>{{veb manbasi|sarlavha=Il y a 50 ans naissait le Campus universitaire de Saint-Martin-d'Hères|url=https://france3-regions.francetvinfo.fr/auvergne-rhone-alpes/il-y-50-ans-naissait-campus-universitaire-saint-martin-heres-316853.html|ish=France 3 Auvergne-Rhône-Alpes}}</ref><ref>{{veb manbasi|sarlavha=A Grenoble student's (fine) life|url=https://www.grenoble-tourisme.com/en/discover/the-area/grenoble-all-yours/grenoble-students-fine-life/|ish=Grenoble Tourism Office}}</ref>. Ushbu modelga amal qiladigan yana bir fransuz universiteti [[Paris-Saclay universiteti|Parij-Saklay universitetidir]]. Kampus 3000 ta daraxtga ega<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Découvrir nos campus|url=https://www.univ-grenoble-alpes.fr/campus/decouvrir-nos-campus/decouvrir-nos-campus-574820.kjsp|ish=Université Grenoble Alpes}}</ref>, jumladan, Robert Ruffier-Lanche arboretiumi bilan dunyoning turli burchaklaridan 250 dan ortiq turli xil daraxtlar va butalar mavjud. Isere (daryo) bilan oʻralgan, uchta togʻ zanjiri yaqinida va shaharga bevosita qoʻshni boʻlgan boy oʻsimliklari tufayli kampus talabalar hayotining sifati bilan mashhur. Universitet Fransiya<ref>{{veb manbasi|sarlavha=The most beautiful campuses in France|url=https://en.location-etudiant.fr/actualites/Les-plus-beaux-campus-de-France-501.php|ish=METRES CARRES|qaralgan sana=2022-06-16|arxivsana=2021-06-13|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210613021835/https://en.location-etudiant.fr/actualites/Les-plus-beaux-campus-de-France-501.php}}</ref> va Yevropadagi eng goʻzal universitet va kampuslar qatoriga kiradi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.timeshighereducation.com/student/best-universities/10-most-beautiful-universities-europe|ish=Times Higher Education|sarlavha=The 10 most beautiful universities in Europe|sana=22-yanvar 2018-yil}}</ref><ref>{{veb manbasi|sarlavha=Top Of The Most Beautiful Universities In The World|url=https://www.e-architect.com/articles/top-of-the-most-beautiful-universities-in-the-world|ish=e-architect|sana=11-sentabr 2019-yil}}</ref>. Kampusda boy jamoat transporti tarmogʻi mavjud. Grenobl anʼanaviy ravishda Fransiyadagi eng yaxshi talabalar shaharlaridan biri sifatida tan olingan<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Classement général des villes étudiantes 2020-2021|url=https://www.letudiant.fr/palmares/liste-profils/palmares-des-villes-etudiantes/classement-general-des-villes-etudiantes/home.html#indicateurs=900695,900696,900697,900698,900699&criterias|ish=L’Etudiant|qaralgan sana=2022-06-16|arxivsana=2019-09-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190929231924/https://www.letudiant.fr/palmares/liste-profils/palmares-des-villes-etudiantes/classement-general-des-villes-etudiantes/home.html#indicateurs=900695,900696,900697,900698,900699&criterias}}</ref><ref>{{veb manbasi|sarlavha=Découvrez notre classement des meilleures villes étudiantes de France|url=https://etudiant.lefigaro.fr/article/le-classement-general-2020-des-villes-etudiantes-du-figaro_7293cc26-b7b3-11ea-8ba4-4a678d89a94f/|ish=Le Figaro}}</ref><ref>{{veb manbasi|sarlavha=Beyond Paris: Top 6 Cities to Study in France|url=https://www.masterstudies.com/article/Beyond-Paris-Top-6-Cities-to-Study-in-France/|ish=MASTERSTUDIES|sana=13-noyabr 2015-yil}}</ref><ref>{{veb manbasi|sarlavha=Classement : Quelles sont les meilleures villes pour étudier ?|url=https://diplomeo.com/actualite-villes_preferees_des_etudiants|ish=Diplomeo}}</ref>.<gallery mode="packed"> Fayl:UGA_Bibliotheque_universitaire_Joseph_Fourier.jpg| Jozef Furye kutubxonasi Fayl:UGA_Maison_Des_Langues_et_des_Cultures.jpg| Maison des Langues Fayl:UGA_batiment_Stendhal.jpg|Stendal binosi Fayl:UGA_Amphi_Weil.jpg|Lui Vayl amfiteatri Fayl:UGA_Avenue_Centrale_et_Sciences_Po_Grenoble.jpg|Fanlar Po Grenoble Fayl:UGA_Batiment_Pierre_Mendes_France.jpg|Per Mendes Fransiya binosi Fayl:UGA_Faculté_de_Droit.jpg|Grenobl yuridik maktabi Fayl:ESA_campus_Grenoble.JPG|Grenobl IAE Fayl:Informatique_%26_Mathématiques_Appliquées_-_Grenoble.JPG|IMAG binosi Fayl:ENSIEG_ENSPG_campus_Grenoble.JPG|Grenoble INP binolari Fayl:Lettres_et_sciences_humaines_-_Grenoble.JPG|Stendal binosi File:UGA Faculté d'Economie de Grenoble.jpg|Grenobl iqtisodiyot fakulteti </gallery> === Kampus GIANT (Grenobl) === [[Fayl:Polygone_scientifique_-_Grenoble.jpg|right|thumb|230x230px| Talabalar shaharchasi GIANT]] Campus GIANT (Ilgʻor Yangi Texnologiyalar uchun Grenoble Innovation) — Polygone Scientifique ni tashkil etgan Isère va Drac oʻrtasidagi oldingi orolning eski harbiy maydonlarida joylashgan tashkilotlararo kampus. Kampusda bir nechta taʼlim muassasalari, birinchi navbatda UGA (ayniqsa INPG) va [[Grenoble Menejment maktabi|Grenobl Menejment maktabi]] joylashgan. Kampusning boshqa aʼzolari qatorida yirik davlat tadqiqot tashkilotlari CNRS va CEA ham bor. GIANT kampusida Minatec, shuningdek, Yevropa sinxrotron nurlanish moslamasi, Yevropa [[molekulyar biologiya]] laboratoriyasi va Institut Laue-Langevin kabi bir nechta yirik Yevropa asboblari joylashgan. Yirik sanoat kompaniyalari kampusda bioMérieux, Schneider Electric, [[Siemens]] va STMicroelectronics kabi inshootlarga ega. UGA ga mezbonlik qiladigan va turli xil fanlar boʻyicha ham taʼlim va tadqiqot rollarini baham koʻradigan Domaine Universitairedan farqli oʻlaroq, GIANT kampusi tashkilotlararo boʻlib, tabiiy va amaliy fanlar boʻyicha tadqiqot-sanoat hamkorligiga jiddiy yondashadi. === Valens kampusi === [[Valence (Drôme)|Valents]] kampusida bakalavriat va aspirantura dasturlarida 4000 dan ortiq talabalar yashaydi. Valents kampusi 1452-yilda boʻlajak qirol [[Lyudovik XI|Lui XI]] Daupin Lui tomonidan asos solingan Valens universitetining merosxoʻridir. Valens universiteti 1792-yilda [[Buyuk fransuz inqilobi|Fransiya inqilobi]] davrida koʻpchilik fransuz universitetlarining taqdirini oʻrtoqlashtirgan holda yopildi. === Boshqa joylar === Universitet binolari asosiy kampuslardan tashqarida joylashgan, jumladan Grenoble INP muassasalari, Grenoble IUT, shuningdek, bir nechta laboratoriya va tadqiqot markazlari. Alp togʻlari botanika bogʻi Jardin botanique alpin du Lautaret, Col du Lautaret shahrida 2 gektar maydonni egallaydi.<gallery mode="packed"> File:UGA Palais de l'Universite.jpg| IUT Grenoble 1 (Grenobl) Fayl:INPG_-_Grenoble.JPG| Grenoble INP (Grenobl) Fayl:Cite_des_territoires.jpg|IUGA (Grenobl) Fayl:Jardin_botanique_alpin_du_Lautaret.jpg|[[Jardin botanique alpin du Lautaret|Alp togʻlari botanika bogʻi]] Fayl:CHU_de_Grenoble_(site_Nord)_en_mai_2021.jpg|[[Centre Hospitalier Universitaire Grenoble Alpes|Grenobl Alpes universiteti kasalxonasi]] </gallery> == Boshqaruvi == Université Grenoble Alpes ilmiy, madaniy va kasbiy ahamiyatga ega boʻlgan davlat muassasasi boʻlib, u Fransiyadagi boshqa universitetlarga oʻxshaydi. Bu " Etablissement public à caractère scientifique, culturel va professionnel " degan maʼnoni anglatadi. U har 4 yilda saylanadigan direktorlar kengashi va ilmiy kengash tomonidan boshqariladi. Universitet prezidenti har bir yangilashdan keyin direktorlar kengashi tomonidan saylanadi va bir marta qayta saylanish huquqiga ega. 2015-yil 3-dekabrda Jozef Furye universiteti, Per Mendes-Fransiya universiteti va Stendal universiteti xodimlari va talabalari yangi universitetning markaziy kengashlariga vakillarni saylash uchun ovoz berishdi. 2016-yil 7-yanvarda Grenoble Alpes universiteti direktorlar kengashi Lise Dyumasini prezident etib sayladi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.placegrenet.fr/2016/01/12/lise-dumasy-elue-a-tete-de-luniversite-grenoble-alpes/73153|sarlavha=Lise Dumasy élue à la tête de l'Université Grenoble Alpes|sana=12-yanvar 2016-yil|qaralgan sana=2022-06-16|arxivsana=2021-06-14|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210614003808/http://www.placegrenet.fr/2016/01/12/lise-dumasy-elue-a-tete-de-luniversite-grenoble-alpes/73153}}</ref>. Universitet Patrik Levi raisligidagi COMUE boʻlgan Grenoble Alpes Community Université ning markaziy aʼzolaridan biri edi. Assotsiatsiya gumanitar va ijtimoiy fanlar, tabiiy va rasmiy fanlarni Grenoblning butun universitet tizimini boshqarishda namoyon boʻlishiga ruxsat berdi<ref>{{veb manbasi|url=http://www.telegrenoble.net/replay/si-on-parlait_35/si-on-parlait-25-janvier-2016_x3odx2e.html|sarlavha=SI ON PARLAIT - 25 janvier 2016 - Si On Parlait - TéléGrenoble|ish=www.telegrenoble.net}}</ref>. 2020-yil 1-yanvarda ComUE universitet bilan Grenobl texnologiya instituti, Grenobl siyosiy tadqiqotlar instituti va Grenobl arxitektura maktabi ENSAG bilan birlashdi. Birlashish Fransiya hukumati tomonidan yetakchi milliy universitetlarning rivojlanishiga koʻmaklashish maqsadida yaratilgan „établissements expérimentaux“ning yangi huquqiy shaklidan foydalangan holda tashkil etildi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.letudiant.fr/educpros/enquetes/classements-attractivite-pourquoi-les-universites-et-les-ecoles-se-regroupent.html|sarlavha=Classements, attractivité… Pourquoi les universités et les écoles se regroupent}}</ref>. Yassine Lakhnech yangi birlashtirilgan universitetning prezidenti boʻldi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.letudiant.fr/educpros/personnalites/lakhnech-yassine.html|sarlavha=Biographie}}</ref>. == Tarkibi == [[Fayl:Grenoble_Campus_2016.jpg|right|thumb|230x230px| [[Saint-Martin-d'Hères|Sen-Martin-d’Heresdagi]] asosiy kampusdagi markaziy prospekt (2016-yil kuzi).]] [[Fayl:Héliport_CHU_Grenoble.JPG|right|thumb|230x230px| Grenobl universiteti kasalxonasi markazi (CHU)]] [[Fayl:Institut_Neurosciences_-_Grenoble.JPG|right|thumb|230x230px| Grenobl Neyrologiya instituti (GIN)]] Université Grenoble Alpes bir nechta kafedralar, maktablar va institutlardan iborat<ref name="Université Grenoble Alpes">{{veb manbasi|url=https://www.univ-grenoble-alpes.fr/en/main-missions/about-us/organisation/departments-schools-and-institutes/departments-schools-and-institutes-133548.kjsp|sarlavha=Departments, schools and institutes|nashriyot=Université Grenoble Alpes}}{{Oʻlikhavola|date=mart 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. * Fanlar fakulteti ** Kimyo va biologiya kafedrasi ** IM2AG — Grenobl kompyuter fanlari, matematika va amaliy matematika boʻlimi (IM2AG) ** PhITEM — Fizika, muhandislik, Yer va atrof-muhit fanlari, mexanika kafedrasi ** OSUG — [[Koinot fanlari Grenoble rasadxonasi]] ** DLST — Fanlar va texnologiya boʻyicha bakalavriat boʻlimi * Grenobl INP ** [[École nationale supérieure de l'énergie, l'eau et l'environnement|Ense3]] — Energetika, suv va atrof-muhit fanlari boʻyicha muhandislik maktabi. ** [[Ecole nationale supérieure d'informatique et de mathématiques appliquées de Grenoble|Ensimag]] — Amaliy matematika va kompyuter fanlari boʻyicha muhandislik maktabi ** [[École nationale supérieure d'ingénieurs des systèmes avancés et réseaux|Esisar]] — Ilgʻor tizimlar va tarmoq boʻyicha muhandislik maktabi ** Genie industriel — Sanoat muhandisligi va menejmenti maktabi ** [[Ecole internationale du papier, de lacommunication imprimée et des biomatériaux|Pagora]] — Qogʻoz, bosma ijtimoiy axborot va biomateriallar boʻyicha muhandislik maktabi ** [[Ecole nationale supérieure de physique, electronique et Matériaux|Phelma]] — Fizika, elektronika va materialshunoslik boʻyicha muhandislik maktabi ** Grenoble IAE — Oliy menejment maktabi ** [[École polytechnique universitaire de Grenoble-Alpes|Polytech Grenoble]] — Politexnika muhandislik maktabi * Humanitar fanlar, sogʻ ushlab turish, sport, jamiyat fakulteti (H3S) ** ARSH — Sanʼat va gumanitar fanlar boʻlimi ** LE — Chet tillari kafedrasi ** LLASIC — tillar, adabiyot, sahna sanʼati, axborot va aloqalar boʻlimi ** SHS — gumanitar va ijtimoiy fanlar kafedrasi ** STAPS — Jismoniy va sport ishlari boʻlimi ** Tibbiyot fakulteti ** Farmakologiya fakulteti * Fakultetlar va kafedralar qayta guruhlashdan tashqari ** Shaharsozlik va Alp geografiyasi instituti (IUGA) ** Grenobl yuridik maktabi ** Grenobl iqtisodiyot fakulteti * Fanlar Po Grenoble — [[Grenobl Siyosiy tadqiqot instituti]] * ENSAG — Grenobl arxitektura maktabi * [[Universitet Texnologiya institutlari]] ** IUT Grenoble 1 — Universitet texnologiya institutlari 1 ** IUT Grenoble 2 — Universitet texnologiya institutlari 2 ** IUT de Valence — Valens universiteti texnologiya institutlari * Transvers tuzilmalar ** DSDA — Drôme Ardèche fanlar boʻlimi ** CUEF — Universitet fransuz tadqiqoti markazi ** INSPE — Taʼlim va oʻqitish instituti ** SDL — tillar boʻlimi ** Doktorantura kolleji   == Tadqiqotlar == [[Fayl:Minatec_grenoble.JPG|right|thumb|230x230px| Minatec kompleksi]] Grenoble Alpes universiteti barcha intizom sohalarini qamrab olgan 106 ta tadqiqot boʻlimiga ega boʻlib, oltita markazda bir xil ilmiy sohada turli xil tashkilotlarni birlashtiradi. <nowiki>*</nowiki> Gumanitar va ijtimoiy fanlar markazi (Pôle SHS) <nowiki>*</nowiki>Kimyo, biologiya va salomatlik markazi (Pôle CBS) <nowiki>*</nowiki>Matematika, axborot-kommunikatsiya fanlari va texnologiya markazi (Pôle MSTIC) <nowiki>*</nowiki> Zarrachalar fizikasi, astrofizika, geofanlar, atrof-muhit va ekologiya markazi (Pôle PAGE) <nowiki>*</nowiki> Fizika, muhandislik va materiallar markazi (Pôle PEM) <nowiki>*</nowiki> Ijtimoiy fanlar markazi (Pôle SS)   Universitetga bir nechta tadqiqot laboratoriyalari biriktirilgan. Grenoble Alpes universiteti, Grenoble INP boʻlsa-da, 3000 dan ortiq tadqiqotchilar va 1200 talabalarni birlashtirgan mikro-nano texnologiyalar boʻyicha xalqaro Minatec markaziga asos solgan.<ref>{{yangiliklar manbasi |title=Minatec Salle de presse |url=https://www.minatec.org/fr/minatec/presse/ |archive-url=https://web.archive.org/web/20220629005230/https://www.minatec.org/fr/minatec/presse/ |archive-date=2022-06-29 |access-date=2022-06-16 |url-status=dead}}</ref> Universitetda Fransiyaning 4 ta milliy sunʼiy intellekt institutlaridan biri joylashgan. PhD taʼlimi 13 ta doktorantura maktablarini birlashtirgan Doktorantura kolleji tomonidan boshqariladi va boshqariladi.<ref>{{veb manbasi|url=https://www.univ-grenoble-alpes.fr/research/research-organization/|sarlavha=Research Organization|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220615034549/https://www.univ-grenoble-alpes.fr/research/research-organization/|arxivsana=2022-06-15|qaralgan sana=2022-06-16}}</ref> == Taniqli odamlar == UGA akademiklardan tortib siyosiy rahbarlar, rahbarlar va rassomlargacha boʻlgan turli sohalarda koʻplab taniqli bitiruvchilarga ega. === Siyosat === Koʻpgina evropalik siyosatchilar UGAda huquq, iqtisod va tillarni oʻrganishgan, jumladan: Reinhold Maier, Helene Weber, Walther Schreiber, Mishel Destot, Louis Besson, Bernard Accoyer, Marlène Schiappa, Thierry Repentin, Andrey Vallini va Geoff. Boshqa siyosiy liderlar orasida: Gaetan Barrette, <nowiki>*</nowiki>[[Kanada]] Sogʻliqni saqlash va ijtimoiy xizmatlar vaziri; Pol Kaba Tiba, [[Burkina Faso|*Burkina-Faso]] Bosh vaziri; Abderrahmon Benkhalfa, <nowiki>*</nowiki>[[Jazoir]] moliya vaziri; Hazem El Beblaviy, <nowiki>*</nowiki>[[Misr]] Bosh vaziri; Richard E. Xogland, <nowiki>*</nowiki>[[AQSh]] elchisi; [[Abdoulaye Wade]], <nowiki>*</nowiki>[[Senegal]] Prezidenti; Driss Basri, <nowiki>*</nowiki>[[Marokash]] ichki ishlar vaziri; Ahmedou Ould-Abdallah, <nowiki>*</nowiki> [[Mavritaniya]] elchisi; <nowiki>*</nowiki>[[Turkiya]] Milliy razvedka tashkiloti rahbari Shenkal Atasagun ; Ignas Jonynas, <nowiki>*</nowiki>[[Litva]] diplomati; Bill Morneau, <nowiki>*</nowiki>[[Kanada]] moliya vaziri; Souvanna Phouma, <nowiki>*</nowiki>[[Laos]] Bosh vaziri; <nowiki>*</nowiki>[[Livan]] tashqi ishlar vaziri Ali Al Shami ; Fathallah Sijilmassi, <nowiki>*</nowiki>[[Marokash]]lik siyosatchi va iqtisodchi; Muhammad al-Dairi, <nowiki>*</nowiki>[[Liviya]] tashqi ishlar vaziri. UGA bitiruvchilari orasida amerikalik jurnalist Uorren D. Liri, fransuz jurnalistlari Erik Konan, Olivye Galzi, Melissa Teriau Fransuaza Joli, Loran Mauduit, Mark Dyugen, Filipp Robin, Karolin Ru, britaniyalik Joanna Gosling va Safiya Shah, shuningdek, germaniyalik Jona, fon Ustinov ham bor. UGAda qatnashgan ijtimoiy faollar orasida Leo-Pol Lauzon, Lea Robek, Ostin Mardon va Chikago Urban ligasining sobiq bosh direktori Jeyms Komptonni topish mumkin. === Matematika va fanlar === 1880-yillarda mintaqada gidroenergetika rivojlanganidan beri koʻplab taniqli olimlar Grenoble Alp togʻlari universitetida tahsil olishgan. Mashhur sohalar orasida fizika, material fanlari va kompyuter fanlari kabi bitiruvchilari Iv Brechet<ref>{{veb manbasi|url=http://www.college-de-france.fr/site/yves-brechet/|sarlavha=Biographie|ish=www.college-de-france.fr|qaralgan sana=2022-06-16|arxivsana=2022-06-27|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220627060354/https://www.college-de-france.fr/site/yves-brechet/}}</ref>, [[Fransiya fanlar akademiyasi|Fransiya Fanlar Akademiyasi aʼzosi]] ; Rajaa Cherkaoui El Moursli<ref>{{veb manbasi|url=http://www.um5a.ac.ma/index.php/fr/accueil/102-french/622-biographie-r-cherkaoui|sarlavha=Biographie R. Cherkaoui|ish=www.um5a.ac.ma|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150410025815/http://www.um5a.ac.ma/index.php/fr/accueil/102-french/622-biographie-r-cherkaoui|arxivsana=2015-04-10}}</ref> [[Higgs bozoni|Xiggs Bozonining]] kashfiyoti ustida ishlagan; Patrik Kusot<ref>{{veb manbasi|url=https://www.di.ens.fr/~cousot/cv/short.shtml|sarlavha=Patrick Cousot|ish=www.di.ens.fr}}</ref> fransuz kompyuter olimi; Jozef Sifakis, Turing mukofoti laureati; Klod Butron<ref>{{veb manbasi|url=http://www.ae-info.org/ae/Member/Boutron_Claude/CV|sarlavha=Academy of Europe: CV|ism=Ilire Hasani, Robert|muallif=Hoffmann|ish=www.ae-info.org}}</ref> fransuz glyatsiologi; Jean-Luis Coatrieux<ref>{{veb manbasi|url=https://www.ltsi.univ-rennes1.fr/?q=node/158|sarlavha=LTSI : Laboratoire Traitement du Signal et de l'Image - LTSI|ish=www.ltsi.univ-rennes1.fr|qaralgan sana=2022-06-16|arxivsana=2022-08-10|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220810230725/http://www.ltsi.univ-rennes1.fr/?q=node/158}}</ref> tibbiy tasvirlash boʻyicha fransuz tadqiqotchisi; Mishel Kosnard<ref>{{veb manbasi|url=http://www.letudiant.fr/educpros/personnalites/cosnard-michel.html|sarlavha=Michel COSNARD: biographie et actualités sur EducPros|ish=www.letudiant.fr}}</ref> fransuz kompyuter olimi; Pol Trendelenburg<ref>{{jurnal manbasi|doi=10.1007/s00210-006-0051-8|pmid=16557377|title=Translating Trendelenburg; back to the future|journal=Naunyn-Schmiedeberg's Archives of Pharmacology|volume=373|issue=2|pages=134–138|year=2006|last=Lammers|first1=Wim J. E. P.|last2=Lammers-Van Den Berg|first2=Anne Marijke|last3=Morrison|first3=John F. B.|last4=Petroianu|first4=Georg A.}}</ref> nemis farmakologi; Yusuf Saad<ref>http://www-users.cs.umn.edu/~saad/RES.pdf {{Bare URL PDF|date=March 2022}}</ref> kompyuter olimi; Jerar Muru Nobel mukofoti laureati, Moris Nivat, Ketrin Rits<ref>{{veb manbasi|url=http://www.ige-grenoble.fr/Catherine-Ritz-elue-vice|sarlavha=Catherine Ritz élue vice-présidente du SCAR [fr]|ish=www.ige-grenoble.fr}}</ref> Fransuz Antarktika tadqiqotchisi; Erik Goles, chililik matematik; Per Kolmez, fransuz matematiki; René Alphonse Higonnet<ref>[http://www.dmg-lib.org/dmglib/main/biogrViewer_content.jsp?id=24215004&skipSearchBar=1 HIGONNET, René Alphonse (1902 — 1983)]</ref> fransuz enPineer; Marlon Dumas, gonduraslik kompyuter olimi; Kler Berger<ref>{{veb manbasi|url=https://www.physics.gatech.edu/user/claire-berger|sarlavha=cb299|muallif=cb299|sana=19-fevral 2015-yil}}</ref> fransuz fizigi.<gallery perrow="10" mode="nolines" class="center"> Fayl:Gérard Mourou, 2014.jpg|[[Gérard Mourou|Gérard Mourou]], fizik va 2018-yilgi [[Nobel Prize in Physics|Nobel mukofoti sovrindori]]<ref>{{veb manbasi|url=https://www.nobelprize.org/prizes/physics/2018/mourou/facts/|sarlavha=Gérard Mourou Facts|vebsayt=www.nobelprize.org}}</ref> Fayl:Jean-Jacques Favier.jpg|[[Jean-Jacques Favier|Jean-Jacques Favier]], CNES astronavti<ref>{{veb manbasi|url=https://www.jsc.nasa.gov/Bios/PS/favier.html|sarlavha=Payload Specialist Bio: Favier (08/1996)|vebsayt=www.jsc.nasa.gov}}</ref> Fayl:Charles Elachi in 2014.jpg|[[Charles Elachi|Charles Elachi]], [[Jet Propulsion Laboratory|JPL]] direktori<ref>{{veb manbasi|url=http://www.jpl.nasa.gov/about/bio_elachi.php|sarlavha=Dr. Charles Elachi|vebsayt=[[Jet Propulsion Laboratory]]|sana=22-oktabr 2015-yil|url-status=dead|arxiv-url=https://web.archive.org/web/20151022000151/http://www.jpl.nasa.gov/about/bio_elachi.php|arxiv-sana=22-oktabr 2015-yil|kirish sanasi=2022-06-16|arxivsana=2015-10-22|arxivurl=https://web.archive.org/web/20151022000151/http://www.jpl.nasa.gov/about/bio_elachi.php}}</ref> Fayl:Joseph Sifakis mg 4603.jpg|[[Joseph Sifakis|Joseph Sifakis]], kompyuter olimi, [[Turing Award|Tyuring oluvchi]]<ref>{{veb manbasi|url=http://amturing.acm.org/award_winners/sifakis_1701095.cfm|sarlavha=Joseph Sifakis - A.M. Turing Award Winner|vebsayt=amturing.acm.org}}</ref> Fayl:Benabid June 2013.jpg|[[Alim Louis Benabid|Alim Louis Benabid]], neyroxirurg<ref>{{jurnal manbasi|doi=10.1016/S1474-4422(10)70291-X|pmid=21087740|title=Alim-Louis Benabid: Stimulation and serendipity|journal=The Lancet Neurology|volume=9|issue=12|pages=1152|year=2010|last1=Williams|first1=Ruth|s2cid=32024100}}</ref> Fayl:Aurélien Barrau.jpg|[[Aurélien Barrau|Aurélien Barrau]], [[Physicist|fizik]] va [[Philosopher|faylasuf]]<ref>(In French) {{veb manbasi|url=https://www.nationalgeographic.fr/environnement/2020/06/aurelien-barrau-il-faut-absolument-etre-alarmiste|sarlavha=Aurélien Barrau : "Il faut absolument être alarmiste"|vebsayt=www.nationalgeographic.fr|sana=29-iyun 2020-yil}}</ref> </gallery> == Manbalar == {{manbalar|30em}} == Havolalar == * {{Rasmiy sayt}}{{Official website}} [[Turkum:Fransiyadagi universitetlar]] s5aviak7tlyamqyirabj79poz8n6n5s Gluxovdagi Urush bolalariga yodgorlik 0 739089 6318269 2660362 2026-10-24T20:54:38Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318269 wikitext text/x-wiki '''Gluxovdagi Urush bolalariga yodgorlik''' — [[Ukraina|Ukrainaning]] [[Sumi viloyati]] Gluxov shahridagi [[Monument|yodgorlik]]<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.pomnite-nas.ru/mshow.php?s_OID=5821|sarlavha=Памятник детям войны 1941—1945 годов|kirish sanasi=2020-07-23|arxivsana=2020-08-15|arxivurl=https://web.archive.org/web/20200815180943/http://pomnite-nas.ru/mshow.php?s_OID=5821}}</ref>. 2007-yilda ochilgan. Kievo-Moskovskaya koʻchasidagi jamoat bogʻida oʻrnatilgan. Yodgorlikning beton stelaga oʻrnatilgan [[Barelef|barelyef]] qismida ikki oʻsmir: harbiy pilotkali va katta erkak kiyimini kiygan oʻgʻil bola va roʻmol bilan kesishtirib bogʻlangan qoʻgʻirchoqli qiz tasvirlangan. Ular Ulugʻ Vatan urushi yillarida bola boʻlganlarning ogʻir bolalik yillarining ramzidir. Barelyefning yuqori oʻng burchagida quyidagi ukraincha yozuv bor: ''"Diti viyni. 1941-1945"''. == Manbalar == {{manbalar}} <references group="" responsive="1"></references> == Havolalar == * [https://www.liveinternet.ru/users/4085298/post353010874 ПАМЯТНИКИ ДЕТЯМ ВОЙНЫ] * [https://web.archive.org/web/20200723083351/http://www.memory-tour.ru/memorial/57842 Мемориал-памятник детям войны 1941—1945 годов в городе Глухов] [[Turkum:Gluxov]] [[Turkum:Bolalar uchun yodgorliklar]] [[Turkum:Ukraina yodgorlikari]] 04jnddithnrwg4i4dmqe4bh209vd0n1 Gʻallakor-Avtomobilchi (futbol klubi) 0 743992 6318358 5392939 2026-10-25T04:26:01Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318358 wikitext text/x-wiki {{Futbol klubi |nomi = Gʻallaorol FK |amaldagi mavsum = |logotip = [[Fayl:FK G'ALLAKOR-BARSA.png|250px]] |toʻliq nomi = Gʻallaorol (futbol klubi) |laqabi = |asos solingan = [[2002]] |tugatilgan = |stadion = |maydon hajmi = |egasi = |prezidenti = |direktori = |bosh drektori = |murabbiyi = |sardori = |reytingi = |byudjeti = |musobaqasi = [[Oʻzbekiston Birinchi ligasi|Birinchi liga]] |mavsum = 2017 |mavqei = 16 |sayti = }} '''Gʻallaorol''' — [[Jizzax viloyati]]ning xuddi shu nomli shaxaridagi oʻzbek futbol klubi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/oz/news/gallakor-bu-jil-10-jillik-yubilejini-nishonlajdi|sarlavha="G'allakor" bu yil 10 yillik yubileyini nishonlaydi|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230508141852/https://championat.asia/oz/news/gallakor-bu-jil-10-jillik-yubilejini-nishonlajdi|arxivsana=2023-05-08|qaralgan sana=2023-05-08}}</ref> == Nomlari == * 2002-2008 — „Gʻallakor“. * 2009-2010 — „Dinamo- Gʻallakor“. * 2011-2014 — „Gʻallakor-Avtomobilchi“.<ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/oz/news/ikkinchi-bosqich-yakunlari-1-ochko-jiqqan-gallakor-avtomobilchi-haqida|sarlavha=Ikkinchi bosqich yakunlari. 1 ochko yiqqan “G'allakor-Avtomobilchi” haqida|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230508140512/https://championat.asia/oz/news/ikkinchi-bosqich-yakunlari-1-ochko-jiqqan-gallakor-avtomobilchi-haqida|arxivsana=2023-05-08|qaralgan sana=2023-05-08}}</ref> * 2015-2016 — „Gʻallakor-Barsa“. * 2017 — „Gʻallaorol“. == Tarixi == 2002-yilda tashkil etilgan. 2002-2003 va 2015—2016-yilgi mavsumlarda [[Oʻzbekiston ikkinchi ligasi|Oʻzbekiston Ikkinchi ligasida]] ishtirok etgan.<ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/oz/news/birinchi-liga-bitta-ojinda-9ta-gol-otkazib-yuborgan-gallakor-avtomobilchi-haqida|sarlavha=Birinchi liga. Bitta o'yinda 9ta (!) gol o'tkazib yuborgan “G'allakor-Avtomobilchi” haqida|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230508140350/https://championat.asia/oz/news/birinchi-liga-bitta-ojinda-9ta-gol-otkazib-yuborgan-gallakor-avtomobilchi-haqida|arxivsana=2023-05-08|qaralgan sana=2023-05-08}}</ref> 2004-2014 va 2017-yillarda [[Oʻzbekiston Birinchi ligasi|Birinchi ligada]] oʻynagan. <ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/oz/news/birinchi-liga-bu-jil-10-mavsumni-otkazadigan-gallakor-haqida|sarlavha=Birinchi liga. Bu yil 10 mavsumni o'tkazadigan "G'allakor" haqida|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230508140515/https://championat.asia/oz/news/birinchi-liga-bu-jil-10-mavsumni-otkazadigan-gallakor-haqida|arxivsana=2023-05-08|qaralgan sana=2023-05-08}}</ref> == Yutuqlari == [[Oʻzbekiston Birinchi ligasi|Birinchi ligada]] 7-oʻrin — 3 marta (2005, 2006, 2010). Jizzax viloyati kubogi sohibi (2024). == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20160428174106/http://footballfacts.ru/clubs/1410622-gallakoravtomobilchi-gallyaaral#tab49_1410622r Клуб в базе footballfacts] {{Oʻzbekiston Pro ligasi}} [[Turkum:Oʻzbekiston futbol klublari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbol klublari]] [[Turkum:2002-yilda tashkil etilgan futbol klublari]] tuv093xn6txhjcsu44rzekg70rtqbf9 Guliston (futbol klubi) 0 746732 6318328 6295484 2026-10-25T01:11:10Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318328 wikitext text/x-wiki {{Futbol klubi2 | clubname = Guliston FK | image = Guliston logo.jpg | fullname = Guliston futbol klubi | nickname = | founded = 1962 (2026-yilda qayta tashkil etildi)<ref>[https://pfl.uz/news/gulistonga-katta-futbolni-qaytarish-yolida-amaliy-harakatlar-boshlandi Gulistonga katta futbolni qaytarish yo‘lida amaliy harakatlar boshlandi]</ref> | stadium = [[Guliston Stadioni]] | capacity = 16.000 | owner = Sirdaryo viloyati hokimligi | chrtitle = Bosh direktori | chairman = [[Jahongir Jiyamurodov]] | mgrtitle = Bosh murabbiy | manager = [[Abbosbek Ergashev]] | league = | season = | current = | position = | website = | pattern_la1 = _bra16h | pattern_b1 = _bra16h | pattern_ra1 = _bra16h | pattern_sh1 = _southafrica15a | pattern_so1 = _southafrica15h | leftarm1 = FFFF00 | body1 = FFFF00 | rightarm1 = FFFF00 | shorts1 = FFFF00 | socks1 = FFFF00 | pattern_la2 = | pattern_b2 = _verona1415a | pattern_ra2 = | pattern_sh2 = _southafrica15h | pattern_so2 = _southafrica15a | leftarm2 = | body2 = | rightarm2 = | shorts2 = | socks2 = ffffff }} '''Guliston''' — Oʻzbekistondagi [[Guliston|shu nomdagi shaharning]] futbol klubi. 1962-yilda tashkil etilgan. 1969-yildan [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|SSSR]] chempionatining ikkinchi ligasida oʻynagan. Uy uchrashuvlarini „Guliston“ markaziy stadionida oʻtkazgan. == Tarixi == „Paxtachi“ futbol klubi [[Guliston|Guliston shahri]]da 1962-yilda tashkil topgan<ref>{{Cite web|url=http://www.rsssf.com/tableso/oezfound.html|title=Узбекистан — Таблиця дат заснування|accessdate=22 квітня 2016|archive-date=20 березня 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160320004923/http://www.rsssf.com/tableso/oezfound.html}}</ref>. 1969-yilda jamoa [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|SSSR]] chempionatining [[Oʻrta Osiyo]] guruhining „B“ toifasida debyut qildi. 1981-yilda jamoa ikkinchi divizion, 6-zonada 11-oʻrinni egalladi, ammo keyingi mavsumda klub yana professional musobaqalarda qatnashmadi. Futbol bo‘yicha [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|SSSR]] Ikkinchi quyi ligasining 9-zonasida 21-o‘rinni (26 jamoa ichida) egallagan. 1992-yilda klub nomini „Shifokor-Guliston“ deb oʻzgartirdi va Oʻzbekiston chempionatining Birinchi ligasida debyut qildi. Klub birinchi o‘rinni egallab, keyingi ikki mavsum davomida O‘zbekiston Oliy ligasida o‘ynadi. 1994-yilda oʻz nomini „Guliston“ deb oʻzgartirdi, lekin mavsumni oxirgi, 16-oʻrinda yakunladi va Birinchi ligaga tushib ketdi. 1999-yilda klub [[Oʻzbekiston ikkinchi ligasi|Oʻzbekiston chempionatining ikkinchi ligasi]]da ham oʻynagan<ref>{{Cite web|url=http://www.rsssf.com/tableso/oez-names.html|title=Узбекистан — Таблиця зміни назв клубів — RSSSF|accessdate=22 квітня 2016|archive-date=20 березня 2016|archive-url=https://web.archive.org/web/20160320004918/http://www.rsssf.com/tableso/oez-names.html}}</ref>. „Guliston“ Oʻzbekiston Oliy ligasida 4 mavsum oʻynadi: 1993, 1994, 2000 va 2003-yillarda. Klub 1992-yilda [[Oʻzbekiston Pro ligasi|Birinchi liga]]da gʻolib chiqdi va [[Futbol boʻyicha Oʻzbekiston chempionati — Superliga|Oʻzbekiston Oliy ligasiga]] yoʻl oldi. 2001-yilda „Guliston“ va „[[Yangiyer (futbol klubi)|Yangiyer]]“ klublari [[Sirdaryo]] viloyati vakili hisoblangan „Sirdaryo“ klubiga birlashdi. 2009-yildan klub yana „Guliston“ nomi ostida, „Yangiyer“ esa alohida jamoa sifatida oʻynadi. [[Futbol boʻyicha 2011-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi|2011-yilgi mavsum yakunida]] „Guliston“ futbol klubi Oliy ligaga chiqdi. Klub 2012-yilgi mavsum oldidan moliyaviy muammolar tufayli Oʻzbekiston Oliy ligasiga kira olmadi va uning oʻrniga „[[Qizilqum (futbol klubi)|Qizilqum Zarafshon]]“ klubi tayinlandi<ref>[http://www.uzdaily.com/articles-id-17012.htm „Gulistan“ ne bude vistupati v Oliy Lіzі] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20160604184642/https://www.uzdaily.com/articles-id-17012.htm |date=2016-06-04 }}</ref>. 2011-yil 19-dekabrda [[Aleksandr Mochinov]] klubga yangi bosh murabbiy etib tayinlandi<ref>"[http://www.uzdaily.com/articles-id-17012.htm Gulistan not to play in Oliy Liga] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20160604184642/https://www.uzdaily.com/articles-id-17012.htm|date=4 June 2016}}. Uzdaily.com, 7 January 2012.</ref>. Birinchi liganing 2012-yilgi mavsumi yakunida „Guliston“ klubi oʻz divizionida ikkinchi oʻrinni qoʻlga kiritib, yana Oʻzbekiston Oliy ligasiga yoʻl oldi<ref>{{Veb manbasi |url=https://stadion.uz/news/detail/38938 |sarlavha=«Гулистон» — Олий лигада! |arxivurl=https://web.archive.org/web/20231029183928/https://stadion.uz/news/detail/38938 |arxivsana=2023-10-29 |qaralgan sana=2023-10-29 }}</ref>. 2013-yilni „Guliston“ jamoasi yaxshi boshlagan edi<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/ru/news/olij-liga-2013-yakunlari-gulistonning-eng-eng-englari |sarlavha=Олий лига-2013 якунлари. "Гулистон"нинг энг, энг, энг...лари |sana=2013/11/28}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/oz/news/birinchi-davra-statistikasi-tomoshabin-toplash-bojicha-peshqadam-bolgan-guliston-haqida|sarlavha=Birinchi davra statistikasi. Tomoshabin to'plash bo'yicha peshqadam bo'lgan "Guliston" haqida|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230528123305/https://championat.asia/oz/news/birinchi-davra-statistikasi-tomoshabin-toplash-bojicha-peshqadam-bolgan-guliston-haqida|arxivsana=2023-05-28|qaralgan sana=2023-05-28}}</ref>, ammo mavsumni 13-oʻrinda yakunladi va Birinchi ligaga tushib ketdi<ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/oz/news/guliston-yana-birinchi-ligada-ojnajdi|sarlavha="Guliston" yana birinchi ligada o'ynaydi|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230528123305/https://championat.asia/oz/news/guliston-yana-birinchi-ligada-ojnajdi|arxivsana=2023-05-28|qaralgan sana=2023-05-28}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/oz/news/olij-liga-2013-yakunlari-guliston-futbolchilari-haqida|sarlavha=Oliy liga-2013 yakunlari. "Guliston" futbolchilari haqida|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230528123310/https://championat.asia/oz/news/olij-liga-2013-yakunlari-guliston-futbolchilari-haqida|arxivsana=2023-05-28|qaralgan sana=2023-05-28}}</ref>. Klub Bosh [[Murabbiy (futbol)|murabbiyi]] [[Baxtiyor Ashurmatov]] 2013-yil dekabr oyida klubni tark etgan. == Nomlari == * 1969—1991 — „Paxtachi“. * 1974— „Motor“. * 1992—1993 — „Shifokor“. * 1994—2004 — „Guliston“. * 2005—2008 — „Sirdaryo“. * 2009—2014 — „Guliston“. * 2026-yildan — „Guliston“ == Liga tarixi == {| class="wikitable mw-collapsible mw-collapsed" align="center" cellspacing="0" cellpadding="3" style="border:1px solid #AAAAAA;font-size:90%" ! rowspan="2" |Mavsum ! colspan="9" |Liga ! rowspan="2" |[[Oʻzbekiston Kubogi]] ! colspan="2" |Eng yaxshi toʻpurarlar ! rowspan="2" |Murabbiy |- !Divizion !Oʻrin !Oʻ !Gʻ !D !M !UG !OʻG !O !Ism !Liga |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 1992-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|1992]] | rowspan="1" |[[Oʻzbekiston Birinchi ligasi|Birinchi liga]] | bgcolor="lightgreen" |'''1''' | align="center" |30 | align="center" |21 | align="center" |5 | align="center" |4 | align="center" |72 | align="center" |24 | align="center" |'''47''' | align="center" |Nimchorak final | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 1993-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi|1993]] | rowspan="2" |Oliy liga | align="center" |'''14''' | align="center" |30 | align="center" |8 | align="center" |3 | align="center" |19 | align="center" |37 | align="center" |76 | align="center" |'''19''' | align="center" |R32 | align="left" |{{flagicon|UZB}} Rinat Sayfutdinov | align="center" |6 | align="left" |{{flagicon|UZB}} Rizo Malayev |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 1994-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi|1994]] | align="center" |'''16''' | align="center" |30 | align="center" |6 | align="center" |2 | align="center" |22 | align="center" |16 | align="center" |64 | align="center" |'''14''' | align="center" |R32 | align="left" |{{flagicon|UZB}} Vladimir Karnauxov | align="center" |6 | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 1995-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|1995]] | rowspan="4" |[[Oʻzbekiston Birinchi ligasi|Birinchi liga]] | align="center" |'''21''' | align="center" |26 | align="center" |9 | align="center" |10 | align="center" |7 | align="center" |37 | align="center" |30 | align="center" |'''37''' | align="center" |R32 | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 1996-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|1996]] | align="center" |'''15''' | align="center" |52 | align="center" |20 | align="center" |11 | align="center" |21 | align="center" |87 | align="center" |77 | align="center" |'''71''' | align="center" |FR* | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 1997-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|1997]] | align="center" |'''9''' | align="center" |42 | align="center" |20 | align="center" |3 | align="center" |19 | align="center" |80 | align="center" |37 | align="center" |'''63''' | align="center" |R32 | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 1998-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|1998]] | align="center" |'''20''' | align="center" |38 | align="center" |4 | align="center" |2 | align="center" |32 | align="center" |30 | align="center" |118 | align="center" |'''14''' | align="center" |PR | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 1999-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|1999]] | rowspan="1" |[[Oʻzbekiston ikkinchi ligasi|Ikkinchi liga]] | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2000-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi|2000]] | rowspan="1" |Oliy liga | align="center" |'''18''' | align="center" |38 | align="center" |8 | align="center" |7 | align="center" |23 | align="center" |39 | align="center" |70 | align="center" |'''31''' | align="center" | - | align="left" |{{flagicon|UZB}} [[Zokir Berdiqulov]] | align="center" |9 | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2001-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2001]] | rowspan="2" |Birinchi liga | align="center" |'''4''' | align="center" |32 | align="center" |19 | align="center" |5 | align="center" |8 | align="center" |47 | align="center" |23 | align="center" |'''62''' | align="center" | - | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2002-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2002]] | bgcolor="lightgreen" |'''1''' | align="center" |22 | align="center" |24 | align="center" |4 | align="center" |4 | align="center" |68 | align="center" |22 | align="center" |'''76''' | align="center" |R32 | align="left" |{{flagicon|UZB}} [[Vladimir Gavrilov]] | align="center" |18 | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2003-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi|2003]] | rowspan="1" |Oliy liga | align="center" |'''16''' | align="center" |30 | align="center" |6 | align="center" |3 | align="center" |21 | align="center" |22 | align="center" |65 | align="center" |'''21''' | align="center" |GS | align="left" |{{flagicon|UZB}} Murod Jalilov | align="center" |4 | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2004-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2004]] | rowspan="3" |Birinchi liga | align="center" |'''4''' | align="center" |40 | align="center" |22 | align="center" |9 | align="center" |9 | align="center" |82 | align="center" |46 | align="center" |'''75''' | align="center" |R16 | align="left" | | align="center" |7 | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2005-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2005]] | align="center" |'''15''' | align="center" |34 | align="center" |10 | align="center" |4 | align="center" |20 | align="center" |50 | align="center" |56 | align="center" |'''34''' | align="center" |GS | align="left" |{{flagicon|UZB}} Akmal Suyarov | align="center" |15 | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2006-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2006]] | align="center" |'''20''' | align="center" |38 | align="center" |6 | align="center" |3 | align="center" |29 | align="center" |36 | align="center" |99 | align="center" |'''15''' | align="center" |R32 | align="left" |{{flagicon|UZB}} Joʻrabek Doʻsmatov {{flagicon|UZB}} Xurshid Yoʻldoshev | align="center" |7 | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2007-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2007]] | rowspan="3" |Ikkinchi liga | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2008-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2008]] | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2009-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2009]] | bgcolor="lightgreen" |'''1''' | align="center" |4 | align="center" |4 | align="center" |0 | align="center" |0 | align="center" |16 | align="center" |1 | align="center" |'''12''' | align="center" | - | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2010-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2010]] | rowspan="3" |Birinchi liga | align="center" |'''3''' | align="center" |30 | align="center" |18 | align="center" |3 | align="center" |9 | align="center" |59 | align="center" |31 | align="center" |'''57''' | align="center" |[[2011 Uzbekistan Cup#First Round|FR]] | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2011-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2011]] | bgcolor="lightgreen" |'''2''' | align="center" |30 | align="center" |19 | align="center" |8 | align="center" |3 | align="center" |56 | align="center" |21 | align="center" |'''65''' |[[2011 Uzbekistan Cup#Bracket|R16]] | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2012-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2012]] | bgcolor="lightgreen" |'''2''' | align="center" |30 | align="center" |20 | align="center" |5 | align="center" |5 | align="center" |69 | align="center" |41 | align="center" |'''65''' |[[2012 Uzbekistan Cup#Bracket|R16]] | align="left" | | align="center" | | align="left" |{{flagicon|UZB}} [[Baxtiyor Ashurmatov]] |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2013-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi|2013]]<ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/oz/news/olij-liga-2013-yakunlari-eng-kop-gol-otkazib-yuborgan-guliston|sarlavha=Oliy liga-2013 yakunlari. Eng ko'p gol o'tkazib yuborgan - "Guliston"|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230528123305/https://championat.asia/oz/news/olij-liga-2013-yakunlari-eng-kop-gol-otkazib-yuborgan-guliston|arxivsana=2023-05-28|qaralgan sana=2023-05-28}}</ref> | align="center" |[[Oʻzbekiston Superligasi|Oliy liga]] | align="center" |'''13''' | align="center" |26 | align="center" |6 | align="center" |2 | align="center" |18 | align="center" |28 | align="center" |62 | align="center" |'''20''' |[[2013 Uzbekistan Cup#Bracket|1/4]] | align="left" |{{flagicon|UZB}} [[Muydin Mamazulunov]] |10 | align="left" |{{flagicon|UZB}} [[Baxtiyor Ashurmatov]] |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2014-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2014]] | align="center" |[[Oʻzbekiston Pro ligasi|Birinchi liga]] | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2015-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2015]] | rowspan="11" |Ikkinchi liga | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2016-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2016]] | | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2017-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2017]] | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2018-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2018]] | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2019-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2019]] | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2020-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2020]] | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2021-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2021]] | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2022-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2022]] | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2023-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2023]] | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2024-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2024]] | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | |- | align="center" |[[Futbol boʻyicha 2025-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi|2025]] | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | |- | align="center" |2026 | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="center" | | align="left" | | align="center" | |} == Yutuqlar == * [[Oʻzbekiston Pro ligasi]] chempioni: (2) 1992, 2002 * [[Oʻzbekiston Pro ligasi]] Ikkinchi oʻrin: (2) 2011, 2012 * [[Turkmaniston Prezidenti kubogi]] toʻrtinchi oʻrin: 2000 == Tarkibi == === Birinchi jamoa tarkibi === {{updated|2026-yil 15-mart holatiga koʻra}}<ref>[https://storage.yandexcloud.net/pfluz/match/65fde57c-d676-46bd-9ed1-ae4fed76a589-5fdb763f-2f76-4b4a-a6e6-c0f311d8fab5.pdf GULISTON 2026 TARKIBI] {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> <!----------------------------- TAHRIR QILISHDAN OLDIN AVVAL USHBU XATNI OʻQING ---------------------------------- – Yangi futbolchilarni klub veb-sayti orqali rasman eʼlon qilishdan oldin, jumladan, tibbiy koʻrikdan oʻtish va shartnoma imzolashdan oldin qoʻshmang. Kelishilgan transfer narxi futbolchining imzo chekishini anglatmaydi. - Oʻyinchilarni klubdan ketishi rasman eʼlon qilinmaguncha olib tashlamang. - Andijon FKda rasmiy veb-saytida maʼlum boʻlmaguncha, tarkib raqamlarini qoʻshmang yoki oʻzgartirmang. - Faqat asosiy jamoaning bir qismi boʻlishi mumkin boʻlgan oʻyinchilarni qoʻshing – Bu Vikipediya, futbol gazetasi emas. Tasdiqlanmagan va ishonchsiz, tasdiqlanmagan manbasiz hamma narsa olib tashlanadi ----------------------------------------------------------------------------> {{Fs start}} {{Fs player|no=1 |pos=GK|nat=UZB|name=[[Azamat Ahmedov]]}} {{Fs player|no=2 |pos=DF|nat=UZB|name=Xurshid Odiljonov}} {{Fs player|no=3 |pos=DF|nat=UZB|name=[[Asliddin Ismoilov]]}} {{Fs player|no=4 |pos=DF|nat=UZB|name=Javohir Nazarqulov}} {{Fs player|no=5 |pos=MF|nat=UZB|name=Ozodbek Rajabov}} {{Fs player|no=6 |pos=DF|nat=UZB|name=Zuhriddin Ibodullayev}} {{Fs player|no=7 |pos=MF|nat=UZB|name=[[Muhammad Isayev]]}} {{Fs player|no=8 |pos=MF|nat=UZB|name=Bunyod Shodiyev}} {{Fs player|no=9 |pos=FW|nat=UZB|name=Alisher Sobirjonov}} {{Fs player|no=10|pos=FW|nat=UZB|name=[[Shohnazar Norbekov]]}} {{Fs player|no=11|pos=MF|nat=UZB|name=[[Azamat Abduhalilov]]}} {{Fs player|no=12|pos=GK|nat=UZB|name=[[Sarvar Husanov]]}} {{Fs player|no=13|pos=GK|nat=UZB|name=Asadbek Ergashev}} {{Fs mid}} {{Fs player|no=TBD|pos=MF|nat=UZB|name=Sanjar Yorbekov}} {{Fs player|no=15|pos=FW|nat=UZB|name=[[Behruz Abdullayev]]}} {{Fs player|no=TBD|pos=MF|nat=UZB|name=Otabek Ismatullayev}} {{Fs player|no=17|pos=DF|nat=UZB|name=[[Ixtiyor Toshpoʻlatov]]}} {{Fs player|no=TBD|pos=MF|nat=UZB|name=[[Isroil Malikov]]}} {{Fs player|no=19|pos=DF|nat=UZB|name=[[Shahzod Gʻofurbekov]]}} {{Fs player|no=20|pos=DF|nat=UZB|name=Otabek Kabulov}} {{Fs player|no=21|pos=MF|nat=UZB|name=[[Asilbek Umurzoqov]]}} {{Fs player|no=22|pos=DF|nat=UZB|name=Azimjon Mamatqulov}} {{Fs player|no=23|pos=MF|nat=UZB|name=[[Turdibek Omonov]]}} {{Fs player|no=24|pos=MF|nat=UZB|name=Bobur Yorbekov}} {{Fs player|no=25|pos=FW|nat=UZB|name=Shohjahon Yunusov}} {{Fs end}} == Klub hodimlari == === Hozirgi murabbiylar shtabi === {| class="wikitable" !Lavozim !Xodimlar |- |Bosh murabbiy |{{Flagicon|UZB}} [[Abbosbek Ergashev]] |- |Bosh murabbiy yordamchisi |{{Flagicon|UZB}} [[Abbosbek Mahstaliyev]]<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/abbosbek-maxstaliev-guliston-jamoasi-yordamchi-murabbiyi |sarlavha=Аббосбек Махсталиев — «Гулистон» жамоаси ёрдамчи мураббийи. |sana=2026-yil 4-mart}}</ref> |- |Fitnes murabbiyi |{{Flagicon|UZB}} [[Zafar Qoraqulov]] |} {{refbegin}} *Oxirgi yangilangan: 2025-yil 19-dekabr *Manba: {{refend}} === Boshqaruv hodimlari === {| class="wikitable" !Lavozim !Xodimlar |- |Prezident |[[Oybek Ashurmatov]] |- |Bosh direktor |[[Jahongir Jiyamurodov]]<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/395235?utm_source=telegram&utm_medium=championatasia |sarlavha=Жаҳонгир Жиямуродов — "Гулистон" бош директори. |sana=2026-yil 23-fevral}}</ref> |} {{refbegin}} * Oxirgi yangilangan: 2025-yil 19-dekabr * Manba: {{refend}} == Boshqaruv tarixi == {| class="wikitable" !Ism !Davr |- |{{flagicon|SSSR}} [[Mannop Yoqubov]] |1970 |- |{{flagicon|SSSR}} [[Vitaliy Suyunov]] |1973 |- |{{flagicon|SSSR}} [[Vladimir Desyatchikov]] |1974—1981 |- |{{flagicon|UZB}} Rizo Malayev |1991—1993 |- |{{flagicon|UZB}} Viktor Remesnik |1995 |- |{{flagicon|UZB}} [[Murod Otajonov]] | |- |{{flagicon|UZB}} [[Aleksandr Lushan]] |2011 |- |{{flagicon|UZB}} [[Aleksandr Mochinov]] |2011 |- |{{flagicon|UZB}} Zohd Nurmatov |2012 |- |{{flagicon|UZB}} [[Baxtiyor Ashurmatov]] |2012—2013 |- |{{flagicon|UZB}} Bobur Mirzousmonov |2014<ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/oz/news/gulistonni-bobur-mirzousmonov-boshqarib-turadi|sarlavha="Guliston"ni Bobur Mirzousmonov boshqarib turadi|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230528123308/https://championat.asia/oz/news/gulistonni-bobur-mirzousmonov-boshqarib-turadi|arxivsana=2023-05-28|qaralgan sana=2023-05-28}}</ref> |- |{{flagicon|UZB}} Abbosbek Ergashev |2025—hozirgacha<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/guliston-jamoasiga-bosh-murabbiy-tayinlandi |sarlavha="Гулистон" жамоасига бош мураббий тайинланди |sana=2026-yil 24-fevral}}</ref> |} == Manbalar == {{Manbalar|2}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20130729215052/http://www.fcguliston.uz/ Guliston futbol klubi] Rasmiy sayti * [https://web.archive.org/web/20230528121403/https://footballfacts.ru/club/9036-pahtachigulistan Guliston futbol klubi] Footballfacts saytida * [https://int.soccerway.com/teams/uzbekistan/gulistan-2009/ Guliston futbol klubi] Soccerway saytida {{Guliston futbol klubi tarkibi}} [[Turkum:Guliston PFK]] [[Turkum:Oʻzbekiston futbol klublari]] [[Turkum:Oʻzbekiston SSR futbol klublari]] [[Turkum:Sirdaryo viloyati futbol klublari]] [[Turkum:Gulistonda sport]] [[Turkum:1962-yilda tashkil etilgan futbol klublari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbol klublari]] mug7iwoxuxw0lcohnue6ltbi247wgs1 Haswell (mikroarxitektura) 0 747475 6318459 5919054 2026-10-25T08:11:31Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318459 wikitext text/x-wiki '''Haswell''' – [[Intel]] tomonidan Ivy Bridgening “toʻrtinchi avlod yadrosi” vorisi sifatida ishlab chiqilgan [[protsessor]] mikroarxitekturasining kod nomi (bu [[Sandy Bridge|Sandy Bridge mikroarxitekturasining]] qisqarishi/belgisidir).<ref>{{veb manbasi|url=http://www.intel.com/idf/us/fall2008/highlights/bio_popup_kumar.htm?iid=SEARCH|sarlavha=Intel Developer Forum|nashriyot=[[Intel]]|ish=Intel.com|kirish sanasi=2012-01-04}}</ref> Intel ushbu mikroarxitekturaga asoslangan [[protsessor]]larni 2013-yil 4-iyun kuni Computex Taipei 2013 koʻrgazmasida<ref>{{yangiliklar manbasi |last=Moorhead |first=Patrick |date=4-iyun 2013-yil |title=Intel's Newest Core Processors: All About Graphics And Low Power |work=Forbes |url=https://www.forbes.com/sites/patrickmoorhead/2013/06/04/intels-newest-core-processors-all-about-graphics-and-low-power/}}</ref> rasman e’lon qildi, ayni paytda 2011-yilda Intel Developer Forumida ishlaydigan Haswell chipi ham namoyish etildi.<ref>{{veb manbasi|muallif=Crothers|ism=Brooke|url=http://news.cnet.com/8301-13924_3-20106098-64/haswell-chip-completes-ultrabook-revolution/?tag=mncol;posts|sarlavha=Haswell chip completes Ultrabook 'revolution'|nashriyot=News.cnet.com|sana=2011-09-14|kirish sanasi=2012-01-04}}</ref> 22&nbsp;nm jarayondan foydalanadigan Haswell bilan<ref name="Haswell">{{veb manbasi|url=http://www.canardplus.com/dossier-35-200-processeur_de_nehalem_a_haswell.html|arxivurl=https://web.archive.org/web/20110718125008/http://www.x86-secret.com/dossier-35-200-Processeur_de_Nehalem_a_Haswell.html|sarlavha=IDF 2008 Shanghai : Compte-rendu Processeur : de Nehalem à Haswell|nashriyot=x86 Secret|kirish sanasi=2012-01-04|arxivsana=2011-07-18}}</ref> Intel shuningdek, “U” qoʻshimchasi bilan belgilangan konvertatsiya qilinadigan yoki “gibrid” ultrabuklar uchun moʻljallangan kam quvvatli protsessorlarni taqdim etdi. Haswell protsessorlari Intel 8 Series chipsetlari, Intel 9 seriyali chipsetlari va Intel C220 seriyali chipsetlar bilan birgalikda ishlatiladi. 2021-yildan boshlab Pentium G3420 protsessorlaridan kamida bittasi Haswell asosidagi protsessor sotilmoqda.<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Haswell is back: Intel reverses decision to discontinue 22nm Pentium CPUs|url=https://www.techspot.com/news/83078-haswell-back-intel-reverses-decision-discontinue-22nm-pentium.html|kirish sanasi=2021-04-12|ish=TechSpot|til=en-US}}</ref><ref>{{veb manbasi|muallif=Shilov|ism=Anton|sarlavha=Intel Un-Discontinues Pentium G3420 'Haswell' CPU|url=https://www.anandtech.com/show/15211/intel-undiscontinues-pentium-g3420-haswell-cpu-because-people-need-it|kirish sanasi=2021-04-12|ish=www.anandtech.com|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2022-07-06|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220706214350/https://www.anandtech.com/show/15211/intel-undiscontinues-pentium-g3420-haswell-cpu-because-people-need-it}}</ref> == Dizayni == Haswell arxitekturasi takomillashtirilgan 22&nbsp;nm tranzistorda FinFET (tekis boʻlmagan, “3D”) tranzistorlariga oʻtishdan quvvatni tejash va ishlash afzalliklarini optimallashtirish uchun maxsus ishlab chiqilgan<ref>{{veb manbasi|url=http://www.pcper.com/reviews/Processors/IDF-2012-Intel-Haswell-Architecture-Revealed|sarlavha=IDF 2012: Intel Haswell Architecture Revealed|nashriyot=PC Perspective|muallif=Shrout|ism=Ryan|sana=11-sentabr 2012-yil}}</ref>. Haswell uchta asosiy shaklda ishga tushirildi:<ref>{{veb manbasi|url=http://www.techpowerup.com/177817/Intel-Haswell-and-Broadwell-Silicon-Variants-Detailed.html|sarlavha=Intel Haswell and Broadwell Silicon Variants Detailed|nashriyot=techPowerUp|sana=2012-12-26|kirish sanasi=2013-10-12}}</ref> * Desktop versiyasi (LGA 1150 soket va LGA 2011-v3 soket): ''Haswell-DT'' * Mobil/noutbuk versiyasi (PGA soket): ''Haswell-MB'' * BGA versiyasi: ** 47&nbsp;W va 57&nbsp;W TDP sinflari: ''Haswell-H'' (“All-in-one” tizimlari, Mini-ITX form faktorli anakartlar va boshqa kichik hajmli formatlar uchun) ** 13.5&nbsp;Vt va 15&nbsp;W TDP sinflari (MCP): ''Haswell-ULT'' (Intel UltraBook platformasi uchun) ** 10&nbsp;W TDP klassi (SoC): ''Haswell-ULX'' (planshetlar va baʼzi UltraBook-sinf ilovalari uchun) === Eslatmalar === * ULT = ''Ultra past TDP''; ULX = ''Ultra past eXtreme'' TDP * Faqat maʼlum toʻrt yadroli variantlar va BGA R-seriyali zaxiralarni saqlash birliklari (SKU) GT3e (Intel Iris Pro 5200) oʻrnatilgan grafikasini oladi. Boshqa barcha modellarda GT3 (Intel HD 5000 yoki Intel Iris 5100), GT2 (Intel HD 4200, 4400, 4600, P4600 yoki P4700) yoki GT1 (Intel HD Graphics) oʻrnatilgan grafiklar mavjud.<ref>{{veb manbasi|url=http://www.anandtech.com/show/6926/intel-iris-iris-pro-graphics-haswell-gt3gt3e-gets-a-brand|sarlavha=Intel Iris & Iris Pro Graphics: Haswell GT3/GT3e Gets a Brand|sana=2013-05-01|kirish sanasi=2013-10-22|muallif=Anand Lal Shimpi|nashriyot=[[AnandTech]]|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2016-04-09|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160409180114/http://www.anandtech.com/show/6926/intel-iris-iris-pro-graphics-haswell-gt3gt3e-gets-a-brand}}</ref> Qoʻshimcha maʼlumot olish uchun Intel HD va Iris Graphicsʼga qarang. * Planshet va UltraBook platformalarining kam quvvat talablari tufayli Haswell-ULT va Haswell-ULX faqat ikki yadroli konfiguratsiyalarda mavjud. Boshqa barcha versiyalar ikki yoki toʻrt yadroli variantlar sifatida keladi. Ivy Bridge bilan solishtirganda: * Taxminan 8% tezroq vektorni qayta ishlash<ref name="vs">{{veb manbasi|muallif=Shvets|ism=Gennadiy|sarlavha=Intel Core i5-3570K vs i5-4670K|url=http://www.cpu-world.com/Compare/579/Intel_Core_i5_i5-3570K_vs_Intel_Core_i5_i5-4670K.html|kirish sanasi=23-iyul 2013-yil|sana=9-iyul 2013-yil}}</ref> * 5% gacha koʻproq bir oqimli ishlash * 6% yuqori koʻp tarmoqli ishlash * Haswellning desktop variantlari yuk ostida Ivy Bridgega qaraganda 8% dan 23% gacha koʻproq quvvat sarflaydi.<ref name="vs" /><ref>{{veb manbasi|url=http://www.xbitlabs.com/articles/cpu/display/core-i7-4770k_11.html|sarlavha=Intel Core i7-4770K CPU Review. Intel Haswell for Desktops: Ruin of Our Hopes?. Page 11|nashriyot=X-bit labs|kirish sanasi=2013-10-12}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=https://translate.google.com/translate?sl=auto&tl=en&js=n&prev=_t&hl=en&ie=UTF-8&u=http%3A%2F%2Fwww.inpai.com.cn%2Fdoc%2Fhard%2F198653_34.htm&act=url|sarlavha=Google Translate|ish=Translate.Google.com|kirish sanasi=2014-01-16}}</ref> * Protsessorning ketma-ket ishlashining 6% ga oʻsishi (har bir yadro uchun sakkizta bajarish porti oltitaga nisbatan)<ref name="vs" /> * Integratsiyalashgan HD4000 GPU (Haswell HD4600 va Ivy Bridge’ga oʻrnatilgan Intel HD4000) ga nisbatan unumdorlikni 20% gacha oshirish<ref name="vs" /> * Umumiy samaradorlik oʻrtacha 3% ni tashkil qiladi<ref name="vs" /> * Taxminan 15&nbsp;°C Ivy Bridgedan issiqroq, soat chastotalari esa 4,6&nbsp;GHz dan yuqoriga erishish mumkin<ref>{{veb manbasi|url=http://www.pcpro.co.uk/news/382267/intel-haswell-hotter-and-slower-than-expected|sarlavha=Intel Haswell hotter and slower than expected|nashriyot=PC Pro|kirish sanasi=2013-10-12}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://www.bit-tech.net/news/hardware/2013/06/06/haswell-heat/|sarlavha=Haswell heat surprises system builders|ish=bit-tech|kirish sanasi=13-sentabr 2014-yil}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://www.xbitlabs.com/news/cpu/display/20130606231316_Retail_Versions_of_Intel_Core_i_Haswell_Are_Hotter_and_Slower_Than_Expected_Report.html|sarlavha=Retail Versions of Intel Core i "Haswell" Are "Hotter and Slower" Than Expected&nbsp;– Report|kirish sanasi=13-sentabr 2014-yil}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://www.xbitlabs.com/articles/cpu/display/core-i7-4770k_12.html|sarlavha=Intel Core i7-4770K CPU Review. Intel Haswell for Desktops: Ruin of Our Hopes?. Page 12|kirish sanasi=13-sentabr 2014-yil}}</ref><ref>{{veb manbasi|muallif=Koen Crijns|url=http://us.hardware.info/reviews/4855/9/workshop-how-to-overclock-haswell-processors-in-practice|sarlavha=Workshop: How to overclock Haswell processors&nbsp;— In practice|nashriyot=Us.hardware.info|sana=2013-10-21|kirish sanasi=2014-04-02|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2014-10-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20141029115939/http://us.hardware.info/reviews/4855/9/workshop-how-to-overclock-haswell-processors-in-practice}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://www.anandtech.com/show/7063/overclocking-haswell-on-asus-8series-motherboards-video|sarlavha=<nowiki>Overclocking Haswell on ASUS' 8-Series Motherboards [video</nowiki>&#93;|nashriyot=AnandTech|sana=2013-06-12|kirish sanasi=2014-04-02|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2014-04-03|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140403102446/http://anandtech.com/show/7063/overclocking-haswell-on-asus-8series-motherboards-video}}</ref> == Texnologiyasi == === Ivy Bridgedan olingan xususiyatlar === * 22&nbsp;nm ishlab chiqarish jarayoni<ref name="Haswell"/> * 3D FinFET tranzistorlari<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Haswell: 4th Gen Intel HD Graphics - All's Well for the new IGP?|url=http://www.hardwarezone.com.sg/feature-haswell-4th-gen-intel-hd-graphics-alls-well-new-igp|nashriyot=Hardware Zone|kirish sanasi=2-avgust 2015-yil}}</ref> * 1,5 K saqlashga qodir mikro-operatsiya keshi (Uop Cache), mikro-operatsiyalar (taxminan 6&nbsp;KB hajmida)<ref name="anandtech-haswell">{{veb manbasi|url=http://www.anandtech.com/show/6355/intels-haswell-architecture/6|sarlavha=Intel's Haswell Architecture Analyzed|sana=2012-10-05|kirish sanasi=2013-10-20|muallif=Anand Lal Shimpi|nashriyot=[[AnandTech]]|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2013-06-28|arxivurl=https://archive.today/20130628103529/http://www.anandtech.com/show/6355/intels-haswell-architecture/6}}</ref> * 14-19 bosqichli yoʻriqnoma quvuri, mikro-operatsiya keshining urishi yoki oʻtkazib yuborilishiga qarab (oldingi [[Sandy Bridge]] mikroarxitekturasida qoʻllangan yondashuv)<ref name="anandtech-haswell" /> * OoO oynasini 168 dan 192 gacha yaxshilash<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Haswell - Microarchitectures - Intel - WikiChip|url=https://en.wikichip.org/wiki/intel/microarchitectures/haswell_(client)|kirish sanasi=2021-01-19|ish=en.wikichip.org|til=en|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2022-08-09|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220809200401/https://en.wikichip.org/wiki/intel/microarchitectures/haswell_%28client%29}}</ref> * 28/mavzudan 56 tagacha navbatni ajratish * Asosiy variantlar toʻrt yadroli.<ref name="softpedia">{{veb manbasi|url=http://news.softpedia.com/news/Intel-2013-Haswell-CPUs-Get-Detailed-in-Series-of-Leaked-Slides-233364.shtml|sarlavha=Intel 2013 Haswell CPUs Get Detailed in Series of Leaked Slides|sana=9-noyabr 2011-yil|nashriyot=Softpedia|kirish sanasi=2012-01-04}}</ref> * Ikki kanalli [[DDR3 SDRAM|DDR3/DDR3L]] xotira uchun mahalliy yordam,<ref>{{veb manbasi|url=http://media.bestofmicro.com/Intel-CPU-Haswell-LGA1150-iGPU,R-J-326287-13.jpg|sarlavha=Haswell|format=slide|nashriyot=Intel|kirish sanasi=2012-02-15|arxivsana=2012-09-15|arxivurl=https://web.archive.org/web/20120915235424/http://media.bestofmicro.com/Intel-CPU-Haswell-LGA1150-iGPU,R-J-326287-13.jpg}}</ref> 32 GB [[Tezkor xotira|RAM]] gacha&nbsp;LGA&nbsp;1150 varianti * 64&nbsp;KB (32&nbsp;KB yoʻriqnomasi + 32&nbsp;KB Data) L1 kesh va har bir yadro uchun 256&nbsp;KB L2 kesh<ref>{{veb manbasi|format=blog|url=http://www.anandtech.com/show/6263/intel-haswell-architecture-disclosure-live-blog|sarlavha=Intel Haswell Architecture Disclosure: Live Blog|iqtibos=01:58PM&nbsp;– Same sizes L1/L2 caches as SNB/IVB|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2015-07-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150720213959/http://www.anandtech.com/show/6263/intel-haswell-architecture-disclosure-live-blog}}</ref> * Jami 16 PCI Express&nbsp;LGA boʻyicha 3,0 qator&nbsp;1150 ta variant<ref>{{veb manbasi|muallif=Edwards|ism=Nathan|sarlavha=Theoretical vs. Actual Bandwidth: PCI Express and Thunderbolt|url=http://www.tested.com/tech/457440-theoretical-vs-actual-bandwidth-pci-express-and-thunderbolt/|nashriyot=Tested|kirish sanasi=2-avgust 2015-yil|arxivsana=2020-10-07|arxivurl=https://web.archive.org/web/20201007003716/https://www.tested.com/tech/457440-theoretical-vs-actual-bandwidth-pci-express-and-thunderbolt/}}</ref> [[Fayl:Fully_Integrated_Voltage_Regulator.svg|thumb|Haswell, toʻliq integratsiyalangan kuchlanish regulyatoriga ega.]] ==== Markaziy protsessor ==== * Kengroq yadro:<ref>{{veb manbasi|url=https://www.anandtech.com/show/6355/intels-haswell-architecture/8|sarlavha=Intel's Haswell Architecture Analyzed: Building a New PC and a New Intel|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2022-07-06|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220706214408/https://www.anandtech.com/show/6355/intels-haswell-architecture/8}}</ref> toʻrtinchi arifmetik mantiq birligi (ALU), uchinchi manzilni yaratish birligi (AGU),<ref>{{veb manbasi|url=http://www.realworldtech.com/haswell-cpu/6/|sarlavha=Intel's Haswell CPU Microarchitecture|muallif=Kanter|ism=David|sana=2012-11-13|ish=Real World Technologies|til=en-US|kirish sanasi=2017-04-07}}</ref><ref>{{jurnal manbasi|last=Jain|first1=Tarush|last2=Agrawal|first2=Tanmay|year=2013|title=The Haswell Microarchitecture - 4th Generation Processor|url=http://www.ijcsit.com/docs/Volume%204/vol4Issue3/ijcsit2013040321.pdf|journal=International Journal of Computer Science and Information Technologies|volume=4|issue=3|pages=477–480|issn=0975-9646}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://www.hotchips.org/wp-content/uploads/hc_archives/hc25/HC25.80-Processors2-epub/HC25.27.820-Haswell-Hammarlund-Intel.pdf|sarlavha=Fourth-Generation Intel Core Processor, codenamed Haswell|sana=August 2013|kirish sanasi=2014-12-08|muallif=Per Hammarlund|ish=hotchips.org|arxivsana=2016-07-05|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160705081212/http://www.hotchips.org/wp-content/uploads/hc_archives/hc25/HC25.80-Processors2-epub/HC25.27.820-Haswell-Hammarlund-Intel.pdf}}</ref> ikkinchi filialni bajarish birligi (BEU), chuqurroq buferlar, yuqori kesh oʻtkazish qobiliyati, yaxshilangan front-end va xotira tekshiruvi, yuqori yuk/xotira tarmoqli kengligi. * Kod dekodlangandan soʻng koʻrsatmalarni oʻz ichiga olgan koʻrsatmalarni dekodlash navbati endi har bir yadro xizmat koʻrsatishi mumkin boʻlgan ikkita oqim oʻrtasida statik ravishda boʻlinmaydi.<ref name="anandtech-haswell"/> * Haswell-EX varianti uchun Intel Transactional Synchronization Extensions (TSX). 2014-yil avgust oyida Intel Haswell, Haswell-E, Haswell-EP va Broadwell protsessorlarining joriy bosqichlarida TSXni amalga oshirishda xatolik mavjudligini eʼlon qildi, bu esa mikrokodni yangilash orqali taʼsirlangan protsessorlarda TSX funksiyasini oʻchirib qoʻyishga olib keldi.<ref name="anandtech-8376">{{veb manbasi|url=http://www.anandtech.com/show/8376/intel-disables-tsx-instructions-erratum-found-in-haswell-haswelleep-broadwelly|sarlavha=Intel Disables TSX Instructions: Erratum Found in Haswell, Haswell-E/EP, Broadwell-Y|sana=2014-08-12|kirish sanasi=2014-08-30|muallif=Ian Cutress|nashriyot=[[AnandTech]]|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2014-08-14|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140814022515/http://anandtech.com/show/8376/intel-disables-tsx-instructions-erratum-found-in-haswell-haswelleep-broadwelly}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://software.intel.com/en-us/blogs/2012/02/07/transactional-synchronization-in-haswell|sarlavha=Transactional Synchronization in Haswell|nashriyot=[[Intel]]|sana=2012-02-07|kirish sanasi=2012-02-07}}</ref><ref name="techreport-26911">{{veb manbasi|url=http://techreport.com/news/26911/errata-prompts-intel-to-disable-tsx-in-haswell-early-broadwell-cpus|sarlavha=Errata prompts Intel to disable TSX in Haswell, early Broadwell CPUs|sana=2014-08-12|kirish sanasi=2014-08-12|ism=Scott|muallif=Wasson|nashriyot=The Tech Report}}</ref><ref name="intel-spec-update">{{veb manbasi|url=http://www.intel.com/content/dam/www/public/us/en/documents/specification-updates/4th-gen-core-family-desktop-specification-update.pdf|sarlavha=Desktop 4th Generation Intel Core Processor Family, Desktop Intel Pentium Processor Family, and Desktop Intel Celeron Processor Family: Specification Update (Revision 014)|sana=June 2014|kirish sanasi=2014-08-13|nashriyot=[[Intel]]|iqtibos=Under a complex set of internal timing conditions and system events, software using the Intel TSX (Transactional Synchronization Extensions) instructions may observe unpredictable system behavior.}}</ref> * Toʻliq integratsiyalangan voltaj regulyatori (FIVR), shu bilan baʼzi komponentlarni elektron plata[[Ona plata|dan]] protsessorga oʻtkazadi.<ref>{{veb manbasi|url=http://static2.fileconnect.net/sites/default/files/resize/imagecache/tcm-inline-default/images/tcm/inline/intelhaswellnovsl01-575x429.jpg|format=JPEG|nashriyot=File connect|sarlavha=Intel Haswell|arxivurl=https://web.archive.org/web/20120425152334/http://static2.fileconnect.net/sites/default/files/resize/imagecache/tcm-inline-default/images/tcm/inline/intelhaswellnovsl01-575x429.jpg|arxivsana=2012-04-25}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://www.anandtech.com/show/7003/the-haswell-review-intel-core-i74770k-i54560k-tested/2|sarlavha=The Haswell Review: Intel Core i7-4770K & i5-4670K Tested|sana=2013-06-01|nashriyot=AnandTech|kirish sanasi=2013-11-14|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2013-06-07|arxivurl=https://web.archive.org/web/20130607034421/http://www.anandtech.com/show/7003/the-haswell-review-intel-core-i74770k-i54560k-tested/2}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://hothardware.com/News/Haswell-Takes-A-Major-Step-Forward-Integrates-Voltage-Regulator/|sarlavha=Intel's Haswell Takes A Major Step Forward, Integrates Voltage Regulator|sana=2013-05-13|nashriyot=hothardware.com|kirish sanasi=2013-11-14|arxivsana=2013-10-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20131020205158/http://hothardware.com/News/Haswell-Takes-A-Major-Step-Forward-Integrates-Voltage-Regulator/}}</ref> * Yangi ilgʻor energiya tejash tizimi; Haswellning yangi kam quvvatli C6 va C7 uyqu holatlari tufayli barcha quvvat manbai bloklari (PSU) Haswell protsessorli kompyuterlar uchun mos emas.<ref>{{veb manbasi|url=http://techreport.com/news/24738/few-psus-support-haswell-c6-c7-low-power-states|sarlavha=Few PSUs support Haswell's C6/C7 low-power states|nashriyot=The Tech Report|sana=2013-04-30|kirish sanasi=2014-04-02}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://techreport.com/review/24897/the-big-haswell-psu-compatibility-list|sarlavha=The big Haswell PSU compatibility list|nashriyot=The Tech Report|sana=2013-06-04|kirish sanasi=2014-04-02}}</ref> * 37, 47, 57&nbsp;Vt termal dizayn quvvati (TDP) mobil protsessorlari.<ref name="softpedia"/> * 35, 45, 65, 84, 88, 95 va 130–140&nbsp;W (yuqori darajali, Haswell-E) TDP ish stoli protsessorlari.<ref name="softpedia" /> * 15&nbsp;Ultrabook platformasi uchun Vt yoki 11,5 Vt TDP protsessorlari (Westmere kabi koʻp chipli paket)<ref>{{veb manbasi|muallif=Sean Hollister|url=https://www.theverge.com/2012/9/5/3293617/intel-haswell-10-watt-tdp-idf-2012|sarlavha=Intel's power-efficient Haswell processor targets thinner laptops with new 10-watt TDP|nashriyot=The Verge|sana=2012-09-05|kirish sanasi=2013-10-12}}</ref> issiqlikning pasayishiga olib keladi, bu ultrabuklarni yupqaroq va yengilroq qiladi, lekin unumdorlik darajasi 17 W versiyasidan bir oz pastroq.<ref name="nordichardware">{{Citation|url=https://www.theverge.com/2012/9/5/3293617/intel-haswell-10-watt-tdp-idf-2012|title=Intel's power-efficient Haswell processor targets thinner laptops with new 10-watt TDP|date=5 September 2012}}</ref> ==== GPU ==== * Direct3D 11.1 va OpenGL 4.3 uchun apparat grafik qoʻllab-quvvatlash.<ref>{{veb manbasi|url=https://software.intel.com/en-us/file/compute-architecture-of-intel-processor-graphics-gen7dot5-aug4-2014pdf|sarlavha=The Compute Architecture of Intel Processor Graphics Gen7.5|kirish sanasi=13-sentabr 2014-yil}}</ref><ref name="intelDX_OpenGL">{{veb manbasi|url=http://www.anandtech.com/Gallery/Album/2291#18|sarlavha=Intel Haswell Architecture Slides&nbsp;– IDF 2012|sana=2012-09-11|nashriyot=AnandTech|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2014-10-23|arxivurl=https://web.archive.org/web/20141023001706/http://www.anandtech.com/Gallery/Album/2291#18}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=https://downloadmirror.intel.com/30196/eng/ReleaseNotes_15.40.48.5171.pdf|sarlavha=Release Notes Driver version: 15.40.48.5171|sana=2021-02-05|kirish sanasi=2021-02-05}}</ref> Intel 10.18.14.5180 drayveri Windows 7/8.1 da rejalashtirilgan oxirgi drayverdir.<ref>{{veb manbasi|url=https://downloadcenter.intel.com/download/30382/|sarlavha=Download Intel® Graphics Driver for Windows 7*/8.1* [15.36]|sana=2021-04-14|ish=Intel Drivers & Support|kirish sanasi=2021-04-14|iqtibos=This is the last of version 15.36 driver to support 4th generation on Windows 7* and Windows 8.1*. No further drivers are to be expected for this generation on these operating systems.}}</ref> * Oʻrnatilgan GPUning toʻrtta versiyasi: GT1, GT2, GT3 va GT3e, bunda GT3 versiyasida 40 ta ijro birligi (EU) mavjud. Haswelldan oldingi Ivy Bridge maksimal 16 EIga ega. GT3e versiyasi 40 ta EI va 128 MB paketga ega&nbsp;Crystalwell deb nomlangan oʻrnatilgan DRAM (eDRAM) faqat mobil SKU va desktop (faqat BGA) R-SKUʼlarda mavjud. Samarali, bu eDRAM 4-darajali keshdir; u oʻrnatilgan GPU va CPU oʻrtasida dinamik ravishda taqsimlanadi va protsessorning 3-darajali keshiga qurbon keshi sifatida xizmat qiladi.<ref>{{veb manbasi|url=http://www.anandtech.com/show/6892/haswell-gt3e-pictured-coming-to-desktops-rsku-notebooks|sarlavha=Haswell GT3e Pictured, Coming to Desktops (R-SKU) & Notebooks|nashriyot=[[AnandTech]]|kirish sanasi=2013-09-15|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2013-04-13|arxivurl=https://web.archive.org/web/20130413082728/http://www.anandtech.com/show/6892/haswell-gt3e-pictured-coming-to-desktops-rsku-notebooks}}</ref><ref name="anandtech-i74950hq">{{veb manbasi|url=http://www.anandtech.com/show/6993/intel-iris-pro-5200-graphics-review-core-i74950hq-tested/3|sarlavha=Intel Iris Pro 5200 Graphics Review: Core i7-4950HQ Tested|nashriyot=[[AnandTech]]|sana=2013-06-01|kirish sanasi=2013-09-16|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2016-03-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160329013445/http://www.anandtech.com/show/6993/intel-iris-pro-5200-graphics-review-core-i74950hq-tested/3}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://ark.intel.com/products/codename/51802/Crystal-Well|sarlavha=Products (Formerly Crystal Well)|nashriyot=[[Intel]]|kirish sanasi=2013-09-15}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://www.anandtech.com/show/5771/the-intel-ivy-bridge-core-i7-3770k-review|sarlavha=The Intel Ivy Bridge (Core i7 3770K) Review|nashriyot=AnandTech|kirish sanasi=2013-10-12|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2012-04-24|arxivurl=https://web.archive.org/web/20120424195906/http://www.anandtech.com/show/5771/the-intel-ivy-bridge-core-i7-3770k-review}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://www.anandtech.com/show/6355/intels-haswell-architecture/12|sarlavha=Intel's Haswell Architecture Analyzed: Building a New PC and a New Intel|nashriyot=AnandTech|kirish sanasi=2013-10-12|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2016-04-17|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160417191004/http://www.anandtech.com/show/6355/intels-haswell-architecture/12}}</ref> === Server protsessorlarining xususiyatlari === * Haswell-EP varianti, 2014-yil sentabr oyida chiqarilgan, 18 tagacha yadroli va Xeon E5-1600 v3 va Xeon E5-2600 v3 seriyalari sifatida sotiladi.<ref name="anandtech-8432">{{veb manbasi|url=http://www.anandtech.com/show/8423/intel-xeon-e5-version-3-up-to-18-haswell-ep-cores-|sarlavha=Intel Xeon E5 Version 3: Up to 18 Haswell EP Cores|sana=2014-09-08|kirish sanasi=2014-09-09|muallif=Johan De Gelas|nashriyot=[[AnandTech]]|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2014-09-08|arxivurl=https://archive.today/20140908180118/http://www.anandtech.com/show/8423/intel-xeon-e5-version-3-up-to-18-haswell-ep-cores-}}</ref> * Haswell-EX varianti, 2015-yil may oyida chiqarilgan, 18 yadroli va TSX ishlaydi.<ref name="techreport-26911"/><ref>{{veb manbasi|muallif=Shilov|ism=Anton|sarlavha=Intel to release 18-core Xeon E7 v3 'Haswell-EX' processors in Q2 2015|url=http://www.kitguru.net/components/cpu/anton-shilov/intel-to-release-18-core-xeon-e7-v3-haswell-e-processors-in-q2-2015/|ish=kitguru|kirish sanasi=20-noyabr 2014-yil}}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |last=Mujtaba |first=Hassan |date=2015-05-06 |title=Intel Unleashes Haswell-EX Xeon E7 V3 Processors - Up to 18 Cores, 45 MB L3 Cache, 12 TB DDR4 Memory Support and 5.7 Billion Transistors |language=en-US |work=Wccftech |url=https://wccftech.com/intel-unleashes-haswell-ex-xeon-e7-v3-processors-18-cores-45-mb-l3-cache-12-tb-ddr4-memory-support-57-billion-transistors/ |access-date=2017-12-18}}</ref> * Yangi kesh dizayni. * 35 MB gacha&nbsp;Haswell-EP<ref>{{veb manbasi|url=http://www.tomshardware.com/news/Haswell-X-Xeon-EP-Intel,23477.html|sarlavha=Intel's Haswell-X Xeon EP Processor Surfaces in Malaysia|sana=2013-07-14|kirish sanasi=2013-10-05|nashriyot=Tom's Hardware}}</ref> va Haswell-EX uchun 40 MB jami birlashtirilgan kesh (oxirgi darajadagi kesh, LLC). * LGA 2011-v3 soket Haswell EP uchun LGA 2011 oʻrnini egallaydi; yangi soketda bir xil miqdordagi pinlar mavjud, ammo elektr mos kelmasligi tufayli u boshqacha kalitlangan.<ref>{{veb manbasi|muallif=Nath|ism=Preetam|url=http://vr-zone.com/articles/intel-core-i7-ivy-bridge-e-core-i3-haswell-lineup-detailed/37832.html/3|sarlavha=<nowiki>[EXCLUSIVE</nowiki>&#93; Intel 2014 Haswell-E to pack 8 cores, DDR4, X99 PCH and more&nbsp;– Page 3 of 3|nashriyot=Vr-zone.com|sana=2014-01-10|kirish sanasi=2014-01-21|arxivsana=2014-02-01|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140201194807/http://vr-zone.com/articles/intel-core-i7-ivy-bridge-e-core-i3-haswell-lineup-detailed/37832.html/3}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://technewspedia.com/futurology-haswell-ep-will-have-14-cores-and-35mb-l3/|sarlavha=Futurology: Haswell-EP will have 14 cores and 35MB L3|nashriyot=Tech News Pedia|sana=2012-06-21|kirish sanasi=2013-10-12|arxivurl=https://web.archive.org/web/20131014132622/http://technewspedia.com/futurology-haswell-ep-will-have-14-cores-and-35mb-l3/|arxivsana=2013-10-14}}</ref><ref>{{veb manbasi|muallif=Charlie Demerjian|url=http://semiaccurate.com/2012/07/09/haswell-ep-to-use-the-same-socket-just-totally-different/|sarlavha=Haswell-EP to use the same socket, just totally different|nashriyot=SemiAccurate|sana=2012-07-09|kirish sanasi=2013-10-12}}</ref> * Allaqachon ishga tushirilgan Xeon E3 v3 Haswells 2014-yilning bahorida yangilanadi,<ref>{{veb manbasi|url=http://www.cpu-world.com/news_2013/2013073001_Launch_schedule_of_Intel_Xeon_server_processors.html|sarlavha=Launch schedule of Intel Xeon server processors|nashriyot=Cpu-world.com|kirish sanasi=2014-01-21}}</ref> yangilangan Intel C220 seriyali PCH chipsetlari bilan birga.<ref>{{veb manbasi|url=http://www.intel.com/content/dam/www/public/us/en/documents/roadmaps/public-roadmap-article.pdf|sarlavha=Intel public roadmap, 2H2013|kirish sanasi=13-sentabr 2014-yil}}</ref> * TDP 160 gacha&nbsp;Haswell-EP uchun W.<ref>{{veb manbasi|url=http://wccftech.com/intel-haswell-ep-xeon-e5-v3-processor-pictured-compatible-lga20113-socket/|sarlavha=Intel Haswell-EP Xeon E5 V3 Processor Pictured&nbsp;– Only Compatible With LGA2011-3 Socket|sana=20-fevral 2014-yil|nashriyot=Wccftech.com|kirish sanasi=2014-02-21}}</ref> * Oʻn va undan ortiq yadroli Haswell-EP modellari ''klasterni'' (COD) ishlash rejimida qoʻllab-quvvatlaydi,<ref>{{veb manbasi|url=http://www.intel.com/content/dam/www/public/us/en/documents/specification-updates/xeon-e5-v3-spec-update.pdf|sarlavha=Intel Xeon Processor E5 v3 Product Families: Specification Update|sana=January 2015|kirish sanasi=2015-02-03|nashriyot=[[Intel]]|sahifalar=7–8}}</ref> protsessorning bir nechta yadro ustunlari va oxirgi darajadagi kesh (LLC) boʻlaklarini mantiqiy ravishda ikkita bir xil boʻlmagan xotiraga boʻlish imkonini beradi. Maʼlumotlar va koʻrsatmalarni ularni qayta ishlayotgan protsessorning “boʻlimi” uchun mahalliy saqlash, shuning uchun LLCga kirishning kechikishini kamaytirish orqali COD NUMA-dan xabardor operatsion tizimlar va ilovalarning ishlashini yaxshilaydi.<ref>{{veb manbasi|url=http://www.anandtech.com/show/8423/intel-xeon-e5-version-3-up-to-18-haswell-ep-cores-/4|sarlavha=Intel Xeon E5 Version 3 – Up to 18 Haswell EP Cores: The Magic Inside the Uncore|sana=2014-09-08|kirish sanasi=2014-09-09|muallif=Johan De Gelas|nashriyot=[[AnandTech]]|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2014-09-09|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140909030716/http://anandtech.com/show/8423/intel-xeon-e5-version-3-up-to-18-haswell-ep-cores-/4}}</ref> === Haswell yangilash === Taxminan 2014-yil oʻrtalarida Intel Haswell yangilanishini chiqardi, uni oddiygina ''Haswell Refresh'' deb nomlangan. Haswell protsessorlarining asl toʻplami bilan solishtirganda, Haswell Refresh protsessorlari odatda 100&nbsp;MHz chastotali chastotalarda oddiy oʻsishni taklif qiladi.<ref>{{veb manbasi|url=http://www.anandtech.com/show/7963/the-intel-haswell-refresh-review-core-i7-4790-i5-4690-and-i3-4360-tested/2|sarlavha=The Intel Haswell Refresh Review: Core i7-4790, i5-4690 and i3-4360 Tested|sana=2014-05-11|kirish sanasi=2014-07-30|muallif=Ian Cutress|nashriyot=[[AnandTech]]|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2014-05-13|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140513052120/http://www.anandtech.com/show/7963/the-intel-haswell-refresh-review-core-i7-4790-i5-4690-and-i3-4360-tested/2}}</ref> Haswell Refresh protsessorlari Intelning ''9 seriyali'' chipsetlari (Z97 va H97, Wildcat Point kod nomi) tomonidan qoʻllab-quvvatlanadi, ''8 seriyali'' chipsetli (kod nomi Lynx Point) boʻlgan elektron platalar esa Haswell Refresh protsessorlarini qoʻllab-quvvatlash uchun odatda BIOS yangilanishini talab qiladi.<ref>{{veb manbasi|url=http://www.asus.com/Motherboards/Z87DELUXE/HelpDesk_CPU/|sarlavha=Motherboards&nbsp;— Z87-DELUXE|nashriyot=ASUS|kirish sanasi=2014-07-26}}</ref> == Haswell protsessorlari roʻyxati == === Desktop protsessorlari === [[Fayl:Intel_Haswell_4771_CPU.jpg|right|thumb| Intel Haswell i7-4771 protsessor, oʻzining asl oʻramining tepasida joylashgan boʻlib, OEM ventilyator bilan sovutilgan sovitkichni oʻz ichiga oladi.]] * Barcha modellar qoʻllab-quvvatlaydi: ''MMX, SSE, SSE2, SSE3, SSSE3, SSE4.1, SSE4.2, F16C, Enhanced Intel SpeedStep Technology (EIST), Intel 64, XD bit (NX bit ilovasi), Intel VT-x'' va ''Smart kesh.'' ** Core i3, i5 va i7 ''AVX, AVX2, BMI1, BMI2, FMA3'' va ''AES-NI ni qoʻllab-quvvatlaydi.''<ref name="comparison">{{veb manbasi|url=http://ark.intel.com/compare/77773,77775,77777,77480,77769,77771,75036,75037,75043,76640,75044,75045,75047,75048,76641,75049,75050,75121,75122,75123,76642,75124,75125|sarlavha=Intel Comparison Table of Haswell Celeron, Pentium, i3, i5, and i7 models|ish=Intel.com|kirish sanasi=2013-09-02}}</ref> ** Core i3 va i7, shuningdek Core i5-4570T va i5-4570TE ''Hyper-Threading (HT)''ni qoʻllab-quvvatlaydi.<ref name="comparison" /> ** Core i5 va i7 ''Turbo Boost 2.0 ni qo'llab-quvvatlaydi.''<ref name="comparison" /> ** Dastlab u tanlangan modellarda qoʻllab-quvvatlangan boʻlsa-da, 2014-yil avgust oyidan boshlab desktop variantlari uni amalga oshirishda aniqlangan xato tufayli ''TSXʼ''ni qoʻllab-quvvatlamaydi; vaqtinchalik yechim sifatida mikrokod yangilanishi TSX xususiyatini oʻchirib qoʻydi.<ref name="anandtech-8376"/><ref name="techreport-26911"/><ref name="intel-spec-update"/><ref name="comparison" /> ** 45xx dan past boʻlgan SKU’lar, shuningdek, R-seriyali va K-seriyali SKU’lar ''Trusted Execution Technology'' yoki ''vPro’ni qoʻllab-quvvatlamaydi.''<ref name="comparison" /> ** Intelning IOMMU boʻlgan ''Intel VT-d'', i5-4670K va i7-4770Kdan tashqari barcha i5 va i7 SKU-larida qoʻllab-quvvatlanadi.<ref name="comparison" /><ref>{{veb manbasi|url=http://ark.intel.com/products/80807/Intel-Core-i7-4790K-Processor-8M-Cache-up-to-4_40-GHz|sarlavha=ARK &#124; Intel Core i7-4790K Processor (8M Cache, up to 4.40 GHz)|nashriyot=[[Intel]]|kirish sanasi=2014-07-15}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://ark.intel.com/products/80811/Intel-Core-i5-4690K-Processor-6M-Cache-up-to-3_90-GHz|sarlavha=ARK &#124; Intel Core i5-4690K Processor (6M Cache, up to 3.90 GHz)|nashriyot=[[Intel]]|kirish sanasi=2014-07-18}}</ref> VT-d-ni qoʻllab-quvvatlash chipset va elektron kartaning VT-d-ni ham qoʻllab-quvvatlashini talab qiladi. ** I5-4690K va i7-4790K modellari, kod nomi Devil's Canyon, issiqlikning chiqishiga yordam berish uchun yaxshiroq ichki termal moyga va overclock kabi vaziyatlarda toza quvvatni yetkazib berishga yordam beradigan yaxshilangan ichki kuchlanish regulyatoriga (“FIVR”) ega. * Transistorlar: 1,4 milliard<ref name="anandtech">{{veb manbasi|muallif=Shimpi|ism=Lal|sarlavha=The Haswell Review: Intel Core i7-4770K & i5-4670K Tested|url=http://www.anandtech.com/show/7003/the-haswell-review-intel-core-i74770k-i54560k-tested/5|ish=anandtech|kirish sanasi=20-noyabr 2014-yil|qaralgan sana=2022-07-06|arxivsana=2014-11-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20141129042904/http://www.anandtech.com/show/7003/the-haswell-review-intel-core-i74770k-i54560k-tested/5}}</ref><ref>{{veb manbasi|muallif=Smith|ism=Tony|sarlavha=Inside Intel's Haswell: What do 1.4 BEELLION transistors get you?|url=https://www.theregister.co.uk/Print/2013/06/03/feature_inside_haswell_intel_4g_core/|ish=theregister.co.uk|kirish sanasi=20-noyabr 2014-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20191112053824/https://www.theregister.co.uk/Print/2013/06/03/feature_inside_haswell_intel_4g_core/|arxivsana=2019-11-12|qaralgan sana=2022-07-06}}</ref> * Oʻlchami : 177&nbsp;mm <sup>2</sup><ref name="anandtech" /> * Intel HD va Iris Graphics quyidagi variantlarda: ** R-seriyali desktop protsessorlari Intel Iris Pro 5200 grafik (GT3e) bilan jihozlangan.<ref>{{veb manbasi|url=http://chinese.vr-zone.com/58507/intel-haswell-will-have-three-bga-cpu-for-core-i7-4770r-4670r-and-i5-4570r-with-graphics-5200-04052013/|sarlavha=Intel Haswell R-series CPU Lineup Leaked|ish=VR Zone|sana=5-aprel 2013-yil|kirish sanasi=2013-04-05|arxivsana=2013-04-07|arxivurl=https://web.archive.org/web/20130407124213/http://chinese.vr-zone.com/58507/intel-haswell-will-have-three-bga-cpu-for-core-i7-4770r-4670r-and-i5-4570r-with-graphics-5200-04052013/}}</ref> ** Hozirda maʼlum boʻlgan boshqa barcha i3, i5 va i7 desktop protsessorlari Intel HD 4600 grafikasini (GT2) oʻz ichiga oladi.<ref>{{veb manbasi|url=http://wccftech.com/intel-haswell-cpu-lineup-leaked-core-i74770k-flagship-fourth-generation-processor/|sarlavha=Intel Haswell CPU Lineup Leaked, Core i7-4770K Flagship Fourth Generation Processor|ish=wccftech.com|sana=12-dekabr 2012-yil|kirish sanasi=2013-04-01}}</ref> ** Istisnolar 41xxx protsessorlari boʻlib, ular HD 4400 grafikasini (GT2) oʻz ichiga oladi. ** Celeron va Pentium protsessorlarida Intel HD Graphics (GT1) mavjud. * Pentium G3258, shuningdek, ''Pentium Anniversary Edition'' sifatida ham tanilgan, qulfdan chiqarilgan multiplikatorga ega. Uning chiqarilishi “Pentium” brendining 20 yilligini nishonlaydi.<ref>{{yangiliklar manbasi |date=2014-03-19 |title=Intel to renew commitment to desktop PCs with a slew of new CPUs |work=The Tech Report |publisher=techreport.com |url=http://techreport.com/review/26189/intel-to-renew-commitment-to-desktop-pcs-with-a-slew-of-new-cpus |access-date=2014-03-25}}</ref> === Server protsessorlari ===   * Barcha modellar qoʻllab-quvvatlaydi: ''MMX, SSE, SSE2, SSE3, SSSE3, SSE4.1, SSE4.2, AVX (Kengaytirilgan vektor kengaytmalari), AVX2, FMA3, F16C, BMI (Bit Manipulation Instructions 1)+BMI2, Enhanced Technology (Intel SpeedSte) EIST), Intel 64, XD bit (NX bit ilovasi), TXT, Intel vPro, Intel VT-x, Intel VT-d, giper-threading (E3-1220 v3 va E3-1225 v3 dan tashqari), Turbo Boost 2.0, AES-NI'' va ''Smart Cache.'' * Haswell-EX modellari (E7-48xx/88xx v3) ''TSX'' ni qoʻllab-quvvatlaydi, Haswell-E, Haswell-WS (E3-12xx v3) va Haswell-EP (E5-16xx/26xx v3) modellari uchun u mikrokodni yangilash orqali oʻchirib qoʻyilgan. Bu 2014-yil avgust oyida TSXni amalga oshirishda aniqlangan xato tufayli amalga oshirilgan.<ref name="techreport-26911"/><ref name="intel-spec-update"/> * Transistorlar: 5,56 milliard<ref name="pcper">{{veb manbasi|sarlavha=Intel Xeon E5-2600 v3 Processor Overview: Haswell-EP Up to 18 Cores|url=https://www.pcper.com/reviews/Processors/Intel-Xeon-E5-2600-v3-Processor-Overview-Haswell-EP-18-Cores|ish=pcper|sana=8-sentabr 2014-yil|kirish sanasi=17-iyun 2018-yil}}</ref> * Oʻlchami: 661&nbsp;mm <sup>2</sup><ref name="pcper" /> == Manbalar == {{Manbalar|30em}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 8p0d6bjgimpu8983f399auqtk9j4lpp Hisor (futbol klubi) 0 750507 6318515 5738969 2026-10-25T11:55:19Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318515 wikitext text/x-wiki {{Futbol klubi|nomi=Hisor|toʻliq nomi=Shahrisabzning "Hisor" futbol klubi|asos solingan=1979|musobaqasi=Birinchi liga}} '''Hisor''' - [[Shahrisabz]] shahridagi [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|sovet]] va [[Oʻzbekiston|oʻzbek]] [[futbol klubi]]. == Tarixi == [[1979-yil]]da tashkil topgan. Oʻzbekiston Birinchi ligasida 4 mavsum [[1995]], [[1996]], [[2000]] va [[2004-yil]]larda oʻynagan. Shuningdek, Ikkinchi liganing final bosqichida [[1994]], [[1997]], [[2006]] va [[2011-yil]]larda 4 marta ishtirok etgan. == Yutuqlari == [[1982]] - SSSR Ikkinchi ligasi zona bahslari (8-oʻrin). [[2000]] - Oʻzbekiston Birinchi ligasi (9-oʻrin). [[1979]] - Oʻzbekiston SSR chempioni. [[1979]] - Oʻzbekiston SSR kubogi sohibi. == Taniqli murabbiylari == * Shchelochkov Aleksandr Anatolievich == Mashhur futbolchilar == * Shayxametov Tolyat Abdulganiyevich == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20160724012241/http://footballfacts.ru/clubs/119558-hisar-shahrisabz Futbol faktlari ma'lumotlar bazasida klub] * [http://wildstat.ru/p/2096/club/URS_Khisar_Shakhriyabz Klub o'yinlari Wildstat ma'lumotlar bazasida] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20160304225929/http://wildstat.ru/p/2096/club/URS_Khisar_Shakhriyabz |date=2016-03-04 }} * [https://web.archive.org/web/20160601212448/http://lena-dvorkina.narod.ru/FOOTBALL_2013/FC_SNG_2013/Uzbek.html#m72 Futbol klublari tarixi] {{sport-stub}} [[Turkum:SSSR futbol klublari]] [[Turkum:Oʻzbekiston futbol klublari]] [[Turkum:Qashqadaryo viloyati futbol klublari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbol klublari]] [[Turkum:1979-yilda tashkil etilgan futbol klublari]] 1xrty0gp04l5bzps0s5n9fbrrc59u8x Hamid Rahmatullayev 0 751701 6318431 6072068 2026-10-25T06:32:23Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318431 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Hamid Rahmatullayev | tavallud_sana = 28-yanvar 1942-yil {{tugʻilgan sanasi|1942|1|28}} | toʻliqism = Hamid Turgʻunovich Rahmatullayev | tavallud_joyi = {{TavalludJoyi|Toshkent}}, [[Oʻzbekiston SSR]], [[SSSR]] | vafot_sana = {{vafot sanasi va yoshi|1978|4|17|1942|1|28}} | vafot_joyi = {{VafotJoyi|Toshkent}}, [[Oʻzbekiston SSR]] | boʻyi = 169 sm | pozitsiya = [[Hujumchi]] | klublar1 = {{flagicon|SSSR}} [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] | yillar1 = 1960—1971 | isht1 = 192 | gollar1 = 20 | boshliqyillar1 = 1972—1978 | boshliqklublar1 = {{flagicon|SSSR}} [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] murabbiyi | medallar = }} '''Hamid Turgʻunovich Rahmatullayev''' 1942-yil 28-yanvarda tavallud topgan. [[1978-yil]] 17-yanvar kuni [[Toshkent]]da vafot etgan — [[sovet]] [[futbolchi]]si, [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]]. [[SSSR sport ustasi]]. [[Oʻzbekiston]]da xizmat koʻrsatgan murabbiy ([[1972-yil]]). == Faoliyati == [[1960-yil]]da „[[Paxtakor]]“ ([[Toshkent]]) [[Futbol|futbol]] maktabining uchinchi sonini tamomlagan. [[1960-yil]] 1-oktabrda [[SSSR]] chempionatida debyut qilgan. [[1963-yil]]ni jarohat tufayli oʻtkazib yuborgan. Rahmatullayev faoliyati davomida 192 oʻyinda muvaffaqiyatli ishtirok etib, 20 ta gol urgan va jamoa sardori boʻlgan. [[1970-yil]]da oʻz faoliyatini yakunlagan. [[1972-yil]]dan klubda jamoa rahbari va murabbiy sifatida ish boshlagan. 1967—1968-yilgi [[SSSR]] kubogi finalchisi. [[1978-yil]]da avtohalokatga uchrab vafot etgan<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Mesto zaxoroneniya |url=https://tashkentpamyat.ru/rakhmatullaev-khamid-turgunovich-futbolisttrener-.html |qaralgan sana=2022-07-18 |arxivsana=2017-08-24 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20170824185852/http://www.tashkentpamyat.ru/rakhmatullaev-khamid-turgunovich-futbolisttrener-.html }}</ref>. [[2011-yil]]da [[Vladimir Safarov]]<nowiki/>ning „Hamid Rahmatullayev — Oʻzbek Pelesi“ kitobi nashr etilgan. Toshkentning Shayxontohur tumanida „[[Paxtakor]]“ stadionidan uncha uzoq boʻlmagan koʻchaga — uning nomi berilgan va yodgorlik lavhasi ochilgan. == Shaxsiy hayoti == Oʻgʻli [[Sardor Rahmatullayev]] — Oʻzbekiston futbol assotsiatsiyasi bosh kotibi, vitse-prezidenti lavozimlarida 2010—2017-yillarda ishlagan<ref>[http://www.pakhtakor.uz/news/cnews/1594 „PAXTAKOR“ Futbol klubi]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20220718122617/https://footballfacts.ru/person/47506-rahmatullaevxamidullaturgunovich Profil] na sayte FootballFacts.ru {{DEFAULTSORT:Rahmatullayev, Hamid}} [[Turkum:28-yanvarda tugʻilganlar]] [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Toshkentda tugʻilganlar]] [[Turkum:17-aprelda vafot etganlar]] [[Turkum:1978-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Toshkentda vafot etganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbol murabbiylari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari]] [[Turkum:SSSR erkak futbolchilari]] [[Turkum:SSSR sport ustasi]] [[Turkum:Paxtakor jamoasi futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik futbol murabbiylari]] [[Turkum:SSSR futbol murabbiylari]] [[Turkum:Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan murabbiylar]] [[Turkum:Avtohalokatda vafot etganlar]] [[Turkum:Toshkentda dafn etilganlar]] ckcjqmjmxzegi5chcnoompa45jqvp29 Gennadiy Ivanov 0 752181 6318224 5758504 2026-10-24T16:57:30Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318224 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Gennadiy Ivanov | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1958|8|22}} | toʻliqism = Gennadiy Ivanovich Ivanov | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | yillar1 = 1980—1985 | klublar1 = [[Zarafshon (futbol klubi)|Zarafshon]] | isht1 = 165 | gollar1 = 14 | yillar2 = 1986—1987 | klublar2 = [[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Yoshlik]] | isht2 = 71 | gollar2 = 5 | yillar3 = 1988 | klublar3 = [[Zarafshon (futbol klubi)|Zarafshon]] | isht3 = 33 | gollar3 = 0 | yillar4 = 1989 | klublar4 = [[Buxoro (futbol klubi)|Nurafshon]] | isht4 = | gollar4 = | yillar5 = 1990—1991 | klublar5 = [[Zarafshon (futbol klubi)|Zarafshon]] | isht5 = 76 | gollar5 = 2 | boshliqyillar1 = 1900 | boshliqklublar1 = [[Zarafshon (futbol klubi)|Zarafshon]] | boshliqyillar2 = 1998 | boshliqklublar2 = [[Zarafshon (futbol klubi)|Zarafshon]] | boshliqyillar3 = 1999 | boshliqklublar3 = [[Zarafshon (futbol klubi)|Zarafshon]] (yordamchi) | boshliqyillar4 = | boshliqklublar4 = }} '''Gennadiy Ivanovich Ivanov''' (1958-yil 22-avgustda tugʻilgan) — oʻzbek [[futbolchi]]si ([[himoyachi]]) va murabbiyi. == Faoliyati == Futbolchilik faoliyati davomida 1980—1988 va 1990-yillarda mamlakat ikkinchi ligasida hamda 1991-yilda ikkinchi quyi liga bahslarida ishtirok etgan. 1989-yilda SSSR KFK chempionati klublari ishtirokchisi. 1980—1985, 1988, shuningdek 1990—1998-yilgi mavsumni [[Navoiy (shahar)|Navoiy]]<nowiki/>ning „Zarafshon“ jamoasi safida oʻtkazgan. 1986—1987-yilgi mavsumda „[[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Yoshlik]]“ jamoasi tarkibida, 1989-yilda Buxoroning „[[Nurafshon (futbol klubi)|Nurafshon]]“ klubi safida toʻp surgan. 1990-yilda „[[Zarafshon (futbol klubi)|Zarafshon]]“ klubining oʻyinchi murabbiyi, 1998-yilda Oʻzbekiston chempionatida klub bosh murabbiyi sifatida faoliyat olib borgan. 1999-yildan boshlab toʻliq murabbiylik faoliyati bilan shugʻullangan. == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20230415180451/https://footballfacts.ru/person/28898 Gennadiy Ivanov] {{DEFAULTSORT:Ivanov, Gennadiy}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:SSSR erkak futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Erkak futbol himoyachilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Zarafshon Navoiy futbolchilari]] [[Turkum:Soʻgʻdiyona Jizzax futbolchilari]] [[Turkum:Buxoro klubi futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Zarafshon futbol klubi murabbiylari]] fylti8badprqxha3w4vh6ea58ij2jgw Grigoriy Kolosovskiy 0 752187 6318303 6066438 2026-10-24T23:44:50Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318303 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Grigoriy Kolosovskiy | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1971|06|28}} | toʻliqism = Kolosovskiy Grigoriy Anatoliyevich | tavallud_joyi = {{tavalludJoyi|Toshkent}}, [[Oʻzbekiston SSR]] | boʻyi = {{boʻy|cm=173}} | pozitsiya = [[Hujumchi (futbol)|Hujumchi]] | joriyklub = | klubraqami = | yillar1 = 1990 | klublar1 = [[Chirchiq (futbol klubi)|Chirchiq]] | isht1 = 4 | gollar1 = 0 | yillar2 = 1990 | klublar2 = [[Sverdlovets (futbol klubi)|Sverdlovets]] | isht2 = 1 | gollar2 = 0 | yillar3 = 1992 | klublar3 = [[Yangiyer (futbol klubi)|Yangiyer]] | isht3 = 11 | gollar3 = 0 | yillar4 = 1992 | klublar4 = [[Traktor (futbol klubi, Toshkent)|Traktor]] (Toshkent) | isht4 = 9 | gollar4 = 0 | boshliqyillar1 = 2012 | boshliqklublar1 = [[Paxtakor-2]] <small>(Yordamchi murabbiy)</small> | boshliqyillar2 = 2013—2016 | boshliqklublar2 = [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] <small>(Yordamchi murabbiy)</small> | boshliqyillar3 = 2016—2017 | boshliqklublar3 = [[Paxtakor]] | boshliqyillar4 = 2018 | boshliqklublar4 = Spartak (Yurmala) <small>(Yordamchi murabbiy)</small> | boshliqyillar5 = 2019 | boshliqklublar5 = [[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]] <small>(Yordamchi murabbiy)</small> | boshliqyillar6 = 2020 | boshliqklublar6 = [[Changchun Yatai F.C.]] <small>(Yordamchi murabbiy)</small> | boshliqyillar7 = 2022—2024 | boshliqklublar7 = [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] <small>(Yordamchi murabbiy)</small> | boshliqyillar8 = 2024 | boshliqklublar8 = [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] | boshliqyillar9 = 2024 | boshliqklublar9 = [[Metallurg Bekobod|Metallurg]] | boshliqyillar10 = 2024—2025 | boshliqklublar10 = [[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]] }} '''Grigoriy Anatolyevich Kolosovskiy''' — [[Futbolchi|oʻzbek futbolchisi]], [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] va [[Murabbiylik|murabbiy]]. 2016-yilning may oyi oxiridan 2017-yilning apreligacha [[Toshkent]]ning „[[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]“ klubi bosh murabbiyi boʻlgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://stadion.uz/news/detail/251985 |sarlavha=«Пахтакор» билан энг кўп ўйин ўтказган мураббийлар |sana=29.03.2020}}</ref>. == Futbolchilik faoliyati == [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|SSSR]] chempionatining turli ligalarida qatnashgan. [[Oʻzbekiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Oʻzbekiston SSR]] klublarida oʻynagan. Mustaqil Oʻzbekiston chempionatining ilk mavsumida „[[Yangiyer (futbol klubi)|Yangiyer]]“ va „[[Traktor (futbol klubi, Toshkent)|Traktor]]“ jamoalarida oliy ligada toʻp surgan. === Murabbiylik faoliyati === Kolosovskiy futbolchilik faoliyatini yakunlagach Toshkentning „[[Paxtakor]]“ tizimida murabbiylik faoliyatini boshlaydi. U yoshlar terma jamoasi murabbiylar shtabida ishlagan. [[2013-yil]]dan buyon asosiy jamoa murabbiylar shtabida faoliyat olib borgan. 2016-yil boshida bir muddat „[[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]“ bosh murabbiyi vazifasini bajargan. [[2016-yil]] may oyi oxirida „Paxtakor“ oʻz maydonida [[Fargʻona]]ning „[[Neftchi]]“ jamoasiga 1:2 hisobida magʻlub boʻlganidan soʻng, Toshkent klubi bosh murabbiyi [[Noʻmon Hasanov]] bosh murabbiylikdan ozod etiladi va uning oʻrniga vaqtincha Kolosovskiy tayinlanadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://stadion.uz/news/detail/129879 |sarlavha=Нўъмон Ҳасанов «Пахтакор»дан истеъфога чиқди. |sana=29.05.2016}}</ref>. Keyinchalik Kolosovskiy klub bosh murabbiyi etib tayinlangan. 2017-yil 31-mart kuni Paxtakor jamoasi Muborakning Mash'al jamoasiga 3-0 hisobida magʻlubiyatga uchraganidan soʻng isteʼfoga chiqarilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://stadion.uz/news/detail/162264 |sarlavha=Равшан Ҳайдаров "Пахтакор" бош мураббийи этиб тайинланди |sana=06.04.2017}}</ref>. 2019-yilgi mavsumning ikkinchi davrasi avvalida Lokomotiv klubi Samvel Babayan birga murabbiy sifatida ish boshlagan<ref>{{Veb manbasi |url=https://stadion.uz/news/detail/233482 |sarlavha=«Локомотив» Бабаян қўл остидаги илк машғулотини ўтказди (фото+видео) |sana=24.06.2019}}</ref>. 2019-yil 30-noyabrda jamoani tark etgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://stadion.uz/news/detail/243277 |sarlavha=Самвел Бабаян «Локомотив» билан хайрлашди |sana=30.11.2019}}</ref>. 2021-yil Navbahor klubiga yordamchi murabbiy sifatida taklif etilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/oz/news/navbahor-murabbiylar-shtabiga-uch-nafar-yangi-mutaxassis-qoshildi |sarlavha="Navbahor" murabbiylar shtabiga uch nafar yangi mutaxassis qoʻshildi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240111142058/https://championat.asia/oz/news/navbahor-murabbiylar-shtabiga-uch-nafar-yangi-mutaxassis-qoshildi |arxivsana=2024-01-11 |qaralgan sana=2023-03-03}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://stadion.uz/news/detail/281877 |sarlavha=“Навбаҳор” мураббийлар штабида янги мутахассислар иш бошлади |sana=20.04.2021}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20190721141237/http://footballfacts.ru/players/396814 Grigoriy Kolosovskiy] Footballfactsru saytida * [https://www.transfermarkt.world/grigoriy-kolosovskiy/profil/trainer/47010 Grigoriy Kolosovskiy]{{Oʻlikhavola|date=mart 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Transfermarkt saytida {{Paxtakor futbol klubi murabbiylari}} {{Navbahor futbol klubi murabbiylari}} {{Metallurg futbol klubi murabbiylari}} {{Lokomotiv Toshkent futbol klubi bosh murabbiylari}} {{DEFAULTSORT:Kolosovskiy, Grigoriy}} [[Turkum:1971-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:28-iyunda tugʻilganlar]] [[Turkum:Toshkentda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:SSSR erkak futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar]] [[Turkum:Chirchiq klubi futbolchilari]] [[Turkum:Sverdlovets klubi futbolchilari]] [[Turkum:Yangiyer klubi futbolchilari]] [[Turkum:Traktor klubi futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Paxtakor-2 klubi murabbiylari]] [[Turkum:Paxtakor futbol klubi murabbiylari]] [[Turkum:Navbahor klubi murabbiylari]] [[Turkum:Metallurg Bekobod klubi bosh murabbiylari]] [[Turkum:Lokomotiv Toshkent futbol klubi murabbiylari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Superligasi murabbiylari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Pro ligasi murabbiylari]] shbcg06sropso2ot1e4ip53wlkf4yat Abdulqodir 0 752285 6318276 5852728 2026-10-24T21:24:14Z CommonsDelinker 204 [[Tasvir:Seyyid_Abdulkadir.jpg]] [[Tasvir:Sheikh_Abdülkadir.jpg]] bilan almashtirildi ([[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] tomonidan; [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR3|Criterion 3]] (obvious error) tufayli). 6318276 wikitext text/x-wiki {{Wikify}}{{Ism | name = | Tasvir = Abdul Qadir Gilani.jpg | Tasvir eni = 250 px | caption = rasm | pronunciation = | meaning = | region = | language = [[Arabic language|arabcha]] | origin = | alternative spelling = | nickname = | variant forms = | related names = | name day = | derived = | popularity = | footnotes = }} '''Abd al-Qodir''' yoki '''Abdulqodir''' ({{Lang-ar|عبد القادر}}) musulmon erkak ismidir. Arabcha ''[[Abd]]'', ''al-'' va ''Qodir'' soʻzlaridan tuzilgan. Bu ism „kuchlilarning xizmatkori“ degan maʼnoni anglatadi, ''Al-Qodir'' [[Allohning 99 nomi|Allohning Qur’ondagi ismlaridan]] biri boʻlib, musulmon teoforik ismlarini keltirib chiqaradi.<ref name="ahmed">{{Kitob manbasi|title=A Dictionary of Muslim Names|last=Salahuddin Ahmed|publisher=Hurst & Company|location=London|year=1999}}</ref><ref name="rahman">{{Kitob manbasi|title=A Dictionary of Muslim Names|last=S. A. Rahman|publisher=Goodword Books|location=New Delhi|year=2001}}</ref> ''Al'' -ning ''a'' harfi urgʻusiz boʻlib, deyarli har qanday unli, koʻpincha ''u'' bilan transliteratsiya qilinishi mumkin. Shunday qilib, birinchi qism Abdel, Abdul yoki Abdal sifatida paydo boʻlishi mumkin. Ikkinchi qism Qader, Kadir, Qadir, Kader, Gadir yoki boshqa yoʻllar bilan transliteratsiya qilinishi mumkin va butun ism oʻzgaruvchan interval va tire qoʻyilishi mumkin. '''Abdul Qodir''' ({{Lang-ar|عبد القدیر}}) ga tegishli, lekin kamroq tarqalgan ism hisoblanadi) shunga oʻxshash maʼnoga ega. Transliteratsiya qilinganda ikkalasi chalkashishi mumkin va quyida keltirilgan ismlarning bir nechtasi bu ismga misollar boʻlishi mumkin. Turk mamlakatlarida 16 mingga yaqin aholi Abdulqodir ismini olgan. Bu nom arab va fors tillarida soʻzlashuvchi mamlakatlarda ham juda keng tarqalgan. Abdulqodir ismi uch xil maʼnoga ega. Birinchi maʼnosi: Alloh va Rasuliga soʻzsiz taslim boʻlgan kishi. Ikkinchi maʼnosi: Qodir, qudratli Allohning bandasi. Uchinchi maʼno: Haromdan qochadigan, yaxshilikka yuz tutadigan taqvodorlar. Harflar soni: 10 ta. Baxtli raqam: 1. Rang belgisi: Moviy. Turi: Qoʻshma ot – Abdul + Qodir. Harf tahliliga koʻra, Abdulqodir ismining xususiyatlarini quyidagicha sanab oʻtish mumkin: 1- Haromdan saqlaydi. 2- Gunohlari uchun tavba qiladi. VII asrdan beri qoʻllangan Abdulqodir ismi arabchadan kelib chiqqan. Eng yaxshi tinglovchi maʼnosi ham bor. Abdulqodirning ismi Qur’onda tilga olinmagan. Holbuki, Alloh taoloning ismlaridan boʻlgan Qadr shu nomli kalima koʻp oyatlarda zikr qilingan. == Erkaklar == === Sportda === ==== Yengil atletikada ==== * Abdelkader Zaddem (1944-yilda tugʻilgan), tunislik yuguruvchi * Abdelkader El Muaziz (1969-yilda tugʻilgan), marokashlik yuguruvchi * Abdelkader Xachlaf (1979-yilda tugʻilgan), marokashlik yuguruvchi * Abdalla Abdelgadir (1988-yilda tugʻilgan), sudanlik yuguruvchi ==== Kriketda ==== * Abdul Qodir (kriketchi) (1944-2002), pokistonlik kriketchi * Abdul Qodir (kriketchi) (1955-2019), pokistonlik kriketchi * Abdul Kadir Ali (1983-yilda tugʻilgan), ingliz kriketchisi * Abdul Kader (kriketchi) (1995-yilda tugʻilgan), Shri-Lankalik kriketchi [[File:Abdulkadir Özdemir.JPG|thumb|300px|Abdulkadir Özdemir]] ==== Futbolda ==== * Abdelkader Ben Bouali (1912-1997) fransuz futbolchisi * Abdulkadir Omur, turkiyalik futbolchi * Abdul Qodir (1948-2003), indoneziyalik futbolchi * Abdulqodir Hasan (1962-yilda tugʻilgan), emiratilik futbolchisi * Abdelkader El Brazi (1964-yilda tugʻilgan), marokashlik futbolchi * Abdelkader Ferxaui (1965-yilda tugʻilgan), jazoirlik futbolchi * Azizon Abdul Qodir (1980-yilda tugʻilgan), malayziyalik futbolchi * Abdul Kader Keyta (1981-yilda tugʻilgan), ivuarlik futbolchi * Abdelkader Laïfaoui (1981-yilda tugʻilgan), jazoirlik futbolchi * Abdul Kader Kamara (1982-yilda tugʻilgan), gvineyalik futbolchi * Abdelkader Besseghir (1978-yilda tugʻilgan), jazoirlik futbolchi * Mohamed Abdel-Kader Coubadja-Ture, aks holda Mohamed Kader (1979-yilda tugʻilgan), togolik futbolchi * Abdu Kader Mangane (1983-yilda tugʻilgan), senegallik futbolchi * Abdelkader Ghezzal (1984-yilda tugʻilgan), fransuz-jazoir futbolchisi * Abdulqodir Dakka (1985-yilda tugʻilgan), suriyalik futbolchi * Abdulqodir Oʻzgen (1986-yilda tugʻilgan), turk-nemis futbolchisi * Abdelkader Kraichi (1989-yilda tugʻilgan), fransuz futbolchisi * Abdel Kader Rifai (1973-yilda tugʻilgan), suriyalik futbolchi * Abdulqodir Kayali (1991-yilda tugʻilgan), turk futbolchisi * Anvar Abdalqader, Suriya futbol menejeri * Abdelkader Freha, jazoirlik futbolchi<ref>https://www.transfermarkt.com/abdulkadir-omur/profil/spieler/271495</ref> [[File:Abdulkadir Abdullayev Rio2016.jpg|thumb|300px|Abdulkadir Abdullayev Rio2016 da]] ==== Jang sanʼatida ==== * Sayid Abdul Qodir (1948-yilda tugʻilgan), singapurlik bokschi * Abdulqodir Kochak (1981-yilda tugʻilgan), turk bokschisi * Abdelkader Zruri (1976-yilda tugʻilgan), marokashlik taekvondo sportchisi * Abdelkader Bouhenia (1986-yilda tugʻilgan), fransuz bokschisi * Abdulqodir Hikmat (1987-yilda tugʻilgan), qatarlik taekvondochi * Abdelkader Chadi (1988-yilda tugʻilgan), jazoirlik bokschi [[File:Abdulkadir Mohamed Nur Meeting kicks off in Mogadishu (sq cropped).jpg|thumb|300px|Abdulkadir Mohamed Nur]] ==== Boshqa sport turlari ==== * Omer Abdelqader (1983-yilda tugʻilgan), qatarlik basketbolchi * Hisham Abdulqodir Abdulla (1976-yilda tugʻilgan), bahraynlik voleybolchi * Abdel Kader Sylla (1990-yilda tugʻilgan), Seyshel orollari basketbolchisi * Jastin Abdelkader (1987-yilda tugʻilgan), amerikalik xokkeychi === Sanʼatda === * Abd al-Qodir Marogiy (XIV asr oʻrtalari – 1435), fors shoiri, musiqachisi va rassomi. * Abd al-Qodir al-Fasi (1599-1680), marokashlik yozuvchi * Abdul Qodir Al Raes (1951-yilda tugʻilgan), BAA rassomi * Abdulqodir Ahmad Said (1953-yilda tugʻilgan), somalilik rejissyor, prodyuser, ssenariy muallifi, operator va muharrir * Abd El Gadir Salim (taxminan 1955-yilda tugʻilgan), Sudan xalq qoʻshiqchisi * Abdelkader Benali (1975-yilda tugʻilgan), marokash-golland yozuvchisi va jurnalisti * [[Bedil|Abdulqodir Bedil]] (1642-1720), hind-fors shoiri va soʻfiy. * Abdulla bin Abdul Qodir (1796-1854), malayziya yozuvchisi * Abdul Qodir Al Rassam (1882-1952), iroqlik rassom * [[Ibrohim al-Maziniy|Ibrohim Abdel-Kadir al-Mazniy]] (1890-1949), misrlik yozuvchi, qissa yozuvchi, esseist, tarjimon va shoir * Abdul Quadir (1906-1984), Bangladesh shoiri * `Abd al-Qodir Badaʼuniy (1540 – taxminan 1615), hind-fors tarixchisi va tarjimoni * Kojikode Abdul Kader (1916-1977), hind qoʻshiqchisi * Abdelkader Alloula (1929-1994), jazoirlik dramaturg [[File:Ambassador Abdulkadir Jailani.jpg|thumb|300px|Abdulkadir Jailani, Kanadadagi Indoneziya elchisi]] === Siyosatchilar va dunyoviy yetakchilar === ==== Afrikadan ==== * Abd al-Qodir II (f. 1603/4-1606), Sennar qirolligi (Sudan) hukmdori * [[Abdulqodir|Amir Abdulqodir al-Jazoiriy]] (1808-1883), Jazoir diniy va harbiy yetakchisi * Abd al-Qodir (Sokoto) (f. 1842-1859), Sokoto (Nigeriya) Buyuk Vazir * Abdul Qodir al-Badri (1921-2003), Liviya siyosatchisi * Abdulqodir Balarabe Musa (1936-yilda tugʻilgan), nigeriyalik siyosatchi * Abdelkader Bengrina (1962-yilda tugʻilgan), jazoirlik siyosatchi * Abdulqodir Abdi Xoshi, Somali siyosatchisi * Abdoulkader Cissé (1955-yilda tugʻilgan), Burkinabe siyosatchisi * Abdelkader Xachani (1956-1999), jazoirlik islomchi siyosatchi * Abdulqodir al-Bagʻdodiy (2011-yilda vafot etgan), liviyalik diplomat * Abdelkader Taleb Umar, sahraviy siyosatchi * Abdelkader Lecheheb, [[Marokash]] diplomati * Abdulqodir Kure, nigeriyalik siyosatchi * Abdulqodir Isse Ahmad Saloh, Somali sultoni * Inuva Abdulqodir (1966-2020), nigeriyalik siyosatchi * Muhammad Abdulqodir Muhammad (1951-yilda tugʻilgan), jibutiyalik siyosatchi * Vadel Abdelkader Kamouge (1939 yilda tugʻilgan), Chad siyosatchisi [[File:Sehzade Abdulkadir Efendi.jpg|thumb|300px|Shahzoda Abdulkadir Afandi]] ==== Yaqin Sharqdan ==== * Abdul Qodir al-Keylaniy (1874-1948), suriyalik millatchi, davlat arbobi va diniy hokimiyat * Faysal Abdel Qodir Al-Husayniy yoki Faysal Husayniy (1940-2001), Falastin siyosatchisi * Abdulqodir Aksu (1944-yilda tugʻilgan), turk siyosatchisi * Abdul Qodir Bajamal (1946-yilda tugʻilgan), yamanlik siyosatchi * Abdul Qodir Qaddura, suriyalik siyosatchi * Abdul Qodir Obidiy, iroqlik siyosatchi ==== Janubi-Sharqiy Osiyo va subkontinentdan ==== * Zambri Abdul Qodir (1962-yilda tugʻilgan), malayziyalik siyosatchi * Abdul Qodir Yusuf (1915-1992), Malayziya siyosatchisi * Abdul Aziz Abdul Qodir, Malayziyalik siyosatchi * Abdul Kader Shoxul Hamid (1928-1999), [[Shri Lanka|Shri-Lanka]] diplomati va siyosiy arbobi * ARM Abdul Kader (1936-yilda tugʻilgan), Shri-Lankalik siyosatchi va tadbirkor * Abdul Qodir Alam, afgʻon siyosatchisi * Abdul Qodir Baloch, pokistonlik siyosatchi va isteʼfodagi harbiy general * Abdul Qodir Imomi Gʻori (1954-yilda tugʻilgan), afgʻon siyosatchisi * Abdul Qodir (musulmon rahbari) (1872-1950), Britaniya Raj davrida musulmonlar rahbari * Abdul Qodir Patel (1968-yilda tugʻilgan), pokistonlik siyosatchi * Abdul Qodir Nuristoniy, [[Afgʻoniston]] politsiyasi xodimi va Afgʻoniston Respublikasi Ichki ishlar vaziri ==== Boshqa joydan ==== * Abdul Qodir (siyosatchi) (taxminan 1952-2018), Gayalik siyosatchi va JFK aeroportiga rejalashtirilgan hujumda fitna uyushtirgan. === Diniy sohada === * [[Abduqodir Gʻiloniy]] (1077-1166) – fors soʻfiy avliyosi; * Abdulqodir ibn Shaqrun (vafoti 1801 yoki 1804), marokashlik din olimi * Abdelkader al Jezairi (1808-1883), odatda [[Abdulqodir|amir Abdelkader]] nomi bilan tanilgan, jazoirlik soʻfiy avliyo va harbiy rahbar * Abdul Qodir Arnaut (1928-2004), alban-suriyalik islom olimi * Abdalqodir as-soʻfiy (1930-2021), shotland soʻfisi * Shayx Sayid Abdulqodir Jiloniy (1935-yilda tugʻilgan), pokistonlik sunniy olim va huquqshunos. * Abdulqodir Ibrohimjiy Atba-i Malak Vakil asoschisi * Abdolqodir Zahidiy, kurd-eron sunniy diniy oʻqituvchisi va siyosatchi<ref>http://islamosfera.ru/raskrytie-sokrytogo-abd-al-kadira-gilani-enciklopediya-sufijskogo-blagochestiya</ref> [[File:Sheikh Abdülkadir.jpg|thumb|300px|Seyyid Abdulkadir]] === Harbiy arboblar va faollar === * Abdelkader Peres (fl. 1723-1737), Marokash admirali va Angliyadagi elchi * Abd al-Qodir al-Husayniy (1907-1948), falastin arab millatchisi va kurashchisi * Abdulqodir Yahyo Ali, Somali tinchlik faoli<ref>{{Veb manbasi|ish=Hiiraan Online|url=http://www.hiiraan.com/op2/2007/july/commemoration_of_a_somali_peace_activist_abdulkadir_yahya_ali.aspx/|sarlavha=Commemoration of a Somali Peace Activist Abdulkadir Yahya Ali|sana=July 2007|kirish sanasi=1 January 2016|qaralgan sana=2022-07-19|arxivsana=2020-11-09|arxivurl=https://web.archive.org/web/20201109042221/https://www.hiiraan.com/op2/2007/july/commemoration_of_a_somali_peace_activist_abdulkadir_yahya_ali.aspx}}</ref> * Abdelkader Guerroudj (fl. 1957), ozodlik urushida faol Jazoir kommunisti * Abdul Qodir (1944-2014), Savr inqilobi davridagi afgʻon harbiy zobiti va Afgʻoniston Demokratik Respublikasi (DRA) davrida Mudofaa vaziri. * Abdul Qodir (Afgʻoniston rahbari) (taxminan 1951-2002), Afgʻonistondagi Shimoliy Alyansning harbiy rahbari * Abdelkader Belliraj (1957-yilda tugʻilgan), Marokash-Belgiya terroristik jinoyatlarda aybdor deb topildi. * Abdelkader Mokhtari, Bosniya urushida faol Jazoir qoʻmondoni * Abdulqodir Shehu, nigeriyalik harbiy/siyosatchi === Hibsga olinganlar === * Abd Al Nosir Muhammad Abd Al Qodir Xontumani (1960-yilda tugʻilgan), Guantanamoda saqlanayotgan suriyalik * Moez Bin Abdul Qodir Fezzani (Bagram mahbus), Tunislik * Muhammad Abd Al Qodir (ismi mumkin emas) (1976-yilda tugʻilgan), Guantanamoda saqlanayotgan jazoirlik * Abdulla Abdulqodiraxun (1979-yilda tugʻilgan), Guantanamoda saqlanayotgan uygʻur * Idris Ahmad Abdu Qadir Idris (1979-yilda tugʻilgan), yamanlik Guantanamoda qamoqda * Ahmad Abdul Qodir (1984-yilda tugʻilgan), Guantanamodagi yamanlik === Boshqa === * Abdul Qodir Xon (1936-yilda tugʻilgan), pokistonlik yadro olimi * Abdulqodir Ahmad (1940-yilda tugʻilgan), nigeriyalik bankir * Abdul Qodir (bankir), pokistonlik bankir * Abdul Kader Kamli, arab IT mutaxassisi * Mustafo Abdulqodir Aabed al-Ansoriy, aks holda Mustafo al-Ansoriy, Saudiya FQB tomonidan qidirilmoqda * Abdi Vali Abdulqodir Muse, ehtimol toʻgʻri ismi Abduvali Abduxadir Muse (taxminan 1992-yilda tugʻilgan), somalilik qaroqchilik uchun qamoqqa olingan == Ayollardan == * Zaynab Abdulqodir Kure (1959-yilda tugʻilgan), nigeriyalik siyosatchi == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Arabcha ismlar]] 5hwtyns6vci9theajklri7k9kaw1efo Georgiy Zabirov 0 752300 6318246 6058713 2026-10-24T17:59:34Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318246 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Georgiy Zabirov | tavallud_sana = {{birth date and age|1974|6|1|df=y}} | tavallud_joyi = {{flagicon|SSSR}} {{TavalludJoyi|Chirchiq}} [[Oʻzbekiston SSR]] | boʻyi = {{Height|cm=184}} | pozitsiya = [[Darvozabon]] | joriyklub = ''Faoliyatini yakunlagan'' | klublar1 = {{flagicon|SSSR}} [[Chirchiq (futbol klubi)|Chirchiq]] | klublar2 = {{flagicon|UZB}} [[MHSK (futbol klubi)|MHSK]] | klublar3 = {{flagicon|UZB}} [[Chirchiq (futbol klubi)|Chirchiq]] | klublar4 = {{flagicon|UZB}} [[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]] (Fargʻona) | klublar5 = {{flagicon|UZB}} [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] | klublar6 = {{flagicon|UZB}} [[Andijon (futbol klubi)|Andijon]] | klublar7 = {{flagicon|UZB}} [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] | yillar1 = 1991 | yillar2 = 1992—1994 | yillar3 = 1995 | yillar4 = 1996—2004 | yillar5 = 2005 | yillar6 = 2006 | yillar7 = 2006 | gollar1 = 0 | gollar2 = -39 | gollar3 = -41 | gollar4 = -171 | gollar5 = -20 | gollar6 = -9 | gollar7 = -5 | milliyjamoa1 = {{flagicon|UZB}} [[Oʻzbekiston Respublikasi|Oʻzbekiston]] | milliyyillar1 = 2000—2002 | milliygollar1 = 0 | isht1 = 1 | isht2 = 28 | isht3 = 27 | isht4 = 204 | isht5 = 18 | isht6 = 2 | isht7 = 8 | milliyisht1 = 6 | toʻliqism = Georgiy Zabirov }} '''Georgiy Zabirov''' ([[1974-yil]] 1-iyun; [[Chirchiq (futbol klubi)|Chirchiq]],<ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/uz/news/neftchi-darvozasini-eng-kop-qoriqlagan-posbon-45-yoshda|sarlavha="Нефтчи" дарвозасини энг кўп қўриқлаган посбон 45 ёшда!|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230504160849/https://championat.asia/uz/news/neftchi-darvozasini-eng-kop-qoriqlagan-posbon-45-yoshda|arxivsana=2023-05-04|qaralgan sana=2023-05-04}}</ref> [[Oʻzbekiston]]) — oʻzbek futbolchisi, [[darvozabon]]. Fargʻonaning „[[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]“ jamoasini eng koʻp oʻyin oʻtkazgan posbonlaridan biri (204 ta oʻyin). == Futbolchilik faoliyati == Professional faoliyatini [[1991-yil]]da Chirchiq jamoasi tarkibida boshlagan. 1992—1994-yillarda Toshkentning „[[MHSK (futbol klubi)|MHSK]]“ jamoasi safida toʻp surgangan. [[1995-yil]]gi mavsumda yana „[[Chirchiq (futbol klubi)|Chirchiq]]“ safida oʻynagan. [[1996-yil]]da Fargʻonaning „[[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]“ jamoasiga oʻtadi. Georgiy Zabirov [[2004-yil]]gacha „[[Neftchilar]]“ tarkibida oʻynagan. Bu vaqt ichida Zabirov jamoa yetakchilaridan biriga aylandi va [[2000-yil]]da Oʻzbekiston terma jamoasiga [[2000-yil]]gi Osiyo Kubogida ishtirok etish uchun chaqirildi. U Oʻzbekiston terma jamoasi safida oltita oʻyin oʻtkazgan. Zabirov „[[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]“ safida 204 ta oʻyinda maydonga tushgan. Zabirov bu koʻrsatkich bilan fargʻonaliklarning eng yaxshi posbonlaridan biri hisoblanadi. 2005—2006-yillarda Namanganning „[[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]“ va „[[Andijon (futbol klubi)|Andijon]]“ jamoalarida toʻp surgan. [[2006-yil]]da Georgiy Zabirov professional faoliyatini yakunladi. == Yutuqlari == * '''Oʻzbekiston chempioni:''' 2001 * '''Oʻzbekiston kubogi sohibi: 1996''' * '''Oʻzbekiston chempionati kumush medali sovrindori:''' 1996, 1997, 1998, 1999, 2000, 2002, 2003, 2004 * '''Oʻzbekiston kubogi finalchisi:''' 1997,1998, 2001, 2002 == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20220719103121/https://footballfacts.ru/person/114913-zabirovgeorgiy Profil] na sayte FootballFacts.ru * {{FIFA player|186756}} * {{NFT player|7160}} * {{WorldFootball.net|georgiy-zabirov}} * [http://www.11v11.com/players/georgi-zabirov-185748/ Footballzz Profile] {{Oʻzbekiston tarkibi 2000-yilgi Osiyo Kubogi}} {{DEFAULTSORT:Zabirov, Georgiy}} [[Turkum:1-iyunda tugʻilganlar]] [[Turkum:1974-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Chirchiqda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Chirchiq kishilari]] [[Turkum:Erkak futbol darvozabonlari]] [[Turkum:SSSR erkak futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Chirchiq klubi futbolchilari]] [[Turkum:MHSK klubi futbolchilari]] [[Turkum:Neftchi (Fargʻona) futbolchilari]] [[Turkum:Navbahor futbolchilari]] [[Turkum:Andijon klubi futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston milliy terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Osiyo Kubogi 2000 futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik rus millatiga mansub kishilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] 3jbdrsepqztz9bi2xzs5o3t7he77jv0 Elektr zaryad 0 757741 6318274 6314579 2026-10-24T21:16:45Z CommonsDelinker 204 [[Tasvir:Bcoulomb.png]] [[Tasvir:Balance_de_Charles_Augustin_de_Coulomb.png]] bilan almashtirildi ([[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] tomonidan; [[:c:COM:FR|File renamed]]: [[:c:COM:FR#FR2|Criterion 2]] · More precise and not just a meaningless on 6318274 wikitext text/x-wiki '''Elektr zaryadi''' [[Materiya|materiyaning]] [[fizik xossa|fizik xossasi]] boʻlib, zaryadlangan moddaning [[Elektromagnit maydon|elektromagnit maydonga]] qoʻyilganda [[Kuch|kuchga]] ega boʻlishiga olib keladi. Elektr zaryadi ''musbat'' yoki ''manfiy'' boʻlishi mumkin (odatda [[Proton|protonlar]] va [[Elektron|elektronlar]] tomonidan tashiladi). Bir xil ishorali zaryadlar bir-birini itaradi va turli ishorali zaryadlar bir-birini tortadi. Aniq zaryadsiz jism [[Neytral zarracha|neytral]] deb ataladi. Zaryadlangan moddalarning oʻzaro taʼsiri haqidagi dastlabki bilimlar [[Elektrodinamika|klassik elektrodinamika]] deb ataladi va [[Kvant mexanika|kvant taʼsirini]] hisobga olishni talab qilmaydigan muammolar uchun hali ham toʻgʻri. Elektr zaryadi [[Saqlanish qonuni (fizika)|saqlanadigan kattalik]]; [[Izolyatsiya qilingan tizim|izolyatsiya qilingan tizimning]] sof zaryadi, musbat zaryad miqdori va manfiy zaryad miqdori yigʻindisi oʻzgarmaydi. Elektr zaryadini subatomik zarralar olib yuradi. Oddiy moddada manfiy zaryadni elektronlarda, musbat zaryadni esa [[atom]] [[Atom yadrosi|yadrolaridagi]] protonlarda saqlanadi. Agar moddada elektronlar protondan koʻp boʻlsa, u manfiy zaryadga ega boʻladi, kamroq boʻlsa — musbat zaryadga ega boʻladi, agar ularning soni teng boʻlsa, bu modda neytral boʻladi. Zaryad ''[[Zaryadni kvantlash|kvantlangan]]'' boʻlib; uni '''e'''=1.602×10<sup>-19</sup> C [[elementar zaryad]] deb ataladigan birlikka karrali qiymatni qabul qiladi. '''e''' erkin mavjud boʻlishi mumkin boʻlgan eng kichik zaryad ([[Kvark|kvarklar]] deb ataladigan zarralar kichikroq zaryadga ega -{{Sfrac|1|3}}''e yoki {{Sfrac|2|3}}e'' lekin ular faqat kombinatsiyada topiladi va har doim ''e'' ning butun soni boʻlgan zaryadga ega boʻlgan zarrachalarni hosil qilish uchun birlashadilar). Protonning zaryad miqdorii +''e'', elektroniki esa -''e''. Elektr zaryadi [[Elektr maydon|elektr maydonlarini]] hosil qiladi<ref>{{Kitob manbasi|last=Chabay|first=Ruth|title=Matter and interactions|url=https://archive.org/details/matterinteractio0001chab|date=2015|publisher=Wiley|page=867|edition=4th}}</ref>. Harakatlanuvchi zaryad esa qoʻshimcha [[magnit maydon]] ham hosil qiladi<ref>{{Kitob manbasi|last=Chabay|first=Ruth|title=Matter and interactions|url=https://archive.org/details/matterinteractio0001chab|date=2015|publisher=Wiley|page=673|edition=4th}}</ref>. Elektr zaryadlarining elektromagnit maydon bilan oʻzaro taʼsiri (elektr va magnit maydonlarning kombinatsiyasi) [[Lorents kuchi|elektromagnit (yoki Lorents) kuchining]] manbai<ref>{{Kitob manbasi|last=Chabay|first=Ruth|title=Matter and interactions|url=https://archive.org/details/matterinteractio0001chab|date=2015|publisher=Wiley|page=[https://archive.org/details/matterinteractio0001chab/page/n11 942]|edition=4th}}</ref> [[Fizika|fizikadagi]] toʻrtta [[Asosiy o'zaro ta'sir|asosiy kuchlardan]] biridir. Zaryadlangan zarralar orasidagi [[foton]] vositachiligidagi oʻzaro taʼsirlarni oʻrganish [[Kvant elektrodinamiği|kvant elektrodinamika]] deb ataladi<ref>{{Kitob manbasi|editor=Rennie|title=A Dictionary of Physics|url=https://archive.org/details/dictionaryofphys0000unse_r3s8|date=2019|publisher=Oxford University Press|isbn=9780198821472|edition=8th|chapter=Quantum electrodynamics}}</ref>. [[SIdan olingan birlik|SI tomonidan olingan elektr zaryad birligi]] fransuz fizigi [[Kulon Sharl Ogyusten|Sharl-Agustin de Kulon]] sharafiga [[kulon]] (C) deb nomlangan. [[Elektrotexnika|Elektrotexnikada]] zaryad birligini [[Amper-soat|amper-soatda]] (A⋅h) foydalanish ham keng tarqalgan. [[Fizika]] va [[Kimyo|kimyoda]] esa asosan elementar zaryaddan (''e'') birlik sifatida foydalaniladi. Kimyoda bir [[Mol (birlik)|mol]] elementar zaryadning zaryadi boʻlgan [[Faradey soni|Faraday doimiysi]] ham qoʻllanadi. Kichik ''q'' belgisi koʻpincha zaryad miqdorini bildiradi. [[Fayl:Electric_field_point_lines_equipotentials.svg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/96/Electric_field_point_lines_equipotentials.svg/250px-Electric_field_point_lines_equipotentials.svg.png|right|thumb|250x250px| [[Elektron]], manfiy zaryadlangan zarracha atrofida maydon chiziqlari va [[Ekvipotensial|ekvipotensial sirtlar]] koʻrsatilgan diagramma. Elektr neytral [[Atom|atomda]] elektronlar soni protonlar soniga (musbat zaryadlangan) teng boʻlib, umumiy zaryad nolga teng boʻladi.]] Zaryad — moddaning boshqa zaryadlangan materiya bilan [[Elektrostatika|elektrostatik]] tortishish yoki itarilishini koʻrsatadigan asosiy xususiyatidir. Elektr zaryadi koʻplab [[Zaryadlangan zarracha|subatomik zarralarning]] xarakterli xususiyatidir. Erkin turgan zarrachalarning zaryadlari '''e''' elementar zaryadga karrali boʻladi; shuning uchun biz elektr zaryadi '''e''' ni ''[[Zaryadni kvantlash|kvantlangan]]'' deymiz. [[Michael Faraday|Maykl Faraday]] oʻzining [[elektroliz]] tajribalarida birinchi boʻlib elektr zaryadining diskret tabiatini qayd etdi. [[Robert Andrews Millikan|Robert Millikanning]] [[Yog 'tomchiligi tajribasi|neft tomchilari tajribasi]] bu haqiqatni toʻgʻridan-toʻgʻri koʻrsatdi va elementar zaryadni oʻlchadi. Makroskopik obyektlar shakllanishi jarayonida tarkibiy atomlar va ionlar odatda neytral atomlarga elektr bilan bogʻlangan neytral ''ionli birikmalardan'' tashkil topgan tuzilmalarni hosil qilish uchun birlashadi. Shunday qilib, makroskopik ob’ektlar umuman neytral boʻlishga intiladi, ammo makroskopik obyektlar kamdan-kam hollardagina mutloq neytral boʻladi. Baʼzan makroskopik obyektlarda material boʻylab tarqalgan, oʻz joyida qattiq bogʻlangan ionlar mavjud boʻlib, ob’ektga umumiy aniq musbat yoki manfiy zaryad beradi. Shuningdek, oʻtaoʻtkazuvchi elementlardan yasalgan makroskopik obyektlar kamroq yoki osonlik bilan (elementga qarab) elektronlarni qabul qilishi yoki berishi, soʻngra aniq manfiy yoki musbat zaryadni saqlashi mumkin. Agar obyektning aniq elektr zaryadi nolga teng boʻlmasa va harakatsiz boʻlsa, bu hodisa [[Statik elektr|statik elektrlanganlik]] deb nomlanadi. Buni ikkita oʻxshash boʻlmagan materialni bir-biriga ishqalash, masalan, [[Kahrabo|ani]] moʻynaga yoki [[shisha]] bilan [[ipak]] bilan ishqalash orqali osongina zaryad hosil qilish mumkin. Shu tarzda, elektr oʻtkazmaydigan materiallar sezilarli darajada musbat yoki manfiyy zaryadlanishi mumkin. Bir materialdan olingan zaryad boshqa materialga oʻtkaziladi va ikkinchi jism birinchi jism bilan bir xil kattalikdagi, ammo qarama-qarshi ishora bilan zaryadlanib qoladi. ''[[Zaryadni saqlash|Zaryadning saqlanish]]'' qonuni har doim amal qiladi, musbat zaryadlangan obyektga bir xil kattalikdagi manfiy zaryad berishi kerak, yoki aksincha. == Birlik == [[Xalqaro birliklar tizimi|SI]] tomonidan olingan elektr zaryad miqdorining birligi [[Kulon|kulondir]] (belgi: C). Kulon, bir [[soniya]] davomida bir [[Amper|amperga]] ega boʻlgan [[Elektr oʻtkazgichlar|elektr oʻtkazgichning]] kesimidan oʻtadigan zaryad miqdori sifatida aniqlanadi<ref name="CIPM1946">{{Veb manbasi|url=https://www.bipm.org/en/CIPM/db/1946/2/|nashriyot=BIPM|sarlavha=CIPM, 1946: Resolution 2|kirish sanasi=2022-07-28|arxivsana=2018-10-10|arxivurl=https://web.archive.org/web/20181010095320/https://www.bipm.org/en/CIPM/db/1946/2/}}</ref>. Bu birlik 1946-yilda taklif qilingan va 1948-yilda ratifikatsiya qilingan<ref name="CIPM1946" />. Elektr zaryad miqdorini koʻrsatish uchun odatda '''''q''''' belgisi ishlatiladi. Elektr zaryadining miqdori toʻgʻridan-toʻgʻri [[elektrometr]] bilan yoki bilvosita [[Galvanometr|ballistik galvanometr]] bilan oʻlchanishi mumkin. [[Elementar zaryad]] (protonning elektr zaryadi) SI birliklar tizimida asosiy kattalik sifatida ishlatiladi. Elementar zaryadning qiymati, SI birlik sistemasida aynan 1.602176634×10<sup>-19</sup> C ga teng == Tarix == [[Fayl:Balance de Charles Augustin de Coulomb.png|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/0/04/Balance de Charles Augustin de Coulomb.png/220px-Bcoulomb.png|thumb| Kulon burilish balansi]] Qadim zamonlardan beri odamlar toʻrt turdagi hodisalar bilan tanish boʻlgan, bugungi kunda hammasi elektr zaryadi tushunchasi yordamida tushuntiriladi: (a) [[chaqmoq]], (b) [[Elektrli skatlar|torpedo baliqlari]] (yoki elektr nurlari), (c) [[Aziz Elmo olovi|Avliyo Elmo olovi]] va (d) [[Mo'ynali kiyimlar|moʻyna]] bilan ishqalangan [[Kahrabo|qahrabo]] kichik, yengil narsalarni oʻziga tortishi<ref>{{Kitob manbasi|last=Roller|first=Duane|date=1954|title=The development of the concept of electric charge: Electricity from the Greeks to Coulomb|url=https://archive.org/details/developmentofcon0007roll|location=Cambridge, MA|publisher=[[Harvard University Press]]|page=[https://archive.org/details/developmentofcon0007roll/page/n9 1]}}</ref>. Qahrabo haqida birinchi maʼlumot koʻpincha qadimgi yunon matematigi [[Fales Miletlik|Miletlik Talesga tegishli boʻlib]], u miloddan avvalgi (624-546) davrlarda yashagan. Ammo Thales biron bir yozuv qoldirganmi yoki yoʻqmi degan shubhalar mavjud; <ref>{{Kitob manbasi|last=O'Grady|first=Patricia F.|authorlink=Patricia O'Grady|date=2002|title=Thales of Miletus: The Beginnings of Western Science and Philosophy|url=https://books.google.com?id=ZTUlDwAAQBAJ|publisher=Ashgate|page=8|isbn=978-1351895378}}</ref> chunki uning qahrabo haqidagi yozuvlari 200-yillarning boshidagi manbalardan maʼlum<ref name="DL" />. Miloddan avvalgi 600-yillarda Thales bu hodisani jonsiz narsalarning ruhi borligining isboti sifatida tushuntirdi<ref name="DL">{{Veb manbasi|url=https://en.wikisource.org/wiki/Lives_of_the_Eminent_Philosophers/Book_I#Thales_24|sarlavha=Lives of the Eminent Philosophers by Diogenes Laërtius, Book 1, §24}}</ref>. Boshqacha qilib aytadigan boʻlsak, elektr zaryadi haqida hech qanday tushuncha yoʻq edi. Umuman olganda, qadimgi yunonlar ushbu toʻrt turdagi hodisalar oʻrtasidagi bogʻliqlikni tushunishmagan. == Elektrostatikada zaryadning roli == Elektrostatika deganda obyektning elektr zaryadi va muvozanat holatida boʻlmagan ikkita obyekt birlashtirilganda tegishli elektrostatik zaryad tushuniladi. Elektrostatik razryadda esa ikki obyektning har birining zaryadida oʻzgarish hosil boʻladi. === Ishqalanish orqali elektrlashtirish === Shisha boʻlagi va moʻyna parchasi (birortasi ham elektr xususiyatiga ega boʻlmagan) bir-biriga ishqalansa va ishqalangan yuzalar bir biriga tegib tursa ular elektr xususiyatlarini koʻrsatmaydi. Biroq, bir-biridan ajralganda ular bir-birlarini oʻziga tortadilar. Ikkinchi shisha boʻlagini boshqa qatron bilan ishqalab, soʻng ularni birinchi shisha va qatron boʻlaklari yoniga osilsa, quyidagi hodisalarni keltirib chiqaradi: * Ikki shisha boʻlaklari bir-birini itaradi. * Har bir shisha boʻlagi har bir qatron boʻlagini oʻziga tortadi. * Ikki boʻlak qatronlar bir-birini itaradi. Bu tortishish va itarilish ''elektr hodisasidir'' va ularni koʻrsatadigan jismlar ''elektrlangan'' yoki ''elektr zaryadlangan'' deb ataladi. Jismlar boshqa koʻplab usullar bilan, shuningdek ishqalanish orqali ham elektrlanii mumkin. Ikki shisha boʻlakning elektr xususiyatlari (zaryad ishorasi) bir xil va qatronnikiga qarama-qarshidir: Shisha qatron itaradigan narsani oʻziga tortadi va qatron tortadigan narsani itaradi. == Elektr tokida zaryadning roli == [[Elektr toki]] — bu jismdan elektr zaryadining oqishidir. Asosiy [[zaryad tashuvchilar]] rolini musbat zaryadlangan [[proton]] va manfiy zaryadlangan [[elektron]]<nowiki/>lar oʻynaydi. Ushbu zaryadlangan zarralarning har qaysisining harakati elektr tokini vujudga keltiradi. Koʻpgina hollarda, elektr toki yoʻnalishi boʻyicha harakatlanadigan musbat zaryadlar yoki teskari yoʻnalishda harakatlanadigan manfiy zaryadlar tomonidan olib borilishidan qatʼi nazar, ''[[elektr toki]]'' haqida gapirish kifoya. Ushbu makroskopik nuqtai nazar elektromagnit tushunchalar va hisoblarni soddalashtiradigan taxminiy koʻrinishdir. Mikroskopik nuqtai nazarda, [[Elektr toki|elektr tokini]] oʻtkazishning koʻplab usullari borligini koʻrish mumkin, jumladan: elektronlar oqimi; musbat zarralar kabi harakat qiladigan elektron kovaklar oqimi; va [[Elektrolitlar|elektrolitik]] [[Eritma|eritmada]] yoki [[Plazma|plazmada]] qarama-qarshi yoʻnalishda oqadigan musbat va manfiy zarralar ([[Ion|ionlar]] yoki boshqa zaryadlangan zarralar) oqimi. Eʼtiborli boʻlish kerak boʻlgan joyi shundaki, metall simlarning umumiy va muhim holatida elektr toki yoʻnalishi haqiqiy zaryad tashuvchilarning (yaʼni elektronlar) [[Drift tezligi|siljish tezligiga]] qarama-qarshidir. Bu esa fizikani yangi oʻrganuvchilar uchun chalkashlik boʻlishi mumkin.   == Elektr zaryadining saqlanishi == [[Izolyatsiya qilingan tizim|Izolyatsiyalangan sistemaning]] umumiy elektr zaryadi sistema ichidagi oʻzgarishlardan qatʼi nazar, oʻzgarmas boʻlib qoladi. Ushbu qonun fizikaga maʼlum boʻlgan barcha jarayonlarga xosdir va [[To'lqin funksiya|toʻlqin funksiyasining]] [[O'lchov o'zgarmasligi|gauge invariantligidan]] lokal shaklda olinishi mumkin. Zaryadning saqlanishi zaryad oqimining [[uzluksizlik tenglamasi]]<nowiki/>ga olib keladi. Umuman olganda, ''V'' integral hajmida zaryad zichligi ''ρ'' oʻzgarish tezligi yopiq sirt ''S'' = ∂ ''V'' orqali [[Oqim zichligi|tok zichligi]] '''J''' boʻyicha integral maydonga teng boʻladi, bu esa oʻz navbatida aniq [[Elektr toki|oqim]] ''I'' ga teng: : [[Fayl:Tok formulasi.png|thumb]]<br /> <br /> <br /> Shunday qilib, uzluksizlik tenglamasi bilan ifodalangan elektr zaryadining saqlanishi quyidagi natijani beradi: : <math>I = -\frac{\mathrm{d}q}{\mathrm{d}t}.</math> <math>t_\mathrm{i}</math> va <math>t_\mathrm{f}</math> vaqt oraligʻida oqib oʻtgan zaryad miqdori tenglikning ikki tomonni integrallash orqali olinadi: : <math>q = \int_{t_{\mathrm{i}}}^{t_{\mathrm{f}}} I\, \mathrm{d}t </math> Bu yerda '''''I''''' — yopiq sirtdan oʻtadigan tok kuchi va ''q'' — sirt tomonidan belgilangan hajmdagi elektr zaryadi. [[Fayl:Electroscope.svg|thumb|Oltin bargli elektroskopdagi zaryad barglarning bir-birini ko'rinadigan tarzda qaytarishiga olib keladi]] Zaryadning mavjudligi elektrostatik kuchni keltirib chiqaradi: zaryadlar bir-biriga kuch ta'sir qiladi, bu ta'sir antik davrda tushunilmagan bo'lsa ham ma'lum edi. yupqa ip bilan osilgan engil to'pni mato bilan ishqalash orqali zaryadlangan shisha tayoq bilan tegizish orqali zaryadlash mumkin. Agar shunga o'xshash to'p bir xil shisha tayoq bilan zaryadlangan bo'lsa, u birinchisini qaytaradi: zaryad ikkita to'pni bir-biridan ajratish uchun harakat qiladi. Ishqalangan kehribar tayoq bilan zaryadlangan ikkita to'p ham bir-birini qaytaradi. Biroq, agar bitta to'p shisha tayoq bilan, ikkinchisi esa kehribar tayoq bilan zaryadlangan bo'lsa, ikkita to'p bir-birini o'ziga jalb qiladi. Ushbu hodisalar XVIII asr oxirida Charlz-Avgustin de Kulon tomonidan tekshirilib, zaryad ikki qarama-qarshi shaklda namoyon bo'lishini aniqladi. Ushbu kashfiyot taniqli aksiomaga olib keldi: ''xuddi zaryadlangan narsalar qaytaradi va qarama-qarshi zaryadlangan narsalar o'ziga jalb'' qiladi. Kuch zaryadlangan zarrachalarning o'ziga ta'sir qiladi, shuning uchun zaryad o'zini o'tkazuvchi sirt ustida iloji boricha teng ravishda tarqalish tendentsiyasiga ega. Elektromagnit kuchning kattaligi, jozibali yoki jirkanch bo'lsin, tomonidan berilgan [[Kulon qonuni]], bu kuchni zaryadlarning hosilasi bilan bog'laydi va ular orasidagi masofaga teskari kvadrat munosabatga ega. elektromagnit kuch juda kuchli, kuchli ta'sir o'tkazish uchun kuch jihatidan ikkinchi o'rinda turadi,  ammo bu kuchdan farqli o'laroq u barcha masofalarda ishlaydi. juda zaif tortishish kuchi bilan taqqoslaganda, ikkita elektronni bir-biridan itaradigan elektromagnit kuch ularni  tortishish kuchidan 10 42 baravar ko'p. Zaryad subatomik zarrachalarning ayrim turlaridan kelib chiqadi, ularning eng tanish tashuvchilari elektron va protondir. Elektr zaryadi tabiatning to'rtta asosiy kuchlaridan biri bo'lgan elektromagnit kuchni keltirib chiqaradi va ular bilan o'zaro ta'sir qiladi. Tajriba shuni ko'rsatdiki, zaryad saqlanib qolgan miqdor, ya'ni elektr izolyatsiya qilingan tizim ichidagi sof zaryad ushbu tizim ichidagi har qanday o'zgarishlardan qat'i nazar, doimo doimiy bo'lib qoladi. tizim ichida zaryad jismlar o'rtasida to'g'ridan-to'g'ri aloqa qilish yoki sim kabi o'tkazuvchi material bo'ylab o'tish orqali o'tkazilishi mumkin. norasmiy atama statik elektr tanadagi zaryadning aniq mavjudligini (yoki 'nomutanosiblik') anglatadi, odatda bir-biriga o'xshamaydigan materiallar ishqalanganda, zaryadni biridan ikkinchisiga o'tkazishda sabab bo'ladi. Zaryad radiatsiya ta'siri Radiatsiya nurlanishining modda bilan o'zaro ta'siri murakkab hodisadir. Ushbu jarayonning ikki bosqichini ko'rib chiqish odatiy holdir: birlamchi va ikkilamchi. Birlamchi yoki to'g'ridan-to'g'ri ta'sirlar elektronlarning siljishi (ionlanish), atomlarning panjara tugunlaridan siljishi, atomlar yoki elektronlarning siljishsiz qo'zg'alishi va atomlarning to'g'ridan-to'g'ri o'zaro ta'siri tufayli yadro transformatsiyalaridan iborat.zarralar oqimi bilan moddalar (maqsad). Ikkilamchi ta'sirlar elektronlarni va atomlarni urib tushirishning keyingi qo'zg'alishi va tuzilishini buzishdan iborat. Elektron-teshik juftlari hosil bo'lishi bilan elektronlarning qo'zg'alishi va kristall atomlarining panjara tugunlaridan siljishi jarayonlari eng katta e'tiborga loyiqdir, chunki bu kristall tuzilishdagi nuqsonlarning paydo bo'lishiga olib keladi. Agar elektron-teshik juftlari fazoviy zaryad sohasida hosil bo'lsa, bu yarimo'tkazgich strukturasining qarama-qarshi kontaktlarida oqim paydo bo'lishiga olib keladi. Ushbu effekt uzoq umr ko'radigan (o'nlab yillar) bettavoltaik quvvat manbalarini yaratish uchun ishlatiladi. Zaryadlangan zarrachalarning katta energiya bilan nurlanishi har doim birlamchi ionlanishga va sharoitga qarab atomlarning birlamchi siljishiga olib keladi. Yuqori energiyani panjara elektronlariga o'tkazishda Delta nurlanishi, ion yo'lidan tarqaladigan yuqori energiyali elektronlar, shuningdek fotonlar va rentgen kvantlari hosil bo'ladi. Kichik energiyalarning kristall panjarasining atomlariga o'tkazilganda, elektronlar qo'zg'alishi va ularning yuqori energiya zonasiga o'tishi sodir bo'ladi, bunda elektronlar turli energiyalarning fotonlari va fononlarini (isitish) chiqarish orqali energiyani termolizlaydi. Elektronlar va fotonlarning tarqalishining eng keng tarqalgan ta'siri Kompton effektidir. [[Kompton effekti]] (Kompton effekti, Kompton tarqalishi) fotonning zaryadlangan zarracha, odatda elektron bilan elastik tarqalishi, kashfiyotchi Artur Xolli Kompton sharafiga nomlangan. Agar tarqalish energiyaning pasayishiga olib keladigan bo'lsa, chunki foton energiyasining bir qismi fotonning to'lqin uzunligining oshishiga (rentgen yoki gamma foton bo'lishi mumkin) mos keladigan aks ettiruvchi elektronga o'tkaziladi, bu jarayon Kompton effekti deb ataladi. Teskari Kompton tarqalishi zaryadlangan zarracha fotonga energiyasining bir qismini uzatganda sodir bo'ladi, bu yorug'lik kvantining to'lqin uzunligining qisqarishiga to'g'ri keladi. == Yana qarang == * [[SI elektromagnetizm birliklari]] * [[Rang zaryadi]] * [[Qisman zaryad|Parsial zaryad]] == Maʼlumotnomalar == {{Manbalar}} == Havolalar == {{commons}} * [https://web.archive.org/web/20131005012550/http://www.ce-mag.com/archive/2000/marapril/mrstatic.html Zaryad qanchalik tez harakatlanadi?] [[Turkum:Fizik miqdorlar]] [[Turkum:Elektromagnetizm]] [[Turkum:Elektr toki]] [[Turkum:Elektr zaryadi]] 50avw41yvs6gbogfkv8tw7ovl8spn2j Helen Maroulis 0 758609 6318469 5243308 2026-10-25T09:23:56Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318469 wikitext text/x-wiki {{Sportchi bilgiqutisi | ism = Helen Maroulis | tasvir = Helen Maroulis (29278073625) (cropped).jpg | tasvirizoh = Helen Maroulis [[2016-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari]]da | jins = ayol | tugilgan_paytdagi_ism = Helen Louise Maroulis | laqablar = | fuqarolik = {{AQSh}} | sport = [[erkin kurash]] | klub = | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1991|9|19}} | tavallud_yer = [[Rockville (Maryland)|Rockville]], [[Maryland]], [[AQSh]] | vafot_sana = | vafot_yer = | faoliyat_yillar = | faol_tomon = | murabbiylar = | boy = | vazn = 51 kg gacha<br />55 kg gacha | medallar = | vebsayt = }} '''Helen Louise Maroulis''' ({{Lang-el|Ελένη Μαρούλη}}; 1991-yil 19-sentyabr, [[Rockville (Maryland)|Rockville]], [[Maryland]], [[AQSh]]da tugʻilgan) — amerikalik [[erkin kurash]]chi, 51&nbsp;kg gacha va 55&nbsp;kg gacha vazn toifasida, AQSh terma jamoasi aʼzosi. [[2016-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari]]da ayollar erkin kurashida oltin medalni qoʻlga kiritgan birinchi amerikalik boʻldi<ref name="theopenmat">{{veb manbasi|sarlavha=Helen Maroulis to face Venezuela's Marcia Andrades at Beat The Streets|url=http://news.theopenmat.com/2014/05/helen-maroulis-to-face-venezuelas-marcia-andrades-at-beat-the-streets/|ish=The Open Mat|sana=4-may 2014-yil|kirish sanasi=7-may 2014-yil|qaralgan sana=2022-07-30|arxivsana=2014-05-08|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140508065113/http://news.theopenmat.com/2014/05/helen-maroulis-to-face-venezuelas-marcia-andrades-at-beat-the-streets/}}</ref><ref>{{veb manbasi|muallif=Goldich|ism=Mitch|sarlavha=Q&A: Helen Maroulis's Difficult Path Back to the Olympics|url=https://www.si.com/olympics/2021/07/19/helen-maroulis-defending-gold-medal-womens-wrestling|kirish sanasi=2022-03-19|ish=Sports Illustrated|til=en-us}}</ref>. [[2020-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari]] bronza medali sovrindori, uch karra Jahon chempioni, Panamerika chempioni, Panamerika oʻyinlari chempioni. == Biografiya == Maroulis [[Rockville (Maryland)|Rokvill]] shahrida ([[Maryland]]) tugʻilgan. Paula va Yiannis „Jon“ Maroulisning qizi<ref name="teamUSA">{{veb manbasi|sarlavha=Athlete Bio: Helen Maroulis|url=http://www.teamusa.org/USA-Wrestling/Athlete-Bios/MA/Helen-Maroulis|ish=TeamUSA.org|kirish sanasi=7-may 2014-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20161102025144/http://www.teamusa.org/USA-Wrestling/Athlete-Bios/MA/Helen-Maroulis|arxivsana=2-noyabr 2016-yil}}</ref>. Uning otasi yunon<ref>{{veb manbasi|muallif=Chrysopoulos|ism=Philip|url=http://usa.greekreporter.com/2016/08/19/who-is-olympic-gold-medalist-helen-maroulis/|sarlavha=Who Is Olympic Gold Medalist Helen Maroulis|ish=USA.GreekReporter.com|sana=19-avgust 2016-yil|kirish sanasi=28-avgust 2016-yil}}</ref>. U uch yil davomida Magruder oʻrta maktabida oʻqidi, u yerda birinchi kursda boʻlganida u Maryland shtati kurash chempionatida qatnashgan birinchi ayol kurashchi boʻldi<ref>{{yangiliklar manbasi |title=Magruder's Maroulis Makes Maryland History |url=https://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2006/03/04/AR2006030401335.html}}</ref>, shuningdek, ushbu unvonni qoʻlga kiritgan katta yoshli bolani mahkamlab, turnirning eng yaxshi kurashchisi deb topildi. Bir yil oldin, barcha yoʻlda 99 oʻrta martaba gʻalabalar<ref>{{yangiliklar manbasi |title=Rockville's Maroulis eyes spot on U.S. Olympic women's wrestling squad |url=https://www.washingtontimes.com/news/2012/mar/5/rockvilles-maroulis-eyes-spot-on-us-olympic-womens/}}</ref>. Keyin u [[Marquette (Michigan)|Marquette]] shahridagi ([[Michigan]]) Marquette oʻrta maktabiga koʻchib oʻtdi va keyin [[Missuri]] shtatining [[Sent-Luis]] shahridagi Missuri Baptist Universitetining ayollar kurashi jamoasiga qoʻshildi va oxir-oqibat Burnabi ([[Britaniya Kolumbiyasi]], [[Kanada]]) Simon Fraser universiteti uchun kurashga oʻtdi<ref>{{veb manbasi|url=http://athletics.sfu.ca/news/2016/8/18/wrestling-w-clan-alumna-maroulis-wins-historic-wrestling-gold-for-usa-at-rio-2016.aspx|sarlavha=Simon Fraser University &#124; Canada Clan Alumna Helen Maroulis Wins Wrestling Gold for USA at Rio 2016|ish=Athletics.sfu.ca|sana=18-avgust 2016-yil|kirish sanasi=28-avgust 2016-yil}}</ref>. Yosh toifasida Maroulis uch karra oʻsmirlar oʻrtasida Jahon medali sohibi boʻlgan (2008 va 2010-yillarda bronza, 2011-yilda kumush). 2014-yildan boshlab u [[Northern Michigan universiteti]] qoshidagi [[AQSh]] Olimpiya taʼlim markazida tahsil olgan. Uning bobosi va buvisi 1960-yillarda Gretsiyaning [[Kalamos]] orolidan AQShga hijrat qilishgan. Maroulis Riodagi gʻalabasidan bir necha hafta oʻtib otasining oroliga tashrif buyurdi va unga mahalliy hamjamiyat tomonidan mukofot topshirildi<ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200126221708/http://aromalefkadas.gr/%CF%87%CF%89%CF%81%CE%AF%CF%82-%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CF%80%CE%B1%CF%81%CE%BF%CF%85%CF%83%CE%AF%CE%B1-%CE%B1%CE%B9%CF%81%CE%B5%CF%84%CF%8E%CE%BD-%CE%B1%CF%80%CF%8C-%CF%84%CE%B7-%CE%BB%CE%B5%CF%85%CE%BA/ |arxivsana=2020-01-26 |sarlavha=Ο Κάλαμος τίμησε την Ελένη Μαρούλη |url=https://aromalefkadas.gr/%CF%87%CF%89%CF%81%CE%AF%CF%82-%CF%84%CE%B7%CE%BD-%CF%80%CE%B1%CF%81%CE%BF%CF%85%CF%83%CE%AF%CE%B1-%CE%B1%CE%B9%CF%81%CE%B5%CF%84%CF%8E%CE%BD-%CE%B1%CF%80%CF%8C-%CF%84%CE%B7-%CE%BB%CE%B5%CF%85%CE%BA/ |qaralgan sana=2022-07-30}}</ref>. == 2016-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari == Maroulis [[Saori Yoshida]]ni 4:1 hisobida magʻlub etib, 2016-yilgi Rio Olimpiadasida oltin medalni qoʻlga kiritdi. Bu AQSh uchun ayollar kurashidagi birinchi Olimpiada oltin medali edi<ref>{{yangiliklar manbasi |title=Helen Maroulis Wins First Gold Medal for U.S. in Women's Wrestling |work=Time |publisher=Time |url=http://time.com/4458359/rio-2016-olympics-helen-maroulis-wins-wrestling-gold/?xid=time_socialflow_twitter |url-status=dead |access-date=18-avgust 2016-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20160917184146/http://time.com/4458359/rio-2016-olympics-helen-maroulis-wins-wrestling-gold/?xid=time_socialflow_twitter |archive-date=17-sentabr 2016-yil}}</ref>. Maroulis muvaffaqiyatining katta qismini eʼtiqodiga bogʻlaydi<ref>{{veb manbasi|url=https://sports.vice.com/en_us/article/helen-maroulis-trained-with-champions-to-become-the-first-american-woman-wrestler-to-win-gold|sarlavha=Helen Maroulis Trained With Champions To Become the First American Woman Wrestler to Win Gold|ish=Sports.Vice.com|ism=Aimee|muallif=Berg|sana=20-avgust 2016-yil|kirish sanasi=23-avgust 2016-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160820175450/https://sports.vice.com/en_us/article/helen-maroulis-trained-with-champions-to-become-the-first-american-woman-wrestler-to-win-gold|arxivsana=20-avgust 2016-yil}}</ref>. == 2017-yilgi kurash boʻyicha Jahon chempionati == Maroulis 58&nbsp;kg gacha vazn toifasidagi finalda Olimpiada bronza medali sovrindori [[tunis]]lik Marva Amrini 11-0 texnik yiqilish bilan magʻlub etib, Jahon chempionati yoki Olimpiada oʻyinlarida ketma-ket uchinchi oltin medalini qoʻlga kiritdi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.usatoday.com/story/sports/olympics/2017/08/23/helen-maroulis-dominance-continues-gold-world-championships/595506001/|sarlavha=Helen Maroulis' dominance continues as she wins gold at world championships}}</ref>. == 2018-yilgi kurash boʻyicha Jahon chempionati == Maroulis birinchi raundda [[ozarbayjon]]lik [[Alyona Kolesnik]] tomonidan magʻlub boʻldi, bu amaldagi Jahon va Olimpiada chempionini hayratda qoldirdi. Magʻlubiyatga boshning ogʻir jarohati sabab boʻlgan (2018-yil yanvar oyida boʻlgan turnirdagi kontuziya<ref>{{veb manbasi|url=https://olympics.nbcsports.com/2018/05/16/helen-maroulis-wrestling-concussion/|sarlavha=Helen Maroulis wrestled in the dark with concussion|sana=16-may 2018-yil|qaralgan sana=2022-07-30|arxivsana=2018-10-27|arxivurl=https://web.archive.org/web/20181027143024/https://olympics.nbcsports.com/2018/05/16/helen-maroulis-wrestling-concussion/}}</ref>). Maroulis oʻyindan keyingi intervyusida aytganidek, „Men kimgadir aytishga juda koʻnikib qolganman, hey, boshimga tegma“. Jarohat Maroulisning Jahon terma jamoasi saralash oʻyinini kechiktirishiga sabab boʻlgan darajada ahamiyatli boʻlgan va tadbir oldidan uning jonli sparringini sezilarli darajada cheklagan. Xabar qilinishicha, u jarohat tufayli shunchalik cheklanganki, u qayta rejalashtirilgan saralash seriyasidan 10 kun oldin jonli mashgʻulotlarga qaytgan<ref>{{veb manbasi|url=https://olympics.nbcsports.com/2018/10/24/helen-maroulis-wrestling-world-championships/|sarlavha=Helen Maroulis' world championships streak ends after life-altering year|sana=24-oktabr 2018-yil}}</ref>. == 2020-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari == Maroulis 57&nbsp;kg gacha vaznda yarim finalda [[yaponiyalik]] [[Risako Kawai]]ga imkoniyatni boy berib, [[mongoliya]]lik [[Khongorzul Boldsaikhan]]ni magʻlub etib, bronza medalini qoʻlga kiritdi. Bronza medali bilan Maroulis ayollar kurashida AQSh uchun ikkita Olimpiada medalini qoʻlga kiritgan birinchi kurashchi boʻldi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.usatoday.com/story/sports/olympics/2021/08/05/helen-maroulis-womens-57-kg-freestyle-bronze-olympic-medal/5497891001/|sarlavha=Helen Maroulis didn't need history-making bronze to prove Olympic success isn't measured in medals|sana=5-avgust 2021-yil}}</ref>. == Medal natijalari == {| class="wikitable" style="font-size:95%;" ! Yil ! Turnir ! Manzil ! Natija ! Intizom |- | 2009 | [[2009-yilgi kurash boʻyicha Panamerika chempionati|Panamerika chempionati]] | Maracaibo, Venesuela | align="center" bgcolor="cc9966" | 3 | erkin kurash, 55&nbsp;kg gacha, ayollar |- | rowspan="2" |2012 | [[2012-yilgi kurash boʻyicha Panamerika chempionati|Panamerika chempionati]] | Colorado, AQSh | align="center" bgcolor="gold" | 1 | erkin kurash, 55&nbsp;kg gacha, ayollar |- | [[2012-yilgi kurash boʻyicha Jahon chempionati|Jahon chempionati]] | Strathcona, Canada | align="center" bgcolor="silver" | 2 | erkin kurash, 55&nbsp;kg gacha, ayollar |- | 2014 | [[2014-yilgi kurash boʻyicha Jahon chempionati|Jahon chempionati]] | Toshkent, Oʻzbekiston | align="center" bgcolor="cc9966" | 3 | erkin kurash, 55&nbsp;kg gacha, ayollar |- | 2015 | [[2015-yilgi kurash boʻyicha Jahon chempionati|Jahon chempionati]] | Las Vegas, AQSh | align="center" bgcolor="gold" | 1 | erkin kurash, 55&nbsp;kg gacha, ayollar |- | 2016 | [[2016-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari|Yozgi Olimpiada oʻyinlari]] | Rio-de-Janeyro, Braziliya | align="center" bgcolor="gold" | 1 | erkin kurash, 53&nbsp;kg gacha, ayollar |- | 2017 | [[2017-yilgi kurash boʻyicha Jahon chempionati|Jahon chempionati]] | Parij, Fransiya | align="center" bgcolor="gold" | 1 | erkin kurash, 55&nbsp;kg gacha, ayollar |- | rowspan="2" | 2021 | [[2020-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari|Yozgi Olimpiada oʻyinlari]] | Tokio, Yaponiya | align="center" bgcolor="cc9966" | 3 | erkin kurash, 57&nbsp;kg gacha, ayollar |- | [[2021-yilgi kurash boʻyicha Jahon chempionati|Jahon chempionati]] | Oslo, Norvegiya | align="center" bgcolor="gold" | 1 | erkin kurash, 57&nbsp;kg gacha, ayollar |} == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Maroulis, Helen}} [[Turkum:1991-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:2016-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlaridagi kurashchilari]] [[Turkum:2020-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlaridagi kurashchilari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] oaepss8fvfhhz7ef8iep6k6l0ndikw6 Gʻazalkent (futbol klubi) 0 759548 6318361 5995823 2026-10-25T04:39:44Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318361 wikitext text/x-wiki {{Futbol klubi2 | clubname = Gʻazalkent FK | image = Gazalkent FC logo.png | fullname = Gʻazalkent futbol klubi | founded = 1993-yil (2025-yilda qayta tashkil etilgan) | stadium = Gʻazalkent markaziy stadioni | capacity = 5.000 | mgrtitle = Bosh murabbiy | manager = [[Zayniddin Tojiyev]] | current = 2026-yilgi Gʻazalkent futbol klubi mavsumi }} '''Gʻazalkent futbol klubi''' — [[Toshkent viloyati]]ning [[Boʻstonliq tumani]]dagi [[Gʻazalkent|Gʻazalkent shahri]]ning futbol jamoasi. == Tarix == Klubga 1993-yilda asos solingan. 5 mavsum (1994—1996 va 1999—2000-yillar) davomida [[Oʻzbekiston Pro ligasi|Oʻzbekiston Birinchi ligasi]]da ishtirok etgan. Jamoa jiddiy muvaffaqiyatlarga erisha olmagan. 2000-yilda „Gʻazalkent“ Oʻzbekiston Birinchi ligasidan chiqib ketgan, shundan soʻng tarqatib yuborilgan. Gʻazalkent oʻzbek futbolining koʻplab taniqli namoyandalari uchun oʻziga xos tramplinga aylangan. Xususan, boʻlajak [[FIFA]] [[Referi|referisi]] va [[Futbol boʻyicha jahon chempionati|jahon chempionatlari]] rekordchisi [[Ravshan Ermatov]], taniqli futbolchi [[Viktor Karpenko]] hamda [[Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi|Oʻzbekiston milliy terma jamoasi]]ning sobiq bosh murabbiyi [[Vadim Abramov]] yoshligida ushbu klub safida toʻp surgan. === Qayta tiklash === 2025-yilning 19-dekabr kuni klub qayta tashkil etilgani eʼlon qilindi<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/en/news/gazalkent-futbol-klubi-qaytdi |sarlavha="Ғазалкент" футбол клуби қайтди |sana=2025-yil 19-dekabr}}</ref>. == Murabbiylar stabi == {| class="wikitable" !Ism !Lavozim |- |[[Zayniddin Tojiyev]]<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/en/news/zayniddin-tojiev-gazalkent-butun-etiborni-yoshlarga-qaratadi-pro-ligada-6-ta-jamoa-juda-kamlik-qildi |sarlavha=Зайниддин Тожиев: “Ғазалкент” бутун эътиборни ёшларга қаратади, Про лигада 6 та жамоа жуда камлик қилди" |sana=2025-yil 22-dekabr}}</ref> |Bosh murabbiy |} == Yutuqlar == * [[Oʻzbekiston Pro ligasi|Oʻzbekiston Birinchi ligasida]] 7-oʻrin (1995-yil) == Jamoa tarkibi == === Joriy tarkib === {{updated|2026-yil 7-aprel holatiga}}<!-- <ref>{{veb manbasi |url=https://storage.yandexcloud.net/pfluz/match/fb15d223-02d5-4dd6-874c-ee961d3919f1-e0fdf5a9-a2cc-4399-b4c6-0ffc5566d542.pdf |title=Gʻazalkent jamoasi tarkibi |publisher=UzPFL sayti |access-date=2026-yil 6-aprel}}</ref>--> <!----------------------------- TAHRIR QILISHDAN OLDIN AVVAL USHBU XATNI OʻQING ---------------------------------- — Yangi futbolchilarni klub veb-sayti orqali rasman eʼlon qilishdan oldin, jumladan, tibbiy koʻrikdan oʻtish va shartnoma imzolashdan oldin qoʻshmang. Kelishilgan transfer narxi futbolchining imzo chekishini anglatmaydi. - Oʻyinchilarni klubdan ketishi rasman eʼlon qilinmaguncha olib tashlamang. - Gʻazalkent klubining rasmiy veb-saytida (rasmiy ijtimoiy tarmoqlarida) maʼlum boʻlmaguncha, tarkib raqamlarini qoʻshmang yoki oʻzgartirmang. - Faqat asosiy jamoaning bir qismi boʻlishi mumkin boʻlgan oʻyinchilarni qoʻshing – Bu Vikipediya, futbol gazetasi emas. Tasdiqlanmagan va ishonchsiz, tasdiqlanmagan manbasiz hamma narsa olib tashlanadi ----------------------------------------------------------------------------> {{Fs start}} {{Fs player|no=1 |nat=UZB|pos=GK|name={{abbr|Asilbek Atashov}}}} {{Fs player|no=2 |nat=UZB|pos=DF|name={{abbr|Muhammadyusuf Mahmudov}}}} {{Fs player|no=3 |nat=UZB|pos=DF|name={{abbr|Ozodbek Ibodulloyev}}}} {{Fs player|no=4 |nat=UZB|pos=DF|name={{abbr|Hojiakbar Yusufboyev}}}} {{Fs player|no=5 |nat=UZB|pos=DF|name={{abbr|Saddam Ahmadov}}}} {{Fs player|no=6 |nat=UZB|pos=DF|name={{abbr|Abduvakil Xikmatillayev}}}} {{Fs player|no=7 |nat=UZB|pos=MF|name={{abbr|Feruzbek Olimov}}}} {{Fs player|no=8 |nat=UZB|pos=MF|name={{abbr|Adam Prisyajnuk}}}} {{Fs player|no=10|nat=UKR|pos=MF|name=[[Ivan Podtinniy]]}} {{Fs player|no=11|nat=UZB|pos=FW|name={{abbr|Muhammadyusuf Fayzullayev}}}} {{Fs player|no=12|nat=UZB|pos=GK|name={{abbr|Maxsat Kuchkarbayev}}}} {{Fs player|no=13|nat=UZB|pos=DF|name={{abbr|Muhammadaziz Roʻziboyev}}}} {{Fs player|no=14|nat=UZB|pos=MF|name={{abbr|Suhrob Sadirjonov}}}} {{Fs mid}} {{Fs player|no=16|nat=UZB|pos=FW|name=[[Abdurahmon Abdullayev]]}} {{Fs player|no=17|nat=UZB|pos=MF|name={{abbr|Diyorbek Tojiyev}}}} {{Fs player|no=19|nat=RUS|pos=MF|name=[[Timofey Postnikov]]}} {{Fs player|no=21|nat=UZB|pos=GK|name=[[Asrorbek Kenjayev]]}} {{Fs player|no=22|nat=UZB|pos=MF|name={{abbr|Odilxoʻja Bahodirov}}}} {{Fs player|no=23|nat=UZB|pos=DF|name={{abbr|Elbek Rozukulov}}}} {{Fs player|no=24|nat=UZB|pos=MF|name=[[Muhammadyusuf Mirqodirov]]}} {{Fs player|no=27|nat=UZB|pos=DF|name={{abbr|Behruz Jamoliddinov}}}} {{Fs player|no=30|nat=UZB|pos=MF|name={{abbr|Abdulboriy Marifjonov}}}} {{Fs player|no=68|nat=RUS|pos=MF|name=[[Ivan Korshunov]]}} {{Fs player|no=71|nat=UZB|pos=MF|name={{abbr|Abdulvosid Mahmudov}}}} {{Fs player|no=77|nat=UZB|pos=MF|name={{abbr|Umidjon Turgʻunov}}}} {{Fs end}} === U21 === {{see also|Futbol boʻyicha Oʻzbekiston chempionati (21 yoshgacha)}} {{updated|[[2026-yil]] [[23-yanvar]] holatiga holatiga}} {{Fs start}} {{Fs mid}} {{Fs end}} === U19 === {{see also|Futbol boʻyicha Oʻzbekiston chempionati (19 yoshgacha)}} {{Fs start}} {{Fs mid}} {{Fs end}} == Yana qarang == * [[Yangiyoʻl (futbol klubi)]] * [[OKMK Semurgʻ (futbol klubi)]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20160427045118/http://footballfacts.ru/clubs/120556-gazalkent-gazalkent#tab49_120556r Gʻazalkent (futbol klubi)] Footballfacts.ru sayti * [https://soccer365.net/clubs/20496/ Gʻazalkent (futbol klubi)] Soccer365 saytida * [https://www.instagram.com/gazalkent_fc/ Gʻazalkent (futbol klubi)] Rasmiy [[Instagram]] sahifasi {{Oʻzbekiston Pro ligasi}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbol klublari]] [[Turkum:Oʻzbekiston futbol klublari]] [[Turkum:Toshkent viloyati futbol klublari]] [[Turkum:Gʻazalkent]] [[Turkum:1993-yilda Oʻzbekistonda tashkil etilganlar]] [[Turkum:1993-yilda tashkil etilgan futbol klublari]] [[Turkum:2025-yilda tashkil etilgan futbol klublari]] [[Turkum:2025-yilda Oʻzbekistonda tashkil etilganlar]] m77tvqblxvei84j0qzbgwcelomqwq30 Hazorasp (futbol klubi) 0 759550 6318463 5198440 2026-10-25T08:56:21Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318463 wikitext text/x-wiki {{Futbol klubi | назва клубу = «Хазарасп» | емблема = | повна назва = Футбольний клуб<br/>«Хазарасп» Хазарасп | прізвисько = | місто= Хазарасп | країна= {{UZB}} | рік заснування = [[2002]] | стадіон = | вміщує = | президент = | головний тренер = | ліга = [[Перша ліга Чемпіонату Узбекистану з футболу|Перша ліга]] | сезон = | місце = |clubname=Hazorasp (futbol klubi)|nomi=Hazorasp (futbol klubi)|toʻliq nomi=Hazorasp (futbol klubi)|asos solingan=2002|tugatilgan=2010|stadioni=Hazorasp stadioni|musobaqasi=Oʻzbekiston Pro ligasi}} Hazorasp (futbol klubi) - [[Xorazm viloyati]] [[Hazorasp tumani]]<nowiki/>ning futbol jamoasidir. == Tarixi == Hazorasp futbol klubi Xorazm viloyatining [[Hazorasp]] shahridagi oʻzbek futbol klubi. [[2002]]-yil tashkil etilgan. 2003-yildan Oʻzbekiston chempionatining Birinchi ligasida oʻynay boshlagan. == Yutuqlari == * '''Oʻzbekiston chempionati birinchi ligasi :''' ** 5-oʻrin (1) - 2003-yil == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20220815060718/https://footballfacts.ru/club/31577-hazarasphazarasp#tab49_1412801r Klub profili] * [https://soccer365.ru/clubs/20547/ Hazorasp jamoasi haqida] [[Turkum:Oʻzbekiston futbol klublari]] [[Turkum:2002-yilda tashkil etilgan futbol klublari]] [[Turkum:2002-yilda Oʻzbekistonda tashkil etilganlar]] [[Turkum:Oʻzbekistonda faoliyati tugatilgan futbol klublari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbol klublari]] gz00pw26ykj9k6gw529pe68ivhv6gz2 Heath Davidson 0 765002 6318468 6125368 2026-10-25T09:08:04Z InternetArchiveBot 58913 2 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318468 wikitext text/x-wiki {{Tennischi bilgiqutisi|country=Australia|residence=[[Langvarrin, Viktoriya]]<ref>{{veb manbasi |url=https://www.paralympic.org.au/athlete/heath-davidson/ |title=Heath Davidson – Paralympics Australia |last= |first= |date= |website=paralympic.org.au |publisher=Paralympics Australia |access-date= |quote=}}</ref>|birth_date={{birth date and age|1987|5|9|df=yes}}|birth_place=[[Rosebud, Viktoriya]], Avstraliya|death_date=|death_place=|turnedpro=|retired=|plays=|careerprizemoney=|website=|singlestitles=|highestsinglesranking=No. 4 (2018)<ref name="ITF"/>|currentsinglesranking=No. 7 (2021)<ref name="ITF"/>|AustralianOpenresult=SF ([[2022 Australian Open – Wheelchair quad singles|2022]])|FrenchOpenresult=SF ([[2022 French Open – Wheelchair quad singles|2022]])|Wimbledonresult=SF ([[2022 Wimbledon Championships – Wheelchair quad singles|2022]])|USOpenresult=QF ([[2021 US Open – Wheelchair quad singles|2021]])|Othertournaments=yes|WheelchairTennisMastersresult=|Paralympicsresult=QF ([[Wheelchair tennis at the 2016 Summer Paralympics – Quad singles|2016]], [[Wheelchair tennis at the 2020 Summer Paralympics – Quad singles|2020]])|doublestitles=|highestdoublesranking='''No. 1''' (2019)<ref name="ITF"/>|currentdoublesranking=No. 4 (2021)<ref name="ITF"/>|AustralianOpenDoublesresult='''W''' ([[2018 Australian Open – Wheelchair quad doubles|2018]], [[2019 Australian Open – Wheelchair quad doubles|2019]], [[2020 Australian Open – Wheelchair quad doubles|2020]], [[2021 Australian Open – Wheelchair quad doubles|2021]])|FrenchOpenDoublesresult=F ([[2022 French Open – Wheelchair quad doubles|2022]])|WimbledonDoublesresult=SF ([[2022 Wimbledon Championships – Wheelchair quad doubles|2022]])|USOpenDoublesresult=F ([[2021 US Open – Wheelchair quad doubles|2021]])|OthertournamentsDoubles=yes|WheelchairTennisMastersDoublesresult='''W''' ([[Wheelchair Tennis Masters#Wheelchair Doubles Masters|2019]])|ParalympicsDoublesresult='''W''' ([[Wheelchair tennis at the 2016 Summer Paralympics – Quad doubles|2016]]) |medaltemplates={{Musobaqa| Erkaklar [[nogironlar aravachasi tennis]] }} {{Musobaqa| [[Paralimpiya oʻyinlari]] }} {{Oltin medal| [[2016 Summer Paralympics|2016 Rio de Janeiro]] | [[Wheelchair tennis at the 2016 Summer Paralympics|Quad doubles]] }} {{Kumush medal| [[2020 Summer Paralympics|2020 Tokyo]] | [[Wheelchair tennis at the 2020 Summer Paralympics – Quad doubles|Quad doubles]] }}|medaltemplates-expand=yes}} '''Heath Artur Devidson''', OAM (1987-yil 9-mayda tugʻilgan) — avstraliyalik nogironlar aravachasi tennischisi. Devidson toʻrt karra [[Avstraliya ochiq chempionati|Avstraliya Ochiq]] chempionatining juftlik chempioni boʻlib, barchasiga [[Dilan Alkott|Dylan Alcott]] bilan erishgan. Shuningdek, u 2016-yilgi Rio<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=KELLERMAN, WEEKES NAMED IN PARALYMPIC TEAM|url=http://www.tennis.com.au/nsw/news/2016/06/30/kellerman-weekes-named-in-paralympic-team|ish=Tennis NSW website|kirish sanasi=21 July 2016|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180129015056/https://www.tennis.com.au/nsw/news/2016/06/30/kellerman-weekes-named-in-paralympic-team|arxivsana=2018-01-29|qaralgan sana=2022-08-03}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Paralympic glory in sight for Australia's wheelchair tennis athletes|url=https://www.paralympic.org.au/paralympic-glory-in-sight-for-australias-wheelchair-tennis-athletes/|ish=Australian Paralympic Committee website|kirish sanasi=28 July 2016|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160829033444/https://www.paralympic.org.au/paralympic-glory-in-sight-for-australias-wheelchair-tennis-athletes/|arxivsana=29 August 2016}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Heath Davidson|url=https://www.rio2016.com/en/paralympics/athlete/heath-davidson|ish=Rio Paralympics Official site|kirish sanasi=14 September 2016|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160922203745/https://www.rio2016.com/en/paralympics/athlete/heath-davidson|arxivsana=22 September 2016}}</ref> va 2020-yilgi Tokio Paralimpiya oʻyinlarida <ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Australia’s Wheelchair Tennis Quartet Confirmed For Tokyo 2020|url=https://www.paralympic.org.au/2021/07/australias-wheelchair-tennis-quartet-confirmed-for-tokyo-2020/|kirish sanasi=30 July 2021|ish=Paralympics Australia}}</ref> juftlik bahslarida ikkita Paralimpiya medalini qoʻlga kiritdi (ikkalasi ham Alkott bilan hamkorlikda). == Yoshlik == Devidson 1987-yil 9-mayda tug‘ilgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.paralympic.org.au/athlete/heath-davidson/|sarlavha=Heath Davidson – Paralympics Australia|muallif=|ism=|sana=|ish=paralympic.org.au|nashriyot=Paralympics Australia|kirish sanasi=|iqtibos=}}</ref>. U besh oyligida virusli [[Transvers mielit|transvers miyelit]] bilan kasallangan va bu paraplegiyaga olib kelgan<ref name="heraldsun">{{Yangiliklar manbasi |last=Baskett |first=Sarah |date=29 November 2011 |title=Heath has a ball on court |work=Herald Sun}}</ref>. [[Melburn|U Melburndagi]] Parkdale oʻrta kollejida oʻqigan<ref name="heraldsun" /> == Tennis == Devidson 14 yoshida nogironlar aravachasida tennis o‘ynay boshlagan. 2001-yilda Kvinslendda boʻlib oʻtgan Avstraliya nogironlar oʻyinlarida u nogironlar aravachasi tennisi boʻyicha bronza va [[stol tennisi]] boʻyicha ikkita kumush medalni qoʻlga kiritdi<ref name="heraldsun" /> Oʻn yildan keyin esa u sportni vaqtinchalikka tark etdi<ref name="apc">{{Veb manbasi|sarlavha=Heath Davidson|url=https://www.paralympic.org.au/athlete/heath-davidson/|ish=Australian Paralympic Committee website|kirish sanasi=28 July 2016}}</ref>... Devidson nogironlar aravachasi tennisiga qaytganidan soʻng, 2016-yil may oyida Yaponiyaning Tokio shahrida boʻlib oʻtgan nufuzli BNP Paribas Jahon terma jamoasi kubogida gʻalaba qozonish uchun Dilan Alkott bilan hamkorlik qildi. Ular finalda Buyuk Britaniyalik tennischilarni magʻlub qilishdi<ref name="nsw">{{Veb manbasi|sarlavha=KELLERMAN, WEEKES NAMED IN PARALYMPIC TEAM|url=http://www.tennis.com.au/nsw/news/2016/06/30/kellerman-weekes-named-in-paralympic-team|ish=Tennis NSW website|kirish sanasi=21 July 2016|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180129015056/https://www.tennis.com.au/nsw/news/2016/06/30/kellerman-weekes-named-in-paralympic-team|arxivsana=2018-01-29|qaralgan sana=2022-08-03}}</ref>. Devidson va Alkott Rio Paralimpiya o‘yinlarida erkaklar o‘rtasidagi to‘rt juftlik bahslarida oltin medalni qo‘lga kiritishdi<ref name="rio">{{Veb manbasi|sarlavha=Heath Davidson|url=https://www.rio2016.com/en/paralympics/athlete/heath-davidson|ish=Rio Paralympics Official site|kirish sanasi=14 September 2016|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160922203745/https://www.rio2016.com/en/paralympics/athlete/heath-davidson|arxivsana=22 September 2016}}</ref>. Ular oltin medal uchun kechgan bahsda amaldagi chempion [[Devid Vagner (tennis)|Devid Vagner]] va [[Nik Teylor (tennis)|Nik Teylorni]] 4:6, 6:4, 7:5 hisobida mag‘lub etishdi<ref name="rio" /> <ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Walsh |first=Scott |date=14 September 2016 |title=2016 Rio Paralympics: Aussie Dylan Alcott, Heath Davidson win tennis gold in quad doubles |work=[[Adelaide Advertiser]] |url=http://www.adelaidenow.com.au/sport/olympics-2016/2016-rio-paralympics-aussie-dylan-alcott-heath-davidson-win-tennis-gold-in-quad-doubles/news-story/7bacef3bfee03a0745bf9165c4b8ad92 |access-date=14 September 2016}}</ref>. Erkaklar o‘rtasidagi to‘rtlik yakkalik bahslarida Devidson chorak finalda [[Endi Laptorn|Endi Laptornga]] (GBR) 0:2 (1:6, 2:6) hisobida imkoniyatni boy berdi<ref name="rio" /> 2017-yil may oyida Devidson Koreya Ochiq chempionatida g‘alaba qozonib, o‘zining birinchi xalqaro to‘rtlik yakkalik chempionligini qo‘lga kiritdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=AUSSIE RESULTS DAILY UPDATE, 29 MAY 2017|url=https://www.tennis.com.au/news/2017/05/29/aussie-results-daily-update-29-may-2017|ish=Tennis Australia website|kirish sanasi=29 May 2017|qaralgan sana=2022-08-03|arxivsana=2022-08-03|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220803142445/https://www.tennis.com.au/news/2017/05/29/aussie-results-daily-update-29-may-2017}}</ref>.. 2019-yilda Devidson va uning sherigi Niels Vink bilan 2019-yilgi nogironlar aravachasi tennis ustalari musobaqasida to‘rt juftlik bahslarida g‘olib chiqishdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=op seeds win two of three Doubles titles|url=https://www.itftennis.com/en/news-and-media/articles/top-seeds-win-two-of-three-titles-at-wheelchair-doubles-masters/|ish=International Tennis Federation|kirish sanasi=7 March 2020|sana=27 November 2019}}</ref>. 2020 yilgi Tokio Paralimpiya oʻyinlarida u Alkott bilan birgalikda erkaklar oʻrtasidagi toʻrt juftlik bahslarida kumush medalni qoʻlga kiritdi. U erkaklar o‘rtasidagi to‘rtlik yakkalik bahslarida esa chorak finalda mag‘lub bo‘ldi. == Mukofotlari == Devidson 2003-yilda Dylan Alcott bilan Variety Australia Young Sports Achievers mukofotini qoʻlga kiritdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Variety Awards|url=https://www.variety.org.au/VIC/About-us/History-/Awards/|ish=Variety Australia website|kirish sanasi=21 July 2016|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160328204312/http://www.variety.org.au/VIC/About-us/History-/Awards/|arxivsana=28 March 2016}}</ref>. 2016-yilda u tennis boʻyicha Avstraliyaning nogironligi boʻlgan eng koʻzga koʻringan sportchisi nomini juftlik boʻyicha hamkori Dilan Alkott bilan baham koʻrdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Alcott awarded 2016 Newcombe Medal|url=http://www.tennis.com.au/news/2016/11/28/alcott-awarded-2016-newcombe-medal|ish=Tennis Australia website|kirish sanasi=29 November 2016|qaralgan sana=2022-08-03|arxivsana=2016-11-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20161129144042/http://www.tennis.com.au/news/2016/11/28/alcott-awarded-2016-newcombe-medal}}</ref>. U 2017-yilda [[Avstraliya ordeni|Avstraliya ordeni medali]] bilan taqdirlanishdek buyuk unvonga sazovor boʻldi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.gg.gov.au/sites/default/files/files/honours/ad/ad2017/slkh83xzcb/OAM%20Final%20Media%20Notes%20(A-E).pdf|sarlavha=OAM Final Media Notes (A-E)|nashriyot=Governor General of Australia|kirish sanasi=26 January 2017|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170126101528/https://www.gg.gov.au/sites/default/files/files/honours/ad/ad2017/slkh83xzcb/OAM%20Final%20Media%20Notes%20(A-E).pdf|arxivsana=26 January 2017}}</ref>. == Katta dubulgʻa turniri finali == === Juftlik bahslar === {| class="sortable wikitable" !Natija ! style="width:40px" | Yil ! style="width:120px" | Turnir ! style="width:70px" | Maydon turi ! style="width:170px" | Hamkor ! style="width:170px" | Raqiblar ! class="unsortable" style="width:130px" | Hisob |- style="background:#ffc;" | style="background:#ffa07a;" | Magʻlubiyat | 2017-yil | [[Avstraliya ochiq chempionati]] | Qattiq |{{AUS}} [[Dilan Alkott]] |{{UK}} [[Endryu Laptorn]]<br /><br /><br /><br />{{USA}} [[Devid Vagner (tennis)|Devid Vagner]] | 3-6, 3-6 |- style="background:#ffc;" | style="background:#98fb98;" | Gʻolib | 2018 | Avstraliya ochiq chempionati | Qattiq |{{AUS}} Dilan Alkott |{{UK}} Endryu Laptorn<br /><br /><br /><br />{{USA}} Devid Vagner | 6-0, 6-7 <sup>(5-7)</sup>, [10-6] |- style="background:#ffc;" | style="background:#98fb98;" | Gʻolib | 2019 | Australian Open <small>(2)</small> | Qattiq |{{AUS}} Dilan Alkott |{{UK}} Endryu Laptorn<br /><br /><br /><br />{{USA}} Devid Vagner | {{Nobr|6–3, 6–7<sup>(6–8)</sup>, [12–10]}} |- style="background:#ffc;" | style="background:#98fb98;" | Gʻolib | 2020 | Australian Open <small>(3)</small> | Qattiq |{{AUS}} Dilan Alkott |{{UK}} Endryu Laptorn<br /><br /><br /><br />{{USA}} Devid Vagner | 6-4, 6-3 |- style="background:#ffc;" | style="background:#98fb98;" | Gʻolib | 2021-yil | Australian Open <small>(4)</small> | Qattiq |{{AUS}} Dilan Alkott |{{UK}} Endryu Laptorn<br /><br /><br /><br />{{USA}} Devid Vagner | 6-2, 3-6, [10-7] |- style="background:#ccf;" | style="background:#ffa07a;" | Magʻlubiyat | 2021-yil | US Open | Qattiq |{{AUS}} Dilan Alkott |{{NED}} [[Sam Schröder|Sem Shreder]]<br /><br /><br /><br />{{NED}} [[Niels Vink]] | 3-6, 2-6 |- style="background:#ebc2af;" | style="background:#ffa07a;" | Magʻlubiyat | 2022 | Fransiya ochiq | Loy |{{BRA}}[[Ymanitu Silva]] |{{NED}} Sem Shreder<br /><br /><br /><br />{{NED}} Niels Vink | 2-6, 2-6 |} == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * Heath Davidson at Paralympics Australia * Heath Davidson at Tennis Australia * Heath Davidson at the International Paralympic Committee * {{ITF profili|heath-davidson/800255663/aus}} {{DEFAULTSORT:Davidson, Heath}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1987-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Tennis turnirlari]] [[Turkum:Tennischilar]] [[Turkum:Avstraliya tennischilar]] [[Turkum:Tennischi erkaklar]] [[Turkum:Avstraliya ochiq chempionati]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] iodvynvp3ocyp13nlbaiiklp1oxjjy3 Qozogʻiston qishloq xoʻjaligi 0 770481 6318185 6205431 2026-10-24T16:16:51Z Mereiray 312748 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 6318185 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Песня_жаворонка(3264-2448).jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a9/%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BD%D1%8F_%D0%B6%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0%283264-2448 %29.jpg/300px-%D0%9F%D0%B5%D1%81%D0%BD%D1%8F_%D0%B6%D0%B0%D0%B2%D0%BE%D1%80%D0%BE%D0%BD%D0%BA%D0%B0%283264-2448 %29.jpg|right|thumb|300x300px| [[Koʻkchatov|Koʻkchatov]] yaqinidagi gʻalla maydonlari]] '''[[Qozogʻiston|Qozogʻiston]] qishloq xoʻjaligi''' Qozogʻiston iqtisodiyotining kichik tarmogʻi boʻlib qolmoqda. Qishloq xoʻjaligining [[Yalpi ichki mahsulot|yalpi ichki mahsulotga]] qoʻshgan hissasi — 6,7%ni tashkil etdi va ishchi kuchining atigi 20%ni egalladi. Shu bilan birga, mamlakat yerlarining 70% dan ortigʻi oʻsimlikchilik va chorvachilikka toʻgʻri keladi. Qishloq xoʻjaligi yerlarining 70% doimiy yaylovlardir. Yerning nisbatan kichik qismi ekinlarni etishtirish uchun ishlatiladi, bu koʻproq mamlakat shimolidagi huudlarga toʻgʻri keladi.. [[Qozogʻiston|Qozogʻistonning]] eng katta hosili [[Bugʻdoy|bugʻdoy]] boʻlib, u eksport qiladi. Bugʻdoy yetishtirish boʻyicha dunyoda oltinchi oʻrinda turadi<ref name="SRI">{{Yangiliklar manbasi |date=2008-03 |title=Kazakhstan's wheat dilemma |publisher=Silk Road Intelligencer |url=http://silkroadintelligencer.com/2008/03/06/kazakhstans-wheat-dilemma/ |access-date=2008-06-26 |archive-url=https://archive.today/20080312171003/http://silkroadintelligencer.com/2008/03/06/kazakhstans-wheat-dilemma/ |archive-date=2008-03-12}}</ref>. Kamroq ahamiyatga ega ekinlarga [[arpa]], [[paxta]], [[qand lavlagi]], [[kungaboqar]], [[zigʻir]] va [[Guruch|sholi]] kiradi. Bu bugungi kunda ishlab chiqarishga taʼsir qilishda davom etmoqda. Qozoq vinosi [[Olmaota|Olmaotaning]] sharqiy togʻlarida ishlab chiqariladi. Mamlakat 2011-yilda 26,9 million tonna gʻalla hosilini yigʻib, 2009-yildagi 21 million tonnadan oldingi rekordni ortda qoldirdi. 2012-yilda Qozogʻiston Qishloq xoʻjaligi vazirligi ob-havoning quruqligi sababli hosil prognozini 14 million tonnagacha kamaydi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=2012-07-21 |title=Kazakhstan Maintains Grain Export Levels |work=The Gazette of Central Asia |publisher=Satrapia |url=http://www.satrapia.com/news/article/kazakhstan-maintains-grain-export-levels/ |access-date=2012-07-21 |archive-date=2014-09-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140913010943/http://www.satrapia.com/news/article/kazakhstan-maintains-grain-export-levels/ |url-status=dead }}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.companiesandmarkets.com/Summary-Market-Report/kazakhstan-food-and-drink-report-q1-2010-169546.asp|sarlavha=Food and Drink Report|kirish sanasi=2009-11-23|arxivurl=https://web.archive.org/web/20111005164627/http://www.companiesandmarkets.com/Summary-Market-Report/kazakhstan-food-and-drink-report-q1-2010-169546.asp|arxivsana=2011-10-05}}</ref>. Qozogʻistonda [[Qoramol|boqiladigan hayvonlarga qoramollar]], tovuqlar, qoʻylar, choʻchqalar, otlar va echkilar kiradi (sonlarning kamayish tartibida keltirilgan). Goʻsht ishlab chiqarish tonnada eng yuqori boʻlgan mol goʻshti, choʻchqa goʻshti, qoʻzichoq, tovuq va „boshqa goʻshtlar“ tashkil etadi. Qozogʻiston dunyodagi barcha davlatlar orasida eng koʻp [[Boʻri|boʻri]] populyatsiyasiga ega, taxminan 90 000 boshni tashkil etadi. 2015-yil mart oyida [[Qozogʻiston|Qozogʻiston]] qishloq xoʻjaligi vaziri soʻnggi 5 yil ichida [[Qozogʻiston|Qozogʻistonda]] qishloq xoʻjaligi mahsulotlari deyarli ikki barobarga oshganini maʼlum qilgan edi<ref name="agri22">{{Veb manbasi|sarlavha=Kazakhstan doubled agricultural production in the recent 5 years|url=http://www.finchannel.com/index.php/business/item/41760-kazakhstan-doubled-agricultural-production-in-the-recent-5-years-a-mamytbekov|ish=www.finchannel.com/|kirish sanasi=2015-03-24|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150402163513/http://www.finchannel.com/index.php/business/item/41760-kazakhstan-doubled-agricultural-production-in-the-recent-5-years-a-mamytbekov|arxivsana=2015-04-02}}</ref>. Shuningdek, u shu davrda qishloq xoʻjaligi mahsulotlari eksporti 1,6 barobar oshib, 3 milliard AQSH [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|dollariga]] yetganini aytib oʻtdi<ref name="agri22" />. 2015-yilning 23-iyulida Qozogʻiston qishloq xoʻjaligi vaziri oʻrinbosari „Qishloq xoʻjaligi kooperatsiyasi toʻgʻrisida“gi qonun doirasida qishloq xoʻjaligi kooperativlari uchun alohida soliq rejimi joriy etilishini maʼlum qildi<ref name="kaziag">{{Veb manbasi|sarlavha=Special tax regime to be provided to agricultural cooperatives - Agriculture Ministry|url=http://www.inform.kz/eng/article/2799598|ish=inform.kz|qaralgan sana=2022-08-07|arxivsana=2015-09-24|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150924035108/http://www.inform.kz/eng/article/2799598}}</ref>. 1995-yildan 2015-yilgacha Qozogʻistonda qishloq xoʻjaligi mahsulotlari yetishtirish hajmi 41%ga oshdi. Qishloq xoʻjaligi vazirligi maʼlumotlariga koʻra, 2015-yilda qishloq xoʻjaligi mahsulotlari eksporti 379 million dollarni tashkil etdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Investment in agriculture totals 167 billion tenge in 2015|url=http://kazakh-tv.kz/en/view/business/page_157525_investments-in-agriculture-totals-167-billion-tenge-in-2015|ish=kazakh-tv.kz|qaralgan sana=2022-08-07|arxivsana=2018-11-09|arxivurl=https://web.archive.org/web/20181109234638/https://kazakh-tv.kz/en/view/business/page_157525_investments-in-agriculture-totals-167-billion-tenge-in-2015}}</ref>, Qozogʻistonda qishloq xoʻjaligiga yoʻnaltirilgan investitsiyalar 2016-yilda 50% ga oshib, oʻtgan yilgi 148 milliard tenge (445,92 million [[AQSh dollari|AQSh]] dollari)ga nisbatan 228 milliard [[Qozogʻiston tengesi|tengeni]] (686,96 million AQSh dollari) tashkil etdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=KazAgroFinance Seeks to Grow Agricultural Technology, Production|url=http://astanatimes.com/2017/01/kazagrofinance-seeks-to-grow-agricultural-technology-production/|ish=astanatimes.com}}</ref>. == Davlat dasturlari == === Agrobiznes 2020 === 2013-yil fevral oyida Qozogʻiston hukumati Bosh vazir [[Serik Axmetov]] raisligida oʻtkazilgan yigʻilishda 2013—2020 yillarda agrosanoat kompleksini rivojlantirish boʻyicha „Agrobiznes — 2020“ yangi tarmoq dasturini tasdiqladi<ref>{{Veb manbasi|til=ru|url=https://eldala.kz/novosti/kazahstan/1204-agrozony-ryadom-s-selami-sozdadut-v-dvuh-rajonah-mangistauskoj-oblasti|sarlavha=Агрозоны рядом с селами создадут в двух районах Мангистауской области — ElDala.kz|ish=ElDalakz|sana=2020-06-01|kirish sanasi=2020-09-09}}</ref><ref name="primeminister1">{{Veb manbasi|sarlavha=The official website of the Prime Minister of Kazakhstan|url=http://www.primeminister.kz/news/show/29/v-pravitelstve-prinjali-programmu-razvitija-apk-«agrobiznes-2020»/12-02-2013?lang=en|ish=www.primeminister.kz|kirish sanasi=2019-09-18|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160309122607/http://primeminister.kz/news/show/29/v-pravitelstve-prinjali-programmu-razvitija-apk-%c2%abagrobiznes-2020%c2%bb/12-02-2013?lang=en|arxivsana=2016-03-09}}</ref>. „Agrobiznes 2020“ dasturi toʻrtta yoʻnalishni rivojlantirishga qaratilgan: moliyaviy sogʻlomlashtirish, agrosanoat sektori subyektlari uchun mahsulotlar, ishlar va xizmatlarning mavjudligini oshirish, qishloq xoʻjaligi ishlab chiqaruvchilarini davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlash tizimini rivojlantirish, qishloq xoʻjaligi mahsulotlari ishlab chiqaruvchilarini davlat tomonidan qoʻllab-quvvatlash tizimini rivojlantirish, shuningdek, qishloq xoʻjaligini rivojlantirish samaradorligini oshirish. agrosanoat kompleksini davlat boshqaruvi tizimini tashkil etish asosiy maqsadlaridan biri hisoblanadi<ref name="primeminister1" />. „Agrobiznes-2020“ dasturi doirasida Qozogʻiston hukumati 2014-yil aprel oyida ragʻbatlantirish paketini tasdiqladi: 2014-yilning birinchi yarmida ushbu maqsadlar uchun ikkinchi darajali banklarga 140 milliard tenge (770 million dollar) ajratish rejalashtirilgan edi<ref name="tengri1">{{Yangiliklar manbasi |title=Tengrinews |publisher=Tengrinews |url=http://en.tengrinews.kz/finance/Kazakhstan-to-subsidize-agro-industry-253092/}}</ref>. Mutaxassislar Qozogʻiston qishloq xoʻjaligini rivojlantirish muammolarini faqat kapital subsidiyalar hal etishiga shubha qilmoqda. Buning oʻrniga, qishloq taʼlim tizimini takomillashtirish va siyosiy hokimiyatni mahalliy qaror qabul qiluvchilarga oʻtkazish kabi kengroq institutsional islohotlar tavsiya etiladi. === Kooperativlarni moliyalashtirish === 2016-yilda Qozogʻiston Qishloq xoʻjaligi vazirligi fermer xoʻjaliklariga asbob-uskunalar sotib olish, mahsulot saqlash va tashish, veterinariya xizmatlarini koʻrsatish, ozuqa va agrokimyoviy taʼminotni tashkil etish hamda kreditlashda koʻmaklashuvchi kooperativlarni moliyalashtirish dasturini ishga tushirdi<ref name="agrcoop">{{Veb manbasi|sarlavha=Government to launch additional 410 agricultural cooperatives to assist small farms|url=http://astanatimes.com/2017/03/government-to-launch-additional-410-agricultural-cooperatives-to-assist-small-farms/|ish=astanatimes.com}}</ref>. Bu dastur 157 ta kooperativga 15 ming fermer xoʻjaligiga yordam koʻrsatish imkonini berdi. Kooperativlar tomonidan 100 dan ortiq sut qabul qilish punkti bazalari tashkil etilgan<ref name="agrcoop" />. == Oʻsimlikchilik == Qozogʻiston bugʻdoy va un boʻyicha dunyodagi eng yirik eksportyorlardan biri hisoblanadi. Bu bugʻdoy yetishtiruvchilarning 10 taligiga kiradi. Asosiy don ekinlari bugʻdoyni maydalash boʻlib, u odatda yuqori sifatli va oqsilga ega. Qozogʻistonda gʻallani boshqa mamlakatlarga eksport qilish tendentsiyasi kuchaymoqda<ref name="embassy1">{{Veb manbasi|sarlavha=Agricultural Sector|url=http://www.kazakhembus.com/page/agricultural-sector|ish=Embassy of the Republic of Kazakhstan|kirish sanasi=2022-08-07|arxivsana=2014-10-02|arxivurl=https://web.archive.org/web/20141002001012/http://www.kazakhembus.com/page/agricultural-sector}}</ref>. 2011-yilda mamlakatda deyarli 27 million tonna hosil yigʻib olingan boʻlib, bu 2011—2012 marketing yili uchun deyarli 15 million tonna don eksporti maqsadini belgilash imkonini berdi<ref name="embassy1" />. Nur Sulton prognozlariga koʻra, 2014-yilda Qozogʻistonda bugʻdoy yetishtirish 2013-yildagi 13,9 million tonnaga nisbatan 14,5 million tonnani tashkil qildi<ref name="usda1">{{Veb manbasi|sarlavha=USDA: Grain Report|url=http://gain.fas.usda.gov/Recent%20GAIN%20Publications/Grain%20and%20Feed%20Annual_Astana_Kazakhstan%20-%20Republic%20of_4-1-2014.pdf|ish=gain.fas.usda.gov|kirish sanasi=2020-01-12|arxivurl=https://web.archive.org/web/20171113060404/https://gain.fas.usda.gov/Recent%20GAIN%20Publications/Grain%20and%20Feed%20Annual_Astana_Kazakhstan%20-%20Republic%20of_4-1-2014.pdf|arxivsana=2017-11-13}}</ref>. 2015-yil iyul oyida Milliy iqtisodiyot vaziri Yerbolat Dosaev [[Qirgʻiziston]] [[Yevrosiyo iqtisodiy ittifoqi|Yevroosiyo iqtisodiy ittifoqiga]] qoʻshilishi ortidan Qozogʻiston 2020-yilgacha [[Qirgʻiziston|Qirgʻizistonga]] don va un eksportini 50-60% ga oshirishini maʼlum qilgan edi<ref name="kazi">{{Veb manbasi|sarlavha=Kazakhstan to increase export of grain and flour to Kyrgyzstan by 50-60% - National Economy Minister|url=http://kazinform.kz/eng/article/2795201|ish=kazinform.kz|qaralgan sana=2022-08-07|arxivsana=2016-03-04|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160304091210/http://kazinform.kz/eng/article/2795201}}</ref>. Vazirlik rahbarining soʻzlariga koʻra, 2015-yil iyul oyi holatiga koʻra, ikki davlat oʻrtasidagi tovar ayirboshlash hajmi 1 milliard AQSH dollaridan ortiqni tashkil qilgan<ref name="kazi" />. === Ishlab chiqarishning uzoq muddatli tendentsiyalari === 2013-yilda Qozogʻiston Qishloq xoʻjaligi vazirligi „Gʻalla bozorini barqarorlashtirish“ Bosh rejasini chiqardi<ref name="usda1"/>. Ushbu reja ularning Agrobiznes 2020 dasturini qoʻllab-quvvatlaydi va unda vazirlik 2013—2020 yillarga moʻljallangan don yetishtirish, isteʼmol qilish va eksport qilish boʻyicha maqsad va prognozlarni belgilaydi<ref name="usda1" />. Vazirlikning prognozlariga koʻra, barcha boshoqli ekinlar uchun ekin maydonlari bu davrda nisbatan barqaror boʻlib, biroz qisqaradi. Bugʻdoydan sezilarli oʻtish kutilmoqda, bugʻdoy maydonlari 2 million gektarga<ref>{{Veb manbasi|til=ru|url=https://eldala.kz/novosti/mir/625-usda-snizilo-prognoz-mirovogo-proizvodstva-i-ehksporta-pshenicy|sarlavha=USDA снизило прогноз мирового производства и экспорта пшеницы — ElDala.kz|ish=ElDalakz|sana=2020-04-10|kirish sanasi=2020-09-09}}</ref> (14%) 2012-yildagi 13,5 million gektardan 2020-yilda 11,5 million gektargacha kamayishi prognoz qilinmoqda. Bu qisqartirilgan maydonning katta qismi „em-xashak ekinlari“ deb ataladigan ekinlar bilan almashtirilishi kutilmoqda, asosan ozuqa donlari 2020-yilda 1,5 million gektarga (53%) 2,8 million gektardan 4,3 million gektargacha koʻpayishi kutilmoqda. Qozoqlar koʻchmanchi chorvachilik bilan ham shugʻullangan. === [[Bogʻdorchilik|Bogʻdorchilik]] — muammolar va yechimlar === Olma Ota tasodifan olma otasi deb atalmagan. Bizda oʻrtacha harorat yuqori, lekin quyosh kamroq boʻlgan Yevropaga qaraganda yaxshi tuproq va iqlim sharoiti yaxshi. Togʻlardan esgan salqin oqshom shabadasi olmaga oʻziga xos rang bagʻishlaydi. BAKdan bogʻlarni sugʻorish togʻlardan oqayotgan qor suvlari ham olma taʼmiga taʼsir qiladi. 2018-yil uchun Qozogʻiston olma bogʻlari yoʻq boʻlib ketish arafasida, ular bilan shugʻullanuvchi fermer xoʻjaliklari esa butunlay vayron boʻlish va bankrot boʻlish arafasida<ref>[https://www.caravan.kz/gazeta/kazakhstanskie-yablonevye-sady-na-grani-vymiraniya-a-fermerskie-khozyajjstva-zanimayushhiesya-imi-na-grani-polnogo-razoreniya-i-bankrotstva-501198/ Na 2018 god kazaxstanskie yablonevie sadi na grani vimiraniya]</ref>. Olmaning asosiy hajmi yakka tartibdagi tadbirkorlar va fermer xoʻjaliklari tomonidan yigʻib olindi — 138,3 ming tonnadan ortiq: 62,5 ming tonnasi aholi, 21,6 ming tonnasi qishloq xoʻjaligi korxonalari hissasiga toʻgʻri keldi. Boshqacha aytganda, Qozogʻiston olmasining asosiy hajmi kichik fermer xoʻjaliklarida yetishtiriladi. Qozogʻistonda 34,6 ming gektardan ortiq olma bogʻlari mavjud<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Mojno li v Kazaxstane xorosho zarabotat na yablokax? 30.09.2019 |url=https://kursiv.kz/news/biznes/2019-09/kazakhstanskie-sadovody-idut-na-zapad-za-yablochnoy-ekspertizoy |qaralgan sana=2022-08-07 |arxivsana=2021-12-24 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20211224165051/https://kursiv.kz/news/biznes/2019-09/kazakhstanskie-sadovody-idut-na-zapad-za-yablochnoy-ekspertizoy }}</ref>. 2020-yilda Qozogʻistonda 260 ming tonnaga yaqin olma yetishtirildi. Bu oʻtgan yilga nisbatan 45 mingtaga koʻp, ishlab chiqarish oʻsishi deyarli 20%ni tashkil etadi. Qozogʻistonda mevali bogʻ maydonlari va olma yetishtirish koʻpaymoqda va 2024-yilda mamlakat ushbu mahsulot bilan oʻzini toʻliq taʼminlashni rejalashtirmoqda. Dastlabki hisob-kitoblarga koʻra, mamlakatda yiliga qariyb 1 million 300 ming tonna olma zarur hisoblanadi. Bu har bir qozogʻistonlik kuniga kamida bitta olma isteʼmol qilishi kerakligiga asoslanadi. Tabiiy sharbatlar, murabbo ishlab chiqarish uchun mevalarni eksport qilish va qayta ishlash imkoniyatlari hisobga olinsa, bu sohada tadbirkorlik uchun imkoniyatlar ochilmoqda. Avvalroq, Qishloq xoʻjaligi vaziri Saparxan Omarov, bugungi kunda qozogʻistonliklar yiliga 344,3 ming tonna olma isteʼmol qiladi, shundan 144 ming tonnasi import qilinadi. Ichki bozorni toʻldirish 6,6 ming gektar maydonda yangi intensiv bogʻlar barpo etish hisobiga kutilmoqda. Bogʻlar asosiy bogʻdorchilik rayonlarida: Olmaota, Jambil va Turkiston viloyatlarida hamda Chimkentda joylashgan<ref>[https://eldala.kz/novosti/ovoshchi-i-frukty/4329-proizvodstvo-yablok-v-kazahstane-za-god-vyroslo-na-20 Proizvodstvo yablok v Kazaxstane za god viroslo na 20 % 04.03.2021]</ref>. Qozogʻistonda uzumzorlar va bogʻlarni qayta tiklash dasturi amalga oshirilmoqda. [[Koʻp yillik oʻsimliklar]] maydonlarini rekonstruksiya qilish va yangi maydonlarni barpo etish xarajatlarining bir qismini davlat subsidiyalaydi, biroq shunga qaramay, hududlarda bogʻ va uzumzorlar maydonlari deyarli hosil yetishtirih bir muncha qiyinligicha qolmoqda. 2020-yil 1-noyabr holatiga yer balansiga koʻra, Qozogʻiston Respublikasida 147,6 ming gektar koʻp yillik plantatsiyalar mavjud, shu jumladan bogʻlar — 99,6 ming gektar, uzumzorlar — 15,9 ming gektar va boshqa plantatsiyalar — 32,1 ming gektarni tashkil etadi. Oʻtgan yili mamlakat boʻyicha koʻp yillik koʻchatlar maydoni 0,7 ming gektarga koʻpaydi. Oʻzgarishlar hududlarni aniqlashtirish yoki yerlarni oʻzgartirish natijasida qayd etilgan. Oʻtgan yili Olmaota va [[Shimoliy Qozogʻiston]] viloyatlarida koʻp yillik plantatsiyalar maydoni 0,5 ming gektarga, Turkiston viloyatida 0,3 ming gektarga koʻpaydi. Shu bilan birga, Jambil viloyatida ekin maydonlari 0,2 ming gektarga, Nur-Sultonda esa 0,3 ming gektarga kamaydi. Qoʻmita maʼlumotlariga koʻra, koʻp yillik oʻsimliklarning asosiy maydonlari qishloq xoʻjaligiga moʻljallangan yerlar — 62,4 ming gektar, aholi punktlari — 67,2 ming gektar va zaxira yerlar — 16,1 ming gektar toifaga toʻgʻri keladi<ref>[https://eldala.kz/novosti/ovoshchi-i-frukty/4127-sadovodstvo-v-rk-prakticheski-ne-razvivaetsya Ploщadi sadov v RK prakticheski ne rastut 15.02.2021]</ref>. Turkiston viloyatida 400 gektar maydonda olxoʻrizor barpo etildi. Kentau shahrida Shaga qishloq okrugi hududida 400 gektar maydonda zamonaviy bogʻ barpo etilib, Isroilning ilgʻor texnologiyasi boʻyicha tomchilatib sugʻorish tizimi orqali sugʻorildi. Bogʻda mahalliy iqlimga mos keladigan Black Splendor, Black Diamond va Angeleno navlari ekilgan. Mangʻistau viloyatining Munaishi qishlogʻida „Realos“ mas’uliyati cheklangan jamiyati tomonidan mevali daraxt va butalar yetishtiriladigan issiqxona barpo etilgan. Daraxt ekish allaqachon boshlangan. MChJ rahbari Yerlan Bajikov Eron, Gruziya, Osetiya va Ozarbayjondan ming tupdan ortiq koʻchat olib keldi. Ular orasida: olma, nok, oʻrik daraxtlari, gilos, uzum va yongʻoq<ref>[https://eldala.kz/novosti/ovoshchi-i-frukty/4643-v-mangistau-razbili-fruktovyy-sad V Mangistau razbili fruktoviy sad 02.04.2021]</ref> kabi daraxtlar ekilgan. Qozogʻistonning Rossiyadagi Savdo vakolatxonasi yirik savdo tarmoqlari vakillari bilan muzokaralarni muvaffaqiyatli oʻtkazib kelmoqda. Natijada Olmaota viloyatidan Rossiya Federatsiyasiga olma yetkazib berish boʻyicha shartnoma tuzilgan. Bu haqda Qozogʻiston Respublikasi Savdo va integratsiya vaziri Baxit Sultonov maʼlum qildi. 2020-yilda tovar ayirboshlashning umumiy qisqarishiga qaramay, Qozogʻiston Rossiyaga qishloq xoʻjaligi mahsulotlarining keng assortimenti eksportini oshirishga muvaffaq boʻldi. Asosiy oʻsish rossiyalik chakana savdo tarmoqlarining qozogʻistonlik yetkazib beruvchilar bilan „yarashishi“ tufayli mumkin boʻldi. Faqat sabzavot va mevalar Rossiyaning yirik tarmoqlariga (Magnit, Lenta, Mariya Ra, ORC Food City, Qozon ulgurji bozori, Yarche, Camelot-A, [[Novosibirsk]], Mariam, Moskva), 85 265 tonna yetkazib berildi. Chakana savdo tarmoqlari soʻrovida import qilinadigan mahsulotlar umumiy hajmining 70% qishloq xoʻjaligi mahsulotlariga toʻgʻri keladi. Olmaota shahridan yuz kilometr janubi-sharqda, Enbekshiqozox viloyatida. Bu yerda 85 gektar maydonda Gala, Delkorf Diana, Red Jonaprince, Boerekamp, Golden Delicious, Fuji, Red Delicious, Granny Smit kabi 350 ming tupdan ortiq olma daraxti ekilgan. Intensiv bogʻlar texnologiyasi gektariga 70 tonnagacha olma olish imkonini beradi. Italiyaning Advice&Consulting kompaniyasi bogʻbonlarga ushbu texnologiyaga oʻtishga yordam bermoqda<ref>[https://eldala.kz/novosti/ovoshchi-i-frukty/7475-kak-poluchit-70-tonn-yablok-s-gektara Kak poluchit 70 tonn yablok s gektara 10.11.2021]</ref>. Qozogʻiston tomonidan Boshqirdistonga 1 million dollarlik meva-sabzavot yetkazib berilmoqda<ref>[https://eldala.kz/novosti/ovoshchi-i-frukty/8025-frukty-i-ovoshchi-na-1-mln-postavit-rk-v-bashkortostan Frukti i ovoщi na $1 mln postavit RK v Bashkortostan 20.12.2021]</ref>. == Shuningdek == * Qozogʻistonda yilqichilik * {{Tarjima qilinmagan 3|Сельское хозяйство Центральной Азии|||Agriculture in Central Asia}} * [https://eldala.kz/novosti/kazahstan/2098-v-sko-v-2020-godu-na-selskoe-hozyajstvo-napravleno-rekordnoe-finansirovanie Shimoliy Qozogʻiston 2020-yilda qishloq xoʻjaligiga rekord darajadagi mablagʻ oladi] * [https://eldala.kz/specproekty/192-apk-kazahstana-quo-vadis Qozogʻiston APK: Quo Vadis?] * [https://eldala.kz/rating/1946-top-7-regionov-kazahstana-po-ploshchadyam-orosheniya Sugʻorish maydonlari boʻyicha Qozogʻistonning TOP-7 viloyatlari] == Manbalar == {{Manbalar}} == Manbalar == * [http://www.nationsencyclopedia.com/Asia-and-Oceania/Kazakhstan-AGRICULTURE.html Qozogʻiston qishloq xoʻjaligi] * [http://www.nationsencyclopedia.com/Asia-and-Oceania/Kazakhstan-ANIMAL-HUSBANDRY.html Qozogʻistonda chorvachilik] * [https://web.archive.org/web/20130927154528/http://bs-agro.com/index.php/news/kazakhstan Qora dengiz mintaqasida qishloq xoʻjaligi] [[Turkum:Qozogʻistonda qishloq xoʻjaligi| ]] [[Turkum:Pages with unreviewed translations]] 374it5oz6qgvtspldzlw1sa73by3jvc Gizem Girişmen 0 771790 6318263 6062490 2026-10-24T20:09:47Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318263 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Gizem (target).jpg|thumb]] [[Fayl:Gizem_Girişmen.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/45/Gizem_Giri%C5%9Fmen.jpg/220px-Gizem_Giri%C5%9Fmen.jpg|thumb| Gizem Girişmen (oldinda) London 2012 Paralimpiya oʻyinlarida eronlik Zahra Neʼmatiga qarshi kurashmoqda.]] '''Gizem Girişmen''' (1981-yil 25-noyabrda tugʻilgan<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.para-archery.org/Athletes/athlete.php?View=362|sarlavha=Archived copy|kirish sanasi=2008-09-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20110727163146/http://www.para-archery.org/Athletes/athlete.php?View=362|arxivsana=2011-07-27}}</ref>)—turkiyalik paralimpiya kamonchisi ayollar oʻrtasidagi rekurve ARW2 musobaqasida qatnashadi<ref name="gsb">{{Veb manbasi|url=http://gsb.gov.tr/paralimpik/site/sporcular.asp?nameid=417|arxivurl=https://archive.today/20121221161105/http://gsb.gov.tr/paralimpik/site/sporcular.asp?nameid=417|arxivsana=2012-12-21|nashriyot=GSB|sarlavha=Sporcular / Okçuluk-Gizem Girişken|til=Turkish|kirish sanasi=2012-09-08}}</ref>. == Yoshligi == 1992-yilda, oʻn bir yoshida, u yoʻl-transport hodisasi natijasida falaj boʻlib qoldi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Özdil, Yılmaz |date=2012-08-29 |title=Eli ayağı tutan acizler ülkesinin... İnsanüstü yetenekli milli takımı |language=Turkish |work=[[Hürriyet]] |url=http://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/21328615.asp |access-date=2012-09-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120911013841/http://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/21328615.asp |archive-date=2012-09-11 |url-status=dead}}</ref>. 2004-yilda Bilkent universitetining Biznes boshqaruvi fakultetini imtiyozli diplom bilan tamomlagan. Gizem oʻsha yili kamondan oʻq otish musobaqasiga taklif qilindi. Musobaqa unda mazkur sport turiga qiziqish uygʻotdi va Gizem kamondan oʻq otish bilan professional shugʻullanishga qaror qildi. U qo‘shnilarining ruxsati bilan o‘zi yashaydigan uyning yerto‘lasi garajida mashq qila boshladi. Milliy turnirlarda ikki yillik amaliyot va musobaqa tajribasidan soʻng Gizem Girişmen 2006-yilda Chexiya Respublikasida oʻtkazilgan kamondan oʻq otish boʻyicha EPC Yevropa chempionatida 3-oʻrinni (ARW2 Recurve Female) egalladi, bu uning ishtirokidagi birinchi xalqaro turnir edi. == Sportdagi faoliyati == U 2007-yilda [[Koreya Respublikasi|Janubiy Koreyaning]] Cheongju shahrida boʻlib oʻtgan IPC kamondan otish boʻyicha jahon chempionatida birinchi oʻrinni egalladi (FITA raundi). Oʻsha yili u 2007-yilda [[Chexiya|Chexiya Respublikasida]] oʻq otish boʻyicha xalqaro turnirda birinchi oʻrinni egalladi. 2008-yilda u [[Birlashgan Qirollik|Buyuk Britaniyada]] 12-18-iyul kunlari oʻtkazilgan kamondan otish boʻyicha Yevropa Gran-prisida ikkinchi boʻldi. U 2008-yilgi Yozgi Paralimpiya oʻyinlarida W1/W2 individual rekurve toifasida Turkiyani himoya qildi va xitoylik raqibi Fu Hongzhi magʻlub etib, oltin medalni qoʻlga kiritdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.newstime7.com/haber/20080914/Turkey-press-scan-September-14th.php|sarlavha=おすすめのレンタルサーバ選び方（法人・中小企業編）比較|kirish sanasi=2022-08-09|arxivsana=2008-09-15|arxivurl=https://web.archive.org/web/20080915084235/http://www.newstime7.com/haber/20080914/Turkey-press-scan-September-14th.php}}</ref>. Nihoyat, 2009-yilning avgust oyida Girişmen [[Chexiya|Chexiya Respublikasining]] Nymburk shahrida boʻlib oʻtgan para-kamondan otish boʻyicha jahon chempionatida oltin medalni qoʻlga kiritib, jahon chempioni maqomini oldi. U ayollar oʻrtasida dunyoda birinchi raqamli kamonchi hisoblanadi. Girişmen ''Laureus dunyoning eng yaxshi'' sportchisi maqomiga nomzod boʻldi, bu mukofotga nomzod boʻlgan birinchi turk sportchisi. Gizem Girişmen shuningdek, ARW2 ayollar toifasi uchun 30-50-60-70 metr, FITA 70 m raund va Olymp R Match boʻyicha Turkiya rekordchisidir. U 2012-yilgi Yozgi Paralimpiya o‘yinlarida ayollar o‘rtasidagi individual rekurve W1/W2 musobaqasida qatnashgan va chorak finalda [[Eron|eronlik]] raqibiga yutqazgan. Chorak finalda [[Italiya]] terma jamoasiga 5-oʻrinda yutqazib qoʻygan ayollar jamoasi rekurve musobaqasida u Turkiya jamoasi tarkibida ham ishtirok etdi. == Mukofotlari == * ''2008-yilgi Yozgi Paralimpiya oʻyinlari mash’alasi;'' * IPC tomonidan ''oyning eng yaxshi sportchisi'' (2009-yil avgust); * ''2012-yilgi yozgi Paralimpiya oʻyinlarida Turkiya bayroqdori.'' == Manbalar == {{Manbalar|2}} {{DEFAULTSORT:Girismen, Gizem}} [[Turkum:1981-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Turkiya sportchilari]] d2i5v7w18wodsbrle6zsqplmxtbk1xj Gina Raimondo 0 778829 6318260 6060940 2026-10-24T19:39:24Z InternetArchiveBot 58913 2 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318260 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi bilgiqutisi|partiya=Demokratik|taʼlim=Garvard universiteti (AB) <br /> Nyu-kollej, Oksford (MA , PhD) <br /> Yel universiteti (JD)|ismi=Gina Raimondo|tasvir=Gina_Raimondo.jpg|lavozimi=Amerika Qoʻshma Shtatlarining 40-savdo kotibi|vakolatlar boshlanishi=2021-yil 3-mart|vakolatlar tugashi=hozirgi kungacha|prezident=Joe Biden|tavallud paytidagi ismi=Gina Marie Raimondo|tavallud sanasi=1971-yil 17-may|tavallud joyi=[[Smitfild]], [[Rod-Aylend]], [[AQSh]]|turmush_oʻrtogʻi=Andrew Moffit|bolalari=2 ta|imzosi=Gina_Raimondo_Signature.svg}} '''Gina Marie Raimondo''' (1971-yil 17-mayda tugʻilgan) — amerikalik siyosatchi va venchur kapitalist, 2021-yildan beri Qoʻshma Shtatlarning 40-savdo vaziri boʻlib ishlagan. [[Demokratlar partiyasi|Demokratik partiya aʼzosi]], u ilgari 2015-yildan 2021-yilgacha Rod-Aylendning 75-gubernatori boʻlib ishlagan. Bu lavozimda ishlagan birinchi ayol edi<ref name="resigns">{{yangiliklar manbasi |last=Anderson |first=Patrick |last2=Gregg |first2=Katherine |date=2-mart 2021-yil |title=Raimondo resigns after winning Senate confirmation as U.S. commerce secretary; McKee sworn in as RI governor |language=inglizcha |work=[[The Providence Journal]] |url=https://www.providencejournal.com/story/news/politics/2021/03/02/ri-may-have-new-governor-today-heres-how-would-happen/6883302002/ |access-date=2-mart 2021-yil}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=https://news.yahoo.com/democrat-gina-raimondo-wins-rhode-island-governor-race-032616738.html;_ylt=AwrBTzkMVFpU7mAAlqZx.9w4|sarlavha=Democrat Gina Raimondo becomes Rhode Island's first female governor|sana=5-noyabr 2014-yil|ish=[[Yahoo! News]]|qaralgan sana=19-fevral 2015-yil|ism=Svea|muallif=Herbst-Bayliss|arxivsana=5-mart 2016-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160305021800/http://news.yahoo.com/democrat-gina-raimondo-wins-rhode-island-governor-race-032616738.html;_ylt=AwrBTzkMVFpU7mAAlqZx.9w4}}</ref>. [[Rod-Aylend|Rod-Aylendda]] tugʻilib oʻsgan Raimondo oʻz faoliyatini huquqshunoslik fakultetidan soʻng venchur kapitalda boshlagan. 2000-yilda Raimondo Rod-Aylenddagi birinchi venchur kapital firmasi ''Point Judith Capital''ga asos solgan. U siyosatga 2010-yilda, Rod-Aylendning bosh gʻaznachisi lavozimiga muvaffaqiyatli nomzod boʻlganida kirgan. Raimondo oʻzining birinchi yilida Rod-Aylend shtatidagi davlat xodimlarining pensiya tizimini isloh qilishni birinchi oʻringa qoʻydi<ref name=":3">{{yangiliklar manbasi |last=Corkery |first=Michael |date=25-iyul 2011-yil |title=Softer Approach on Pension Problem |work=The Wall Street Journal |url=https://www.wsj.com/articles/SB10001424053111904233404576465003932842770 |url-status=live |access-date=5-dekabr 2012-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20191019231924/https://www.wsj.com/articles/SB10001424053111904233404576465003932842770 |archive-date=19-oktabr 2019-yil}}</ref>. 2014-yilda Raimondo 41 % ovoz bilan uch tomonlama tanlovda gubernator etib saylandi<ref>{{yangiliklar manbasi |last=Sullivan |first=Sean |date=18-dekabr 2013-yil |title=Raimondo launches campaign for Rhode Island governor |work=[[The Washington Post]] |url=https://www.washingtonpost.com/blogs/post-politics/wp/2013/12/18/raimondo-launches-campaign-for-rhode-island-governor/ |url-status=live |access-date=29-avgust 2017-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20150513192531/http://www.washingtonpost.com/blogs/post-politics/wp/2013/12/18/raimondo-launches-campaign-for-rhode-island-governor/ |archive-date=13-may 2015-yil}}</ref>. Raimondo lavozimida boʻlganida, 2018-yilgi saylov sikli uchun Demokratik Gubernatorlar Assotsiatsiyasi (DGA) raisi oʻrinbosari etib saylandi<ref name=":0">{{yangiliklar manbasi |last=Gregg |first=Katherine |title=Raimondo to help lead Democratic Governors group |language=inglizcha |work=providencejournal.com |url=http://www.providencejournal.com/news/20171204/raimondo-to-help-lead-democratic-governors-group |url-status=live |access-date=5-dekabr 2017-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20180916121002/http://www.providencejournal.com/news/20171204/raimondo-to-help-lead-democratic-governors-group |archive-date=16-sentabr 2018-yil}}</ref>. 2018-yilda qayta saylangan Raimondoga shtatning COVID-19 pandemiyasiga dastlabki munosabatini nazorat qilish vazifasi yuklatilgan<ref name=":4">{{yangiliklar manbasi |last=Moreno |first=J. Edward |date=28-mart 2020-yil |title=Cuomo threatens to sue RI over new policy to find New Yorkers in the state |work=[[The Hill (gazeta)|The Hill]] |url=https://thehill.com/homenews/state-watch/490019-cuomo-threatens-to-sue-ri-over-new-coronavirus-policy-targeting-ny |url-status=live |access-date=29-mart 2020-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20200329124032/https://thehill.com/homenews/state-watch/490019-cuomo-threatens-to-sue-ri-over-new-coronavirus-policy-targeting-ny |archive-date=29-mart 2020-yil}}</ref><ref name=":5">{{yangiliklar manbasi |date=28-mart 2020-yil |title=Cuomo threatens to sue Rhode Island if it doesn't ease up on New Yorkers during coronavirus pandemic |work=[[The Week (jurnal)|The Week]] |url=https://theweek.com/speedreads/905509/cuomo-threatens-sue-rhode-island-doesnt-ease-new-yorkers-during-coronavirus-pandemic |url-status=live |access-date=29-mart 2020-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20200329132008/https://theweek.com/speedreads/905509/cuomo-threatens-sue-rhode-island-doesnt-ease-new-yorkers-during-coronavirus-pandemic |archive-date=29-mart 2020-yil}}</ref>. [[AQSh prezidentlik saylovi (2020)|2020-yilgi prezidentlik saylovlarida]] Raimondo Michael Blumbergning 2020-yilgi prezidentlik kampaniyasining hamraisi sifatida ishlagan. ''[[The Washington Post]]'' tomonidan „moʻtadil texnokrat“ sifatida tasvirlangan<ref>{{yangiliklar manbasi |date=12-yanvar 2022-yil |title=Want to glimpse the Democrats' future? Look at Gina Raimondo. |work=[[Washington Post]] |url=https://www.washingtonpost.com/opinions/2022/01/12/why-gina-raimondo-is-the-real-future-of-the-democratic-party/}}</ref>. Raimondo koʻpincha oʻz partiyasi ichida markazchi sifatida tavsiflanadi<ref>{{veb manbasi|sana=8-sentabr 2018-yil|sarlavha=Could Rhode Island's Gina Raimondo Be the Next Centrist Democrat to Fall?|url=https://www.washingtonexaminer.com/weekly-standard/could-rhode-islands-gina-raimondo-be-the-next-centrist-democrat-to-fall|kirish sanasi=4-aprel 2022-yil|ish=Washington Examiner|til=inglizcha}}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |last=Bruni |first=Frank |date=26-yanvar 2019-yil |title=Opinion {{!}} The Loneliness of the Moderate Democrat |language=inglizcha |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2019/01/26/opinion/sunday/gina-raimondo-2020.html |access-date=4-aprel 2022-yil |issn=0362-4331}}</ref><ref>{{veb manbasi|sana=13-yanvar 2021-yil|sarlavha=Biden's Pick To Run the Commerce Department Is No Progressive|url=https://reason.com/2021/01/13/bidens-pick-to-run-the-commerce-department-is-no-progressive/|kirish sanasi=4-aprel 2022-yil|ish=Reason.com|til=inglizcha}}</ref>. Prezident [[Joe Biden]] tomonidan Savdo vaziri lavozimiga saylangan. Raimondo 2021-yilda Infratuzilmaga investitsiyalar va ish oʻrinlari toʻgʻrisidagi qonun boʻyicha muzokaralarda yetakchi rol oʻynagan<ref name=":6">{{veb manbasi|muallif=Barrón-López|ism=Laura|sarlavha=The 'hidden player' in Biden's Jobs Cabinet|url=https://www.politico.com/newsletters/west-wing-playbook/2021/08/17/the-hidden-player-in-bidens-jobs-cabinet-494016|kirish sanasi=3-fevral 2022-yil|ish=Politico|til=inglizcha}}</ref>. == Erta martabasi == Huquq fakultetini tamomlagandan soʻng, Raimondo Nyu-York janubiy okrugi boʻyicha Amerika Qoʻshma Shtatlari okrug sudining federal sudyasi Kimba Vudning advokati boʻlib ishladi. Keyinchalik Raimondo Massachusets shtatining Uilyamstaun shahrida joylashgan va Bain Capital va ''Highland Capital Groups'' tomonidan qoʻllab-quvvatlanadigan venchur kapital firmasi ''Village Ventures''ning Manhettendagi ofislarida fondni rivojlantirish boʻyicha katta vitse-prezident sifatida ishladi<ref>{{yangiliklar manbasi |last=McDonald |first=Michael |date=18-yanvar 2012-yil |title=Gina Raimondo Math Convinces Rhode Island of America's Prospects |work=Business Week |url=http://www.businessweek.com/news/2012-01-18/gina-raimondo-math-convinces-rhode-island-of-america-s-prospects.html |url-status=dead |access-date=12-fevral 2012-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20120226235648/http://www.businessweek.com/news/2012-01-18/gina-raimondo-math-convinces-rhode-island-of-america-s-prospects.html |archive-date=26-fevral 2012-yil}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://www.youngstartup.com/lifesciences07/bio.php?id=828|sarlavha=The 2007 Life Sciences & Healthcare Venture Summit|nashriyot=youngstartup.com|qaralgan sana=19-fevral 2015-yil|arxivsana=17-iyun 2018-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180617015312/http://www.youngstartup.com/lifesciences07/bio.php?id=828}}</ref>. Raimondo 2000-yilda Rod-Aylendga qaytib, shtatdagi birinchi venchur kapital firmasi ''Point Judith Capital''ga asos solgan. Keyinchalik ''Point Judith'' oʻz ofislarini Massachusets shtatining [[Boston]] shahriga koʻchirdi<ref>{{veb manbasi|url=http://www.golocalprov.com/news/pt.-judith-payment|sarlavha=GoLocalProv – State Pension Fund Pays $570,000 to Raimondoʻs Former Firm|ish=GoLocalProv|qaralgan sana=19-fevral 2015-yil|arxivsana=29-mart 2015-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150329100445/http://www.golocalprov.com/news/pt.-judith-payment}}</ref>. Point Judithda Raimondo sogʻliqni saqlashga investitsiyalarni qamrab oluvchi bosh hamkor boʻlib ishlagan. U firma bilan baʼzi bir boshqaruv vazifalarini oʻzida saqlab qoladi<ref>{{veb manbasi|url=http://www.golocalprov.com/politics/golocal-voters-guide-gt-candidates-gina-raimondo|sarlavha=GoLocalProv – GoLocal Voter's Guide – GT Candidates: Gina Raimondo|ish=GoLocalProv|qaralgan sana=19-fevral 2015-yil|arxivsana=9-oktabr 2014-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20141009174745/http://www.golocalprov.com/politics/golocal-voters-guide-gt-candidates-gina-raimondo}}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |last=Walsh |first=Mary Williams |date=22-oktabr 2001-yil |title=The Little State With a Big Mess |work=The New York Times |url=https://www.nytimes.com/2011/10/23/business/for-rhode-island-the-pension-crisis-is-now.html?pagewanted=all |url-status=live |access-date=28-yanvar 2012-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20190616145035/https://www.nytimes.com/2011/10/23/business/for-rhode-island-the-pension-crisis-is-now.html?pagewanted=all |archive-date=16-iyun 2019-yil}}</ref>. Raimondo rahbarligida Point Judith aktivlari 100 million dollardan oshdi va yigirmadan ortiq biznesni rivojlantirishga yordam berdi<ref name=":9">{{veb manbasi|sarlavha='Non-political' job, Raimondo says of General Treasurer|url=https://johnstonsunrise.net/stories/non-political-job-raimondo-says-of-general-treasurer,53255|kirish sanasi=12-aprel 2022-yil|ish=Johnston Sun Rise|til=inglizcha|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220629161402/https://johnstonsunrise.net/stories/non-political-job-raimondo-says-of-general-treasurer,53255|arxivsana=2022-06-29|qaralgan sana=2022-08-19}}</ref>. == Rod-Aylend bosh gʻaznachisi lavozimidagi faoliyati == 2010-yilda amaldagi bosh gʻaznachi Frank T. Caprio ketma-ket ikkinchi muddatga saylanish oʻrniga gubernatorlikka nomzodini qoʻyishni tanladi<ref>{{veb manbasi|muallif=Taylor|ism=Jessica|sarlavha=R.I. Dem reportedly considered GOP|url=https://www.politico.com/story/2010/09/ri-dem-reportedly-considered-gop-042171|kirish sanasi=12-aprel 2022-yil|ish=POLITICO|til=inglizcha}}</ref>. Bosh xazinachi lavozimini „siyosiy ish emas, balki professional ish“ deb taʼriflagan Raimondo bu lavozimga nomzodligini eʼlon qildi, bu saylangan lavozim uchun birinchi kampaniyasi edi. 2010-yil aprel oyida Demokratik partiyaning sobiq asosiy raqibi Tom Sgouros poygadan chiqdi va Raymondoni maʼqulladi va uni Demokratik partiyadan yagona nomzod sifatida qoldirdi<ref>{{veb manbasi|muallif=Jerzyk|ism=Matthew|sarlavha=BREAKING: Tom Sgouros Drops out of Treasurers Race|url=https://www.golocalprov.com/politics/breaking-tom-sgouros-drops-out-of-treasurers-race|kirish sanasi=12-aprel 2022-yil|ish=GoLocalProv|til=inglizcha}}</ref>. Ishbilarmonlik maʼlumotlarini taʼkidlagan nomzodni qoʻyib, Raimondo „bosh investitsiya direktori sifatidagi hokimiyatdan banklarga yana sarmoya kiritish uchun tayanishga“ vaʼda berdi. Raimondoning platformasi katta markazlar va maktablarda moliyaviy imkoniyatlarni oshirish dasturlarini va isteʼmolchilarni katta kreditlar va ipotekalardan himoya qilishga chaqirdi<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Raimondo calls upon Italian values to steer campaign course|url=https://johnstonsunrise.net/stories/raimondo-calls-upon-italian-values-to-steer-campaign-course,44495|kirish sanasi=12-aprel 2022-yil|ish=Johnston Sun Rise|til=inglizcha|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220629155425/https://johnstonsunrise.net/stories/raimondo-calls-upon-italian-values-to-steer-campaign-course,44495|arxivsana=2022-06-29|qaralgan sana=2022-08-19}}</ref>. 2010-yil 2-noyabrda Raimondo respublikachi nomzod Kernan F. Kingni 62% 38%gacha boʻlgan farq bilan magʻlub etib, bosh xazinachi etib saylandi. == Shaxsiy hayoti == 2001-yil 1-dekabrda Raimondo Providensdagi Andrew Kind Moffitga turmushga chiqdi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.nytimes.com/2001/12/02/style/weddings-gina-raimondo-andrew-moffit.html|sarlavha=WEDDINGS – Gina Raimondo, Andrew Moffit|sana=2-dekabr 2001-yil|ish=[[The New York Times]]|qaralgan sana=19-fevral 2015-yil|arxivsana=27-may 2015-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150527152020/http://www.nytimes.com/2001/12/02/style/weddings-gina-raimondo-andrew-moffit.html}}</ref>. Er-xotinning Cecilia va Thompson Raimondo Moffit ismli ikki farzandi bor. Oila Providensning sharqiy tomonida istiqomat qiladi. Raimondo amaldagi Rim-katolik va Providensdagi katolik maktabi LaSalle akademiyasini bitirgan birinchi qizlardan biri edi<ref>{{veb manbasi|url=http://www.gov.ri.gov/about|sarlavha=About the Governor – Rhode Island – Office of the Governor|qaralgan sana=12-noyabr 2018-yil|arxivsana=13-noyabr 2018-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20181113025520/http://www.gov.ri.gov/about/}}</ref><ref name=":7">{{veb manbasi|url=http://www.providencejournal.com/breaking-news/content/20141002-la-salle-academy-removes-all-photos-from-wall-of-notables-after-raimondo-controversy.ece|sarlavha=La Salle Academy removes all photos from Wall of Notables after Raimondo controversy|muallif=Tom Mooney|nashriyot=providencejournal.com|qaralgan sana=19-fevral 2015-yil|arxivsana=7-dekabr 2014-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20141207181237/http://www.providencejournal.com/breaking-news/content/20141002-la-salle-academy-removes-all-photos-from-wall-of-notables-after-raimondo-controversy.ece}}</ref>. Raimondo Tashqi aloqalar boʻyicha kengash aʼzosi va Aspen Instituti Rodel ilmiy xodimi. U 2012-yilda Brayant universitetining faxriy unvoni bilan taqdirlangan va shimoliy Rod-Aylend savdo palatasi va shimoliy Rod-Aylend YWCA mukofotlarini oldi. Raimondo 2014-yilda [[Yale universiteti|Yel universiteti]] bitiruvchilari stipendiyasi etib saylangan<ref>{{veb manbasi|sana=11-sentabr 2015-yil|sarlavha=Board of Trustees: Current Trustees|url=https://www.yale.edu/board-trustees/current-trustees/gina-raimondo|arxivurl=https://web.archive.org/web/20200714050532/https://www.yale.edu/board-trustees/current-trustees/gina-raimondo|arxivsana=14-iyul 2020-yil|qaralgan sana=13-sentabr 2018-yil|nashriyot=yale.edu}}</ref>. == Manbalar == {{DEFAULTSORT:Raimondo, Gina}} <references responsive="" /> [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1971-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:17-mayda tugʻilganlar]] [[Turkum:Amerikalik ayol siyosatchilar]] cq5z5w2t02kabptqgcyoq5nr32i6bft Hiral Tipirneni 0 780516 6318514 6295814 2026-10-25T11:44:12Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318514 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi bilgiqutisi|partiya=Demokratik|taʼlim=Youngstown State Universiteti (BS) <br /> Shimoli-Sharqiy Ogayo tibbiyot universiteti (MD)|ismi=Hiral Tipirneni|tasvir=Hiral_Tipirneni_by_Gage_Skidmore.jpg|tavallud sanasi=1967-yil 28-sentabr|tavallud joyi=[[Mumbay]], [[Hindiston]]|turmush_oʻrtogʻi=Kishore|bolalari=3 ta|vebsayt=http://hiralforcongress.com}} '''Hiral Vyas Tipirneni''' ({{Respell|HEAR|uhl|_|tip|er|NEH|knee}} ; 1967-yil 28-sentabrda tugʻilgan) — [[Amerika Qoʻshma Shtatlaridagi hindlar|hind-amerikalik]] siyosatchi va [[shifokor]]. U 10 yil davomida [[Phoenix (Arizona)|Arizona shtatining Feniks shtatidagi]] Favqulodda vaziyatlar boʻlimida ishlagan, saraton kasalligi boʻyicha tadqiqotchi advokat<ref name=":8">{{yangiliklar manbasi |last=Golshan |first=Tara |date=20-aprel 2018-yil |title=Arizona's tightening House special election in a deep-red district, explained |work=Vox |url=https://www.vox.com/2018/4/16/17176258/arizona-special-election-trent-franks-hiral-lesko |access-date=23-aprel 2018-yil}}</ref> va Marikopa sogʻliqni saqlash jamgʻarmasi direktorlar kengashida ishlaydi<ref name=":0">{{yangiliklar manbasi |last=Schallhorn |first=Kaitlyn |date=12-mart 2018-yil |title=Who is Hiral Tipirneni? What to know about the Arizona congressional candidate |language=inglizcha |work=Fox News |url=http://www.foxnews.com/politics/2018/03/12/who-is-hiral-tipirneni-what-to-know-about-arizona-congressional-candidate.html |access-date=15-mart 2018-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20180410092202/http://www.foxnews.com/politics/2018/03/12/who-is-hiral-tipirneni-what-to-know-about-arizona-congressional-candidate.html |archive-date=2018-04-10 |url-status=dead}}</ref>. 2018-yilda u Arizona shtatining 8-kongress okrugi uchun navbatdan tashqari saylov uchun Demokratik nomzod boʻlgan, u sobiq [[Respublikachilar partiyasi|GOP]] vakili Trent Franks jinsiy zoʻravonlik mojarosidan keyin isteʼfoga chiqqanidan soʻng kongressdagi oʻrinni egallash uchun chaqirilgan edi<ref name=":3">{{yangiliklar manbasi |last=Ronald J. |first=Hansen |date=10-aprel 2018-yil |title=Replacing Trent Franks: GOP nervous even in heavily Republican Arizona district |language=inglizcha |work=USA Today |url=https://www.usatoday.com/story/news/politics/2018/04/10/replacing-trent-franks-gop-nervous-even-heavily-republican-arizona-district/500743002/ |access-date=22-aprel 2018-yil}}</ref>. Tipirneni 2018-yil 27-fevralda oʻtkazilgan navbatdan tashqari boshlangʻich saylovda gʻalaba qozondi<ref name=":5">{{yangiliklar manbasi |last=Nowicki |first=Dan |last2=Hansen |first2=Ronald J. |date=27-fevral 2018-yil |title=Hiral Tipirneni defeats Brianna Westbrook in Democratic Congressional District 8 primary |language=inglizcha |work=The Arizona Republic |url=https://www.azcentral.com/story/news/politics/elections/2018/02/28/arizona-democratic-primary-election-results-congressional-district-8/375959002/ |access-date=22-aprel 2018-yil}}</ref> va 2018-yil 24-apreldagi umumiy saylovda [[Respublikachilar partiyasi|Respublikachi]] nomzod Debbi Lesko tomonidan magʻlub boʻldi. Biroq, u respublikachilarning gʻalaba marjasini 16 foizdan koʻproq pasaytirishga muvaffaq boʻldi<ref name=":6">{{yangiliklar manbasi |last=Tures |first=John A. |date=21-aprel 2018-yil |title=Republicans Should Be Panicking About the Blue Surge in the Suburbs |language=inglizcha |work=Observer |url=http://observer.com/2018/04/polls-show-dr-tipirneni-surpassed-lesko-in-arizona-special-election/ |access-date=22-aprel 2018-yil}}</ref><ref>{{yangiliklar manbasi |last=Hansen |first=Ronald J. |date=24-aprel 2018-yil |title=Debbie Lesko keeps Arizona 8th in GOP hands in special election |language=inglizcha |work=USA Today |url=https://www.usatoday.com/story/news/politics/2018/04/24/debbie-lesko-keeps-arizona-8th-gop-hands-special-election/548689002/ |access-date=25-aprel 2018-yil}}</ref>. Tipirneni 2018-yilning noyabr oyida oʻtkazilgan navbatdagi saylovda yana oʻn bir ball farq bilan magʻlub boʻldi<ref name="geresults">{{veb manbasi|sarlavha=2018 Arizona general election results|url=https://azsos.gov/sites/default/files/2018%201203%20Signed%20Official%20Statewide%20Canvass.pdf|ish=Arizona Secretary of State|qaralgan sana=9-iyun 2019-yil|arxivsana=2018-12-07|arxivurl=https://web.archive.org/web/20181207054635/https://azsos.gov/sites/default/files/2018%201203%20Signed%20Official%20Statewide%20Canvass.pdf}}</ref><ref name=":7">{{yangiliklar manbasi |last=J.D. |date=19-aprel 2018-yil |title=Hiral Tipirneni is unlikely to win a special congressional election in Arizona |language=inglizcha |work=The Economist |url=https://www.economist.com/blogs/democracyinamerica/2018/04/mind-gap |access-date=22-aprel 2018-yil}}</ref><ref name=":10">{{yangiliklar manbasi |date=25-aprel 2018-yil |title=GOP unsettled by narrow win in US House race in Arizona |language=inglizcha |agency=Associated Press |url=https://elections.ap.org/content/gop-unsettled-narrow-win-us-house-race-arizona |access-date=25-aprel 2018-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20180622194835/https://elections.ap.org/content/gop-unsettled-narrow-win-us-house-race-arizona |archive-date=2018-06-22 |url-status=dead}}</ref>. Tipirneni 2020-yilda Arizona shtatidagi Vakillar palatasiga saylovda yana Arizona shtatining 6-kongress okrugi uchun Demokratik partiyadan nomzod sifatida ishtirok etdi, bu shahar atrofi Arizonaning 8- tumanidan koʻra koʻproq demokratlarga moyil edi. U 47,8 % ovoz bilan amaldagi prezident David Schweikertga yutqazdi. == Yoshligi va taʼlimi == Tipirneni Hindistonning [[Mumbay]] shahrida tugʻilgan va 1971-yilda 3 yoshida, ota-onasi bilan Amerika Qoʻshma Shtatlariga koʻchib kelgan va [[Cleveland|Klivlendda]] ([[Ogayo|Ogayo shtati]]) joylashgan<ref>{{yangiliklar manbasi |last=[[Press Trust of India]] |date=12-aprel 2018-yil |title=Democrats get behind Indian American Hiral Tipirneni for Arizona Cong seat |work=Business Standard India |url=http://www.business-standard.com/article/international/democrats-get-behind-indian-american-hiral-tipirneni-for-arizona-cong-seat-118041200248_1.html |access-date=22-aprel 2018-yil}}</ref><ref name=":1">{{yangiliklar manbasi |last=Haniffa |first=Aziz |date=3-mart 2018-yil |title=From ER Physician to Capitol Hill Hopeful |language=inglizcha |work=India Abroad |url=https://www.indiaabroad.com/from-er-physician-to-capitol-hill-hopeful/article_a8cd3dfe-1193-5aa8-96e7-79344d0b4026.html |access-date=22-aprel 2018-yil |archive-date=2020-12-13 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201213033812/https://www.indiaabroad.com/from-er-physician-to-capitol-hill-hopeful/article_a8cd3dfe-1193-5aa8-96e7-79344d0b4026.html |url-status=dead }}</ref>. Tipirneni Shimoliy-Sharqiy Ogayo tibbiyot universitetida tibbiyot doktori darajasini oldi. == Siyosiy pozitsiyalar == Uning kampaniyasi sogʻliqni saqlash, taʼlim va pensiya xavfsizligi bilan bogʻliq masalalarga qaratilgan va davlat siyosatiga „maʼlumotlarga asoslangan yondashuv“ ni taʼkidlaydi<ref name="huff">{{yangiliklar manbasi |last=Marans |first=Daniel |date=17-aprel 2018-yil |title=Republicans Are Scrambling To Save An Arizona House Seat In GOP Territory |language=inglizcha |work=Huffington Post |url=https://www.huffingtonpost.com/entry/hiral-tipirneni-arizona-special-election_us_5ad53893e4b077c89cebd984 |access-date=22-aprel 2018-yil}}</ref>. Tipirneni, shuningdek, qurolni nazorat qilish choralari, keng qamrovli immigratsiya islohoti va davlat tibbiy sugʻurta variantini himoya qiladi<ref>{{veb manbasi|url=https://www.theguardian.com/us-news/2018/apr/03/democrats-arizona-special-election-hiral-tipirneni|sarlavha=Democrats see glimmer of hope in land of Sheriff Joe Arpaio before special vote|muallif=Gambino|ism=Lauren|sana=3-aprel 2018-yil|ish=The Guardian|til=inglizcha|qaralgan sana=22-aprel 2018-yil}}</ref>. Tipirneni, shuningdek, amerikaliklar „oʻz uylarini, oʻzlarini va oilalarini himoya qilish, ov qilish va sport uchun“ qonuniy ravishda oʻqotar qurol sotib olish huquqiga ega ekanligiga ham rozi<ref name=":9">{{yangiliklar manbasi |last=Schallhorn |first=Kaitlyn |date=23-aprel 2018-yil |title=Arizona special election features Debbie Lesko, Hiral Tipirneni: What to know about the race |language=inglizcha |work=Fox News |url=http://www.foxnews.com/politics/2018/04/23/arizona-special-election-features-debbie-lesko-hiral-tipirneni-what-to-know-about-race.html |access-date=23-aprel 2018-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20180424122228/http://www.foxnews.com/politics/2018/04/23/arizona-special-election-features-debbie-lesko-hiral-tipirneni-what-to-know-about-race.html |archive-date=2018-04-24 |url-status=dead}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Hiral eri Kishore Tipirneni bilan tibbiyot maktabining birinchi yilida tanishgan. Ularning ikki qizi va bir oʻgʻli bor<ref name=":2">{{yangiliklar manbasi |last=Dillingham |first=Jared |date=20-Feb 2018-yil |title=CD 8 special election: Get to know Hiral Tipirneni |language=inglizcha |work=KPHO-TV |url=http://www.azfamily.com/story/37550490/cd-8-special-election-get-to-know-hiral-tipirneni |access-date=22-aprel 2018-yil |archive-date=7-sentabr 2018-yil |archive-url=https://web.archive.org/web/20180907150445/http://www.azfamily.com/story/37550490/cd-8-special-election-get-to-know-hiral-tipirneni |url-status=dead }}</ref>. == Manbalar == {{DEFAULTSORT:Tipirneni, Hiral}} <references responsive="" /> [[Turkum:1967-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:28-sentabrda tugʻilganlar]] [[Turkum:Amerikalik ayol siyosatchilar]] ck8k0pa2i5by4u9edg9go7ofxjg0epc Glenn Robinson 0 781322 6318266 6062900 2026-10-24T20:38:23Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318266 wikitext text/x-wiki {{Basketbolchi bilgiqutisi | name = Glenn Robinson | image = Glenn Robinson 2003 cropped.jpg | caption = Robinson with the Atlanta Hawks in [[2003]] | height_ft = 6 | height_in = 7 | nationality = Amerikalik | birth_date = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1973|1|10}} | birth_place = [[Gary, Indiana]] | high_school = Theodore Roosevelt High School (Gary)|Roosevelt (Gary, Indiana) | college = Purdue Boilermakers menʼs basketball Purdue (1992-1994) | draft_year = 1994 | draft_round = 1 | draft_pick = 1 | draft_team = Milwaukee Bucks | career_start = [[1994]] | career_end = [[2005]] | career_number = 13, 31, 3 | career_position = Small forward | highlights = * List of NBA champions * 2× List of NBA All-Stars * NBA All-Rookie First Team * List of U.S. menʼs college basketball national player of the year awards|National college player of the year (1993—1994 NCAA Division I menʼs basketball season|1994) * Consensus first-team NCAA Menʼs Basketball All-Americans|All-American (1994 NCAA Menʼs Basketball All-Americans|1994]]) * Consensus second-team All-American (1993 NCAA Menʼs Basketball All-Americans|1993) * [[List of NCAA Division I men's basketball season scoring leaders|NCAA season scoring leader]] ([[1994]]) * Big Ten Conference Menʼs Basketball Player of the Year|Big Ten Player of the Year ([[1994]]) * Big Ten Athlete of the Year]] ([[1994]]) * First-team Parade All-America Boys Basketball Team ''Parade'' All-American (1991) * [[McDonald's All-American Game McDonald's All-American]] (1991 McDonald’s All-American Boys Game|[[1991]]) * Indiana Mr. Basketball ([[1991]]) }} '''Glenn Alan Robinson Jr.''' ([[1973]]-yil 10-yanvarda tugʻilgan) — [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|amerika]]lik sobiq professional [[basketbol]]chi. '''"Katta it"''' va '''"Tanlangan" laqabli'''<ref>{{veb manbasi|sarlavha=Glenn Robinson Stats|ish=Basketball-Reference.com|url=https://www.basketball-reference.com/players/r/robingl01.html}}</ref><ref>{{veb manbasi|sarlavha=Glenn Robinson Theodore Roosevelt High School Sport: Basketball|url=https://garysportshalloffame.org/inductees/glenn-robinson/|ish=Gary Sports Hall of Fame}}</ref>. U [[1994]]–yildan [[2005]]–yilgacha [[Milliy Basketbol Assotsiatsiyasi]]da (NBA) " Miluoki Bucks ", " [[Atlanta Hawks|Atlanta Xoks]] ", " Philadelphia 76ers „ va [[San Antonio Spurs|“San Antonio Spurs"]] jamoalarida oʻynagan. Robinson Purdue universitetida oʻqigan va [[1994]] — yilgi NBA loyihasida birinchi umumiy tanlov boʻlgan. == Shaxsiy hayot == Uning toʻngʻich oʻgʻli Glenn III Michigan universitetida basketbol oʻynagan. [[2012 FIFA Oltin toʻp|2012]]-13 ini yilgi mavsumda milliy ikkinchi oʻrinni jamoada oʻynagan. [[2012]]-13 yilgi „Katta oʻnlik“ mavsumidan soʻng u murabbiylar tomonidan Umumkonferentsiya tanlovi va barcha birinchi kurslar faxriysi boʻldi<ref>{{veb manbasi|url=http://www.bigten.org/sports/m-baskbl/spec-rel/031113aaf.html|sarlavha=Big Ten Announces 2013 Men's Basketball Postseason Honors|kirish sanasi=12-mart 2013-yil|sana=11-mart 2013-yil|nashriyot=[[CBS Interactive]]|ish=BigTen.org|arxivurl=https://web.archive.org/web/20130314084205/http://www.bigten.org/sports/m-baskbl/spec-rel/031113aaf.html|arxivsana=14-mart 2013-yil}}</ref><ref>{{veb manbasi|url=http://grfx.cstv.com/photos/schools/big10/sports/m-baskbl/auto_pdf/2012—2013/misc_non_event/2013AllBigTen.pdf|sarlavha=2012—2013 All-Big Ten Men's Basketball Team|kirish sanasi=12-mart 2013-yil|sana=11-mart 2013-yil|nashriyot=[[CBS Interactive]]|ish=BigTen.org|arxivsana=2019-03-25|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190325194928/http://grfx.cstv.com/photos/schools/big10/sports/m-baskbl/auto_pdf/2012—2013/misc_non_event/2013AllBigTen.pdf}}</ref>. Glenn III hozirda NBAda Sakramento Kings jamoasida oʻynaydi. Uning kenja oʻgʻli Gelen ([[2014-yil avgust oyida vafot etganlar|2014]] yil sinfi) [[2013]] yilda Indiana oʻrta maktabi atletika assotsiatsiyasi (IHSAA) {{Convert|220|lbs|kg}}) kurash boʻyicha chempion, [[2013]]-yilda IHSAA-ning yadro uloqtirish sovrindori, [[2013]]-yilda IHSAA -da ikkinchi oʻrinni egallagan va „ ''The Times of Northwest Indiana'' futboli boʻyicha yilning eng yaxshi himoyachisi“ning takroriy ([[2012]] va [[2013]]) gʻolibi va natijada [[2012]]- Shimoliy-Gʻarbiy Indiana shtatida 13 marta yilning eng yaxshi sportchisi<ref>{{veb manbasi|url=http://www.nwitimes.com/sports/high-school/l-c-s-robinson-earns-times-male-athlete-of-the/article_c7225dc8-a5e7-54bd-84c9-eeeb780f1edb.html|sarlavha=L.C.'s Robinson earns Times Male Athlete of the Year|kirish sanasi=16-iyul 2013-yil|sana=3-iyul 2013-yil|ish=[[The Times of Northwest Indiana]]|muallif=Hanlon, Steve|arxivurl=https://web.archive.org/web/20130713080440/http://www.nwitimes.com/sports/high-school/l-c-s-robinson-earns-times-male-athlete-of-the/article_c7225dc8-a5e7-54bd-84c9-eeeb780f1edb.html|arxivsana=2013-07-13|qaralgan sana=2022-08-22}}</ref>. Gelen Purdue universiteti futbol jamoasida oʻynadi va [[2018-yil iyul oyida vafot etganlar|2018]] yilda CFL BC Lions bilan shartnoma imzoladi. Hozirda u regbi boʻyicha LA Giltinis regbi ligasining (MLR) jamoasida oʻynaydi. Robinsonning Jeymi ismli qizi ham bor, u yengil atletikada qatnashadi<ref>{{yangiliklar manbasi |last=Rohrbach |first=Ben |date=23-may 2014-yil |title=Glenn Robinson's children following different paths to athletic stardom |work=Yahoo! Sports |url=https://sports.yahoo.com/blogs/highschool-prep-rally/glenn-robinson-s-children-following-different-paths-to-athletic-stardom-164407943.html |access-date=13-noyabr 2018-yil}}</ref>. [[2003]] — yil 16 — mayda Robinson Illinoys shtatining Kuk okrugida [[2002-yil yanvar oyida vafot etganlar|2002]] — yil 20 -iyulda Chikago Heightsdagi uyida sobiq turmush oʻrtogʻiga hujum qilganlikda ayblanib, ayblangan<ref>{{veb manbasi|muallif=Ziemba|ism=Stanley|sana=2003-05-16|sarlavha=Robinson guilty of assaulting ex-fiance|url=https://www.chicagotribune.com/news/ct-xpm-2003-05-16-0305160252-story.html|kirish sanasi=2021-08-05|ish=chicagotribune.com|til=en-US}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Robinson, Glenn}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1973-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:AQSh basketbolchilari]] [[Turkum:NBA basketbolchilari]] i1doty4cy2fcc4sv686o5cetl66zh7x Miranda qoidasi 0 784459 6318408 6075271 2026-10-25T05:10:52Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 6318408 wikitext text/x-wiki "Miranda qoidasi"<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Miranda Rights|url=http://www.mirandarights.org/|website=www.mirandarights.org}}</ref>([[:ru:Английский язык|ingl.]] ''Miranda warning'')- Vakolatli davlat organi xodimi tomonidan ushlanayotgan shaxsga([[:ru:Gumonlanuvchi|gumonlanuvchi]], [[:ru:Ayblanuvchi|ayblanuvchi]]) uning sukut saqlash huquqini va shaxs tomonidan aytgan har bir so'zi yoki hatti-xarakati sudda unga qarshi ishlatilishi mumkinligi haqida ogohlantirish. Bu qoida, o'ziga o'zi ko'rsatma bermaslik huquqini ta'minlash maqsadida AQSHda yuzaga kelgan. Ya'ni, gumonlanuvchiga uning huquqlari to'g'risida ogohlantirilmasa, uning aytgan so'zlari dalil sifatida qabul qilinmaydi. == Tarixi == "Miranda qoidasi" [[:ru:Ernesto Arturo Miranda|Ernest Arturo Miranda]] [[nom]]<nowiki/>i bilan bog'liq. AQShning Arizona shtati police tomonidan Ernest Arturo Mirandani bir necha jinoyatlarni sodir etganlikda gumon qilib, xibsga olgan. Mirandaga so'roq qilinishidan oldin uning gumonlanuvchi tariqasida huquqlari tushuntirilmagani bois, u o'z huquqlarini bilmagan holda aybiga iqrorligini bildirgan. Uning bu ko'rsatuvidan esa uning aybi iqrorligini isbot sifatida foydalanilgan va sudlangan. Shundan so'ng, uning advokati sudga appelyatsiya kiritgan, Sud esa Miranda o'z huquqlaridan habardor qilinmagan deb topib, uning foydasiga oqlov hukmini e'lon qilgan va Miranda jazodan ozod qilingan. Sud qaroridan yuzaga kelgan norma esa dastlab AQSH amaliyotida "Miranda huquqlari" so'ng esa [[xalqaro huquq]]<nowiki/>da "Miranda qoidasi" deb nom olgan. Hozirda, xalqaro huquq normasi o'laroq, dunyoning juda ko'p davlatlarida qo'llaniladigan qoida. == O'zbekistonda == O'zbekiston respublikasining [[Jinoyat protsessual kodeksi|Jinoyat Protsessual Kodeksiga]]<ref>{{Veb manbasi|lang=|url=https://lex.uz/docs/-111460?ONDATE=13.02.2021|title=O'zRning Jinoyat Protsessual Kodeksi/Criminal Procedure Code of the Republic of Uzbekistan}}</ref> ko'ra gumon qilinuvchi: o‘zining nimada gumon qilinayotganligini bilish; ushlab turilganligi va turgan joyi to‘g‘risida advokatga yoki yaqin qarindoshiga telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish yoxud xabar berish; u amalda ushlangan yoki jinoyat joyida ushlash bilan bog‘liq tezkor-qidiruv tadbiri amalda yakunlangan yoxud uning gumon qilinuvchi deb e’tirof etilganligi to‘g‘risidagi qaror unga ma’lum qilingan paytdan boshlab himoyachiga ega bo‘lish hamda uchrashuvlarning soni va davom etish vaqti cheklanmagan holda u bilan xoli uchrashish; ushlanganidan keyin yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay so‘roq qilinishini talab qilish; o‘ziga nisbatan qo‘yilgan gumon xususida hamda ishning boshqa har qanday holatlari to‘g‘risida ko‘rsatuvlar berish yoxud ko‘rsatuvlar berishdan bosh tortish va ko‘rsatuvlaridan jinoyat ishiga doir dalillar sifatida uning o‘ziga qarshi foydalanilishi mumkinligi haqida xabardor bo‘lish; o‘z ona tilidan hamda tarjimon xizmatidan foydalanish; o‘zining himoyalanish huquqini shaxsan o‘zi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad qilish; dalillar taqdim etish; surishtiruvchi yoki tergovchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; yarashuv to‘g‘risidagi, amnistiya aktini qo‘llash haqidagi ishlar bo‘yicha sud majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchining, tergovchining, prokurorning va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish huquqiga ega. == '''CHET DAVLATLARDA''' == == GERMANIYA == Germaniyaning Jinoyat protsessual kodeksiga(''Strafprozessordnung)'' asosan gumonlanuvchining birinchi so'roq qilingunga qadar quyidagi harakatlar amalga oshirilishi shart: # nimada va qaysi modda bo'yicha ayblanayotganini bilishga. # ko'rsatma berishga yoki bermaslikka. # advokat bilan cheklanmagan vaqtda uchrashishga, xususan birinchi so'roqqa qadar. == Turkiya == "Miranda qoidasi" Turkiya Jumhuriyati Konstitutsiyasining 13 bo'lim 38-moddasida o'z ifodasini topgan.<blockquote>''"Hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz"''<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Türkiye Cumhuriyeti Anayasası|url=https://www.icisleri.gov.tr/illeridaresi/turkiye-cumhuriyeti-anayasasi|website=www.icisleri.gov.tr}}</ref>''. -'' Hech kim o'ziga va qonunda ko'rsatilgan yaqinlariga nisbatan ko'rsatma berishga majbur emas. </blockquote> {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 5s1oai8dl8ol9kush51hkvfknmt7p7q 6318409 6318408 2026-10-25T05:11:12Z Sherzod11W 273619 6318409 wikitext text/x-wiki "Miranda qoidasi"<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Miranda Rights|url=http://www.mirandarights.org/|website=www.mirandarights.org}}</ref>([[:ru:Английский язык|inglizcha]] ''Miranda warning'')- Vakolatli davlat organi xodimi tomonidan ushlanayotgan shaxsga([[:ru:Gumonlanuvchi|gumonlanuvchi]], [[:ru:Ayblanuvchi|ayblanuvchi]]) uning sukut saqlash huquqini va shaxs tomonidan aytgan har bir so'zi yoki hatti-xarakati sudda unga qarshi ishlatilishi mumkinligi haqida ogohlantirish. Bu qoida, o'ziga o'zi ko'rsatma bermaslik huquqini ta'minlash maqsadida AQSHda yuzaga kelgan. Ya'ni, gumonlanuvchiga uning huquqlari to'g'risida ogohlantirilmasa, uning aytgan so'zlari dalil sifatida qabul qilinmaydi. == Tarixi == "Miranda qoidasi" [[:ru:Ernesto Arturo Miranda|Ernest Arturo Miranda]] [[nom]]<nowiki/>i bilan bog'liq. AQShning Arizona shtati police tomonidan Ernest Arturo Mirandani bir necha jinoyatlarni sodir etganlikda gumon qilib, xibsga olgan. Mirandaga so'roq qilinishidan oldin uning gumonlanuvchi tariqasida huquqlari tushuntirilmagani bois, u o'z huquqlarini bilmagan holda aybiga iqrorligini bildirgan. Uning bu ko'rsatuvidan esa uning aybi iqrorligini isbot sifatida foydalanilgan va sudlangan. Shundan so'ng, uning advokati sudga appelyatsiya kiritgan, Sud esa Miranda o'z huquqlaridan habardor qilinmagan deb topib, uning foydasiga oqlov hukmini e'lon qilgan va Miranda jazodan ozod qilingan. Sud qaroridan yuzaga kelgan norma esa dastlab AQSH amaliyotida "Miranda huquqlari" so'ng esa [[xalqaro huquq]]<nowiki/>da "Miranda qoidasi" deb nom olgan. Hozirda, xalqaro huquq normasi o'laroq, dunyoning juda ko'p davlatlarida qo'llaniladigan qoida. == O'zbekistonda == O'zbekiston respublikasining [[Jinoyat protsessual kodeksi|Jinoyat Protsessual Kodeksiga]]<ref>{{Veb manbasi|lang=|url=https://lex.uz/docs/-111460?ONDATE=13.02.2021|title=O'zRning Jinoyat Protsessual Kodeksi/Criminal Procedure Code of the Republic of Uzbekistan}}</ref> ko'ra gumon qilinuvchi: o‘zining nimada gumon qilinayotganligini bilish; ushlab turilganligi va turgan joyi to‘g‘risida advokatga yoki yaqin qarindoshiga telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish yoxud xabar berish; u amalda ushlangan yoki jinoyat joyida ushlash bilan bog‘liq tezkor-qidiruv tadbiri amalda yakunlangan yoxud uning gumon qilinuvchi deb e’tirof etilganligi to‘g‘risidagi qaror unga ma’lum qilingan paytdan boshlab himoyachiga ega bo‘lish hamda uchrashuvlarning soni va davom etish vaqti cheklanmagan holda u bilan xoli uchrashish; ushlanganidan keyin yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay so‘roq qilinishini talab qilish; o‘ziga nisbatan qo‘yilgan gumon xususida hamda ishning boshqa har qanday holatlari to‘g‘risida ko‘rsatuvlar berish yoxud ko‘rsatuvlar berishdan bosh tortish va ko‘rsatuvlaridan jinoyat ishiga doir dalillar sifatida uning o‘ziga qarshi foydalanilishi mumkinligi haqida xabardor bo‘lish; o‘z ona tilidan hamda tarjimon xizmatidan foydalanish; o‘zining himoyalanish huquqini shaxsan o‘zi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad qilish; dalillar taqdim etish; surishtiruvchi yoki tergovchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; yarashuv to‘g‘risidagi, amnistiya aktini qo‘llash haqidagi ishlar bo‘yicha sud majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchining, tergovchining, prokurorning va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish huquqiga ega. == '''CHET DAVLATLARDA''' == == GERMANIYA == Germaniyaning Jinoyat protsessual kodeksiga(''Strafprozessordnung)'' asosan gumonlanuvchining birinchi so'roq qilingunga qadar quyidagi harakatlar amalga oshirilishi shart: # nimada va qaysi modda bo'yicha ayblanayotganini bilishga. # ko'rsatma berishga yoki bermaslikka. # advokat bilan cheklanmagan vaqtda uchrashishga, xususan birinchi so'roqqa qadar. == Turkiya == "Miranda qoidasi" Turkiya Jumhuriyati Konstitutsiyasining 13 bo'lim 38-moddasida o'z ifodasini topgan.<blockquote>''"Hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz"''<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Türkiye Cumhuriyeti Anayasası|url=https://www.icisleri.gov.tr/illeridaresi/turkiye-cumhuriyeti-anayasasi|website=www.icisleri.gov.tr}}</ref>''. -'' Hech kim o'ziga va qonunda ko'rsatilgan yaqinlariga nisbatan ko'rsatma berishga majbur emas. </blockquote> {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 9nnbhwvxgc0v09hphsvu7h12n0ar8w9 6318410 6318409 2026-10-25T05:11:40Z Sherzod11W 273619 /* */ 6318410 wikitext text/x-wiki "Miranda qoidasi"<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Miranda Rights|url=http://www.mirandarights.org/|website=www.mirandarights.org}}</ref>([[:ru:Английский язык|inglizcha]]: ''Miranda warning'')- Vakolatli davlat organi xodimi tomonidan ushlanayotgan shaxsga([[:ru:Gumonlanuvchi|gumonlanuvchi]], [[:ru:Ayblanuvchi|ayblanuvchi]]) uning sukut saqlash huquqini va shaxs tomonidan aytgan har bir so'zi yoki hatti-xarakati sudda unga qarshi ishlatilishi mumkinligi haqida ogohlantirish. Bu qoida, o'ziga o'zi ko'rsatma bermaslik huquqini ta'minlash maqsadida AQSHda yuzaga kelgan. Ya'ni, gumonlanuvchiga uning huquqlari to'g'risida ogohlantirilmasa, uning aytgan so'zlari dalil sifatida qabul qilinmaydi. == Tarixi == "Miranda qoidasi" [[:ru:Ernesto Arturo Miranda|Ernest Arturo Miranda]] [[nom]]<nowiki/>i bilan bog'liq. AQShning Arizona shtati police tomonidan Ernest Arturo Mirandani bir necha jinoyatlarni sodir etganlikda gumon qilib, xibsga olgan. Mirandaga so'roq qilinishidan oldin uning gumonlanuvchi tariqasida huquqlari tushuntirilmagani bois, u o'z huquqlarini bilmagan holda aybiga iqrorligini bildirgan. Uning bu ko'rsatuvidan esa uning aybi iqrorligini isbot sifatida foydalanilgan va sudlangan. Shundan so'ng, uning advokati sudga appelyatsiya kiritgan, Sud esa Miranda o'z huquqlaridan habardor qilinmagan deb topib, uning foydasiga oqlov hukmini e'lon qilgan va Miranda jazodan ozod qilingan. Sud qaroridan yuzaga kelgan norma esa dastlab AQSH amaliyotida "Miranda huquqlari" so'ng esa [[xalqaro huquq]]<nowiki/>da "Miranda qoidasi" deb nom olgan. Hozirda, xalqaro huquq normasi o'laroq, dunyoning juda ko'p davlatlarida qo'llaniladigan qoida. == O'zbekistonda == O'zbekiston respublikasining [[Jinoyat protsessual kodeksi|Jinoyat Protsessual Kodeksiga]]<ref>{{Veb manbasi|lang=|url=https://lex.uz/docs/-111460?ONDATE=13.02.2021|title=O'zRning Jinoyat Protsessual Kodeksi/Criminal Procedure Code of the Republic of Uzbekistan}}</ref> ko'ra gumon qilinuvchi: o‘zining nimada gumon qilinayotganligini bilish; ushlab turilganligi va turgan joyi to‘g‘risida advokatga yoki yaqin qarindoshiga telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish yoxud xabar berish; u amalda ushlangan yoki jinoyat joyida ushlash bilan bog‘liq tezkor-qidiruv tadbiri amalda yakunlangan yoxud uning gumon qilinuvchi deb e’tirof etilganligi to‘g‘risidagi qaror unga ma’lum qilingan paytdan boshlab himoyachiga ega bo‘lish hamda uchrashuvlarning soni va davom etish vaqti cheklanmagan holda u bilan xoli uchrashish; ushlanganidan keyin yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay so‘roq qilinishini talab qilish; o‘ziga nisbatan qo‘yilgan gumon xususida hamda ishning boshqa har qanday holatlari to‘g‘risida ko‘rsatuvlar berish yoxud ko‘rsatuvlar berishdan bosh tortish va ko‘rsatuvlaridan jinoyat ishiga doir dalillar sifatida uning o‘ziga qarshi foydalanilishi mumkinligi haqida xabardor bo‘lish; o‘z ona tilidan hamda tarjimon xizmatidan foydalanish; o‘zining himoyalanish huquqini shaxsan o‘zi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad qilish; dalillar taqdim etish; surishtiruvchi yoki tergovchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; yarashuv to‘g‘risidagi, amnistiya aktini qo‘llash haqidagi ishlar bo‘yicha sud majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchining, tergovchining, prokurorning va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish huquqiga ega. == '''CHET DAVLATLARDA''' == == GERMANIYA == Germaniyaning Jinoyat protsessual kodeksiga(''Strafprozessordnung)'' asosan gumonlanuvchining birinchi so'roq qilingunga qadar quyidagi harakatlar amalga oshirilishi shart: # nimada va qaysi modda bo'yicha ayblanayotganini bilishga. # ko'rsatma berishga yoki bermaslikka. # advokat bilan cheklanmagan vaqtda uchrashishga, xususan birinchi so'roqqa qadar. == Turkiya == "Miranda qoidasi" Turkiya Jumhuriyati Konstitutsiyasining 13 bo'lim 38-moddasida o'z ifodasini topgan.<blockquote>''"Hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz"''<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Türkiye Cumhuriyeti Anayasası|url=https://www.icisleri.gov.tr/illeridaresi/turkiye-cumhuriyeti-anayasasi|website=www.icisleri.gov.tr}}</ref>''. -'' Hech kim o'ziga va qonunda ko'rsatilgan yaqinlariga nisbatan ko'rsatma berishga majbur emas. </blockquote> {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} cofztujpuikd8ccc0acku0p356dw2yb 6318411 6318410 2026-10-25T05:12:03Z Sherzod11W 273619 6318411 wikitext text/x-wiki "Miranda qoidasi"<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Miranda Rights|url=http://www.mirandarights.org/|website=www.mirandarights.org}}</ref>([[:ru:Английский язык|inglizcha]]: ''Miranda warning'')- Vakolatli davlat organi xodimi tomonidan ushlanayotgan shaxsga([[:ru:Gumonlanuvchi|gumonlanuvchi]], [[:ru:Ayblanuvchi|ayblanuvchi]]) uning sukut saqlash huquqini va shaxs tomonidan aytgan har bir so'zi yoki hatti-xarakati sudda unga qarshi ishlatilishi mumkinligi haqida ogohlantirish. Bu qoida, o'ziga o'zi ko'rsatma bermaslik huquqini ta'minlash maqsadida [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQSH]]<nowiki/>da yuzaga kelgan. Ya'ni, gumonlanuvchiga uning huquqlari to'g'risida ogohlantirilmasa, uning aytgan so'zlari dalil sifatida qabul qilinmaydi. == Tarixi == "Miranda qoidasi" [[:ru:Ernesto Arturo Miranda|Ernest Arturo Miranda]] [[nom]]<nowiki/>i bilan bog'liq. AQShning Arizona shtati police tomonidan Ernest Arturo Mirandani bir necha jinoyatlarni sodir etganlikda gumon qilib, xibsga olgan. Mirandaga so'roq qilinishidan oldin uning gumonlanuvchi tariqasida huquqlari tushuntirilmagani bois, u o'z huquqlarini bilmagan holda aybiga iqrorligini bildirgan. Uning bu ko'rsatuvidan esa uning aybi iqrorligini isbot sifatida foydalanilgan va sudlangan. Shundan so'ng, uning advokati sudga appelyatsiya kiritgan, Sud esa Miranda o'z huquqlaridan habardor qilinmagan deb topib, uning foydasiga oqlov hukmini e'lon qilgan va Miranda jazodan ozod qilingan. Sud qaroridan yuzaga kelgan norma esa dastlab AQSH amaliyotida "Miranda huquqlari" so'ng esa [[xalqaro huquq]]<nowiki/>da "Miranda qoidasi" deb nom olgan. Hozirda, xalqaro huquq normasi o'laroq, dunyoning juda ko'p davlatlarida qo'llaniladigan qoida. == O'zbekistonda == O'zbekiston respublikasining [[Jinoyat protsessual kodeksi|Jinoyat Protsessual Kodeksiga]]<ref>{{Veb manbasi|lang=|url=https://lex.uz/docs/-111460?ONDATE=13.02.2021|title=O'zRning Jinoyat Protsessual Kodeksi/Criminal Procedure Code of the Republic of Uzbekistan}}</ref> ko'ra gumon qilinuvchi: o‘zining nimada gumon qilinayotganligini bilish; ushlab turilganligi va turgan joyi to‘g‘risida advokatga yoki yaqin qarindoshiga telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish yoxud xabar berish; u amalda ushlangan yoki jinoyat joyida ushlash bilan bog‘liq tezkor-qidiruv tadbiri amalda yakunlangan yoxud uning gumon qilinuvchi deb e’tirof etilganligi to‘g‘risidagi qaror unga ma’lum qilingan paytdan boshlab himoyachiga ega bo‘lish hamda uchrashuvlarning soni va davom etish vaqti cheklanmagan holda u bilan xoli uchrashish; ushlanganidan keyin yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay so‘roq qilinishini talab qilish; o‘ziga nisbatan qo‘yilgan gumon xususida hamda ishning boshqa har qanday holatlari to‘g‘risida ko‘rsatuvlar berish yoxud ko‘rsatuvlar berishdan bosh tortish va ko‘rsatuvlaridan jinoyat ishiga doir dalillar sifatida uning o‘ziga qarshi foydalanilishi mumkinligi haqida xabardor bo‘lish; o‘z ona tilidan hamda tarjimon xizmatidan foydalanish; o‘zining himoyalanish huquqini shaxsan o‘zi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad qilish; dalillar taqdim etish; surishtiruvchi yoki tergovchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; yarashuv to‘g‘risidagi, amnistiya aktini qo‘llash haqidagi ishlar bo‘yicha sud majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchining, tergovchining, prokurorning va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish huquqiga ega. == '''CHET DAVLATLARDA''' == == GERMANIYA == Germaniyaning Jinoyat protsessual kodeksiga(''Strafprozessordnung)'' asosan gumonlanuvchining birinchi so'roq qilingunga qadar quyidagi harakatlar amalga oshirilishi shart: # nimada va qaysi modda bo'yicha ayblanayotganini bilishga. # ko'rsatma berishga yoki bermaslikka. # advokat bilan cheklanmagan vaqtda uchrashishga, xususan birinchi so'roqqa qadar. == Turkiya == "Miranda qoidasi" Turkiya Jumhuriyati Konstitutsiyasining 13 bo'lim 38-moddasida o'z ifodasini topgan.<blockquote>''"Hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz"''<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Türkiye Cumhuriyeti Anayasası|url=https://www.icisleri.gov.tr/illeridaresi/turkiye-cumhuriyeti-anayasasi|website=www.icisleri.gov.tr}}</ref>''. -'' Hech kim o'ziga va qonunda ko'rsatilgan yaqinlariga nisbatan ko'rsatma berishga majbur emas. </blockquote> {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} md2bq8u0rj11lsn29dv13yw3g3v4szq 6318412 6318411 2026-10-25T05:12:17Z Sherzod11W 273619 /* */ 6318412 wikitext text/x-wiki "Miranda qoidasi"<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Miranda Rights|url=http://www.mirandarights.org/|website=www.mirandarights.org}}</ref>([[:ru:Английский язык|inglizcha]]: ''Miranda warning'')- Vakolatli davlat organi xodimi tomonidan ushlanayotgan shaxsga([[:ru:Gumonlanuvchi|gumonlanuvchi]], [[:ru:Ayblanuvchi|ayblanuvchi]]) uning sukut saqlash huquqini va shaxs tomonidan aytgan har bir so'zi yoki hatti-xarakati sudda unga qarshi ishlatilishi mumkinligi haqida ogohlantirish. Bu qoida, o'ziga o'zi ko'rsatma bermaslik huquqini ta'minlash maqsadida [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQSH]]da yuzaga kelgan. Ya'ni, gumonlanuvchiga uning huquqlari to'g'risida ogohlantirilmasa, uning aytgan so'zlari dalil sifatida qabul qilinmaydi. == Tarixi == "Miranda qoidasi" [[:ru:Ernesto Arturo Miranda|Ernest Arturo Miranda]] [[nom]]<nowiki/>i bilan bog'liq. AQShning Arizona shtati police tomonidan Ernest Arturo Mirandani bir necha jinoyatlarni sodir etganlikda gumon qilib, xibsga olgan. Mirandaga so'roq qilinishidan oldin uning gumonlanuvchi tariqasida huquqlari tushuntirilmagani bois, u o'z huquqlarini bilmagan holda aybiga iqrorligini bildirgan. Uning bu ko'rsatuvidan esa uning aybi iqrorligini isbot sifatida foydalanilgan va sudlangan. Shundan so'ng, uning advokati sudga appelyatsiya kiritgan, Sud esa Miranda o'z huquqlaridan habardor qilinmagan deb topib, uning foydasiga oqlov hukmini e'lon qilgan va Miranda jazodan ozod qilingan. Sud qaroridan yuzaga kelgan norma esa dastlab AQSH amaliyotida "Miranda huquqlari" so'ng esa [[xalqaro huquq]]<nowiki/>da "Miranda qoidasi" deb nom olgan. Hozirda, xalqaro huquq normasi o'laroq, dunyoning juda ko'p davlatlarida qo'llaniladigan qoida. == O'zbekistonda == O'zbekiston respublikasining [[Jinoyat protsessual kodeksi|Jinoyat Protsessual Kodeksiga]]<ref>{{Veb manbasi|lang=|url=https://lex.uz/docs/-111460?ONDATE=13.02.2021|title=O'zRning Jinoyat Protsessual Kodeksi/Criminal Procedure Code of the Republic of Uzbekistan}}</ref> ko'ra gumon qilinuvchi: o‘zining nimada gumon qilinayotganligini bilish; ushlab turilganligi va turgan joyi to‘g‘risida advokatga yoki yaqin qarindoshiga telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish yoxud xabar berish; u amalda ushlangan yoki jinoyat joyida ushlash bilan bog‘liq tezkor-qidiruv tadbiri amalda yakunlangan yoxud uning gumon qilinuvchi deb e’tirof etilganligi to‘g‘risidagi qaror unga ma’lum qilingan paytdan boshlab himoyachiga ega bo‘lish hamda uchrashuvlarning soni va davom etish vaqti cheklanmagan holda u bilan xoli uchrashish; ushlanganidan keyin yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay so‘roq qilinishini talab qilish; o‘ziga nisbatan qo‘yilgan gumon xususida hamda ishning boshqa har qanday holatlari to‘g‘risida ko‘rsatuvlar berish yoxud ko‘rsatuvlar berishdan bosh tortish va ko‘rsatuvlaridan jinoyat ishiga doir dalillar sifatida uning o‘ziga qarshi foydalanilishi mumkinligi haqida xabardor bo‘lish; o‘z ona tilidan hamda tarjimon xizmatidan foydalanish; o‘zining himoyalanish huquqini shaxsan o‘zi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad qilish; dalillar taqdim etish; surishtiruvchi yoki tergovchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; yarashuv to‘g‘risidagi, amnistiya aktini qo‘llash haqidagi ishlar bo‘yicha sud majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchining, tergovchining, prokurorning va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish huquqiga ega. == '''CHET DAVLATLARDA''' == == GERMANIYA == Germaniyaning Jinoyat protsessual kodeksiga(''Strafprozessordnung)'' asosan gumonlanuvchining birinchi so'roq qilingunga qadar quyidagi harakatlar amalga oshirilishi shart: # nimada va qaysi modda bo'yicha ayblanayotganini bilishga. # ko'rsatma berishga yoki bermaslikka. # advokat bilan cheklanmagan vaqtda uchrashishga, xususan birinchi so'roqqa qadar. == Turkiya == "Miranda qoidasi" Turkiya Jumhuriyati Konstitutsiyasining 13 bo'lim 38-moddasida o'z ifodasini topgan.<blockquote>''"Hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz"''<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Türkiye Cumhuriyeti Anayasası|url=https://www.icisleri.gov.tr/illeridaresi/turkiye-cumhuriyeti-anayasasi|website=www.icisleri.gov.tr}}</ref>''. -'' Hech kim o'ziga va qonunda ko'rsatilgan yaqinlariga nisbatan ko'rsatma berishga majbur emas. </blockquote> {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} ql8gogpn3a0wh48v29ihyxl0w36m8hx 6318413 6318412 2026-10-25T05:12:32Z Sherzod11W 273619 /* */ 6318413 wikitext text/x-wiki "Miranda qoidasi"<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Miranda Rights|url=http://www.mirandarights.org/|website=www.mirandarights.org}}</ref>([[:ru:Английский язык|inglizcha]]: ''Miranda warning'')- Vakolatli davlat organi xodimi tomonidan ushlanayotgan shaxsga([[:ru:Gumonlanuvchi|gumonlanuvchi]], [[:ru:Ayblanuvchi|ayblanuvchi]]) uning sukut saqlash huquqini va shaxs tomonidan aytgan har bir so'zi yoki xatti-harakatlaridir sudda unga qarshi ishlatilishi mumkinligi haqida ogohlantirish. Bu qoida, o'ziga o'zi ko'rsatma bermaslik huquqini ta'minlash maqsadida [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQSH]]da yuzaga kelgan. Ya'ni, gumonlanuvchiga uning huquqlari to'g'risida ogohlantirilmasa, uning aytgan so'zlari dalil sifatida qabul qilinmaydi. == Tarixi == "Miranda qoidasi" [[:ru:Ernesto Arturo Miranda|Ernest Arturo Miranda]] [[nom]]<nowiki/>i bilan bog'liq. AQShning Arizona shtati police tomonidan Ernest Arturo Mirandani bir necha jinoyatlarni sodir etganlikda gumon qilib, xibsga olgan. Mirandaga so'roq qilinishidan oldin uning gumonlanuvchi tariqasida huquqlari tushuntirilmagani bois, u o'z huquqlarini bilmagan holda aybiga iqrorligini bildirgan. Uning bu ko'rsatuvidan esa uning aybi iqrorligini isbot sifatida foydalanilgan va sudlangan. Shundan so'ng, uning advokati sudga appelyatsiya kiritgan, Sud esa Miranda o'z huquqlaridan habardor qilinmagan deb topib, uning foydasiga oqlov hukmini e'lon qilgan va Miranda jazodan ozod qilingan. Sud qaroridan yuzaga kelgan norma esa dastlab AQSH amaliyotida "Miranda huquqlari" so'ng esa [[xalqaro huquq]]<nowiki/>da "Miranda qoidasi" deb nom olgan. Hozirda, xalqaro huquq normasi o'laroq, dunyoning juda ko'p davlatlarida qo'llaniladigan qoida. == O'zbekistonda == O'zbekiston respublikasining [[Jinoyat protsessual kodeksi|Jinoyat Protsessual Kodeksiga]]<ref>{{Veb manbasi|lang=|url=https://lex.uz/docs/-111460?ONDATE=13.02.2021|title=O'zRning Jinoyat Protsessual Kodeksi/Criminal Procedure Code of the Republic of Uzbekistan}}</ref> ko'ra gumon qilinuvchi: o‘zining nimada gumon qilinayotganligini bilish; ushlab turilganligi va turgan joyi to‘g‘risida advokatga yoki yaqin qarindoshiga telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish yoxud xabar berish; u amalda ushlangan yoki jinoyat joyida ushlash bilan bog‘liq tezkor-qidiruv tadbiri amalda yakunlangan yoxud uning gumon qilinuvchi deb e’tirof etilganligi to‘g‘risidagi qaror unga ma’lum qilingan paytdan boshlab himoyachiga ega bo‘lish hamda uchrashuvlarning soni va davom etish vaqti cheklanmagan holda u bilan xoli uchrashish; ushlanganidan keyin yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay so‘roq qilinishini talab qilish; o‘ziga nisbatan qo‘yilgan gumon xususida hamda ishning boshqa har qanday holatlari to‘g‘risida ko‘rsatuvlar berish yoxud ko‘rsatuvlar berishdan bosh tortish va ko‘rsatuvlaridan jinoyat ishiga doir dalillar sifatida uning o‘ziga qarshi foydalanilishi mumkinligi haqida xabardor bo‘lish; o‘z ona tilidan hamda tarjimon xizmatidan foydalanish; o‘zining himoyalanish huquqini shaxsan o‘zi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad qilish; dalillar taqdim etish; surishtiruvchi yoki tergovchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; yarashuv to‘g‘risidagi, amnistiya aktini qo‘llash haqidagi ishlar bo‘yicha sud majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchining, tergovchining, prokurorning va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish huquqiga ega. == '''CHET DAVLATLARDA''' == == GERMANIYA == Germaniyaning Jinoyat protsessual kodeksiga(''Strafprozessordnung)'' asosan gumonlanuvchining birinchi so'roq qilingunga qadar quyidagi harakatlar amalga oshirilishi shart: # nimada va qaysi modda bo'yicha ayblanayotganini bilishga. # ko'rsatma berishga yoki bermaslikka. # advokat bilan cheklanmagan vaqtda uchrashishga, xususan birinchi so'roqqa qadar. == Turkiya == "Miranda qoidasi" Turkiya Jumhuriyati Konstitutsiyasining 13 bo'lim 38-moddasida o'z ifodasini topgan.<blockquote>''"Hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz"''<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Türkiye Cumhuriyeti Anayasası|url=https://www.icisleri.gov.tr/illeridaresi/turkiye-cumhuriyeti-anayasasi|website=www.icisleri.gov.tr}}</ref>''. -'' Hech kim o'ziga va qonunda ko'rsatilgan yaqinlariga nisbatan ko'rsatma berishga majbur emas. </blockquote> {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 4uemn2kji62cxazhj2ouo7810jpq0gd 6318414 6318413 2026-10-25T05:14:00Z Sherzod11W 273619 6318414 wikitext text/x-wiki "Miranda qoidasi"<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Miranda Rights|url=http://www.mirandarights.org/|website=www.mirandarights.org}}</ref>([[:ru:Английский язык|inglizcha]]: ''Miranda warning'')- Vakolatli davlat organi xodimi tomonidan ushlanayotgan shaxsga([[:ru:Gumonlanuvchi|gumonlanuvchi]], [[:ru:Ayblanuvchi|ayblanuvchi]]) uning sukut saqlash huquqini va shaxs tomonidan aytgan har bir so'zi yoki xatti-harakatlaridir sudda unga qarshi ishlatilishi mumkinligi haqida ogohlantirish. Bu qoida, o'ziga o'zi ko'rsatma bermaslik huquqini ta'minlash maqsadida [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQSH]]da yuzaga kelgan. Ya'ni, gumonlanuvchiga uning huquqlari to'g'risida ogohlantirilmasa, uning aytgan so'zlari dalil sifatida qabul qilinmaydi. == Tarixi == "Miranda qoidasi" [[:ru:Ernesto Arturo Miranda|Ernest Arturo Miranda]] [[nom]]<nowiki/>i bilan bog'liq. AQShning Arizona shtati police tomonidan Ernest Arturo Mirandani bir necha jinoyatlarni sodir etganlikda gumon qilib, xibsga olgan. Mirandaga so'roq qilinishidan oldin uning gumonlanuvchi tariqasida huquqlari tushuntirilmagani bois, u o'z huquqlarini bilmagan holda aybiga iqrorligini bildirgan. Uning bu ko'rsatuvidan esa uning aybi iqrorligini isbot sifatida foydalanilgan va sudlangan. Shundan so'ng, uning advokati sudga appelyatsiya kiritgan, Sud esa Miranda o'z huquqlaridan habardor qilinmagan deb topib, uning foydasiga oqlov hukmini e'lon qilgan va Miranda jazodan ozod qilingan. Sud qaroridan yuzaga kelgan norma esa dastlab AQSH amaliyotida "Miranda huquqlari" so'ng esa [[xalqaro huquq]]<nowiki/>da "Miranda qoidasi" deb nom olgan. Hozirda, xalqaro huquq normasi o'laroq, dunyoning juda ko'p davlatlarida qo'llaniladigan qoida. == O'zbekistonda == O'zbekiston respublikasining [[Jinoyat protsessual kodeksi|Jinoyat Protsessual Kodeksiga]]<ref>{{Veb manbasi|lang=|url=https://lex.uz/docs/-111460?ONDATE=13.02.2021|title=O'zRning Jinoyat Protsessual Kodeksi/Criminal Procedure Code of the Republic of Uzbekistan}}</ref> ko'ra gumon qilinuvchi: o‘zining nimada gumon qilinayotganligini bilish; ushlab turilganligi va turgan joyi to‘g‘risida advokatga yoki yaqin qarindoshiga telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish yoxud xabar berish; u amalda ushlangan yoki jinoyat joyida ushlash bilan bog‘liq tezkor-qidiruv tadbiri amalda yakunlangan yoxud uning gumon qilinuvchi deb e’tirof etilganligi to‘g‘risidagi qaror unga ma’lum qilingan paytdan boshlab himoyachiga ega bo‘lish hamda uchrashuvlarning soni va davom etish vaqti cheklanmagan holda u bilan xoli uchrashish; ushlanganidan keyin yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay so‘roq qilinishini talab qilish; o‘ziga nisbatan qo‘yilgan gumon xususida hamda ishning boshqa har qanday holatlari to‘g‘risida ko‘rsatuvlar berish yoxud ko‘rsatuvlar berishdan bosh tortish va ko‘rsatuvlaridan jinoyat ishiga doir dalillar sifatida uning o‘ziga qarshi foydalanilishi mumkinligi haqida xabardor bo‘lish; o‘z ona tilidan hamda tarjimon xizmatidan foydalanish; o‘zining himoyalanish huquqini shaxsan o‘zi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad qilish; dalillar taqdim etish; surishtiruvchi yoki tergovchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; yarashuv to‘g‘risidagi, amnistiya aktini qo‘llash haqidagi ishlar bo‘yicha sud majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchining, tergovchining, prokurorning va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish huquqiga ega. == '''CHET DAVLATLARDA''' == == GERMANIYA == Germaniyaning Jinoyat protsessual kodeksiga(''Strafprozessordnung)'' asosan gumonlanuvchining birinchi so'roq qilingunga qadar quyidagi harakatlar amalga oshirilishi shart: # nimada va qaysi modda bo'yicha ayblanayotganini bilishga. # ko'rsatma berishga yoki bermaslikka. # advokat bilan cheklanmagan vaqtda uchrashishga, xususan birinchi so'roqqa qadar. == Turkiya == "Miranda qoidasi" Turkiya Jumhuriyati Konstitutsiyasining 13 bo'lim 38-moddasida o'z ifodasini topgan.<blockquote>''"Hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz"''<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Türkiye Cumhuriyeti Anayasası|url=https://www.icisleri.gov.tr/illeridaresi/turkiye-cumhuriyeti-anayasasi|website=www.icisleri.gov.tr}}</ref>''. -'' Hech kim o'ziga va qonunda ko'rsatilgan yaqinlariga nisbatan ko'rsatma berishga majbur emas. </blockquote> {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 3gxlt5nw1e9nqrvsgx5cad1jcm6998y 6318415 6318414 2026-10-25T05:14:14Z Sherzod11W 273619 6318415 wikitext text/x-wiki "Miranda qoidasi"<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Miranda Rights|url=http://www.mirandarights.org/|website=www.mirandarights.org}}</ref>([[:ru:Английский язык|inglizcha]]: ''Miranda warning'')- Vakolatli davlat organi xodimi tomonidan ushlanayotgan shaxsga([[:ru:Gumonlanuvchi|gumonlanuvchi]], [[:ru:Ayblanuvchi|ayblanuvchi]]) uning sukut saqlash huquqini va shaxs tomonidan aytgan har bir so'zi yoki xatti-harakatlaridir sudda unga qarshi ishlatilishi mumkinligi haqida ogohlantirish. Bu qoida, o'ziga o'zi ko'rsatma bermaslik huquqini ta'minlash maqsadida [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQSH]]da yuzaga kelgan. Ya'ni, gumonlanuvchiga uning huquqlari to'g'risida ogohlantirilmasa, uning aytgan so'zlari dalil sifatida qabul qilinmaydi. == Tarixi == "Miranda qoidasi" [[:ru:Ernesto Arturo Miranda|Ernest Arturo Miranda]] [[nom]]<nowiki/>i bilan bog'liq. AQShning Arizona shtati police tomonidan Ernest Arturo Mirandani bir necha jinoyatlarni sodir etganlikda gumon qilib, xibsga olgan. Mirandaga so'roq qilinishidan oldin uning gumonlanuvchi tariqasida huquqlari tushuntirilmagani bois, u o'z huquqlarini bilmagan holda aybiga iqrorligini bildirgan. Uning bu ko'rsatuvidan esa uning aybi iqrorligini isbot sifatida foydalanilgan va sudlangan. Shundan so'ng, uning advokati sudga appelyatsiya kiritgan, Sud esa Miranda o'z huquqlaridan habardor qilinmagan deb topib, uning foydasiga oqlov hukmini e'lon qilgan va Miranda jazodan ozod qilingan. Sud qaroridan yuzaga kelgan norma esa dastlab AQSH amaliyotida "Miranda huquqlari" so'ng esa [[xalqaro huquq]]<nowiki/>da "Miranda qoidasi" deb nom olgan. Hozirda, xalqaro huquq normasi o'laroq, dunyoning juda ko'p davlatlarida qo'llaniladigan qoida. == O'zbekistonda == O'zbekiston respublikasining [[Jinoyat protsessual kodeksi|Jinoyat Protsessual Kodeksiga]]<ref>{{Veb manbasi|lang=|url=https://lex.uz/docs/-111460?ONDATE=13.02.2021|title=O'zRning Jinoyat Protsessual Kodeksi/Criminal Procedure Code of the Republic of Uzbekistan}}</ref> ko'ra gumon qilinuvchi: o‘zining nimada gumon qilinayotganligini bilish; ushlab turilganligi va turgan joyi to‘g‘risida advokatga yoki yaqin qarindoshiga telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish yoxud xabar berish; u amalda ushlangan yoki jinoyat joyida ushlash bilan bog‘liq tezkor-qidiruv tadbiri amalda yakunlangan yoxud uning gumon qilinuvchi deb e’tirof etilganligi to‘g‘risidagi qaror unga ma’lum qilingan paytdan boshlab himoyachiga ega bo‘lish hamda uchrashuvlarning soni va davom etish vaqti cheklanmagan holda u bilan xoli uchrashish; ushlanganidan keyin yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay so‘roq qilinishini talab qilish; o‘ziga nisbatan qo‘yilgan gumon xususida hamda ishning boshqa har qanday holatlari to‘g‘risida ko‘rsatuvlar berish yoxud ko‘rsatuvlar berishdan bosh tortish va ko‘rsatuvlaridan jinoyat ishiga doir dalillar sifatida uning o‘ziga qarshi foydalanilishi mumkinligi haqida xabardor bo‘lish; o‘z ona tilidan hamda tarjimon xizmatidan foydalanish; o‘zining himoyalanish huquqini shaxsan o‘zi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad qilish; dalillar taqdim etish; surishtiruvchi yoki tergovchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; yarashuv to‘g‘risidagi, amnistiya aktini qo‘llash haqidagi ishlar bo‘yicha sud majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchining, tergovchining, prokurorning va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish huquqiga ega. == '''CHET DAVLATLARDA''' == == GERMANIYA == Germaniyaning Jinoyat protsessual kodeksiga(''Strafprozessordnung)'' asosan gumonlanuvchining birinchi so'roq qilingunga qadar quyidagi harakatlar amalga oshirilishi shart: # nimada va qaysi modda bo'yicha ayblanayotganini bilishga. # ko'rsatma berishga yoki bermaslikka. # advokat bilan cheklanmagan vaqtda uchrashishga, xususan birinchi so'roqqa qadar. == Turkiya == "Miranda qoidasi" Turkiya Jumhuriyati Konstitutsiyasining 13 bo'lim 38-moddasida o'z ifodasini topgan.<blockquote>''"Hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz"''<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Türkiye Cumhuriyeti Anayasası|url=https://www.icisleri.gov.tr/illeridaresi/turkiye-cumhuriyeti-anayasasi|website=www.icisleri.gov.tr}}</ref>''. -'' Hech kim o'ziga va qonunda ko'rsatilgan yaqinlariga nisbatan ko'rsatma berishga majbur emas. </blockquote> == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 7wstbaw9bo41dpe0hnwan15zu9hq9ld 6318416 6318415 2026-10-25T05:14:31Z Sherzod11W 273619 6318416 wikitext text/x-wiki "Miranda qoidasi"<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Miranda Rights|url=http://www.mirandarights.org/|website=www.mirandarights.org}}</ref>([[:ru:Английский язык|inglizcha]]: ''Miranda warning'')- Vakolatli davlat organi xodimi tomonidan ushlanayotgan shaxsga([[:ru:Gumonlanuvchi|gumonlanuvchi]], [[:ru:Ayblanuvchi|ayblanuvchi]]) uning sukut saqlash huquqini va shaxs tomonidan aytgan har bir so'zi yoki xatti-harakatlaridir sudda unga qarshi ishlatilishi mumkinligi haqida ogohlantirish. Bu qoida, o'ziga o'zi ko'rsatma bermaslik huquqini ta'minlash maqsadida [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQSH]]da yuzaga kelgan. Ya'ni, gumonlanuvchiga uning huquqlari to'g'risida ogohlantirilmasa, uning aytgan so'zlari dalil sifatida qabul qilinmaydi. == Tarixi == "Miranda qoidasi" [[:ru:Ernesto Arturo Miranda|Ernest Arturo Miranda]] [[nom]]<nowiki/>i bilan bog'liq. AQShning Arizona shtati police tomonidan Ernest Arturo Mirandani bir necha jinoyatlarni sodir etganlikda gumon qilib, xibsga olgan. Mirandaga so'roq qilinishidan oldin uning gumonlanuvchi tariqasida huquqlari tushuntirilmagani bois, u o'z huquqlarini bilmagan holda aybiga iqrorligini bildirgan. Uning bu ko'rsatuvidan esa uning aybi iqrorligini isbot sifatida foydalanilgan va sudlangan. Shundan so'ng, uning advokati sudga appelyatsiya kiritgan, Sud esa Miranda o'z huquqlaridan habardor qilinmagan deb topib, uning foydasiga oqlov hukmini e'lon qilgan va Miranda jazodan ozod qilingan. Sud qaroridan yuzaga kelgan norma esa dastlab AQSH amaliyotida "Miranda huquqlari" so'ng esa [[xalqaro huquq]]<nowiki/>da "Miranda qoidasi" deb nom olgan. Hozirda, xalqaro huquq normasi o'laroq, dunyoning juda ko'p davlatlarida qo'llaniladigan qoida. == O'zbekistonda == O'zbekiston respublikasining [[Jinoyat protsessual kodeksi|Jinoyat Protsessual Kodeksiga]]<ref>{{Veb manbasi|lang=|url=https://lex.uz/docs/-111460?ONDATE=13.02.2021|title=O'zRning Jinoyat Protsessual Kodeksi/Criminal Procedure Code of the Republic of Uzbekistan}}</ref> ko'ra gumon qilinuvchi: o‘zining nimada gumon qilinayotganligini bilish; ushlab turilganligi va turgan joyi to‘g‘risida advokatga yoki yaqin qarindoshiga telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish yoxud xabar berish; u amalda ushlangan yoki jinoyat joyida ushlash bilan bog‘liq tezkor-qidiruv tadbiri amalda yakunlangan yoxud uning gumon qilinuvchi deb e’tirof etilganligi to‘g‘risidagi qaror unga ma’lum qilingan paytdan boshlab himoyachiga ega bo‘lish hamda uchrashuvlarning soni va davom etish vaqti cheklanmagan holda u bilan xoli uchrashish; ushlanganidan keyin yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay so‘roq qilinishini talab qilish; o‘ziga nisbatan qo‘yilgan gumon xususida hamda ishning boshqa har qanday holatlari to‘g‘risida ko‘rsatuvlar berish yoxud ko‘rsatuvlar berishdan bosh tortish va ko‘rsatuvlaridan jinoyat ishiga doir dalillar sifatida uning o‘ziga qarshi foydalanilishi mumkinligi haqida xabardor bo‘lish; o‘z ona tilidan hamda tarjimon xizmatidan foydalanish; o‘zining himoyalanish huquqini shaxsan o‘zi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad qilish; dalillar taqdim etish; surishtiruvchi yoki tergovchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; yarashuv to‘g‘risidagi, amnistiya aktini qo‘llash haqidagi ishlar bo‘yicha sud majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchining, tergovchining, prokurorning va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish huquqiga ega. == '''CHET DAVLATLARDA''' == == GERMANIYA == Germaniyaning Jinoyat protsessual kodeksiga(''Strafprozessordnung)'' asosan gumonlanuvchining birinchi so'roq qilingunga qadar quyidagi harakatlar amalga oshirilishi shart: # nimada va qaysi modda bo'yicha ayblanayotganini bilishga. # ko'rsatma berishga yoki bermaslikka. # advokat bilan cheklanmagan vaqtda uchrashishga, xususan birinchi so'roqqa qadar. == Turkiya == "Miranda qoidasi" Turkiya Jumhuriyati Konstitutsiyasining 13 bo'lim 38-moddasida o'z ifodasini topgan.<blockquote>''"Hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz"''<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Türkiye Cumhuriyeti Anayasası|url=https://www.icisleri.gov.tr/illeridaresi/turkiye-cumhuriyeti-anayasasi|website=www.icisleri.gov.tr}}</ref>''. -'' Hech kim o'ziga va qonunda ko'rsatilgan yaqinlariga nisbatan ko'rsatma berishga majbur emas. </blockquote> == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 1erge7h6k6s64661dzgj0fuio3ifr21 6318417 6318416 2026-10-25T05:14:37Z Sherzod11W 273619 6318417 wikitext text/x-wiki "Miranda qoidasi"<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Miranda Rights|url=http://www.mirandarights.org/|website=www.mirandarights.org}}</ref>([[:ru:Английский язык|inglizcha]]: ''Miranda warning'')- Vakolatli davlat organi xodimi tomonidan ushlanayotgan shaxsga([[:ru:Gumonlanuvchi|gumonlanuvchi]], [[:ru:Ayblanuvchi|ayblanuvchi]]) uning sukut saqlash huquqini va shaxs tomonidan aytgan har bir so'zi yoki xatti-harakatlaridir sudda unga qarshi ishlatilishi mumkinligi haqida ogohlantirish. Bu qoida, o'ziga o'zi ko'rsatma bermaslik huquqini ta'minlash maqsadida [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQSH]]da yuzaga kelgan. Ya'ni, gumonlanuvchiga uning huquqlari to'g'risida ogohlantirilmasa, uning aytgan so'zlari dalil sifatida qabul qilinmaydi. == Tarixi == "Miranda qoidasi" [[:ru:Ernesto Arturo Miranda|Ernest Arturo Miranda]] [[nom]]<nowiki/>i bilan bog'liq. AQShning Arizona shtati police tomonidan Ernest Arturo Mirandani bir necha jinoyatlarni sodir etganlikda gumon qilib, xibsga olgan. Mirandaga so'roq qilinishidan oldin uning gumonlanuvchi tariqasida huquqlari tushuntirilmagani bois, u o'z huquqlarini bilmagan holda aybiga iqrorligini bildirgan. Uning bu ko'rsatuvidan esa uning aybi iqrorligini isbot sifatida foydalanilgan va sudlangan. Shundan so'ng, uning advokati sudga appelyatsiya kiritgan, Sud esa Miranda o'z huquqlaridan habardor qilinmagan deb topib, uning foydasiga oqlov hukmini e'lon qilgan va Miranda jazodan ozod qilingan. Sud qaroridan yuzaga kelgan norma esa dastlab AQSH amaliyotida "Miranda huquqlari" so'ng esa [[xalqaro huquq]]<nowiki/>da "Miranda qoidasi" deb nom olgan. Hozirda, xalqaro huquq normasi o'laroq, dunyoning juda ko'p davlatlarida qo'llaniladigan qoida. == O'zbekistonda == O'zbekiston respublikasining [[Jinoyat protsessual kodeksi|Jinoyat Protsessual Kodeksiga]]<ref>{{Veb manbasi|lang=|url=https://lex.uz/docs/-111460?ONDATE=13.02.2021|title=O'zRning Jinoyat Protsessual Kodeksi/Criminal Procedure Code of the Republic of Uzbekistan}}</ref> ko'ra gumon qilinuvchi: o‘zining nimada gumon qilinayotganligini bilish; ushlab turilganligi va turgan joyi to‘g‘risida advokatga yoki yaqin qarindoshiga telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish yoxud xabar berish; u amalda ushlangan yoki jinoyat joyida ushlash bilan bog‘liq tezkor-qidiruv tadbiri amalda yakunlangan yoxud uning gumon qilinuvchi deb e’tirof etilganligi to‘g‘risidagi qaror unga ma’lum qilingan paytdan boshlab himoyachiga ega bo‘lish hamda uchrashuvlarning soni va davom etish vaqti cheklanmagan holda u bilan xoli uchrashish; ushlanganidan keyin yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay so‘roq qilinishini talab qilish; o‘ziga nisbatan qo‘yilgan gumon xususida hamda ishning boshqa har qanday holatlari to‘g‘risida ko‘rsatuvlar berish yoxud ko‘rsatuvlar berishdan bosh tortish va ko‘rsatuvlaridan jinoyat ishiga doir dalillar sifatida uning o‘ziga qarshi foydalanilishi mumkinligi haqida xabardor bo‘lish; o‘z ona tilidan hamda tarjimon xizmatidan foydalanish; o‘zining himoyalanish huquqini shaxsan o‘zi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad qilish; dalillar taqdim etish; surishtiruvchi yoki tergovchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; yarashuv to‘g‘risidagi, amnistiya aktini qo‘llash haqidagi ishlar bo‘yicha sud majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchining, tergovchining, prokurorning va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish huquqiga ega. == '''CHET DAVLATLARDA''' == == GERMANIYA == Germaniyaning Jinoyat protsessual kodeksiga(''Strafprozessordnung)'' asosan gumonlanuvchining birinchi so'roq qilingunga qadar quyidagi harakatlar amalga oshirilishi shart: # nimada va qaysi modda bo'yicha ayblanayotganini bilishga. # ko'rsatma berishga yoki bermaslikka. # advokat bilan cheklanmagan vaqtda uchrashishga, xususan birinchi so'roqqa qadar. == Turkiya == "Miranda qoidasi" Turkiya Jumhuriyati Konstitutsiyasining 13 bo'lim 38-moddasida o'z ifodasini topgan.<blockquote>''"Hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz"''<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Türkiye Cumhuriyeti Anayasası|url=https://www.icisleri.gov.tr/illeridaresi/turkiye-cumhuriyeti-anayasasi|website=www.icisleri.gov.tr}}</ref>''. -'' Hech kim o'ziga va qonunda ko'rsatilgan yaqinlariga nisbatan ko'rsatma berishga majbur emas. </blockquote> == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} s5eakq6hb2083t1aov1b1gvrm6s90v6 6318418 6318417 2026-10-25T05:14:43Z Sherzod11W 273619 6318418 wikitext text/x-wiki "Miranda qoidasi"<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Miranda Rights|url=http://www.mirandarights.org/|website=www.mirandarights.org}}</ref>([[:ru:Английский язык|inglizcha]]: ''Miranda warning'')- Vakolatli davlat organi xodimi tomonidan ushlanayotgan shaxsga([[:ru:Gumonlanuvchi|gumonlanuvchi]], [[:ru:Ayblanuvchi|ayblanuvchi]]) uning sukut saqlash huquqini va shaxs tomonidan aytgan har bir so'zi yoki xatti-harakatlaridir sudda unga qarshi ishlatilishi mumkinligi haqida ogohlantirish. Bu qoida, o'ziga o'zi ko'rsatma bermaslik huquqini ta'minlash maqsadida [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQSH]]da yuzaga kelgan. Ya'ni, gumonlanuvchiga uning huquqlari to'g'risida ogohlantirilmasa, uning aytgan so'zlari dalil sifatida qabul qilinmaydi. == Tarixi == "Miranda qoidasi" [[:ru:Ernesto Arturo Miranda|Ernest Arturo Miranda]] [[nom]]<nowiki/>i bilan bog'liq. AQShning Arizona shtati police tomonidan Ernest Arturo Mirandani bir necha jinoyatlarni sodir etganlikda gumon qilib, xibsga olgan. Mirandaga so'roq qilinishidan oldin uning gumonlanuvchi tariqasida huquqlari tushuntirilmagani bois, u o'z huquqlarini bilmagan holda aybiga iqrorligini bildirgan. Uning bu ko'rsatuvidan esa uning aybi iqrorligini isbot sifatida foydalanilgan va sudlangan. Shundan so'ng, uning advokati sudga appelyatsiya kiritgan, Sud esa Miranda o'z huquqlaridan habardor qilinmagan deb topib, uning foydasiga oqlov hukmini e'lon qilgan va Miranda jazodan ozod qilingan. Sud qaroridan yuzaga kelgan norma esa dastlab AQSH amaliyotida "Miranda huquqlari" so'ng esa [[xalqaro huquq]]<nowiki/>da "Miranda qoidasi" deb nom olgan. Hozirda, xalqaro huquq normasi o'laroq, dunyoning juda ko'p davlatlarida qo'llaniladigan qoida. == O'zbekistonda == O'zbekiston respublikasining [[Jinoyat protsessual kodeksi|Jinoyat Protsessual Kodeksiga]]<ref>{{Veb manbasi|lang=|url=https://lex.uz/docs/-111460?ONDATE=13.02.2021|title=O'zRning Jinoyat Protsessual Kodeksi/Criminal Procedure Code of the Republic of Uzbekistan}}</ref> ko'ra gumon qilinuvchi: o‘zining nimada gumon qilinayotganligini bilish; ushlab turilganligi va turgan joyi to‘g‘risida advokatga yoki yaqin qarindoshiga telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish yoxud xabar berish; u amalda ushlangan yoki jinoyat joyida ushlash bilan bog‘liq tezkor-qidiruv tadbiri amalda yakunlangan yoxud uning gumon qilinuvchi deb e’tirof etilganligi to‘g‘risidagi qaror unga ma’lum qilingan paytdan boshlab himoyachiga ega bo‘lish hamda uchrashuvlarning soni va davom etish vaqti cheklanmagan holda u bilan xoli uchrashish; ushlanganidan keyin yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay so‘roq qilinishini talab qilish; o‘ziga nisbatan qo‘yilgan gumon xususida hamda ishning boshqa har qanday holatlari to‘g‘risida ko‘rsatuvlar berish yoxud ko‘rsatuvlar berishdan bosh tortish va ko‘rsatuvlaridan jinoyat ishiga doir dalillar sifatida uning o‘ziga qarshi foydalanilishi mumkinligi haqida xabardor bo‘lish; o‘z ona tilidan hamda tarjimon xizmatidan foydalanish; o‘zining himoyalanish huquqini shaxsan o‘zi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad qilish; dalillar taqdim etish; surishtiruvchi yoki tergovchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; yarashuv to‘g‘risidagi, amnistiya aktini qo‘llash haqidagi ishlar bo‘yicha sud majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchining, tergovchining, prokurorning va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish huquqiga ega. == '''CHET DAVLATLARDA''' == == GERMANIYA == Germaniyaning Jinoyat protsessual kodeksiga(''Strafprozessordnung)'' asosan gumonlanuvchining birinchi so'roq qilingunga qadar quyidagi harakatlar amalga oshirilishi shart: # nimada va qaysi modda bo'yicha ayblanayotganini bilishga. # ko'rsatma berishga yoki bermaslikka. # advokat bilan cheklanmagan vaqtda uchrashishga, xususan birinchi so'roqqa qadar. == Turkiya == "Miranda qoidasi" Turkiya Jumhuriyati Konstitutsiyasining 13 bo'lim 38-moddasida o'z ifodasini topgan.<blockquote>''"Hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz"''<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Türkiye Cumhuriyeti Anayasası|url=https://www.icisleri.gov.tr/illeridaresi/turkiye-cumhuriyeti-anayasasi|website=www.icisleri.gov.tr}}</ref>''. -'' Hech kim o'ziga va qonunda ko'rsatilgan yaqinlariga nisbatan ko'rsatma berishga majbur emas. </blockquote> == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} tscflen6f2jpv0kedj3v7jfmg61xzhx 6318419 6318418 2026-10-25T05:16:34Z Sherzod11W 273619 6318419 wikitext text/x-wiki "Miranda qoidasi"<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Miranda Rights|url=http://www.mirandarights.org/|website=www.mirandarights.org}}</ref>([[:ru:Английский язык|inglizcha]]: ''Miranda warning'')- Vakolatli davlat organi xodimi tomonidan ushlanayotgan shaxsga([[:ru:Gumonlanuvchi|gumonlanuvchi]], [[:ru:Ayblanuvchi|ayblanuvchi]]) uning sukut saqlash huquqini va shaxs tomonidan aytgan har bir so'zi yoki xatti-harakatlaridir sudda unga qarshi ishlatilishi mumkinligi haqida ogohlantirish. Bu qoida, o'ziga o'zi ko'rsatma bermaslik huquqini ta'minlash maqsadida [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQSH]]da yuzaga kelgan. Ya'ni, gumonlanuvchiga uning huquqlari to'g'risida ogohlantirilmasa, uning aytgan so'zlari dalil sifatida qabul qilinmaydi. == Tarixi == "Miranda qoidasi" [[:ru:Ernesto Arturo Miranda|Ernest Arturo Miranda]] [[nom]]<nowiki/>i bilan bog'liq. AQShning Arizona shtati police tomonidan Ernest Arturo Mirandani bir necha jinoyatlarni sodir etganlikda gumon qilib, xibsga olgan. Mirandaga so'roq qilinishidan oldin uning gumonlanuvchi tariqasida huquqlari tushuntirilmagani bois, u o'z huquqlarini bilmagan holda aybiga iqrorligini bildirgan. Uning bu ko'rsatuvidan esa uning aybi iqrorligini isbot sifatida foydalanilgan va sudlangan. Shundan so'ng, uning advokati sudga appelyatsiya kiritgan, Sud esa Miranda o'z huquqlaridan habardor qilinmagan deb topib, uning foydasiga oqlov hukmini e'lon qilgan va Miranda jazodan ozod qilingan. Sud qaroridan yuzaga kelgan norma esa dastlab AQSH amaliyotida "Miranda huquqlari" so'ng esa [[xalqaro huquq]]<nowiki/>da "Miranda qoidasi" deb nom olgan. Hozirda, xalqaro huquq normasi o'laroq, dunyoning juda ko'p davlatlarida qo'llaniladigan qoida. == O'zbekistonda == O'zbekiston respublikasining [[Jinoyat protsessual kodeksi|Jinoyat Protsessual Kodeksiga]]<ref>{{Veb manbasi|lang=|url=https://lex.uz/docs/-111460?ONDATE=13.02.2021|title=O'zRning Jinoyat Protsessual Kodeksi/Criminal Procedure Code of the Republic of Uzbekistan}}</ref> ko'ra gumon qilinuvchi: o‘zining nimada gumon qilinayotganligini bilish; ushlab turilganligi va turgan joyi to‘g‘risida advokatga yoki yaqin qarindoshiga telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish yoxud xabar berish; u amalda ushlangan yoki jinoyat joyida ushlash bilan bog‘liq tezkor-qidiruv tadbiri amalda yakunlangan yoxud uning gumon qilinuvchi deb e’tirof etilganligi to‘g‘risidagi qaror unga ma’lum qilingan paytdan boshlab himoyachiga ega bo‘lish hamda uchrashuvlarning soni va davom etish vaqti cheklanmagan holda u bilan xoli uchrashish; ushlanganidan keyin yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay so‘roq qilinishini talab qilish; o‘ziga nisbatan qo‘yilgan gumon xususida hamda ishning boshqa har qanday holatlari to‘g‘risida ko‘rsatuvlar berish yoxud ko‘rsatuvlar berishdan bosh tortish va ko‘rsatuvlaridan jinoyat ishiga doir dalillar sifatida uning o‘ziga qarshi foydalanilishi mumkinligi haqida xabardor bo‘lish; o‘z ona tilidan hamda tarjimon xizmatidan foydalanish; o‘zining himoyalanish huquqini shaxsan o‘zi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad qilish; dalillar taqdim etish; surishtiruvchi yoki tergovchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; yarashuv to‘g‘risidagi, amnistiya aktini qo‘llash haqidagi ishlar bo‘yicha sud majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchining, tergovchining, prokurorning va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish huquqiga ega. == '''CHET DAVLATLARDA''' == == Germaniya == Germaniyaning Jinoyat protsessual kodeksiga(''Strafprozessordnung)'' asosan gumonlanuvchining birinchi so'roq qilingunga qadar quyidagi harakatlar amalga oshirilishi shart: # nimada va qaysi modda bo'yicha ayblanayotganini bilishga. # ko'rsatma berishga yoki bermaslikka. # advokat bilan cheklanmagan vaqtda uchrashishga, xususan birinchi so'roqqa qadar. == Turkiya == "Miranda qoidasi" Turkiya Jumhuriyati Konstitutsiyasining 13 bo'lim 38-moddasida o'z ifodasini topgan.<blockquote>''"Hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz"''<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Türkiye Cumhuriyeti Anayasası|url=https://www.icisleri.gov.tr/illeridaresi/turkiye-cumhuriyeti-anayasasi|website=www.icisleri.gov.tr}}</ref>''. -'' Hech kim o'ziga va qonunda ko'rsatilgan yaqinlariga nisbatan ko'rsatma berishga majbur emas. </blockquote> == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} t4vr5u162cxq1fnfcey0l3vv4neoxg9 6318420 6318419 2026-10-25T05:16:47Z Sherzod11W 273619 6318420 wikitext text/x-wiki "Miranda qoidasi"<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Miranda Rights|url=http://www.mirandarights.org/|website=www.mirandarights.org}}</ref>([[:ru:Английский язык|inglizcha]]: ''Miranda warning'')- Vakolatli davlat organi xodimi tomonidan ushlanayotgan shaxsga([[:ru:Gumonlanuvchi|gumonlanuvchi]], [[:ru:Ayblanuvchi|ayblanuvchi]]) uning sukut saqlash huquqini va shaxs tomonidan aytgan har bir so'zi yoki xatti-harakatlaridir sudda unga qarshi ishlatilishi mumkinligi haqida ogohlantirish. Bu qoida, o'ziga o'zi ko'rsatma bermaslik huquqini ta'minlash maqsadida [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQSH]]da yuzaga kelgan. Ya'ni, gumonlanuvchiga uning huquqlari to'g'risida ogohlantirilmasa, uning aytgan so'zlari dalil sifatida qabul qilinmaydi. == Tarixi == "Miranda qoidasi" [[:ru:Ernesto Arturo Miranda|Ernest Arturo Miranda]] [[nom]]<nowiki/>i bilan bog'liq. AQShning Arizona shtati police tomonidan Ernest Arturo Mirandani bir necha jinoyatlarni sodir etganlikda gumon qilib, xibsga olgan. Mirandaga so'roq qilinishidan oldin uning gumonlanuvchi tariqasida huquqlari tushuntirilmagani bois, u o'z huquqlarini bilmagan holda aybiga iqrorligini bildirgan. Uning bu ko'rsatuvidan esa uning aybi iqrorligini isbot sifatida foydalanilgan va sudlangan. Shundan so'ng, uning advokati sudga appelyatsiya kiritgan, Sud esa Miranda o'z huquqlaridan habardor qilinmagan deb topib, uning foydasiga oqlov hukmini e'lon qilgan va Miranda jazodan ozod qilingan. Sud qaroridan yuzaga kelgan norma esa dastlab AQSH amaliyotida "Miranda huquqlari" so'ng esa [[xalqaro huquq]]<nowiki/>da "Miranda qoidasi" deb nom olgan. Hozirda, xalqaro huquq normasi o'laroq, dunyoning juda ko'p davlatlarida qo'llaniladigan qoida. == O'zbekistonda == O'zbekiston respublikasining [[Jinoyat protsessual kodeksi|Jinoyat Protsessual Kodeksiga]]<ref>{{Veb manbasi|lang=|url=https://lex.uz/docs/-111460?ONDATE=13.02.2021|title=O'zRning Jinoyat Protsessual Kodeksi/Criminal Procedure Code of the Republic of Uzbekistan}}</ref> ko'ra gumon qilinuvchi: o‘zining nimada gumon qilinayotganligini bilish; ushlab turilganligi va turgan joyi to‘g‘risida advokatga yoki yaqin qarindoshiga telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish yoxud xabar berish; u amalda ushlangan yoki jinoyat joyida ushlash bilan bog‘liq tezkor-qidiruv tadbiri amalda yakunlangan yoxud uning gumon qilinuvchi deb e’tirof etilganligi to‘g‘risidagi qaror unga ma’lum qilingan paytdan boshlab himoyachiga ega bo‘lish hamda uchrashuvlarning soni va davom etish vaqti cheklanmagan holda u bilan xoli uchrashish; ushlanganidan keyin yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay so‘roq qilinishini talab qilish; o‘ziga nisbatan qo‘yilgan gumon xususida hamda ishning boshqa har qanday holatlari to‘g‘risida ko‘rsatuvlar berish yoxud ko‘rsatuvlar berishdan bosh tortish va ko‘rsatuvlaridan jinoyat ishiga doir dalillar sifatida uning o‘ziga qarshi foydalanilishi mumkinligi haqida xabardor bo‘lish; o‘z ona tilidan hamda tarjimon xizmatidan foydalanish; o‘zining himoyalanish huquqini shaxsan o‘zi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad qilish; dalillar taqdim etish; surishtiruvchi yoki tergovchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; yarashuv to‘g‘risidagi, amnistiya aktini qo‘llash haqidagi ishlar bo‘yicha sud majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchining, tergovchining, prokurorning va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish huquqiga ega. == Germaniya == Germaniyaning Jinoyat protsessual kodeksiga(''Strafprozessordnung)'' asosan gumonlanuvchining birinchi so'roq qilingunga qadar quyidagi harakatlar amalga oshirilishi shart: # nimada va qaysi modda bo'yicha ayblanayotganini bilishga. # ko'rsatma berishga yoki bermaslikka. # advokat bilan cheklanmagan vaqtda uchrashishga, xususan birinchi so'roqqa qadar. == Turkiya == "Miranda qoidasi" Turkiya Jumhuriyati Konstitutsiyasining 13 bo'lim 38-moddasida o'z ifodasini topgan.<blockquote>''"Hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz"''<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Türkiye Cumhuriyeti Anayasası|url=https://www.icisleri.gov.tr/illeridaresi/turkiye-cumhuriyeti-anayasasi|website=www.icisleri.gov.tr}}</ref>''. -'' Hech kim o'ziga va qonunda ko'rsatilgan yaqinlariga nisbatan ko'rsatma berishga majbur emas. </blockquote> == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} f4ngdyo6hmv91l4lhg9aso7f2sdqg2x 6318421 6318420 2026-10-25T05:16:59Z Sherzod11W 273619 /* O'zbekistonda */ 6318421 wikitext text/x-wiki "Miranda qoidasi"<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Miranda Rights|url=http://www.mirandarights.org/|website=www.mirandarights.org}}</ref>([[:ru:Английский язык|inglizcha]]: ''Miranda warning'')- Vakolatli davlat organi xodimi tomonidan ushlanayotgan shaxsga([[:ru:Gumonlanuvchi|gumonlanuvchi]], [[:ru:Ayblanuvchi|ayblanuvchi]]) uning sukut saqlash huquqini va shaxs tomonidan aytgan har bir so'zi yoki xatti-harakatlaridir sudda unga qarshi ishlatilishi mumkinligi haqida ogohlantirish. Bu qoida, o'ziga o'zi ko'rsatma bermaslik huquqini ta'minlash maqsadida [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQSH]]da yuzaga kelgan. Ya'ni, gumonlanuvchiga uning huquqlari to'g'risida ogohlantirilmasa, uning aytgan so'zlari dalil sifatida qabul qilinmaydi. == Tarixi == "Miranda qoidasi" [[:ru:Ernesto Arturo Miranda|Ernest Arturo Miranda]] [[nom]]<nowiki/>i bilan bog'liq. AQShning Arizona shtati police tomonidan Ernest Arturo Mirandani bir necha jinoyatlarni sodir etganlikda gumon qilib, xibsga olgan. Mirandaga so'roq qilinishidan oldin uning gumonlanuvchi tariqasida huquqlari tushuntirilmagani bois, u o'z huquqlarini bilmagan holda aybiga iqrorligini bildirgan. Uning bu ko'rsatuvidan esa uning aybi iqrorligini isbot sifatida foydalanilgan va sudlangan. Shundan so'ng, uning advokati sudga appelyatsiya kiritgan, Sud esa Miranda o'z huquqlaridan habardor qilinmagan deb topib, uning foydasiga oqlov hukmini e'lon qilgan va Miranda jazodan ozod qilingan. Sud qaroridan yuzaga kelgan norma esa dastlab AQSH amaliyotida "Miranda huquqlari" so'ng esa [[xalqaro huquq]]<nowiki/>da "Miranda qoidasi" deb nom olgan. Hozirda, xalqaro huquq normasi o'laroq, dunyoning juda ko'p davlatlarida qo'llaniladigan qoida. == O'zbekistonda == O'zbekiston respublikasining [[Jinoyat protsessual kodeksi|Jinoyat Protsessual Kodeksiga]]<ref>{{Veb manbasi|lang=|url=https://lex.uz/docs/-111460?ONDATE=13.02.2021|title=O'zRning Jinoyat Protsessual Kodeksi/Criminal Procedure Code of the Republic of Uzbekistan}}</ref> ko'ra, gumon qilinuvchi: o‘zining nimada gumon qilinayotganligini bilish; ushlab turilganligi va turgan joyi to‘g‘risida advokatga yoki yaqin qarindoshiga telefon orqali qo‘ng‘iroq qilish yoxud xabar berish; u amalda ushlangan yoki jinoyat joyida ushlash bilan bog‘liq tezkor-qidiruv tadbiri amalda yakunlangan yoxud uning gumon qilinuvchi deb e’tirof etilganligi to‘g‘risidagi qaror unga ma’lum qilingan paytdan boshlab himoyachiga ega bo‘lish hamda uchrashuvlarning soni va davom etish vaqti cheklanmagan holda u bilan xoli uchrashish; ushlanganidan keyin yigirma to‘rt soatdan kechiktirmay so‘roq qilinishini talab qilish; o‘ziga nisbatan qo‘yilgan gumon xususida hamda ishning boshqa har qanday holatlari to‘g‘risida ko‘rsatuvlar berish yoxud ko‘rsatuvlar berishdan bosh tortish va ko‘rsatuvlaridan jinoyat ishiga doir dalillar sifatida uning o‘ziga qarshi foydalanilishi mumkinligi haqida xabardor bo‘lish; o‘z ona tilidan hamda tarjimon xizmatidan foydalanish; o‘zining himoyalanish huquqini shaxsan o‘zi amalga oshirish; iltimosnoma berish va rad qilish; dalillar taqdim etish; surishtiruvchi yoki tergovchining ruxsati bilan tergov harakatlarida ishtirok etish; yarashuv to‘g‘risidagi, amnistiya aktini qo‘llash haqidagi ishlar bo‘yicha sud majlislarida ishtirok etish; surishtiruvchining, tergovchining, prokurorning va sudning harakatlari hamda qarorlari ustidan shikoyatlar berish huquqiga ega. == Germaniya == Germaniyaning Jinoyat protsessual kodeksiga(''Strafprozessordnung)'' asosan gumonlanuvchining birinchi so'roq qilingunga qadar quyidagi harakatlar amalga oshirilishi shart: # nimada va qaysi modda bo'yicha ayblanayotganini bilishga. # ko'rsatma berishga yoki bermaslikka. # advokat bilan cheklanmagan vaqtda uchrashishga, xususan birinchi so'roqqa qadar. == Turkiya == "Miranda qoidasi" Turkiya Jumhuriyati Konstitutsiyasining 13 bo'lim 38-moddasida o'z ifodasini topgan.<blockquote>''"Hiç kimse kendisini ve kanunda gösterilen yakınlarını suçlayan bir beyanda bulunmaya veya bu yolda delil göstermeye zorlanamaz"''<ref>{{Veb manbasi|access-date=2022-08-29|title=Türkiye Cumhuriyeti Anayasası|url=https://www.icisleri.gov.tr/illeridaresi/turkiye-cumhuriyeti-anayasasi|website=www.icisleri.gov.tr}}</ref>''. -'' Hech kim o'ziga va qonunda ko'rsatilgan yaqinlariga nisbatan ko'rsatma berishga majbur emas. </blockquote> == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} ofsghotjr68tkoym623fahx73rmpu38 Halil Dervişoğlu 0 784965 6318426 6295615 2026-10-25T06:01:17Z InternetArchiveBot 58913 2 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318426 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=avgust 2024}} {{Futbolchi bilgiqutisi|ism=Halil Dervişoğlu|toʻliqism=Halil İbrahim Dervişoğlu|tasvir=Halil Dervişoğlu, Brentford F.C. footballer, July 2021.jpg|izoh=|tavallud_sana={{tugʻilgan sanasi va yoshi|1999|12|8|df=y}}|tavallud_joyi=[[Rotterdam]], Niderlandiya|boʻyi=1.83m|pozitsiya=[[Hujumchi]]|joriyklub=[[Brentford F.C.|Brentford]]|klubraqami=21|yoshlikyillari1=2009-2018|yoshlikklublari1=[[Sparta Rotterdam]]|yillar1=2017-2018|klublar1=[[Sparta Rotterdam|Jong Sparta]]|isht1=36|gollar1=25|yillar2=2018-2020|klublar2=[[Sparta Rotterdam]]|isht2=51|gollar2=15|yillar3=2020-|klublar3=[[Brentford F.C.|Brentford]]|isht3=5|gollar3=0|yillar4=2020|klublar4=→ [[FC Twente|Twente]] (ijara)|isht4=9|gollar4=0|yillar5=2021|klublar5=→ [[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]] (ijara)|isht5=12|gollar5=3|yillar6=2021-2022|klublar6=→ [[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]] (ijara)|isht6=28|gollar6=4|milliyyillar1=2018|milliyjamoa1=[[19 yoshgacha boʻlgan Turkiya milliy terma jamoasi|Turkiya U19]]|milliyisht1=2|milliygollar1=0|milliyyillar2=2018-2020|milliyjamoa2=[[21 yoshgacha boʻlgan Turkiya milliy terma jamoasi|Turkiya U21]]|milliyisht2=11|milliygollar2=8|milliyyillar3=2021-|milliyjamoa3=[[Turkiya milliy futbol jamoasi|Turkiya]]|milliyisht3=13|milliygollar3=6|club-update=21:26, 7 August 2022 (UTC)}} '''Halil İbrahim Dervişoğlu'''(1999-yil 8-dekabrda tugʻilgan) — professional [[futbol]]chi, [[Angliya Premer-ligasi|Premer-liganing]] „Brentford“ klubi va [[Turkiya milliy futbol terma jamoasi|Turkiya terma jamoasida]] [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] sifatida oʻynaydi. Dervişoğlu faoliyatini oʻz vatani Niderlandiyadagi „Sparta Rotterdam“ jamoasida boshlagan va 2020-yilda Brentfordga oʻtgan. == Klublardagi faoliyati == === Sparta Rotterdam === Dervişoğlu Sparta Rotterdam akademiyasiga 10 yoshida qoʻshiladi va 2017-2018-yilda Tweede Divizion mavsumining boshida klubning zaxira jamoasiga kiritiladi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Sparta verlengt contract Dervisoglu|url=http://www.itwm.nl/artikel.php?id=10145|kirish sanasi=3 January 2020|ish=ITWM Sparta Rotterdam Fanzine|til=nl|arxivsana=2018-06-26|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180626054805/http://www.itwm.nl/artikel.php?id=10145}}</ref>. Dervişoğlu 2018-2019-yilgi Eerste Divizioni mavsumida muntazam asosiy tarkibdan joy oladi<ref name="van Steenbergen">{{Veb manbasi|muallif=van Steenbergen|ism=Mark|sarlavha=De Graafschap degradeert uit eredivisie na blamage tegen Sparta {{!}} Play-offs|url=https://www.gelderlander.nl/de-graafschap/de-graafschap-degradeert-uit-eredivisie-na-blamage-tegen-sparta~a0a3f1a4|kirish sanasi=3 January 2020|ish=gelderlander.nl|til=nl}}</ref>. 2019-yil avgust oyida Dervişoğlu 2020-yil 1-yanvarda Xet Kasteelni tark etish uchun oldindan shartnoma imzoladi<ref name="Pre-contract"/>. U 2019-2020-yilgi mavsumning birinchi yarmida 19 ta oʻyinda maydonga tushib, 5 ta gol uradi va umumiy hisobda jamoa tarkibida 58 ta oʻyin oʻtkazib, 16 ta gol urgan futbolchi sifatida klubni tark etdi. === Brentford === 2019-yil 9-avgustda Dervişoğlu 2020-yil 1-yanvarida<ref name="Pre-contract">{{Veb manbasi|sarlavha=Halil Dervişoğlu signs Brentford deal|url=https://www.brentfordfc.com/news/2019/august/halil-derviolu-signs-deal/|kirish sanasi=3 January 2020|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190809164004/https://www.brentfordfc.com/news/2019/august/halil-derviolu-signs-deal/|arxivsana=2019-08-09|qaralgan sana=2022-08-30}}</ref> Angliya chempionatining „Brentford“ klubiga 3 million yevro evaziga qoʻshilish uchun oldindan shartnoma imzoladi<ref>{{Veb manbasi|sana=3 January 2020|sarlavha=Dervisoglu completes Brentford move|url=https://www.football-oranje.com/dervisoglu-completes-brentford-move/|kirish sanasi=12 February 2020|ish=Football Oranje|til=en-US}}</ref>. U toʻrt yarim yillik shartnoma imzolaydi va 2020-yil 3-yanvarida Brentford futbolchisi sifatida eʼlon qilinadi<ref name="SignsBrentford"/><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Dervisoglu droomt van Premier League met Brentford: 'Winnende goal maken op Wembley, dan word ik gek' {{!}} Buitenlands voetbal|url=https://www.ad.nl/buitenlands-voetbal/dervisoglu-droomt-van-premier-league-met-brentford-winnende-goal-maken-op-wembley-dan-word-ik-gek~ae119bb7/?referrer=https://www.google.co.uk/|kirish sanasi=8 August 2020|ish=AD.nl|til=nl}}</ref>. Dervişoğlu 2019-2020-yilgi mavsumning qolgan qismida 7 ta oʻyinda maydonga tushadi va uning jamoasi 2020-yilgi pley-off chempionat finalida magʻlubiyatga uchraydi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Brentford 1 Fulham 2|url=https://www.brentfordfc.com/news/2020/august/match-report-for-brentford-vs-fulham-on-04-aug-20/|kirish sanasi=4 August 2020|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb|arxivurl=https://web.archive.org/web/20200807125319/https://www.brentfordfc.com/news/2020/august/match-report-for-brentford-vs-fulham-on-04-aug-20/|arxivsana=2020-08-07|qaralgan sana=2022-08-30}}</ref>. 2020-2021-yilgi mavsumning birinchi oyida EFL kubogida atigi bir marta zaxiradan maydonga tushadi. Dervişoğlu ijarada yurgan paytida Brentford 2021-yilgi pley-off chempionat finalidagi gʻalabadan soʻng [[Angliya Premer-ligasi|Premer-ligaga]] koʻtariladi<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Bees beat Swans to reach Premier League |language=en-GB |work=BBC Sport |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/57215919 |access-date=30 May 2021}}</ref>. Bosh murabbiy Tomas Frank tomonidan 2021-2022-yil mavsumidagi dastlabki toʻrtta oʻyinning har birida asosiy tarkibga kiritilganiga qaramay, Dervişoğlu bor-yoʻgʻi bitta oʻyinda maydonga tushadi. 2021-yil 1-sentyabrda Dervişoğlu oʻz ustida ishlashi va rivojlanishi uchun 2021-2022-yilgi mavsum oxirigacha ijara asosida „Twente“ jamoasiga oʻtib ketadi<ref name="GalatasarayLoan#2">{{Veb manbasi|sarlavha=Halil Dervişoğlu rejoins Galatasaray on season-long loan|url=https://www.brentfordfc.com/news/2021/september/halil-derviolu-rejoins-galatasaray-on-season-long-loan/|kirish sanasi=1 September 2021|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210901182323/https://www.brentfordfc.com/news/2021/september/halil-derviolu-rejoins-galatasaray-on-season-long-loan/|arxivsana=2021-09-01|qaralgan sana=2022-08-30}}</ref>. ==== FC Twente (ijara) ==== 2020-yil 6-oktyabrda Dervişoğlu Eredivizionning „Twente“ klubiga 2020-2021-yilgi mavsum oxirigacha ijara asosida qo‘shiladi<ref name="TwenteLoan">{{Veb manbasi|sarlavha=Halil Dervişoğlu joins FC Twente on loan|url=https://www.brentfordfc.com/news/2020/october/brentford-striker-halil-derviolu-joins-fc-twente-on-loan/|kirish sanasi=6 October 2020|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb|arxivurl=https://web.archive.org/web/20201008180405/https://www.brentfordfc.com/news/2020/october/brentford-striker-halil-derviolu-joins-fc-twente-on-loan/|arxivsana=2020-10-08|qaralgan sana=2022-08-30}}</ref>. 10 ta oʻyinda gol ura olmaganidan soʻng uning ijarasi 2021-yilning 1-yanvarida muddatidan oldin tugatiladi<ref name="Recalled2021">{{Veb manbasi|sarlavha=Halil Dervişoğlu returns from loan at FC Twente|url=https://www.brentfordfc.com/news/2021/january/halil-derviolu-fc-twent-loan-ends/|kirish sanasi=2 January 2021|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210102150302/https://www.brentfordfc.com/news/2021/january/halil-derviolu-fc-twent-loan-ends/|arxivsana=2021-01-02|qaralgan sana=2022-08-30}}</ref>. ==== Galatasaray (ijara) ==== 2021-yilning 25-yanvarida Dervişoğlu Turkiyaning Superliga klubi „<nowiki/>[[Galatasaroy (futbol klubi)|Galatasaroy]]“ga [[Turkiya oliy ligasi|2020-2021]] -yilgi mavsum oxirigacha ijara asosida o‘tadi<ref name="GalatasarayLoan#1">{{Veb manbasi|sarlavha=Halil heads to Turkey on loan|url=https://www.brentfordfc.com/news/2021/january/halil-derviolu-has-joined-galatasaray-spor-kulubu-on-loan-from-brentford/|kirish sanasi=25 January 2021|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210126125619/https://www.brentfordfc.com/news/2021/january/halil-derviolu-has-joined-galatasaray-spor-kulubu-on-loan-from-brentford/|arxivsana=2021-01-26|qaralgan sana=2022-08-30}}</ref>. COVID-19 testi ijobiy boʻlgani sababli oʻz faoliyatini kechroq boshlagan<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=İdman Raporu {{!}} 21 Şubat Pazar|url=http://www.galatasaray.org/haber/futbol/idman-raporu-21-subat-pazar/48193|kirish sanasi=6 March 2021|ish=www.galatasaray.org|til=tr}}</ref>. Dervişoğlu mavsum oxirida asosiy tarkibga qoʻshilib, soʻnggi toʻrtta oʻyinda uchta gol uradi. Ammo klub yakunda bitta gol farqi bilan Superliga chempionligini qoʻldan boy beradi. U jami 12 ta o‘yinda maydonga tushib, 3 ta gol uradi<ref name="TurkeySquad">{{Veb manbasi|sarlavha=Halil Dervişoğlu in Turkey training squad|url=https://www.brentfordfc.com/news/2021/may/halil-derviolu-turkey-call-up/|kirish sanasi=18 May 2021|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220704100251/https://www.brentfordfc.com/news/2021/may/halil-derviolu-turkey-call-up/|arxivsana=2022-07-04|qaralgan sana=2022-08-30}}</ref>. 2021-yil 1-sentabr kuni Dervişoğlu 2021-2022- yilgi mavsum oxirigacha ijara asosida [[Türk Telekom Arena|Turk Telekom stadioniga]] qaytadi<ref>{{Veb manbasi|sana=1 September 2021|sarlavha=Evine hoş geldin Halil Dervişoğlu!|url=https://www.galatasaray.org/haber/kulup/evine-hos-geldin-halil-dervisoglu/49274|kirish sanasi=1 September 2021|nashriyot=Galatasaray S.K.|til=Tr}}</ref>. Ushbu mavsumda 33 ta oʻyinda maydonga tushib, 5 ta gol uradi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Tables – Süper Lig – Turkey – Results, fixtures, tables and news|url=https://int.soccerway.com/national/turkey/super-lig/20212022/regular-season/r63067/tables/|kirish sanasi=20 May 2022|ish=Soccerway}}</ref>. == Xalqaro faoliyati == Asli turk boʻlgan Dervişoğlu [[Niderlandlar milliy futbol terma jamoasi|Gollandiya]] yoki [[Turkiya milliy futbol terma jamoasi|Turkiya]] terma jamoalarida oʻynash huquqiga ega edi<ref name="SignsBrentford">{{Veb manbasi|sarlavha=Halil Dervişoğlu completes Brentford move|url=https://www.brentfordfc.com/news/2020/january/halil-derviolu--completed/|kirish sanasi=3 January 2020|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb|arxivurl=https://web.archive.org/web/20200103142158/https://www.brentfordfc.com/news/2020/january/halil-derviolu--completed/|arxivsana=2020-01-03|qaralgan sana=2022-08-30}}</ref>. Turkiyaning U19 va U21 toifasidagi terma jamoalarida oʻynagan. Dervişoğlu [[Turkiya milliy futbol terma jamoasi|Turkiyaning]] Yevro-2020 terma jamoasiga kiritiladi va 2021-yil 27-may kuni Ozarbayjonga qarshi [[Oʻrtoqlik uchrashuvi|oʻrtoqlik]] oʻyinida jamoadagi birinchi oʻyinini oʻtkazadi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=A Millî Takımın nihai kadrosu açıklandı – A Milli Takım Haber Detayları TFF|url=https://www.tff.org/default.aspx?pageID=202&ftxtID=35271|kirish sanasi=1 June 2021|til=tr}}</ref>. Dervişoğlu Yevro-2020da Turkiyaning guruh bosqichidan chiqish oldidan yana 2ta oʻyinda zaxiradan maydonga tushadi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=International Recap: Turkey eliminated|url=https://www.brentfordfc.com/news/2021/june/international-recap-20-june/|kirish sanasi=21 June 2021|ish=www.brentfordfc.com|til=en-gb}}</ref>. == Faoliyati statistikasi == === Klub === {| class="wikitable" style="text-align: center" |+ ! rowspan="2" |Klub ! rowspan="2" |Mavsum ! colspan="3" |Liga ! colspan="2" |Milliy kubok ! colspan="2" |Liga kubogi ! colspan="2" |Yevropa ! colspan="2" |Boshqa ! colspan="2" |Jami |- !Divizion !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol !Oʻyin !Gol |- | rowspan="3" |Jong Sparta Rotterdam |2017-18 | rowspan="2" |Tweede Divisie |26 |21 | colspan="2" |― | colspan="2" |― | colspan="2" |― | colspan="2" |― |26 |21 |- |2018-19 |10 |4 | colspan="2" |― | colspan="2" |― | colspan="2" |― | colspan="2" |― |10 |4 |- ! colspan="2" |Jami !36 !25 ! colspan="2" |― ! colspan="2" |― ! colspan="2" |― ! colspan="2" |― !36 !25 |- | rowspan="4" |Sparta Rotterdam |2017-18 |Eredivisie |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |― | colspan="2" |― |2 |0 |2 |0 |- |2018-19 |Eerste Divisie |34 |10 |1 |0 | colspan="2" |― | colspan="2" |― |2 |1 |37 |11 |- |2019-20 |Eredivisie |17 |5 |2 |0 | colspan="2" |― | colspan="2" |― | colspan="2" |― |19 |5 |- ! colspan="2" |Jami !51 !15 !3 !0 ! colspan="2" |― ! colspan="2" |― !4 !1 !58 !16 |- | rowspan="5" |Brentford |2019-20 | rowspan="2" |Championship |4 |0 |2 |0 | colspan="2" |― | colspan="2" |― |1 |0 |7 |0 |- |2020-21 |0 |0 |1 |1 |1 |0 | colspan="2" |― | colspan="2" |― |2 |1 |- |2021-22 | rowspan="2" |[[Angliya Premer-ligasi|Premer liga]] |0 |0 | colspan="2" |― |1 |0 | colspan="2" |― | colspan="2" |― |1 |0 |- |2022-23 |1 |0 |0 |0 |0 |0 | colspan="2" |― | colspan="2" |― |1 |0 |- ! colspan="2" |Jami !5 !0 !3 !1 !2 !0 ! colspan="2" |― !1 !0 !11 !1 |- |[[Tvente (futbol klubi)|FC Twente]] (ijara) |2020-21 |Eredivisie |9 |0 |1 |0 | colspan="2" |― | colspan="2" |― | colspan="2" |― |10 |0 |- |[[Galatasaroy (futbol klubi)|Galatasaray]] (ijara) |2020-21 |[[Turkiya oliy ligasi|Süper Liga]] |12 |3 |0 |0 | colspan="2" |― | colspan="2" |― | colspan="2" |― |12 |3 |- | rowspan="2" |Galatasaray (ijara) |2021-22 |Süper Liga |28 |4 |1 |1 | colspan="2" |― |4 |0 | colspan="2" |― |33 |5 |- ! colspan="2" |Jami !40 !7 !1 !1 ! colspan="2" |― !4 !0 ! colspan="2" |― !45 !8 |- ! colspan="3" |Faoliyatida jami !141 !47 !8 !2 !2 !0 !4 !0 !5 !1 !160 !50 |} === Xalqaro === {| class="wikitable" style="text-align:center" |+ ! Milliy terma jamoa ! Yil ! Oʻyinlar ! Gollar |- | rowspan="2" | [[Turkiya milliy futbol terma jamoasi|kurka]] | 2021 | 9 | 4 |- | 2022 | 4 | 2 |- ! colspan="2" | Jami ! 13 ! 6 |} {| class="wikitable sortable" |+Halil Dervishogʻlu tomonidan kiritilgan xalqaro gollar roʻyxati ! scope="col" | Yoʻq. ! scope="col" | Sana ! scope="col" | Joy ! scope="col" | Raqib ! scope="col" | Hisob ! scope="col" | Natija ! scope="col" | Musobaqa ! class="unsortable" scope="col" | {{Abbr|Mnb.|Manba(lar)}} |- | align="center" | 1 | 2021-yil 27-may | Bahçeşehir Okullari stadioni, Alaniya, Turkiya |{{Fb|AZE}} | align="center" | 1-1 | align="center" | 2-1 | [[Oʻrtoqlik uchrashuvi]] | rowspan="6" | |- | align="center" | 2 | 2021-yil 4-sentyabr | Viktoriya stadioni, Gibraltar |{{Fb|GIB}} | align="center" | 1-0 | align="center" | 3-0 | 2022 FIFA Jahon chempionati saralashi |- | align="center" | 3 | rowspan="2" | 2021-yil 13-noyabr | rowspan="2" | Boshakshehir Fatih Terim stadioni, [[Istanbul]], Turkiya | rowspan="2" |{{Fb|GIB}} | align="center" | 2-0 | rowspan="2" align="center" | 6-0 | rowspan="2" | 2022 FIFA Jahon chempionati saralashi |- | align="center" | 4 | align="center" | 3-0 |- | align="center" | 5 | 2022-yil 4-iyun | Boshakshehir Fatih Terim stadioni, Istanbul, Turkiya |{{Fb|FRO}} | align="center" | 2-0 | align="center" | 4-0 | 2022-23 UEFA Millatlar ligasi C |- | align="center" | 6 | 2022-yil 7-iyun | LFF stadioni, [[Vilnyus]], Litva | | align="center" | 6-0 | align="center" | 6-0 | 2022-23 UEFA Millatlar ligasi C |} == Yutuqlari == '''Sparta Rotterdam''' * Eerste Divisie pley-off bosqichi: 2019<ref name="van Steenbergen"/> == Manbalar == {{manbalar}} {{Burnley F.C. tarkibi}} {{DEFAULTSORT:Dervisoglu, Halil}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1999-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Turkiyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Niderlandiyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar]] [[Turkum:Sparta Rotterdam futbolchilari]] [[Turkum:Brentford F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Burnley F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Gaziantep F.K. futbolchilari]] [[Turkum:FK Tvente futbolchilari]] [[Turkum:Galatasaray S.K. futbolchilari]] [[Turkum:Hatayspor futbolchilari]] [[Turkum:Çaykur Rizespor futbolchilari]] [[Turkum:Jong Sparta futbolchilari]] [[Turkum:Tweede Divisie futbolchilari]] [[Turkum:Eerste Divisie futbolchilari]] [[Turkum:Eredivisie futbolchilari]] [[Turkum:Angliya futbol ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Turkiya Super Ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Angliya Premyer-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Turkiyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Niderlandiyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Angliyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:UEFA Yevro 2020 oʻyinchilari]] 92xw3ispk50qm0qt4x7rd2ote6w8e2z Geriatrik psixiatriya 0 790355 6318249 6276307 2026-10-24T18:10:32Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318249 wikitext text/x-wiki '''Geriatrik psixiatriya''', shuningdek, ''geropsixiatriya'', '''''psixogeriatriya''''' yoki ''keksalik psixiatriyasi'' sifatida ham tanilgan, [[Qarilik|keksa]] '''yoshdagi''' odamlarda neyrodegenerativ, kognitiv buzilishlar va [[Ruhiy kasallik|ruhiy kasalliklarni]] o'rganish, oldini olish va davolash bilan shug'ullanadigan tibbiyot sohasi va psixiatriyaning kichik ixtisosligi<ref name="Barraclough">Barraclough, J.; Gill, D. (1996). ''Hughes' outline of modern psychiatry''. (4th ed.) New York: John Wiley & Sons. {{ISBN|978-0-471-96358-5}}</ref><ref name="Bowden">Bowden, V.M.; Long, M.J. (1995). Geriatric psychiatry. ''Journal of the American Medical Association, 273'', 1395.</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.people.vcu.edu/~swharkin/swhpages/glossary.htm|sarlavha=Glossary of Terms|muallif=Harkins|ism=S.|sana=16 April 2003|kirish sanasi=17 October 2007}}</ref>. Geriatrik psixiatriya kichik mutaxassislik sifatida [[Geriatriya|geriatrik tibbiyot]], xulq-atvor nevrologiyasi, neyropsixiatriya, [[nevrologiya]] va umumiy psixiatriya mutaxassisliklari bilan sezilarli darajada mos keladi<ref>{{jurnal manbasi|url=https://cgjonline.ca/index.php/cgj/article/view/66|title=Geriatric Psychiatry or Psychogeriatrics? Partnership at the CAGP/CCSMH 2012 Scientific Meeting|first1=Corinne E.|last=Fischer|first2=Zahinoor|last2=Ismail|first3=Mark J.|last3=Rapoport|date=January 17, 2013|journal=Canadian Geriatrics Journal|volume=16|issue=1|pages=3–5|pmid=23441142|doi=10.5770/cgj.16.66}}</ref>. == Tarixi == === Kelib chiqishi === [[Fayl:Alois_Alzheimer_003.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/ad/Alois_Alzheimer_003.jpg/220px-Alois_Alzheimer_003.jpg|thumb| Alois Altsgeymer (1915), nemis psixiatri, Altsgeymer kasalligi bilan bog'liq patologiyani aniqlagan.]] Geriatrik psixiatriyaning kelib chiqishi [[Germaniya imperiyasi|nemis]] [[Psixiatr|psixiatri]] va nevropatologi Alois Altsgeymer bilan boshlangan, u birinchi marta Auguste D deb nomlangan ellik yoshli ayolda amiloid plitalari va neyrofibrilyar chigallarni aniqlagan. Keyinchalik bu blyashka va chalkashliklar uning xulq-atvor belgilari, qisqa muddatli xotira yo'qolishi va psixiatrik alomatlar uchun javobgar ekanligi aniqlandi<ref>{{jurnal manbasi|url=https://onlinelibrary.wiley.com/doi/abs/10.1002/gps.930050603|doi=10.1002/gps.930050603|title=Alzheimer's disease: A conceptual history|year=1990|last=Berrios|first1=G. E.|journal=International Journal of Geriatric Psychiatry|volume=5|issue=6|pages=355–365}}</ref>. Ushbu miya anomaliyalari keyinchalik [[Alzheimer kasalligi|Altsgeymer kasalligi]] deb nomlanuvchi kasallikning identifikatoriga aylanadi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.biography.com/people/alois-alzheimer-21216461|sarlavha=Alois Alzheimer|sana=2 April 2014|ish=Biography.com|kirish sanasi=19 February 2019|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180323115550/https://www.biography.com/people/alois-alzheimer-21216461|arxivsana=23 March 2018}}</ref>. === Kichik mutaxassislik === Geriatrik psixiatriyaning kichik ixtisosligi Buyuk Britaniyada 1950-yillarda paydo bo'lgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.researchgate.net/publication/227676404_The_Development_of_Old_Age_Psychiatry_in_the_UK|sarlavha=The Development of Old Age Psychiatry in the UK|sana=December 2010|doi=10.1002/9780470669600.ch2|muallif=Clare Hilton|ish=www.researchgate.net}}</ref>. === Nomlanishi === Kasalxonaga asoslangan geriatrik psixiatriya dasturining atamasi bo'lgan ''geropsixiatriya bo'limi'' birinchi marta 1984-yilda Norman Uayt tomonidan Nyu-Gempshir shtatining Rochester shahridagi jamoat kasalxonasida Nyu-Englandning birinchi ixtisoslashtirilgan dasturini ochganida kiritilgan. Uayt geriatrik psixiatriyada kashshof bo'lib, bu sohada kengash sertifikatiga erishgan milliy psixiatrlar orasida birinchilardan bo'lib hisoblanadi. ''Psixo'' prefiksi keksalik dasturi uchun taklif qilingan edi, ammo Uayt Nyu- ''Englandiyaliklarning'' har qanday narsadan nafratlanishini bilgan holda, ''psixogeriatrik'' emas, balki ''geropsixiatrik'' nomini muvaffaqiyatli qabul qildi.  == Kasalliklar == Geriatrik psixiatrlar tomonidan tashxis qo'yilgan yoki boshqariladigan kasalliklarga quyidagilar kiradi<ref name="auto">{{Veb manbasi|url=http://www.cagp.ca/page-1257712|sarlavha=Canadian Academy of Geriatric Psychiatry - Definition of Geriatric Psychiatry|ish=www.cagp.ca}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/alzheimers-disease/in-depth/alzheimers/ART-20048362?p=1|sarlavha=Alzheimer's or depression: Could it be both? - Mayo Clinic|ish=www.mayoclinic.org|kirish sanasi=2019-11-20}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://medlineplus.gov/ency/article/001521.htm|sarlavha=Depression in older adults: MedlinePlus Medical Encyclopedia|ish=medlineplus.gov|til=en|kirish sanasi=2019-11-20}}</ref>: * Dementia ** Yengil kognitiv buzilish ** [[Alzheimer kasalligi|Altsgeymer kasalligi]] ** Qon tomir demensiyasi ** Lyui jismlari bilan demansi ** [[Parkinson kasalligi]] * [[Insult|Qon tomiridan]] kelib chiqqan neyropsixiatrik asoratlar, ko'p tarmoqli skleroz * Psixiatrik kasalliklarning so'nggi taqdimotlari ** [[Klinik depressiya|Depressiya]] *** Melanxolik depressiya ** Xavotir buzilishi ** [[Maniakal-depressiv psixoz|Bipolyar buzilish]] ** [[Shizofreniya]] ** Shaxsiyatning buzilishi * Tibbiy-psixiatrik kasalliklar ** Deliryum ** [[Katatoniya]]. == Geriatrik psixiatr ==   '''Geriatrik psixiatr''' - bu geriatrik psixiatr deb ataladigan tibbiy kichik mutaxassislik sohasida ixtisoslashgan [[shifokor]] . Geriatrik psixiatr tibbiy daraja, rezidentura va qo'shimcha geriatrik psixiatriya bo'yicha o'quv dasturiga ega bo'lgandan so'ng maxsus treningdan so'ng kengash sertifikatiga ega bo'ladi. Talablar mamlakatlarga qarab farq qilishi mumkin. Geriatrik psixiatr, shuningdek, [[Psixiatr|psixiatrik]] kasalliklarning umumiy diagnostikasi va davolashda malakali psixiatrlardir. Ba'zi keksa psixiatrlar, shuningdek, neyrogenerativ kasalliklar va kechki ruhiy kasalliklarning sabablarini yaxshiroq davolash usullarini aniqlash uchun tadqiqot olib boradilar<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.aagponline.org/index.php?src=gendocs&category=Advocacy|sarlavha=Federally Funded Programs–Geriatric Mental Health Research And Services Fact Sheet|ish=www.aagponline.org}}{{Oʻlikhavola|date=oktabr 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Geriatrik psixiatrlar keksa yoshda kuzatiladigan psixiatrik yoki nevrologik simptomlarning sabablarini o'rganish uchun nevrologik tekshiruvlar, ruhiy holatni tekshirish, laboratoriya tekshiruvlari, neyroimaging, kognitiv baholashlarni amalga oshirishi mumkin<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.aagponline.org/index.php?src=gendocs&category=Main|sarlavha=Careers in Geriatric Psychiatry|ish=www.aagponline.org}}{{Oʻlikhavola|date=oktabr 2022 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. === Trening === ==== Xalqaro ==== Xalqaro Psixogeriatrik Assotsiatsiya - bu qarish davrida ruhiy salomatlik uchun ishlaydigan olimlar va sog'liqni saqlash sohasidagi geriatrik mutaxassislarning xalqaro hamjamiyatidir<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.ipa-online.org/|sarlavha=International Psychogeriatric Association|ish=www.ipa-online.org}}</ref>. ''Xalqaro psixogeriatriya'' Xalqaro psixogeriatrik assotsiatsiyaning rasmiy jurnalidir<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.blackwellpublishing.com/journal.asp?ref=1346-3500|sarlavha=''Psychogeriatrics'' journal|ish=www.blackwellpublishing.com|kirish sanasi=2022-09-10|arxivsana=2012-09-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20120929223824/http://www.blackwellpublishing.com/journal.asp?ref=1346-3500}}</ref>. ==== Kanada ==== Kanada Qirollik shifokorlar va jarrohlar kolleji Kanadada geriatrik psixiatrlarni tayyorlash va sertifikatlash uchun javobgardir. Geriatrik psixiatriya umumiy psixiatriya mashg'ulotlariga qo'shimcha ravishda qo'shimcha bir yillik subixtisoslik bo'yicha ta'limni talab qiladi<ref name="auto"/>. ==== Birlashgan Qirollik ==== Qirollik psixiatrlar kolleji Buyuk Britaniyada psixiatrlarni tayyorlash va sertifikatlash uchun javobgardir. Qirollik Psixiatrlar Kollejida Geriatrik Psixiatriya fakulteti Geriatrik Psixiatriyasi bo'yicha o'qitish uchun mas'uldir. Qirollik Psixiatrlar Kollejiga a'zo bo'lgan shifokorlar geriatirk psixiatriya bo'yicha mutaxassis bo'lish uchun uch yoki to'rt yillik o'quv dasturidan o'tishlari mumkin. Ayni paytda Buyuk Britaniyada geriatrik psixiatrlar yetishmaydi<ref>{{jurnal manbasi|last=Blewett|first1=Charlotte|last2=Milward|first2=Kate|last3=Bailey|first3=Alex|last4=McAlpine|first4=Lynsey|date=June 2019|title=Recruitment into old age psychiatry|journal=BJPsych Bulletin|volume=43|issue=3|language=en|pages=131–135|doi=10.1192/bjb.2018.112|issn=2056-4694}}</ref>. ==== Qo'shma Shtatlar ==== Amerika Geriatrik Psixiatriya Assotsiatsiyasi (AAGP) hayotning kechikish davridagi ruhiy kasalliklarga ixtisoslashgan tibbiyot xodimlarini tayyorlovchi milliy tashkilotdir. ''American Journal of Geriatrik Psixiatriya''<ref>http://ajgponline.org/ {{Webarxiv|url=https://wayback.archive-it.org/all/20100726233756/http://journals.lww.com/ajgponline/pages/default.aspx |date=2010-07-26 }} ''The American Journal of Geriatric Psychiatry''</ref> AAGPning rasmiy jurnali<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.aagponline.org/|sarlavha=American Association for Geriatric Psychiatry|ish=www.aagponline.org}}</ref>. Amerika Psixiatriya va Nevrologiya Kengashi va Amerika Nevrologiya va Psixiatriya Osteopatik Kengashi ikkalasi ham geriatrik psixiatriya bo'yicha kengash sertifikatini chiqaradi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.abpn.com/become-certified/taking-a-subspecialty-exam/geriatric-psychiatry/|sarlavha=Geriatric Psychiatry|ish=American Board of Psychiatry and Neurology}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://certification.osteopathic.org/neurology-psychiatry/certification-process/geriatric-psychiatry/|sarlavha=Specialties & Subspecialties|nashriyot=American Osteopathic Association|kirish sanasi=23 September 2012}}</ref>. Psixiatriya bo'yicha 4 yillik rezidenturadan so'ng, psixiatr geriatrik psixiatriya bo'yicha bir yillik stipendiyani yakunlashi mumkin. Geriatrik psixiatriya bo'yicha ko'plab stipendiyalar mavjud<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.wpic.pitt.edu/education/clinical_fellowship_in_geriatric.htm|sarlavha=Geriatric psychiatry fellowship|kirish sanasi=2008-10-24|arxivurl=https://web.archive.org/web/20081230120716/http://www.wpic.pitt.edu/education/clinical_fellowship_in_geriatric.htm|arxivsana=2008-12-30}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Pages with unreviewed translations]] 6th3jewr4uzie294f0822ok4acri4o7 Hikmat Hoshimov 0 794251 6318501 6006482 2026-10-25T10:57:44Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318501 wikitext text/x-wiki {{ism+familiya|Hikmat (ism)|Hikmat|Hoshimov}} {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Hikmat Hoshimov | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1979|05|12}} | image = Khikmat Khashimov.webp | tavallud_joyi = {{TavalludJoyi|Toshkent shahri}}, [[Oʻzbekiston]] | boʻyi = {{Height|m=1,82}} | vazni = 79 | pozitsiya = [[Yarim himoyachi]] | joriyklub = ''Faoliyatini yakunlagan'' | klublar1 = [[MHSK (futbol klubi)|MHSK]] | klublar2 = [[Doʻstlik (futbol klubi)|Doʻstlik]] | klublar3 = [[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]] | klublar4 = [[Metallurg Bekobod|Metallurg]] | klublar5 = [[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]] | klublar6 = [[Andijon (futbol klubi)|Andijon]] | klublar7 = [[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf ]] | klublar8 = [[Metallurg Bekobod|Metallurg]] | klublar9 = [[Bunyodkor PFK|Bunyodkor]] | klublar10 = [[Metallurg Bekobod|Metallurg]] | yillar1 = 1998 | yillar2 = 1999—2001 | yillar3 = 2001—2002 | yillar4 = 2003—2004 | yillar5 = 2005 | yillar6 = 2006 | yillar7 = 2007 | yillar8 = 2008—2010 | yillar10 = 2011—2017 | yillar9 = 2010 | gollar1 = 0 | gollar2 = 0 | gollar3 = 4 | gollar4 = 12 | gollar5 = 0 | gollar6 = 2 | gollar7 = 3 | gollar8 = 13 | gollar9 = 0 | gollar10 = 7 | isht1 = 4 | isht2 = - | isht3 = 43 | isht4 = 54 | isht5 = 20 | isht6 = 30 | isht8 = 72 | isht7 = 29 | isht9 = 12 | isht10 = 202 | club-update = 2020 | milliyjamoa1 = {{nft|Oʻzbekiston}} | milliyyillar1 = 2006—2008 | milliygollar1 = 1 | milliyisht1 = 13 }} '''Hikmatjon Husanovich Hoshimov'''<ref>Xoshimov imlosi ham uchraydi</ref> (<nowiki>Ҳикматжон Ҳусанович Ҳошимов</nowiki>; 1979-yil 12-noyabr<ref name="ch">{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/hikmat-hoshimovni-tabriklaymiz |sarlavha=Ҳикмат Ҳошимовни табриклаймиз! |arxivurl=https://web.archive.org/web/20241208054756/https://championat.asia/uz/news/hikmat-hoshimovni-tabriklaymiz |arxivsana=2024-12-08 |qaralgan sana=2023-10-10}}</ref>) — [[oʻzbekiston]]lik sobiq professional [[futbolchi]], faoliyati davomida [[yarim himoyachi]] va [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] pozitsiyalarida toʻp tepgan. [[Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi|Oʻzbekiston terma jamoasi]] tarkibida 2007-yilgi Osiyo Kubogi final turniri ishtirokchisi boʻlgan. == Futbolchilik faoliyati == Hikmat Hoshimov 18 yoshida Toshkentning [[MHSK (futbol klubi)|MHSK]] klubi asosiy jamoasi tarkibida futbol oʻynashni boshlagan. 1999-yilgi mavsum boshida [[Doʻstlik (futbol klubi)|Doʻstlik]] klubi tarkibiga oʻtgan va ikki mavsum davomida klubning oʻrinbosarlar jamoasi tarkibida oʻynagan. 2001-yilda Jizzaxning [[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]] klubiga oʻtgan va klubning asosiy tarkib futbolchilaridan biriga aylangan. Hikmat keyinchalik faoliyati davomida [[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]] (Toshkent), [[Andijon (futbol klubi)|Andijon]], [[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]] va [[Bunyodkor PFK|Bunyodkor]] klublarida oʻynagan. Hoshimov faoliyatining turli yillarida, uzoq muddat [[Bekobod]]ning [[Metallurg Bekobod]] jamoasi tarkibida oʻynagan va Oʻzbekiston chempionatlarida ushbu klub safida 300 ga yaqin oʻyin oʻtkazgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/oliy-liga-2016-hikmat-hoshimov-barcha-oyinlarda-toliq-oynagan-yagona-futbolchi|sarlavha=Олий лига-2016. Ҳикмат Ҳошимов - барча ўйинларда тўлиқ ўйнаган ягона футболчи |arxivurl=https://web.archive.org/web/20241208054011/https://championat.asia/uz/news/oliy-liga-2016-hikmat-hoshimov-barcha-oyinlarda-toliq-oynagan-yagona-futbolchi |arxivsana=2024-12-08 |qaralgan sana=2023-10-10 }}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/oliy-liga-2017da-maydonga-tushgan-qariya-futbolchilar-top10 |sarlavha=Олий Лига-2017. Мавсумнинг "қария" футболчилари (ТОП10) |arxivurl=https://web.archive.org/web/20241208054750/https://championat.asia/uz/news/oliy-liga-2017da-maydonga-tushgan-qariya-futbolchilar-top10 |arxivsana=2024-12-08 |qaralgan sana=2023-10-10}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/fakt-hikmat-hoshimov-oliy-ligada-98ta-uchrashuvdan-buyon-uzluksiz-oynab-kelmoqda |sarlavha=ФАКТ! Ҳикмат Ҳошимов олий лигада 98та учрашувдан буён узлуксиз ўйнаб келмоқда |arxivurl=https://web.archive.org/web/20241208052635/https://championat.asia/uz/news/fakt-hikmat-hoshimov-oliy-ligada-98ta-uchrashuvdan-buyon-uzluksiz-oynab-kelmoqda |arxivsana=2024-12-08 |qaralgan sana=2023-10-10 }}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/oliy-liga-2015-barcha-30ta-oyinda-qatnashgan-futbolchilar |sarlavha=Олий лига-2015. Барча 30та ўйинда қатнашган футболчилар |arxivurl=https://web.archive.org/web/20241208052644/https://championat.asia/uz/news/oliy-liga-2015-barcha-30ta-oyinda-qatnashgan-futbolchilar |arxivsana=2024-12-08 |qaralgan sana=2023-10-10 }}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/metallurg-gvardiyachilari |sarlavha=“Металлург” гвардиячилари |arxivurl=https://web.archive.org/web/20241208053602/https://championat.asia/uz/news/metallurg-gvardiyachilari |arxivsana=2024-12-08 |qaralgan sana=2023-10-10 }}</ref>. === Milliy terma jamoa === 2007—2008-yillarda Oʻzbekiston terma jamoasining oʻsha davrdagi bosh murabbiyi [[Rauf Inileyev]] Hoshimovni terma jamoaga jalb etgan. Futbolchi terma jamoadagi debyut oʻyinini 2007-yil 7-fevralda Ozarbayjon jamoasiga qarshi oʻtkazgan<ref>[https://www.national-football-teams.com/matches/report/13634/Uzbekistan_Azerbaijan.html Uzbekistan vs. Azerbaijan]</ref>. 2007-yil 23-martda Tayvan terma jamoasiga qarshi terma jamoadagi oʻzining birinchi golini urgan<ref>[https://www.national-football-teams.com/matches/report/4802/Taiwan_Uzbekistan.html Taiwan vs. Uzbekistan]</ref>. [[2007-yil]]ning iyul oyida Hoshimov Osiyo Kubogi final turnirida ishtirok etgan. Turnirda davomida bitta oʻyinda maydonga tushgan<ref>[https://www.national-football-teams.com/matches/report/1522/Iran_Uzbekistan.html Iran vs. Uzbekistan]</ref>. Milliy terma jamoa safida jami 13 ta oʻyin oʻtkazib, 1 ta gol urgan, shuningdek, ikkita norasmiy oʻyinda ham ishtirok etgan<ref name="ch"/>. == Yutuqlari == [[Oʻzbekiston Superligasi|Oʻzbekiston Oliy ligasi]] Chempioni: (3) [[Futbol boʻyicha 1999-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi|1999]], [[Futbol boʻyicha 2000-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi|2000]], [[Futbol boʻyicha 2010-yilgi Oʻzbekiston Oliy ligasi|2010]]<ref name="ch"/> [[Oʻzbekiston Kubogi]] sohibi: (2) [[Futbol boʻyicha 1999-2000-yilgi Oʻzbekiston Kubogi|2000]], [[Futbol boʻyicha 2010-yilgi Oʻzbekiston Kubogi|2010]]<ref name="ch"/> == Shaxsiy hayoti == [[Angliya Premyer-ligasi]]da oʻynaydigan birinchi oʻzbek [[futbolchi]]si — [[Abduqodir Husanov]] Hikmat Hoshimovning oʻgʻli hisoblanadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/hikmat-hoshimovning-ogli-abduqodir-husanov-yulduzli-kasaliga-uchrashimga-dadam-yol-qoymadilar |sarlavha=Ҳикмат Ҳошимовнинг ўғли Абдуқодир Ҳусанов: "Юлдузлик касалига учрашимга дадам йўл қўймайдилар" |arxivurl=https://web.archive.org/web/20241208052804/https://championat.asia/uz/news/hikmat-hoshimovning-ogli-abduqodir-husanov-yulduzli-kasaliga-uchrashimga-dadam-yol-qoymadilar |arxivsana=2024-12-08 |qaralgan sana=2023-10-10 }}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/hikmat-hoshimovning-18-yoshli-ogli-belarus-chempionatini-yondirmoqda |sarlavha=Ҳикмат Ҳошимовнинг 18 ёшли ўғли Беларусь чемпионатини "ёндирмоқда" |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230712091635/https://championat.asia/uz/news/hikmat-hoshimovning-18-yoshli-ogli-belarus-chempionatini-yondirmoqda |arxivsana=2023-07-12 |qaralgan sana=2023-10-10 }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://footballfacts.ru/players/486868 Hikmat Hoshimov] {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Footballfactsru saytida * {{NFT|22956}} * [https://int.soccerway.com/players/-/122277/ Hikmat Hoshimov] [[Soccerway]] saytida {{Oʻzbekiston tarkibi 2007-yilgi Osiyo Kubogi}} {{DEFAULTSORT:Hoshimov, Hikmat}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Andijon klubi futbolchilari]] [[Turkum:MHSK klubi futbolchilari]] [[Turkum:Metallurg Bekobod klubi futbolchilari]] [[Turkum:Bunyodkor klubi futbolchilari]] [[Turkum:Lokomotiv Toshkent futbol klubi futbolchilari]] [[Turkum:Nasaf klubi futbolchilari]] [[Turkum:Soʻgʻdiyona Jizzax futbolchilari]] [[Turkum:Doʻstlik Toshkent futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston milliy terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Osiyo Kubogi 2007 futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari]] [[Turkum:Erkak futbol yarim himoyachilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] nzv7gi5dj2j3pjj8auwacfodpmop14u Harold Cummings 0 794387 6318450 6308036 2026-10-25T07:27:54Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318450 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | name = Harold Cummings | image = Unión Española v Deportes Iquique 20200126 10.jpg | caption = Cummings playing for [[Unión Española]] in 2020 | full_name = Harold Oshkaly Cummings Segura | birth_date = {{birth date and age|1992|3|1|df=y}} | birth_place = [[Panama City]], Panama | height = 1.83 m<ref>{{cite web|url=https://tournament.fifadata.com/documents/FWC/2018/pdf/FWC_2018_SQUADLISTS.PDF|title=2018 FIFA World Cup: List of players|publisher=FIFA|page=20|date=8 July 2018|archive-url=https://web.archive.org/web/20180619164139/https://tournament.fifadata.com/documents/FWC/2018/pdf/FWC_2018_SQUADLISTS.PDF|archive-date=19 June 2018|url-status=dead}}</ref> | position = [[Centre-back]] | currentclub = [[C.D. Malacateco|Malacateco]] | clubnumber = 31 | years1 = 2009–2014 | clubs1 = [[Club Deportivo Árabe Unido|Árabe Unido]] | caps1 = 52 | goals1 = 0 | years2 = 2011–2012 | clubs2 = → [[Club Atlético River Plate (Montevideo)|River Plate]] (loan) | caps2 = 0 | goals2 = 0 | years3 = 2014–2015 | clubs3 = [[Juan Aurich]] | caps3 = 18 | goals3 = 0 | years4 = 2015 | clubs4 = [[Independiente Santa Fe|Santa Fe]] | caps4 = 12 | goals4 = 0 | years5 = 2016 | clubs5 = [[Liga Deportiva Alajuelense|LD Alajuelense]] | caps5 = 24 | goals5 = 1 | years6 = 2017–2019 | clubs6 = [[San Jose Earthquakes]] | caps6 = 37 | goals6 = 0 | years7 = 2020–2021 | clubs7 = [[Unión Española]] | caps7 = 21 | goals7 = 1 | years8 = 2021–2022 | clubs8 = [[Club Always Ready|Always Ready]] | caps8 = 11 | goals8 = 0 | years9 = 2022 | clubs9 = [[C.D. Árabe Unido]] | caps9 = 1 | goals9 = 0 | years10 = 2022–2023 | clubs10 = [[Cortuluá]] | caps10 = 12 | goals10 = 0 | years11 = 2023 | clubs11 = [[Monagas S.C.|Monagas]] | caps11 = 11 | goals11 = 0 | years12 = 2023–2024 | clubs12 = [[C.D. Árabe Unido|Árabe Unido]] | caps12 = 15 | goals12 = 1 | years13 = 2024–2025 | clubs13 = [[Xelajú MC|Xelajú]] | caps13 = 36 | goals13 = 2 | years14 = 2025 | clubs14 = [[C.D. Plaza Amador|Plaza Amador]] | caps14 = 8 | goals14 = 1 | years15 = 2026 | clubs15 = [[Sporting San Miguelito]] | caps15 = 10 | goals15 = 0 | years16 = 2026– | clubs16 = [[C.D. Malacateco|Malacateco]] | caps16 = 0 | goals16 = 0 | club-update = 8 November 2021 | nationalyears1 = | nationalteam1 = [[Panama national under-17 football team|Panama U17]]<ref>{{cite web|url=https://issuu.com/concacaf2013/docs/concacaf_u17_men_2009_tsg|title=CONCACAF 2009 U-17 Championship Tournament Recap|publisher=[[Issuu]]|access-date=24 March 2021|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210623230001/https://issuu.com/concacaf2013/docs/concacaf_u17_men_2009_tsg|arxivsana=2021-06-23}}</ref> | nationalyears2 = 2010–2011 | nationalteam2 = [[Panama national under-20 football team|Panama U20]] | nationalcaps2 = 9 | nationalgoals2 = 0 | nationalyears3 = 2012 | nationalteam3 = [[Panama national under-23 football team|Panama U23]] | nationalcaps3 = 6 | nationalgoals3 = 0 | nationalyears4 = 2010– | nationalteam4 = [[Panama national football team|Panama]] | nationalcaps4 = 85 | nationalgoals4 = 1 | nationalteam-update = 31 July 2023 | medaltemplates = {{Medal|Sport|Men's [[association football|football]]}} {{Medal|Country|{{fb|PAN}}}} {{MedalCompetition|[[CONCACAF Gold Cup]]}} {{Medal|RU|[[2023 CONCACAF Gold Cup|2023 United States–Canada]]|[[2023 CONCACAF Gold Cup squads#Panama|Team]]}} }} '''Xarold Oshkali Kammings Segura''' ({{Lang-es|Harold Oshkaly Cummings Segura}})1992-yil 1-martda [[Panama|Panama davlatining]] [[Panama (shahar)|Panama shahrida]] dunyoga kelgan. [[Futbol]]chi „Olveys Redi“ klubi va Panama terma jamoasi himoyachisi hisoblanib, 2018-yilgi jahon chempionatida ishtirok etgan. == Jamoalardagi faoliyati == Kammings faoliyatini „Arabe Unido“ jamoasi bilan boshlagan. 2010-yil 26-yanvarda „Tauro“ga qarshi oʻyinda u Panama chempionatida debyut qildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2010/01/26/panama/lpf/deportivo-arabe-unido/tauro-fc/897896/|sarlavha=Арабе Унидо VS. Тауро 1:0|nashriyot=soccerway.com|sana=2010-01-26|til=en|kirish sanasi=2015-07-07|arxivsana=2016-03-07|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160307060915/http://int.soccerway.com/matches/2010/01/26/panama/lpf/deportivo-arabe-unido/tauro-fc/897896/}}</ref>. Oʻsha yili Xarold „Arabe Unido“ bilan mamlakat chempioni boʻldi. 2011-yilda oʻyin amaliyotiga ega boʻlish uchun [[Montevideo]]dan [[Urugvay]]ning „River Pleyt“ jamoasiga ijaraga oʻtdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.diariopro.net/en-el-extranjero/item/1128-harold-cummings-fich%C3%B3-por-river-plate-de-uruguay|sarlavha=Harold Cummings fichó por River Plate de Uruguay|muallif=Isaac Abel Ortega|sana=26 de Enero de 2011|ish=Diario Pro|til=es|kirish sanasi=2012-07-11|arxivurl=https://web.archive.org/web/20110604060435/http://www.diariopro.net/en-el-extranjero/item/1128-harold-cummings-fichó-por-river-plate-de-uruguay|arxivsana=2011-06-04}}</ref>. Lekin u yerda oʻzini koʻrsatish imkoniyati boʻlmadi. 2012-yilda Kammings „arab“ga qaytdi va bazadagi joy uchun kurashni davom ettirdi. 2014-yilda u [[Peru]]ning „Xuan Aurich“ jamoasiga oʻtdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://depor.pe/futbol-peruano/juan-aurich-llego-chiclayo-nuevo-jale-harold-cummings-1007463|sarlavha=Juan Aurich: Harold Cummings es el nuevo refuerzo del 'Ciclón'|sana=05 de enero del 2014|ish=Depor.pe|til=es|kirish sanasi=2016-01-01|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160101072801/http://depor.pe/futbol-peruano/juan-aurich-llego-chiclayo-nuevo-jale-harold-cummings-1007463|arxivsana=2016-01-01}}</ref>. 14-iyun kuni „Sezar Valyexo“ga qarshi oʻyinda u Peru chempionatida debyut qildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2014/06/14/peru/primera-division/universidad-cesar-vallejo/club-juan-aurich-de-chiclayo/1650329/|sarlavha=Сесар Вальехо VS. Хуан Аурич 2:0|nashriyot=soccerway.com|sana=2014-06-14|til=en|kirish sanasi=2015-07-07|arxivsana=2016-03-07|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160307215142/http://int.soccerway.com/matches/2014/06/14/peru/primera-division/universidad-cesar-vallejo/club-juan-aurich-de-chiclayo/1650329/}}</ref>. Oʻsha yili u chempionatning kumush medali sohibiga aylandi. 2015-yil boshida Xarold [[Kolumbiya]]ning „<nowiki/>[[Santa Fe]]<nowiki/>“ jamoasiga oʻtdi<ref>{{Veb manbasi|url=https://peru.com/futbol/la-nueve/independiente-santa-fe-se-refuerza-harold-cummings-noticia-315392|sarlavha=Independiente de Santa Fe se refuerza con Harold Cummings|sana=08.01.2015|ish=Peru.com|til=es|kirish sanasi=2021-11-28|arxivsana=2021-11-28|arxivurl=https://web.archive.org/web/20211128234118/https://peru.com/futbol/la-nueve/independiente-santa-fe-se-refuerza-harold-cummings-noticia-315392}}</ref>. 1-fevral kuni „La-Equidad“ga qarshi oʻyinda u Mustang kubogida debyut qildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2015/02/01/colombia/primera-a/la-equidad/independiente-santa-fe/1993412/|sarlavha=Ла Экидад VS. Санта-Фе 2:2|nashriyot=soccerway.com|sana=2015-02-01|til=en|kirish sanasi=2015-07-07|arxivsana=2016-03-07|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160307055020/http://int.soccerway.com/matches/2015/02/01/colombia/primera-a/la-equidad/independiente-santa-fe/1993412/}}</ref>. Oʻsha mavsumda Kammings yangi jamoaga Kolumbiya kubogini yutib olishga yordam berdi. 2016-yil boshida Xarold [[Kosta-Rika]]ning „Alajuelense“ jamoasiga oʻtdi. „Munitsipal Liberiya“ga qarshi oʻyinda u Kosta-Rika chempionatida debyut qildi. 28-fevral kuni „Kartajin“ga qarshi oʻyinda Kammings „Alajuelense“ tarkibidagi birinchi golini urdi<ref>{{Veb manbasi|url=https://int.soccerway.com/matches/2016/02/28/costa-rica/primera-division/club-sport-cartagines/ld-alajuelense/2061170/|sarlavha=Картахинес VS. Алахуэленсе 3:3|nashriyot=soccerway.com|sana=2016-02-28|til=en|kirish sanasi=2018-05-31|arxivsana=2016-08-08|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160808232813/http://int.soccerway.com/matches/2016/02/28/costa-rica/primera-division/club-sport-cartagines/ld-alajuelense/2061170/}}</ref>. 2019-yil 27-dekabrda Kammings Chili chempionati klubi „Union Espanyola“ bilan 2020-yilgi mavsum uchun shartnoma imzoladi<ref>{{Veb manbasi|url=http://unionespanola.cl/harold-cummings-se-transformo-en-refuerzo-de-union-espanola-para-2020/|sarlavha=Harold Cummings se transformó en refuerzo de Unión Española para 2020|sana=27 Dic 2019|ish=Unión Española|til=es|kirish sanasi=2021-11-28|arxivsana=2021-11-28|arxivurl=https://web.archive.org/web/20211128234125/http://unionespanola.cl/harold-cummings-se-transformo-en-refuerzo-de-union-espanola-para-2020/}}</ref>. 2021-yil 28-yanvarda Kammings Boliviya chempionatining „Olveys Ready“ klubi bilan shartnoma imzoladi<ref>{{Veb manbasi|url=https://eldeber.com.bo/always-ready/always-ready-se-refuerza-con-harold-cummings-un-defensor-mundialista_217591|sarlavha=Always Ready se refuerza con Harold Cummings, un defensor mundialista|muallif=Nataly Carrión Cárdenas|sana=28/1/2021|ish=EL DEBER|til=es|kirish sanasi=2021-11-28|arxivsana=2021-11-28|arxivurl=https://web.archive.org/web/20211128234119/https://eldeber.com.bo/always-ready/always-ready-se-refuerza-con-harold-cummings-un-defensor-mundialista_217591}}</ref>. == Xalqaro faoliyati == 2010-yil 8-sentyabrda „Trinidad“ va „Tobago“ga qarshi [[oʻrtoqlik uchrashuvi]]da Xarold Panama terma jamoasi safida debyut qilgan<ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2010/09/08/world/friendlies/panama/trinidad-and-tobago/1041562/|sarlavha=Панама VS. Тринидад и Тобаго 3:0|nashriyot=soccerway.com|sana=2010-09-08|til=en|kirish sanasi=2015-07-07|arxivsana=2015-12-27|arxivurl=https://web.archive.org/web/20151227015700/http://int.soccerway.com/matches/2010/09/08/world/friendlies/panama/trinidad-and-tobago/1041562/}}</ref>. Oʻsha yili u terma jamoaning KONKAKAF Oltin Kubogi uchun tarkibiga kiritildi. Turnirda u Gvadelupa terma jamoasiga qarshi bahsda qatnashdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2011/06/08/nc-america/concacaf-gold-cup/panama/guadeloupe/1091683/|sarlavha=Панама VS. Гваделупа 3:2|nashriyot=soccerway.com|sana=2011-06-08|til=en|kirish sanasi=2015-07-07|arxivsana=2017-08-01|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170801153445/http://int.soccerway.com/matches/2011/06/08/nc-america/concacaf-gold-cup/panama/guadeloupe/1091683/}}</ref>. 2013-yilda Kammings KONKAKAF Oltin Kubogi kumush medalini qoʻlga kiritdi. Turnirda u [[Kanada]] va ikki marta [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]]<nowiki/>ga qarshi oʻyinlarda qatnashgan<ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2013/07/14/nc-america/concacaf-gold-cup/panama/canada/1459903/|sarlavha=Панама VS. Канада 0:0|nashriyot=soccerway.com|sana=2013-07-14|til=en|kirish sanasi=2015-07-07|arxivsana=2015-09-12|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150912061753/http://int.soccerway.com/matches/2013/07/14/nc-america/concacaf-gold-cup/panama/canada/1459903/}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2013/07/08/nc-america/concacaf-gold-cup/mexico/panama/1459899/|sarlavha=Мексика VS. Панама 1:2|nashriyot=soccerway.com|sana=2013-07-08|til=en|kirish sanasi=2015-07-07|arxivsana=2016-08-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160820153846/http://int.soccerway.com/matches/2013/07/08/nc-america/concacaf-gold-cup/mexico/panama/1459899/}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2013/07/25/nc-america/concacaf-gold-cup/panama/mexico/1459920/|sarlavha=Панама VS. Мексика 2:1|nashriyot=soccerway.com|sana=2013-07-25|til=en|kirish sanasi=2015-07-07|arxivsana=2016-08-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160820123612/http://int.soccerway.com/matches/2013/07/25/nc-america/concacaf-gold-cup/panama/mexico/1459920/}}</ref>. 2019-yilda Kammings KONKAKAF Oltin Kubogi uchun Panama terma jamoasiga kiritilgan<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.fepafut.com/noticias/3278/julio-dely-valdes-define-los-convocados-a-copa-oro|sarlavha=Julio Dely Valdés define los convocados a Copa Oro|muallif=Isaac Castillero Wilson|sana=04 de junio de 2019|ish=FEPAFUT - Federación Panameña de Fútbol|kirish sanasi=2019-07-05|til=es|arxivsana=2019-06-10|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190610161006/http://www.fepafut.com/noticias/3278/julio-dely-valdes-define-los-convocados-a-copa-oro}}</ref>. == Statistika == {{updated|2022-yil 31-mart holatiga koʻra}}<ref name="NFT">{{NFT player | 39919 | Harold Cummings }}</ref> {| class="wikitable" style="text-align:center" ! colspan=3 | Panama milliy terma jamoasi |- !Yil!!Oʻyinlar!!Gollar |- |2010||3||0 |- |2011||5||0 |- |2012||1||0 |- |2013||11||0 |- |2014||8||0 |- |2015||12||0 |- |2016||6||0 |- |2017||4||0 |- |2018||7||1 |- |2019||8||0 |- |2020||3||0 |- |2021||10||0 |- |2022||3||0 |- !Jami||81||1 |} == Manbalar == {{Manbalar|3}} {{DEFAULTSORT:Cummings, Harold}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Panamalik erkak futbolchilar]] luo49ob81ly9k6m9ob553l1pjw2qst6 Gʻayratjon Hasanov 0 797984 6318360 5873850 2026-10-25T04:37:58Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318360 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi|ism=Gʻayratjon Hasanov|tavallud_sana={{tugʻilgan sanasi va yoshi|1983|1|12|df=y}}|toʻliqism=Gʻayratjon Hasanov|tavallud_joyi=Yaypan Fargʻona|joriyklub=Faoliyatini yakunlagan.|klublar1=[[Sementchi (futbol klubi, Quvasoy)|Sementchi]]|yillar1=2002—2004|klublar2=[[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi ]]|klublar3=[[Xorazm (futbol klubi)|Xorazm ]]|klublar4=[[Andijon (futbol klubi)|Andijon ]]|klublar5=[[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf ]]|klublar6=[[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi ]]|klublar7=[[Qoʻqon 1912]]|yillar2=2003—2009|yillar3=2009—2011|yillar4=2011—2012|yillar5=2012—2013|yillar6=2013—2015|yillar7=2016—2017|milliyjamoa1=[[Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi|Oʻzbekiston]]|milliyyillar1=2007—2009|milliyisht1=1|isht1=16|isht2=65|isht3=32|isht4=21|isht5=8|isht6=22|isht7=4|pozitsiya=[[Darvozabon]]}} '''Gʻayratjon Hasanov''' (1983-yil 12-yanvar, Yaypan, [[Oʻzbekiston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Oʻzbekiston SSR]], [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|Sovet Ittifoqi]]<ref>[https://int.soccerway.com/players/gayratjon-hasanov/10712/ Profile]</ref>) — Sobiq [[Oʻzbekiston|oʻzbek]] [[Futbol|futbolchisi]] va [[Darvozabon (futbol)|darvozaboni]]<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/gayrat-hasanov-fargona-futbol-akademiyasida-ish-boshladi |sarlavha=Ғайрат Ҳасанов Фарғона футбол академиясида иш бошлади |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230805190028/https://championat.asia/uz/news/gayrat-hasanov-fargona-futbol-akademiyasida-ish-boshladi |arxivsana=2023-08-05 |qaralgan sana=2023-08-05 }}</ref>. Futbol boʻyicha [[Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi|Oʻzbekiston milliy terma jamoasi sobiq aʼzosi]]. == Futbolchilik faoliyati == Professional faoliyatini 2003-yilda Quvasoyning [[Sementchi (futbol klubi, Quvasoy)|Sementchi]] tarkibida boshlagan. 2005-yilda Fargʻonaning „[[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]“ jamoasiga oʻtib, 2008-yil oxirigacha neftchilar safida toʻp surgan va shu vaqt ichida 65 ta oʻyinda maydonga tushgan, 2006-yilda chempionat kumush medallarini qoʻlga kiritgan. 2009—2010-yillarda u „[[Xorazm (futbol klubi)|Xorazm]]“ safida toʻp surgan, ushbu klubda 32 ta oʻyinda maydonga tushgan. 2011-yil davomida u „[[Andijon (futbol klubi)|Andijon]]“ jamoasida oʻynagan. 2012—2013-yillarda Qarshining „[[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]]“ klubi futbolchisi boʻlgan. 2013-yilning yozidan boshlab u yana Fargʻonaning „[[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]“ jamoasida oʻynagan<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/gajrat-hasanov-va-mirzakamol-kamolov-neftchida-ojnashadi |sarlavha=Ғайрат Ҳасанов ва Мирзакамол Камолов "Нефтчи"да ўйнашади |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230805190028/https://championat.asia/uz/news/gajrat-hasanov-va-mirzakamol-kamolov-neftchida-ojnashadi |arxivsana=2023-08-05 |qaralgan sana=2023-08-05 }}</ref>. 2016-yildan [[Qoʻqon 1912]] jamoasi safiga oʻtdi 2018-yil mavsum oldidan faoliyatini yakunlagan<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/gayrat-hasanov-futbolchilik-faoliyatini-tugatdi |sarlavha=Ғайрат Ҳасанов футболчилик фаолиятини тугатди |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230805190030/https://championat.asia/uz/news/gayrat-hasanov-futbolchilik-faoliyatini-tugatdi |arxivsana=2023-08-05 |qaralgan sana=2023-08-05 }}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/uz/news/gayrat-hasanov-2-mlrd-somga-tashlandiq-stadionni-tamirlamoqchiman-ammo |sarlavha=Ғайрат Ҳасанов: "2 млрд. сўмга ташландиқ стадионни таъмирламоқчиман, аммо..." |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230805190033/https://championat.asia/uz/news/gayrat-hasanov-2-mlrd-somga-tashlandiq-stadionni-tamirlamoqchiman-ammo |arxivsana=2023-08-05 |qaralgan sana=2023-08-05 }}</ref>. === Xalqaro oʻyinlar === 2007—2008-yillarda [[Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi|Oʻzbekiston terma jamoasi]]ga chaqirilgan. 2007-yilgi Osiyo kubogida esa terma jamoaning zaxira darvozaboni boʻlgan. Hech qachon terma jamoa safida rasmiy oʻyinlarda maydonga tushmagan. == Yutuqlari == [[Futbol boʻyicha Oʻzbekiston chempionati — Superliga|Oʻzbekiston Superligasi]] kumush medal sohibi: 2004, 2006 == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{In lang|en}} [http://www.worldfootball.net/spieler_profil/gayrat-hasanov/ Profile] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20220930145934/https://www.worldfootball.net/player_summary/gayrat-hasanov/ |date=2022-09-30 }} * [https://web.archive.org/web/20200407022728/http://footballfacts.ru/players/486820 Gʻayratjon Hasanov] Footballfacts saytida futbolchi profili * [https://int.soccerway.com/players/-/10712/ Gʻayratjon Hasanov] [[Soccerway]] saytida futbolchi profili * [https://www.transfermarkt.com/gayratjon-hasanov/profil/spieler/90223 Gʻayratjon Hasanov] [[Transfermarkt]] saytida futbolchi profili {{Oʻzbekiston tarkibi 2007-yilgi Osiyo Kubogi}} {{DEFAULTSORT:Hasanov,Gʻayratjon}} [[Turkum:1983-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Erkak futbol darvozabonlari]] [[Turkum:Oʻzbekiston milliy terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Osiyo Kubogi 2007 futbolchilari]] [[Turkum:Sementchi Quvasoy futbolchilari]] [[Turkum:Neftchi (Fargʻona) futbolchilari]] [[Turkum:Xorazm futbolchilari]] [[Turkum:Nasaf klubi futbolchilari]] [[Turkum:Andijon klubi futbolchilari]] [[Turkum:Qoʻqon 1912 klubi futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Pro ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] fapf06qf7ef15lx8i0fq9rggwiwpq8q Hasanboy Ergashev 0 803996 6318458 5897540 2026-10-25T08:02:14Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318458 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Xasanboy Ergashev | height = | toʻliqism = Xasanboy Ergashev | birth_date = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1985|6|27|df=yes}} | birth_place = {{TavalludJoyi|Fargʻona viloyati}},<br />[[Oʻzbekiston SSR|Oʻz SSR]], [[USSR]] | death_date = | death_place = | yoshlikyillari1 = 2003-2004 | yoshlikklublari1 = [[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi ]] | position = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | yillar1 = 2006 | klublar1 = {{flagicon|KGZ}} [[Shaxtyor (futbol klubi, Qizil-Qiya)|Shaxtyor]] | isht1 = ? | gollar1 = 4 | yillar2 = 2006 | klublar2 = {{flagicon|KGZ}} [[Yoshlik-Oq-oltin]] | isht2 = ? | gollar2 = 3 | yillar3 = 2007 | klublar3 = {{flagicon|KGZ}} [[Alay (futbol klubi)|Alay]] | yillar4 = 2011 | klublar4 = {{flagicon|UZB}} Imkon Oltariq | yillar5 = 2013—2014 | klublar5 = {{flagicon|UZB}} [[Istiqlol (futbol klubi, Toshkent)|Istiqlol]] | yillar6 = 2015 | klublar6 = {{flagicon|UZB}} [[Qoʻqon 1912]] | yillar7 = 2016 | klublar7 = {{flagicon|UZB}} [[Shoʻrtan (futbol klubi)|Shoʻrtan]] | yillar8 = 2017 | klublar8 = {{flagicon|UZB}} [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] | yillar9 = 2017 | klublar9 = {{flagicon|UZB}} [[Shoʻrtan (futbol klubi)|Shoʻrtan]] | yillar10 = 2018 | klublar10 = {{flagicon|UZB}} [[Iftixor (futbol klubi)|Iftixor]] | isht3 = - | isht5 = - | isht4 = - | isht6 = 14 | isht7 = 29 | isht8 = 5 | isht9 = 12 | isht10 = - | gollar3 = - | gollar4 = - | gollar5 = - | gollar6 = 0 | gollar7 = 0 | gollar8 = 1 | gollar9 = 0 | gollar10 = - }} '''Xasanboy Ergashev''' ({{Lang-ru|Эргашев, Хасанбой}}; 1985-yil 27-iyunda tugʻilgan) – oʻzbekistonlik sobiq professional [[Futbol|futbolchi]], [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] ampulasida oʻynagan. == Faoliyati == Xasanboy futbolchilik faoliyatining dastlabki qismida [[Fargʻona]]<nowiki/>ning „<nowiki/>[[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]<nowiki/>“ jamoasi va Oʻzbekiston quyi ligasi klublarining oʻrinbosarlar jamoasida oʻynagan. 2006—2007-yillarda Qirgʻiziston oliy ligasida ishtirok etgan „Shaxtyor“ (Qizil-Qiya), „Jashtik-Ak-Oltin“ va „Alay“ klublarida oʻynagan. 2006-yilda „Jashtik“ tarkibida chempionatning bronza medali sovrindori va Qirgʻiziston kubogi finalchisi (finalda oʻynamagan) boʻlgan. Keyinchalik yana Oʻzbekiston quyi liga klublarida, jumladan 2010-yillar boshida Fargʻonaning „'''Imkon Oltiariq'''“ va Toshkentning „[[Istiqlol (futbol klubi, Toshkent)|Istiqlol]]“ klublarida oʻynagan. 2015-yilda „<nowiki/>[[Qoʻqon 1912]]<nowiki/>“ jamoasi bilan shartnoma imzolagan. Qoʻqon klubi tarkibida 2015-yil 14-mart kuni [[Samarqand]]<nowiki/>ning „<nowiki/>[[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]]<nowiki/>“ jamoasiga qarshi oʻyinda debyut qilgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://int.soccerway.com/matches/2015/03/14/uzbekistan/pfl/dinamo-fk-samarkand/kuruvchi-kokand-1912/2014531/|sarlavha=DINAMO SAMARQAND VS. KOKAND-1912 0 — 1|kirish sanasi=2019-02-19|arxivsana=2019-02-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190220070108/https://int.soccerway.com/matches/2015/03/14/uzbekistan/pfl/dinamo-fk-samarkand/kuruvchi-kokand-1912/2014531/}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/ru/uzb/news/kokand-1912-xasanboj-ergashev-debyutiroval-v-vysshej-lige-v-30-let|sarlavha=«Коканд-1912»: Хасанбой Эргашев дебютировал в высшей лиге в 30 лет|kirish sanasi=2019-02-19|arxivsana=2019-02-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190220122606/https://championat.asia/ru/uzb/news/kokand-1912-xasanboj-ergashev-debyutiroval-v-vysshej-lige-v-30-let}}</ref> va jami mavsum davomida 14 oʻyinda ishtirok etgan. 2016-yilgi mavsumda „[[Shoʻrtan (futbol klubi)|Shoʻrtan“]] jamoasi safida oʻynagan Gʻuzor jamoasida asosiy tarkib oʻyinchisi boʻlgan va 29 ta oʻyinda maydonga tushgan. U keyingi mavsumni „[[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]“ safida boshlagan, biroq bor-yoʻgʻi 5 ta oʻyinda maydonga tushgan. 2017-yilning 7-aprel kuni Oʻzbekiston oliy ligasidagi ilk golini kiritib, jamoasiga „[[Mashʼal (futbol klubi)|Mash’al]]“ ustidan gʻalaba keltirgan (1:0)<ref>{{Veb manbasi|url=https://int.soccerway.com/matches/2017/04/07/uzbekistan/pfl/navbahor-namangan/mashal-muborak/2390968/|sarlavha=NAVBAHOR VS. MASH’AL 1 — 0|kirish sanasi=2019-02-19|arxivsana=2019-02-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190220064522/https://int.soccerway.com/matches/2017/04/07/uzbekistan/pfl/navbahor-namangan/mashal-muborak/2390968/}}</ref>. Mavsum davomida „[[Shoʻrtan (futbol klubi)|Shoʻrtan“ jamoasiga]] qaytgan va u yerda yana asosiy tarkib futbolchisiga boʻlgan. Xasanboy Oʻzbekiston oliy ligasida jami 50 ta oʻyin oʻtkazib, bitta gol urgan. 2018-yil boshida [[Neftchi (futbol klubi)|Fargʻonaning „Neftchi“]] jamoasida qishki yigʻinlarida ishtirok etgan, ammo murabbiylarning koʻrigidan oʻta olmagan<ref>{{Veb manbasi|url=https://sports.uz/ru/news/view/k-%C2%ABneftchi%C2%BB-podklyuchilis-novye-igroki09-01-2018|sarlavha=К «Нефтчи» подключились новые игроки|kirish sanasi=2019-02-19|arxivsana=2019-02-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190220063245/https://sports.uz/ru/news/view/k-%C2%ABneftchi%C2%BB-podklyuchilis-novye-igroki09-01-2018}}</ref>. 2018-yilning birinchi yarmida [[Oʻzbekiston Pro ligasi|birinchi liganing]] „[[Iftixor (futbol klubi)|Iftixor]]“ klubida oʻynagan. Klub rahbarlari Ergashev va jamoadoshi [[Tursunboy Xusanov]]<nowiki/>ni kelishilgan oʻyinlarni tashkil etish va bunday xolatlarda ishtirok etishda gumon qilib, futbolchilarni kaltaklagan. Natijada ular kasalxonaga yotqizilgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.fergananews.com/articles/9993|sarlavha=Бить или не бить. Об агрессии в жизни узбекского футбола|kirish sanasi=2019-02-19|arxivsana=2019-02-20|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190220122614/https://www.fergananews.com/articles/9993}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20190220064447/http://footballfacts.ru/players/377138 Xasanboy Ergashev] Footballfactsru saytida * [https://int.soccerway.com/players/-/188142/ Xasanboy Ergashev] Soccerway saytida * [https://test.pfl.uz/ru/m/players/view/1768 Xasanboy Ergashev] OʻzPFL saytida * [https://www.transfermarkt.co.in/khasan-ergashev/profil/spieler/493750 Xasanboy Ergashev] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20241207221433/https://www.transfermarkt.co.in/khasan-ergashev/profil/spieler/493750 |date=2024-12-07 }} Transfermarkt saytida {{DEFAULTSORT:Ergashev, Xasanboy}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Kishilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:FC Shaxtyor Qizilqiya futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Navbahor futbolchilari]] [[Turkum:Istiqlol Fargʻona klubi futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik muhojir erkak futbolchilari]] [[Turkum:Shoʻrtan klubi futbolchilari]] [[Turkum:Iftixor klubi futbolchilari]] [[Turkum:Qoʻqon 1912 klubi futbolchilari]] [[Turkum:Imkon Oltariq klubi futbolchilari]] [[Turkum:Neftchi (Fargʻona) futbolchilari]] [[Turkum:Istiqlol Toshkent klubi futbolchilari]] [[Turkum:FC Jashtik Aq-Oltin futbolchilari]] [[Turkum:FC Alay futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Pro ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari]] [[Turkum:Qirgʻiziston Premyer-ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Qirgʻizistondagi muhojir erkak futbolchilar]] ero304yvynalz4rf8q98u9cgmdbua39 Gabriel Hauche 0 808781 6318126 6306849 2026-10-24T14:22:50Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318126 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | name = Gabriel Hauche | image = Gabriel Hauche (Cropped).jpg | caption = Hauche in 2014 | image_size = | fullname = Gabriel Agustín Hauche | birth_date = {{birth date and age|1986|11|27}} | birth_place = [[Buenos Aires]], Argentina | height = {{height|m=1.68}}<ref>{{cite web |url=https://www.racingclub.com.ar/futbol/primer-equipo/plantel/jugador/1220_hauche/ |title=Gabriel Hauche |language=es |publisher=Racing Club de Avellaneda |access-date=September 28, 2022 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20231205122005/https://www.racingclub.com.ar/futbol/primer-equipo/plantel/jugador/1220_hauche/ |arxivsana=2023-12-05}}</ref> | position = [[Forward (association football)#Second striker|Second striker]] | currentclub = [[Club Atlético Temperley|Temperley]] | clubnumber = | youthyears1 = | youthclubs1 = [[Club Atlético Temperley|Temperley]] | years1 = 2004–2006 | clubs1 = [[Club Atlético Temperley|Temperley]] | caps1 = 54 | goals1 = 9 | years2 = 2007–2010 | clubs2 = [[Argentinos Juniors]] | caps2 = 124 | goals2 = 31 | years3 = 2010–2014 | clubs3 = [[Racing Club de Avellaneda|Racing Club]] | caps3 = 148 | goals3 = 27 | years4 = 2013 | clubs4 = → [[A.C. ChievoVerona|Chievo]] (loan) | caps4 = 1 | goals4 = 0 | years5 = 2015–2018 | clubs5 = [[Club Tijuana|Tijuana]] | caps5 = 66 | goals5 = 12 | years6 = 2017–2018 | clubs6 = → [[Deportivo Toluca F.C.|Toluca]] (loan) | caps6 = 34 | goals6 = 7 | years7 = 2018&ndash;2019 | clubs7 = [[Millonarios F.C.|Millonarios]] | caps7 = 17 | goals7 = 2 | years8 = 2019–2021 | clubs8 = [[Argentinos Juniors]] | caps8 = 63 | goals8 = 11 | years9 = 2021–2022 | clubs9 = [[Aldosivi]] | caps9 = 11 | goals9 = 5 | years10 = 2022–2024 | clubs10 = [[Racing Club de Avellaneda|Racing]] | caps10 = 70 | goals10 = 13 | years11 = 2024 | clubs11 = [[Unión La Calera|La Calera]] | caps11 = 14 | goals11 = 0 | years12 = 2024–2025 | clubs12 = [[Club Atlético Sarmiento|Sarmiento]] | caps12 = 16 | goals12 = 0 | years13 = 2025– | clubs13 = [[Club Atlético Temperley|Temperley]] | caps13 = 35 | goals13 = 2 | nationalyears1 = 2009–2011 | nationalteam1 = [[Argentina national football team|Argentina]] | nationalcaps1 = 5 | nationalgoals1 = 3 | pcupdate = 17:56, 20 April 2026 (UTC) | ntupdate = }} '''Gabriel Agustín Hauche''' ({{Talaffuz|Gabriel Augustin Auche}}) 1986-yil 27-noyabr [[Buenos Ayres|Buenos-Ayresda tugʻilgan]]. [[Argentina]]lik [[futbol]]chi „Avellaneda Racing“ klubi va [[Argentina milliy futbol terma jamoasi|Argentina terma jamoasi hujumchisi]]. == Jamoalardagi faoliyati == Gabriel Agustín Hauche faoliyatini „Temperley“ klubida boshlagan. 2004-yilda u „Deportivo Armenio“ga qarshi oʻyinda debyut qildi. 2006-yilda Gabriel Premer-liganing „Argentinos Juniors“ klubiga oʻtdi. 11-avgust kuni „ Nueva Chicago“ga qarshi oʻyinda u Argentina Primer ligasida debyut qildi. 16-sentabr kuni „Lanus“ga qarshi bahsda Gabriel Agustín Hauche „Juniors“ uchun birinchi golini urdi. 2010-yil boshida Gabriel „Avellaneda“dan „Racing“ga koʻchib oʻtdi. 8-fevral kuni „Arsenal“ jamoasiga qarshi oʻyinda u yangi jamoada debyut qildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2010/02/08/argentina/primera-division/racing-club-de-avellaneda/arsenal-de-sarandi/895178/|sarlavha=Расинг VS. Арсенал Саранди 2:4|nashriyot=soccerway.com|sana=2010-02-08|til=en|kirish sanasi=2015-04-16|arxivsana=2014-08-10|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140810164341/http://int.soccerway.com/matches/2010/02/08/argentina/primera-division/racing-club-de-avellaneda/arsenal-de-sarandi/895178/}}</ref>. Oʻsha oʻyinda Gabriel Agustín Hauche oʻzining klub uchun birinchi golini kiritdi. 2013-yil boshida Gabriel Agustín Hauche [[Italiya]]ning „Kyevo“ jamoasiga ijaraga oʻtdi. 28-aprel kuni „Genoa“ga qarshi oʻyinda u [[Serie A|A Seriyada]] debyut qildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2013/04/28/italy/serie-a/ac-chievo-verona/genoa-cfc/1351585/|sarlavha=Кьево VS. Дженоа 0:1|nashriyot=soccerway.com|sana=2013-04-28|til=en|kirish sanasi=2015-04-16|arxivsana=2015-06-30|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150630111520/http://int.soccerway.com/matches/2013/04/28/italy/serie-a/ac-chievo-verona/genoa-cfc/1351585/}}</ref>. Gabriel bor-yoʻgʻi bitta oʻyinda maydonga tushib, „Racing“ga qaytdi. 2014-yilda Argentina chempionatida gʻolib chiqdi. 2015-yil boshida Gabriel Agustín Hauche [[Meksika]]ning „Tijuana“ ga koʻchib oʻtdi. Transfer summasi 1,9 million yevroni tashkil qildi. 11-yanvar kuni „Puebla“ga qarshi oʻyinda u Meksika Primer ligasida debyut qildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2015/01/11/mexico/primera-division/club-puebla-fc/club-tijuana-xoloitzcuintles-de-caliente/1975549/|sarlavha=Пуэбла VS. Тихуана 2:1|nashriyot=soccerway.com|sana=2015-01-11|til=en|kirish sanasi=2015-04-16|arxivsana=2015-01-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150129142240/http://int.soccerway.com/matches/2015/01/11/mexico/primera-division/club-puebla-fc/club-tijuana-xoloitzcuintles-de-caliente/1975549/}}</ref>. 31-yanvar kuni „Monarcas Morelia“ga qarshi kechgan bahsda Gabriel Tixuana uchun birinchi gollarini urib, „dubl“ni amalga oshirdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2015/01/31/mexico/primera-division/club-tijuana-xoloitzcuintles-de-caliente/club-atletico-monarcas-morelia/1975580/|sarlavha=Тихуана VS. Монаркас Морелия 4:2|nashriyot=soccerway.com|sana=2015-01-31|til=en|kirish sanasi=2015-04-16|arxivsana=2015-02-27|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150227111548/http://int.soccerway.com/matches/2015/01/31/mexico/primera-division/club-tijuana-xoloitzcuintles-de-caliente/club-atletico-monarcas-morelia/1975580/}}</ref>. 2017-yil boshida Gabriel Agustín Hauche „Toluka“ga koʻchib oʻtdi. 8-yanvar kuni „Atlas“ga qarshi oʻyinda u yangi jamoada debyut qildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2017/01/08/mexico/primera-division/deportivo-toluca-futbol-club/club-atlas-de-guadalajara/2382120/|sarlavha=Толука VS. Атлас 4:1|nashriyot=soccerway.com|sana=2017-01-08|til=en|kirish sanasi=2017-04-20|arxivsana=2017-04-21|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170421003641/http://int.soccerway.com/matches/2017/01/08/mexico/primera-division/deportivo-toluca-futbol-club/club-atlas-de-guadalajara/2382120/}}</ref>. Bir hafta oʻtgach „America“ga qarshi bahsda Gabriel „Toluka“ uchun birinchi golini urdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2017/01/15/mexico/primera-division/deportivo-toluca-futbol-club/club-de-futbol-america/2382130/|sarlavha=Толука VS. Америка Мехико 2:1|nashriyot=soccerway.com|sana=2017-01-15|til=en|kirish sanasi=2017-04-20|arxivsana=2017-02-22|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170222110420/http://int.soccerway.com/matches/2017/01/15/mexico/primera-division/deportivo-toluca-futbol-club/club-de-futbol-america/2382130/}}</ref>. 2018-yilning yozida Gabriel Agustín Hauche [[Kolumbiya]]ning „Milonarios“ jamoasiga oʻtdi. 23-iyul kuni „Boyacá Chicó“ga qarshi oʻyinda u Mustang kubogida debyut qildi<ref>{{Veb manbasi|url=https://int.soccerway.com/matches/2018/07/23/colombia/primera-a/club-deportivo-los-millonarios/deportivo-boyaca-chico-futbol-club/2808174/|sarlavha=Мильонариос VS. Бояка Чико 2:2|nashriyot=soccerway.com|sana=2018-07-23|til=en|kirish sanasi=2018-11-06|arxivsana=2018-11-06|arxivurl=https://web.archive.org/web/20181106173229/https://int.soccerway.com/matches/2018/07/23/colombia/primera-a/club-deportivo-los-millonarios/deportivo-boyaca-chico-futbol-club/2808174/}}</ref>. Oʻsha oʻyinda Gabriel „Milonarios“ safidagi ilk golini urdi. == Xalqaro faoliyati == 2009-yil 1-oktyabrda Gabriel Agustín Hauche [[Argentina milliy futbol terma jamoasi|Argentina terma jamoasi safida]] [[Gana milliy futbol terma jamoasi|Ganaga]] qarshi [[Oʻrtoqlik uchrashuvi|o‘rtoqlik]] o‘yinida debyut qildi<ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2009/10/01/world/friendlies/argentina/ghana/874969/|sarlavha=Аргентина VS. Гана 2:0|nashriyot=soccerway.com|sana=2009-10-01|til=en|kirish sanasi=2015-04-16|arxivsana=2016-03-07|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160307074500/http://int.soccerway.com/matches/2009/10/01/world/friendlies/argentina/ghana/874969/}}</ref>. 21-aprel kuni Ekvador terma jamoasiga qarshi kechgan bahsda Gabriel terma [[Argentina milliy futbol terma jamoasi|jamoa]] safidagi ilk golini urdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://int.soccerway.com/matches/2011/04/21/world/friendlies/argentina/ecuador/1104755/|sarlavha=Аргентина VS. Эквадор 2:2|nashriyot=soccerway.com|sana=2011-04-21|til=en|kirish sanasi=2015-04-16|arxivsana=2014-01-09|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140109144954/http://int.soccerway.com/matches/2011/04/21/world/friendlies/argentina/ecuador/1104755/}}</ref>. == Statistika == {| style="background: #f7f8ff; font-size: 90%; border: 1px #aaaaaa solid; border-collapse: collapse; clear:center" border="1" align="center" cellpadding="4" cellspacing="2" ! rowspan="2" width="188px" |Jamoa ! rowspan="2" width="110px" |Mavsum ! colspan="3" width="110px" |Liga ! colspan="3" width="110px" |Milliy kubok ! colspan="3" width="110px" |Xalqaro kubok ! colspan="3" width="110px" |Jami |- style="background:#DDDDDD" !Oʻyinlar !Gol'''lar''' !Uzatmalar !Oʻyinlar !Gol'''lar''' !Uzatmalar !Oʻyinlar !Gol'''lar''' !Uzatmalar !Oʻyinlar !Gol'''lar''' !Uzatmalar |- style="text-align: center;" | rowspan="3" align="center" valign="center" |'''CA Temperley'''{{ARG}} |2004-05 |27 |1 | - | - | - | - | - | - | - |27 |1 |0 |- style="text-align: center;" |2005-06 |27 |8 | - | - | - | - | - | - | - |27 |8 |0 |- align="center" style="background:#DDDDDD; color:#000000" !Jami !54 !9 !0 !- !- !- !- !- !- !54 !9 !'''0''' |- style="text-align: center;" | rowspan="9" align="center" valign="center" | '''Argentinos Juniors''' {{ARG}} |2006-07 |36 |4 |1 | - | - | - | - | - | - |36 |4 |1 |- style="text-align: center;" |2007-08 |34 |10 |8 | - | - | -. | - | - | - |34 |10 |8 |- style="text-align: center;" |2008-09 |35 |7 |7 | - | - | - |8 |2 |1 |43 |9 |8 |- style="text-align: center;" |2009 |19 |10 |4 | - | - | - | - | - | - |19 |10 |4 |- style="text-align: center;" |2019 |10 |2 |0 |9 |3 |1 |4 |0 |0 |23 |5 |1 |- style="text-align: center;" |2019-20 |22 |7 |2 |4 |2 |1 |2 |1 |0 |28 |9 |3 |- style="text-align: center;" |2020 | - | - | - |11 |1 |2 | - | - | - |11 |1 |2 |- style="text-align: center;" |2021 |20 |2 |0 |9 |1 |0 |6 |2 |0 |34 |5 |0 |- align="center" style="background:#DDDDDD; color:#000000" !Jami !176 !42 !22 !33 !7 !4 !20 !2 !1 !228 !53 !27 |- style="text-align: center;" | rowspan="8" valign="center" |'''Racing Club'''{{ARG}} |2010 |18 |3 |1 | - | - | - | - | - | - |18 |3 |1 |- style="text-align: center;" |2010-11 |36 |10 |7 | - | - | - | - | - | - |36 |10 |7 |- style="text-align: center;" |2011-12 |32 |3 |5 |5 |0 |0 | - | - | - |37 |3 |5 |- style="text-align: center;" |2012 |14 |2 |1 | - | - | - |2 |1 |0 |16 |3 |1 |- style="text-align: center;" |2013-14 |34 |4 |2 |1 |0 |0 |1 |0 |0 |36 |4 |2 |- style="text-align: center;" |2014 |10 |5 |3 | - | - | - | - | - | - |10 |5 |3 |- style="text-align: center;" |2022 |10 |1 |2 |12 |3 |4 |2 |0 |0 |24 |4 |6 |- align="center" style="background:#DDDDDD; color:#000000" !Jami !155 !29 !21 !16 !3 !4 !5 !1 !0 !176 !32 !25 |- style="text-align: center;" | rowspan="2" align="center" valign="center" | '''AC ChievoVerona''' {{ITA}} |2013 |1 |0 |0 | - | - | - | - | - | - |1 |0 |0 |- align="center" style="background:#DDDDDD; color:#000000" !Jami !1 !0 !0 !- !- !- !- !- !- !1 !0 !0 |- style="text-align: center;" | rowspan="4" align="center" valign="center" | '''Club Tijuana''' {{MEX}} |2015 |17 |5 |3 | - | - | - | - | - | - |17 |5 |3 |- style="text-align: center;" |2015-16 |30 |3 |4 |6 |2 |2 | - | - | - |36 |5 |6 |- style="text-align: center;" |2016 |19 |4 |5 |1 |0 |0 | - | - | - |20 |4 |5 |- align="center" style="background:#DDDDDD; color:#000000" !Jami !66 !12 !12 !7 !2 !2 !- !- !- !73 !14 !14 |- style="text-align: center;" | rowspan="3" align="center" valign="center" | '''Deportivo Toluca''' {{MEX}} |2017 |20 |4 |2 |3 |0 |0 | - | - | - |23 |4 |2 |- style="text-align: center;" |2017-18 |14 |3 |1 |6 |0 |0 | - | - | - |20 |3 |1 |- align="center" style="background:#DDDDDD; color:#000000" !Jami !34 !7 !3 !7 !0 !0 !- !- !. !41 !7 !3 |- style="text-align: center;" | rowspan="2" align="center" valign="center" | '''Millonarios FC''' {{COL}} |2018 |17 |2 | - |6 |0 | - |4 |1 | - |27 |3 | - |- align="center" style="background:#DDDDDD; color:#000000" !Jami !17 !2 !0 !6 !0 !0 !4 !1 !0 !27 !3 !0 |- style="text-align: center;" | rowspan="2" align="center" valign="center" | '''Aldosivi''' {{ARG}} |2021 |11 |5 |2 | - | - | - | - | - | - |11 |5 |2 |- align="center" style="background:#DDDDDD; color:#000000" !Jami !11 !5 !2 !0 !0 !0 !0 !0 !0 !11 !5 !2 |- align="center" bgcolor="000000" style="color: white;" ! colspan="2" |Umumiy faoliyatida !513 !105 !60 !69 !12 !10 !29 !4 !1 !612 !123 !71 |} == Manbalar == {{Manbalar|3}} {{DEFAULTSORT:Hauche, Gabriel}} [[Turkum:1986-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:27-noyabrda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Argentinalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] tgmfhv9qu53ptrcqaouq9m9sk3xjptb Harsh Varrdhan Kapoor 0 813840 6318456 6089028 2026-10-25T07:41:47Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318456 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Harsh Varrdhan Kapoor | portret = Harshvardhan Kapoor grace ‘Mirzya’ screening.jpg | tavsif = Harsh Varrdhan 2016-yilda | tavallud sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1990|11|09}} | tavallud joyi = [[Mumbay]], [[Maharashtra]], Hindiston | otasi = [[Anil Kapoor]] | fuqaroligi = {{IND}} | kasbi = {{hlist|Aktyor|prodyuser}} | faoliyat_yillari = 2015 - bugungi kun }} '''Harsh Varrdhan Kapoor''' ({{IPAc-en|h|ɑːr|s|h|v|ɑːr|d|h|ɑː|n}}; {{lang-hi|हर्षवर्धन कपूर}}; 1990-yil 9-noyabrda tugʻilgan) — [[Hindiston|hind]] [[Aktyor|aktyori]] va kino [[Prodyuser|prodyuseri]]. U aktyor [[Anil Kapoor|Anil Kapoorning]] eng kichik farzandi va yagona oʻgʻli<ref name="indiatimes.com">{{Yangiliklar manbasi |title=Harshvardhan Kapoor: If I had my way, I would do one film every two years |work=The Times of India |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Harshvardhan-Kapoor-If-I-had-my-way-I-would-do-one-film-every-two-years/articleshow/54169434.cms |url-status=live |access-date=14 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160910194244/http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Harshvardhan-Kapoor-If-I-had-my-way-I-would-do-one-film-every-two-years/articleshow/54169434.cms |archive-date=10 September 2016}}</ref>. Harshning oilasi kino sanoatiga aloqadorligi uni kino olamiga kirishiga va filmlarga mehr qoʻyib aktyor boʻlishiga turtki boʻlgan. == Yoshligi == Harsh 1990-yil 9-noyabrda [[Mumbay|Mumbayda]] aktyor [[Anil Kapoor|Anil Kapoor]] va [[Sunita Kapoor|Sunita Kapoorning]] yagona oʻgʻli<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.indiaglitz.com/harshvardhan-kapoor-talks-about-this--hindi-news-312893|sarlavha=Harshvardhan Kapoor talks about his father’s influence in his career|ish=India Glitz|sana=April 24, 2022|qaralgan sana=2022-10-19|arxivsana=2022-10-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221019084321/https://www.indiaglitz.com/harshvardhan-kapoor-talks-about-this--hindi-news-312893}}</ref>. Uch farzandning eng kichigi, u aktrisa [[Sonam Kapoor|Sonam Kapoor]] va prodyuser [[Rhea Kapoor|Rhea Kapoorning]] ukasi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.bollywoodlife.com/news-gossip/harshvardhan-kapoor-demands-privacy-for-pregnant-sister-sonam-kapoor-entertainment-news-2058268/|sarlavha=Harshvardhan Kapoor demands privacy for pregnant sister Sonam Kapoor|ish=Bollywood Life|kirish sanasi=April 26, 2022|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221022002738/https://www.bollywoodlife.com/news-gossip/harshvardhan-kapoor-demands-privacy-for-pregnant-sister-sonam-kapoor-entertainment-news-2058268/|arxivsana=2022-10-22|qaralgan sana=2022-10-19}}</ref>. Chapman universitetini tamomlagan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=10 September 2016 |title=Physical transformation hardest part of prep: Harshvardhan Kapoor |work=Indian Express |url=http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/physical-transformation-hardest-part-of-prep-harshvardhan-kapoor-3024299/ |url-status=live |access-date=14 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160915132212/http://indianexpress.com/article/entertainment/bollywood/physical-transformation-hardest-part-of-prep-harshvardhan-kapoor-3024299/ |archive-date=15 September 2016}}</ref>. == Faoliyati == Kapoor oʻzining debyut filmida turgʻun bola va jangchining ikki personaj rolini ijro etdi, buning uchun u ot minish boʻyicha mutaxassis boʻlishi kerak edi. Shuning uchun umrida ot minmagan Harsh Dehlida olti oylik qattiq mashgʻulotlardan oʻtdi va keyin Mumbaydagi Mahalaxmi poyga kursida mashq qildi<ref>https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/harshvardhan-kapoor-if-i-had-my-way-i-would-do-one-film-every-two-years/articleshow/54169434.cms</ref>. U bergan intervyusida filmga suratga olish jarayoni boshlanishidan oldin bir yarim yil tayyorlaganini aytdi<ref>https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/harshvardhan-kapoor-if-i-had-my-way-i-would-do-one-film-every-two-years/articleshow/54169434.cms</ref>. Hindistondagi mashgʻulotdan soʻng, u bir necha oy davomida Amerika Qoʻshma Shtatlarida murabbiy bilan barqaror bola sifatida oʻz xarakterining terisiga kirib qoldi. Aktyorning aytishicha, u oʻzining ikkinchi filmi „Bhavesh Joshi“ga ham xuddi shunday mashgʻulot va tayyorgarlikdan taqlid qilmoqchi boʻlgan, biroq vaqt tanqisligi tufayli bunga erisha olmagan<ref>https://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Harshvardhan-Kapoor-If-I-had-my-way-I-would-do-one-film-every-two-years/articleshow/54169434.cms</ref>. Uning qoʻshimcha qilishicha, agar u oʻziga bogʻliq boʻlsa, u har ikki yilda bir marta film suratga olishi kerak, chunki bu unga tayyorgarlik koʻrish uchun zarur vaqtni beradi. Kapoor aktyorlik debyutidan oldin Anurag Kashyapning 2015-yilda suratga olingan „''Bombay Velvet''“ filmida rejissyor yordamchisi sifatida ishlagan<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.pinkvilla.com/entertainment/exclusives/362019/exclusive-i-was-never-dating-sapna-pabbi-says-harshvardhan-kapoor|sarlavha=EXCLUSIVE: I was never dating Sapna Pabbi, says Harshvardhan Kapoor|sana=13 September 2016|nashriyot=pinkvilla|kirish sanasi=14 September 2016|arxivsana=14 September 2016|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160914162521/http://www.pinkvilla.com/entertainment/exclusives/362019/exclusive-i-was-never-dating-sapna-pabbi-says-harshvardhan-kapoor}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Consider Aamir my inspiration, says Harshvardhan Kapoor |work=The Times of India |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Consider-Aamir-my-inspiration-says-Harshvardhan-Kapoor/articleshow/54322076.cms |url-status=live |access-date=14 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20160917075007/http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Consider-Aamir-my-inspiration-says-Harshvardhan-Kapoor/articleshow/54322076.cms |archive-date=17 September 2016}}</ref>. Harsh Varrdhan 2016-yilda [[Rakesh Omprakash Mehra|Rakesh Omprakash]] ''Mehraning Mirzya'' filmida aktrisa [[Saiyami Kher]] bilan ijro etgan. Uning ikkinchi filmi „''Bhavesh Joshi Superqahramon''“ (Bhavesh Joshi Superhero) rejissyori [[Vikramaditya Motwane|Vikramaditya Motvan]] tomonidan 2018-yilda chiqarilgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Harshvardhan Kapoor already shaping up for his next film with Vikramaditya Motwane |work=The Times of India |url=http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Harshvardhan-Kapoor-already-shaping-up-for-his-next-film-with-Vikramaditya-Motwane/articleshow/53338755.cms |url-status=live |access-date=14 September 2016 |archive-url=https://web.archive.org/web/20161020041347/http://timesofindia.indiatimes.com/entertainment/hindi/bollywood/news/Harshvardhan-Kapoor-already-shaping-up-for-his-next-film-with-Vikramaditya-Motwane/articleshow/53338755.cms |archive-date=20 October 2016}}</ref>. 2020-yilda u Vikramaditya Motvan bilan yana [[Netflix]] ''[[AK ga qarshi|AK va AK]]'' filmida ishladi, unda u oʻzining xayoliy versiyasini ijro etdi va ekranni otasi va singlisi bilan boʻlishdi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.spotboye.com/just-binge/binge-news/ak-vs-ak-harshvardhan-kapoor-s-performance-gets-a-thumbs-actor-elated-with-the-response/5fe7484990c45f1dda8ed57d|sarlavha=AK VS AK: Harshvardhan Kapoor's Performance Gets a Thumbs, Actor Elated with the Response}}</ref>. 2021-yilda u [[Netflix]] -ning ''Rey'' shousining epizodlaridan birida paydo boʻldi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.thehindu.com/entertainment/movies/netflixs-ray-the-perks-and-perils-of-stardom/article60673688.ece|sarlavha=Netflix’s ʻRay’: The perks and perils of stardom|ish=The Hindu|kirish sanasi=December 19, 2021}}</ref>. 2022-yilda u Netflix-da 2022-yil 6-mayda chiqarilgan „''[[Thar (film)|Thar]]''“ filmida rol ijro etdi va hamkorlikda prodyuserlik qildi<ref>{{Veb manbasi|sana=2022-05-10|sarlavha=Harsh Vardhan Kapoor says he got no money left in his account|url=https://dailyresearchplot.com/2022/05/10/harsh-vardhan-kapoor-says-he-got-no-money-left/|kirish sanasi=2022-05-10|ish=Daily Research Plot|til=en-US|qaralgan sana=2022-10-19|arxivsana=2022-10-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221019084114/https://dailyresearchplot.com/2022/05/10/harsh-vardhan-kapoor-says-he-got-no-money-left/}}</ref>. Filmda asosiy rollarda [[Anil Kapoor|Anil Kapoor]], [[Fatima Sana Shaikh|Fotima Sana Shayx]] va [[Satish Kaushik]] ham ishtirok etgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.hindustantimes.com/entertainment/bollywood/anil-kapoor-harsh-varrdhan-kapoor-fatima-sana-shaikh-host-thar-screening-anupam-kher-lauds-unique-presentation-101651805146570.html|sarlavha=Anil Kapoor, Harshvardhan Kapoor and Fatima Sana Shaikh host Thar special screening|ish=Hindustan Times|sana=May 6, 2022|kirish sanasi=May 9, 2022|muallif=HT Entertainment Desk}}</ref>. Uni [[Raj Singx Chaudxari]] boshqargan va yozgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.pinkvilla.com/entertainment/news/thar-director-raj-singh-chaudhary-opens-shooting-rugged-rajasthan-desert-1077126|sarlavha=Director Raj Singh Chaudhary opens up on shooting in the rugged Rajasthan desert|ish=Pinkvilla|kirish sanasi=May 11, 2022|sana=April 26, 2022|muallif=IANS|qaralgan sana=2022-10-19|arxivsana=2022-10-19|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221019084116/https://www.pinkvilla.com/entertainment/news/thar-director-raj-singh-chaudhary-opens-shooting-rugged-rajasthan-desert-1077126}}</ref>. Dialoglar [[Anurag Kashyap]] tomonidan yozilgan. == Filmografiyasi == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" ! scope="col" |Yil ! scope="col" | Sarlavha ! scope="col" | Rol ! class="unsortable" scope="col" | Izohlar |- | 2015 ! scope="row" | ''Bombay Velvet'' | {{N/a}} | Direktor yordamchisi |- | 2016 ! scope="row" | ''Mirzyo'' | Munish/Odil | Debyut film |- | 2018 ! scope="row" | ''Bhavesh Joshi super qahramon'' | Siku | |- | 2020 ! scope="row" | ''AK ga qarshi'' | Oʻzi | |- | 2021 ! scope="row" | ''Rey'' | Vikram Arora | [[Netflix]] seriyasi; Epizod: ''diqqat markazida'' |- | 2022 ! scope="row" | ''Thar'' | Siddharth | [[Netflix]] filmi; ham ishlab chiqaruvchi |} == Mukofotlari == {| class="wikitable" !Yil ! Mukofot ! Turkum ! Nomzod qilingan ish ! Natija ! |- | rowspan="4" | 2016 | Ekran mukofotlari | Eng yaxshi erkak debyuti | rowspan="3" style="text-align:center;" | ''Mirzyo''||{{Gʻolib}}<br />[[Jim Sarbh]] | style="text-align:center;" |<ref name="screen">{{Veb manbasi|url=http://www.bollywoodhungama.com/movies/features/type/view/id/9544|sarlavha=Winners of 22nd Annual Star Screen Awards 2015|sana=8 January 2016|nashriyot=Bollywood Hungama|kirish sanasi=8 January 2016}}</ref> |- | Stardust mukofoti | Eng yaxshi aktyorlik debyuti (erkak)||{{Gʻolib}} | style="text-align:center;" |<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Sen |first=Sushmita |date=20 December 2016 |title=Sansui Colors Stardust Awards: Anushka Sharma, Amitabh Bachchan bag Best Actor titles; complete list of winners |work=International Business Times |url=http://www.ibtimes.co.in/sansui-colors-stardust-awards-anushka-sharma-amitabh-bachchan-bag-best-actor-titles-complete-709136 |url-status=live |access-date=10 February 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170801113131/http://www.ibtimes.co.in/sansui-colors-stardust-awards-anushka-sharma-amitabh-bachchan-bag-best-actor-titles-complete-709136 |archive-date=1 August 2017}}</ref> |- | Big Star Entertainment mukofotlari | Eng qiziqarli debyut aktyori||{{Gʻolib}} | style="text-align:center;" |<ref name="big15">{{Veb manbasi|sarlavha=Big Star Entertainment Awards 2015 nominations|url=http://www.pinkvilla.com/entertainment/discussion/345882/big-star-entertainment-awards-2015-nominations|nashriyot=Pinkvilla|sana=3 December 2015|kirish sanasi=5 December 2015|arxivurl=https://web.archive.org/web/20151205005839/http://www.pinkvilla.com/entertainment/discussion/345882/big-star-entertainment-awards-2015-nominations|arxivsana=5 December 2015}}</ref> |- | Filmfare Glamour va Style mukofotlari | colspan="2" | Yilning moda debyuti||{{Gʻolib}} | style="text-align:center;" |<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.filmfare.com/news/winners-of-the-absolut-elyx-glamour-and-style-awards-2016_-16122.html|sarlavha=Winners of the absolut ELYX Glamour and style awards 2016|ish=Filmfare|sana=October 16, 2016}}</ref> |} == Manbalar == {{manbalar|2}} == Havolalar == * {{IMDbda kishi|7561367}} {{DEFAULTSORT:Kapoor, Harsh Varrdhan}} [[Turkum:Screen Awards gʻoliblari]] [[Turkum:Panjob xalqi]] [[Turkum:Hindistonlik erkak aktyorlar]] [[Turkum:Mumbayda yashovchi aktyorlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1990-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Kapoorlar oilasi]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aktyorlar]] 5fj1l8ckzbxrzynhk8kct1zdni4qdm9 Gabriele Capanni 0 814186 6318128 6231190 2026-10-24T14:26:33Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318128 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=avgust 2024}} {{Futbolchi bilgiqutisi|ism=Gabriele Capanni|toʻliqism=|tavallud_sana={{tugʻilgan sanasi va yoshi|2000|12|2|df=yes}}|tavallud_joyi=[[Città di Castello]], [[Italiya]]|tasvir=|boʻyi=1.76 m|pozitsiya=[[hujumchi]]|joriyklub=[[Ternana Calcio|Ternana]]|klubraqami=7|yoshlikyillari1={{0|0000}}—2019|yoshlikklublari1=[[A.C. Milan Youth Sector|AC Milan]]|yillar1=2019—2022|klublar1=[[A.C. Milan|AC Milan]]|isht1=0|gollar1=0|yillar2=2019—2020|klublar2=→ [[Novara Calcio|Novara]] (ijara)|isht2=11|gollar2=1|yillar3=2020|klublar3=→ [[Calcio Catania|Catania]] (ijara)|isht3=8|gollar3=0|yillar4=2020—2021|klublar4=→ [[Cesena F.C.|Cesena]] (ijara)|isht4=15|gollar4=2|yillar5=2021—2022|klublar5=→ [[Ternana Calcio|Ternana]] (ijara)|isht5=1|gollar5=0|yillar6=2022—|klublar6=[[Ternana Calcio|Ternana]]|isht6=1|gollar6=0|pcupdate=2022-yil 19-sentyabr|ntupdate=}} '''Gabriele Capanni''' ({{talaffuz|Gabriele Kapanni}}) (2000-yil 2-dekabrda tugʻilgan) — italiyalik [[futbol]]chi. Hozirgi kunda Gabriele Capanni B seriyaning "Ternana " klubida [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] sifatida oʻynaydi. == Klublardagi oʻyin faoliyati == === AC Milan === Gabriele Capanni „Milan“ yoshlar jamoasi tarbiyalanuvchisi boʻlgan. Gabriele Capanni 2017—2018-yilgi mavsumda „Milan“ yoshlar jamoasining 19 yoshgacha boʻlgan oʻsmirlar jamoasida oʻynay boshlagan<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.tuttocalciatori.net/index.php?mod=cc1&par=30531|sarlavha=Profile by TuttoCalciatori|til=Italian|kirish sanasi=4 March 2020}}</ref>. Gabriele Capanni birinchi marta 2019-yilgi Xalqaro chempionlar kubogida kattalar tarkibiga kiritilgan. === "Novara" va "Cataniaʼ klublariga ijara === 2019-yil 30-avgustda Gabriele Capanni C Seriyaning „Novara“ klubiga ijara asosida qoʻshildi<ref>{{Press-reliz manbasi|publisher=[[Novara Calcio|Novara]]|url=http://www.novaracalcio.com/ufficiale-gabriele-capanni-e-un-giocatore-del-novara/|title=UFFICIALE: GABRIELE CAPANNI È UN GIOCATORE DEL NOVARA|date=30 August 2019|language=Italian|access-date=2022-10-20|archivedate=2020-09-12|archiveurl=https://web.archive.org/web/20200912163519/http://www.novaracalcio.com/ufficiale-gabriele-capanni-e-un-giocatore-del-novara/|archive-date=2020-09-12|archive-url=https://web.archive.org/web/20200912163519/http://www.novaracalcio.com/ufficiale-gabriele-capanni-e-un-giocatore-del-novara/|url-status=dead}}</ref>. Gabriele Capanni oʻzining professional C seriyasida „Novara“ klubi safida 5-oktyabr kuni „Pro Vercelli“ klubi bilan oʻyinda 69-daqiqada Diego Peraltaning oʻrniga zaxiradan maydonga tushdi<ref>{{Veb manbasi|nashriyot=Soccerway|url=https://int.soccerway.com/matches/2019/10/05/italy/serie-c1/novara-calcio/us-pro-vercelli-calcio/3108830/|sarlavha=Novara v Pro Vercelli game report|sana=5 October 2019}}</ref>. Bir hafta oʻtgach, 13-oktyabr kuni Gabriele Capanni oʻzining professional faoliyatidagi birinchi golini „Giana Erminio“ klubiga qarshi oʻyinda 62-daqiqada zaxiradan maydonga tushib kiritdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Giana Erminio vs. Novara - 13 October 2019 - Soccerway|url=https://uk.soccerway.com/matches/2019/10/13/italy/serie-c1/giana-erminio/novara-calcio/3108837/|kirish sanasi=2020-08-12|ish=uk.soccerway.com}}</ref>. Gabriele Capanni ilk bor 20-oktyabr kuni „Carrarese“ klubiga qarshi bahsda maydonga tushdi, 83 daqiqadan soʻng uning oʻrnini Angelo Tartaglia egalladi. Uch kundan soʻng Gabriele Capanni oʻzining birinchi toʻliq oʻyinini oʻtkazdi, safarda „Renate“ klubi bilan 1:1 hisobida durang oʻynadi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Novara vs. Carrarese - 20 October 2019 - Soccerway|url=https://uk.soccerway.com/matches/2019/10/20/italy/serie-c1/novara-calcio/carrarese-calcio/3108850/|kirish sanasi=2020-08-12|ish=uk.soccerway.com}}</ref><ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Renate vs. Novara - 23 October 2019 - Soccerway|url=https://uk.soccerway.com/matches/2019/10/23/italy/serie-c1/ac-renate/novara-calcio/3108863/|kirish sanasi=2020-08-12|ish=uk.soccerway.com}}</ref>. 2020-yil yanvar oyida Gabriele Capannining ijara shartnomasi yakuniga yetdi va u mavsumning birinchi qismini 11 ta oʻyin (shulardan 3 tasida asosiy tarkibda) va 1 ta gol bilan yakunladi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=UFFICIALE: Novara, Capanni torna al Milan. Andrà al Catania - TUTTOmercatoWEB.com|url=https://www.tuttomercatoweb.com/serie-c/ufficiale-novara-capanni-torna-al-milan-andra-al-catania-1343943|kirish sanasi=2020-08-12|ish=www.tuttomercatoweb.com|til=it}}</ref><ref name="uk.soccerway.com">{{Veb manbasi|sarlavha=Italy - G. Capanni - Profile with news, career statistics and history - Soccerway|url=https://uk.soccerway.com/players/gabriele-capanni/557967/|kirish sanasi=2020-08-12|ish=uk.soccerway.com}}</ref>. 2020-yil 31-yanvarda Gabriele Capanni mavsumning ikkinchi qismi uchun C Seriyaning boshqa klubi „Catania“ga ijara asosida oʻtdi<ref>{{Press-reliz manbasi|publisher=[[Calcio Catania|Catania]]|url=https://calciocatania.it/article.php?id=36776&l=|title=Gabriele Capanni dal Milan al Catania, a titolo temporaneo|date=31 January 2020|language=Italian|access-date=2022-10-20|archive-date=2020-08-04|archive-url=https://web.archive.org/web/20200804200909/https://www.calciocatania.it/article.php?id=36776&l=|url-status=dead}}</ref>. Ikki kundan soʻng Gabriele Capanni „Monopoli“ klubiga qarshi oʻyinning 56-daqiqasida Kevin Biondi oʻrniga maydonga tushib klubdagi debyutb oʻyinini oʻtkazdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Catania vs. Monopoli - 2 February 2020 - Soccerway|url=https://uk.soccerway.com/matches/2020/02/02/italy/serie-c1/calcio-catania/ss-monospolis/3109367/|kirish sanasi=2020-08-12|ish=uk.soccerway.com}}</ref>. 26-fevral kuni Gabriele Capanni oʻzining birinchi ttoʻliq oʻyinida maydonga tushdi. Jamoa „Picerno“ klubiga qarshi safarda 1:2 hisobida magʻlub boʻldi, 59-daqiqada Gabriele Capannining oʻrnini Nana Welbeck egalladi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Picerno vs. Catania - 26 February 2020 - Soccerway|url=https://uk.soccerway.com/matches/2020/02/26/italy/serie-c1/picerno/calcio-catania/3109407/|kirish sanasi=2020-08-12|ish=uk.soccerway.com}}</ref>. Gabriele Capanni „Catania“ klubidagi 6 oylik ijara muddatini 8 ta oʻyin bilan yakunladi (ulardan 2 tasini pley-offda va 5 tasi boshlangʻich oʻyinda oʻtkazgan)<ref name="uk.soccerway.com"/>. === "Cesena" klubiga ijara === 2020-yil 5-oktyabrda Gabriele Capanni C Seriyaning „Cesena“ klubiga mavsumiy ijara shartnomasi asosida ijaraga berildi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Tre arrivi in casa bianconera: ecco Gonnelli, Steffè e Capanni|url=https://calciocesena.com/it/news/2020/10/5/tre-arrivi-in-casa-bianconera-ecco-gonnelli-steffe-e-capanni|ish=calciocesena.com|nashriyot=[[Cesena F.C.|Cesena]]|kirish sanasi=5 October 2020|til=it|sana=5 October 2020|qaralgan sana=2022-10-20|arxivsana=2020-10-08|arxivurl=https://web.archive.org/web/20201008164901/https://calciocesena.com/it/news/2020/10/5/tre-arrivi-in-casa-bianconera-ecco-gonnelli-steffe-e-capanni}}</ref>. Olti kundan soʻng, 11-oktyabrda Gabriele Capanni oʻz uyida „FeralpiSalo“ klubiga qarshi oʻyinda (4:2) asosiy tarkibda debyut qildi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Cesena vs. FeralpiSalò - 11 October 2020 - Soccerway|url=https://uk.soccerway.com/matches/2020/10/11/italy/serie-c1/ac-cesena/feralpisalo/3380449/|kirish sanasi=2020-10-20|ish=uk.soccerway.com}}</ref>. 5-dekabr kuni Gabriele Capanni „Cesena“ klubi uchun oʻzining birinchi golini „Legnago Salus“ klubiga qarshi oʻyinning (0:1 hisob) 93-daqiqasida urdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Legnago Salus vs. Cesena - 5 December 2020 - Soccerway|url=https://uk.soccerway.com/matches/2020/12/05/italy/serie-c1/ac-legnago-salus/ac-cesena/3380549/|kirish sanasi=2020-12-20|ish=uk.soccerway.com}}</ref>. Toʻqqiz kundan soʻng, 13-dekabr kuni Gabriele Capanni oʻzining ikkinchi golini safarda „Mantova“ klubiga qarshi oʻyinning 17-daqiqasida (0:4 hisobi) kiritdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Mantova vs. Cesena - 13 December 2020 - Soccerway|url=https://uk.soccerway.com/matches/2020/12/13/italy/serie-c1/ac-mantova/ac-cesena/3380562/|kirish sanasi=2020-12-20|ish=uk.soccerway.com}}</ref>. Gabriele Capanni „Cesena“ klubi uchun ijara muddatini 15 ta oʻyinda, 2 ta gol va 1 ta golli uzatma bilan yakunladi<ref name="uk.soccerway.com"/>. === Ternana === 2021-yilning 27-iyulida Gabriele Capanni B Seriyaning " Ternana " klubiga mavsumiy ijara shartnomasi asosida ijaraga berildi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Dal Milan arriva l’esterno offensivo Gabriele Capanni|url=https://ternanacalcio.com/dal-milan-arriva-lesterno-offensivo-gabriele-capanni/|ish=ternanacalcio.com|nashriyot=[[Ternana Calcio|Ternana]]|kirish sanasi=27 July 2021|til=it|sana=27 July 2021|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210727234153/https://ternanacalcio.com/dal-milan-arriva-lesterno-offensivo-gabriele-capanni/|arxivsana=2021-07-27|qaralgan sana=2022-10-20}}</ref>. Gabriele Capanni mavsumda klub safida bor yoʻgʻi bitta oʻyin oʻtkazdi. 2022-yilning 8-avgustida Gabriele Capanni „Ternana“ klubi bilan ikki yillik shartnoma imzoladi<ref>{{Veb manbasi|nashriyot=Ternana|url=https://ternanacalcio.com/dal-milan-arriva-a-titolo-definitivo-gabriele-capanni/|sarlavha=Dal Milan arriva a titolo definitivo Gabriele Capanni|sana=8 August 2022|kirish sanasi=15 August 2022|til=it}}</ref>. == Faoliyat statistikasi == {| class="wikitable" style="text-align: center;" |+ ! rowspan="2" | Klub ! rowspan="2" | Mavsum ! colspan="3" | Liga ! colspan="2" | Kubok ! colspan="2" | Yevropa ! colspan="2" | Boshqa ! colspan="2" | Jami |- ! Liga ! Ishtirok ! Gollar soni ! Ishtirok ! Gollar soni ! Ishtirok ! Gollar soni ! Ishtirok ! Gollar soni ! Ishtirok ! Gollar soni |- | Novara (ijara) | 2019—2020 | C seriya | 11 | 1 | 0 | 0 | colspan="2" | — | colspan="2" | — | 11 | 1 |- | Catania (ijara) | 2019—2020 | C seriya | 6 | 0 | colspan="2" | — | colspan="2" | — | 2 | 0 | 8 | 0 |- | Cesena (ijara) | 2020—2021 | C seriya | 15 | 2 | 0 | 0 | colspan="2" | — | colspan="2" | — | 15 | 2 |- ! colspan="3" | Umumiy ! 32 ! 3 ! 0 ! 0 ! colspan="2" | — ! 2 ! 0 ! 34 ! 3 |} == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Capanni, Gabriele}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Italiyalik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] 81ioxniwk0lijnvvr4mrajq38e6uzui Herta Müller 0 819739 6318482 6282978 2026-10-25T10:16:22Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318482 wikitext text/x-wiki {{Yozuvchi bilgiqutisi|Ismi=Herta Müller|Tasvir=Herta Müller (2019).jpg|Eni=250px|Tasvir izohi=Herta Müller, 2019-yil|Tavallud sanasi=1953-yil, 17-avgust|Tabaalik=West University of Timișoara|Ijod yillari=1982-yildan hozirgacha|Faoliyat turi=Yozuvchi, shoir|Mukofotlari=Kleist Prize (1994) International Dublin Literary Award (1998) Franz Werfel Human Rights Award (2009) Nobel Prize in Literature (2009)}}  '''Herta Müller''' (1953-yil 17-avgustda tugʻilgan) asli ruminiyalik boʻlgan nemis yozuvchisi, shoiri, esseynavisi, 2009-yil adabiyot boʻyicha Nobel mukofoti laureati. U Ruminiyaning Timiş okrugiga qarashli Nițchidorf shahrida tugʻilgan ({{lang-de|Nitzkydorf}}), ona tili [[nemis tili]]. 1990-yillarning boshidan buyon u xalqaro miqyosda tan olingan [[yozuvchi]] hisoblanadi. Uning asarlari yigirmadan ortiq tilga tarjima qilingan<ref>[http://www.dw-world.de/dw/article/0,,4774078,00.html „Literaturnobelpreis geht an Herta Müller“] by Thomas Grimmer, [[Deutsche Welle]], 8 October 2009. Retrieved on 6 January 2021.</ref>. Müller asosan Ruminiya Sotsialistik Respublikasi sharoitida repressiv [[Nicolae Ceaușescu|Nikolae Chaushesku]] rejimi ostida oʻzi boshdan kechirgan zoʻravonlik, shafqatsizlik va terror yaqqol tasvirlangan asarlari bilan mashhur. Uning koʻpgina asarlari Ruminiyadagi ozchilik nemislar nuqtai nazaridan yoritilgan boʻlib, ularda Banat va [[Transilvaniya]]dagi nemislarning zamonaviy tarixi tasvirlangan. Uning 2009-yilda mashhur boʻlgan ''"The Hunger Angel"'' (''Atemschaukel'') romani SSSR Ruminiyani bosib olganida, nemislarning majburiy mehnatidan foydalanish uchun Ruminiyadagi ozchilik nemislarning [[Gulag|sovet gulaglariga]] [[Deportatsiya|deportatsiya qilinishini]] aks ettiradi. Müller hozirgi kunga qadar yigirmadan ortiq mukofotga sazovor boʻlgan, jumladan Kleist Prize (1994), Aristeion Prize (1995), [[:en:International Dublin Literary Award|International Dublin Literary Award]] (1998) va [[:en:Franz Werfel Human Rights Award|Franz Werfel Human Rights Award]] (2009). 2009-yil 8-oktyabrda Shvetsiya akademiyasi unga adabiyot boʻyicha Nobel mukofoti berilganini eʼlon qildi va uni „sheʼriyat va nasrning ochiqligi bilan mulkdan mahrum boʻlganlar hayotini mohirona aks ettiruvchi“ ayol sifatida taʼrifladi<ref name="nobelweb">{{Veb manbasi|url=http://nobelprize.org/nobel_prizes/literature/laureates/2009/|sarlavha=The Nobel Prize in Literature 2009|qaralgan sana=8-oktabr 2009-yil|nashriyot=Nobelprize.org}}</ref>. == Yoshlik davri == Müller Nițchidorfdagi (nem. Nitzkydorf; vengercha: Niczkyfalva) Banat Swabian [[Katolik cherkovi|katolik]]<ref name="spiegel">{{Veb manbasi|url=http://www.spiegel.de/kultur/gesellschaft/0,1518,658612,00.html|sarlavha=Preisverleihung in Frankfurt: Herta Müller rechnet mit evangelischer Kirche ab|ish=[[Der Spiegel]]|qaralgan sana=2-oktabr 2014-yil}}</ref> fermerlari oilasida tugʻilgan, 1980-yillargacha 1920-yilgacha [[Vengriya]] Qirolligi tarkibida boʻlgan Ruminiya janubi-gʻarbidagi nemis tilida soʻzlashuvchi Banat qishlogʻida yashagan. Uning oilasi Ruminiyadagi nemis ozchiligining bir qismi edi. Uning bobosi boy dehqon va savdogar boʻlgan, ammo mulki kommunistik rejim tomonidan musodara qilingan. Otasi Ikkinchi [[Ikkinchi jahon urushi|Jahon urushi]] paytida Waffen SS aʼzosi boʻlgan va Kommunistik Ruminiyada yuk mashinasi haydovchisi boʻlib ishlagan<ref name="nobelweb"/>. 1945-yil, 1928-yilda tugʻilgan onasi Katarina Gion, 17 yoshida Sovet Ittifoqidagi majburiy mehnat lagerlariga [[Deportatsiya|deportatsiya qilingan]] 100 000 nemis ozchiligi orasida edi. Ayol 1950-yilda ozod qilingan<ref name="nobelweb" /><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.rferl.org/a/Interview_Herta_Mueller_On_Growing_Up_In_Ceausescus_Romania/1848830.html|sarlavha=Herta Mueller – Split Between Two Worlds|ish=RadioFreeEurope/RadioLiberty|qaralgan sana=11-iyun 2017-yil}}</ref><ref>[http://news.bbc.co.uk/2/hi/entertainment/arts_and_culture/8296720.stm Mueller wins Nobel literary prize]. BBC News. 8 October 2009.</ref>. Müllerning ona tili nemis tili; u [[Rumin tili|rumin]] tilini faqat grammatikada oʻrgangan<ref>[http://www.daad.de/alumni/en/4.2.6_15.html Daad.de] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20091226223339/http://www.daad.de/alumni/en/4.2.6_15.html |date=2009-12-26 }}, „wandel durch Austausch“ — change by exchange. Retrieved on 2009-10-26.</ref>. U Nikolaus Lenau oʻrta maktabini tugatgan va Timişoara Gʻarbiy universitetida [[:en:German studies|German studies]] and [[:en:Romanian literature|Romanian literature]] fakulteti talabasi boʻlgan. 1976-yilda Müller muhandislik zavodida tarjimon boʻlib ishlay boshladi, biroq 1979-yilda kommunistik rejimning maxfiy politsiyasi Sekuritate bilan hamkorlik qilishdan bosh tortgani uchun ishdan boʻshatildi. Ishdan boʻshatilganidan soʻng, u dastlab [[Maktabgacha taʼlim bolalar muassasalari|bolalar bogʻchasida]] oʻqituvchilik qilib, nemis tilidan darslar berib tirikchilik qildi. == Ish faoliyati == Müllerning birinchi kitobi „''Niederungen''“ (''Nodirlar'') Ruminiyada nemis tilida 1982-yilda nashr etilgan va Kommunistik Yoshlar Ittifoqi Markaziy Qoʻmitasining mukofotiga sazovor boʻlgan. Kitob nemis-madaniyatiga asoslanuvchi Banat hayotiga nisbatan bir bolaning qarashlari haqida edi<ref name="RFERL">{{Veb manbasi|url=http://www.rferl.org/content/Interview_With_Herta_Mueller/1847036.html|sarlavha=Interview With Herta Mueller|qaralgan sana=8-oktabr 2009-yil|nashriyot=[[Radio Free Europe/Radio Liberty]]}}</ref>. Banat Swabian hamjamiyatining baʼzi aʼzolari Müllerni qishloq hayotini noaniq tasvirlab, „oʻz uyasiga choʻp suqqani“ uchun tanqid qilishdi<ref>Ilka Scheidgen: Fünfuhrgespräche. Zu Gast (u. a.) bei Herta Müller. Kaufmann Verlag, Lahr 2008, S. 64</ref>. Müller [[Nicolae Ceaușescu|Nikolae Chaushesku]] hukumati davridagi senzura tufayli soʻz erkinligini olgʻa suruvchi Ruminiyadagi nemiszabon yozuvchilar guruhi Aktionsgruppe Banat aʼzosi edi va uning asarlari, jumladan '', „Land of Green Plums“'' mavzusi aynan shu masalalarga bagʻishlangan<ref>{{Citation|title=Nightmare or Reality?(Review)|year=2001|last=Nagorski, Andrew|journal=Newsweek International}}</ref><ref>{{Citation|title=The Land of the Green Plums|date=1999-yil iyun|journal=Quadrant|page=83|volume=43|issue=6}}</ref>. Müllerning ishi boʻyicha mas’ul xavfsizlik xodimi Radu Tinu yozuvchi qachondir taʼqibga uchraganini rad etdii<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.adevarul.ro/articole/timisoara-exclusiv-seful-securistilor-care-au-urmarit-o-pe-herta-muller-are-o-psihoza-fabuleaza-mult.html|sarlavha=Adevărul|sana=18 November 2009|qaralgan sana=11-iyun 2017-yil|arxivurl=https://archive.today/20120719233051/http://www.adevarul.ro/articole/timisoara-exclusiv-seful-securistilor-care-au-urmarit-o-pe-herta-muller-are-o-psihoza-fabuleaza-mult.html|arxivsana=19 July 2012}}</ref>. Bu 2009-yil iyul oyida Germaniyaning ''Die Zeit'' haftalik gazetasida Müller ustidan (davom etayotgan) taʼqiblar haqidagi oʻz gaplariga butkul qarshi edi<ref>[http://www.signandsight.com/features/1910.html „SignAndSight.com“], „Die Securitate ist noch im Dienst“ (English translated version: „Securitate in all but name“), ''Die Zeit'', No. 31/2009.</ref>. [[Fayl:Lesung_"Atemschaukel",_Potsdam,_Juli_2010.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/43/Lesung_%22Atemschaukel%22%2C_Potsdam%2C_Juli_2010.jpg/220px-Lesung_%22Atemschaukel%22%2C_Potsdam%2C_Juli_2010.jpg|thumb| „The Hunger Angel“ asarini oʻqish jarayoni, [[Potsdam]], 2010-yil iyul]] 1985-yilda Gʻarbiy Germaniyaga koʻchib oʻtishga ruxsat berilmaganidan soʻng, Müller nihoyat 1987-yilda oʻsha paytdagi eri, yozuvchi [[Richard Wagner]] bilan birga ketishga ruxsat oldi va ular Gʻarbiy Berlinga joylashib, u yerda yashay boshlashdi<ref>[http://www.dw-world.de/dw/article/0,,4775947,00.html Germany hails literature Nobel honor for Herta Mueller | Germany | Deutsche Welle | 8 October 2009]. Dw-world.de (2009-05-26). Retrieved on 2009-10-26.</ref>. Keyingi yillarda u Germaniya va xorijdagi universitetlarda maʼruzalar qilish boʻyicha takliflarni qabul qildi. Müller 1995-yilda Deutsche Akademie für Sprache und Dichtung aʼzoligiga saylangan va undan keyin boshqa faxriy lavozimlarni egallagan. 1997-yilda u Germaniyaning PEN markazi sobiq [[Germaniya Demokratik Respublikasi]] boʻlimiga qoʻshilishiga norozilik bildirish uchun uni tark etdi. 2008-yil iyul oyida Müller Ruminiya Madaniyat Instituti prezidenti Horia-Roman Patapieviciga institut tomonidan Ruminiya-Germaniya yozgi maktabida qatnashgan Securitatening ikki sobiq axborotchisiga berilgan maʼnaviy va moliyaviy yordamga munosabat bildirgan tanqidiy ochiq xat yubordi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.evz.ro/articole/detalii-articol/813306/Scandal-romanesc-cu-Securisti-zvastica-si-sex-la-Berlin-si-New-York/|sarlavha=EVZ.ro – Scandal românesc cu securiști, svastică și sex, la Berlin și New York|qaralgan sana=11-iyun 2017-yil}}</ref>. Tanqidchi Denis Scheck Müllerning [[Berlin|Berlindagi]] uyiga tashrif borganida uning stolida gazetadan kesib olingan alohida harflar bilan toʻla tortma borligini koʻrganini tasvirlab berdi. Matn yozishda uning shu harflardan foydalanganini<ref>Due to Scheck’s many grammar and vocabulary errors in the interview, it can be assumed Scheck didnʼt really mean „from those letters she was recombining her own literary texts“ (3’45") and instead meant she was recombining the letters to write texts.</ref> anglab, u oʻzini „haqiqiy shoir ustaxonasiga kirganini“ his qilganligini aytdi<ref>[[BBC World Service]], ''[[The Strand (radio)|The Strand]]'', Interview with Denis Scheck about Herta Müller, Thursday 8 October 2009</ref>. 1986-yilda Germaniyada „''Der Mensch ist ein großer Fasan auf der Welt“'' nomi bilan birinchi marta nashr etilgan ''Pasport asari'' ''The Times Literary Supplement'' taʼrifiga koʻra, qatagʻon natijasida paydo boʻlgan gʻalati kod ichida joylashgan: uni tushunib boʻlmaydi, chunki dekodlash uchun maxsus hech narsa yoʻq, u samimiy yozilgan, lekin negadir mantiqsizdek tuyiladi. Unda qishloq aholisining baʼzi gʻalati kuzatishlaridan kelib chiqqan xulosalari („Odam dunyoda qirgʻovuldan boshqa narsa emas“), ahamiyatsiz rekvizitlardan keyin nomlanuvchi boblargacha („The Pot Hole“, „The Needle“) hammasi oʻzgaruvchan maʼno strategiyasiga ishora qiladi. . . Har bir bunday notoʻgʻri yoʻnalish miniaturadagi butun kitobga oʻxshaydi, chunki Chaushesku hech qachon tilga olinmagan boʻlsa-da, u hikoyaning markaziy qismida turado va u haqida aslo unutib boʻlmaydi. Natijada paydo boʻlgan har qanday narsa, haqiqatan ham hamma narsa — qahramonlar tomonidan aytilgan yoki muallif tomonidan tasvirlangan boʻladimi — potensial zichlikka ega boʻlishidan qatʼi nazar, bu qisqa roman ongda oʻz hajmidan yoki hikoyasining soddaligidan tashqarida hissiy makonni egallash uchun kengayishini anglatadi<ref>{{Citation|title=The Passport|first1=Tadzio|last=Koelb|date=1-yanvar 2010-yil|journal=[[The Times Literary Supplement]]}}</ref>". == 2009-yil muvaffaqiyati == [[Fayl:Herta_Muller's_nail_trimmers_at_the_Nobel_Museum_(51965).jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/81/Herta_Muller%27s_nail_trimmers_at_the_Nobel_Museum_%2851965%29.jpg/220px-Herta_Muller%27s_nail_trimmers_at_the_Nobel_Museum_%2851965%29.jpg|thumb| Müllerning tirnoq qaychisi, u bu qaychini bosma materiallardan soʻzlarni kesib olish uchun foydalangan, U hozirda Nobel mukofoti muzeyida saqlanadi.]] 2009-yilda Müller faoliyatidagi eng katta xalqaro muvaffaqiyatga erishdi. Uning „''Atemschaukel''“ (ingliz tilida ''"The Hunger Angel"'' nomi bilan nashr etilgan) romani Deutscher Buchpreis (Germaniya kitob mukofoti)ga nomzod boʻlgan va [[:en:Franz Werfel Human Rights Award|Franz Werfel Human Rights Award]] mukofotiga sazovor boʻlgan<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.z-g-v.de/aktuelles/index.php3?id=977|sarlavha="Speech by Erika Steinbach on occasion of the award of the Franz Werfel Human Rights Award".|qaralgan sana=11-iyun 2017-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20110607075533/http://www.z-g-v.de/aktuelles/index.php3?id=977|arxivsana=7 June 2011}}</ref>. Ushbu kitobda Müller bir yigitning [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|Sovet Ittifoqidagi]] gulagga qilgan sayohati hamda Ikkinchi jahon urushidan keyin [[Transilvaniya]]dagi koʻplab nemislarning taqdiri qanday kechgani haqida hikoya qiladi. Bu hikoyani yozishda Müller shoir Oskar Pastiorning xotiralarini yozib olganidagi tajribasidan, shuningdek, oʻz onasi bilan sodir boʻlgan voqealardan ilhomlangan. 2009-yil oktyabr oyida Shvetsiya akademiyasi u „sheʼriyat va nasrning ochiqligi bilan mulkdan mahrum boʻlganlarning hayotiy manzarasini mohirona tasvirlagani“ uchun oʻsha yilgi adabiyot boʻyicha Nobel mukofotini Müllerga berish toʻgʻrisidagi qarorini eʼlon qildi<ref name="nobelweb"/>. Akademiya Müllerning uslubi va nemis tilini ozchilik tili sifatida qoʻllashini [[Franz Kafka]] bilan taqqoslab, Kafkaning Müller ijodiga koʻrsatgan taʼsirini ifodalab berdi. Mukofotni topshirish vaqti kommunizm qulaganining 20 yilligiga toʻgʻri keldi. Müller nashriyoti rahbari Michael Krüger shunday dedi: „Mukofotni Ruminiyada nemis tilida soʻzlashuvchi ozchilik ichida oʻsgan Herta Müllerga berish orqali qoʻmita kommunizm davrida hayotning gʻayriinsoniy jihatlarini unutishga yoʻl qoʻymaydigan muallifni tan oldi<ref>[https://news.yahoo.com/s/ap/20091008/ap_en_ot/eu_nobel_literature „Herta Mueller wins 2009 Nobel literature prize“], Yahoo! News.</ref>. 2012-yilda Müller [[Mo Yan]]ga taqdim etilgan Nobel mukofoti haqida gapirib, Shvetsiya akademiyasi „senzurani ulugʻlaydigan“ muallifni tanlaganini aytgan edi<ref>{{Veb manbasi|ism=Alison|muallif=Flood|url=https://www.theguardian.com/books/2012/nov/26/mo-yan-nobel-herta-muller|sarlavha=Mo Yan's Nobel nod a 'catastrophe', says fellow laureate Herta Müller German writer blasts decision to award this year's Nobel prize for literature to man who 'celebrates censorship'|ish=The Guardian|sana=26-noyabr 2012-yil}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |date=9-dekabr 2012-yil |title=Nobel laureate Mo Yan takes swipe at critics in lecture |work=AFP via Ahram Online |url=http://english.ahram.org.eg/NewsContent/18/108/60132/Books/World/Nobel-laureate-Mo-Yan-takes-swipe-at-critics-in-le.aspx |access-date=9-dekabr 2012-yil |archive-date=2022-10-31 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221031075000/https://english.ahram.org.eg/NewsContent/18/108/60132/Books/World/Nobel-laureate-Mo-Yan-takes-swipe-at-critics-in-le.aspx |url-status=dead }}</ref>. 2020-yil 6-iyulda [[Twitter|Twitter’da]] mavjud boʻlmagan akkaunt Herta Müllerning oʻlimi haqidagi soxta xabarni eʼlon qildi, yozuvchining nashriyotchisi bu xabarni darhol rad etdi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.berliner-zeitung.de/kultur-vergnuegen/totgetwittert-wie-falsche-meldungen-gemacht-werden-li.91664|sarlavha=Totgetwittert? Wie falsche Meldungen gemacht werden|ism=Berliner|muallif=Zeitung|ish=Berliner Zeitung}}</ref>. == Taʼsirlar == Müller unga taʼsir qilgan aniq odamlar yoki kitoblar haqida kam maʼlumot bergan boʻlsa-da, nemis va rumin adabiyoti boʻyicha universitetda oʻqigan davrining ahamiyati va ayniqsa, ikki til oʻrtasida ziddiyat mavjudligini tan oldi. „Ikki til, — deydi yozuvchi, — hatto oʻsimliklarga ham boshqacha qaraydi. Rumin tilida „qor tomchilari“ — „kichik koʻz yoshlari“ maʼnosini beruvchi soʻzlar nemis tilida — „Shneeglöckchen“, yaʼni „kichik qor qoʻngʻirogʻi“ tarzida qoʻllanadi. Yaʼni biz nafaqat turli xil soʻzlar, balki turli olamlar haqida ham gapiramiz.“ (Ammo, bu yerda u bir oʻsimlik nomini [[Lily of the valley|vodiy nilufari]] nomi bilan adashtirib yuboradi, shunda ikkinchi oʻsimlik nomi rumin tilida „kichik koʻz yoshlar“ deb ataladi) U soʻzida davom etadi: „Ruminiyaliklar uchayotgan yulduzni koʻrib, kimdir vafot etdi deyishadi, nemislar esa bunday vaqtda tilak tilashadi“. Yozuvchining asarlarida Ruminiya folklor musiqasining ham oʻziga xos taʼsiri bor: „Men Maria Tanaseni birinchi marta eshitganimda, u menga aql bovar qilmaydigan darajada ajoyib boʻlib tuyuldi, shu paytda men birinchi marta folklor nimani anglatishini his qildim. Ruminiya xalq musiqasi mavjudlik bilan juda mazmunli bogʻlangan“. Müllerning ijodi, shuningdek, uning sobiq eri, yozuvchi va essenavis Richard Wagnerdan olgan koʻplab tajribalari bilan ham shakllangan. Ularning iikkisi ham Ruminiyada Banat Swabian etnik guruhining aʼzolari sifatida ulgʻaygan boʻlib, Timişoara universitetida nemis va rumin adabiyotshunosligi boʻlimiga oʻqishga kirishgan. Oʻqishni tugatgach, ikkovlari ham nemis tili oʻqituvchisi boʻlib ishlagan va [[soʻz erkinligi]] uchun kurashgan Aktionsgruppe Banat adabiy jamiyatiga aʼzo boʻlgan. Müllerning Aktionsgruppe Banat bilan aloqasi, Ruminiya maxfiy politsiyasi tomonidan qilingan tahdid va muammolarga qaramay, u jasorat bilan yozishda davom etdi. Uning kitoblari xayoliy boʻlsa-da, haqiqiy odamlar va tajribalarga asoslangan. Uning 1996-yildagi ''“The Land of Green Plums" („Yashil olxoʻri mamlakati“)'' romani ikki doʻstining oʻlimidan soʻng yozilgan boʻlib, Müller bu ishda maxfiy politsiyaning aloqasi bor deb gumon qilgani sababli asar qahramonlaridan biri Aktionsgruppe Banatning yaqin doʻsti prototipi asosida yaratilgan<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.infloox.com/influence?id=6b8a8351|sarlavha=The Banat Action Group → Herta Mueller|nashriyot=Infloox|qaralgan sana=11-iyun 2017-yil|arxivsana=8-oktabr 2011-yil|arxivurl=https://web.archive.org/web/20111008105355/http://www.infloox.com/influence?id=6b8a8351}}</ref>. == Liu Xiadan maktub == Herta Müller 2015-yildaTinchlik uchun Nobel mukofoti sovrindori boʻlgan xibsdagi Liu Xiaoboning rafiqasi Lyu Sya yozgan sheʼriy asarning birinchi nashri uchun soʻzboshi qismini yozgan<ref>{{Kitob manbasi|last=Liu|first=Xia|date=3-noyabr 2015-yil|title=Empty Chairs: Selected Poems|url=https://archive.org/details/emptychairsselec0000liux|publisher=Graywolf Press|isbn=978-1-55597-725-2}}</ref>. Müller 2014-yilda Liu Xianing bir nechta sheʼrlarini ham tarjima qilib, tomoshabinlar qarshisida oʻqib bergan<ref>{{Veb manbasi|url=https://poetryeastwest.com/2016/04/28/herta-muller-translated-liu-xias-poems/|sarlavha=Herta Müller translated Liu Xia's poems|sana=28-aprel 2016-yil|ish=Poetry East West|qaralgan sana=24-dekabr 2017-yil|arxivsana=2022-10-31|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221031074928/https://poetryeastwest.com/2016/04/28/herta-muller-translated-liu-xias-poems/}}</ref>. 2017-yil 4-dekabr kuni xitoylik dissident Liao Yiwu Liu Xia Herta Müllerga sheʼr koʻrinishida yozgan maktubning suratini Facebook’da eʼlon qildi, u yerda Liu Xia yolgʻizlik uni aqldan ozdirganini aytgan edi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.france24.com/en/20171214-chinese-dissidents-widow-sends-desperate-letter|sarlavha=Chinese dissident's widow sends desperate letter|muallif=<!--Not stated-->|ish=[[France 24]] English|nashriyot=[[Agence France-Presse|AFP]]|qaralgan sana=24-dekabr 2017-yil}}</ref>. == Asarlar == === Nasr === [[Fayl:Herta_Müller.jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f7/Herta_M%C3%BCller.jpg/170px-Herta_M%C3%BCller.jpg|thumb| Müller 2009-yil sentyabr oyida kitoblaridan biriga dastxat qoʻymoqda]] [[Fayl:HMü2_(2).jpg|link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d9/HM%C3%BC2_%282%29.jpg/220px-HM%C3%BC2_%282%29.jpg|thumb| Drückender Tango muqovasi, Buxarest, 1984-yil]] * ''Niederungen'', stories, censored version published in [[Buxarest|Bucharest]], 1982; uncensored version published in Germany, 1984. Translated as ''Nadirs'' by Sieglinde Lug (University of Nebraska Press, 1999)<ref name="google">{{Kitob manbasi|title=Nadirs|year=1999|last=Müller, H.|publisher=U of Nebraska Press|isbn=978-0-8032-3583-0|url=https://archive.org/details/nadirsniederunge00mull}}</ref> * ''Drückender Tango'' („Oppressive Tango“), stories, Bucharest, 1984 * ''Der Mensch ist ein großer Fasan auf der Welt'', Berlin, 1986. Translated as ''The Passport'' by Martin Chalmers (Serpentʼs Tail, 1989) * ''Barfüßiger Februar'' („Barefoot February“), Berlin, 1987 * ''Reisende auf einem Bein'', Berlin, 1989. Translated as ''Traveling on One Leg'' by Valentina Glajar and Andre Lefevere (Hydra Books/Northwestern University Press, 1998) * ''Der Teufel sitzt im Spiegel'' („The Devil is Sitting in the Mirror“), Berlin, 1991 * ''Der Fuchs war damals schon der Jäger'', Reinbek bei Hamburg, 1992. Translated as ''The Fox Was Ever the Hunter'' by Philip Boehm (2016) * ''Eine warme Kartoffel ist ein warmes Bett'' („A Warm Potato Is a Warm Bed“), Hamburg, 1992 * ''Der Wächter nimmt seinen Kamm'' („The Guard Takes His Comb“), Reinbek bei Hamburg, 1993 * ''Angekommen wie nicht da'' („Arrived As If Not There“), Lichtenfels, 1994 * ''Herztier'', Reinbek bei Hamburg, 1994. Translated as ''The Land of Green Plums'' by Michael Hofmann (Metropolitan Books/Henry Holt &amp;amp; Company, 1996) * ''Hunger und Seide'' („Hunger and Silk“), essays, Reinbek bei Hamburg, 1995 * ''In der Falle'' („In a Trap“), Göttingen 1996 * ''Heute wär ich mir lieber nicht begegnet'', Reinbek bei Hamburg, 1997. Translated as ''The Appointment'' by Michael Hulse and Philip Boehm (Metropolitan Books/Picador, 2001) * ''Der fremde Blick oder Das Leben ist ein Furz in der Laterne'' („Chet elga xos qarash yoki hayot tarzidagi noxushliklar“), [[Gyottingen]], [[1999]] * ''Heimat ist das, was gesprochen wird'' („Home Is What Is Spoken There“), Blieskastel, 2001 * ''A Good Person Is Worth as Much as a Piece of Bread'', (''Yaxshi odam bir boʻlak nonga arziydi''), Kent Klichning „Chaushesku bolalari“ kitobiga soʻzboshi, Jurnal, 2001-yil va Umbrage Editions, 2001-yil. * ''Der König verneigt sich und tötet'' („Podshoh ta’zim qiladi va oʻldiradi“), [[esse]]lar, Myunxen, [[2003]]. * ''Atemschaukel'', [[Myunxen]], [[2009-yil]]. [[Ingliz tili]]ga [[Philip Boehm]] tomonidan ''The Hunger Angel'' nomi ostida tarjima qilingan (Metropolitan Books, 2012). * ''Immer derselbe Schnee und immer derselbe Onkel'', 2011<ref>{{Veb manbasi|url=http://us.macmillan.com/thehungerangel/HertaM%C3%BCller|arxivurl=https://web.archive.org/web/20111112163819/http://us.macmillan.com/thehungerangel/HertaM%C3%BCller|arxivsana=12 November 2011|sarlavha=''The Hunger Angel''|qaralgan sana=11-iyun 2017-yil}}</ref> === Qoʻshiqlar matni / sheʼriy topilmalar === * ''Im Haarknoten wohnt eine Dame'' („A Lady Lives in the Hair Knot“), Rowohlt, Reinbek bei Hamburg, 2000 * ''Die blassen Herren mit den Mokkatassen'' („The Pale Gentlemen with their Espresso Cups“), Carl Hanser Verlag, Munich, 2005 * ''Este sau nu este Ion'' („Is He or Isnʼt He Ion“), collage-poetry written and published in Romanian, [[Yassi (shahar)|Iași]], Polirom, 2005 * ''Vater telefoniert mit den Fliegen'' („Father is calling the Flies“), Carl Hanser Verlag, Munich, 2012 * ''Father’s on the Phone with the Flies: A Selection'' , Seagull Books, Munich, 2018 (73 collage poems with reproductions of originals) == Muharrir == * Theodor Kramer: ''Die Wahrheit ist, man hat mir nichts getan'' („The Truth Is No One Did Anything to Me“), Vienna 1999 * ''Die Handtasche'' („The Purse“), Künzelsau 2001 * ''Wenn die Katze ein Pferd wäre, könnte man durch die Bäume reiten'' („If the Cat Were a Horse, You Could Ride Through the Trees“), Künzelsau 2001 == Filmografiyasi == * 1993: ''Vulpe — vânător'' (''Der Fuchs war damals schon der Jäger''), directed by Stere Gulea, starring Oana Pellea, Dorel Vișan, George Alexandru etc. == Mukofot va unvonlar == * 1981 Adam Müller-Guttenbrunn Prize of the [[Timishoare|Timișoara]] Literature Circle<ref name="GmbH 2009">{{Veb manbasi|sana=9-oktabr 2009-yil|sarlavha=Eine Erinnerung: Als Herta Müller den Müller-Guttenbrunn-Preis erhielt|url=https://www.faz.net/aktuell/wissen/nobelpreise-2009/eine-erinnerung-als-herta-mueller-den-mueller-guttenbrunn-preis-erhielt-1873530.html|kirish sanasi=30-iyun 2021-yil|ish=FAZ.NET|til=olmoncha|qaralgan sana=2022-10-31|arxivsana=2022-10-31|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221031080436/https://www.faz.net/aktuell/wissen/nobelpreise-2009/eine-erinnerung-als-herta-mueller-den-mueller-guttenbrunn-preis-erhielt-1873530.html}}</ref> * 1984 Aspekte-Literaturpreis * 1985 Rauris Literature Prize * 1985 Encouragement Prize of the Literature Award of [[Bremen]] * 1987 Ricarda-Huch Prize of [[Darmstadt]] * 1989 Marieluise-Fleißer-Preis of [[Ingolstadt]] * 1989 German Language Prize, together with Gerhardt Csejka, Helmuth Frauendorfer, Klaus Hensel, Johann Lippet, Werner Söllner, William Totok, Richard Wagner * 1990 Roswitha Medal of Knowledge of [[Bad Gandersheim]] * 1991 Kranichsteiner Literature Prize * 1993 Critical Prize for Literature * 1994 Kleist Prize * 1995 Aristeion Prize * 1995/96 Stadtschreiber von Bergen * 1997 Literature Prize of [[Grats|Graz]] * 1998 Ida-Dehmel Literature Prize and the International Dublin Literary Award for ''The Land of Green Plums'' * 2001 Cicero Speaker Prize * 2002 Carl-Zuckmayer-Medaille of Rhineland-Palatinate * 2003 Joseph-Breitbach-Preis (together with Christoph Meckel and Harald Weinrich) * 2004 Literature Prize of Konrad-Adenauer-Stiftung * 2005 Berlin Literature Prize * 2006 Würth Prize for European Literature und Walter-Hasenclever Literature Prize * 2009 Nobel Prize in Literature * 2009 Franz Werfel Human Rights Award, in particular for her novel ''The Hunger Angel'' * 2010 Hoffmann von Fallersleben Prize * 2013 Best Translated Book Award, shortlist, ''The Hunger Angel''<ref>{{Veb manbasi|muallif=Post|ism=Chad W.|sana=10-aprel 2013-yil|sarlavha=2013 Best Translated Book Award: The Fiction Finalists|url=http://www.rochester.edu/College/translation/threepercent/index.php?id=6822|kirish sanasi=11-aprel 2013-yil|ish=Three Percent}}</ref> * 2014 Hannelore Greve Literature Prize<ref name="Frenzel 2014">{{Veb manbasi|muallif=Frenzel|ism=Marc|sana=10-sentabr 2014-yil|sarlavha=Hannelore Greve Literaturpreis 2014 geht an Herta Müller|url=https://www.kultur-port.de/index.php/kunst-kultur-news/10116-hannelore-greve-literaturpreis-2014-geht-an-herta-mueller.html|kirish sanasi=18-sentabr 2021-yil|ish=kulturport.de|til=olmoncha|qaralgan sana=2022-10-31|arxivsana=2021-09-18|arxivurl=https://web.archive.org/web/20210918224640/https://www.kultur-port.de/index.php/kunst-kultur-news/10116-hannelore-greve-literaturpreis-2014-geht-an-herta-mueller.html}}</ref> * 2021 Pour le Mérite for Sciences and Arts<ref name="ORDEN POUR LE MÉRITE">{{Veb manbasi|sarlavha=HERTA MÜLLER|url=http://www.orden-pourlemerite.de/mitglieder/herta-m%C3%BCller|kirish sanasi=30-iyun 2021-yil|ish=ORDEN POUR LE MÉRITE|til=olmoncha|qaralgan sana=2022-10-31|arxivsana=2022-10-31|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221031074942/https://www.orden-pourlemerite.de/mitglieder/herta-m%c3%bcller}}</ref> * 2022: Prize for Understanding and Tolerance, Jewish Museum Berlin<ref name="nmz">{{Veb manbasi|sarlavha=Preis für Verständigung und Toleranz an Barrie Kosky und Herta Müller – neue musikzeitung|ish=[[nmz]]|url=https://www.nmz.de/kiz/nachrichten/preis-fuer-verstaendigung-und-toleranz-an-barrie-kosky-und-herta-mueller|til=de|kirish sanasi=12-oktabr 2022-yil}}</ref> == Yana qarang == * List of female Nobel laureates * [[Adabiyot boʻyicha Nobel mukofoti|List of Nobel laureates in Literature]] == Havolalar == {{Manbalar}} == Qoʻshimcha oʻqish == * Bettina Brandt and Valentina Glajar (Eds.), ''Herta Müller.'' ''Politics and aesthetics''. University of Nebraska Press, Lincoln 2013. {{ISBN|978-0-8032-4510-5}}[[ISBN (identifier)|ISBN]]&nbsp;[[Special:BookSources/978-0-8032-4510-5|978-0-8032-4510-5]]. [https://web.archive.org/web/20140427211018/http://www.nebraskapress.unl.edu/Supplements/excerpts/Fall%2013/9780803245105_excerpt.pdf pdf (excerpt)] * Nina Brodbeck, ''Schreckensbilder'', Marburg 2000. * Thomas Daum (ed.), ''Herta Müller'', Frankfurt am Main 2003. * Norbert Otto Eke (ed.), ''Die erfundene Wahrnehmung'', Paderborn 1991. * Valentina Glajar, „The Discourse of Discontent: Politics and Dictatorship in Hert Müller’s ''Herztier''.“ ''The German Legacy in East Central Europe. As Recorded in Recent German Language Literature'' Ed. Valentina Glajar. Camden House, Rochester NY 2004. 115-160. * Valentina Glajar, „Banat-Swabian, Romanian, and German: Conflicting Identities in Herta Muller’s ''Herztier''.“ ''Monatshefte'' 89.4 (Winter 1997): 521-540. * Maria S. Grewe, „Imagining the East: Some Thoughts on Contemporary Minority Literature in Germany and Exoticist Discourse in Literary Criticism.“ ''Germany and the Imagined East''. Ed. Lee Roberts. Cambridge, 2005. * Maria S. Grewe, ''Estranging Poetic: On the Poetic of the Foreign in Select Works by Herta Müller and Yoko Tawada'', [[New York]]: Columbia UP, 2009. * Brigid Haines, '"The Unforgettable Forgotten": The Traces of Trauma in Herta Müller’s ''Reisende auf einem Bein'', ''German Life and Letters'', 55.3 (2002), 266-281. * Brigid Haines and Margaret Littler, ''Contemporary German Womenʼs Writing: Changing the Subject'', Oxford: [[Oxford University Press]], 2004. * Brigid Haines (ed.), ''Herta Müller''. Cardiff 1998. * Martin A. Hainz, „Den eigenen Augen blind vertrauen? Über Rumänien.“ ''Der Hammer — Die Zeitung der Alten Schmiede 2 (Nov. 2004): 5-6.'' * Herta Haupt-Cucuiu: ''Eine Poesie der Sinne'' [A Poetry of the Senses], Paderborn, 1996. * Ralph Köhnen (ed.), ''Der Druck der Erfahrung treibt die Sprache in die Dichtung: Bildlickeit in Texten Herta Müllers'', Frankfurt am Main: Peter Lang, 1997. ** {{jurnal manbasi|last=Bauer|first1=Karin|title=Review [of Köhnen 1997]|url=https://archive.org/details/sim_german-quarterly_fall-1999_72_4/page/421|journal=[[The German Quarterly]]|year=1999|volume=72|issue=4|pages=421–422|doi=10.2307/408496|jstor=408496|ref=none}} * Lyn Marven, ''Body and Narrative in Contemporary Literatures in German: Herta Müller, Libuse Moníková, Kerstin Hensel''. Oxford: Oxford University Press, 2005. * Grazziella Predoiu, ''Faszination und Provokation bei Herta Müller'', Frankfurt am Main, 2000. * Diana Schuster, ''Die Banater Autorengruppe: Selbstdarstellung und Rezeption in Rumänien und Deutschland''. Konstanz: Hartung-Gorre-Verlag, 2004. * Carmen Wagner, ''Sprache und Identität''. Oldenburg, 2002. {{Adabiyot boʻyicha Nobel mukofoti sovrindorlari}} {{DEFAULTSORT:Müller, Herta}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1953-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Ayollar Nobel mukofoti laureatlari]] [[Turkum:Germaniyalik Nobel mukofoti sovrindorlari]] cfz81kkb5axpixrgt3asxvh6e5xx3g4 Davlatlar boshqaruv shakllari roʻyxati 0 822348 6318086 5871342 2026-10-24T12:33:01Z User 2111 319876 /* */ 6318086 wikitext text/x-wiki {{manba}} '''Boshqaruv shakli''' – bu [[davlat]] mazmunining tashqi korinishi, [[davlat hokimiyati]] yuqori organlarining huquqiy holati bilan belgilanadi. Boshqaruv shakli xarakteri [[Davlat boshligʻi|davlat boshligʻi]]ning huquqiy holati va vaziyatidan kelib chiqadi va [[monarxiya]] yoki [[respublika]] boshqaruv shakllari, davlat boshligining qaysi yol bilan saylanishi yoki tayinlanishi va hokimiyat qaysi yoʻl bilan amalga oshirilishi bilan farqlanadi. *'''[[Respublika|Respublikalar]]''' — 149 ta *'''[[Monarxiya|Monarxiyalar]]''' — 44 ta ==Boshqaruv shakllari== ===[[Respublika]]=== '''Respublika''' ([[lotincha]]: respublica, res — ish va publicus — ijtimoiy, umumxalq) — davlat boshqaruvi shakli, unda barcha davlat hokimiyati organlari saylab qoʻyiladi yoki umummilliy vakolatli muassasalar ([[parlament]]lar) tomonidan shakllantiriladi, [[Fuqarolik|fuqaro]]lar esa shaxsiy va siyosiy huquqlarga ega boʻladilar. **'''[[Prezidentlik respublika|Prezidentlik respublikasi]]''' — [[parlamentarizm]] bilan bir qatorda davlat boshligʻi va hukumat boshligʻining vakolatlari bir vaqtning oʻzida [[prezident]] qoʻlida birlashtirilgan davlat. [[Hukumat]] toʻgʻridan-toʻgʻri prezident tomonidan tuziladi va tarqatiladi, parlament esa hukumatga sezilarli taʼsir koʻrsata olmaydi. **'''Parlamentar respublika''' — [[jamiyat]] hayotini tashkil etishda oliy rol parlamentga tegishli boʻlgan davlat. Parlament hukumatni tuzadi va uni istalgan vaqtda tarqatib yuborish huquqiga ega. Bunday davlatda prezident muhim vakolatlarga ega emas. **'''Aralash respublika''' — bunda prezidentlik respublikasi bilan parlamentar respublika xususiyatlari qoʻshilib ketadi. Yaʼni prezident umumxalq saylovlarida saylanib, yuridik va real keng vakolatlarga ega boʻladi. Biroq hukumat parlament tomonidan tashkil etiladi va u nafaqat prezident oldida, balki parlament oldida ham siyosiy javobgar boʻladi. Bunda prezident hukumatga umumiy rahbarlik qiladi, lekin uni bosh vazir boshqaradi. Prezident maʼlum holatlar yuz berganda parlamentni tarqatib yuborish huquqiga ega. **'''[[Teokratiya|Teokratik Respublika]]''' ([[Islomiy davlatlar|Islom Respublikasi]]) — musulmon ruhoniylari tomonidan boshqariladigan respublikaning alohida shakli boʻlib, anʼanaviy islom xalifaligining asosiy belgilari va zamonaviy respublika tuzumi xususiyatlarini oʻzida mujassam etgan respublika. ===[[Monarxiya]]=== '''Monarxiya''' ([[yunoncha]]: monarchia — yakka hokimlik) — davlat boshligʻi tegishli unvonga ega boʻlgan monarx ([[podshoh]], [[imperator]], [[sulton]], [[amir]], [[firʼavn]] va boshqalar) boʻlgan boshqaruv shakli. [[Monarx]] cheklanmagan vakolat muddatiga ega, uning huquqlari esa qonun, [[konstitutsiya]] yoki [[parlament]] bilan cheklanishi mumkin. Qoidaga koʻra, monarxiyada davlat boshligʻi lavozimi meros boʻlib qoladi. **'''[[Mutlaq monarxiya]]''' — monarx cheksiz hokimiyatga egalik qiladigan monarxiya koʻrinishi. Mutlaq monarxiyada hukumat yoki boshqa hokimiyat organlari faqat davlat boshligʻi boʻlgan monarx oldida javobgardir, odatda parlament boʻlmaydi, boʻlgan taqdirda u maslahat kengashi vazifasini bajaradi, xolos. **'''[[Konstitutsiyaviy monarxiya]]''' — monarx hokimiyati konstitutsiya bilan cheklangan monarxiya. Konstitutsiyaviy monarxiyada [[qonun chiqaruvchi hokimiyat]] organi vazifasini parlament bajaradi, bajaruvchi organ esa hukumat boʻladi. Konstitutsiyaviy monarxiya ikki xil koʻrinishda boʻladi: dualistik va parlamentar monarxiya. **'''[[Dualistik monarxiya]]''' — ([[Lotin tili|lotincha]]: Dualis) — monarx hokimiyati konstitutsiya bilan cheklanuvchi monarxiya, lekin shunga qaramasdan monarx oʻzining hokimiyat uchun keng vakolatlarini saqlab qoladi. **'''[[Parlamentarizm|Parlamentar monarxiya]]''' — monarx vakolatlari oʻta cheklangan, hukumat va hukumat organlari monarx oldida emas, parlament oldida javob beradi. **'''[[Teokratiya|Teokratik monarxiya]]''' — bu monarxiya boʻlib, unda siyosiy hokimiyat cherkov boshligʻi yoki diniy rahbarga tegishli boʻladi. **'''[[Amirlik]]''' ([[arab]]. إمارة‎, аmarat) — [[Islomiy davlatlar|islomiy davlat]]ning [[amir]] boshchiligidagi boshqaruv shakli. Islom olamidagi tarixiy va zamonaviy davlatlar, ularning ajralib turadigan xususiyatlari hududining kichikligi, bu [[xalq]] va shariat oʻrtasida yagona boshqaruv anʼanalariga murojaat qilishdir. Amirlikning zaruriy sharti islom qonunlari - [[shariat]]ni amalga oshirishdir. Vaqt oʻtishi bilan amirlik haqiqatda qirollikka oʻxshash davlatga aylandi. ==Respublikalar roʻyxati== ===Prezidentlik respublikalar=== **{{bayroq|Angola}} **{{bayroq|Belarus}} **{{bayroq|Benin}} **{{bayroq|Boliviya}} **{{bayroq|Botsvana}} **{{bayroq|Burkina Faso}}<ref name="Harbiy">Harbiy diktatura (de-fakto).</ref> **{{bayroq|Venesuela}} **{{bayroq|Gabon}} **{{bayroq|Gaiti}} **{{GMB}} **{{bayroq|Gana}} **{{GTM}} **{{bayroq|Gvineya}}<ref name="Harbiy">Harbiy diktatura (de-fakto).</ref> **{{GNB}} **{{HND}} **{{DOM}} **{{DJI}} **{{bayroq|Zambiya}} **{{bayroq|Zimbabve}} **{{bayroq|Indoneziya}} **{{bayroq|Kamerun}} **{{bayroq|Keniya}} **{{bayroq|Kipr}} **{{bayroq|Kiribati}} **{{bayroq|Kongo Respublikasi}} **{{bayroq|Koreya Respublikasi}} **{{CRI}} **{{CIV}} **{{LBR}} **{{MRT}} **{{bayroq|Madagaskar}} **{{bayroq|Malavi}} **{{MDV}} **{{CAF}} **{{MHL}} **{{MOZ}} **{{bayroq|Myanma}}<ref name="Harbiy">Harbiy diktatura (de-fakto).</ref> **{{bayroq|Namibiya}} **{{bayroq|Niger}} **{{NIC}} **{{bayroq|Ozarbayjon}} **{{bayroq|Palau}} **{{bayroq|Panama}} **{{bayroq|Paragvay}} **{{bayroq|Peru}} **{{bayroq|Ruanda}} **{{SLV}} **{{STP}} **{{SYC}} **{{bayroq|Somaliya}}<ref name="Inqiroz">Inqirozga uchragan hokimiyat (de-fakto).</ref> **{{bayroq|Sudan}}<ref name="Harbiy">Harbiy diktatura (de-fakto).</ref> **{{SLE}} **{{bayroq|Tojikiston}} **{{bayroq|Tanzaniya}} **{{bayroq|Togo}} **{{bayroq|Tunis}} **{{bayroq|Turkmaniston}} **{{bayroq|Turkiya}} **{{bayroq|Uganda}} **{{bayroq|Urugvay}} **{{bayroq|Filippin}} **{{bayroq|Chad}}<ref name="Vaqtinchalik">Vaqtinchalik harbiy kengash tomonidan boshqariladigan prezidentlik respublikasi.</ref> **{{bayroq|Chili}} **{{bayroq|Ekvador}} **{{GNQ}} **{{ERI}} **{{bayroq|Yaman}} **{{UZB}} **{{KAZ}} **{{KGZ}} ===Prezidentlik-Parlamentar respublikalar=== **{{bayroq|Burundi}} **{{bayroq|Jazoir}} **{{Kongo Demokratik Respublikasi bayrogʻi}} [[Kongo Demokratik Respublikasi]] **{{bayroq|Litva}} **{{bayroq|Polsha}} **{{bayroq|Portugaliya}} **{{bayroq|Ruminiya}} **{{bayroq|Senegal}} **{{bayroq|Suriya}} **{{bayroq|Fransiya}} ===Federativ-Prezidentlik respublikalari=== **{{AQSh}} **{{bayroq|Argentina}} **{{bayroq|Braziliya}} **{{bayroq|Janubiy Sudan}} **{{COM}} **{{bayroq|Meksika}} **{{FSM}} **{{bayroq|Nigeriya}} ===Demokratik-Prezidentlik respublikasi=== **{{bayroq|Kolumbiya}} ===Parlamentar-Prezidentlik respublikasi=== **{{bayroq|Ukraina}} ===Parlamentar respublikalar=== **{{bayroq|Albaniya}} **{{bayroq|Armaniston}} **{{bayroq|Bangladesh}} **{{bayroq|Barbados}} **{{bayroq|Bolgariya}} **{{BIH}} **{{bayroq|Vanuatu}} **{{bayroq|Vengriya}} **{{bayroq|Gretsiya}} **{{bayroq|Gruziya}} **{{DMA}} **{{bayroq|Janubiy Afrika Respublikasi}} **{{bayroq|Isroil}} **{{bayroq|Irlandiya}} **{{bayroq|Islandiya}} **{{bayroq|Italiya}} **{{bayroq|Kabo Verde}} **{{bayroq|Latviya}} **{{bayroq|Livan}} **{{bayroq|Liviya}}<ref name="Beqaror">Beqaror vaziyat (de-fakto).</ref> **{{bayroq|Mavrikiy}} **{{bayroq|Malta}} **{{bayroq|Moldova}} **{{bayroq|Mongoliya}} **{{bayroq|Nauru}} **{{bayroq|San Marino}} **{{bayroq|Serbiya}} **{{bayroq|Singapur}} **{{bayroq|Slovakiya}} **{{bayroq|Sloveniya}} **{{TTO}} **{{bayroq|Fiji}} **{{bayroq|Finlandiya}} **{{bayroq|Xorvatiya}} **{{bayroq|Chernogoriya}} **{{bayroq|Chexiya}} **{{bayroq|Shimoliy Makedoniya}} **{{bayroq|Estoniya}} ===Federativ-Parlamentar respublikalar=== **{{bayroq|Avstriya}} **{{bayroq|Germaniya}} **{{bayroq|Iroq}} **{{bayroq|Nepal}} **{{bayroq|Hindiston}} ===Bitta partiyaviy Parlamentar respublikalar=== **{{PRK}} **{{bayroq|Laos}} **{{bayroq|Xitoy}} **{{bayroq|Vyetnam}}<ref name="Bittapartiya">Bittapartiyaviy Sotsialistik Parlamentar respublika.</ref> ===Konfederativ-Parlamentar respublika=== **{{bayroq|Shveysariya}} ===Federativ-Demokratik Parlamentar respublika=== **{{bayroq|Efiopiya}} ===Aralash respublikalar=== **{{GUY}} **{{bayroq|Misr}} **{{bayroq|Mali}} **{{bayroq|Rossiya}} **{{bayroq|Surinam}} **{{bayroq|Shri Lanka}} **{{bayroq|Sharqiy Timor}} ===Federativ-Aralash respublika=== **{{bayroq|Pokiston}} ===Bittapartiyaviy Aralash respublika=== **{{bayroq|Kuba}} ===Teokratik respublika=== **{{bayroq|Eron}} ==Monarxiyalar roʻyxati== ===Mutloq Monarxiyalar=== ** **{{bayroq|Ummon}} **{{bayroq|Qatar}} ===Konstitutsion Monarxiyalar=== **{{bayroq|Avstraliya}} **{{BHS}} **{{bayroq|Beliz}} **{{bayroq|Belgiya}} **{{bayroq|Butan}} **{{bayroq|Grenada}} **{{bayroq|Daniya}} **{{bayroq|Ispaniya}} **{{bayroq|Kanada}} **{{bayroq|Lesoto}} **{{bayroq|Lixtenshteyn}} **{{bayroq|Lyuksemburg}} **{{bayroq|Monako}} **{{bayroq|Niderlandiya}} **{{bayroq|Norvegiya}} **{{bayroq|Papua Yangi Gvineya}} **{{VCT}} **{{KNA}} **{{LCA}} **{{SLB}} **{{bayroq|Tailand}} **{{bayroq|Tuvalu}} **{{bayroq|Shvetsiya}} **{{bayroq|Yamayka}} **{{bayroq|Yaponiya}} **{{bayroq|Yangi Zelandiya}} **{{bayroq|Quvayt}} **{{bayroq|Malayziya}}<ref name="Federativ">Federativ Konstitutsion Saylanadigan monarxiya.</ref> ===Dualistik Monarxiyalar=== **{{bayroq|Bahrayn}} **{{bayroq|Iordaniya}} **{{bayroq|Marokash}} **{{bayroq|Tonga}} **{{bayroq|Esvatini}} ===Parlamentar Monarxiyalar=== **{{bayroq|Andorra}} **{{GBR}} **{{bayroq|Samoa}} **{{bayroq|Kambodja}}<ref name="Bittapartiyaviy">Bittapartiyaviy parlamentar monarxiya.</ref> ===Mutloq Teokratik Monarxiya=== **{{bayroq|Bruney}} **{{VAT}} **{{SAU}} ===Amirlik=== **{{AFG}} == Manbalar == *[[Monarxiya]] *[[Respublika]] ==Izohlar== orav24bwl04982qk4izj9lw8l5otje8 6318087 6318086 2026-10-24T12:33:58Z User 2111 319876 /* */ 6318087 wikitext text/x-wiki {{manba}} '''Boshqaruv shakli''' – bu [[davlat]] mazmunining tashqi korinishi, [[davlat hokimiyati]] yuqori organlarining huquqiy holati bilan belgilanadi. Boshqaruv shakli xarakteri [[Davlat boshligʻi|davlat boshligʻi]]ning huquqiy holati va vaziyatidan kelib chiqadi va [[monarxiya]] yoki [[respublika]] boshqaruv shakllari, davlat boshligining qaysi yol bilan saylanishi yoki tayinlanishi va hokimiyat qaysi yoʻl bilan amalga oshirilishi bilan farqlanadi. *'''[[Respublika|Respublikalar]]''' — 148 ta *'''[[Monarxiya|Monarxiyalar]]''' — 44 ta ==Boshqaruv shakllari== ===[[Respublika]]=== '''Respublika''' ([[lotincha]]: respublica, res — ish va publicus — ijtimoiy, umumxalq) — davlat boshqaruvi shakli, unda barcha davlat hokimiyati organlari saylab qoʻyiladi yoki umummilliy vakolatli muassasalar ([[parlament]]lar) tomonidan shakllantiriladi, [[Fuqarolik|fuqaro]]lar esa shaxsiy va siyosiy huquqlarga ega boʻladilar. **'''[[Prezidentlik respublika|Prezidentlik respublikasi]]''' — [[parlamentarizm]] bilan bir qatorda davlat boshligʻi va hukumat boshligʻining vakolatlari bir vaqtning oʻzida [[prezident]] qoʻlida birlashtirilgan davlat. [[Hukumat]] toʻgʻridan-toʻgʻri prezident tomonidan tuziladi va tarqatiladi, parlament esa hukumatga sezilarli taʼsir koʻrsata olmaydi. **'''Parlamentar respublika''' — [[jamiyat]] hayotini tashkil etishda oliy rol parlamentga tegishli boʻlgan davlat. Parlament hukumatni tuzadi va uni istalgan vaqtda tarqatib yuborish huquqiga ega. Bunday davlatda prezident muhim vakolatlarga ega emas. **'''Aralash respublika''' — bunda prezidentlik respublikasi bilan parlamentar respublika xususiyatlari qoʻshilib ketadi. Yaʼni prezident umumxalq saylovlarida saylanib, yuridik va real keng vakolatlarga ega boʻladi. Biroq hukumat parlament tomonidan tashkil etiladi va u nafaqat prezident oldida, balki parlament oldida ham siyosiy javobgar boʻladi. Bunda prezident hukumatga umumiy rahbarlik qiladi, lekin uni bosh vazir boshqaradi. Prezident maʼlum holatlar yuz berganda parlamentni tarqatib yuborish huquqiga ega. **'''[[Teokratiya|Teokratik Respublika]]''' ([[Islomiy davlatlar|Islom Respublikasi]]) — musulmon ruhoniylari tomonidan boshqariladigan respublikaning alohida shakli boʻlib, anʼanaviy islom xalifaligining asosiy belgilari va zamonaviy respublika tuzumi xususiyatlarini oʻzida mujassam etgan respublika. ===[[Monarxiya]]=== '''Monarxiya''' ([[yunoncha]]: monarchia — yakka hokimlik) — davlat boshligʻi tegishli unvonga ega boʻlgan monarx ([[podshoh]], [[imperator]], [[sulton]], [[amir]], [[firʼavn]] va boshqalar) boʻlgan boshqaruv shakli. [[Monarx]] cheklanmagan vakolat muddatiga ega, uning huquqlari esa qonun, [[konstitutsiya]] yoki [[parlament]] bilan cheklanishi mumkin. Qoidaga koʻra, monarxiyada davlat boshligʻi lavozimi meros boʻlib qoladi. **'''[[Mutlaq monarxiya]]''' — monarx cheksiz hokimiyatga egalik qiladigan monarxiya koʻrinishi. Mutlaq monarxiyada hukumat yoki boshqa hokimiyat organlari faqat davlat boshligʻi boʻlgan monarx oldida javobgardir, odatda parlament boʻlmaydi, boʻlgan taqdirda u maslahat kengashi vazifasini bajaradi, xolos. **'''[[Konstitutsiyaviy monarxiya]]''' — monarx hokimiyati konstitutsiya bilan cheklangan monarxiya. Konstitutsiyaviy monarxiyada [[qonun chiqaruvchi hokimiyat]] organi vazifasini parlament bajaradi, bajaruvchi organ esa hukumat boʻladi. Konstitutsiyaviy monarxiya ikki xil koʻrinishda boʻladi: dualistik va parlamentar monarxiya. **'''[[Dualistik monarxiya]]''' — ([[Lotin tili|lotincha]]: Dualis) — monarx hokimiyati konstitutsiya bilan cheklanuvchi monarxiya, lekin shunga qaramasdan monarx oʻzining hokimiyat uchun keng vakolatlarini saqlab qoladi. **'''[[Parlamentarizm|Parlamentar monarxiya]]''' — monarx vakolatlari oʻta cheklangan, hukumat va hukumat organlari monarx oldida emas, parlament oldida javob beradi. **'''[[Teokratiya|Teokratik monarxiya]]''' — bu monarxiya boʻlib, unda siyosiy hokimiyat cherkov boshligʻi yoki diniy rahbarga tegishli boʻladi. **'''[[Amirlik]]''' ([[arab]]. إمارة‎, аmarat) — [[Islomiy davlatlar|islomiy davlat]]ning [[amir]] boshchiligidagi boshqaruv shakli. Islom olamidagi tarixiy va zamonaviy davlatlar, ularning ajralib turadigan xususiyatlari hududining kichikligi, bu [[xalq]] va shariat oʻrtasida yagona boshqaruv anʼanalariga murojaat qilishdir. Amirlikning zaruriy sharti islom qonunlari - [[shariat]]ni amalga oshirishdir. Vaqt oʻtishi bilan amirlik haqiqatda qirollikka oʻxshash davlatga aylandi. ==Respublikalar roʻyxati== ===Prezidentlik respublikalar=== **{{bayroq|Angola}} **{{bayroq|Belarus}} **{{bayroq|Benin}} **{{bayroq|Boliviya}} **{{bayroq|Botsvana}} **{{bayroq|Burkina Faso}}<ref name="Harbiy">Harbiy diktatura (de-fakto).</ref> **{{bayroq|Venesuela}} **{{bayroq|Gabon}} **{{bayroq|Gaiti}} **{{GMB}} **{{bayroq|Gana}} **{{GTM}} **{{bayroq|Gvineya}}<ref name="Harbiy">Harbiy diktatura (de-fakto).</ref> **{{GNB}} **{{HND}} **{{DOM}} **{{DJI}} **{{bayroq|Zambiya}} **{{bayroq|Zimbabve}} **{{bayroq|Indoneziya}} **{{bayroq|Kamerun}} **{{bayroq|Keniya}} **{{bayroq|Kipr}} **{{bayroq|Kiribati}} **{{bayroq|Kongo Respublikasi}} **{{bayroq|Koreya Respublikasi}} **{{CRI}} **{{CIV}} **{{LBR}} **{{MRT}} **{{bayroq|Madagaskar}} **{{bayroq|Malavi}} **{{MDV}} **{{CAF}} **{{MHL}} **{{MOZ}} **{{bayroq|Myanma}}<ref name="Harbiy">Harbiy diktatura (de-fakto).</ref> **{{bayroq|Namibiya}} **{{bayroq|Niger}} **{{NIC}} **{{bayroq|Ozarbayjon}} **{{bayroq|Palau}} **{{bayroq|Panama}} **{{bayroq|Paragvay}} **{{bayroq|Peru}} **{{bayroq|Ruanda}} **{{SLV}} **{{STP}} **{{SYC}} **{{bayroq|Somaliya}}<ref name="Inqiroz">Inqirozga uchragan hokimiyat (de-fakto).</ref> **{{bayroq|Sudan}}<ref name="Harbiy">Harbiy diktatura (de-fakto).</ref> **{{SLE}} **{{bayroq|Tojikiston}} **{{bayroq|Tanzaniya}} **{{bayroq|Togo}} **{{bayroq|Tunis}} **{{bayroq|Turkmaniston}} **{{bayroq|Turkiya}} **{{bayroq|Uganda}} **{{bayroq|Urugvay}} **{{bayroq|Filippin}} **{{bayroq|Chad}}<ref name="Vaqtinchalik">Vaqtinchalik harbiy kengash tomonidan boshqariladigan prezidentlik respublikasi.</ref> **{{bayroq|Chili}} **{{bayroq|Ekvador}} **{{GNQ}} **{{ERI}} **{{bayroq|Yaman}} **{{UZB}} **{{KAZ}} **{{KGZ}} ===Prezidentlik-Parlamentar respublikalar=== **{{bayroq|Burundi}} **{{bayroq|Jazoir}} **{{Kongo Demokratik Respublikasi bayrogʻi}} [[Kongo Demokratik Respublikasi]] **{{bayroq|Litva}} **{{bayroq|Polsha}} **{{bayroq|Portugaliya}} **{{bayroq|Ruminiya}} **{{bayroq|Senegal}} **{{bayroq|Suriya}} **{{bayroq|Fransiya}} ===Federativ-Prezidentlik respublikalari=== **{{AQSh}} **{{bayroq|Argentina}} **{{bayroq|Braziliya}} **{{bayroq|Janubiy Sudan}} **{{COM}} **{{bayroq|Meksika}} **{{FSM}} **{{bayroq|Nigeriya}} ===Demokratik-Prezidentlik respublikasi=== **{{bayroq|Kolumbiya}} ===Parlamentar-Prezidentlik respublikasi=== **{{bayroq|Ukraina}} ===Parlamentar respublikalar=== **{{bayroq|Albaniya}} **{{bayroq|Armaniston}} **{{bayroq|Bangladesh}} **{{bayroq|Barbados}} **{{bayroq|Bolgariya}} **{{BIH}} **{{bayroq|Vanuatu}} **{{bayroq|Vengriya}} **{{bayroq|Gretsiya}} **{{bayroq|Gruziya}} **{{DMA}} **{{bayroq|Janubiy Afrika Respublikasi}} **{{bayroq|Isroil}} **{{bayroq|Irlandiya}} **{{bayroq|Islandiya}} **{{bayroq|Italiya}} **{{bayroq|Kabo Verde}} **{{bayroq|Latviya}} **{{bayroq|Livan}} **{{bayroq|Liviya}}<ref name="Beqaror">Beqaror vaziyat (de-fakto).</ref> **{{bayroq|Mavrikiy}} **{{bayroq|Malta}} **{{bayroq|Moldova}} **{{bayroq|Mongoliya}} **{{bayroq|Nauru}} **{{bayroq|San Marino}} **{{bayroq|Serbiya}} **{{bayroq|Singapur}} **{{bayroq|Slovakiya}} **{{bayroq|Sloveniya}} **{{TTO}} **{{bayroq|Fiji}} **{{bayroq|Finlandiya}} **{{bayroq|Xorvatiya}} **{{bayroq|Chernogoriya}} **{{bayroq|Chexiya}} **{{bayroq|Shimoliy Makedoniya}} **{{bayroq|Estoniya}} ===Federativ-Parlamentar respublikalar=== **{{bayroq|Avstriya}} **{{bayroq|Germaniya}} **{{bayroq|Iroq}} **{{bayroq|Nepal}} **{{bayroq|Hindiston}} ===Bitta partiyaviy Parlamentar respublikalar=== **{{PRK}} **{{bayroq|Laos}} **{{bayroq|Xitoy}} **{{bayroq|Vyetnam}}<ref name="Bittapartiya">Bittapartiyaviy Sotsialistik Parlamentar respublika.</ref> ===Konfederativ-Parlamentar respublika=== **{{bayroq|Shveysariya}} ===Federativ-Demokratik Parlamentar respublika=== **{{bayroq|Efiopiya}} ===Aralash respublikalar=== **{{GUY}} **{{bayroq|Misr}} **{{bayroq|Mali}} **{{bayroq|Rossiya}} **{{bayroq|Surinam}} **{{bayroq|Shri Lanka}} **{{bayroq|Sharqiy Timor}} ===Federativ-Aralash respublika=== **{{bayroq|Pokiston}} ===Bittapartiyaviy Aralash respublika=== **{{bayroq|Kuba}} ===Teokratik respublika=== **{{bayroq|Eron}} ==Monarxiyalar roʻyxati== ===Mutloq Monarxiyalar=== ** **{{bayroq|Ummon}} **{{bayroq|Qatar}} ===Konstitutsion Monarxiyalar=== **{{bayroq|Avstraliya}} **{{BHS}} **{{bayroq|Beliz}} **{{bayroq|Belgiya}} **{{bayroq|Butan}} **{{bayroq|Grenada}} **{{bayroq|Daniya}} **{{bayroq|Ispaniya}} **{{bayroq|Kanada}} **{{bayroq|Lesoto}} **{{bayroq|Lixtenshteyn}} **{{bayroq|Lyuksemburg}} **{{bayroq|Monako}} **{{bayroq|Niderlandiya}} **{{bayroq|Norvegiya}} **{{bayroq|Papua Yangi Gvineya}} **{{VCT}} **{{KNA}} **{{LCA}} **{{SLB}} **{{bayroq|Tailand}} **{{bayroq|Tuvalu}} **{{bayroq|Shvetsiya}} **{{bayroq|Yamayka}} **{{bayroq|Yaponiya}} **{{bayroq|Yangi Zelandiya}} **{{bayroq|Quvayt}} **{{bayroq|Malayziya}}<ref name="Federativ">Federativ Konstitutsion Saylanadigan monarxiya.</ref> ===Dualistik Monarxiyalar=== **{{bayroq|Bahrayn}} **{{bayroq|Iordaniya}} **{{bayroq|Marokash}} **{{bayroq|Tonga}} **{{bayroq|Esvatini}} ===Parlamentar Monarxiyalar=== **{{bayroq|Andorra}} **{{GBR}} **{{bayroq|Samoa}} **{{bayroq|Kambodja}}<ref name="Bittapartiyaviy">Bittapartiyaviy parlamentar monarxiya.</ref> ===Mutloq Teokratik Monarxiya=== **{{bayroq|Bruney}} **{{VAT}} **{{SAU}} ===Amirlik=== **{{AFG}} == Manbalar == *[[Monarxiya]] *[[Respublika]] ==Izohlar== n3kcc28fmzveqctqjnz70xzbo5aonuu Fenakistiskop 0 824620 6318282 5432178 2026-10-24T23:04:07Z Mikhail Ryazanov 8120 /* Plato tadqiqoti */ JPEG → PNG 6318282 wikitext text/x-wiki {{AT}} [[Fayl:Phenakistoscope_3g07690u.jpg|thumb| Edvard Muybrij tomonidan fenakistoskop (1893)]] [[Fayl:Phenakistoscope_3g07690b.gif|thumb| Fenakistoskopdagi rasm]] [[Fayl:Phenakistoscope_3g07692d.gif|thumb]] [[Fayl:Animated_phenakistiscope_disc_-_Running_rats_Fantascope_by_Thomas_Mann_Baynes_1833.gif|thumb| Fantaskopdagi rasm]] '''Fenakistiskopʹ''' ({{lang-el|φεναξ}} - „aldamchi“ va {{lang-el2|σκοπέω}} - „qarash“) — harakatlanuvchi chizmalarni namoyish qilish uchun laboratoriya qurilmasi, uning dizayni qatʼiylik fenomeniga - insonning koʻrish inertsiyasiga asoslangan. Fenakistiskopning ixtirochisi Jozef Plato{{Sfn|Всеобщая история кино|1958}}dir. Plato bilan deyarli bir vaqtda Simon fon Stampfer fenakistiskopga juda oʻxshash apparatni ixtiro qildi va uni [[stroboskop]] deb atadi{{Sfn|Основы кинотехники|1965}}. == Dizayn == {{начало цитаты}} Аппарат состоит из картонного диска с прорезанными в нём отверстиями. На одной стороне диска нарисованы фигуры. Когда диск вращают вокруг оси перед зеркалом, то фигуры, рассматриваемые в зеркале через отверстия диска, представляются не вертящимися вместе с диском, а, наоборот, кажутся совершенно самостоятельными и делают движения, им присущие.{{конец цитаты|источник=[[Плато, Жозеф Антуан Фердинанд|Жозеф Плато]], август 1833 года}} <blockquote class="ts-Начало_цитаты-quote"> Аппарат состоит из картонного диска с прорезанными в нём отверстиями. На одной стороне диска нарисованы фигуры. Когда диск вращают вокруг оси перед зеркалом, то фигуры, рассматриваемые в зеркале через отверстия диска, представляются не вертящимися вместе с диском, а, наоборот, кажутся совершенно самостоятельными и делают движения, им присущие.<div class="ts-Конец_цитаты-source">— <cite>Жозеф Плато, август 1833 года</cite></div></blockquote> == Yaratilish tarixi == === Plato tadqiqoti === 1828-yilda Jozef Plato Roget tajribalarini davom ettirdi ({{lang-en|Peter Mark Roget}}), anortoskopni yaratdi{{Sfn|Всеобщая история кино|1958}}. Jorj Sadul Plato tadqiqotining ushbu sohasini " '''anamorfoz''' " deb ataydi va tadqiqotning ushbu sohasiga taumatropning aniq taʼsiriga ishora qiladi{{Sfn|Всеобщая история кино|1958}}. 1832-yil oxirida Platon teshiklari boʻlgan aylanadigan disk orqali chizmalarni koʻrish boʻyicha tajribalarini davom ettirib, '''fenakistiskopni''' yaratadi.{{начало цитаты}} Принцип, на котором основан этот оптический обман, очень прост. Если несколько предметов, постоянно меняющих форму и положение, будут последовательно возникать перед глазами через очень короткие промежутки времени и на маленьком расстоянии друг от друга, то изображения, которые они вызывают на сетчатке, сольются, не смешиваясь, и человеку покажется, что он видел предмет, постоянно меняющий форму и положение.{{конец цитаты|источник=[[Плато, Жозеф Антуан Фердинанд|Жозеф Плато]], август 1833 года<ref name="fake" />}} <blockquote class="ts-Начало_цитаты-quote"> Принцип, на котором основан этот оптический обман, очень прост. Если несколько предметов, постоянно меняющих форму и положение, будут последовательно возникать перед глазами через очень короткие промежутки времени и на маленьком расстоянии друг от друга, то изображения, которые они вызывают на сетчатке, сольются, не смешиваясь, и человеку покажется, что он видел предмет, постоянно меняющий форму и положение.<div class="ts-Конец_цитаты-source">— <cite>Жозеф Плато, август 1833 года<ref name="fake" /></cite></div></blockquote>Fenakistiskopning ishlash tamoyillari haqidagi sharhlarida Platon juda aniq ifodalagan ''"... zamonaviy kinoning ishlash printsipi, toʻgʻrirogʻi, filmlarni suratga olish yoki proyeksiya qilishda asos boʻlgan qonun'' . 1833-yil 20-yanvarda Bryussel observatoriyasi direktori Adolf Ketelega yozgan maktubida Plato oʻz ixtirosi haqida yozadi{{Sfn|Всеобщая история кино|1958}}. [[Fayl:Phenakistiscope.png|left|thumb| Fenakistiskop platosi]] Biroq, 1832-yil noyabr oyida Platon oʻz ixtirosini [[London|Londondagi]] [[Michael Faraday|Maykl Faradayga]] yubordi va u yerda bir nechta doʻstlariga namoyish etildi. Rassom Madou, Ketelening qaynisi, fenakistiskop uchun bir qator rasmlarni yaratishda ishtirok etgan. 1833-yildan boshlab Londonda fenakistiskoplar sanoat miqyosida ishlab chiqarila boshlandi. Tez orada ularning ishlab chiqarilishi [[Parij|Parijda]] yoʻlga qoʻyildi. Aflotun fenakistiskopning xatolarini tuzatib, Londonga koʻrsatmalar bilan chizmalarni yubordi. Natijada „fantasmoskop“ yoki " '''fantaskop''' " '''yaratildi'''. Biroq, fenakistiskop savdogarlar orasida koʻproq mashhur edi. Fenakistiskopning shakli va dizayni vaqt oʻtishi bilan yaxshilandi. 1834-yilda ingliz matematigi Uilyam Xorner ({{lang-en|William George Horner}} zootropni yaratdi, bu fenakistiskopning eng muhim oʻzgarishi. Platonning fenakistiskopi asosida paydo boʻlgan koʻplab yangi modellar tez va qisqacha turli nomlar ostida modaga kirdi. Ushbu modellarning dizayni juda murakkab edi va shuning uchun ular baʼzan juda qimmat edi. Xususan, ularning koʻpchiligi Fransiya, Avstriya, shuningdek, Germaniya va AQShda ishlab chiqarilgan. [[1845|1845-yilda]] artilleriya zobiti Baron fon Uchatius oʻzining birinchi tajribalarini oʻtkazdi. Ushbu tajribalar natijasida [[1853-yil]]da baron birinchi boʻlib fenakistiskop tasvirlarini ekranga chiqarishga muvaffaq boʻldi. Uning bir qator rasmlari aylana boʻylab yogʻoch diskga oʻrnatilgan koʻzoynaklarga chizilgan. Bu disk kaltsiy chiroq yonib turgan sehrli chiroqning linzalari orqasida aylangan. Loyihalash fenakistiskop ham [[1853-yil]]da Vena akademiyasining yilnomalarida tasvirlangan. Loyihalashtirilgan fenakistiskopni ommaviy ishlab chiqarishni tashkil etgan optikolog Prokosh sotuvga qoʻydi. Fransiyadagi optik shifokor Dubosque, Uchatius bilan bir vaqtda, xuddi shunday apparatni ishlab chiqdi va uni Sanʼat va hunarmandchilik konservatoriyasiga taqdim etdi ({{lang-fr|[[Conservatoire national des arts et métiers]]}}, CNAM). Koʻpgina ingliz optiklari xuddi shu yoʻnalishda ishladilar. === Stampfer tadqiqoti === Plato bilan deyarli bir vaqtning oʻzida Vena politexnika institutining geometriya professori Saymon von Stampfer fenakistiskopga juda oʻxshash asbobni ixtiro qildi; u oʻz apparatini " [[Stroboskop|strobe chiroq]] " deb atadi. Bu ikki tadqiqotchi bir-birining ishini bilmagan va bu dizaynni yaratishga har biri oʻziga xos tarzda kelgan{{Sfn|Всеобщая история кино|1958}}. === Chempionat === Stampfer 1833-yil fevralda birinchi stroboskopni yaratdi, 1832-yil noyabrda esa Faradayga Plato chizmalariga koʻra yaratilgan fenakistiskop allaqachon namoyish etilgan. Bundan tashqari, Stampfer harakat mexanikasini parchalash va tiklash tamoyillarini Platon kabi aniqlik bilan bayon etmagan. Shunisi eʼtiborga loyiqki, [[Ernst Mach]], Stampferning vatandoshi, 1872-yilda Plato hokimiyatiga murojaat qiladi. Mak, undan keyin Etien-Jules Marais, Stampferga hurmat koʻrsatdi va bu kuzatish usulini „stroboskopiya“ yoki „stroboskopik usul“ deb atadi. == Yana qarang == * sehrli chiroq * taumatrop * [[stroboskop]] * Zootrop * [[kinograf]] * [[Praksinoskop]] == Manbalar == {{Manbalar}} == Adabiyotlar == * {{Книга|автор=[[Голдовский, Евсей Михайлович|Е. М. Голдовский]]|заглавие=Основы кинотехники|ответственный=Л. О. Эйсымонт|место=М.,|издательство=«Искусство»|год=1965|страниц=636|ref=Основы кинотехники}} * {{Книга|автор=[[Садуль, Жорж|Жорж Садуль]]|заглавие=Всеобщая история кино|ответственный=В. А. Рязанова|место=М.,|издательство=«Искусство»|год=1958|том=1|страниц=611|ref=Всеобщая история кино}} [[Turkum:Kino va video texnologiyalari]] [[Turkum:Pages with unreviewed translations]] [[Turkum:Kinematografiya tarixi]] mk0uj6l80tmolg2j5xifw2mfbi5dxio Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasi 0 830530 6318264 5312887 2026-10-24T20:19:56Z CommonsDelinker 204 "Oriental_Witches,_volleyball_at_the_1964_Summer_Olympics.jpg" yoʻqotildi, uni VikiOmbordan [[c:User:Captain-tucker|Captain-tucker]] [[:c:COM:L|Copyright violation]]: Screenshot of https://isoh.org/wp-content/uploads/2015/03/07-volleyball-team.jpg, credit 6318264 wikitext text/x-wiki '''Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasi''' (Hinotori Nippon) yoki '''''Butun Yaponiya ayollar voleybol terma jamoasi''''' Yaponiya sharafini xalqaro oʻyinlarda himoya qiladigan jamoadir. Hozirda Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasi [[Xalqaro voleybol federasiyasi|FIVB]] reytingida 10-oʻrinni egallaydi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=FIVB Senior World Ranking - Women|url=https://www.fivb.com/en/volleyball/rankings/seniorworldrankingwomen|qaralgan sana=14-dekabr 2018-yil|ish=The FIVB|nashriyot=FIVB}}</ref>. Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasining yangi bosh murabbiy Masayoshi Manabedir. Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasining eng katta muvaffaqiyatlaridan biri 1964-yilda [[Tokio|Tokioda]] boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiada oʻyinlarida juda koʻp jamoalarni magʻlub etgan Sovet Ittifoqi ayollar milliy voleybol terma jamoasini magʻlub etishib, oltin medalni qoʻlga kiritishgani boʻlgan edi. Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasi 8-maydan 16-maygacha [[Tokio|Yaponiyaning Tokio shahrida]] boʻlib oʻtgan ayollar oʻrtasidagi Olimpiada oʻyinlarining voleybol sport turi boʻyicha saralash bosqichida gʻalaba qozonib, [[2004-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari|2004-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlariga]] yoʻllanma oldi. [[Afina (shahar)|Gretsiyaning Afina shahrida]] boʻlib oʻtgan musobaqada Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasi umumiy reytingda beshinchi oʻrinni egalladi. Nihoyat, deyarli oʻttiz yillik Olimpiadadagi medal qurgʻoqchiligidan soʻng, Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasi [[2012-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari|2012-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida]] Janubiy Koreya ayollar milliy voleybol terma jamoasini magʻlub etib, bronza medalini qoʻlga kiritdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=LONDON 2012 VOLLEYBALL, VOLLEYBALL WOMEN|url=http://www.olympic.org/olympic-results/london-2012/volleyball/volleyball-w|nashriyot=olympic.org|qaralgan sana=2-iyul 2015-yil|sana=2012-yil avgust}}</ref>. == Tarixi == === 2012-yilgi London Olimpiadasi === Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasi 2012-yilgi FIVB ayollar oʻrtasidagi Jahon Olimpiada saralash turnirida Osiyoning eng yaxshi jamoasi sifatida [[2012-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari|2012-yilgi yozgi Olimpiada oʻyinlariga]] yoʻllanma oldi. 2012-yilgi Olimpiadada Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasi Rossiya Federatsiyasi, Italiya, Dominikan Respublikasi, mezbon Buyuk Britaniya va Jazoir ayollar milliy voleybol terma jamoalari bilan A guruhidan joy olgan edi. Yakunda Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasi guruhda uchinchi oʻrinni egalladi. Chorak finalda Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasi osiyolik azaliy raqibi Xitoy ayollar milliy voleybol terma jamoasi bilan toʻqnash keldi. Xitoy ayoolar milliy voleybol terma jamoasini 3:2 hisobida magʻlub etgan ushbu hayajonli oʻyinda Saori Kimura va Yukiko Ebata 33 ochkodan jamgʻargan edi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Brazil, Japan reach semifinals|url=http://espn.go.com/olympics/summer/2012/volleyball/story/_/id/8243321/2012-london-olympics-brazil-japan-advance-women-volleyball-semifinals|nashriyot=ESPN.com|qaralgan sana=2-iyul 2015-yil|sana=8-avgust 2012-yil}}</ref>. FIVB oʻyinlariga kelsak, bu Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasining Xitoy termasi ustidan 11 yil ichida birinchi gʻalabasi boʻldi. 2012-yilning 9-avgustida yarim finalda yaponiyaliklar amaldagi chempion Braziliya ayollar milliy voleybol terma jamoasiga qarshi oʻynadi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Japan humbled by Brazil in women’s volleyball semifinals, to play S. Korea for bronze|url=http://www.japantimes.co.jp/sports/2012/08/10/olympics-volleyball/japan-humbled-by-brazil-in-womens-volleyball-semifinals-to-play-s-korea-for-bronze/#.VZTmjvmqqkp|nashriyot=The Japan Times|qaralgan sana=2-iyul 2015-yil|sana=10-avgust 2012-yil}}</ref>. 2012-yil 11-avgust kuni bronza medali uchun oʻyinda Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasi Janubiy Koreya ayollar voleybol terma jamoasini 3:0 hisobida magʻlub etdi. Bu yaponiyaliklar uchun 1984-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlaridan keyin birinchi Olimpiadaning voleybol medali edi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Japan beats South Korea for historic volleyball bronze|url=http://www.japantimes.co.jp/sports/2012/08/12/olympics-volleyball/japan-beats-south-korea-for-historic-volleyball-bronze/#.VZTmUPmqqkp|nashriyot=The Japan Times|qaralgan sana=2-iyul 2015-yil|sana=12-avgust 2012-yil}}</ref>. 2012-yil 13-avgustda Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasi Amerika Qoʻshma Shtatlari ayollar milliy voleybol terma jamoasi va Braziliya ayollar milliy voleybol terma jamoasidan keyin dunyo reytingida 3-oʻrinni egalladi. === 2020-yilgi Tokio Olimpiadasi === Yaponiya [[2020-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari|2020-yilgi yozgi Olimpiada oʻyinlariga]] mezbon davlat boʻlgan. Tokiodagi olimpiada oʻyinlarida Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasining guruhdagi boshqa jamoalari Keniya ayollar milliy voleybol terma jamoasi, Serbiya, Braziliya, Koreya va Dominikan Respublikasi milliy ayollar terma jamoalari edi<ref name="f451">{{Veb manbasi|sana=26-iyun 2021-yil|sarlavha=Kenya Unveil Roster For The Tokyo Olympics|url=https://www.fivb.com/en/about/news/kenya-unveil-roster-for-the-tokyo-olympics?id=94511|qaralgan sana=8-iyul 2021-yil|ish=fivb.com}}</ref>. Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasining ochilish oʻyini 2021-yil 25-iyul kuni Tokioda Keniya ayollar milliy voleybol terma jamoasiga qarshi boʻlib oʻtdi<ref>{{Veb manbasi|sana=26-iyun 2021-yil|sarlavha=Kenya Unveil Roster For The Tokyo Olympics|url=https://www.fivb.com/en/about/news/kenya-unveil-roster-for-the-tokyo-olympics?id=94511|qaralgan sana=19-iyul 2021-yil|ish=This is Volleyball}}</ref>. Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasi birinchi oʻyinda Keniya terma jamaosini toʻgʻridan-toʻgʻri magʻlub etishdi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Malkia Strikers go down to Japan in Olympics opener|url=https://citizentv.co.ke/sports/malkia-strikers-go-down-to-japan-in-olympics-opener-12842213/|qaralgan sana=25-iyul 2021-yil|ish=Citizentv.co.ke|til=inglizcha}}</ref> va Serbiya, Braziliya, Koreya va Dominikan Respublikasi ayollar milliy voleybol terma jamoalariga qarshi uchrashuvlarda yutqazib qoʻyishdi. Natijada ular chorak final yoʻllanmasini qoʻldan boy berdi<ref>{{Veb manbasi|muallif=NEWS|ism=KYODO|sarlavha=Olympics: Dominican Republic ends Japan women's volleyball quest|url=https://english.kyodonews.net/news/2021/08/17314e4ed2bc-olympics-dominican-republic-ends-japan-womens-volleyball-quest.html|qaralgan sana=26-avgust 2021-yil|ish=Kyodo News+}}</ref>. === 6 ta yirik jahon unvonlari sohibi === {| class="wikitable" !Yil ! Oʻyinlar ! Mezbon ! Birinchi oʻrin egasi ! 2-oʻrin sohibi |- | '''1962''' # | 4-jahon chempionati | [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|SSSR]] |{{Flagicon|USSR}} SSSR |{{Flagicon|Poland}} Polsha |- | '''1964''' # | Tokio Olimpiadasi oʻyinlari | Yaponiya |{{Flagicon|USSR}} SSSR |{{Flagicon|Poland}} Polsha |- | '''1967''' # | 5-jahon chempionati | Yaponiya |{{Flagicon|USA}} AQSH |{{Flagicon|South Korea}} [[Koreya Respublikasi|Janubiy Koreya]] |- | '''1974''' & | 7-jahon chempionati | [[Meksika]] |{{Flagicon|USSR}} SSSR |{{Flagicon|South Korea}} Janubiy Koreya |- | '''1976''' & | Montreal Olimpiada oʻyinlari | [[Kanada]] |{{Flagicon|USSR}} SSSR |{{Flagicon|South Korea}} Janubiy Koreya |- | '''1977''' & | 2-jahon chempionati | Yaponiya |{{Flagicon|Cuba}} Kuba |{{Flagicon|South Korea}} Janubiy Koreya |} == Natijalar == === Xalqaro === ==== Olimpiada oʻyinlari ==== * {{Flagicon|JPN}} [[1964-yilgi yozgi Olimpiya o'yinlarida voleybol|1964]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|MEX}} [[1968-yilgi yozgi Olimpiya o'yinlarida voleybol|1968]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|GER}} [[1972-yilgi yozgi Olimpiya o'yinlarida voleybol|1972]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|CAN}} [[1976-yilgi yozgi Olimpiya o'yinlarida voleybol|1976]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|USA}} [[1984-yilgi yozgi Olimpiya o'yinlarida voleybol|1984]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|KOR}} [[1988-yilgi yozgi Olimpiya o'yinlarida voleybol|1988]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|USA}} [[1996-yil yozgi Olimpiya o'yinlarida voleybol|1996]] — 9-oʻrin * {{Flagicon|GRE}} [[2004-yil yozgi Olimpiya o'yinlarida voleybol|2004]] — 8-oʻrin * {{Flagicon|CHN}} [[2008-yilgi yozgi Olimpiya o'yinlarida voleybol|2008]] — 7-oʻrin * {{Flagicon|GBR}} [[2012-yilgi yozgi Olimpiya o'yinlarida voleybol|2012]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|BRA}} [[2016-yilgi yozgi Olimpiya o'yinlarida voleybol|2016]] — 8-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[2020-yilgi yozgi Olimpiya o'yinlarida voleybol|2020]] — 10-oʻrin ==== Jahon chempionati ==== * {{Flagicon|BRA}} [[1960 FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1960]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|USSR}} [[1962 FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1962]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|JPN}} [[1967-yil FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1967]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|BUL}} [[1970 FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1970]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|MEX}} [[1974-yil FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1974]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|USSR}} [[1978-yil FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1978]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|PER}} [[1982 FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1982]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|CZE}} [[1986-yil FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1986]] — 7-oʻrin * {{Flagicon|CHN}} [[1990-yil FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1990]] — 8-oʻrin * {{Flagicon|BRA}} [[1994-yil FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1994]] — 7-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[1998-yil FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1998]] — 8-oʻrin * {{Flagicon|GER}} [[2002-yil FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|2002]] — 13-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[2006-yil FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|2006]] — 6-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[2010 FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|2010]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|ITA}} [[2014 FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|2014]] — 7-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[2018 FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|2018]] — 6-oʻrin * {{Flagicon|NED}}{{Flagicon|POL}} [[2022 FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|2022]] — 5-oʻrin ==== Jahon chempionati ==== * {{Flagicon|URU}} [[1973-yil FIVB ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1973]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|JPN}} [[1977-yil FIVB ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1977]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|JPN}} [[1981 FIVB ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1981]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|JPN}} [[1985-yil FIVB ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1985]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[1989-yil FIVB ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1989]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[1991-yil FIVB ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1991]] — 7-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[1995-yil FIVB ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1995]] — 6-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[1999-yil FIVB ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|1999]] — 6-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[2003-yil FIVB ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|2003]] — 5-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[2007-yil FIVB ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|2007]] — 7-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[2011 FIVB ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|2011]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[2015 FIVB ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|2015]] — 5-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[2019 FIVB ayollar o'rtasidagi jahon chempionati|2019]] — 5-oʻrin ==== Jahon chempionati kubogi ==== * {{Flagicon|JPN}} [[1993-yil FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionlari kubogi|1993]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[1997-yil FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon grand chempionlari kubogi|1997]] — 5-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[2001-yil FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionlari kubogi|2001]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|JPN}} [[2005-yil FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionlari kubogi|2005]] — 5-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[2009-yil FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon grand chempionlari kubogi|2009]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[2013 FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi jahon chempionlari kubogi|2013]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|JPN}} [[2017 FIVB voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Jahon Grand Chempionlari Kubogi|2017]] — 5-oʻrin ==== FIVB Jahon Gran-prisi ==== * {{Flagicon|HKG|colonial}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 1993 yil|1993]] — 6-oʻrin * {{Flagicon|CHN}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 1994 yil|1994]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|CHN}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 1995 yil|1995]] — 7-oʻrin * {{Flagicon|CHN}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 1996 yil|1996]] — 8-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 1997 yil|1997]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|HKG}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 1998 yil|1998]] — 7-oʻrin * {{Flagicon|CHN}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 1999 yil|1999]] — 7-oʻrin * {{Flagicon|PHI}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 2000|2000]] — 8-oʻrin * {{Flagicon|MAC}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 2001|2001]] — 6-oʻrin * {{Flagicon|HKG}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 2002|2002]] — 5-oʻrin * {{Flagicon|ITA}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 2003 yil|2003]] — 9-oʻrin * {{Flagicon|ITA}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 2004 yil|2004]] — 9-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 2005 yil|2005]] — 5-oʻrin * {{Flagicon|ITA}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 2006|2006]] — 6-oʻrin * {{Flagicon|CHN}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 2007|2007]] — 9-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 2008|2008]] — 6-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 2009|2009]] — 6-oʻrin * {{Flagicon|CHN}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 2010|2010]] — 5-oʻrin * {{Flagicon|MAC}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 2011|2011]] — 5-oʻrin * {{Flagicon|CHN}} [[FIVB Jahon Gran-prisi 2012|2012]] — 9-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[2013-yil FIVB Jahon Gran-prisi|2013]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|JPN}} [[2014-yil FIVB Jahon Gran-prisi|2014]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|USA}} [[2015 FIVB Jahon Gran-prisi|2015]] — 6-oʻrin * {{Flagicon|THA}} [[2016 FIVB Jahon Gran-prisi|2016]] — 9-oʻrin * {{Flagicon|CHN}} [[2017 FIVB Voleybol Jahon Gran-prisi|2017]] — 7-oʻrin ==== FIVB Millatlar Ligasi ==== * {{Flagicon|CHN}} [[2018 FIVB Voleybol Ayollar Millatlar Ligasi|2018]] — 10-oʻrin * {{Flagicon|CHN}} [[2019 FIVB Voleybol Ayollar Millatlar Ligasi|2019]] — 9-oʻrin * {{Flagicon|ITA}} [[2021 FIVB Voleybol Ayollar Millatlar Ligasi|2021]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|TUR}} [[2022 FIVB Voleybol Ayollar Millatlar Ligasi|2022]] — 7-oʻrin * {{Flagicon|THA}} [[1966-yilgi Osiyo o'yinlarida voleybol|1966]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|THA}} [[1970-yilgi Osiyo o'yinlarida voleybol|1970]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|IRI}} [[1974-yilgi Osiyo o'yinlarida voleybol|1974]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|THA}} [[1978-yilgi Osiyo o'yinlarida voleybol|1978]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|IND}} [[1982-yilgi Osiyo o'yinlarida voleybol|1982]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|KOR}} [[1986-yilgi Osiyo o'yinlarida voleybol|1986]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|CHN}} [[1990-yilgi Osiyo o'yinlarida voleybol|1990]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|JPN}} [[1994-yilgi Osiyo o'yinlarida voleybol|1994]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|THA}} [[1998-yilgi Osiyo o'yinlarida voleybol|1998]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|KOR}} [[2002-yilgi Osiyo o'yinlarida voleybol|2002]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|QAT}} [[2006-yilgi Osiyo o'yinlarida voleybol|2006]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|CHN}} [[2010-yilgi Osiyo o'yinlarida voleybol|2010]] — 6-oʻrin * {{Flagicon|KOR}} [[2014-yilgi Osiyo o'yinlarida voleybol - Ayollar|2014]] — 4-oʻrin === Kontinental === ==== Osiyo oʻyinlari ==== * {{Flagicon|AUS}} [[1975-yil voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo chempionati|1975]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|HKG|1959}} [[1979-yil voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo chempionati|1979]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|JPN}} [[1983-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1983]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|CHN}} [[1987-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1987]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|HKG|1959}} [[1989-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1989]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|THA}} [[1991-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1991]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|CHN}} [[1993-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1993]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|THA}} [[1995-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1995]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|PHI}} [[1997-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1997]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|HKG}} [[1999-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1999]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|THA}} [[2001-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|2001]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|VIE}} [[2003-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|2003]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|CHN}} [[2005-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|2005]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|THA}} [[2007-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|2007]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|VIE}} [[2009-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|2009]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|TWN}} [[2011-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|2011]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|THA}} [[2013-yilgi voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo chempionati|2013]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|CHN}} [[2015-yilgi voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo chempionati|2015]] — 6-oʻrin * {{Flagicon|PHI}} [[2017-yilgi voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo chempionati|2017]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|KOR}} [[2019-yilgi ayollar voleybol bo‘yicha Osiyo chempionati|2019]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|PHI}} [[2021-yilgi voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo chempionati|2021]] — Bekor qilingan ==== Osiyo chempionati ==== * {{Flagicon|AUS}} [[1975-yil voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo chempionati|1975]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|HKG|1959}} [[1979-yil voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo chempionati|1979]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|JPN}} [[1983-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1983]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|CHN}} [[1987-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1987]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|HKG|1959}} [[1989-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1989]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|THA}} [[1991-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1991]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|CHN}} [[1993-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1993]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|THA}} [[1995-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1995]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|PHI}} [[1997-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1997]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|HKG}} [[1999-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|1999]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|THA}} [[2001-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|2001]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|VIE}} [[2003-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|2003]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|CHN}} [[2005-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|2005]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|THA}} [[2007-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|2007]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|VIE}} [[2009-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|2009]] — [[Fayl:Med_3.png]] '''Bronza Medal''' * {{Flagicon|TWN}} [[2011-yil ayollar voleybol bo'yicha Osiyo chempionati|2011]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|THA}} [[2013-yilgi voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo chempionati|2013]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|CHN}} [[2015-yilgi voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo chempionati|2015]] — 6-oʻrin * {{Flagicon|PHI}} [[2017-yilgi voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo chempionati|2017]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|KOR}} [[2019-yilgi ayollar voleybol bo‘yicha Osiyo chempionati|2019]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal * {{Flagicon|PHI}} [[2021-yilgi voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo chempionati|2021]] — B3ekor qilingan ==== Osiyo kubogi ==== * {{Flagicon|THA}} [[2008-yil voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo kubogi|2008]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|CHN}} [[2010-yilgi voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo kubogi|2010]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|KAZ}} [[2012-yilgi voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo kubogi|2012]] — 5-oʻrin * {{Flagicon|CHN}} [[2014-yilgi voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo kubogi|2014]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|VIE}} [[2016-yilgi voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo kubogi|2016]] — 4-oʻrin * {{Flagicon|THA}} [[2018-yilgi voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo kubogi|2018]] — [[Fayl:Med_2.png]] '''Kumush Medal''' * {{Flagicon|PHI}} [[2022-yilgi voleybol bo'yicha ayollar o'rtasidagi Osiyo kubogi|2022]] — [[Fayl:Med_1.png]] Oltin Medal == Jamoa == === Hozirgi tarkib === Quyida Yaponiya ayollar milliy voleybol terma jamoasining 2022-yilgi jahon chempionatidagi tarkibi keltirilgan Bosh murabbiy:{{Flagicon|JPN}} Masayoshi Manabe {| class="wikitable sortable" style="font-size:100%; text-align:center;" ! style="width:5em" |Raqam ! style="width:14em" |Familiya va ism ! style="width:8em" |Tugʻilgan sanasi ! style="width:9em" |Boʻyi ! style="width:9em" |Ogʻirligi ! style="width:9em" |Sakray olish balandligi ! style="width:9em" |Blok ! style="width:20em" |2021—2022-yilgi klubi |- |{{Sort|02|2}} | align="left" |{{Sortname|Mami|Uchiseto}} | align="right" |1991-yil 25-oktyabr |{{Convert|1.70|m|ftin|0|abbr=on}} |{{Convert|70|kg|lb|abbr=on}} |{{Convert|296|cm|in|abbr=on}} |{{Convert|285|cm|in|abbr=on}} | align="left" |{{Flagicon|JPN}} Saitama Ageo Medics |- |{{Sort|03|3}} | align="left" |{{Sortname|Sarina|Koga}} ([[Kapitan (sport)|c]]) | align="right" |1996-yil 21-may |{{Convert|1.80|m|ftin|0|abbr=on}} |{{Convert|68|kg|lb|abbr=on}} |{{Convert|307|cm|in|abbr=on}} |{{Convert|290|cm|in|abbr=on}} | align="left" |{{Flagicon|JPN}} [[NEC Red Rockets]] |- |{{Sort|04|4}} | align="left" |{{Sortname|Mayu|Ishikawa}} | align="right" |2000-yil 14-may |{{Convert|1.73|m|ftin|0|abbr=on}} |{{Convert|66|kg|lb|abbr=on}} |{{Convert|300|cm|in|abbr=on}} |{{Convert|285|cm|in|abbr=on}} | align="left" |{{Flagicon|JPN}} [[Toray Arrows (ayollar voleybol jamoasi)|Toray Arrows]] |- |{{Sort|05|5}} | align="left" |{{Sortname|Haruyo|Shimamura}} | align="right" |1992-yil 4-mart |{{Convert|1.82|m|ftin|0|abbr=on}} |{{Convert|79|kg|lb|abbr=on}} |{{Convert|297|cm|in|abbr=on}} |{{Convert|290|cm|in|abbr=on}} | align="left" |{{Flagicon|JPN}} NEC Red Rockets |- |{{Sort|10|10}} | align="left" |{{Sortname|Arisa|Inoue}} | align="right" |1995-yil 8-may |{{Convert|1.80|m|ftin|0|abbr=on}} |{{Convert|67|kg|lb|abbr=on}} |{{Convert|300|cm|in|abbr=on}} |{{Convert|289|cm|in|abbr=on}} | align="left" |{{Flagicon|JPN}} [[Hisamitsu buloqlari|Hisamitsu Springs]] |- |{{Sort|12|12}} | align="left" |{{Sortname|Aki|Momii}} | align="right" |2000-yil 7-oktyabr |{{Convert|1.76|m|ftin|0|abbr=on}} |{{Convert|65|kg|lb|abbr=on}} |{{Convert|285|cm|in|abbr=on}} |N/A | align="left" |{{Flagicon|JPN}} JT Marvelous |- |{{Sort|15|15}} | align="left" |{{Sortname|Kotona|Hayashi}} | align="right" |1999-yil 13-noyabr |{{Convert|1.73|m|ftin|0|abbr=on}} |{{Convert|60|kg|lb|abbr=on}} |{{Convert|292|cm|in|abbr=on}} |{{Convert|280|cm|in|abbr=on}} | align="left" |{{Flagicon|JPN}} JT Marvelous |- |{{Sort|19|19}} | align="left" |{{Sortname|Nichika|Yamada}} | align="right" |2000-yil 24-fevral |{{Convert|1.84|m|ftin|0|abbr=on}} |{{Convert|73|kg|lb|abbr=on}} |{{Convert|310|cm|in|abbr=on}} |{{Convert|288|cm|in|abbr=on}} | align="left" |{{Flagicon|JPN}} NEC Red Rockets |- |{{Sort|22|22}} | align="left" |{{Sortname|Satomi|Fukudome}} | align="right" |1997-yil 23-noyabr |{{Convert|1.62|m|ftin|0|abbr=on}} |{{Convert|60|kg|lb|abbr=on}} |{{Convert|275|cm|in|abbr=on}}||{{N/a}} | align="left" |{{Flagicon|JPN}} Denso Airybees |- |{{Sort|23|23}} | align="left" |{{Sortname|Mami|Yokota}} | align="right" |1997-yil 10-dekabr |{{Convert|1.78|m|ftin|0|abbr=on}} |{{Convert|62|kg|lb|abbr=on}} |{{Convert|298|cm|in|abbr=on}}||{{N/a}} | align="left" |{{Flagicon|JPN}} Denso Airybees |- |{{Sort|26|26}} | align="left" |{{Sortname|Airi|Miyabe}} | align="right" |1998-yil 29-iyul |{{Convert|1.81|m|ftin|0|abbr=on}} |{{Convert|63|kg|lb|abbr=on}} |{{Convert|309|cm|in|abbr=on}} |{{Convert|290|cm|in|abbr=on}} | align="left" |{{Flagicon|JPN}} [[Viktorina Ximeji|Himeji Victorina]] |- |{{Sort|30|30}} | align="left" |{{Sortname|Nanami|Seki}} | align="right" |1999-yil 12-iyun |{{Convert|1.71|m|ftin|0|abbr=on}} |{{Convert|60|kg|lb|abbr=on}} |{{Convert|280|cm|in|abbr=on}}||{{N/a}} | align="left" |{{Flagicon|JPN}} Toray Arrows |- |{{Sort|37|37}} | align="left" |{{Sortname|Ameze|Miyabe}} | align="right" |2001-yil 12-oktyabr |{{Convert|1.72|m|ftin|0|abbr=on}} |{{Convert|58|kg|lb|abbr=on}} |{{Convert|309|cm|in|abbr=on}} |{{Convert|280|cm|in|abbr=on}} | align="left" |{{Flagicon|JPN}} Tokai Mermaids |- |{{Sort|38|38}} | align="left" |{{Sortname|Yoshino|Sato}} | align="right" |2002-yil 30-iyun |{{Convert|1.83|m|ftin|0|abbr=on}} |{{Convert|71|kg|lb|abbr=on}} |{{Convert|295|cm|in|abbr=on}}||{{N/a}} | align="left" |{{Flagicon|JPN}} Denso Airybees |- |} === Sobiq jamoalar === * 1994-yilgi tarkib: Bosh murabbiy: Tadayoshi Yokota {| class="wikitable sortable" style="text-align:center;" !Raqam ! style="width:12em" |Familiya va ism ! style="width:8em" |Tugʻilgan sanasi ! style="width:9em" |Boʻyi ! style="width:19em" |1994-yilgi klubi |- |1 | align="left" |Motoko Obayashi |15.06.67 |{{Convert|182|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Hitachi |- |2 | align="left" |Aki Nagatomi |17.07.69 |{{Convert|173|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Hitachi |- |3 | align="left" |Chie Natori |09.08.69 |{{Convert|176|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Daiei |- |4 | align="left" |Mika Yamauchi |07.10.69 |{{Convert|182|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Daiei |- |6 | align="left" |Tomoko Yoshihara |04.02.70 |{{Convert|179|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Hitachi |- |7 | align="left" |Kiyoko Fukuda |04.08.70 |{{Convert|178|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Hitachi |- |8 | align="left" |Miho Murata |03.09.70 |{{Convert|178|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Hitachi |- |9 | align="left" |Asako Tajimi |26.02.72 |{{Convert|179|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Hitachi |- |12 | align="left" |Yumi Natta |12.07.69 |{{Convert|161|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Daiei |- |13 | align="left" |Naomi Eto |12.07.72 |{{Convert|186|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Hitachi |- |16 | align="left" |Maki Fujiyoshi |24.05.74 |{{Convert|178|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Hitachi |- |17 | align="left" |Miyuki Shimasaki |13.10.74 |{{Convert|178|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Hitachi |- |5 | align="left" |Kazuyo Matsukawa |07.01.70 |{{Convert|181|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Daiei |- |10 | align="left" |Kumiko Sakamoto |13.12.72 |{{Convert|177|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Daiei |- |14 | align="left" |Minako Onuki |15.10.72 |{{Convert|173|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |[[NEC]] |- |15 | align="left" |Miho Ota |27.10.73 |{{Convert|179|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Hitachi |- |18 | align="left" |Eiko Yasui |08.05.71 |{{Convert|164|cm|ftin|abbr=on|frac=2}} |Kanagawa |} 1996-yil Olimpiada oʻyinlari — '''9-oʻrin''' Kaiyo Xoshini, Aki Nagatomi, Kazumi Nakamura, Chieko Nakanishi, Motoko Obayashi, Ikumi Ogake, Mika Saiki, Kiyomi Sakamoto, Asako Tajimi, Chiho Torii, Mika Yamauchi va Tomoko Yoshihara . '''Bosh murabbiy''': Kuniaki Yoshida . 1999-yil FIVB Jahon kubogi — '''6-oʻrin''' Naomi Eto, Megumi Itabashi, Chikako Kumamae, Hitomi Mitsunaga, Junko Moriyama, Ikumi Ogake, Minako Onuki, Yuka Sakurai, Miki Sasaki, Hiromi Suzuki, Asako Tajimi va Hiroko Tsukumo . '''Bosh murabbiy''': Nobushika Kuzuwa . 2002-yilgi jahon chempionati — '''14-o‘rin''' Makiko Horai, Sachiko Kodama, Chikako Kumamae, Hisako Mukai, Kanako Naito, Minako Onuki, Ai Otomo, Kana Oyama, Yuko Sano, Sachiko Sugiyama, Miyuki Takahashi va Shinako Tanaka . '''Bosh murabbiy''': Masahiro Yoshikawa . 2003-yil FIVB Jahon kubogi — '''5-oʻrin''' Tomoko Yoshihara, Chie Tsuji, Miki Sasaki, Kanako Omura, Yoshie Takeshita, Miyuki Takaxashi, Makiko Horai, Yuko Sano, Sachiko Sugiyama, Saori Kimura, Kana Oyama va Megumi Kurihara . '''Bosh murabbiy''': Shoichi Yanagimoto . 2004-yilgi Olimpiada saralash turniri — '''1-oʻrin (malakali)''' Tomoko Yoshixara, Chie Tsuji, Ikumi Narita, Miki Sasaki, Kanako Omura, Yoshie Takeshita, Miyuki Takaxashi, Sachiko Sugiyama, Ay Otomo, Kana Oyama, Megumi Kurixara va Saori Kimura . '''Bosh murabbiy''': Shoichi Yanagimoto . 2004-yil Olimpiada oʻyinlari — '''5-oʻrin (teng)''' Tomoko Yoshixara, Chie Tsuji, Ikumi Narita, Miki Sasaki, Kanako Omura, Yoshie Takeshita, Miyuki Takaxashi, Sachiko Sugiyama, Ay Otomo, Kana Oyama, Megumi Kurixara va Saori Kimura . '''Bosh murabbiy''': Shoichi Yanagimoto . 2005-yil FIVB Jahon Gran-prisi — '''5-oʻrin''' Erika Araki, Makiko Xorai, Megumi Itabashi, Ayako Onuma, Ai Otomo, Yuka Sakurai, Miki Shimada, Kaoru Sugayama, Sachiko Sugiyama, Yoshie Takeshita, Miyuki Takaxashi va Chie Yoshizava . '''Bosh murabbiy''': Shoichi Yanagimoto . 2008-yilgi Olimpiada saralash turniri — '''3-oʻrin (malakali)''' Erika Araki, Miyuki Kano, Yuki Kavay, Saori Kimura, Megumi Kurixara, Kanako Omura, Yuka Sakurai, Yuko Sano, Miyuki Takaxashi, Sachiko Sugiyama, Yoshie Takeshita va Asako Tajimi . '''Bosh murabbiy''': Shoichi Yanagimoto . 2008-yilgi Olimpiada oʻyinlari — '''5-oʻrin (teng)''' Erika Araki, Miyuki Kano, Yuki Kavay, Saori Kimura, Megumi Kurixara, Kanako Omura, Yuka Sakurai, Yuko Sano, Miyuki Takaxashi, Sachiko Sugiyama, Yoshie Takeshita va Asako Tajimi . '''Bosh murabbiy''': Shoichi Yanagimoto . 2010-yil Jahon chempionati — '''3-oʻrin''' Megumi Kurihara, Xitomi Nakamichi, Yoshie Takeshita, Kaori Inoue, Ai Yamamoto, Yuko Sano, May Yamaguchi, Mizuho Ishida, Erika Araki, Saori Kimura, Yukiko Ebata, Saori Sakoda, Akiko Ino va Kanari Xamachi Manashi '''.''' 2012-yilgi Olimpiada oʻyinlari — '''bronza medali''' Erika Araki (C), Saori Kimura, Yoshie Takeshita, Yukiko Ebata, Kaori Inoue, Ai Otomo, Yuko Sano, May Yamaguchi, Risa Shinnabe, Saori Sakoda, Maiko Kano va Xitomi Nakamichi, '''bosh murabbiy''': Masayoshi Manabe . 2014-yilgi jahon chempionati Saori Kimura (C), Miyu Nagaoka, Xitomi Nakamichi, Arisa Takada, Arisa Satō, May Yamaguchi, Mizuho Ishida, Yuki Ishii, Risa Shinnabe, Yukiko Ebata, Saori Sakoda, Kana Ono, Saori Sakoda, Kana Ono, Sayaka Mayashi H'''arsu''' Ts Manabe . 2016-yilgi Olimpiada oʻyinlari — '''5-oʻrin''' Saori Kimura (C), Miyu Nagaoka, Arisa Sato, May Yamaguchi, Yuki Ishii, Saori Sakoda, Xaruka Miyashita, Kanami Tashiro, Erika Araki, Yuri Nabeya, Haruyo Shimamura va Kotoki Zayasu, '''bosh murabbiy''': Masayosho Manabe. 2018-yilgi jahon chempionati — '''6-o‘rin''' Nana Ivasaka (C), Koyomi Tominaga, Kanami Tashiro, Erika Araki, May Okumura, Xaruyo Shimamura, Risa Shinnabe, Yuki Ishii, Sarina Koga, Ai Kurogo, Mami Uchiseto , Miyu Nagaoka, '''Kotoe''' Inoue Kuda, Bosh murabbiy: Kumi Nakada. 2020-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari — '''10-oʻrin''' Ai Kurogo, Sarina Koga, Haruyo Shimamura, Erika Araki (c), Yuki Ishii, Mayu Ishikava, Kanami Okumura, Mako Kobata, Nichika Yamada, Kotona Xayashi va Aki Momii, '''bosh murabbiy''': Kumi Nakada === Murabbiylar tarixi === * {{Flagicon|JPN}} [[Tadayoshi Yokota]] * {{Flagicon|JPN}} [[Kuniaki Yoshida]] * {{Flagicon|JPN}} [[Nobushika Kuzuva|Nobushika Kuzuwa]] * {{Flagicon|JPN}} [[Masahiro Yoshikava|Masahiro Yoshikawa]] * {{Flagicon|JPN}} [[Shoichi Yanagimoto]] (2003—2008) * {{Flagicon|JPN}} [[Masayoshi Manabe]] (2008—2016) * {{Flagicon|JPN}} [[Kumi Nakada]] (2016—2021)<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=New women's volleyball coach Nakada ready for challenge |publisher=japantimes.co.jp |url=https://www.japantimes.co.jp/sports/2016/10/26/more-sports/volleyball/new-womens-volleyball-coach-nakada-ready-challenge/ |access-date=27-avgust 2021-yil }}{{Oʻlikhavola|date=noyabr 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |title=女子バレー　中田久美監督が退任「不本意な結果、大変申し訳ない」後任は未定 |language=yaponcha |publisher=yahoo.co.jp |url=https://news.yahoo.co.jp/articles/f5a211716534d488362acfa4f88696dcbc19ba2d |access-date=27-avgust 2021-yil |archive-date=2021-08-27 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210827110109/https://news.yahoo.co.jp/articles/f5a211716534d488362acfa4f88696dcbc19ba2d |url-status=dead }}</ref> * {{Flagicon|JPN}} Masayoshi Manabe (2021-hozirgacha) == Galereya == {{Galereya|File:Women's volleyball final 1964 Olympics (2).jpg|[[Sata Isobe]] Sovet Ittifoqi terma jamoasiga qarshi to'pni uchirdi, 1964-yil Tokio Olimpiadasi ayollar voleyboli|Emiko Miyamoto 1964.jpg|[[Emiko Miyamoto]] 1964-yilgi Olimpiada o'yinlarida|Yuriko Handa 1964.jpg|[[Yuriko Handa]] 1964-yilgi Olimpiada o'yinlarida|File:Oriental Witches, volleyball at the 1964 Summer Olympics.jpg|[[Masae Kasai]] ayollar jamoasi sardori sifatida shohsupaning markazida turibdi, 1964-yil Tokio Olimpiadasi voleyboli|title=1964-yilgi Tokio Olimpiadasi ayollar voleyboli|footer=|width=250|height=220}} == Yana qarang == * [[Yaponiyaning 23 yoshgacha boʻlgan ayollar milliy voleybol jamoasi]] * [[Yaponiyaning 20 yoshgacha boʻlgan ayollar milliy terma jamoasi]] * [[Yaponiyaning 18 yoshgacha boʻlgan ayollar milliy voleybol jamoasi]] * [[''№ 1 hujum'']] * [[Yaponiya erkaklar milliy voleybol terma jamoasi|Yaponiya erkaklar milliy voleybol jamoasi]] == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Voleybol]] [[Turkum:Voleybolchilar]] [[Turkum:Voleybol jamoalari]] 0thaktoz9dppuxzf77k62w66fhx92y7 Şayeste Hanim 0 833755 6318267 5891980 2026-10-24T20:48:53Z CommonsDelinker 204 [[Tasvir:Sayeste_Hanim_(2).jpg]] [[Tasvir:Sayeste_Hanim_(1838-1912)_portrait.jpg]] bilan almashtirildi ([[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] tomonidan; [[:c:COM:FR|File renamed]]: tufayli). 6318267 wikitext text/x-wiki {{Qirollik bilgiqutisi | embed = | ismi = Şayeste Hanim | title = | titletext = | more = | tur = | tasvir = Sayeste Hanim (1838-1912) portrait.jpg | tasvir_eni = 250px | alt = | izoh = <!-- succession4 to succession9 are also available --> | tugʻilgan_paytidagi_ismi = | tugʻilgan_sanasi = <!-- {{birth date and age|YYYY|MM|DD|df=y}} --> | tugʻilgan_joyi = 1838 | vafot_sanasi = 1912-yil | vafot_joyi = Çengelköy saroyi, Istanbul, Usmonli imperiyasi | dafn_etilgan_sana = | dafn_etilgan_joy = | turmush_oʻrtogʻi = [[Abdulmejid I]] | turmush_oʻrtoq-tur = | Farzandlari = Shaxzoda Abdulloh, Naile sulton | consort = yes | issue = <!--{{plainlist}} yoki {{unbulleted list}} --> | issue-link = | issue-pipe = | issue-type = | toʻliq nomi = | era name = | era dates = | shohlik ismi = | posthumous name= | temple name = | uy = [[Usmonli sulolasi]](nikoh boʻyicha) | house-type = | otasi = | onasi = | dini = [[Sunni Islom]] | kasbi = | imzo_turi = | imzo = | modul = }} '''Şayeste Hanim''' ({{Lang-ota|شایسته خانم}} ) [[Usmonlilar imperiyasi|Usmonli imperiyasi]] sultoni [[Abdulmajid I]] ning turmush oʻrtogʻi. == Manbalar == {{Shaxsiyat-stub}} [[Turkum:1912-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:1838-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Abdulmajid I ning xotinlari]] tusczcuhm96qnabeaeli9ixjbixg7yz Usmonli imperiyasi malikalari 0 834502 6318268 6314460 2026-10-24T20:48:56Z CommonsDelinker 204 [[Tasvir:Sayeste_Hanim_(2).jpg]] [[Tasvir:Sayeste_Hanim_(1838-1912)_portrait.jpg]] bilan almashtirildi ([[c:User:CommonsDelinker|CommonsDelinker]] tomonidan; [[:c:COM:FR|File renamed]]: tufayli). 6318268 wikitext text/x-wiki Bu ro'yxatda 1299-yilda tashkil topgan va 1922-yilda parchalangan [[Usmonli imperiyasi|Usmoniylar imperiyasining]] hukmdorlarining turmush oʻrtoqlari va kanizaklari haqida maʼlumotlar keltirilgan. == Usmonli sultonlarining turmush oʻrtoqlari == {| class="wikitable sortable" !Tasvir ! data-sort-="" scope="col" style="width:200px;" |Ismi ! data-sort-="" scope="col" style="width:400px;" |Ota-onasi ! data-sort-="" scope="col" style="width:200px;" |Tugʻilgan paytdagi ismi ! data-sort-="" scope="col" style="width:200px;" |Kelib chiqishi(millat) ! data-sort-="" scope="col" style="width:400px;" |Tugʻilgan joyi ! data-sort-="" scope="col" style="width:200px;" |Nikoh !Turmush oʻrtogʻi |- |[[Fayl:Mal_hatun,_eskişehir.jpg|thumb|171x171px]] | style="text-align:center;" |[[Malxun Xatun|Malhun Hatun]] | style="text-align:center;" |[[Malxun Xatun|Ömer Abdülaziz Bey]]<ref>{{Kitob manbasi|url=https://books.google.com/books?id=6WUMAQAAMAAJ&q=omer+bey|title=Bu mülkün kadın sultanları: Vâlide sultanlar, hâtunlar, hasekiler, kadınefendiler, sultanefendiler|isbn=9789753296236|last=Sakaoğlu|first=Necdet|year=2008}}</ref> | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Turklar|Turk]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | rowspan="2" style="text-align:center;" |[[Usmon I]] |- | | style="text-align:center;" |[[Rabia Bala Xotun|Rabia Bala Hatun]] | style="text-align:center;" |Shayx Edebali | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Turklar|Turk]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |- | | style="text-align:center;" |Nilüfer (Bayalun) Hatun | style="text-align:center;" |Yahisar | style="text-align:center;" |Holofira/Olivera | style="text-align:center;" |[[Yunonlar|Grek]] | style="text-align:center;" |Bilecik ([[Vizantiya imperiyasi|Vizan]]<nowiki/>[[Vizantiya imperiyasi|tiya]] imperiyasi) | style="text-align:center;" |1299 | rowspan="4" style="text-align:center;" |[[Oʻrxon I|Oʻrxon I]] |- | | style="text-align:center;" |Asporça Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Asporsha | style="text-align:center;" |[[Yunonlar|Grek]] | style="text-align:center;" |[[Vizantiya imperiyasi]] | style="text-align:center;" |1316 |- | | style="text-align:center;" |Teodora Hatun | style="text-align:center;" |Imperator John VI | style="text-align:center;" |Teodora Kantakouzene | style="text-align:center;" |[[Yunonlar|Grek]] | style="text-align:center;" |[[Vizantiya imperiyasi]] | ||- | | style="text-align:center;" |Eftandise Hatun | style="text-align:center;" |Mahmud Alp | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Turklar|Turk]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |- | | style="text-align:center;" |Gülçiçek Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Maria | style="text-align:center;" |[[Yunonlar|Grek]] | style="text-align:center;" |[[Vizantiya imperiyasi]] | style="text-align:center;" |1359 | rowspan="3" style="text-align:center;" |[[Murod I]] |- | | style="text-align:center;" |Paşa Melîke Hatun | style="text-align:center;" |Kızıl Murad Bey | style="text-align:center;" |Pasha | style="text-align:center;" |[[Turklar|Turk]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | ? |- |[[Fayl:Kera_Thamara.jpg|thumb]] | style="text-align:center;" |[[Kera Tamara|Thamara Hatun]] | style="text-align:center;" |Imperator Ivan Aleksandr<br /><br />Teodora<ref name="Пламен Павлов">'''Pavlov''', Plamen. Tʼrnovskite saritsi. V. T.:DAR-RX, 2006.<br /> ''Queens of Tarnovoʻ', Plamen Pavlov, 2006</ref> | style="text-align:center;" |Kera Tamara | style="text-align:center;" |[[Bolgarlar|Bulgʻor]] | style="text-align:center;" |B<nowiki/>ulgʻoriya imperiyasi | style="text-align:center;" |1370 |- | | style="text-align:center;" |Fülane Hâtûn | style="text-align:center;" |Konstantin Dejanović | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Serblar|Serb]] | style="text-align:center;" |Serb imperiyasi | style="text-align:center;" |1372 | rowspan="4" style="text-align:center;" |[[Boyazid I Yildirim|Boyazid I]] |- | | style="text-align:center;" |Sultan Hatun | style="text-align:center;" |Germiyanalik Süleymon <br /><br /> Abide Hatun | style="text-align:center;" |Devletşah | style="text-align:center;" |[[Turklar|Turk]] | style="text-align:center;" |Kütahya,<br /><br />Germiyona beyligi | style="text-align:center;" |1378 |- | | style="text-align:center;" |Hafsa Hatun | style="text-align:center;" |Fahreddin İsa Bey | style="text-align:center;" |Hâfize | style="text-align:center;" |[[Turklar|Turk]] | style="text-align:center;" |Birgi, [[Aydınoğulları bekligi|Aydin]]<nowiki/>ogʻullari beyligi | style="text-align:center;" |1390 |- |[[Fayl:Bajazeth_-_Timur_-_J_N_Geiger.jpg|thumb|210x210px]] | style="text-align:center;" |[[Olivera Despina]] | style="text-align:center;" |Sahzoda Lazar Hrebeljanović<br /><br />Malika Nemanjić | style="text-align:center;" |Mileva Olivera Lazarević | style="text-align:center;" |Serb | style="text-align:center;" |Kruševac, [[Serbiya]] | style="text-align:center;" |1390 |- | | style="text-align:center;" |Şehzade Hatun | style="text-align:center;" |Dividdar Ahmed Bey | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Turklar|Turk]] | style="text-align:center;" |[[Amasya tumani|Amasya]],<br /><br />Kutluşah beyligi | style="text-align:center;" | | rowspan="3" style="text-align:center;" |[[Mehmed I]] |- | | style="text-align:center;" |Emine Hatun | style="text-align:center;" |Nasıreddin Mehmed Bey | style="text-align:center;" |Emine | style="text-align:center;" |[[Turklar|Turk]] | style="text-align:center;" |Elbistan,<br /><br />Dulkadiriylar beyligi | style="text-align:center;" |1403 |- style="text-align:center;" | |Kumru Hatun | | | | | |- | | style="text-align:center;" |Yeni Hatun | style="text-align:center;" |Amasyalık Mahmud-Şâh Bey | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Turklar|Turk]] | style="text-align:center;" |[[Amasya tumani|Amasya]],<br /><br />Tajeddin viloyati | style="text-align:center;" | | rowspan="4" style="text-align:center;" |[[Murod II (Usmonlilar imperiyasi)|Murod II]] |- | | style="text-align:center;" |Sultan Hatun (Murad II ning xotini) | style="text-align:center;" | [[İsfendiyar Bey|Izzeddin Isfendiyar Bey]] | style="text-align:center;" |Hatice Halime | style="text-align:center;" |[[Turklar|Turk]] | style="text-align:center;" |[[Kastamonu]],<br /><br />[[Candaroğulları bekligi|Chandarogʻullari beyligi]] | style="text-align:center;" |1423 |- | | style="text-align:center;" |[[Huma xotun|Hüma Hatun]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Stella (?) | style="text-align:center;" |Italyan{{Sfn|Babinger|1992}} yoki Serb<ref>{{Kitob manbasi|last=Li Tang|title=From the Oxus River to the Chinese Shores: Studies on East Syriac Christianity in China and Central Asia|url=https://books.google.com/books?id=VYaMuV3N5vUC&pg=PA308|year=2013|publisher=LIT Verlag Münster|isbn=978-3-643-90329-7|page=308}}</ref> | style="text-align:center;" |Yevropa | style="text-align:center;" |1426 |- |[[Fayl:Mara_Branković,_Esphigmenou_charter_(1429).jpg|thumb|277x277px]] | style="text-align:center;" |Despina Hatun | style="text-align:center;" |Đurađ Branković<br /><br />malika Eirene Kantakouzene{{Sfn|Fine|1994}} | style="text-align:center;" |Mara Branković | style="text-align:center;" |[[Serblar|Serb]] | style="text-align:center;" |Serbiya | style="text-align:center;" |4-sentyabr 1435 |- | | style="text-align:center;" |Gülbahar Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Alban yoki Grek | style="text-align:center;" |Albaniya yoki Gretsiya | style="text-align:center;" |1446 | rowspan="5" style="text-align:center;" |[[Mehmed II Fotih|Mehmed II]] Fotix |- | | style="text-align:center;" |Gülşah Hatun | style="text-align:center;" | [[Karamanoğlu İbrahim Bey II|Damat Ibrahim II]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Turklar|Turk]] | style="text-align:center;" |Mut,<br /><br />[[Karamanoğulları bekligi|Karamanoğullari bekligi]] | style="text-align:center;" |1451 |- |[[Fayl:Marciana_gr._Z._516_(904),_fol._2v.jpg|thumb|190x190px]] | style="text-align:center;" |[[Sittishah Xotun|Sittişah Hatun]] | style="text-align:center;" |Süleyman Bey | style="text-align:center;" |Mükrime | style="text-align:center;" |[[Turklar|Turk]] | style="text-align:center;" |Elbistan,<br /><br />Dulkadirid Principality | style="text-align:center;" |15-dekabr 1449-yil |- | | style="text-align:center;" |Hatice Hatun | style="text-align:center;" |[[Zaganos Mehmed posho|Damat Zağanos Posho]] | style="text-align:center;" |Hatice | style="text-align:center;" |[[Bolqon yarim oroli|Bolqon]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |1451 |- style="text-align:center;" | |Çiçek Hatun | | | style="text-align:center;" | | |1458 |- | | style="text-align:center;" |[[Xurram Sulton|Xurram Sultan]] | style="text-align:center;" |Ruteniyalik Havrylo Lisowski<br /><br />Leksandra Lisowska | style="text-align:center;" |Alexandra/ Anastasia Lisowska | style="text-align:center;" |[[Ukrainlar|Ukrain]] | style="text-align:center;" |Ruteniya, Polsha qirolligi | style="text-align:center;" || rowspan="2" style="text-align:center;" |[[Sulaymon I]] |- | | style="text-align:center;" |[[Mahidevran Sultan|Mahidevran sultan]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Alban yoki [[Cherkaslar|Cherkas]]<ref>{{Kitob manbasi|last=Leslie P.|first=Peirce|title=The Imperial Harem: Women and Sovereignty in the Ottoman Empire|chapter=Wives and Concubines: The Fourteenth and Fifteenth Centuries|publisher=Oxford University Press|year=1993|location=New York|pages=[https://archive.org/details/imperialharemwom00peir/page/55 55]|isbn=978-0-19-508677-5|chapterurl=https://archive.org/details/imperialharemwom00peir/page/55}}</ref> | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |- |[[Fayl:Portrait of Mihrimah Sultan or a lady dressed up to look like her.jpg|thumb|181x181px]] | style="text-align:center;" |[[Nurbonu sulton|Nurbonu Sultan]] | style="text-align:center;" |Nicolò Venier (?)<br /><br />Violanta Baffo (?) | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Italyanlar|Italyan]]? yaxudiy? Grek? | style="text-align:center;" |Páros?, [[Kiklad orollari|Cyclades]] oroli, Venetsiya respublikasi | style="text-align:center;" |7- sentyabr 1566-yil | style="text-align:center;" |[[Salim II]] |- |[[Fayl:Safiye_sultan_l.jpg|thumb|193x193px]] | style="text-align:center;" |[[Safiya Sulton]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Albanlar|Alban]] | style="text-align:center;" |Dukagjin Skutari sanjagi | style="text-align:center;" | | rowspan="3" style="text-align:center;" |[[Murod III]] |- style="text-align:center;" | |Şahıhuban Hatun | |Tamara || | |- | | style="text-align:center;" |Nazperver Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Dobra | style="text-align:center;" |[[Ruminlar|Ruminiya]] | style="text-align:center;" |[[Valaxiya|Țara Românească]] | style="text-align:center;" | |- style="text-align:center;" | |Handan Sultan | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |Bosniyalik? Grek? |Bosniya? Gretsiya? |1589 | rowspan="2" |[[Mahmud III|Mehmed III]] |- | | style="text-align:center;" |[[Halima Sulton|Halime Sultan]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Gruziya]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |1589 |- |[[Fayl:Mahfiruz_Hatice_Sultan.png|thumb|152x152px]] | style="text-align:center;" |[[Mahfiruze Sulton]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |1603 | rowspan="2" style="text-align:center;" |[[Ahmad I]] |- |[[Fayl:Kösem_portrait_(cropped).jpg|thumb|224x224px]] | style="text-align:center;" |[[Mahpeyker Kösem Valide Sulton|Kösem Sultan]] | style="text-align:center;" |Grek ruhoniysi | style="text-align:center;" |Anastasiya | style="text-align:center;" |[[Yunonlar|Grek]] | style="text-align:center;" |Tinos (Gr<nowiki/>etsiya) | style="text-align:center;" |15-noyabr 1617-(qonuniy nikoh) |- | | style="text-align:center;" |Ayşe Sultan | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Ayşe | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | || rowspan="3" style="text-align:center;" |Usmon II |- style="text-align:center;" | |Akile Hatun |Shayxulislom Asad afandi |Ruqiya | |[[Istanbul]], [[Usmonlilar imperiyasi|Usmonli Imperiyasi]] |7-fevral, 1622 (qonuniy nikoh) |- | |Meleksima Hatun |Marica | |[[Ruslar|Rus]] |[[Sibir]] | |- | | style="text-align:center;" |[[Oysha Sulton (Murod IV ning xotini)|Ayşe Sultan]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Silvia | style="text-align:center;" |[[Ruminlar|Rumin]] | style="text-align:center;" |Argeș, Ruminiya | style="text-align:center;" |1614 | rowspan="2" style="text-align:center;" |[[Murod IV]] |- | |Șemsışah Haseki Sultan |Levan II |Zilihan Dadiani |Rumin/ Venger |Mingrelia |1634 (qonuniy nikoh) |- |[[Fayl:Turhan_Hatice.jpg|thumb|181x181px]] | style="text-align:center;" |[[Hatice Turhan Sultan|Turhan Sultan]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Catherina | style="text-align:center;" |Rus | style="text-align:center;" |Slobodskiy, Ukraina | style="text-align:center;" | | rowspan="7" style="text-align:center;" |[[Ibrohim I]] |- style="text-align:center;" | |[[Saliha Dilaşub Sultan|Aşub Sultan]] | style="text-align:center;" | | | | |1641 |- style="text-align:center;" | |[[Muazzez Sulton|Muazzez Sultan]] | style="text-align:center;" | | | |Poland |1642 |- | | style="text-align:center;" |Mahienver Sultan | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |1644 |- | | style="text-align:center;" |Saçıbağı Sultan | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Leyla | style="text-align:center;" |Cherkas | style="text-align:center;" |Shimoliy kavkaz | style="text-align:center;" |1645 |- | | style="text-align:center;" |Şivekar Sultan | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Meryem/Maria | style="text-align:center;" |[[Armanlar|Arman]] | style="text-align:center;" |Istanbul ([[Usmonlilar imperiyasi|Usmonli imperiyasi]]) | style="text-align:center;" |1646 |- | | style="text-align:center;" |[[Humashah Sulton (Ibrohim I ning xotini)|Hümaşah Sultan]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Hümaşah | style="text-align:center;" |Cherkas | style="text-align:center;" |Kavkaz | style="text-align:center;" |1647 |- |[[Fayl:Portrait_of_Rabia_Gülnuş.jpg|thumb|208x208px]] | style="text-align:center;" |[[Gulnush Sulton|Gülnuş Sultan]] | style="text-align:center;" |Grek prevoslavi | style="text-align:center;" |Evmania Voria | style="text-align:center;" |[[Yunonlar|Grek]] | style="text-align:center;" |Venetsiya respublikasi | style="text-align:center;" |4-avgust 1683-yil (qonuniy nikoh) | style="text-align:center;" |[[Mehmed IV]] |- | | style="text-align:center;" |Hatice Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | rowspan="6" style="text-align:center;" |[[Sulaymon II|Suleiman II]] |- style="text-align:center;" | |Behzad Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Ivaz Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Sülün Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Şehsuvar Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Zeyneb Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Alicenab Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | | rowspan="6" |[[Mustafo II|Mustafa II]] |- style="text-align:center;" | |Bahtiyar Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- |[[Fayl:Haseki_Sultan.jpg|thumb|212x212px]] | style="text-align:center;" |[[Soliha Sulton (Mahmud I ning onasi)|Saliha Sultan]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Yelizaveta | style="text-align:center;" |Serb | style="text-align:center;" |Serbiya | style="text-align:center;" | |- style="text-align:center;" | |Ivaz Hatun | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |[[Shahsuvar Sulton|Şehsuvar Sultan]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |Rumelia | |- style="text-align:center;" | |[[Mustafo II|Afife Hatun]] | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Emetullah Hatun | | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | | rowspan="16" |[[Ahmad III]] |- style="text-align:center;" | |Rukiye Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |[[Mihrishah Xotun (Mustafo III ning onasi)|Mihrişah Hatun]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |19-aprel, 1709-yil |- style="text-align:center;" | |Hatice Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Şermi Hatun | | || | |- style="text-align:center;" | |Zeyneb Hatun | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Musall Hatun | |Emine | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Hanife Hatun | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Gülşen Hatun | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Ümmügülsüm Hatun | | style="text-align:center;" | | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Hürrem Hatun | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Meyli Hatun | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Hümaşah Hatun | |Fatma | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Nijad Hatun | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Nazife Hatun | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Hatem Hanım | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Alicenab Hatun | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | | rowspan="4" |[[Mahmud I]] |- style="text-align:center;" | |Verdinaz Hatun | | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Rami Hatun | | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Hatem Hatun | | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Leyla Hatun | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | | rowspan="3" |[[Usmon III|Osman III]] |- style="text-align:center;" | |Zevki Hatun | | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Ferhunde Hatun | |Emine | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Aynülhayat Hatun | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | | rowspan="4" |[[Mustafo III|Mustafa III]] |- | | style="text-align:center;" |Mihrişah Sultan | style="text-align:center;" |Gruzin pravoslav ruhoniysi | style="text-align:center;" |Agnes | style="text-align:center;" |Gruzin | style="text-align:center;" |[[Gruziya]] | style="text-align:center;" |1760 |- style="text-align:center;" | |Rifat Hatun | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |1759 |- style="text-align:center;" | |Adilşah Hatun | style="text-align:center;" | |Ayshe | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |1765 |- style="text-align:center;" | |Ayşe Hatun | style="text-align:center;" | |Ayshe | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | | rowspan="8" |[[Abdulhamid I|Abdul Hamid I]] |- style="text-align:center;" | |Hümaşah Hatun | style="text-align:center;" | | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |1775 |- style="text-align:center;" | |Ruhşah Hatun | style="text-align:center;" | |Hatiche | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Muteber Hatun | style="text-align:center;" | | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |Şebsefa Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |1781 |- style="text-align:center;" | |Mehtabe Hatun | style="text-align:center;" | | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |- style="text-align:center;" | |[[Sineperver Sulton|Sineperver Sultan]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | |1776 |- |[[Fayl:Nakşidil.JPG|thumb|168x168px]] | style="text-align:center;" |[[Naqshidil Sulton|Nakşidil Sultan]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Gruzin | style="text-align:center;" |[[Gruziya]] | style="text-align:center;" | |- style="text-align:center;" | |Nefizar Hatunefendi | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | rowspan="05" |[[Salim III]] |- style="text-align:center;" | |Hüsnümah Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |- style="text-align:center;" | |Zibifer Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |- style="text-align:center;" | |Nurişems Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |- style="text-align:center;" | |Tabısafa Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |- style="text-align:center;" | |Şevkinur Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | rowspan="2" |[[Mustafo IV]] |- style="text-align:center;" | |Seyyare Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |- style="text-align:center;" | | | style="text-align:center;" | | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |1808 | rowspan="13" |[[Mahmud II]] |- style="text-align:center;" | |Mislinayab Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |- style="text-align:center;" | |Ebrureftar Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |- style="text-align:center;" | |Zernigar Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |1825 |- | | style="text-align:center;" |Bezmiâlem Sultan | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Gruziya|Gruzin]] | style="text-align:center;" |[[Gruziya]] | style="text-align:center;" |1822 |- style="text-align:center;" | |Aşubcan Hatun | | | | |1808 |- style="text-align:center;" | |Nurtab Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |- style="text-align:center;" | |Hoşyar Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |1811 |- style="text-align:center;" | |Pervizifelek Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |1823 |- style="text-align:center;" | |Lebrizifelek Hanım | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |- style="text-align:center;" | |Hüsnimelek Hanım | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |- style="text-align:center;" | |Tiryal Hanım | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | |1826 |- | | style="text-align:center;" |Pertevniyal Sultan | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Persida | style="text-align:center;" |[[Ruminlar|Rumin]] | style="text-align:center;" |[[Ruminiya|Ruminya]] | style="text-align:center;" |1830 |- | | style="text-align:center;" |Servetseza Hatun | style="text-align:center;" |Shahzoda Mansur <br /><br />Malika Fülane Dadeşkeliani | style="text-align:center;" |Temruko | style="text-align:center;" |[[Cherkaslar|Cherkass]] | style="text-align:center;" |[[Maykop]] ([[Rossiya]]) | style="text-align:center;" |1837 | rowspan="13" style="text-align:center;" |[[Abdulmajid I|Abdulmejid I]] |- style="text-align:center;" | |Tirimüjgan Hatun |Bekhan Bey<br /><br />Almaş Hanım |Virijinia |Arman |[[Shimoliy Kavkaz]] |1840 |- | | style="text-align:center;" |[[Gülcemal Kadın|Gülcemal Hatun]] | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Hatice | style="text-align:center;" |Bosniyalik | style="text-align:center;" |Bosniya va Gersogovina | style="text-align:center;" |1840 |- | | style="text-align:center;" |Verdicenan Hatun | style="text-align:center;" |Prince Kaytuk Giorgi Açba<br /><br />Yelizaveta Hanım | style="text-align:center;" |Saliha Açba | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Gruziya | style="text-align:center;" |17-dekabr 1840 |- | | style="text-align:center;" |Ceylanyar Hanım | style="text-align:center;" |Mustafa Berzeg<br /><br />Shahzoda Daruhan Dudaruk | style="text-align:center;" |Nafiye Berzeg | style="text-align:center;" |Ubykh | style="text-align:center;" |[[Sochi]] | style="text-align:center;" |1847 |- style="text-align:center;" | |Nergizev Hanım |Albora Bey<br /><br />Dadüse Hanım | style="text-align:center;" | |Natukhai |[[Anapa]] |1847 |- style="text-align:center;" | |Navekmisal Hanım |Prince Rustem Bey Biberd<br /><br />Princess Fatma Kızılbek |Biberd | | |1848 |- | | style="text-align:center;" |Bezmiara Hatun | style="text-align:center;" |Fatma Zehra Hanim | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Cherkaslar|Cherkas]] | style="text-align:center;" |Cherkesiya | style="text-align:center;" |1849 – 1852 (qonuniy nikoh) |- style="text-align:center;" | |Nalandil Hanım |Prince Natıkhu Çıpakue |Çıpakue | |[[Anapa]] |1850 |- |[[Fayl:Sayeste Hanim (1838-1912) portrait.jpg|thumb|227x227px]] | style="text-align:center;" |[[Shayeste Hanim|Şayeste Hanım]] | style="text-align:center;" |Prince Tataş İnalipa<br /><br />Sarey Hanım | style="text-align:center;" |İnalipa | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |1851 |- style="text-align:center;" | |Serfiraz Hanım |Prince Osman Liah<br /><br />Zeliha Tapsın |Ayşe Liah | | |1852 |- style="text-align:center;" |[[Fayl:Gülistu_Kadınefendi_(2).jpg|thumb|268x268px]] |[[Gulistu Hanim|Gülüstü Hanım]] |Prince Tahir Çaçba<br /><br />Afişe Lakerba |Fatma Çaçba | |[[Suxumi|Suxum]]<nowiki/>i, [[Abxaziya|Abhazia]] |1854 |- | | style="text-align:center;" |Perestu Hatun | style="text-align:center;" |Gök Gogen<br /><br />Şah Hanım | style="text-align:center;" |Rahime Gogen | style="text-align:center;" |Ubykh | style="text-align:center;" |[[Sochi]], [[Rossiya|Rossia]] | style="text-align:center;" |20-yanvar 1856-yil |- | | style="text-align:center;" |Mevhibe Hatun | style="text-align:center;" |Ahmed Tarkanişvili | style="text-align:center;" |Mevhibe Tarkanişvili | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Tbilisi]], [[Gruziya]] | style="text-align:center;" |21-yanvar 1857 | rowspan="5" style="text-align:center;" |[[Murod V|Murad V]] |- style="text-align:center;" | |Reftarıdil Hatun |Hatkoyuko Hatko |Hatko | | |4-fevral 1859 |- style="text-align:center;" | |Şayan Hatun |Batır Zan |Safiye Zan |Natukhai |[[Anapa]] ([[Rossiya]]) |5-fevral 1869 |- | | style="text-align:center;" |Meyliservet Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Cherkaslar|Circassian]] | style="text-align:center;" |[[Batumi]] | style="text-align:center;" |8-iyun, 1874 |- style="text-align:center;" | |Resan Hanım |Ömer Bey<br /><br />Fatma Hanım |Ayşe | |Artvin |2-noyabr 1877 |- | | style="text-align:center;" |Nazikeda Hatun | style="text-align:center;" |Arzakan Tsanba<br /><br />Esma Klıç | style="text-align:center;" |Tsanba | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |1863 | rowspan="13" style="text-align:center;" |[[Abdulhamid II|Abdul Hamid II]] |- | | style="text-align:center;" |Nurefsun Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Cherkass | style="text-align:center;" |Shimoliy Kavkaz | style="text-align:center;" |1868 |- style="text-align:center;" |[[Fayl:Bedrifelek_Kadınefendi.jpg|thumb|245x245px]] |[[Bedrifelek Xotun|Bedrifelek Hatun]] |Mehmed Karzeg<br /><br />Faruhan İnal-lpa |Karzeg |Natukhai |[[Anapa]] |15-noyabr 1868 |- |[[Fayl:Bidar_II._Kadınefendi_Hazretleri.JPG|thumb|241x241px]] | style="text-align:center;" |[[Bidar Sulton|Bidar Hatun]] | style="text-align:center;" |Ibrahim Talustan<br /><br />Şahika İffet Lortkipanidze | style="text-align:center;" |Talustan | style="text-align:center;" |G<nowiki/>ruzin | style="text-align:center;" |Gruziya | style="text-align:center;" |2-sentyabr 1875 |- | | style="text-align:center;" |Dilpesend Hatun | style="text-align:center;" |Maksud Giray Bey | style="text-align:center;" |Azize | style="text-align:center;" |A<nowiki/>bxaz | style="text-align:center;" |Gruziya | style="text-align:center;" |10-aprel, 1884 |- | | style="text-align:center;" |Mezidimestan Hatun | style="text-align:center;" |Kaymat Mikanba<br /><br /> Feryal Marşan | style="text-align:center;" |Kadriye Mikanba | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Gagra]] | style="text-align:center;" |2-fevral (1885) |- style="text-align:center;" |[[Fayl:Emsalinur_Kadın.jpg|thumb]] |Emsalinur Hatun | |Kaya | | |20 - noyabr (1885) |- style="text-align:center;" | |Müşfika Hatun |Mahmud Ağır<br /><br />Emine Hanım |Ayşe Ağırba | |Hopa ([[Kavkaz]]) |12-fevral 1886 |- style="text-align:center;" |[[Fayl:Sazkar.png|thumb]] |Sazkar Hanım |Bata Maan |Atiye Maan | |Chanoqqala |31 -avgust, 1890 |- style="text-align:center;" |[[Fayl:Peyveste_Hanım.jpg|thumb|267x267px]] |Peyveste Hanım |Osman Emuhvari<br /><br />Hesna Çaabalurhva |Rabia Emuhvari | |[[Pitsunda]] |24-yanvar, 1893 |- style="text-align:center;" |[[Fayl:Fatma_Pesend.png|thumb|190x190px]] |[[Fatma Pesend Hanım]] |Prince Sami Açba<br /><br /> Ismailevna Mamleeva |Fatma Kadriye Açba | |[[Istanbul]] |20-iyul 1896 |- |[[Fayl:Behice_Hanım.jpg|thumb|228x228px]] | style="text-align:center;" |Behice Hanım | style="text-align:center;" |Albus Maan<br /><br />Nazli Kucba | style="text-align:center;" |Behiye Maan | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Adapazari|Beynevi]] | style="text-align:center;" |10-May 1900 |- |[[Fayl:Saliha_Naciye_Hanım.jpg|thumb|236x236px]] | style="text-align:center;" |Saliha Naciye Hanım | style="text-align:center;" |Arslan Ankuap<br /><br />Canhız Hanım | style="text-align:center;" |Zeliha Ankuap | style="text-align:center;" |Gruzin | style="text-align:center;" |Usmonli imperiyasi | style="text-align:center;" |4-noyabr, 1904 |- | | style="text-align:center;" |Kamures Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |30-September 1872 | rowspan="5" style="text-align:center;" |[[Mehmed V]] |- | | style="text-align:center;" |Dürrüaden Hatun | style="text-align:center;" |Mustafa Voçibe | style="text-align:center;" |Hatice Voçibe | style="text-align:center;" |Cherkes | style="text-align:center;" |Kavkaz | style="text-align:center;" |10-oktaybr, 1876 |- |[[Fayl:Mihrengiz_Kadın.png|thumb|247x247px]] | style="text-align:center;" |Mihrengiz Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Fatma | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |[[Sochi]] (Rossiya) | style="text-align:center;" |4 -aprel, 1887 |- style="text-align:center;" | |[[Nazperver Kadın|Nazperver Hatun]] |Ismail Çikotua<br /><br />Aliye Dziapş-lpa |Emine Çikotua | |Usmonli imperiyasi |1888 |- | | style="text-align:center;" |Dilfirib Hatun | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Cherkes | style="text-align:center;" |[[Usmonlilar imperiyasi|Usmonli imperiyasi]] | style="text-align:center;" |1907 |- |[[Fayl:Rukiye_Sabiha_Sultan_wedding.jpg|thumb|182x182px]] | style="text-align:center;" |Nazikeda Hatun | style="text-align:center;" |Hasan Ali Marşania<br /><br />Fatma Horecan Aredba | style="text-align:center;" |Emine Marşan | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |8-iyun 1885 | rowspan="5" style="text-align:center;" |[[Mehmed VI]] |- |[[Fayl:İnşirah_II._Hanımefendi_Hazretleri.JPG|thumb|223x223px]] | style="text-align:center;" |Inşirah Hanım | style="text-align:center;" |Aziz Voçibe | style="text-align:center;" |Seniye Voçibe | style="text-align:center;" | | style="text-align:center;" |Usmonli imperiyasi | style="text-align:center;" |8-iyun 1905 <br /><br />7-noyabr 1909 |- style="text-align:center;" |[[Fayl:Müveddet Kadın.jpg|thumb]] |Müveddet Hatun |Kato Davut Çıhcı<br /><br />Ayşe Hanım |Şadiye Çıhcı | style="text-align:center;" | |[[Darband]] ([[Rossiya]]) |24-aprel, 1911 |- style="text-align:center;" |[[Fayl:Nevvare_Hanım.jpg|thumb|214x214px]] |Nevvare Hanım |Mustafa Çıhcı<br /><br />Hafize Kap |Ayşe Çıhcı | |[[Darband]](Rossiya) |20-iyun 1918 -<br /><br />20-may 1924 |- | | style="text-align:center;" |Nevzad Hanım | style="text-align:center;" |Bargu Şaban Efendi<br /><br />Hatice Hanım | style="text-align:center;" |Nimet Bargu | style="text-align:center;" |[[Turklar|Turk]] | style="text-align:center;" |[[Istanbul]] | style="text-align:center;" |1-Sentyabr, 1921 |} == Manbalar == {{Manbalar}} [[Turkum:Usmonli imperiyasi]] [[Turkum:Malikalar]] [[Turkum:Usmoniylar imperiyasi sultonlarining rafiqalari]] m1mtiieyrx69yt74cf0hi2x8a4qbtw7 Grimayliv 0 844684 6318305 6275581 2026-10-24T23:56:18Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318305 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = | nomi = | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Ukraina | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = | lat_deg = | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = | lon_deg = | lon_min = | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = | mintaqa = | jadvalda mintaqa = | tuman turi = | tuman = | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = | aholi = | sanalgan yil = | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = | DST = | telefon kodi = | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = | sayt tili = }} '''Grimailiv''' ({{Lang-uk|Гримайлів}}; {{Lang-pl|Grzymałów}}; {{Lang-yi|רימאלאוו}} , ''Rimalov'') — [[Ukraina]] gʻarbidagi [[Ternopil viloyati]] Chortkov tumanidagi shahar tipidagi aholi yashash punkti<ref name="rada">{{Veb manbasi|sarlavha=Hrymailiv, Ternopil Oblast, Husiatyn Raion|url=http://w1.c1.rada.gov.ua/pls/z7502/A005?rdat1=25.01.2012&rf7571=30702|ish=Regions of Ukraine and their Structure|nashriyot=[[Verkhovna Rada|Verkhovna Rada of Ukraine]]|qaralgan sana=24 January 2012|til=Ukrainian|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160313133059/http://w1.c1.rada.gov.ua/pls/z7502/A005?rdat1=25.01.2012&rf7571=30702|arxivsana=13 March 2016}}</ref>. Unda Ukrainaning maʼmuriy boʻlinish hududlaridan biri boʻlgan Grimailiv shaharchasi maʼmuriyati joylashgan<ref name="admreform_2020_kopychyntsi">{{Veb manbasi|sarlavha=Гримайловская громада|url=https://gromada.info/ru/obschina/grymaylivska/|nashriyot=Портал об'єднаних громад України|til=Russian}}</ref>. Aholisi: 1,600 kishidan iborat. == Manba == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{Veb manbasi|sarlavha=Hrymayliv, Ukraine|url=http://data.jewishgen.org/wconnect/wc.dll?jg~jgsys~community~-1039714|ish=[[JewishGen]]|qaralgan sana=25 January 2012|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160729053811/http://data.jewishgen.org/wconnect/wc.dll?jg~jgsys~community~-1039714|arxivsana=2016-07-29}} {{Ukraina viloyatlarining hududiy bo`linmalari}} [[Turkum:Ukraina shaharlari]] [[Turkum:Ukraina viloyatlari]] mljxpytlhkh5d5govn6m7524vmc3sa8 Prosyana shaharchasi 0 847680 6318220 3740983 2026-10-24T16:50:31Z Spokiyny 162334 /* */ 6318220 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti|mavqe=Shahar tipidagi aholi yashash punkti|nomi=Prosyana|asl nomi=Просяна|gerb=|bayroq=|asos solingan=|aholi=4547|sanalgan yil=2022|vaqt mintaqasi=EET|sayt=|tasvir=|koordinata={{coord|48|07|01|N|36|22|20|E|display=inline,title}}}} <templatestyles src="Module:Infobox/styles.css"></templatestyles> '''Prosyana''' ({{lang-uk|Просяна}}) — [[Ukraina|Ukrainaning]] [[Dnepropetrovsk viloyati]] Sinelnikov tumanidagi [[Shaharcha|shahar tipidagi aholi yashash punkti]]. U viloyatning sharqida, [[Dnipro (shahar)|Dnepr]] shahridan janubi-sharqda joylashgan. Prosiana Ukrainaning maʼmuriy hududlaridan biri boʻlgan Malomyhailivka hududiga tegishli<ref name="admreform_2020_malomyhailivka">{{Veb manbasi|sarlavha=Маломихайловская громада|url=https://gromada.info/ru/obschina/malomyhaylivska/|nashriyot=Портал об'єднаних громад України|til=ruscha}}</ref>. Aholisi: 100 kishi.<ref>https://suspilne.media/amp/dnipro/1434357-so-a-mozu-cekati-a-hocu-miru-reportaz-z-prifrontovoi-prosanoi-de-zalisilosa-blizko-sotni-ludej/</ref> == Manbalar == {{Manbalar}} {{Ukraina viloyatlarining hududiy bo`linmalari}} 0mjqpv7ab1zx7z2fffbptsgo4qyn60c Quinta do Sol 0 851955 6318152 4720582 2026-10-24T15:11:07Z Heitor Fonseca Amaro (Armação do Itapocorói) 319913 Adicionada a Bandeira e o Brasão de Quinta do Sol - PR. 6318152 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = | nomi = | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Braziliya | gerb = Brasaoquintadosol.jpg | bayroq = Bandeira Quinta do Sol.gif | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = | lat_deg = | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = | lon_deg = | lon_min = | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = Shtat | mintaqa = Parana (shtat) | jadvalda mintaqa = | tuman turi = | tuman = | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = | aholi = | sanalgan yil = | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = | DST = | telefon kodi = | pochta indekslari = | avtomobil kodi = | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = | sayt tili = }} '''Quinta do Sol-'''[[Braziliya|Braziliyaning]] [[Parana (shtat)|Paraná]] [[Braziliya hududiy bo'linishi|shtatida]] joylashgan kommunadir .<ref name="IBGE_DTB_2008">{{Veb manbasi|url=https://geoftp.ibge.gov.br/organizacao_do_territorio/estrutura_territorial/divisao_territorial/2008/dtb_2008.zip|sarlavha=Divisão Territorial do Brasil|sana=July 1, 2008|nashriyot=Divisão Territorial do Brasil e Limites Territoriais, Instituto Brasileiro de Geografia e Estatística (IBGE)|qaralgan sana=December 17, 2009|til=pt}}</ref><ref name="IBGE_Pop_2009">{{Veb manbasi|url=http://www.ibge.gov.br/home/estatistica/populacao/estimativa2009/POP2009_DOU.pdf|sarlavha=Estimativas da população para 1º de julho de 2009|nashriyot=Estimativas de População, Instituto Brasileiro de Geografia e Estatística (IBGE)|sana=August 14, 2009|qaralgan sana=December 17, 2009|format=[[PDF]]|til=pt}}</ref><ref name="PNUD_IDH_2000">{{Veb manbasi|url=http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm|sarlavha=Ranking decrescente do IDH-M dos municípios do Brasil|sana=2000|nashriyot=Atlas do Desenvolvimento Humano, Programa das Nações Unidas para o Desenvolvimento (PNUD)|qaralgan sana=December 17, 2009|til=pt|arxivsana=2009-10-03|arxivurl=https://web.archive.org/web/20091003103229/http://www.pnud.org.br/atlas/ranking/IDH-M%2091%2000%20Ranking%20decrescente%20(pelos%20dados%20de%202000).htm}}</ref><ref name="IBGE_PIB_2005">{{Veb manbasi|url=http://www.ibge.gov.br/home/estatistica/economia/pibmunicipios/2005/tab01.pdf|sarlavha=Produto Interno Bruto dos Municípios 2002-2005|sana=December 19, 2007|nashriyot=Instituto Brasileiro de Geografia e Estatística (IBGE)|qaralgan sana=December 17, 2009|til=pt|arxivurl=https://web.archive.org/web/20081002024524/http://www.ibge.gov.br/home/estatistica/economia/pibmunicipios/2005/tab01.pdf|arxivsana=October 2, 2008}}</ref> == Yana qarang == * Paranadagi munitsipalitetlar ro'yxati == Manbalar == {{Manbalar}}{{Paraná tumani qishloqlari}}{{Municipalities of Paraná}} kwu7wmjpq3de7t7k29xhok5kxhjs7ks Modul:Transclusion count/data/M 828 861421 6318353 6315595 2026-10-25T03:00:58Z MalikxanBot 49138 Bot: Yangilandi 6318353 Scribunto text/plain return { ["Main other"] = 460000, ["Manbalar"] = 310000, ["Manbalar/styles.css"] = 310000, ["Modul:Message box/tmbox.css"] = 310000, ["Munozara"] = 300000, ["Munozara/styles.css"] = 300000, ["Manbalar izla"] = 290000, ["Modul:Math"] = 160000, ["Modul:Message box"] = 160000, ["Modul:Message box/configuration"] = 160000, ["Modul:Message box/ambox.css"] = 80000, ["Modul:Message box/fmbox.css"] = 40000, ["Manbasiz"] = 30000, ["MONTHNAME"] = 30000, ["MONTHNUMBER"] = 30000, ["Mbox"] = 10000, ["Modul:Manba/MU1"] = 10000, ["Modul:Manba/MU1/COinS"] = 10000, ["Modul:Manba/MU1/Configuration"] = 10000, ["Modul:Manba/MU1/Date validation"] = 10000, ["Modul:Manba/MU1/Identifiers"] = 10000, ["Modul:Manba/MU1/styles.css"] = 10000, ["Modul:Manba/MU1/Utilities"] = 10000, ["Modul:Manba/MU1/Whitelist"] = 10000, ["Modul:Message box/ombox.css"] = 5000, ["Manba matni"] = 3000, ["Maʼnolari"] = 3000, ["Manba kerak"] = 2000, ["Masjid"] = 2000, ["Masjid/"] = 2000, ["Masjid/n1"] = 2000, ["Masjid/n2"] = 2000, ["Medal"] = 2000, ["Modul:Message box/imbox.css"] = 2000, ["Manba"] = 1000, ["Max"] = 1000, ["Meksika bayrogʻi"] = 1000, ["MEX"] = 1000, ["Modul:Mapframe"] = 1000, ["Modul:MultiReplace"] = 1000, ["Musiqachi bilgiqutisi"] = 1000, ["Main"] = 900, ["Map scale"] = 900, ["MedalCompetition"] = 900, ["Milliy til1"] = 900, ["Matematika loyihasi"] = 800, ["Maʼmuriy birlik"] = 800, ["MedalCountry"] = 800, ["Modul:Multiple image"] = 800, ["Multiple image"] = 800, ["Multiple image/styles.css"] = 800, ["MedalSport"] = 700, ["Moselle departamenti kommunalari"] = 700, ["Multiple issues"] = 700, ["Multiple issues/styles.css"] = 700, ["MultiReplace"] = 700, ["Marne departamenti kommunalari"] = 600, ["Marriage"] = 600, ["Meurthe-et-Moselle departamenti kommunalari"] = 600, ["Munozara osti"] = 600, ["Markaziy Oʻzbekiston oyligi"] = 500, ["MedalGold"] = 500, ["Mehnat Qizil Bayroq ordeni"] = 500, ["Modul:Message box/cmbox.css"] = 500, ["Munozara tepasi"] = 500, ["Myanma-geo-stub"] = 500, } r7bncw0dogu2re2hmz7o8q3xknoswnd Hindiston — Malayziya munosabatlari 0 862384 6318505 6204398 2026-10-25T11:18:04Z InternetArchiveBot 58913 6 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318505 wikitext text/x-wiki {{Xalqaro munosabatlar |Nomi = Hindiston — Malayziya munosabatlari |Tasvir = India_Malaysia_Locator.svg |Mamlakat1 = Hindiston |Mamlakat2 = Malayziya |Rang1 = green |Rang2 = orange }} '''Hindiston — Malayziya munosabatlari''' ({{Lang-hi|भारत-मलेशियाई संबंध}}; {{Lang-ms|Hubungan India-Malaysia}}), [[Hindiston]] va [[Malayziya]] oʻrtasidagi ikki tomonlama [[Diplomatiya|tashqi munosabatlarga]] ishora qiladi. Hindiston [[Kuala Lumpur|Kuala-Lumpurda]] yuqori komissiyaga ega<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.indianhighcommission.com.my/|sarlavha=Home|nashriyot=High Commission of India in Kuala Lumpur, Malaysia|qaralgan sana=3 March 2017|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170310044011/http://www.indianhighcommission.com.my/|arxivsana=2017-03-10}}</ref> va Malayziya [[Nyu Deli|Yangi Dehlida]] oʻz elchixonasiga ega<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.kln.gov.my/web/ind_new-delhi/|sarlavha=Official Website of High Commission of Malaysia, New Delhi|nashriyot=Ministry of Foreign Affairs, Malaysia|qaralgan sana=3 March 2017}}</ref>. Shuningdek, [[Chennay]] va [[Mumbay|Mumbayda]] bosh konsulligi mavjud<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.kln.gov.my/web/ind_chennai/|sarlavha=Official Website of Consulate General of Malaysia, Chennai|nashriyot=Ministry of Foreign Affairs, Malaysia|qaralgan sana=3 March 2017}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://www.kln.gov.my/web/ind_mumbai/|sarlavha=Official Website of Consulate General of Malaysia, Mumbai|nashriyot=Ministry of Foreign Affairs, Malaysia|qaralgan sana=3 March 2017}}</ref>. Ikkala davlat ham [[Millatlar Hamdoʻstligi]]<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.thecommonwealth.org/Internal/142227/members/|sarlavha=Commonwealth Secretariat - Member States|nashriyot=Commonwealth of Nations|qaralgan sana=3 September 2011}}</ref>, [[Osiyo hamkorlik muloqoti|Osiyo Ittifoqi]] va G15 ning toʻlaqonli aʼzolaridir. Hindiston va Malayziyani antik davrlarga borib taqaladigan turli madaniy va tarixiy aloqalar bogʻlab turadi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.indianhighcommission.com.my/cult_hfj.php|sarlavha=Culture|nashriyot=High Commission of India in Kuala Lumpur, Malaysia|qaralgan sana=3 September 2011|arxivurl=https://web.archive.org/web/20110802154007/http://www.indianhighcommission.com.my/cult_hfj.php|arxivsana=2011-08-02}}</ref>. Ikki davlat bir-biri bilan juda doʻstona munosabatda, chunki Malayziya hindistonlik muhojirlarning ikkinchi vatani hisoblanadi. Malayziyaning toʻrtinchi va eng uzoq vaqt xizmat qilgan bosh vaziri Mahathir Mohamadning kelib chiqishi [[Hindlar|hindistonlik]]<ref>{{Kitob manbasi|last=Patrick Pillai|title=Yearning to Belong: Malaysia's Indian Muslims, Chitties, Portuguese Eurasians, Peranakan Chinese and Baweanese|url=https://books.google.com/books?id=QK1gCwAAQBAJ&pg=PA24|date=14 October 2015|publisher=ISEAS-Yusof Ishak Institute|isbn=978-981-4519-67-0|pages=24–}}</ref>. Savdo sohasida ularning oʻzaro savdo hajmi 10,5 milliard dollarni tashkil etadi va 2020-yilga kelib 25 milliard dollarga yetishi kutilmoqda. Oʻsha paytdagi Bosh vazir [[Najib Razak|Najib Razzoqning]] 2017-yildagi tashrifidan soʻng Hindiston ham, Malayziya ham infratuzilmani rivojlantirish va aqlli shaharlar qurish kabi sohalarda yangi yoʻnalishida hamkorlikni kengaytirishga kelishib oldilar. Hindiston hukumati va ularning jamoatchiligidagi koʻpchilik Malayziyaning 7-bosh vaziri Mahathir [[Pokiston|Pokistonni]] qoʻllab-quvvatlagani uchun oʻzaro aloqalar pasayayotganidan xavotir olmoqda<ref name="expand">{{Veb manbasi|url=http://www.livemint.com/Politics/4tEemcpjLUDkmju7n35HYJ/India-Malaysia-vow-to-strengthen-economic-ties.html|sarlavha=India, Malaysia vow to strengthen economic ties|muallif=Elizabeth Roche|nashriyot=Live Mint|sana=1 April 2017|qaralgan sana=2 April 2017|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170402042041/http://www.livemint.com/Politics/4tEemcpjLUDkmju7n35HYJ/India-Malaysia-vow-to-strengthen-economic-ties.html|arxivsana=2 April 2017}}</ref>. == Mamlakatni taqqoslash == {| class="wikitable" | ! Hindiston ! Malayziya |- |'''Gerbi''' | style="text-align:center" |[[Fayl:Emblem_of_India.svg|175x175px]] | style="text-align:center" |[[Fayl:Coat_of_arms_of_Malaysia.svg|175x175px]] |- |'''Bayrogʻi''' | style="text-align:center" |{{Flagicon|India|size=160px}} | style="text-align:center" |{{Flagicon|Malaysia|size=160px}} |- |'''Aholisi''' |1,375,586,000 |31,360,000 |- |'''Maydoni''' |{{Convert| 3,287,263|km2|mi2|abbr=on}} |{{Convert|330,803|km2|mi2|abbr=on}} |- |'''Aholi zichligi''' |{{Convert|418|/sqkm|/sqmi|abbr=on}} |{{Convert|86|/sqkm|/sqmi|abbr=on}} |- |'''Vaqt zonasi''' |UTC+05:30 |1 |- |'''Poytaxti''' |[[Dehli]] |[[Kuala Lumpur]] & Putrajaya |- |'''Katta shahri''' |[[Mumbay]] — 12,478,447 |[[Kuala Lumpur]] — 1,768,000 |- |'''Davlat boshqaruvi''' |Federal [[Parlamentar]] [[Konstitutsiyaviy respublika]] |Federal [[Parlamentar]] tanlov asosidagi [[Konstitutsiyaviy monarxiya]] |- |'''Tashkil etilishi''' |1947-yil 15-avgust (dominion)<br />1950-yil 26-yanvar (respublika) |1957-yil 31-avgust (Britaniyadan mustaqil)<br />1963-yil 16-sentyabr (Malayziyaning tashkil topishi) |- |'''Birinchi rahbari''' |[[Lord Mountbatten]] (hukumat rahbari)<br /><br /> Javoharlal Neru (Bosh vazir) |Tuanku Abdul Rahman (Monarx)<br /><br />Tunku Abdul Rahman (Bosh vazir) |- |'''Davlat boshligʻi''' |Monarx: [[Charles III]] |Monarx: Abdulloh |- |'''Hukumat raisi''' |Bosh vazir: Narendra Modi |Bosh vazir: Ismoil Sabri Yoqub |- |'''Qonun chiqaruvchi organ''' |[[Parlement]] |Malaysiya Parlementi |- |'''Yuqori palata''' |'''Rajya Sabha'''<br /><br />Rais: Ajit Kumar Bhuyan |'''Senat'''<br /><br />Rais: S. Vigneswaran |- |'''Quyi palata''' |'''Lok Sabha'''<br /><br />Spiker: Narendra Modi |'''Vakillar palatasi'''<br /><br />Spiker: Azhar Azizan Harun |- |'''Rasmiy tili''' |[[Hind tili]] |[[Malay tili]] |- |'''YaIM (nominal)''' |3.469 trillion  [[AQSh dollari $]] (2,466 aholi jon boshiga) |364.7 milliard [[AQSh dollari $]] ($11,414 aholi jon boshiga) |} == Iqtisodiy munosabatlar == 2000-yildan 2013-yilgacha Malayziya 618,37 million AQSh dollarini tashkil etgan toʻgʻridan-toʻgʻri xorijiy investitsiyalar hajmi boʻyicha Hindistondagi 19-eng yirik investor hisoblanadi. Malayziyaning 6 milliard AQSH dollaridan ortiq sarmoyasi telekommunikatsiya, sogʻliqni saqlash, bank va qurilish loyihalariga ajratilgan<ref name="relations">{{Veb manbasi|url=http://www.indianhighcommission.com.my/Bilateral.html|sarlavha=Bilateral Relations|nashriyot=High Commission of India in Kuala Lumpur, Malaysia|qaralgan sana=3 March 2017|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170104191117/http://indianhighcommission.com.my/Bilateral.html|arxivsana=2017-01-04}}</ref>. Ikki davlat oʻrtasidagi savdo aylanmasi 1992-yildagi atigi 0,6 milliard AQSh dollaridan 2012-yilda 13,32 milliard AQSh dollariga koʻtarilgan. Bundan tashqari, Hindistonning sanoat, IT va sogʻliqni saqlash kompaniyalari, shuningdek, Malayziyaga sarmoya kiritgan 150 000 ga yaqin hindistonlik (jumladan, 10 000 hindistonlik muhojirlar) malakali va yarim malakali ishchilar mamlakatda IT, ishlab chiqarish va bank ishi sohalarida ish bilan taʼminlangan<ref name="relations" />. Malayziya kompaniyalari, shuningdek, [[Hindiston shtatlari|Hindistonning turli shtatlarida]] koʻplab infratuzilma loyihalarida ishtirok etishadi<ref name="expand"/>. 2017-yilda Hindiston va Malayziya oʻrtasida 36 milliard AQSh dollari miqdoridagi yangi biznes bitimi imzolandi, bu ikki mamlakat oʻrtasidagi iqtisodiy munosabatlar tarixidagi eng yirik hisoblangan 31 ta biznes memorandumi (memorandum) almashdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.thestar.com.my/news/nation/2017/04/04/mega-trade-deals-agreed-historic-day-as-malaysia-and-india-ink-pacts-worth-rm15868bil/|sarlavha=Historic day as Malaysia and India ink pacts worth RM158.68bil|muallif=Paul Gabriel|ish=The Star|sana=4 April 2017|qaralgan sana=4 April 2017}}</ref>. Malayziya Hindiston ishbilarmonlar kengashi ham mavjud<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.mibc.com.my/|sarlavha=Home|nashriyot=Malaysia India Business Council|qaralgan sana=12 December 2017}}</ref>. == Taʼlim munosabatlari == 1960-1970-yillar oraligʻida 30 000 ga yaqin malayziyalik talabalar Hindiston taʼlim muassasalarida, asosan tibbiyot sohasida tahsil olishgan, bugungi kunda Malayziyadagi shifokorlarning 30% dan ortigʻi Hindistonda taʼlim olgan<ref name="education">{{Veb manbasi|url=http://www.indianhighcommission.com.my/education_cooperation.html|sarlavha=Cooperation in the Field of Education|nashriyot=High Commission of India in Kuala Lumpur, Malaysia|qaralgan sana=3 March 2017|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170303201727/http://www.indianhighcommission.com.my/education_cooperation.html|arxivsana=2017-03-03}}</ref>. Hindiston hukumati malayziyalik talabalarga ham stipendiya ajratadi. Malayziyalik tibbiyot talabalarining koʻpchiligi Hindistonda taʼlim olishlari zarurligi tufayli Manipal Global Education Group oʻz [[kampus]]<nowiki/>larini Malayziyada tashkil etishga rozi boʻlgan<ref name="education" />. == Xavfsizlik munosabatlari == Malayziya tashkil etilishidan oldin, mamlakat xavfsizlik kuchlarining koʻp xodimlari Hindistonda oʻqitilgan<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.indianhighcommission.com.my/Defence.html|sarlavha=Defence co-operation|nashriyot=High Commission of India in Kuala Lumpur, Malaysia|qaralgan sana=3 March 2017|arxivurl=https://web.archive.org/web/20170303201730/http://www.indianhighcommission.com.my/Defence.html|arxivsana=2017-03-03}}</ref>. Xitoyning oʻsib borayotgan taʼsiriga qarshi Hindiston Malayziya bilan harbiy va xavfsizlik sohasida hamkorlikni kuchaytirishni bildirgan.  == Manbalar == {{manbalar}} <references /> == Adabiyotlar == * {{Kitob manbasi|last=Cœdès|first=George|authorlink=George Cœdès|editor=Walter F. Vella|others=trans.Susan Brown Cowing|title=The Indianized States of Southeast Asia|year=1968|publisher=University of Hawaii Press|isbn=978-0-8248-0368-1}} * Lokesh, Chandra, & International Academy of Indian Culture. (2000). Society and culture of Southeast Asia: Continuities and changes. New Delhi: International Academy of Indian Culture and Aditya Prakashan. * R. C. Majumdar, Study of Sanskrit in South-East Asia * R. C. Majumdar, ''India and South-East Asia'', I. S. P. Q. S. History and Archaeology Series Vol. 6, 1979, {{ISBN|81-7018-046-5}}. * R. C. Majumdar, ''Suvarnadvipa'', ''Ancient Indian Colonies in the Far East'', Vol. II, Calcutta, * R. C. Majumdar, ''Hindu Colonies in the Far East'', Calcutta, 1944, {{ISBN|99910-0-001-1}} Ancient Indian colonisation in South-East Asia. * R. C. Majumdar, History of the Hindu Colonization and Hindu Culture in South-East Asia * {{Kitob manbasi|last=Daigorō Chihara|title=Hindu-Buddhist Architecture in Southeast Asia|url=https://books.google.com/books?id=wiUTOanLClcC|year=1996|publisher=BRILL|isbn=90-04-10512-3}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20170310044011/http://www.indianhighcommission.com.my/ Malayziyadagi Hindiston Oliy komissiyasi] * [http://www.kln.gov.my/web/ind_new-delhi/ Hindistondagi Malayziya Oliy komissiyasi]. [[Turkum:Malayziyaning ikki tomonlama aloqalari]] [[Turkum:Hindistonning ikki tomonlama aloqalari]] [[Turkum:Malayziyaning tashqi siyosati]] [[Turkum:Hindistonning tashqi siyosati]] [[Turkum:Xalqaro munosabatlar]] fgou8t95c2qc0r892o6fq05wj1k4uoh Greg Walters 0 862775 6318281 4176215 2026-10-24T22:59:50Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318281 wikitext text/x-wiki {{Xokkeychi bilgiqutisi | name = Greg Walters | image = | image_size = | caption = | birth_date = {{Birth date and age|1970|08|12|mf=y}} | birth_place = [[Calgary]], [[Alberta]], [[Kanada]] | height_ft = 6 | height_in = 1 | weight_lb = 200 | position = [[hujumchi]] | shoots = | played_for = [[Newmarket Saints]]<br />[[St. John's Maple Leafs]]<br />[[Rochester Americans]]<br />[[Fort Wayne Komets]]<br />[[Chicago Wolves]]<br />[[Houston Aeros (1994–2013)|Houston Aeros]] | draft = 80-oʻrindagi tanlov | draft_year = 1990 | draft_team = [[Toronto Maple Leafs]] | career_start = 1990 | career_end = 2002 }} '''Greg Walters ({{talaffuz|Greg Uolters}})''' (1970-yil 12-avgustda tugʻilgan) – [[kanadalik]] sobiq professional [[xokkeychi]]. Greg Walters hozirda [[Ontario xokkey ligasi|Ontario xokkey ligasining]] (OHL) „Owen Sound Attack“ xokkey jamoasida bosh [[Murabbiylik|murabbiy]] boʻlib ishlaydi. 12 mavsum davomida Greg Walters [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|Amerika]] xokkey ligasida 248 ta oʻyin va Xalqaro xokkey ligasida 241 ta oʻyin oʻtkazdi. Keyinchalik u [[murabbiylik]] bilan shugʻullandi va ikkita marta [[Ontario]] oʻsmirlar xokkey ligasida yilning eng yaxshi murabbiyi va bir marta Kanada oʻsmirlar xokkey ligasining eng yaxshi murabbiyi sovrinlarini qoʻlga kiritdi. == Oʻyin faoliyati == Greg Walters 1987-yilgi OHL ustuvor loyihasida 65-oʻrindagi tanlov asosida „Ottava 67’s“ xokkey klubi safiga qabul qilindi. Greg Walters klub safida uch mavsum faoliyat olib bordi<ref name="elitepro1">{{Veb manbasi|url=https://www.eliteprospects.com/player/83534/greg-walters|sarlavha=Greg Walters|ish=Elite Prospects|qaralgan sana=2018-06-12}}</ref>. Shundan soʻng, Greg Walters „<nowiki/>[[Toronto Maple Leafs]]<nowiki/>“ xokkey klubi safiga [[NHL kirish loyihasi|1990-yilgi NHLga kirish loyihasining]] 4-raundida, umumiy 80-oʻrindagi tanlov asosida qabul qilindi<ref name="InsideHalton">{{Veb manbasi|url=https://www.insidehalton.com/sports-story/2945900-former-sting-coach-walters-takes-over-as-raiders-boss/|sarlavha=Former Sting coach Walters takes over as Raiders' boss|sana=2010-03-24|ish=InsideHalton.com|nashriyot=Burlington Post|qaralgan sana=2018-06-12|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180614094243/https://www.insidehalton.com/sports-story/2945900-former-sting-coach-walters-takes-over-as-raiders-boss/|arxivsana=2018-06-14}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://ojhl.pointstreaksites.com/view/ojhl/news-21/news_471359|sarlavha=Walters named Coach of the Year|sana=March 15, 2017|ish=Ontario Junior A Hockey League|qaralgan sana=2018-06-11}}</ref>. Walters Milliy xokkey ligasiga chiqa olmadi va 12 mavsumni kichik ligalarda oʻtkazdi. Greg Walters „<nowiki/>[[Newmarket Saints]]<nowiki/>“, „<nowiki/>[[St. John Maple Leafs]]<nowiki/>“ va „<nowiki/>[[Rochester Americans]]<nowiki/>“ xokkey klublari safida Amerika xokkey ligasida 248 ta oʻyin oʻtkazdi. Greg Walters, shuningdek, 241 ta Xalqaro xokkey ligasida „Fort Wayne Komets“, „<nowiki/>[[Chicago Wolves]]<nowiki/>“ va „<nowiki/>[[Houston Aeros]]<nowiki/>“ kabi xokkey klublari safida oʻyinlar oʻtkazdi<ref name="hockeydb">{{Veb manbasi|url=http://www.hockeydb.com/ihdb/stats/pdisplay.php?pid=5628|sarlavha=Greg Walters hockey statistics and profile|ish=hockeydb.com|qaralgan sana=2018-06-12}}</ref>. == Murabbiylik faoliyati == Greg Walters oʻzining murabbiylik faoliyatini oʻyinchi-murabbiy sifatida 2001—2002-yilgi UHL mavsumida „Port Huron Border Cats“ xokkey klubi bilan boshlagan<ref>{{Veb manbasi|url=http://ojhl.pointstreaksites.com/view/ojhl/news-21/news_471359|sarlavha=Walters named Coach of the Year|sana=March 15, 2017|ish=Ontario Junior A Hockey League|qaralgan sana=2018-06-11}}<cite class="citation web cs1" data-ve-ignore="true">[http://ojhl.pointstreaksites.com/view/ojhl/news-21/news_471359 „Walters named Coach of the Year“]. ''Ontario Junior A Hockey League''. March 15, 2017<span class="reference-accessdate">. Retrieved <span class="nowrap">June 11,</span> 2018</span>.</cite></ref>. Greg Walters 2002—2003-yilgi OHL mavsumidan 2009—2010-yilgi OHL mavsumigacha „Sarnia Sting“ xokkey klubida yordamchi [[Murabbiylik|murabbiy]] sifatida sakkiz mavsumni oʻtkazdi<ref>{{Veb manbasi|url=http://sarniasting.com/greg-walters-hired-by-georgetown-raiders|sarlavha=Greg Walters Hired By Georgetown Raiders|sana=March 31, 2010|ish=Sarnia Sting|qaralgan sana=2018-06-12}}</ref>. Bu vaqt ichida Greg Walters bosh murabbiylar [[Jeff Perry]], [[Shawn Camp]] va [[Dave McQueen]] bilan ishlagan. === Oshawa Generals === Greg Walters 2018-yil 11-iyun kuni „<nowiki/>[[Oshawa Generals]]<nowiki/>“ xokkey klubi bosh murabbiyi etib tayinlandi va yordamchi murabbiylar [[Greg Nemisz]] va [[Nathan McIver|Nathan McIverlar]] bilan faoliyatini davom ettirdi<ref name="June11–18">{{Veb manbasi|url=http://oshawagenerals.com/article/greg-walters-named-head-coach-of-the-oshawa-generals|sarlavha=Greg Walters Named Head Coach of the Oshawa Generals|sana=2018-06-11|ish=Oshawa Generals|qaralgan sana=2018-06-11}}</ref><ref name="McNair1">{{Veb manbasi|url=https://www.durhamregion.com/sports-story/8664734-oshawa-generals-hire-greg-walters-from-georgetown-raiders-to-replace-bob-jones-as-coach/|sarlavha=Oshawa Generals hire Greg Walters from Georgetown Raiders to replace Bob Jones as coach|muallif=McNair|ism=Brian|sana=2018-06-11|ish=DurhamRegion.com|qaralgan sana=2018-06-12|arxivsana=2018-06-14|arxivurl=https://web.archive.org/web/20180614094319/https://www.durhamregion.com/sports-story/8664734-oshawa-generals-hire-greg-walters-from-georgetown-raiders-to-replace-bob-jones-as-coach/}}</ref>. Greg Walters 2021-yilda klubni tark etdi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.oursportscentral.com/services/releases/generals-parting-ways-with-head-coach-greg-walters/n-5706864|sarlavha=Generals Parting Ways with Head Coach Greg Walters|ish=OurSports Central|sana=2021-06-17}}</ref>. === Owen Sound Attack === Greg Walters 2021-yil 30-iyunda 'Owen Sound Attack" xokkey klubi bosh murabbiyi etib tayinlandi<ref>{{Veb manbasi|url=https://ontariohockeyleague.com/article/greg-walters-named-attack-head-coach|sarlavha=Greg Walters Named Attack Head Coach|ish=Ontario Hockey League|sana=2021-06-30}}</ref>. == Oʻyin statistikasi == Muntazam mavsumi va pley-off statistikasi<ref name="hockeydb"/>. {| border="0" cellpadding="1" cellspacing="0" style="text-align:center; width:75%" ! colspan="3" bgcolor="#ffffff" | ! rowspan="100" bgcolor="#ffffff" | ! colspan="5" |Muntazam mavsum ! rowspan="100" bgcolor="#ffffff" | ! colspan="5" |Pley-off oʻyinlari |- bgcolor="#e0e0e0" !Mavsum !Klub !Liga !Oʻyin !Gol !Golli uzatma !Ochko !Penalti !Oʻyin !Gol !Golli uzatma !Ochko !Penalti |- |1987—1988 |Ottawa 67’s |[[Ontario xokkey ligasi|OHL]] |63 |11 |25 |36 |52 |16 |4 |2 |6 |10 |- align="center" bgcolor="#f0f0f0" |1988—1989 |Ottawa 67’s |OHL |28 |17 |21 |38 |20 |12 |3 |4 |7 |20 |- align="center" |1989—1990 |Ottawa 67’s |OHL |63 |36 |54 |90 |57 |4 |1 |2 |3 |12 |- align="center" bgcolor="#f0f0f0" |1990—1991 |Newmarket Saints |AHL |54 |7 |14 |21 |58 |- |- |- |- |- |- align="center" |1991—1992 |Raleigh IceCaps |ECHL |18 |9 |13 |22 |30 |4 |1 |2 |3 |8 |- align="center" bgcolor="#f0f0f0" |1991—1992 |St. Johnʼs Maple Leafs |AHL |10 |0 |2 |2 |20 |- |- |- |- |- |- align="center" |1992—1993 |Brantford Smoke |CoHL |26 |14 |19 |33 |44 |10 |11 |8 |19 |20 |- align="center" bgcolor="#f0f0f0" |1992—1993 |St. Johnʼs Maple Leafs |AHL |27 |4 |5 |9 |82 |1 |0 |1 |1 |4 |- align="center" |1993—1994 |St. Johnʼs Maple Leafs |AHL |13 |0 |2 |2 |67 |- |- |- |- |- |- align="center" bgcolor="#f0f0f0" |1993—1994 |Brantford Smoke |CoHL |42 |42 |62 |104 |8 |7 |5 |3 |8 |8 |- align="center" |1994—1995 |Fort Wayne Komets |IHL |44 |4 |9 |13 |142 |- |- |- |- |- |- align="center" bgcolor="#f0f0f0" |1994—1995 |Chicago Wolves |IHL |18 |1 |4 |5 |110 |2 |0 |0 |0 |0 |- align="center" |1995—1996 |Chicago Wolves |IHL |50 |4 |7 |11 |254 |5 |0 |0 |0 |12 |- align="center" bgcolor="#f0f0f0" |1996—1997 |Rochester Americans |AHL |55 |5 |10 |15 |247 |10 |3 |6 |9 |20 |- align="center" |1997—1998 |Rochester Americans |AHL |33 |4 |3 |7 |81 |- |- |- |- |- |- align="center" bgcolor="#f0f0f0" |1998—1999 |Rochester Americans |AHL |56 |6 |8 |14 |200 |15 |1 |3 |4 |14 |- align="center" |1999—2000 |Houston Aeros |IHL |63 |4 |7 |11 |192 |5 |0 |1 |1 |4 |- align="center" bgcolor="#f0f0f0" |2000—2001 |Houston Aeros |IHL |66 |4 |9 |13 |186 |3 |0 |0 |0 |5 |- align="center" |2001—2002 |Port Huron Border Cats |UHL |18 |5 |8 |13 |44 |- |- |- |- |- |- bgcolor="#e0e0e0" ! colspan="3" |OHL jami !154 !64 !100 !164 !129 !32 !8 !8 !16 !42 |- bgcolor="#e0e0e0" ! colspan="3" |AHL jami !248 !26 !44 !70 !755 !26 !4 !10 !14 !38 |- bgcolor="#e0e0e0" ! colspan="3" |IHL jami !241 !17 !36 !53 !864 !15 !0 !1 !1 !21 |- bgcolor="#e0e0e0" ! colspan="3" |CoHL/UHL jami !86 !61 !89 !150 !96 !17 !16 !11 !27 !28 |} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1970-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Kanada xokkeychilari]] bjy1rd8skf9mmdc4u8dtegb291pl24g Buchir 0 866618 6318393 4207978 2026-10-25T05:05:35Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 6318393 wikitext text/x-wiki '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr (forscha :shuningdek, Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya(qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]] : Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. '''Adabiyotlar''' •Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . •“Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . •"Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. •Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] •"1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} n30m3cn953ns9pkje5mblatu9fjrl9y 6318394 6318393 2026-10-25T05:06:10Z Sherzod11W 273619 6318394 wikitext text/x-wiki '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, ''Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr'' nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr (forscha :shuningdek, Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya(qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]] : Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. '''Adabiyotlar''' •Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . •“Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . •"Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. •Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] •"1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} jvx199k72lncf8oku6sgceye1ux0jm7 6318395 6318394 2026-10-25T05:06:25Z Sherzod11W 273619 6318395 wikitext text/x-wiki '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, ''Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr'' nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr (forscha:shuningdek, Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya(qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]] : Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. '''Adabiyotlar''' •Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . •“Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . •"Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. •Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] •"1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} gl7mgvynx0sjggg1ypk7oxyv1nymrbn 6318396 6318395 2026-10-25T05:06:59Z Sherzod11W 273619 6318396 wikitext text/x-wiki '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, ''Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr'' nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr ([[forscha]]: shuningdek, Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya (qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]] : Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. '''Adabiyotlar''' •Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . •“Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . •"Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. •Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] •"1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 01fvp2stlz39pfg97dz2fwt0gjyqkyi 6318397 6318396 2026-10-25T05:07:14Z Sherzod11W 273619 6318397 wikitext text/x-wiki '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, ''Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr'' nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr ([[forscha]]: shuningdek, ''Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr'' nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya (qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]] : Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. '''Adabiyotlar''' •Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . •“Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . •"Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. •Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] •"1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} ri9rrh70gnfwer6l9cnir5vu990k25c 6318398 6318397 2026-10-25T05:07:25Z Sherzod11W 273619 /* */ 6318398 wikitext text/x-wiki '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, ''Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr'' nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr ([[forscha]]: shuningdek, ''Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr'' nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya (qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]]: Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. '''Adabiyotlar''' •Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . •“Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . •"Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. •Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] •"1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} htho0s0moy9se9vhpkkuq5au1vloqev 6318399 6318398 2026-10-25T05:07:44Z Sherzod11W 273619 /* */ 6318399 wikitext text/x-wiki {{wikify}} '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, ''Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr'' nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr ([[forscha]]: shuningdek, ''Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr'' nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya (qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]]: Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. '''Adabiyotlar''' •Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . •“Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . •"Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. •Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] •"1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} bm8ln9e6m483whz0eog9rp2mg7xyqxo 6318400 6318399 2026-10-25T05:07:51Z Sherzod11W 273619 6318400 wikitext text/x-wiki {{wikify}} '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, ''Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr'' nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr ([[forscha]]: shuningdek, ''Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr'' nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya (qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]]: Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. '''Adabiyotlar''' •Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . •“Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . •"Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. •Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] •"1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} iwtpt2zoqngrn80rc27ia8cxmenv9sl 6318401 6318400 2026-10-25T05:08:17Z Sherzod11W 273619 /* */ 6318401 wikitext text/x-wiki {{wikify}} '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, ''Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr'' nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr ([[forscha]]: shuningdek, ''Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr'' nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya (qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]]: Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. '''Adabiyotlar''' •Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . •“Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . •"Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. •Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] •"1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} rlpybxwu2nsaq13oltyruma1tdz3s6r 6318402 6318401 2026-10-25T05:08:25Z Sherzod11W 273619 6318402 wikitext text/x-wiki {{wikify}} '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, ''Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr'' nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr ([[forscha]]: shuningdek, ''Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr'' nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya (qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]]: Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. '''Adabiyotlar''' •Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . •“Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . •"Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. •Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] •"1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} f79ljmo49xuymwtazrm8ccsvg0tao2b 6318403 6318402 2026-10-25T05:08:33Z Sherzod11W 273619 6318403 wikitext text/x-wiki {{wikify}} '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, ''Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr'' nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr ([[forscha]]: shuningdek, ''Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr'' nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya (qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]]: Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. '''Adabiyotlar''' •Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . •“Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . •"Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. •Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] •"1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi == Manbalar == {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} 6xkm6pvuc2erhs42sp9yk3vy42j74w8 6318404 6318403 2026-10-25T05:08:51Z Sherzod11W 273619 6318404 wikitext text/x-wiki {{wikify}} '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, ''Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr'' nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr ([[forscha]]: shuningdek, ''Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr'' nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya (qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]]: Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. '''Adabiyotlar''' •Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . •“Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . •"Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. •Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] •"1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} awj9ydjm9o05683k3997sf5pwoj5snh 6318405 6318404 2026-10-25T05:08:58Z Sherzod11W 273619 6318405 wikitext text/x-wiki {{wikify}} '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, ''Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr'' nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr ([[forscha]]: shuningdek, ''Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr'' nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya (qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]]: Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. '''Adabiyotlar''' •Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . •“Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . •"Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. •Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] •"1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . •"1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} bl6sw5city7qgd4uumuc5zbigixl1bd 6318406 6318405 2026-10-25T05:09:37Z Sherzod11W 273619 /* */ 6318406 wikitext text/x-wiki {{wikify}} '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, ''Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr'' nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr ([[forscha]]: shuningdek, ''Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr'' nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya (qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]]: Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. '''Adabiyotlar''' • Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . • “Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . • "Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. • Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] • "1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . • "1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . • "1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} hmlmr9iimd4pui8z7iwrwiwhztezedx 6318407 6318406 2026-10-25T05:10:01Z Sherzod11W 273619 /* */ 6318407 wikitext text/x-wiki {{wikify}} '''Bushehr''', Booshehr yoki Bushir, shuningdek, ''Bushehr , Buchehr , Buschir va Busehr'' nomi bilan ham tanilgan, Bandar Bushehr ([[forscha]]: shuningdek, ''Bandar Bushehr va Bandar-e Bushehr'' nomi bilan ham tanilgan), ilgari [[Forslar|Persisda]] Antioxiya (qadimgi [[Yunon tili|yunoncha]]: Antioxiya, Antioxiya tês Persídos) va Bukht Ardashir , Busher viloyatining poytaxti, Eron va Eron janubidagi port shahri. 2006 yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, uning aholisi 161,674 kishi va 40,771 oiladan iborat. Busher Eron janubi-gʻarbiy qismidagi [[Fors koʻrfazi]] sohilidagi qirgʻoq mintaqasi boʻylab choʻzilgan keng tekislikda joylashgan. U qadimiy port shahri Rishahr (Sosoniy , Riv Ardasher) yaqinida qurilgan. Bu mamlakatning asosiy dengiz porti boʻlib, viloyatining maʼmuriy markazi hisoblanadi. Uning joylashuvi Tehrondan taxminan 1218 kilometr (757 milya) janubda joylashgan . Busherda choʻl iqlimi mavjud . Bushehr oʻtgan asrlarda Eronning asosiy savdo markazi boʻlgan. Shahar tuzilmalari anʼanaviy uslubda, mutanosiblik va narx jihatidan oddiy. Mamlakatning ichki qismiga temir yoʻl aloqasi yoʻqligi va sayoz langar tufayli u Eronning asosiy porti sifatidagi mavqeini yoʻqotdi. '''Tarix''' Hozirgi shaharning janubida, Reeshirda, oldingi elamliklar (miloddan avvalgi 3000 yillar) aholi punkti qoldiqlari bor. Yunon-Makedoniya Salavkiylar sulolasi davrida shahar Selevk Nikator tomonidan Persisdagi Antioxiya (Onkiskeia tēs Ġēsīdos) nomi bilan qayta tashkil etilgan . Bir necha oʻn yillar oʻtgach, shahar Selevkning oʻgʻli Antiox tomonidan qayta tiklandi, u Magnesiyadan mustamlakachilarni u erga koʻchirdi . Shuningdek, Salavkiylar shohi Antiox miloddan avvalgi 205 yilda sharqiy viloyatlarga qilgan yurishidan soʻng (miloddan avvalgi 212 — 205) bir muddat oʻsha yerda qoldi. Antioxiya miloddan avvalgi 170 yilgacha yunon salavkiylari hukmronligi ostida boʻlgan. Bu Sosoniy flotining eng muhim portlaridan biri ediva bu sulolaning birinchi shohi Ardashir I sharafiga nomlangan . Milodiy 5-asrda Bushehr janubiy Eronga Nestorian xristian ekspansiyasining markazi boʻlgan.1737 yilda Gollandiyaning Sharqiy Hindiston kompaniyasi Bushehrda 1753 yilgacha davom etgan savdo shoxobchasini ochdi. Bandar Busher , Eugene Flandin tomonidan chizilgan , 1840 yil. 1763 yilda Busherning arab gubernatori Shayx Nasr Al-Madhkur Britaniya Sharqiy Hindiston kompaniyasiga u yerda baza va savdo punkti qurish huquqini berdi. U 18-asr oxirida Britaniya qirollik dengiz floti tomonidan baza sifatida ishlatilgan . 19-asrda Bushehr muhim savdo portiga aylandi. U 1856-1857 yillardagi Angliya-Fors urushi paytida ingliz qoʻshinlari tomonidan bosib olingan . Busher 1856-yil 9-dekabrda inglizlarga taslim boʻldi. U 1915 yilda yana inglizlar tomonidan ishgʻol qilindi, bu safar Germaniyaning Nidermayer -Hentig ekspeditsiyasi, shu jumladan Vilgelm Vasmus tufayli . Sanoatga baliqchilik va issiqlik elektr stansiyasi kiradi, ichki hududda (shuningdek Bushehr deb ataladi) metall buyumlar, gilamchalar va boshqa toʻqimachilik mahsulotlari, tsement va oʻgʻitlar ishlab chiqariladi . Eron harbiy -dengiz kuchlari bu yerda bazani saqlaydi. '''Vaziyat va ahamiyati''' Busher shahrining strategik joylashuvi Busher portining barpo etilishiga asosiy sabab bo‘ldi. Miloddan avvalgi 1 va 2 ming yilliklarda Bushehr yarim oroli „Rey Shahr“ deb nomlangan tsivilizatsiyaning gullab-yashnagan va gullab-yashnagan maskani boʻlgan. Bu borada Elamlar davri va Shoush (Susa) sivilizatsiyasi bilan bogʻliq koʻplab qoldiqlar topilgan. „Rey Shahr“ning bu tuzilmalari sosoniylar sulolasidan bo‘lgan Ardesher bilan bog‘liqligi aytiladi va „Rey Shahr“ ilgari Ram Ardeshir nomi bilan mashhur bo‘lgan. Shunday qilib, vaqt oʻtishi bilan Rey Shahr, keyin esa Bushehr deb atala boshlandi. Fors koʻrfazi va shunga mos ravishda Busher viloyati harbiy ishlar bilan bogʻliq ajoyib vaziyatga qoʻshimcha ravishda savdo sohasida ham ajoyib vaziyatga ega. Shu sabablarga koʻra yevropaliklar mintaqa va Busher shahrini nazorat qilishdan manfaatdor edilar. Milodiy 1506 yilda portugallar Busher shahriga bostirib kirib, mintaqada hukmron boʻlgan Misr va Venetsiyalik savdogarlar oʻrnini egallashga harakat qilishdi. 1734 yilda Afsharidlar sulolasidan boʻlgan Nodirshoh uni Eron dengiz bazasi uchun joy sifatida tanladi . Zand davrida mintaqa turli mamlakatlar va siyosiy guruhlar oʻrtasidagi siyosiy muammolar uchun joy boʻlgan. Qajarlar sulolasi Zand sulolasini almashtirganda, ular Fors koʻrfazi mintaqasi ustidan kamroq nazoratga ega edilar, shuning uchun mintaqadagi Britaniya taʼsiri asta-sekin oʻsib bordi. 18-asr oxirida inglizlar va gollandlar oʻzlarining mintaqaviy tijorat idoralarini Bushehrga koʻchirdilar va 19-asrda shahar Britaniyaning Fors koʻrfazidagi siyosiy agentining uyi sifatida mashhur edi. Britaniya Bosh konsulligi Busherni 20 yil davomida boshqargan. Bu holat 1913 yilgacha davom etdi va Eron va Britaniya qoʻshinlari oʻrtasidagi uzoq davom etgan jangda 1857 yilda eronliklar magʻlub boʻldi va Britaniya taʼsiri Fors koʻrfazining barcha qirgʻoqlarini qamrab oldi. Ammo 1913 yilda eronliklar uzoq davom etgan jangda gʻalaba qozonishdi. Britaniya diplomatik va savdo markazini 1946 yilda Fors koʻrfazi orqali Bahraynga koʻchirdi. Hukumat yirik rivojlanish dasturini boshlagan 1960 yillarga qadar shahar iqtisodiy jihatdan tushkunlikka tushgan edi. 1975 yilda hukumat Busherda atom elektr stansiyasini qurishni boshladi. Eron-Iroq urushi (1980-1988) paytida Iroq tomonidan bombalanganida bu inshoot qisman qurib bitkazildi. Zavodning dastlabki qoʻllab-quvvatlovchisi boʻlgan Germaniya urushdan keyin uni tugatishdan bosh tortganida, Eron boshqa mamlakatlardan yordam olishga harakat qildi. Biroq, 1995 yilda Rossiya zavodni tugatish toʻgʻrisida shartnoma imzoladi. Busherning havodan koʻrinishi (1925), Valter Mittelholzer tomonidan suratga olingan , ETH-Bibliothek . Bushehr Fors koʻrfazining muhim portlaridan biri boʻlib, xalqaro aeroporti va avtomobil yoʻllari shaharni shimoli-gʻarbda Ahvaz va shimoli-sharqda Sheroz bilan bogʻlaydi. Ikkilamchi qirgʻoq yoʻli Busherni janubi-sharqdagi Bandar-i Abbos bilan bogʻlaydi. Markaziy Bushehrning eski qismida 1870 yildan 1920 yilgacha boʻlgan davrda Fors koʻrfazi anʼanaviy meʼmorchiligining koʻplab namunalari mavjud. '''Sport''' Busherning ikkita asosiy futbol jamoasi — hozirda Fors koʻrfazi Pro ligasida oʻynaydigan " Shohin " va Azadegan ligasida oʻynaydigan " Eronjavon " . Busherda bir nechta ajdaho qayiqlari bor. Ularning Sokkan IR Eron oʻsmirlar jamoasi 2014 yilda Italiyaning Ravenna shahrida boʻlib oʻtgan klublar oʻrtasidagi jahon chempionatida ishtirok etdi. Ular 200 metr va 500 metrga yugurish bo‘yicha Junior A Open musobaqasida uchinchi o‘rinni egallashdi. '''Yadroviy rivojlanish''' Asosiy maqola: Busher atom elektr stansiyasi Bushehr Rossiya bilan hamkorlikda qurilayotgan Bushehr Atom elektr stansiyasidan oʻn ikki kilometr uzoqlikda joylashgan . Ishni Bonn firmasi Kraftwerk Union AG, Siemens AG ning bir boʻlinmasi boshlagan boʻlib, u 1975 yilda imzolangan 4 dan 6 milliard dollargacha boʻlgan shartnoma asosida ikkita yadroviy reaktor qurish boʻyicha shartnoma tuzgan. 1979 yil yanvar oyida ish toʻxtatildi va Kraftwerk Union 1979 yil iyul oyida loyihadan butunlay voz kechdi, bitta reaktor 50%, ikkinchi reaktor 85% bajarildi. Ular o‘z harakatlarini Eronning muddati o‘tgan 450 million dollarlik to‘lovni to‘lamagani bilan asoslaganliklarini aytishdi. Kompaniya umumiy shartnomaning 2,5 milliard dollarini olgan edi. Ularning bekor qilinishi 1979 yilgi Eron inqilobidan keyin sodir boʻldi . Keyinchalik Eron Siemensdan qurilishni tugatishni talab qildi, ammo Siemens rad javobini berdi. Koʻp oʻtmay , Iroq Eronga bostirib kirdi va yadroviy dastur urush oxirigacha toʻxtatildi. Reaktorlar 1984-yil martidan 1988-yilgacha boʻlgan davrda Iroqning koʻplab havo hujumlari natijasida zarar koʻrgan. 1995 yilda Rossiya stansiya uchun engil suv reaktorini yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzoladi (shartnoma qiymati 700 million dollardan 1,2 milliard dollargacha boʻlgan). Shartnomada ishlatilgan yoqilgʻi tayoqlarini qayta ishlash uchun Rossiyaga qaytarib yuborish koʻzda tutilgan. Zavod 2011-yil 3-sentyabrda elektr energiyasini milliy tarmoqqa qoʻshishni boshladi va 2011-yil 12-sentyabrda tantanali ravishda rasmiy ravishda ochildi. '''Kollejlar va universitetlar''' •Fors koʻrfazi universiteti •Busher tibbiyot fanlari universiteti •Payame Nur universiteti , Bushehr kampusi •Busher islomiy Azad universiteti [13] Eron yadroviy energetika kolleji '''Pochta markalari''' Asosiy maqola: Britaniya istilosi ostidagi Bushirning pochta markalari. == Adabiyotlar == • Vikimanbada 1911 -yilda chop etilgan Britannica Encyclopædia maqolasining " Bushire „ matni mavjud . • “Eron statistik markazi > Bosh sahifa" . • "Eron Islom Respublikasi aholini roʻyxatga olish, 1385 (2006)" (Excel) . Eron statistika markazi . Asl nusxadan arxivlangan , 2011-11-11. • Xavier de Planhol, “BŪŠEHR i. Shahar, Encyclopædia Iranica, IV/6, 569-572-betlar [1] • "1951-2010-yillar uchun Bushehrdagi eng yuqori harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi . • "1951-2010-yillar davomida Busherda rekord darajadagi eng past harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2018-yil 5-oktabrda asl nusxadan arxivlangan.2015 -yil 8-aprelda olindi . • "1951-2010-yillar uchun Busherdagi oʻrtacha maksimal harorat" . Eron meteorologiya tashkiloti. 2016-yil 6-martda asl nusxadan arxivlangan . 2015 -yil 8-aprelda olindi == Manbalar == {{manbalar}} {{Turkumsiz|date=Aprel 2024}} nlqmwhkyqvwrer1swrwu5ffubyjgunr Gretna (Louisiana) 0 868939 6318284 4747028 2026-10-24T23:15:16Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318284 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=avgust 2024}} {{Bilgiquti aholi punkti|nomi=Gretna|asl nomi=|mavqe=Shahar|tasvir=GretnaCourthouseNov231.jpg|bayroq=|mamlakat=AQSh|mintaqa turi=|mintaqa=|tuman turi=|tuman=|jamoat turi=|jamoat=|rahbar turi=Mayor|rahbar=Belinda Cambre Constant|asos solingan=|maydon=11.64|balandlik_m=|aholi=17814|sanalgan yil=[[2020 United States Census|2020]]|zichlik=1704.37|aglomeratsiya=|etnoxronim=|telefon kodi=[[Area code 504|504]]|pochta indeksi=70053, 70056|sayt={{URL|http://www.gretnala.com}}|koordinatalar={{coord|29|54|59|N|90|03|15|W|display=inline,title}}}} '''Gretna''' ({{Talaffuz|Gretna}}) — [[Shtat (AQSh)|AQShning]] [[Luiziana|Louisiana]] shtatidagi shahardir<ref name="citydata"> "Gretna, Louisiana (LA) Detailed Profile" (notes), ''City Data'', 2007, webpage: [http://www.city-data.com/city/Gretna-Louisiana.html C-Gretna] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20240127192743/http://www.city-data.com/city/Gretna-Louisiana.html |date=2024-01-27 }}.</ref><ref name="c2K"> "Census 2000 Data for the State of Louisiana" (town list), [[US Census Bureau]], May 2003, webpage: [https://www.census.gov/census2000/states/la.html C2000-LA]. </ref>. 2020-yilgi AQSh aholini roʻyxatga olishda aholi soni 17 814 kishini tashkil qilgan<ref name=":0">{{Veb manbasi|sarlavha=QuickFacts: Gretna city, Louisiana|url=https://www.census.gov/quickfacts/fact/table/gretnacitylouisiana/POP010220|qaralgan sana=August 12, 2021|ish=U.S. Census Bureau}}</ref>. == Tarixi == Shahar tomonidan nashr etilgan tarixga koʻra, Gretna tarixi 1750-yilda Jan-Sharl de Pradel tomonidan tashkil etilgan plantatsiyaga bogʻliq<ref name="City">[https://www.gretnala.com/about/history/ „History of Gretna“. City of Gretna. Undated.] Accessed January 25, 2020.</ref>. == Geografiyasi == Gretna shahri {{Coord|29|54|59|N|90|3|15|W|type:city}} (29.916459, −90.054260) koordinatalarda joylashgan<ref name="GR1">{{Veb manbasi|url=https://www.census.gov/geo/www/gazetteer/gazette.html|nashriyot=[[United States Census Bureau]]|qaralgan sana=2011-04-23|sana=2011-02-12|sarlavha=US Gazetteer files: 2010, 2000, and 1990}}</ref>. Qoʻshma Shtatlar aholini roʻyxatga olish byurosiga koʻra, shaharning umumiy maydoni {{Convert|3.9|sqmi|km2}} , shundan {{Cvt|3.5|sqmi|km2}} quruqlik va {{Cvt|0.4|sqmi|km2}} (9,33%) suvdan iborat. == Demografiyasi == {{AQSh aholisini ro'yxatga olish | align = left | footnote = AQSh aholisini ro'yxatga olish | 1850 = 717 | 1880 = 2396 | 1890 = 3332 | 1920 = 7197 | 1930 = 9584 | 1940 = 10879 | 1950 = 13813 | 1960 = 21967 | 1970 = 24875 | 1980 = 20615 | 1990 = 17208 | 2000 = 17423 | 2010 = 17736 | 2020 = 17814 }} {| class="wikitable" style="text-align:right" |+Gretna aholisi irqiy tarkibi 2020-yil <ref name=":1">{{Veb manbasi|sarlavha=2020 Race and Population Totals|url=https://data.census.gov/cedsci/table?g=1600000US2231915&tid=DECENNIALPL2020.P2|qaralgan sana=2021-12-28|ish=data.census.gov}}</ref> ! scope="col" |Irqlar ! scope="col" |Soni ! scope="col" | Foiz |- ! scope="row" | Oq tanli (ispan emas) | 7347 | 41,24% |- ! scope="row" | Qora yoki afro-amerikalik (ispan boʻlmagan) | 5,872 | 32,96% |- ! scope="row" | Tugʻma amerikalik | 84 | 0,47% |- ! scope="row" | osiyolik | 490 | 2,75% |- ! scope="row" | Tinch okeani oroli | 6 | 0,03% |- ! scope="row" | Boshqa/aralash | 679 | 3,81% |- ! scope="row" | Ispan yoki lotin | 3336 | 18,73% |} Amerika Qoʻshma Shtatlarining 2020-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, shaharda 17 814 kishi istiqomat qilgan. 2019-yilgi Amerika hamjamiyati tadqiqoti shahar chegaralarida 7 156 uy xoʻjaligi va 3 954 oila istiqomat qilishini aniqlagan<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=2019 Households and Families Estimates|url=https://data.census.gov/cedsci/table?q=Gretna%20city,%20Louisiana&tid=ACSST5Y2019.S1101|qaralgan sana=2021-07-16|ish=data.census.gov}}</ref>. 2010-yilda shaharda 17 734 kishi, 6 958 xonadon va 4 286 oila istiqomat qilgan. Aholi zichligi — har kvadrat kilometrga 4685 nafar kishi toʻgʻri keladi<ref name="quickfacts2010">{{Veb manbasi|sarlavha=Gretna (city), Louisiana|url=http://quickfacts.census.gov/qfd/states/22/2231915.html|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140807073333/http://quickfacts.census.gov/qfd/states/22/2231915.html|arxivsana=August 7, 2014|qaralgan sana=April 17, 2014|nashriyot=quickfacts.census.gov}}</ref>. 2010-yilda shahardagi uy xoʻjaliklarining oʻrtacha daromadi 28 065 dollarni, oilaning oʻrtacha daromadi esa 31 881 dollarni tashkil qilgan. Erkaklar oʻrtacha daromadi 28 259 dollarni, ayollarniki esa 21 019 dollarni tashkil qilgan. Shaharning aholi jon boshiga daromadi 15 735 dollarni tashkil etdi. Oilalarning qariyb 20,8 foizi va aholining 24,2 foizi qashshoqlik chegarasidan past boʻlgan, shu jumladan 18 yoshgacha boʻlganlarning 34,7 foizi va 65 yoshdan oshganlarning 20,2 foizi qashshoq hisoblanadi<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Geographic Profile: Gretna city, Louisiana|url=https://data.census.gov/cedsci/profile?g=1600000US2231915|qaralgan sana=2021-07-16|ish=data.census.gov}}</ref>. == Hukumati va infratuzilmasi == [[Fayl:GretnaJuly08PostOffice.jpg|thumb| Gretna pochta boʻlimi]] Amerika Qoʻshma Shtatlari pochta xizmati Gretna pochta boʻlimida ishlaydi. == Taʼlimi == Gretna davlat maktablari Jefferson Parish Public Schools tizimi tomonidan boshqariladi. == Taniqli odamlar == * [[Bianca Del Rio]] (Roy Haylock, 1975-yilda tugʻilgan) — amerikalik aktyor, drag-queen, kostyumlar dizayneri * [[Joseph Bouie, Jr.|Kichik Jozef Bouie]] (1946-yilda tugʻilgan), 2014-yildan beri Orlean cherkovidagi 97-okrug uchun Louisiana Vakillar Palatasining aʼzosi. Gretnaning sobiq rezidenti<ref>{{Veb manbasi|url=http://www.intelius.com/results.php?ReportType=1&formname=name&qf=joseph&qmi=&qn=bouie&qcs=new+orleans%2C+la.&focusfirst=1|sarlavha=Joseph J. Bouie|nashriyot=intelius.com|qaralgan sana=April 26, 2015}}</ref> == Yana qarang == * [[Gretna merosi festivali]] == Manbalar == <references responsive="" /> [[Turkum:Louisiana shtatidagi shaharlar]] ehv3unn9wyq66mopz70ae2lxxg8oush Hino Motors 0 870585 6318513 6168973 2026-10-25T11:38:19Z InternetArchiveBot 58913 2 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318513 wikitext text/x-wiki {{Shirkat bilgiqutisi | image = | industry = {{МСОК|авто|Японии}} | founded = [[1942]] | founder = | hq_location = {{Флагификация|Япония}}: [[Токио]] | products = [[автобус]]i, [[грузовик]]i, [[легковые автомобили]] | revenue = {{падение}} 1,46 trln ien<br /><small>($12,7 mlrd, 2022)</small><ref name="reuters" /> | assets = {{рост}} 1,258 trln ien<br /><small>($10,9 mlrd, 2022)</small><ref name="reuters" /> | parent = [[Toyota Motor Corporation]] (50,1%)<ref name="nikkei">{{Cite web |url=https://asia.nikkei.com/Companies/Hino-Motors-Ltd |title=Hino Motors, Ltd. |access-date=2022-10-01 |publisher=Nikkei Asia |lang=en |arxivsana=2022-10-01 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221001143254/https://asia.nikkei.com/Companies/Hino-Motors-Ltd }}</ref> | subsid = | website = }} '''Hino Motors Ltd.''' – turli xil ilovalar uchun dizel avtobuslari va yuk mashinalarining keng assortimentini ishlab chiqaradi. == kompaniya tarixi == [[Fayl:HINO-4CV-01.jpg|left|thumb|300x300px| HINO-4CV, Renault 4CV ning litsenziyalangan versiyasi]] 1913 yilda Tokio [[gaz sanoati]] Model TGE „A-Type“ avtomobillarini ishlab chiqarishni boshlagan. (Tokio gaz sanoati, 1910 yilda tashkil etilgan va keyinchalik Tokyo Gas Company va Tokyo Electric Power ga boʻlingan). 1937 yilda Tokyo Electric Power oʻzining avtomobil boʻlinmasini Kyodo Kokusan KK bilan birlashtirgan va Tokyo Automobile Industry Co., Ltd shoʻba korxonasini yaratdi. 1941 yilga kelib kompaniya oʻz nomini Diesel Motor Industry Co, Ltd qilib oʻzgartirdi, u asta-sekin [[Isuzu Motors|Isuzu Motors Limitedga]] oʻzgartirilgan. 1942 yilda Diesel Motor Industry Co. Hino Heavy Industry Co., Ltd. Xino kompaniyasi shunda yaratilgan. [[Ikkinchi Jahon urushi|Ikkinchi jahon urushi tugagandan soʻng,]] Hino Heavy Industry yirik dengiz dizel dvigatellarini ishlab chiqarishni toʻxtatib, nomidagi „Ogʻir“ soʻzini olib tashladi. Kompaniya oʻz kuchini [[Yuk mashinasi|yuk mashinalari]], [[Avtobus|avtobuslar]] va dizel dvigatellarini ishlab chiqarishdi. 1948 yilda kompaniya oʻz nomiga „Dizel“ soʻzini qoʻshdi va Hino Diesel Industry Co., Ltd nomida mashhur boʻldi . 1953 yilda Xino fransuz Renault kompaniyasidagi litsenziyalardan oldi va 1961 yilda 893 sm Contessa 900 ishlab chiqarishni boshlagan. Contessa va boshqa bir qancha modellarning muvaffaqiyatiga qaramay, 1960-yillarning oʻrtalariga kelib, Xino Yaponiyaning yetakchi avtomobil ishlab chiqaruvchilari bilan teng darajada raqobatlashishga tayyor emas edi. 1966 yilda Toyota bilan aloqa oʻrnatgan va uning uchun butlovchi qismlar ishlab chiqarishni boshlagan. 1970-yillarning oʻrtalarida kompaniya oʻzining yuk mashinalari va Toyota uchun yigʻilgan yengil avtomobillarni eksport qila boshlagan; [[Janubi-Sharqiy Osiyo]], Yevropa va [[Lotin amerikasi|Lotin Amerikasi]] asosiy bozorlarga aylangandi. 1982 yilda Tayvanda zavod ochilgan va bu yil avtomobil eksport qilishda birinchi marta ichki savdodan oshdi. 1990-yillar boshiga kelib, Yaponiyadagi tanazzul kompaniyani yangi bozorlarni oʻzlashtirishga majbur qilgandi. Xitoy va Vetnamda qoʻshma korxonalar tashkil etilgan. 1997 yilga kelganda, Hino kompaniyasining ustav kapitalidagi Toyota ulushi 16,4% ga yetgan, 2001 yilda u nazorat paketiga keltirildi . == Avtobuslar == Hino avtobuslar turini uchta toifada ishlab chiqaruvchi kompaniyadir. Ular: kichik, oʻrta va katta. === Kichik sinf avtobuslari === Melpha 7 kichik 7 metrli avtobusdir. U 7 xil variantda taqdim etilgan va sigʻimi 23-29 kishi va brutto ogʻirligi 7,6-7,9 tonna boʻlgan. Unda 4 silindrli 5,3 litrli turbo dvigatel foydalaniladi. 175 [[ot kuchi]]. bilan., avtomatik 3-tezlikda transmissiya va old disk tormoz. Liesse – keng koʻlamli ilovalar uchun kichik avtobuslar seriyasi. 20-29 yoʻlovchiga moʻljallangan Liesse turistik versiyasi deyarli Melpha modeli farq qilmaydi va umumiy kengligi atigi 2025 mm va mexanik 5 va 6 pogʻonali uzatmali bilan jihozlangan. Liesse II - bu uzunligi atigi 6230 mm va yalpi ogʻirligi taxminan 5 tonna boʻlgan klassik dizaynli yengil koʻp funktsiyali avtomobil. Ushbu seriyaning koʻplab versiyalarida 130 ta sigʻimga ega 4 va 6 silindrli old dvigatellar qoʻllanadi., 170 yoki 190 ot kuchi 5 va 6 pogʻonali vites qutilari, yon surma eshiklar 12 pogʻonali uzatmali qutisiga ega toʻliq gʻildirakli variant mavjud. === Oʻrta sinf avtobuslari === Gamma uzunligi 9 m gacha boʻlgan oʻrta sigʻimli va brutto ogʻirligi 9,8-11,6 tonna boʻlgan avtobuslardir. U 220 va 260 ot kuchiga ega 6 silindrli dvigatellar bilan jihozlanib, 34-47 oʻrinli universal Melpha 9 modeli boshqariladi va ish hajmi 7961 sm³ boʻlgan eng kuchli dvigatel turbo zaryadlovchi bilan jihozlangan. Ushbu diapazonda birinchi marta 260 ot kuchili ega dvigatel va 6 pogʻonali mexanik qutiga ega 37-47 oʻrinli Selega FC turistik avtobusi paydo boʻlgan. Umumiy ogʻirligi 10,4–11,0 tonna boʻlib, umumiy sigʻimi 60 kishigacha boʻlgan (22-25 oʻrinli) 5 ta versiyasi taqdim etilgan „yengil“ shahar 2 eshikli Rainbow avtobusi mavjud. [[Fayl:SanChungBus_146FL_Front.jpg|right|thumb|300x300px| Tayvandagi Hino avtobusi]] === Katta sinf avtobuslari === Shahar seriyasi uzunligi 9,5–11,1 m va brutto ogʻirligi 13,7–15,2 tonna boʻlib, turli ichki koʻrinishdagi Blue Ribbon past karavotli avtobuslardir. Ulardan baʼzilari mahalliy va shaharlararo tashish uchun moslashgan. Ularning umumiy sigʻimi 23 dan 51 gacha boʻlgan oʻrindiqlarni hisobga olgan holda 66-95 kishini tashkil qilgan. RU, HT va HU seriyali bazasida ish hajmi 7961, 9880 va 13267 sm³ boʻlgan 6 silindrli dvigatellar 215, 230 va 270 ot kuchi bilan anʼanaviy 5 pogʻonali vites qutilari va pnevmatik suspenziya 2000 yildan beri HU ning shahar versiyasida Yaponiya uchun kam uchraydigan 250 ot kuchi bor, ish hajmi 10 520 sm³ dir, intercoolingli turbo zaryadlovchi bilan jihozlangan dizel dvigatel ishlatiladi. Yalpi ogʻirligi 15,5-16,0 tonna boʻlgan 12 metrli turistik Selega seriyasi ham bir nechta modifikatsiyali. 57 yoʻlovchiga sigʻimga ega Selega FS / FD ning eng oddiy diapazoni shaharlararo tashishni ham amalga oshirgan, 365 va 430 ot kuchili19 688 va 20 781 sm³ hajmli ikki turdagi V8 dizel dvigatelli jihozlangan. Mos ravishda. Selega RFD, RGJ va RGD sayyohlik avtobuslari 57 oʻringa moʻljallanib koʻtarilgan salonga ega yangi V8 dizel dvigateli (16 745 sm³, 450 ot kuchi) bilan jihozlangan. == Yuk mashinalari == * Ranger 2 FA, FB, FC – engil yuk mashinasi, Dutroning salafi * Hino 300, Dutro – yuk koʻtarish qobiliyati 3 dan 5 tonnagacha boʻlgan engil yuk mashinasi. Umumiy ogʻirligi 8,5 tonnagacha, Rossiyada keng tarqalgan * Hino 500, Ranger – oʻrta va ogʻir yuk mashinalari. Ishlab chiqarish 1969 yilda boshlangan. Umumiy ogʻirligi 26 tonnagacha, Rossiyada keng tarqalgan * Hino 600 oʻrtacha yuk mashinasidir. Shimoliy Amerikada sotiladi * Hino 700, Profia (ilgari Super Dolphin Profia deb ataladi) – traktorlar, samosvallar, beton aralashtirgichlar va boshqa ogʻir uskunalarni qurish uchun qattiq shassi sifatida ishlab chiqarilgan ogʻir yuk mashinasi. == Gibrid texnologiyalar == [[Fayl:TOYOTA_FCHV_Bus.jpg|right|thumb|300x300px| Vodorod yonilgʻi xujayrasi elektr stantsiyasiga ega Hino gibrid avtobusi]] Gibrid elektr stantsiyasiga ega yuk mashinalari Dutro Hybrid oilasi birinchi marta 2003 yil noyabrda taqdim etildi. Yuk mashinalari 100 kVt quvvatli dizel dvigatel bilan jihozlandi. (134 ot kuchi), aylanish momenti 353 Nm. Elektr dvigateli 36 kVt, moment 350 Nm. Nikel metall gidridli (NiMH) batareyalar 228 V. Yoqilgʻi sarfi 10 l/100 km. Yuk koʻtarish quvvati 2-4 tonna. 2006 yilda Yaponiya hududida 1000 ga yaqin Dutro gibridlari sotildi. 2007 yil esa Avstraliya hududida gibrid yuk mashinalari sotila boshlandi. 2011 yil boshida kompaniya 10 000 gibrid yuk mashinasini sotgan. 2011-yil avgust oyida Shimoliy Amerikada gibrid yuk mashinalari savdosi boshlanadi <ref>{{Veb manbasi|url=http://www.greencarcongress.com/2011/03/hino-20110309.html|sarlavha=Hino Trucks introduces new Class 4, 5 diesel and diesel hybrid electric trucks for North American market 9 March 2011|qaralgan sana=2011-03-11|arxivsana=2011-03-13|arxivurl=https://web.archive.org/web/20110313084828/http://www.greencarcongress.com/2011/03/hino-20110309.html}}</ref> . == Eslatmalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.hino.ru/ Hino Motors (Rossiya)] * [https://web.archive.org/web/20101227062729/http://hinointl.com/ Hino Motors Manufacturing USA, Inc.] [https://web.archive.org/web/20101227062729/http://hinointl.com/ (AQSH)] . * [http://www.hino.be/default.aspx Hino Motors NV] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20101102122756/http://www.hino.be/default.aspx |date=2010-11-02 }} [http://www.hino.be/default.aspx (Yevropa)] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20101102122756/http://www.hino.be/default.aspx |date=2010-11-02 }} . [[Turkum:Avtomobil ishlab chiqaruvchilar]] hsee677f5jji1bvvdlq50d7yvouij5t Shahriyor (shoir) 0 881671 6318123 6276715 2026-10-24T14:19:16Z Hardinio2278 319415 /* */ 6318123 wikitext text/x-wiki    '''Sayid Muhammad Husayn Behjat Tabriziy''' (1285-yil 11-yanvar — 1367-yil 27-sentyabr), '''Shahriyor taxallusi bilan tanilgan''', eron shoiri. U [[Tabriz|Tabrizlik]] boʻlib, fors va [[Ozarbayjon turkchasi|ozarbayjon turkiysida]] sheʼrlar bitgan<ref>{{Cite journal|date=2019-03-11|title=Mohammad-Hossein Shahriar|url=https://en.wikipedia.org/w/index.php?title=Mohammad-Hossein_Shahriar&oldid=887275919|journal=Wikipedia|language=en}}</ref>. Shahriyor turkiy sheʼriyatning [[qasida]], [[masnaviy]], [[Gʻazal|g‘azal]], [[Qitʼa (lirik janr)|qitʼa]], [[ruboiy]], yarim sheʼr kabilarni yozishda mohir bo‘lgan. Lekin u o‘z gʻazallarida boshqa janrlardan ko‘ra ko‘proq mashhur bo‘lgan va mashhur gʻazallari orasida „Ali ey hoʻmoy rahmat“ va „Kelsang jonim qurboning“ni qayd etishimiz mumkin. Shahriyor [[Ali|Ali ibn Abu Tolibga]] alohida ixlos qo‘ygan, shuningdek, [[Hofiz Sheroziy|Hofiz]] va [[Firdavsiy|Firdavsiy ijodiga]] ham maftun edi . U Tabrizda Xushkinob qishlog‘idan Bo‘ston Obodiylar oilasida tug‘ilgan va o‘z vasiyatiga ko‘ra Tabrizning Al-Sharoiy maqbarasiga dafn etilgan. 27-shahrivar(eron kalendari) vafot etgan kuni munosabati bilan „Milliy sheʼriyat va adabiyot kuni“deb eʼlon qilingan. Shahryorning Ozarbayjon tilidagi asarlari Ozarbayjon turkiy adabiyotining eng mashhur asarlari hisoblangan ''Haydar Boboye Salom'' va ''Sahandiya'' sheʼrlari bo‘lib, ularda shoirning bolalik qishlog‘i va Sahand tog‘ining o‘ziga xosligi va go‘zalligini tilga olgan. Shahryor sheʼriyatni ana shu teran va ibratli fikrlarni ifodalash uchun qulay joy deb bilgan bastakorlardan biri bo‘lib, u ko‘plab axloqiy-tarbiyaviy nasihatlarni turli sheʼriy shakllarda (ayniqsa, qitalar, ruboiylar va ikkiliklarda) hikoya qiladi. Bu fikr va mulohazalarning auditoriyasi shaxsiy va noyob manzil emas, balki tarix davomida inson zoti va insoniyatdir. 2023-yil 21-may kuni ozarbayjonlik shoir Muhammad Husayn Shahriyor xotirasiga bag‘ishlangan "shahriyar.az" (<nowiki>https://www.shahriyar.az</nowiki>) internet sayti taqdimoti bo‘lib o‘tdi.[https://qafqazinfo.az/news/detail/sehriyarin-xatiresine-hesr-olunan-saytin-teqdimati-oldu-401091]<ref>{{Veb manbasi |url=https://qafqazinfo.az/news/detail/sehriyarin-xatiresine-hesr-olunan-saytin-teqdimati-oldu-401091 |sarlavha=}}</ref> == Tarjumai hol == === Bolalik va oila === Shahriyor hijriy 1285-yil 11 dekabrda [[Tabriz]] shahrida tugʻilgan. Uning bolaligi shaharda kasallik avj olgani sababli Boʻstonobod shahridagi ota-bobolari Xoshganob qishlogʻida ketadi. Uning otasining ismi „Mir og‘a Behjat Xoshganobiy“ bo‘lib, rivoyatlarga ko‘ra, Tabrizda „Sayd Ismoil Musaviy“ nomi bilan [[Advokat|huquqshunos]]<nowiki/>lik qilgan deyiladi<ref>[https://www.isna.ir/news/95071811457/تکذیب-اخبار-مربوط-به-درگذشت-معشوقه-شهریار تکذیب اخبار مربوط به درگذشت معشوقه شهریار]</ref>. Tabrizda oʻrta taʼlimni tamomlab, 1300-yilda Tabrizdan Tehronga jo‘nab ketdi va 1303-yilgacha Dorul-funun maktabida, so‘ngra [[tibbiyot]] mutaxasisligi boʻyicha o‘qishni davom ettirdi. Shahriyor Tehronda tibbiyotda tahsilni boshlaganda Abdulloh Amir Tahmasabiyning qizi Sorayani sevib qoladi va ular bir necha yil unashtirilgan. Lekin oxir-oqibat, oʻsha qiz Amir Akram nomi bilan mashhur [[چراغعلی سالار حشمت|Heshmatlik Chirogʻ Ali Salorga]] turmushga chiqadi. Doktorlik diplomini olishga taxminan olti oy qolganida, u sevgidagi muvaffaqiyatsizligi, qaygʻu, siqilishlar va boshqa voqealar tufayli oʻqishni tark etdi. Shahriyorning birinchi sheʼriy kitobi 1308-yilda Shohyorning yaqin doʻsti [[ابوالقاسم شیوا|Abul Qosim Shivoning]] „Shohyor“ nomli saʼy-harakatlari bilan chop etilgan. Shahriyor yoshligida [[Tehron|Tehronda]] sanʼat va adabiyotning buyuklari, jumladan Abul Hasan Sabo, [[Bahor (shoir)|Muhammad Taqi Bahor]] va Oref Qazviniy bilan doʻst tutunadi<ref>[https://hawzah.net/fa/Magazine/View/2689/3854/29740/شهریار-ولایت]</ref>. Keyingi yillarda u [[Nimo Yushij]], [[Hushangi Ibtihoj]], Karim Amiri Firuzkohi va boshqa bir qancha sanʼatkorlar bilan doʻstona munosabatda boʻlgan<ref>[http://www.irna.ir/kermanshah/fa/News/2000145079/فرهنگی/سیری_در_زندگی_و_اشعار_استاد_شهریار سیری در زندگی و اشعار استاد شهریار]</ref>. Xurosondagi 4 yillik safaridan soʻng Shahriyor Tehronga qaytib, [[Mashhad]] va [[Nishopur|Niyshopur]] roʻyxatga olish idorasida ishladi. 1313-yilda Shahryor Xurosonda boʻlganida otasi Mir ogʻa Xoshganobiy vafot etadi. 1315-yilda qishloq xo‘jaligi bankida ishladi va bir qancha vaqt o‘tgach, Tabrizga koʻchib oʻtdi. Tabriz universiteti Shahriyor o‘lka sheʼriyat va adabiyoti dan dars oʻtadi va unga Tabriz adabiyot va gumanitar fanlar fakultetining faxriy doktori unvoni berdi. === Nikoh === 1329-1330 yillarda u oʻzining mashhur „Haydar Boboyi Salom“ asarini yaratdi. 1331-yil iyul oyida onasi vafot etdi. 1332-yil avgust oyida u Tabrizga kelib, amakivachchasi [[عزیزه عبدِخالقی|Aziza Abd Xalaqiy]] uylanadi va bu turmushdan 3 farzand boʻladi, Shahrizod va Maryam ismli ikki qiz va Hodi ismli oʻgʻil tugʻiladi. === Eron inqilobi === Shahriyor [[Eron inqilobi|1357-yil Eron inqilobidan]] keyin Eron Islom Respublikasi tuzumini madh etib koʻplab sheʼrlar yozadi. === Oʻlim === [[Fayl:Shariar_Elamie.jpg|thumb| Shahriyorning 40-yillik anons varaqasi]] Kasalligi tufayli Shahryor dastlab [[Tabriz|Tabrizdagi]] Imom Humoyniy kasalxonasiga, keyin esa Tehrondagi Mehr kasalxonasiga yotqizilgan . U 1367-yil 27-sentabrda 81 yoshida vafot etadi va ikki kundan so‘ng o‘z vasiyatiga ko‘ra Tabrizdagi Maqbar ash-Shaaro(shoirlar maqbarasi)da dafn etildi. Uning qabr toshiga so‘nggi baytlaridan biri bo‘lgan quyidagi bayt bitilgan:  Mozorim bu ikki soʻz ila naqshin bezang Shahriyor tugʻildi ishq gʻami ila ishq ila oʻldi [[Fayl:Shahryar_sardis.jpg|alt=سردیس محمد حسین بهجت تبریزی|thumb| Sardis Shahrior Tabrizdagi Al-Shaari qabrida]] == Ishq u sher == U oʻzining birinchi sheʼriy kitobini 1310-yilda [[Bahor (shoir)|Malik ash-Sharoyi Bahor]], Said Nafisiy va Pejmon Baxtiyorning muqaddimasi bilan chop etdi. Uning [[Fors tili|fors]] va [[Ozarbayjon turkchasi|ozarbayjon]] tillarida yozgan ko‘plab sheʼrlari bu tillarning bardavom asarlaridandir. 1329-1330 yillarda yozilgan Haydar Boboyi Salom sheʼri Ozarbayjon adabiyotining eng muhim asarlaridan biri sifatida tanilgan. U sheʼr ustasi bo‘lishidan tashqari, uch tor cholgʻu asbobining ham ustasi edi<ref name="en.wikipedia.org">http://en.wikipedia.org/wiki/Mohammad-Hossein_Shahriar</ref>. Shahriyordan avval ham ayrim shoirlar [[Ali|Ali ibn Abu Tolib]] haqida [[Ogʻirlik|vazn]], [[qofiya]], [[radif]], mavzu va sheʼriy muhit jihatidan o‘xshash va Shahriyor sheʼriyatiga yaqin sheʼrlar yozganlar. Bu borada Hasan Mirxoniy (vafoti 1369-yil) qalamiga mansub „Banda“ nomli „Sahobi rahmat“ nomli sheʼrida „Ali, ey sahobiy rohmat, Allohning barcha zuhurlari/ Barcha insonlarni Allohga hidoyat qil“ degan sheʼri mavjud. == Shahriyor, Eron, Ozarbayjon va fors tili == Shahryorning Eronga boʻlgan muhabbati uning sheʼrlarida, masalan, Taxti Jamshid '''sheʼrida''' yoki '''Firdavsiy madhiyasida''' yaqqol koʻrinib turadi.   ''Shahryor'' g‘azalni o‘qishdan oldin yana bir o‘rinda: „Pahlaviy tilining markazi Ozarbayjon, Eronning markazi Ozarbayjon, Sharq darvozasi, G‘arb darvozasi, hammasi Ozarbayjon edi“ deydi.   == yodgorlik == Sirus Shamiso Shahriyor sheʼriyatini Iroqcha uslubning davomi, deb hisoblaydi, bu uslubda xalq og‘zaki ijodi bor edi. Shamisoning taʼkidlashicha, Shahriyor sheʼriyatida uning sheʼrlariga yangicha rang-baranglik [[baxsh]] etuvchi ijtimoiy sharoit alomatlari borligi bilan birga, ishqiy hayot kechirgani uchun ham „aqida“ga asoslangan sheʼri omma orasida keng shuhrat qozongan. Shamisoning fikricha, tasavvufiy sheʼrlari borki, ularda o‘ziga xoslik, yangilik yetishmaydi. == Xotirlash == Shahriyorni xotirlash har yili Fors sheʼriyati va adabiyoti kuni deb atalgan Shahrivarning 27-kuni Shahriyor jamg‘armasi tomonidan o‘tkaziladi. [[Fayl:Shariyar_tomb.jpg|thumb|267x267px| Maqbar ash-Shaaradagi ustoz Shahriyor qabri]] 2004-yilda rejissyor Kamol Tabriziy tomonidan suratga olingan va shoir hayotining qirralari aks ettirilgan ''"Shahryior"'' seriali 2006-yilda „Ikki simo“ tarmog‘ida <ref>[http://www.aftabir.com/news/view/2009/jan/15/c5c1232004091_art_culture_media_serial.php/سریال-شهریار-از-شبكه-تلویزیونی-آذربایجان-پخش اقبال عمومی مخاطبان از سریال „شهریار“]</ref> ko‘rsatilgan, bunga Shahriyorning qizi Maryam va oʻgʻli Behjat Tabriziy norozilik bildirgan. Uning aytishicha, „Shahriyor seriallarining to‘qson foiz qismi soxta“, ammo Shahriyorning o‘g‘li Hodi Behjat Tabriziyning fikricha, „Bu serialda umuman muammo yo‘q edi va tafsilotlarda rassom serialni jozibador qilish uchun o‘zgartirishlar kiritishga tayyor“ deyishgan<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=نگاه متفاوت دختر و پسر شهریار به مجموعه „شهریار“ |url=http://aftabnews.ir/vdcee78f.jh8noi9bbj.html |qaralgan sana=2022-12-11 |arxivsana=2018-09-13 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20180913073915/http://aftabnews.ir/vdcee78f.jh8noi9bbj.html }}</ref>. == Manbashunoslik == Shahriyor hayotining dastlabki manbalari: * Shahriyorning yaqin do‘sti [[لطف‌الله زاهدی|Lotfolloh Zohidiyning]] 1337-yilda hayotligida yozilgan sheʼriy to‘plamiga kirishi. * Hasan Ali Muhammadiy muallifligidagi „Bahordan Shahriyorgacha“ kitobida keltiriladigan katta qizi [[شهرزاد بهجت تبریزی|Shahrazod Behjat Tabriziyning]] rivoyati<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=arxiv nusxasi |url=https://www.entekhab.ir/fa/news/38464/%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%B4%D9%87%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D8%B4 |qaralgan sana=2022-12-11 |arxivsana=2022-12-11 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221211110454/https://www.entekhab.ir/fa/news/38464/%D8%B2%D9%86%D8%AF%DA%AF%DB%8C-%D8%B4%D9%87%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D8%B1-%D8%A8%D9%87-%D8%B1%D9%88%D8%A7%DB%8C%D8%AA-%D8%AF%D8%AE%D8%AA%D8%B1%D8%B4 }}</ref>. * Shahriyorning shogirdi [[اصغر فردی|Asg‘ar Fardiy]] haqida xotiralar * Bu nomdagi kitobda jamlangan „<nowiki/>[[Professor]] Shahriyor xotiralari“. Ikkilamchi manbalar: <ref>[https://www.asriran.com/fa/news/494132/چند-کتاب-که-به-آثار-و-زندگی-شهریار-پرداختند چند کتاب که به آثار و زندگی شهریار پرداختند]</ref> * „ک‍ت‍اب‍ش‍ن‍اس‍ی و ف‍ه‍رس‍ت م‍ق‍الات و اش‍ع‍ار اس‍ت‍اد س‍ی‍د م‍ح‍م‍دح‍س‍ی‍ن ش‍ه‍ری‍ار“ که توسط [[ناهید حبیبی آزاد]] گردآوری و از سوی دبیرخانهٔ م‍ج‍م‍ع ج‍ه‍ان‍ی ب‍زرگ‍داش‍ت ن‍ودم‍ی‍ن س‍ال ت‍ول‍د اس‍ت‍اد س‍ی‍د م‍ح‍م‍دح‍س‍ی‍ن ش‍ه‍ری‍ار در سال ۱۳۷۷ منتشر شده‌است. * Kitob "Ashna bilan uchrashish; Jome Jahon Bozordashtning professor Shahrior tavalludining 90 yilligiga bag‘ishlangan maqolalar to‘plami 1377-yilda nashr etilgan. * [[محمدتقی سبک‌دل|Muhammad Tog‘i Sabakdel]] qalamiga mansub „Shahriyor sheʼri/Ustoz Shahrior xotirasi“ kitobi [[دای‍رةال‍م‍ع‍ارف ای‍ران‌ش‍ن‍اس‍ی|Eronologiya bo‘limi]] tomonidan nashr etildi. * Muhammad Togi Sabokdelning „Shahriar maktabi“ kitobi * [[اح‍م‍د ک‍اوی‍ان‌پ‍ور|Ahmad Kavianpurning]] „Ustoz Shahriorning adabiy va ijtimoiy hayoti“ * Ahmad Kavianpurning „Hofiz va Shahrior“ asari Shahrior va Hofiz sheʼriyati va uning Hofizdan taʼsiri o‘rtasidagi qiyosga bag‘ishlangan kitobdir. * == Tashqi havola == * [http://wikiadabiat.net/index.php/%D8%B4%D9%87%D8%B1%DB%8C%D8%A7%D8%B1 Shahriyor adabiyoti wikida] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20230201095545/https://www.wikiadabiat.net/index.php/%d8%b4%d9%87%d8%b1%db%8c%d8%a7%d8%b1 |date=2023-02-01 }} * [https://web.archive.org/web/20100105153357/http://www.farhangsara.com/fshahriar.htm Shahriyorning tarjimai holi va uning sheʼrlari o‘z ovozida] * [https://web.archive.org/web/20071213004653/http://www.baztab.com/news/48381.php Shahriyorning shaxsiy hayotining aytilmagan hikoyalari] * [https://web.archive.org/web/20070927001452/http://www.persian-language.org/Adabiat/Poem.asp?ID=50&P=7 Shahriyor tarjimai holi va „Ali ey homay rahmat“ sheʼri.] * [http://www.bbc.co.uk/persian/arts/story/2006/09/060917_la-cy-shahriyaar.shtml Tehronda Shahrior tavalludining 100 yilligiga bag‘ishlangan tantanali marosim] * [https://web.archive.org/web/20070923085452/http://www.bbc.co.uk/persian/tajikistan/story/2006/11/061116_er_shahriyar.shtml Tojikistonda Shahriorni xotirlash] * [https://web.archive.org/web/20081028034352/http://aftab.ir/articles/art_culture/literature_verse/c5c1126523855p1.php Shahrior Aftab saytida] === Shahriorning tarjimai holi va Sima Education Networkdagi ijodi === {| | * [https://web.archive.org/web/20060827025159/http://www.irib.ir/amouzesh/koodak/etelat_omomi/shahriar0.htm I qism] * [https://web.archive.org/web/20070313102853/http://www.irib.ir/amouzesh/koodak/etelat_omomi/shahriar1.htm ikkinchi qism] * [https://web.archive.org/web/20070313073127/http://www.irib.ir/amouzesh/koodak/etelat_omomi/shahriar2.htm uchinchi qism] * [https://web.archive.org/web/20071001044031/http://www.irib.ir/amouzesh/koodak/etelat_omomi/shahriar3.htm Toʻrtinchi qism] | * [https://web.archive.org/web/20070930222032/http://www.irib.ir/amouzesh/koodak/etelat_omomi/shahriar4.htm Beshinchi qism] * [https://web.archive.org/web/20071001043510/http://www.irib.ir/amouzesh/koodak/etelat_omomi/shahriar5.htm Oltinchi qism] * [https://web.archive.org/web/20070313073349/http://www.irib.ir/amouzesh/koodak/etelat_omomi/shahriar6.htm Ettinchi qism] * [https://web.archive.org/web/20070313122715/http://www.irib.ir/amouzesh/koodak/etelat_omomi/shahriar7.htm Sakkizinchi qism] | * [https://web.archive.org/web/20070826121610/http://www.irib.ir/amouzesh/koodak/etelat_omomi/shahriar8.htm Sakkizinchi qism] * [https://web.archive.org/web/20070428120132/http://www.irib.ir/AMOUZESH/koodak/etelat_omomi/shahriar9.htm Toʻqqizinchi qism] * [https://web.archive.org/web/20061206194320/http://www.irib.ir/amouzesh/koodak/etelat_omomi/shahriar10.htm Oʻninchi qism] * [https://web.archive.org/web/20061206194320/http://www.irib.ir/amouzesh/koodak/etelat_omomi/shahriar10.htm Oʻn birinchi epizod] | |} [[Turkum:1906-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1988-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Maqbaratshuaroda dafn etilganlar]] qln1fr90blskdqv58yrub7tiwq7b1b0 Hamilton LRT 0 884711 6318432 6178041 2026-10-25T06:38:45Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318432 wikitext text/x-wiki '''Hamilton LRT'''(shuningdek,'''B-Line''' sifatida ham tanilgan) [[Gamilton]],[[Ontario (Kanada)|Ontario]],Kanadada Main Street, King Street va Queenston Road bo'ylab harakatlanish uchun rejalashtirilgan engil temir yo'l liniyasidir.Bu Hamilton tomonidan taklif qilingan BLAST tarmog'ini tashkil etuvchi beshta rejalashtirilgan tezkor tranzit liniyalaridan biridir.{{Convert|14|km|abbr=on}},17bekatli marshrut Makmaster universitetidan Gamilton markazi orqali Eastgate maydoniga qadar cho'zilishi rejalashtirilgan. <ref name=":0">{{Veb manbasi|url=https://www.hamilton.ca/city-initiatives/priority-projects/frequently-asked-lrt-questions|sarlavha=Frequently Asked LRT Questions|sana=2017-07-04|ish=hamilton.ca|qaralgan sana=February 1, 2019|arxivsana=2022-06-29|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220629101014/https://www.hamilton.ca/city-initiatives/priority-projects/frequently-asked-lrt-questions}}</ref> LRT dastlab 2015-yilda Ontario provinsiyasi tomonidan moliyalashtirilgan, ammo keyin 2019-yilda xarajatlar oshgani sababli bekor qilingan.2021-yil fevral oyida provinsiya Kanada federal hukumati tomonidan qo‘shimcha mablag‘ ajratilishi sharti bilan loyihaga qaytadan rozi bo‘ldi.<ref name="CBC-back-on-table">{{Veb manbasi|muallif=Craggs|ism=Samantha|sarlavha=LRT is back on the table in Hamilton — but depends on the feds, province says|url=https://www.cbc.ca/news/canada/hamilton/lrt-1.5907156|ish=CBC|qaralgan sana=11 February 2021|sana=February 9, 2021}}</ref>2021-yil may oyida federal hukumat Katta Toronto va Gamilton hududida tezkor tranzit tashabbuslarini moliyalashtirish uchun kattaroq xarajatlar paketi doirasida loyihani moliyalashtirish majburiyatini oldi.<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Beattie |first=Samantha |date=May 11, 2021 |title=Federal government to spend $12B on Toronto, Hamilton transit |work=[[CBC News]] |url=https://www.cbc.ca/news/canada/toronto/transit-investment-toronto-hamilton-1.6021839 |access-date=May 11, 2021}}</ref>Dastlabki qurilish ishlari 2022-yil o‘rtalarida boshlanishi kutilmoqda.<ref>{{Veb manbasi|muallif=Mann|ism=Ken|sarlavha=Key LRT decision ratified by Hamilton city council|url=https://globalnews.ca/news/8193393/lrt-hamilton-city-council-mou-vote/|ish=Global News|qaralgan sana=17 September 2021|sana=15 September 2021}}</ref> == Yo'nalish tartibi == G'arbiy terminal Makmaster universiteti oldidagi Main Streetda qurilishi kerak.Chiziq403-magistral ustidagi yangi qurilgan ko'prikni kesib o'tgunga qadar sharqqa davom etadi va uni King Street orqali Gamilton shahar markaziga bog'laydi.King-Main chorrahasida chiziq asosiy ko'chada Kvinston doirasiga,keyin esa Kvinston yo'ligacha Istgeyt maydoniga qadar davom etadi. === To'xtaydi === {| class="wikitable" !Toʻxtatish <ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Hamilton LRT design drawing/map|url=https://d3fpllf1m7bbt3.cloudfront.net/sites/default/files/media/browser/2017-05-25/hamilton-lrt-environmental-pr-appendix-b-design-plates-and-cross-sections.pdf|ish=Hamilton.ca|qaralgan sana=February 16, 2018|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190727032727/https://d3fpllf1m7bbt3.cloudfront.net/sites/default/files/media/browser/2017-05-25/hamilton-lrt-environmental-pr-appendix-b-design-plates-and-cross-sections.pdf|arxivsana=July 27, 2019}}</ref> ! Platforma turi ! Izohlar |- | Makmaster | Orol / yon {{Efn|Platforms located north of the road}} | Makmaster universiteti avtobus terminaliga ulanish |- | Longwood | Orol | Saqlash moslamasiga olib boradigan spur liniyasiga ulanish |- | Dundurn | Yon {{Efn|Platforms located south of the road}} | |- | Qirolicha | Orol | |- | Jeyms | Split {{Efn|Westbound platform located north of the road, eastbound platform located south of the road}} | MacNab tranzit terminali va Hamilton GO markaziga ulanish |- | Meri | Yon | |- | Vellington | Yon | |- | Wentworth | Orol | |- | Sherman | Orol | |- | Skott Park | Orol | |- | Gage Park | Orol | |- | Ottava | Orol | |- | Kenilvort | Orol | |- | Kvinston | Yon | |- | Parkdeyl | Split | |- | Nash | Split | |- | Eastgate | Orol | Eastgate tranzit terminaliga ulanish |} == Tarixi == === Rejalashtirish va moliyalashtirish (2011–2017) === Imtiyozlar tahlili o'tkazildi,bu LRTni amalga oshirishning sof foydasini ko'rsatdi va bu uzoq muddatli sayohatga bo'lgan talabning o'sishiga mos kelishini ko'rsatdi.<ref name="B-Line Facts">{{Veb manbasi|url=http://www.hamiltonrapidtransit.ca/index.php/project-information/b-line-key-facts/|sarlavha=B-Line Facts|nashriyot=City of Hamilton|qaralgan sana=9 April 2012}}{{Oʻlikhavola|date=yanvar 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>Atrof- muhit bo'yicha loyiha hisoboti 2011-yil oktyabr oyida yakunlandi.<ref name="EPR">{{Veb manbasi|url=http://www.hamiltonrapidtransit.ca/wp-content/uploads/2011/10/1-EPR_Main-Cover.pdf|sarlavha=Hamilton Rapid Transit Preliminary Design and Feasibility Study: B-Line|muallif=SNC Lavalin, Steer Davies Gleave|sana=October 2011|nashriyot=City of Hamilton|qaralgan sana=9 April 2012|arxivsana=2015-09-24|arxivurl=https://web.archive.org/web/20150924024726/http://www.hamiltonrapidtransit.ca/wp-content/uploads/2011/10/1-EPR_Main-Cover.pdf}}</ref> 2015-yil 26-may kuni Ontario hukumati Makmaster universiteti va Kvinston doiralari oʻrtasida qisqaroq yoʻnalishni eʼlon qildi,shuningdek, West Harbor GO stantsiyasiga toʻgʻridan-toʻgʻri ulanishni taʼminlash uchun A-Line segmentini,shuningdek,piyodalar yoʻlagini ham oʻz ichiga oladi. Hamilton GO markazi . Loyihaning kapital xarajatlari 1$ni tashkil qiladi.milliard, toʻliq viloyat tomonidan moliyalashtiriladi.B-Line LRT uchun xaridlar 2017 yilda, liniya qurilishi esa 2019 yilda boshlanishi kutilgan edi.<ref name=":1">{{Yangiliklar manbasi |title=Ontario Investing Up to $1 Billion for Light Rail Transit in Hamilton |language=en |work=news.ontario.ca |url=https://news.ontario.ca/en/release/32885/ontario-investing-up-to-1-billion-for-light-rail-transit-in-hamilton |access-date=2017-08-05}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Canadian Press and Hamilton Spectator |date=May 26, 2015 |title=Hamilton to get a new LRT and GO Train station |language=en |work=thestar.com |url=https://www.thestar.com/news/gta/transportation/2015/05/26/hamilton-to-get-a-new-lrt.html |access-date=February 17, 2019}}</ref>Tranzit liniyasi 2024 yilda jamoatchilikka ochilishi rejalashtirilgan edi. 2017-yil 28-martda Hamilton shahar kengashi atrof-muhitni baholash bo‘yicha muhim ovoz berishni <ref>{{Yangiliklar manbasi |date=2017-03-29 |title=Hamilton's LRT project stalled for further debate by councillors |work=The Hamilton Spectator |url=http://www.thespec.com/news-story/7214025-hamilton-s-lrt-project-stalled-for-further-debate-by-councillors/ |access-date=2017-05-01 |archive-date=2018-02-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180203125429/https://www.thespec.com/news-story/7214025-hamilton-s-lrt-project-stalled-for-further-debate-by-councillors/ |url-status=dead }}</ref> 2017-yilning 19-apreliga kechiktirishni tanladi.chunki ular buni o‘zlari uchun o‘qish uchun ko‘proq vaqt kerak edi. 2017-yil 19-aprelda shahar kengashi atrof-muhitni baholashni kechiktirish uchun yana ovoz berdi,bu safar 2017-yil 26-aprelga<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=2017-04-20 |title=13 hours and no vote: LRT grinds to a halt |work=The Hamilton Spectator |url=http://www.thespec.com/news-story/7250351-13-hours-and-no-vote-lrt-grinds-to-a-halt/ |access-date=2017-05-01}}</ref>oʻsha bosqichdagi rejani (MakMaster universitetidan Kvinston yoʻl aylanasigacha boʻlgan 1-bosqichni qurish)himoya qilib boʻlmaydigan deb daʼvo qildi va yaroqsiz,chunki u belgilangan joydan belgilangan joyga bormagan. 2017-yil 26-aprelda viloyat King va Jeymsdan G‘arbiy XarborGO stantsiyasigacha bo‘lgan yo‘lni olib tashlashdan tejalgan pul evaziga shahar bilan hamkorlikda 3km Eastgat Square kengaytmasi kapital moliyalashtirishga kiritilgan.O'sha kuni kechqurun shahar kengashi 2011-yil oktyabr oyidan boshlab Makmaster universitetidan Eastgat maydonigacha bo'lgan asl marshrutni qamrab oluvchi Atrof-muhitni baholashning asl nusxasini taqdim etishga ovoz berdi.<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=2017-04-27 |title=Hamilton's light-rail transit project gets green light to move forward |work=The Hamilton Spectator |url=http://www.thespec.com/news-story/7264076-hamilton-s-light-rail-transit-project-gets-green-light-to-move-forward/ |access-date=2017-05-01 |archive-date=2017-08-06 |archive-url=https://web.archive.org/web/20170806100858/https://www.thespec.com/news-story/7264076-hamilton-s-light-rail-transit-project-gets-green-light-to-move-forward/ |url-status=dead }}</ref>Atrof-muhitni baholashning asl nusxasini taqdim etish taklifi loyihaning eng qattiq tanqidchilaridan biri bo'lgan Terri Uaytxed tomonidan edi.Taklif 10-5 ovoz bilan qabul qilindi,maslahatchi Robert Pasuta ishtirok etmadi. 2017-yil 4-avgustda Ontario Atrof-muhit va iqlim o'zgarishi vazirligi Hamiltonning engil temir yo'l tranziti (LRT) rejasi uchun Atrof-muhit loyihasi hisoboti(EPR) qo'shimchasini tasdiqladi. === Xarid qilish === Ontario(IO) va Metrolinx infratuzilmasi Hamilton LRT loyihasini IO ning Muqobil moliyalashtirish va xaridlar(AFP) modeliga muvofiq yetkazib berishni rejalashtirmoqda, bu asosan davlat-xususiy sheriklik kelishuvidir.<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Finch West, Hurontario LRTs advance|url=https://www.railwayage.com/passenger/light-rail/finch-west-hurontario-lrts-advance/|sana=29 March 2018|qaralgan sana=31 May 2018|arxivsana=2022-12-14|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221214082632/https://www.railwayage.com/passenger/light-rail/finch-west-hurontario-lrts-advance/}}</ref>IO va Metrolinx tomonidan qisqa ro'yxatga kiritilgan jamoalar loyihani loyihalash, qurish, jihozlash,moliyalashtirish va ekspluatatsiya qilish va texnik xizmat ko'rsatish bo'yicha tenderda qatnashishga ruxsat berdilar:<ref name="rfp">{{Veb manbasi|sarlavha=RFP issued for Hamilton light rail project in Ontario|url=https://www.globalrailnews.com/2018/04/16/rfp-issued-for-hamilton-light-rail-project-in-ontario/|sana=2018-04-18|qaralgan sana=2018-04-19}}</ref> * CityLine Transit Group, shu jumladan ACS, Aecon, CRH va TIAA aktsiyadorlik provayderlari. CityLine Transit Group jamoasida konstruktorlar Dragados, Aecon va Dufferin hisoblanadi. Dizaynerlar Parsons, HDR, Wood (sobiq AMEC) va RDHA. Operatsion va texnik xizmat ko'rsatuvchi provayderlar - ACS, Aecon, CRH va Serco . * Ei8ht Transit, shu jumladan EllisDon, Fluor va Bombardier kapital provayderlari. Ei8ht Transit jamoasida konstruktorlar Fluor, EllisDon va Bombardier hisoblanadi. Dizaynerlar WSP/MMM, Hatch, Gh3 va Bombardier. Operatsion va texnik xizmat ko'rsatuvchi provayderlar EllisDon Facilities Services va Bombardier hisoblanadi. * Mobilinx, jumladan Astaldi, Jon Laing, Hitachi - Ansaldo STS, Transdev va Amico aktsiyadorlik provayderlari. Mobilinx jamoasida konstruktorlar Astaldi, Hitachi-Ansaldo, Amico va Bot hisoblanadi. Dizaynerlar - IBI, Hitachi-Ansaldo, Daoust Lestage, Morrison Hershfield, Exp Services va Arcadis. Operatsion va texnik xizmat ko'rsatuvchi provayderlar Transdev, Hitachi-Ansaldo va Astaldi hisoblanadi. Kelishuvga yengil relsli avtomashinalarning maxsus parkini xarid qilish hamda texnik xizmat ko‘rsatish va saqlash inshootini qurish kiradi.<ref name="rfp"/>Takliflarni topshirishning oxirgi muddati dastlab 2019-yilning apreliga rejalashtirilgan edi, ammo keyinchalik olti oyga uzaytirildi.<ref name="rfp" /> <ref name="CBC-Mar-29-2019">{{Veb manbasi|muallif=Van Dongen|ism=Matthew|sarlavha=Hamilton LRT back on track after province lifts funding “freeze”|url=https://www.thespec.com/news-story/9246214-hamilton-lrt-back-on-track-after-province-lifts-funding-freeze-/|ish=The Hamilton Spectator|qaralgan sana=April 5, 2019|sana=29 March 2019|arxivsana=2019-07-03|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190703211209/https://www.thespec.com/news-story/9246214-hamilton-lrt-back-on-track-after-province-lifts-funding-freeze-/}}</ref>2019-yil holatiga ko'ra, hech qanday transport vositasi tanlanmagan, ammo poezdlarVaterloo mintaqasidagi Ion tezkor tranzitida va Torontoning Eglinton Crosstown LRT yoki Metrolinx tomonidan zaxira park sifatida buyurtma qilingan Alstom Citadis Spirit vagonlarida ishlatiladigan Flexity Freedom vagonlariga o'xshash bo'lishi mumkin. Eglinton Crosstown LRT uchun.<ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Metrolinx statement on Alstom/Bombardier|url=http://www.metrolinx.com/en/aboutus/mediarelations/news/20170512_MetrolinxStatement_AlstomBombardier.aspx|ish=Metrolinx|qaralgan sana=May 12, 2017|arxivsana=2022-09-22|arxivurl=https://web.archive.org/web/20220922011616/https://www.metrolinx.com/en/aboutus/mediarelations/news/20170512_MetrolinxStatement_AlstomBombardier.aspx}}</ref><ref name="TheStar-2017-05-13">{{Yangiliklar manbasi |last=Spurr |first=Ben |date=May 13, 2017 |title=How do TTC's streetcar options compare? It's Bombardier versus Alstom |work=[[Toronto Star]] |url=https://www.thestar.com/news/gta/2017/05/13/how-do-ttcs-streetcar-options-compare-its-bombardier-versus-alstom.html |access-date=May 13, 2017}}</ref> == Operatsiyalar == * B-Line LRT yo'nalishiga hozirda ''10-B-Line Express'' HSR avtobusi xizmat ko'rsatadi. <ref name="B-Line bus">{{Veb manbasi|url=http://www.hamilton.ca/NR/rdonlyres/5078DFE7-3CEB-4730-A152-336852CCCE4A/0/June2014_Bline.pdf|sarlavha=B-Line bus schedule|ish=Hamilton Street Railway|qaralgan sana=2022-12-14|arxivsana=2016-09-09|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160909223415/http://www2.hamilton.ca/NR/rdonlyres/5078DFE7-3CEB-4730-A152-336852CCCE4A/0/June2014_Bline.pdf}}</ref> * Sayohat eng yuqori soatlarda har 6 daqiqada bir chastotada uchidan oxirigacha 32 daqiqa davom etishi kutilmoqda. <ref name=":0"/> * 14&nbsp;km marshrut bir-biridan taxminan 600–800 metr masofada joylashgan 17 ta bekatni o'z ichiga oladi. <ref name=":0" /> * B-Line taxminan 130 yo'lovchini sig'dira oladigan 30 metrli engil relsli transport vositasidan foydalanadi. Qurilayotgan platformalar uzunligi 2 ta yengil relsli avtomobilning kelajakdagi poyezdlarini qo‘llab-quvvatlash uchun 60 metrni tashkil etadi. <ref name=":0" /> * Operatsion, texnik xizmat ko'rsatish va saqlash ob'ekti (OMSF) Longwood Road sharqida Frid ko'chasining yangi kengaytmasi yaqinida joylashtirilishi rejalashtirilgan. <ref>{{Veb manbasi|muallif=Hayes|ism=Molly|sarlavha=LRT storage barn proposal gets initial nod of residents|url=https://www.thespec.com/news-story/6908036-lrt-storage-barn-proposal-gets-initial-nod-of-residents/|ish=The Hamilton Spectator|qaralgan sana=November 1, 2018|arxivurl=https://web.archive.org/web/20190218081749/https://www.thespec.com/news-story/6908036-lrt-storage-barn-proposal-gets-initial-nod-of-residents/|arxivsana=2019-02-18}}</ref> == Izohlar == {{manbalar|group=lower-alpha}} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.metrolinx.com/en/greaterregion/projects/hamilton-lrt.aspx Hamilton LRT loyihasi], Metrolinx loyihasi sayti * [http://www.hamiltonrapidtransit.ca/ Hamilton yengil temir yo'l tranziti] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20141219233106/http://www.hamiltonrapidtransit.ca/ |date=2014-12-19 }}, Hamilton shahri * [http://www.metrolinx.com/en/regionalplanning/projectevaluation/benefitscases/Scheme_Plans.pdf Metrolinx sxemasi rejalari] * [http://www.metrolinx.com/en/regionalplanning/projectevaluation/benefitscases/Main_Consultation_Boards.pdf BCA maslahat kengashlari] * [http://hamiltonlightrail.ca/ Hamilton Light Rail] - Advokatlik guruhi uchun sayt [[Turkum:Temir yoʻllar]] [[Turkum:Ontario]] rw0hm8je9ke5rk8gil0tc8lsv9t1k0v Hilola Umarova 0 895149 6318503 6204665 2026-10-25T11:03:04Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318503 wikitext text/x-wiki {{ism+familiya|Hilola|Umarova}} {{Davlat arbobi bilgiqutisi | tugʻilgan sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1988|08|09}} | ismi = Hilola Umarova | boshlanish davri = [[2022-yil]] [[30-dekabr]] – [[2025-yil]] [[14-iyul]] | tugʻilgan joyi = [[Germaniya]]ning [[Veymar]] shahri | prezident = [[Shavkat Mirziyoyev]] | premyer = [[Abdulla Oripov (siyosatchi)]] | oʻtmishdoshi = Lavozim yangi joriy etilgan | lavozim = [[O‘zbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligi|Maktabgacha va maktab taʼlimi vaziri]] | mukofotlari = {{Oʻzbekiston belgisi|Oʻzbekiston belgisi}} – [[Oʻzbekiston belgisi|Oʻzbekiston belgisi nishoni]] | tasvir = Hilola_Umarova.png | tasvireni = 250px | lavozim_2 = [[Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti administratsiyasi|Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi ]]rahbarining taʼlimni isloh qilish boʻyicha oʻrinbosari | boshlanish davri_2 = [[2025-yil]] [[14-iyul]]dan – hozirgacha }} '''Hilola Umarova Oʻktamovna''' ([[1988|1988-yil]], [[Veymar]], [[Germaniya Demokratik Respublikasi]]) – 2020-yildan Prezident taʼlim muassasalari agentligi direktori lavozimida ishlab kelgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://kun.uz/uz/news/2020/10/09/hilola-umarova-prezident-maktablari-agentligiga-rahbar-boldi?q=%2Fnews%2F2020%2F10%2F09%2Fhilola-umarova-prezident-maktablari-agentligiga-rahbar-boldi|sarlavha=Hilola Umarova Prezident maktablari agentligiga rahbar bo‘ldi|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230102173055/https://kun.uz/uz/news/2020/10/09/hilola-umarova-prezident-maktablari-agentligiga-rahbar-boldi?q=%2Fnews%2F2020%2F10%2F09%2Fhilola-umarova-prezident-maktablari-agentligiga-rahbar-boldi|arxivsana=2023-01-02|sana=09.10.2020|qaralgan sana=02.01.2023}}</ref>. 2022-yil 30-dekabrda maktabgacha va maktab taʼlimi vaziri lavozimiga tayinlangan va 2025-yil 31-iyul kuni lavozimidan ozod etilgan. [[Jahon iqtisodiyoti va diplomatiya universiteti|Jahon iqtisodiyoti va diplomatiya universitetini]] tamomlagan. Mutaxassisligi – tashqi iqtisodiy faoliyat. [[O'zbek|Oʻzbek]], [[rus]], [[Ingliz tili|ingliz]] tillarini mukammal biladi<ref name=":0">{{Veb manbasi|url=https://ictschool.uz/maktab-direktori/|sarlavha=Umarova Hilola Uktamovna|arxivurl=https://ictschool.uz|arxivsana=03.08.2018|sana=01.08.2018|qaralgan sana=2.01.2023}}</ref>. == Tarjimai holi == Umarova Xilola Uktamovna 1988-yili [[Olmoniya (Germaniya)|Olmoniyaning]] Vaymer shahrida tugʻilgan. Millati oʻzbek, maʼlumoti oliy. 2010-yilda Jahon iqtisodiyoti va diplomatiya universitetini, 2013-yilda Jahon iqtisodiyoti va diplomatiya universitetini tamomlagan. == Mehnat faoliyati == Mehnat faoliyatini 2014-yilda [[Toshkent shahridagi Inha universiteti]] hujjat taʼminoti va nazorati guruhi 1-toifali mutaxassisligidan boshlagan. * 2016—2018 – Toshkent shahridagi Inha universiteti hamkorlikni rivojlantirish va homiylarni jalb etish boʻlimi yetakchi mutaxassisi. * 2018 – Toshkent shahridagi Inha universiteti xalqaro hamkorlik boʻlimi boshligʻi oʻrinbosari. * 2018 – Toshkent shahridagi Inha universiteti xalqaro hamkorlik boʻlimi boshligʻi. * 2018 – Oʻzbekiston Respublikasi Prezident huzuridagi Davlat boshqaruvi Akademiyasi tadqiqotchisi. * 2018—2020 – Toshkent shahridagi Inha universitetining faol tadbirkorlik, innovatsion gʻoyalar va texnologiyalarni qoʻllab-quvvatlash masalalari boʻyicha bosh menejeri<ref name=":0" />. * 2020—2022 – Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi huzuridagi Prezident, ijod va ixtisoslashtirilgan maktablarni rivojlantirish agentligi direktori<ref>{{Veb manbasi|url=https://qalampir.uz/uz/news/-931-26838|sarlavha=Hilola Umarova yangi lavozimga tayinlandi|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230102092425/https://qalampir.uz/uz/news/-931-26838|arxivsana=2023-01-02|sana=09.10.2020|qaralgan sana=2.01.2023}}</ref>. * 2022-yil 30-dekabrdan 2025-yil 14-iyulgacha Oʻzbekiston Respublikasi [[O‘zbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligi|Maktabgacha va maktab taʼlimi vaziri]]<ref>[https://www.gazeta.uz/uz/2022/12/30/government/ Oʼzbekiston hukumatining yangi tarkibi tasdiqlandi]</ref>. * 2025-yil 14-iyuldan – 2026-1-fevralgacha [[Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti administratsiyasi|Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Administratsiyasi]] rahbarining taʼlimni isloh qilish boʻyicha oʻrinbosari lavozimida faoliyat yuritgan<ref name=":02">{{Veb manbasi |url=https://kun.uz/88052673 |sarlavha=Hilola Umarova PA rahbariga o‘rinbosar bo‘ldi |qaralgan sana=14.07.2025 |sana=kun.uz |til=uz |arxivurl=https://web.archive.org/web/20250729182950/https://kun.uz/88052673 |arxivsana=2025-07-29 }}</ref>. * 2026-yil 17-fevraldan [[O‘zbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligi|O‘zbekiston Respublikasi Maktabgacha va maktab ta’limi vazirligining]] pedagogik taʼlimni rivojlantirish masalalari boʻyicha oʻrinbosari va [[Oʻzbekiston milliy pedagogika universiteti|Nizomiy nomidagi Oʻzbekiston milliy pedagogika universiteti]] rektori etib tayinlandi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.gazeta.uz/oz/2026/02/16/hilola-umarova/ |sarlavha=Hilola Umarova PA rahbari o‘rinbosari lavozimidan ozod etildi |qaralgan sana=17.02.2026 |sana=gazeta.uz |arxivurl=https://www.gazeta.uz/oz/2026/02/16/hilola-umarova/ |arxivsana=2026.02.16}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://kun.uz/news/2026/02/16/hilola-umarova-pa-rahbarining-talimni-isloh-qilish-boyicha-orinbosari-lavozimidan-ozod-etildi |sarlavha=Hilola Umarova PA o‘rinbosari lavozimidan ketdi |qaralgan sana=17.02.2026 |sana=kun.uz |arxivurl=https://web.archive.org/web/20260216154554/https://kun.uz/news/2026/02/16/hilola-umarova-pa-rahbarining-talimni-isloh-qilish-boyicha-orinbosari-lavozimidan-ozod-etildi |arxivsana=2026-02-16}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://uza.uz/uz/posts/hilola-umarova-nizomiy-nomidagi-ozbekiston-milliy-pedagogika-universiteti-rektori-lavozimiga-tayinlandi_820229 |sarlavha=Хилола Умарова Низомий номидаги Ўзбекистон миллий педагогика университети ректори лавозимига тайинланди |qaralgan sana=17.02.2026 |sana=uza.uz |arxivurl=https://web.archive.org/web/20260415162140/https://uza.uz/uz/posts/hilola-umarova-nizomiy-nomidagi-ozbekiston-milliy-pedagogika-universiteti-rektori-lavozimiga-tayinlandi_820229 |arxivsana=2026-04-15 }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Oʻzbekiston Maktabgacha va maktab taʼlimi vazirlari}} [[Turkum:Oʻzbekiston yetakchilari]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Jahon iqtisodiyoti va diplomatiya universiteti bitiruvchilari]] owcrdzcug64dna2frhh3dseapod4xgv Foydalanuvchi munozarasi:Jizzakhlik 3 898238 6318461 6302513 2026-10-25T08:36:30Z Mirishkorlik 75661 /* Mukofotimni qabul eting! */ yangi VikiSevgi maktubi 6318461 wikitext text/x-wiki {| style="width:100%; background:transparent; font-size:90%" | style="background:#e0f0ff; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topleft:12px; -webkit-border-top-left-radius:12px; border-top-left-radius:12px; width:20%; height:30px" | &nbsp;&nbsp; [[File:Help-browser.svg|18px|link=Vikipediya:Tez boshlash uchun qoʻllanma]] [[Vikipediya:Tez boshlash uchun qoʻllanma|Tez boshlash uchun qoʻllanma]] | style="background:#6495ed; color:white; padding:0.5em 0.5em 0.5em 1em; font-size:130%; border:1px solid silver; -moz-border-radius-topright:12px; -webkit-border-top-right-radius:12px; border-top-right-radius:12px; width:80%" | Vikipediyaga xush kelibsiz, [[Foydalanuvchi:{{BASEPAGENAME}}|<span style="color:white">{{BASEPAGENAME}}</span>]]!</span> |- | style="background:#e0e6ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[File:Crystal Clear app ktip.svg|18px|link=Vikipediya:Dars]] [[Vikipediya:Dars|Birinchi qadam]] | rowspan="7" style="background:#fffff0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomright:12px; -webkit-border-bottom-right-radius:12px; border-bottom-right-radius:12px; padding:0.5em 1em" | Vikipediya ishtirokchilari nomidan uning oʻzbek tilidagi boʻlimiga kelganingiz bilan qutlayman. Umid qilamizki, siz loyihada ishtirok etishdan behad mamnun boʻlasiz. Ishtirok etishning asosiy tamoyillariga eʼtibor bering: [[Vikipediya:Bemalol tahrirlang|bemalol tahrirlang]] va [[Vikipediya:Ezgu maqsadni koʻzlang|ezgu maqsadni koʻzlang]]. [[File:Signature button.png|thumb|Muhokama sahifalarida shunday imzo qoʻyish mumkin]]Vikipediyada maqolalar ostiga imzo qoʻyilmaydi (mualliflar roʻyxati avtomatik shakllanib boradi va maqolaning tahrirlar tarixidan olinishi mumkin boʻladi), biroq [[Vikipediya:Forum|forum]]dagi muhokamalarda yoki alohida sahifalarning munozaralarida ishtirok etishni istasangiz — iltimos, toʻrtta tilda belgisi bilan (<code><nowiki>~~~~</nowiki></code>) yoki unsurlar darchasidagi mos tugmachani bosish yoʻli bilan [[Vikipediya:Muhokama sahifalarida imzo cheking|imzo cheking]]. Bunda taxallusni qoʻlda kiritish talab etilmaydi. [[Foydalanuvchi:{{BASEPAGENAME}}|Ishtirokchi sahifangiz]]da oʻzingiz haqingizdagi ayrim maʼlumotlar haqida xabar berishingiz mumkin — masalan, [[Vikipediya:Bobil|tillarni bilishingiz]] yoki [[Vikipediya:Andozalar/Ishtirokchilar/Qiziqishlar|qiziqishlaringiz]]. Endi boshlayotganlarning tez-tez qiladigan xatolaridan biri — mualliflik huquqlarini buzishdir. Vikipediyada mualliflik huquqi egasining ruxsatisiz matnlardan nusxa koʻchirish taqiqlanadi! Batafsil koʻring — [[Vikipediya:Mualliflik huquqlari]]. Yozilgan matn imlosini tuzatish kabi koʻp mehnat talab qiladigan amallarni bajarish uchun tahrirlash oynasining tagida joylashgan [[Vikipediya:Vikifikator|Vikifikator]] funksiyasidan foydalanishingiz mumkin. Agar siz bitta tahrir bilan maqola yarata olmasangiz va uni yozishni keyinroq davom ettirmoqchi boʻlsangiz, bu haqda boshqa ishtirokchilarni xabardor qilish uchun matn boshiga <code><nowiki>{{subst:L}}</nowiki></code> soʻzini qoldiring. Agar sizda savollar tugʻilib qolsa, [[Vikipediya:Yordam|Yordam sahifasi]]dan foydalaning. Agar savollaringizga u yerda javob topa olmagan boʻlsangiz, unda uni loyiha [[Vikipediya:Forum/Yordam|forumi]]da yoki {{plainlink|1=https://t.me/uzwikichat|2=Telegram chatda}} bering yoki [[Special:MyTalk|shaxsiy munozara sahifangiz]]ni tahrirlang: u yerga <code><nowiki>{{helpme}}</nowiki></code> soʻzini va savolingiz matnini yozing — sizga albatta yordam berishadi. [[Q:Bosh Sahifa|Vikiiqtibos]], [[Wikt:Bosh Sahifa|Vikilugʻat]], [[d:Wikidata:Main Page|Vikimaʼlumotlar]], [[Commons:Main Page|Vikiombor]] kabi Vikipediyaga qardosh boshqa loyihalar ham bor. Ularni boyitishga ham hissa qoʻshishingiz mumkin. Va yana bir marotaba, xush kelibsiz! {{#if:|{{{1}}}}} </div> <div style="border-bottom:1px solid #eee; padding-top:0.17em; padding-bottom:0.5em"></div> <div style="font-size:90%; font-style:italic">Hello and welcome to the Uzbek Wikipedia! We appreciate your contributions. If your Uzbek skills are not good enough, that’s no problem. We have an [[Vikipediya:Elchixona|embassy]] where you can inquire for further information in your native language. We hope you enjoy your time here!</div> |- | style="background:#e5e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[File:Crystal128-kanagram.svg|18px|link=Vikipediya:Maqolalarni nomlash]] [[Vikipediya:Maqolalarni nomlash|Maqolalarni nomlash]] |- | style="background:#f9e0ff; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[File:View-refresh.svg|18px|link=Yordam:Maqola qanday yoziladi?]] [[Yordam:Maqola qanday yoziladi?|Maqola qanday yoziladi?]] |- | style="background:#ffe0f1; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[File:Accessories-text-editor.svg|18px|link=Vikipediya:Qoida va koʻrsatmalar]] [[Vikipediya:Qoida va koʻrsatmalar|Qoida va koʻrsatmalar]] |- | style="background:#ffe0e6; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[File:Crystal Clear app lphoto.png|18px|link=Vikipediya:Tasvirlar]] [[Vikipediya:Tasvirlar|Tasvirlar bilan bezash]] |- | style="background:#ffe5e0; border:1px solid silver; height:30px; padding-left:1em" | [[File:Green copyright.svg|18px|link=Vikipediya:Mualliflik huquqlari]] [[Vikipediya:Mualliflik huquqlari|Mualliflik huquqlari]] |- | style="background:#ffefe0; border:1px solid silver; -moz-border-radius-bottomleft:12px; -webkit-border-bottom-left-radius:12px; border-bottom-left-radius:12px; height:30px; padding-left:1em" | [[File:Nuvola apps bookcase.svg|18px|link=Vikipediya:Glossariy]] [[Vikipediya:Glossariy|Glossariy]] |} [[Foydalanuvchi:Humoyun Qodirov|Humoyun Qodirov]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Humoyun Qodirov|munozara]]) 06:04, 8-Yanvar 2023 (UTC) == „[[:Sirojiddin Oʻsarov]]“ sahifasi [[VP:TOʻM|tezda oʻchirishga]] nomzod oʻlaroq koʻrsatildi == [[Fayl:Ambox warning pn.svg|48px|left|alt=|link=]] Siz tomoningizdan yaratilgan „[[:Sirojiddin Oʻsarov]]“ sahifasi [[VP:TOʻM|tezda oʻchirish mezonlariga]] („[[VP:M6|M6]]: Keng ommaga mashhur boʻlmagan kishi, tashkilot, veb-sayt yoki hodisa haqidagi maqola“) binoan oʻchirishga nomzod oʻlaroq koʻrsatildi, chunki sahifa hozirgi holatida [[oʻzbekcha Vikipediya]] [[VP:Qoida va koʻrsatmalar|qoida va koʻrsatmalariga]] mos kelmaydi. Tajriba oʻtkazayotgan boʻlsangiz, itlimos, [[Vikipediya:Qumloq|qumloq]] sahifasidan foydalaning. Agar sahifani oʻchirish kerak emas, deb oʻylasangiz, oʻz fikringizni sahifa munozara sahifasida qoldiring. Savollaringiz boʻlsa, tortinmasdan [[Foydalanuvchi munozarasi:MinaUktamova|munozara sahifamga]] yozing. Rahmat! [[Foydalanuvchi:MinaUktamova|MinaUktamova]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:MinaUktamova|munozara]]) 15:11, 2025-yil 24-iyun (UTC) :Xurmatli MinaUktamova "Sirojiddin O'sarov" nomidagi sahifamni o'chirishga beribsiz va o'chirib ham tashlabsiz. Agar bu kishini siz tanimasangiz u o'chirishga loyiq degani emas-ku. Madaniyat vazirlirini bosh kotibi va 11 yillik tajribaga ega xalq tanigan jurnalist qanday ommaga mashhur bo'lmagan kishi bo'lishi mumkin? :Sahifani qayta tiklab berishingizni so'rayman! [[Foydalanuvchi:Jizzakhlik|Jizzakhlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Jizzakhlik|munozara]]) 04:40, 2025-yil 25-iyun (UTC) == Misr oyligiga taklifnoma == {| style="background-color: #FFF5F5; border: 4px solid #E8C547" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 2px;" | [[File:Animated-Flag-Egypt.gif|211px]] |style="font-size: x-large; padding: 2px 2px 0 2px; height: 1.5em;" | '''[[Loyiha:Mavzuli oylik/Misr oyligi|Misr oyligiga taklifnoma!]]''' |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | ---- Hurmatli vikipediya tahrirchisi! Sizni O‘zbekcha Vikipediyada o‘tkazilayotgan [[Loyiha:Mavzuli oylik|Mavzuli oylik]] doirasidagi [[Loyiha:Mavzuli oylik/Misr oyligi |„Misr oyligi“ loyihasida]] ishtirok etishga taklif qilamiz. Agar ushbu loyiha doirasida yangi maqolalar yaratish yoki mavjudlarini boyitish niyatida bo‘lsangiz, marhamat, o‘z ismingizni ishtirokchilar ro‘yxatiga qo‘shib qo‘ying. Ishtirokingiz va hissangiz uchun oldindan tashakkur! [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Janob Mirzaolim|munozara]]) 15:09, 2026-yil 30-sentyabr (UTC) |} == [[:Minya (Misr)]] sahifasi [[VP:TOʻM|tezda oʻchirishga]] nomzod sifatida koʻrsatildi == [[Fayl:Ambox warning pn.svg|48px|left|alt=|link=]] Siz yaratgan [[:Minya (Misr)]] nomli sahifa [[VP:Qoida va koʻrsatmalar|bizning siyosatimizga]] mos kelmaydi, shu sababli [[VP:TOʻM|tezda oʻchirish mezonlari]]ning „[[VP:M8|M8]]: Avvaldan mavjud maqolaning nusxasi boʻlgan maqolalar“ bandiga binoan oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi. Tajriba oʻtkazayotgan boʻlsangiz, itlimos, [[Vikipediya:Qumloq|qumloq]] sahifasidan foydalaning. Hurmat bilan, [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Janob Mirzaolim|munozara]]) 14:33, 2026-yil 7-oktyabr (UTC) :Rahmat, tillar aro ishora qo'yilmagan ekan, mavjuda maqolaligiga e'tibor bermasdan yaratib qo'yibman. Lekin maqola sifatli yozilgan edi. [[Foydalanuvchi:Jizzakhlik|Jizzakhlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Jizzakhlik|munozara]]) 20:00, 2026-yil 8-oktyabr (UTC) == Mukofotimni qabul eting! == {| style="background-color: var(--background-color-success-subtle, #fdffe7); border: 1px solid var(--border-color-success, #fceb92); color: var(--color-base, #202122);" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 5px;" | [[Fayl:Tireless Contributor Barnstar Hires.gif|100px]] |style="font-size: x-large; padding: 3px 3px 0 3px; height: 1.5em;" | '''„Charchamas ishtirokchi“ yulduzi''' |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | Hurmatli @[[User:Jizzakhlik|Jizzakhlik]]! Beminnat va mazmumli tahrirlaringzi uchun tashakkur. G'ayratingizga ko'z tegmasin. Yoqimli tahrirlar. [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 08:36, 2026-yil 25-oktyabr (UTC) |} raxuko7pmb6ipfh88qlnfg16yitgoq3 Grigoriy Tseytlin 0 913914 6318304 5986250 2026-10-24T23:52:47Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318304 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Grigoriy Tseytlin | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1948|03|23}} | toʻliqism = Grigoriy Semyonovich Tseytlin | boshliqklublar1 = [[Sohibkor (futbol klubi)|Sohibkor]] (yordamchi) | boshliqklublar2 = [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] (yordamchi) | boshliqklublar3 = [[Nurafshon (futbol klubi)|Buxoro]] (texnik direktor) | boshliqklublar4 = [[MHSK (futbol klubi)|MHSK]] | boshliqklublar5 = [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] (yordamchi) | boshliqklublar6 = [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] | boshliqklublar7 = [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] (yordamchi) | boshliqklublar9 = [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] (sport direktori) | boshliqklublar8 = [[Zvezda Irkutsk]] (yordamchi) | boshliqyillar1 = 1987 | boshliqyillar2 = 1989—1990 | boshliqyillar3 = 1995 | boshliqyillar4 = 1996 | boshliqyillar5 = 1997 | boshliqyillar6 = 1999 | boshliqyillar7 = 2000 | boshliqyillar8 = 2002 | boshliqyillar9 = 2003– | tavallud_joyi = {{tavalludJoyi|Oʻzbekiston SSR}} | joriyklub = [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] }} '''Grigoriy Semyonovich Tseytlin''' (1948-yil 23-martda tugʻilgan) – [[Ruslar|rossiyalik]] va [[oʻzbekiston]]<nowiki/>lik futbol murabbiy. Murabbiylik faoliyati davomida asosan Oʻzbekiston futbol jamoalariga ustozlik qilgan == Murabbiylik faoliyati == Grigoriy 1987-yilda [[Sohibkor (futbol klubi)|Sohibkor]] murabbiylar shtabida, 1989-yilda [[Navbahor (futbol klubi)|Namanganning „Navbahor]]“ jamoasi murabbiylar shtabiga tarkibiga qoʻshilgan. 1990-yilgacha bosh murabbiy yordamchisi boʻlib ishlagan. 1995-yilgi mavsum [[Buxoro]]ning „[[Buxoro (futbol klubi)|Nurafshon]]“ klubida texnik direktor lavozimida ishlagan. 1996-yil 24-avgustgacha [[MHSK (futbol klubi)|Toshkent „MHSK]]“ klubida bosh murabbiy lavozimida ishlagan. 1997-yilda [[Toshkent]]ning „[[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]“ jamoasining murabbiylar shtabiga taklif qilingan. 1999-yilning may oyidan mavsum soʻngiga qadar „Paxtakor“ jamoasiga bosh murabbiylik qilgan<ref>[http://www.sport-express.ru/newspaper/2000-02-09/4_5/ ChTO TAM U SOSYeDYeY?• UKRAINA• LITVA• UZBYeKISTAN – Yejednevnaya sportivnaya gazeta SPORT-EKSPRYeSS (internet-versiya)]</ref>. 2000-yilgi mavsumda „Paxtakor“ klubida bosh murabbiy yordamchisi sifatida faoliyatini davom ettirgan. 2002-yilda Rossiyaning Irkutsk Zvezda klubida murabbiy yordamchisi lavozimida ishlagan. 2003-yilgi mavsumda „Paxtakor“ klubiga qaytgan<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=UzDaily.com: Uzbek giants Pakhtakor hit hard by desertions |url=https://www.uzdaily.com/articles-id-6535.htm |qaralgan sana=2023-03-03 |arxivsana=2016-06-03 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20160603002810/https://www.uzdaily.com/articles-id-6535.htm }}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=http://m.voydod.net/soccer/?news=%2Fnews%2Fdetail%2F121070|sarlavha=Grigoriy Tseytlin:«Sergeev masalasi hamon ochiq turibdi»}}</ref> va sport direktori sifatida faoliyat olib borgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/oz/news/surxon-murabbiylar-shtabida-kimlar-ishlamoqda|sarlavha=“Surxon” murabbiylar shtabida kimlar ishlamoqda?|arxivurl=https://web.archive.org/web/20250128025717/https://championat.asia/oz/news/surxon-murabbiylar-shtabida-kimlar-ishlamoqda|arxivsana=2025-01-28|qaralgan sana=2023-03-03}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/oz/news/ceytlin-qizilqumni-tark-etdi|sarlavha=Ceytlin “Qizilqum”ni tark etdi|arxivurl=https://web.archive.org/web/20250128024218/https://championat.asia/oz/news/ceytlin-qizilqumni-tark-etdi|arxivsana=2025-01-28|qaralgan sana=2023-03-03}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://championat.asia/oz/news/grigoriy-ceytlin-qizilqumda-ish-boshladi|sarlavha=Grigoriy Ceytlin “Qizilqum”da ish boshladi|arxivurl=https://web.archive.org/web/20250128024639/https://championat.asia/oz/news/grigoriy-ceytlin-qizilqumda-ish-boshladi|arxivsana=2025-01-28|qaralgan sana=2023-03-03}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [http://footballfacts.ru/person/73569 Grigoriy Tseytlin „Futbol faktlari“ bazasida] {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} {{Paxtakor futbol klubi murabbiylari}} {{Yangiyer futbol klubi murabbiylari}} [[Turkum:Paxtakor futbol klubi murabbiylari]] [[Turkum:MHSK futbol klubi bosh murabbiylari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik futbol murabbiylari]] j7rdl8reskcdvwdwi4lg40trvrdp34w Mangʻishloqxon 0 915060 6318159 6316912 2026-10-24T15:51:45Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/~2026-56665-35|~2026-56665-35]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56665-35|munozara]]) tomonidan qilingan [[Vikipediya:Vandalizm|vandalizm]] tahrirlari qaytarildi. 6318159 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Mangʻishloqxon<br>(Man Qishloq, Mangʻishloq sulton) | asl ismi = {{lang-chg|{{nq|منغیشلاق}}}} | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tugʻilgan paytidagi ismi = Mangʻishloq | tavallud sanasi = [[1454-yil]] | tavallud joyi = {{Tavallud joyi|Ashtarxon xonligi}} | vafot sanasi = [[1528-yil]] | vafot joyi = {{Vafot etgan joyi|Shayboniylar davlati}} | turmush oʻrtogʻi = | taʼlimi = | fuqaroligi = [[Ashtarxon xonligi]] →<br />[[Temuriylar imperiyasi]]→<br />[[Shayboniylar davlati]] | millati = | dini = [[Islom]] | kasbi = | mukofotlari = | unvoni = | faoliyat_yillari = | boʻyi = | otasi = Chavoq (Juvoq) sulton | onasi = | bolalari = [[Yor Muhammad]]<br />[[Tursunbeka xonim]] | bilimi = }} '''Mangʻishloqxon''' ({{lang-chg|{{nq|منغیشلاق}}}};&nbsp;[[1454-yil]], [[Ashtarxon xonligi]] – [[1528-yil]], [[Shayboniylar davlati]]) – [[chingiziy]] shahzoda{{Oʻtishga|Kelib chiqishi}}. [[Toʻqay Temuriylar]] xonadoni vakillarining [[Ashtarxon xonligi]]dan [[Turkiston]]ga koʻchib kelib oʻrnashgan tarmogʻi boshchisi{{Oʻtishga|Turkistonga koʻchib kelishi}}. [[Buxoro xonligi]]da hukmronlik qilgan [[Ashtarxoniylar]] oʻzbek sulolasi vakillarining ajdodi – bobokaloni{{Oʻtishga|Avlodlari}}. Mangʻishloqxon shaxsi, uning tarjimayi holi va ijtimoiy faoliyati, tarixdagi oʻrni fanda yetarlicha oʻrganilmagan. U haqida batafsil naql qilingan yagona oʻrta asr manbasi bu [[Mahmud ibn Vali]]ning [[Bahr ul-asror]] asaridir. Boshqa yilnomachilarning bitiklarida u faqat genealogik boʻgʻin sifatida koʻrsatilgan{{Oʻtishga|Shaxsining oʻrganilishi}}. Shunday boʻlsa-da, Bahr ul-asrorda ham anaxronizmlarga yoʻl qoʻyilgani kuzatilgan{{Oʻtishga|„Bahr ul-asror“dagi naql va uning tahlili}}. Aksariyat tadqiqotchilar tomonidan Mangʻishloqxon Bahr ul-asrorda aytilgan maʼlum bir hududda hukmronlik qilgani haqidagi maʼlumot inkor etiladi{{Oʻtishga|Hukmronlik qilgani haqidagi fikrlar}}. Mangʻishloqxon Ashtarxon xonligi hududidan[[Turkiston]]ga [[temuriy]] sulton [[Husayn Boyqaro]] (1470–1506) yoki [[shayboniy]] hukmdor [[Koʻchkunchixon]] (1512–1530) hukmronligi davrida tashrif buyurgan{{Oʻtishga|Turkistonga koʻchib kelishi}}. Shayboniy [[Jonibek sulton]]ning avlodlari tarbiyasi bilan shugʻullangan va uning xonadoni bilan yangi qarindoshchilik rishtasini oʻrnatgan. Keyinchalik Mangʻishloqxonning avlodlari boʻlmish [[Ashtarxoniylar]] Buxoro xonligi taxtini Shayboniylardan meros qilib olib, qariyb 150 yil davomida davlatda hukmronlik qilishgan{{Oʻtishga|Avlodlari}}. Mangʻishloqxon Turkistonda vafot etgan, qabrtoshi oʻz davrida Jonibek sultonga meros boʻlgan [[Miyonqol]] hududidan topilgan{{Oʻtishga|Qabrtoshi}}. == Shaxsining oʻrganilishi == Mangʻishloqxon shaxsi, uning tarjimayi holi va ijtimoiy faoliyati, tarixdagi oʻrni fanda yetarlicha oʻrganilmagan. U haqida batafsil naql qilingan yagona oʻrta asr manbasi bu [[Mahmud ibn Vali]]ning „[[Bahr ul-asror]]“ asaridir. Boshqa yilnomachilarning bitiklarida u faqat genealogik boʻgʻin sifatida koʻrsatilgan{{sfn|Трепавлов|2009|p=370–395}}<ref name="Secrethistory">{{veb manbasi|url=https://secrethistory.su/1417-rodonachalniki-ashtarhanidov-v-desht-i-kipchake-zametki-o-predystorii-buharskoy-dinastii.html|website=Secrethistory.su|sarlavha=Родоначальники Аштарханидов в Дешт-и Кипчаке (заметки о предыстории бухарской династии)|sana=10-noyabr 2015-yil|qaralgan sana=10-mart 2023-yil|til=ruscha|deadlink=no}}</ref>. Bahr ul-asror asari asosida [[Toʻqay Temuriylar]]ning siyosiy tarixi boʻyicha izlanishlar olib borgan [[Anton Alekseyev]], [[Ashtarxon xonligi]] mavzusida monografiya yaratgan [[Ilya Zaytsev]], [[Ashtarxoniy]] hukmdorlar mavzusida monografiya yozgan [[Akbar Zamonov]], bir qancha tarixiy shaxslar genealogiyasini oʻrgangan tarixchi-epigraf [[Bobur Aminov]] kabi tadqiqotchilarning kitobida va turkiyshunos [[Vadim Trepalov]]ning ilmiy maqolasida Mangʻishloqxon haqida fan uchun yangi boʻlgan bir qancha maʼlumotlar manbalar tahlili va ilmiy farazlar orqali keltirilgan{{sfn|Алексеев|2006|p=211}}{{sfn|Зайцев|2006|p=50–51}}{{sfn|Zamonov|2021|p=22–23}}{{sfn|Aminov|2021|p=109–110}}{{sfn|Трепавлов|2009|p=370–395}}<ref name="Secrethistory"/>. == Kelib chiqishi == Mangʻishloqxon nasabining tarmogʻi [[Chingizxon]]ga yetadi va [[Joʻjixon]]ning 13-oʻgʻli [[Toʻqay Temur]]ga borib taqaladi. Tarixdan maʼlumki, Toʻqay Temurga 14 ulus mulk qilib berilgan. Uning ulusi tarkibiga [[Mangʻishloq]], [[Hoji Tarxon]] va [[Shimoliy Kavkaz]]dagi aslar yeri kirgan{{sfn|Zamonov|2021|p=20–21}}. Quyida Mangʻishloqxon nasabining kelib chiqishi [[Abulgʻozi Bahodirxon]]ning „[[Shajarayi turk]]“<ref group="sharh">Mazkur nasabnoma Mangʻishloqxonning avlodi boʻlmish [[Abdulazizxon (Ashtarxoniy)|Abdulazizxonning]] nasabnomasida koʻrsatilgan.</ref>{{sfn|Abulgʻoziy|1992|p=111}}, [[Abdurahmon Tole]]ning „[[Tarixi Abulfayzxon]]“, [[Hoji Mir Muhammad Salim]]ning „[[Silsilat as-salotin]]“, [[Shahobiddin Marjoniy]]ning „[[Mustafad al-axbor fi ahvoli Qozon va Bulgʻor]]“ asarlarida qay tarzda keltirilgani koʻrsatilgan{{sfn|Трепавлов|2009|p=370–395}}<ref name="Secrethistory"/>. Jadvalda shuningdek [[Abdusattor Jumanazar]] tomonidan [[Abdulqodir ibn Muhammad Amin]]ning „[[Majmaʼ al-ansob va-l-ashjar]]“ asariga asosan, lekin, asarda [[Shayboniylar]] va [[Ashtarxoniylar]] shajarasi chalkashib ketgan oʻrinlar uchraydi uchun, aynan asardan koʻchirma boʻlmagan va asardagi maʼlumotlar boshqa manbalar bilan qiyoslab borilib aniqlangan nasabnoma halqasi ham keltirilgan<ref group="sharh">Bu nasabnoma ham Abdulazizxonning nasabnomasida koʻrsatilgan.</ref>{{sfn|Jumanazar|2017|p=146}}: {| class="wikitable sortable" !Abulgʻozi Bahodirxonda !Abdurahmon Toleda !Hoji Mir Muhammad Salimda !Shahobiddin Marjoniyda !Abdusattor Jumanazarda |- |Joʻchixon |Joʻchixon |Joʻchixon |Joʻchixon |Joʻchixon |- |Toʻqay Temur |Toʻqay Temurxon |Toʻqay Temurxon |Toʻqay Temur |Toʻqay Temur |- |Oʻztemur |Oʻztemur |Oʻztemurxon |Oʻztemur |Oʻztemur |- |Abay |Temur Qutlugʻxon |Abay sulton |Abay |Abay |- |Numgʻan |Qutlugʻ Temurxon |Numgan |Tumgan |Tumagʻan |- |Qutluq Temur oʻgʻlon |Oʻztemurxon |Temurbekxon |Qutlugʻ Temur |Qutlugʻ Temur |- |Temur Qutluqxon |Toʻqay Temurxon |Qutlugʻxon |Gali Temur |Ali Temur |- |Temur sulton |Qutlugʻ Temurxon |Temur |Temur Qutlugʻ |Temur Qutlugʻ |- |Muhammadxon |Ahmadxon |Temurxon |Temur sulton |Temur sulton |- |Chavaq sulton |Juvak Muhammad |Muhammadxon |Muhammad |Muhammadxon |- |Manqishloq sulton |Bogʻlishdodxon |Chavoqxon |Chuvok |Chavoq |- | | |Mangʻishloqxon |Mangʻishloq |Mangʻishloq |- |+ |} {{Hidden end}} Nasabnomalardan maʼlum boʻlishicha, Temur-Qutlugʻdan keyingi xronologik oraliqqa <nowiki>XV</nowiki> va <nowiki>XVI</nowiki> asrlar toʻliq mos keladi. Jadvaldagi maʼlumotlar asos qilib olinsa, bu ikki asrda faqat toʻrt kishi – Temur, Muhammad, Chavoq va Mangʻishloqning yashagan davri boʻlib chiqadi{{sfn|Трепавлов|2009|p=370–395}}<ref name="Secrethistory"/>. Nasabnomalarda Mangʻishloqxon Chavoqning (Juvoq, Chuvok, Chavaq) oʻgʻli sifatida koʻrsatilgan boʻlsa{{sfn|Трепавлов|2009|p=370–395}}{{sfn|Jumanazar|2017|p=146}}, [[Mahmud ibn Vali]]ning [[Bahr ul-asror]] asarida u [[Ahmadxon]] va [[Mahmudxon]]larning ukasi va [[Kichik Muhammad|Kichik (Kuchuk) Muhammad]]ning oʻgʻli deb berilgan. Nasabnomalarda Kichik Muhammadning ismi Muhammad tarzida yozilgan{{sfn|Зайцев|2006|p=50}}{{sfn|Zamonov|2021|p=23}}. Mahmud ibn Valiga koʻra [[Oltin Oʻrda]]ning soʻnggi rasmiy xoni boʻlgan Kichik Muhammad (1432–1459) 1449-yilda<ref group="sharh">Tarixshunoslikda [[Kichik Muhammad]] 1459-yilda vafot etgan deb qaʼbul qilingan.</ref> vafot etganida uning oʻgʻillari Mahmudxon 11 yoshda, Ahmadxon 8 yoshda, Mangʻishloqxon 5 yoshda va Boshbek sulton hali onasining qornida boʻlgan{{sfn|Алексеев|2006|p=84}}. [[Anton Alekseyev]] Bahr ul-asrordagi ushbu maʼlumotga asoslanib „1459-yili Kuchuk Muhammad vafot etgan deb qabul qilsak, unda Mangʻishloqxonning tugʻilgan yili 1454-yil boʻladi“, deb aniq bir yilni koʻrsatgan{{sfn|Алексеев|2006|p=84}}{{sfn|Трепавлов|2009|p=370–395}}<ref name="Secrethistory"/>. [[Akbar Zamonov]] oʻzining „[[Buxoro xonligining Ashtarxoniy hukmdorlari]]“ deb nomlangan monografiyasida Mangʻishloqxonning ismi tarixiy asarlarda turli variantlarda yozilganini, bu ism Abdurahmon Tolening „Tarixi Abulfayzxon“ asarida Bogʻlishdodxon ibn Juvoq Muhammadxon koʻrinishida ham kelishini taʼkidlaydi{{sfn|Zamonov|2021|p=23}}. [[Ilya Zaytsev]] Abulgʻozi Bahodirxon, Abdurahmon Tole, Shahobiddin Marjoniy, [[Murat Ramziy]] bergan maʼlumotlarga asoslanib, Ashtarxoniylar nasabnomasi haqida fikr yuritadi va uni „notoʻgʻri talqin qilingan shajara“, deb taʼkidlaydi{{sfn|Зайцев|2006|p=50}}{{sfn|Zamonov|2021|p=23}}. Bahr ul-asrorda yozilishicha, Mangʻishloqxonning onasi [[Noʻgʻay oʻrda|mangʻitlar (noʻgʻaylar) ulusidan]] va [[qoʻngʻirotlar qabilasi]] boshchisining qizi boʻlgan. Bu ikki qabila juda koʻpchilikni tashkil qilib, Mangʻishloqxonga hukmronlik qilishi uchun berilgan hududda boshqa urugʻ va qabilalarga nisbatan yuqori ustunlikka ega boʻlgan{{sfn|Алексеев|2006|p=85}}. == Hukmronlik qilgani haqidagi fikrlar == [[Fayl:Astrakhan Khanate map uz.svg|200px|thumb|[[Ashtarxon xonligi]] xaritada]] Mangʻishloq ismi Oʻrdaning siyosiy liderlari orasida uchramaydi uchun [[Anton Alekseyev]] Mangʻishloqxon Quyi [[Volgaboʻyi]]da hech qachon boʻlmagan va hech qachon hukmronlik qilmagan, degan xulosaga keladi{{sfn|Алексеев|2006|p=84}}. Undan tashqari [[Ilya Zaytsev]] „[[Abulgʻozi Bahodirxon]] yozib qoldirgan nasabnomadagi xonlar orasida [[Astraxan]]da amalda hukmronlik qilgan birorta ham hukmdor yoʻq“, deb yozadi{{sfn|Зайцев|2006|p=50}}. [[Bobur Aminov]] tadqiqot olib borgan Man Qishloqning (Mangʻishloqning) qabrtoshidagi maʼlumotlarga koʻra, Mangʻishloq hamda uning otasining ismidan soʻng hukmdorlarga xos „[[xon (unvon)|xon]]“ unvoni emas, aksincha, sulola vakili ekanligini bildiruvchi „[[sulton]]“ unvoni koʻrsatilgan{{sfn|Zamonov|2021|p=23}}{{sfn|Aminov|2021|p=109}}. [[Mahmud ibn Vali]]ning „[[Bahr ul-asror]]“ asarida esa Mangʻishloqxonga hukmronlik qilishi uchun maʼlum bir yerlar ajratilgani haqida soʻz boradi. Asarga koʻra, Mangʻishloqxon [[Ahmadxon]] va [[Mahmudxon]]ning ukasi boʻlgan. [[Oʻzbek ulusi]] hukmdori [[Abulxayrxon (Oʻzbek ulusi)|Abulxayrxon]] (1428–1468) vafotidan keyin [[Kichuk-Muhammad|Kichik-Muhammad]]ning bu uch avlodi [[Joʻji ulusi|Joʻji ulusining]] hokimiyati va hududini oʻzaro taqsimlashgan. Mahmudxon oliy hukmdorga aylangan; Ahmadxon [[Xorazm]]ni va [[Dashti qipchoq]]ning „ayrim viloyatlarini“ egallagan; Mangʻishloqxon [[Oʻrdu-Bozor]], [[Hoji Tarxon]] va „butun [[Itil]] (Volga) qirgʻogʻini“ boshqara boshlagan{{sfn|Алексеев|2006|p=85}}{{sfn|Трепавлов|2009|p=370–395}}<ref name="Secrethistory"/>. Mangʻishloqxonning onasi [[Noʻgʻay oʻrda|mangʻitlar (noʻgʻaylar) ulusidan]] va [[qoʻngʻirotlar qabilasi]] boshchisining qizi boʻlgani, u boshqargan hududda bu ikki qabila juda koʻpchilikni tashkil qilib, boshqa urugʻ va qabilalarga nisbatan yuqori ustunlikka ega boʻlgani tufayli Mangʻishloqxonga aynan shu yerlar berilgan. Uning hukmronligini tan olgan qabilalar sirasiga [[naymanlar]], [[qushchilar]], [[sariqlar]], [[qarluqlar]], [[tarxonlar]], [[uyshunlar]], [[oyrotlar]] va [[minglar]] ham kirgan deyiladi{{sfn|Алексеев|2006|p=85}}. Yosh va tajribasiz boʻlgan Mangʻishloqxon oʻziga meros qilib berilgan yerlarda qola olmagan. Baʼzi bir „muammolar va qoʻzgʻolonchilar“ tufayli, shuningdek, „faqatgina mangʻitlar yurti bilan qanoatlanish xato boʻlar erdi“ uchun u joyni tark etib, koʻchib ketgan{{sfn|Алексеев|2006|p=85–86}}{{sfn|Трепавлов|2009|p=370–395}}<ref name="Secrethistory"/>. == Turkistonga koʻchib kelishi == Tarixshunoslikda [[Ashtarxoniylar]] ajdodlarining [[Turkiston]]ga koʻchib kelishi turlicha talqin etiladi. Aksariyat mualliflar buni rus qoʻshinlarining [[Ashtarxon xonligi]]ni bosib olishi bilan bogʻlab, uni shu zabtning natijasi deb hisoblashsa{{sfn|Алексеев|2003|p=64}}{{sfn|Кляшторный–Султанов|2009|p=335}}{{sfn|Кушева и др.|1958|p=582}}, boshqa, yangi davr tadqiqotchilari, bu undan ancha oldin sodir boʻlgan, deb hisoblashadi{{sfn|Алексеев|2006|p=87}}{{sfn|Алексеев|2006|p=211}}{{sfn|Зайцев|2006|p=51}}{{sfn|Zamonov|2021|p=23}}. === „Bahr ul-asror“dagi naql va uning tahlili === [[Fayl:KhuseynBaykara.jpg|thumb|200px|left|[[Temuriy]] sulton [[Husayn Boyqaro]]ning tasviri]] [[Mahmud ibn Vali]]ga koʻra, Mangʻishloqxon oʻziga meros hududdan chiqib ketadi. Unga 100 ga yaqin bahodir ergashadi{{sfn|Алексеев|2006|p=92}}. Mangʻishloqxon Tura tomon yoʻl olgan, uni [[Kuchumxon]] kutib olgan. Keyin esa [[Movarounnahr]]ga, sulton [[Husayn Boyqaro]] saroyiga koʻchib oʻtgan. Sulton Mangʻishloqxonni samimiy qabul qilib, unga meros qilib berilgan yerlarini qaytarib olishi uchun 12 ming qoʻshin bergan. Biroq shimolga qilingan harbiy yurish muvaffaqiyatsiz tugagan. Mangʻishloqxon [[Temuriylar]] mulkiga qaytib, Turkistonda vafot etgan{{sfn|Алексеев|2006|p=86}}{{sfn|Трепавлов|2009|p=370–395}}<ref name="Secrethistory"/>. Mangʻishloqxonning Turkistonda turishi davri naql qilingan matnda uning ismi bilan bir qatorda toʻngʻich oʻgʻli [[Yor Muhammad]] haqida ham soʻz boradi. Yor Muhammadning [[Volgaboʻyi]] va [[Mangʻishloq|Mangʻishloq yarim oroliga]] qaytib borganligi haqida asarda hikoya qilinmaganligi sababli, [[Anton Alekseyev]] Ashtarxoniylarning Turkistonga koʻchishi [[Ashtarxon xonligi]] qulashidan ancha ilgari sodir boʻlgan va ular sulola nomini inersiyaga koʻra, ularning Volgaboʻyidagi oʻtmishidan xotira sifatida olganlar, degan xulosaga keladi. Tadqiqotchi Mangʻishloqxonning sulton Husayn Boyqaro (1470–1506) bilan uchrashuvi 1476-yilda boʻlib oʻtganligini taʼkidlaydi{{sfn|Алексеев|2006|p=86}}. Anton Alekseyev Ashtarxoniylarning Turkistonga ancha ilgari koʻchishining yana bir dalili sifatida „Bahr ul-asror“da Mangʻishloqxon [[Shayboniy]] [[Jonibek sulton]]ning avlodlari tarbiyasi bilan shugʻullanganligini koʻrsatadi{{sfn|Алексеев|2006|p=86}} va unga maʼlum manbalar ichida „Bahr al-asror“dan tashqari hech bir qoʻlyozmada [[Toʻqay Temuriylar]]ning [[Shaybon]] xonadoni mulklariga koʻchishi va yashashi holatlarining tavsifi berilmaganligini yozadi{{sfn|Алексеев|2006|p=211}}. [[Vadim Trepalov]]ga koʻra, „Bahr ul-asror“da keltirilgan naqlda yaqqol anaxronizmlar kuzatiladi{{sfn|Трепавлов|2009|p=370–395}}<ref name="Secrethistory"/>. Uning taʼkidlashicha: {{Quote|Agarda [[Abulxayrxon (Oʻzbek ulusi)|Abulxayrxon]] vafot etgan yil (1468) va [[Husayn Boyqaro]] hukmronlik qilgan yillar (1470–1506) inobatga olinsa, asarda tasvirlangan voqealar <nowiki>XV</nowiki> asrning ikkinchi yarmida sodir boʻlgani maʼlum boʻladi ([[Anton Alekseyev]] hatto aniq bir yilni ham koʻrsatadi – 1476){{sfn|Алексеев|2006|p=86}}. [[Kuchumxon]] 1563–1598-yillarda (aslida 1582-yilgacha) [[Sibir xonligi]]da hukmronlik qilgan. Katta xronologik boʻshliq mavjud: xuddi shu Mangʻishloq personaji <nowiki>XV</nowiki> asrning ikkinchi yarmida va keyingi asrning ikkinchi yarmida faol. Shunga qaramay, bu chalkash naqlda baʼzi real voqealarning izlarini topishga harakat qilish mumkin. … … Mahmud ibn Valida Mangʻishloq [[Volga]]dan avval Turaga, [[Kuchumxon]] oldiga boradi. Turani shu nuqtai nazardan Chimgi-Tura shahri yoki Chingi-Tura ([[Tyumen]]) – [[Sibir xonligi]]ning poytaxti deb talqin qilish mumkin{{sfn|Трепавлов|2009|p=370–395}}<ref name="Secrethistory"/>.}} Vadim Trepalovning ilmiy farazicha, Temur Qutlugʻning avlodlari [[Sibir]]dan [[Turkiston]]ga koʻchishni afzal deb bilishgan. Bu ish taxminan 1550-yillarning 2-yarmida amalga oshirilgan. Mahmud ibn Valida yuqorida tilga olingan barcha voqea va harakatlarda Mangʻishloqqa nisbat berilgan{{sfn|Трепавлов|2009|p=370–395}}<ref name="Secrethistory"/>. Tadqiqotchi ilmiy farazini davom ettirib, shunday yozadi: {{Quote|… Shubhasiz, Mahmud ibn Vali naqlida XVI asrning 1-choragida yashagan [[Ashtarxoniylar]]ning bu ajdodi haqidagi turli tarixiy davrlarda yashagan bir qancha hukmdorlar haqidagi maʼlumotlarni aralashtirib yuborgan. Taxmin qilish mumkinki, ajdodlarni sanab oʻtishda yilnomachi oʻzining toj kiygan homiylari xonadonining haqiqiy va batafsil maʼlumotlarini koʻrsatish vazifasini oʻz oldiga maqsad qilib qoʻymagan. Muallifning maqsadi – notinch va uning uchun deyarli maʼlum boʻlmagan davrlar haqidagi buzib koʻrsatilgan maʼlumotlar bilan ularning hukmdor avlodidan kelib chiqishini [[Joʻjixon]] va [[Toʻqay Temur]]ning qarindoshligi orqali oqlash edi{{sfn|Трепавлов|2009|p=370–395}}<ref name="Secrethistory"/>.}} Anton Alekseyev [[Mahmud ibn Vali]]ning [[Bahr ul-asror]] asarida Mangʻishloqxonning vafoti yili maʼlum qilinmaganligini taʼkidlaydi. Shunday boʻlsada, uning vafot etgan yili tadqiqotchilarning izlanishi natijasida keyinchalik aniqlanadi{{sfn|Zamonov|2021|p=23}}. === Qabrtoshi === [[Fayl:Imamquli-khan.jpg|thumb|200px|Mangʻishloqxonning avlodi, [[Ashtarxoniy]] hukmdor [[Imomqulixon]]ning tasviri]] Tarixchi-epigraf olim [[Bobur Aminov]]ning tadqiqotlari natijasida [[Miyonqol]] hududidan Mangʻishloqxonga atab oʻrnatilgan yodgorlik toshi aniqlangan. Qabrtoshi [[Kattaqoʻrgʻon tumani]]ga qarashli (sobiq Oxunboboyev kolxozi) [[Shammi qishlogʻi]], [[Xon Avliyo mozori]]dan topib oʻrganilgan<ref group="sharh">Bobur Aminovning qayd etishicha, mazkur tosh bitigining informatori 1964-yilda tugʻilgan Rustam Musayev ismli shaxs boʻlgan.</ref>{{sfn|Aminov|2021|p=109}}{{sfn|Zamonov|2021|p=22–23}}. Taʼkidlanishicha, qabrtoshda Mangʻishloqxonning vafot etgan sanasi aniq koʻrsatilgan. [[Akbar Zamonov]]ga koʻra, toshdan olingan tarixiy faktlar Ashtarxoniylar shajarasini toʻldirishga va ularning [[Turkiston]]ga kelib qolishiga doir ayrim oydinliklarni kiritishga xizmat qiladi{{sfn|Zamonov|2021|p=23}}. Geneologik manbada (qabrtoshda) Man Qishloq{{sfn|Aminov|2021|p=109}} ibn Juvax ibn Muhammad [[Buxoro xonligi]] hukmdori [[Imomqulixon]]ning (1611–1642) bobosi [[Joni Muhammad]]ning bobosi boʻlib, u asl nasabiga koʻra [[Chingizxon]]ning oʻgʻli [[Joʻjixon]]ga bogʻlanadi. Toshdagi maʼlumotlarga koʻra, Man Qishloq (Mangʻishloq) 1528-yilda vafot etgan va uning hamda otasining ismidan soʻng [[sulton]] unvoni mavjud{{sfn|Zamonov|2021|p=23}}. Qabrtoshidagi maʼlumotlarga asoslanib Bobur Aminov Mangʻishloqxonning Turkistonga koʻchishi [[Koʻchkunchixon]] (1512–1530) davrida, chor Rossiyasining [[Ashtarxon xonligi|Ashtarxon]] va [[Qozon xonligi|Qozon]] xonliklarini ishgʻol etishidan ilgari sodir boʻlgan, deb taxmin qiladi{{sfn|Aminov|2021|p=110}} va bu ilmiy faraz Akbar Zamononov tomonidan qoʻllab-quvvatlanadi{{sfn|Zamonov|2021|p=23}}. == Avlodlari == {{Asosiy|Ashtarxoniylar}} [[Fayl:AbdullakhanII.jpg|thumb|200px|left|[[Jonibek sulton]]ning nevarasi va [[Iskandarxon]]ning oʻgʻli, [[Shayboniy]] hukmdor [[Abdullaxon II|Abdullaxonning]] tasviri]] Tarixiy manbalarda Mangʻishloqxonning farzandlari: oʻgʻli [[Yor Muhammad]]{{sfn|Алексеев|2006|p=86}} hamda qizi [[Tursunbeka xonim]] haqida maʼlumot beriladi{{sfn|Алексеев|2006|p=87}}. [[Yor Muhammad]] Mangʻishloqxonning toʻngʻich oʻgʻli boʻlgan{{sfn|Алексеев|2006|p=86}}. U otasining vafotidan soʻng 14 yoshida xonadon boshchiligini oʻz boʻyniga olgan{{sfn|Алексеев|2006|p=88}}. Unga shayboniy [[Iskandarxon]] (1561–1583) oʻzining Masʼuma sulton xonim ismli qizini uzatgan{{sfn|Алексеев|2006|p=87}}{{sfn|Sangirova|2018|p=34}}. Vafotidan soʻng [[Buxoro]]dagi Hazrati Xojayi Buzurg mozoriga dafn etilgan va undan keyin toʻngʻich oʻgʻli [[Joni Muhammad]] xonadonning asl boshchisi boʻlgan{{sfn|Алексеев|2006|p=88}}. Keyinchalik ularning avlodlari boʻlmish [[Ashtarxoniylar]] [[Buxoro xonligi]] taxtini [[Shayboniylar]]dan meros qilib olib, keyingi qariyb 150 yil davomida davlatda hukmronlik qilishgan<ref name="Ashtarxoniylar">{{YouTube |id= LgcWe16lz1Y |logo=1 |title= Oʻzbekiston tarixi telekanali / „Tarixiy savol“. Buxoro xonligida Ashtarxoniylar davlati tarixi}}</ref>. Mangʻishloqxon qizi [[Tursunbeka xonim]]ni oʻzining tarbiyasidagi [[Jonibek sulton]]ning toʻngʻich oʻgʻliga uzatgan. Ushbu nikohdan Jon Qora sulton va yana bir oʻgʻil farzand<ref group="sharh">Anton Alekseyev [[Tursunbeka xonim|Tursunbeka xonimning]] ikkinchi oʻgʻlining ismini Kalx?-qora-sulton koʻrinishida, aniq qilib yozmaydi</ref> dunyoga kelgan{{sfn|Алексеев|2006|p=87}}. [[Mahmud ibn Vali]]ning „[[Bahr ul-asror]]“ hamda [[Muhammadyor ibn Arab Qatagʻon]]ning „[[Musaxxir al-Bilod]]“ asarida Jonibek sultonning Jon Qora sulton ismli oʻgʻli boʻlgan toʻngʻich zurriyodi sifatida [[Kistan Qora sulton]] koʻrsatilgan{{sfn|Muhammadyor ibn Arab Qatagʻon|2009|p=190}}. Kistan Qora sultonning ikkinchi oʻgʻli [[Qilich Qora sulton]] boʻlgan{{sfn|Muhammadyor ibn Arab Qatagʻon|2009|p=192}}<ref name="Vostlit">{{veb manbasi|url=https://www.vostlit.info/Texts/rus15/Machmud_ben_Vali/frametext.htm|website=Vostlit.info|sarlavha=Махмуд бен Вали. Море тайн, относительно доблестей благородных (Бахр ал-асрар фи манакиб ал-ахйар)|sana=|qaralgan sana=4-aprel 2023-yil|til=ruscha|deadlink=no}}</ref>. „[[Bahr ul-asror]]“da Tursunbeka xonim shayboniy [[Iskandarxon]]dan<ref group="sharh">Iskandarxon 1583-yilda vafot etgan.</ref> avval vafot etganligi yozib qoldirilgan{{sfn|Алексеев|2006|p=87}}. Shu tariqa ikki Joʻjiylar xonadoni, Joʻjining 5-oʻgʻli [[Shaybon]] va 13-oʻgʻli [[Toʻqay Temur]] avlodlari orasida yangi qarindoshchilik rishtasi oʻrnatilgan. [[Abdullaxon II|Abdullaxon]] oʻzining singlisi [[Zuhra xonim]]ni [[Yor Muhammad]]ning oʻgʻli [[Joni Muhammad]]ga uzatganidan soʻng bu rishta yanada mustahkamlangan{{sfn|Алексеев|2006|p=87}} va keyinchalik Ashtarxoniylar sulolasi Buxoro xonligida hukmronlikni qoʻlga kiritishi uchun zanjir vazifasini oʻtagan{{sfn|Sangirova|2018|p=34}}. === Ashtarxoniylar sulolasi === {{family tree/start}} {{family tree | YMH |YMH=[[Yor Muhammad]]}} {{family tree | |!| |}} {{family tree | JNS |JNS=[[Joni Muhammad]]}} {{family tree | |)|-|-|-|v|-|-|-|v|-|-|-|.|}} {{family tree | DMH | | BMH | | VMH | | AMH ||DMH=[[Din Muhammad]] |BMH=[[Boqi Muhammad]] |VMH=[[Vali Muhammad]] |AMH=Alim Muhammad |boxstyle_ BMH =background-color: #afa; |boxstyle_ VMH =background-color: #afa;}} {{family tree | |)|-|-|-|.| | | |)|-|-|-|.|}} {{family tree | IQX | | NMH | | RSS | | MHR |IQX=[[Imomqulixon]] |NMH=[[Nadr Muhammad]] |RSS=Rustam sulton |MHR=Muhammad Rahim sulton |boxstyle_ IQX =background-color: #afa; |boxstyle_ NMH =background-color: #afa;}} {{family tree | |,|-|-|-|(| | | | | | | | |}} {{family tree | ALZ | | SQX | | |ALZ=[[Abdulazizxon (Ashtarxoniy)|Abdulazizxon]] |SQX=[[Subhonqulixon]]|boxstyle_ ALZ =background-color: #afa; |boxstyle_ SQX =background-color: #afa;}} {{family tree | |,|-|-|-|(| | | | | | | | |}} {{family tree | UII | | AFX | | |UII=[[Ubaydullaxon II]] |AFX=[[Abulfayzxon]]|boxstyle_ UII =background-color: #afa; |boxstyle_ AFX =background-color: #afa;}} {{family tree | |,|-|-|-|(| | | | | | | | |}} {{family tree | ABM | | UB3 | | |ABM=[[Abdulmoʻminxon (Ashtarxoniy)|Abdulmoʻminxon]] |UB3=[[Ubaydullaxon III]]|boxstyle_ ABM =background-color: #afa; |boxstyle_ UB3 =background-color: #afa;}} {{family tree/end}} == Izohlar == {{manbalar|group="sharh"|2}} == Manbalar == {{manbalar|2}} == Adabiyotlar == {{refbegin|2}} === Kitoblar === * {{Kitob manbasi|author=Abulgʻoziy|title=Shajarayi turk|date=1992|publisher=Choʻlpon|location=Toshkent|pages=188|isbn=5-8250-0234|ref=Abulgʻoziy}} * {{Kitob manbasi|author=Aminov B|title=Markaziy Movarounnahr qabrtosh bitiklari va ulardagi tarixiy shaxslar genealogiyasi (XV–XIX asrlar)|date=2021|publisher=Bayoz|location=Toshkent|pages=?|ref=Aminov}} * {{Kitob manbasi|author=Jumanazar A. K|title=Buxoro taʼlim tizimi tarixi|date=2017|publisher=Akademnashr|location=Toshkent|pages=592|isbn=978-9943-4728-2-2|ref=Jumanazar}} * {{Kitob manbasi|author=Muhammadyor ibn Arab Qatagʻon|title=Musaxxir al-Bilod|date=2009|publisher=Yangi asr avlodi|location=Toshkent|pages=429|isbn=978-9943-08-496-4|ref=Muhammadyor ibn Arab Qatagʻon}} * {{Kitob manbasi|author=Zamonov A|title=Buxoro xonligining Ashtarxoniy hukmdorlari: monografiya|date=2021|publisher=Bayoz|location=Toshkent|pages=136|isbn=978-9943-6372-1-4|ref=Zamonov}} * {{Kitob manbasi|author=Алексеев А. К|title=Политическая история Тукай-Тимуридов: По материалам персидского исторического сочинения Бахр ул-асрар|date=2006|publisher=Изд-во С.-Петерб. ун-та|location=СПб|pages=229|isbn=5-288-03987-9|language=ruscha|ref=Алексеев}} * {{Kitob manbasi|author=Зайцев И. В|title=Астраханское ханство|date=2006|publisher=Ин-т востоковедения РАН|location=Москва|pages=303|isbn=5-02-018538-8|url=http://inion.ru/site/assets/files/1021/zaitsev_astrakhanskoe_khanstvo.pdf|language=ru|ref=Зайцев}} * {{Kitob manbasi|author=Кляшторный С. Г., Султанов Т. И|title=Государства и народы Евразийских степей. Древность и средневековье|date=2009|publisher=Петербургское Востоковедение («Orientalia»)|location=СПб|pages=432|isbn=978-5-85803-411-7|language=ruscha|ref=Кляшторный-Султанов}} * {{Kitob manbasi|author=Кушева Е. Н., Аполлова Н. Г., Ромодин В. А.|title=Народы Кавказа и Средней Азии в XVI и в первой половине XVII в. // Всемирная история. Энциклопедия. Том IV.|date=1958|publisher= Изд-во социально-экономической литературы|location=Москва|pages=432|language=ruscha|ref=Кушева и др.}} === Maqolalar === * {{Статья|автор=Sangirova D.|заглавие=Bir sulola shajarasi haqida|место=Toshkent|издательство=Sharq mashʼali|номер=2|год=2018|номер=|ref=Sangirova}} * {{Kitob manbasi|author=Алексеев А. К|title=Золотоордынские элементы в официальной исто­рии аштарханидских государств в Средней Азии. «Бахр ал-асрар фи манакиб ал-ахйар» Махмуда б. Вали (XVII в.) / Дешт-и Кипчак и Золотая Орда в ста­новлении культуры евразийских народов|date=2003|publisher=МГУ|location=Москва|pages=229|isbn=5-288-03987-9|language=ruscha|ref=Алексеев}} * {{Статья|автор=Трепавлов В. В.|заглавие=Родоначальники Аштарханидов в Дешт-и кипчаке (заметки о предыстории Бухарской династии|ссылка=https://www.elibrary.ru/item.asp?id=17310880|издание=Тюркологический сборник|язык=ru|место=СПб|издательство=Институт восточных рукописей РАН|год=2009|номер=|ref=Трепавлов}} {{refend}} {{DEFAULTSORT:Mangʻishloqxon}} {{bu yaxshi maqola}} {{Yil maqolasi|2023}} [[Turkum:1454-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:1528-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Chingiziylar]] [[Turkum:Toʻqay Temuriylar]] [[Turkum:Ashtarxoniylar]] ehbbfbnhmkm37tu8iuuo17albpq4k0c Giorgiy Kvesishvili 0 919118 6318261 5429988 2026-10-24T19:50:24Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318261 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Giorgi Kvesieshvili | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1985|12|1}} | toʻliqism = Giorgi Kvesieshvili | tavallud_joyi = {{tavalludJoyi|Gruziya}} | boʻyi = {{height|cm=184}} | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | yillar1 = 2008—2011 | klublar1 = Dinamo Zugdidi | isht1 = ? | gollar1 = ? | yillar2 = 2011—2012 | klublar2 = [[Buxoro (futbol klubi)|Buxoro]] | isht2 = 49 | gollar2 = 3 | yillar3 = 2013 | klublar3 = [[OKMK (futbol klubi)|Olmaliq]] | isht3 = 11 | gollar3 = 0 | yillar4 = 2013—2014 | klublar4 = [[Buxoro (futbol klubi)|Buxoro]] | isht4 = 22 | gollar4 = 0 | yillar5 = 2014—2018 | isht5 = 82 | gollar5 = 6 | klublar5 = [[Qizilqum (futbol klubi)|Qizilqum]] | yillar6 = 2021 | klublar6 = Zugdidi | isht6 = 14 | gollar6 = 0 }} '''Giorgi Kvesieshvili''' ([[1985|1985-yil]] [[1-dekabr]], [[Kobuleti]], [[Gruziya Sovet Sotsialistik Respublikasi|Gruziya SSR]], [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|SSSR]]) – [[Gruziya|gruziyalik]] sobiq [[Futbol|futbolchi]], [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] ampulasida oʻynagan<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.transfermarkt.com/giorgi-kvesieshvili/profil/spieler/175778 |sarlavha=Giorgi Kvesieshvili - Transfer history |nashriyot=[[Transfermarkt]]}}</ref>. == Futbolchilik faoliyati == Gruziyaning „Bahia Zugdidi“ klubida oʻynagan. 2011-yildan 2018-yilgacha Oʻzbekiston klublarida oʻynagan. Bu vaqt ichida „[[Buxoro (futbol klubi)|Buxoro]]“, „[[OKMK (futbol klubi)|Olmaliq]]“ va „[[Qizilqum (futbol klubi)|Qizilqum]]“ klublarida toʻp surishga muvaffaq boʻlgan. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://www.transfermarkt.com/transfermarkt/profil/spieler/175778 Giorgiy Kvesishvili] Transfermarkt saytida * [http://footballfacts.ru/players/485967 Giorgiy Kvesishvili] {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Footballfactsru saytida {{DEFAULTSORT:Kvesieshvili, Giorgi}} [[Turkum:1-dekabrda tugʻilganlar]] [[Turkum:1985-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Gruziyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkak futbol himoyachilari]] [[Turkum:AGMK futbolchilari]] [[Turkum:Buxoro klubi futbolchilari]] [[Turkum:Qizilqum klubi futbolchilari]] [[Turkum:Dinamo Zugdidi futbolchilari]] [[Turkum:Gruziyalik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Oʻzbekistondagi muhojir erkak futbolchilar]] 8mty3jo5q229gbeagnacb60sbvak4j8 Maisinger ko`li 0 921986 6318364 3734120 2026-10-25T04:51:59Z Sherzod11W 273619 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:2|0|0 */ 6318364 wikitext text/x-wiki {{Koʻl}} '''Maisinger See''' — [[Germaniya|Germaniyaning]] [[Pöcking]] tumanidagi Yuqori [[Bavariya]] munitsipalitetiga qarashli Maising yaqinidagi koʻl hisoblanadi. == Tarixi == Besh koʻl mintaqasidagi koʻplab boshqa koʻllar singari, Maysjer koʻli ham Wurm muzlik davrining oxirlarida Isar-Loisach muzligining zarbasi bilan yaratilgan. Koʻl birinchi marta 1450-yilda Pähl tuman sudi Salbuch’da eslatib oʻtilgan: ''Mawsinger See obyekti Starnbergkka tegishlidir'' . Bu shuni koʻrsatadiki, koʻl Starnberg kassasiga boʻysungan va shuning uchun Bavariya suvereniga tegishli edi. 1602- yilda, aksincha, suv havzasi Dießen monastirining mulkiga tegishli boʻlishi kerak edi, chunki u yerdagi yozuvlarga koʻra, monastir provosti uni ''Seehieter zu Meisingga'' ijaraga bergan. Vaqtinchalik nomaʼlum sabablarga koʻra koʻl 17-asrda yopilgan.&nbsp;19-asrda u yana suverenning mulki boʻldi, chunki dengiz ustalari Starnberg kassasiga toʻlovlarini eng kech 1642-yildan boshlab toʻlashdi. Baliqlarga boy suvlar 1866-yilda xususiy mulkka oʻtdi. Maisinger tegirmonchisi juftlik Bartl koʻlni davlat tovarlari kim oshdi savdosida sotib oldi<ref>Poelt, S. 116</ref>. Yildan Hofmarschallamtning inventarizatsiyasi&nbsp;1865-yil koʻlning baliq populyatsiyasi haqida maʼlumot beradi. "Unda [[baliq ovlash]] huquqiga ega boʻlgan Maisinger See uchtasi ham boʻladi&nbsp;va ular 3 yil davomida baliq ovlagan. Hosildorlik: 20&nbsp;markaz [[Zogʻora baliq|sazan]], markaz Hechte, ½&nbsp;markaz Birschling, 1&nbsp;markaz shilimshiq, 6&nbsp;markaz oq baliq va boshqa turdagi baliqlardir<ref>Poelt, S. 135</ref>. [[Fayl:Maisinger_See-HB.12.jpg|left|thumb| Koʻlning sharqiy qirgʻogʻidagi himoya toʻgʻoni, oʻngda Gasthaus ''Seehof'']] Bir oz pastroqda joylashgan Maising qishlogʻini suv toshqinidan himoya qilish uchun, ehtimol, koʻlning sharqiy tomonida qadim zamonlardan beri past, taxminan 2,50 metr balandlikda toʻgʻon boʻlgan. Haddan tashqari kuchli yomgʻir bu himoya devorining yopilishini anglatardi.1885-yil 22-iyunda u suv ostida qoldi va qulab tushdi. Bu talofat Maisinger Bach vodiysidagi, Maisinger darasining yoʻllari va koʻpriklaridagi va [[Starnberg|Starnbergdagi]] uylarga juda ham katta moddiy zarar yetkazdi<ref>Poelt, S. 92</ref>. Ushbu avariya natijasida yangi sel toʻgʻoni mustahkamlanib, ancha yuqori darajaga kengaytirildi. Bu Maisinger See tabiiy koʻl emas, balki [[suv ombori]] degan taassurotni uygʻotadi. == Tavsif == Koʻl taxminan 1600-yilda Dießen monastiri tomonidan baliq yetishtirish uchun atrofdagi aholi uchun oziq-ovqat taʼminotini yaxshilash uchun ishlatilgan. Oʻsha paytda uning maydoni hozirgidan kattaroq edi. 1825-yilda u 55 gektar edi, ammo kuchli loyqalanish tufayli koʻl bugungi kunda faqat 10 gektar ochiq suv yuzasigagina ega xolos. Sayoz chuqurlik esa loy qolishiga yordam beradi. Oʻrtacha koʻlning chuqurligi bir metrdan oshmaydi, soylar yaqinida ikki metrgacha chuqurligini aytiladi. Shuning uchun qishda u yerlar muzlashi mumkin. ''Weiherbachning'' bir qismi koʻlning janubiy uchiga borib quyiladi. Daryoning katta qismi koʻldan sharqda ''kuzgi daryo'' sifatida oqib oʻtadi va koʻlning chiqishiga qoʻshilib, ''Maisinger Bachni'' hosil qiladi. Shimoliy uchida yana bir oqim bor. Koʻl suvining ozuqaviy tarkibi mezo- evtrofikdir . Koʻl zich qamish kamarlar bilan oʻralgan. U yerga kirish hayot uchun xavfli hisoblanadi, chunki koʻp joylarda yer suvning koʻrinmaydigan yuzasida (suzish maysasi) suzadi. Faqat sharqdagi toʻgʻonda koʻlga qatʼiy kirish mumkin etib belgilab qoʻyilgan. Bu yerda kichik maysazor ham bor. Bu koʻlda suzishingiz mumkin boʻlgan yagona joy hisoblanadi. Boshqa barcha joylarda choʻmilish va suv kemalarida yoki har qanday turdagi suzuvchi vositalardan foydalanish rasman taqiqlangan. Bir necha yil oldin, suv hanuzgacha baliq yetishtirish uchun ishlatilgan va bahorda kiritilgan [[Zogʻora baliq|sazan]] va tenchni yigʻish uchun har yili oktyabr oyida drenajlangan. Shu bilan birga, koʻlda faqat har besh yilda baliq ovlash mumkin etib belgilangan. == Tabiat qoʻriqxonasi == [[Fayl:Maisinger_See-ib01.jpg|left|thumb| Koʻlning qirgʻoq maydoni]] Maisinger zoti noyob qush turlarini koʻpaytirish yoki dam olish joyi sifatida katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Bavariyaning birinchi qora boshli gulli koloniyasini himoya qilish uchun koʻl 1941-yilda tabiat muhofazasiga olingan. ''Maisinger See'' qoʻriqxonasi (NSG-00313.01) Bavariyadagi eng qadimgi qoʻriqxonalardan biridir. Hozir uning maydoni 122 haga teng&nbsp; 10%dan iborat ochiq koʻl hududidan 80% gacha botqoq va botqoqdan 10% gacha nam oʻtloqlardan iborat. Qoʻrqinchli va oraliq oʻrmonlarda kamyob boʻlib qolgan koʻplab hayvon va oʻsimlik turlari yashaydi, masalan, ulardan biri botqoq gullidir. Ular turlar va biotoplarni himoya qilish uchun katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Shuning uchun koʻl atrofidagi yashash joylari — butun koʻl hududiga qoʻshimcha ravishda 2004-yildan buyon FFH hududi hisoblanadi Keng qirrali qoʻngʻiz, Germaniyada oʻzining oxirgi yashash joylaridan biri Maisinger Seeda boʻlgan, u yerda uzoq vaqtdan beri topilmadi va u yerda yoʻq boʻlib ketgan deb hisoblanib kelinadi. Himoya qilinadigan hudud uchun muammolar koʻlning qamish shakllanishi va qirgʻoq hududlaridagi butalar, shuningdek, dam olishni istaganlar tomonidan yetkazilgan zarar tufayli mavjud. == Yana qarang == * Bavariyadagi koʻllar roʻyxati == Adabiyot == * Leonhard Poelt: ''Ascern va Musingin haqida'' . Nashriyotchi: Pocking munitsipaliteti, 1996-yil * Anita Xöhne: Munch''en va uning atrofidagi eng chiroyli choʻmilish koʻllari.'' 2. nashr. V. Lyudvig Buchverlag, Munchen 1993-yil, 98-bet&nbsp;f. == Havolalar == * [http://www.maisingerseehof.de/ Koʻl va unga tutash mehmonxona ''Maisinger Seehof'' egalarining bosh sahifasi] Koʻl tarixi va hozirgi foydalanish haqida. * [http://www.natur-5seenland.de/Maisingersee/Maisinger_See.htm Wolfgang Aleksandr Bajohr: ''Maisinger qarang.''] Fauna va floraga. * Bavariya davlat atrof-muhitni muhofaza qilish boshqarmasi Tabiatni muhofaza qilish va landshaftni boshqarish: ''NSG Maisinger See uchun maxsus muhofaza zonalari (BSG) uchun standart maʼlumotlar shakli.'' [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf PDF;]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Maisinger See qoʻriqxonasi haqida [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf 55 kB]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} maʼlumot. * Yuqori Bavariya hukumati: ''6-sonli Starnberg tumanidagi Maizinger qarang qoʻriqxonasi toʻgʻrisidagi qaror.'' ''1987-yil may'' . [http://www.lk-starnberg.de/media/custom/613_4757_1.PDF?loadDocument&ObjSvrID=613&ObjID=4757&ObjLa=1&Ext=PDF&_ts=1167206990 PDF 1.14 MB] Dengiz himoyasini rasmiy tartibga solish. * [http://www.sueddeutsche.de/muenchen/wolfratshausen/ausflugstipps-geschenk-der-moenche-1.3162766 Rohiblarning sovgʻasi], Süddeutsche Zeitungning Starnberg mahalliy nashrida 2016-yil 5-sentyabrdagi maqola == Taʼriflar == <references /> 3fp2czpr3g8o9q2h1wr4gawc4b5ytsg 6318365 6318364 2026-10-25T04:52:11Z Sherzod11W 273619 6318365 wikitext text/x-wiki {{Koʻl}} '''Maisinger See''' — [[Germaniya|Germaniyaning]] [[Pöcking]] tumanidagi Yuqori [[Bavariya]] munitsipalitetiga qarashli ''Maising'' yaqinidagi koʻl hisoblanadi. == Tarixi == Besh koʻl mintaqasidagi koʻplab boshqa koʻllar singari, Maysjer koʻli ham Wurm muzlik davrining oxirlarida Isar-Loisach muzligining zarbasi bilan yaratilgan. Koʻl birinchi marta 1450-yilda Pähl tuman sudi Salbuch’da eslatib oʻtilgan: ''Mawsinger See obyekti Starnbergkka tegishlidir'' . Bu shuni koʻrsatadiki, koʻl Starnberg kassasiga boʻysungan va shuning uchun Bavariya suvereniga tegishli edi. 1602- yilda, aksincha, suv havzasi Dießen monastirining mulkiga tegishli boʻlishi kerak edi, chunki u yerdagi yozuvlarga koʻra, monastir provosti uni ''Seehieter zu Meisingga'' ijaraga bergan. Vaqtinchalik nomaʼlum sabablarga koʻra koʻl 17-asrda yopilgan.&nbsp;19-asrda u yana suverenning mulki boʻldi, chunki dengiz ustalari Starnberg kassasiga toʻlovlarini eng kech 1642-yildan boshlab toʻlashdi. Baliqlarga boy suvlar 1866-yilda xususiy mulkka oʻtdi. Maisinger tegirmonchisi juftlik Bartl koʻlni davlat tovarlari kim oshdi savdosida sotib oldi<ref>Poelt, S. 116</ref>. Yildan Hofmarschallamtning inventarizatsiyasi&nbsp;1865-yil koʻlning baliq populyatsiyasi haqida maʼlumot beradi. "Unda [[baliq ovlash]] huquqiga ega boʻlgan Maisinger See uchtasi ham boʻladi&nbsp;va ular 3 yil davomida baliq ovlagan. Hosildorlik: 20&nbsp;markaz [[Zogʻora baliq|sazan]], markaz Hechte, ½&nbsp;markaz Birschling, 1&nbsp;markaz shilimshiq, 6&nbsp;markaz oq baliq va boshqa turdagi baliqlardir<ref>Poelt, S. 135</ref>. [[Fayl:Maisinger_See-HB.12.jpg|left|thumb| Koʻlning sharqiy qirgʻogʻidagi himoya toʻgʻoni, oʻngda Gasthaus ''Seehof'']] Bir oz pastroqda joylashgan Maising qishlogʻini suv toshqinidan himoya qilish uchun, ehtimol, koʻlning sharqiy tomonida qadim zamonlardan beri past, taxminan 2,50 metr balandlikda toʻgʻon boʻlgan. Haddan tashqari kuchli yomgʻir bu himoya devorining yopilishini anglatardi.1885-yil 22-iyunda u suv ostida qoldi va qulab tushdi. Bu talofat Maisinger Bach vodiysidagi, Maisinger darasining yoʻllari va koʻpriklaridagi va [[Starnberg|Starnbergdagi]] uylarga juda ham katta moddiy zarar yetkazdi<ref>Poelt, S. 92</ref>. Ushbu avariya natijasida yangi sel toʻgʻoni mustahkamlanib, ancha yuqori darajaga kengaytirildi. Bu Maisinger See tabiiy koʻl emas, balki [[suv ombori]] degan taassurotni uygʻotadi. == Tavsif == Koʻl taxminan 1600-yilda Dießen monastiri tomonidan baliq yetishtirish uchun atrofdagi aholi uchun oziq-ovqat taʼminotini yaxshilash uchun ishlatilgan. Oʻsha paytda uning maydoni hozirgidan kattaroq edi. 1825-yilda u 55 gektar edi, ammo kuchli loyqalanish tufayli koʻl bugungi kunda faqat 10 gektar ochiq suv yuzasigagina ega xolos. Sayoz chuqurlik esa loy qolishiga yordam beradi. Oʻrtacha koʻlning chuqurligi bir metrdan oshmaydi, soylar yaqinida ikki metrgacha chuqurligini aytiladi. Shuning uchun qishda u yerlar muzlashi mumkin. ''Weiherbachning'' bir qismi koʻlning janubiy uchiga borib quyiladi. Daryoning katta qismi koʻldan sharqda ''kuzgi daryo'' sifatida oqib oʻtadi va koʻlning chiqishiga qoʻshilib, ''Maisinger Bachni'' hosil qiladi. Shimoliy uchida yana bir oqim bor. Koʻl suvining ozuqaviy tarkibi mezo- evtrofikdir . Koʻl zich qamish kamarlar bilan oʻralgan. U yerga kirish hayot uchun xavfli hisoblanadi, chunki koʻp joylarda yer suvning koʻrinmaydigan yuzasida (suzish maysasi) suzadi. Faqat sharqdagi toʻgʻonda koʻlga qatʼiy kirish mumkin etib belgilab qoʻyilgan. Bu yerda kichik maysazor ham bor. Bu koʻlda suzishingiz mumkin boʻlgan yagona joy hisoblanadi. Boshqa barcha joylarda choʻmilish va suv kemalarida yoki har qanday turdagi suzuvchi vositalardan foydalanish rasman taqiqlangan. Bir necha yil oldin, suv hanuzgacha baliq yetishtirish uchun ishlatilgan va bahorda kiritilgan [[Zogʻora baliq|sazan]] va tenchni yigʻish uchun har yili oktyabr oyida drenajlangan. Shu bilan birga, koʻlda faqat har besh yilda baliq ovlash mumkin etib belgilangan. == Tabiat qoʻriqxonasi == [[Fayl:Maisinger_See-ib01.jpg|left|thumb| Koʻlning qirgʻoq maydoni]] Maisinger zoti noyob qush turlarini koʻpaytirish yoki dam olish joyi sifatida katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Bavariyaning birinchi qora boshli gulli koloniyasini himoya qilish uchun koʻl 1941-yilda tabiat muhofazasiga olingan. ''Maisinger See'' qoʻriqxonasi (NSG-00313.01) Bavariyadagi eng qadimgi qoʻriqxonalardan biridir. Hozir uning maydoni 122 haga teng&nbsp; 10%dan iborat ochiq koʻl hududidan 80% gacha botqoq va botqoqdan 10% gacha nam oʻtloqlardan iborat. Qoʻrqinchli va oraliq oʻrmonlarda kamyob boʻlib qolgan koʻplab hayvon va oʻsimlik turlari yashaydi, masalan, ulardan biri botqoq gullidir. Ular turlar va biotoplarni himoya qilish uchun katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Shuning uchun koʻl atrofidagi yashash joylari — butun koʻl hududiga qoʻshimcha ravishda 2004-yildan buyon FFH hududi hisoblanadi Keng qirrali qoʻngʻiz, Germaniyada oʻzining oxirgi yashash joylaridan biri Maisinger Seeda boʻlgan, u yerda uzoq vaqtdan beri topilmadi va u yerda yoʻq boʻlib ketgan deb hisoblanib kelinadi. Himoya qilinadigan hudud uchun muammolar koʻlning qamish shakllanishi va qirgʻoq hududlaridagi butalar, shuningdek, dam olishni istaganlar tomonidan yetkazilgan zarar tufayli mavjud. == Yana qarang == * Bavariyadagi koʻllar roʻyxati == Adabiyot == * Leonhard Poelt: ''Ascern va Musingin haqida'' . Nashriyotchi: Pocking munitsipaliteti, 1996-yil * Anita Xöhne: Munch''en va uning atrofidagi eng chiroyli choʻmilish koʻllari.'' 2. nashr. V. Lyudvig Buchverlag, Munchen 1993-yil, 98-bet&nbsp;f. == Havolalar == * [http://www.maisingerseehof.de/ Koʻl va unga tutash mehmonxona ''Maisinger Seehof'' egalarining bosh sahifasi] Koʻl tarixi va hozirgi foydalanish haqida. * [http://www.natur-5seenland.de/Maisingersee/Maisinger_See.htm Wolfgang Aleksandr Bajohr: ''Maisinger qarang.''] Fauna va floraga. * Bavariya davlat atrof-muhitni muhofaza qilish boshqarmasi Tabiatni muhofaza qilish va landshaftni boshqarish: ''NSG Maisinger See uchun maxsus muhofaza zonalari (BSG) uchun standart maʼlumotlar shakli.'' [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf PDF;]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Maisinger See qoʻriqxonasi haqida [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf 55 kB]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} maʼlumot. * Yuqori Bavariya hukumati: ''6-sonli Starnberg tumanidagi Maizinger qarang qoʻriqxonasi toʻgʻrisidagi qaror.'' ''1987-yil may'' . [http://www.lk-starnberg.de/media/custom/613_4757_1.PDF?loadDocument&ObjSvrID=613&ObjID=4757&ObjLa=1&Ext=PDF&_ts=1167206990 PDF 1.14 MB] Dengiz himoyasini rasmiy tartibga solish. * [http://www.sueddeutsche.de/muenchen/wolfratshausen/ausflugstipps-geschenk-der-moenche-1.3162766 Rohiblarning sovgʻasi], Süddeutsche Zeitungning Starnberg mahalliy nashrida 2016-yil 5-sentyabrdagi maqola == Taʼriflar == <references /> m90i8p61i313yt5l4o7otpmq4gw439k 6318366 6318365 2026-10-25T04:52:35Z Sherzod11W 273619 6318366 wikitext text/x-wiki {{Koʻl}} '''Maisinger See''' — [[Germaniya|Germaniyaning]] [[Pöcking]] tumanidagi Yuqori [[Bavariya]] munitsipalitetiga qarashli ''Maising'' yaqinidagi koʻl hisoblanadi. == Tarixi == Besh koʻl mintaqasidagi koʻplab boshqa koʻllar singari, Maysjer koʻli ham Wurm muzlik davrining oxirlarida Isar-Loisach muzligining zarbasi bilan yaratilgan. Koʻl birinchi marta 1450-yilda Pähl tuman sudi Salbuch’da eslatib oʻtilgan: ''Mawsinger See obyekti Starnbergkka tegishlidir'' . Bu shuni koʻrsatadiki, koʻl Starnberg kassasiga boʻysungan va shuning uchun Bavariya suvereniga tegishli edi. 1602- yilda, aksincha, suv havzasi Dießen monastirining mulkiga tegishli boʻlishi kerak edi, chunki u yerdagi yozuvlarga koʻra, monastir provosti uni ''Seehieter zu Meisingga'' ijaraga bergan. Vaqtinchalik nomaʼlum sabablarga koʻra koʻl 17-asrda yopilgan.&nbsp;19-asrda u yana suverenning mulki boʻldi, chunki dengiz ustalari Starnberg kassasiga toʻlovlarini eng kech 1642-yildan boshlab toʻlashdi. Baliqlarga boy suvlar 1866-yilda xususiy mulkka oʻtdi. Maisinger tegirmonchisi juftlik Bartl koʻlni davlat tovarlari kim oshdi savdosida sotib oldi<ref>Poelt, S. 116</ref>. Yildan Hofmarschallamtning inventarizatsiyasi&nbsp;1865-yil koʻlning baliq populyatsiyasi haqida maʼlumot beradi. "Unda [[baliq ovlash]] huquqiga ega boʻlgan Maisinger See uchtasi ham boʻladi&nbsp;va ular 3 yil davomida baliq ovlagan. Hosildorlik: 20&nbsp;markaz [[Zogʻora baliq|sazan]], markaz Hechte, ½&nbsp;markaz Birschling, 1&nbsp;markaz shilimshiq, 6&nbsp;markaz oq baliq va boshqa turdagi baliqlardir<ref>Poelt, S. 135</ref>. [[Fayl:Maisinger_See-HB.12.jpg|left|thumb| Koʻlning sharqiy qirgʻogʻidagi himoya toʻgʻoni, oʻngda Gasthaus ''Seehof'']] Bir oz pastroqda joylashgan Maising qishlogʻini suv toshqinidan himoya qilish uchun, ehtimol, koʻlning sharqiy tomonida qadim zamonlardan beri past, taxminan 2,50 metr balandlikda toʻgʻon boʻlgan. Haddan tashqari kuchli yomgʻir bu himoya devorining yopilishini anglatardi.1885-yil 22-iyunda u suv ostida qoldi va qulab tushdi. Bu talofat Maisinger Bach vodiysidagi, Maisinger darasining yoʻllari va koʻpriklaridagi va [[Starnberg|Starnbergdagi]] uylarga juda ham katta moddiy zarar yetkazdi<ref>Poelt, S. 92</ref>. Ushbu avariya natijasida yangi sel toʻgʻoni mustahkamlanib, ancha yuqori darajaga kengaytirildi. Bu Maisinger See tabiiy koʻl emas, balki [[suv ombori]] degan taassurotni uygʻotadi. == Tavsif == Koʻl taxminan 1600-yilda Dießen monastiri tomonidan baliq yetishtirish uchun atrofdagi aholi uchun oziq-ovqat taʼminotini yaxshilash uchun ishlatilgan. Oʻsha paytda uning maydoni hozirgidan kattaroq edi. 1825-yilda u 55 gektar edi, ammo kuchli loyqalanish tufayli koʻl bugungi kunda faqat 10 gektar ochiq suv yuzasigagina ega xolos. Sayoz chuqurlik esa loy qolishiga yordam beradi. Oʻrtacha koʻlning chuqurligi bir metrdan oshmaydi, soylar yaqinida ikki metrgacha chuqurligini aytiladi. Shuning uchun qishda u yerlar muzlashi mumkin. ''Weiherbachning'' bir qismi koʻlning janubiy uchiga borib quyiladi. Daryoning katta qismi koʻldan sharqda ''kuzgi daryo'' sifatida oqib oʻtadi va koʻlning chiqishiga qoʻshilib, ''Maisinger Bachni'' hosil qiladi. Shimoliy uchida yana bir oqim bor. Koʻl suvining ozuqaviy tarkibi mezo- evtrofikdir . Koʻl zich qamish kamarlar bilan oʻralgan. U yerga kirish hayot uchun xavfli hisoblanadi, chunki koʻp joylarda yer suvning koʻrinmaydigan yuzasida (suzish maysasi) suzadi. Faqat sharqdagi toʻgʻonda koʻlga qatʼiy kirish mumkin etib belgilab qoʻyilgan. Bu yerda kichik maysazor ham bor. Bu koʻlda suzishingiz mumkin boʻlgan yagona joy hisoblanadi. Boshqa barcha joylarda choʻmilish va suv kemalarida yoki har qanday turdagi suzuvchi vositalardan foydalanish rasman taqiqlangan. Bir necha yil oldin, suv hanuzgacha baliq yetishtirish uchun ishlatilgan va bahorda kiritilgan [[Zogʻora baliq|sazan]] va tenchni yigʻish uchun har yili oktyabr oyida drenajlangan. Shu bilan birga, koʻlda faqat har besh yilda baliq ovlash mumkin etib belgilangan. == Tabiat qoʻriqxonasi == [[Fayl:Maisinger_See-ib01.jpg|left|thumb| Koʻlning qirgʻoq maydoni]] Maisinger zoti noyob qush turlarini koʻpaytirish yoki dam olish joyi sifatida katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Bavariyaning birinchi qora boshli gulli koloniyasini himoya qilish uchun koʻl 1941-yilda tabiat muhofazasiga olingan. ''Maisinger See'' qoʻriqxonasi (NSG-00313.01) Bavariyadagi eng qadimgi qoʻriqxonalardan biridir. Hozir uning maydoni 122 haga teng&nbsp; 10%dan iborat ochiq koʻl hududidan 80% gacha botqoq va botqoqdan 10% gacha nam oʻtloqlardan iborat. Qoʻrqinchli va oraliq oʻrmonlarda kamyob boʻlib qolgan koʻplab hayvon va oʻsimlik turlari yashaydi, masalan, ulardan biri botqoq gullidir. Ular turlar va biotoplarni himoya qilish uchun katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Shuning uchun koʻl atrofidagi yashash joylari — butun koʻl hududiga qoʻshimcha ravishda 2004-yildan buyon FFH hududi hisoblanadi Keng qirrali qoʻngʻiz, Germaniyada oʻzining oxirgi yashash joylaridan biri Maisinger Seeda boʻlgan, u yerda uzoq vaqtdan beri topilmadi va u yerda yoʻq boʻlib ketgan deb hisoblanib kelinadi. Himoya qilinadigan hudud uchun muammolar koʻlning qamish shakllanishi va qirgʻoq hududlaridagi butalar, shuningdek, dam olishni istaganlar tomonidan yetkazilgan zarar tufayli mavjud. == Yana qarang == * [[Bavariyadagi koʻllar roʻyxati]] == Adabiyot == * Leonhard Poelt: ''Ascern va Musingin haqida'' . Nashriyotchi: Pocking munitsipaliteti, 1996-yil * Anita Xöhne: Munch''en va uning atrofidagi eng chiroyli choʻmilish koʻllari.'' 2. nashr. V. Lyudvig Buchverlag, Munchen 1993-yil, 98-bet&nbsp;f. == Havolalar == * [http://www.maisingerseehof.de/ Koʻl va unga tutash mehmonxona ''Maisinger Seehof'' egalarining bosh sahifasi] Koʻl tarixi va hozirgi foydalanish haqida. * [http://www.natur-5seenland.de/Maisingersee/Maisinger_See.htm Wolfgang Aleksandr Bajohr: ''Maisinger qarang.''] Fauna va floraga. * Bavariya davlat atrof-muhitni muhofaza qilish boshqarmasi Tabiatni muhofaza qilish va landshaftni boshqarish: ''NSG Maisinger See uchun maxsus muhofaza zonalari (BSG) uchun standart maʼlumotlar shakli.'' [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf PDF;]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Maisinger See qoʻriqxonasi haqida [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf 55 kB]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} maʼlumot. * Yuqori Bavariya hukumati: ''6-sonli Starnberg tumanidagi Maizinger qarang qoʻriqxonasi toʻgʻrisidagi qaror.'' ''1987-yil may'' . [http://www.lk-starnberg.de/media/custom/613_4757_1.PDF?loadDocument&ObjSvrID=613&ObjID=4757&ObjLa=1&Ext=PDF&_ts=1167206990 PDF 1.14 MB] Dengiz himoyasini rasmiy tartibga solish. * [http://www.sueddeutsche.de/muenchen/wolfratshausen/ausflugstipps-geschenk-der-moenche-1.3162766 Rohiblarning sovgʻasi], Süddeutsche Zeitungning Starnberg mahalliy nashrida 2016-yil 5-sentyabrdagi maqola == Taʼriflar == <references /> 3q4r530qhpauxgfmosc6uqdhh7rv1dy 6318367 6318366 2026-10-25T04:52:49Z Sherzod11W 273619 /* Adabiyot */ 6318367 wikitext text/x-wiki {{Koʻl}} '''Maisinger See''' — [[Germaniya|Germaniyaning]] [[Pöcking]] tumanidagi Yuqori [[Bavariya]] munitsipalitetiga qarashli ''Maising'' yaqinidagi koʻl hisoblanadi. == Tarixi == Besh koʻl mintaqasidagi koʻplab boshqa koʻllar singari, Maysjer koʻli ham Wurm muzlik davrining oxirlarida Isar-Loisach muzligining zarbasi bilan yaratilgan. Koʻl birinchi marta 1450-yilda Pähl tuman sudi Salbuch’da eslatib oʻtilgan: ''Mawsinger See obyekti Starnbergkka tegishlidir'' . Bu shuni koʻrsatadiki, koʻl Starnberg kassasiga boʻysungan va shuning uchun Bavariya suvereniga tegishli edi. 1602- yilda, aksincha, suv havzasi Dießen monastirining mulkiga tegishli boʻlishi kerak edi, chunki u yerdagi yozuvlarga koʻra, monastir provosti uni ''Seehieter zu Meisingga'' ijaraga bergan. Vaqtinchalik nomaʼlum sabablarga koʻra koʻl 17-asrda yopilgan.&nbsp;19-asrda u yana suverenning mulki boʻldi, chunki dengiz ustalari Starnberg kassasiga toʻlovlarini eng kech 1642-yildan boshlab toʻlashdi. Baliqlarga boy suvlar 1866-yilda xususiy mulkka oʻtdi. Maisinger tegirmonchisi juftlik Bartl koʻlni davlat tovarlari kim oshdi savdosida sotib oldi<ref>Poelt, S. 116</ref>. Yildan Hofmarschallamtning inventarizatsiyasi&nbsp;1865-yil koʻlning baliq populyatsiyasi haqida maʼlumot beradi. "Unda [[baliq ovlash]] huquqiga ega boʻlgan Maisinger See uchtasi ham boʻladi&nbsp;va ular 3 yil davomida baliq ovlagan. Hosildorlik: 20&nbsp;markaz [[Zogʻora baliq|sazan]], markaz Hechte, ½&nbsp;markaz Birschling, 1&nbsp;markaz shilimshiq, 6&nbsp;markaz oq baliq va boshqa turdagi baliqlardir<ref>Poelt, S. 135</ref>. [[Fayl:Maisinger_See-HB.12.jpg|left|thumb| Koʻlning sharqiy qirgʻogʻidagi himoya toʻgʻoni, oʻngda Gasthaus ''Seehof'']] Bir oz pastroqda joylashgan Maising qishlogʻini suv toshqinidan himoya qilish uchun, ehtimol, koʻlning sharqiy tomonida qadim zamonlardan beri past, taxminan 2,50 metr balandlikda toʻgʻon boʻlgan. Haddan tashqari kuchli yomgʻir bu himoya devorining yopilishini anglatardi.1885-yil 22-iyunda u suv ostida qoldi va qulab tushdi. Bu talofat Maisinger Bach vodiysidagi, Maisinger darasining yoʻllari va koʻpriklaridagi va [[Starnberg|Starnbergdagi]] uylarga juda ham katta moddiy zarar yetkazdi<ref>Poelt, S. 92</ref>. Ushbu avariya natijasida yangi sel toʻgʻoni mustahkamlanib, ancha yuqori darajaga kengaytirildi. Bu Maisinger See tabiiy koʻl emas, balki [[suv ombori]] degan taassurotni uygʻotadi. == Tavsif == Koʻl taxminan 1600-yilda Dießen monastiri tomonidan baliq yetishtirish uchun atrofdagi aholi uchun oziq-ovqat taʼminotini yaxshilash uchun ishlatilgan. Oʻsha paytda uning maydoni hozirgidan kattaroq edi. 1825-yilda u 55 gektar edi, ammo kuchli loyqalanish tufayli koʻl bugungi kunda faqat 10 gektar ochiq suv yuzasigagina ega xolos. Sayoz chuqurlik esa loy qolishiga yordam beradi. Oʻrtacha koʻlning chuqurligi bir metrdan oshmaydi, soylar yaqinida ikki metrgacha chuqurligini aytiladi. Shuning uchun qishda u yerlar muzlashi mumkin. ''Weiherbachning'' bir qismi koʻlning janubiy uchiga borib quyiladi. Daryoning katta qismi koʻldan sharqda ''kuzgi daryo'' sifatida oqib oʻtadi va koʻlning chiqishiga qoʻshilib, ''Maisinger Bachni'' hosil qiladi. Shimoliy uchida yana bir oqim bor. Koʻl suvining ozuqaviy tarkibi mezo- evtrofikdir . Koʻl zich qamish kamarlar bilan oʻralgan. U yerga kirish hayot uchun xavfli hisoblanadi, chunki koʻp joylarda yer suvning koʻrinmaydigan yuzasida (suzish maysasi) suzadi. Faqat sharqdagi toʻgʻonda koʻlga qatʼiy kirish mumkin etib belgilab qoʻyilgan. Bu yerda kichik maysazor ham bor. Bu koʻlda suzishingiz mumkin boʻlgan yagona joy hisoblanadi. Boshqa barcha joylarda choʻmilish va suv kemalarida yoki har qanday turdagi suzuvchi vositalardan foydalanish rasman taqiqlangan. Bir necha yil oldin, suv hanuzgacha baliq yetishtirish uchun ishlatilgan va bahorda kiritilgan [[Zogʻora baliq|sazan]] va tenchni yigʻish uchun har yili oktyabr oyida drenajlangan. Shu bilan birga, koʻlda faqat har besh yilda baliq ovlash mumkin etib belgilangan. == Tabiat qoʻriqxonasi == [[Fayl:Maisinger_See-ib01.jpg|left|thumb| Koʻlning qirgʻoq maydoni]] Maisinger zoti noyob qush turlarini koʻpaytirish yoki dam olish joyi sifatida katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Bavariyaning birinchi qora boshli gulli koloniyasini himoya qilish uchun koʻl 1941-yilda tabiat muhofazasiga olingan. ''Maisinger See'' qoʻriqxonasi (NSG-00313.01) Bavariyadagi eng qadimgi qoʻriqxonalardan biridir. Hozir uning maydoni 122 haga teng&nbsp; 10%dan iborat ochiq koʻl hududidan 80% gacha botqoq va botqoqdan 10% gacha nam oʻtloqlardan iborat. Qoʻrqinchli va oraliq oʻrmonlarda kamyob boʻlib qolgan koʻplab hayvon va oʻsimlik turlari yashaydi, masalan, ulardan biri botqoq gullidir. Ular turlar va biotoplarni himoya qilish uchun katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Shuning uchun koʻl atrofidagi yashash joylari — butun koʻl hududiga qoʻshimcha ravishda 2004-yildan buyon FFH hududi hisoblanadi Keng qirrali qoʻngʻiz, Germaniyada oʻzining oxirgi yashash joylaridan biri Maisinger Seeda boʻlgan, u yerda uzoq vaqtdan beri topilmadi va u yerda yoʻq boʻlib ketgan deb hisoblanib kelinadi. Himoya qilinadigan hudud uchun muammolar koʻlning qamish shakllanishi va qirgʻoq hududlaridagi butalar, shuningdek, dam olishni istaganlar tomonidan yetkazilgan zarar tufayli mavjud. == Yana qarang == * [[Bavariyadagi koʻllar roʻyxati]] == Adabiyot == * Leonhard Poelt: ''Ascern va Musingin haqida''. Nashriyotchi: Pocking munitsipaliteti, 1996-yil * Anita Xöhne: Munch''en va uning atrofidagi eng chiroyli choʻmilish koʻllari.'' 2. nashr. V. Lyudvig Buchverlag, Munchen 1993-yil, 98-bet&nbsp;f. == Havolalar == * [http://www.maisingerseehof.de/ Koʻl va unga tutash mehmonxona ''Maisinger Seehof'' egalarining bosh sahifasi] Koʻl tarixi va hozirgi foydalanish haqida. * [http://www.natur-5seenland.de/Maisingersee/Maisinger_See.htm Wolfgang Aleksandr Bajohr: ''Maisinger qarang.''] Fauna va floraga. * Bavariya davlat atrof-muhitni muhofaza qilish boshqarmasi Tabiatni muhofaza qilish va landshaftni boshqarish: ''NSG Maisinger See uchun maxsus muhofaza zonalari (BSG) uchun standart maʼlumotlar shakli.'' [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf PDF;]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Maisinger See qoʻriqxonasi haqida [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf 55 kB]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} maʼlumot. * Yuqori Bavariya hukumati: ''6-sonli Starnberg tumanidagi Maizinger qarang qoʻriqxonasi toʻgʻrisidagi qaror.'' ''1987-yil may'' . [http://www.lk-starnberg.de/media/custom/613_4757_1.PDF?loadDocument&ObjSvrID=613&ObjID=4757&ObjLa=1&Ext=PDF&_ts=1167206990 PDF 1.14 MB] Dengiz himoyasini rasmiy tartibga solish. * [http://www.sueddeutsche.de/muenchen/wolfratshausen/ausflugstipps-geschenk-der-moenche-1.3162766 Rohiblarning sovgʻasi], Süddeutsche Zeitungning Starnberg mahalliy nashrida 2016-yil 5-sentyabrdagi maqola == Taʼriflar == <references /> 42vk05vlsoo0882xfetngc125a26fs3 6318368 6318367 2026-10-25T04:53:47Z Sherzod11W 273619 6318368 wikitext text/x-wiki {{Koʻl}} '''Maisinger See''' — [[Germaniya|Germaniyaning]] [[Pöcking]] tumanidagi Yuqori [[Bavariya]] munitsipalitetiga qarashli ''Maising'' yaqinidagi koʻl hisoblanadi. == Tarixi == Besh koʻl mintaqasidagi koʻplab boshqa koʻllar singari, Maysjer koʻli ham Wurm muzlik davrining oxirlarida Isar-Loisach muzligining zarbasi bilan yaratilgan. Koʻl birinchi marta 1450-yilda Pähl tuman sudi Salbuch’da eslatib oʻtilgan: ''Mawsinger See obyekti Starnbergkka tegishlidir'' . Bu shuni koʻrsatadiki, koʻl Starnberg kassasiga boʻysungan va shuning uchun Bavariya suvereniga tegishli edi. 1602- yilda, aksincha, suv havzasi Dießen monastirining mulkiga tegishli boʻlishi kerak edi, chunki u yerdagi yozuvlarga koʻra, monastir provosti uni ''Seehieter zu Meisingga'' ijaraga bergan. Vaqtinchalik nomaʼlum sabablarga koʻra koʻl 17-asrda yopilgan.&nbsp;19-asrda u yana suverenning mulki boʻldi, chunki dengiz ustalari Starnberg kassasiga toʻlovlarini eng kech 1642-yildan boshlab toʻlashdi. Baliqlarga boy suvlar 1866-yilda xususiy mulkka oʻtdi. Maisinger tegirmonchisi juftlik Bartl koʻlni davlat tovarlari kim oshdi savdosida sotib oldi<ref>Poelt, S. 116</ref>. Yildan Hofmarschallamtning inventarizatsiyasi&nbsp;1865-yil koʻlning baliq populyatsiyasi haqida maʼlumot beradi. "Unda [[baliq ovlash]] huquqiga ega boʻlgan Maisinger See uchtasi ham boʻladi&nbsp;va ular 3 yil davomida baliq ovlagan. Hosildorlik: 20&nbsp;markaz [[Zogʻora baliq|sazan]], markaz Hechte, ½&nbsp;markaz Birschling, 1&nbsp;markaz shilimshiq, 6&nbsp;markaz oq baliq va boshqa turdagi baliqlardir<ref>Poelt, S. 135</ref>. [[Fayl:Maisinger_See-HB.12.jpg|left|thumb| Koʻlning sharqiy qirgʻogʻidagi himoya toʻgʻoni, oʻngda Gasthaus ''Seehof'']] Bir oz pastroqda joylashgan Maising qishlogʻini suv toshqinidan himoya qilish uchun, ehtimol, koʻlning sharqiy tomonida qadim zamonlardan beri past, taxminan 2,50 metr balandlikda toʻgʻon boʻlgan. Haddan tashqari kuchli yomgʻir bu himoya devorining yopilishini anglatardi.1885-yil 22-iyunda u suv ostida qoldi va qulab tushdi. Bu talofat Maisinger Bach vodiysidagi, Maisinger darasining yoʻllari va koʻpriklaridagi va [[Starnberg|Starnbergdagi]] uylarga juda ham katta moddiy zarar yetkazdi<ref>Poelt, S. 92</ref>. Ushbu avariya natijasida yangi sel toʻgʻoni mustahkamlanib, ancha yuqori darajaga kengaytirildi. Bu Maisinger See tabiiy koʻl emas, balki [[suv ombori]] degan taassurotni uygʻotadi. == Tavsif == Koʻl taxminan 1600-yilda Dießen monastiri tomonidan baliq yetishtirish uchun atrofdagi aholi uchun oziq-ovqat taʼminotini yaxshilash uchun ishlatilgan. Oʻsha paytda uning maydoni hozirgidan kattaroq edi. 1825-yilda u 55 gektar edi, ammo kuchli loyqalanish tufayli koʻl bugungi kunda faqat 10 gektar ochiq suv yuzasigagina ega xolos. Sayoz chuqurlik esa loy qolishiga yordam beradi. Oʻrtacha koʻlning chuqurligi bir metrdan oshmaydi, soylar yaqinida ikki metrgacha chuqurligini aytiladi. Shuning uchun qishda u yerlar muzlashi mumkin. ''Weiherbachning'' bir qismi koʻlning janubiy uchiga borib quyiladi. Daryoning katta qismi koʻldan sharqda ''kuzgi daryo'' sifatida oqib oʻtadi va koʻlning chiqishiga qoʻshilib, ''Maisinger Bachni'' hosil qiladi. Shimoliy uchida yana bir oqim bor. Koʻl suvining ozuqaviy tarkibi mezo- evtrofikdir . Koʻl zich qamish kamarlar bilan oʻralgan. U yerga kirish hayot uchun xavfli hisoblanadi, chunki koʻp joylarda yer suvning koʻrinmaydigan yuzasida (suzish maysasi) suzadi. Faqat sharqdagi toʻgʻonda koʻlga qatʼiy kirish mumkin etib belgilab qoʻyilgan. Bu yerda kichik maysazor ham bor. Bu koʻlda suzishingiz mumkin boʻlgan yagona joy hisoblanadi. Boshqa barcha joylarda choʻmilish va suv kemalarida yoki har qanday turdagi suzuvchi vositalardan foydalanish rasman taqiqlangan. Bir necha yil oldin, suv hanuzgacha baliq yetishtirish uchun ishlatilgan va bahorda kiritilgan [[Zogʻora baliq|sazan]] va tenchni yigʻish uchun har yili oktyabr oyida drenajlangan. Shu bilan birga, koʻlda faqat har besh yilda baliq ovlash mumkin etib belgilangan. == Tabiat qoʻriqxonasi == [[Fayl:Maisinger_See-ib01.jpg|left|thumb| Koʻlning qirgʻoq maydoni]] Maisinger zoti noyob qush turlarini koʻpaytirish yoki dam olish joyi sifatida katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Bavariyaning birinchi qora boshli gulli koloniyasini himoya qilish uchun koʻl 1941-yilda tabiat muhofazasiga olingan. ''Maisinger See'' qoʻriqxonasi (NSG-00313.01) Bavariyadagi eng qadimgi qoʻriqxonalardan biridir. Hozir uning maydoni 122 haga teng&nbsp; 10%dan iborat ochiq koʻl hududidan 80% gacha botqoq va botqoqdan 10% gacha nam oʻtloqlardan iborat. Qoʻrqinchli va oraliq oʻrmonlarda kamyob boʻlib qolgan koʻplab hayvon va oʻsimlik turlari yashaydi, masalan, ulardan biri botqoq gullidir. Ular turlar va biotoplarni himoya qilish uchun katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Shuning uchun koʻl atrofidagi yashash joylari — butun koʻl hududiga qoʻshimcha ravishda 2004-yildan buyon FFH hududi hisoblanadi Keng qirrali qoʻngʻiz, Germaniyada oʻzining oxirgi yashash joylaridan biri Maisinger Seeda boʻlgan, u yerda uzoq vaqtdan beri topilmadi va u yerda yoʻq boʻlib ketgan deb hisoblanib kelinadi. Himoya qilinadigan hudud uchun muammolar koʻlning qamish shakllanishi va qirgʻoq hududlaridagi butalar, shuningdek, dam olishni istaganlar tomonidan yetkazilgan zarar tufayli mavjud. == Yana qarang == * [[Bavariyadagi koʻllar roʻyxati]] == Adabiyot == * Leonhard Poelt: ''Ascern va Musingin haqida''. Nashriyotchi: Pocking munitsipaliteti, 1996-yil * Anita Xöhne: Munch''en va uning atrofidagi eng chiroyli choʻmilish koʻllari.'' 2. nashr. V. Lyudvig Buchverlag, Munchen 1993-yil, 98-bet&nbsp;f. == Havolalar == * [http://www.maisingerseehof.de/ Koʻl va unga tutash mehmonxona ''Maisinger Seehof'' egalarining bosh sahifasi] Koʻl tarixi va hozirgi foydalanish haqida. * [http://www.natur-5seenland.de/Maisingersee/Maisinger_See.htm Wolfgang Aleksandr Bajohr: ''Maisinger qarang.''] Fauna va floraga. * Bavariya davlat atrof-muhitni muhofaza qilish boshqarmasi Tabiatni muhofaza qilish va landshaftni boshqarish: ''NSG Maisinger See uchun maxsus muhofaza zonalari (BSG) uchun standart maʼlumotlar shakli.'' [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf PDF;]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Maisinger See qoʻriqxonasi haqida [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf 55 kB]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} maʼlumot. * Yuqori Bavariya hukumati: ''6-sonli Starnberg tumanidagi Maizinger qarang qoʻriqxonasi toʻgʻrisidagi qaror.'' ''1987-yil may'' . [http://www.lk-starnberg.de/media/custom/613_4757_1.PDF?loadDocument&ObjSvrID=613&ObjID=4757&ObjLa=1&Ext=PDF&_ts=1167206990 PDF 1.14 MB] Dengiz himoyasini rasmiy tartibga solish. * [http://www.sueddeutsche.de/muenchen/wolfratshausen/ausflugstipps-geschenk-der-moenche-1.3162766 Rohiblarning sovgʻasi], Süddeutsche Zeitungning Starnberg mahalliy nashrida 2016-yil 5-sentyabrdagi maqola. == Taʼriflar == <references /> proobsoqsqzt6t5uliy8yzo4uvwyllq 6318369 6318368 2026-10-25T04:54:06Z Sherzod11W 273619 6318369 wikitext text/x-wiki {{Koʻl}} '''Maisinger See''' — [[Germaniya|Germaniyaning]] [[Pöcking]] tumanidagi Yuqori [[Bavariya]] munitsipalitetiga qarashli ''Maising'' yaqinidagi koʻl hisoblanadi. == Tarixi == Besh koʻl mintaqasidagi koʻplab boshqa koʻllar singari, Maysjer koʻli ham Wurm muzlik davrining oxirlarida Isar-Loisach muzligining zarbasi bilan yaratilgan. Koʻl birinchi marta 1450-yilda Pähl tuman sudi Salbuch’da eslatib oʻtilgan: ''Mawsinger See obyekti Starnbergkka tegishlidir'' . Bu shuni koʻrsatadiki, koʻl Starnberg kassasiga boʻysungan va shuning uchun Bavariya suvereniga tegishli edi. 1602- yilda, aksincha, suv havzasi Dießen monastirining mulkiga tegishli boʻlishi kerak edi, chunki u yerdagi yozuvlarga koʻra, monastir provosti uni ''Seehieter zu Meisingga'' ijaraga bergan. Vaqtinchalik nomaʼlum sabablarga koʻra koʻl 17-asrda yopilgan.&nbsp;19-asrda u yana suverenning mulki boʻldi, chunki dengiz ustalari Starnberg kassasiga toʻlovlarini eng kech 1642-yildan boshlab toʻlashdi. Baliqlarga boy suvlar 1866-yilda xususiy mulkka oʻtdi. Maisinger tegirmonchisi juftlik Bartl koʻlni davlat tovarlari kim oshdi savdosida sotib oldi<ref>Poelt, S. 116</ref>. Yildan Hofmarschallamtning inventarizatsiyasi&nbsp;1865-yil koʻlning baliq populyatsiyasi haqida maʼlumot beradi. "Unda [[baliq ovlash]] huquqiga ega boʻlgan Maisinger See uchtasi ham boʻladi&nbsp;va ular 3 yil davomida baliq ovlagan. Hosildorlik: 20&nbsp;markaz [[Zogʻora baliq|sazan]], markaz Hechte, ½&nbsp;markaz Birschling, 1&nbsp;markaz shilimshiq, 6&nbsp;markaz oq baliq va boshqa turdagi baliqlardir<ref>Poelt, S. 135</ref>. [[Fayl:Maisinger_See-HB.12.jpg|left|thumb| Koʻlning sharqiy qirgʻogʻidagi himoya toʻgʻoni, oʻngda Gasthaus ''Seehof'']] Bir oz pastroqda joylashgan Maising qishlogʻini suv toshqinidan himoya qilish uchun, ehtimol, koʻlning sharqiy tomonida qadim zamonlardan beri past, taxminan 2,50 metr balandlikda toʻgʻon boʻlgan. Haddan tashqari kuchli yomgʻir bu himoya devorining yopilishini anglatardi.1885-yil 22-iyunda u suv ostida qoldi va qulab tushdi. Bu talofat Maisinger Bach vodiysidagi, Maisinger darasining yoʻllari va koʻpriklaridagi va [[Starnberg|Starnbergdagi]] uylarga juda ham katta moddiy zarar yetkazdi<ref>Poelt, S. 92</ref>. Ushbu avariya natijasida yangi sel toʻgʻoni mustahkamlanib, ancha yuqori darajaga kengaytirildi. Bu Maisinger See tabiiy koʻl emas, balki [[suv ombori]] degan taassurotni uygʻotadi. == Tavsif == Koʻl taxminan 1600-yilda Dießen monastiri tomonidan baliq yetishtirish uchun atrofdagi aholi uchun oziq-ovqat taʼminotini yaxshilash uchun ishlatilgan. Oʻsha paytda uning maydoni hozirgidan kattaroq edi. 1825-yilda u 55 gektar edi, ammo kuchli loyqalanish tufayli koʻl bugungi kunda faqat 10 gektar ochiq suv yuzasigagina ega xolos. Sayoz chuqurlik esa loy qolishiga yordam beradi. Oʻrtacha koʻlning chuqurligi bir metrdan oshmaydi, soylar yaqinida ikki metrgacha chuqurligini aytiladi. Shuning uchun qishda u yerlar muzlashi mumkin. ''Weiherbachning'' bir qismi koʻlning janubiy uchiga borib quyiladi. Daryoning katta qismi koʻldan sharqda ''kuzgi daryo'' sifatida oqib oʻtadi va koʻlning chiqishiga qoʻshilib, ''Maisinger Bachni'' hosil qiladi. Shimoliy uchida yana bir oqim bor. Koʻl suvining ozuqaviy tarkibi mezo- evtrofikdir . Koʻl zich qamish kamarlar bilan oʻralgan. U yerga kirish hayot uchun xavfli hisoblanadi, chunki koʻp joylarda yer suvning koʻrinmaydigan yuzasida (suzish maysasi) suzadi. Faqat sharqdagi toʻgʻonda koʻlga qatʼiy kirish mumkin etib belgilab qoʻyilgan. Bu yerda kichik maysazor ham bor. Bu koʻlda suzishingiz mumkin boʻlgan yagona joy hisoblanadi. Boshqa barcha joylarda choʻmilish va suv kemalarida yoki har qanday turdagi suzuvchi vositalardan foydalanish rasman taqiqlangan. Bir necha yil oldin, suv hanuzgacha baliq yetishtirish uchun ishlatilgan va bahorda kiritilgan [[Zogʻora baliq|sazan]] va tenchni yigʻish uchun har yili oktyabr oyida drenajlangan. Shu bilan birga, koʻlda faqat har besh yilda baliq ovlash mumkin etib belgilangan. == Tabiat qoʻriqxonasi == [[Fayl:Maisinger_See-ib01.jpg|left|thumb| Koʻlning qirgʻoq maydoni]] Maisinger zoti noyob qush turlarini koʻpaytirish yoki dam olish joyi sifatida katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Bavariyaning birinchi qora boshli gulli koloniyasini himoya qilish uchun koʻl 1941-yilda tabiat muhofazasiga olingan. ''Maisinger See'' qoʻriqxonasi (NSG-00313.01) Bavariyadagi eng qadimgi qoʻriqxonalardan biridir. Hozir uning maydoni 122 haga teng&nbsp; 10%dan iborat ochiq koʻl hududidan 80% gacha botqoq va botqoqdan 10% gacha nam oʻtloqlardan iborat. Qoʻrqinchli va oraliq oʻrmonlarda kamyob boʻlib qolgan koʻplab hayvon va oʻsimlik turlari yashaydi, masalan, ulardan biri botqoq gullidir. Ular turlar va biotoplarni himoya qilish uchun katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Shuning uchun koʻl atrofidagi yashash joylari — butun koʻl hududiga qoʻshimcha ravishda 2004-yildan buyon FFH hududi hisoblanadi Keng qirrali qoʻngʻiz, Germaniyada oʻzining oxirgi yashash joylaridan biri Maisinger Seeda boʻlgan, u yerda uzoq vaqtdan beri topilmadi va u yerda yoʻq boʻlib ketgan deb hisoblanib kelinadi. Himoya qilinadigan hudud uchun muammolar koʻlning qamish shakllanishi va qirgʻoq hududlaridagi butalar, shuningdek, dam olishni istaganlar tomonidan yetkazilgan zarar tufayli mavjud. == Yana qarang == * [[Bavariyadagi koʻllar roʻyxati]] == Adabiyot == * Leonhard Poelt: ''Ascern va Musingin haqida''. Nashriyotchi: Pocking munitsipaliteti, 1996-yil * Anita Xöhne: Munch''en va uning atrofidagi eng chiroyli choʻmilish koʻllari.'' 2. nashr. V. Lyudvig Buchverlag, Munchen 1993-yil, 98-bet&nbsp;f. == Havolalar == * [http://www.maisingerseehof.de/ Koʻl va unga tutash mehmonxona ''Maisinger Seehof'' egalarining bosh sahifasi] Koʻl tarixi va hozirgi foydalanish haqida. * [http://www.natur-5seenland.de/Maisingersee/Maisinger_See.htm Wolfgang Aleksandr Bajohr: ''Maisinger qarang.''] Fauna va floraga. * Bavariya davlat atrof-muhitni muhofaza qilish boshqarmasi Tabiatni muhofaza qilish va landshaftni boshqarish: ''NSG Maisinger See uchun maxsus muhofaza zonalari (BSG) uchun standart maʼlumotlar shakli.'' [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf PDF;]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Maisinger See qoʻriqxonasi haqida [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf 55 kB]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} maʼlumot. * Yuqori Bavariya hukumati: ''6-sonli Starnberg tumanidagi Maizinger qarang qoʻriqxonasi toʻgʻrisidagi qaror.'' ''1987-yil may'' . [http://www.lk-starnberg.de/media/custom/613_4757_1.PDF?loadDocument&ObjSvrID=613&ObjID=4757&ObjLa=1&Ext=PDF&_ts=1167206990 PDF 1.14 MB] Dengiz himoyasini rasmiy tartibga solish. * [http://www.sueddeutsche.de/muenchen/wolfratshausen/ausflugstipps-geschenk-der-moenche-1.3162766 Rohiblarning sovgʻasi], Süddeutsche Zeitungning Starnberg mahalliy nashrida 2016-yil 5-sentyabrdagi maqola. == Taʼriflar == <references /> a76sl7dviprmchnb85lb75y766asykr 6318370 6318369 2026-10-25T04:54:38Z Sherzod11W 273619 6318370 wikitext text/x-wiki {{Koʻl}} '''Maisinger See''' — [[Germaniya|Germaniyaning]] [[Pöcking]] tumanidagi Yuqori [[Bavariya]] munitsipalitetiga qarashli ''Maising'' yaqinidagi koʻl hisoblanadi. == Tarixi == Besh koʻl mintaqasidagi koʻplab boshqa koʻllar singari, Maysjer koʻli ham Wurm muzlik davrining oxirlarida Isar-Loisach muzligining zarbasi bilan yaratilgan. Koʻl birinchi marta 1450-yilda Pähl tuman sudi Salbuch’da eslatib oʻtilgan: ''Mawsinger See obyekti Starnbergkka tegishlidir'' . Bu shuni koʻrsatadiki, koʻl Starnberg kassasiga boʻysungan va shuning uchun Bavariya suvereniga tegishli edi. 1602- yilda, aksincha, suv havzasi Dießen monastirining mulkiga tegishli boʻlishi kerak edi, chunki u yerdagi yozuvlarga koʻra, monastir provosti uni ''Seehieter zu Meisingga'' ijaraga bergan. Vaqtinchalik nomaʼlum sabablarga koʻra koʻl 17-asrda yopilgan.&nbsp;19-asrda u yana suverenning mulki boʻldi, chunki dengiz ustalari Starnberg kassasiga toʻlovlarini eng kech 1642-yildan boshlab toʻlashdi. Baliqlarga boy suvlar 1866-yilda xususiy mulkka oʻtdi. Maisinger tegirmonchisi juftlik Bartl koʻlni davlat tovarlari kim oshdi savdosida sotib oldi<ref>Poelt, S. 116</ref>. Yildan Hofmarschallamtning inventarizatsiyasi&nbsp;1865-yil koʻlning baliq populyatsiyasi haqida maʼlumot beradi. "Unda [[baliq ovlash]] huquqiga ega boʻlgan Maisinger See uchtasi ham boʻladi&nbsp;va ular 3 yil davomida baliq ovlagan. Hosildorlik: 20&nbsp;markaz [[Zogʻora baliq|sazan]], markaz Hechte, ½&nbsp;markaz Birschling, 1&nbsp;markaz shilimshiq, 6&nbsp;markaz oq baliq va boshqa turdagi baliqlardir<ref>Poelt, S. 135</ref>. [[Fayl:Maisinger_See-HB.12.jpg|left|thumb| Koʻlning sharqiy qirgʻogʻidagi himoya toʻgʻoni, oʻngda Gasthaus ''Seehof'']] Bir oz pastroqda joylashgan Maising qishlogʻini suv toshqinidan himoya qilish uchun, ehtimol, koʻlning sharqiy tomonida qadim zamonlardan beri past, taxminan 2,50 metr balandlikda toʻgʻon boʻlgan. Haddan tashqari kuchli yomgʻir bu himoya devorining yopilishini anglatardi.1885-yil 22-iyunda u suv ostida qoldi va qulab tushdi. Bu talofat Maisinger Bach vodiysidagi, Maisinger darasining yoʻllari va koʻpriklaridagi va [[Starnberg|Starnbergdagi]] uylarga juda ham katta moddiy zarar yetkazdi<ref>Poelt, S. 92</ref>. Ushbu avariya natijasida yangi sel toʻgʻoni mustahkamlanib, ancha yuqori darajaga kengaytirildi. Bu Maisinger See tabiiy koʻl emas, balki [[suv ombori]] degan taassurotni uygʻotadi. == Tavsif == Koʻl taxminan 1600-yilda Dießen monastiri tomonidan baliq yetishtirish uchun atrofdagi aholi uchun oziq-ovqat taʼminotini yaxshilash uchun ishlatilgan. Oʻsha paytda uning maydoni hozirgidan kattaroq edi. 1825-yilda u 55 gektar edi, ammo kuchli loyqalanish tufayli koʻl bugungi kunda faqat 10 gektar ochiq suv yuzasigagina ega xolos. Sayoz chuqurlik esa loy qolishiga yordam beradi. Oʻrtacha koʻlning chuqurligi bir metrdan oshmaydi, soylar yaqinida ikki metrgacha chuqurligini aytiladi. Shuning uchun qishda u yerlar muzlashi mumkin. ''Weiherbachning'' bir qismi koʻlning janubiy uchiga borib quyiladi. Daryoning katta qismi koʻldan sharqda ''kuzgi daryo'' sifatida oqib oʻtadi va koʻlning chiqishiga qoʻshilib, ''Maisinger Bachni'' hosil qiladi. Shimoliy uchida yana bir oqim bor. Koʻl suvining ozuqaviy tarkibi mezo- evtrofikdir . Koʻl zich qamish kamarlar bilan oʻralgan. U yerga kirish hayot uchun xavfli hisoblanadi, chunki koʻp joylarda yer suvning koʻrinmaydigan yuzasida (suzish maysasi) suzadi. Faqat sharqdagi toʻgʻonda koʻlga qatʼiy kirish mumkin etib belgilab qoʻyilgan. Bu yerda kichik maysazor ham bor. Bu koʻlda suzishingiz mumkin boʻlgan yagona joy hisoblanadi. Boshqa barcha joylarda choʻmilish va suv kemalarida yoki har qanday turdagi suzuvchi vositalardan foydalanish rasman taqiqlangan. Bir necha yil oldin, suv hanuzgacha baliq yetishtirish uchun ishlatilgan va bahorda kiritilgan [[Zogʻora baliq|sazan]] va tenchni yigʻish uchun har yili oktyabr oyida drenajlangan. Shu bilan birga, koʻlda faqat har besh yilda baliq ovlash mumkin etib belgilangan. == Tabiat qoʻriqxonasi == [[Fayl:Maisinger_See-ib01.jpg|left|thumb| Koʻlning qirgʻoq maydoni]] Maisinger zoti noyob qush turlarini koʻpaytirish yoki dam olish joyi sifatida katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Bavariyaning birinchi qora boshli gulli koloniyasini himoya qilish uchun koʻl 1941-yilda tabiat muhofazasiga olingan. ''Maisinger See'' qoʻriqxonasi (NSG-00313.01) Bavariyadagi eng qadimgi qoʻriqxonalardan biridir. Hozir uning maydoni 122 haga teng&nbsp; 10%dan iborat ochiq koʻl hududidan 80% gacha botqoq va botqoqdan 10% gacha nam oʻtloqlardan iborat. Qoʻrqinchli va oraliq oʻrmonlarda kamyob boʻlib qolgan koʻplab hayvon va oʻsimlik turlari yashaydi, masalan, ulardan biri botqoq gullidir. Ular turlar va biotoplarni himoya qilish uchun katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Shuning uchun koʻl atrofidagi yashash joylari — butun koʻl hududiga qoʻshimcha ravishda 2004-yildan buyon FFH hududi hisoblanadi Keng qirrali qoʻngʻiz, Germaniyada oʻzining oxirgi yashash joylaridan biri Maisinger Seeda boʻlgan, u yerda uzoq vaqtdan beri topilmadi va u yerda yoʻq boʻlib ketgan deb hisoblanib kelinadi. Himoya qilinadigan hudud uchun muammolar koʻlning qamish shakllanishi va qirgʻoq hududlaridagi butalar, shuningdek, dam olishni istaganlar tomonidan yetkazilgan zarar tufayli mavjud. == Yana qarang == * [[Bavariyadagi koʻllar roʻyxati]] == Adabiyot == * Leonhard Poelt: ''Ascern va Musingin haqida''. Nashriyotchi: Pocking munitsipaliteti, 1996-yil * Anita Xöhne: Munch''en va uning atrofidagi eng chiroyli choʻmilish koʻllari.'' 2. nashr. V. Lyudvig Buchverlag, Munchen 1993-yil, 98-bet&nbsp;f. == Havolalar == * [http://www.maisingerseehof.de/ Koʻl va unga tutash mehmonxona ''Maisinger Seehof'' egalarining bosh sahifasi] Koʻl tarixi va hozirgi foydalanish haqida. * [http://www.natur-5seenland.de/Maisingersee/Maisinger_See.htm Wolfgang Aleksandr Bajohr: ''Maisinger qarang.''] Fauna va floraga. * Bavariya davlat atrof-muhitni muhofaza qilish boshqarmasi Tabiatni muhofaza qilish va landshaftni boshqarish: ''NSG Maisinger See uchun maxsus muhofaza zonalari (BSG) uchun standart maʼlumotlar shakli.'' [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf PDF;]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Maisinger See qoʻriqxonasi haqida [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf 55 kB]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} maʼlumot. * Yuqori Bavariya hukumati: ''6-sonli Starnberg tumanidagi Maizinger qarang qoʻriqxonasi toʻgʻrisidagi qaror.'' ''1987-yil may'' . [http://www.lk-starnberg.de/media/custom/613_4757_1.PDF?loadDocument&ObjSvrID=613&ObjID=4757&ObjLa=1&Ext=PDF&_ts=1167206990 PDF 1.14 MB] Dengiz himoyasini rasmiy tartibga solish. * [http://www.sueddeutsche.de/muenchen/wolfratshausen/ausflugstipps-geschenk-der-moenche-1.3162766 Rohiblarning sovgʻasi], Süddeutsche Zeitungning Starnberg mahalliy nashrida 2016-yil 5-sentyabrdagi maqola. == Manbalar == <references /> rpodo1v367r9w7rjktf51as4cz95gk9 6318371 6318370 2026-10-25T04:54:46Z Sherzod11W 273619 6318371 wikitext text/x-wiki {{Koʻl}} '''Maisinger See''' — [[Germaniya|Germaniyaning]] [[Pöcking]] tumanidagi Yuqori [[Bavariya]] munitsipalitetiga qarashli ''Maising'' yaqinidagi koʻl hisoblanadi. == Tarixi == Besh koʻl mintaqasidagi koʻplab boshqa koʻllar singari, Maysjer koʻli ham Wurm muzlik davrining oxirlarida Isar-Loisach muzligining zarbasi bilan yaratilgan. Koʻl birinchi marta 1450-yilda Pähl tuman sudi Salbuch’da eslatib oʻtilgan: ''Mawsinger See obyekti Starnbergkka tegishlidir'' . Bu shuni koʻrsatadiki, koʻl Starnberg kassasiga boʻysungan va shuning uchun Bavariya suvereniga tegishli edi. 1602- yilda, aksincha, suv havzasi Dießen monastirining mulkiga tegishli boʻlishi kerak edi, chunki u yerdagi yozuvlarga koʻra, monastir provosti uni ''Seehieter zu Meisingga'' ijaraga bergan. Vaqtinchalik nomaʼlum sabablarga koʻra koʻl 17-asrda yopilgan.&nbsp;19-asrda u yana suverenning mulki boʻldi, chunki dengiz ustalari Starnberg kassasiga toʻlovlarini eng kech 1642-yildan boshlab toʻlashdi. Baliqlarga boy suvlar 1866-yilda xususiy mulkka oʻtdi. Maisinger tegirmonchisi juftlik Bartl koʻlni davlat tovarlari kim oshdi savdosida sotib oldi<ref>Poelt, S. 116</ref>. Yildan Hofmarschallamtning inventarizatsiyasi&nbsp;1865-yil koʻlning baliq populyatsiyasi haqida maʼlumot beradi. "Unda [[baliq ovlash]] huquqiga ega boʻlgan Maisinger See uchtasi ham boʻladi&nbsp;va ular 3 yil davomida baliq ovlagan. Hosildorlik: 20&nbsp;markaz [[Zogʻora baliq|sazan]], markaz Hechte, ½&nbsp;markaz Birschling, 1&nbsp;markaz shilimshiq, 6&nbsp;markaz oq baliq va boshqa turdagi baliqlardir<ref>Poelt, S. 135</ref>. [[Fayl:Maisinger_See-HB.12.jpg|left|thumb| Koʻlning sharqiy qirgʻogʻidagi himoya toʻgʻoni, oʻngda Gasthaus ''Seehof'']] Bir oz pastroqda joylashgan Maising qishlogʻini suv toshqinidan himoya qilish uchun, ehtimol, koʻlning sharqiy tomonida qadim zamonlardan beri past, taxminan 2,50 metr balandlikda toʻgʻon boʻlgan. Haddan tashqari kuchli yomgʻir bu himoya devorining yopilishini anglatardi.1885-yil 22-iyunda u suv ostida qoldi va qulab tushdi. Bu talofat Maisinger Bach vodiysidagi, Maisinger darasining yoʻllari va koʻpriklaridagi va [[Starnberg|Starnbergdagi]] uylarga juda ham katta moddiy zarar yetkazdi<ref>Poelt, S. 92</ref>. Ushbu avariya natijasida yangi sel toʻgʻoni mustahkamlanib, ancha yuqori darajaga kengaytirildi. Bu Maisinger See tabiiy koʻl emas, balki [[suv ombori]] degan taassurotni uygʻotadi. == Tavsif == Koʻl taxminan 1600-yilda Dießen monastiri tomonidan baliq yetishtirish uchun atrofdagi aholi uchun oziq-ovqat taʼminotini yaxshilash uchun ishlatilgan. Oʻsha paytda uning maydoni hozirgidan kattaroq edi. 1825-yilda u 55 gektar edi, ammo kuchli loyqalanish tufayli koʻl bugungi kunda faqat 10 gektar ochiq suv yuzasigagina ega xolos. Sayoz chuqurlik esa loy qolishiga yordam beradi. Oʻrtacha koʻlning chuqurligi bir metrdan oshmaydi, soylar yaqinida ikki metrgacha chuqurligini aytiladi. Shuning uchun qishda u yerlar muzlashi mumkin. ''Weiherbachning'' bir qismi koʻlning janubiy uchiga borib quyiladi. Daryoning katta qismi koʻldan sharqda ''kuzgi daryo'' sifatida oqib oʻtadi va koʻlning chiqishiga qoʻshilib, ''Maisinger Bachni'' hosil qiladi. Shimoliy uchida yana bir oqim bor. Koʻl suvining ozuqaviy tarkibi mezo- evtrofikdir . Koʻl zich qamish kamarlar bilan oʻralgan. U yerga kirish hayot uchun xavfli hisoblanadi, chunki koʻp joylarda yer suvning koʻrinmaydigan yuzasida (suzish maysasi) suzadi. Faqat sharqdagi toʻgʻonda koʻlga qatʼiy kirish mumkin etib belgilab qoʻyilgan. Bu yerda kichik maysazor ham bor. Bu koʻlda suzishingiz mumkin boʻlgan yagona joy hisoblanadi. Boshqa barcha joylarda choʻmilish va suv kemalarida yoki har qanday turdagi suzuvchi vositalardan foydalanish rasman taqiqlangan. Bir necha yil oldin, suv hanuzgacha baliq yetishtirish uchun ishlatilgan va bahorda kiritilgan [[Zogʻora baliq|sazan]] va tenchni yigʻish uchun har yili oktyabr oyida drenajlangan. Shu bilan birga, koʻlda faqat har besh yilda baliq ovlash mumkin etib belgilangan. == Tabiat qoʻriqxonasi == [[Fayl:Maisinger_See-ib01.jpg|left|thumb| Koʻlning qirgʻoq maydoni]] Maisinger zoti noyob qush turlarini koʻpaytirish yoki dam olish joyi sifatida katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Bavariyaning birinchi qora boshli gulli koloniyasini himoya qilish uchun koʻl 1941-yilda tabiat muhofazasiga olingan. ''Maisinger See'' qoʻriqxonasi (NSG-00313.01) Bavariyadagi eng qadimgi qoʻriqxonalardan biridir. Hozir uning maydoni 122 haga teng&nbsp; 10%dan iborat ochiq koʻl hududidan 80% gacha botqoq va botqoqdan 10% gacha nam oʻtloqlardan iborat. Qoʻrqinchli va oraliq oʻrmonlarda kamyob boʻlib qolgan koʻplab hayvon va oʻsimlik turlari yashaydi, masalan, ulardan biri botqoq gullidir. Ular turlar va biotoplarni himoya qilish uchun katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Shuning uchun koʻl atrofidagi yashash joylari — butun koʻl hududiga qoʻshimcha ravishda 2004-yildan buyon FFH hududi hisoblanadi Keng qirrali qoʻngʻiz, Germaniyada oʻzining oxirgi yashash joylaridan biri Maisinger Seeda boʻlgan, u yerda uzoq vaqtdan beri topilmadi va u yerda yoʻq boʻlib ketgan deb hisoblanib kelinadi. Himoya qilinadigan hudud uchun muammolar koʻlning qamish shakllanishi va qirgʻoq hududlaridagi butalar, shuningdek, dam olishni istaganlar tomonidan yetkazilgan zarar tufayli mavjud. == Yana qarang == * [[Bavariyadagi koʻllar roʻyxati]] == Adabiyot == * Leonhard Poelt: ''Ascern va Musingin haqida''. Nashriyotchi: Pocking munitsipaliteti, 1996-yil * Anita Xöhne: Munch''en va uning atrofidagi eng chiroyli choʻmilish koʻllari.'' 2. nashr. V. Lyudvig Buchverlag, Munchen 1993-yil, 98-bet&nbsp;f. == Havolalar == * [http://www.maisingerseehof.de/ Koʻl va unga tutash mehmonxona ''Maisinger Seehof'' egalarining bosh sahifasi] Koʻl tarixi va hozirgi foydalanish haqida. * [http://www.natur-5seenland.de/Maisingersee/Maisinger_See.htm Wolfgang Aleksandr Bajohr: ''Maisinger qarang.''] Fauna va floraga. * Bavariya davlat atrof-muhitni muhofaza qilish boshqarmasi Tabiatni muhofaza qilish va landshaftni boshqarish: ''NSG Maisinger See uchun maxsus muhofaza zonalari (BSG) uchun standart maʼlumotlar shakli.'' [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf PDF;]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Maisinger See qoʻriqxonasi haqida [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf 55 kB]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} maʼlumot. * Yuqori Bavariya hukumati: ''6-sonli Starnberg tumanidagi Maizinger qarang qoʻriqxonasi toʻgʻrisidagi qaror.'' ''1987-yil may'' . [http://www.lk-starnberg.de/media/custom/613_4757_1.PDF?loadDocument&ObjSvrID=613&ObjID=4757&ObjLa=1&Ext=PDF&_ts=1167206990 PDF 1.14 MB] Dengiz himoyasini rasmiy tartibga solish. * [http://www.sueddeutsche.de/muenchen/wolfratshausen/ausflugstipps-geschenk-der-moenche-1.3162766 Rohiblarning sovgʻasi], Süddeutsche Zeitungning Starnberg mahalliy nashrida 2016-yil 5-sentyabrdagi maqola. == Manbalar == <references /> d7ct9apdn7el8zwi3rs2u19vuh8fl3o 6318372 6318371 2026-10-25T04:54:57Z Sherzod11W 273619 6318372 wikitext text/x-wiki {{Koʻl}} '''Maisinger See''' — [[Germaniya|Germaniyaning]] [[Pöcking]] tumanidagi Yuqori [[Bavariya]] munitsipalitetiga qarashli ''Maising'' yaqinidagi koʻl hisoblanadi. == Tarixi == Besh koʻl mintaqasidagi koʻplab boshqa koʻllar singari, Maysjer koʻli ham Wurm muzlik davrining oxirlarida Isar-Loisach muzligining zarbasi bilan yaratilgan. Koʻl birinchi marta 1450-yilda Pähl tuman sudi Salbuch’da eslatib oʻtilgan: ''Mawsinger See obyekti Starnbergkka tegishlidir'' . Bu shuni koʻrsatadiki, koʻl Starnberg kassasiga boʻysungan va shuning uchun Bavariya suvereniga tegishli edi. 1602- yilda, aksincha, suv havzasi Dießen monastirining mulkiga tegishli boʻlishi kerak edi, chunki u yerdagi yozuvlarga koʻra, monastir provosti uni ''Seehieter zu Meisingga'' ijaraga bergan. Vaqtinchalik nomaʼlum sabablarga koʻra koʻl 17-asrda yopilgan.&nbsp;19-asrda u yana suverenning mulki boʻldi, chunki dengiz ustalari Starnberg kassasiga toʻlovlarini eng kech 1642-yildan boshlab toʻlashdi. Baliqlarga boy suvlar 1866-yilda xususiy mulkka oʻtdi. Maisinger tegirmonchisi juftlik Bartl koʻlni davlat tovarlari kim oshdi savdosida sotib oldi<ref>Poelt, S. 116</ref>. Yildan Hofmarschallamtning inventarizatsiyasi&nbsp;1865-yil koʻlning baliq populyatsiyasi haqida maʼlumot beradi. "Unda [[baliq ovlash]] huquqiga ega boʻlgan Maisinger See uchtasi ham boʻladi&nbsp;va ular 3 yil davomida baliq ovlagan. Hosildorlik: 20&nbsp;markaz [[Zogʻora baliq|sazan]], markaz Hechte, ½&nbsp;markaz Birschling, 1&nbsp;markaz shilimshiq, 6&nbsp;markaz oq baliq va boshqa turdagi baliqlardir<ref>Poelt, S. 135</ref>. [[Fayl:Maisinger_See-HB.12.jpg|left|thumb| Koʻlning sharqiy qirgʻogʻidagi himoya toʻgʻoni, oʻngda Gasthaus ''Seehof'']] Bir oz pastroqda joylashgan Maising qishlogʻini suv toshqinidan himoya qilish uchun, ehtimol, koʻlning sharqiy tomonida qadim zamonlardan beri past, taxminan 2,50 metr balandlikda toʻgʻon boʻlgan. Haddan tashqari kuchli yomgʻir bu himoya devorining yopilishini anglatardi.1885-yil 22-iyunda u suv ostida qoldi va qulab tushdi. Bu talofat Maisinger Bach vodiysidagi, Maisinger darasining yoʻllari va koʻpriklaridagi va [[Starnberg|Starnbergdagi]] uylarga juda ham katta moddiy zarar yetkazdi<ref>Poelt, S. 92</ref>. Ushbu avariya natijasida yangi sel toʻgʻoni mustahkamlanib, ancha yuqori darajaga kengaytirildi. Bu Maisinger See tabiiy koʻl emas, balki [[suv ombori]] degan taassurotni uygʻotadi. == Tavsif == Koʻl taxminan 1600-yilda Dießen monastiri tomonidan baliq yetishtirish uchun atrofdagi aholi uchun oziq-ovqat taʼminotini yaxshilash uchun ishlatilgan. Oʻsha paytda uning maydoni hozirgidan kattaroq edi. 1825-yilda u 55 gektar edi, ammo kuchli loyqalanish tufayli koʻl bugungi kunda faqat 10 gektar ochiq suv yuzasigagina ega xolos. Sayoz chuqurlik esa loy qolishiga yordam beradi. Oʻrtacha koʻlning chuqurligi bir metrdan oshmaydi, soylar yaqinida ikki metrgacha chuqurligini aytiladi. Shuning uchun qishda u yerlar muzlashi mumkin. ''Weiherbachning'' bir qismi koʻlning janubiy uchiga borib quyiladi. Daryoning katta qismi koʻldan sharqda ''kuzgi daryo'' sifatida oqib oʻtadi va koʻlning chiqishiga qoʻshilib, ''Maisinger Bachni'' hosil qiladi. Shimoliy uchida yana bir oqim bor. Koʻl suvining ozuqaviy tarkibi mezo- evtrofikdir . Koʻl zich qamish kamarlar bilan oʻralgan. U yerga kirish hayot uchun xavfli hisoblanadi, chunki koʻp joylarda yer suvning koʻrinmaydigan yuzasida (suzish maysasi) suzadi. Faqat sharqdagi toʻgʻonda koʻlga qatʼiy kirish mumkin etib belgilab qoʻyilgan. Bu yerda kichik maysazor ham bor. Bu koʻlda suzishingiz mumkin boʻlgan yagona joy hisoblanadi. Boshqa barcha joylarda choʻmilish va suv kemalarida yoki har qanday turdagi suzuvchi vositalardan foydalanish rasman taqiqlangan. Bir necha yil oldin, suv hanuzgacha baliq yetishtirish uchun ishlatilgan va bahorda kiritilgan [[Zogʻora baliq|sazan]] va tenchni yigʻish uchun har yili oktyabr oyida drenajlangan. Shu bilan birga, koʻlda faqat har besh yilda baliq ovlash mumkin etib belgilangan. == Tabiat qoʻriqxonasi == [[Fayl:Maisinger_See-ib01.jpg|left|thumb| Koʻlning qirgʻoq maydoni]] Maisinger zoti noyob qush turlarini koʻpaytirish yoki dam olish joyi sifatida katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Bavariyaning birinchi qora boshli gulli koloniyasini himoya qilish uchun koʻl 1941-yilda tabiat muhofazasiga olingan. ''Maisinger See'' qoʻriqxonasi (NSG-00313.01) Bavariyadagi eng qadimgi qoʻriqxonalardan biridir. Hozir uning maydoni 122 haga teng&nbsp; 10%dan iborat ochiq koʻl hududidan 80% gacha botqoq va botqoqdan 10% gacha nam oʻtloqlardan iborat. Qoʻrqinchli va oraliq oʻrmonlarda kamyob boʻlib qolgan koʻplab hayvon va oʻsimlik turlari yashaydi, masalan, ulardan biri botqoq gullidir. Ular turlar va biotoplarni himoya qilish uchun katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Shuning uchun koʻl atrofidagi yashash joylari — butun koʻl hududiga qoʻshimcha ravishda 2004-yildan buyon FFH hududi hisoblanadi Keng qirrali qoʻngʻiz, Germaniyada oʻzining oxirgi yashash joylaridan biri Maisinger Seeda boʻlgan, u yerda uzoq vaqtdan beri topilmadi va u yerda yoʻq boʻlib ketgan deb hisoblanib kelinadi. Himoya qilinadigan hudud uchun muammolar koʻlning qamish shakllanishi va qirgʻoq hududlaridagi butalar, shuningdek, dam olishni istaganlar tomonidan yetkazilgan zarar tufayli mavjud. == Yana qarang == * [[Bavariyadagi koʻllar roʻyxati]] == Adabiyot == * Leonhard Poelt: ''Ascern va Musingin haqida''. Nashriyotchi: Pocking munitsipaliteti, 1996-yil * Anita Xöhne: Munch''en va uning atrofidagi eng chiroyli choʻmilish koʻllari.'' 2. nashr. V. Lyudvig Buchverlag, Munchen 1993-yil, 98-bet&nbsp;f. == Havolalar == * [http://www.maisingerseehof.de/ Koʻl va unga tutash mehmonxona ''Maisinger Seehof'' egalarining bosh sahifasi] Koʻl tarixi va hozirgi foydalanish haqida. * [http://www.natur-5seenland.de/Maisingersee/Maisinger_See.htm Wolfgang Aleksandr Bajohr: ''Maisinger qarang.''] Fauna va floraga. * Bavariya davlat atrof-muhitni muhofaza qilish boshqarmasi Tabiatni muhofaza qilish va landshaftni boshqarish: ''NSG Maisinger See uchun maxsus muhofaza zonalari (BSG) uchun standart maʼlumotlar shakli.'' [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf PDF;]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Maisinger See qoʻriqxonasi haqida [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf 55 kB]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} maʼlumot. * Yuqori Bavariya hukumati: ''6-sonli Starnberg tumanidagi Maizinger qarang qoʻriqxonasi toʻgʻrisidagi qaror.'' ''1987-yil may'' . [http://www.lk-starnberg.de/media/custom/613_4757_1.PDF?loadDocument&ObjSvrID=613&ObjID=4757&ObjLa=1&Ext=PDF&_ts=1167206990 PDF 1.14 MB] Dengiz himoyasini rasmiy tartibga solish. * [http://www.sueddeutsche.de/muenchen/wolfratshausen/ausflugstipps-geschenk-der-moenche-1.3162766 Rohiblarning sovgʻasi], Süddeutsche Zeitungning Starnberg mahalliy nashrida 2016-yil 5-sentyabrdagi maqola. == Manbalar == {{manbalar}} <references /> 7o0q25yq6xkkmv05yy62psvyefqx750 6318373 6318372 2026-10-25T04:55:17Z Sherzod11W 273619 6318373 wikitext text/x-wiki {{Koʻl}} '''Maisinger See''' — [[Germaniya|Germaniyaning]] [[Pöcking]] tumanidagi Yuqori [[Bavariya]] [[munitsipalitet]]<nowiki/>iga qarashli ''Maising'' yaqinidagi koʻl hisoblanadi. == Tarixi == Besh koʻl mintaqasidagi koʻplab boshqa koʻllar singari, Maysjer koʻli ham Wurm muzlik davrining oxirlarida Isar-Loisach muzligining zarbasi bilan yaratilgan. Koʻl birinchi marta 1450-yilda Pähl tuman sudi Salbuch’da eslatib oʻtilgan: ''Mawsinger See obyekti Starnbergkka tegishlidir'' . Bu shuni koʻrsatadiki, koʻl Starnberg kassasiga boʻysungan va shuning uchun Bavariya suvereniga tegishli edi. 1602- yilda, aksincha, suv havzasi Dießen monastirining mulkiga tegishli boʻlishi kerak edi, chunki u yerdagi yozuvlarga koʻra, monastir provosti uni ''Seehieter zu Meisingga'' ijaraga bergan. Vaqtinchalik nomaʼlum sabablarga koʻra koʻl 17-asrda yopilgan.&nbsp;19-asrda u yana suverenning mulki boʻldi, chunki dengiz ustalari Starnberg kassasiga toʻlovlarini eng kech 1642-yildan boshlab toʻlashdi. Baliqlarga boy suvlar 1866-yilda xususiy mulkka oʻtdi. Maisinger tegirmonchisi juftlik Bartl koʻlni davlat tovarlari kim oshdi savdosida sotib oldi<ref>Poelt, S. 116</ref>. Yildan Hofmarschallamtning inventarizatsiyasi&nbsp;1865-yil koʻlning baliq populyatsiyasi haqida maʼlumot beradi. "Unda [[baliq ovlash]] huquqiga ega boʻlgan Maisinger See uchtasi ham boʻladi&nbsp;va ular 3 yil davomida baliq ovlagan. Hosildorlik: 20&nbsp;markaz [[Zogʻora baliq|sazan]], markaz Hechte, ½&nbsp;markaz Birschling, 1&nbsp;markaz shilimshiq, 6&nbsp;markaz oq baliq va boshqa turdagi baliqlardir<ref>Poelt, S. 135</ref>. [[Fayl:Maisinger_See-HB.12.jpg|left|thumb| Koʻlning sharqiy qirgʻogʻidagi himoya toʻgʻoni, oʻngda Gasthaus ''Seehof'']] Bir oz pastroqda joylashgan Maising qishlogʻini suv toshqinidan himoya qilish uchun, ehtimol, koʻlning sharqiy tomonida qadim zamonlardan beri past, taxminan 2,50 metr balandlikda toʻgʻon boʻlgan. Haddan tashqari kuchli yomgʻir bu himoya devorining yopilishini anglatardi.1885-yil 22-iyunda u suv ostida qoldi va qulab tushdi. Bu talofat Maisinger Bach vodiysidagi, Maisinger darasining yoʻllari va koʻpriklaridagi va [[Starnberg|Starnbergdagi]] uylarga juda ham katta moddiy zarar yetkazdi<ref>Poelt, S. 92</ref>. Ushbu avariya natijasida yangi sel toʻgʻoni mustahkamlanib, ancha yuqori darajaga kengaytirildi. Bu Maisinger See tabiiy koʻl emas, balki [[suv ombori]] degan taassurotni uygʻotadi. == Tavsif == Koʻl taxminan 1600-yilda Dießen monastiri tomonidan baliq yetishtirish uchun atrofdagi aholi uchun oziq-ovqat taʼminotini yaxshilash uchun ishlatilgan. Oʻsha paytda uning maydoni hozirgidan kattaroq edi. 1825-yilda u 55 gektar edi, ammo kuchli loyqalanish tufayli koʻl bugungi kunda faqat 10 gektar ochiq suv yuzasigagina ega xolos. Sayoz chuqurlik esa loy qolishiga yordam beradi. Oʻrtacha koʻlning chuqurligi bir metrdan oshmaydi, soylar yaqinida ikki metrgacha chuqurligini aytiladi. Shuning uchun qishda u yerlar muzlashi mumkin. ''Weiherbachning'' bir qismi koʻlning janubiy uchiga borib quyiladi. Daryoning katta qismi koʻldan sharqda ''kuzgi daryo'' sifatida oqib oʻtadi va koʻlning chiqishiga qoʻshilib, ''Maisinger Bachni'' hosil qiladi. Shimoliy uchida yana bir oqim bor. Koʻl suvining ozuqaviy tarkibi mezo- evtrofikdir . Koʻl zich qamish kamarlar bilan oʻralgan. U yerga kirish hayot uchun xavfli hisoblanadi, chunki koʻp joylarda yer suvning koʻrinmaydigan yuzasida (suzish maysasi) suzadi. Faqat sharqdagi toʻgʻonda koʻlga qatʼiy kirish mumkin etib belgilab qoʻyilgan. Bu yerda kichik maysazor ham bor. Bu koʻlda suzishingiz mumkin boʻlgan yagona joy hisoblanadi. Boshqa barcha joylarda choʻmilish va suv kemalarida yoki har qanday turdagi suzuvchi vositalardan foydalanish rasman taqiqlangan. Bir necha yil oldin, suv hanuzgacha baliq yetishtirish uchun ishlatilgan va bahorda kiritilgan [[Zogʻora baliq|sazan]] va tenchni yigʻish uchun har yili oktyabr oyida drenajlangan. Shu bilan birga, koʻlda faqat har besh yilda baliq ovlash mumkin etib belgilangan. == Tabiat qoʻriqxonasi == [[Fayl:Maisinger_See-ib01.jpg|left|thumb| Koʻlning qirgʻoq maydoni]] Maisinger zoti noyob qush turlarini koʻpaytirish yoki dam olish joyi sifatida katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Bavariyaning birinchi qora boshli gulli koloniyasini himoya qilish uchun koʻl 1941-yilda tabiat muhofazasiga olingan. ''Maisinger See'' qoʻriqxonasi (NSG-00313.01) Bavariyadagi eng qadimgi qoʻriqxonalardan biridir. Hozir uning maydoni 122 haga teng&nbsp; 10%dan iborat ochiq koʻl hududidan 80% gacha botqoq va botqoqdan 10% gacha nam oʻtloqlardan iborat. Qoʻrqinchli va oraliq oʻrmonlarda kamyob boʻlib qolgan koʻplab hayvon va oʻsimlik turlari yashaydi, masalan, ulardan biri botqoq gullidir. Ular turlar va biotoplarni himoya qilish uchun katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Shuning uchun koʻl atrofidagi yashash joylari — butun koʻl hududiga qoʻshimcha ravishda 2004-yildan buyon FFH hududi hisoblanadi Keng qirrali qoʻngʻiz, Germaniyada oʻzining oxirgi yashash joylaridan biri Maisinger Seeda boʻlgan, u yerda uzoq vaqtdan beri topilmadi va u yerda yoʻq boʻlib ketgan deb hisoblanib kelinadi. Himoya qilinadigan hudud uchun muammolar koʻlning qamish shakllanishi va qirgʻoq hududlaridagi butalar, shuningdek, dam olishni istaganlar tomonidan yetkazilgan zarar tufayli mavjud. == Yana qarang == * [[Bavariyadagi koʻllar roʻyxati]] == Adabiyot == * Leonhard Poelt: ''Ascern va Musingin haqida''. Nashriyotchi: Pocking munitsipaliteti, 1996-yil * Anita Xöhne: Munch''en va uning atrofidagi eng chiroyli choʻmilish koʻllari.'' 2. nashr. V. Lyudvig Buchverlag, Munchen 1993-yil, 98-bet&nbsp;f. == Havolalar == * [http://www.maisingerseehof.de/ Koʻl va unga tutash mehmonxona ''Maisinger Seehof'' egalarining bosh sahifasi] Koʻl tarixi va hozirgi foydalanish haqida. * [http://www.natur-5seenland.de/Maisingersee/Maisinger_See.htm Wolfgang Aleksandr Bajohr: ''Maisinger qarang.''] Fauna va floraga. * Bavariya davlat atrof-muhitni muhofaza qilish boshqarmasi Tabiatni muhofaza qilish va landshaftni boshqarish: ''NSG Maisinger See uchun maxsus muhofaza zonalari (BSG) uchun standart maʼlumotlar shakli.'' [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf PDF;]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Maisinger See qoʻriqxonasi haqida [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf 55 kB]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} maʼlumot. * Yuqori Bavariya hukumati: ''6-sonli Starnberg tumanidagi Maizinger qarang qoʻriqxonasi toʻgʻrisidagi qaror.'' ''1987-yil may'' . [http://www.lk-starnberg.de/media/custom/613_4757_1.PDF?loadDocument&ObjSvrID=613&ObjID=4757&ObjLa=1&Ext=PDF&_ts=1167206990 PDF 1.14 MB] Dengiz himoyasini rasmiy tartibga solish. * [http://www.sueddeutsche.de/muenchen/wolfratshausen/ausflugstipps-geschenk-der-moenche-1.3162766 Rohiblarning sovgʻasi], Süddeutsche Zeitungning Starnberg mahalliy nashrida 2016-yil 5-sentyabrdagi maqola. == Manbalar == {{manbalar}} <references /> 4axk2ibsuo4zmh15roac3xuv0qcgkv0 6318374 6318373 2026-10-25T04:55:26Z Sherzod11W 273619 /* */ 6318374 wikitext text/x-wiki {{Koʻl}} '''Maisinger See''' — [[Germaniya|Germaniyaning]] [[Pöcking]] tumanidagi Yuqori [[Bavariya]] [[munitsipalitet]]iga qarashli ''Maising'' yaqinidagi koʻl hisoblanadi. == Tarixi == Besh koʻl mintaqasidagi koʻplab boshqa koʻllar singari, Maysjer koʻli ham Wurm muzlik davrining oxirlarida Isar-Loisach muzligining zarbasi bilan yaratilgan. Koʻl birinchi marta 1450-yilda Pähl tuman sudi Salbuch’da eslatib oʻtilgan: ''Mawsinger See obyekti Starnbergkka tegishlidir'' . Bu shuni koʻrsatadiki, koʻl Starnberg kassasiga boʻysungan va shuning uchun Bavariya suvereniga tegishli edi. 1602- yilda, aksincha, suv havzasi Dießen monastirining mulkiga tegishli boʻlishi kerak edi, chunki u yerdagi yozuvlarga koʻra, monastir provosti uni ''Seehieter zu Meisingga'' ijaraga bergan. Vaqtinchalik nomaʼlum sabablarga koʻra koʻl 17-asrda yopilgan.&nbsp;19-asrda u yana suverenning mulki boʻldi, chunki dengiz ustalari Starnberg kassasiga toʻlovlarini eng kech 1642-yildan boshlab toʻlashdi. Baliqlarga boy suvlar 1866-yilda xususiy mulkka oʻtdi. Maisinger tegirmonchisi juftlik Bartl koʻlni davlat tovarlari kim oshdi savdosida sotib oldi<ref>Poelt, S. 116</ref>. Yildan Hofmarschallamtning inventarizatsiyasi&nbsp;1865-yil koʻlning baliq populyatsiyasi haqida maʼlumot beradi. "Unda [[baliq ovlash]] huquqiga ega boʻlgan Maisinger See uchtasi ham boʻladi&nbsp;va ular 3 yil davomida baliq ovlagan. Hosildorlik: 20&nbsp;markaz [[Zogʻora baliq|sazan]], markaz Hechte, ½&nbsp;markaz Birschling, 1&nbsp;markaz shilimshiq, 6&nbsp;markaz oq baliq va boshqa turdagi baliqlardir<ref>Poelt, S. 135</ref>. [[Fayl:Maisinger_See-HB.12.jpg|left|thumb| Koʻlning sharqiy qirgʻogʻidagi himoya toʻgʻoni, oʻngda Gasthaus ''Seehof'']] Bir oz pastroqda joylashgan Maising qishlogʻini suv toshqinidan himoya qilish uchun, ehtimol, koʻlning sharqiy tomonida qadim zamonlardan beri past, taxminan 2,50 metr balandlikda toʻgʻon boʻlgan. Haddan tashqari kuchli yomgʻir bu himoya devorining yopilishini anglatardi.1885-yil 22-iyunda u suv ostida qoldi va qulab tushdi. Bu talofat Maisinger Bach vodiysidagi, Maisinger darasining yoʻllari va koʻpriklaridagi va [[Starnberg|Starnbergdagi]] uylarga juda ham katta moddiy zarar yetkazdi<ref>Poelt, S. 92</ref>. Ushbu avariya natijasida yangi sel toʻgʻoni mustahkamlanib, ancha yuqori darajaga kengaytirildi. Bu Maisinger See tabiiy koʻl emas, balki [[suv ombori]] degan taassurotni uygʻotadi. == Tavsif == Koʻl taxminan 1600-yilda Dießen monastiri tomonidan baliq yetishtirish uchun atrofdagi aholi uchun oziq-ovqat taʼminotini yaxshilash uchun ishlatilgan. Oʻsha paytda uning maydoni hozirgidan kattaroq edi. 1825-yilda u 55 gektar edi, ammo kuchli loyqalanish tufayli koʻl bugungi kunda faqat 10 gektar ochiq suv yuzasigagina ega xolos. Sayoz chuqurlik esa loy qolishiga yordam beradi. Oʻrtacha koʻlning chuqurligi bir metrdan oshmaydi, soylar yaqinida ikki metrgacha chuqurligini aytiladi. Shuning uchun qishda u yerlar muzlashi mumkin. ''Weiherbachning'' bir qismi koʻlning janubiy uchiga borib quyiladi. Daryoning katta qismi koʻldan sharqda ''kuzgi daryo'' sifatida oqib oʻtadi va koʻlning chiqishiga qoʻshilib, ''Maisinger Bachni'' hosil qiladi. Shimoliy uchida yana bir oqim bor. Koʻl suvining ozuqaviy tarkibi mezo- evtrofikdir . Koʻl zich qamish kamarlar bilan oʻralgan. U yerga kirish hayot uchun xavfli hisoblanadi, chunki koʻp joylarda yer suvning koʻrinmaydigan yuzasida (suzish maysasi) suzadi. Faqat sharqdagi toʻgʻonda koʻlga qatʼiy kirish mumkin etib belgilab qoʻyilgan. Bu yerda kichik maysazor ham bor. Bu koʻlda suzishingiz mumkin boʻlgan yagona joy hisoblanadi. Boshqa barcha joylarda choʻmilish va suv kemalarida yoki har qanday turdagi suzuvchi vositalardan foydalanish rasman taqiqlangan. Bir necha yil oldin, suv hanuzgacha baliq yetishtirish uchun ishlatilgan va bahorda kiritilgan [[Zogʻora baliq|sazan]] va tenchni yigʻish uchun har yili oktyabr oyida drenajlangan. Shu bilan birga, koʻlda faqat har besh yilda baliq ovlash mumkin etib belgilangan. == Tabiat qoʻriqxonasi == [[Fayl:Maisinger_See-ib01.jpg|left|thumb| Koʻlning qirgʻoq maydoni]] Maisinger zoti noyob qush turlarini koʻpaytirish yoki dam olish joyi sifatida katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Bavariyaning birinchi qora boshli gulli koloniyasini himoya qilish uchun koʻl 1941-yilda tabiat muhofazasiga olingan. ''Maisinger See'' qoʻriqxonasi (NSG-00313.01) Bavariyadagi eng qadimgi qoʻriqxonalardan biridir. Hozir uning maydoni 122 haga teng&nbsp; 10%dan iborat ochiq koʻl hududidan 80% gacha botqoq va botqoqdan 10% gacha nam oʻtloqlardan iborat. Qoʻrqinchli va oraliq oʻrmonlarda kamyob boʻlib qolgan koʻplab hayvon va oʻsimlik turlari yashaydi, masalan, ulardan biri botqoq gullidir. Ular turlar va biotoplarni himoya qilish uchun katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Shuning uchun koʻl atrofidagi yashash joylari — butun koʻl hududiga qoʻshimcha ravishda 2004-yildan buyon FFH hududi hisoblanadi Keng qirrali qoʻngʻiz, Germaniyada oʻzining oxirgi yashash joylaridan biri Maisinger Seeda boʻlgan, u yerda uzoq vaqtdan beri topilmadi va u yerda yoʻq boʻlib ketgan deb hisoblanib kelinadi. Himoya qilinadigan hudud uchun muammolar koʻlning qamish shakllanishi va qirgʻoq hududlaridagi butalar, shuningdek, dam olishni istaganlar tomonidan yetkazilgan zarar tufayli mavjud. == Yana qarang == * [[Bavariyadagi koʻllar roʻyxati]] == Adabiyot == * Leonhard Poelt: ''Ascern va Musingin haqida''. Nashriyotchi: Pocking munitsipaliteti, 1996-yil * Anita Xöhne: Munch''en va uning atrofidagi eng chiroyli choʻmilish koʻllari.'' 2. nashr. V. Lyudvig Buchverlag, Munchen 1993-yil, 98-bet&nbsp;f. == Havolalar == * [http://www.maisingerseehof.de/ Koʻl va unga tutash mehmonxona ''Maisinger Seehof'' egalarining bosh sahifasi] Koʻl tarixi va hozirgi foydalanish haqida. * [http://www.natur-5seenland.de/Maisingersee/Maisinger_See.htm Wolfgang Aleksandr Bajohr: ''Maisinger qarang.''] Fauna va floraga. * Bavariya davlat atrof-muhitni muhofaza qilish boshqarmasi Tabiatni muhofaza qilish va landshaftni boshqarish: ''NSG Maisinger See uchun maxsus muhofaza zonalari (BSG) uchun standart maʼlumotlar shakli.'' [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf PDF;]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Maisinger See qoʻriqxonasi haqida [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf 55 kB]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} maʼlumot. * Yuqori Bavariya hukumati: ''6-sonli Starnberg tumanidagi Maizinger qarang qoʻriqxonasi toʻgʻrisidagi qaror.'' ''1987-yil may'' . [http://www.lk-starnberg.de/media/custom/613_4757_1.PDF?loadDocument&ObjSvrID=613&ObjID=4757&ObjLa=1&Ext=PDF&_ts=1167206990 PDF 1.14 MB] Dengiz himoyasini rasmiy tartibga solish. * [http://www.sueddeutsche.de/muenchen/wolfratshausen/ausflugstipps-geschenk-der-moenche-1.3162766 Rohiblarning sovgʻasi], Süddeutsche Zeitungning Starnberg mahalliy nashrida 2016-yil 5-sentyabrdagi maqola. == Manbalar == {{manbalar}} <references /> s4fv3llz60mk8ekx2tkn5456afgew1j 6318375 6318374 2026-10-25T04:55:31Z Sherzod11W 273619 /* */ 6318375 wikitext text/x-wiki {{Koʻl}} '''Maisinger See''' — [[Germaniya|Germaniyaning]] [[Pöcking]] tumanidagi Yuqori [[Bavariya]] [[munitsipalitet]]iga qarashli ''Maising'' yaqinidagi koʻl hisoblanadi. == Tarixi == Besh koʻl mintaqasidagi koʻplab boshqa koʻllar singari, Maysjer koʻli ham Wurm muzlik davrining oxirlarida Isar-Loisach muzligining zarbasi bilan yaratilgan. Koʻl birinchi marta 1450-yilda Pähl tuman sudi Salbuch’da eslatib oʻtilgan: ''Mawsinger See obyekti Starnbergkka tegishlidir'' . Bu shuni koʻrsatadiki, koʻl Starnberg kassasiga boʻysungan va shuning uchun Bavariya suvereniga tegishli edi. 1602- yilda, aksincha, suv havzasi Dießen monastirining mulkiga tegishli boʻlishi kerak edi, chunki u yerdagi yozuvlarga koʻra, monastir provosti uni ''Seehieter zu Meisingga'' ijaraga bergan. Vaqtinchalik nomaʼlum sabablarga koʻra koʻl 17-asrda yopilgan.&nbsp;19-asrda u yana suverenning mulki boʻldi, chunki dengiz ustalari Starnberg kassasiga toʻlovlarini eng kech 1642-yildan boshlab toʻlashdi. Baliqlarga boy suvlar 1866-yilda xususiy mulkka oʻtdi. Maisinger tegirmonchisi juftlik Bartl koʻlni davlat tovarlari kim oshdi savdosida sotib oldi<ref>Poelt, S. 116</ref>. Yildan Hofmarschallamtning inventarizatsiyasi&nbsp;1865-yil koʻlning baliq populyatsiyasi haqida maʼlumot beradi. "Unda [[baliq ovlash]] huquqiga ega boʻlgan Maisinger See uchtasi ham boʻladi&nbsp;va ular 3 yil davomida baliq ovlagan. Hosildorlik: 20&nbsp;markaz [[Zogʻora baliq|sazan]], markaz Hechte, ½&nbsp;markaz Birschling, 1&nbsp;markaz shilimshiq, 6&nbsp;markaz oq baliq va boshqa turdagi baliqlardir<ref>Poelt, S. 135</ref>. [[Fayl:Maisinger_See-HB.12.jpg|left|thumb| Koʻlning sharqiy qirgʻogʻidagi himoya toʻgʻoni, oʻngda Gasthaus ''Seehof'']] Bir oz pastroqda joylashgan Maising qishlogʻini suv toshqinidan himoya qilish uchun, ehtimol, koʻlning sharqiy tomonida qadim zamonlardan beri past, taxminan 2,50 metr balandlikda toʻgʻon boʻlgan. Haddan tashqari kuchli yomgʻir bu himoya devorining yopilishini anglatardi.1885-yil 22-iyunda u suv ostida qoldi va qulab tushdi. Bu talofat Maisinger Bach vodiysidagi, Maisinger darasining yoʻllari va koʻpriklaridagi va [[Starnberg|Starnbergdagi]] uylarga juda ham katta moddiy zarar yetkazdi<ref>Poelt, S. 92</ref>. Ushbu avariya natijasida yangi sel toʻgʻoni mustahkamlanib, ancha yuqori darajaga kengaytirildi. Bu Maisinger See tabiiy koʻl emas, balki [[suv ombori]] degan taassurotni uygʻotadi. == Tavsif == Koʻl taxminan 1600-yilda Dießen monastiri tomonidan baliq yetishtirish uchun atrofdagi aholi uchun oziq-ovqat taʼminotini yaxshilash uchun ishlatilgan. Oʻsha paytda uning maydoni hozirgidan kattaroq edi. 1825-yilda u 55 gektar edi, ammo kuchli loyqalanish tufayli koʻl bugungi kunda faqat 10 gektar ochiq suv yuzasigagina ega xolos. Sayoz chuqurlik esa loy qolishiga yordam beradi. Oʻrtacha koʻlning chuqurligi bir metrdan oshmaydi, soylar yaqinida ikki metrgacha chuqurligini aytiladi. Shuning uchun qishda u yerlar muzlashi mumkin. ''Weiherbachning'' bir qismi koʻlning janubiy uchiga borib quyiladi. Daryoning katta qismi koʻldan sharqda ''kuzgi daryo'' sifatida oqib oʻtadi va koʻlning chiqishiga qoʻshilib, ''Maisinger Bachni'' hosil qiladi. Shimoliy uchida yana bir oqim bor. Koʻl suvining ozuqaviy tarkibi mezo- evtrofikdir . Koʻl zich qamish kamarlar bilan oʻralgan. U yerga kirish hayot uchun xavfli hisoblanadi, chunki koʻp joylarda yer suvning koʻrinmaydigan yuzasida (suzish maysasi) suzadi. Faqat sharqdagi toʻgʻonda koʻlga qatʼiy kirish mumkin etib belgilab qoʻyilgan. Bu yerda kichik maysazor ham bor. Bu koʻlda suzishingiz mumkin boʻlgan yagona joy hisoblanadi. Boshqa barcha joylarda choʻmilish va suv kemalarida yoki har qanday turdagi suzuvchi vositalardan foydalanish rasman taqiqlangan. Bir necha yil oldin, suv hanuzgacha baliq yetishtirish uchun ishlatilgan va bahorda kiritilgan [[Zogʻora baliq|sazan]] va tenchni yigʻish uchun har yili oktyabr oyida drenajlangan. Shu bilan birga, koʻlda faqat har besh yilda baliq ovlash mumkin etib belgilangan. == Tabiat qoʻriqxonasi == [[Fayl:Maisinger_See-ib01.jpg|left|thumb| Koʻlning qirgʻoq maydoni]] Maisinger zoti noyob qush turlarini koʻpaytirish yoki dam olish joyi sifatida katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Bavariyaning birinchi qora boshli gulli koloniyasini himoya qilish uchun koʻl 1941-yilda tabiat muhofazasiga olingan. ''Maisinger See'' qoʻriqxonasi (NSG-00313.01) Bavariyadagi eng qadimgi qoʻriqxonalardan biridir. Hozir uning maydoni 122 haga teng&nbsp; 10%dan iborat ochiq koʻl hududidan 80% gacha botqoq va botqoqdan 10% gacha nam oʻtloqlardan iborat. Qoʻrqinchli va oraliq oʻrmonlarda kamyob boʻlib qolgan koʻplab hayvon va oʻsimlik turlari yashaydi, masalan, ulardan biri botqoq gullidir. Ular turlar va biotoplarni himoya qilish uchun katta ahamiyatga ega hisoblanadi. Shuning uchun koʻl atrofidagi yashash joylari — butun koʻl hududiga qoʻshimcha ravishda 2004-yildan buyon FFH hududi hisoblanadi Keng qirrali qoʻngʻiz, Germaniyada oʻzining oxirgi yashash joylaridan biri Maisinger Seeda boʻlgan, u yerda uzoq vaqtdan beri topilmadi va u yerda yoʻq boʻlib ketgan deb hisoblanib kelinadi. Himoya qilinadigan hudud uchun muammolar koʻlning qamish shakllanishi va qirgʻoq hududlaridagi butalar, shuningdek, dam olishni istaganlar tomonidan yetkazilgan zarar tufayli mavjud. == Yana qarang == * [[Bavariyadagi koʻllar roʻyxati]] == Adabiyot == * Leonhard Poelt: ''Ascern va Musingin haqida''. Nashriyotchi: Pocking munitsipaliteti, 1996-yil * Anita Xöhne: Munch''en va uning atrofidagi eng chiroyli choʻmilish koʻllari.'' 2. nashr. V. Lyudvig Buchverlag, Munchen 1993-yil, 98-bet&nbsp;f. == Havolalar == * [http://www.maisingerseehof.de/ Koʻl va unga tutash mehmonxona ''Maisinger Seehof'' egalarining bosh sahifasi] Koʻl tarixi va hozirgi foydalanish haqida. * [http://www.natur-5seenland.de/Maisingersee/Maisinger_See.htm Wolfgang Aleksandr Bajohr: ''Maisinger qarang.''] Fauna va floraga. * Bavariya davlat atrof-muhitni muhofaza qilish boshqarmasi Tabiatni muhofaza qilish va landshaftni boshqarish: ''NSG Maisinger See uchun maxsus muhofaza zonalari (BSG) uchun standart maʼlumotlar shakli.'' [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf PDF;]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Maisinger See qoʻriqxonasi haqida [http://www.lfu.bayern.de/natur/daten/natura2000_datenboegen/datenboegen_8027_8672/doc/8033_373.pdf 55 kB]{{Oʻlikhavola|date=may 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} maʼlumot. * Yuqori Bavariya hukumati: ''6-sonli Starnberg tumanidagi Maizinger qarang qoʻriqxonasi toʻgʻrisidagi qaror.'' ''1987-yil may'' . [http://www.lk-starnberg.de/media/custom/613_4757_1.PDF?loadDocument&ObjSvrID=613&ObjID=4757&ObjLa=1&Ext=PDF&_ts=1167206990 PDF 1.14 MB] Dengiz himoyasini rasmiy tartibga solish. * [http://www.sueddeutsche.de/muenchen/wolfratshausen/ausflugstipps-geschenk-der-moenche-1.3162766 Rohiblarning sovgʻasi], Süddeutsche Zeitungning Starnberg mahalliy nashrida 2016-yil 5-sentyabrdagi maqola. == Manbalar == {{manbalar}} <references /> t7k1fmblrb16dxv5dn7zpkpe6fp9t71 Gard 0 922718 6318155 5397821 2026-10-24T15:24:48Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318155 wikitext text/x-wiki {{Boshqa manolari}}{{Bilgiquti aholi punkti|nomi=Gard|asl nomi=|tasvir={{Photomontage|position=center | photo2a = Nîmes-Hôtel de la Préfecture-20150822.jpg | photo3a = Old Roman Amfitheater of Nimes from the Southside - panoramio.jpg | photo1a = Pont du Gard 2013 11.jpg | photo2b = Cevennes 20110917 05.jpg | size = 270 | spacing = 2 | color = #FFFFFF | border = 0 | foot_montage = }}|bayroq=Drapeau non-officiel fr département Gard.svg|gerb=Blason département fr Gard.svg|mamlakat=France|mintaqa turi=[[Regions of France|Region]]|mintaqa=[[Occitania (administrative region)|Occitanie]]|rahbar turi=[[List of presidents of departmental councils (France)|President of the Departmental Council]]|rahbar=Françoise Laurent-Perrigot<ref>{{cite web|title=Répertoire national des élus: les conseillers départementaux|url=https://www.data.gouv.fr/fr/datasets/r/601ef073-d986-4582-8e1a-ed14dc857fba|website=data.gouv.fr, Plateforme ouverte des données publiques françaises|date=4 May 2022|language=fr}}</ref>|asos solingan=|maydon=5853|balandlik_m=|aholi={{France metadata Wikidata|population_total}}|sanalgan yil={{France metadata Wikidata|population_as_of}}|zichlik=auto|etnoxronim=|telefon kodi=|pochta indeksi=|sayt=|koordinatalar={{coord|44|7|41|N|4|4|54|E|region:FR_type:adm2nd|display=inline,title}}}} '''Gard''' ( {{IPA-fr|ɡaʁ|-|LL-Q150 (fra)-WikiLucas00-Gard.wav}}</img> ) Fransiyaning janubida joylashgan [[Tuman (maʼmuriy birlik)|tuman,]] Oksitaniya [[Fransiya mintaqalari|mintaqasida]] hududida joylashgan. Statestik ma'lumotlarga ko'ra 2019-yili u yerning aholisi 748435 kishidan tashkil topgan. Uning prefekturasi - Nimes. Bo'lim Gardon daryosi nomi bilan atalgan' daryoning [[Oksitan tili|Oksitancha]] nomi - Gard. So'ngi o'n yilda, mahalliy va fransuz tillida suhbatlashuvchilar fransuz nom bilan almashtirmoqdalar. == Tarix ==   Gard hududi antik davrda [[rim]]<nowiki/>liklar tomonidan joylashtirilgan. U Via Domitia tomonidan milloddan avvalgi 188 yillarda qurilgan. Gard 1790- yili 4- martda bo'lib o'tgan [[Fransuz inqilobi]] vaqtida yaratilgan 83 ta bo'lmalardan biri hisoblanadi. U qadimgi Languedic provinsiyasida yaratilgan. == Geografiya == Gard Oksitaniya [[Fransiya mintaqalari|mintaqasining]] bir qismi hisoblanadi va u yer Herault, Lozere, [[Aveyron|Aveyron,]] [[Bouches-du-Rhône|Bouches-du-Rhone,]] [[Vaucluse (Doubs)|Vaucluse]] va [[Ardeche]] bo'limlari bilan o'ralgan. U shuningdek qisqa Mediterranean qirgoq chizig'iga ega. Gardning eng baland nuqtasi Mont Aigoual hisoblanadi. So'ngi yillarda u yerda hayratlanarli suv toshqinlari sodir bo'ldi va Fransiya tarixiga bu yer eng harorati yuqori hudud deb belgilandi. == Demografiya == Grandda 1791- yildan 2016 - yilgacha aholining rivojlanishi:{{Historical populations|11=1791|12=313,464|13=1801|14=300,144|15=1806|16=322,144|17=1821|18=334,164|19=1831|20=357,283|21=1841|22=376,062|23=1851|24=408,163|25=1861|26=422,107|27=1872|28=420,131|29=1881|30=415,629|31=1891|32=419,388|33=1901|34=420,836|35=1911|36=413,458|37=1921|38=396,169|39=1931|40=406,815|41=1936|42=395,299|43=1946|44=380,837|45=1954|46=396,742|47=1962|48=435,107|49=1968|50=478,544|51=1975|52=494,575|53=1982|54=530,478|55=1990|56=585,049|57=1999|58=623,125|59=2006|60=684,306|61=2011|62=718,357|63=2016|64=742,006}}Gard aholisi "Gardois" deb ataladi. Eng ko'p aholi yashaydigan bo'lma- Nimes,. ma'lumotlarga qaraganda 2019-yilda 10000 dan ko'p aholi va 8 ta jamoa ( bo'lma) mavjud. <ref name="pop2019">[https://www.insee.fr/fr/statistiques/fichier/6011060/dep30.pdf Populations légales 2019: 30 Gard], INSEE</ref> {| class="wikitable" !Kommuna ! Aholi (2019) |- | Nimes | style="text-align: center;" | 148 561 |- | Ales | style="text-align: center;" | 41 837 |- | Bagnols-sur-Cèze | style="text-align: center;" | 18 091 |- | Beaucaire | style="text-align: center;" | 15 906 |- | Sen-Gilles | style="text-align: center;" | 13 931 |- | Villeneuve-les-Avignon | style="text-align: center;" | 12,216 |- | Vauvert | style="text-align: center;" | 11 492 |- | Pont-Sent-Esprit | style="text-align: center;" | 10 369 |- |} == Siyosat == [[Fransiya prezidentlik saylovlari (2012)|Bo'lib o'tgan 2012- yildagi prezidentlik sayloving]] birinchi bosqichiga ko<nowiki>'ra Milliy front nomzodi Marine Le Pen Gard 25.51% ovoz bergan yagona bo'lma bo'ldi. '' Xalq harakati uchun ittifoq ''</nowiki> partiyasing amaldagi nomzodi [[Nicolas Sarkozy|NIcolas Sarkozy]] 24.86% , [[Sotsialistik Mehnat Qahramoni|sotsialist]] nomzodi Francois Hollande 24.11% ovozni qo'lga kiritdi. === Departament kengashi === 2021- yildan beri Sotsialist partiyasi nomzodi Francoise Laurent-Perrogot department kengashi prezidenti hisoblanadi. {| border="1" cellpadding="6" cellspacing="0" style="margin: 1em 1em 1em 0; background: #f9f9f9; border: 1px #aaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;" ! colspan="2" |Partiya ! O'rindiqlar |- ! style="background-color: {{party color|The Republicans (France)}}" | | Respublikachilar (LR) | align="right" | 12 |- ! style="background-color: {{party color|Socialist Party (France)}}" | <span style="color:white; font-size:190%;">•</span> | Sotsialistik partiya (PS) | align="right" | 10 |- ! style="background-color: {{party color|Union of Democrats and Independents}}" | | Demokratlar va Mustaqillar Ittifoqi (UDI) | align="right" | 7 |- ! style="background-color: {{party color|French Communist Party}}" | <span style="color:white; font-size:190%;">•</span> | Fransiya Kommunistik partiyasi (PCF) | align="right" | 6 |- ! style="background-color: {{party color|Miscellaneous left}}" | <span style="color:white; font-size:190%;">•</span> | Har xil chap (DVG) | align="right" | 4 |- ! style="background-color: {{party color|National Front (France)}}" | | Milliy ralli (FN) | align="right" | 4 |- ! style="background-color: {{party color|Europe Ecology – The Greens}}" | <span style="color:white; font-size:190%;">•</span> | Yevropa ekologiyasi - Yashillar (EELV) | align="right" | 2 |- ! style="background-color: {{party color|Miscellaneous right}}" | | Turli xil huquqlar (DVD) | align="right" | 1 |} === Milliy Assambleya a'zolari === Gard Milliy Assambiliyaga 2017- yilgi saylohga binoan quydagi vakillarni sayladi. {| class="wikitable" ! colspan="2" |Saylov okrugi ! A'zo ! Partiya |- | style="background-color: {{party color|En Marche!}}" | | Gard 1-saylov okrugi | Fransuaza Dyuma | La République En Marche! |- | style="background-color: {{party color|National Rally (France)}}" | | Gard 2-saylov okrugi | Gilbert Kollard | Milliy ralli |- | style="background-color: {{party color|En Marche!}}" | | 3-Gard saylov okrugi | Entoni Sellier | La République En Marche! |- | style="background-color: {{party color|Ecology Democracy Solidarity}}" | | 4-Gard saylov okrugi | Enni Chapelier | Ekologiya Demokratiya birdamlik |- | style="background-color: {{party color|En Marche!}}" | | 5-Gard saylov okrugi | Olivier Gaillard | La République En Marche! |- | style="background-color: {{party color|Democratic Movement (France)}}" | | 6-Gard saylov okrugi | Filipp Berta | Modem |} == Turizm == Gard [[Chevennes|Cevennes]] milliy bog'ini bir qismini o'z ichiga oladi. Hamda u yerda mashhur Rim kanali Pont du Gard joylashgan. Shuningdek, Fransiyada xalqaro miqyosda sotiladigan mineral suv Perrier mavjud. Bu buloq Vergeze kommunasing janubi-sharqida joylashgan. == Yana qarang == * Gard bo'limining hududlari * Gard departamentining kantonlari * Gard bo'limining kommunalari == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{Cite EB1911|wstitle=Gard|volume=11|short=x}} * {{In lang|fr}} [https://web.archive.org/web/20240901183130/https://www.gard.gouv.fr/ Prefecture website] * {{In lang|fr}} [https://www.gard.fr/ Departmental Council website] * {{In lang|fr}} [http://www.gard-tourisme.com/ Welcome to the Gard] * {{In lang|en}} [http://www.gard-tourisme.com/uk/ Welcome to the Gard] * {{In lang|fr}} [https://web.archive.org/web/20090508124738/http://www.portail-du-gard.com/ Guide Gard] {{Tashqi havolalar}} 9sfc91ly3ky4u8itapx1by5zbh80943 Shaxmat donalari 0 922833 6318154 6291078 2026-10-24T15:17:54Z Boonaaa 319702 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 6318154 wikitext text/x-wiki {{Shaxmat Diagrammasi|tright||rd|nd|bd|qd|kd|bd|nd|rd|pd|pd|pd|pd|pd|pd|pd|pd|||||||||||||||||||||||||||||||||pl|pl|pl|pl|pl|pl|pl|pl|rl|nl|bl|ql|kl|bl|nl|rl|Shaxmat donalarining dastlabki tartibdagi koʻrinishi}}'''[[Shaxmat]]da''' olti xil '''donalar''' mavjud boʻlib, ular – shoh, farzin, rux, fil, ot va piyodadan tashkil topgan. Shaxmatni ikkita qarama-qarshi raqib tomonlar oʻynaydi: biri oq dona, ikkinchisi esa qora dona bilan harakatlanadi. Ushbu donalarning har biri shaxmat taxtasi boʻylab harakatlanish strukturasidan kelib chiqib bir katakdan ikkinchisiga siljiydi. == Donalarning tavsifi == [[Fayl:ChessSet.jpg|thumb|Shaxmat donalari: (chapdan oʻngga) oq: shoh, piyoda, fil; qora: rux, farzin, ot]] [[Fayl:Chess_pieces.png|thumb|228x228px| Shoh, farzin, fil, rux, ot, piyoda]] === Shoh === : Eng muhim dona, chunki uni raqib donalari tomonidan qoʻlga olinishi va shohni boshqa kataklarga harakatlantirishni bartaraf etilmaydigan tahdid boʻlsa (bu holat “mot” deb ataladi) oʻyinni yakunlanganligini anglatadi. Bir kvadrat vertikal, gorizontal yoki diagonal boʻylab harakatlanadi, lekin boshqa boʻlak hujumi ostida kvadratga oʻta olmaydi. Bundan tashqari, u rokirovkada rux bilan birga ishtirok etishi mumkin. Shaxmat donalari toʻplamida shoh eng boʻyi baland dona, ikkita eng baland donadan biri (ikkinchisi – farzin). === Farzin === : Eng kuchli shaxmat donasi, chunki u vertikal, gorizontal yoki diagonal ravishda har qanday kvadratchaga oʻtadi, u oʻzida rux va filning harakatlanishini birlashtiradi. Zamonaviy shaxmat nazariyasida farzin “ogʻir sipoh” (rux bilan birga) hisoblanadi. Anʼanaviy “Stounton” shaxmatidagi farzinning koʻrinishi shohga oʻxshaydi, lekin figura kichik toʻp bilan tojlangan va shohdan farqli oʻlaroq, biroz pastroq (shoh farzindan balandroq va xoch bilan toj kiygan). Farzinning ikkinchi, soʻzlashuv nomi – “Ferz”. === Rux === : Vertikal yoki gorizontal ravishda istalgan hududdagi kataklarga oʻtadi. Rokirovkada shoh bilan birga ishtirok etishi ham mumkin. Oʻyin boshida har bir oʻyinchining birinchi yoki sakkizinchi qatordagi tashqi kvadratlarda joylashgan ikkita ruxi boʻladi – oq donalar uchun '''''a1''''' va '''''h1''''' da, qora donalar uchun '''''a8''''' va '''''h8''''' da. Huddi farzin kabi rux ham nazariy jihatdan “ogʻir sipoh” yaʼni kuchli dona sifatida tasniflanadi. Shakl odatda stilize qilingan dumaloq qal’a (yoki qamal) minorasiga oʻxshaydi. Qadimgi rus shaxmat toʻplamlarida u stilize qilingan kemaga oʻxshardi. Baʼzi taxminlarga koʻra, bu donaning turli nomlari uning asl nomi va tashqi koʻrinishi bilan bogʻliq. [[Chaturanga]]da u “arava”, yaʼni “rat” deb nomlangan. Arabcha shatranjda bu nom “Rux” (Rux qushi degan maʼnoni anglatadi) boʻlib qoldi. Uning stilize qilingan tasvirlari, shaxmat tarixchilarining taxminlariga koʻra, Rossiyada vizual ravishda oʻxshash ruscha qirrasi tasvirlari bilan adashtirilgan, bu asarning ruscha nomi shundan kelib chiqqan. Yevropada bu donaning tasviri “qoya” (jar, minora) bilan tasvirlanib, undosh nom bilan bogʻliq edi, natijada tura Yevropa shaxmatiga mos keladigan shaklda qal’a minorasi sifatida tasvirlana boshladi. Ruxning yana bir nomi – “Toʻra”. === Fil === : Diagonal boʻylab istalgan katakdagi kvadratlarga oʻtadi. Chaturanga va shatranjda u bir kvadrat boʻylab diagonal boʻylab yurar edi, xuddi ot kabi, “sakrash” boʻlagi (harakat paytida u oʻzining va boshqa odamlarning yoʻlida turgan qismlarini bosib oʻtdi). Shaxmat taxtasining ranglanishining oʻziga xos xususiyatlaridan kelib chiqqan holda, fil faqat bir xil rangdagi maydonlar boʻylab harakatlanadi. Ushbu qismda harakatlanadigan diagonallar kvadratlarining rangiga qarab, ushbu dona oq kataklarda yoki qora kataklarda harakat qiladigan fil deb ataladi. Oʻyin boshida har bir oʻyinchi ikkita filga ega – oq kataklarda harakatlanadigan va qora kataklarda harakatlanadigan. Fil oq donalarda c1 va f1 kataklarida, qora donalarda esa c8 va f8da turadi. “Yengil sipoh” sinfiga tegishli (ot bilan birga). Shaxmat donalari ichida fil odatda shoh va farzindan pastroq boʻladi. Uning ustki qismi tepaga qaragan tomchi (yoki kaput) shakliga ega, bu katolik va anglikan [[yepiskop]]<nowiki/>lari liboslarining stilizatsiyasi (filning [[Ingliz tili|inglizcha]] nomi “bishop”, yaʼni “yepiskop”). Filning yana bir qancha nomlari mavjud boʻlib, ulardan “ofitser” (bolgarcha nomi, shaxmat jargonida juda mashhur), “mergan”, “elchi” va boshqalar deb nomlangan. === Ot === : U oʻzi turgan maydonga eng yaqin kvadratlardan biriga borishi mumkin, lekin bir xil gorizontal, vertikal yoki diagonalda emas, yaʼni u ruscha “G” (yoki [[Lotin tili|lotincha]] “L”) harfi bilan harakat qiladi.<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Fide Laws of Chess taking effect from 1 January 2018, pravilo 3.6 |url=https://www.fide.com/component/handbook/?id=208&view=article |qaralgan sana=2023-04-08 |arxivsana=2018-02-26 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20180226212032/https://www.fide.com/component/handbook/?id=208&view=article }}</ref> Har doim qarama-qarshi rangdagi maydonga tegadi. Chaturanga davridan beri harakati oʻzgarmagan uchta qismdan biri (shoh va rux bilan birga). Oʻyin boshida har bir oʻyinchida ikkita oti boʻladi – oq otlar b1 va g1, qora otlar b8 va g8. Shaxmat toʻplamida u dumaloq stendda otning boshiga oʻxshaydi. === Piyoda === : Vertikal ravishda bir oraliq oldinga siljiydi. Boshlangʻich pozitsiyasidan u birinchi harakatni ikki boʻshliq oldinga ham amalga oshirishi mumkin. Bir maydonni diagonal oldinga yuradi. Ikki kvadratlik harakatni amalga oshirayotganda, keyingi harakatda raqibning piyodasi tomonidan pasga olinishi mumkin. Shaxmatda oddiy harakat va qoʻlga olish harakati boshqacha boʻlgan yagona dona. Agar oʻyin davomida piyoda oxirgi darajaga yetsa, u oʻyinchining xohishiga koʻra shohdan tashqari har qanday sipohga aylanadi. Qoida tariqasida, piyoda eng kuchli sipohga – farzinga koʻtariladi, ammo istisnolar mavjud. Oʻyin boshida har bir oʻyinchi sakkizta piyodaga ega boʻlib, ular oʻyinchidan ikkinchi qatorida joylashgan boʻlib, sipohlarni qoplaydi. Piyodalar kuchsizligiga qaramay, shaxmat oʻyinida juda muhim ahamiyatga ega, chunki ular koʻpincha oʻyinchining mudofaa tuzilishining asosini tashkil qiladi, ham maydonning “toʻldiruvchisi”, ham “xoʻrak” yoki strategiyani amalga oshirish uchun tayyor “oʻlja” vazifani ham oʻtaydigan dona hisoblanadi. Oxirgi oʻyinda piyodalarning roli koʻp marta ortadi, odatda oxirgi darajaga erishish va kuchli sipohga aylanish qobiliyati tufayli. == Tasniflash == '''Donalar''' quyidagilarga boʻlinadi: * '''Yengil sipohlar''' – ot va fil. * '''Kuchli sipohlar''' – rux va farzin. * '''Shoh''' – oʻyindagi alohida roli tufayli u yengil yoki kuchli sipohlarga ham tegishli emas. Shoh eng qimmatli figuradir. * '''Piyoda''', huddi shoh kabi, yengil yoki kuchli qismlarga tegishli emas. Terminologiyada noaniqlik mavjud, yaʼni tor maʼnoda, piyodalardan tashqari barcha shaxmat donalari '''figura(dona)''' hisoblanadi. Odatda shaxmat oʻyini sharhidagi “dona” soʻzi shu maʼnoda qoʻllanadi; masalan, ''“danani yoʻqotish”'' kabi ibora yengil yoki kuchli sipohni yoʻqotishni anglatadi, lekin piyodani emas. Suhbatda “figura” soʻzi koʻpincha kichik sipohni anglatadi, masalan, “Men bir figura uchun farzinni yutib oldim”, “ikki piyoda uchun bir figurani qurbonlik qildim”. == Donalarning qiyosiy kuchi va qiymati == [[Fayl:Chess_symbols.svg|thumb|414x414px| DejaVu Sans; bepul serif; Quivira; Pecita.]] Shaxmat oʻyinlarida ayirboshlash masalasi paydo boʻlganda, baʼzi bir guruh donalarining nisbiy kuchi va qiymati muammosi har doimo paydo boʻladi. Shaxmat nazariyasida donalarning qiymati va kuch darajasi odatda piyodalarda oʻlchanadi. Umumiy qabul qilingan [kim tomonidan?] quyidagi munosabatlar{{manba kerak|21|09|2021}} : {| class="wikitable" !Donalar ! Dona koʻrinishi ! Kuch darajasi |- | Piyoda |[[Fayl:Chess_plt45.svg|link=Fayl:Chess_plt45.svg]] | 1 |- | Ot |[[Fayl:Chess_nlt45.svg|link=Fayl:Chess_nlt45.svg]] | 3 |- | Fil |[[Fayl:Chess_blt45.svg|link=Fayl:Chess_blt45.svg]] | 3 |- | Rux |[[Fayl:Chess_rlt45.svg|link=Fayl:Chess_rlt45.svg]] | 5 |- | Farzin |[[Fayl:Chess_qlt45.svg|link=Fayl:Chess_qlt45.svg]] | 9 |- | Shoh |[[Fayl:Chess_klt45.svg|link=Fayl:Chess_klt45.svg]] | ∞ |} == Manbalar == [[Turkum:Shaxmat donalari| ]] pyauzxkk8a0ptfvfiiazhs0f6t02h5f Bogʻi dilkusho 0 925261 6318208 6313937 2026-10-24T16:43:27Z Mirishkorlik 75661 [[Special:Contributions/~2026-56283-67|~2026-56283-67]] ([[User talk:~2026-56283-67|munozara]]) tomonidan qilingan [[Special:Diff/6313937|6313937]]-sonli tahrir qaytarildi 6318208 wikitext text/x-wiki '''Bogʻi dilkusho''' — [[Samarqand]]da qurilgan [[Amir Temur]] bogʻlaridan biri. Bogʻning umumiy maydoni har tomonidan 1,500 gaz (909 m) uzunlikda boʻlgan<ref name="golombek">{{jurnal manbasi |last1=Lisa Golombek and Donald Wilber |title=The Timurid architecture of Iran and Turan |journal=Iranian studies |date=1989 |volume=22 |issue=1 |pages=74-76 |url=https://www.jstor.org/stable/4310644 |accessdate=15-aprel 2023-yil}}</ref>. Bogʻning har bir burchagida [[minora]]lar boʻlgan. [[Kalkutta qoʻlyozmasi]]da bu minoralar [[kaptar minoralari]] deb atalgan. == TARJIMASI: KO`NGIL OCHUVCHI BOG` == == Meʼmoriy obidalar. == == Qabul marosimlari. == == Yana qarang. == * [[Amir Temur bogʻlari]] == Manbalar. == {{Manbalar}} == Adabiyotlar == == Havolalar == [[Turkum:Amir Temur bogʻlari]] [[Turkum:Bogʻlar tarixi]] [[Turkum:Bogʻlar]] [[Turkum:Amir Temur]] nm8qzrzawqnsjyvsxb8u0c1drt0pffr 6318209 6318208 2026-10-24T16:44:08Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/Laziz Baxtiyorov|Laziz Baxtiyorov]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Laziz Baxtiyorov|munozara]]) tomonidan qilingan 3649925-sonli tahrir tiklandi 6318209 wikitext text/x-wiki '''Bogʻi dilkusho''' — [[Samarqand]]da qurilgan [[Amir Temur]] bogʻlaridan biri. Bogʻning umumiy maydoni har tomonidan 1,500 gaz (909 m) uzunlikda boʻlgan<ref name="golombek">{{jurnal manbasi |last1=Lisa Golombek and Donald Wilber |title=The Timurid architecture of Iran and Turan |journal=Iranian studies |date=1989 |volume=22 |issue=1 |pages=74-76 |url=https://www.jstor.org/stable/4310644 |accessdate=15-aprel 2023-yil}}</ref>. Bogʻning har bir burchagida [[minora]]lar boʻlgan. [[Kalkutta qoʻlyozmasi]]da bu minoralar [[kaptar minoralari]] deb atalgan. == Qurilish tarixi == == Meʼmoriy obidalar == == Qabul marosimlari == == Yana qarang == * [[Amir Temur bogʻlari]] == Manbalar == {{Manbalar}} == Adabiyotlar == == Havolalar == [[Turkum:Amir Temur bogʻlari]] [[Turkum:Bogʻlar tarixi]] [[Turkum:Bogʻlar]] [[Turkum:Amir Temur]] hmbgx03ffv2qt3tcq3w446mvyjxtd98 Somonkoʻl 0 937949 6318376 4194439 2026-10-25T04:56:01Z Sherzod11W 273619 6318376 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Xoʻjayli tumani aholi punktlari]] '''Somonkoʻl''' (shuningdek, ''Son Kul)'' — Qirgʻizistonning Tyan-Shan togʻlarida joylashgan baland koʻl. Qirgʻizistondagi ikkinchi yirik koʻl, Oʻrta Osiyodagi eng katta alp koʻlidir. Geografiya: Somonkoʻl Qirgʻizistonning Norin viloyatida, 3016 metr (9895 fut) balandlikda joylashgan. Ko'lning uzunligi taxminan 29 kilometr (18 milya) va kengligi 18 kilometr (11 milya) dir. U taxminan 270 kvadrat kilometr (104 kvadrat milya) maydonga ega. Somonko'l - yopiq ko'l, ya'ni uning chiqish joyi yo'q. Ko'l qor erishi va muzliklar bilan oziqlanadi. Ko'ldagi suv sovuq va tiniq, ko'rish 15 metr (49 fut) gacha. Iqlim: Somonko'l sovuq va quruq iqlimga ega. Yanvar oyining o'rtacha harorati -15 daraja Selsiy (5 daraja Farengeyt). Iyul oyining o'rtacha harorati 15 daraja Selsiy (Farengeyt 59 daraja). Ko'l yilning taxminan olti oyi, noyabrdan aprelgacha muzlaydi. Yoz oylarida ko'l sayyohlar va mahalliy aholi uchun mashhur joy hisoblanadi. Ekologiya: Somonkoʻlda turli oʻsimliklar va hayvonlar yashaydi. Koʻl alp togʻ oʻtloqlari bilan oʻralgan boʻlib, ularda turli yovvoyi gul va maysalar oʻsadi. Ko'lda shuningdek, bir qancha baliq turlari, jumladan, alabalık, sazan va perch yashaydi. Somonko'l ko'chmanchi qushlar uchun muhim to'xtash joyidir. Koʻl Oʻrta Osiyo parvoz yoʻlida joylashgan boʻlib, u yerda qushlar, oqqushlar, gʻozlar va oʻrdaklar kabi bir qancha turdagi qushlar yashaydi. Turizm: Somonko'l - mashhur sayyohlik maskani. Ko'l tashrif buyurish uchun go'zal joy bo'lib, u sayr qilish, baliq ovlash va qushlarni kuzatish uchun ajoyib joy. Ko'l atrofida sayyohlar qolib, qirg'izlarning an'anaviy turmush tarzini ko'rishlari mumkin bo'lgan bir qancha uy-joy lagerlari mavjud. Madaniy ahamiyati: Somonkoʻl qirgʻiz xalqi uchun muqaddas koʻldir. Ko'l suv ruhining uyi ekanligi aytiladi va ko'lda suzish omad va sog'lik olib kelishi mumkinligiga ishonishadi. Ko‘l qirg‘izlar uchun an’anaviy bayram va bayramlar o‘tkazish uchun ham mashhur joy hisoblanadi.{{Uzbekistan-stub}} {{Xoʻjayli tumani aholi punktlari}} r56jcdvn8gvpt8kjvdd8i5jl64keazf 6318377 6318376 2026-10-25T04:56:15Z Sherzod11W 273619 6318377 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Xoʻjayli tumani aholi punktlari]] '''Somonkoʻl''' (shuningdek, ''Son Kul)'' — [[Qirgʻiziston]]<nowiki/>ning Tyan-Shan togʻlarida joylashgan baland koʻl. Qirgʻizistondagi ikkinchi yirik koʻl, Oʻrta Osiyodagi eng katta alp koʻlidir. Geografiya: Somonkoʻl Qirgʻizistonning Norin viloyatida, 3016 metr (9895 fut) balandlikda joylashgan. Ko'lning uzunligi taxminan 29 kilometr (18 milya) va kengligi 18 kilometr (11 milya) dir. U taxminan 270 kvadrat kilometr (104 kvadrat milya) maydonga ega. Somonko'l - yopiq ko'l, ya'ni uning chiqish joyi yo'q. Ko'l qor erishi va muzliklar bilan oziqlanadi. Ko'ldagi suv sovuq va tiniq, ko'rish 15 metr (49 fut) gacha. Iqlim: Somonko'l sovuq va quruq iqlimga ega. Yanvar oyining o'rtacha harorati -15 daraja Selsiy (5 daraja Farengeyt). Iyul oyining o'rtacha harorati 15 daraja Selsiy (Farengeyt 59 daraja). Ko'l yilning taxminan olti oyi, noyabrdan aprelgacha muzlaydi. Yoz oylarida ko'l sayyohlar va mahalliy aholi uchun mashhur joy hisoblanadi. Ekologiya: Somonkoʻlda turli oʻsimliklar va hayvonlar yashaydi. Koʻl alp togʻ oʻtloqlari bilan oʻralgan boʻlib, ularda turli yovvoyi gul va maysalar oʻsadi. Ko'lda shuningdek, bir qancha baliq turlari, jumladan, alabalık, sazan va perch yashaydi. Somonko'l ko'chmanchi qushlar uchun muhim to'xtash joyidir. Koʻl Oʻrta Osiyo parvoz yoʻlida joylashgan boʻlib, u yerda qushlar, oqqushlar, gʻozlar va oʻrdaklar kabi bir qancha turdagi qushlar yashaydi. Turizm: Somonko'l - mashhur sayyohlik maskani. Ko'l tashrif buyurish uchun go'zal joy bo'lib, u sayr qilish, baliq ovlash va qushlarni kuzatish uchun ajoyib joy. Ko'l atrofida sayyohlar qolib, qirg'izlarning an'anaviy turmush tarzini ko'rishlari mumkin bo'lgan bir qancha uy-joy lagerlari mavjud. Madaniy ahamiyati: Somonkoʻl qirgʻiz xalqi uchun muqaddas koʻldir. Ko'l suv ruhining uyi ekanligi aytiladi va ko'lda suzish omad va sog'lik olib kelishi mumkinligiga ishonishadi. Ko‘l qirg‘izlar uchun an’anaviy bayram va bayramlar o‘tkazish uchun ham mashhur joy hisoblanadi.{{Uzbekistan-stub}} {{Xoʻjayli tumani aholi punktlari}} 69cxfomae7rh9lr8qalc8iqjoi6mlfo 6318378 6318377 2026-10-25T04:56:26Z Sherzod11W 273619 /* */ 6318378 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Xoʻjayli tumani aholi punktlari]] '''Somonkoʻl''' (shuningdek, ''Son Kul)'' — [[Qirgʻiziston]]ning Tyan-Shan togʻlarida joylashgan baland koʻl. Qirgʻizistondagi ikkinchi yirik koʻl, Oʻrta Osiyodagi eng katta alp koʻlidir. Geografiya: Somonkoʻl Qirgʻizistonning Norin viloyatida, 3016 metr (9895 fut) balandlikda joylashgan. Ko'lning uzunligi taxminan 29 kilometr (18 milya) va kengligi 18 kilometr (11 milya) dir. U taxminan 270 kvadrat kilometr (104 kvadrat milya) maydonga ega. Somonko'l - yopiq ko'l, ya'ni uning chiqish joyi yo'q. Ko'l qor erishi va muzliklar bilan oziqlanadi. Ko'ldagi suv sovuq va tiniq, ko'rish 15 metr (49 fut) gacha. Iqlim: Somonko'l sovuq va quruq iqlimga ega. Yanvar oyining o'rtacha harorati -15 daraja Selsiy (5 daraja Farengeyt). Iyul oyining o'rtacha harorati 15 daraja Selsiy (Farengeyt 59 daraja). Ko'l yilning taxminan olti oyi, noyabrdan aprelgacha muzlaydi. Yoz oylarida ko'l sayyohlar va mahalliy aholi uchun mashhur joy hisoblanadi. Ekologiya: Somonkoʻlda turli oʻsimliklar va hayvonlar yashaydi. Koʻl alp togʻ oʻtloqlari bilan oʻralgan boʻlib, ularda turli yovvoyi gul va maysalar oʻsadi. Ko'lda shuningdek, bir qancha baliq turlari, jumladan, alabalık, sazan va perch yashaydi. Somonko'l ko'chmanchi qushlar uchun muhim to'xtash joyidir. Koʻl Oʻrta Osiyo parvoz yoʻlida joylashgan boʻlib, u yerda qushlar, oqqushlar, gʻozlar va oʻrdaklar kabi bir qancha turdagi qushlar yashaydi. Turizm: Somonko'l - mashhur sayyohlik maskani. Ko'l tashrif buyurish uchun go'zal joy bo'lib, u sayr qilish, baliq ovlash va qushlarni kuzatish uchun ajoyib joy. Ko'l atrofida sayyohlar qolib, qirg'izlarning an'anaviy turmush tarzini ko'rishlari mumkin bo'lgan bir qancha uy-joy lagerlari mavjud. Madaniy ahamiyati: Somonkoʻl qirgʻiz xalqi uchun muqaddas koʻldir. Ko'l suv ruhining uyi ekanligi aytiladi va ko'lda suzish omad va sog'lik olib kelishi mumkinligiga ishonishadi. Ko‘l qirg‘izlar uchun an’anaviy bayram va bayramlar o‘tkazish uchun ham mashhur joy hisoblanadi.{{Uzbekistan-stub}} {{Xoʻjayli tumani aholi punktlari}} 0e7un3xhzyi2k78im7xm3xxzt4ps7xt 6318379 6318378 2026-10-25T04:56:40Z Sherzod11W 273619 6318379 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Xoʻjayli tumani aholi punktlari]] '''Somonkoʻl''' (shuningdek, ''Son Kul)'' — [[Qirgʻiziston]]ning Tyan-Shan togʻlarida joylashgan baland [[koʻl]]. Qirgʻizistondagi ikkinchi yirik koʻl, Oʻrta Osiyodagi eng katta alp koʻlidir. Geografiya: Somonkoʻl Qirgʻizistonning Norin viloyatida, 3016 metr (9895 fut) balandlikda joylashgan. Ko'lning uzunligi taxminan 29 kilometr (18 milya) va kengligi 18 kilometr (11 milya) dir. U taxminan 270 kvadrat kilometr (104 kvadrat milya) maydonga ega. Somonko'l - yopiq ko'l, ya'ni uning chiqish joyi yo'q. Ko'l qor erishi va muzliklar bilan oziqlanadi. Ko'ldagi suv sovuq va tiniq, ko'rish 15 metr (49 fut) gacha. Iqlim: Somonko'l sovuq va quruq iqlimga ega. Yanvar oyining o'rtacha harorati -15 daraja Selsiy (5 daraja Farengeyt). Iyul oyining o'rtacha harorati 15 daraja Selsiy (Farengeyt 59 daraja). Ko'l yilning taxminan olti oyi, noyabrdan aprelgacha muzlaydi. Yoz oylarida ko'l sayyohlar va mahalliy aholi uchun mashhur joy hisoblanadi. Ekologiya: Somonkoʻlda turli oʻsimliklar va hayvonlar yashaydi. Koʻl alp togʻ oʻtloqlari bilan oʻralgan boʻlib, ularda turli yovvoyi gul va maysalar oʻsadi. Ko'lda shuningdek, bir qancha baliq turlari, jumladan, alabalık, sazan va perch yashaydi. Somonko'l ko'chmanchi qushlar uchun muhim to'xtash joyidir. Koʻl Oʻrta Osiyo parvoz yoʻlida joylashgan boʻlib, u yerda qushlar, oqqushlar, gʻozlar va oʻrdaklar kabi bir qancha turdagi qushlar yashaydi. Turizm: Somonko'l - mashhur sayyohlik maskani. Ko'l tashrif buyurish uchun go'zal joy bo'lib, u sayr qilish, baliq ovlash va qushlarni kuzatish uchun ajoyib joy. Ko'l atrofida sayyohlar qolib, qirg'izlarning an'anaviy turmush tarzini ko'rishlari mumkin bo'lgan bir qancha uy-joy lagerlari mavjud. Madaniy ahamiyati: Somonkoʻl qirgʻiz xalqi uchun muqaddas koʻldir. Ko'l suv ruhining uyi ekanligi aytiladi va ko'lda suzish omad va sog'lik olib kelishi mumkinligiga ishonishadi. Ko‘l qirg‘izlar uchun an’anaviy bayram va bayramlar o‘tkazish uchun ham mashhur joy hisoblanadi.{{Uzbekistan-stub}} {{Xoʻjayli tumani aholi punktlari}} adnzbhlraxwstubtah7ktd73d05e0wx 6318380 6318379 2026-10-25T04:59:01Z Sherzod11W 273619 /* */ 6318380 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Xoʻjayli tumani aholi punktlari]] '''Somonkoʻl''' (shuningdek, ''Son Kul)'' — [[Qirgʻiziston]]ning Tyan-Shan togʻlarida joylashgan baland [[koʻl]]. Qirgʻizistondagi ikkinchi yirik koʻl, Oʻrta Osiyodagi eng katta alp koʻlidir. == Geografiya == Somonkoʻl Qirgʻizistonning Norin viloyatida, 3016 metr (9895 fut) balandlikda joylashgan. Ko'lning uzunligi taxminan 29 kilometr (18 milya) va kengligi 18 kilometr (11 milya) dir. U taxminan 270 kvadrat kilometr (104 kvadrat milya) maydonga ega. Somonko'l - yopiq ko'l, ya'ni uning chiqish joyi yo'q. Ko'l qor erishi va muzliklar bilan oziqlanadi. Ko'ldagi suv sovuq va tiniq, ko'rish 15 metr (49 fut) gacha. Iqlim: Somonko'l sovuq va quruq iqlimga ega. Yanvar oyining o'rtacha harorati -15 daraja Selsiy (5 daraja Farengeyt). Iyul oyining o'rtacha harorati 15 daraja Selsiy (Farengeyt 59 daraja). Ko'l yilning taxminan olti oyi, noyabrdan aprelgacha muzlaydi. Yoz oylarida ko'l sayyohlar va mahalliy aholi uchun mashhur joy hisoblanadi. Ekologiya: Somonkoʻlda turli oʻsimliklar va hayvonlar yashaydi. Koʻl alp togʻ oʻtloqlari bilan oʻralgan boʻlib, ularda turli yovvoyi gul va maysalar oʻsadi. Ko'lda shuningdek, bir qancha baliq turlari, jumladan, alabalık, sazan va perch yashaydi. Somonko'l ko'chmanchi qushlar uchun muhim to'xtash joyidir. Koʻl Oʻrta Osiyo parvoz yoʻlida joylashgan boʻlib, u yerda qushlar, oqqushlar, gʻozlar va oʻrdaklar kabi bir qancha turdagi qushlar yashaydi. Turizm: Somonko'l - mashhur sayyohlik maskani. Ko'l tashrif buyurish uchun go'zal joy bo'lib, u sayr qilish, baliq ovlash va qushlarni kuzatish uchun ajoyib joy. Ko'l atrofida sayyohlar qolib, qirg'izlarning an'anaviy turmush tarzini ko'rishlari mumkin bo'lgan bir qancha uy-joy lagerlari mavjud. Madaniy ahamiyati: Somonkoʻl qirgʻiz xalqi uchun muqaddas koʻldir. Ko'l suv ruhining uyi ekanligi aytiladi va ko'lda suzish omad va sog'lik olib kelishi mumkinligiga ishonishadi. Ko‘l qirg‘izlar uchun an’anaviy bayram va bayramlar o‘tkazish uchun ham mashhur joy hisoblanadi.{{Uzbekistan-stub}} {{Xoʻjayli tumani aholi punktlari}} 4de22keyqq82rpejrqc5bw2w6makrbi 6318381 6318380 2026-10-25T05:02:15Z Sherzod11W 273619 6318381 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Xoʻjayli tumani aholi punktlari]] '''Somonkoʻl''' (shuningdek, ''Son Kul)'' — [[Qirgʻiziston]]ning Tyan-Shan togʻlarida joylashgan baland [[koʻl]]. Qirgʻizistondagi ikkinchi yirik koʻl, Oʻrta Osiyodagi eng katta alp koʻlidir. == Geografiya == Somonkoʻl Qirgʻizistonning Norin viloyatida, 3016 metr (9895 fut) balandlikda joylashgan. Ko'lning uzunligi taxminan 29 kilometr (18 milya) va kengligi 18 kilometr (11 milya) dir. U taxminan 270 kvadrat kilometr (104 kvadrat milya) maydonga ega. Somonko'l - yopiq ko'l, ya'ni uning chiqish joyi yo'q. Ko'l qor erishi va muzliklar bilan oziqlanadi. Ko'ldagi suv sovuq va tiniq, ko'rish 15 metr (49 fut) gacha. == Iqlim == Somonko'l sovuq va quruq iqlimga ega. Yanvar oyining o'rtacha harorati -15 daraja Selsiy (5 daraja Farengeyt). Iyul oyining o'rtacha harorati 15 daraja Selsiy (Farengeyt 59 daraja). Ko'l yilning taxminan olti oyi, noyabrdan aprelgacha muzlaydi. Yoz oylarida ko'l sayyohlar va mahalliy aholi uchun mashhur joy hisoblanadi. == Ekologiya == Somonkoʻlda turli oʻsimliklar va hayvonlar yashaydi. Koʻl alp togʻ oʻtloqlari bilan oʻralgan boʻlib, ularda turli yovvoyi gul va maysalar oʻsadi. Ko'lda shuningdek, bir qancha baliq turlari, jumladan, alabalık, sazan va perch yashaydi. Somonko'l ko'chmanchi qushlar uchun muhim to'xtash joyidir. Koʻl Oʻrta Osiyo parvoz yoʻlida joylashgan boʻlib, u yerda qushlar, oqqushlar, gʻozlar va oʻrdaklar kabi bir qancha turdagi qushlar yashaydi. == Turizm == Somonko'l - mashhur sayyohlik maskani. Ko'l tashrif buyurish uchun go'zal joy bo'lib, u sayr qilish, baliq ovlash va qushlarni kuzatish uchun ajoyib joy. Ko'l atrofida sayyohlar qolib, qirg'izlarning an'anaviy turmush tarzini ko'rishlari mumkin bo'lgan bir qancha uy-joy lagerlari mavjud. == Madaniy ahamiyati == Somonkoʻl qirgʻiz xalqi uchun muqaddas koʻldir. Ko'l suv ruhining uyi ekanligi aytiladi va ko'lda suzish omad va sog'lik olib kelishi mumkinligiga ishonishadi. Ko‘l qirg‘izlar uchun an’anaviy bayram va bayramlar o‘tkazish uchun ham mashhur joy hisoblanadi.{{Uzbekistan-stub}} {{Xoʻjayli tumani aholi punktlari}} sbdt1lfs4stodnwjo6el1nt56xqdl4v 6318382 6318381 2026-10-25T05:02:31Z Sherzod11W 273619 6318382 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Xoʻjayli tumani aholi punktlari]] '''Somonkoʻl''' (shuningdek, ''Son Kul)'' — [[Qirgʻiziston]]ning Tyan-Shan togʻlarida joylashgan baland [[koʻl]]. Qirgʻizistondagi ikkinchi yirik koʻl, Oʻrta Osiyodagi eng katta alp koʻlidir. == Geografiya == Somonkoʻl Qirgʻizistonning Norin viloyatida, 3016 metr (9895 fut) balandlikda joylashgan. Ko'lning uzunligi taxminan 29 kilometr (18 milya) va kengligi 18 kilometr (11 milya) dir. U taxminan 270 kvadrat kilometr (104 kvadrat milya) maydonga ega. Somonko'l - yopiq ko'l, ya'ni uning chiqish joyi yo'q. Ko'l qor erishi va muzliklar bilan oziqlanadi. Ko'ldagi suv sovuq va tiniq, ko'rish 15 metr (49 fut) gacha. == Iqlim == Somonko'l sovuq va quruq iqlimga ega. Yanvar oyining o'rtacha harorati -15 daraja Selsiy (5 daraja Farengeyt). Iyul oyining o'rtacha harorati 15 daraja Selsiy (Farengeyt 59 daraja). Ko'l yilning taxminan olti oyi, noyabrdan aprelgacha muzlaydi. Yoz oylarida ko'l sayyohlar va mahalliy aholi uchun mashhur joy hisoblanadi. == Ekologiya == Somonkoʻlda turli oʻsimliklar va hayvonlar yashaydi. Koʻl alp togʻ oʻtloqlari bilan oʻralgan boʻlib, ularda turli yovvoyi gul va maysalar oʻsadi. Ko'lda shuningdek, bir qancha baliq turlari, jumladan, alabalık, sazan va perch yashaydi. Somonko'l ko'chmanchi qushlar uchun muhim to'xtash joyidir. Koʻl Oʻrta Osiyo parvoz yoʻlida joylashgan boʻlib, u yerda qushlar, oqqushlar, gʻozlar va oʻrdaklar kabi bir qancha turdagi qushlar yashaydi. == Turizm == Somonko'l - mashhur sayyohlik maskani. Ko'l tashrif buyurish uchun go'zal joy bo'lib, u sayr qilish, baliq ovlash va qushlarni kuzatish uchun ajoyib joy. Ko'l atrofida sayyohlar qolib, qirg'izlarning an'anaviy turmush tarzini ko'rishlari mumkin bo'lgan bir qancha uy-joy lagerlari mavjud. == Madaniy ahamiyati == Somonkoʻl qirgʻiz xalqi uchun muqaddas koʻldir. Ko'l suv ruhining uyi ekanligi aytiladi va ko'lda suzish omad va sog'lik olib kelishi mumkinligiga ishonishadi. Ko‘l qirg‘izlar uchun an’anaviy bayram va bayramlar o‘tkazish uchun ham mashhur joy hisoblanadi. == Manbalar == {{Uzbekistan-stub}} {{Xoʻjayli tumani aholi punktlari}} agbd7m81nmlv1qvfo5c4yzr0fng32sh 6318383 6318382 2026-10-25T05:02:42Z Sherzod11W 273619 6318383 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Xoʻjayli tumani aholi punktlari]] '''Somonkoʻl''' (shuningdek, ''Son Kul)'' — [[Qirgʻiziston]]ning Tyan-Shan togʻlarida joylashgan baland [[koʻl]]. Qirgʻizistondagi ikkinchi yirik koʻl, Oʻrta Osiyodagi eng katta alp koʻlidir. == Geografiya == Somonkoʻl Qirgʻizistonning Norin viloyatida, 3016 metr (9895 fut) balandlikda joylashgan. Ko'lning uzunligi taxminan 29 kilometr (18 milya) va kengligi 18 kilometr (11 milya) dir. U taxminan 270 kvadrat kilometr (104 kvadrat milya) maydonga ega. Somonko'l - yopiq ko'l, ya'ni uning chiqish joyi yo'q. Ko'l qor erishi va muzliklar bilan oziqlanadi. Ko'ldagi suv sovuq va tiniq, ko'rish 15 metr (49 fut) gacha. == Iqlim == Somonko'l sovuq va quruq iqlimga ega. Yanvar oyining o'rtacha harorati -15 daraja Selsiy (5 daraja Farengeyt). Iyul oyining o'rtacha harorati 15 daraja Selsiy (Farengeyt 59 daraja). Ko'l yilning taxminan olti oyi, noyabrdan aprelgacha muzlaydi. Yoz oylarida ko'l sayyohlar va mahalliy aholi uchun mashhur joy hisoblanadi. == Ekologiya == Somonkoʻlda turli oʻsimliklar va hayvonlar yashaydi. Koʻl alp togʻ oʻtloqlari bilan oʻralgan boʻlib, ularda turli yovvoyi gul va maysalar oʻsadi. Ko'lda shuningdek, bir qancha baliq turlari, jumladan, alabalık, sazan va perch yashaydi. Somonko'l ko'chmanchi qushlar uchun muhim to'xtash joyidir. Koʻl Oʻrta Osiyo parvoz yoʻlida joylashgan boʻlib, u yerda qushlar, oqqushlar, gʻozlar va oʻrdaklar kabi bir qancha turdagi qushlar yashaydi. == Turizm == Somonko'l - mashhur sayyohlik maskani. Ko'l tashrif buyurish uchun go'zal joy bo'lib, u sayr qilish, baliq ovlash va qushlarni kuzatish uchun ajoyib joy. Ko'l atrofida sayyohlar qolib, qirg'izlarning an'anaviy turmush tarzini ko'rishlari mumkin bo'lgan bir qancha uy-joy lagerlari mavjud. == Madaniy ahamiyati == Somonkoʻl qirgʻiz xalqi uchun muqaddas koʻldir. Ko'l suv ruhining uyi ekanligi aytiladi va ko'lda suzish omad va sog'lik olib kelishi mumkinligiga ishonishadi. Ko‘l qirg‘izlar uchun an’anaviy bayram va bayramlar o‘tkazish uchun ham mashhur joy hisoblanadi. == Manbalar == {{manbalar}} {{Uzbekistan-stub}} {{Xoʻjayli tumani aholi punktlari}} mbqqhja5aey4x3pb0x35yoo0n6b0esb 6318384 6318383 2026-10-25T05:02:50Z Sherzod11W 273619 6318384 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Xoʻjayli tumani aholi punktlari]] '''Somonkoʻl''' (shuningdek, ''Son Kul)'' — [[Qirgʻiziston]]ning Tyan-Shan togʻlarida joylashgan baland [[koʻl]]. Qirgʻizistondagi ikkinchi yirik koʻl, Oʻrta Osiyodagi eng katta alp koʻlidir. == Geografiya == Somonkoʻl Qirgʻizistonning Norin viloyatida, 3016 metr (9895 fut) balandlikda joylashgan. Ko'lning uzunligi taxminan 29 kilometr (18 milya) va kengligi 18 kilometr (11 milya) dir. U taxminan 270 kvadrat kilometr (104 kvadrat milya) maydonga ega. Somonko'l - yopiq ko'l, ya'ni uning chiqish joyi yo'q. Ko'l qor erishi va muzliklar bilan oziqlanadi. Ko'ldagi suv sovuq va tiniq, ko'rish 15 metr (49 fut) gacha. == Iqlim == Somonko'l sovuq va quruq iqlimga ega. Yanvar oyining o'rtacha harorati -15 daraja Selsiy (5 daraja Farengeyt). Iyul oyining o'rtacha harorati 15 daraja Selsiy (Farengeyt 59 daraja). Ko'l yilning taxminan olti oyi, noyabrdan aprelgacha muzlaydi. Yoz oylarida ko'l sayyohlar va mahalliy aholi uchun mashhur joy hisoblanadi. == Ekologiya == Somonkoʻlda turli oʻsimliklar va hayvonlar yashaydi. Koʻl alp togʻ oʻtloqlari bilan oʻralgan boʻlib, ularda turli yovvoyi gul va maysalar oʻsadi. Ko'lda shuningdek, bir qancha baliq turlari, jumladan, alabalık, sazan va perch yashaydi. Somonko'l ko'chmanchi qushlar uchun muhim to'xtash joyidir. Koʻl Oʻrta Osiyo parvoz yoʻlida joylashgan boʻlib, u yerda qushlar, oqqushlar, gʻozlar va oʻrdaklar kabi bir qancha turdagi qushlar yashaydi. == Turizm == Somonko'l - mashhur sayyohlik maskani. Ko'l tashrif buyurish uchun go'zal joy bo'lib, u sayr qilish, baliq ovlash va qushlarni kuzatish uchun ajoyib joy. Ko'l atrofida sayyohlar qolib, qirg'izlarning an'anaviy turmush tarzini ko'rishlari mumkin bo'lgan bir qancha uy-joy lagerlari mavjud. == Madaniy ahamiyati == Somonkoʻl qirgʻiz xalqi uchun muqaddas koʻldir. Ko'l suv ruhining uyi ekanligi aytiladi va ko'lda suzish omad va sog'lik olib kelishi mumkinligiga ishonishadi. Ko‘l qirg‘izlar uchun an’anaviy bayram va bayramlar o‘tkazish uchun ham mashhur joy hisoblanadi. == Manbalar == {{manbalar}} {{Uzbekistan-stub}} {{Xoʻjayli tumani aholi punktlari}} nwr01mpar3jz1dumnl0p4xn5699vvvb Gennadiy Rotkovich 0 947908 6318233 5405133 2026-10-24T17:12:24Z InternetArchiveBot 58913 10 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318233 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Gennadiy Yosypovich Rotkovich | boʻyi = {{height|cm=176}} | pozitsiya = [[Himoyachi]] | joriyklub = ''Faoliyatini yakunlagan'' | klubraqami = | yoshlikklublari = SDYUSHOR-5 (Minsk) | yoshlikyillari = | milliyyillar = | ism = Gennadiy Rotkovich | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1963|2|2|df=y}} | tavallud_joyi = [[Minsk]] [[Belorussiya Sovet Sotsialistik Respublikasi|Belorussiya SSR]] | vazni = 74 kg | yillar1 = 1981 | klublar1 = Tsilinnik | isht1 = ? | gollar1 = ? | yillar2 = 1981—1983 | klublar2 = Dinamo (Br) | isht2 = 54 | gollar2 = 3 | yillar3 = 1984—1986 | klublar3 = Tsilinnik | isht3 = 79 | gollar3 = 7 | yillar4 = 1987 | klublar4 = [[Traktor (futbol klubi, Toshkent)|Traktor (T)]] | isht4 = 2 | gollar4 = 1 | yillar5 = 1987—1989 | klublar5 = [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] | isht5 = 97 | gollar5 = 12 | yillar6 = 1990 | klublar6 = Chornomorets (Od) | isht6 = 0 | gollar6 = 0 | yillar7 = 1990—1991 | klublar7 = Kristal (X) | isht7 = 46 | gollar7 = 2 | yillar8 = 1991—1992 | klublar8 = [[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]] | isht8 = 41 | gollar8 = 7 | yillar9 = 1992 | klublar9 = Vorskla | isht9 = 7 | gollar9 = 0 | yillar10 = 1992 | klublar10 = Tiligul (T) | isht10 = 2 | gollar10 = 0 }} '''Gennadiy Yosypovich Rotkovich''' ([[1963|1963-yil]] [[2-fevral]], [[Minsk]], [[Belorussiya Sovet Sotsialistik Respublikasi|Belorussiya SSR]])&nbsp;– Sovet va Belarus [[Futbolchi|futboli]] va [[Futzal|futzalchisi]], [[yarim himoyachi]]. U [[Futbol boʻyicha Oʻzbekiston chempionati — Superliga|Oʻzbekiston]], Moldova, Belarus va [[Qozog‘iston Premyer-ligasi|Qozogʻiston]] chempionatlarining yuqori divizionlarida toʻp surgan. Ukrainada u Poltavaning „Vorskla“ jamoasidagi oʻyinlari bilan tanilgan. == Hayoti == U [[Minsk]] shahrida tugʻilgan, mahalliy SDYUSHOR-5 oʻquvchisi. U kattalar futbolchilik faoliyatini 1981-yilda [[SSSR ikkinchi futbol ligasi|ikkinchi Ittifoq ligasining]] „Tsilynnik“ klubida boshlagan (yuqoridagi davrdagi oʻyinlari haqida maʼlumot yoʻq). Ammo oʻsha yili u oʻz vataniga qaytib keldi va u yerda „Dinamo“ futbolchisiga aylandi. U 1982-yilning 18-avgustida Murmanskning „Sevier“ jamoasiga qarshi Ikkinchi liga 20-turidan oʻrin olgan uy uchrashuvining 30-daqiqasida „Beresi“ jamoasidagi debyut golini kiritgan. Gennadiy maydonga asosiy tarkibda kirib keldi va butun uchrashuvni oʻtkazdi<ref>[https://footballfacts.ru/match/188215-dinamobrestsevermurmansk21 „Dinamo“ Brest – „Sever“ Murmansk – 2:1] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20230517054721/https://footballfacts.ru/match/188215-dinamobrestsevermurmansk21 |date=2023-05-17 }} {{ref-ru}}</ref>. U jamoada ikki yarim mavsum oʻtkazdi va shu vaqt ichida Ukraina Ikkinchi ligasida 54 oʻyin (3 gol) oʻtkazdi. 1985-yilda u „Tsilynyk“ ga qaytdi. Bu safar u Tsilinograd jamoasida uch mavsum oʻtkazdi, shu vaqt ichida Ikkinchi ligada u Ukraina Ikkinchi ligasida 79 oʻyin oʻtkazdi (7 gol), [[SSSR Kubogi|SSSR kubogida]] ham 1 oʻyin oʻtkazdi. 1987-yilda u ikkinchi liganing boshqa klubi Toshkentning „[[Traktor (futbol klubi, Toshkent)|Traktor]]“ klubiga oʻtdi. Ikkinchi ligada 2 ta oʻyin oʻtkazgan (1 ta gol). Oʻsha yilning bahorida u Oʻzbekiston SSRning eng kuchli klublaridan biri „[[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]“ dan taklif oldi. U 1987-yil 9-may kuni Voronejning „Mash’al“ jamoasiga qarshi [[SSSR Birinchi Ligasi|Birinchi liga]] 9-turi doirasidagi safarda magʻlub boʻlgan (1:2) uchrashuvida Toshkent klubida debyut qilgan. Rotkovich maydonga asosiy tarkibda kirib keldi va butun uchrashuvni oʻtkazdi. U 1987-yil 18-iyun kuni Lvovning „SKA-Karpati“ jamoasiga qarshi Birinchi liga 17-turi doirasidagi mehmondagi durangning (2:2) 49-daqiqasida „Paxtakor“ klubi safidagi debyut golini kiritdi<ref>[https://footballfacts.ru/match/28304-fakelvoronezhpahtakortashkent21 „Fakel“ Voronej – „Paxtakor“ Tashkent – 2:1] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20230517054719/https://footballfacts.ru/match/28304-fakelvoronezhpahtakortashkent21 |date=2023-05-17 }} {{ref-ru}}</ref>. Gennadiy maydonga asosiy tarkibda kirib, butun uchrashuvni toʻliq oʻtkazdi. U jamoada uchta toʻliqsiz mavsum oʻtkazdi, shu vaqt ichida u SSSR Birinchi ligasida 97 ta oʻyin (12 gol), SSSR kubogida yana 5 ta oʻyin va SSSR Federatsiya kubogida 4 ta oʻyin (1 gol) oʻtkazdi<ref>[https://footballfacts.ru/match/28395-skakarpatypahtakortashkent22 SKA-"Karpati" – „Paxtakor“ Tashkent – 2:2] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20230517054718/https://footballfacts.ru/match/28395-skakarpatypahtakortashkent22 |date=2023-05-17 }} {{ref-ru}}</ref>. U 1990-yilgi mavsumni „Chornomorets“ da boshlagan, biroq maydonda faqat zaxirada (6 ta oʻyinda) maydonga tushgan. Oʻyin amaliyotini izlab, ikkinchi quyi liganing „Kristal“ (Xerson) klubiga oʻtdi (46 oʻyin, 2 gol). 1991-yilgi mavsumda u „[[Neftchi (futbol klubi)|Neftyanik]]“ ga oʻtdi. [[Fargʻona]] klubi futbolkasida debyutini 1991-yil 16-iyulda Kishinyovning „Zimbr“ jamoasiga qarshi SSSR Birinchi ligasi 21-turida oʻz uyida durang (1:1) oʻtkazgan. Rotkovich 35-daqiqada [[Andrey Miklyayev|Andrey Miklyaev]] oʻrniga maydonga tushdi<ref>[https://footballfacts.ru/match/40206-neftyanikferganazimbrukishinev11 „Neftyanik“ Fergana – „Zimbru“ Kishinyov – 1:1] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20230517054722/https://footballfacts.ru/match/40206-neftyanikferganazimbrukishinev11 |date=2023-05-17 }} {{ref-ru}}</ref>. U „[[Neftchi (futbol klubi)|Neftyanik]]“ safidagi debyut golini 1991-yil 19-iyulda Birinchi liganing 22-turida „Chernovtsi Bukovina“ ga qarshi kechgan uy uchrashuvining 61-daqiqasida (3:0) kiritdi. Gennadiy maydonga asosiy tarkibda kirib, butun uchrashuvni oʻtkazdi. Keyingi mavsumda jamoa nomini „Neftchi“ga oʻzgartirdi va Oʻzbekiston [[Futbol boʻyicha Oʻzbekiston chempionati — Superliga|Superligasining]] ilk qurʻasini boshladi<ref>[https://footballfacts.ru/match/40216-neftyanikferganabukovinachernovcy30 „Neftyanik“ Fergana – „Bukovina“ Chernovsi – 3:0] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20230517054725/https://footballfacts.ru/match/40216-neftyanikferganabukovinachernovcy30 |date=2023-05-17 }} {{ref-ru}}</ref>. U jamoada bir yarim mavsum oʻtkazdi va shu vaqt ichida SSSR Birinchi ligasi/Oʻzbekiston Superligasida 41 ta oʻyin (7 ta gol) oʻtkazdi. 1992-yil bahorida u „Vorskla“ ni kuchaytirdi. 1992-yil 28-mart kuni Ukraina birinchi ligasi 2-kichik guruhi 4-turida Xersonning „Kristal“ jamoasiga qarshi oʻz uyida durang (0:0) oʻyinida Poltava klubi libosida debyut qilgan. Rotokovich maydonga asosiy tarkibda kirib, butun uchrashuvni oʻtkazdi. 1992-yilning martidan apreligacha Ukraina Birinchi ligasida 7 ta oʻyin oʻtkazdi<ref>[https://footballfacts.ru/match/839417-vorsklapoltavakristallherson00 „Vorskla“ Poltava – „Kristall“ Xerson – 0:0] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20230517054730/https://footballfacts.ru/match/839417-vorsklapoltavakristallherson00 |date=2023-05-17 }} {{ref-ru}}</ref>. Moldova milliy divizionining birinchi qurʻasida ham 2 ta oʻyin oʻtkazishga muvaffaq boʻldi<ref>[https://footballfacts.ru/match/48713-baltikakaliningradapkazov20 „Baltika“ Kaliningrad – APK Azov – 2:0] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20211111091508/https://footballfacts.ru/match/48713-baltikakaliningradapkazov20 |date=2021-11-11 }} {{ref-ru}}</ref>. U 1993-yilgi mavsumni [[Baltika (futbol klubi)|"Baltika"]] da boshlagan. U Kaliningrad klubi libosida debyutini 1993-yil 3-aprelda Rossiya Birinchi ligasi gʻarbiy zonasi 1-turida Elistin Uralanga qarshi safarda magʻlub boʻlgan (0:1) uchrashuvida oʻtkazdi. Gennadiy maydonga asosiy tarkibda kirib keldi va butun uchrashuvni oʻtkazdi<ref>[https://footballfacts.ru/match/48657-uralanelistabaltikakaliningrad10 „Uralan“ Elista – „Baltika“ Kaliningrad – 1:0] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20211111093631/https://footballfacts.ru/match/48657-uralanelistabaltikakaliningrad10 |date=2021-11-11 }} {{ref-ru}}</ref>. U „Baltika“ klubi libosida debyut golini 1993-yil 1-mayda Birinchi liganing 7-turida „Azov“ ga qarshi oʻz uyida gʻalaba qozongan (2:0) oʻyinining 39-daqiqasida kiritgan. Rotkovich ochilish oʻyinida maydonga tushib, butun oʻyinni oʻtkazdi va 68-daqiqada sariq kartochka oldi. U Kaliningrad klubida ikki mavsum oʻtkazdi, shu vaqt ichida Rossiya Birinchi ligasida 56 oʻyin (7 gol) oʻtkazdi va Rossiya kubogida yana 2 oʻyin oʻtkazdi<ref>[https://footballfacts.ru/match/48713-baltikakaliningradapkazov20 „Baltika“ Kaliningrad – APK Azov – 2:0] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20211111091508/https://footballfacts.ru/match/48713-baltikakaliningradapkazov20 |date=2021-11-11 }} {{ref-ru}}</ref>. Kaliningradning „Baltika-2“ jamoasi safida Rossiya uchinchi ligasida yana 6 ta oʻyin oʻtkazdi. 1994-yilda u Belorussiyaga qaytib, Belarus birinchi ligasi „Santanas“ (Samoxvalichi) klubini kuchaytirdi va mavsum davomida 1 ta oʻyin oʻtkazdi. Bundan tashqari, 1994/95-yilgi mavsumda u poytaxtning „Elita“ futzal klubi ranglarini himoya qilgan (keyingi mavsumda ham jamoada oʻynagan). 1995-yilda Minskning „Zmina“ jamoasida Belarus Ikkinchi ligasida oʻynagan (9 oʻyin, 2 gol). 1996-yilda Rossiya Ikkinchi ligasining [[Smolensk|Smolenskning]] „Kristal“ klubi (Rossiya chempionatida 6 ta oʻyin va 1 ta gol va mamlakat kubogida 1 ta gol) va Belarus Birinchi ligasining „Kobrin“ (8 ta oʻyin, 1 ta gol) klublarida oʻynagan). 1996/97-yilgi mavsumda u IFC „Difor“ (Zaslavl), keyingi mavsumda esa „Admiral Darida“ (Minsk) jamoasida oʻynadi. Bundan tashqari, u yirik futbolda oʻynashda davom etdi. 1997-yili Belarus Oliy ligasida poytaxt „Torpedo“ safida debyut qilgan (8 ta oʻyin). Oʻsha yili ikkinchi liga „Real Minsk“da (6ta oʻyin) oʻynadi. Keyingi yili u Qozogʻistonga joʻnab ketdi va u yerda Stepnogorskning „Akmola“ [[Qozog‘iston Premyer-ligasi|Oliy liga]] klubida oʻynadi (chempionatda 48 oʻyin/3 gol va Qozogʻiston kubogida 1 oʻyin). Akmolalik oʻyinlar orasidagi tanaffusda u „Difor“ (Zaslavl) futzal klubida oʻynadi. 2000-yilda Belorussiyaga qaytib, u yerda ikkinchi ligada Nesvijning „Veras“ jamoasida oʻynadi (40 oʻyin, 1 gol). U yuqoridagi klubning futzal jamoasida ham oʻynagan. Futbolchilik faoliyatini 2002-yilda yakunlagan. == Manbalar == {{Manbalar|2}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20230517051011/https://footballfacts.ru/person/14401-rotkovichgennadiyiosifovich ''FootballFacts.ru'' saytidagi futbolchi profili] * [https://www.footballdatabase.eu/en/player/details/351393-gennadiy-rotkovich Futbolchi profili footballdatabase.eu saytida] * [https://ukr-footbal.org.ua/personalii/hravtsi/5388—1963--sp-3479.html „Ukraina futboli“ veb-saytidagi oʻyinchi profili]{{Oʻlikhavola|date=iyul 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://footbook.ru/index.php?type=3&pid=19718 Footbook.ru saytidagi oʻyinchi profili] * [https://news.sportbox.ru/Vidy_sporta/Futbol/Gennadiy-Rotkovich-Futbol-02021963 Oʻyinchi profili] * [https://teams.by/rotkovich-gennady-iosifovich/player-7409/ teams.by veb-saytidagi oʻyinchi profili] {{DEFAULTSORT:Rotkovich, Gennadiy}} [[Turkum:2-fevralda tugʻilganlar]] [[Turkum:1963-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Minskda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:SSSR erkak futbolchilari]] [[Turkum:Belaruslik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Belaruslik muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Oʻzbekistondagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Moldovadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Ukrainadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Rossiyadagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Qozogʻistondagi muhojir erkak futbolchilar]] [[Turkum:Traktor klubi futbolchilari]] [[Turkum:Neftchi (Fargʻona) futbolchilari]] [[Turkum:Paxtakor jamoasi futbolchilari]] [[Turkum:FC Jenis klubi futbolchilari]] [[Turkum:FC Dinamo Brest futbolchilari]] [[Turkum:FC Minsk futbolchilari]] [[Turkum:FC Torpedo Minsk futbolchilari]] [[Turkum:FC Kristal Xerson futbolchilari]] [[Turkum:FC Vorskla Poltava futbolchilari]] [[Turkum:CS Tiligul-Tiras Tiraspol futbolchilari]] [[Turkum:FC Baltika Kaliningrad futbolchilari]] [[Turkum:FC Kristall Smolensk futbolchilari]] h4gzx4vw6e29nq9nwrcrdvv8hktrd7g Hasanboy Burxonov 0 952334 6318457 6112684 2026-10-25T08:00:27Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318457 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = | tasvir = Хасанбой_Бурханов_на_нараді_БДІПЛ_ОБСЄ.jpg | tasvir_eni = | izoh = Hasanboy Burxonov YXHTning [[Vena (shahar)|Vena]] Hofburg Kongress markazidagi yig‘ilishida. 2022-yil 19-iyul | tavallud_sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1970|12|14}} | tavallud_joyi = [[SSSR]], [[Oʻzbekiston SSR]], [[Namangan viloyati]], {{TavalludJoyi|Namangan tumani}} | fuqaroligi = {{UZB}} | dini = [[Islom]], [[sunnizm]] | taʼlimi = F. E. Dzerjinskiy nomidagi Xarkov yuridik instituti (tugallanmagan) | kasbi = jamoat arbobi, siyosatchi }} '''Hasanboy Burxonov''' (1970-yil 14-dekabr, [[Namangan tumani]], [[Namangan viloyati]], [[Oʻzbekiston SSR]]) — nogironigi boʻlgan shaxslarning huquq va erkinliklari himoyachisi, jamoat va siyosat arbobi<ref>{{Veb manbasi |url=https://fergananews.com/article.php?id=6900 |sarlavha=Инвалид детства готовится к одиночному кругосветному автопробегу |qaralgan sana=2022-11-23 |arxivsana=2022-11-23 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221123084404/https://fergananews.com/article.php?id=6900}}</ref>. Oʻzbek muxolifati yetakchilaridan biri va [https://web.archive.org/web/20230603085235/https://erkinuz.democrat/ „Erkin Oʻzbekiston“] siyosiy muxolifat harakatining asoschisi<ref name="Политическое оппозиционное движение - Erkin Oʻzbekiston">{{Veb manbasi |til= |url=https://knews.kg/2020/01/11/uzbekistan-nemetskogo-nablyudatelya-na-vyborah-obvinyayut-v-poluchenii-vzyatki/ |sarlavha=Узбекистан: немецкого наблюдателя на выборах обвиняют в получении взятки |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220809151353/https://eadaily.com/ru/news/2020/02/03/uzbekskaya-oppoziciya-razoblachiv-vzyatochnika-nemca-narvalas-na-sudebnyy-isk |arxivsana=2022-08-09 |qaralgan sana=2022-09-09}}</ref>. == Biografiyasi == Hasanboy Burxonov 1970-yil 14-dekabrda [[O‘zbekiston SSR]] [[Namangan viloyati|Namangan viloyatida]] tavallud topgan. Jismoniy imkoniyati cheklangan inson. Toʻqqiz oyligida u [[poliomiyelit|poliomiyelitga]] chalingan, buning natijasida harakatlanish uchun yordamchi vositalaridan foydalanadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.youtube.com/watch?v=0btWXiIDZy8 |sarlavha=Хасанбой Бурханов: Я хочу жить! |qaralgan sana=2022-11-28 |arxivsana=2022-11-28 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221128115430/https://www.youtube.com/watch?v=0btWXiIDZy8}}</ref>. 1986-yilda Oʻzbekiston SSR [[Toshkent]] shahridagi 100-sonli umumtaʼlim maktab-internatini tamomlagan. 1990-yilning iyun oyida [[Rossiya Sovet Federativ Sotsialistik Respublikasi|Rossiya Sovet Federativ Sotsialistik Respublikasida]] Mixaylov Iqtisodiyot kollej-internatini tamomlab, F. E. Dzerjinskiy nomidagi Xarkov yuridik institutining sirtqi boʻlimiga oʻqishga qabul qilinadi. == Mehnat faoliyati == Hasanboy Burxonov mehnat faoliyatini 19 yoshida Namangan viloyatidagi SSSR Gossnab tizimida marketing bo‘yicha [[muhandis]] sifatida boshlagan. [[1993-yil|1993-yilning]] bahorida, yaʼni 22 yoshida „Angel“ xususiy kompaniyasiga asos solgan. Hasanboy Burxonov ijtimoiy faoliyatining boshlanguniga qadar bir qancha tijorat tuzilmalarida ishlab kelgan. == Jamoatchilik faoliyati == 2005-yil oxirida Hasanboy Burxonov, 1991-yil 22-yanvarda [[Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasi|Oʻzbekiston SSR Vazirlar Mahkamasining]] [[Islom Karimov]] imzolagan 18-sonli Qarori bilan tashkil etilgan Oʻzbekiston Nogironlar jamiyati (OʻzNJ) tizimiga ishga taklif qilinadi<ref name="Постановление Кабинета Министров при Президенте Узбекской ССР от 22.01.1991 г. N 18">{{Veb manbasi |url=https://nrm.uz/contentf?doc=396450_postanovlenie_kabineta_ministrov_pri_prezidente_uzbekskoy_ssr_ot_22_01_1991_g_n_18_o_sozdanii_uzbekskogo_obshchestva_invalidov&products=1_vse_zakonodatelstvo_uzbekistana |sarlavha=Постановление Кабинета Министров при Президенте Узбекской ССР от 22.01.1991 г. N 18 "О создании Узбекского общества инвалидов" {{!}} Sotsialnaya zaщita naseleniya {{!}} Pensii. Posobiya. Sotsialnaya zaщita {{!}} Zakonodatelstvo RUz {{!}} NRM.uz |ish=nrm.uz |qaralgan sana=2022-09-09 |arxivsana=2022-09-09 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220909115548/https://nrm.uz/contentf?doc=396450_postanovlenie_kabineta_ministrov_pri_prezidente_uzbekskoy_ssr_ot_22_01_1991_g_n_18_o_sozdanii_uzbekskogo_obshchestva_invalidov&products=1_vse_zakonodatelstvo_uzbekistana}}</ref>. 2006—2008-yillarda O‘zNJning „Texnokomtrade“ sho‘ba korxonasi direktori; 2007—2012-yillarda O‘zNJning Toshkent shahar bo‘limi raisi; 2009—2012-yillarda O‘zbekiston nogironlar jamiyati raisi o‘rinbosari lavozimlarida faoliyat yuritgan. [[Fayl:Свидетельство_о_государственной_регистрации_Общественного_Фонда_инвалидов_Узбекистана._28.08.2009.jpg|thumb|O‘zbekiston nogironlar jamoat fondining davlat ro‘yxatidan o‘tkazilganligi to‘g‘risidagi guvohnoma. 2009-yil 28-avgust]] 2009-yilda Burxonov tomonidan „O‘zbekiston nogironlar jamoat fondi“ tashkil etilgan bo‘lib, fond [[Oʻzbekiston Respublikasi Adliya vazirligi|O‘zbekiston Respublikasi Adliya vazirligida]] [[2009-yil]]ning 28-avgust sanasida 708-raqamda davlat ro‘yxatiga olingan. == Jinoiy ishi == O’zbekiston prezidenti Islom Karimov tomonidan bo’ton ya’ni unga nisbattan no’to’g’ri ayblov qo’yilgan == Siyosiy emigratsiya == Hayotiga real xavf tahdid sola boshlaganidan soʻng, 2012-yilning kuzida Hasanboy Burxonov Oʻzbekistonni tark etib, [[Germaniya|Germaniyadan]] siyosiy boshpana soʻraydi. Uning arizasini ko‘rib chiqilib, Uning arizasi ko‘rib chiqilib, 2013-yil 14-noyabrda [[Federal Migratsiya va Qochqinlar Boʻyicha Boshqarmasi (BAMF)|Federal Migratsiya va Qochqinlar Boʻyicha Boshqarmasi]] (BAMF — Bundesamt für Migration und Flüchtlinge) Germaniya Konstitutsiyasining 16 „a“ bandiga muvofiq Hasanboy Burxonovga siyosiy boshpana beradi<ref name="Основатель движения">{{Veb manbasi |til=ru |url=https://erkinuz.democrat/osnovatel-dvizheniya/ |sarlavha=Основатель движения - ERKIN OZBEKISTON |sana=2022-07-06 |qaralgan sana=2022-09-09 |arxivsana=2022-07-25 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220725104213/https://erkinuz.democrat/osnovatel-dvizheniya/}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://mutabar.org/ru/2013/09/9379 |sarlavha=Лицемерие официального Ташкента |qaralgan sana=2022-11-02 |arxivsana=2022-11-02 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221102163239/https://mutabar.org/ru/2013/09/9379}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.iphronline.org/eu-uzbekistan-hrd-release-rus-20131028.html |sarlavha=Узбекистан: ЕС должен настаивать на прекращении гонений на независимые голоса гражданского общества. 28.10.2013 |qaralgan sana=2022-11-02 |arxivsana=2022-11-02 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221102163238/https://www.iphronline.org/eu-uzbekistan-hrd-release-rus-20131028.html}}</ref>. == Muxolifat faoliyati == Emigratsiya davrida ham Hasanboy Burxonov oʻzining ijtimoiy-siyosiy faoliyatini davom ettirib, xalqaro konferensiyalarda ishtirok etib kelmoqda. Hasanboy Burxonov va uning safdoshlari „Erkin Oʻzbekiston“ siyosiy muxolifat harakatini tuzib, ommaviy tadbirlar, namoyishlar, xalqaro konferensiyalar, seminarlar, norozilik namoyishlarida qatnashib<ref name="Совещания по рассмотрению выполнения обязательств в области человеческого измерения ОБСЕ 2018 год (Варшава, Польша)">{{Veb manbasi |til=ru-RU |url=https://www.youtube.com/watch?v=2dA6YqUannk&list=PL96M4Z7WufchH1Ag2ZW9YDie7WkYEwbgb |sarlavha=БДИПЧ ОБСЕ - 2018 в Варшаве. 10-21 сентября 2018 год |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220809151352/https://www.youtube.com/watch?v=2dA6YqUannk&list=PL96M4Z7WufchH1Ag2ZW9YDie7WkYEwbgb |arxivsana=2022-08-09 |qaralgan sana=2022-09-09}}</ref><ref name="Совещания по рассмотрению выполнения обязательств в области человеческого измерения ОБСЕ 2019 год (Варшава, Польша)">{{Veb manbasi |til=ru-RU |url=https://www.youtube.com/watch?v=pAVyx8pLUo0&list=PL96M4Z7WufcgefbelB3D50xdBsqB-Db-Q |sarlavha=ОБСЕ - 2019 в Варшаве. 16-27 сентября 2019 год |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220809151353/https://www.youtube.com/watch?v=pAVyx8pLUo0&list=PL96M4Z7WufcgefbelB3D50xdBsqB-Db-Q |arxivsana=2022-08-09 |qaralgan sana=2022-09-09}}</ref><ref name="Mr. Hasanboy BURHANOV Founder Political Opposition Movement">{{Veb manbasi |url=https://webcache.googleusercontent.com/search?q=cache:hHMabvYhBlsJ:https://www.meetings.odihr.pl/resources/download-file-dds/35/211210142949_0007_new.pdf+&cd=19&hl=ru&ct=clnk&gl=de |sarlavha=Human Dimension Seminar 2021 |ish=webcache.googleusercontent.com |qaralgan sana=2022-09-09}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.youtube.com/watch?v=W-Mebn9tnjE&list=PL96M4Z7WufcjWTfrWgULcRXW2vg0TT6j4 |sarlavha=Варшавская конференция ОБСЕ по человеческому измерению. Город Варшава, 26 сентября - 7 октября 2022 года |qaralgan sana=2022-11-01 |arxivsana=2022-11-01 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221101155143/https://www.youtube.com/watch?v=W-Mebn9tnjE&list=PL96M4Z7WufcjWTfrWgULcRXW2vg0TT6j4}}</ref>, ularda soʻzga chiqadi va oʻz mintaqasining dolzarb muammolarini<ref name="Совещание ОБСЕ 28.03.2022 года. Город Вена, Австрия">{{Veb manbasi |til=ru-RU |url=https://www.youtube.com/watch?v=FzyHUOtWOMk |sarlavha=Имитационный режим Мирзияева |qaralgan sana=2022-09-09 |arxivsana=2022-08-09 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220809151229/https://www.youtube.com/watch?v=FzyHUOtWOMk&gl=US&hl=en}}</ref><ref name="Совещание ОБСЕ 16.05.2022 года. Город Вена, Австрия">{{Veb manbasi |til=ru-RU |url=https://www.youtube.com/watch?v=VgYWeD-fybU |sarlavha=Санкции против клана Мирзияева |qaralgan sana=2022-09-09 |arxivsana=2022-09-09 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220909131548/https://www.youtube.com/watch?v=VgYWeD-fybU}}</ref> koʻtargan holda ularni bartaraf etish boʻyicha tavsiyalar beradi<ref name="На ОБСЕ потребовали арестовать Шавката Мирзиёева 24.09.2019">{{Veb manbasi |url=https://asia-times.org/glavnaya/6030-video-na-obse-potrebovali-arestovat-shavkata-mirzieeva.html |sarlavha=ВИДЕО: На ОБСЕ потребовали арестовать Шавката Мирзиёева » The Asia Times - события в Азии и в мире: темы дня, фото, видео, инфографика. |ish=asia-times.org |qaralgan sana=2022-09-09 |arxivsana=2022-08-09 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220809151353/https://asia-times.org/glavnaya/6030-video-na-obse-potrebovali-arestovat-shavkata-mirzieeva.html}}</ref><ref name="Совещание ОБСЕ 19.07.2022 года. Город Вена, Австрия">{{Veb manbasi |til=ru-RU |url=https://www.youtube.com/watch?v=drIg8EBKQAE |sarlavha=Требуем отмены референдума |qaralgan sana=2022-09-09 |arxivsana=2022-09-09 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220909131551/https://www.youtube.com/watch?v=drIg8EBKQAE&gl=US&hl=en}}</ref>. Shuningdek, uning faoliyatiga qiziqish bildiradigan [[ommaviy axborot vositalari|ommaviy axborot vositalariga]] muntazam ravishda intervyu berib kelmoqda<ref>{{Veb manbasi |url=https://republic.ru/posts/106607 |sarlavha=Как центральноазиатские автократии помогают выживать режиму Путина.}}</ref><ref name="Хасанбой Бурханов: «Проблемы инвалидов не решатся, пока жива коррупция» 17.03.2017">{{Veb manbasi |url=http://www.fergananews.com/articles/9326 |sarlavha=Хасанбой Бурханов: «Проблемы инвалидов не решатся, пока жива коррупция» |ish=Фергана.Ру |qaralgan sana=2022-09-09 |arxivsana=2022-09-09 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220909131551/https://www.fergananews.com/articles/9326}}</ref><ref name="Инвалидность и беспомощность. Всемирный банк поставил под сомнение статистику по лицам с инвалидностью в Узбекистане 05.02.2022">{{Veb manbasi |til=ru |url=https://rus.ozodlik.org/a/31686795.html |sarlavha=Инвалидность и беспомощность. Всемирный банк поставил под сомнение статистику по лицам с инвалидностью в Узбекистане |ish=Радио Озодлик |qaralgan sana=2022-09-09 |arxivsana=2022-08-09 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220809152852/https://rus.ozodlik.org/a/31686795.html}}</ref><ref name="«Потеря Узбекистана приведет к территориальному расколу России» 25.06.2022">{{Veb manbasi |til=ru |url=https://charter97.org/ru/news/2022/6/25/503848/ |sarlavha=«Потеря Узбекистана приведет к территориальному расколу России» |ish=charter97.org |qaralgan sana=2022-09-09 |arxivsana=2022-09-09 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220909131559/https://charter97.org/ru/news/2022/6/25/503848/}}</ref><ref name="Протесты в Узбекистане — разработка Кремля / Хасанбой Бурханов / Каракалпакстан, як пачалося 04.07.2022">{{Veb manbasi |til=ru-RU |url=https://www.youtube.com/watch?v=vTDR1l4SaBE |sarlavha=Протесты в Узбекистане — разработка Кремля / Хасанбой Бурханов / Каракалпакстан |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220809151322/https://www.youtube.com/watch?v=vTDR1l4SaBE&bpctr=9999999999&has_verified=1&video_id=vTDR1l4SaBE |arxivsana=2022-08-09 |qaralgan sana=2022-09-09}}</ref><ref name="Война и мир: Как связана война с Украиной и события в Средней Азии?">{{Veb manbasi |til=ru-RU |url=https://www.youtube.com/watch?v=PIDlFN_S-Bc |sarlavha=Война и мир: Как связана война с Украиной и события в Средней Азии? |qaralgan sana=2022-09-09 |arxivsana=2022-09-09 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220909131549/https://www.youtube.com/watch?v=PIDlFN_S-Bc}}</ref>. O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Qonunchilik palatasiga 2020-yildagi saylovni monitoring qilish chog‘ida, Burxonov germaniyalik kuzatuvchini pora olganlikda ayblaydi<ref>{{Veb manbasi |url=https://eadaily.com/ru/news/2020/02/03/uzbekskaya-oppoziciya-razoblachiv-vzyatochnika-nemca-narvalas-na-sudebnyy-isk |sarlavha=Узбекская оппозиция, разоблачив взяточника-немца, нарвалась на судебный иск}}</ref>. 2019-yil sentabr oyida YXHT Demokratik institutlar va inson huquqlari bo‘yicha byurosining [[Varshava|Varshavadagi]] yig‘ilishida ishtirok etar ekan, Burxonov, Oʻzbekiston kuch ishlatar tuzilmalardan, sodir etgan jinoyatlari uchun Shavkat Mirziyoyevni hibsga olishni talab qilgan edi. Aynan shu anjumanda, [[Yevropa Ittifoqi]] va AQSh hukumatiga o‘zbek muxolifati va O‘zbekiston hukumati o‘rtasidagi muzokaralarda vositachilik qilish taklifi bilan chiqadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.youtube.com/watch?v=KFQmKxGzJOM |sarlavha=Смелое выступление узбекского оппозиционера. 26.09.2019 |qaralgan sana=2022-11-02 |arxivsana=2022-11-02 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221102163237/https://www.youtube.com/watch?v=KFQmKxGzJOM}}</ref>. [[Oʻzbekiston Milliy axborot agentligi|O‘zbekiston Milliy axborot agentligida]] „Namanganlik firibgarning Varshavadagi vasvasasi“ (Namangan firibgarining Varshava isteriyasi) rukni ostidagi maqola<ref>{{Veb manbasi |til=uz |url=https://uza.uz/uz/posts/ismat-khushev-namanganlik-firibgarning-varshavadagi-vasvasas-18-10-2018 |sarlavha=Наманганлик фирибгарнинг Варшавадаги васвасаси |qaralgan sana=2022-11-02 |arxivsana=2022-11-02 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221102163238/https://uza.uz/uz/posts/ismat-khushev-namanganlik-firibgarning-varshavadagi-vasvasas-18-10-2018}}</ref> eʼlon qilinishi O‘zbekiston rasmiylarining O‘zbekiston rasmiylarining Burxonovning bu va boshqa YXHTdagi chiqishlariga munosabati bo‘ldi. Maqolada Burxonov qanday qilib davlatga 59 million so‘m miqdorida zarar yetkazgani va jinoiy javobgarlikdan qutulish, shuningdek, Germaniyada siyosiy qochqin maqomini olish maqsadida [[Oʻzbekiston|O‘zbekiston]] va Prezident [[Shavkat Mirziyoyev|Shavkat Mirziyoyevga]] tuhmat qilgani aytiladi. Nashrning yakuniy qismi quyidagi jumlalar bilan yakunlanadi: „ U zudlik bilan Oʻzbekistonga ekstradatsiya qilinishi lozim! Boshqacha boʻlishi mumkin emas!!!“ Internet tarmoqlarida bundan tashqari ham Burxonov haqidagi shu kabi mazmunda yozilgan maqolalar mavjud<ref>{{Veb manbasi |url=https://nuz.uz/svobodnoe-mnenie/1240932-kto-mechtaet-razzhech-ocherednoj-koster-speczialnoj-operaczii-v-odnoj-iz-czentralno-aziatskih-stran.html |sarlavha=Кто мечтает разжечь очередной костер «специальной операции» в одной из центрально-азиатских стран? |qaralgan sana=2022-11-02 |arxivsana=2022-11-02 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221102163236/https://nuz.uz/svobodnoe-mnenie/1240932-kto-mechtaet-razzhech-ocherednoj-koster-speczialnoj-operaczii-v-odnoj-iz-czentralno-aziatskih-stran.html}}</ref><ref>{{Veb manbasi |til=uz |url=https://aniq.uz/yangiliklar/varshavada-shavkat-mirziyoevga-tuhmat-qilgan-namanganlik-aslida-kim#bounce%23bounce |sarlavha=Варшавада Шавкат Мирзиёевга туҳмат қилган наманганлик, аслида, ким? |qaralgan sana=2022-11-23 |arxivsana=2022-11-23 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221123084406/https://aniq.uz/yangiliklar/varshavada-shavkat-mirziyoevga-tuhmat-qilgan-namanganlik-aslida-kim#bounce%23bounce}}</ref>. 2022-yil 24-fevralda Rossiyaning Ukrainaga bosqinidan so‘ng, xalqaro yig‘ilish va konferensiyalarda nutq so‘zlagan Hasanboy Burxnov bir necha bor YXHT mintaqasi davlatlariga Rossiyani terrorchi davlat sifatida tan olishni tavsiya qilgan. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [https://www.facebook.com/hasanboy.burhanov.7 Facebook] * [https://www.youtube.com/@hasanboyburhanov323 YouTube] * [https://www.instagram.com/hasanboy.burhanov7 Instagram] * [https://twitter.com/H_Burhanov Twitter] [[Turkum:Oʻzbekiston siyosatchilari]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha siyosatchilar]] mb967t0c8avoxgpcqgwqqtyhtzxx89q Gennadiy Smirnov 0 953758 6318237 6303845 2026-10-24T17:17:12Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318237 wikitext text/x-wiki {{Familiyadoshlar|Smirnov}} {{Futbolchi bilgiqutisi | name = Gennadiy Smirnov | fullname = Gennadiy Mixailovich Smirnov | image = | birth_date = {{birth date|1955|1|16|df=yes}} | birth_place = [[Saratov]], [[Soviet Union]] | death_date = {{death date and age|2000|9|2|1955|1|16|df=yes}} | death_place = Saratov, [[Russia]] | height = 1.78 m | position = [[Forward (association football)|Striker]] | youthyears1 = | youthclubs1 = | years1 = 1975–1977 | clubs1 = [[FC Sokol Saratov|Sokol Saratov]] | caps1 = 63 | goals1 = 34 | years2 = 1977 | clubs2 = [[FC Krylia Sovetov Samara|Krylia Sovetov Kyubyshev]] | caps2 = 15 | goals2 = 1 | years3 = 1978–1979 | clubs3 = [[FC SKA-Khabarovsk|SKA-Khabarovsk]] | caps3 = 78 | goals3 = 47 | years4 = 1980 | clubs4 = [[FC Spartak Moscow|Spartak Moscow]] | caps4 = 1 | goals4 = 0 | years5 = 1980–1983 | clubs5 = [[FC Fakel Voronezh|Fakel Voronezh]] | caps5 = 148 | goals5 = 71 | years6 = 1985–1986 | clubs6 = Sokol Saratov | caps6 = 62 | goals6 = 40 | years7 = 1987 | clubs7 = [[FC Metallurg Lipetsk|Metallurg Lipetsk]] | caps7 = | goals7 = | years8 = 1988 | clubs8 = Fakel Voronezh | caps8 = 12 | goals8 = 1 | years9 = 1988 | clubs9 = [[PFC Navbahor Namangan|Navbahor Namangan]] | caps9 = 16 | goals9 = 12 | years10 = 1989 | clubs10 = [[FC Khimik Semiluki|Khimik Semiluki]] | caps10 = 9 | goals10 = 1 | years11 = 1989 | clubs11 = [[FC Portovik-Energiya Kholmsk|Sakhalin Kholmsk]] | caps11 = 14 | goals11 = 5 | years12 = 1990 | clubs12 = SKA-Khabarovsk | caps12 = 21 | goals12 = 10 | years13 = 1991 | clubs13 = Vulkan Petropavlovsk-Kamchatsky | caps13 = 31 | goals13 = 7 | years14 = 1992 | clubs14 = [[FC Vorskla Poltava|Vorskla Poltava]] | caps14 = 2 | goals14 = 1 | years15 = 1992 | clubs15 = [[FC Salyut Belgorod|Energomash Belgorod]] | caps15 = 9 | goals15 = 3 | years16 = 1993 | clubs16 = [[FC Salyut Saratov|Salyut Saratov]] | caps16 = 5 | goals16 = 1 }} '''Gennadiy Mixailovich Smirnov''' (1955-yil 16-yanvar, [[Saratov]], [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|SSSR]]—2000-yil 2-sentyabr, Saratov, [[Rossiya]]) — sovet va rus [[Futbol|futbolchisi]], [[Hujumchi (futbol)|hujumchi]] pozitsiyasida toʻp surgan. Yuriy Smirnovning ukasi<ref>{{Veb manbasi |url=https://teams.by/gennady-smirnov/player-52920/ |sarlavha=Gennady - футболист, нападающий |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230614104400/https://teams.by/gennady-smirnov/player-52920/ |arxivsana=2023-06-14 |qaralgan sana=2023-06-14 }}</ref>. == Faoliyati == SEPO kasaba uyushma qoʻmitasining SDUSHOR (Saratov) maktabi oʻquvchisi hisoblanadi. Faoliyati davomida u „Sokol Saratov“, „Krilya Sovetov Kuybishev“, „SKA Xabarovsk“, „[[Spartak Moskva (futbol klubi)|Spartak Moskva]]“, „Fakel Voronej“, „Metallurg<nowiki/>[[Navbahor (futbol klubi)|“, Namangan, „Navbahor]]“, „Ximik Semiluki“, „Saxalin — Xolmsk“, „Vulkan“ Petropavlovsk „Polklatas“, „Volkan“ jamoalarida oʻynagan. Umuman olganda, u SSSR chempionatlarida 226 ta gol urgan va uch ligada toʻrtinchi eng yaxshi toʻpurarga aylandi<ref name="TOZ">{{cite news |date=14 January 2020 |title=Он был форвардом от бога |language=ru |publisher=Tikhookeanskaya Gazeta |url=https://toz.su/newspaper/iz_istorii_sovremennosti/on_byl_forvardom_ot_boga/ |access-date=21 February 2020}}</ref>. Smirnov futbolni mahalliy „Sokol Saratov“ jamoasida boshlagan. U ikki mavsum davomida klub safida 34 ta gol urdi va 1977-yilda Sovet Oliy Ligasi vakili Krylia Sovetov Kyubyshevga oʻtdi. Koʻp oʻtmay Smirnov harbiy xizmatga bordi va SKA-Xabarovsk jamoasiga oʻynash uchun yuborildi. Sovet Ikkinchi Ligasining uchta mavsumi davomida Smirnov SKA-Xabarovsk uchun 56 ta gol urdi va bir mavsumda klubning eng yaxshi 27 golini kiritdi va u klubning barcha vaqtlardagi beshinchi toʻpurariga aylandi. Moskva 1980-yil 7-aprelda „Spartak“ uchun bitta oʻyin oʻtkazdi va SSSR chempionatining Rostov SKA bilan mehmon oʻyinida 60-daqiqada [[Edgar Gess|Edgar Gessni]] almashtirdi, oʻyin moskvaliklarning 1: 2 hisobida magʻlubiyati bilan yakunlandi. 1988-yil Namanganning „[[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]“ jamoasi tarkibida toʻp surdi. Bir mavsum davomida lochinlar safida oʻynagan boʻlsada, 16 oʻyinda 12 ta gol urdi va jamoa toʻpurarlaridan biriga aylandi. 1993-1994-yilgi mavsumlarda u Salyut Saratov jamoasida oʻynovchi murabbiy boʻlgan. == Shaxsiy hayot == Smirnov 21 yoshida saratovlik Elena Krestenenko bilan oila qurdi. Gennadiy 1980-yilda Moskvaning „Spartak“ jamoasida oʻynab yurgan paytda ularning Maksim ismli oʻgʻli bor edi. Biroq Fakel Voronej bilan bir necha mavsum oʻtkazgandan soʻng u oilasini tashlab, oʻz vatani Saratovga ketdi. Futbolchilik faoliyatini yakunlaganidan soʻng, Smirnov ish topishga qiynaldi va u 45 yoshida oʻz kvartirasida hamrohlari tarfidan ichib olib pichoqlab oʻldirildi<ref>{{cite news |date=8 November 2000 |title=Он был бомбардиром от Бога |language=ru |publisher=Tikhookeanskaya Gazeta |url=https://toz.su/special_issues/arkhiv/2000_11_08_on_byl_bombardirom_ot_boga/ |access-date=21 February 2020}}</ref>. Smirnovning akasi Yuriy ham professional futbolchi boʻlib, „Sokol Saratov“, „Torpedo“, „CSKA“, „Lokomotiv“ va „Krylia Sovetov Kyubyshev“ klublarida oʻynagan va Sovet kubogi sohibi boʻlgan. Uning oʻgʻli Maksim esa „Yelets“, „Dinamo“ Voronej, „Lokomotiv Liski“ va „Metallurg-Oskol Stariy Oskol“ klublarida yarim professional futbol oʻynagan<ref>{{cite web |url=http://footballfacts.ru/players/20479 |title=Крестененко Максим Геннадьевич, 07.06.1980, футболист |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200224140003/http://footballfacts.ru/players/20479 |arxivsana=2020-02-24 |qaralgan sana=2023-06-14}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{FootballFacts.ru|player_id=27422}} * [http://www.spartak.com/main/team/first/2348/ Spartak.com saytidagi profil] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20170226000438/http://www.spartak.com/main/team/first/2348/ |date=2017-02-26 }} * [http://fanat1k.ru/stats-player-453.php fanat1k.ru saytidagi profil]{{Oʻlikhavola|date=iyul 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.spartakmoskva.ru/stats/player/523.html Spartakmoskva.ru saytidagi profil] * [http://ska-khabarovsk.ru/presscenter_article.php?aid=2673 Gennadiy Smirnov tugʻilganiga 60 yil — Bizning faxrimiz] * [https://web.archive.org/web/20190504030127/http://onedivision.ru/articles/type-10/item-537311-blog-dmitriya-igolinskogo Gol urish qobiliyati] {{DEFAULTSORT:Smirnov, Gennady}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:SSSR erkak futbolchilari]] [[Turkum:Rossiyalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Navbahor futbolchilari]] [[Turkum:FC Sokol Saratov futbolchilari]] [[Turkum:PFC Krylia Sovetov Samara futbolchilari]] [[Turkum:FC SKA-Khabarovsk futbolchilari]] [[Turkum:FC Spartak Moskva futbolchilari]] [[Turkum:FC Fakel Voronezh futbolchilari]] [[Turkum:FC Vorskla Poltava futbolchilari]] [[Turkum:FC Salyut Belgorod futbolchilari]] [[Turkum:FC Salyut Saratov futbolchilari]] [[Turkum:FC Vulkan futbolchilari]] [[Turkum:FC Metallurg Lipetsk futbolchilari]] [[Turkum:FK Ximik Semiluki futbolchilari]] [[Turkum:FC Portovik-Energiya Kholmsk futbolchilari]] 9vtgsxg17f819vtslp334wvoje8r37r Gʻapar Aytiyev 0 954076 6318359 6071394 2026-10-25T04:29:55Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318359 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Gʻapar Aytiyevich Aytiyev | tasvir = Stamps_of_Kyrgyzstan,_2012-20.jpg | tasvir_eni = | izoh = | asl_ismi = | tavallud_paytidagi_ismi = | tavallud_sanasi = 1912-yil | tavallud_joyi = [[Rossiya imperiyasi]] [[Turkiston ASSR]] [[Fargʻona viloyati]] [[Oʻsh uyezdi]] | vafot_sanasi = 1971-yil | vafot_joyi = [[SSSR]], [[Qirgʻiziston SSR]] [[Bishkek]] | fuqaroligi = [[SSSR]] | taʼlimi = | kasbi = [[rassom]] | faoliyat_yillari = | asarlari = | boʻyi = | unvoni = [[Sotsialistik Mehnat Qahramoni]]<br>SSSR xalq artisti<br>[[Qirgʻiziston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qirgʻiziston SSR]] xalq artisti<br>[[Qirgʻiziston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qirgʻiziston SSRda]] xizmat koʻrsatgan sanʼat arbobi | turmush_oʻrtogʻi = | bolalari = | mukofotlari = [[Lenin ordeni]]<br>[[Oktabr Inqilobi ordeni|Oktyabr inqilobi ordeni]]<br>[[„Mehnatdagi jasorati uchun“ medali|„Mehnatdagi jasorati uchun“ medali]]<br>[[Mehnat Qizil Bayrogʻi Ordeni|Mehnat Qizil Bayrogʻi ordeni]]<br>[[„Shon-sharaf belgisi“ ordeni|„Shon-sharaf belgisi“ ordeni]]<br>[[„1941-1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushida Germaniya ustidan qozonilgan gʻalaba uchun“ medali|„1941-1945 yillardagi Ulugʻ Vatan urushida Germaniya ustidan qozonilgan gʻalaba uchun“ medali]]<br>„Vladimir Ilich Lenin tavalludining 100 yilligi munosabati bilan“ medali<br>„1941—1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushidagi gʻalabaning yigirma yilligi“ medali"<br>„1941—1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushidagi gʻalabaning oʻttiz yilligi“ medali"<br>[[„SSSR Qurolli Kuchlariga 50 yil“ yubiley medali|„SSSR Qurolli Kuchlariga 50 yil“ yubiley medali]]<br>[[„SSSR Qurolli Kuchlariga 60 yil“ yubiley medali|„SSSR Qurolli Kuchlariga 60 yil“ yubiley medali]]. }} '''Gʻapar Aytiyevich Aytiyev''' (1912-yil, [[Fargʻona viloyati]] [[Oʻsh uyezdi]] —1984-yil, [[Qirgʻiziston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qirgʻiziston SSR]] [[Bishkek]]) — sovet, qirgʻiz [[Rassomlik sanʼati|rassomi]], sahna [[Dizayn|dizayneri]], [[Pedagogika|pedagog]]. [[Sotsialistik Mehnat Qahramoni]] (1982). [[SSSR xalq artisti]] (1971). T. Satilganov nomidagi Qirgʻiziston SSR Davlat mukofoti laureati. Ilk professional qirg‘iz rassomlaridan biri. == Biografiyasi == [[Fayl:Stamp_of_Kyrgyzstan_003a.jpg|right|thumb|250x250px| Qirgʻiziston pochta markasida G. Aytiyevning rasmi. 1992-yil]] Gʻapar Aytiyev 1912-yilning 15-sentyabrida [[Rossiya imperiyasi]] [[Turkiston ASSR]] [[Fargʻona viloyati]] [[Oʻsh uyezdi]] Tuleyken qishlogʻida (hozirgi [[Qirgʻiziston|Qirgʻizistonning]] [[Oʻsh (viloyat)|Oʻsh viloyati]] [[Qorasuv tumani]]) tavallud topgan. 1932-yilda Qirg‘iziston taʼlim institutini tamomlagan. 1932—1934-yillarda [[Jalolobod (shahar)|Jaloloboddagi]] pedagogika texnikumida talabalarga dars bergan. 1935—1938-yillarda N. P. Krimov boshchiligidagi 1905-yilgi qoʻzgʻolon xotirasiga bagʻishlangan [[Moskva]] viloyati tasviriy sanʼat pedagogika maktabida tahsil olgan. Aytiyev [[Ikkinchi jahon urushi|Ikkinchi jahon urushida]] ishtirok etgan. 1942-yil dekabrdan janubi-gʻarbiy frontda 94-alohida otishma brigadasining 2-alohida miltiq batalyoni pulemyot rotasi komandirining siyosiy ishlar boʻyicha oʻrinbosari sifatida jang qiladi. Stalingrad jangida qatnashgan, 1943-yil 6-yanvarda urushda ogʻir yaralanadi va gvardiya katta leytenanti lavozimida nafaqaga chiqadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://warheroes.ru/hero/hero.asp?Hero_id=12304 |sarlavha=Айтиев Гапар Айтиевич}}</ref>. Aytiyev „Kolxozniy dvor“ („Kolxoz hovlisi“ 1946-yil, Qirg‘iziston tasviriy sanʼat muzeyi, [[Frunze]]), „Polden na Issyk-Kule“ („Issiqko‘lda peshin“, 1995-yil, Tretyakov galereyasi), „Okrestnosti Andijana“ („Andijon tabiatii“ 1967-yil, Qirg‘iziston muzeyi, Frunze) va bir qancha portretlar, monumental rasmlar, boshqa turli janrlarda yaratilgan rasmlar va grafika ishlari muallifi hisoblanadi<ref>[https://www.rah.ru/the_academy_today/the_members_of_the_academie/member.php?ID=53489&sphrase_id=99433 AYTIYeV Gapar Aytievich (1912-1984)]{{Oʻlikhavola|date=oktabr 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. 1938—1940-yillarda Qirgʻiz musiqali drama teatrida postnovkachi rassom boʻlgan. [[Vladimir Vlasov|V. Vlasov]], V. Fere va A. Maldiboyevning „Altyn-kyz“ („Oltin qiz“, 1939), A. M. Vernikning „Toktogul“ („To‘qto‘g‘ul“, 1940) va boshqa spektakllar postakovkachi rassomi. 1977-yildan [[Bishkek|Frunze]] shahridagi SSSR Badiiy akademiyasining ijodiy rassomlik ustaxonasiga rahbarlik qilgan. „Qirgʻiziston tasviriy sanʼati“ kitobi (Frunze, 1964) muallifi<ref>{{Veb manbasi |url=https://ru.sputnik.kg/20220823/hudozhnik-gapar-ajtiev-biografiya-1067084267.html |sarlavha=Гапар Айтиев — биография}}</ref>. Aytiyev SSSR Badiiy akademiyasining muxbir aʼzosi (1973) boʻlgan, shuningdek, 1940—1941, 1944—1951 va 1952—1977-yillarda Qirgʻiziston Rassomlar uyushmasi boshqaruvi raisi va [[SSSR Rassomlar uyushmasi]] aʼzosi lavozimlarida xizmat qilgan. 1939-yildan [[Sovet Ittifoqi Kommunistik Partiyasi]] aʼzosi. Qirgʻiziston SSR Oliy Kengashining 5—9-chaqiriq [[Deputat|deputati]], Qirgʻiziston SSR Oliy Kengashi raisi oʻrinbosari boʻlib faoliyat olib borgan (1971-yildan). Tajribali rassom va dizayner Gʻapar Aytiyev 1984-yil 16-dekabrida Bishkekda vafot etgan, Ala-Archa qabristoniga dafn etilgan. == Mukofotlari va unvonlari == * [[Sotsialistik Mehnat Qahramoni]] (1982); * [[Lenin ordeni]] (1982); * [[Oktabr Inqilobi ordeni|Oktyabr inqilobi ordeni]] (1972); * SSSR xalq artisti (1971); * To‘qto‘g‘ul Satilganov nomidagi Qirg‘iziston SSR Davlat mukofoti (1967) — „Qirg‘iz zamini“ turkum kartinalari uchun; * [[„Mehnatdagi jasorati uchun“ medali|„Mehnatdagi jasorati uchun medali“]] (1964); * [[Mehnat Qizil Bayrogʻi Ordeni|Mehnat Qizil Bayrogʻi ordeni]] (1958); * [[Qirgʻiziston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qirgʻiziston SSR]] xalq artisti (1954); * [[Mehnat Qizil Bayrogʻi Ordeni|Mehnat Qizil Bayrogʻi ordeni]] (1951); * [[Lenin ordeni]] (1946); * [[Harbiy xizmatlari uchun medali]] (1943); * [[„Shon-sharaf belgisi“ ordeni|„Shon-sharaf belgisi“ ordeni]] (1939-yil 7 iyun) — Qirgʻiziston teatr sanʼatini rivojlantirishdagi xizmatlari uchun; * [[Qirgʻiziston Sovet Sotsialistik Respublikasi|Qirgʻiziston SSRda]] xizmat koʻrsatgan sanʼat arbobi (1937); * [[„1941-1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushida Germaniya ustidan qozonilgan gʻalaba uchun“ medali|„1941-1945 yillardagi Ulugʻ Vatan urushida Germaniya ustidan qozonilgan gʻalaba uchun“ medali]] * „Vladimir Ilich Lenin tavalludining 100 yilligi munosabati bilan“ medali; * „1941—1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushidagi gʻalabaning yigirma yilligi“ medali; * „1941—1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushidagi gʻalabaning oʻttiz yilligi“ medali; * [[„SSSR Qurolli Kuchlariga 50 yil“ yubiley medali|„SSSR Qurolli Kuchlariga 50 yil“ yubiley medali]]; * [[„SSSR Qurolli Kuchlariga 60 yil“ yubiley medali|„SSSR Qurolli Kuchlariga 60 yil“ yubiley medali]]. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == {{Warheroes|id=12304}} * [https://web.archive.org/web/20230609151721/http://semenovgallery.ru/persons/Ajtiev_Gapar_Ajtievich Aytiev Gapar Aytievich] [[Turkum:„1941-1945-yillardagi Ulugʻ Vatan urushida Germaniya ustidan qozonilgan gʻalaba uchun“ medali sohiblari]] [[Turkum:Jangovar xizmatlari uchun medali sohiblari]] [[Turkum:Hurmat Belgisi ordeni sohiblari]] [[Turkum:Mehnat Qizil Bayroq ordeni sohiblari]] [[Turkum:Oktabr Inqilobi ordeni sohiblari]] [[Turkum:Lenin ordeni sohiblari]] [[Turkum:Sotsialistik Mehnat Qahramonlari]] [[Turkum:Bishkekda vafot etganlar]] [[Turkum:1984-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:16-dekabrda vafot etganlar]] [[Turkum:1912-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:28-sentyabrda tugʻilganlar]] ijaz4i8xahj8hzsrr9d5q1ojgin30bn Government ko'prigi 0 962521 6318278 4696969 2026-10-24T22:20:45Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318278 wikitext text/x-wiki [[Fayl:GovernmentBridge.jpg|alt=Photo of the bridge|thumb| Soat minorasi binosidan koʻrinishi]] '''Government koʻprigi''' yoki '''Arsenal koʻprigi''' [[Mississippi (daryo)|Missisipi daryosi]] boʻylab joylashgan boʻlib, [[Rock Island (Illinois)|Rok-Aylend, Illinoys]] va [[Davenport (Iowa)|Ayova shtatidagi Davenportni]] bogʻlaydi. Ayova shtatlararo temir yoʻli Kengash [[Council Bluffs (Iowa)|Bluffs, Ayova]] va [[Chikago|Chikago, Illinoys]] oʻrtasidagi sobiq Chikago va Rok-Aylend temir yoʻllari uchun koʻprikning yuqori qavatidan foydalanadi<ref>[https://iaisrr.com/railroad/map-of-rail/ Iowa Interstate Railroad System Map] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20210506163620/https://iaisrr.com/railroad/map-of-rail/ |date=2021-05-06 }}.</ref><ref>[https://member.quadcitieschamber.com/list/member/iowa-interstate-railroad-cedar-rapids-48186Iowa Interstate Railroad]{{Oʻlikhavola|date=sentabr 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Quad Cities Chamber of Commerce</ref>. Pastki paluba ikki shahar oʻrtasida avtomobil harakatini amalga oshiradi. U Upper Mississippi Mile Marker 483 yaqinida, Missisipi daryosi qulfi va 15-sonli toʻgʻonga ulashgan. Hozirgi tuzilma (1896-yilda qurib bitkazilgan) bu joylashuvdagi toʻrtinchisi. Koʻpriklarning barchasi daryo boʻylab harakatlanishni taʼminlash uchun aylanma qismi bilan qurilgan. 1856-yilda qurib bitkazilgan birinchi '''Rok-Aylend koʻprigi''' Missisipi orqali oʻtadigan birinchi temir yoʻl koʻprigi edi<ref name="QCOnline">{{Veb manbasi |muallif=Turner |ism=Jonathan |sarlavha=First Mississippi bridge opened 155 years ago, ushering in new era, new jobs |url=https://qconline.com/extras/special_sections/first-mississippi-bridge-opened-years-ago-ushering-in-new-era/article_9c59b54c-f990-5f0b-9097-a79d4ab40215.html |sana=February 13, 2011 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20191227051304/https://qconline.com/extras/special_sections/first-mississippi-bridge-opened-years-ago-ushering-in-new-era/article_9c59b54c-f990-5f0b-9097-a79d4ab40215.html |arxivsana=2019-12-27 |qaralgan sana=2023-08-16}}</ref>. Koʻprik 482 metr uzunligi va tortishish oraligʻi 87 metr . U hozirgi koʻprikdan yuqorida joylashgan edi. Bu janubga (Tinch okeaniga janubiy temir yoʻl yoʻnalishini yaratishga intilgan) va paroxodlari [[Chikago|Chikagodagi]] temir yoʻllardan raqobatga duch kelgan [[Saint Louis|Sent-Luisga]] tahdid edi<ref name="Tweet">[[Roald Tweet|Tweet, Roald D.]] The Quad Cities: An American mosaic. </ref>. ''Effie Afton'' koʻprik ochilganidan bir necha hafta oʻtib urib ketdi va qayiq kompaniyalari sudga daʼvo qilishdi. U taʼmirlangan, ammo 1866-yilda oʻsha joyda yogʻoch konstruktsiya bilan almashtirilgan. 1868-yilda ikkinchi koʻprik muzli boʻron va [[tornado]] tufayli buzilgan; ammo qurilish brigadalari koʻprikni taʼmirlab, qayta ochgan. Koʻprik 1872-yilda ikki qavatli koʻprik bilan almashtirildi. Uchinchi koʻprik, 112 metr uzun, hozirgi joyda Rok oroli qirgʻogʻi yaqinida quyi oqimda qurilgan. 1880-yillarda koʻprikda ot trolleybuslari joylashgan. Elektr aravalari hozirgi koʻprikda 1940-yilgacha harakat qilgan. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [http://www.mvr.usace.army.mil/rockislandhistory/govtbridge.htm USACE — Rok-Aylend hukumati koʻprigi] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20090115110818/http://www.mvr.usace.army.mil/rockislandhistory/govtbridge.htm |date=2009-01-15 }} * [https://www.archives.gov/publications/prologue/2004/summer/bridge.html Missisipi bilan bogʻlanish: Rok-Aylend koʻprigida temir yoʻllar va qayiqlar toʻqnashdi] * Historic American Engineering Record * Rok oroli Rock Island Government Bridge * [http://www.riveraction.org/bridgehistory Missisipi daryosi boʻylab birinchi temir yoʻl koʻprigi va uning uchta vorislarining tasviriy tarixi] * [https://historicbridges.org/bridges/browser/?bridgebrowser=iowa/arsenalbridge/ Hukumat koʻprigi (Arsenal koʻprigi)] * [https://www.johnweeks.com/river_mississippi/pagesB/umissB06.html Hukumat koʻprigi, Davenport, Ayova] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20191211155621/https://www.johnweeks.com/river_mississippi/pagesB/umissB06.html |date=2019-12-11 }} [[Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda]] ejp7t99i472cnh9l49ibq6ow5mkkg1y Hazrati Shohjalol xalqaro aeroporti 0 963786 6318466 6307853 2026-10-25T08:59:56Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318466 wikitext text/x-wiki {{Aeroport bilgiqutisi |name=Hazrati Shohjalol <br /> xalqaro aeroporti |nativename={{nobold|{{lang|bn|হযরত শাহ্জালাল আন্তর্জাতিক বিমানবন্দর}}}} |image=File:Hazrat Shahjalal International Airport photographs by Titu Oheduzzaman.jpg |image-width=250 |IATA=DAC |ICAO=VGHS (sobiq: VGZR) |pushpin_map=Bangladesh |pushpin_map_caption=Aeroportning Bangladesh xaritasidagi joylashuvi |pushpin_label=DAC |pushpin_label_position=right |type=Fuqarolik / Harbiy |owner=Bangladesh fuqaro aviatsiyasi va turizm vazirligi |operator=Bangladesh fuqaro aviatsiyasi boshqarmasi (CAAB)|city-served=Dakka viloyati |location=Kurmitola, [[Dakka]], [[Bangladesh]] |hub=*Biman Bangladesh Airlines * Air Astra * Novoair * [[US-Bangla Airlines]] * SkyAir * Easy Fly Express |elevation-f=27 |elevation-m=8 |coordinates={{Coord|23|50|34|N|090|24|02|E|type:airport_region:BD-13|display=inline,title|name=Shah Jalal International Airport}} |latd=23|latm=50|lats=34|latNS=N|longd=090|longm=24|longs=02|longEW=E |website={{URL|hsia.gov.bd}}|metric-rwy=Y|r1-number=14/32|r1-length-f=11,500 |r1-length-m=3,505 |r1-surface=[[Asfalt-beton|Asfalt]] |stat-year=2019 |stat1-header=Yoʻlovchilar oqimi |stat1-data=6,347,000 |stat2-header=Tashilgan yuklar (tonna) |stat2-data=517,940 |footnotes=Manba: Bangladesh fuqaro aviatsiyasi boshqarmasi<ref>{{cite web |title=Aerodrome Information: Hazrat Shahjalal International Airport, Dhaka |work=Civil Aviation Authority, Bangladesh |url=http://www.caab.gov.bd/adinfo/adinfo1zia.html |qaralgan sana=2023-08-23 |arxivsana=2009-03-10 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20090310064415/http://www.caab.gov.bd/adinfo/adinfo1zia.html }}</ref><ref>{{cite web |title=Aerodrome Information: Hazrat Shahjalal International Airport, Dhaka (continued) |work=Civil Aviation Authority, Bangladesh |url=http://www.caab.gov.bd/adinfo/adinfo3zia.html |qaralgan sana=2023-08-23 |arxivsana=2009-03-10 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20090310012013/http://www.caab.gov.bd/adinfo/adinfo3zia.html }}</ref>|opened=1981-yil }} '''Hazrati Shohjalol xalqaro aeroporti''' ({{Lang-bn|হযরত শাহ্&zwnj;জালাল আন্তর্জাতিক বিমানবন্দর}}, [[Bengal tilining romanizatsiyasi|Romanizatsiyasi]] : ''Hôzrôt Shahjalal Antôrjatik Bimanbôndôr''), {{Airport codes|DAC|VGHS}} (sobiq '''VGZR'''), [[Bangladesh]] poytaxti [[Dakka|Dakka shahriga]] xizmat koʻrsatadigan asosiy xalqaro aeroport boʻlib, mamlakatdagi eng yirik aeroport hisoblanadi. Kurmitolada, shahar markazidan {{Cvt|17|km}} masofada, Dakkaning shimoliy qismida joylashgan. Aeroportdan Bangladesh havo kuchlarining bazasi sifatida ham foydalaniladi. Aeroportning maydoni {{Convert|1981|acre|ha|order=flip}} tashkil qiladi. Bangladesh fuqaro aviatsiyasi boshqarmasi (CAAB) aeroportni boshqaradi va taʼminlanadi. 1980-yilda Tejgaon aeroportidan mamlakatning asosiy xalqaro aeroporti sifatida oʻz faoliyatini boshlagan. Aeroport avvallari ''Dakka xalqaro aeroporti'', keyinchalik esa ''Ziyo xalqaro aeroporti'' nomi bilan tanilgan boʻlib, Bangladeshning eng hurmatli [[Tasavvuf|soʻfiy]] avliyolaridan biri boʻlgan Shohjalol sharafiga nomlangan. „''DAC''“ aeroportining IATA kodi „Dakka“ dan olingan. Bangladeshdagi aksariyat aviakompaniyalarning, jumladan Air Astra, Novoair, [[AQSh-Bangla Aviakompaniyasi|US-Bangla Airlines]] va milliy flagmani Biman Bangladesh Airlines asosiy markazi hisoblanadi. Aeroportning yillik yoʻlovchilarga xizmat koʻrsatish quvvati 18,5 million yoʻlovchini tashkil etadi<ref name="newport">{{Yangiliklar manbasi |last=Ahmad |first=Rashiduddin |date=29 September 2010 |title=New airport at Trishal: Flight of fancy or urban nightmare? |work=The Daily Star |url=http://www.thedailystar.net/newDesign/news-details.php?nid=156306 |access-date=15 November 2011}}</ref> <ref name="capacity">{{Yangiliklar manbasi |last=Byron |first=Rejaul Karim |date=28 August 2010 |title=New int'l airport to cost Tk 50,000cr |work=The Daily Star |url=http://www.thedailystar.net/newDesign/news-details.php?nid=152589 |access-date=16 November 2011}}</ref> va bu yoʻlovchilarga xizmat koʻrsatish sigʻimi CAAB tomonidan 2026-yilgacha yetarli deb hisoblangan<ref name="caab">{{Veb manbasi |sarlavha=AIRPORT DEVELOPMENT HISTORY |url=http://www.caab.gov.bd/devlpmnts/devhis.html |nashriyot=Civil Aviation Authority, Bangladesh |qaralgan sana=16 November 2011 |arxivsana=2011-11-11 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20111111182729/http://www.caab.gov.bd/devlpmnts/devhis.html }}</ref>. 2014-yilda aeroport 9,1 million yoʻlovchiga va 248 ming tonna yukka xizmat koʻrsatgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=1 April 2015 |title=CAAB initiates efforts to expand and upgrade HSIA To build a new airport for Dhaka |work=The Bangladesh Monitor |url=http://www.bangladeshmonitor.net/news_detail.php?nhid=6199&CID=1 |access-date=21 July 2013 |archive-date=2015-04-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150405130549/http://www.bangladeshmonitor.net/news_detail.php?nhid=6199&CID=1 |url-status=dead }}</ref>. Kuniga oʻrtacha samolyot harakati taxminan 190 reysni tashkil qiladi<ref name="thedailystar.net">{{Yangiliklar manbasi |title=Shahjalal airport set for upgrade in two months |work=The Daily Star |url=http://www.thedailystar.net/newDesign/news-details.php?nid=234667 |access-date=4 June 2015}}</ref> <ref name="runway">{{Yangiliklar manbasi |date=1 July 2013 |title=CAAB initiates efforts to expand, upgrade HSIA to elevate its international standing |work=The Bangladesh Monitor |url=http://www.bangladeshmonitor.net/news_detail.php?nhid=4542&CID=1&archivedate= |access-date=21 July 2013 |archive-date=2015-12-11 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151211082321/http://www.bangladeshmonitor.net/news_detail.php?nhid=4542&CID=1&archivedate= |url-status=dead }}</ref>. Aeroportda yerda xizmat koʻrsatish Biman Bangladesh Airlines aviakompaniyasining 100 foizlik shoʻba korxonasi hisoblangan Biman Ground Handling tomonidan amalga oshiriladi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Ground Handling |ish=Biman Bangladesh Airlines |url=http://www.biman-airlines.com/services/groundhandling |qaralgan sana=1 February 2014 |arxivsana=2013-08-07 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20130807153909/http://biman-airlines.com/services/groundhandling }}</ref>. Aeroport toʻliq [[Wi-Fi|Wi-Fi Internet]] qamroviga ega va aeroportning barcha terminallarida Intercontinental Dakka kabi besh yulduzli mehmonxonalar tomonidan boshqariladigan bir nechta birinchi-klass va biznes-klass boshqaruv zallari mavjud, Eastern Bank Skylounge<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Eastern Bank Ltd. Skylounge |url=https://www.ebl.com.bd/skylounge |ish=www.ebl.com.bd |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210301093816/https://www.ebl.com.bd/skylounge |arxivsana=1 March 2021 |til=en}}</ref> yoki City Bank American Express Lounge kabi Bangladesh kompaniyalari<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=4 November 2020 |title=City Bank opens City Bank American Express Lounge at Dhaka airport |language=en |work=TheIndependentbd.com |url=https://www.theindependentbd.com/post/255547 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210116105508/https://www.theindependentbd.com/post/255547 |archive-date=16 January 2021}}</ref>, shuningdek, mahalliy va xorijiy aviakompaniyalar ofislari mavjud. Birinchi-klass va biznes-klass aviachiptalarida sayohat qilgan yoʻlovchilar, shuningdek Priority Pass kartalari egalari boʻlgan ekonom yoʻlovchilar tanlangan zallardan bepul foydalanishlari mumkin<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Executive Lounges in Bangladesh |url=https://airport.mastercard.com/en/lounge-finder/country?countrycode=BGD |arxivurl=https://web.archive.org/web/20211202102347/https://airport.mastercard.com/en/lounge-finder/country?countrycode=BGD |arxivsana=2 December 2021 |til=en}}</ref> <ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Airport Lounges |url=https://www.prioritypass.com/en/lounges/bangladesh/dhaka-hazrat-shahjalal-intl |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210507152150/https://prioritypass.com/en/lounges/bangladesh/dhaka-hazrat-shahjalal-intl |arxivsana=7 May 2021 |til=en}}</ref>. == Joylashuvi va ulanish == Aeroport Kurmitola aholi punktida, Dakka markazidan {{Convert|11|NM|2|lk=in|abbr=off}} shimolda joylashgan<ref name="old">{{Veb manbasi |sarlavha=Dhaka – Airports |url=http://www.worldexecutive.com/locations/asia_pacific/bangladesh/dhaka/airports.html |nashriyot=World Executive |qaralgan sana=15 November 2011 |arxivsana=2013-04-24 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20130424120233/http://www.worldexecutive.com/locations/asia_pacific/bangladesh/dhaka/airports.html }}</ref>. Unga sakkiz qatorli aeroport yoʻli orqali kiriladi<ref name="old" />. Aeroportning shimolida Uttara hududi va [[Gazipur]] shahri, janubida esa [[Dakka]] shahri joylashgan. Aeroportning shundoq tashqarisida (roʻparasida) Aeroport temir yoʻl vokzali deb nomlangan vokzal mavjud<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.tripadvisor.com/ShowTopic-g293936-i9193-k4244602-From_Sylhet_to_Dhaka_Airport_by_train-Dhaka_City_Dhaka.html |sarlavha=From Sylhet to Dhaka Airport by train |qaralgan sana=4 June 2015}}</ref> <ref>[http://maps.google.ca/maps?hl=en&source=hp&q=dhaka%20airport%20road&um=1&ie=UTF-8&sa=N&tab=wl Dhaka Airport Road]. </ref>. Obhai, Pathao, Shohoz, [[Uber]] va boshqalar kabi koʻplab mahalliy va xalqaro sayohatlarga avtoijara va taksi ilovalari yoki kompaniyalari aeroportga va undan ortga yoʻlovchilarni tashishda oʻz xizmatlarini taqdim qiladi. Shuningdek, xalqaro kelishlar zalining chiqish eshigi yonida joylashgan taksi kioski mavjud boʻlib, u yerda taksiga buyurtma berish va taksi haqini oldindan toʻlash mumkin. Aeroportga eng yaqin mehmonxona Radisson Blu Dhaka Water Garden mehmonxonasi, undan keyin Le Méridien Dhaka mehmonxonasi va Dhaka Regency mehmonxonasi joylashgan<ref>[http://www.dhakaregency.net/ Dhaka Regency Hotel].</ref>. Best Western mehmonxonasi 2014-yil oxirida ochilgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=14 November 2013 |title=Best Western International Signs Deal to Open Hotel at Dhaka Airport in Bangladesh |work=PRWeb |url=http://www.prweb.com/releases/2013/11/prweb11332390.htm |access-date=22 November 2013}}</ref>. Rieltorlik kompaniyalari va hukumatning kengaytirish hamda rivojlantirish ishlari tufayli aeroport deyarli shahar tomonidan qoplanib qolgan, bu rasmiylarni uchinchi terminal qurishga va Dakka tumanining boshqa joyida boshqa xalqaro aeroport qurish masalasini koʻrib chiqishga undadi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Asif Showkat Kallol |last2=Ishtiaq Husain |date=5 August 2016 |title=Bangabandhu Sheikh Mujib International Airport construction to begin in 2018 |language=en |work=Dhaka Tribune |url=https://www.dhakatribune.com/business/2016/08/05/bangabandhu-sheikh-mujib-international-airport-construction-begin-2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190102164007/https://www.dhakatribune.com/business/2016/08/05/bangabandhu-sheikh-mujib-international-airport-construction-begin-2018/ |archive-date=2 January 2019}}</ref>. == Tarixi == [[Fayl:Shahjalal_International_Airport_(06).jpg|left|thumb| Xalqaro terminal]] [[Fayl:Biman_Bangladesh_Airlines_S2-AFM_(7850129206).jpg|left|thumb| Apron koʻrinishi]] 1941-yilda, [[Ikkinchi jahon urushi]] paytida, Britaniya hukumati Tejgaon shahridan bir necha kilometr shimolda joylashgan Kurmitolada oʻsha paytda Kohima maydonlari (keyin [[Accom|Assamda]]) va Birma urush teatrlarini amalga oshirgan harbiy aeroport Tejgaon aeroporti uchun zaxira qoʻnish zonasi sifatida urushga qarshi jangovar samolyotlarni boshqarish uchun qoʻnish chizigʻini qurdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Ahmed |first=Ershad |date=16 November 2006 |title=Zia International Airport, Dhaka |url=http://dhakadailyphoto.blogspot.com/2006/11/zia-international-airport-dhaka.html}}</ref> <ref name="ww2">{{Kitob manbasi |last=Uddin |first=Syed Mohd Saleh |year=2012 |chapter=Airports |chapterurl=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Airports |editor=Islam |title=Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh |edition=Second |publisher=Asiatic Society of Bangladesh |archive-date=2023-10-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231017080050/http://en.banglapedia.org/index.php?title=Airports |access-date=2023-08-23}}</ref>. 1947-yilda [[Pokiston]] tashkil etilgandan soʻng, Tejgaon aeroporti oʻsha paytdagi Sharqiy Pokistonda (hozirgi [[Bangladesh]]) birinchi fuqarolik aeroportiga aylandi. [[Ikkinchi Hindiston-Pokiston urushi|1965-yilgi Hind-Pokiston urushi]] paytida, oʻsha vaqtda tashlab ketilgan havo yoʻlagi Hindiston havo kuchlari tomonidan bombardimon qilingan, chunki uni baza sifatida Tejgaon aeroporti deb oʻylagan<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.pakdef.info/pakmilitary/airforce/war/trieast.html |sarlavha=triumph in the east |ish=PakDef.info |arxivurl=https://web.archive.org/web/20110613054628/http://www.pakdef.info/pakmilitary/airforce/war/trieast.html |arxivsana=13 June 2011}}</ref>. 1966-yilda oʻsha paytdagi Pokiston hukumati tomonidan yangi aeroport qurish loyihasi qabul qilindi va Kurmitola shimolidagi hozirgi joy tanlangan. Fransiyalik mutaxassislarning texnik koʻmagida terminal binosi va uchish-qoʻnish yoʻlagini qurish boʻyicha tender oʻtkazildi. Qurilish materiallarini tashish uchun uchastka yaqinida temir yoʻl bekati (hozirgi Aeroport temir yoʻl vokzali) ham qurilgan. Biroq, 1971-yilda [[Bangladesh ozodlik urushi]] boshlanganida, yangi uchish yoʻlagi faqat yarmiga yetdi. Urush paytida havo maydoni jiddiy zarar koʻrdi{{Citation needed}}. Mustaqillikka erishgach, Bangladesh hukumati urush paytida oldingi pudratchilar va maslahatchilar tomonidan tashlab ketilgan ishlarni qayta boshladi. Hukumat aeroportni mamlakatning asosiy xalqaro aeroportiga aylantirishga qaror qildi va [[Fransiya|Fransiyaning]] Aeroports de Paris kompaniyasini uning yangi maslahatchilari etib tayinladi. Aeroport 1980-yilda asosiy uchish-qoʻnish yoʻlagi va hozirgi terminal binosining markaziy qismi Bangladeshning oʻsha paytdagi Prezidenti Ziyovur Rahmon tomonidan ''Dakka xalqaro aeroporti'' sifatida rasmiy ravishda ochilganidan soʻng oʻz faoliyatini boshlagan<ref>{{Veb manbasi |url=http://dhakadailyphoto.blogspot.com/2006/11/zia-international-airport-dhaka.html |sarlavha=Dhaka |sana=16 November 2006 |qaralgan sana=4 June 2015}}</ref> <ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Dhaka City :: everything about our city |url=http://www.dhakacity.com.bd/ |qaralgan sana=2023-08-23 |arxivsana=2013-05-22 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20130522090205/http://dhakacity.com.bd/ }}</ref>. Loyihani yakunlash uchun yana uch yil kerak boʻldi, shu vaqt ichida Ziyovur Rahmon 1981-yilda oʻldirilgan. Shunday qilib, 1983-yilda qurib bitkazilganidan soʻng, oʻsha paytdagi Prezident Abdusattor aeroportni ''Ziyo xalqaro aeroporti'' sifatida qayta ochdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=ZIA made Shahjalal International Airport |work=The Daily Star |url=http://www.thedailystar.net/newDesign/news-details.php?nid=126503 |access-date=4 June 2015}}</ref>. 1993-yil dekabr oyida Biman Bangladesh Airlines Dehli, Dubay va Amsterdam orqali [[Nyu York (shahar)|Nyu-York shahriga]] yoʻnalishni boshladi. Parvozni McDonnell Duglas DC-10 samolyotlari amalga oshirdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Dahlburg, John-Thor |date=1993-12-26 |title=News, Tips & Bargains If You've Seen It All, How About Bangladesh? |work=Los Angeles Times |id={{ProQuest|282156409}}}}</ref>. Keyinchalik Biman chiquvchi reysni Dubay va Bryussel orqali, kiruvchini esa Bryussel orqali boshqardi. Kompaniya 2006-yil iyul oyida xizmatni toʻxtatdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=29 July 2006 |title=Biman makes its last flight to NY today |work=The Daily Star |url=http://archive.thedailystar.net/2006/07/29/d60729012414.htm |access-date=28 September 2013 |archive-date=2013-12-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131203101108/http://archive.thedailystar.net/2006/07/29/d60729012414.htm |url-status=dead }}</ref>. 2010-yilda hukumat Bangladeshning eng hurmatli [[Tasavvuf|soʻfiy]] avliyolaridan biri Shohjalol sharafiga aeroport nomini yana bir bor Ziyo xalqaro aeroportidan Shohjalol xalqaro aeroportining hozirgi nomiga oʻzgartirdi<ref name="renamed">{{Yangiliklar manbasi |date=16 February 2010 |title=ZIA made Shahjalal International Airport |work=The Daily Star |url=http://www.thedailystar.net/newDesign/news-details.php?nid=126503 |access-date=16 November 2011}}</ref>. 2011-yil 6-dekabrda [[Boeing 787 Dreamliner|Boeing 787-9]] (ZA006 reysi) masofa, tezlik va chidamlilik boʻyicha rekord urinish paytida Shohjalol xalqaro aeroportida yonilgʻi quyish uchun toʻxtadi. [[General Electric]] GEnx dvigatellari bilan jihozlangan ushbu samolyot {{Convert|10710|nmi|km}} masofani bosib oʻtdi. [[Vashington (shtat)|Vashingtonning]] [[Seattle|Sietl]] shahridagi Boeing maydonidan sharqqa tomon Shohjalol xalqaro aeroportigacha toʻxtovsiz uchib, 787 {{Convert|440000|lb|kg}}dan {{Convert|550000|lb|kg}} vazn toifasidagi samolyotlar boʻyicha yangi jahon rekordini oʻrnatdi. Ushbu parvoz 2002-yilda Airbus A330 tomonidan oʻrnatilgan {{Convert|9127|nmi|km}} boʻlgan oldingi masofa rekordini ortda qoldirdi. Keyin Boeing 787 Dakkadan sharqqa qarab, Boeing maydoniga qaytish uchun davom etdi va 42 soat-u 27 daqiqa tezlikda dunyo boʻylab aylanish rekordini oʻrnatdi<ref>{{Veb manbasi |url=http://boeing.mediaroom.com/index.php?s=43&item=2062 |sarlavha=Boeing |qaralgan sana=4 June 2015}}</ref>. Biman 2022-yil iyul oyida Boeing 787 samolyotlaridan foydalangan holda Torontoga yoʻnalishini ochdi. Dakkadan Torontoga parvoz Istanbulda texnik toʻxtab qolgan boʻlsa-da, kiruvchi reys toʻxtovsiz amalga oshirildi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.torontopearson.com/en/whats-happening/stories/yyz-welcomes-biman-bangladesh-inaugural-flight |sarlavha=YYZ welcomes Biman Bangladesh inaugural flight |ish=Toronto Pearson |sana=27 July 2022 |qaralgan sana=3 September 2022 |arxivsana=2023-09-27 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230927193610/https://www.torontopearson.com/en/whats-happening/stories/yyz-welcomes-biman-bangladesh-inaugural-flight }}</ref> <ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Hasan, Rashidul |date=27 July 2022 |title=Despite huge hype, Biman's first Toronto flight half empty |work=The Daily Star |url=https://www.thedailystar.net/business/economy/news/despite-huge-hype-bimans-first-toronto-flight-half-empty-3080391 |access-date=3 September 2022}}</ref>. Toʻrt oy oʻtgach, aviakompaniya ikkinchisini ham Istanbul orqali amalga oshirdi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.aeroroutes.com/eng/221031-bgnw22yyz |sarlavha=Biman NW22 Toronto Routing Adjustment |ish=Aeroroutes |sana=2022-10-31 |qaralgan sana=2023-05-16}}</ref>. == Rivojlanishi va kengaytirilishi == [[Fayl:ZiaAirport-05.jpg|thumb| Terminalning ichki qismi]] [[Fayl:Flight_gate_of_Hazrat_Shahjalal_International_Airport_2.jpg|thumb| Aeroportdagi bort darvozasi koridori.]] [[Fayl:Antonov_An-124_Ruslan_).jpg|thumb| Volga-Dnepr aviakompaniyasining Antonov An-124 Ruslan samolyoti taksi yoʻlida. Orqa fonda boshqasini koʻrish mumkin. An-124 samolyotlari muntazam ravishda ushbu aeroportdan foydalanadilar.]] 1992-yilda aeroport terminali hududi bortga chiqish koʻprigi va jihozlari qoʻshilishi bilan tez kengaydi. Oʻsha paytda 500 ta mashinaga moʻljallangan koʻp qavatli avtoturargoh ham qurilgan. Aeroport CAAB tomonidan 2012 yilning 2-choragigacha ৳70 million ($650 000) qiymatidagi texnologiya va asboblar bilan oʻrnatildi va takomillashtirildi. Ularga quyidagilar kiradi: asboblar qoʻnish tizimi, masofani oʻlchash uskunalari va parvozlarni kalibrlash tizimi, bu aeroportning operatsion standartlariga yordam beradi. Yana 2 ta koʻprik ishga tushirildi, yana biri ishlab chiqarish bosqichida. Asfalt uchish-qoʻnish yoʻlagi qoplamasi 2012-yil dekabr oyida Bangladesh kompaniyasi [https://web.archive.org/web/20121114041651/http://www.amlbd.com/main.php Abdul Monem Ltd] tomonidan boshlangan; bajarish uchun 6 oy vaqt ketdi. Taksi yoʻlaklari va uchish-qoʻnish yoʻlaklarini yoritish tizimini yanada takomillashtirish Daniya xalqaro taraqqiyot agentligining (DANIDA) ৳4,5 mlrd ($42 mln) mablagʻlari hisobidan amalga oshiriladi. Keyingi loyihalar qatoriga quyidagilar kiradi: birlamchi va ikkilamchi radar, yangi boshqaruv minorasi va zamonaviy drenaj tizimini oʻrnatish<ref name="thedailystar.net"/> <ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Runway rebuilding work begins at Shahjalal airport |work=The Daily Star |url=http://www.thedailystar.net/newDesign/news-details.php?nid=236922 |access-date=4 June 2015}}</ref>. Yoʻlovchi va yuk samolyotlari uchun toʻxtash joylari yangilanmoqda, aeroportning yoʻlovchi va yuk perronlarini kengaytirish ishlari davom etmoqda<ref name="runway"/>. Loyiha ৳440 million ($4,1 mln) turadi va toʻrtta keng fyuzelyajli yoʻlovchi samolyoti va ikkita keng fyuzelyajli yuk samolyotini yonma-yon qoʻyish imkoniyatini beradi<ref name="runway" />. Soʻnggi yillarda CAAB ikkita terminal binosini modernizatsiya qilish va obodonlashtirishni yakunladi, beshta samolyot toʻxtash joyini qurdi, yana ikkita bort koʻprigini oʻrnatdi, 24 soatlik elektr taʼminotini taʼminlash uchun elektr stantsiyasini qayta oʻrnatdi va koʻproq yoʻlovchilarni roʻyxatdan oʻtkazish va hisoblagichlar va bagaj konveyerlari immigratsiyasini qoʻshdi<ref name="runway" />. Soʻnggi yillarda koʻcha, hojatxonalar va boshqa qismlar kabi ichki dizaynlar ham yangilandi. Bojsiz doʻkonlar xalqaro lyuks brendli mahsulotlarni olib kirdi. Rivojlanish rejasining bir qismi sifatida 2014-yilda xalqaro terminalda birinchi xalqaro kafe, [[Barista (kompaniya)|Barista Lavazza]], keyin esa 2017-yilda Krispy Kreme ochildi. === Ikkinchi uchish-qoʻnish yoʻlagi === Parallel, ikkinchi uchish-qoʻnish yoʻlagini qoʻshish boʻyicha texnik-iqtisodiy asoslash ishlari olib borildi, uning qiymati 2014-yilda ৳10 milliardni ($93 mln) tashkil etadi<ref name="runway"/>. Loyiha ortib borayotgan havo qatnovini bartaraf etish, yolgʻiz uchish-qoʻnish yoʻlagidan bosimni olib tashlash va aeroportning sigʻimini ikki baravar oshirish uchun amalga oshirilgan. CAAB prognozlariga koʻra, aeroportning tirbandligi 10 million yoʻlovchi va yuk tashishdan oshadi. Biroq, 2014-yilda aeroportning 2000 akr yerining 60% foydalanilmay qoldi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=24 May 2012 |title=Feasibility study on 2nd runway at HSIA by June next year |work=The Financial Express |url=http://www.thefinancialexpress-bd.com/more.php?news_id=130629&date=2012-05-24 |access-date=6 September 2012}}</ref>. === Uchinchi terminalni ishlab chiqish === [[Fayl:HSIA_third_terminal_under_construction_as_of_June,_2023.jpg|thumb| Uchinchi terminal qurilmoqda]] 2019-yil 28-dekabr kuni Bosh vazir [[Sheikh Hasina|Shayx Hasina]] Hazrati Shohjalol xalqaro aeroportining uchinchi terminaliga tamal toshini qoʻydi. Uchinchi terminalning qurilish ishlarini Mitsubishi korporatsiyasi, Fujita korporatsiyasi va Samsung C&T korporatsiyasidan iborat ''Aviatsiya Dhaka Konsorsiumi (ADC)'' amalga oshiradi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Karim |first=Rejaul |last2=Hasan |first2=Rashidul |date=7 November 2019 |title=Shahjalal Int'l Airport: Third terminal now to cost 40pc more |language=en |work=The Daily Star |url=https://www.thedailystar.net/frontpage/news/shahjalal-intl-airport-3rd-terminal-now-cost-40pc-more-1824217 |access-date=28 December 2019}}</ref>. Butun loyihaning taxminiy qiymati ৳21300 krorni ($2 mlrd) tashkil qiladi<ref>{{Yangiliklar manbasi |script-title=bn:নিয়ম না মানলে বিমানে চড়াই বন্ধ: প্রধানমন্ত্রী |language=bn|title=:নিয়ম না মানলে বিমানে চড়াই বন্ধ: প্রধানমন্ত্রী |work=Prothom Alo |agency=BSS |url=https://www.prothomalo.com/bangladesh/article/1631629/ |access-date=28 December 2019}}</ref> <ref>{{Yangiliklar manbasi |date=28 December 2019 |title=PM inaugurates construction of Dhaka airport's 3rd terminal |work=Dhaka Tribune |url=https://www.dhakatribune.com/bangladesh/dhaka/2019/12/28/pm-inaugurates-construction-of-dhaka-airport-s-3rd-terminal |access-date=28 December 2019}}</ref>. Aeroportning yangi uchinchi terminali qurilishi 2024-yilgacha yakunlanadi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=27 November 2022 |title=Dhaka Airport 3rd terminal 51% complete: CAAB Chairman |language=en |work=The Daily Star |url=https://www.tbsnews.net/economy/aviation/51-shahjalal-airports-3rd-terminal-completed-caab-540110 |access-date=14 February 2023}}</ref>. Yaponiya xalqaro hamkorlik agentligi (JICA) ishlarning bir qismini kredit shaklida moliyaviy yordam berdi. Kengaytirish taxminan {{Cvt|226000|sqm|ft2}} maydoni boʻlgan yoʻlovchi terminalini, {{Cvt|5900|sqm|ft2}} kvadrat VVIP majmuasi, {{Cvt|41200|sqm|ft2}} yuk binosi qurilishi va tunnelli koʻp qavatli avtoturargoh binosini oʻz ichiga oladi. Uchinchi terminal qurib bitkazilgandan soʻng aeroportning yoʻlovchilarga xizmat koʻrsatish quvvati yiliga hozirgi 8 milliondan 20 millionga oshadi. Yuk tashish quvvati ham yiliga 200 000 tonnadan 500 000 ga oshadi<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Work order for HSIA's 3rd terminal by July: CAAB chairman |work=New Age |url=http://www.newagebd.net/article/70442/work-order-for-hsias-3rd-terminal-by-july-caab-chairman |access-date=8 May 2019 |archive-date=2023-04-07 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230407030300/https://www.newagebd.net/article/70442/work-order-for-hsias-3rd-terminal-by-july-caab-chairman |url-status=dead }}</ref> <ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Tender for 3rd terminal at HSIA next month |work=The Independent |url=http://www.theindependentbd.com/post/164315 |access-date=8 May 2019}}</ref>. == Terminallari == [[Fayl:Hazrat_Shahjalal_International_Airport.jpg|thumb| Hazrati Shohjalol xalqaro aeroportining tungi koʻrinishi]] === 1-terminal, 2-terminal va ichki terminal === Aeroportda uchta asosiy terminal mavjud. 1-terminal (T1) va 2-terminal (T2) xalqaro reyslar uchun moʻljallangan va ikkalasi ham bir bino ichida joylashgan. T1 birinchi qavatda joylashgan boʻlib, u xalqaro kelganlar uchun konkurs zali sifatida ishlatiladi. T2 yuqori qavatda joylashgan boʻlib, xalqaro joʻnashlar zali sifatida xizmat qiladi. Uchinchi qoʻshni terminal binosi mahalliy reyslar uchun ichki terminal sifatida tanilgan. Bu xalqaro terminallarning chap tomonida joylashgan. Bir qavatli ichki qatnovlar terminalida kelganlar va joʻnab ketishlar zali bir qavatda joylashgan. === 3-terminal === Uchinchi xalqaro terminal qurilmoqda va u 2024-yilda foydalanishga topshirilishi kutilmoqda<ref name="runway"/> <ref>{{Yangiliklar manbasi |date=27 November 2022 |title=Dhaka Airport 3rd terminal 51% complete: CAAB Chairman |language=en |work=The Daily Star |url=https://www.tbsnews.net/economy/aviation/51-shahjalal-airports-3rd-terminal-completed-caab-540110 |access-date=14 February 2023}}</ref>. Loyiha loyihasiga koʻra, uchinchi terminalda 26 ta bort koʻprigi va 12 ta konveyer boʻladi. Terminalda 115 ta roʻyxatga olish stoli, 59 ta immigratsiya stoli boʻladi. [[Fayl:VVIP_and_VIP_Lounges_at_the_Hazrat_Shahjalal_International_Airport,_20200122_171844.jpg|alt=caption|thumb|200x200px| Hazrati Shohjalol xalqaro aeroportidagi VVIP va VIP zallari]] === VIP terminal === VIP terminal binosi xalqaro terminallarning oʻng tomonida joylashgan. VIP terminali asosiy darvozadan atigi {{Convert|200|m|yd|abbr=off}} uzoqlikda qurilgan. === Yuk terminali === Aeroportda yiliga 200 ming tonna yuk tashish terminali mavjud. Amalga oshirilayotgan rekonstruksiya va kengaytirish loyihasi yakunlangach, bu 500 ming tonnagacha oshiriladi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Shohel Mamun |date=6 May 2021 |title=Dhaka airport third terminal gets new features |language=en |work=Dhaka Tribune |url=https://www.dhakatribune.com/bangladesh/2021/05/06/dhaka-airport-third-terminal-gets-new-features |archive-url=https://web.archive.org/web/20210819155107/https://www.dhakatribune.com/bangladesh/2021/05/06/dhaka-airport-third-terminal-gets-new-features |archive-date=19 August 2021}}</ref>. == Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar == === Yoʻlovchi === {{Aeroport-yoʻnalishlar|{{nowrap|[[Air Arabia]]}}|[[Abu-Dabi xalqaro aeroporti|Abu-Dabi]], [[Ras al-Xayma xalqaro aeroporti|Ras al-Xayma]], [[Sharja xalqaro aeroporti|Sharja]]|<ref>{{cite web |last1=Liu |first1=Jim |title=Air Arabia Abu Dhabi plans Dhaka / Kabul launch in early-August 2020 |url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/292822/air-arabia-abu-dhabi-plans-dhaka-kabul-launch-in-early-august-2020/ |website=Routesonline}}</ref> <!-- -->|[[AirAsia]]|[[Kuala Lumpur xalqaro aeroporti|Kuala Lumpur-Xalqaro]]|<!-- -->|Air Astra, {{BGD}}|{{Flagicon|Bangladesh}}Koks Bozor, {{Flagicon|Bangladesh}}Silhet, {{Flagicon|Bangladesh}}Chittagong|<ref>{{cite news |title=Air Astra kicks off domestic flights today |url=https://www.tbsnews.net/economy/aviation/air-astra-kicks-domestic-flights-today-538126 |work=The Business Standard |date=24 November 2022 |language=en}}</ref> <!-- -->|Air India|[[Indira Gandi xalqaro aeroporti|Dehli]]<ref>{{cite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/230731-aisep23dac|title=AIR INDIA RESUMES DELHI – DHAKA SERVICE FROM SEP 2023|work=Aeroroutes|accessdate=31 July 2023}}</ref>, {{Flagicon|India}}Kalkutta|<!-- -->|Air Premia, {{KOR}}|'''Charter''': [[Inchxon aeroporti|Seul-Inchxon]]|<ref>{{cite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/230518-ypjul23dac|title=Air Premia Adds Bangladesh Scheduled Charters From July 2023|website=AeroRoutes|date=18 May 2023|access-date=18 May 2023}}</ref> <!-- -->|[[Batik Air Malaysia]]|[[Kuala Lumpur xalqaro aeroporti|Kuala Lumpur-Xalqaro]]|<!-- -->|Biman Bangladesh Airlines|[[Abu-Dabi xalqaro aeroporti|Abu-Dabi]], [[Podshoh Xolid xalqaro aeroporti|Ar-Riyod]], [[Suvarnabhumi|Bangkok-Suvarnabhumi]], {{Flagicon|Bangladesh}}Barisal, [[Podshoh Fahd xalqaro aeroporti|Dammom]], [[Indira Gandi xalqaro aeroporti|Dehli]], [[Hamad xalqaro aeroporti|Doha]], [[Dubay xalqaro aeroporti|Dubay-Xalqaro]], [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], [[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]], {{Flagicon|Bangladesh}}Jessor, [[Qirol Abdulaziz xalqaro aeroporti|Jidda]], {{Flagicon|India}}Kalkutta, {{Flagicon|Nepal}}Katmandu, {{Flagicon|Bangladesh}}Koks Bozor, [[Kuala Lumpur xalqaro aeroporti|Kuala Lumpur-Xalqaro]], [[Kuvayt xalqaro aeroporti|Kuvayt]], [[Hitrou aeroporti|London-Hitrou]], [[Shahzoda Muhammad bin Abdulaziz xalqaro aeroporti|Madina]], [[Maskat xalqaro aeroporti|Maskat]], {{Flagicon|Bangladesh}}Rajshahi, {{Flagicon|Bangladesh}}Saidpur, [[Changi aeroporti|Singapur]], {{Flagicon|Bangladesh}}Silhet, [[Narita xalqaro aeropoti|Tokio-Narita]]<ref>{{cite news|title=Biman to start operating flights to Japan from September 1|work=Dhaka Tribune |url=https://www.dhakatribune.com/bangladesh/2023/05/21/biman-to-start-operating-flights-to-japan-from-september-1|date=21 May 2023|access-date=28 June 2023|language=en}}</ref>, {{Flagicon|Canada}}Toronto-Pearson{{ref|1|1}}<ref>{{cite web |url=https://aeroroutes.com/eng/220627-bgjul22yyz | title=BIMAN BANGLADESH BEGINS REGULAR TORONTO SERVICE IN LATE-JULY 2022|publisher=Aeroroutes | access-date=27 June 2022}}</ref>, {{Flagicon|Myanmar}}Yangon, [[Sharja xalqaro aeroporti|Sharja]], {{Flagicon|Bangladesh}}Chittagong|<ref>{{cite web |title=Flight Schedule -Biman Bangladesh |url=https://www.biman-airlines.com/flights/schedule |website=www.biman-airlines.com |access-date=11 January 2020}}</ref> <!-- -->|Cathay Pacific, {{HKG}}|[[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]]|<ref>{{cite web |title=CATHAY PACIFIC NW22 PRELIMINARY NETWORK OVERVIEW - 13MAY22 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/220513-cxnw22?rq=cathay%20pacific |access-date=September 9, 2022}}</ref> <!-- -->|[[China Eastern Airlines]]|{{Flagicon|China}}Kunmin, [[Pekin Dasin xalqaro aeroporti|Pekin–Dasin]]|<ref>{{cite web | url=https://www.anna.aero/2020/03/19/dhaka-adds-new-routes-top-15-unserved-routes-analysed/ | title=Dhaka adds new routes; Tokyo, Seoul, Shanghai key route opportunities | date=19 March 2020 | qaralgan sana=2023-08-23 | arxivsana=2022-10-12 | arxivurl=https://web.archive.org/web/20221012163742/https://www.anna.aero/2020/03/19/dhaka-adds-new-routes-top-15-unserved-routes-analysed/ }}</ref> <!-- -->|{{nowrap|[[China Southern Airlines]]}}|[[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]]|<ref>{{cite web|last=Curran|first=Andrew|url=https://simpleflying.com/china-southern-august-2021-international-flights/|title=China Southern Flying To 24 International Destinations In August|date=23 July 2021 |publisher=Simple Flying|access-date=1 July 2022}}</ref> <!-- -->|Drukair, {{BTN}}|[[Suvarnabhumi|Bangkok-Suvarnabhumi]], {{Flagicon|Bhutan}}Paro|<ref>{{cite web |title=Drukair Plans Dhaka – Bangkok Sector Resumption From March 2023 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/221102-kbmar23bkk |website=Aeroroutes |access-date=2 November 2022}}</ref> <!-- -->|[[Egyptair]]|[[Qohira xalqaro aeroporti|Qohira]]|<ref>{{cite web | url=https://www.aaco.org/media-center/news/aaco-members/egyptair-launches-cairodhaka-service | title=AACO &#124; EgyptAir launches Cairo-Dhaka service }}</ref> <!-- -->|[[Emirates]]|[[Dubay xalqaro aeroporti|Dubay-Xalqaro]]|<!-- -->|[[Etihad Airways]]|[[Abu-Dabi xalqaro aeroporti|Abu-Dabi]]|<!-- -->|[[Flydubai]]|[[Dubay xalqaro aeroporti|Dubay-Xalqaro]]|<ref>{{cite web |title=flydubai resumes flights to Almaty, Dhaka, Djibouti, Kuwait and Nursultan |url=https://news.flydubai.com/flydubai-resumes-flights-to-almaty-dhaka-djibouti-kuwait-and-nursultan |website=Flydubai |access-date=1 November 2021 |language=en}}</ref> <!-- -->|Gulf Air, {{BHR}}|[[Bahrayn xalqaro aeroporti|Bahrayn]]|<!-- -->|Himalaya Airlines, {{NPL}}|{{Flagicon|Nepal}}Katmandu|<ref>{{cite web|url=https://thehimalayantimes.com/business/himalaya-airlines-direct-flight-to-dhaka/|title=Himalaya Airlines direct flight to dhaka|work=The Himalayan Times|date=12 July 2019|access-date=16 July 2019}}</ref> <!-- -->|[[IndiGo]] |[[Indira Gandi xalqaro aeroporti|Dehli]], {{Flagicon|India}}Kalkutta, {{Flagicon|India}}Haydarobod<ref>{{cite web|url= https://m.economictimes.com/industry/transportation/airlines-/-aviation/indigo-re-commences-hyderabad-dhaka-flights-from-december-8/articleshow/95553412.cms |title= IndiGo recommences Hyderabad-Dhaka flights from December 8|access-date=16 November 2022}}</ref>, [[Chhatrapati Shivaji Maharoja xalqaro aeroporti|Mumbay]], {{Flagicon|India}}Chennay<ref>{{cite web|url=https://www.goindigo.in/information/new-flights.html|title=Indigo New Flights|website=goindigo.in}}</ref>|<ref name="IndiGo Dhaka Expansion">{{cite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/220912-6enw22bg|title=INDIGO PLANS BANGLADESH SERVICE EXPANSION FROM LATE-OCT 2022|work=Aeroroutes|access-date=12 September 2022}}</ref> <!-- -->|Iraqi Airways| [[Bagʻdod xalqaro aeroporti|Bagʻdod]]|<ref>{{cite web | url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/294139/iraqi-airways-oct-2020-operations-as-of-27sep20/ | title=Iraqi Airways Oct 2020 operations as of 27SEP20 }}</ref> <!-- -->|[[Jazeera Airways]] | [[Kuvayt xalqaro aeroporti|Kuvayt]] |<ref>{{cite web |title=Jazeera Airways launches Kuwait - Dhaka |url=https://www.anna.aero/2020/10/02/jazeera-airways-launches-kuwait-dhaka/ |website=anna.aero |access-date=1 November 2021 |date=2 October 2020 |arxivsana=2022-12-10 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221210050943/https://www.anna.aero/2020/10/02/jazeera-airways-launches-kuwait-dhaka/ }}</ref> <!-- -->|Jin Air, {{KOR}}|'''Mavsumiy''': [[Inchxon aeroporti|Seul-Inchxon]]| <!-- -->| [[Kuwait Airways]] | [[Kuvayt xalqaro aeroporti|Kuvayt]] | <!-- -->|[[Malaysia Airlines]]|[[Kuala Lumpur xalqaro aeroporti|Kuala Lumpur-Xalqaro]]| <!-- -->|Maldivian|[[Velana xalqaro aeroporti|Male]]| <!-- -->|Novoair, {{BGD}}|{{Flagicon|Bangladesh}}Jessor, {{Flagicon|India}}Kalkutta, {{Flagicon|Bangladesh}}Koks Bozor, {{Flagicon|Bangladesh}}Rajshahi, {{Flagicon|Bangladesh}}Saidpur, {{Flagicon|Bangladesh}}Silhet, {{Flagicon|Bangladesh}}Chittagong|<ref>{{cite news |script-title=bn:চট্টগ্রাম ও বরিশালে ফ্লাইট বাড়াল নভোএয়ার |url=https://www.prothomalo.com/economy/article/1631622/ |access-date=29 December 2019 |work=Prothom Alo |language=bn |title=চট্টগ্রাম ও বরিশালে ফ্লাইট বাড়াল নভোএয়ার}}</ref> <!-- -->|[[Oman Air]]|[[Maskat xalqaro aeroporti|Maskat]]|<ref>{{cite web |title=Oman Air resumes Chattogram-Muscat flight after 4 months |url=https://www.tbsnews.net/bangladesh/oman-air-resumes-chattogram-muscat-flight-after-4-months-297610?amp |website=The Business Standard |access-date=1 November 2021 |language=en |date=4 September 2021}}</ref> <!-- -->|[[Qatar Airways]]|[[Hamad xalqaro aeroporti|Doha]]| <!-- -->|[[Salam Air]] | [[Maskat xalqaro aeroporti|Maskat]] | <!-- -->|[[Saudia]]|[[Podshoh Xolid xalqaro aeroporti|Ar-Riyod]], [[Podshoh Fahd xalqaro aeroporti|Dammom]], [[Qirol Abdulaziz xalqaro aeroporti|Jidda]], [[Shahzoda Muhammad bin Abdulaziz xalqaro aeroporti|Madina]]| <!-- -->|[[Singapore Airlines]]|[[Changi aeroporti|Singapur]]| <!-- -->|[[SriLankan Airlines]]| [[Bandaranaike xalqaro aeroporti|Kolombo—Bandaranaike]] | <!-- -->|Thai AirAsia|{{Flagicon|Thailand}}Bangkok-Don Mueang|<ref>{{cite web | url=https://www.aeroroutes.com/eng/221012-fdnov22dac | title=Thai AirAsia Adds Bangladesh Service from late-Nov 2022 }}</ref> <!-- -->|[[Thai Airways]]|[[Suvarnabhumi|Bangkok-Suvarnabhumi]]| <!-- -->|Thai Lion Air|{{Flagicon|Thailand}}Bangkok-Don Mueang|<ref>{{cite web | url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/280395/thai-lion-air-adds-dhaka-service-from-oct-2018/ | title=Thai Lion Air adds Dhaka service from Oct 2018 }}</ref> <!-- -->|[[Turkish Airlines]]|[[Istanbul aeroporti|Istanbul]]| <!-- -->|US-Bangla Airlines|[[Suvarnabhumi|Bangkok-Suvarnabhumi]], {{Flagicon|Bangladesh}}Barisal, [[Hamad xalqaro aeroporti|Doha]], [[Dubay xalqaro aeroporti|Dubay-Xalqaro]], [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], {{Flagicon|Bangladesh}}Jessor, {{Flagicon|India}}Kalkutta, {{Flagicon|Bangladesh}}Koks Bozor, [[Kuala Lumpur xalqaro aeroporti|Kuala Lumpur-Xalqaro]], [[Velana xalqaro aeroporti|Male]], [[Maskat xalqaro aeroporti|Maskat]], {{Flagicon|Bangladesh}}Rajshahi, {{Flagicon|Bangladesh}}Saidpur, [[Changi aeroporti|Singapur]], {{Flagicon|Bangladesh}}Silhet, [[Sharja xalqaro aeroporti|Sharja]]<ref>{{cite news |title=US-Bangla Airlines to start flights on Dhaka-Sharjah route from Jan 30 |url=https://www.newagebd.net/article/161026/us-bangla-airlines-to-start-flights-on-dhaka-sharjah-route-from-jan-30 |access-date=27 January 2022 |work=New Age |language=en |archive-date=2022-09-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220930054925/https://www.newagebd.net/article/161026/us-bangla-airlines-to-start-flights-on-dhaka-sharjah-route-from-jan-30 |url-status=dead }}</ref>, {{Flagicon|India}}Chennay, {{Flagicon|Bangladesh}}Chittagong|<!-- -->|Vistara, {{IND}}|[[Indira Gandi xalqaro aeroporti|Dehli]], [[Chhatrapati Shivaji Maharoja xalqaro aeroporti|Mumbay]]<ref>{{cite news |title=Indian airliner Vistara to launch Dhaka-Mumbai flights from Nov 15 |url=https://www.thedailystar.net/life-living/travel/news/indian-airliner-vistara-launch-dhaka-mumbai-flights-nov-15-3149346 |access-date=25 October 2022 |work=The Daily Star |date=22 October 2022}}</ref>||3rdcoltitle=Refs}}<small>: Biman Bangladesh Airlines aviakompaniyasining Dakkadan Torontoga va aksincha parvozi [[Istanbul aeroporti|Istanbulda]] yonilgʻi quyish va ekipajni almashtirish uchun texnik toʻxtab oʻtadi.</small> <small>Biman Bangladesh nafaqat Dakkadan Istanbulga yoʻlovchilarni tashimaydi, hatto aviakompaniya Istanbuldan Torontoga yoʻlovchilarni uchish uchun beshinchi erkinlik huquqiga ega emas<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.aeroroutes.com/eng/221031-bgnw22yyz |sarlavha=Biman NW22 Toronto Routing Adjustment |nashriyot=AeroRoutes |sana=October 31, 2022 |qaralgan sana=October 31, 2022}}</ref></small>. === Yuk === {{Aeroport-yoʻnalishlar|Air Bridge Cargo, {{RUS}}|[[Krasnoyarsk xalqaro aeroporti|Krasnoyarsk]], [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay-Pudong]]|{{citation needed|date=June 2019}} <!-- -->|Cathay Cargo, {{HKG}}|[[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]], [[Noi Bai xalqaro aeroporti|Xanoy]]|{{citation needed|date=June 2019}} <!-- -->|China Cargo Airlines|[[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay-Pudong]], {{Flagicon|China}}Chjenchjou|{{citation needed|date=June 2019}} <!-- -->|Easy Fly Express, {{BGD}}|[[Indira Gandi xalqaro aeroporti|Dehli]], [[Guanchjou Baiyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], [[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]], {{Flagicon|India}}Kalkutta, {{Flagicon|China}}Chjenchjou|<ref>{{cite web|url=http://easyfly-express.com/cargo-rout/international/|title=Easy Fly Express routes|work=Easy Fly Express|qaralgan sana=2023-08-23|arxivsana=2022-10-05|arxivurl=https://web.archive.org/web/20221005155910/http://easyfly-express.com/cargo-rout/international/}}</ref> <!-- -->|Ethiopian Airlines Cargo| {{Flagdeco|ETH}}Addis-Abeba|{{citation needed|date=June 2019}} <!-- -->|[[Etihad Cargo]]|[[Abu-Dabi xalqaro aeroporti|Abu-Dabi]], [[Noi Bai xalqaro aeroporti|Xanoy]]| <!-- -->|Hong Kong Airlines Cargo|[[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]]|{{citation needed|date=June 2019}} <!-- -->|[[Qatar Airways#Yuk|Qatar Airways Cargo]]|[[Hamad xalqaro aeroporti|Doha]]|{{citation needed|date=June 2019}} <!-- -->|[[Saudia|Saudia Cargo]]|[[Podshoh Xolid xalqaro aeroporti|Ar-Riyod]], [[Podshoh Fahd xalqaro aeroporti|Dammom]], [[Qirol Abdulaziz xalqaro aeroporti|Jidda]]|{{citation needed|date=June 2019}} <!-- -->|[[Silk Way Airlines]]|[[Haydar Aliyev xalqaro aeroporti|Boku]]|{{citation needed|date=June 2019}} <!-- -->|SkyAir, BGD|{{Flagicon|Bangladesh}}Jessor, {{Flagicon|Bangladesh}}Koks Bozor, {{Flagicon|Bangladesh}}Silhet, {{Flagicon|Bangladesh}}Chittagong|<ref>{{cite web|url=http://skycapitalcargo.com/|title=Sky Capital Cargo destinations|work=Skycapitalcargo.com}}</ref> <!-- -->|Sky Gates Airlines, {{RUS}}|[[Haydar Aliyev xalqaro aeroporti|Boku]]|{{citation needed|date=June 2019}} <!-- -->|Singapore Airlines Cargo|[[Schiphol|Amsterdam]], [[Changi aeroporti|Singapur]], [[Sharja xalqaro aeroporti|Sharja]]|{{citation needed|date=June 2019}} <!-- -->|[[Turkish Airlines|Turkish Airlines Cargo]]|[[Ashxobod xalqaro aeroporti|Ashxobod]], [[Istanbul aeroporti|Istanbul]], [[Olmaota xalqaro aeroporti|Olmaota]]|{{citation needed|date=June 2019}} <!-- -->|3rdcoltitle={{Abbr|Refs.|References}}}} == Baxtsiz hodisalar va falokatlar == * 1977-yil 28-sentyabrda [[Mumbay|Mumbaydan]] [[Tokio|Tokioga]] yoʻl olgan Japan Airlines aviakompaniyasining 472-reysi havoga koʻtarilganidan koʻp oʻtmay 5 nafar yapon Qizil Armiyasi terrorchisi tomonidan oʻgʻirlab ketildi va samolyot oʻsha paytdagi Ziyo xalqaro aeroportiga qoʻnishga majbur boʻldi<ref name="hijack">{{Yangiliklar manbasi |title=JAL 1977 plane hijack in Dhaka: Japanese filmmaker to make documentary |work=bdnews24.com |url=http://bdnews24.com/details.php?id=29803&cid=2 |access-date=15 November 2011}}</ref>. Terrorchilarning 6 million dollar va 6 nafar JRA terroristini Yaponiya qamoqxonasidan ozod qilish talabi Yaponiya Bosh vaziri tomonidan qondirildi<ref name="hijack2">{{Yangiliklar manbasi |date=15 September 2011 |title=Japanese Red Army member's life sentence to stand |work=Japan Times |url=http://www.japantimes.co.jp/text/nn20110915a9.html |access-date=15 November 2011}}</ref>. Bangladesh havo kuchlari quruqlikdagi vaziyatni nazorat qilish va muzokaralarni osonlashtirish uchun safarbar etildi<ref name="hijack" />. * 1984-yil 5-avgustda Biman Bangladesh Airlines aviakompaniyasining Chittagongdan uchayotgan samolyoti Ziyo xalqaro aeroporti yaqinidagi botqoqlarga qulab tushdi. Fokker F27 ning barcha 45 yoʻlovchisi va 4 ekipaj aʼzosi halok boʻldi, bu Bangladeshdagi eng mudhish aviatsiya falokatiga aylandi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=4 August 1984 |title=49 Die in Bangladesh As Plane Plunges |work=The New York Times |agency=Reuters |url=https://query.nytimes.com/gst/fullpage.html?res=9C02E1DB1738F935A3575BC0A962948260&n=Top%2fNews%2fInternational%2fCountries%20and%20Territories%2fBangladesh |access-date=23 January 2008}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [http://www.caab.gov.bd/adinfo/airports.html Fuqaro aviatsiyasi boshqarmasi, Bangladesh: aeroportlar] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20070929183404/http://www.caab.gov.bd/adinfo/airports.html |date=2007-09-29 }} [[Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda]] [[Turkum:Bangladesh aeroportlari]] [[Turkum:Dakka]] 267sg52256vm0wchhxq25tn3zbdjoej Fyodor Novikov 0 967531 6318113 6057716 2026-10-24T13:57:04Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318113 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Fyodor Novikov | toʻliqism = Fyodor Sergeyevich Novikov | tasvir = | tavallud_sana = {{birth date|1927|04|4}} | tavallud_joyi = | vafot_sana = {{Death date and age|2008|8|25|1927|04|4}} | boʻyi = 1.67 m<ref>{{Cite web|last=|first=|date=|title=Новиков Фёдор Сергеевич, 04-04-1927, футболист|url=https://footballfacts.ru/person/310-novikovfedorsergeevich|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20230909140104/https://footballfacts.ru/person/310-novikovfedorsergeevich|archive-date=2023-09-09|access-date=2021-01-25|website=footballfacts.ru}}</ref> | joriyklub = | klubraqami = | pozitsiya = [[Hujumchi]] | yoshlikyillari1 = | yoshlikklublari1 = | yillar1 = 1948–1959 | yillar2 = 1959 | klublar1 = [[:en:FC Krylia Sovetov Kuybyshev|FC Krylia Sovetov Kuybyshev]] | klublar2 = [[:en:FC Stroitel Ufa|FC Stroitel Ufa]] | isht1 = 173 | gollar1 = 20 | milliyyillar1 = | milliyjamoa1 = | milliyisht1 = | milliygollar1 = | boshliqyillar1 = 1961–1964 | boshliqyillar2 = 1965–1968 | boshliqyillar3 = 1969 | boshliqyillar4 = 1970–1971 | boshliqyillar5 = 1972–1973 | boshliqyillar6 = 1975–1976 | boshliqyillar7 = 1977 | boshliqyillar8 = 1978–1982 | boshliqyillar9 = 1983 | boshliqyillar10 = 1984–1989 | boshliqyillar11 = 1990–1991 | boshliqyillar12 = 1992 | boshliqyillar13 = 1992–1993 | boshliqyillar14 = 1993 | boshliqyillar15 = 1994 | boshliqyillar16 = 1995 | boshliqyillar17 = 1995 | boshliqyillar18 = 1997 | boshliqyillar19 = 1999 | boshliqyillar20 = 1999 | boshliqyillar21 = 2001 | boshliqklublar1 = [[:en:FC Stroitel Ufa|FC Stroitel Ufa]] | boshliqklublar2 = [[:en:FC Metallurg Kuybyshev|FC Metallurg Kuybyshev]] | boshliqklublar3 = [[:en:FC Spartak Yoshkar-Ola|FC Spartak Yoshkar-Ola]] | boshliqklublar4 = FC Stroitel Ufa | boshliqklublar5 = [[:en:FC Sokol Saratov|FC Sokol Saratov]] | boshliqklublar6 = [[:en:FC Volgar Astrakhan|FC Volgar Astrakhan]] | boshliqklublar7 = [[:en:FC Torpedo Taganrog|FC Torpedo Taganrog]] | boshliqklublar8 = [[Spartak Moskva (futbol klubi)|FC Spartak Moskva]] (assistant) | boshliqklublar9 = [[:en:FC Presnya Moscow]] | boshliqklublar10 = FC Spartak Moskva (assistant) | boshliqklublar11 = [[Paxtakor (futbol klubi)|FC Paxtakor Toshkent]] | boshliqklublar12 = [[:en:FC Fakel Voronezh|FC Fakel Voronej]] | boshliqklublar13 = [[Lokomotiv Moskva (futbol klubi)|FC Lokomotiv Moscow]] (assistant) | boshliqklublar14 = [[:en:FC Kolos Krasnodar|FC Kolos Krasnodar]] | boshliqklublar15 = FC Kolos Krasnodar | boshliqklublar16 = [[:en:FC Kuban Krasnodar|FC Kuban Krasnodar]] | boshliqklublar17 = FC Lokomotiv Moscow (assistant) | boshliqklublar18 = [[:en:FC Spartak Schyolkovo]] (head of team) | boshliqklublar19 = [[:en:FC Kolomna|FC Kolomna]] (assistant) | boshliqklublar20 = FC Kolomna | boshliqklublar21 = [[:en:FC Spartak Lukhovitsy|FC Spartak Lukhovitsy]] | pcupdate = | ntupdate = | medallar = {{Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan murabbiy}} }} '''Fyodor Sergeyevich Novikov''' ({{Lang-ru|Федор Серге́евич Новиков}}; 1927-yil 4-aprel<ref name="СФ2">{{cite web|url=http://www.kc-camapa.ru/cgi-bin/prntxt.cgi?20070416,40,11,,,0404|title=Фёдору Новикову – 80!|author=Прищепов, Виталий|work=Самарский футбол|accessdate=2011-04-19|lang=ru|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304201204/http://www.kc-camapa.ru/cgi-bin/prntxt.cgi?20070416,40,11,,,0404|archivedate=2016-03-04|deadlink=no}}</ref><ref>V nekotorix istochnikax ukazivaetsya 2 marta i 27 aprelya.</ref> – 2008-yil 25-avgust<ref>{{cite web|url=http://skorbim.com/мемориал/новиков_федор_сергеевич.html|title=Преображенское кладбище (Москва)|author=Обслуживающая организация кладбища: Международная система поминовения усопших Skorbim.com|accessdate=2012-12-05|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304093951/http://skorbim.com/%D0%BC%D0%B5%D0%BC%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B0%D0%BB/%D0%BD%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D0%BA%D0%BE%D0%B2_%D1%84%D0%B5%D0%B4%D0%BE%D1%80_%D1%81%D0%B5%D1%80%D0%B3%D0%B5%D0%B5%D0%B2%D0%B8%D1%87.html|archivedate=2016-03-04|deadlink=no}}</ref>) rossiyalik professional [[futbol]] murabbiyi va futbolchisi. [[SSSR sport ustasi]] (1951), RSFSR (1980) va [[O‘zbekiston SSR]] (1990) da xizmat koʻrsatgan murabbiy. 1948—1958-yillarda SSSR chempionatining „A“ toifasida [[Kuybyshevo, Rubtsovskiy tumani, Oltoy oʻlkasi|Kuybishev]]<nowiki/>ning „Krilya Sovetov“ jamoasida oʻynagan. U [[Moskva]]<nowiki/>ning „[[Spartak Moskva (futbol klubi)|Spartak]]“ jamoasida murabbiy boʻlib ishlagan. Bosh murabbiy K. Beskovga yordam bergan birgalikdagi hamkorlik davrida jamoa ikki marta SSSR chempioni boʻlgan va besh marta ikkinchi oʻrinni egallagan. == Faoliyati == Chexov shahrida futbol sir-asrorlarini oʻrganishni boshlagan. 1941-yilda Fyodor oilasi [[Kuybyshevo, Rubtsovskiy tumani, Oltoy oʻlkasi|Kuybishev]]<nowiki/>ga koʻchib oʻtdi va u yerda mahalliy „Zarya“ klubida oʻynay boshladi. Undan oldin u akrobatika, changʻi sporti va bandi oʻynash bilan jiddiy shugʻullangan. 1942-yilda hali yosh Novikov Kuyboshev shahridagi zavodda dastgohda ishladi va bir necha yil davomida pulemyotlar uchun murvatlarni qayta ishladi. Urushdan keyin u [[Rossiya Sovet Federativ Sotsialistik Respublikasi|RSFSR]] chempionatida oʻynagan „Mehnat zahiralari“ safida bir muddat oʻynadi. „Mehnat zahiralari“ jamoasidan „Krilya Sovetov“ klubiga taklif qilindi. Yangi jamoasi safida oʻsha vaqtda sovet futbolining elitasida oʻynadi. Novikovning asosiy jamoadagi debyutimi 1948-yil 12-iyunda yangi jamoasi tarkibida [[Moskva]]<nowiki/>ning „Dinamo“ klubiga qarshi oʻz maydonida oʻtkazilgan gʻalabali uchrashuvida boʻlib oʻtdi. 1949-yil 25-sentyabrda u [[Xarkov]]<nowiki/>ning „Lokomotiv“ darvozasiga birinchi golini urdi. 1950-yildan asosiy jamoaning oʻyinchisiga aylandi. Oʻsha yili „Krilya Sovetov“ [[SSSR Kubogi|SSSR kubogi]] yarim finaliga chiqdi. 1951-yilda jamoa SSSR chempionatida toʻrtinchi oʻrinni egalladi va Novikov „[[SSSR sport ustasi|Sport ustasi]]“ unvonini oldi. Ikki yil oʻtib Kuybishevliklar Kubok finaliga yoʻl olishdi, ammo Moskvaning „Dinamo“ jamoasiga 0:1 hisobida magʻlub boʻlishdi. Umuman olganda, Novikov „Krilya Sovetov“ safida 11 mavsum oʻtkazdi. U SSSR chempionatidagi soʻnggi oʻyinini 1958-yil 19-oktyabrda [[Donetsk]]<nowiki/>ning „[[FC Shakhtar Donetsk|Shaxtyor]]“ jamoasiga qarshi oʻtkazdi. Shundan soʻng u bir muddat oʻrinbosarlar tarkibida oʻynadi, soʻngra „Ufa Stroitel“ jamoasiga yoʻl oldi va oʻsha yerda futbolchilik faoliyatini yakunladi. Novikovning murabbiylik faoliyati Ufa klubida boshlangan. 1978-yilda Konstantin Beskov Novikovni Moskvaning „[[Spartak Moskva (futbol klubi)|Spartak]]“ klubiga yordamchi boʻlishga taklif qildi. Ularning hamkorligi davomida jamoa ikki marta oltin medal (1979 va 1987), besh marta kumush va ikki marta bronza medallarini qoʻlga kiritdi. Novikovning murabbiylik isteʼdodining asosiy xususiyati seleksioner sifatida faol edi. Fyodor [[Rinat Dasayev]], [[Stanislav Cherchesov]] va [[Fedor Cherenkov]] kabi kelajakdagi yulduzlarni kashf eta oldi<ref name="СФ">{{cite web|url=http://www.kc-camapa.ru/cgi-bin/prntxt.cgi?20070416,40,11,,,0404|title=Фёдору Новикову – 80!|author=Прищепов, Виталий|work=Самарский футбол|accessdate=2011-04-19|lang=ru|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304201204/http://www.kc-camapa.ru/cgi-bin/prntxt.cgi?20070416,40,11,,,0404|archivedate=2016-03-04|deadlink=no}}</ref><ref name="СЭ">{{cite web|url=http://www.sport-express.ru/newspaper/2005-11-11/16_2/|title=Как дела? — Фёдор Новиков|author=Попова, Ольга|work=[[Спорт-Экспресс]]|accessdate=2011-04-19|lang=ru|archiveurl=https://web.archive.org/web/20160304201204/http://www.kc-camapa.ru/cgi-bin/prntxt.cgi?20070416,40,11,,,0404|archivedate=2016-03-04|deadlink=no}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.libsport.ru/doc/bd422680-1e49-4e20-8c5a-08608d952dc7/|title=«Спартак» деда Фёдора|author=Евсеев, Михаил|work=Московский спорт|accessdate=2011-04-19|lang=ru|deadlink=yes}}</ref>. Umrining soʻnggi yillarida u Moskvadagi „Krilya Sovetov“ klubining sport va oʻsmirlar sport maktabida murabbiy boʻlib ishlagan. == Yutuqlar == === Futbolchi === * [[SSSR Kubogi|SSSR kubogi]] finalchisi: 1953 === Murabbiy === * SSSR chempioni: 1979<ref>{{cite web|url=http://www.spartak70.ru/football/23.html|title=Московский «Спартак» — чемпион СССР 1979 года.|author=|work=Спартак 70. Сайт, посвящённый 70-летию общества|accessdate=2011-04-19|lang=ru|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120314061610/http://www.spartak70.ru/football/23.html|archivedate=2012-03-14|deadlink=yes}}</ref>, 1987<ref>{{cite web|url=http://www.spartak70.ru/football/21.html|title=Московский «Спартак» — чемпион СССР 1987 года.|author=|work=Спартак 70. Сайт, посвящённый 70-летию общества|accessdate=2011-04-19|lang=ru|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120329061310/http://www.spartak70.ru/football/21.html|archivedate=2012-03-29|deadlink=yes}}</ref>, 1989<ref>{{cite web|url=http://www.spartak70.ru/football/22.html|title=Московский «Спартак» — чемпион СССР 1989 года.|author=|work=Спартак 70. Сайт, посвящённый 70-летию общества|accessdate=2011-04-19|lang=ru|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120428204329/http://www.spartak70.ru/football/22.html|archivedate=2012-04-28|deadlink=yes}}</ref> * SSSR vitse-chempioni: 1980, 1981, 1984, 1985 * SSSR chempionatining bronza medali sovrindori: 1982, 1986 * SSSR kubogi finalchisi: 1981-yil * SSSR futbol federatsiyasi kubogi gʻolibi: 1987-yil == Manbalar == {{Manbalar}} {{Paxtakor futbol klubi murabbiylari}} {{DEFAULTSORT:Novikov, Fyodor}} [[Turkum:1927-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2008-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Moskvada vafot etganlar]] [[Turkum:Erkak futbol himoyachilari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] [[Turkum:SSSR erkak futbolchilari]] [[Turkum:SSSR futbol murabbiylari]] [[Turkum:Rossiyalik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Paxtakor futbol klubi murabbiylari]] [[Turkum:Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan murabbiylar]] [[Turkum:FC Neftyanik Ufa futbolchilari]] [[Turkum:PFC Krylia Sovetov Samara futbolchilari]] iuxo5796oubk9e8rir3kcb8kqcw7p8u Gennadiy Antonov 0 968624 6318219 5408967 2026-10-24T16:49:32Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 2 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318219 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=avgust 2024}}  {{Futbolchi | ism = Gennadiy Antonov | image = | vazni = | laqab = | joriyklub = ''Faoliyati yakunlangan'' | klubraqami = | yoshlikyillari = | yoshlikklublari = | yillar = | klublar = | gollar = | milliyyillar = | milliyjamoa = | milliygollar = | boshliqyillar = | boshliqklublar = | medallar = | tavallud_sana = {{Birth date and age|1950|5|22|df=y}} | toʻliqism = Gennadiy Georgiyevich Antonov | tavallud_joyi = SSSR | vafot_sana = {{vafot sanasi va yoshi|1998|1|1|1950|5|22}} | boʻyi = 178 см | pozitsiya = [[Yarim himoyachi]] }} '''Gennadiy Georgiyevich Antonov''' (1950—1998) – sovet [[Futbol|futbolchisi]], [[yarim himoyachi]] ampulasida oʻynagan. == Biografiyasi == 1968-yildan boshlab Gennadiy Rostov SKA jamoasida oʻynashni boshlagan va sakkiz mavsumni Rostovliklar jamoasida oʻtkazgan. U jamoadagi debyut uchrashuvini 1968-yil 27-aprelda [[Lokomotiv Moskva (futbol klubi)|Moskvaning „Lokomotiv“ klubiga]] qarshi oʻyinda oʻtkazgan va tanaffusda [[Анфимиади, Гиви Ильич|Givi Anfimiadini]] oʻrniga maydonga tushgan<ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20190717155655/http://footballfacts.ru/matches/188327 |arxivsana=2019-07-17 |sarlavha=„Lokomotiv“ Moskva 4 : 1 SKA Rostov-na-Donu |url=http://footballfacts.ru/matches/188327 |qaralgan sana=2023-09-11}}</ref>. Gennadiy oliy ligadagi ilk golini 1970-yil 3-avgustda Luganskning „Zorya“ klubiga qarshi baxsda kiritgan<ref>[http://footballfacts.ru/matches/192979 „Zarya“ Voroshilovgrad 2 : 2 SKA Rostov-na-Donu] {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. 1971-yilda u [[SSSR Kubogi|SSSR kubogi]] finalchisiga aylangan va [[Spartak Moskva (futbol klubi)|Moskvaning „Spartak“ jamoasiga]] qarshi ikkita final oʻyinidan birida maydonga tushgan. 1971—1972-yillarda SSSR yoshlar terma jamoasida bir necha oʻyin oʻtkazgan. 1976-yilda u [[SSKA Moskva (futbol klubi)|SSKA jamoasiga]] oʻtgan, milliy chempionatda 12 oʻyin (1 gol), shuningdek SSSR kubogida 2 oʻyinda maydonga tushgan<ref>{{Cite web |url=http://www.cska-games.ru/Players/AntonovGennadij.html |title=Антонов Геннадий Георгиевич |access-date=2018-08-27 |archive-date=2021-01-21 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210121182725/http://cska-games.ru/Players/AntonovGennadij.html |deadlink=no }}</ref>. 1977-yilda u yana Rostov SKA jamoasi safiga qaytgan. Umuman olganda, Rostov klubi tarkibida u milliy chempionatlarda 217 oʻyin oʻtkazgan va 25 ta gol urgan, shundan 146 ta oʻyin va 17 ta gol oliy liga baxslariga toʻgʻri keladi. 1978-yilda Leningradning „Dinamo“ jamoasida oʻynagan. 1979-yilda u „[[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]“ tarkibida oʻynagan boʻlsa-da, faqat oʻrinbosarlar tarkibida maydonga tushgan, keyingi mavsumda oliy ligada 9 ta oʻyinda maydonga tushib va bitta gol urishga muvaffaq boʻlgan. Shuningdek, shu mavsum davomida „[[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Boʻston]]“ (Jizzax) jamoasida ham toʻp surgan. Faoliyatining soʻnggi yillarida Stavropolning „Dinamo“ va „Atommash“ klublarida oʻynagan. 1985—1987-yillarda „Atommash“ murabbiylar shtabida ishlagan, 1988—1989-yillarda esa klub bosh murabbiyi sifatida klubni boshqargan. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [https://footballfacts.ru/person/23377 Antonov Gennadiy] {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} footballfacts sayti [[Turkum:1950-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:22-mayda tugʻilganlar]] [[Turkum:1998-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:SSSR futbol murabbiylari]] [[Turkum:SSSR erkak futbolchilari]] [[Turkum:Paxtakor jamoasi futbolchilari]] [[Turkum:Soʻgʻdiyona Jizzax futbolchilari]] [[Turkum:PFK SSKA Moskva futbolchilari]] 0uvmxirsdbvsnem0wwwvyfkm7sfspdr Modul:Transclusion count/data/W 828 969830 6318355 6315598 2026-10-25T03:01:18Z MalikxanBot 49138 Bot: Yangilandi 6318355 Scribunto text/plain return { ["WPBannerMeta"] = 250000, ["WPBannerMeta/styles.css"] = 250000, ["Modul:Wikidata"] = 210000, ["Wikidata"] = 170000, ["Modul:WikidataCoords"] = 140000, ["Wikidata-coords"] = 140000, ["Modul:WikidataSelectors"] = 70000, ["Modul:Webarchive"] = 40000, ["Webarxiv"] = 40000, ["WeekieHogwarts 2-mavsum"] = 30000, ["Wikidata/p18"] = 30000, ["Modul:Wikidata/date"] = 20000, ["WikiStipendiya marafoni"] = 20000, ["Modul:Wikidata/Population"] = 10000, ["Welcome"] = 10000, ["Wikidata/Population"] = 10000, ["Wikidata/Population/styles.css"] = 10000, ["Wikidata/Population/Table"] = 10000, ["Wikidata/Population/Table/styles.css"] = 10000, ["WPBannerMeta Astronomy"] = 10000, ["Webarchive"] = 8000, ["WikiOromgoh IV"] = 8000, ["Modul:Wikidata/media"] = 7000, ["WPBannerMeta Spain"] = 6000, ["Modul:WikidataCheck"] = 5000, ["Modul:WikidataIB"] = 5000, ["Modul:WikidataIB/i18n"] = 5000, ["Modul:WikidataIB/nolinks"] = 5000, ["Modul:WikidataIB/titleformats"] = 5000, ["WikidataCheck"] = 5000, ["WPBannerMeta Islam"] = 5000, ["WikiAyollar loyihasi"] = 4000, ["Wikispecies"] = 4000, ["Modul:WPMILHIST Infobox style"] = 2000, ["WikiAyollar"] = 2000, ["WikiSport"] = 2000, ["WikiStipendiya II marafoni"] = 2000, ["WPBannerMeta Austria"] = 2000, ["WPMILHIST Infobox style"] = 2000, ["Wikidata image"] = 1000, ["Wikidata/p373"] = 1000, ["Wikify"] = 1000, ["WPBannerMeta Kyrgyzstan"] = 1000, ["WPBannerMeta Television"] = 700, } ejmt71fgc7ffxzqg392iq5z705gjju7 Munozara:Kali Linux 1 973029 6318163 6317476 2026-10-24T15:53:50Z Mirishkorlik 75661 [[Special:Contributions/~2026-56845-18|~2026-56845-18]] ([[User talk:~2026-56845-18|munozara]]) tomonidan qilingan [[Special:Diff/6317476|6317476]]-sonli tahrir qaytarildi [[Vikipediya:Vandalizm|Konstruktiv boʻlmagan]] tahrirni qaytardim 6318163 wikitext text/x-wiki {{WikiStipendiya II marafoni}} n6eeilcxgboabcooi8k1qnbvdd1lv1t Michigan universiteti (AQSH) 0 974541 6318136 3884525 2026-10-24T14:44:08Z Andre Engels 14 merge 6318136 wikitext text/x-wiki {{merge|University of Michigan}} {{Taʼlim muassasasi}} [[Category:Articles using infobox university]] [[Category:Pages using infobox university with the image name parameter]] [[Category:Pages using infobox university with the nickname alias]] '''Michigan universiteti -''' [[Ann Arbor (Michigan)|Ann Arbor, Michigan]], [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|Qo'shma Shtatlardagi]] davlat tadqiqotlar universiteti. 1817-yilda tashkil etilgan universitet [[Michigan|Michigandagi]] eng qadimgi va eng katta universitetdir. Universitet hududi davlat sifatida qabul qilinishdan 20yil oldin tashkil etilgan. Michigan Amerika Universitetlari Assotsiatsiyasining dastlabkisi hisoblanadi. 1871-yildan beri Michigan qoʻshma taʼlim muassasasi hisoblanadi. Bugungi kunda u taxminan 32,000 bakalavriat talabalari va 18,000 aspirantlarni qabul qiladi. Universitet 19 ta kollejdan iborat bo'lib, 250 ga yaqin fanlar bo'yicha bakalavriat va magistratura darajasida ta'lim dasturlarini taklif etadi. Michigan, shuningdek, ikkita mintaqaviy universitetga ega: Flintda va Dirbornda. Universitet bitiruvchilari orasidan 8 ta mahalliy va xorijiy [[Davlat boshligʻi|davlat rahbari;]]47 ta AQSh senatori; AQSh Vakillik Palatasining 218 ta a'zosi; 42 ta AQSh Vazirlar Mahkamasi kotibi; 41ta AQSh gubernatori; 26 ta taniqli milliarderlar yetishib chiqqan<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Kathleen Elkins |date=May 18, 2018 |title=More billionaires went to Harvard than to Stanford, MIT and Yale combined |work=[[CNBC]] |url=https://www.cnbc.com/2018/05/18/the-universities-that-produce-the-most-billionaires.html |url-status=live |access-date=August 19, 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180522013005/https://www.cnbc.com/2018/05/18/the-universities-that-produce-the-most-billionaires.html |archive-date=May 22, 2018}}</ref> . == Tarix == === 1817–1837 yillar === Michigan universiteti 1817-yil 26'''-'''avgustda Michigan hududi nomli akt ostida <nowiki><i id="mwUA">Katolepistemiad</i></nowiki> yoki ''Michiganiya Katolepistemiad'' sifatida tashkil etilgan<ref name="hinsdale">{{Harvard citation no brackets|Hinsdale|1906}}</ref>. ''Katolepistemiad,'' neologizm, taxminan “Umumjahon bilimlar maktabi” deb tarjima qilinadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://bentley.umich.edu/features/rising-from-the-ashes/ |sarlavha=SNAPSHOTS OF U-M HISTORY: Rising from the Ashes |ish=www.bentley.umich.edu |qaralgan sana=May 8, 2022 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210630032947/https://bentley.umich.edu/features/rising-from-the-ashes/ |arxivsana=June 30, 2021}}</ref>. 1821-yil 30-aprelda Michigan hududi, mavjud ta'lim tashkilotining tashqi ko'rinishi va tabiatini sezilarli darajada o'zgartirish uchun yangi qonun qabul qilindi<ref name="hinsdale">{{Harvard citation no brackets|Hinsdale|1906}}</ref>. ''Michigan universitetining'' qonuniy nomi ''Catholepistemiad Michigania'' etib belgilandi. [[Fayl:JasperCropseyUniversityOfMichigan.jpg|alt=Painting of a rolling green landscape with trees with a row of white buildings in the background|thumb| ''Michigan universiteti'' (1855)]] == Universitet hududi == Ann Arbor(Michigan) universiteti hududi to'rtta asosiy qismga bo'lingan: Shimoliy, Markaziy, Tibbiyot va Janubiy qismlar. [[Infratuzilma]] 500 dan ortiq yirik binolarni o'z ichiga oladi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.oseh.umich.edu/environment/floodcontrol.shtml |sarlavha=Environmental Protection Management Practices: Flood Control |nashriyot=University of Michigan Occupational Safety and Environmental Health |qaralgan sana=March 8, 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20130514111416/http://www.oseh.umich.edu/environment/floodcontrol.shtml |arxivsana=May 14, 2013}}</ref>. Umumiy maydoni {{Convert|37.48|e6sqft|acre km2}} dan ortiq<ref>{{Veb manbasi |muallif=Office of Campus Sustainability |sarlavha=University of Michigan-FY2018 Annual Environmental Metrics Report |url=https://ocs.umich.edu/wp-content/uploads/2019/08/FY-2018-env-metrics-final.pdf |qaralgan sana=March 13, 2020 |arxivsana=May 23, 2020 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200523105438/https://ocs.umich.edu/wp-content/uploads/2019/08/FY-2018-env-metrics-final.pdf}}</ref>. Markaziy va janubiy qismlar tutashgan. Shimoliy qism esa ulardan, birinchi navbatda, Guron daryosi bilan ajratilgan<ref>{{Veb manbasi |url=http://campusinfo.umich.edu/maps/ann-arbor |sarlavha=Ann Arbor Map |nashriyot=University of Michigan, MM&D |qaralgan sana=March 8, 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20130413071623/http://campusinfo.umich.edu/maps/ann-arbor |arxivsana=April 13, 2013}}</ref>. Shuningdek, shahar bo'ylab joylashgan binolarda ijaraga olingan joylar mavjud. Ularning aksariyati Michigan universiteti sog'liqni saqlash tizimiga aloqador tashkilotlar tomonidan band qilingan. Plimut yo'lida Sharqiy tibbiyot shaharchasi tashkil etilgan bo'lib, unda ambulator tes yordam, diagnostika va jarrohlik uchun bir nechta universitet binolari mavjud<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.uofmhealth.org/maps-directions |sarlavha=Street Map to Rachel Upjohn Building |nashriyot=University of Michigan Health System |qaralgan sana=October 25, 2008 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20120818112646/http://www.uofmhealth.org/maps-directions/ |arxivsana=August 18, 2012}}</ref>. Janubiy kampusdagi golf maydonidan tashqari, universitetda ikkinchi golf maydoni ham mavjud. Golf maydoni faqat professor-o'qituvchilar, xodimlar va bitiruvchilar uchun ochiq<ref>{{Veb manbasi |url=http://radrick.umich.edu/ |sarlavha=Welcome to Radrick Farms Golf Course |nashriyot=University of Michigan |qaralgan sana=April 8, 2013 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20130330090502/http://radrick.umich.edu/ |arxivsana=March 30, 2013}}</ref>. Kampusdan tashqari yana bir muassasa - Ingliz uyi bo'lib, universitet bu uyga 1950-yillardan beri egalik qiladi. Ingliz uyi {{Convert|10,000|sqft|m2|adj=on}} bo'lib, turli ijtimoiy tadbirlarni, jumladan, vazirlar kengashi, yig'ilishlarini o'tkazish va tashrif buyurgan hurmatli mehmonlarni qabul qilish uchun mo'ljallangan<ref>{{Veb manbasi |muallif=Duderstadt |ism=Anne |qaralgan sana=April 28, 2007 |url=http://umhistory.dc.umich.edu/history/publications/inglis/ |sarlavha=The Inglis House Estate at the University of Michigan |nashriyot=University of Michigan |arxivurl=https://web.archive.org/web/20071013222511/http://umhistory.dc.umich.edu/history/publications/inglis/ |arxivsana=October 13, 2007}}</ref>. To'rttala hudud avtobus xizmatlari bilan bog'langan. Ularning aksariyati Shimoliy va Markaziy qismlarni bog'laydi. Shimoliy va Markaziy qismlar o'rtasida joylashgan Universitet kasalxonasini shimoli-sharqidagi Ann Arbordagi boshqa tibbiy muassasalar bilan bog'laydigan transport xizmati mavjud<ref>{{Veb manbasi |url=https://campusinfo.umich.edu/article/buses-0 |nashriyot=University of Michigan |sarlavha=Buses |qaralgan sana=October 5, 2021 |arxivsana=October 5, 2021 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20211005141411/https://campusinfo.umich.edu/article/buses-0}}</ref>. 2021-yilgi [[davlat byudjeti]] Michigan universitetining barcha hududlarini moliyalashtirishni 5 foizga oshirdi<ref>{{Veb manbasi |sana=2021-09-27 |sarlavha=New state budget boosts University of Michigan funding by 5% across all 3 campuses |url=https://www.mlive.com/news/ann-arbor/2021/09/new-state-budget-boosts-university-of-michigan-funding-by-5-across-all-3-campuses.html |qaralgan sana=2021-10-05 |ish=mlive |til=en |arxivsana=October 4, 2021 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20211004213132/https://www.mlive.com/news/ann-arbor/2021/09/new-state-budget-boosts-university-of-michigan-funding-by-5-across-all-3-campuses.html}}</ref>. Universitet, shuningdek, iqlim, energiya, oziq-ovqat tizimlari, suv va qurilish bo'yicha sa'y-harakatlarini ko'paytirdi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Homepage {{!}} University of Michigan School for Environment and Sustainability |url=https://seas.umich.edu/ |qaralgan sana=2021-10-09 |ish=seas.umich.edu |arxivsana=October 4, 2021 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20211004213355/https://seas.umich.edu/}}</ref>. == Muzeylar == [[Fayl:University_of_Michigan_August_2013_192_(Kelsey_Museum_of_Archaeology).jpg|thumb| Newberry Hall ( Kelsi arxeologiya muzeyi )]] Universitetda bir nechta jamoat va tadqiqot muzeylari joylashgan. Shu jumladan, Universitet san'at muzeyi, Michigan universiteti tabiiy tarix muzeyi, Detroyt rasadxonasi, Sindecuse stomatologiya muzeyi va LSA antropologik arxeologiya muzeyi. Kelsi arxeologiya muzeyida Rim, Yunon, Misr va Yaqin Sharq artefaktlari to'plami mavjud<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.lsa.umich.edu/kelsey/aboutus |sarlavha=About Us |nashriyot=The Kelsey Museum of Archeology at the University of Michigan |sana=2008 |qaralgan sana=2008-12-26 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20090107222617/http://www.lsa.umich.edu/kelsey/aboutus |arxivsana=2009-01-07}}</ref>. 1972-1974-yillarda muzey [[Suriya]] shimolidagi Dibsi Faraj arxeologik yodgorligini qazishda ishtirok etgan<ref name="harper">{{Citation |last=Harper |first=Richard P. |title=Excavations at Dibsi Faraj, Northern Syria, 1972–1974: A Preliminary Note on the Site and Its Monuments with an Appendix |date=1975 |work=Dumbarton Oaks Papers |volume=29 |pages=319–338 |issn=0070-7546 |last2=Wilkinson |first2=Tony J.}}</ref>. Kelsi muzeyini ta'mirlash va kengaytirishdan so'ng 2009-yil 1-noyabrda qayta ochildi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Imran Syed |date=November 1, 2009 |title=Hoarding history |publisher=The Michigan Daily |url=http://www.michigandaily.com/content/imran-syed-hoarding-history |url-status=live |access-date=November 4, 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20131017051756/http://michigandaily.com/content/imran-syed-hoarding-history |archive-date=October 17, 2013}}</ref>. Michigan universitetining san'at muzeyi kollektsiyasi madaniyatlar, davrlar va ommaviy axborot vositalarini qamrab olgan. Yevropa, Amerika, Yaqin Sharq, Osiyo va Afrika san'atini o'z ichiga olgan 19 000 ga yaqin obyektlarni, shuningdek tarixiy eksponatlarni o'z ichiga oladi. San'at muzeyi 2009-yilda uch yillik ta'mirlash va kengaytirishdan so'ng qayta ochildi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Mallory |first=Jones |date=March 18, 2009 |title=Economy yields higher museum attendance |work=Michigan Daily |url=http://www.michigandaily.com/content/2009-03-19/economy-yields-higher-museum-attendance |url-status=live |access-date=19 July 2013 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150412133935/http://www.michigandaily.com/content/2009-03-19/economy-yields-higher-museum-attendance |archive-date=April 12, 2015}}</ref>. UMMA galereya tajribasini vizual, ijrochilik, kino va adabiy san'atni o'z ichiga olgan maxsus ko'rgazmalar va turli xil ta'lim dasturlarini taqdim etadi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.umma.umich.edu |sarlavha=University of Michigan |nashriyot=Museum of Art (UMMA) |qaralgan sana=19 July 2013 |arxivsana=February 10, 2008 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20080210075431/http://www.umma.umich.edu/}}</ref>. == Manbalar == [[Turkum:Michigan universiteti]] [[Turkum:AQSH universitetlari]] <references responsive="" /> 2g566sptmj02b0n6nzw7p3d2rncgc4h Chandubi koʻli 0 974700 6318385 3889733 2026-10-25T05:03:02Z Sherzod11W 273619 /* */ 6318385 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Chandubi_Lake.jpg|right|200x200px]] '''Chandubi koʻli''' – tabiiy koʻl [[Accom|Assam]], Kamrup tumani, Rabha Xasong avtonom viloyatidan 64 kilometr uzoqroq masofada joylashgan. Chandubi koʻliga Guvahati shahridan Milliy avtomagistral 37 orqali kirish mumkin<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.mapsofindia.com/assam/tourism/chandubi-lake.html |sarlavha=Chandubi Lake |nashriyot=mapsofindia.com |qaralgan sana=2011-12-25 |arxivurl=https://archive.today/20130129051922/http://www.mapsofindia.com/assam/tourism/chandubi-lake.html |arxivsana=2013-01-29}}</ref>. Chandubi koʻli Assam va Meghalaya bilan oʻralgan Garo tepaliklari etagida joylashgan. Hududda chuqur oʻrmon va kichik qishloqlar mavjud. Chandubi koʻli atroflari sayr qilish uchun tabiiy joy hisoblanadi. Chandubi koʻliga qishda koʻplab koʻchmanchi qushlar uchib keladi. == Geologiyasi == Chandubi koʻli 1897-yil 12-iyunda tunda sodir boʻlgan Assam zilzilasida paydo boʻlgan. Oʻsha davrda oʻrmon oʻzining geologik holatini yoʻqotdi va zilzila natijasida ushbu oʻrmon Chandubi koʻliga aylandi<ref>{{Veb manbasi |url=http://wikimapia.org/13947336/Chandubi-Lake |sarlavha=Chandubi Lake Formation |nashriyot=wikimapia.org |sana= |qaralgan sana=2011-12-25}}</ref>. == Turizm == Chandubi koʻlining asosiy xususiyati shundaki, koʻlda har doim tabiiy lagun hosil boʻladi. Chandubi koʻli baliq ovlashni xush koʻruvchilarni baliq tutish va dam olish taklif qiladi, bundan tashqari koʻl maʼmuriyati xodimlari Chandubi koʻli suvlarida eshkak eshish uchun qulayliklar yaratganlar. Chandubi koʻlining sayyohlik maskani hisoblanib, yanvar oyining birinchi haftasida Chandubi festivali boʻlib oʻtadi. Ushbu festival paytida koʻlga koʻplab sayyohlar tashrif buyurishadi. Chadubi festivalida mahalliy qishloq aholisi oʻzlarining anʼanaviy yoki madaniy raqs namunalarini ijro etadilar, bundan tashqari doʻkonlarda mahalliy anʼanaviy taomlar sotuvi yoʻlga qoʻyiladi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=sep2109/at07 |sarlavha=Chandubi Lake Tourism |nashriyot=assamtribune.com |qaralgan sana=2011-12-25 |arxivurl=https://archive.today/20120718001300/http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=sep2109/at07 |arxivsana=2012-07-18}}</ref>. Chandubi koʻliga qishda koʻplab koʻchmanchi qushlar uchib keladi. Koʻplab sayohlar qushlar galasini tomosha qilishadi va albatta ushbu ajoyib manzaraning guvohiga aylanadi. == Yana qarang == * [[:en:Dipor_Bil|Dipor Bil]] * [[:en:List_of_lakes_of_India|Hindistondagi koʻllar roʻyxati]] * [[:en:List_of_lakes_of_Assam|Assam koʻllari roʻyxati]] == Manbalar == {{Manbalar}} [[Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda]] 7owyw07jqu0sd0trr6zbtuezrzynk3o 6318386 6318385 2026-10-25T05:03:10Z Sherzod11W 273619 6318386 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Chandubi_Lake.jpg|right|200x200px]] '''Chandubi koʻli''' – tabiiy koʻl [[Accom|Assam]], Kamrup tumani, Rabha Xasong avtonom viloyatidan 64 kilometr uzoqroq masofada joylashgan. Chandubi koʻliga Guvahati shahridan Milliy avtomagistral 37 orqali kirish mumkin<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.mapsofindia.com/assam/tourism/chandubi-lake.html |sarlavha=Chandubi Lake |nashriyot=mapsofindia.com |qaralgan sana=2011-12-25 |arxivurl=https://archive.today/20130129051922/http://www.mapsofindia.com/assam/tourism/chandubi-lake.html |arxivsana=2013-01-29}}</ref>. Chandubi koʻli Assam va Meghalaya bilan oʻralgan Garo tepaliklari etagida joylashgan. Hududda chuqur oʻrmon va kichik qishloqlar mavjud. Chandubi koʻli atroflari sayr qilish uchun tabiiy joy hisoblanadi. Chandubi koʻliga qishda koʻplab koʻchmanchi qushlar uchib keladi. == Geologiyasi == Chandubi koʻli 1897-yil 12-iyunda tunda sodir boʻlgan Assam zilzilasida paydo boʻlgan. Oʻsha davrda oʻrmon oʻzining geologik holatini yoʻqotdi va zilzila natijasida ushbu oʻrmon Chandubi koʻliga aylandi<ref>{{Veb manbasi |url=http://wikimapia.org/13947336/Chandubi-Lake |sarlavha=Chandubi Lake Formation |nashriyot=wikimapia.org |sana= |qaralgan sana=2011-12-25}}</ref>. == Turizm == Chandubi koʻlining asosiy xususiyati shundaki, koʻlda har doim tabiiy lagun hosil boʻladi. Chandubi koʻli baliq ovlashni xush koʻruvchilarni baliq tutish va dam olish taklif qiladi, bundan tashqari koʻl maʼmuriyati xodimlari Chandubi koʻli suvlarida eshkak eshish uchun qulayliklar yaratganlar. Chandubi koʻlining sayyohlik maskani hisoblanib, yanvar oyining birinchi haftasida Chandubi festivali boʻlib oʻtadi. Ushbu festival paytida koʻlga koʻplab sayyohlar tashrif buyurishadi. Chadubi festivalida mahalliy qishloq aholisi oʻzlarining anʼanaviy yoki madaniy raqs namunalarini ijro etadilar, bundan tashqari doʻkonlarda mahalliy anʼanaviy taomlar sotuvi yoʻlga qoʻyiladi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=sep2109/at07 |sarlavha=Chandubi Lake Tourism |nashriyot=assamtribune.com |qaralgan sana=2011-12-25 |arxivurl=https://archive.today/20120718001300/http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=sep2109/at07 |arxivsana=2012-07-18}}</ref>. Chandubi koʻliga qishda koʻplab koʻchmanchi qushlar uchib keladi. Koʻplab sayohlar qushlar galasini tomosha qilishadi va albatta ushbu ajoyib manzaraning guvohiga aylanadi. == Yana qarang == * [[:en:Dipor_Bil|Dipor Bil]] * [[:en:List_of_lakes_of_India|Hindistondagi koʻllar roʻyxati]] * [[:en:List_of_lakes_of_Assam|Assam koʻllari roʻyxati]] == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda]] gfutgq5bwfn66gzjn2zd9w8wtwv7aq1 6318387 6318386 2026-10-25T05:03:23Z Sherzod11W 273619 6318387 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Chandubi_Lake.jpg|right|200x200px]] '''Chandubi koʻli''' – tabiiy koʻl [[Accom|Assam]], Kamrup tumani, Rabha Xasong avtonom viloyatidan 64 kilometr uzoqroq masofada joylashgan. Chandubi koʻliga Guvahati shahridan Milliy avtomagistral 37 orqali kirish mumkin<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.mapsofindia.com/assam/tourism/chandubi-lake.html |sarlavha=Chandubi Lake |nashriyot=mapsofindia.com |qaralgan sana=2011-12-25 |arxivurl=https://archive.today/20130129051922/http://www.mapsofindia.com/assam/tourism/chandubi-lake.html |arxivsana=2013-01-29}}</ref>. Chandubi koʻli Assam va Meghalaya bilan oʻralgan Garo tepaliklari etagida joylashgan. Hududda chuqur oʻrmon va kichik qishloqlar mavjud. Chandubi koʻli atroflari sayr qilish uchun tabiiy joy hisoblanadi. Chandubi koʻliga qishda koʻplab koʻchmanchi qushlar uchib keladi. == Geologiyasi == Chandubi koʻli 1897-yil 12-iyunda tunda sodir boʻlgan Assam zilzilasida paydo boʻlgan. Oʻsha davrda oʻrmon oʻzining geologik holatini yoʻqotdi va zilzila natijasida ushbu oʻrmon Chandubi koʻliga aylandi<ref>{{Veb manbasi |url=http://wikimapia.org/13947336/Chandubi-Lake |sarlavha=Chandubi Lake Formation |nashriyot=wikimapia.org |sana= |qaralgan sana=2011-12-25}}</ref>. == Turizm == Chandubi koʻlining asosiy xususiyati shundaki, koʻlda har doim tabiiy lagun hosil boʻladi. Chandubi koʻli baliq ovlashni xush koʻruvchilarni baliq tutish va dam olish taklif qiladi, bundan tashqari koʻl maʼmuriyati xodimlari Chandubi koʻli suvlarida eshkak eshish uchun qulayliklar yaratganlar. Chandubi koʻlining sayyohlik maskani hisoblanib, yanvar oyining birinchi haftasida Chandubi festivali boʻlib oʻtadi. Ushbu festival paytida koʻlga koʻplab sayyohlar tashrif buyurishadi. Chadubi festivalida mahalliy qishloq aholisi oʻzlarining anʼanaviy yoki madaniy raqs namunalarini ijro etadilar, bundan tashqari doʻkonlarda mahalliy anʼanaviy taomlar sotuvi yoʻlga qoʻyiladi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=sep2109/at07 |sarlavha=Chandubi Lake Tourism |nashriyot=assamtribune.com |qaralgan sana=2011-12-25 |arxivurl=https://archive.today/20120718001300/http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=sep2109/at07 |arxivsana=2012-07-18}}</ref>. Chandubi koʻliga qishda koʻplab koʻchmanchi qushlar uchib keladi. Koʻplab sayohlar qushlar galasini tomosha qilishadi va albatta ushbu ajoyib manzaraning guvohiga aylanadi. == Yana qarang == * [[:en:Dipor_Bil|Dipor Bil]] * [[:en:List_of_lakes_of_India|Hindistondagi koʻllar roʻyxati]] * [[:en:List_of_lakes_of_Assam|Assam koʻllari roʻyxati]] == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda]] p0b1rmzhgo5mj0u4ncbcldt0idvuhhs 6318388 6318387 2026-10-25T05:03:52Z Sherzod11W 273619 6318388 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Chandubi_Lake.jpg|right|200x200px]] '''Chandubi koʻli''' – tabiiy koʻl [[Accom|Assam]], Kamrup tumani, Rabha Xasong avtonom viloyatidan 64 kilometr uzoqroq masofada joylashgan. Chandubi koʻliga Guvahati shahridan Milliy avtomagistral 37 orqali kirish mumkin<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.mapsofindia.com/assam/tourism/chandubi-lake.html |sarlavha=Chandubi Lake |nashriyot=mapsofindia.com |qaralgan sana=2011-12-25 |arxivurl=https://archive.today/20130129051922/http://www.mapsofindia.com/assam/tourism/chandubi-lake.html |arxivsana=2013-01-29}}</ref>. Chandubi koʻli Assam va Meghalaya bilan oʻralgan Garo tepaliklari etagida joylashgan. Hududda chuqur oʻrmon va kichik qishloqlar mavjud. Chandubi koʻli atroflari sayr qilish uchun tabiiy joy hisoblanadi. Chandubi koʻliga qishda koʻplab koʻchmanchi qushlar uchib keladi. == Geologiyasi == Chandubi koʻli 1897-yil 12-iyunda tunda sodir boʻlgan Assam zilzilasida paydo boʻlgan. Oʻsha davrda oʻrmon oʻzining geologik holatini yoʻqotdi va zilzila natijasida ushbu oʻrmon [[Chandubi koʻli]]<nowiki/>ga aylandi<ref>{{Veb manbasi |url=http://wikimapia.org/13947336/Chandubi-Lake |sarlavha=Chandubi Lake Formation |nashriyot=wikimapia.org |sana= |qaralgan sana=2011-12-25}}</ref>. == Turizm == Chandubi koʻlining asosiy xususiyati shundaki, koʻlda har doim tabiiy lagun hosil boʻladi. Chandubi koʻli baliq ovlashni xush koʻruvchilarni baliq tutish va dam olish taklif qiladi, bundan tashqari koʻl maʼmuriyati xodimlari Chandubi koʻli suvlarida eshkak eshish uchun qulayliklar yaratganlar. Chandubi koʻlining sayyohlik maskani hisoblanib, yanvar oyining birinchi haftasida Chandubi festivali boʻlib oʻtadi. Ushbu festival paytida koʻlga koʻplab sayyohlar tashrif buyurishadi. Chadubi festivalida mahalliy qishloq aholisi oʻzlarining anʼanaviy yoki madaniy raqs namunalarini ijro etadilar, bundan tashqari doʻkonlarda mahalliy anʼanaviy taomlar sotuvi yoʻlga qoʻyiladi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=sep2109/at07 |sarlavha=Chandubi Lake Tourism |nashriyot=assamtribune.com |qaralgan sana=2011-12-25 |arxivurl=https://archive.today/20120718001300/http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=sep2109/at07 |arxivsana=2012-07-18}}</ref>. Chandubi koʻliga qishda koʻplab koʻchmanchi qushlar uchib keladi. Koʻplab sayohlar qushlar galasini tomosha qilishadi va albatta ushbu ajoyib manzaraning guvohiga aylanadi. == Yana qarang == * [[:en:Dipor_Bil|Dipor Bil]] * [[:en:List_of_lakes_of_India|Hindistondagi koʻllar roʻyxati]] * [[:en:List_of_lakes_of_Assam|Assam koʻllari roʻyxati]] == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda]] fmbem5q19b0f5rfbbanf17saud12fnm 6318389 6318388 2026-10-25T05:04:06Z Sherzod11W 273619 6318389 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Chandubi_Lake.jpg|right|200x200px]] '''Chandubi koʻli''' – tabiiy koʻl [[Accom|Assam]], Kamrup tumani, Rabha Xasong avtonom viloyatidan 64 kilometr uzoqroq masofada joylashgan. Chandubi koʻliga Guvahati shahridan Milliy avtomagistral 37 orqali kirish mumkin<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.mapsofindia.com/assam/tourism/chandubi-lake.html |sarlavha=Chandubi Lake |nashriyot=mapsofindia.com |qaralgan sana=2011-12-25 |arxivurl=https://archive.today/20130129051922/http://www.mapsofindia.com/assam/tourism/chandubi-lake.html |arxivsana=2013-01-29}}</ref>. Chandubi koʻli Assam va Meghalaya bilan oʻralgan Garo tepaliklari etagida joylashgan. Hududda chuqur oʻrmon va kichik qishloqlar mavjud. Chandubi koʻli atroflari sayr qilish uchun tabiiy joy hisoblanadi. Chandubi koʻliga qishda koʻplab koʻchmanchi qushlar uchib keladi. == Geologiyasi == Chandubi koʻli 1897-yil 12-iyunda tunda sodir boʻlgan Assam zilzilasida paydo boʻlgan. Oʻsha davrda oʻrmon oʻzining geologik holatini yoʻqotdi va zilzila natijasida ushbu oʻrmon [[Chandubi koʻli]]ga aylandi<ref>{{Veb manbasi |url=http://wikimapia.org/13947336/Chandubi-Lake |sarlavha=Chandubi Lake Formation |nashriyot=wikimapia.org |sana= |qaralgan sana=2011-12-25}}</ref>. == Turizm == Chandubi koʻlining asosiy xususiyati shundaki, koʻlda har doim tabiiy lagun hosil boʻladi. Chandubi koʻli baliq ovlashni xush koʻruvchilarni baliq tutish va dam olish taklif qiladi, bundan tashqari koʻl maʼmuriyati xodimlari Chandubi koʻli suvlarida eshkak eshish uchun qulayliklar yaratganlar. Chandubi koʻlining sayyohlik maskani hisoblanib, yanvar oyining birinchi haftasida Chandubi festivali boʻlib oʻtadi. Ushbu festival paytida koʻlga koʻplab sayyohlar tashrif buyurishadi. Chadubi festivalida mahalliy qishloq aholisi oʻzlarining anʼanaviy yoki madaniy raqs namunalarini ijro etadilar, bundan tashqari doʻkonlarda mahalliy anʼanaviy taomlar sotuvi yoʻlga qoʻyiladi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=sep2109/at07 |sarlavha=Chandubi Lake Tourism |nashriyot=assamtribune.com |qaralgan sana=2011-12-25 |arxivurl=https://archive.today/20120718001300/http://www.assamtribune.com/scripts/details.asp?id=sep2109/at07 |arxivsana=2012-07-18}}</ref>. Chandubi koʻliga qishda koʻplab koʻchmanchi qushlar uchib keladi. Koʻplab sayohlar qushlar galasini tomosha qilishadi va albatta ushbu ajoyib manzaraning guvohiga aylanadi. == Yana qarang == * [[:en:Dipor_Bil|Dipor Bil]] * [[:en:List_of_lakes_of_India|Hindistondagi koʻllar roʻyxati]] * [[:en:List_of_lakes_of_Assam|Assam koʻllari roʻyxati]] == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda]] cl7f1iedkk30gporzlcxqdlhljfjqex Grets Georgiy Nikolaevich 0 976175 6318285 6066302 2026-10-24T23:17:35Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318285 wikitext text/x-wiki '''Georgiy Nikolaevich Grets''' [[1962|1962-yil]] [[22-noyabr|22-noyabrda]] Xerson viloyati, Vinogradovo qishlogʻida tugʻilgan. Smolensk davlat jismoniy tarbiya, sport va turizm akademiyasining rektori (2008-yildan), pedagogika fanlari doktori (2008), [[professor]] (2010), Honored Rossiya Federatsiyasi Jismoniy madaniyat xodimi, Gʻarbiy Rossiya Olimpiya akademiyasining prezidenti<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.gorodnews.ru/portfel/item.php?id=872 |sarlavha=Новости города Смоленска. Топ-личность |qaralgan sana=2015-11-02 |arxivsana=2016-03-04 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20160304191317/http://www.gorodnews.ru/portfel/item.php?id=872}}</ref>. == Biografiya == 1962-yil 22-noyabrda Vinogradovo qishlogʻida (hozirgi Aleshkovskiy tumani, Ukrainaning [[Xerson viloyati]]) tugʻilgan. Smolensk davlat jismoniy tarbiya instituti bitiruvchisi (1987). 1994-yilda pedagogika fanlari nomzodi ilmiy darajasini olish uchun nomzodlik dissertatsiyasini himoya qildi va Smolensk davlat jismoniy tarbiya institutining iqtisodiy ishlar boʻyicha prorektori etib tayinlandi<ref>[http://www.cisedu.spb.ru/glavnaya/rektory-oon/sport/grets-georgij-nikolaevich.html Mejdunarodnaya akademiya sotsialnoy nravstvennosti ]{{Oʻlikhavola|date=sentabr 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. 2000-yilda-Smolensk davlat jismoniy tarbiya markazining menejment, iqtisodiyot va sogʻlomlashtiruvchi jismoniy madaniyat kafedrasi dotsenti edi. 2008-yilda pedagogika fanlari doktori ilmiy darajasini olish uchun nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan edi. Dissertatsiya mavzusi „Jismoniy tarbiya vositalari va ixtisoslashtirilgan oʻquv asboblaridan foydalanish asosida sogʻligʻida nuqsoni boʻlgan ham da nogironligi boʻlgan shaxslarni jismoniy reabilitatsiya qilish“<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.dissercat.com/content/fizicheskaya-reabilitatsiya-lits-s-otkloneniyami-v-sostoyanii-zdorovya-i-invalidov-na-osnove#ixzz3qPkV2lTA |sarlavha=Научная библиотека диссертаций и авторефератов disserCat |qaralgan sana=2015-11-03 |arxivsana=2016-03-05 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20160305052031/http://www.dissercat.com/content/fizicheskaya-reabilitatsiya-lits-s-otkloneniyami-v-sostoyanii-zdorovya-i-invalidov-na-osnove#ixzz3qPkV2lTA}}</ref>. 2008-yilda Smolensk davlat jismoniy tarbiya, sport va turizm akademiyasining [[Rektor|rektori]] etib tayinlandi. 2010-yilda professor ilmiy unvonini oldi. 2021-yil 15-dekabrda Georgiy Grets Smolensk viloyati huquq-tartibot idoralari tomonidan Smolensk davlat sport universiteti mablagʻlarini oʻgʻirlash boʻyicha jinoiy ish qoʻzgʻatilishi munosabati bilan hibsga olingan<ref>{{Veb manbasi |til=ru |url=https://smolensk.sledcom.ru/news/item/1639588 |sarlavha=В Смоленске в отношении ректора и сотрудника одного из учебных заведений возбуждено уголовное дело по факту хищения денежных средств образовательного учреждения |muallif=Следственное управление Следственного комитета РФ по Смоленской области |ish=Официальный сайт Следственного управления Следственного комитета РФ по Смоленской области |sana=2021-12-15 |qaralgan sana=2021-12-15 |arxivsana=2021-12-15 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20211215144249/https://smolensk.sledcom.ru/news/item/1639588}}</ref><ref>{{Veb manbasi |til=ru |url=https://smolensk-i.ru/accidents/pri-obyske-u-rektora-smolenskogo-universiteta-sporta-obnaruzhili-unitaz-i-bide-s-pozolotoj_417687 |sarlavha=При обыске у ректора смоленского университета спорта обнаружили унитаз и биде с позолотой |ish=Информагентство "О чем говорит Смоленск" |sana=2021-12-16 |qaralgan sana=2021-12-17 |arxivsana=2021-12-16 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20211216145429/https://smolensk-i.ru/accidents/pri-obyske-u-rektora-smolenskogo-universiteta-sporta-obnaruzhili-unitaz-i-bide-s-pozolotoj_417687}}</ref><ref>{{Veb manbasi |til=ru |url=https://smolensk-i.ru/society/rektora-smolenskogo-universiteta-sporta-zaklyuchili-pod-strazhu_417936 |sarlavha=Ректора смоленского университета спорта заключили под стражу |ish=Информагентство "О чем говорит Смоленск" |sana=2021-12-17 |qaralgan sana=2021-12-17 |arxivsana=2021-12-17 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20211217125506/https://smolensk-i.ru/society/rektora-smolenskogo-universiteta-sporta-zaklyuchili-pod-strazhu_417936}}</ref>. == Ilmiy-pedagogik ish == 100 dan ortiq ilmiy va oʻquv nashrlari, jumladan, 6 ta oʻquv qoʻllanma muallifi. Shuningdek Adaptiv jismoniy madaniyat sohasida mutaxassisdir. Jami ilmiy-pedagogik staji: 25 yildan ortiq, oliy oʻquv yurtlarida rahbarlik staji: 17 yildan ortiqdir. Dissernet ilmiy nashrlarni bir nechta nashrlar va qarzlar bilan aniqladi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.dissernet.org/person/GrecGN |sarlavha=Грец Георгий Николаевич |qaralgan sana=2023-02-08 |arxivsana=2023-02-08 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230208133728/https://www.dissernet.org/person/GrecGN}}</ref>. == Jamiyatlik ish == "Feniks" voleybol klubi prezidenti (Sankt. [[Smolensk]]). [[Smolensk viloyati]] biatlon federatsiyasi aʼzosi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.fbso.su/federaciya-biatlona-smolenskoj-oblasti/pravlenie-federacii/ |sarlavha=Федерация биатлона Смоленской области |qaralgan sana=2015-11-02 |arxivsana=2016-03-04 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20160304094748/http://www.fbso.su/federaciya-biatlona-smolenskoj-oblasti/pravlenie-federacii/}}</ref>. Smolensk viloyati jamoat palatasi aʼzosi<ref>[http://smolensk-i.ru/authority/v-smolenskoy-oblasti-formiruetsya-obshhestvennaya-palata_33422_ UKAZ GUBYeRNATORA SMOLYeNSKOY OBLASTI ot 31.05.2013 № 37 „Ob utverjdenii chlenov Obщestvennoy palati Smolenskoy oblasti“]{{Oʻlikhavola|date=sentabr 2023 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. U beshinchi chaqiriq Smolensk viloyat dumasi deputatlari saylovida „Yagona Rossiya“ partiyasidan nomzod boʻlgan<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.smolensk.vybory.izbirkom.ru/region/region/smolensk?action=show&root=1&tvd=2672000545908&vrn=2672000545908&region=67&global=&sub_region=0&prver=0&pronetvd=0&type=341&vibid=2672000553718 |sarlavha=Центральная избирательная комиссия РФ |qaralgan sana=2015-11-02 |arxivsana=2016-03-05 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20160305001421/http://www.smolensk.vybory.izbirkom.ru/region/region/smolensk?action=show&root=1&tvd=2672000545908&vrn=2672000545908&region=67&global=&sub_region=0&prver=0&pronetvd=0&type=341&vibid=2672000553718}}</ref>. == Oila == Xotini: Yuliya Yuryevna Gretz, Ikki oʻgʻli bor. == Mukofotlar va eʼtirof == * Rossiya Federatsiyasida xizmat koʻrsatgan jismoniy tarbiya xodimi (2011); * Rossiya Federatsiyasi Federal Majlisining Federatsiya Kengashining Faxriy yorligʻi (2014-yil dekabr)<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.pnp.ru/newspaper/detail/74907 |sarlavha=Список награждённых Почётной грамотой Совета Федерации Федерального Собрания Российской Федерации в декабре 2014 года |qaralgan sana=2015-11-02 |arxivsana=2016-03-08 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20160308122719/https://www.pnp.ru/newspaper/detail/74907}}</ref>; * „Smolensk viloyatiga xizmatlari uchun“ faxriy nishoni (2015-yil 15 dekabr)<ref>{{Veb manbasi |url=http://smolensk-i.ru/authority/gosudarstvennyie-nagradyi-vidnyim-deyatelyam-smolenska-vruchil-gubernator-aleksey-ostrovskiy_136328 |sarlavha=Государственные награды видным деятелям Смоленска вручил губернатор Алексей Островский / «О чём говорит Смоленск» |qaralgan sana=2016-03-07 |arxivsana=2016-03-13 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20160313083522/http://smolensk-i.ru/authority/gosudarstvennyie-nagradyi-vidnyim-deyatelyam-smolenska-vruchil-gubernator-aleksey-ostrovskiy_136328}}</ref>; * Bir qator ixtisoslashtirilgan va davlat medallari, nishonlar, diplomlar, maqtovlar, sertifikatlar va boshqalar bilan taqdirlangan<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.akvobr.ru/sportivnoe_obrazovanie_v_smolenske.html |sarlavha=Спортивное образование в Смоленске |qaralgan sana=2015-11-02 |arxivsana=2016-03-04 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20160304211516/http://www.akvobr.ru/sportivnoe_obrazovanie_v_smolenske.html}}</ref>. == Eslatmalar == <references group="" responsive="1"></references> == Bibliografiya == * [https://web.archive.org/web/20160304202932/http://bmsi.ru/doc/dda63da8-d01b-404f-9983-ff86381821b6 Sogʻlomlashtiruvchi jismoniy madaniyatning noanʼanaviy usullari va vositalaridan foydalanishning istiqbolli yoʻnalishlarini tanlash muammolari toʻgʻrisida] / ''I. P. Ratov, V. V. Ivanov, G. I. Popov, G. N. Grets'' va boshqalar. // Jismoniy madaniyat nazariyasi va amaliyoti, № 5., 1999-yil * ''Grets G. N.'' Buzilgan vosita funktsiyasi uchun jismoniy reabilitatsiya-Smolensk: SGAFKST, 2007 −130 p. * ''Grets G. N.'' Jismoniy tarbiya vositalari va ixtisoslashtirilgan oʻquv asboblaridan foydalanish asosida sogʻligʻi boʻlmagan shaxslarni va nogironlarni jismoniy reabilitatsiya qilish. – Smolensk: SGAFKST, 2008. – 125 p. * ''V. A. Perepekin, G. N. Grets'' Futbol: 100 savol, 100 javob. – Smolensk: SGAFKST, 2013. – 145 p. – ISBN 978-5-94578-067-5 * Ixtiro uchun patentlar: „Bemorlarni yurishga oʻrgatish moslamasi“, „Tayanch-harakat tizimini reabilitatsiya qilish usuli va uni amalga oshirish uchun qurilma“. == Havolalar == * [http://journal.smolensk-i.ru/064/07/ Smolensk nima haqida gapiradi?] [http://journal.smolensk-i.ru/064/07/ Jorj Grets shkalasi.] * [https://web.archive.org/web/20240529192106/https://keytown.me/people/rektora-sgafkst-georgiya-gretsa-poprosili_9529 Smolenskning eng nufuzli aholisidan biriga Qrimga koʻchib oʻtish taklif qilindi.] * [http://rosvuz.dissernet.org/person/129056 Gretz Georgiy Nikolaevich] Dissernet veb-saytida [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1962-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:22-noyabrda tugʻilganlar]] c71qjh4mxh2nzs8p7wr5xviatxtilmg Hamza Jabborov 0 980459 6318438 5434175 2026-10-25T06:51:18Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318438 wikitext text/x-wiki {{ism+familiya|Hamza (ism)|Hamza|Jabborov}} {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Hamza Jabborov | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1962|02|16|df=yes}} | toʻliqism = Hamza Jabborov | tavallud_joyi = {{TavalludJoyi|Samarqand}} Oʻzbekiston | pozitsiya = [[Hujumchi]] | joriyklub = ''Faoliyatini yakunlagan'' | yillar1 = 1986 | klublar1 = Ekspress Samarqand | isht1 = 30 | gollar1 = 21 | yillar2 = 1987 | klublar2 = [[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]] | isht2 = 19 | gollar2 = 5 | yillar3 = 1990 | klublar3 = [[Sherdor (futbol klubi)|Sherdor]] | isht3 = 10 | gollar3 = 8 | yillar4 = 1990—1991 | klublar4 = [[Yoshlik (futbol klubi)|Yoshlik Toʻraqoʻrgʻon]] | isht4 = 34 | gollar4 = 32 | yillar5 = 1991—1993 | klublar5 = [[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Maroqand]] | isht5 = 69 | gollar5 = 37 | yillar6 = 1993 | klublar6 = [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] | isht6 = 4 | gollar6 = 1 | yillar7 = 1994—1997 | klublar7 = [[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]] | isht7 = 82 | gollar7 = 53 | yillar8 = 1997—1999 | klublar8 = [[Xorazm (futbol klubi)|Xorazm]] | isht8 = 50 | gollar8 = 31 | milliyyillar1 = 1992 | milliyjamoa1 = [[Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi|Oʻzbekiston]] | milliyisht1 = 1 | milliygollar1 = 0 | boshliqyillar1 = 2012 | boshliqklublar1 = [[Registon (futbol klubi)|Registon]] | ntupdate = 2023/10/10 | club-update = 2023/10/10 | yillar9 = 2000—2001 | klublar9 = [[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]] }} '''Hamza Jabborov''' ({{Lang-ru|Хамза Жабборов}}; 16-fevral 1962-yil, [[Samarqand]]) Oʻzbekistonlik sobiq [[futbolchi]]. [[Hujumchi (futbol)|Hujumchi]] pozitsiyasida toʻp surgan. 2012-yilda [[Samarqand|Samarqandning]] „[[Registon (futbol klubi)|Registon]]“ klubida bosh murabbiylik qilgan. == Futbolchilik faoliyati == Hamza futbolchilik faoliyatini Samarqand jamoasida boshlagan. Faoliyatining asosiy qismini [[Samarqand]] „[[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]]“ jamoasida oʻtkazgan. 1994-yilgi mavsumda [[Oʻzbekiston Pro ligasi]]<nowiki/>da 24 ta gol bilan toʻpurarga aylangan. Faoliyatining soʻnggida „[[Xorazm (futbol klubi)|Xorazm]]“ klubida oʻynagan<ref>{{Veb manbasi |url=https://championat.asia/news/dinamo-xorezm-prodoljitsya-li-tradiciya |sarlavha="Динамо" - "Хорезм". Продолжится ли традиция? |arxivurl=https://web.archive.org/web/20231010013749/https://championat.asia/news/dinamo-xorezm-prodoljitsya-li-tradiciya |arxivsana=2023-10-10 |qaralgan sana=2023-10-10 }}</ref>. == Yutuqlar == * [[Oʻzbekiston Pro ligasi|Oʻzbekiston Birinchi ligasi]] toʻpurari: (1) [[Futbol boʻyicha 1994-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|1994]] * [[Oʻzbekiston Kubogi]] finalchisi: [[Futbol boʻyicha 1993-yilgi Oʻzbekiston Kubogi|1993]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20231010013748/https://footballfacts.ru/person/133412-dzhabbarovhamza Hamza Jabborov] Footballfacts saytida futbolchi profili * [https://teams.by/hamza-jabborov/player-23807/ Hamza Jabborov] teams saytida futbolchi profili {{Oʻzbekiston Pro ligasining eng yaxshi toʻpurarlari}} {{DEFAULTSORT:Jabborov, Hamza}} [[Turkum:1962-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:16-fevralda tugʻilganlar]] [[Turkum:Samarqandda tugʻilganlar]] [[Turkum:Kishilar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Samarqand sport kishilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar]] [[Turkum:Sherdor klubi futbolchilari]] [[Turkum:Xorazm futbolchilari]] [[Turkum:Dinamo Samarqand futbolchilari]] [[Turkum:Navbahor futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Pro ligasi futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston milliy terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Registon klubi murabbiylari]] fud9gym2auatj0f6vmrhjbsssqiijnl Grigoriy Dubelir 0 994572 6318299 3961056 2026-10-24T23:39:47Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318299 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi = Grigoriy Dmitriyevich Dubelir | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tavallud_sanasi = {{tugʻilgan sanasi|1874|09|01}} | tavallud_joyi = [[Sankt-Peterburg]], [[Rossiya imperiyasi]]<ref name="Sovet ensiklopediyasi">{{kitob manbasi |editor1-last=[[Aleksandr Proxorov]] |title=Дубелир Григорий Дмитриевич // [[Katta sovet ensiklopediyasi]] |date=1969 |publisher=Sovet ensiklopediyasi |location=[[Moskva]] |edition=3-nashr}}</ref> | vafot_sanasi = {{vafot sanasi|1942|09|10}}<ref name="Sovet ensiklopediyasi" /> | vafot_joyi = [[Yangiyoʻl]], [[Toshkent viloyati]], [[OʻzSSR]] | istiqomat_joylari = [[Sankt-Peterburg]], [[Moskva]], [[Kiyev]] | fuqaroligi = {{Rossiya imperiyasi}}&nbsp;→ {{SSSR}} | millati = | sohasi = [[Shaharsozlik]] | ish_joylari = | institutlar = | alma_mater = Peterburg temir yoʻl muhandislari instituti | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi = | dini = | vebsayt = }} '''Grigoriy Dmitriyevich Dubelir''' ([[1874-yil]] 20-avgust (1-sentyabr), [[Sankt-Peterburg]] – [[1942-yil]] [[10-sentyabr]], [[Yangiyoʻl]], [[Toshkent viloyati]], [[OʻzSSR]]) – rus olimi, shaharsozlik boʻyicha mutaxassis. 1910-yillarda u shaharsozlikni avtomobillar sonining muqarrar keskin oʻsishiga moslashtirish boʻyicha tadqiqotlar olib borgan<ref name="blinkin">{{Cite web |url=http://polit.ru/lectures/2010/10/14/transport.html |title=Михаил Блинкин, Транспорт в городе, удобном для жизни |access-date=2010-10-17 |archive-date=2010-10-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20101017025659/http://www.polit.ru/lectures/2010/10/14/transport.html |deadlink=no }}</ref>. == Tarjimai holi == Grigoriy Dubelir Sankt-Peterburgda harbiy [[shifokor]] oilasida tugʻilgan. 1898-yilda Peterburg temir yoʻl muhandislari institutini tamomlagan<ref name="bio">[http://www.biografija.ru/show_bio.aspx?id=38174 Bolshaya biograficheskaya ensiklopediya] {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. „[[Moskva metropoliteni|Moskva metropolitenining]] qurilishi“ mavzusidagi dadil va oʻziga xos diplom ishi uchun maxsus mukofotga sazovor boʻlgan. Oʻqishni tamomlagach, Paxra daryosidan ([[Moskva]]) oʻtuvchi temir yoʻl koʻprigi qurilishida muhandis „Union“ elektrotexnika jamiyati tramvay boʻlimi boshligʻining yordamchisi boʻlib ishlaydi. [[Rossiya imperiyasi|Rossiya imperiyasining]] (hozirgi [[Polsha]]) birinchi elektrlashtirilgan kirish yoʻllarini qurishda ishtirok etadi: [[Lodz]] – [[Zgierz]], Lodz – Pabyanitsa, [[Volgograd|Saritsin]] va [[Smolensk]] shaharlari tramvaylarini loyihalashtirgan. 1904-yilda [[Kiyev]] politexnika institutiga ishga qabul qilindi. [[Professor]] unvoniga ega boʻlmagani uchun institut uni oʻqituvchi lavozimiga ekstraordinar professor sifatida ishga oldi. Shu bilan birga, unga ikki yil ichida nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilish sharti qoʻyildi<ref>Tatyana Aleksandrovna Щerbin, ''Grigoriy Dmitrievich Dubelir, 1874—1942'', Moskva, Nauka, 1995.</ref>. U shaharsozlik, xususan, avtomobil yoʻllari tarmogʻini optimallashtirish masalalari ustida ishlagan. 1910 va 1912-yillarda uning ikkita kitobi – „Shaharsozlik“ va „Shahar koʻchalari va yoʻlaklari“ nashr etilgan va ular ushbu tadqiqot sohasida fundamental asarlarga aylandi<ref name="blinkin" />. 1913-yilda taniqli nemis shaharsozlari Yozef Shtyubben va Teodor Gekke, shuningdek [[Helsinki]] bosh meʼmori Bertel Yung bilan birgalikda [[Tallin|Revalni]] kengaytirish loyihasi tanlovining hakamlar hay’atida ishtirok etdi. Aynan u shahar harakatining mohiyatini yaxshi tushungan holda, yer osti harakati gʻoyasini tanlov dasturidan chiqarib tashlashni talab qildi. Bu qarorning toʻgʻriligini tarix isbotlagan: Tallinda metro qurilmagan va bunga ehtiyoj hech qachon paydo boʻlmagan<ref>Karin Hallas-Murula „International cooperation of city planners in the 1910s. Grigory Dubelier and Tallinn planning competition in 1913“. Materіali VI Vseukraїnskoї naukovoї konferensії: Suchasna arxіtekturna osvіta: Arxіtektura: obraz, estetika, emotsіyniy kontekst. – K.: KNUBA, 2015. s. 12-17</ref>. Koʻp amaliy ishlar qilgan. Xususan, meʼmor Pavel Alyoshin bilan birgalikda 1918-yilda [[Murmansk|Murmanskni]] rejalashtirish loyihasini tuzdi<ref>{{Cite web |url=http://www.alyoshin.kiev.ua/daty/ |title=Архитектор Павел Алешин: Основные даты жизни и творчества |access-date=2010-10-17 |archive-date=2011-07-17 |archive-url=https://web.archive.org/web/20110717065527/http://www.alyoshin.kiev.ua/daty/ |deadlink=no }}</ref>. 1916-yildan [[Sankt-Peterburg]] transport muhandislari instituti, 1930-yildan [[Sankt-Peterburg|Leningrad]] avtomobil yoʻllari instituti, 1940-yildan [[Moskva]] avtomobil yoʻllari instituti professori<ref name="bio" />. Shahar meʼmomrlari uyushmasi (ARU) loyihasida qatnashgan<ref>{{книга|заглавие=Из истории советской архитектуры 1926—1932 гг.: Документы и материалы|ответственный=Ред. [[Хазанова, Вигдария Эфраимовна|В. Э. Хазанова]]|место=М.|издательство=Наука|год=1970|страницы=124|страниц=211}}</ref>. [[Oktyabr inqilobi|Oktyabr inqilobidan]] keyin shaharsozlik bilan shugʻullanmagan va yoʻl qoplamalarining sifati boʻyicha tadqiqotlarga eʼtibor qaratgan<ref name="blinkin" />. GOELRO komissiyasining aʼzosi boʻlgan<ref>[http://www.rian.ru/spravka/20100221/209981735.html Gosudarstvennaya komissiya po elektrifikatsii Rossii (GOELRO). Spravka]</ref>. Transportni elektrlashtirish boʻlimi mualliflaridan biri sifatida Gʻarbiy Sibir temir yoʻllarini elektr tortishga aylantirish masalasini ishlab chiqqan. 1920–1923-yillarda – NKPS Oliy texnik qoʻmitasi raisi (1931-yilgacha qoʻmita aʼzosi sifatida faoliyatini davom ettirgan). Fuqarolar urushidan keyin temir yoʻl transportini qayta tiklash va uning texnologiyasini yanada rivojlantirishga katta hissa qoʻshgan „Temir yoʻllarni elektrlashtirishning yaqin vazifalari“ (1923) asarida u elektr tortishni yanada rivojlantirish tamoyillari boʻyicha bir qator ilmiy mulohazalarni bildirdi. Rossiyada birinchi marta yoʻl qoplamalari uchun texnik talablarni taklif qildi. 1938-yilda birinchi marta yoʻllar va koʻpriklar qurilishi uchun texnik shartlarni ishlab chiqdi<ref>{{Cite web |url=http://nplit.ru/books/item/f00/s00/z0000040/st025.shtml |title=Артоболевский И. И., Благонравов А. А. 'Очерки истории техники в России (1861—1917)' — Москва: Наука, 1975 |access-date=2010-10-17 |archive-date=2012-03-03 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120303104008/http://nplit.ru/books/item/f00/s00/z0000040/st025.shtml |deadlink=no }}</ref>. Umrining soʻnggi yillarida Moskva transport muhandislari institutining (MIIT) avtomobil transporti boʻlimida, Leningrad avtomobil-yoʻllar institutida (1940-yilda yopilgan) ishlagan. 1941-yildan – Moskva avtomobil yoʻllari instituti (MADI) prorektori<ref name="l9403">{{статья | автор = Г. С. Касаткин | заглавие = Выдающиеся деятели транспорта | ссылка = | язык = ru | издание = Локомотив | тип = журнал | год = 1994 | месяц = март | число = | том = | номер = 3 | страницы = 45 - 46 | doi = | issn = 0869-8147 }}</ref>. [[Ulugʻ Vatan urushi]] munosabati bilan evakuatsiya qilish vaqtida [[Yangiyoʻl|Yangiyoʻlda]] vafot etgan. == Asarlari == * Elektr tortish temir yoʻllarining rejasi va profilini loyihalashning asosiy tamoyillari. (Birinchi ilmiy ishi. Aloqa yoʻllarida elektr tortishdan foydalanish masalalarini koʻrib chiqish komissiyasining ishi; 6-son, 1904-yil); * Shahar elektr tramvaylari. 1908-yil; * Shaharsozlik, Sankt-Peterburg, 1910-yil; * Shahar koʻchalari va yoʻlaklari, Kiyev, Ponomaryov bosmaxonasi, 1912-yil, 407 bet; * Tuproq yoʻllari, ularni qurish va saqlash. Sankt-Peterburg, 1912-yil (2-nashr. Kiyev, 1914-yil); * Ot yoʻllarining ekspluatatsiyasi, Leningrad, 1934-yil (hammualliflikda); * Magistral yoʻllarni loyihalash asoslari, 1-2-jild, Moskva, 1938—1939-yillar (hammualliflikda). == Adabiyotlar == * Tatyana Aleksandrovna Shcherbin, ''Grigoriy Dmitriyevich Dubelir, 1874—1942'', Moskva, Nauka, 1995. * Y. Kirichenko. ''Gradostroitelstvo Rossii seredini XIX-nachala XX veka: Obщaya xarakteristika i teoreticheskie problemi'', Moskva, Progress-Traditsiya, 2001, ISBN 978-5-89826-083-5 == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Sankt-Peterburgda tugʻilganlar]] [[Turkum:Kishilar]] [[Turkum:Yangiyoʻlda vafot etganlar]] [[Turkum:Rossiya shaharsozlari]] [[Turkum:SSSR shaharsozlari]] 1av5epbx39i96vdx0jv81p5i6senopy Goaldi masjidi 0 994997 6318272 3977273 2026-10-24T21:09:11Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318272 wikitext text/x-wiki {{Masjid|Tasvir=DG 74 - 09 PANAM CITY OF SONARGAON THE CAPITAL CITY OF BENGAL OF MUGHAL ERA 1650 AD NARAYANGONJ 7.jpg|Tasvir imzosi=Masjidning tashqi koʻrinishi|Koordinatalar={{coord|23.3922|90.3536|region:BD_type:landmark|display=inline,title}}|Mamlakat=Bangladesh|Shahar=Dakka|Asosiy sana=1519-yil|Asoschi=Mulla Hizabar Akbarxon}} '''Goaldi masjidi''' Bengaliyaning tarixiy poytaxti Sonargaon shahridagi masjiddir. U Sulton Alauddin Husaynshoh hukmronlik yillari Bengal sultonligi davrida qurilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.dhakatribune.com/feature/2019/12/22/goaldi-mosque-in-sonargaon |sarlavha=Goaldi Mosque in Sonargaon |sana=22 December 2019}}</ref>. Bu Bangladeshning Sonargaon Upazila shahrida omon qolgan kam sonli oʻrta asr yodgorliklaridan biridir<ref name="Banglapedia">{{Kitob manbasi |last=Ahmed |first=Nazimuddin |year=2012 |chapter=Goaldi Mosque |chapterurl=http://en.banglapedia.org/index.php?title=Goaldi_Mosque |editor=Islam |title=Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh |edition=Second |publisher=[[Asiatic Society of Bangladesh]]}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Tarixi == Masjid 1519-yilda tashkil etilgan. U Mulla Hizabar Akbarxon tomonidan Bengaliya sultoni Alauddin Husaynshoh hukmronligi davrida Sonargaondagi Panam qishlogʻidan yarim mil shimoli-sharqda joylashgan Goaldi degan joyda bunyod etilgan. Sonargaon Bengal sultonligining asosiy shaharchasi boʻlib, koʻpincha qirollik poytaxti sifatida xizmat qilgan. Sultonlar koʻpincha Sonargaondan [[Accom|Assam]], [[Tripura]] va Arakan hududlariga reydlar uyushtirganlar<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.dhakatribune.com/feature/2019/12/22/goaldi-mosque-in-sonargaon |sarlavha=Goaldi Mosque in Sonargaon |sana=22 December 2019}}</ref>. Shahar sharqiy [[Bengaliya|Bengaliyaning]], xususan Bhati viloyatining asosiy maʼmuriy markazi boʻlgan. Hudud [[Bangladesh|Bangladeshning]] hozirgi Narayanganj tumaniga toʻgʻri keladi. Mazkur inshoot mamlakatdagi saltanat hukmronlik yillarida qurilgan nafis va bezakli masjidlardan biri hisoblaniladi. == Arxitektura xususiyatlari == [[Fayl:Mehrab_of_Goaldi_mosque,_Sonargaon,_Narayanganj.jpg|left|thumb| Goaldi masjidi ichidagi [[Mehrob|mehroblar]]]] Goaldi masjidi Bengaliyaning „yopiq kvadrat tipidagi“ masjidlarining eng yaxshi namunasidir, u burchak minoralari va qibla devoridan tashqari har tomondan kirish eshiklari boʻlgan kub shaklidagi namozxonasining borligi bilan ajralib turadi. Yagona gumbaz masjid tomini toʻliq qoplaydi, oʻzaro bogʻlangan qovurgʻali minoralar toʻrtta burchakda joylashtirilgan va biroz egik holda bunyod etilgan. Bu Dakka tumanidagi dumaloq burchak minoralarining yagona namunasidir. Sharqiy qismda uchta arkali teshiklar mavjud boʻlib, ular ikki tomoni nozik relyefli toʻrtburchak panellar bilan bezatilgan. Shimoliy va janubiy qismlar xuddi shunday tarzda uchta arkadan tarkib topgan, ammo faqat markaziy arka ochiq, ikkita yon arka yopiq tarzda shakllantirilgan. Namozxona oʻlchami 7,57 metrlik kub shaklida, devorlari esa 2 m qalinlikka ega. Qibla devorida uchta mehrob bor. Markaziy [[mehrob]] uchun qora bazaltdan foydalanish XVI asrda keng tarqalgan edi. U bezakli osilgan chiroq bezaklaridan tuzilgan chiroyli, murakkab naqshlar bilan bezatilgan. Ikki yonma-yon qurilgan mehrob xuddi shunday tarzda bezatilgan, ammo qora bazalt oʻrniga ular gʻishtdan va nozik terrakotadan tayyorlangan. Lotus naqshlari shpallarda oʻyilgan, bu belgi hind xudosi Surya tutgan lotuslar bilan chambarchas bogʻliq. == Hozirgi holati == Masjidning ahvoli hozirgi kunda yomonlashgan, qibla devoridan tashqari butun masjid va gumbaz ham qulab tushgan edi. Arxeologiya va muzeylar departamenti tomonidan ehtiyotkorlik bilan restavratsiya qilingan, hamda bu kichik nafis masjid oʻzining asl dizayniga oʻxshatib qayta tiklangan. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Ahmad, Nozimiddin. 1984-yil. Bangladesh yodgorliklari bilan tanishing. Dakka: University Press Limited, 155, 156. * Asher, Ketrin B. 1984-yil. Asosiy yodgorliklarni inventarizatsiya qilish. Sanʼat va arxeologiya ilmiy maqolalari: Bengalning islom merosi. Parij: YuNESKO, 133. * Hasan, Sayid Mahmudul. 1984 yil. Masjidlarning yer rejasiga koʻra tasnifi. Sanʼat va arxeologiya ilmiy maqolalari: Bengalning islom merosi. Parij: YuNESKO, 141, 144. * Hasan, Pervin. 1984 yil. Dakka tumanidagi sakkizta Sultonlik masjidi. Sanʼat va arxeologiya ilmiy maqolalari: Bengalning islom merosi. Parij: YuNESKO, 186. * Munshi Rahmon Ali Tayesh doktor AMM Sharfuddin tarjimasi bilan. Tavarixi Dakka. == Havolalar == * http://www.lonelyplanet.com/bangladesh/dhaka-division/sonargaon/sights/religious/goaldi-mosque-3-1431675 * https://web.archive.org/web/20130225164604/http://archnet.org/library/sites/one-site.jsp?site_id=7184 ''Rasmlar'' * https://web.archive.org/web/20080930184605/http://www.kaladarshana.com/sites/dhaka/IMG00063.html * http://www.thedailystar.net/2003/11/10/heritage.htm [[Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda]] [[Turkum:Dakkadagi masjidlar]] sijbrwzxhe82pwaunsatjbqurfiyafg Grigoriy Bondarevskiy 0 996754 6318293 6177595 2026-10-24T23:37:02Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318293 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi =Grigoriy Lvovich Bondarevskiy | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tavallud_sanasi = {{tugʻilgan sanasi|1920|1|25}} | tavallud_joyi = [[Odessa]] | vafot_sanasi = {{vafot sanasi|2003|8|7}} | vafot_joyi = [[Moskva]] | istiqomat_joylari = | fuqaroligi = {{SSSR}}→{{RUS}} | millati = | sohasi = sharqshunoslik | ish_joylari = Oʻrta Osiyo davlat universiteti, Rossiya Fanlar akademiyasining Ijtimoiy-siyosiy tadqiqotlar instituti, SSSR Tashqi ishlar vazirligi Diplomatik akademiyasi | institutlar = Moskva davlat universitetining tarix fakulteti (1940) | alma_mater = | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi = | dini = | vebsayt = }} '''Grigoriy Lvovich Bondarevskiy''' ([[1920-yil]] [[25-yanvar]], [[Odessa]] – [[2003-yil]] [[7-avgust]], [[Moskva]]) – sovet va rus sharqshunosi. Tarix fanlari doktori (1965), professor (1966), Ijtimoiy fanlar akademiyasi, Xalqaro axborotlashtirish akademiyasi akademigi. Rossiya Tabiiy fanlar akademiyasining faxriy akademigi. == Hayoti == Grigoriy Lvovich Bondarevskiy [[1920-yil]] [[25-yanvar]] [[Odessa]]da tugʻilgan. [[1940-yil]]da Moskva davlat universitetining tarix fakultetini tugatgan. [[1941-yil]]da esa MDU aspiranturasida oʻqigan. 1941–1942-yillarda Pedagogika instituti tarix fakulteti dekani boʻlgan. 1942–1945-yillarda Qizil Armiyada xizmat qilgan. 1945–1951-yillarda [[Oʻzbekiston]] Tashqi ishlar xalq komissarligining siyosiy boʻlimi boshligʻi boʻlgan. Shu bilan birga, 1947–1956-yillarda [[Oʻzbekiston Milliy universiteti|Oʻrta Osiyo davlat universiteti]]ning „Sharq tarixi“ kafedrasi mudiri, [[1951-yil]]dan esa [[Oʻzbekiston Milliy universiteti|Oʻrta Osiyo davlat universiteti]] „Sharq fakulteti“ dekani boʻlgan boʻlgan. [[1956-yil]]dan Moskvada [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|SSSR]] Fanlar akademiyasining Sharqshunoslik instituti (Osiyo xalqlari instituti) xalqaro muammolar boʻlimiga rahbarlik qilgan. [[1965-yil]]da „XIX-XX asr boshlarida Fors koʻrfazi, [[Arabiston yarim oroli]] va Qizil dengiz uchun kurash“ mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qilgan. [[1976-yil]]dan xalqaro munosabatlar sotsiologiyasi sektori mudiri, Rossiya Fanlar akademiyasining Ijtimoiy-siyosiy tadqiqotlar instituti (ISPR) Sotsiologiya instituti maslahatchisi boʻlgan. 1976–1984-yillarda SSSR Tashqi ishlar vazirligi Diplomatik akademiyasining professori boʻlgan. Grigoriy Lvovich Bondarevskiy [[2003-yil]] [[7-avgust]]da [[Moskva]]da oʻldirilgan<ref>''Спирин Ю.'' [http://izvestia.ru/news/280097 «Орден Белого Лотоса»] // Известия. — 2003, 15 августа.</ref>. Ayblanuvchi keyinchalik hakamlar hay’ati tomonidan oqlandi<ref>{{cite web|url=http://lenta.ru/russia/2004/02/02/justify|title=Присяжные оправдали обвиняемого в убийстве профессора Бондаревского|date=2004-02-02|publisher=[[Lenta.ru]]|accessdate=2014-05-17|deadlink=yes|archiveurl=https://web.archive.org/web/20150402154931/http://lenta.ru/russia/2004/02/02/justify|archivedate=2015-04-02}}</ref><ref>[http://echo.msk.ru/blog/potupchik/1840464-echo/ Как убить профессора с мировым именем] // 18 сентября 2016</ref>. == Ilmiy merosi == Grigoriy Lvovich Bondarevskiy 27 ta monografiya hamda rus va xorijiy matbuotda chop etilgan 300 dan ortiq maqolalar muallifi hisoblanadi<ref>{{Cite web |url=http://www.kommersant.ru/Doc-y/402984 |title=«Погиб эксперт по Северному Кавказу» Газета «Коммерсантъ», № 141/П (2744) от 11.08.2003 г. |access-date=2012-08-28 |archive-date=2015-05-30 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150530094009/http://www.kommersant.ru/Doc-y/402984 |deadlink=no }}</ref>. * „Bagʻdod yoʻli va nemis imperializmining Yaqin Sharqqa kirib borishi“ (1888—1903). Toshkent, 1955-yi]. * „Fors koʻrfazi havzasidagi ingliz siyosati va xalqaro munosabatlari“ (XIX asr oxiri – XX asr boshlari). M., 1968-yil. * XIX—XX asrlarda Hind okeani va Fors koʻrfazida hukmronlik uchun kurashning xususiyatlari. M., 1985-yil. == Mukofotlari == * RSFSRda xizmat koʻrsatgan fan arbobi (1982). * Meerut universiteti (Hindiston) faxriy doktori. * Javoharlal Neru nomidagi xalqaro mukofot laureati. * Hindistonning Padma Shri mukofoti. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [http://www.biografija.ru/show_bio.aspx?id=12137 Бондаревский Григорий Львович на сайте «Биография.ру»] {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} * [http://www.rujen.ru/index.php/БОНДАРЕВСКИЙ_Григорий_Львович БОНДАРЕВСКИЙ Григорий Львович] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20230519102918/https://www.rujen.ru/index.php/%D0%91%D0%9E%D0%9D%D0%94%D0%90%D0%A0%D0%95%D0%92%D0%A1%D0%9A%D0%98%D0%99_%D0%93%D1%80%D0%B8%D0%B3%D0%BE%D1%80%D0%B8%D0%B9_%D0%9B%D1%8C%D0%B2%D0%BE%D0%B2%D0%B8%D1%87 |date=2023-05-19 }} // * [http://news.yandex.ru/people/bondarevskij_grigorij.html Бондаревский Григорий Львович на сайте «Яндекс»] * [http://www.history.org.ua/LiberUA/978-966-492-209-5/28.pdf Холодная война в судьбе Г. Л. Бондаревского] kcm808aviwy8783wnv3xso797yo5w5x Shohrux reper 0 997501 6318216 6313029 2026-10-24T16:47:57Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/~2026-56117-06|~2026-56117-06]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56117-06|munozara]]) tomonidan qilingan [[Vikipediya:Vandalizm|vandalizm]] tahrirlari qaytarildi. 6318216 wikitext text/x-wiki {{Musiqachi bilgiqutisi | ismi = Shohrux reper | tasvir = Shohrux reper.png | eni = | izoh = Shohrux reper Zakovat intelektual oʻyinidagi tanaffusda mehmon sifatida qoʻshiq ijro etmoqda, 2023-yil 29-sentyabr. | tavallud_paytidagi_ismi = Shohruh Shodmonov | tavallud_sanasi = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1986|01|31}} | tavallud_joyi = Toshkent viloyati, Bo'ka tumani | vafot_sanasi = | vafot_joyi = | kelib_chiqishi = | fuqaroligi = {{UZB}} | guruh = | hozirgi_aʼzolar = | faoliyat_yillari = | boʻyi = | leybl = | turmush_oʻrtogʻi = | ota-onasi = O‘ktam Shodmonov<br/>Shohida Shodmonova | bolalari = | taʼlimi = | kasblari = | janr = | hamkorligi = | imzosi = | mukofotlari = Tarona taqdimotining „Yil yutugʻi“ ([[2004]]) va „Yil kashfiyoti“ ([[2005]]) nominatsiyalari gʻolibi. {{Mehnat shuhrati ordeni}} | veb-sayt = }} '''Shohrux reper''' (asli ismi: ''Shohruh Shodmonov''; [[1986-yil]] [[31-yanvar]]; [[Boʻka tumani]], [[Oʻzbekiston]]) – oʻzbekistonlik mashhur reper, qoʻshiqchi, deputat va yoʻnalishi boʻyicha iqtisodchi. Shohrux reper [[2004]]—[[2005|2005-yillarda]] oʻtkazilgan Tarona taqdimotining „Yil yutugʻi“ va „Yil kashfiyoti“ nominatsiyasi boʻyicha gʻolibi deb topilgan. 2026-yil 28-mayda [[Mehnat shuhrati ordeni]] bilan taqdirlangan<ref>{{Veb manbasi|url=https://president.uz/oz/lists/view/9258|sarlavha=O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 28-maydagi „Madaniyat, san’at va adabiyot sohalari xodimlaridan bir guruhini mukofotlash to‘g‘risida“gi farmoni|arxivurl=https://web.archive.org/web/20260528145417/https://president.uz/oz/lists/view/9258|arxivsana=2026-05-28|sana=28.05.2026|qaralgan sana=28.05.2026|ish=president.uz}}</ref>. == Ijodiy faoliyati == Shohrux reperning ilk konsert dasturi [[2006|2006-yilning]] [[17-fevral|17]]-[[19-fevral]] kunlari „Xalqlar Doʻstligi“ saroyida boʻlib oʻtgan. Konsert davomida ijro etilgan 20 ta qoʻshiqning 17 tasi jonli tarzda ijro etilgani aytiladi. [[2007|2007-yil]] [[22-fevral|22]]—[[25-fevral|25 fevral]] kunlari boʻlib oʻtgan „Xalqlar doʻstligi“ saroyidagi konsertida rejadagi 22 ta qoʻshiqning barchasini jonli tarzda ijro etilgan<ref>{{Cite web |title=Биография Shoxrux |url=https://www.last.fm/ru/music/Shoxrux/+wiki |website=Last.fm |access-date=2023-12-02 |language=ru}}</ref>. Shohrux repper [[2022-yil]] [[21-oktyabr]] kuni [[Oʻzbek tili bayrami|Oʻzbek tili bayrami kuni]] munosabati bilan ijodidagi 15 yillik yubiley konsertini berdi<ref>{{Cite web |title=Estrada oʻrnini repga boʻshatib beryaptimi? Maishiy mavzulardan uzoq, ijtimoiylashib borayotgan oʻzbek repining bugungi qiyofasi |url=https://oyina.uz/uz/article/1259 |website=Oyina.uz |access-date=2023-12-02 |language=uz |last=oyina.uz}}</ref>. == Deputatlik faoliyati == 2019-yil 22-dekabr kuni Shohruh Shodmonov oʻz nomzodini OʻzLiDePdan koʻrsatgan holda [[Toshkent shahar]] [[Chilonzor tumani]] kengashiga Xalq deputati etib saylangan<ref>{{Cite web |title=Shohrux reper deputat etib saylandi |url=https://oz.sputniknews.uz/20191224/Shorukh-reper-deputat-etib-saylandi-13092799.html |website=Sputnik O‘zbekiston |date=20191224T0936+0500 |access-date=2023-12-02 |language=uz |first=Sputnik |last=O‘zbekiston}}</ref><ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/p/B6a9_1_B62i/ |website=www.instagram.com |access-date=2023-12-02}}</ref><ref>{{Cite web |title=Reper Shohruh Shodmonov deputatlikka nomzodini qo‘ydi |url=https://qalampir.uz/ |website=Qalampir.uz |access-date=2023-12-02 |language=uz}}</ref><ref>{{Cite web |title=Депутат Шохрух Шадманов призвал не поддаваться панике - Срочные новости Узбекистана: Repost.uz |url=https://repost.uz/dont-worry |website=Repost |date=2020-03-15 |access-date=2023-12-02 |language=ru}}</ref>. Shu munosabat bilan Shohrux Shodmanov ijtimoiy tarmoqlar orqali obunachilarga quyidagi murojaat bilan chiqqan<ref>{{Cite web |title=Репер Шохрух избран народным депутатом Чиланзарского районного кенгаша |url=https://podrobno.uz/cat/politic/reper-shokhrukh-izbran-narodnym-deputatom-chilanzarskogo-rayonnogo-kengasha/ |website=Podrobno.uz |access-date=2023-12-02 |language=ru}}</ref><ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/p/B6a9_1_B62i/ |website=www.instagram.com |access-date=2023-12-02}}</ref><ref>{{Cite web |title=Рэпер Шохрух стал депутатом |url=https://uzreport.news/politics/reper-shohruh-stal-deputatom |website=UzReport.news |access-date=2023-12-02 |language=oz}}</ref>: {{Quote|text=Aziz hamyurtlar! Mana sizlarning ovozlaringiz bilan Toshkent shahar, Chilonzor tumani kengashiga Xalq deputati boʻlib saylandim! Mendan balandparvoz gaplar kutmang, mening fikrimcha har bir deputat saylangan hududida bor muammolar bilan maksimal ishlash kerak, xalq esa baho beradi. Barchangizdan minnatdorman! Ishonchingiz uchun rahmat!}} == Oilasi == Shohrux reper [[2016-yil]] [[12-may]] kuni Zlata ismli qiz bilan turmush qurgan. Juftlikning bu toʻyga qadar 2 yoshli farzandi boʻlgani muxlislar oʻrtasida turli muhokamalarga sabab boʻlgan<ref>{{Cite web |title=Тошкентдаги “Яккасарой” тўйхонасида Шоҳрух репернинг никоҳ оқшоми бўлиб ўтди |url=https://kun.uz/news/2016/05/13/toskentdagi-akkasaroj-tujhonasida-soruh-reperning-niko-oksomi-bulib-utdi |website=Kun.uz |access-date=2023-12-02 |language=uz |first=Kun |last=uz}}</ref>. Shohrux reper bu muhokamalarga quyidagi soʻzlar bilan javob qaytardi<ref>{{Cite web |title=Shohrux reper nega avval farzandli bo‘lib, keyin uylanganiga izoh berdi |url=https://kun.uz/uz/76953421 |website=Kun.uz |access-date=2023-12-02 |language=uz |first=Kun |last=uz}}</ref>: {{Quote|text=2,5 yil avval qonuniy nikoh va „zags“dan o‘tib, kichkina bayram qilib oila qurganman. Shu yillar sharoit bo‘lmagani uchun to‘y marosim o‘tkazmadim. Kecha yaqinlar uchun to‘y o‘tkazdik. Ortiqcha gap so‘zlarga xojat yo‘q.}} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:1986-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik erkak qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Deputatlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha qoʻshiqchilar]] 8pt5xibfgc6xlfzj7nzz28lqnahv0ne 6318218 6318216 2026-10-24T16:48:51Z Mirishkorlik 75661 [[Maxsus:Contributions/InternetArchiveBot|InternetArchiveBot]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:InternetArchiveBot|munozara]]) tomonidan qilingan 6189826-sonli tahrir tiklandi: Keyingi tahrirlar konstruktiv emas 6318218 wikitext text/x-wiki {{Musiqachi bilgiqutisi | ismi = Shohrux reper | tasvir = Shohrux reper.png | eni = | izoh = Shohrux reper Zakovat intelektual oʻyinidagi tanaffusda mehmon sifatida qoʻshiq ijro etmoqda, 2023-yil 29-sentyabr. | tavallud_paytidagi_ismi = Shohruh Shodmonov | tavallud_sanasi = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1986|01|31}} | tavallud_joyi = [[Toshkent shahri]] | vafot_sanasi = | vafot_joyi = | kelib_chiqishi = | fuqaroligi = {{UZB}} | guruh = | hozirgi_aʼzolar = | faoliyat_yillari = | boʻyi = | leybl = | turmush_oʻrtogʻi = | ota-onasi = O‘ktam Shodmonov<br/>Shohida Shodmonova | bolalari = | taʼlimi = | kasblari = | janr = | hamkorligi = | imzosi = | mukofotlari = Tarona taqdimotining „Yil yutugʻi“ ([[2004]]) va „Yil kashfiyoti“ ([[2005]]) nominatsiyalari gʻolibi. {{Mehnat shuhrati ordeni}} | veb-sayt = }} '''Shohrux reper''' (asli ismi: ''Shohruh Shodmonov''; [[1986-yil]] [[31-yanvar]]; [[Toshkent shahri]], [[Oʻzbekiston]]) – oʻzbekistonlik mashhur reper, qoʻshiqchi, deputat va yoʻnalishi boʻyicha iqtisodchi. Shohrux reper [[2004]]—[[2005|2005-yillarda]] oʻtkazilgan Tarona taqdimotining „Yil yutugʻi“ va „Yil kashfiyoti“ nominatsiyasi boʻyicha gʻolibi deb topilgan. 2026-yil 28-mayda [[Mehnat shuhrati ordeni]] bilan taqdirlangan<ref>{{Veb manbasi|url=https://president.uz/oz/lists/view/9258|sarlavha=O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2026-yil 28-maydagi „Madaniyat, san’at va adabiyot sohalari xodimlaridan bir guruhini mukofotlash to‘g‘risida“gi farmoni|arxivurl=https://web.archive.org/web/20260528145417/https://president.uz/oz/lists/view/9258|arxivsana=2026-05-28|sana=28.05.2026|qaralgan sana=28.05.2026|ish=president.uz}}</ref>. == Ijodiy faoliyati == Shohrux reperning ilk konsert dasturi [[2006|2006-yilning]] [[17-fevral|17]]-[[19-fevral]] kunlari „Xalqlar Doʻstligi“ saroyida boʻlib oʻtgan. Konsert davomida ijro etilgan 20 ta qoʻshiqning 17 tasi jonli tarzda ijro etilgani aytiladi. [[2007|2007-yil]] [[22-fevral|22]]—[[25-fevral|25 fevral]] kunlari boʻlib oʻtgan „Xalqlar doʻstligi“ saroyidagi konsertida rejadagi 22 ta qoʻshiqning barchasini jonli tarzda ijro etilgan<ref>{{Cite web |title=Биография Shoxrux |url=https://www.last.fm/ru/music/Shoxrux/+wiki |website=Last.fm |access-date=2023-12-02 |language=ru}}</ref>. Shohrux repper [[2022-yil]] [[21-oktyabr]] kuni [[Oʻzbek tili bayrami|Oʻzbek tili bayrami kuni]] munosabati bilan ijodidagi 15 yillik yubiley konsertini berdi<ref>{{Cite web |title=Estrada oʻrnini repga boʻshatib beryaptimi? Maishiy mavzulardan uzoq, ijtimoiylashib borayotgan oʻzbek repining bugungi qiyofasi |url=https://oyina.uz/uz/article/1259 |website=Oyina.uz |access-date=2023-12-02 |language=uz |last=oyina.uz}}</ref>. == Deputatlik faoliyati == 2019-yil 22-dekabr kuni Shohruh Shodmonov oʻz nomzodini OʻzLiDePdan koʻrsatgan holda [[Toshkent shahar]] [[Chilonzor tumani]] kengashiga Xalq deputati etib saylangan<ref>{{Cite web |title=Shohrux reper deputat etib saylandi |url=https://oz.sputniknews.uz/20191224/Shorukh-reper-deputat-etib-saylandi-13092799.html |website=Sputnik O‘zbekiston |date=20191224T0936+0500 |access-date=2023-12-02 |language=uz |first=Sputnik |last=O‘zbekiston}}</ref><ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/p/B6a9_1_B62i/ |website=www.instagram.com |access-date=2023-12-02}}</ref><ref>{{Cite web |title=Reper Shohruh Shodmonov deputatlikka nomzodini qo‘ydi |url=https://qalampir.uz/ |website=Qalampir.uz |access-date=2023-12-02 |language=uz}}</ref><ref>{{Cite web |title=Депутат Шохрух Шадманов призвал не поддаваться панике - Срочные новости Узбекистана: Repost.uz |url=https://repost.uz/dont-worry |website=Repost |date=2020-03-15 |access-date=2023-12-02 |language=ru}}</ref>. Shu munosabat bilan Shohrux Shodmanov ijtimoiy tarmoqlar orqali obunachilarga quyidagi murojaat bilan chiqqan<ref>{{Cite web |title=Репер Шохрух избран народным депутатом Чиланзарского районного кенгаша |url=https://podrobno.uz/cat/politic/reper-shokhrukh-izbran-narodnym-deputatom-chilanzarskogo-rayonnogo-kengasha/ |website=Podrobno.uz |access-date=2023-12-02 |language=ru}}</ref><ref>{{Cite web |title=Instagram |url=https://www.instagram.com/p/B6a9_1_B62i/ |website=www.instagram.com |access-date=2023-12-02}}</ref><ref>{{Cite web |title=Рэпер Шохрух стал депутатом |url=https://uzreport.news/politics/reper-shohruh-stal-deputatom |website=UzReport.news |access-date=2023-12-02 |language=oz}}</ref>: {{Quote|text=Aziz hamyurtlar! Mana sizlarning ovozlaringiz bilan Toshkent shahar, Chilonzor tumani kengashiga Xalq deputati boʻlib saylandim! Mendan balandparvoz gaplar kutmang, mening fikrimcha har bir deputat saylangan hududida bor muammolar bilan maksimal ishlash kerak, xalq esa baho beradi. Barchangizdan minnatdorman! Ishonchingiz uchun rahmat!}} == Oilasi == Shohrux reper [[2016-yil]] [[12-may]] kuni Zlata ismli qiz bilan turmush qurgan. Juftlikning bu toʻyga qadar 2 yoshli farzandi boʻlgani muxlislar oʻrtasida turli muhokamalarga sabab boʻlgan<ref>{{Cite web |title=Тошкентдаги “Яккасарой” тўйхонасида Шоҳрух репернинг никоҳ оқшоми бўлиб ўтди |url=https://kun.uz/news/2016/05/13/toskentdagi-akkasaroj-tujhonasida-soruh-reperning-niko-oksomi-bulib-utdi |website=Kun.uz |access-date=2023-12-02 |language=uz |first=Kun |last=uz}}</ref>. Shohrux reper bu muhokamalarga quyidagi soʻzlar bilan javob qaytardi<ref>{{Cite web |title=Shohrux reper nega avval farzandli bo‘lib, keyin uylanganiga izoh berdi |url=https://kun.uz/uz/76953421 |website=Kun.uz |access-date=2023-12-02 |language=uz |first=Kun |last=uz}}</ref>: {{Quote|text=2,5 yil avval qonuniy nikoh va „zags“dan o‘tib, kichkina bayram qilib oila qurganman. Shu yillar sharoit bo‘lmagani uchun to‘y marosim o‘tkazmadim. Kecha yaqinlar uchun to‘y o‘tkazdik. Ortiqcha gap so‘zlarga xojat yo‘q.}} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:1986-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik erkak qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Deputatlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha qoʻshiqchilar]] kfq8wwgl75u08ffo7p6ledq0n0h7bzq Hardest to Love 0 1000205 6318446 6102584 2026-10-25T07:21:08Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318446 wikitext text/x-wiki {{Qoʻshiq bilgiqutisi | nomi = Hardest to Love | muqova = | alt = | turi = | artist = [[The Weeknd]] | albom = [[After Hours]] | chiqarilgan = {{Start date|2020|03|20}} | yozib_olingan = | studiya = * Maratone Studios (Los-Anjeles, Kaliforniya) * House Mouse Studios, MXM (Stokgolm) | janr = * drum and bass<ref>{{Cite web|url= https://variety.com/2020/music/news/the-weeknd-after-hours-track-by-track-1234574136/|title=The Weeknd Goes Track-by-Track (Almost) on 'After Hours'|work=[[Variety]]|access-date=June 4, 2020}}</ref> * liquid funk<ref>{{Cite web|url=https://www.clashmusic.com/reviews/the-weeknd-after-hours|title=The Weeknd - After Hours|first=Ramy|last=Abou-Setta|website=Clash|access-date=June 4, 2020}}</ref> | davomiyligi = {{duration|m=3|s=31}} | leybl = * XO * Republic Records | shoir = * [[The Weeknd|Abel Tesfaye]] * Max Martin * Oscar Holter | prodyuser = * Max Martin * Oscar Holter * The Weeknd | yana = }} '''Hardest to Love''' (tarjimasi: '''Sevish eng qiyini''') – kanadalik qoʻshiqchi [[The Weeknd|The Weekndning]] ''[[After Hours]]'' nomli toʻrtinchi studiyaviy albomidagi qoʻshigʻi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=After Hours The Weeknd |url=https://genius.com/albums/The-weeknd/After-hours |qaralgan sana=December 20, 2023 |ish=Genius.com}}</ref>. The Weeknd qoʻshiqni Max Martin va Oscar Holter bilan birga yozgan va ishlab chiqargan. == Tarixi va kompozitsiya == The Weeknd oʻzining ''[[Variety]]'' bilan kompozitsiyalari ortidagi ilhom haqida gapirar ekan, shunday dedi: „Buni men dastlab Oscar Holter hammuallif/prodyuser bilan qilganman, keyin esa Max Martin bilan tugatganman. Men bu qoʻshiqni juda tez yozdim va bu plastinkadagi soʻnggi tugatilgan qoʻshiq edi“<ref>{{Veb manbasi |url=https://variety.com/2020/music/news/the-weeknd-after-hours-track-by-track-1234574136/ |sarlavha=The Weeknd Goes Track-by-Track (Almost) on 'After Hours' |ish=[[Variety (magazine)|Variety]] |qaralgan sana=December 20, 2023}}</ref>. Qoʻshiq birinchi marta 2020-yil 19-martda The Weekndning [[Twitter|Twitterdagi]] akkauntida joylashtirilgan tizer-videoda namoyish qilindi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=ALBUM DROPS TONIGHT |url=https://twitter.com/theweeknd/status/1240674818170617856 |qaralgan sana=December 20, 2023 |ish=twitter.com}}</ref>. „Hardest to Love“da The Weeknd munosabatlardagi xatti-harakatlarini eslaydi va ularning ajralishida oʻzini ayblaydi<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=The Weeknd Hardest to Love Lyrics |url=https://genius.com/The-weeknd-hardest-to-love-lyrics |qaralgan sana=20-dekabr 2023-yil |ish=Genius.com}}</ref>. == Tanqidiy qabul == „Hardest to Love“ butun dunyo boʻylab eʼtirofga sazovor boʻldi. „Hardest to Love“da Tesfaye oʻz faoliyatidagi eng taʼsirli vokal ijrolaridan birini pop-soundscape usulida ijro etadi. Qoʻshiqning esda qolishi uning melanxoliyasiga zid keladi, bu murakkab kombinatsiya Tesfaye biz kamdan-kam hollarda chiziqli tarzda qayta ishlanadigan his-tuygʻular: gʻazab, qaygʻu, minnatdorchilik, zavq, yolgʻizlikning chalkash botqogʻiga olib keladigan munosabatlarni tasvirlayotganidan dalolat beradi. Tesfaye bu qarama-qarshi his-tuygʻularni girdobda yoʻqolish tuygʻusini yetkazadigan tarzda boshqaradi", deb taʼkidlagan ''Slant Magazine'' sharhlovchisi Seth Wilson<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.slantmagazine.com/music/review-the-weeknd-after-hours-is-a-triumphant-depiction-of-heartbreak/amp/ |sarlavha=Review: The Weeknd's After Hours Is a Triumphant Depiction of Heartbreak |ish=Slant Magazine |qaralgan sana=December 20, 2023}}</ref>. == Tijoriy koʻrsatkichlar == Albom chiqqanidan soʻng „Hardest to Love“ 2020-yil 4-aprelda AQShning [[Billboard Hot 100|''Billboard'' Hot 100]] roʻyxatida 25-oʻrinda debyut qildi<ref name="Hot 100 Peak">{{Veb manbasi |url=https://www.billboard.com/pro/every-song-weeknd-after-hours-hot-100 |sarlavha=Every Song From The Weeknd's 'After Hours' Is on the Hot 100 |ish=[[Billboard (magazine)|Billboard]] |muallif=Zellener |ism=Xander |sana=March 30, 2020 |qaralgan sana=June 4, 2020}}</ref>. ''Rolling Stone'' Top 100 Songs qoʻshiqlar jadvalida yettinchi oʻringa ham koʻtarildi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.rollingstone.com/charts/songs/2020-03-26/ |sarlavha=Rolling Stone Top 100 (Marcy 20, 2020 - March 17, 2020) |ish=Rolling Stone |qaralgan sana=2023-12-26 |arxivsana=2020-06-03 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200603130717/https://www.rollingstone.com/charts/songs/2020-03-26/ }}</ref>. Qoʻshiqchining vatani Kanadada „Hardest to Love“ [[Canadian Hot 100]] roʻyxatida 36-oʻrinni egalladi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.billboard.com/artist/the-weeknd/chart-history/can/ |sarlavha=The Weeknd Chart History}}</ref>. == Xodimlar == [[Genius]]dan olingan titrlar<ref name="Genius (website)">{{Veb manbasi |url=https://genius.com/The-weeknd-hardest-to-love-lyrics |sarlavha=The Weeknd Hardest to Love Lyrics |ish=Genius.com}}</ref> * [[The Weeknd|'''The Weeknd''']] – qoʻshiq yozish, vokal, ishlab chiqarish, dasturlash, klaviatura, bass, gitara, baraban * '''Max Martin''' – qoʻshiq yozish, ishlab chiqarish, dasturlash, klaviatura, bass, gitara, baraban * '''Oscar Holter''' – qoʻshiq yozish, ishlab chiqarish, dasturlash, klaviatura, bass, gitara, baraban * '''Shin Kamiyama''' – muhandislik * '''Cory Bice''' – muhandis yordamchisi * '''Jeremy Lertola''' – muhandis yordamchisi * '''Sean Klein''' – muhandis yordamchisi * '''Serban Ghenea''' – miksing * '''John Hanes''' – miksing uchun muhandis * '''Dave Kutch''' – mastering * '''Kevin Peterson''' – mastering == Chartlar == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align:center" |- ! scope="col"| Chart (2020) ! scope="col"| Eng yuqpro<br />oʻrin |- {{single chart|Canada|36|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=June 8, 2020}} |- {{single chart|Czechdigital|40|year=2020|week=13|rowheader=true|access-date=June 8, 2020}} |- {{single chart|Denmark|38|artist=The Weeknd|song=Hardest to Love|rowheader=true|access-date=June 8, 2020}} |- ! scope="row"| Estonia ([[Eesti Tipp-40]])<ref name="estonianchart">{{Cite web|url=https://ekspress.delfi.ee/areen/eesti-tipp-40-muusikas-selle-nadala-kangelased-on-the-weeknd-ja-ag?id=89401195|title=Eesti Tipp-40 Muusikas: Selle nädala kangelased on The Weeknd ja AG|language=et|last=Nestor|first=Siim|website=[[Eesti Ekspress]]|date=March 31, 2020|access-date=June 8, 2020}}</ref> | 21 |- ! scope="row"| France ([[Syndicat National de l'Édition Phonographique|SNEP]])<ref>{{cite web|url=http://snepmusique.com/les-tops/le-top-de-la-semaine/top-albums/?semaine=13?&annee=2020&categorie=Top%20Singles|title=Top Singles (Week 13, 2020)|publisher=[[Syndicat National de l'Édition Phonographique]]|language=fr|access-date=June 8, 2020}}</ref> | 52 |- ! scope="row"| Greece ([[International Federation of the Phonographic Industry Greece|IFPI]])<ref>{{cite web|url=https://www.ifpi.gr/digital_iel.html|title=IFPI Charts Digital Singles Chart (International) Week 12 2020|publisher=[[IFPI Greece]]|access-date=April 9, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200402175930/https://www.ifpi.gr/digital_iel.html|archive-date=April 2, 2020|url-status=dead}}</ref> | 37 |- ! scope="row"| Iceland ([[Music of Iceland|Plötutíðindi]])<ref>{{cite web|url=http://plotutidindi.is/lagalistinn/|title=Tónlistinn – Lög|trans-title=The Music – Songs|language=is|publisher=[[Music of Iceland|Plötutíðindi]]|access-date=July 6, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20200401061848/https://plotutidindi.is/lagalistinn/|archive-date=April 1, 2020|url-status=dead}}</ref> | 22 |- {{single chart|Italy|49|artist=The Weeknd|song=Hardest to Love|rowheader=true|access-date=June 8, 2020}} |- ! scope="row"| Lithuania ([[AGATA (organization)|AGATA]])<ref>{{cite web|url=https://www.agata.lt/lt/naujienos/savaites-klausomiausi-2020w13/|title=2020 13-os savaitės klausomiausi (TOP 100)|language=lt|publisher=[[AGATA (organization)|AGATA]]|access-date=March 29, 2020|arxivurl=https://web.archive.org/web/20200327105259/https://www.agata.lt/lt/naujienos/savaites-klausomiausi-2020w13/|arxivsana=2020-03-27}}</ref> | 28 |- ! scope="row"| New Zealand Hot Singles ([[Recorded Music NZ|RMNZ]])<ref>{{cite web|url=https://nztop40.co.nz/chart/hotsingles?chart=4838|title=NZ Hot Singles Chart|publisher=[[Recorded Music NZ]]|date=March 30, 2020|access-date=June 8, 2020|arxivsana=2020-03-27|arxivurl=https://web.archive.org/web/20200327210121/https://nztop40.co.nz/chart/hotsingles?chart=4838}}</ref> | 2 |- {{single chart|Slovakdigital|15|year=2020|week=13|rowheader=true|access-date=June 8, 2020}} |- {{single chart|Sweden|39|artist=The Weeknd|song=Hardest to Love|rowheader=true|access-date=June 8, 2020}} |- {{single chart|UKstreaming|34|date=20200327|rowheader=true|access-date=June 8, 2020}} |- {{single chart|Billboardhot100|25|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=June 8, 2020}} |- ! scope="row"| US [[Rolling Stone Top 100|''Rolling Stone'' Top 100]]<ref>{{cite web|url=https://www.rollingstone.com/charts/songs/2020-03-20/|title=Top 100 Songs|work=[[Rolling Stone]]|access-date=June 8, 2020|arxivsana=2021-10-22|arxivurl=https://web.archive.org/web/20211022022021/https://www.rollingstone.com/charts/songs/2020-03-20/}}</ref> | 6 |} == Chiqarilish tarixi == {| class="wikitable plainrowheaders" ! scope="col" |Mintaqa ! scope="col" | Sana ! scope="col" | Format ! scope="col" | Leybl(lar) ! scope="col" | {{Abbr|Man.|Manbalar}} |- ! scope="row" | Har xil | 2020-yil 20-mart |Raqamli yuklab olish · striming |XO · Republic Records | align="center" | <ref>{{Veb manbasi |url=https://pitchfork.com/news/listen-to-the-weeknds-new-album-after-hours/ |sarlavha=Listen to the Weeknd's New Album After Hours |ish=Pitchfork |qaralgan sana=June 4, 2020}}</ref> |} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{YouTube|pM3nIOYF2W8|Hardest to Love (Audio)}} {{The Weeknd qoʻshiqlari}} [[Turkum:2020-yil qoʻshiqlari]] [[Turkum:The Weeknd qoʻshiqlari]] [[Turkum:The Weeknd prodyuserligidagi qoʻshiqlar]] [[Turkum:Ingliz tilidagi qoʻshiqlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha qoʻshiqlar]] qwm5bexem0bo58csfv94srm7wum5c7j Küçükkonak (Horasan) 0 1065815 6318151 6316551 2026-10-24T15:11:06Z Heureeuse 317454 6318151 wikitext text/x-wiki {{Turkiya aholi punktlari bilgiqutisi|type=neighbourhood|name=Küçükkonak|province=Erzurum|district=Horasan|population_total=249|population_as_of=2022|coordinates=}}'''Küçükkonak''' — Turkiyaning [[Erzurum (viloyat)|Erzurum viloyati]] [[Horasan]] tumanidagi mahalla<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.horasan.gov.tr/mahalli-idareler |sarlavha=Horasan Kaymakamlığı |ish=horasan.gov.tr |qaralgan sana=31 March 2021 |til=Turkish}}</ref><ref>[https://www.e-icisleri.gov.tr/Anasayfa/MulkiIdariBolumleri.aspx Mahalle] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20150706215822/https://www.e-icisleri.gov.tr/Anasayfa/MulkiIdariBolumleri.aspx |date=2015-07-06 }}, Turkey Civil Administration Departments Inventory. Retrieved 12 July 2023.</ref>. Uning aholisi 249 kishi (2022)<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Address-based population registration system (ADNKS) results dated 31 December 2022, Favorite Reports |url=https://biruni.tuik.gov.tr/medas/?kn=95&locale=en |qaralgan sana=12 July 2023 |nashriyot=[[TÜİK]] |til=en |format=XLS}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}}{{Turkiya-geo-stub}}{{Horasan tumani}} [[Turkum:Horasan tumanidagi mahallalar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] qnu9cm8qv92f926xknyf7arl43c604h Gök madrasasi (Tokat) 0 1079573 6318356 4193790 2026-10-25T03:46:56Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318356 wikitext text/x-wiki '''Gök medrese''' yoki '''Goʻk madrasa''', Turkiyaning Tokat shahrida qurilgan 13-asrga oid [[Koʻniya sultonligi|Anadolu saljuqiy]] [[Madrasa|madrasasidir]]<ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20150715015557/http://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/tokat/gezilecekyer/gokmedrese |arxivsana=2015-07-15 |sarlavha=Gökmedrese, Tokat {{In lang|tr}} |url=http://www.kulturportali.gov.tr/turkiye/tokat/gezilecekyer/gokmedrese |qaralgan sana=2024-04-02}}</ref>. Saljuqiylar meʼmorchiligining bu ajoyib asari yillar davomida arxeologik va etnografik [[muzey]] ''„Tokat Müzesi“'' (Tokat muzeyi) sifatida faoliyat yuritdii, 2012-yilda esa muzey boshqa hududga koʻchirilgan. == Galereya == <gallery> Fayl:Tokat_Museum_93-95_2052b.jpg|alt=Gök Medrese Tokat as Museum general view|Muzeyning umumiy ko'rinishi Fayl:Tokat_Museum_93-95_080.jpg|alt=Gök Medrese Tokat as Museum Detail of front|Gök Medrese old qismi Fayl:Tokat_Museum_93-95_083.jpg|alt=Gök Medrese Tokat as Museum Detail of front|Gök Medrese old qismi Fayl:Tokat_Gök_Medrese_079.jpg|alt=Gök Medrese Tokat as Museum Detail of front|Gök Medrese old qismi Fayl:Tokat_Museum_93-95_084.jpg|alt=Gök Medrese Tokat as Museum Detail of front|Gk Medrese old qismi Fayl:Tokat_Museum_93-95_085.jpg|alt=Gök Medrese Tokat as Museum Detail of front|Gök Medrese old qismi Fayl:Tokat_Museum_93-95_086.jpg|alt=Gök Medrese Tokat as Museum Garden area|Gök Medrese muzey bog'i hududi sifatida Fayl:Tokat_Museum_93-95_088.jpg|alt=Gök Medrese Tokat as Museum Decoration in garden|Gök Medresedagi muzey bezaklari Fayl:Tokat_Museum_93-95_090.jpg|alt=Gök Medrese Tokat as Museum Hittite exhibits|Gok Medrese Tokat muzeyi Xet eksponatlari sifatida Fayl:Tokat_Museum_93-95_091.jpg|alt=Gök Medrese Tokat as Museum Water carrier|Gok Medrese Tokat muzey suv tashuvchisi sifatida Fayl:Tokat_Museum_93-95_094.jpg|alt=Gök Medrese Tokat as Museum Probably 19th century dress|Gök Medrese muzeyi, 19-asr libosi Fayl:Tokat_Museum_93-95_095.jpg|alt=Gök Medrese Tokat as Museum Dress and necklace|Gök Medrese muzeyi, libosi va marjonlari </gallery> == Yana qarang == * [[Hatuniye Kulliyesi]] == Manbalar == {{manbalar}} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda]] [[Turkum:13-asr madrasalari]] [[Turkum:Turkiyadagi madrasalar]] [[Turkum:Turkiyadagi tarixiy muzeylar]] id0cew78ggvsiav0bjic35l3jvrhsmj Halab xalqaro aeroporti 0 1104943 6318424 6267759 2026-10-25T05:48:45Z InternetArchiveBot 58913 3 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318424 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | name = Aleppo International Airport | nativename-a = {{lang|ar|مطار حلب الدولي}} | nativename-r = <small>''Matar Halab al-Duwaliyy''</small> | image = Aleppo (2) cropped.jpg | image-width = 250 | IATA = ALP | ICAO = OSAP | type = Fuqarolik | owner = [[Suriya]] hukumati | operator = Fuqaro aviatsiyasi bosh boshqarmasi | city-served = [[Halab]], [[Suriya]] | location = <!--If different than above--> | timezone = [[UTC +03:00#Arabistonning standart vaqti||AST]] | utc = [[UTC+03:00]] | elevation-f = 1,276 | elevation-m = 389 | hub = *Syrian Air <br /> * [[Fly Cham]] | pushpin_map = Suriya | pushpin_label = ALP/OSAP | pushpin_map_caption = Aeroportning Suriya xaritasidagi joylashuvi | coordinates = {{coord|36|10|50|N|37|13|27|E|type:airport}} |latd=36|latm=10|lats=50|latNS=N|longd=37|longm=13|longs=27|longEW=E | website = {{URL|WWW.ALPAIRPORT.GOV.SY}} | metric-rwy = y | r1-number = 09/27 | r1-length-m = 3,110 | r1-length-f = 9,547 | r1-surface = [[Asfalt-beton|Asfalt]] | footnotes = Manba: DAFIF<ref>{{cite web|url-status=usurped|url=http://worldaerodata.com/wad.cgi?airport=OSAP|archive-url=https://web.archive.org/web/20190305143444/http://worldaerodata.com/wad.cgi?airport=OSAP|archive-date=2019-03-05|title=Airport information for OSAP|website=World Aero Data}} Data current as of October 2006. Source: DAFIF.</ref><ref>{{GCM|ALP|source=DAFIF}}</ref> }} '''Halab xalqaro aeroporti''' ({{lang-ar|مطار حلب الدولي}}) {{Airport codes|ALP|OSAP}} [[Suriya]]ning [[Halab]] shahriga xizmat koʻrsatuvchi xalqaro aeroport. Aeroport Syrian Air aviakompaniyasi uchun ikkilamchi havo tuguni hisoblanadi. == Tarixi == === Dastlabki davri === [[File:MS 406 fighters in Syria July 1941.jpg|thumb|Groupe de Chasse I/7 ning Morane-Saulnier MS.406 qiruvchilari bilan birgalikdagi Avstraliya jangchilari Suriya kampaniyasi paytida Halab-Nayrab aerodromida, 1941-yil iyul.]] [[File:Aleppo airfield 1941.jpg|thumb|1941-yil iyun oyida Halab aerodromida Moran-Saulnier MS.406s oldida avstraliyalik askarlar.]] Aeroportning tarixi 20-asr boshlarida [[Fransiya]] mandati davrida boshlangan. 1924-yilda KLM Royal Dutch Airlines birinchi parvozini [[Amsterdam]]dan Halab aeroporti orqali Gollandiya Sharqiy Hindistonning Bataviya shahriga amalga oshirdi<ref>{{cite web |url=http://www.dutch-aviation.nl/index3/1919-1939/index3-1924.html |title=1924 - Dutch Aviation |website=dutch-aviation.nl |qaralgan sana=2024-05-07 |arxivsana=2021-05-14 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210514124637/http://www.dutch-aviation.nl/index3/1919-1939/index3-1924.html }}</ref>{{efn|Keyinchalik parvoz 1929-yilda muntazam reysga aylandi va [[Ikkinchi jahon urushi]] tufayli toʻxtab qoldi.}}. Aeroport bir necha yillar davomida takomillashtirildi va 1999-yilgacha yangi terminal ishga tushirildi<ref>Aleppo Int. Airport [http://www.terezia.org/section.php?id=1823 Historical Overview] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20171009230825/http://www.terezia.org/section.php?id=1823 |date=9 October 2017 }}</ref>. == Suriya fuqarolar urushi == 2013-yil yanvarda [[Suriya fuqarolar urushi]] ortida obyekt yopildi<ref>[http://www.dailystar.com.lb/News/Middle-East/2014/Jan-22/244921-aleppo-airport-reopens-after-a-year-syria-state-media.ashx Aleppo airport reopens after a year: Syria state media] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20141017154358/http://www.dailystar.com.lb/News/Middle-East/2014/Jan-22/244921-aleppo-airport-reopens-after-a-year-syria-state-media.ashx |date=17 October 2014 }} The Daily Star, 22 January 2014</ref>, biroq Suriya armiyasi hududda oʻz nazoratini oʻrnatgandan keyin 2014-yil 22-yanvarda aeroport qisqa vaqt ichida ochildi va bir yildan keyin oʻzining ilk fuqarolik parvozini kutib oldi (parvozlar 2012-yil dekabrda toʻxtatilgan edi). Bu reysda shaharga xorijiy jurnalistlar olib kelindi<ref>[http://edition.cnn.com/2014/01/23/world/meast/syria-aleppo-pleitgen/index.html This is your captain: Weʼll shortly be arriving at Syriaʼs most dangerous city] [[CNN]], 23 January 2014</ref>. [[File:International Mine Action Center in Syria (Aleppo) 01.jpg|thumb|Halab jangi paytida aeroport yaqinidagi rus askarlari.]] Suriya hukumati Halab jangi chogʻida Halabning sharqiy qismini qaytarib olgandan soʻng, toʻrt yil ichida birinchi marta aeroportdan samolyot oʻz parvozini amalga oshirdi. 2017-yilning 5-yanvarida amalga oshirilgan parvoz, aeroportning jamoatchilikka toʻliq ochilishidan oldin hukumatning sinov urinishi edi. 2020-yil 17-fevralda Suriya transport vaziri Ali Hammud aeroportda fuqarolik reyslari qayta boshlashini, [[Damashq]]dan Halabga birinchi reys 19-fevralga rejalashtirilganini va tez orada [[Qohira]]ga qoʻshimcha yoʻnalish ochishini maʼlum qildi<ref>{{cite web |url=https://uk.reuters.com/article/uk-syria-security/syrian-forces-consolidate-control-of-aleppo-air-strikes-under-way-idUKKBN20B0X3 |title=Syrian forces consolidate control of Aleppo, air strikes under way |publisher=[[Reuters]] |date=2020-02-17 |access-date=2020-02-17 |arxivsana=2020-02-17 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20200217145021/https://uk.reuters.com/article/uk-syria-security/syrian-forces-consolidate-control-of-aleppo-air-strikes-under-way-idUKKBN20B0X3 }}</ref>. 2020-yil 1-mart kuni aeroport ''Bahor qalqoni operatsiyasi'' chogʻida [[Turkiya]]ning uchuvchisiz uchoqlari va [[artilleriya]] zarbalari nishoniga olindi<ref>{{cite web |title=الطائرات التركية المسيرة والمدفعية التابعة لها تتناوب على استهداف قوات النظام في حماة وإدلب وحلب بشكل هستيري |url=http://www.syriahr.com/?p=366370 |website=SOHR | date=March 2020 |access-date=1 March 2020}}</ref>. Suriyadagi fuqarolar urushi sababli sakkiz yillik tanaffusdan soʻng, parvozlar 2020-yil 19-fevralda qayta tiklandi, birinchi reys [[Damashq xalqaro aeroporti]]dan boshlandi<ref>{{cite web|url=https://sana.sy/en/?p=185964 |title=After more than eight-year hiatus, Aleppo International Airport receives first flight coming from Damascus |publisher=Syrian Arab News Agency |date=2020-02-19 |access-date=2020-02-20}}</ref>. 2021-yilning 15-yanvarida [[Bayrut]] va [[Arbil]]ga muntazam reyslar [[Suriyada COVID-19 pandemiyasi|COVID-19 pandemiyasi]] tufayli tanaffusdan keyin qayta tiklandi<ref>{{cite web |url=https://tass.com/world/1273955 |title=Syria's Aleppo International Airport seeks direct flights with Moscow |website=TASS |date=5 April 2021 }}</ref>. == Isroil havo hujumlari == === 2022 === 2022-yil iyunda Damashq xalqaro aeroporti Isroil tomonidan bombalanishi ortidan [[Cham Wings Airlines|Cham Wings]] aviakompaniyasining barcha reyslari Halabga yoʻnaltirildi<ref>{{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/world/2022/06/14/syria-damascus-airport-bombed/|title=Syria says Damascus airport operations suspended after Israeli strikes|newspaper=Washington Post|access-date=18 June 2022|date=14 June 2022|author=Sarah Dadouch}}</ref>. 6-sentyabr kuni [[Isroil]] havo kuchlarining jangovar samolyotlari [[Oʻrta yer dengizi]] yoʻnalishidan, [[Loziqiya]] gʻarbida joylashgan aeroportga havo-yer raketalari bilan zarba berib, uchish-qoʻnish yoʻlagiga zarar yetkazdi va uni ishdan chiqardi<ref>{{cite web |url=https://www.reuters.com/breakingviews/israel-targets-aleppo-airport-syrian-state-media-2022-09-06/ |title=Israeli air attack damages Syria's Aleppo airport, takes it out of service |website=Reuters |date=6 September 2022 }}</ref>. === 2023 === 2023-yilning 7-martida Isroil havo hujumlari [[Eron]]ning ehtimoliy qurol-yarogʻlarini oʻtkazishga qaratilgan operatsiya mobaynida aeroportga zarba berdi. Suriya transport vazirligi [[Turkiya—Suriya zilzilasi|fevraldagi zilziladan]] keyin Idlib muhofazasiga gumanitar yordam yetkazilishi „Isroil agressiyasi“dan soʻng [[Damashq]] va [[Loziqiya]] aeroportlariga yoʻnaltirilishini aytdi<ref>{{cite web |url=https://www.aljazeera.com/news/2023/3/7/israeli-attack-puts-syrias-aleppo-airport-out-of-service-report |title=Syria says Israeli air raid takes Aleppo airport out of service |website=Al Jazeera |date=7 March 2023 }}</ref>. Oʻsha oyning oxirida, 22-mart kuni Isroil olti oy ichida uchinchi marta aeroportga raketa uchirdi<ref>{{cite web |url=https://www.aljazeera.com/news/2023/3/22/israel-launches-missile-attack-on-syrias-aleppo-airport |title=Israel launches missile attack on Syria's Aleppo airport: Gov't |website=Al Jazeera |date=22 March 2023 }}</ref>. 1-may kuni Isroil havo hujumi natijasida harbiy aeroportdagi oʻq-dorilar ombori nishonga olindi, bir suriyalik askar halok boʻldi va yetti kishi, jumladan, ikki tinch aholi ham yaralandi<ref>{{cite web |url=https://www.aljazeera.com/news/2023/5/1/israel-launches-deadly-air-raid-on-aleppo-airport-media |title=Israel launches deadly air raid on Aleppo airport: media |website=Al Jazeera |date=1 May 2023 }}</ref>. 28-avgust kuni Isroilning yana bir havo hujumi aeroportga urildi, natijada uchish-qoʻnish yoʻlagi shikastlandi va aeroport keyingi kungacha yopildi<ref>{{cite web |url=https://www.aljazeera.com/news/2023/8/28/aleppo-airport-out-of-service-after-israeli-air-attack-state-media |title=Aleppo airport out of service after Israeli air attack: State media |website=Al Jazeera |date=28 August 2023 }}</ref><ref>{{Cite news |date=2023-08-29 |title=Syria's Aleppo airport to resume operations following air strike -ministry |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/world/middle-east/syrias-aleppo-airport-resume-operations-following-air-strike-ministry-2023-08-29/ |access-date=2023-08-30}}</ref>. 12-oktyabr kuni [[Isroil–Hamas urushi]] bilan bir vaqtda chegaradan oʻtgan toʻqnashuvlar paytida Isroil Halab va Damashq aeroportlariga katta raketa hujumi uyushtirdi, bu ularning uchish-qoʻnish yoʻlaklariga zarar yetkazdi va vaqtincha yopib qoʻydi<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-middle-east-67093081 |title=Syria says Damascus and Aleppo airports hit by Israeli missiles |publisher=BBC News |date=12 October 2023 }}</ref><ref>{{Cite news |date=2023-10-12 |title=Syria says Israeli missiles hit Damascus, Aleppo airports |language=en |work=Reuters |url=https://www.reuters.com/world/middle-east/syria-state-tv-says-israeli-attack-targets-aleppo-damascus-airports-2023-10-12/ |access-date=2023-10-12}}</ref>. Ikki kundan soʻng, Isroil aeroportni dengiz yoʻnalishidan, Loziqiyaning gʻarbiy qismida qayta nishonga oldi, bu esa uni yana ishdan chiqardi<ref>{{cite web |url=https://www.reuters.com/world/middle-east/israeli-attack-syrian-aleppo-airport-puts-it-out-service-2023-10-14/ |title=Israeli attack on Syrian Aleppo airport puts it out of service |publisher=Reuters |date=14 October 2023 }}</ref>. 22-oktyabrda Halab va Damashq aeroportlariga bir vaqtning oʻzida zarba berildi, bu ikki hafta ichida uchinchi hujum boʻldi<ref>{{cite web |url=https://www.aljazeera.com/news/2023/10/22/syria-says-israel-hit-damascus-aleppo-airports-again-amid-gaza-bombing |title=Syria says Israel hit Damascus, Aleppo airports again amid Gaza bombing |publisher=Al Jazeera |date=22 October 2023 }}</ref>. === 2024 === 28-mart kuni yarim tundan keyin Isroil tomonidan Halab xalqaro aeroporti yaqinidagi Jibrin shahridagi qurol omboriga uyushtirilgan havo hujumi natijasida Suriyaning 36 askari va [[Hizbulloh]]ning 6 jangarisi halok boʻldi<ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/news/world-middle-east-68691102 |title=Syria accuses Israel after strikes kill more than 40 near Aleppo |publisher=BBC |date=29 March 2024 }}</ref>. === Baas tuzumidan keyingi Suriya === 2024-yil 30-noyabrda Halabga qilingan hujum va hukumatparast kuchlarning ortga chekinishi fonida [[Suriya Demokratik kuchlari]] aeroport ustidan nazoratni qoʻlga oldi<ref name="raid-aleppo">{{cite news |title=After the withdrawal of Iranian militias and regime forces. Kurdish forces deploy in Aleppo International Airport, Nubl and Zahraa and control the checkpoints |url=https://www.syriahr.com/%d8%a8%d8%b9%d8%af-%d8%a7%d9%86%d8%b3%d8%ad%d8%a7%d8%a8-%d8%a7%d9%84%d9%85%d9%8a%d9%84%d9%8a%d8%b4%d9%8a%d8%a7%d8%aa-%d8%a7%d9%84%d8%a5%d9%8a%d8%b1%d8%a7%d9%86%d9%8a%d8%a9-%d9%88%d9%82%d9%88%d8%a7/738399/ |access-date=30 November 2024 |publisher=SOHR |date=30 November 2024 |language=Arabic}}</ref>. Keyinchalik [[Hayʼat Tahrir ash-Shom]] jangarilari aeroportni egallab oldi<ref>{{Cite news |last=Farmer |first=Ben |date=2024-11-30 |title=Syrian rebels capture Aleppo airport as they seize 'most' of city |url=https://www.telegraph.co.uk/world-news/2024/11/30/syrian-rebels-capture-aleppo-airport-seize-majority-city/ |access-date=2024-11-30 |work=The Daily Telegraph |language=en-GB |issn=0307-1235}}</ref> va 10 ta harbiy samolyotni qoʻlga kiritdi<ref>{{cite web | title=الفصائل استولت على 10 طائرات.. الحدث في مطار النيرب | website=العربية | date=2024-12-02 | url=https://www.alhadath.net/2024/12/02/-%D8%A8%D8%B9%D8%AF-%D8%B3%D9%8A%D8%B7%D8%B1%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%81%D8%B5%D8%A7%D8%A6%D9%84-%D8%B9%D9%84%D9%8A%D9%87-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D9%8A%D8%A9-%D9%81%D9%8A-%D9%85%D8%B7%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%8A%D8%B1%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B3%D9%83%D8%B1%D9%8A-%D8%A8%D8%B1%D9%8A%D9%81-%D8%AD%D9%84%D8%A8 | language=ar | access-date=2024-12-02}}</ref>. 2025-yil 18-martda Asad rejimi qulagandan keyin aviaqatnov uchun qayta ochilgan Halab xalqaro aeroportiga ilk tijoriy reys qoʻndi<ref>{{Cite web |last=reem |date=2025-03-18 |title=1st passenger flight lands at Aleppo International Airport after it reopened for air traffic |url=https://sana.sy/en/?p=349954 |access-date=2025-03-18 |website=Syrian Arab News Agency |language=en-US}}</ref>. == Infratuzilmasi == Halab xalqaro aeroportida zamonaviy va [[islom meʼmorchiligi]]ni oʻzida mujassam etgan zamonaviy terminal mavjud. Umumiy maydoni 38 000 kvadrat metr, toʻrt qavatdan iborat. Aeroportning sigʻimi yiliga 1,7 million yoʻlovchini tashkil etadi. == Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar == <!-- Please use only independent sources. The airport and airline itself are not independent sources. --> {{Aeroport-yoʻnalishlar | [[Air Arabia]] | [[Zayd xalqaro aeroporti|Abu-Dabi]]<ref>{{cite web | title=Air Arabia Abu Dhabi adds Aleppo to its growing network in Syria | website=Air Arabia | date=23 June 2026 | url=https://press.airarabia.com/air-arabia-abu-dhabi-adds-aleppo-to-its-growing-network-in-syria/ }}</ref>, [[Sharja xalqaro aeroporti|Sharja]]<ref>{{cite web |title=Air Arabia launches daily non-stop flights between Sharjah and Aleppo | url=https://press.airarabia.com/air-arabia-launches-daily-non-stop-flights-between-sharjah-and-aleppo | website=Air Arabia | date=18 June 2026}}</ref> <!-- --> | [[AJet]] | [[Istanbul Sabiha Goʻkchen xalqaro aeroporti|Istanbul–Sabiha Goʻkchen]]<ref>{{cite web |title=New flights to and from Aleppo International Airport|url=https://sana.sy/?p=2250219 |access-date=18 July 2025}}</ref> <!-- --> | Dan Air, {{ROU}} | [[Buxarest Henri Coandă xalqaro aeroporti|Buxarest–Otopeni]]<ref>{{cite web |title=Dan Air Adds Bucharest – Aleppo From late-Sep 2025 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/250908-dnsep25alp |website=Aeroroutes |access-date=13 September 2025}}</ref> <!-- --> | Fly Cham, {{SYR}} | {{Flagicon|Turkey}}Adana–Mersin<ref>{{Cite web |title=Suriyeli Fly Cham Çukurova-Halep uçuşlarına başladı | url=https://herdemaviation.com/suriyeli-fly-cham-cukurova-halep-ucuslarina-basladi/ |access-date=2025-11-04 |date=2025-11-04 |language=tr}}</ref>, [[Zvartnots xalqaro aeroporti|Yerevan]]<ref>{{cite news |last1=Liu |first1=Jim |title=Fly Cham Adds Aleppo – Yerevan in 4Q25 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/251017-xhnw25alpevn |access-date=17 October 2025 |work=AeroRoutes |date=17 October 2025 |language=en-CA}}</ref>, [[Sharja xalqaro aeroporti|Sharja]]<ref>{{cite web |title=Fly Cham NS25 Operations Overview |url=https://www.aeroroutes.com/eng/250623-fycns25 |website=Aeroroutes |access-date=23 June 2025}}</ref> <!-- --> | [[Flydubai]] | [[Dubay xalqaro aeroporti|Dubay–Xalqaro]]<ref>{{cite web | title=Flydubai celebrates inaugural flight to Aleppo, expanding its network in Syria | date=21 July 2026 | url=https://news.flydubai.com/flydubai-celebrates-inaugural-flight-to-aleppo-expanding-its-network-in-syria | access-date=21 July 2026 }}</ref> <!-- --> | [[Flynas]] | [[Podshoh Xolid xalqaro aeroporti|Ar-Riyod]]<ref>{{Cite web|title=flynas Launches Direct Flights Between Riyadh and Aleppo Starting August 1|url=https://www.flynas.com/en/media-center/news-updates/flynas-launches-direct-flights-between-riyadh-and-aleppo-starting-august-1|website=Flynas|date=10 July 2026|arxivurl=https://web.archive.org/web/20260914124911/https://www.flynas.com/en/media-center/news-updates/flynas-launches-direct-flights-between-riyadh-and-aleppo-starting-august-1|arxivsana=2026-09-14|qaralgan sana=2026-09-11}}</ref>, [[Qirol Abdulaziz xalqaro aeroporti|Jidda]]<ref>{{Cite web|title=flynas Launches Direct Flights Between Jeddah and Aleppo Starting Septemebr{{sic|nolink=y}} 2|url=https://www.flynas.com/en/media-center/news-updates/flynas-launches-direct-flights-between-jeddah-and-aleppo-starting-septemebr-2|website=Flynas|date=11 August 2026|arxivurl=https://web.archive.org/web/20260814200737/https://www.flynas.com/en/media-center/news-updates/flynas-launches-direct-flights-between-jeddah-and-aleppo-starting-septemebr-2|arxivsana=2026-08-14|qaralgan sana=2026-09-11}}</ref> <!-- --> | [[Jazeera Airways]]| [[Kuvayt xalqaro aeroporti|Kuvayt]]<ref>{{Cite web|title=Jazeera Airways Adds Aleppo Service From Dec 2025|url=https://www.aeroroutes.com/eng/251027-j9nw25alp|website=Aeroroutes|access-date=27 October 2025}}</ref> <!-- --> |LEAV Aviation, {{DEU}} | {{Flagicon|Germany}}Düsseldorf<ref>{{Cite web | title=Resumption of flight connections to Syria: Leav Aviation flies to Damascus and Aleppo – Aviation.Direct | url=https://aviation.direct/en/Resumption-of-flight-connections-to-Syria%3A-Leav-Aviation-flies-to-Damascus-and-Aleppo | access-date=2026-08-31 | website=aviation.direct | arxivurl=https://web.archive.org/web/20260821170512/https://aviation.direct/en/Resumption-of-flight-connections-to-Syria%3A-Leav-Aviation-flies-to-Damascus-and-Aleppo | arxivsana=2026-08-21}}</ref>, {{Flagicon|Germany}}Kyoln/Bonn<ref>{{Cite web|title=LEAV Aviation launches first direct Cologne–Aleppo flights|url=https://www.aviation24.be/airlines/leav-aviation/leav-aviation-launches-first-direct-cologne-aleppo-flights/|website=aviation24.be|date=11 August 2026}}</ref> <!-- --> | {{nowrap|[[Pegasus Airlines]]}} | [[Istanbul Sabiha Goʻkchen xalqaro aeroporti|Istanbul–Sabiha Goʻkchen]]<ref>{{cite web |title=Turkish Pegasus Airlines launches first flight to Aleppo |url=https://sana.sy/en/syria/2322389 |website=SANA|date=9 June 2026}}</ref> <!-- --> | [[Qatar Airways]] | [[Hamad xalqaro aeroporti|Doha]]<ref>{{cite web |title=Qatar Airways Resumes Aleppo Service From Aug 2025 |url=https://www.khaleejtimes.com/business/aviation/qatar-airways-to-restart-flights-to-aleppo|website=Khaleej Times|date=16 July 2025}}</ref> <!-- --> | [[Royal Jordanian]] | [[Qirolicha Aliya xalqaro aeroporti|Amman–Qirolicha Aliya]]<ref>{{cite web |title=Royal Jordanian Resumes Regular Amman – Aleppo Service From May 2025 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/250418-rjns25alp |website=Aeroroutes |access-date=18 April 2025}}</ref> <!-- --> | [[SunExpress]] | [[Antaliya aeroporti|Antaliya]]<ref name="sunexpresssyria">{{cite web|url=https://haber.aero/sivil-havacilik/sunexpress-antalya-ve-izmirden-suriye-ucuslari-baslatiyor/|title=SunExpress Antalya ve İzmir’den Suriye uçuşları başlatıyor}}</ref> [[Izmir Adnan Menderes aeroporti|İzmir]]<ref name="sunexpresssyria"/> <!-- --> | [[Syrian Air]] | [[Hamad xalqaro aeroporti|Doha]]<ref>{{cite web |title=Syrian Airlines expands Aleppo flights to Doha, Tripoli as fleet grows |url=https://sana.sy/en/governorates-news/aleppo/2277451/ |website=Syrian Arab News Agency |access-date=12 November 2025}}</ref>, [[Dubay xalqaro aeroporti|Dubay–Xalqaro]], [[Istanbul aeroporti|Istanbul]], [[Qirol Abdulaziz xalqaro aeroporti|Jidda]]<ref>{{cite web |title=Syrian Airlines expands Aleppo flights to Doha, Tripoli as fleet grows, and currently operates from Aleppo to Jeddah |url=https://sana.sy/en/governorates-news/aleppo/2277451/ |website=Syrian Arab News Agency |access-date=12 November 2025}}</ref>, [[Kuvayt xalqaro aeroporti|Kuvayt]]<ref>{{cite web |title=Syrian Airlines expands Aleppo flights to Doha, Tripoli as fleet grows, and currently operates from Aleppo to Kuwait |url=https://sana.sy/en/governorates-news/aleppo/2277451/ |website=Syrian Arab News Agency |access-date=12 November 2025}}</ref> <!-- --> | [[Turkish Airlines]] | [[Istanbul aeroporti|Istanbul]]<ref>{{in lang|tr}}[https://www.airturkhaber.com/haberler/thy-halep-ucuslarina-yeniden-basliyor/ "THY Halep uçuşlarına yeniden başlıyor"]</ref> }} == Eslatmalar == {{notelist}} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://www.flightradar24.com/ Airport at the flightradar24.com] {{Suriya aeroportlari}} {{Halab}} {{authority control}} [[Turkum:Suriya aeroportlari]] [[Turkum:Halabdagi bino va inshootlar]] [[Turkum:1918-yilda tashkil etilgan aeroportlar]] [[Turkum:1918-yil Usmoniylar davlatida tashkil etilganlar]] 56eurus819pzfihv5jiu8v8rfwdrud8 Anastasiya Stotskaya 0 1106429 6318234 6310530 2026-10-24T17:12:56Z Mirishkorlik 75661 Undid 2 revisions from [[Special:Diff/6310529|6310529]] until [[Special:Diff/6310530|6310530]] 6318234 wikitext text/x-wiki {{Musiqachi bilgiqutisi | tasvir = Номер Импровизация Евгений Загот, Анастасия Стоцкая и Сергей Ли (cropped).jpg | tavallud_paytidagi_ismi = Anastasiya Aleksandrovna Stotskaya | tavallud_sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1982|10|07}} | tavallud_joyi = [[Kiyev]], [[Ukraina SSR]] | fuqaroligi = {{UKR}} {{RUS}} | faoliyat yillari = 2000-yildan hozirgacha | kasblari = [[aktrisa]], [[qoʻshiqchi]] | janr = [[pop]], [[myuzikl]], [[drama]] | veb-sayt = [http://stotskaya.ru/ stotskaya.ru] }} '''Anastasiya Aleksandrovna Stotskaya''' ({{Lang-uk|Анастасія Олександрівна Стоцька}}; [[1982|1982-yil]] [[7-oktyabr]], [[Kiyev]], [[Kiyev viloyati]], [[Ukraina Sovet Sotsialistik Respublikasi|Ukraina SSR]], [[Sovet Sotsialistik Respublikalari Ittifoqi|SSSR]]) — ukrainalik va rossiyalik [[Ashulachi|qoʻshiqchi]] va [[Aktyorlik sanʼati|aktrisa]], „Shaxmat“ [[myuzikl]]idagi Florens Vassi roli uchun „Zolotaya maska“ („Oltin niqob“) teatr mukofoti laureati (2022)<ref>{{Veb manbasi |url=https://goldenmask.ru/fest_28_226.html |sarlavha=Официальный сайт премии «Золотая маска» сезона 2020-2021 гг. |sana=2022-04-19 |qaralgan sana=2022-04-20 |arxivsana=2022-04-20 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220420191237/https://goldenmask.ru/fest_28_226.html}}</ref>. == Hayoti == Anastasiya [[1982|1982-yil]] [[7-oktyabr]]da [[Kiyev]]da tugʻilgan. Oʻz faoliyatini toʻrt yoshida „Kiyanochka“ vokal-xoreografik ansamblida boshlagan, musiqa maktabida oʻqigan, [[Surnay (dudka)|surnay]] va pianino chalishni oʻrgangan. Besh yoshidan boshlab mamlakatdagi mashhur bolalar musiqiy guruhlari tarkibida gastrollarda boʻladi. Anastasiya 1992-yilgacha Kiyevda yashaydi<ref name="kp.ua">{{Veb manbasi |url=http://kp.ua/daily/160107/27/ |sarlavha=Анастасия Стоцкая учит украинский язык // KP.UA |qaralgan sana=2011-06-21 |arxivsana=2013-01-22 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20130122023705/http://kp.ua/daily/160107/27/}}</ref>, akasi GITISga oʻqishga kirgach, qoʻshiqchi oilasi bilan Mitishchi qishlogʻining ishchilar hududiga, 1993-yilda esa [[Moskva|Moskvaga]] koʻchib oʻtadi. Anastasiya Moskvadagi Luna teatrining xoreografiya studiyasida oʻqiydi, „Fanta — Infanta“ bolalar spektaklida balerina, pari, loʻli, gusar va qora yulduz rolini oʻynaygan, Pyatnitskiy nomidagi xalq xori aʼzolari bilan birga chiqishlarda qatnashgan, parallel ravishda Rossiya boʻylab, yaqin va uzoqdagi xorij davlatlaridagi gastrollarda ishtirok etgan. 1998-yilda musiqa va xoreografiyani chuqurlashtirib oʻtadigan maktabni tamomlaydi. 2003-yilda Rossiya teatr sanʼati akademiyasining aktyorlik fakultetini (badiiy rahbar S. B. Proxanov) „Teatr va kino aktrisasi“ mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan. === Faoliyati === Professional sahnadagi birinchi ishi 18 yoshida „Notre-Dame de [[Parij|Paris]]<nowiki/>“ [[myuzikl]]idagi Flyor-de-Lis roli boʻlgan. Uchinchi kursligida Anastasiya Luna teatrida Vladimir Nabokovning „Kamera obskura“ romani asosidagi „Gubi“ („Lablar“) myuziklida rol oʻynaydi, uning qobilayatini myuziklda boʻlgan [[Filipp Kirkorov]] seizb qolib, 2002-yilda Stotskayaning prodyuseriga aylanadi. Dastlab Kirkorov uni „Chikago“ myuzikli kastingiga taklif qiladi, soʻngra uning rahbarligida Stotskaya mashhur radiostansiyalar xit-paradlarida yetakchi oʻrinlarni egallagan yakkaxon loyihasi uchun birinchi qoʻshiqlarini yozadi. 2003-yilda [[Yurmala]]da boʻlib oʻtgan xalqaro „New Wave 2003“ yosh ijrochilar tanlovida qatnashib, gran-prini qoʻlga kiritadi. Tanlovdagi muvaffaqiyatiga „Canʼt take my eyes“ xiti va „Venki-reki“ qoʻshigʻi sabab boʻlgan. 2003-yildan 2004-yilgacha Anastasiya Rossiya Federatsiyasi hamda yaqin va uzoq xorij mamlakatlarida uch yuzdan ortiq konsertlar beradi. 2004-yilda Anastasiya „Day mne 5 minut“ qoʻshigiʼini, Filipp Kirkorov bilan birgalikda „I ti sjajesh…“ qoʻshigʻini, [[London|Londonda]] Stiven Bud boshchiligida „Tease“ qoʻshigʻini chiqaradi. 2005-yilda Anastasiya [[Eurovision qoʻshiq tanlovi 2005|"Eurovision 2005" qoʻshiq tanlovining]] Rossiyadagi saralash bosqichida „Shadows dance all around me“ qoʻshigʻi bilan ishtirok etib, uchinchi oʻrinni egallaydi. 2005-yilda Anastasiya D.Tuxmanovning mashhur diski chiqqanining 30 yilligiga bagʻishlangan, STS telekanalining „Po volne moey pamyati“ loyihasida rol oʻynab, unda „Smyateniye“ qoʻshigʻini ijro etgan. 2007-yilda Anastasiya „Sirk so zvyozdami“ („Yulduzlar bilan sirk“) televizion loyihasida ishtirok etadi. 2008-yilda Anastasiya „Delayu vid“ innovatsion loyihasi ustida ishlab, pop-soul, jazz va fank uslubidagi xitlarni ijro etgan. 2009-yilda Anastasiya „Lyubov bolshom gorode“ („Katta shahardagi sevgi“) filmi uchun Kirkorovning „Prosta podari mne“ qoʻshigʻining klipida rol oʻynaydi. 2010-yilda dzyudochi Aleksey Ledenev bilan birgalikda „Tansi so zvyozdami“ („Yulduzlar bilan raqs“) shousida gʻoliblikka erishgan. 2013-yil martdan maygacha [[Birinchi kanal (Rossiya)|Birinchi kanalning]] „Odin v odin!“ shousida ishtirok etib, finalga chiqadi, finalda [[Alla Pugachova|Pugachova]] obrazida 5-oʻrinni egallaydi va Jenshina kotoraya poyot" qoʻshigʻini ijro etadi. 2011-yilda Anastasiya Stotskaya Ukrainaning „Zvezda plus zvezda“ (Zirka plyus zirka) shousida rol oʻynaydi va unda Oskar Kuchera bilan qoʻshiq kuylaydi. 2016-yilda „Rossiya-1“ kanalidagi „Odin v odin!“ shousining 4-mavsumida ishtirok etadi va 7-oʻrinni egallaydi. 2024-yilda NTV telekanalining „Novogodnaya maska“ („Yangi yil niqobi“) koʻrsatuvida boychechak obrazida ishtirok etgan<ref>[https://www.kp.ru/afisha/msk/obzory/muzyka/novye-geroi-zimnej-programmy-2024/ Jyuri raskrilo 8 masok v „Novogodney Maske 2024“] // [[Комсомольская правда]]</ref>. 2024-yilda NTV telekanalidagi „Maska“ shousining beshinchi mavsumida Matryoshka obrazida ishtirok etadi. 2024-yil 28-aprelda efirga uzatilgan oʻn birinchi epizodda Matryoshkaning niqobi ochildi. === Shaxsiy hayoti === * Birinchi eri Aleksey Sekirin, aktyor. Oʻzaro munosabatlari 1998-yilda boshlangan. 2003-yilda ular yashirincha turmush qurishdi, ammo besh yildan keyin ajralishadi. * Ikkinchi eri Sergey Abgaryan restoran biznesi bilan shugʻullanadi. Oʻzaro munosabatlari 2010-yildan 2019-yilgacha davom etgan. Rasmiy ajralish 2023-yil mart oyida boʻlib oʻtgan<ref>{{Veb manbasi |til=ru |url=https://www.woman.ru/news/spustya-4-goda-posle-rasstavaniya-stockaya-oficialno-razvelas-s-muzhem-id873830/ |sarlavha=Спустя 4 года после расставания Стоцкая официально развелась с мужем |muallif=Марина Полежаева |ish=www.woman.ru |sana=2023-03-20 |qaralgan sana=2023-03-21 |arxivsana=2023-03-20 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230320181125/https://www.woman.ru/news/spustya-4-goda-posle-rasstavaniya-stockaya-oficialno-razvelas-s-muzhem-id873830/}}</ref>. ** Oʻgʻli Aleksandr (2011-yil 16-iyulda tugʻilgan). ** Qizi Vera (2017-yil 5-iyulda tugʻilgan)<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.zirki.odnoboko.com/anastasiya_stotskaya_vo_vtoroy_raz_stala_mamoy |sarlavha=Анастасия Стоцкая во второй раз стала мамой |nashriyot=www.zirki.odnoboko.com |qaralgan sana=2017-05-08 |arxivsana=2017-05-12 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20170512003404/http://www.zirki.odnoboko.com/anastasiya_stotskaya_vo_vtoroy_raz_stala_mamoy}}</ref>. * 2021-yildan myuzikllar artisti Aleksandr Kazmin bilan uchrashib kelmoqda<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.instagram.com/p/CRr1U1BDJum/ |sarlavha=Instagram post |ish=www.instagram.com |qaralgan sana=2021-10-13}}</ref>. === Oilasi === * ''Buvisi'' — Tatyana Pavlovna Maykova (1924 -yil 27-sentyabr—2017-yil<ref name="YarHud">{{Veb manbasi |sarlavha=Майкова Т.П. (1924-2017) |url=http://unionart76.ru/khudozhniki/memorial/majkova-tp.html |ish=Ярославское областное отделение Всероссийской творческой общественной организации «Союз художников России» |qaralgan sana=2024-01-05}}</ref>), rassom<ref>{{Veb manbasi |url=http://artgallery.krasno.ru/IMAGES/Paintings/Maikova.htm |sarlavha=Майкова Татьяна Павловна. Собрание живописи Красноармейской картинной галереи |qaralgan sana=2019-06-03 |arxivsana=2019-06-01 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20190601011435/http://artgallery.krasno.ru/IMAGES/Paintings/Maikova.htm}}</ref>. * ''Onasi'' — Anna Semyonovna Stotskaya (qizlik familiyasi Maykova, 1957-yil 22-fevralda tugʻilgan), rassom. * ''Otasi'' — Aleksandr Dmitriyevich Stotskiy (1957-yil 18-dekabrda tugʻilgan), reanimatolog<ref>{{Veb manbasi |url=http://stotskayan.narod.ru/pressa/pressa019.html |sarlavha=Стоцкая подарки без повода не принимает |qaralgan sana=2011-03-24 |arxivsana=2021-12-03 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20211203144628/http://stotskayan.narod.ru/pressa/pressa019.html}}</ref>. * ''Akasi'' — Pavel Sergeyevich Maykov (1975-yil 15-oktyabrda tugʻilgan), aktyor. * ''Jiyani'' — Daniil Maykov (2003-yilda tugʻilgan). == Diskografiyasi == * '''Anastasiya Stotskaya (2003)''' # Muzika i ya # Vlyublyonnaya dusha (F. Kirkorov bilan duet) # Veni-reki # Posmotri v moi glaza (Canʼt take my eyes) # Oranjevaya pesnya # Ya eto nikomu ne otdam # Veni-reki * '''Day mne pyat minut (2004)''' # Day mne pyat minut # I ti skajesh (F. Kirkorov bilan duet) # Letka-enka # Day mne pyat minut # I ti skajesh == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{Rasmiy sayt|stotskaya.ru|Anastasiya Stotskaya}} * [http://www.stotskayan.narod.ru/fan.html Anastasiya Stotskaya biografiyasi ] * [https://www.teatrarmii.ru/actors/anastasiya-aleksandrovna-stotskaya/ Anastasiya Stotskaya (sayt SATRA)] * [https://web.archive.org/web/20140214115422/http://kiz.ru/content/stars/anastasija_stockaja_khochesh_byt_schastlivojj__bud_ejj.html Anastasiya Stotskaya: „Xochesh bit schastlivoy‚ bud ey!“] // Jurnal „Krasota & zdorovye“ za sentyabr 2013 goda. [[Turkum:Rossiyalik qoʻshiqchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha shaxsiyatlar]] [[Turkum:Rossiyalik aktrisalar]] [[Turkum:Kiyevda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1982-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:7-oktyabrda tugʻilganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha qoʻshiqchilar]] hm53pkvt0g0yf6xreithioezubtks9w Gruziyada „Xorijiy agentlar“ haqidagi qonunga qarshi namoyishlar (2024) 0 1106996 6318326 5428751 2026-10-25T00:27:45Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318326 wikitext text/x-wiki {{Orphan|date=May 2024}} {{Infobox civil conflict|title=Gruziyada „Xorijiy agentlar“ haqidagi qonunga qarshi namoyishlar (2024)|image=Georgia Protest 2023 VOA.png|date=[[15-aprel]] [[2024-yil]]|place={{GEO}}|causes=Xorijiy agentlar toʻgʻrisidagi qonunning birinchi va ikkinchi oʻqishda qabul qilinishi|goals=Xorijiy agentlar to‘g‘risidagi qonunni bekor qilish, hibsga olingan namoyishchilarni ozod qilish, 9-martdan keyin — hukumat iste’foga chiqishi, muddatidan oldin parlament saylovlarini belgilash|methods=Namoyishlar, politsiya bilan to'qnashuvlar, ma'muriy binolarni bosib olishga urinishlar|side2=[[Tasvir:Parliament of Georgia Logo.svg|22px]] '''Parlamentdagi hukmron yetakchilar''' <br/> [[Gruziya orzusi]] <br/> Xalq kuchu harakati <br/> Gruziya hukumati <br/> Gruziya Ichki ishlar vazirligi|side1=[[Tasvir:Parliament of Georgia Logo.svg|22px]] '''Parlamentdagi muxolifat''' <br/> [[Birlashgan milliy harakat]] <br/> [[Yevropa Gruziyasi]] <br/> [[Strategy Aghmashenebeli]] <br/> [[Girchi — Yangi siyosiy markazi]] <br/> [[Gruziya uchun]] <br/> Muxolifat tarafdorlari <br/> Gruziya prezidenti|leadfigures1=[[Salome Zurabishvili]] <br/> [[Georgiy Vashadze]] <br/> [[Zurab Japaridze]]|leadfigures2=[[Irakliy Garibashvili]] <br/> [[Vaxtnag Gomelauri]] <br/> [[Irakliy Kobaxidze]]|howmany1=70 kishi hibsga olingan, 28 kishi jabrlangan|howmany2=6 kishi jabrlangan}}  '''Gruziyadagi norozilik namoyishlari''' '''(2024-yil)''' — „Xorijiy taʼsirning shaffofligi toʻgʻrisida“gi yangi qonunning qoʻllab-quvvatlanishidan parlament tomonidan tufayli [[Gruziya]] boʻylab boʻlayotgan norozlik namoyishlari. Qonunga koʻra, [[Nodavlat notijorat tashkilot|NNTlarning]] chet eldan moliyalashtiriladigan mablagʻlari ularning umumiy daromadidan 20% dan ziyod boʻlsa, „xorijiy taʼsir agentlari“ sifatida roʻyxatdan oʻtishlari shart. [[Tbilisi]]da politsiya namoyishlarni tarqatish uchun suv purkagichlar va koʻzdan yosh oqizuvchi gaz ishlatishgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.reuters.com/world/europe/parliament-georgia-gives-initial-approval-foreign-agents-law-2023-03-07/ |sarlavha=Georgian police use tear gas on protests against 'foreign agents' law |ish=[[Reuters]] |sana=2023-03-07 |qaralgan sana=2023-03-07 |arxivsana=2023-03-14 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230314194903/https://www.reuters.com/world/europe/parliament-georgia-gives-initial-approval-foreign-agents-law-2023-03-07/}}</ref><ref name="draft law">{{Veb manbasi |til=en |url=https://abcnews.go.com/International/wireStory/georgians-protest-draft-law-media-nonprofits-97688325 |sarlavha=Georgians protest against draft law on media, nonprofits |sana=2023-03-07 |ism= |familiya= |ish=[[ABC News]] |qaralgan sana=2023-03-07 |arxivsana=2023-03-07 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230307192849/https://abcnews.go.com/International/wireStory/georgians-protest-draft-law-media-nonprofits-97688325}}</ref>. == Tarixi == === Gruziya hukumati === 2012-yildan Gruziyada [[Mixail Saakashvili]]<ref name="Решающий момент">{{Veb manbasi |url=https://www.rfi.fr/ru/кавказ/20240428-решающий-момент-для-европейского-будущего-грузии-эксперты-о-законе-об-иноагентах-и-протестах-против-него |sarlavha=Решающий момент для европейского будущего Грузии: эксперты о законе об «иноагентах» и протестах против него |til=ru |ish=[[Rfi.fr]] |sana=2024-04-28}}</ref> boshchiligidagi „Gruziya orzusi“ partiyasi hokimiyat tepasida boʻlmoqda. Jurnalistlarning taʼkidlashicha, „Gruziya orzusi“ gʻarbparast soʻl harakat sifatida boshlangan boʻlsa-da, 2024-yilga kelib partiya [[Konservatizm|konservativ]] populistik siyosiy kuchga aylandi, uning siyosiy yoʻnalishi koʻpincha Vengriya Bosh vaziri [[Viktor Orbán|Viktor Orban]] siyosati bilan taqqoslanadi<ref name="Решающий момент" /><ref name="Орбанизация">{{Veb manbasi |url=https://www.bbc.com/russian/articles/c720139rzj5o |sarlavha=«Орбанизация» Грузии. Как на пути в ЕС страна выбрала консервативный популизм Венгрии |til=ru |ish=[[Русская служба Би-би-си]] |sana=2023-07-26}}</ref>. Parlament saylovlarida gʻalaba qozongandan soʻng „Gruziya orzusi“ tobora koʻproq rossiyaparast harakatga aylana boshladi<ref name="Решающий момент" />. „Gruziya orzusi“ partiyasi asoschisi [[Bidzina Ivanishvili]] Rossiyada boylik orttirgan [[Dunyoning eng badavlat kishilari roʻyxati|milliarder]]<ref name="может повторить">{{Veb manbasi |url=https://www.dw.com/ru/kommentarij-ivanisvili-mozet-povtorit-sudbu-anukovica/a-68992107 |sarlavha=Иванишвили может повторить судьбу Януковича |til=ru |ish=[[Deutsche Welle]] |sana=2024-05-04}}</ref> boʻlib, Ivanivshili uzoq vaqt davomida hech qanday davlat lavozimida ishlamagan, ammo gruzin muxolifati uni Gruziyaning haqiqiy hukmdori deb ataydi<ref name="открыто заявил">{{Veb manbasi |url=https://theins.ru/news/271223 |sarlavha=«Иванишвили открыто заявил, что объявляет войну Западу и всему цивилизованному миру из-за риска проиграть выборы осенью» — политолог |til=ru |ish=[[The Insider]] |sana=2024-04-30}}</ref>. === „Xorijiy agentlar“ toʻgʻrisidagi qonun loyihasi === „<nowiki/>[[Xorijiy agentlar]]<nowiki/>“ toʻgʻrisidagi qonun loyihasi ilk bor Gruziya parlamentiga 2023-yil boshida kiritilgan, biroq oʻsha yilning mart oyida ommaviy norozilik namoyishlari tufayli qaytarib olingandi<ref name="подрались">{{Veb manbasi |url=https://meduza.io/news/2024/04/15/v-parlamente-gruzii-nachali-rassmatrivat-zakonoproekt-ob-inoagentah-na-pervom-zhe-zasedanii-deputaty-podralis |sarlavha=В парламенте Грузии начали рассматривать законопроект об «иноагентах». На первом же заседании депутаты подрались |til=ru |ish=Meduza |qaralgan sana=2024-04-26}}</ref>. 2023-yil dekabr oyida Gruziya [[Yevropa Ittifoqi|YIga]] [[Yevropa Ittifoqining yanada kengayishi|aʼzo boʻlish]] uchun nomzod davlat maqomini oladi<ref name="цена принятия">{{Veb manbasi |url=https://www.bbc.com/russian/articles/cglxn3nkvmno |sarlavha=«Грузия отворачивается от Европы». Как «иноагенты» превратились в «инопроводников» и какой будет цена принятия такого закона |til=ru |ish=[[Русская служба Би-би-си]] |sana=2024-04-29}}</ref>. Biroq, YI bilan keyingi muzokaralar uchun Gruziya hukumati turli sohalarda Gruziya qonunchiligini [[Liberalizatsiya|liberallashtirishga]] qaratilgan „toʻqqiz qadam“ siyosatini amalga oshirishi kerak boʻlgan<ref name="цена принятия" /><ref name="цель девяти">{{Veb manbasi |url=https://www.ekhokavkaza.com/a/32869758.html |sarlavha=Посол ЕС в Грузии: цель девяти шагов – не угодить Брюсселю |til=ru |ish=[[Русская служба Би-би-си]] |sana=2024-03-20}}</ref>. Shu bilan birga, Yevropa ittifoqi vakillari Gruziya hukumatini „xorijiy agentlar“ toʻgʻrisidagi qonunning qabul qilinishi mamlakatning Yevropa ittifoqiga qoʻshilishi boʻyicha muzokaralarni murakkablashtirishi haqida bir necha bor ogohlantirishgan<ref name="проросійський закон">{{Veb manbasi |url=https://nv.ua/ukr/world/countries/gruziya-rozgin-protestiv-u-tbilisi-jih-prichina-ta-detali-zakonu-pro-inoagentiv-novini-gruziji-50415268.html |sarlavha=Прапори ЄС проти водометів. Як Євромайдан у Грузії намагається зупинити проросійський закон про іноагентів — вже вдруге за рік |til=uk |ish=[[NV (издание)]] |sana=2024-03-20}}</ref>. 2024-yilning bahorida hukmron „Gruziya orzusi“ partiyasi parlamentga „xorijiy agentlar“ haqidagi qonunni yana kiritadi <ref name="подрались"/>. Jurnalistlarning taʼkidlashicha, bu bilan Gruziya hukumati 2024-yilning kuziga rejalashtirilgan parlament saylovlari arafasida Yevropa ittifoqiga rasman qoʻshilishga qaratilgan tashqi siyosatini 180 darajaga oʻzgartirib yuborishi mumkin<ref name="Ілюзія євроінтеграції">{{Veb manbasi |url=https://www.eurointegration.com.ua/articles/2024/04/30/7184964/ |sarlavha=Ілюзія євроінтеграції: чи вдасться грузинській владі розвернути зовнішній курс країни |til=uk |ish=[[Украинская правда]] |sana=2024-04-30}}</ref>. Gruziya muxolifati ushbu qonun loyihasi Rossiyaning xorijiy agentlar toʻgʻrisidagi qonunchiligiga oʻxshashligini taʼkidlashadi, shuning uchun tanqidchilar bu qonunni „Rossiya qonuni“ deb atashgan<ref name="Решающий момент"/><ref name="цена принятия"/>. == Noroziliklar xronikasi == === Aprel === Gruziya parlamenti „xorijiy agentlar“ toʻgʻrisidagi qonun loyihasini koʻrib chiqishni boshladi. Birinchi yigʻilishda mushtlashuv boʻlib oʻtib, parlamentdagi yetak partiya vakili Mamuka Mdinaradze nutq qilayotgan chogʻida unga muxolifatdagi „Fuqarolar“ partiyasi yetakchisi Aleko Elisashvili hujum qiladi<ref name="подрались"/><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.interpressnews.ge/en/article/130843-aleko-elisashvili-physically-confronted-the-leader-of-the-parliamentary-majority-mamuka-mdinaradze/ |sarlavha=Aleko Elisashvili physically confronted the leader of the parliamentary majority, Mamuka Mdinaradze |til=en |ish=www.interpressnews.ge |sana=2024-04-15 |qaralgan sana=2024-04-26}}</ref><ref name=":0">{{Veb manbasi |url=https://meduza.io/news/2024/04/15/komitet-parlamenta-gruzii-podderzhal-zakonoproekt-ob-inoagentah-v-tbilisi-nachalis-protesty-i-zaderzhaniya |sarlavha=Комитет парламента Грузии поддержал законопроект об «иноагентах». В Тбилиси начались протесты и задержания |til=ru |ish=Meduza |qaralgan sana=2024-04-26}}</ref>. Oʻsha kuni minglab odamlar maydonga Gruziya va Yevropa ittifoqi bayroqlarini, shuningdek, „xorijiy agentlar“ toʻgʻrisidagi qonun qabul qilinishiga qarshi plakatlar koʻtargan holda chiqishadi<ref name=":0"/>. Odamlar, shuningdek, „Biz Rossiyani emas, Yevropani tanlaymiz“ yozuvi yozilgan plakatlarni, Gruziya va [[Yevropa Ittifoqi|Yevropa ittifoqi]] bayroqlarini ushlab turishgan hamda „Rossiya qonunlariga yoʻq“ deb hayqirishadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://meduza.io/news/2024/04/08/pravyaschaya-partiya-gruziya-povtorno-zaregistrirovala-v-parlamente-zakonoproekt-ob-inoagentah |sarlavha=Правящая партия Грузии повторно зарегистрировала в парламенте законопроект об «иноагентах» |til=ru |ish=Meduza |qaralgan sana=2024-04-26}}</ref>. Tez orada Rustaveli prospekti (katta koʻchasi)da hibsga olishlar boshlandi. [[Gruziya Ichki ishlar vazirligi]] 14 kishi hibsga olingani haqida xabar beradi. Bundan tashqari, vazirlik namoyishchilarning harakatlari natijasida bir politsiyachi yaralangan degan axborotni ham beradi<ref name=":0"/><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.bbc.com/russian/articles/c72px15kxexo |sarlavha=На акции против «закона об иноагентах» в Тбилиси задержали 14 человек. В парламенте произошла драка |til=ru |ish=BBC News Русская служба |sana=2024-04-16 |qaralgan sana=2024-04-26}}</ref>. 16—17-aprel kunlari minglab namoyishchilar yana koʻchalarga chiqishadi. Biroq, 17-aprel kuni Gruziya parlamenti „xorijiy agentlar“ toʻgʻrisidagi qonun loyihasini birinchi oʻqishdayoq maʼqullaydi, ikkinchi oʻqish 29-aprelga, uchinchi oʻqish esa 17-mayga qoldiriladi<ref>{{Veb manbasi |url=https://zona.media/article/2024/04/23/tbilisi |sarlavha=«На улицы вышло много людей. Безумное количество». Фотограф Мариам Гиунашвили — о новых протестах против закона об «иноагентах» в Грузии |til=ru |ish=Медиазона |qaralgan sana=2024-04-26}}</ref><ref name=":1">{{Veb manbasi |url=https://meduza.io/news/2024/04/17/parlament-gruzii-odobril-zakonoproekt-ob-inoagentah-v-pervom-chtenii |sarlavha=Парламент Грузии одобрил законопроект об «иноагентах» в первом чтении |til=ru |ish=Meduza |qaralgan sana=2024-04-26}}</ref>. Hujjatni qabul qilishda 83 deputat ovoz bergan, birorta ham qarshi ovoz berilmagan<ref name=":1" />. 18-aprel kuni, namoyishlarning uchinchi kuni, avvalgi kunlardagidan ham koʻproq odam yigʻiladi. "Yevropaga — ha! Rossiya qonunlariga — yoʻq! " shiori Gruziyadagi „Xorijiy taʼsirning shaffofligi toʻgʻrisida“gi qonun loyihasiga qarshi norozilik namoyishlarida asosiy shioriga aylandi<ref>{{Veb manbasi |url=https://ehorussia.com/new/node/30793 |sarlavha=Третий день масштабных протестов в Тбилиси {{!}} Exo Rossii |ish=ehorussia.com |qaralgan sana=2024-04-26}}</ref>. Tbilisida „xorijiy agentlar“ haqidagi qonunga qarshi namoyishchilar bilan politsiya toʻqnashuvi yuz berib, ikki kishi hibsga olinadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://meduza.io/news/2024/04/17/v-tbilisi-protestuyuschie-protiv-zakona-ob-inoagentah-vstupili-v-stolknoveniya-s-politsiey-zaderzhany-dva-cheloveka |sarlavha=В Тбилиси протестующие против закона об «иноагентах» вступили в столкновения с полицией. Задержаны два человека |til=ru |ish=Meduza |qaralgan sana=2024-04-26}}</ref>. 20-aprel kuni [[Tbilisi]]da ayollar marshi boʻlib oʻtadi, unda yuzlab ayollar ishtirok etishadi. Gruziya prezidenti Salome Zurabishvili agar qonun qabul qilinsa, unga veto qoʻyishini aytadi. Ammo parlament vakillari orasida koʻpchilik ovozni toʻplash orqali vetoni bekor qilishi mumkin<ref>{{Veb manbasi |url=https://meduza.io/short/2024/04/20/zhenskiy-marsh-v-tbilisi-protiv-prinyatiya-zakona-ob-inoagentah-fotografiya |sarlavha=Сотни женщин в Тбилиси вышли на марш против принятия закона об «иноагентах». Фотография |til=ru |ish=Meduza |qaralgan sana=2024-04-26}}</ref>. 21-aprel kuni fuqarolar yana Tbilisida toʻplanib, Rustaveli prospektini yana toʻsib qoʻyishadi. Bu namoyishga koʻplab namoyishchilar oʻz oilalari bilan kelishgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://civil.ge/archives/600584 |sarlavha=Popular Protests Continue against Foreign Agents’ Law |til=en-US |ish=Civil Georgia |sana=2024-04-21 |qaralgan sana=2024-04-26}}</ref>. 22-aprel kuni hukmron „Gruziya orzusi“ partiyasi 29-aprelda boʻlib oʻtadigan qonun loyihasini qoʻllab-quvvatlovchi mitingni eʼlon qildi<ref>{{Veb manbasi |url=https://agenda.ge/en/news/2024/38785 |sarlavha=Ruling party announces public rally in support of transparency bill {{!}} AGENDA.GE |til=en |ish=agenda.ge |qaralgan sana=2024-04-28}}</ref>. 23-aprel kuni [[Yevropa parlamenti|Yevroparlamentda]] Gruziyadagi qonun loyihasi boʻyicha munozaralar boʻlib oʻtadi. Yevroparlament deputati Miriam Lexmann qonun loyihasi „fuqarolik jamiyati va mustaqil ommaviy axborot vositalari ishiga“ putur yetkazishini aytib, Yevropa kengashini hukmron partiya yetakchisi Bidzina Ivanishviliga qarshi sanksiyalar joriy etishga chaqiradi. Lexmann Yevropa ittifoqi „Gruziya bilan aʼzo boʻlish boʻyicha har qanday muzokaralar boshlanishini muzlatib qoʻyishi kerak“ligi taʼkidlaydi<ref>{{Veb manbasi |url=https://1tv.ge/lang/en/news/mep-lexmann-calls-for-sanctions-on-ivanishvili-and-saakashvilis-release/ |sarlavha=MEP Lexmann calls for sanctions on Ivanishvili and Saakashvili's release |til=en-US |ish=1TV |qaralgan sana=2024-04-28}}</ref>. 24-aprel kuni Gruziya parlamentida qonun loyihasi boʻyicha munozara boʻlib oʻtib, unda „Gruziya partiyasi“ning turli deputatlari qonun loyihasini qabul qilmaslik Gruziya davlatchiligining yoʻq qilinishiga olib kelinishi taʼkidlaydilar. Muxolifat esa buni [[Bidzina Ivanishvili]]ning rusofil fitnasi deb ataydi<ref>{{Veb manbasi |url=https://civil.ge/archives/601318 |sarlavha=Ruling Party Defiant as European Parliament Debate Fuels Controversy in Georgia |til=en-US |ish=Civil Georgia |sana=2024-04-24 |qaralgan sana=2024-04-28}}</ref>. 25-aprel kuni Yevropa ittifoqi xorijiy agentlar toʻgʻrisidagi qonun loyihasini qoralovchi rezolyutsiyasi, agar u qabul qilinib, Gruziya Yevropa ittifoqiga aʼzolik huquqidan mahrum boʻlishini mumkinligiga javoban Gruziya partiyasidan boʻlgan parlamenti spikeri Shalva Papuashvili rezolyutsiyani „mamlakatimiz uchun qadri yoʻq bir parcha qogʻoz“ deb ataydi<ref>{{Veb manbasi |url=https://civil.ge/archives/601517 |sarlavha=Political Reactions to EU Parliament Resolution |til=en-US |ish=Civil Georgia |sana=2024-04-25 |qaralgan sana=2024-04-28}}</ref>. 26-aprel kuni Telavi shahar kengashi aʼzosi Levan Berdzenashvili xorijiy agentlar toʻgʻrisidagi qonunga qarshi chiqadi va agar qonun qabul qilinsa, Gruziya „Yevropa bilan bogʻliq barcha narsani yoʻqotishini“ aytib, partiya aʼzolarini qonun loyihasini parlamentda rad etish, „vijdoniga koʻra ovoz berishga“ chaqiradi<ref>{{Veb manbasi |url=https://civil.ge/archives/601645 |sarlavha=GD Member of Telavi City Council Stands Against Agents’ Law |til=en-US |ish=Civil Georgia |sana=2024-04-26 |qaralgan sana=2024-04-28}}</ref>. Oʻsha kuni Tbilisi shahar sudi sudyasi Koba Chagunava qonun loyihasiga qarshi chiqqan muxolifatchilarni „politsiya xodimining qonuniy talabiga boʻysunmaslik“ va „mayda bezorilik“ moddasi katta miqdorda jarima toʻlashga majbur qiladi<ref>{{Veb manbasi |url=https://civil.ge/archives/601561 |sarlavha=Tbilisi City Court Fines Protestors Against Foreign Agents Bill |til=en-US |ish=Civil Georgia |sana=2024-04-26 |qaralgan sana=2024-04-28}}</ref>. 27-aprel kuni Butun Gruziya katolikos-patriarxi Ilya II bayonot beradi, bayonotda patriarx LGBTga qarshi siyosatni maʼqullab, Ywvropa ittifoqi rezolyutsiyasining uni qoralovchi qismini tanqid qiladi, ammo „xorijiy agentlar“ toʻgʻrisidagi qonun loyihasini qoʻllab-quvvatlamaydi<ref>{{Veb manbasi |url=https://civil.ge/archives/601802 |sarlavha=Church Endorses Ruling Party Policies Ahead of Crucial Vote |til=en-US |ish=Civil Georgia |sana=2024-04-27 |qaralgan sana=2024-04-28}}</ref>. 28-aprel kuni Tbilisidagi Birinchi Respublika maydoniga toʻplangan namoyishchilar qonun loyihasini qaytarib olishni talab qilishib, Gruziya parlamenti oldiga borishadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://1tv.ge/lang/en/news/protest-underway-against-transparency-bill-at-first-republic-square/ |sarlavha=Protest underway against Transparency bill at First Republic Square |til=en-US |ish=1TV |qaralgan sana=2024-05-01}}</ref>. Politsiya miting joyiga yuboriladi<ref>{{Veb manbasi |url=https://1tv.ge/lang/en/news/protest-rally-on-rustaveli-avenue-becomes-violent-mia-says/ |sarlavha=Protest rally on Rustaveli avenue becomes violent, MIA says |til=en-US |ish=1TV |qaralgan sana=2024-05-01}}</ref>. Namoyishlar chogʻida sobiq davlat vaziri Aleksey Petriashvili bezorilik va politsiyaga qarshilik koʻrsatgani uchun hibsga olinadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://civil.ge/archives/602060 |sarlavha=UPDATE: Former GD State Minister Detained at Rally againt “Russian Law” Released |til=en-US |ish=Civil Georgia |sana=2024-04-29 |qaralgan sana=2024-05-01}}</ref>. 29-aprelda parlament qonun loyihasini ikkinchi oʻqishda maʼqullaydi<ref>{{Veb manbasi |url=https://rustavi2.ge/en/news/281195 |sarlavha=Legal committee backs Foreign Influence Transparency Bill with 2nd reading {{!}} Rustavi2 |til=en |ish=rustavi2.ge |qaralgan sana=2024-05-01}}</ref><ref name=":2">{{Veb manbasi |url=https://meduza.io/feature/2024/04/30/gruziya-prinimaet-zakon-ob-inoagentah-v-tbilisi-ustroili-miting-za-vlast-v-otvet-na-massovye-protesty |sarlavha=Грузия принимает закон об «иноагентах». В Тбилиси устроили митинг за власть — в ответ на массовые протесты Это акция «в стиле Путина», заявила президент страны |til=ru |ish=Meduza |qaralgan sana=2024-05-01}}</ref>. Hukumat tarafdorlari mitingni oʻtkazish uchun Tbilisiga mamlakatning turli burchaklaridan koʻplab odamlar ham olib kelishgan. Mamlakat prezidenti bu harakat „[[Vladimir Putin|Putin]] uslubi“ ekanini aytadi. Baʼzi ishtirokchilar, agar ular aksiyada ishtirok etishdan bosh tortsa, ishdan boʻshatish bilan tahdid qilingan<ref name=":2" /><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.dw.com/ru/provlastnaa-akcia-v-tbilisi-imitacia-podderzki-zakona-ob-inoagentah/a-68956577 |sarlavha=Акция в Тбилиси: имитация поддержки закона об "иноагентах" – DW – 30.04.2024 |til=ru |ish=dw.com |qaralgan sana=2024-05-01}}</ref>. Hukumat tarafdorlari mitingidan tashqari Tbilisida „xorijiy agentlar“ haqidagi qonunga qarshi miting ham boʻlib oʻtadi. Talabalar Chavchavadze prospektini toʻsib qoʻyishib, porspekt boʻylab harakatlanadilar, lekin maʼlum bir vaqtda politsiya ularni toʻxtatishga harakat qiladi. Natijada namoyishchilar Mziuri bogʻigacha borishadi<ref name=":2"/>. 30-aprel kuni, ayrim hisob-kitoblarga koʻra, parlamentga 15 ming kishi kelishgan. [[Gruziya Ichki ishlar vazirligi]] 63 nafar kishi hibsga olingani haqida xabar beradi. Yana 20 kishi koʻzlarida ogʻriq va boʻgʻilish shikoyati bilan shifokorlarga murojaat qilgan. Ichki ishlar vazirligi maʼlumotlariga koʻra, olti nafar politsiya xodimi jarohatlangan. Namoyishchilarni tarqatish uchun koʻzdan yosh oqizuvchi gaz, suv purkagichlar va rezina oʻqlardan foydalanilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.moscowtimes.io/2024/04/30/politsiya-vgruzii-nachala-razgonyat-miting-protiv-zakona-obinoagentah-a129632 |sarlavha=Полиция в Грузии применила слезоточивый газ и водометы на митинге против закона об иноагентах |til=ru |ism=Русская служба The Moscow |familiya=Times |ish=Русская служба The Moscow Times |sana=2024-04-30 |qaralgan sana=2024-05-01}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.currenttime.tv/a/v-tbilisi-siloviki-zaderzhali-minimum-63-uchastnika-mitinga/32928798.html |sarlavha=В Тбилиси силовики задержали минимум 63 участника митинга против закона об "иноагентах". Против протестующих применяли слезоточивый газ |til=ru |ish=Настоящее Время |sana=2024-05-01 |qaralgan sana=2024-05-01}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://police.ge/ge/brifingi-shinagan-saqmeta-saministroshi%C2%A0/16246 |sarlavha=ბრიფინგი შინაგან საქმეთა სამინისტროში |ish=საქართველოს შინაგან საქმეთა სამინისტრო |qaralgan sana=2024-05-01 |arxivsana=2024-05-01 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240501073903/https://police.ge/ge/brifingi-shinagan-saqmeta-saministroshi%C2%A0/16246 }}</ref>. === May === 1-may kuni Gruziya parlamenti „xorijiy taʼsirning shaffofligi toʻgʻrisida“gi qonunni ikkinchi oʻqishda qabul qiladi, 83 kishi yoqlab, 23 kishi qarshi ovoz berishgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://rustavi2.ge/ka/news/281449 |sarlavha=83 მომხრე, 23 წინააღმდეგი - პარლამენტმა "უცხოური ძალის გამჭვირვალობის შესახებ" კანონი მეორე მოსმენით მიიღო |til=ka |ish=rustavi2.ge |sana=2024-05-01 |qaralgan sana=2024-05-01}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.fontanka.ru/2024/05/01/73527464/ |sarlavha=Днем драка, вечером принятие. В Грузии приняли закон об иноагентах во втором чтении, люди снова на улицах |til=ru |ish=ФОНТАНКА.ру - новости Санкт-Петербурга |sana=2024-05-01 |qaralgan sana=2024-05-02}}</ref>. Xuddi shu kuni bir necha ming kishi Rustaveli prospektiga chiqishadi. Politsiya yana suv purkagichlar va koʻzdan yosh oqizuvchi gaz ishlatgan. Gruziya Sogʻliqni saqlash vazirligi kamida 15 nafar qurbonlar haqida xabar beradi<ref>{{Veb manbasi |url=https://news.am/rus/news/821083.html |sarlavha=Минздрав Грузии: в ходе разгона акций против закона «Об иноагентах» пострадали 15 человек |til=ru |ish=news.am |sana=2024-05-02 |qaralgan sana=2024-05-02}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.gazeta.ru/social/news/2024/05/02/22917601.shtml |sarlavha=Минздрав Грузии рассказал о госпитализации пострадавших во время протестов - Газета.Ru {{!}} Novosti |til=ru |ish=Gazeta. Ru |sana=2024-05-02 |qaralgan sana=2024-05-02}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://ru.netgazeti.ge/60614/ |sarlavha=Разгон акции 1-2 мая: госпитализировано 15 человек |til=ru |ish=NETGAZETI.ge |qaralgan sana=2024-05-02}}</ref>. Namoyishlar tun boʻyi davom etadi, bir necha oʻnlab namoyishchilar hali ham prospektda qolishgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://rustavi2.ge/ka/news/281482 |sarlavha=1 მაისს, რუსთაველის გამზირზე გამართულ საპროტესტო აქციაზე დაშავებული 8 სამოქალაქო პირის ჰოსპიტალიზაცია განხორციელდა - ჯანდაცვა {{!}} Rustavi2 |til=ka |ish=rustavi2.ge |qaralgan sana=2024-05-02}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.kommersant.ru/doc/6679856 |sarlavha=Минздрав Грузии сообщил о восьми пострадавших на митинге в Тбилиси |til=ru |ish=Коммерсантъ |sana=2024-05-02 |qaralgan sana=2024-05-02}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://tass.ru/proisshestviya/20693675 |sarlavha=В Тбилиси на митинге против законопроекта об иноагентах 1 мая пострадали восемь человек |til=ru |ish=TACC |qaralgan sana=2024-05-02}}</ref>. Respublika bosh vaziri Irakliy Kobaxidzening aytishicha, hukmron " Gruziya orzusi — Demokratik Gruziya " partiyasi ushbu qonunni har uch oʻqishda ham qabul qilishdan bosh tortmoqchi emas<ref>{{Veb manbasi |url=https://life.ru/p/1656438 |sarlavha=В Минздраве Грузии рассказали о пострадавших на митинге в Тбилиси |til=ru |ish=Life.ru |sana=2024-05-02 |qaralgan sana=2024-05-02}}</ref>. 2-may kuni namoyishchilar parlament binosini qurshab oladilar va parlament hovlisida joylashgan politsiya bilan toʻqnashadilar. Namoyishchilarni tarqatish uchun politsiya koʻzdan yosh oqizuvchi gaz, suv purkagichlar va qalampir gazidan foydalanishga majbur boʻlgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://oc-media.org/protesters-besiege-georgian-parliament-after-foreign-agent-bill-passes-second-reading/ |sarlavha=Protesters besiege Georgian Parliament after foreign agent bill passes second reading |til=en-US |ism=Yousef Bardouka, Robin |familiya=Fabbro |ish=OC Media |sana=2024-05-01 |qaralgan sana=2024-05-07}}</ref>. 3-may kuni namoyishchilar [[Osiyo taraqqiyot banki]]ning yillik yigʻilishi boʻlib oʻtayotgan Paragraf mehmonxonasi oldida miting uyushtirishadi, unda namoyishchilardan biri politsiyani ogʻzaki haqorat qilgani uchun hibsga olinadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://1tv.ge/lang/en/news/anti-transparency-bill-protester-apprehended-for-verbally-insulting-police/ |sarlavha=Anti-transparency bill protester apprehended for verbally insulting police |til=en-US |ish=1TV |qaralgan sana=2024-05-07}}</ref>. 9-may kuni Tbilisi politsiya departamenti bir kun oldin toʻqnashuvlar chogʻida 6 kishi hibsga olingani haqida xabar beradi<ref>{{Veb manbasi |url=https://agenda.ge/en/news/2024/39046 |sarlavha=Tbilisi Police Department Director says 6 individuals detained for assaulting police officer, damaging property during transparency bill protests {{!}} AGENDA.GE |til=en |ish=agenda.ge |qaralgan sana=2024-05-13}}</ref>. 11-may kuni 50 000 dan 300 000 gacha namoyishchilar Tbilisi markazidan oʻtishadi<ref>{{Yangiliklar manbasi |last=Tbilisi |first=Inna Lazareva |date=2024-05-13 |title=Georgia swells with protests under the boot of a billionaire |language=en |url=https://www.thetimes.co.uk/article/georgia-protests-foreign-agent-bill-bidzina-ivanishvili-rlkvc5g8l |access-date=2024-05-13 |id=0140-0460}}</ref>. Namoyishchilar [[Gruziya bayrogʻi|Gruziya]] va [[Yevropa bayrogʻi|Yevropa bayroqlari]] bilan Yevropa maydonida toʻplanishib, „Rossiya qonunchiligiga yoʻq“ deb hayqirishadi<ref name=":3">{{Veb manbasi |url=https://sputnik-georgia.ru/20240512/shestvie-oppozitsii-i-krupnaya-aktsiya-protesta-v-tsentre-tbilisi---foto-287870774.html |sarlavha=Шествие оппозиции и крупная акция протеста в центре Тбилиси – фото |til=ru |ism=Sputnik |familiya=Грузия |ish=Sputnik Грузия |sana=20240512T1726+0400 |qaralgan sana=2024-05-13}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.bbc.com/news/articles/cle0j5we2pno |sarlavha=Georgia: Thousands rally in protest at 'foreign influence' bill |til=en-GB |ish=www.bbc.com |qaralgan sana=2024-05-13}}</ref>''.'' Aksiya kechgacha davom etadi. Yevropa maydonidan soʻng, odamlarning bir qismi Rustaveli prospektidagi Gruziya parlamentiga borishadi<ref name=":3" />. 12-may kuni Gruziya parlamenti raisi Shalva Papuashvili qonun uchinchi oʻqilishi Huquqiy masalalar qoʻmitasida 13-mayda, yalpi majlisda esa 14-mayda koʻrib chiqilishini maʼlum qiladi<ref>{{Veb manbasi |url=https://ajaratv.ge/article/132625 |sarlavha="უცხოური გავლენის გამჭვირვალობის შესახებ" კანონპროექტი პლენარულ სხდომაზე 14 მაისს გავა - შალვა პაპუაშვილი |til=ka |ish=AjaraTV |sana=2024-05-12 |qaralgan sana=2024-05-12}}</ref>. Shu kuni muxolifat 12-mayga mahalliy vaqt bilan soat 22:00 da miting oʻtkazishni belgilaydi<ref>{{Veb manbasi |url=https://mtavari.tv/news/155990-gavatenot-sakartvelostvis-aktsiis-monacileebi-12 |sarlavha=გავათენოთ საქართველოსთვის {{!}} აქციის მონაწილეები 12 მაისს, 22:00 საათზე, პარლამენტის შენობის წინ შეიკრიბებიან |til=ka |ish=Mtavari Arkhi |sana=2024-05-12 |qaralgan sana=2024-05-12 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240512165908/https://mtavari.tv/news/155990-gavatenot-sakartvelostvis-aktsiis-monacileebi-12 |arxivsana=2024-05-12}}</ref>. == Reaksiyalar == 17-aprel kuni Yevropa ittifoqining tashqi ishlar va xavfsizlik siyosati boʻyicha oliy vakili Josep Borrell, qoʻshnichilik masalalari boʻyicha komissari [[Оливер Вархели|Olivér Várhelyi]] qonun loyihasi boʻyicha qoʻshma bayonot berishib, Gruziya parlamenti Yevropa ittifoqining bir necha bor bunday qonun hujjatlarini bekor qilish haqidagi chaqiruvlariga qaramay, qonun loyihasini qabul qilganini tashvishga solayotganini aytishadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://1tv.ge/lang/en/news/eu-high-representative-commissioner-issue-joint-statement-on-transparency-of-foreign-influence-bill/ |sarlavha=EU High Representative, Commissioner issue joint statement on Transparency of Foreign Influence bill |til=en-US |ish=1TV |qaralgan sana=2024-05-07}}</ref>. 26-aprel kuni [[Amerika Qoʻshma Shtatlari davlat departamenti|AQSh davlat departamenti]] matbuot kotibi oʻrinbosari Vedant Patel davlat departamentini Gruziyaning „xorijiy taʼsirning shaffofligi toʻgʻrisida“gi qonun loyihasini nihoyatda tashvishga solayotganini aytadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://1tv.ge/lang/en/news/us-department-of-state-finds-georgian-transparency-bill-incredibly-troubling/ |sarlavha=US Department of State finds Georgian Transparency bill "incredibly troubling" |til=en-US |ish=1TV |qaralgan sana=2024-05-07}}</ref>. 29-aprel kuni Gruziya prezidenti Salome Zurabishvili Fransiyaning Xalqaro radiosiga bergan intervyusida gruzin xalqini Gruziya orzusiga qarshi ovoz berishga va 2024-yilda Gruziyada boʻlib oʻtadigan parlament saylovlarida oʻzining „Yevropa tanlovi“ni tasdiqlashga chaqiradi<ref>{{Veb manbasi |url=https://civil.ge/archives/601905 |sarlavha=Zurabishvili: Elections “Historical Moment,” EU Won’t Make Decisive Moves Before |til=en-US |ish=Civil Georgia |sana=2024-04-28 |qaralgan sana=2024-05-07}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:2024-yil may oyida sodir boʻlgan voqealar]] [[Turkum:Gruziya]] 6kpyzsovawvtm84i3qgpu8knwjvxuij Ellen Datlow 0 1107928 6318270 6312744 2026-10-24T21:00:07Z Rosiestep 24186 Ellen Datlow at World Fantasy Convention 2026.jpg 6318270 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | Oti = Ellen Datlow | tasvir = Ellen Datlow at World Fantasy Convention 2026.jpg | izoh = Datlow in 2026 | tavallud_paytidagi_ismi = <!-- only use if different from name --> | tavallud_sanasi = {{Birth date and age|1949|12|31}} | tavallud_joyi = | vafot_sanasi = <!-- {{Death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} (DEATH date then BIRTH date) --> | vafot_joyi = | kasbi = {{hlist|Muharrir|antolog}} | faoliyat_yillari = | veb-sayt = {{url|ellendatlow.com}} }} '''Ellen Datlow''' (31-dekabr 1949-yilda tugʻilgan) — [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|amerika]]lik [[ilmiy fantastika]], [[fentezi]] va qoʻrqinchli asarlarni [[muharrir]] va [[Antologiya|antolog]]. U World Fantasy Award va Bram Stoker Award (Horror Writers Association) sovrinini qozondi. == Karyerasi == Datlow oʻz kariyerasini Holt, Rinehart va Winston uchun uch yil ishlashdan boshladi, shuningdek Crown Publishing Groupda ishladi. U 1981-yildan 1998-yilgacha ''Omni'' jurnalida va ''Omni'' Online-da fantastika muharriri boʻlib, oʻnlab Omni antologiyasini tahrirlagan. U 1988-yildan 2008-yilgacha ''Yearʼs Best Fantasy and Horror''seriyasini ([[Terri Windling]] bilan 2003-yilgacha, keyinchalik Gavin Grant va Kelly Link bilan seriya tugashgacha) birgalikda tahrirlagan<ref>Gavin Grant announces the end of Yearʼs Best Fantasy and Horror: http://smallbeerpress.com/not-a-journal/2009/01/12/the-years-best-fantasy-horror/</ref>. U 1998-yildan 1999-yilgacha „Event Horizon: Science Fiction, Fantasy and Horror“ webzineni muharriri boʻlgan, shuningdek, 2005-yil 28-dekabr kuni nashr etishni toʻxtatgunga qadar „Sci Fiction“ jurnalining muharriri boʻlgan. Datlow Nebula Awards Showcase 2009, Darkness: Two Decades of Horror (2010), Hauntings (2013), Queen Victoriaʼs Book of Spells (Terri Windling bilan, Tor Books, 2013)<ref>Queen Victoriaʼs Book of Spells cover art, anthology incl Genevieve Valentine and Catherynne M Valente: {{Veb manbasi |url=http://upcoming4.me/news/book-news/queen-victoria-s-book-of-spells-cover-art-anthology-incl-genevieve-valentine-and-catherynne-m-valente |sarlavha=Queen Victoria's Book of Spells cover art, anthology incl Genevieve Valentine and Catherynne M Valente - Upcoming4.me |qaralgan sana=July 22, 2012 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20120724005520/http://upcoming4.me/news/book-news/queen-victoria-s-book-of-spells-cover-art-anthology-incl-genevieve-valentine-and-catherynne-m-valente |arxivsana=July 24, 2012}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=http://www.sfsignal.com/archives/2012/03/toc-queen-victorias-book-of-spells-edited-by-ellen-datlow-terri-windling/ |muallif=DeNardo, John |sana=March 2, 2012 |sarlavha=TOC: 'Queen Victoria's Book of Spells' Edited by Ellen Datlow & Terri Windling |nashriyot=SF Signal |iqtibos=Ellen Datlow has posted the table of contents for the upcoming anthology... |qaralgan sana=August 30, 2012 |arxivsana=August 15, 2012 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20120815183530/http://www.sfsignal.com/archives/2012/03/toc-queen-victorias-book-of-spells-edited-by-ellen-datlow-terri-windling/}}</ref>, Lovecraftʼs Monsters (2014), The Cutting Room (2014), The Monstrous (2015), Nightmares (Tachyon Publications, 2016), The Doll Collection (2016), Mad Hatters and March Hares (2017), The Devil and the Deep (2018), va When Things Get Dark (2021) antologiyasini tahrirladi<ref>{{Veb manbasi |muallif=Guslandi |ism=Mario |sana=June 12, 2021 |sarlavha=Epeolatry Book Review: When Things Get Dark edited by Ellen Datlow |url=https://horrortree.com/epeolatry-book-review-when-things-get-dark-edited-by-ellen-datlow/ |qaralgan sana=August 21, 2021 |ish=The Horror Tree |til=en-us}}</ref>. Datlow endi „''The Best Horror of the Year''“ ni muharriri va u Night Shade Books toʻmonidan nashr etildi. Bu oʻtgan yili nashr etilgan qoʻrqinchli fantastika va sheʼrlarning yillik toʻplami. Unda Laird Barron, Stephen Graham Jones, Michael Marshall Smith, Joe R. Lansdale va Nicholas Royle kabi taniqli yozuvchilar assrlari kiritigan. == Mukofotlar va eʼtiroflar == [[Fayl:Delia_Sherman-Nancy_Kress-Ellen-Datlow.jpg|thumb|Delia Sherman, Nancy Kress va Ellen Datlow, 2007]] Datlow 2002 va 2005-yillarda Best Professional Editor uchun Hugo Award, 2009, 2010, 2012, 2014, 2016 va 2017-yillarda Best Short Form Editor uchun Hugo Awardiga sazovor boʻldi. Uning tahrirlash ishi besh Bram Stoker Awards, oʻn World Fantasy Awards, ikkita eng yaxshi antologiya uchun International Horror Guild Awards, eng yaxshi antologiya uchun uchta Shirley Jackson Awards va eng yaxshi tahrirchi uchun oʻn ikki Locus Awards bilan tan olingan<ref>{{Veb manbasi |muallif=World Fantasy Convention |yil=2010 |sarlavha=Award Winners and Nominees |url=http://www.worldfantasy.org/awards/awardslist.html/ |qaralgan sana=February 4, 2011 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20101201074405/http://worldfantasy.org/awards/awardslist.html |arxivsana=December 1, 2010}}</ref>. U „janrga qoʻshgan oʻzgacha hissasi“ uchun 2007-yilgi British Fantasy Conventionda berilgan Karl Edward Wagner Award oluvchi deb nomlandi. 2011-yilda u Horror Writers Association tomonidan Lifetime Achievement Awardga sazovor boʻldi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.horror.org/news-2010_LAA.htm |sarlavha=Horror Writers Association |qaralgan sana=August 20, 2011 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20110814064328/http://www.horror.org/news-2010_LAA.htm |arxivsana=August 14, 2011}}</ref>. U Horror Writers Associationning uzoq vaqtdan beri ishonchli vakili va 2000-yildan beri KGB bar Fantastic Fiction seriyasining hammuallifi boʻlib kelgan. === Tanlangan mukofotlar roʻyxati === * 1989-yilgi World Fantasy Award for Best Anthology, ''The Year’s Best Fantasy: First Annual Collection'' (Terri Windling bilan) * 1990-yilgi World Fantasy Award for Best Anthology, ''The Year’s Best Fantasy: Second Annual Collection'' (Terri Windling bilan) * 1992-yilgi World Fantasy Award for Best Anthology, ''The Year’s Best Fantasy and Horror: Fourth Annual Collection'' (Terri Windling bilan) * 1995-yilgi World Fantasy Award for Best Anthology, ''Little Deaths'' * 1995-yilgi World Fantasy Special Award, professional * 2000-yilgi World Fantasy Award for Best Anthology, ''Silver Birch, Blood Moon'' (Terri Windling bilan) * 2003-yilgi World Fantasy Award for Best Anthology, ''The Green Man'' (Terri Windling bilan) * 2007-yilgi World Fantasy Award for Best Anthology, ''Salon Fantastique'' (Terri Windling bilan) * 2008-yilgi World Fantasy Award for Best Anthology, ''Inferno'' * 2010-yilgi Bram Stoker Award for Lifetime Achievement<ref>{{Veb manbasi |url=http://horror.org/past-award-nominees-winners/ |sarlavha=2010 Bram Stoker Award Nominees & Winners |ish=Horror Writers Association |sana=June 15, 2000 |qaralgan sana=February 9, 2020}}</ref> * 2014-yilgi World Fantasy Award for Lifetime Achievement<ref>[http://news.ansible.co.uk/a325.html Ansible 325] August 2014. „Ellen Datlow and Chelsea Quinn Yarbro are the two winners of the World Fantasy Award life achievement honour for 2014.“</ref> * 2020-yilgi Hugo Award for Best Editor, Short Form<ref>{{Veb manbasi |sana=April 7, 2020 |sarlavha=2020 Hugo Awards |url=http://www.thehugoawards.org/hugo-history/2020-hugo-awards/ |qaralgan sana=August 6, 2020 |ish=The Hugo Awards |til=en-US}}</ref> * 2020-yilgi Bram Stoker Award for Superior Achievement in an Anthology, ''Echoes: The Saga Anthology of Ghost Stories''<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=The 2019 Bram Stoker Award® Winners |url=http://www.thebramstokerawards.com/front-page/the-2019-bram-stoker-award-winners/ |ish=Bram Stoker Awards |qaralgan sana=August 19, 2020}}</ref> == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1949-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Amerikalik yozuvchilar]] 5gizayr6him37oye3y1zg97l6o2685p Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi 0 1108749 6318150 6304194 2026-10-24T15:09:28Z Boonaaa 319702 /* growthexperiments-addlink-summary-summary:3|0|0 */ 6318150 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi |nomi = Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi |qisqartma = Raqobat qoʻmitasi |turi = Davlat boshqaruv idorasi |maqomi = Amalda |ishga_tushgan_sanasi = {{start date and age|2023|01|25}} |joylashuvi = [[Toshkent]] shahri, Labzak koʻchasi, 3-uy |hududiy_hizmati = {{UZB}} |direktori = Halilillo Turaxujayev (rais) |vebsayti = {{URL|raqobat.gov.uz}} |tili = [[Oʻzbek tili|oʻzbek]], [[Rus tili|rus]] }} '''Oʻzbekiston Respublikasi Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi''' (qisqacha — '''Raqobat qoʻmitasi''') — [[Oʻzbekiston]]da raqobatni taʼminlash, tovar-xomashyo birjalari faoliyatini tartibga solish, isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish va reklama sohalarida yagona davlat siyosatini amalga oshiruvchi vakolatli davlat organi. Qoʻmita 2023-yilda [[Oʻzbekiston Respublikasi Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi|Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi]] hamda uning huzuridagi [[Iste'molchilar huquqlarini himoya qilish agentligi|Isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish agentligi]] negizida tashkil etilgan. Markaziy apparati [[Toshkent]] shahrida joylashgan, tizimga [[Qoraqalpogʻiston|Qoraqalpogʻiston Respublikasi]], viloyatlar va Toshkent shahridagi hududiy boshqarmalar kiradi.<ref name=":sayt">{{Veb manbasi|url=https://raqobat.gov.uz/uz/qo-mita/|sarlavha=Qoʻmita haqida|nashriyot=raqobat.gov.uz|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> Qoʻmita raisi Oʻzbekiston Respublikasi Konstitutsiyasining (yangi tahrir) 95- va 109-moddalariga muvofiq Prezident taqdimiga binoan [[Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati|Oliy Majlis Senati]] tomonidan saylanadi.<ref name=":gazeta2024">{{Veb manbasi|url=https://www.gazeta.uz/oz/2024/06/21/raqobat/|sarlavha=Xalilillo Toʻraxoʻjayev Raqobatni rivojlantirish qoʻmitasi raisi etib saylandi|nashriyot=Gazeta.uz|sana=2024-06-21|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> == Tarixi == === Ilk davri === 1992-yilda [[Oʻzbekiston Respublikasi Moliya vazirligi]] tarkibida Monopoliyaga qarshi va narx siyosati Bosh boshqarmasi tashkil etilgan.<ref>{{Veb manbasi|url=https://lex.uz/acts/-24902|sarlavha=Monopolistik faoliyatni cheklash toʻgʻrisida|nashriyot=Lex.uz|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> 1996-yilda Moliya vazirligi huzurida Monopoliyadan chiqarish va raqobatni rivojlantirish qoʻmitasi tuzildi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://lex.uz/docs/-202269|sarlavha=Oʻzbekiston Respublikasi Monopoliyadan chiqarish va raqobatni rivojlantirish davlat qoʻmitasini tashkil etish toʻgʻrisida|nashriyot=Lex.uz|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> 2000-yilda Prezident Farmoniga muvofiq monopoliyaga qarshi organ Moliya vazirligi tarkibidan chiqarilib, unga davlat qoʻmitasi maqomi berildi. 2005-yilda raqobat hamda kichik va xususiy tadbirkorlikni rivojlantirish maqsadida organ qayta tashkil etilib, Oʻzbekiston Respublikasi Monopoliyadan chiqarish, raqobat va tadbirkorlikni qoʻllab-quvvatlash davlat qoʻmitasi deb nomlandi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://lex.uz/docs/-579464|sarlavha=Oʻzbekiston Respublikasi Monopoliyadan chiqarish, raqobat va tadbirkorlikni qoʻllab-quvvatlash davlat qoʻmitasi faoliyatini tashkil qilish toʻgʻrisida|nashriyot=Lex.uz|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> 2010-yilda monopoliyaga qarshi tartibga solishni kuchaytirish maqsadida organ yana qayta tashkil etildi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://lex.uz/docs/-1688285|sarlavha=Monopoliyaga qarshi davlat organi qayta tashkil etilishi munosabati bilan Oʻzbekiston Respublikasining ayrim qonun hujjatlariga oʻzgartishlar kiritish toʻgʻrisida|nashriyot=Lex.uz|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> 2019-yil yanvarda Prezidentning PF-5630-son Farmoniga muvofiq Davlat raqobat qoʻmitasi tugatilib, uning negizida, boshqa organlar qatorida, [[Oʻzbekiston Respublikasi Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi|Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi]] tashkil etildi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.gazeta.uz/oz/2019/01/25/monopol-qomita/|sarlavha=Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi faoliyatini tashkil etish toʻgʻrisidagi qaror qabul qilindi|nashriyot=Gazeta.uz|sana=2019-01-25|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> 2019-yil sentabrdan uning huzurida [[Iste'molchilar huquqlarini himoya qilish agentligi|Isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish agentligi]] faoliyat yuritdi. === Qoʻmitaning tashkil etilishi === Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2022-yil 21-dekabrdagi PF-269-son hamda 2023-yil 25-yanvardagi PF-14-son Farmonlariga muvofiq Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi va Isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish agentligi negizida Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi tashkil etildi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://lex.uz/uz/docs/-6369997|sarlavha=Respublika ijro etuvchi hokimiyat organlari faoliyatini samarali yoʻlga qoʻyishga doir birinchi navbatdagi tashkiliy chora-tadbirlar toʻgʻrisida. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2023-yil 25-yanvardagi PF-14-son Farmoni|nashriyot=Lex.uz|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> 2023-yil 6-iyulda qabul qilingan PF-108-son Farmon bilan qoʻmita faoliyatining ustuvor yoʻnalishlari, tashkiliy tuzilmasi, sohada islohotlarni chuqurlashtirish boʻyicha „Yoʻl xaritasi“ hamda xususiy sektorga beriladigan funksiyalar roʻyxati tasdiqlandi.<ref name=":pf108">{{Veb manbasi|url=https://lex.uz/uz/docs/-6525087|sarlavha=Maʼmuriy islohotlar doirasida raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish sohasida davlat boshqaruvini samarali tashkil qilish chora-tadbirlari toʻgʻrisida|nashriyot=Lex.uz|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> 2023-yilda "Raqobat toʻgʻrisida"gi Oʻzbekiston Respublikasi Qonuni yangi tahrirda qabul qilindi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://raqobat.gov.uz/en/gallery/raqobatni-rivojlantirish-va-istemolchilar-huquqlarini-himoya-qilish-qomitasi-tomonidan-2023-yilning-1-yarim-yilligida-amalga-oshirilgan-ishlar-va-yangi-tahrirda-qabul-qilingan/|sarlavha=Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi tomonidan 2023-yilning 1-yarim yilligida amalga oshirilgan ishlar va yangi tahrirda qabul qilingan "Raqobat toʻgʻrisida"gi qonunning mazmun-mohiyati|nashriyot=raqobat.gov.uz|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> Qoʻmitaning birinchi raisi etib Shaxrux Sharaxmetov tayinlangan edi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://raqobat.gov.uz/uz/raqobatni-rivojlantirish-va-istemolchilar-huquqlarini-himoya-qilish-qomitasiga-rahbar-tayinlandi/|sarlavha=Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasiga rahbar tayinlandi|nashriyot=raqobat.gov.uz|qaralgan sana=2026-08-25}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> U lavozimni tark etgach, qoʻmita yetti oy davomida raissiz faoliyat yuritdi.<ref name=":daryo2024">{{Veb manbasi|url=https://daryo.uz/2024/07/15/raqobat-qomitasi-jonlandi-endi-hammasi-iziga-tushadimi|sarlavha=Raqobat qoʻmitasi "jonlandi": kutilmalar qanday?|nashriyot=Daryo.uz|sana=2024-07-15|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> 2024-yil 21-iyunda Oliy Majlis Senatining 53-yalpi majlisida Prezident taqdimiga binoan Halilillo Sobirjonovich Turaxujayev qoʻmita raisi lavozimiga saylandi. U bunga qadar Oliy sud raisining oʻrinbosari — fuqarolik ishlari boʻyicha sudlov hayʼati raisi lavozimida ishlagan.<ref name=":gazeta2024" /><ref name=":spot2024">{{Veb manbasi|url=https://www.spot.uz/oz/2024/06/21/raqobatga-yangi-rais/|sarlavha=Halilillo Toʻraxoʻjayev Raqobat qoʻmitasi raisi lavozimiga saylandi|nashriyot=Spot.uz|sana=2024-06-21|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> Yangi rahbar tayinlangach qoʻmita faoliyati jonlangani, qonunbuzarliklarga nisbatan ish qoʻzgʻatish sezilarli koʻpaygani matbuotda qayd etildi.<ref name=":daryo2024" /> == Faoliyatining ustuvor yoʻnalishlari == PF-108-son Farmonga muvofiq qoʻmita faoliyatining ustuvor yoʻnalishlari quyidagilardan iborat:<ref name=":pf108" /> * raqobatni taʼminlash, tovar-xomashyo birjalari faoliyatini tartibga solish, isteʼmolchilarning huquqlarini himoya qilish va reklama sohalarida yagona davlat siyosatini amalga oshirish, davlat organlarining ushbu yoʻnalishdagi faoliyatini muvofiqlashtirish hamda qonunchilikka rioya etilishi ustidan nazoratni amalga oshirish; * tovar, moliya va raqamli bozorlarda raqobat muhitini taʼminlash, "kartel" kelishuvlari va til biriktirish holatlari, insofsiz raqobat amaliyotlarini aniqlash va ularga chek qoʻyish; * monopoliyalarga qarshi kurashish, ustun mavqega ega xoʻjalik subyektlarining, shu jumladan tabiiy monopoliya subyektlarining oʻz mavqeini suiisteʼmol qilishi va raqobatga qarshi harakatlariga chek qoʻyish; * normativ-huquqiy hujjatlar va ular loyihalarining raqobatga taʼsirini baholash, [[ijro etuvchi hokimiyat]] organlarining raqobatni cheklovchi qarorlar qabul qilishiga yoʻl qoʻymaslik; * tanlov (tender) savdolarida, iqtisodiy konsentratsiya va davlat koʻmagini monopoliyaga qarshi tartibga solish; * tovar-xomashyo birjalari va ularning aʼzolari faoliyatini, shuningdek tovar derivativlari savdolarini tartibga solish; * asosiy isteʼmol, monopol va yuqori likvidli tovarlar narxlarining asossiz oshirilishiga qarshi choralar koʻrish; * sohaga oid kompleks dasturlarni ishlab chiqish, nodavlat notijorat tashkilotlari va fuqarolik jamiyatining boshqa institutlarini qoʻllab-quvvatlash; * raqobatni rivojlantirish, isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish va reklama sohalarida xalqaro hamkorlikni yoʻlga qoʻyish va mustahkamlash. == Amaliy faoliyati == === Raqamli bozorlarni tartibga solish === Qoʻmita raqamli platforma operatorlari roʻyxatini yuritadi. 2026-yil holatiga koʻra oltita turli bozorda ustun mavqega ega deb eʼtirof etilgan toʻqqizta kompaniya — Payme va Click (onlayn toʻlovlar), [[Uzum Market]] (elektron tijorat), Uzum Tezkor, Yandex Eats va Express 24 (taom yetkazib berish), OLX (eʼlonlar taxtasi), Allplay (striming) hamda Yandex Go (taksi) mazkur roʻyxatga kiritilgan. Ularga nisbatan monopoliyaga qarshi komplayens tizimi joriy etilgan.<ref name=":spot2026">{{Veb manbasi|url=https://www.spot.uz/oz/2026/05/26/digital-platforms|sarlavha=Oʻzbekistonda xorijiy raqamli platformalar uchun monopoliyaga qarshi tartib oʻrnatiladi|nashriyot=Spot.uz|sana=2026-05-26|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> Qoʻmita mamlakat rezidenti boʻlmagan transmilliy raqamli platformalar uchun alohida monopoliyaga qarshi tartibga solish mexanizmini ishlab chiqmoqda; mexanizmni 2026-yil 1-oktabrga qadar tayyorlash rejalashtirilgan. Platformalarning raqobatga zid harakatlarini aniqlashda [[Sunʼiy intellekt|sunʼiy intellekt]]dan foydalanish koʻzda tutilgan.<ref name=":spot2026" /><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.gazeta.uz/oz/2026/06/01/platforms/|sarlavha=Oʻzbekistonda raqamli platformalarning raqobatga zid harakatlarini aniqlash uchun sunʼiy intellektdan foydalaniladi|nashriyot=Gazeta.uz|sana=2026-06-01|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> === Reklama sohasidagi nazorat === 2025-yilda qoʻmita qimor oʻyinlarini targʻib qilgan blogerlarni javobgarlikka tortdi, shuningdek blogerlar va taniqli shaxslarning qiyofasidan sunʼiy intellekt yordamida foydalanib soxta qimor reklamalari tarqatilayotgani aniqlandi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.spot.uz/oz/2025/11/26/gambling-ads|sarlavha=Raqobat qoʻmitasi blogerlar nomidan SI orqali soxta qimor reklamalari tarqatilayotganini aniqladi|nashriyot=Spot.uz|sana=2025-11-26|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> Litsenziyaga ega boʻlmagan holda xorijga ishga yuborish xizmatlarini reklama qilgan subyektlarga nisbatan moliyaviy jarimalar qoʻllanilgan.<ref name=":sayt" /> === Isteʼmol bozori va narxlar ustidan nazorat === Qoʻmita asosiy isteʼmol tovarlari narxlari va tabiiy monopoliya subyektlarining tariflari ustidan nazoratni amalga oshiradi, isteʼmolchilarga asossiz hisoblangan toʻlovlarni qayta hisob-kitob qildirish choralarini koʻradi.<ref name=":sayt" /> Qoʻmita aralashuvi natijasida savdo majmualarida joriy etilgan asossiz yigʻimlar bekor qilingan holatlar matbuotda yoritilgan.<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.gazeta.uz/oz/2026/07/13/e-lom/|sarlavha=Oʻzbekistonda qora metall aylanmasini nazorat qilish uchun E-lom platformasi ishga tushiriladi|nashriyot=Gazeta.uz|sana=2026-07-13|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> == Tuzilmasi == Qoʻmita tizimi markaziy apparat, Qoraqalpogʻiston Respublikasi, viloyatlar va Toshkent shahridagi hududiy boshqarmalardan iborat. Markaziy apparat tarkibida monopoliyaga qarshi tartibga solish, insofsiz raqobat amaliyotlari va kartel kelishuvlariga qarshi kurashish, iqtisodiy konsentratsiyani nazorat qilish, isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish, reklama bozori, tovar-xomashyo birjalari va narxlarni nazorat qilish, qonun hujjatlarining raqobatga taʼsirini baholash, xalqaro hamkorlik va reytinglar kabi yoʻnalishlar boʻyicha boshqarma va boʻlimlar faoliyat yuritadi.<ref name=":sayt" /> Qoʻmita tarkibida "Raqamli transformatsiya va autsorsing markazi" davlat muassasasi hamda Raqobat siyosati va isteʼmolchilar huquqlari tadqiqotlari markazi mavjud. Qoʻmita huzurida Jamoatchilik kengashi va Ekspertlar kengashi ishlaydi.<ref name=":sayt" /> Kartel kelishuvlari toʻgʻrisida xabar berish uchun alohida "Ishonch raqami" va elektron pochta manzili yoʻlga qoʻyilgan.<ref>{{Veb manbasi|url=https://raqobat.gov.uz/uz/kartel/|sarlavha=Kartel haqida xabar berish|nashriyot=raqobat.gov.uz|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> == Rahbariyat == * '''Halilillo Sobirjonovich Turaxujayev''' — qoʻmita raisi (2024-yil 21-iyundan). 1972-yilda [[Namangan viloyati]]da tugʻilgan, huquqshunos. 1992—2008-yillarda sud tizimida turli lavozimlarda, jumladan Oliy sud sudyasi va Toshkent shahar fuqarolik ishlari boʻyicha sudi raisi boʻlgan; 2008—2017-yillarda Prezident devonida, 2017—2020-yillarda Adliya vazirligi huzuridagi Davlat xizmatlari agentligi direktori, 2020—2021-yillarda Davlat soliq qoʻmitasi raisining birinchi oʻrinbosari, 2021—2024-yillarda Oliy sud raisining oʻrinbosari lavozimlarida ishlagan.<ref name=":rahbariyat">{{Veb manbasi|url=https://raqobat.gov.uz/uz/qo-mita/rahbariyat/|sarlavha=Rahbariyat|nashriyot=raqobat.gov.uz|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref><ref name=":spot2024" /> * '''Farrux Esanaliyevich Karabayev''' — rais oʻrinbosari (2023-yil 31-yanvardagi PQ-38-son qarorga asosan). 2019—2023-yillarda Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi raisining oʻrinbosari boʻlgan.<ref name=":rahbariyat" /> * '''Ulugʻbek Bahodirovich Davlatov''' — rais oʻrinbosari (2025-yil 18-noyabrdan). 2011-yildan monopoliyaga qarshi organ tizimida turli lavozimlarda ishlagan.<ref name=":rahbariyat" /> Rais huzurida jamoatchilik bilan aloqalar hamda maʼnaviy-maʼrifiy ishlar va [[davlat tili]] masalalari boʻyicha maslahatchi lavozimlari mavjud.<ref name=":rahbariyat" /> == Xalqaro hamkorlik == Qoʻmita raqobat siyosati sohasida xalqaro tashkilotlar va xorijiy davlatlarning vakolatli organlari bilan hamkorlik qiladi. 2023-yilda Yevroosiyo iqtisodiy komissiyasining raqobat va monopoliyaga qarshi tartibga solish blokи vakillari bilan ishchi uchrashuv oʻtkazildi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://raqobat.gov.uz/en/what-we-do/the-international-cooperation/|sarlavha=Xalqaro hamkorlik|nashriyot=raqobat.gov.uz|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> 2024-yilda Yevropa Komissiyasi bilan raqobat siyosati va raqamli platformalarni monopoliyaga qarshi tartibga solish boʻyicha hamkorlik yoʻlga qoʻyildi.<ref name=":sayt" /> 2025-yil oktabrda Toshkentda "Platformalar iqtisodiyoti: raqobat qonunchiligi va raqamli platformalarning bozor hukmronligi" mavzusida xalqaro konferensiya oʻtkazildi.<ref name=":sayt" /> 2026-yil may oyida [[Manila]]da oʻtkazilgan Xalqaro raqobat tarmogʻining (ICN) 25-yillik konferensiyasida qoʻmita raisi Filippin raqobat komissiyasi rahbari bilan uchrashuv oʻtkazdi.<ref>{{Veb manbasi|url=https://raqobat.gov.uz/en/philippines-chairman-of-the-competition-promotion-and-consumer-protection-committee-of-the-republic-of-uzbekistan-khalilillo-turakhujaev-held-a-meeting-with-chairman-of-the-philippine-competition-c/|sarlavha=Chairman of the Competition Promotion and Consumer Protection Committee of the Republic of Uzbekistan held a meeting with Chairman of the Philippine Competition Commission|nashriyot=raqobat.gov.uz|sana=2026-05|qaralgan sana=2026-08-25}}</ref> == Yana qarang == * [[Oʻzbekiston Respublikasi Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi|Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi]] * [[Iste'molchilar huquqlarini himoya qilish agentligi|Isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish agentligi]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://raqobat.gov.uz Rasmiy veb-sayt] * [https://t.me/RaqobatGovUz Rasmiy Telegram kanali] [[Turkum:Davlat tashkilotlari]] [[Turkum:Oʻzbekiston tashkilotlari]] qlptx3x59pux4gvhsifw3cnf9uktte6 Għajn Barrani 0 1115072 6318357 5528256 2026-10-25T04:20:50Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318357 wikitext text/x-wiki [[Fayl:Ghajn_Barrani_3.jpg|thumb| Għajn Barranidagi suzish maydoni]] '''Għajn Barrani''' (tarjimasi: ''Chet elliklar bahori'') – [[Malta|Maltaning]] Gozo shahri shimolida, Marsalforndan Ramla koʻrfaziga qadar joylashgan qoyalardan iborat hudud. Hudud tekis relef, qoyalar va [[Loy|gil qiyaliklardan]] iborat<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Għajn Barrani |url=https://www.visitgozo.com/where-to-go-in-gozo/beaches/ghajn-barrani/ |qaralgan sana=2021-04-30 |ish=[[VisitGozo]] |til=en-US}}</ref><ref name="N2K2">{{Natura 2000|num=MT0000001|desc=L-Inħawi ta' Għajn Barrani|access-date=2021-04-30}}</ref>. U joylashuvining yopiqligi tufayli, yashirin plyajga ega<ref>{{Veb manbasi |sana=2018-08-05 |sarlavha=5 Hidden Beaches In Gozo To Visit This Summer |url=https://www.airmalta.com/blog/malta/gozo-hidden-gems/ |qaralgan sana=2021-05-02 |ish=Air Malta Blog |til=en-US}}</ref><ref>{{Veb manbasi |muallif=Collins |ism=Nicola |sarlavha=The Best Secret Beaches in Malta to Visit |url=https://theculturetrip.com/europe/malta/articles/the-best-secret-beaches-in-malta-to-visit/ |qaralgan sana=2021-05-02 |ish=Culture Trip |arxivsana=2021-05-02 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210502133414/https://theculturetrip.com/europe/malta/articles/the-best-secret-beaches-in-malta-to-visit/ }}</ref>. == Tarixi == 1551-yilda [[Gozo istilosi (1551)|Gozo istilosi]] paytida Usmonli turklari Għajn Barrani buloqlaridan olingan chuchuk suv tufayli oʻz galeyalari bilan mazkur hududda toʻxtab qolishgan<ref>{{Veb manbasi |muallif=F. Attard |ism=Anton |sana=2015 |sarlavha=The Lore of Turkish Raids on Gozo |url=https://www.um.edu.mt/library/oar/bitstream/123456789/15292/1/The%20Lore%20of%20Turkish%20raids%20on%20Gozo.pdf |qaralgan sana=2021-04-30 |ish=[[University of Malta]]}}</ref>. ''Għajn Barrani'' nomi ushbu voqeadan kelib chiqqan deb taxmin qilinadi. == Yovvoyi tabiati == Għajn Barrani hududida turli xil mahalliy daraxtlar oʻsadi, jumladan, [[nok]], [[Olxoʻri|olxoʻri]], [[Zaytun|zaytun daraxtlari]] va [[Tok (ekin)|uzum toklari]]<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Għajn Barrani (l/o Xagħra) |url=https://timesofmalta.com/articles/view/G-ajn-Barrani-l-o-Xag-ra-.380678 |qaralgan sana=2021-05-02 |ish=[[Times of Malta]] |til=en-gb}}</ref>. Qoyaliklar yon bagʻirlarida Hyoseris frutescens<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Għajn Barrani area |url=https://timesofmalta.com/articles/view/G-ajn-Barrani-area.366025 |qaralgan sana=2021-05-02 |ish=Times of Malta |til=en-gb}}</ref>'','' Matthiola incana<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Għajn Barrani area |url=https://timesofmalta.com/articles/view/G-ajn-Barrani-area.366025 |qaralgan sana=2021-05-02 |ish=Times of Malta |til=en-gb}}</ref>'','' Trifolium squamosum, Ononis oligophylla<ref>{{Veb manbasi |muallif=Mifsud |ism=Stephen |sana=2002-08-23 |sarlavha=Ononis oligophylla (Few-leaved Restharrow) : MaltaWildPlants.com - the online Flora of the Maltese Islands. |url=http://www.maltawildplants.com/FABC/Ononis_oligophylla.php |qaralgan sana=2021-05-02 |ish=www.maltawildplants.com |til=en-us}}</ref>, Juncus acutus, Darniella melitensis<ref>{{Veb manbasi |sana=2019 |sarlavha=BioSnippet Issue 6 |url=https://era.org.mt/wp-content/uploads/2019/09/BioSnippet_6-Maltese_Salt_Tree.pdf |qaralgan sana=2021-05-02 |ish=[[Environment and Resources Authority|ERA]]}}</ref> va Atriplex halimus kabi bir qator endemik turlar ham uchraydi. == Himoya qilinish holati == Għajn Barrani Natura 2000 tomonidan qoʻriqlanadigan hudud sifatida roʻyxatga olingan<ref>{{Veb manbasi |muallif=Caruana Dingli |ism=Petra |sana=2016 |sarlavha=THE FUTURE OF NATURE PARKS IN MALTA |url=https://dinlarthelwa.org/wp-content/uploads/2016/05/NatureParksReportFINAL.pdf |qaralgan sana=2021-05-02 |ish=[[Din l-Art Ħelwa]]}}</ref><ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Tree Protection Areas |url=https://era.org.mt/tree-protection-areas/ |qaralgan sana=2021-05-02 |ish=[[Environment and Resources Authority|ERA]] |til=en-US |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210502134956/https://era.org.mt/tree-protection-areas/ |arxivsana=2021-05-02}}</ref>. == Galereya == <gallery> Fayl:Ghajn_Barrani_4.jpg|alt=Passage view of Għajn Barrani|Għajn Barraning ko'rinishi Fayl:Ghajn_Barrani_2.jpg|alt=Flat terrain in Għajn Barrani|Għajn Barranidagi tekis yer Fayl:Ghajn_Barrani_1.jpg|alt=Landscape in Għajn Barrani|Għajn Barrani landshafti </gallery> == Yana qarang == * [[Għajn Tuffieħa]] == Manbalar == {{manbalar}} <templatestyles src="Module:Coordinates/styles.css"></templatestyles>{{Coord|36|04|00|N|14|16|10|E|region:MT|display=title}} [[Turkum:Malta geografiyasi]] 5l70eq5sn9nh9k50z52v4671vppal7m Futbol boʻyicha 2024-yilgi Yevropa chempionati 0 1118237 6318090 5507929 2026-10-24T12:38:57Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318090 wikitext text/x-wiki {{Xalqaro futbol musobaqasi bilgiqutisi | tourney_name = UEFA Yevro 2024 | other_titles = Fußball-Europameisterschaft 2024<br />{{nobold|''{{in lang|de}}''}} | image = UEFA Euro 2024 Logo.svg.webp | size = 220 | caption = {{longitem|''<br><big>United by Football.</big><br />Vereint im Herzen Europas.''<br />''(Yevropaning yuragida birlashgan.)''}} | country = Germaniya | dates = 14-iyun–14-iyul | num_teams = 24 | venues = 10 | cities = 10 | champion = Spain | second = England | attendance = {{#expr: <!--Group A-->+ 65052 + 41676 + 54000 + 42711 + 46685 + 54000 <!--Group B-->+ 68844 + 60512 + 46784 + 49528 + 46586 + 38322 <!--Group C-->+ 54000 + 48953 + 63028 + 46177 + 41536 + 64288 <!--Group D-->+ 48117 + 46425 + 69455 + 38531 + 68363 + 59728 <!--Group E-->+ 61591 + 45181 + 43910 + 42535 + 45033 + 54000 <!--Group F-->+ 59127 + 38421 + 46524 + 61047 + 49616 + 47683 <!--Round of 16-->+ 68172 + 61612 + 47244 + 42233 + 46810 + 46576 + 65012 + 38305 <!--Quarter-finals-->+ 54000 + 47789 + 46907 + 70091 <!--Semi-finals-->+ 62042 + 60926 <!--Final-->+ 65600}} | top_scorer = [[#Gol mualliflari|{{ubl|''Olti futbolchi''}}]] (Har birida 3 tadan gol) | matches = 51 | goals = 117 | player = {{fbicon|ESP}} [[Rodri (futbolchi, 1996)|Rodri]] | young_player = {{fbicon|ESP}} [[Lamine Yamal]] |prevseason=[[UEFA Yevro 2020|2020]] |nextseason=''[[UEFA Yevro 2028|2028]]'' }} '''UEFA Yevro 2024''' ({{Lang-en|2024 UEFA European Football Championship}} yoki '''EURO 2024''', {{Lang-de|2024 UEFA-Fußball-Europameisterschaft}}) — Futbol boʻyicha oʻn yettinchi [[UEFA Yevropa chempionati|Yevropa chempionati]]. Musobaqa 2024-yilning 14-iyunidan 2024-yilning 14-iyuligacha [[Germaniya|Germaniyada]] oʻtkazilgan. Musobaqa gʻolibi 2025-yilgi [[KONMEBOL – UEFA Chempionlar Kubogi|KONMEBOL – UEFA Chempionlar Kubogida]] [[2024 yil Amerika kubogi|2024-yilgi Amerika Kubogi]] g'olibiga qarshi bahs olib boradi. Turnirda 24 ta jamoa gʻoliblik uchun kurash olib boradi. [[Gruziya milliy futbol terma jamoasi|Gruziya]] terma jamoasi oʻz tarixida ilk bor Yevropa chempionatida ishtirok etgan. Germaniya uchinchi marta Yevropa chempionatiga mezbonlik qiladi. 1988-yilgi Yevropa chempionati [[Germaniya Federativ Respublikasi (1949—1990)|G'arbiy Germaniyada]] oʻtkazilgan. [[UEFA Yevro 2020|Yevro-2020ning]] (2020-yilgi Yevropa chempionati oʻyinlari 11 ta davlat hududida oʻtkzilgan) to'rtta o'yini [[München|Münchenda]] o'tkazilgan. [[FIFA Jahon chempionati 2006|2006-yilgi jaahon chempionatidan]] keyin Germaniya mezbonligida bu darajadagi yirik musobaqa oʻtkazilmagan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=27 September 2018 |title=Euro 2024: Germany beats Turkey to host tournament |work=BBC Sport |url=https://www.bbc.com/sport/football/45666950 |url-status=live |access-date=27 September 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240212031520/https://www.bbc.com/sport/football/45666950 |archive-date=12 February 2024}}</ref><ref>{{Veb manbasi |muallif=Penfold |ism=Chuck |sana=27 September 2018 |sarlavha=Germany wins right to host UEFA Euro 2024 |url=https://www.dw.com/en/germany-wins-right-to-host-uefa-euro-2024-football-championship/a-45655549 |qaralgan sana=1 April 2024 |ish=dw.com |til=en}}</ref>. [[Italiya milliy futbol terma jamoasi|Italiya]] Yevropaning amaldagi chempioni hisoblanadi. Italiya terma jamoasi [[UEFA Yevro 2020|2020-yilgi turnir]] [[Yevro-2020 finali|finalda]] [[Angliya milliy futbol terma jamoasi|Angliyani]] [[Penaltilar seriyasi (futbol)|penaltilar]] seriyasida magʻlub etgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=11 July 2021 |title=Italy 1–1 England, aet (3–2 on pens): Donnarumma the hero as Azzurri win Euro 2020! |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://www.uefa.com/uefaeuro-2020/match/2024491/postmatch/report/ |url-status=live |access-date=11 July 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210712132221/https://www.uefa.com/uefaeuro-2020/match/2024491/postmatch/report/ |archive-date=12 July 2021}}</ref>. == Turnir mezbonini aniqlash == [[File:BYD Auto at Geneva International Motor Show 2024 GIMS 2024 1X7A2215.jpg|thumb|upright=0.5|[[UEFA Yevropa chempionati|Kubok]]]] 2017-yil 8-mart kuni [[UEFA]] [[Germaniya]] va [[Turkiya]] davlatlari musobaqani oʻtkazish istagi borligi haqida maʼlum qilganligini ommaga ochiqlagan<ref name="BBC2">{{Veb manbasi |url=https://www.bbc.co.uk/sport/football/39211428 |sarlavha=Euro 2024: Tournament to be held in Germany or Turkey |ish=[[BBC Sport]] |nashriyot=[[BBC|British Broadcasting Corporation]] |sana=8 March 2017 |qaralgan sana=8 March 2017 |arxivsana=1 October 2022 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221001223645/https://www.bbc.co.uk/sport/football/39211428}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=http://www.uefa.org/about-uefa/news/newsid=2447054.html |sarlavha=Germany and Turkey officially interested in hosting UEFA Euro 2024 |nashriyot=UEFA |sana=8 March 2017 |qaralgan sana=9 March 2017 |arxivsana=7 June 2017 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20170607170606/http://www.uefa.org/about-uefa/news/newsid=2447054.html}}</ref>. Mezbon UEFA Ijroiya qoʻmitasi tomonidan yashirin ovoz berish yoʻli bilan tanlab olingan<ref>{{Veb manbasi |sana=27 September 2018 |sarlavha=Germany to host UEFA Euro 2024 |url=https://www.uefa.com/insideuefa/news/0249-0f8e640dc5e1-2ebf8efacf63-1000--germany-to-host-uefa-euro-2024/ |qaralgan sana=12 March 2024 |ish=UEFA.com |til=en |arxivsana=12 March 2024 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240312140232/https://www.uefa.com/insideuefa/news/0249-0f8e640dc5e1-2ebf8efacf63-1000--germany-to-host-uefa-euro-2024/}}</ref><ref>{{Veb manbasi |muallif=Georgiou |ism=Stephan |sana=26 September 2018 |sarlavha=Euro 2024: Germany vs Turkey – who's leading the race? |url=https://www.sportspromedia.com/insights/analysis/euro-2024-hosts-germany-turkey-winner/ |qaralgan sana=12 March 2024 |ish=SportsPro |til=en-GB}}</ref>. Turninr mezbonligini qoʻlga kiritish uchun moxfiy ovoz berish jarayonida eng koʻp ovoz toʻplash talab etilgan. Agar ovozlar teng bo'lib qolsa, yakuniy qaror [[UEFA prezidentlari ro'yxati|UEFA prezidenti]] [[Aleksandr Cheferin]] tarafidan eʼlon qilinishi koʻzda tutilgan edi<ref name="bid regulations2">{{Veb manbasi |url=http://www.uefa.org/MultimediaFiles/Download/uefaorg/General/02/42/99/57/2429957_DOWNLOAD.pdf |sarlavha=UEFA Euro 2024: bid regulations |nashriyot=UEFA |qaralgan sana=16 December 2016 |arxivsana=20 December 2016 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20161220163951/http://www.uefa.org/MultimediaFiles/Download/uefaorg/General/02/42/99/57/2429957_DOWNLOAD.pdf}}</ref><ref>{{Veb manbasi |muallif=Graaf |ism=Patrick de |sarlavha=EURO 2024 host selection - All about Germany's selection as host country |url=https://www.europeanchampionship2024.co.uk/host-selection |qaralgan sana=12 March 2024 |ish=European Championship 2024 Germany |til=en |arxivsana=12 March 2024 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240312140233/https://www.europeanchampionship2024.co.uk/host-selection}}</ref>. UEFA Ijroiya qo'mitasidagi 20 a'zodan [[Reynxard Grindel|Reinhard Grindel]] (Germaniya) va [[Servet Yordamchi|Servet Yardımcı]] (Turkiya) mezbonlikka daʼvogar ikki davlatdan boʻlgani sababli ovoz berish jarayonida ishtirok etmagan. [[Lars-Krister Olsson|Lars-Christer Olsson]] (Shvetsiya) esa betobligi tufayli mazkur jarayonda qatnasha olmagan. Jami 17 kishi Yevropa chempionati mezbonini aniqlash uchun oʻtkazilgan ovoz berish jarayonida ishtirok etgan<ref name="Germany 20243">{{Veb manbasi |url=https://www.uefa.com/insideuefa/about-uefa/news/newsid=2573282.html |sarlavha=Germany to host UEFA Euro 2024 |nashriyot=UEFA |sana=27 September 2018 |qaralgan sana=27 September 2018 |arxivsana=15 December 2018 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20181215231611/https://www.uefa.com/insideuefa/about-uefa/news/newsid=2573282.html}}</ref><ref>{{Veb manbasi |muallif=Adams |ism=Tom |sana=27 September 2018 |sarlavha=Germany win vote to host 2024 European Championship |url=https://www.eurosport.com/football/germany-win-vote-to-host-2024-european-championships_sto6949156/story.shtml |qaralgan sana=12 March 2024 |ish=Eurosport |til=en |arxivsana=10 May 2024 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240510140928/https://www.eurosport.com/football/germany-win-vote-to-host-2024-european-championships_sto6949156/story.shtml}}</ref>. Mezbon 2018-yil 27-sentabr kuni [[Shveysariya|Shveysariyaning]] [[Nyon]] shahrida aniqlangan<ref name="Germany 20244">{{Veb manbasi |url=https://www.uefa.com/insideuefa/about-uefa/news/newsid=2573282.html |sarlavha=Germany to host UEFA Euro 2024 |nashriyot=UEFA |sana=27 September 2018 |qaralgan sana=27 September 2018 |arxivsana=15 December 2018 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20181215231611/https://www.uefa.com/insideuefa/about-uefa/news/newsid=2573282.html}}</ref><ref>{{Veb manbasi |muallif=Dunbar |ism=Graham |sana=27 September 2018 |sarlavha=Germany beats Turkey to host Euro 2024 |url=https://apnews.com/germany-beats-turkey-to-host-euro-2024-eaf2d1265bad49e8b400b1c5db7cb62a |qaralgan sana=26 March 2024 |ish=AP News |til=en |arxivsana=26 March 2024 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240326221601/https://apnews.com/germany-beats-turkey-to-host-euro-2024-eaf2d1265bad49e8b400b1c5db7cb62a}}</ref><ref>{{Veb manbasi |ism=Graham |muallif=Dunbar |sana=27 September 2018 |sarlavha=Germany beats Turkey to host Euro 2024 |url=https://www.denverpost.com/2018/09/27/germany-hosts-euro-2024/ |qaralgan sana=12 March 2024 |ish=The Denver Post |til=en-US |arxivsana=12 March 2024 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240312140232/https://www.denverpost.com/2018/09/27/germany-hosts-euro-2024/}}</ref>. Germaniya dastlab Yevro-2020ga to'liq mezbonlik qilishni rejalashtirgan edi. Ammo 2012-yil may oyiga qadar bu masalada hech qanday harakat amalga oshirmagan<ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Niersbach: EM-Bewerbung wäre "reizvoll" |url=http://de.fifa.com/worldfootball/news/newsid=1594176.html |nashriyot=FIFA.com |qaralgan sana=22 August 2021 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20120704095419/http://de.fifa.com/worldfootball/news/newsid=1594176.html |arxivsana=4 July 2012 |sana=4 March 2012}}</ref>. {| class="wikitable" style="text-align:center" |+ Ovoz berish natijalari ! Mamlakat ! Ovozlar |- style="background:#90EE90" |style="text-align:left"| {{flagu|Germaniya}} | 12 |- |style="text-align:left"| {{flagu|Turkiya}} | 4 |- |style="text-align:left"| Betaraf | 1 |- !style="text-align:left"| Jami ! 17 |} == Joylar == Germaniya hududida Yevropa chempionati o'yinlarini oʻtkazish uchun talabga (minimal sig'im: 30.000 kishi) javob beradigan koʻplab stadionlar mavjud edi<ref>Source: UEFA Euro 2024 Tournament Requirements, Sector 2, pag. 4, 5.</ref>. Yevro-2024 uchun tanlangan o'nta maydondan to'qqiztasida ([[Berlin]], [[Dortmund]], [[München]], [[Kyoln]], [[Stuttgart]], [[Gamburg]], [[Leipzig]], [[Frankfurtmayn|Frankfurt]] va [[Gelsenkirchen]] shaharlaridagi stadionlar) [[FIFA Jahon chempionati 2006|JCh-2006]] oʻyinlari oʻtkazilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.uefa.com/euro-2024/news/0273-14ac084902cc-9ef59ec61319-1000--euro-2024-host-cities-and-stadiums/ |sarlavha=EURO 2024 host cities: Venue guide |ish=uefa.com |nashriyot=[[UEFA]] |yil=2022 |qaralgan sana=12 May 2022 |til=en |arxivsana=29 September 2022 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220929074640/https://www.uefa.com/euro-2024/news/0273-14ac084902cc-9ef59ec61319-1000--euro-2024-host-cities-and-stadiums/}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.uefa.com/euro-2024/news/0275-151c98719b45-63aa1886a8b2-1000--opening-game-of-uefa-euro-2024-to-take-place-in-munich-final-in/ |sarlavha=Opening game of UEFA Euro 2024 to take place in Munich, final in Berlin |ish=uefa.com |nashriyot=[[UEFA]] |sana=10 May 2022 |til=en |qaralgan sana=21 November 2023 |arxivsana=22 January 2023 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230122113903/https://www.uefa.com/euro-2024/news/0275-151c98719b45-63aa1886a8b2-1000--opening-game-of-uefa-euro-2024-to-take-place-in-munich-final-in/}}</ref>. [[Dusseldorf|Düsseldorf]] shahridagi stadiondan 2006-yilda foydalanilmagan, lekin [[FIFA Jahon chempionati 1974|1974-yilgi jahon chempionati]] va [[UEFA Evro 1988|Yevro-1988ning]] bir nechta oʻyinlari mazkur stadionda oʻtkazilgan. 2006-yilgi jahon chempionatiga mezbonlik qilgan [[Hannover]], [[Nyurnberg]] va [[Kaiserslautern]] shaharlaridagi stadionlardan bu chempionat uchun foydalanilmaydi. Shuningdek, München, bir nechta davlat mezbonligida oʻtkazilgan [[UEFA Yevro 2020|Yevro-2020]] turniriga mezbonlik qilgan shaharlardan hisoblanadi. Bu shaharda to'rtta o'yin (uchtasi Germaniya ishtirokida) oʻtkazilan va mazkur bahslarga [[COVID-19 koronavirus infeksiyasi|COVID-19]] cheklovlari tufayli juda kam tomoshabin tashrif buyurgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=4 June 2021 |title=Grünes Licht: EM-Spiele in München vor rund 14.000 Zuschauern |language=de |trans-title=Green light: EC-matches in Munich in front of 14.000 spectators |work=kicker.de |url=https://www.kicker.de/gruenes-licht-em-spiele-in-muenchen-vor-rund-14-000-zuschauern-806516/artikel |access-date=4 June 2021}}</ref>. [[Bremen]] va [[Mönxengladbax|Mönchengladbachdagi]] stadionlar Yevro-2024ni oʻtkazish uchun tanlangan staqdionlar qatoriga kiritilmagan<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.dfb.de/fileadmin/_dfbdam/150182-uefaeuro2024_evaluierungsbericht.pdf |sarlavha=Evaluierungsbericht Stadien/Städte |ish=DFB.de |nashriyot=[[German Football Association]] |yil=2017 |qaralgan sana=15 September 2017 |til=German |arxivsana=16 September 2017 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20170916211030/https://www.dfb.de/fileadmin/_dfbdam/150182-uefaeuro2024_evaluierungsbericht.pdf}}</ref>. Joylar [[Germaniya yerlari|Germaniyaning katta qismini]] qamrab olgan. Yevro-2024 musobaqasi oʻtkaziladigan joylar soni eng koʻp boʻlgan hudud [[Shimoliy Reyn-Vestfaliya]] shtatidagi [[Reyn-Rur metropolitan viloyati|Rhine-Ruhrr metropolitan mintaqasi]] hisoblanadi. Oʻnta mezbon shahardan toʻrttasi ([[Dortmund]], [[Düsseldorf]], [[Gelsenkirchen]] va [[Kyoln]]) mazkur hududda joylashgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.land.nrw/de/pressemitteilung/ministerpraesident-armin-laschet-euro-2024-deutschland-grossartige-nachricht-fuer |sarlavha=EURO 2024 an Rhein und Ruhr |ish=nrw.de |nashriyot=North Rhine-Westphalia State Government |sana=27 September 2018 |qaralgan sana=28 September 2018 |til=de |arxivsana=28 September 2018 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20180928201137/https://www.land.nrw/de/pressemitteilung/ministerpraesident-armin-laschet-euro-2024-deutschland-grossartige-nachricht-fuer}}</ref>. {| class="wikitable" style="text-align:center" |- ! [[Berlin]] ! [[München]] ! [[Dortmund]] ! [[Stuttgart]] |- | [[Olympiastadion (Berlin)|Olympiastadion]] | [[Allianz Arena|Munich Football Arena]] | [[Westfalenstadion|BVB Stadion Dortmund]] | [[MHPArena|Stuttgart Arena]] |- | Sigʻimi: '''70,000''' | Sigʻimi: '''66,000''' | Sigʻimi: '''62,000''' | Sigʻimi: '''51,000''' |- | [[File:Berliner Olympiastadion, Gesamtansicht 2013.jpg|200x200px]] | [[File:Allianz-Arena-München.jpg|border|center|frameless|200x200px]] | [[File:Signal iduna park stadium dortmund 4.jpg|200x200px]] | [[File:Stuttgart_stadium.jpg|190x200px]] |- ! [[Gelsenkirchen]] !colspan="2" rowspan="4"| {{Location map+|Germany|float=center|width=412|caption=UEFA Yevro-2024 musobaqasi oʻtkaziladigan shaharlarning joylashuvi.|places= {{Location map~|Germany|lat=52.514722|long=13.239444|label=[[Berlin]]|position=right}} {{Location map~|Germany|lat=48.218611|long=11.624444|label=[[München]]|position=bottom}} {{Location map~|Germany|lat=51.492569|long= 7.451667|label=[[Dortmund]]|position=right}} {{Location map~|Germany|lat=51.554474|long= 7.067642|label={{nowrap|[[Gelsenkirchen]]}}|position=top}} {{Location map~|Germany|lat=48.792222|long= 9.231944|label=[[Stuttgart]]|position=right}} {{Location map~|Germany|lat=53.586944|long= 9.898611|label=[[Hamburg]]|position=right}} {{Location map~|Germany|lat=51.261539|long= 6.733083|label=[[Düsseldorf]]|position=right}} {{Location map~|Germany|lat=50.933611|long= 6.874997|label=[[Cologne]]|position=bottom}} {{Location map~|Germany|lat=50.068611|long= 8.645278|label=[[Frankfurt]]|position=right}} {{Location map~|Germany|lat=51.345833|long=12.348056|label=[[Leipzig]]|position=right}}}} ! [[Frankfurt]] |- | [[Arena AufSchalke]] | [[Waldstadion (Frankfurt)|Frankfurt Arena]] |- | Sigʻimi: '''50,000''' | Sigʻimi: '''47,000''' |- | [[File:2010-06-03 Arena AufSchalke 20.jpg|border|center|frameless|200x200px]] | [[File:Aerial view of Commerzbank-Arena.jpg|border|center|frameless|200x200px]] |- ! [[Hamburg]] ! [[Düsseldorf]] ! [[Cologne]] ! [[Leipzig]] |- | [[Volksparkstadion]] | [[Merkur Spiel-Arena|Düsseldorf Arena]] | [[RheinEnergieStadion|Cologne Stadium]] | [[Red Bull Arena (Leipzig)|Leipzig Stadium]] |- | Sigʻimi: '''49,000''' | Sigʻimi: '''47,000''' | Sigʻimi: '''43,000''' | Sigʻimi: '''40,000''' |- | [[File:RK 1009 9831 Volksparkstadion.jpg|200x200px]] | [[File:Merkur-Spiel-Arena.jpg|200x200px]] | [[File:Fußball Stadion Köln Luftbild Aerial (125164767).jpeg|190x200px]] | [[File:Red Bull arena, Leipzig von oben Zentralstadion.jpg|200x200px]] |} === Jamoalar bazalari === Har bir terma jamoaga musobaqa davomida istiqomat qilish va mashgʻulot oʻtkazish uchun alohida hudud ajratilgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://euro2024-teamcatalogue.uefa.com/ |sarlavha=Archived copy |qaralgan sana=17 December 2023 |arxivsana=17 December 2023 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20231217111527/https://euro2024-teamcatalogue.uefa.com/}}</ref>. {|class="wikitable sortable" |- !Jamoa !Shahar !Mashgʻulot maydoni |- |{{fb|ALB}} |[[Kamen]]<ref>{{Cite web|url=https://www.koha.net/en/sports/401598/fshf-selects-the-camp-near-dortmund-for-euro-2024/|title=The AFL selects the camp near Dortmund for "Euro 2024" - KOHA.net|date=6 December 2023|access-date=17 December 2023|archive-date=17 December 2023|archive-url=https://web.archive.org/web/20231217111527/https://www.koha.net/en/sports/401598/fshf-selects-the-camp-near-dortmund-for-euro-2024/|url-status=live}}</ref> |{{ill|SportCentrum Kaiserau|de|Sportschule Kaiserau}} |- |{{fb|AUT}} |[[Berlin]]<ref>{{Cite web |last= |date=14 December 2023 |title=Austria's National Football Team Set for Dignified EURO 2024 Base Camp in Berlin |url=https://www.archysport.com/2023/12/austrias-national-football-team-set-for-dignified-euro-2024-base-camp-in-berlin/ |access-date=19 December 2023 |website=Archysport |language=en-US |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217111537/https://www.archysport.com/2023/12/austrias-national-football-team-set-for-dignified-euro-2024-base-camp-in-berlin/ |url-status=live }}</ref> |[[Mommsenstadion]] |- |{{fb|BEL}} |[[Ludwigsburg]]<ref>{{Cite web |title=Proche des matchs de poule et... du village d'enfance de Domenico Tedesco : le camp de base des Diables rouges pour l'Euro 2024 est choisi |url=https://www.rtbf.be/article/proche-des-matchs-de-poule-et-du-village-denfance-de-domenico-tedesco-le-camp-de-base-des-diables-rouges-pour-leuro-2024-est-choisi-11313804 |access-date=17 January 2024 |website=RTBF |language=fr |archive-date=17 January 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240117175618/https://www.rtbf.be/article/proche-des-matchs-de-poule-et-du-village-denfance-de-domenico-tedesco-le-camp-de-base-des-diables-rouges-pour-leuro-2024-est-choisi-11313804 |url-status=live }}</ref> |Wasenstadion, SGV Freiberg am Neckar |- |{{fb|CRO}} |[[Neuruppin]]<ref>{{Cite web |date=4 December 2023 |title=PHOTOS: Croatia selects base camp for Euro 2024 |url=https://www.croatiaweek.com/photos-croatia-selects-base-camp-for-euro-2024/ |access-date=19 December 2023 |website=Croatia Week |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217111528/https://www.croatiaweek.com/photos-croatia-selects-base-camp-for-euro-2024/ |url-status=live }}</ref> |{{ill|Volksparkstadion (Neuruppin)|lt=Volksparkstadion|de|Volksparkstadion (Neuruppin)}}, [[MSV Neuruppin]] |- |{{fb|CZE}} |[[Hamburg]]<ref>{{Cite news |last=Mikeš |first=Pavel |date=7 December 2023 |title=Base camp fotbalistů? Luxus i relax. Češi budou během Eura bydlet v Hamburku |language=cs |work=Kroměřížský deník |url=https://kromerizsky.denik.cz/fotbal-zajimavosti/ceska-fotbalova-reprezentace-euro-me-hotel-base-camp-hamburk-steigenberger.html |access-date=19 December 2023 |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217112431/https://kromerizsky.denik.cz/fotbal-zajimavosti/ceska-fotbalova-reprezentace-euro-me-hotel-base-camp-hamburk-steigenberger.html |url-status=live }}</ref> |{{ill|Edmund-Plambeck-Stadion|de}}, [[FC Eintracht Norderstedt 03]] |- |{{fb|DEN}} |[[Freudenstadt]]<ref>{{Cite web |last= |date=12 December 2023 |title=Herrelandsholdet har valgt Basecamp til sommerens EM |url=https://www.dbu.dk/nyheder/2023/december/herrelandsholdet-har-valgt-basecamp-til-sommerens-em/ |access-date=19 December 2023 |website=DBU |language=DA |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217111536/https://www.dbu.dk/nyheder/2023/december/herrelandsholdet-har-valgt-basecamp-til-sommerens-em/ |url-status=live }}</ref> |Hermann-Saam-Stadion |- |{{fb|ENG}} |[[Blankenhain]]<ref>{{Cite news |last=Burrows |first=Tom |title=England set to choose five-star hotel and spa as base for Euros |work=The New York Times |url=https://theathletic.com/5093705/2023/11/27/england-euro-2024-training-base/ |access-date=19 December 2023 |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217111528/https://theathletic.com/5093705/2023/11/27/england-euro-2024-training-base/ |url-status=live }}</ref> |Golfresort Weimarer Land |- |{{fb|FRA}} |[[Bad Lippspringe]]<ref>{{Cite web |last= |first= |date=3 December 2023 |title=Euro 2024 : à la découverte du camp de base des Bleus, « un hôtel confortable sans qu'il soit luxueux » |url=https://www.leparisien.fr/sports/football/euro/euro-2024-a-la-decouverte-du-camp-de-base-des-bleus-un-hotel-confortable-sans-quil-soit-luxueux-03-12-2023-DRLY2NN65BGOJOR7BNWVFJGZXY.php |access-date=19 December 2023 |website=leparisien.fr |language=fr-FR}}</ref> |[[Home Deluxe Arena]], [[SC Paderborn 07]] |- |{{fb|GEO}} |[[Velbert]]<ref>{{Cite web |title=Velbert wird "Team Base Camp" der georgischen Fußballnationalmannschaft bei der UEFA EURO 2024 |url=https://www.velbert.de/aktuelles/pressestelle/pressemitteilungen/detailseite/velbert-wird-team-base-camp-der-georgischen-fussballnationalmannschaft-bei-der-uefa-euro-2024 |access-date=3 June 2024 |website=velbert.de |date=29 April 2024 |language=de |arxivurl=https://web.archive.org/web/20251103091859/https://www.velbert.de/aktuelles/pressestelle/pressemitteilungen/detailseite/velbert-wird-team-base-camp-der-georgischen-fussballnationalmannschaft-bei-der-uefa-euro-2024 |arxivsana=2025-11-03 }}</ref> |Stadion Velbert, [[SSVg Velbert]] |- |{{fb|GER}} |[[Herzogenaurach]]<ref>{{Cite web |date=14 November 2023 |title=Deutsches EM-Quartier in Herzogenaurach |url=https://www.br.de/nachrichten/sport/deutsches-em-quartier-in-herzogenaurach,TvZIPGE |access-date=13 March 2024 |website=BR24 |language=de}}</ref> |Adidas Campus/HomeGround |- |{{fb|HUN}} |[[Weiler-Simmerberg]]<ref>{{Cite web|last=|first=|date=12 January 2024|title=Minden a zavartalan felkészülést szolgálja Nyugat-Bajorországban|url=https://valogatott.mlsz.hu/ferfi-a-valogatott/hir/csapat/minden-a-zavartalan-felkeszulest-szolgalja-nyugat-bajororszagban|access-date=12 January 2023|website=mlsz.hu|language=hu-HU|archive-date=12 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240112135428/https://valogatott.mlsz.hu/ferfi-a-valogatott/hir/csapat/minden-a-zavartalan-felkeszulest-szolgalja-nyugat-bajororszagban|url-status=live}}</ref> |Tannenhof Resort, Sport & Spa |- |{{fb|ITA}} |[[Iserlohn]]<ref>{{Cite web |title=EM 2024 Quartiere, Basecamps, Trainingslager & Öffentliche Trainingseinheiten |url=https://fussball-em-2024.de/em-2024-quartiere-der-nationalmannschaften/ |access-date=17 March 2024 |website=fussball-em-2024.de |language=de |archive-date=17 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240317185703/https://fussball-em-2024.de/em-2024-quartiere-der-nationalmannschaften/ |url-status=live }}</ref> |Hemberg-Stadion |- |{{fb|NED}} |[[Wolfsburg]]<ref>{{Cite web |title=Welkom, Oranje! |url=https://www.vfl-wolfsburg.de/en/newsdetails/news-detail/detail/news/welkom-oranje |access-date=19 December 2023 |website=VfL Wolfsburg |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217113039/https://www.vfl-wolfsburg.de/en/newsdetails/news-detail/detail/news/welkom-oranje |url-status=live }}</ref> |{{ill|AOK Stadion|de}}, [[VfL Wolfsburg (women)]] |- |{{fb|POL}} |[[Hannover]]<ref>{{cite web |access-date=3 April 2024 |date=3 April 2024 |language=de |title=Polen schlägt EM-Quartier in Hannover auf |url=https://www.sport1.de/news/fussball/em/2024/04/polen-schlagt-em-quartier-in-hannover-auf |archive-date=3 April 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240403182622/https://www.sport1.de/news/fussball/em/2024/04/polen-schlagt-em-quartier-in-hannover-auf |url-status=live }}<!-- auto-translated from German by Module:CS1 translator --></ref> |[[Eilenriedestadion]] |- |{{fb|POR}} |[[Harsewinkel]]<ref>{{Cite web |title=Fußball EM 2024: Vorbereitung der "Team Base Camps" |url=https://www.intergreen.de/newsreader-aktuelles/fussball-em-2024-vorbereitung-der-team-base-camps.html |access-date=17 March 2024 |website=intergreen.de |language=de |archive-date=17 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240317185703/https://www.intergreen.de/newsreader-aktuelles/fussball-em-2024-vorbereitung-der-team-base-camps.html |url-status=live }}</ref> | Hotel-Residence Klosterpforte Marienfeld / Sports grounds |- |{{fb|ROM}} |[[Würzburg]]<ref>{{Cite web |title=Naționala României și-a ales baza de pregătire de la Wurzburg pentru Euro 2024 |url=https://www.digisport.ro/fotbal/echipa-nationala/nationala-romaniei-a-ales-baza-de-pregatire-de-la-wurzburg-pentru-euro-2024-2710503 |access-date=19 December 2023 |website=www.digisport.ro |language=ro |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218154654/https://www.digisport.ro/fotbal/echipa-nationala/nationala-romaniei-a-ales-baza-de-pregatire-de-la-wurzburg-pentru-euro-2024-2710503 |url-status=live }}</ref> |[[Akon Arena]], [[FC Würzburger Kickers]] |- |{{fb|SCO}} |[[Garmisch-Partenkirchen]]<ref>{{Cite web|url=https://www.scottishfa.co.uk/news/scotland-finalise-uefa-euro-2024-preparations/?rid=13925|title=Scotland finalise UEFA Euro 2024 preparations|access-date=23 January 2024|archive-date=23 January 2024|archive-url=https://web.archive.org/web/20240123140545/https://www.scottishfa.co.uk/news/scotland-finalise-uefa-euro-2024-preparations/?rid=13925|url-status=live}}</ref> |Stadion am Gröben |- |{{fb|SER}} |[[Augsburg]]<ref>{{Cite web |url=https://twitter.com/SerbianFooty/status/1732101307056418852 |title=Archived copy |access-date=18 December 2023 |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218154648/https://twitter.com/SerbianFooty/status/1732101307056418852 |url-status=live }}</ref> |[[Rosenaustadion]], [[FC Augsburg]] (Women) |- |{{fb|SVK}} |[[Mainz]]<ref>{{Cite web |last=Šurin |first=Peter |date=3 January 2024 |title=MUŽI A/EURO 2024 – Hlavný stan v Mainzi, pred Eurom štyri prípravné oficiálne zápasy |url=https://futbalsfz.sk/muzi-aeuro-2024-hlavny-stan-v-mainzi-pred-eurom-styri-pripravne-oficialne-zapasy/ |access-date=11 February 2024 |website=futbalsfz.sk |language=sk |archive-date=1 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240301060005/https://futbalsfz.sk/muzi-aeuro-2024-hlavny-stan-v-mainzi-pred-eurom-styri-pripravne-oficialne-zapasy/ |url-status=live }}</ref> |[[Bruchwegstadion]], [[1. FSV Mainz 05]] |- |{{fb|SVN}} |[[Wuppertal]]<ref>{{cite web | url=https://footballplanet.si/national-team/the-plan-for-preparations-for-euro-2024-is-known-slovenia-will-conduct-most-of-the-hard-work-at-brdo-pri-kranju-with-the-german-base-being-in-wuppertal/ | title=The plan for preparations for Euro 2024 is known: Slovenia will conduct most of the hard work at Brdo pri Kranju, with the German base being in Wuppertal - Planet Nogomet | date=16 December 2023 | access-date=22 December 2023 | archive-date=22 December 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20231222142549/https://footballplanet.si/national-team/the-plan-for-preparations-for-euro-2024-is-known-slovenia-will-conduct-most-of-the-hard-work-at-brdo-pri-kranju-with-the-german-base-being-in-wuppertal/ | url-status=live }}</ref> |[[Stadion am Zoo]], [[Wuppertaler SV]] |- |{{fb|ESP}} |[[Donaueschingen]]<ref>{{Cite web |title=Der Öschberghof chosen as Spain's basecamp for Euro 2024 |url=https://rfef.es/en/noticias/der-oschberghof-chosen-as-spains-basecamp-for-euro-2024 |access-date=19 December 2023 |website=EN Web oficial de la Real Federación Española de Fútbol. |language=en |archive-date=17 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231217111529/https://rfef.es/en/noticias/der-oschberghof-chosen-as-spains-basecamp-for-euro-2024 |url-status=live }}</ref> |Der Öschberghof |- |{{fb|SUI}} |[[Stuttgart]]<ref>{{cite web | url=https://www.football.ch/fr/asf/equipes-nationales/equipe-a/news/camp-de-base-euro24-de-l-%C3%A9quipe-nationale-%C3%A0-stuttgart.aspx | title=Schweizerischer Fussballverband - SFV | access-date=17 December 2023 | archive-date=17 December 2023 | archive-url=https://web.archive.org/web/20231217111528/https://www.football.ch/fr/asf/equipes-nationales/equipe-a/news/camp-de-base-euro24-de-l-%C3%A9quipe-nationale-%C3%A0-stuttgart.aspx | url-status=live }}</ref> |[[Gazi-Stadion auf der Waldau]] |- |{{fb|TUR}} |[[Barsinghausen]]<ref>{{Cite web |last= |title=Fußball-EM 2024: Türkei soll EM-Feeling nach Niedersachsen bringen |url=https://www.ndr.de/nachrichten/niedersachsen/hannover_weser-leinegebiet/Fussball-EM-2024-Tuerkei-soll-EM-Feeling-nach-Niedersachsen-bringen,barsinghausen472.html |access-date=19 December 2023 |website=www.ndr.de |language=de |archive-date=18 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231218154935/https://www.ndr.de/nachrichten/niedersachsen/hannover_weser-leinegebiet/Fussball-EM-2024-Tuerkei-soll-EM-Feeling-nach-Niedersachsen-bringen,barsinghausen472.html |url-status=live }}</ref> |{{ill|Sporthotel Fuchsbachtal|de|NFV-Sportschule}} |- |{{fb|UKR}} |[[Wiesbaden]] |[[Stadion am Halberg]] |} {{notelist}} === Chiptalarni rasmiylashtirish === O'yinlar uchun chiptalar UEFA ning rasmiy veb-saytida sotiladi. Shuningdek, 24 ishtirokchi mamlakatlarning futbol assotsiatsiyalari tomonidan ham tarqatiladi. Chiptalar sotuvi 2023-yil 3-oktabrda boshlangan. Turnirning 51 ta o‘yini uchun 2,7 million chiptaning 80 foizdan ortig‘i ishtirokchi jamoalar muxlislari va keng jamoatchilikka taqdim etilgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=12 September 2023 |title=1.2 million UEFA EURO 2024 tickets to be on sale as of 3 October |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://www.uefa.com/euro2024/news/0285-18f6344e5297-7da20fb947a3-1000--1-2-million-uefa-euro-2024-tickets-to-be-on-sale-as-of-3-oc/}}</ref>. Har bir ishtirokchi jamoa muxlislari uchun guruh bosqichi o‘yinlariga 10 000 ta, 1/8 final va chorak final o‘yinlari uchun 6 000 ta, yarim final uchun 7 000 ta, final o‘yini uchun 10 000 ta chipta ajratilgan. 206 ta davlatdan 50 milliondan ortiq ariza kelib tushgan. Germaniya muxlislaridan tashqari, chipta uchun eng ko'p soʻrovlar UEFAga [[Turkiya]], [[Vengriya]], [[Angliya]], [[Albaniya]] va [[Xorvatiya]] terma jamoasining muxlislari tarafidan yuborilgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=18 December 2023 |title=UEFA EURO 2024: Fans of participating teams request 30 million tickets |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://www.uefa.com/euro2024/news/0288-19b96c21549d-df00fa264ad1-1000--uefa-euro-2024-fans-of-participating-teams-request-30-milli/}}</ref>. Narxlar 30 yevrodan (guruhdagi o‘yinda darvoza ortidagi oʻrindiq uchun) 1000 yevrogacha (finaldagi markaziy tribunadagi oʻrindiq uchun)<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=26 October 2023 |title=First phase of EURO 2024 ticket sales closes: All you need to know |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://www.uefa.com/euro2024/news/0286-19204ea8acb2-b28b3ee07cb0-1000--first-phase-of-euro-2024-ticket-sales-closes-all-you-need-to/}}</ref>. == Saralash bosqichi == [[File:UEFA Euro 2024 Qualifiers Map.png|thumb|{{Legend|#0000FF|Yevro-2024 yoʻllanmasini qoʻlga kiritgan jamoa}} {{Legend|#FFB400|Saralashdan oʻta olmagan jamoa}}{{Legend|#000000|Musobaqadan chetlashtirilgan jamoa}}{{Legend|#ababab|[[UEFA]] aʼzosi boʻlmagan jamoa}}|260px]] Mezbon sifatida Germaniya avtomatik tarzda turnirga yo‘llanmani qoʻlga kiritdi. Qolgan 23 ta jamoa saralash turniri orqali aniqlab olindi; 10 ta [[UEFA Evro-2024 saralashi|saralash guruhi]] g'oliblari va ikkinchi o'rinlarin sohiblari to'g'ridan-to'g'ri yoʻllanmani qoʻlga kiritishdi. Qolgan uchta jamoa esa [[UEFA Evro-2024 saralash pley-off o'yinlari|pley-off]] orqali aniqlandi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=27 September 2022 |title=UEFA Euro 2024 qualifying: All you need to know |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://www.uefa.com/euro-2024/news/0279-1635b6f5cbd2-1e3f1de4ebe6-1000/ |url-status=live |access-date=28 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221001013753/https://www.uefa.com/euro-2024/news/0279-1635b6f5cbd2-1e3f1de4ebe6-1000/ |archive-date=1 October 2022}}</ref>. Pley-off o'yinlarida ishtirok etish imkoniyati [[2022–23 UEFA Millatlar ligasi|UEFA Millatlar ligasining 2022—2023-yilgi]] mavsumida eng yaxshi natija ko'rsatgan, lekin saralash turniri orqali 2024-yilgi Yevropa chempionatiga yoʻllanmani qoʻlga kirita olmagan jamoalarga berildi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=27 September 2022 |title=EURO 2024 play-offs: How they work |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://www.uefa.com/euro-2024/news/0279-1635c1adf4c0-831ffc150fff-1000/ |url-status=live |access-date=28 September 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20221212191910/https://www.uefa.com/euro-2024/news/0279-1635c1adf4c0-831ffc150fff-1000/ |archive-date=12 December 2022}}</ref>. 2022-yil 9-oktabr kuni [[Frankfurtmayn|Frankfurtdagi]] [[Festhalle Frankfurt|Festhalle]] nomli arenada Yevro-2024 saralash turnirining guruh bosqichiga qurʼa tashlash marosimi bo'lib o'tgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=7 October 2021 |title=UEFA Euro 2024 qualifying group stage draw to be staged in Frankfurt in 2022 |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://www.uefa.com/euro-2024/news/026e-136b9cbbd4b1-46642268b5fe-1000/ |url-status=live |access-date=7 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20220525024538/https://www.uefa.com/euro-2024/news/026e-136b9cbbd4b1-46642268b5fe-1000/ |archive-date=25 May 2022}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.uefa.com/euro-2024/draws/2024/2001084/ |sarlavha=UEFA Euro 2024 qualifying draw |ish=UEFA.com |nashriyot=Union of European Football Associations |qaralgan sana=28 September 2022 |arxivsana=9 October 2022 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20221009100302/https://www.uefa.com/euro-2024/draws/2024/2001084/}}</ref>. Guruh bosqichi 2023-yilning martidan noyabrigacha, uchta pley-off oʻyinlari esa 2024-yilning mart oyida oʻtkazilgan<ref name="uefa 20242">{{Yangiliklar manbasi |date=27 November 2019 |title=UEFA Euro 2024: all you need to know |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://www.uefa.com/uefaeuro-2020/news/0257-0e13b161b2e8-4a3fd5615e0c-1000/ |url-status=live |access-date=28 November 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20201227155033/https://www.uefa.com/uefaeuro-2020/news/0257-0e13b161b2e8-4a3fd5615e0c-1000/ |archive-date=27 December 2020}}</ref>. === Musobaqada ishtirok etish huquqini qoʻlga kiritgan jamoalar === Turnirda ishtirok etish huquqini qo‘lga kiritgan 24 ta jamoadan 19 tasi avvalgi musobaqada ishtirok etgan. Ular orasida amaldagi chempion [[Italiya milliy futbol terma jamoasi|Italiya]] va ikkinchi o‘rin sohibi [[Angliya milliy futbol terma jamoasi|Angliya]], shuningdek, [[Futbol boʻyicha 2022-yilgi Jahon Chempionati finali|2022-yilgi jahon chempionatida ikkinchi o‘rinni egallagan]] [[Fransiya milliy futbol terma jamoasi|Fransiya]] va bronza medali sohibi [[Xorvatiya milliy futbol terma jamoasi|Xorvatiya]] ham bor. [[Portugaliya milliy futbol terma jamoasi|Portugaliya]] saralash bosqichidan yo'qotishlarsiz (hamma o'yinda g'alaba) o'tgan yagona jamoa bo'ldi. Fransiya, Angliya, [[Belgiya milliy futbol jamoasi|Belgiya]], [[Vengriya milliy futbol jamoasi|Vengriya]] va [[Ruminiya milliy futbol terma jamoasi|Ruminiya]] terma jamoalari ham saralash bosqichini mag'lubiyatsiz yakunlashgan<ref>{{Veb manbasi |muallif=Summerscales |ism=Robert |sana=19 November 2023 |sarlavha=Cristiano Ronaldo's Portugal Complete Perfect Euro 2024 Qualifying Campaign |url=https://www.si.com/fannation/soccer/futbol/news/cristiano-ronaldos-portugal-complete-perfect-euro-2024-qualifying-campaign |qaralgan sana=15 February 2024 |ish=Futbol on FanNation |til=en |arxivsana=15 February 2024 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240215035658/https://www.si.com/fannation/soccer/futbol/news/cristiano-ronaldos-portugal-complete-perfect-euro-2024-qualifying-campaign}}</ref>. [[Albaniya milliy futbol terma jamoasi|Albaniya]] va [[Ruminiya milliy futbol terma jamoasi|Ruminiya]] terma jamoalari [[UEFA Yevro 2020|Yevro-2020ni]] o'tkazib yuborganidan so'ng, yana yirik turnirda ishtirok etish imkonini qo'lga kiritdi. [[Serbiya milliy futbol terma jamoasi|Serbiya]] va [[Sloveniya milliy futbol jamoasi|Sloveniya]] termalari [[UEFA Evro 2000|Yevro-2000dan]] keyin ilk marta mazkur musobaqada ishtirok etadigan bo'lishdi. Serbiya terma jamoasi [[Serbiya]] va [[Chernogoriya]] [[2006 yil Chernogoriya mustaqilligi referendumi|alohida davlatga aylanganidan]] beri ilk marta saralash bosqichidan o'tishga muvaffaq bo'ldi. Sloveniya mustaqil davlat sifatida o'z tarixida to'rtinchi marta yirik turnirga yo'llanma oldi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=19 November 2023 |title=Serbia seal historic Euro 2024 finals place after nervy draw with Bulgaria |language=en-GB |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/football/2023/nov/19/euro-2024-qualifying-roundup-serbia-belgium-portugal-spain |url-status=live |access-date=15 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240510140946/https://www.theguardian.com/football/2023/nov/19/euro-2024-qualifying-roundup-serbia-belgium-portugal-spain |archive-date=10 May 2024 |issn=0261-3077}}</ref><ref>{{Veb manbasi |sarlavha=Slovenia qualifies for the Euro 2024 |url=https://www.gov.si/en/news/2023-11-24-slovenia-qualifies-for-the-euro-2024/ |qaralgan sana=15 February 2024 |ish=Portal GOV.SI |til=en |arxivsana=7 January 2024 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240107193547/https://www.gov.si/en/news/2023-11-24-slovenia-qualifies-for-the-euro-2024/}}</ref>. [[Gruziya milliy futbol terma jamoasi|Gruziya]] pley-off bosqichida [[Gretsiya milliy futbol terma jamoasi|Gretsiyani]] [[Penaltilar seriyasi|penaltilar]] seriyasida mag‘lub etib, 1991-yilda [[SSSR milliy futbol terma jamoasi|Sovet Ittifoqidan]] [[1991 yil Gruziya mustaqillik referendumi|mustaqillikka erishganidandan]] keyin mustaqil davlat sifatida ilk turnirga yo‘llanma oldi va 17-Yevropa chempionatining yagona [[Debyut|debyutantiga]] aylandi. Gruziyaning debyuti Yevro-1960da boshlangan har bir turnirda bitta yangi jamoa ishtirok etishi anʼanasining davom etishini ta’minladi<ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Georgia create history by reaching Euro 2024 |language=en-GB |work=BBC Sport |url=https://www.bbc.com/sport/football/68603222 |url-status=live |access-date=26 March 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240326210458/https://www.bbc.com/sport/football/68603222 |archive-date=26 March 2024}}</ref>. [[Shvetsiya milliy futbol jamoasi|Shvetsiya]], [[Rossiya milliy futbol terma jamoasi|Rossiya]] va [[Uels milliy futbol terma jamoasi|Uels]] terma jamoalarining Yevro-2024da ishtirok etmasligi eʼtiborga molik. Shvetsiya [[UEFA Evro 1996|Yevro-1996dan]] beri birinchi marta mazkur turnirda qatnasha olmaydigan boʻldi. Shuningdek, shvetsiyaliklar [[FIFA Jahon chempionati 2022|2022-yilgi jahon chempionatini]] ham o‘tkazib yuborishgan edi. Shu tariga, ular ketma-ket ikkinchi yirik turnirda qatnashmaydigan boʻlishdi. [[UEFA Evro 2000|Yevro-2000]] dan beri doimiy ravishda Yevropa chempionatining guruh bosqichida qatnashib kelgan Rossiya [[Rossiyaning Ukrainaga bosqini|Ukrainaga bosqin]] sababli saralash bosqichidan chetlashtirildi. Oldingi ikki turda, jumladan, [[UEFA Yevro 2016|Yevro-2016]] yarim finalida pley-off bosqichiga chiqqan Uels terma jamoasi Yevro-2024 musobaqasining saralash turniri pley-off bosqichida [[Polsha milliy futbol terma jamoasi|Polshaga]] penaltilar seriyasida mag‘lub bo‘ldi. Yevro-2020da debyut qilgan [[Shimoliy Makedoniya milliy futbol terma jamoasi|Shimoliy Makedoniya]] va [[Finlandiya milliy futbol terma jamoasi|Finlandiya]] terma jamoalari bu safar musobaqaga yoʻllanmani qoʻlga kirita olishmadi. ==== Rossiyaning [[Diskvalifikatsiya|diskvalifikatsiyasi]] ==== 2022-yil 20-sentabr kuni [[Xvar (shahar)|Hvarda]] (Xorvatiya) bo‘lib o‘tgan UEFA Ijroiya qo‘mitasining yig‘ilishida [[Rossiya milliy futbol terma jamoasi|Rossiyaning]] Yevro-2024 saralashidan chetlatilishi tasdiqlandi. [[Rossiyaning Ukrainaga bosqini|2022-yil fevralida Rossiyaning Ukrainaga bosqini]] bunga sabab qilib koʻrsatilgan. Natijada Rossiya terma jamoasi 2000-yildan beri birinchi marta Yevropa chempionatini o'tkazib yuboradigan boʻldi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.uefa.com/insideuefa/news/0279-1628176b348f-4ef8c4c59e6b-1000/ |sarlavha=UEFA Euro 2024 qualifying draw procedure approved |ish=UEFA.com |nashriyot=[[UEFA|Union of European Football Associations]] |sana=20 September 2022 |qaralgan sana=20 September 2022 |arxivsana=20 September 2022 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220920225315/https://www.uefa.com/insideuefa/news/0279-1628176b348f-4ef8c4c59e6b-1000/}}</ref><ref>{{Veb manbasi |muallif=Brennan |ism=Feargal |sana=3 December 2023 |sarlavha=Is Russia out of UEFA Euro 2024? Ban on national team, clubs in effect after invasion, war in Ukraine |url=https://www.sportingnews.com/us/soccer/news/russia-out-uefa-euro-2024-ban-national-team-clubs/t2nqbeotedfjqxqlbbmwjdmo |qaralgan sana=5 February 2024 |ish=www.sportingnews.com |til=en-us |arxivsana=5 February 2024 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240205173750/https://www.sportingnews.com/us/soccer/news/russia-out-uefa-euro-2024-ban-national-team-clubs/t2nqbeotedfjqxqlbbmwjdmo}}</ref><ref>{{Veb manbasi |muallif=Summerscales |ism=Robert |sana=20 September 2022 |sarlavha=Russia Banned From Euro 2024, UEFA Confirms |url=https://www.si.com/fannation/soccer/futbol/news/russia-banned-from-euro-2024-uefa-confirms |qaralgan sana=5 February 2024 |ish=Futbol on FanNation |til=en |arxivsana=5 February 2024 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240205173750/https://www.si.com/fannation/soccer/futbol/news/russia-banned-from-euro-2024-uefa-confirms}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |title=Uefa confirms Russia Euro 2024 qualifying ban |language=en-GB |work=BBC Sport |url=https://www.bbc.com/sport/football/62974085 |url-status=live |access-date=5 February 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240205173750/https://www.bbc.com/sport/football/62974085 |archive-date=5 February 2024}}</ref>. == Qurʼa tashlash marosimi == Qurʼa tashlash marosimi 2023-yil 2-dekabr kuni [[Gamburg|Gamburgdagi]] ''[[Elbfilarmoniya|Elbphilharmonie]]'' nomli konsert zalida boʻlib o‘tdi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=11 September 2020 |title=Hamburg to stage EURO 2024 finals draw |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://www.uefa.com/euro-2024/news/0261-1059048e0dcb-f2470328d0cc-1000/ |url-status=live |access-date=11 September 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230701104707/https://www.uefa.com/ |archive-date=1 July 2023}}</ref>. Jamoalar saralash bosqichida qayd etgan natijalariga koʻra savatlarga taqsimlandi. Mezbon Germaniya avtomatik tarzda 1-savatga joylashtirildi va A guruhidan oʻrin olgan. Pley-offning uchta g'olibi qura vaqtida ma'lum emas edi. 2024-yil mart oyida o'tkazilishi rejalashtirilgan ushbu pley-offda ishtirok etuvchi jamoalar qur'a tashlash marosimida 4-savatga joylashtirildi<ref name="regulations2">{{Veb manbasi |url=https://documents.uefa.com/r/Regulations-of-the-UEFA-European-Football-Championship-2022-24-Online |sarlavha=Regulations of the UEFA European Football Championship, 2022–24 |nashriyot=Union of European Football Associations |sana=10 May 2022 |qaralgan sana=16 May 2022 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220516115052/https://documents.uefa.com/api/khub/maps/5tYSJw48iUOPsbIGOxQA4w/attachments/_dSxuIv48n81YqITx97r~g/content?Ft-Calling-App=ft%2Fturnkey-portal&Ft-Calling-App-Version=3.11.26&filename=20220601_Regulations_EURO_2024_en.pdf |arxivsana=16 May 2022}}</ref><ref>{{Veb manbasi |sarlavha=EURO 2024 final tournament draw pots confirmed |url=https://www.uefa.com/euro2024/news/0287-1983c59d85a7-a69725b0a099-1000--euro-2024-final-tournament-draw-pots-confirmed |ish=UEFA.com |nashriyot=Union of European Football Associations |qaralgan sana=27 November 2023 |arxivsana=23 November 2023 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20231123042306/https://www.uefa.com/euro2024/news/0287-1983c59d85a7-a69725b0a099-1000--euro-2024-final-tournament-draw-pots-confirmed/}}</ref><ref>{{Veb manbasi |sana=28 June 2023 |sarlavha=UEFA Euro 2024 Final Draw Procedure |url=https://editorial.uefa.com/resources/0282-185b758ac450-55e5038c97ad-1000/uefa_euro_2024_final_draw_procedure.pdf |qaralgan sana=21 February 2024 |ish=[[UEFA.com]] |arxivsana=29 March 2024 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240329023634/https://editorial.uefa.com/resources/0282-185b758ac450-55e5038c97ad-1000/uefa_euro_2024_final_draw_procedure.pdf}}</ref><ref>{{Veb manbasi |sana=6 June 2023 |sarlavha=Lisbon to host UEFA Women's Champions League final in 2025 |url=https://www.uefa.com/returntoplay/news/0282-185d513bd18e-32f59d9c7dea-1000--lisbon-to-host-uefa-women-s-champions-league-final-in-2025/ |qaralgan sana=21 February 2024 |ish=UEFA.com |til=en |arxivsana=29 March 2024 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240329010106/https://www.uefa.com/returntoplay/news/0282-185d513bd18e-32f59d9c7dea-1000--lisbon-to-host-uefa-women-s-champions-league-final-in-2025/}}</ref>. Qur'a tashlash marosimi bir necha marta pranker yuzaga keltirgan turli xil shovqinlar sababli toʻxtatilgan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=2 December 2023 |title=Red faces for Uefa as Euro 2024 draw disrupted by 'pornographic noises' |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/football/2023/dec/02/red-faces-for-uefa-as-euro-2024-draw-disrupted-by-pornographic-noises |url-status=live |access-date=2 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240510140948/https://www.theguardian.com/football/2023/dec/02/red-faces-for-uefa-as-euro-2024-draw-disrupted-by-pornographic-noises |archive-date=10 May 2024}}</ref><ref>{{Yangiliklar manbasi |last=O'Brien |first=Josh |date=2 December 2023 |title=BBC Euro 2024 draw sabotaged by sex noises as viewers left stunned |publisher=The Mirror |url=https://www.mirror.co.uk/sport/football/news/breaking-bbc-eurodraw-sex-noises-31582738 |url-status=live |access-date=2 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231202190443/https://www.mirror.co.uk/sport/football/news/breaking-bbc-eurodraw-sex-noises-31582738 |archive-date=2 December 2023}}</ref>. * 1-savat: Germaniya (mezbon), 1–5-guruh g‘oliblari * 2-savat: 6–10-guruh gʻoliblari, 1-guruhda ikkinchi oʻrinni egallagan jamoa * 3-savat: 2–7-guruhlarda ikkinchi oʻrinni egallagan jamoalar * 4-savat: 8–10-guruhlarda ikkinchi oʻrinni egallagan jamoalar va 3 ta pley-off oʻyini gʻoliblari (qur’a tashlash marosimi paytida pley-off gʻoliblari nomi maʼlum emas edi) === Savatlar === {|class="wikitable" style="white-space:nowrap; display:inline-table; float:left;" |+ 1-savat |- !style="width:130px"|Jamoa !{{Abbr|Rank|European Qualifiers overall ranking}} |- !Jamoa !{{Abbr|Oʻrin|Yevropa chempionati ishtirokchilarining umumiy reytingidagi oʻrni}} |- |{{Fb|GER}} (''mezbon'') |style="text-align:center"|— |- |{{Fb|POR}} |style="text-align:center"|1 |- |{{Fb|FRA}} |style="text-align:center"|2 |- |{{Fb|ESP}} |style="text-align:center"|3 |- |{{Fb|BEL}} |style="text-align:center"|4 |- |{{Fb|ENG}} |5 |} {|class="wikitable" style="white-space:nowrap; display:inline-table; float:left;" |+ 2-savat |- !style="width:110px"|Jamoa !{{Abbr|Oʻrin|Yevropa chempionati ishtirokchilarining umumiy reytingidagi oʻrni}} |- |{{HUN}} |style="text-align:center"|6 |- |{{TUR}} |style="text-align:center"|7 |- |{{ROU}} |style="text-align:center"|8 |- |{{DEN}} |style="text-align:center"|9 |- |{{Fb|ALB}} |style="text-align:center"|10 |- |{{Fb|AUT}} |style="text-align:center"|11 |} {|class="wikitable" style="white-space:nowrap; display:inline-table; float:left;" |+ 3-savat |- !style="width:130px"|Jamoa !{{Abbr|Oʻrin|Yevropa chempionati ishtirokchilarining umumiy reytingidagi oʻrni}} |- |{{Fb|NED}} |style="text-align:center"|12 |- |{{Fb|SCO}} |style="text-align:center"|13 |- |{{Fb|CRO}} |style="text-align:center"|14 |- |{{Fb|SVN}} |style="text-align:center"|15 |- |{{Fb|SVK}} |style="text-align:center"|16 |- |{{Fb|CZE}} |style="text-align:center"|17 |} {|class="wikitable" style="white-space:nowrap; display:inline-table;" |+ 4-savat{{efn|name=Identifikatsiya|Pley-offning uchta gʻolibi qurʼa vaqtida nomaʼlum edi.}} |- !style="width:130px"|Jamoa !{{Abbr|Oʻrin|Yevropa chempionati ishtirokchilarining umumiy reytingidagi oʻrni}} |- |{{fb|ITA}} |style="text-align:center"|18 |- |{{fb|SRB}} |style="text-align:center"|19 |- |{{fb|SUI}} |style="text-align:center"|20 |-<!--'''DO NOT ALTER THE CONTENT BELOW'''--> |<!-- Do not replace with eventual Path A winners. -->A pley-off gʻolibi |rowspan="3"{{N/a}} |- |<!-- Do not replace with eventual Path B winners. -->B pley-off gʻolibi |- |<!-- Do not replace with eventual Path C winners. -->C pley-off gʻolibi |}<!--'''DO NOT ALTER THE CONTENT ABOVE'''--> {{-}} {{notelist}} === Qurʼa natijasi === {|class="wikitable" style="display:inline-table;float:left;" |+ [[UEFA Yevro 2024|A guruhi]] |- !Oʻrin || width="110" |Jamoa |- |align=center|A1 || {{Fb|GER}} |- |align=center|A2 || {{Fb|SCO}} |- |align=center|A3 || {{Fb|HUN}} |- |align=center|A4 || {{Fb|SUI}} |} {|class="wikitable" style="display:inline-table;float:left;" |+ [[UEFA Yevro 2024|B guruhi]] |- !Oʻrin || width="80" |Jamoa |- |align=center|B1 || {{Fb|ESP}} |- |align=center|B2 || {{Fb|CRO}} |- |align=center|B3 || {{Fb|ITA}} |- |align=center|B4 || {{Fb|ALB}} |} {|class="wikitable" style="display:inline-table;float:left;" |+ [[UEFA Yevro 2024|C guruhi]] |- !Oʻrin || width="90" |Jamoa |- |align=center|C1 || {{Fb|SLO}} |- |align=center|C2 || {{Fb|DEN}} |- |align=center|C3 || {{Fb|SRB}} |- |align=center|C4 || {{Fb|ENG}} |} {|class="wikitable" style="display:inline-table;float:left;" |+ [[UEFA Yevro 2024|D guruhi]] |- !Oʻrin || width="110" |Jamoa |- |align=center|D1 || {{Fb|POL}} {{Efn|Qurʼa tashlash marosimi paytida 3 ta pley-off gʻolibining nomi maʼlum emas edi.|name=playoff winners|group=lower-alpha}} |- |align=center|D2 || {{Fb|NED}} |- |align=center|D3 || {{Fb|AUT}} |- |align=center|D4 || {{Fb|FRA}} |} {|class="wikitable" style="display:inline-table;float:left;" |+ [[UEFA Yevro 2024|E guruhi]] |- !Oʻrin || width="100" |Jamoa |- |align=center|E1 || {{Fb|BEL}} |- |align=center|E2 || {{Fb|SVK}} |- |align=center|E3 || {{Fb|ROU}} |- |align=center|E4 || {{Fb|UKR}} {{Efn|Qurʼa tashlash marosimi paytida 3 ta pley-off gʻolibining nomi maʼlum emas edi.|name=playoff winners|group=lower-alpha}} |} {|class="wikitable" style="display:inline-table;float:left;" |+ [[UEFA Yevro 2024|F guruhi]] |- !Oʻrin || width="110" |Jamoa |- |align=center|F1 || {{Fb|TUR}} |- |align=center|F2 || {{Fb|GEO}} |- |align=center|F3 || {{Fb|POR}} |- |align=center|F4 || {{Fb|CZE}} |} {{-}} {{notelist}} == Tarkiblar == {{Main|UEFA Yevropa chempionati jamoalar tarkiblari 2024}} Jamoalar qaydnomasidagi futbolchilarning maksimal miqdori dastlab 23 nafar etib belgilangan. Ammo keyinchalik 26 nafarga oshirilgan. Jamoalar minimum 23 nafar, maksimal 26 nafar futbolchidan iborat ro'yxatni 7-iyungacha taqdim etishlari kerak edi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=3 May 2024 |title=Teams allowed to register up to 26 players for UEFA EURO 2024 |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://www.uefa.com/euro2024/media/news/028d-1acd19eca649-b1a12d1a7d41-1000--teams-allowed-to-register-up-to-26-players-for-uefa-euro/ |url-status=live |access-date=8 May 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240508214101/https://www.uefa.com/euro2024/media/news/028d-1acd19eca649-b1a12d1a7d41-1000--teams-allowed-to-register-up-to-26-players-for-uefa-euro/ |archive-date=8 May 2024}}</ref>. == Oʻyin rasmiylari (hakamlar) == 2024-yil aprel oyida turnirdagi 51 ta o‘yinni boshqarish uchun 19 ta hakamlar brigadasi tanlab olindi. Jumladan, [[UEFA]] va [[CONMEBOL|KONMEBOL]] konfederatsiyalari o‘rtasidagi hamkorlik kelishuvi doirasida Germaniyada oʻtkaziladigan musobaqaga Argentinadan ham hakamlar brigadasi taklif qilingan<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=23 April 2024 |title=Referee teams for UEFA EURO 2024 appointed |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://www.uefa.com/news-media/news/028c-1ab861ea105d-1af970c69ec4-1000--referee-teams-for-uefa-euro-2024-appointed/ |url-status=live |access-date=23 April 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240423095446/https://www.uefa.com/news-media/news/028c-1ab861ea105d-1af970c69ec4-1000--referee-teams-for-uefa-euro-2024-appointed/ |archive-date=23 April 2024}}</ref><ref name="referee list2">{{Yangiliklar manbasi |date=23 April 2024 |title=Referees and assistant referees |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://editorial.uefa.com/resources/028c-1ab8424ce19a-f9c0bf7a03d7-1000/euro_2024_referees_a4.pdf |url-status=live |access-date=23 April 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240423094740/https://editorial.uefa.com/resources/028c-1ab8424ce19a-f9c0bf7a03d7-1000/euro_2024_referees_a4.pdf |archive-date=23 April 2024}}</ref>. {|class="wikitable sortable" |+ Hakamlar brigadalari |- !Hakam !Qanot hakamlari !class="unsortable"|Ishlagan oʻyinlari |- |{{Nobr|[[Jesús Gil Manzano]]}} |data-sort-value="Tello, Facundo"|{{Nobr|Diego Barbero Sevilla}} {{Nobr|Ángel Nevado Rodriguez}} | |- |{{Nobr|[[Marco Guida]]}} |data-sort-value="Oliver, Michael"|{{Nobr|Filippo Meli}} {{Nobr|Giorgio Peretti}} | |- |{{Nobr|[[István Kovács (referee)|István Kovács]]}} |data-sort-value="Taylor, Anthony"|{{Nobr|Vasile Florin Marinescu}} {{Nobr|Mihai Ovidiu Artene}} | |- |{{Nobr|[[Ivan Kružliak]]}} |data-sort-value="Letexier, François"|{{Nobr|Branislav Hancko}} {{Nobr|Jan Pozor}} | |- |{{Nobr|[[François Letexier]]}} |data-sort-value="Turpin, Clement"|{{Nobr|Cyril Mugnier}} {{Nobr|Mehdi Rahmouni}} | |- |{{Nobr|[[Danny Makkelie]]}} |data-sort-value="Siebert, Daniel"|{{Nobr|Hessel Steegstra}} {{Nobr|Jan de Vries}} | |- |{{Nobr|[[Szymon Marciniak]]}} |data-sort-value="Zwayer, Felix"|{{Nobr|Tomasz Listkiewicz}} {{Nobr|Adam Kupsik}} | |- |{{Nobr|[[Halil Umut Meler]]}} |data-sort-value="Guida, Marco"|{{Nobr|Mustafa Emre Eyisoy}} {{Nobr|Kerem Ersoy}} | |- |{{Nobr|[[Glenn Nyberg]]}} |data-sort-value="Orsato, Daniele"|{{Nobr|Mahbod Beigi}} {{Nobr|Andreas Söderkvist}} | |- |{{Nobr|[[Michael Oliver (referee)|Michael Oliver]]}} |data-sort-value="Makkelie, Danny"|{{Nobr|Stuart Burt}} {{Nobr|Dan Cook}} | |- |{{Nobr|[[Daniele Orsato]]}} |data-sort-value="Marciniak, Szymon"|{{Nobr|Ciro Carbone}} {{Nobr|Alessandro Giallatini}} | |- |[[Sandro Schärer]] |data-sort-value="Soares Dias, Artur"|Stéphane de Almeida Bekim Zogaj | |- |{{Nobr|[[Daniel Siebert (referee)|Daniel Siebert]]}} |data-sort-value="Kovacs, Istvan"|{{Nobr|Jan Seidel}} {{Nobr|Rafael Foltyn}} | |- |{{Nobr|[[Artur Soares Dias]]}} |data-sort-value="Kruzliak, Ivan"|{{Nobr|Paulo Soares}} {{Nobr|Pedro Ribeiro}} | |- |{{Nobr|[[Anthony Taylor (referee)|Anthony Taylor]]}} |data-sort-value="Vincic, Slavko"|{{Nobr|Gary Beswick}} {{Nobr|Adam Nunn}} | |- |{{Nobr|[[Facundo Tello]]}} |data-sort-value="Gil Manzano, Jesus"|{{Nobr|Gabriel Chade}} {{Nobr|Ezequiel Brailovsky}} | |- |{{Nobr|[[Clément Turpin]]}} |data-sort-value="Nyberg, Glenn"|{{Nobr|Nicolas Danos}} {{Nobr|Benjamin Pages}} |Germaniya–Shotlandiya (A guruhi) |- |{{Nobr|[[Slavko Vinčić]]}} |data-sort-value="Scharer, Sandro"|{{Nobr|Tomaž Klančnik}} {{Nobr|Andraž Kovačič}} | |- |{{Nobr|[[Felix Zwayer]]}} |data-sort-value="Meler, Halil"|{{Nobr|Stefan Lupp}} {{Nobr|Marco Achmüller}} | |} Bundan tashqari, UEFA yigirmata Video Assistent Referi (VAR) tizimida ishlovchi va o'n ikkita yordamchi hakamlar (ular to'rtinchi hakam yoki zaxira hakami vazifasini bajaradi) roʻyxatini ham e'lon qildi<ref name="referee list3">{{Yangiliklar manbasi |date=23 April 2024 |title=Referees and assistant referees |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://editorial.uefa.com/resources/028c-1ab8424ce19a-f9c0bf7a03d7-1000/euro_2024_referees_a4.pdf |url-status=live |access-date=23 April 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240423094740/https://editorial.uefa.com/resources/028c-1ab8424ce19a-f9c0bf7a03d7-1000/euro_2024_referees_a4.pdf |archive-date=23 April 2024}}</ref>. {|class="wikitable" style="display:inline-table;" |+ VAR tizimida ishlovchi hakamlar |- !Mamlakat !Hakam(lar) |- |{{ENG}} |[[Stuart Attwell]] [[David Coote (referee)|David Coote]] |- |{{FRA}} |[[Jérôme Brisard]] [[Willy Delajod]] |- |{{GER}} |[[Bastian Dankert]] [[Christian Dingert]] [[Marco Fritz]] |- |{{ITA}} |[[Massimiliano Irrati]] [[Paolo Valeri]] |- |{{NED}} |Rob Dieperink [[Pol van Boekel]] |- |{{POL}} |[[Bartosz Frankowski]] Tomasz Kwiatkowski |- |{{ROU}} |Catalin Popa |- |{{SLO}} |Nejc Kajtazovič |- |{{POR}} |[[Tiago Martins (referee)|Tiago Martins]] |- |{{ESP}} |{{Nobr|[[Alejandro Hernández Hernández]]}} {{Nobr|[[Juan Martínez Munuera]]}} |- |{{SUI}} |Fedayi San |- |{{TUR}} |Alper Ulusoy |} {|class="wikitable" style="display:inline-table;" |+ Yordamchi hakamlar |- !Mamlakat !Toʻrtinchi hakam !Zaxiradagi qanot hakami |- |{{BIH}} |[[Irfan Peljto]] |Senad Ibrišimbegović |- |{{LIT}} |Donatas Rumšas |Aleksandr Radiuš |- |{{NED}} |[[Serdar Gözübüyük]] |Johan Balder |- |{{NOR}} |[[Espen Eskås]] |Jan Erik Engan |- |{{SLO}} |Rade Obrenović |Jure Praprotnik |- |{{UKR}} |Nikola Balakin |Oleksandr Berkut |} == Guruh bosqichi == [[Fayl:UEFA_Euro_2024_map.png|thumb|UEFA Yevro 2024 turnirida ishtirok etuvchi jamoalar natijasi{{col-begin}} {{col-3}}{{legend|#2B42A3|Gʻolib}} {{legend|#34B0BE|Ikkinchi oʻrin}} {{col-3}}{{legend|#81C846|Yarim final}} {{legend|#E4E454|Chorak final}}{{col-3}}{{legend|#ff9f40|1/8 final}}{{legend|#B94954|Guruh bosqichi}}{{col-end}}]] UEFA 2022-yil 10-may kuni turnir taqvimini eʼlon qilgan. Unda faqat ochilish oʻyini, yarim final va final oʻyinlarining boshlanish vaqtlari koʻrsatilgan edi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=10 May 2022 |title=UEFA Euro 2024 match schedule approved |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://www.uefa.com/insideuefa/news/0275-151c90ada680-6a76591a389a-1000/ |url-status=live |access-date=10 May 2022 |archive-url=https://web.archive.org/web/20230602112440/https://www.uefa.com/insideuefa/news/0275-151c90ada680-6a76591a389a-1000/ |archive-date=2 June 2023}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://editorial.uefa.com/resources/0275-151c5dcd4378-ed1dd4f365d4-1000/euro2024_match_schedule.pdf |sarlavha=UEFA Euro 2024 match schedule |ish=UEFA.com |nashriyot=Union of European Football Associations |sana=10 May 2022 |qaralgan sana=10 May 2022 |arxivsana=12 June 2022 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220612224439/https://editorial.uefa.com/resources/0275-151c5dcd4378-ed1dd4f365d4-1000/euro2024_match_schedule.pdf}}</ref>. Qolgan barcha o‘yinlarning boshlanish vaqtlari 2023-yil 2-dekabr kuni qur’a tashlash marosimidan so‘ng e’lon qilindi<ref>{{Yangiliklar manbasi |date=2 December 2023 |title=UEFA Euro 2024 fixtures: When and where are the matches? |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |url=https://www.uefa.com/euro2024/news/0275-151eb1c333ea-d30deec67b13-1000/ |url-status=live |access-date=2 December 2023 |archive-url=https://web.archive.org/web/20231202205830/https://www.uefa.com/euro2024/news/0275-151eb1c333ea-d30deec67b13-1000/ |archive-date=2 December 2023}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://editorial.uefa.com/resources/0288-1999ab91ad50-899894098aed-1000/uefa_euro_2024_match_schedule.pdf |sarlavha=UEFA Euro 2024 match schedule |ish=UEFA.com |nashriyot=Union of European Football Associations |sana=2 December 2023 |qaralgan sana=2 December 2023 |arxivsana=31 January 2024 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240131125945/https://editorial.uefa.com/resources/0288-1999ab91ad50-899894098aed-1000/uefa_euro_2024_match_schedule.pdf}}</ref>. Guruh g‘oliblari, ikkinchi o‘rin egalari va uchinchi o‘rinni egallagan eng yaxshi to‘rtta jamoa 1/8 finalga yo‘l olgan. === Qoʻshimcha mezonlar === Agar ikki yoki undan ortiq jamoalarning guruh o‘yinlari yakuniga ko‘ra ochkolari teng bo‘lib qolsa, quyidagi mezonlarga asosan pley-off yoʻllanmasini qoʻlga kiritgan jamoa nomi aniqlanadi<ref name="regulations3">{{Veb manbasi |url=https://documents.uefa.com/r/Regulations-of-the-UEFA-European-Football-Championship-2022-24-Online |sarlavha=Regulations of the UEFA European Football Championship, 2022–24 |nashriyot=Union of European Football Associations |sana=10 May 2022 |qaralgan sana=16 May 2022 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220516115052/https://documents.uefa.com/api/khub/maps/5tYSJw48iUOPsbIGOxQA4w/attachments/_dSxuIv48n81YqITx97r~g/content?Ft-Calling-App=ft%2Fturnkey-portal&Ft-Calling-App-Version=3.11.26&filename=20220601_Regulations_EURO_2024_en.pdf |arxivsana=16 May 2022}}</ref>. # Ochkolari teng boʻlib qolgan ikki jamoa orasidagi bahsida toʻplangan ochkolar soni; # Ochkolari teng boʻlib qolgan ikki jamoalar bahsidagi toʻplar nisbati; # Ochkolari teng boʻlib qolgan ikki jamoalar bahsida koʻproq gol urgan jamoa; # Agar yuqoridagi 3 ta mezon qoʻllangandan keyin ham vaziyat hal boʻlmasa, 5—9-mezonlarga murojaat qilinadi; # Guruhda oʻtkazilgan barcha o'yinlardagi toʻplar nisbati; # Guruhda oʻtkazilgan barcha o'yinlarda koʻproq gol urgan jamoa; # Agar teng ochko toʻplsgsn jamoalar 3-turda oʻzaro bahs olib borsa va oʻyinni durang bilan tugatib, umumiy toʻplar nisbati teng boʻlib qolsa, mazkur ikki jamoaning oʻrni [[Penaltilar seriyasi (futbol)|penaltilar seriyasiga]] ko'ra aniqlanadi. (Agar ikkitadan ortiq jamoa bir xil miqdordagi ochkoga ega bo'lsa, ushbu mezon qo'llanilmaydi.); # Guruhdagi barcha o‘yinlarda jami eng past jarima ballari toʻplagan jamoa (bitta sariq kartochka uchun 1 ball, ikkita sariq kartochka natijasida olingan qizil kartochka uchun 3 ball, to‘g‘ridan-to‘g‘ri qizil kartochka uchun 3 ball, bitta sariq kartochkadan keyingi to‘g‘ridan-to‘g‘ri qizil kartochka uchun uchun 4 ball); # Yevropa chempionati saralashining umumiy reytingida yuqori o'rinda turgan jamoa. Agar taqqoslanayotgan jamoalarning biri mezbon Germaniya terma jamoasi boʻlsa, bu holda qur'a tashlash orqali pley-off bosqichida ishtirok etish imkonini qoʻlga kiritgan terma jamoa nomi aniqlanadi. === A guruhi === {{main|UEFA Yevro 2024 A guruhi}} <onlyinclude>{{#invoke:Sports table|main|style=WDL |section=Standings |class_rules=[[UEFA Yevro 2024#Qoʻshimcha mezonlar|Qoʻshimcha mezonlar]] |source=[https://www.uefa.com/euro2024/standings/ UEFA] <!--Update team positions below (check tiebreakers)--> |team_order=GER, SUI, HUN, SCO <!--Update team results below (including date)--> |update=complete |win_GER=2 |draw_GER=1 |loss_GER=0 |gf_GER=8 |ga_GER=2 |status_GER=H |win_HUN=1 |draw_HUN=0 |loss_HUN=2 |gf_HUN=2 |ga_HUN=5 |win_SCO=0 |draw_SCO=1 |loss_SCO=2 |gf_SCO=2 |ga_SCO=7 |win_SUI=1 |draw_SUI=2 |loss_SUI=0 |gf_SUI=5 |ga_SUI=3 <!--Team definitions--> |name_GER={{fb|GER}} |name_HUN={{fb|HUN}} |name_SCO={{fb|SCO}} |name_SUI={{fb|SUI}} <!--Qualification column definitions--> |res_col_header=Q |result1=KO |result2=KO |result3=3rd |col_KO=green1 |text_KO=[[UEFA Yevro 2024#Pley-off bosqichi|Pley-off bosqichi]]ga yoʻllanmani qoʻlga kiritdi |col_3rd=blue1 |text_3rd=[[UEFA Yevro 2024#Pley-off bosqichi|Pley off bosqichiga]] [[UEFA Yevro 2024#Uchinchi oʻrinni egallagan jamoalar jadvali|yoʻllanmani qoʻlga kiritdi]] }}</onlyinclude> <section begin=a1 />{{Football box |date={{Start date|2024|6|14|df=y}} |time=21:00 |team1={{fb-rt|GER}} |score=5:1 |report=[https://www.uefa.com/uefaeuro/match/2036161/ Bayonnoma] |team2={{fb|SCO}} |goals1=[[Florian Wirtz|Wirtz]] {{goal|10}} <br> [[Jamal Musiala|Musiala]] {{goal|19}} <br> [[Kai Havertz|Havertz]] {{goal|45+1|pen.}} <br> [[Niclas Füllkrug|Füllkrug]] {{goal|68}} <br> [[Emre Can|Can]] {{goal|90+3}} |goals2=[[Antonio Rüdiger|Rüdiger]] {{goal|87|o.g.}} |stadium=[[Allianz Arena]], [[München]] |attendance=65,052<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/newsfiles/EURO/2024/2036161_FR.pdf |title=Full Time Report – Germany v Scotland |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |date=14 June 2024 |access-date=15 June 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240618031246/https://www.uefa.com/newsfiles/EURO/2024/2036161_FR.pdf |archive-date=2024-06-18 }}</ref> |referee=[[Clément Turpin]] ([[Fransiya]]) |penalties1=|penalties2=}} <section end="a1" /> <section begin=a2 />{{Football box |date={{Start date|2024|6|15|df=y}} |time=15:00 |team1={{fb-rt|HUN}} |score=1–3 |report=[https://www.uefa.com/uefaeuro/match/2036162/ Bayonnoma] |team2={{fb|SUI}} |goals1= [[Barnabás Varga|Varga]] {{goal|66}} |goals2=[[Kwadwo Duah|Duah]] {{goal|12}} <br> [[Michel Aebischer|Aebischer]] {{goal|45}} <br> [[Breel Embolo|Embolo]] {{goal|90+3}} |stadium=[[RheinEnergieStadion]], [[Cologne]] |attendance=41,676<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/newsfiles/EURO/2024/2036162_FR.pdf |title=Full Time Report – Hungary v Switzerland |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |date=15 June 2024 |access-date=15 June 2024}}</ref> |referee=[[Slavko Vinčić]] ([[Sloveniya]]) |penalties1=|penalties2=}} <section end="a2" /> ---- {{Football box |date={{Start date|2024|6|19|df=y}} |time=18:00 |team1={{fb-rt|GER}} |score={{score link|UEFA Yevro 2024 A guruhi#Germaniya vs Vengriya|2–0}} |report=[https://www.uefa.com/uefaeuro/match/2036173/ Bayonnoma] |team2={{fb|HUN}} |goals1= [[Jamal Musiala|Musiala]] {{goal|22}} <br> [[İlkay Gündoğan|Gündoğan]] {{goal|67}} |goals2= |stadium=[[MHPArena]], [[Stuttgart]] |attendance=54,000<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/newsfiles/EURO/2024/2036173_FR.pdf |title=Full Time Report – Germany v Hungary |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |date=19 June 2024 |access-date=19 June 2024}}</ref> |referee=[[Danny Makkelie]] ([[Royal Dutch Football Association|Niderlandiya]]) }} {{Football box |date={{Start date|2024|6|19|df=y}} |time=21:00 |team1={{fb-rt|SCO}} |score={{score link|UEFA Yevro 2024 A guruhi#Shotlandiya vs Shveysariya|1-1}} |report=[https://www.uefa.com/uefaeuro/match/2036174/ Bayonnoma] |team2={{fb|SUI}} |goals1= [[Scott McTominay|McTominay]] {{goal|13}} |goals2= [[Xherdan Shaqiri|Shaqiri]] {{goal|26}} |stadium=[[RheinEnergieStadion]], [[Cologne]] |attendance=42,711<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/newsfiles/EURO/2024/2036174_FR.pdf |title=Full Time Report – Scotland v Switzerland |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |date=19 June 2024 |access-date=19 June 2024}}</ref> |referee=[[Ivan Kružliak]] ({{nfa|SVK}}) }} ---- {{Football box |date={{Start date|2024|6|23|df=y}} |time=21:00 |team1={{fb-rt|SUI}} |score={{score link|UEFA Yevro 2024 A guruhi#Shveysariya vs Germaniya|1–1}} |report=[https://www.uefa.com/uefaeuro/match/2036185/ Hisobot] |team2={{fb|GER}} |goals1= [[Dan Ndoye|Ndoye]] {{goal|28}} |goals2= [[Niclas Füllkrug|Füllkrug]] {{goal|90+2}} |stadium=[[:en:Waldstadion (Frankfurt)|Waldstadion]], [[Frankfurt]] |attendance=46,685<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/newsfiles/EURO/2024/2036185_FR.pdf |title=Full Time Report – Switzerland v Germany |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |date=23 June 2024 |access-date=23 June 2024}}</ref> |referee=[[Daniele Orsato]] ({{nfa|ITA}}) }} {{Football box |date={{Start date|2024|6|23|df=y}} |time=21:00 |team1={{fb-rt|SCO}} |score={{score link|UEFA Yevro 2024 A guruhi#Shotlandiya vs Vengriya|0–1}} |report=[https://www.uefa.com/uefaeuro/match/2036186/ Hisobot] |team2={{fb|HUN}} |goals1= |goals2= [[Kevin Csoboth|Csoboth]] {{goal|90+10}} |stadium=[[MHPArena]], [[Stuttgart]] |attendance=54,000<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/newsfiles/EURO/2024/2036186_FR.pdf |title=Full Time Report – Scotland v Hungary |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |date=23 June 2024 |access-date=23 June 2024}}</ref> |referee=[[Facundo Tello]] ({{nfa|ARG}}) }} === B guruhi === {{main|UEFA Yevro 2024 B guruhi}} <onlyinclude>{{#invoke:Sports table|main|style=WDL |section=Standings |class_rules=[[UEFA Yevro 2024#Qoʻshimcha mezonlar|Qoʻshimcha mezonlar]] |source=[https://www.uefa.com/euro2024/standings/ UEFA] <!--Update team positions below (check tiebreakers)--> |team_order=ESP, ITA, CRO, ALB <!--Update team results below (including date)--> |update=complete |win_ESP=3 |draw_ESP=0 |loss_ESP=0 |gf_ESP=5 |ga_ESP=0 |win_CRO=0 |draw_CRO=2 |loss_CRO=1 |gf_CRO=3 |ga_CRO=6 |win_ITA=1 |draw_ITA=1 |loss_ITA=1 |gf_ITA=3 |ga_ITA=3 |win_ALB=0 |draw_ALB=1 |loss_ALB=2 |gf_ALB=3 |ga_ALB=5 <!--Team definitions--> |name_ESP={{fb|ESP}} |name_CRO={{fb|CRO}} |name_ITA={{fb|ITA}} |name_ALB={{fb|ALB}} <!--Qualification column definitions--> |res_col_header=Q |result1=KO |result2=KO |col_KO=green1 |text_KO=[[UEFA Yevro 2024#Pley-off bosqichi|Pley-off bosqichi]]ga yoʻllanmani qoʻlga kiritdi }}</onlyinclude> {{Football box |date={{Start date|2024|6|15|df=y}} |time=18:00 |team1={{fb-rt|ESP}} |score={{score link|UEFA Yevro 2024 B guruhi#Ispaniya vs Xorvatiya|3–0}} |report=[https://www.uefa.com/uefaeuro/match/2036163/ Bayonnoma] |team2={{fb|CRO}} |goals1= [[Álvaro Morata|Morata]] {{goal|29}} <br> [[Fabián Ruiz|Fabián]] {{goal|32}} <br> [[Dani Carvajal|Carvajal]] {{goal|45+2}} <br> |goals2= |stadium=[[Olympiastadion (Berlin)|Olympiastadion]], [[Berlin]] |attendance=68,844<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/newsfiles/EURO/2024/2036163_FR.pdf |title=Full Time Report – Spain v Croatia |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |date=15 June 2024 |access-date=15 June 2024}}</ref> |referee=[[Michael Oliver (referee)|Michael Oliver]] ({{Nfa|ENG}}) }} <onlyinclude>{{#invoke:Football box|main|section=B2 |date={{Start date|2024|6|15|df=y}} |time=21:00 |team1={{fb-rt|ITA}} |score={{score link|UEFA Yevro 2024 B guruhi#Italiya vs Albaniya|2–1}} |report=[https://www.uefa.com/uefaeuro/match/2036164/ Bayonnoma] |team2={{fb|ALB}} |goals1= * [[Alessandro Bastoni|Bastoni]] {{goal|11}} * [[Nicolò Barella|Barella]] {{goal|16}} |goals2= * [[Nedim Bajrami|Bajrami]] {{goal|1}} |stadium=[[Westfalenstadion]], [[Dortmund]] |attendance=60,512<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/newsfiles/EURO/2024/2036164_FR.pdf |title=Full Time Report – Italy v Albania |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |date=15 June 2024 |access-date=15 June 2024}}</ref> |referee=[[Felix Zwayer]] ({{Nfa|GER}}) }}</onlyinclude> ---- {{Football box |date={{Start date|2024|6|19|df=y}} |time=15:00 |team1={{fb-rt|CRO}} |score={{score link|UEFA Yevro 2024 B guruhi#Croatia vs Albania|2–2}} |report=[https://www.uefa.com/uefaeuro/match/2036176/ Bayonnoma] |team2={{fb|ALB}} |goals1= [[Andrej Kramarić|Kramarić]] {{goal|74}} [[Klaus Gjasula|Gjasula]] {{goal|76|o.g.}} |goals2= [[Qazim Laçi|Laçi]] {{goal|11}} [[Klaus Gjasula|Gjasula]] {{goal|90+5}} |stadium=[[Volksparkstadion]], [[Hamburg]] |attendance=46,784<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/newsfiles/EURO/2024/2036176_FR.pdf |title=Full Time Report – Croatia v Albania |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |date=19 June 2024 |access-date=19 June 2024}}</ref> |referee=[[François Letexier]] ({{Nfa|FRA}}) }} {{Football box |date={{Start date|2024|6|20|df=y}} |time=21:00 |team1={{fb-rt|ESP}} |score={{score link|UEFA Yevro 2024 B guruhi#Ispaniya vs Italiya|1-0}} |report=[https://www.uefa.com/uefaeuro/match/2036175/ Bayonnoma] |team2={{fb|ITA}} |goals1=[[Riccardo Calafiori|Calafiori]] {{goal|55|o.g.}} |goals2= |stadium=[[Arena AufSchalke]], [[Gelsenkirchen]] |attendance=49,528<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/newsfiles/EURO/2024/2036175_FR.pdf |title=Full Time Report – Spain v Italy |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |date=20 June 2024 |access-date=20 June 2024}}</ref> |referee=[[Slavko Vinčić]] ({{Nfa|SVN}}) }} ---- {{Football box |date={{Start date|2024|6|24|df=y}} |time=21:00 |team1={{fb-rt|ALB}} |score={{score link|UEFA Yevro 2024 B guruhi#Albaniya vs Ispaniya|0–1}} |report=[https://www.uefa.com/uefaeuro/match/2036187/ Bayonnoma] |team2={{fb|ESP}} |goals1= |goals2= [[Ferran Torres|Torres]] {{goal|13}} |stadium=[[Merkur Spiel-Arena]], [[Düsseldorf]] |attendance=46,586<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/newsfiles/EURO/2024/2036187_FR.pdf |title=Full Time Report – Albania v Spain |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |date=24 June 2024 |access-date=24 June 2024}}</ref> |referee=[[Glenn Nyberg]] ({{Nfa|SWE}}) }} {{Football box |date={{Start date|2024|6|24|df=y}} |time=21:00 |team1={{fb-rt|CRO}} |score={{score link|UEFA Yevro 2024 B guruhi#Xorvatiya vs Italiya|1–1}} |report=[https://www.uefa.com/uefaeuro/match/2036188/ Bayonnoma] |team2={{fb|ITA}} |goals1= [[Luka Modrić|Modrić]] {{goal|55}} |goals2= [[Mattia Zaccagni|Zaccagni]] {{goal|90+8}} |stadium=[[:en:Red Bull Arena (Leipzig)|Red Bull Arena]], [[Leipzig]] |attendance=38,322<ref>{{cite web |url=https://www.uefa.com/newsfiles/EURO/2024/2036188_FR.pdf |title=Full Time Report – Croatia v Italy |work=UEFA.com |publisher=Union of European Football Associations |date=24 June 2024 |access-date=24 June 2024}}</ref> |referee=[[Danny Makkelie]] ([[Niderlandiya]]) }} === C guruhi === {{main|UEFA Yevro 2024 C guruhi}} {{:UEFA Yevro 2024 C guruhi|transcludesection=Standings|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} {{:UEFA Yevro 2024 C guruhi|transcludesection=C1}} {{:UEFA Yevro 2024 C guruhi|transcludesection=C2}} ---- {{:UEFA Yevro 2024 C guruhi|transcludesection=C3}} {{:UEFA Yevro 2024 C guruhi|transcludesection=C4}} ---- {{:UEFA Yevro 2024 C guruhi|transcludesection=C5}} {{:UEFA Yevro 2024 C guruhi|transcludesection=C6}} === D guruhi === {{main|UEFA Yevro 2024 D guruhi}} {{:UEFA Yevro 2024 D guruhi|transcludesection=Standings|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} {{:UEFA Yevro 2024 D guruhi|transcludesection=D1}} {{:UEFA Yevro 2024 D guruhi|transcludesection=D2}} ---- {{:UEFA Yevro 2024 D guruhi|transcludesection=D3}} {{:UEFA Yevro 2024 D guruhi|transcludesection=D4}} ---- {{:UEFA Yevro 2024 D guruhi|transcludesection=D5}} {{:UEFA Yevro 2024 D guruhi|transcludesection=D6}} === E guruhi === {{main|UEFA Yevro 2024 E guruhi}} {{:UEFA Yevro 2024 E guruhi|transcludesection=Standings|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} {{:UEFA Yevro 2024 E guruhi|transcludesection=E1}} {{:UEFA Yevro 2024 E guruhi|transcludesection=E2}} ---- {{:UEFA Yevro 2024 E guruhi|transcludesection=E3}} {{:UEFA Yevro 2024 E guruhi|transcludesection=E4}} ---- {{:UEFA Yevro 2024 E guruhi|transcludesection=E5}} {{:UEFA Yevro 2024 E guruhi|transcludesection=E6}} === F guruhi === {{main|UEFA Yevro 2024 F guruhi}} {{:UEFA Yevro 2024 F guruhi|transcludesection=Standings|only_pld_pts=no_hide_class_rules}} {{:UEFA Yevro 2024 F guruhi|transcludesection=F1}} {{:UEFA Yevro 2024 F guruhi|transcludesection=F2}} ---- {{:UEFA Yevro 2024 F guruhi|transcludesection=F3}} {{:UEFA Yevro 2024 F guruhi|transcludesection=F4}} ---- {{:UEFA Yevro 2024 F guruhi|transcludesection=F5}} {{:UEFA Yevro 2024 F guruhi|transcludesection=F6}} === Uchinchi oʻrinni egallagan jamoalar jadvali === <onlyinclude>{{#invoke:Sports table|main|style=WDL |section=third |class_rules=1) Ochkolar; 2) Gollar farqi; 3) Urilgan gollar; 4) Gʻalabalar; 5) Jami past intizomiy ochko; 6) [[UEFA Yevro sarlash bosqichi 2024#Umumiy reyting|Yevropa saralash musobaqalarining umumiy reytingi]] (yoki qurʼa tashlash, agar mezbon Germaniya taybreykda ishtirok etgan boʻlsa).<ref name="regulations"/> |source=[https://www.uefa.com/euro2024/news/028e-1b3221d55b32-0a95528a80d5-1000/ UEFA] <!--Update team positions below (check tiebreakers)--> |team_order=GrD, GrF, GrE, GrC, GrA, GrB <!--Update team results below (including date)--> |update=complete |win_GrA=1 |draw_GrA=0 |loss_GrA=2 |gf_GrA=2 |ga_GrA=5 |status_GrA= |win_GrB=0 |draw_GrB=2 |loss_GrB=1 |gf_GrB=3 |ga_GrB=6 |status_GrB= |win_GrC=0 |draw_GrC=3 |loss_GrC=0 |gf_GrC=2 |ga_GrC=2 |status_GrC= |win_GrD=1 |draw_GrD=1 |loss_GrD=1 |gf_GrD=4 |ga_GrD=4 |status_GrD= |win_GrE=1 |draw_GrE=1 |loss_GrE=1 |gf_GrE=3 |ga_GrE=3 |status_GrE= |win_GrF=1 |draw_GrF=1 |loss_GrF=1 |gf_GrF=4 |ga_GrF=4 |status_GrF= |hth_GrD=Intizomiy ball: Niderlandiya −2, Gruziya −6. |hth_GrF=GrD <!--Team definitions--> |name_GrA={{fb|HUN}} |name_GrB={{fb|CRO}} |name_GrC={{fb|SVN}} |name_GrD={{fb|NED}} |name_GrE={{fb|SVK}} |name_GrF={{fb|GEO}} <!--Group definitions--> |show_groups=T |group_GrA=[[UEFA Yevro 2024#A guruhi|A]] |group_GrB=[[UEFA Yevro 2024#B guruhi|B]] |group_GrC=[[UEFA Yevro 2024#C guruhi|C]] |group_GrD=[[UEFA Yevro 2024#D guruhi|D]] |group_GrE=[[UEFA Yevro 2024#E guruhi|E]] |group_GrF=[[UEFA Yevro 2024#F guruhi|F]] <!--Qualification column definitions--> |res_col_header=Q |result1=KO |result2=KO |result3=KO |result4=KO |col_KO=green1 |text_KO=[[UEFA Yevro 2024#Pley-off bosqichi|Pley-off bosqichi]]ga yoʻllanma }}</onlyinclude> == Pley-off bosqichi == {{main|UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi}} Pley-off bosqichida, agar oʻyin normal oʻyin vaqti oxirida teng boʻlsa, qoʻshimcha vaqt oʻynaladi (har biri 15 daqiqadan ikki davr). Qoʻshimcha boʻlimlardan keyin ham durang boʻlsa, oʻyin penaltilar seriyasiga koʻra hal qilinadi.<ref name="regulations">{{cite web |url=https://documents.uefa.com/r/Regulations-of-the-UEFA-European-Football-Championship-2022-24-Online |title=Regulations of the UEFA European Football Championship, 2022–24 |publisher=Union of European Football Associations |date=10 May 2022 |access-date=16 May 2022 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20220516115052/https://documents.uefa.com/api/khub/maps/5tYSJw48iUOPsbIGOxQA4w/attachments/_dSxuIv48n81YqITx97r~g/content?Ft-Calling-App=ft%2Fturnkey-portal&Ft-Calling-App-Version=3.11.26&filename=20220601_Regulations_EURO_2024_en.pdf |archive-date=16 May 2022}}</ref> UEFA Yevro-1984dan beri har bir turnirda boʻlgani kabi, uchinchi oʻrin uchun pley-off yoʻq. ''Barcha vaqtlar [[Markaziy Yevropa yozgi vaqti|Markaziy Yevropa yoz vaqti]] hisoblanadi ([[UTC+02:00|UTC+2]])'' === Bosqichlar === {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|Bracket}} === Nim chorak final === {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|R16-1}} ---- {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|R16-2}} ---- {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|R16-3}} ---- {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|R16-4}} ---- {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|R16-5}} ---- {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|R16-6}} ---- {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|R16-7}} ---- {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|R16-8}} === Chorak final === {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|QF1}} ---- {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|QF2}} ---- {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|QF3}} ---- {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|QF4}} === Yarim final === {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|SF1}} ---- {{#lst:UEFA Yevro 2024 Pley-off bosqichi|SF2}} === Final === {{main|UEFA Yevro 2024 finali}} {{#lst:UEFA Yevro 2024 finali|Final}} == Eslatmalar == {{notelist}} {{manbalar|group=izoh}} {{manbalar|group=lower-alpha}} {{manbalar|group=upper-alpha}} {{manbalar|group=note}} {{manbalar|group=†}} == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == {{commons category}} * {{Rasmiy sayt|https://www.uefa.com/euro-2024/}} {{UEFA Yevro 2024}} {{UEFA Yevro 2024 ishtirokchilari}} {{UEFA Yevro 2024 stadionlari}} {{UEFA Yevro 2024 hakamlari}} {{UEFA Yevropa chempionati}} {{Portal bar|Yevropa|Futbol|Sport|2020s}} [[Turkum:UEFA Yevro 2024]] [[Turkum:Futbol boʻyicha Yevropa chempionatlari]] kbo8til1q0hr9bv3aumsoam4aaqd677 His (Haute-Garonne) 0 1150338 6318156 5605469 2026-10-24T15:38:49Z Momooq 303444 6318156 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = {{PAGENAMEBASE}} | mavqe = [[Fransiya kommunalari|Kommuna]] | mamlakat = Fransiya | tuman turi = Fransiya departamentlari{{!}}Departament | tuman = Haute-Garonne | jadvalda tuman = Haute-Garonne | maydon = | aholi = | sanalgan yil = | vaqt mintaqasi = +1 | DST = bor }} '''{{PAGENAMEBASE}}''' — [[Fransiya]]ning [[Occitania (maʼmuriy hudud)|Occitania]] mintaqasi [[Haute-Garonne]] [[departament]]ida joylashgan [[kommuna]]<ref>{{Veb manbasi|url=https://data.haute-garonne.fr/explore/dataset/communes-de-la-haute-garonne-millesime-2023-insee/information/|sarlavha=Communes de la Haute-Garonne - Millésime 2023 (depuis 1943) source Insee|nashriyot=data.haute-garonne.fr|qaralgan sana=08-11-2024|til=fr}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.citypopulation.de/en/france/hautegaronne/|sarlavha=France: Haute-Garonne|nashriyot=City Population|qaralgan sana=08-11-2024|til=en}}</ref>. Fransiyaning janubida joylashgan kichik qishloq kommunadir. Aholisi 2022-yilgi == Manbalar == {{manbalar}} {{France-geo-stub}} {{Haute-Garonne departamenti kommunalari}} {{Tashqi havolalar}}[[Turkum:Haute-Garonne departamenti kommunalari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari]] fxu0oansb8drk1pynwg11c5ju62w0sj Hikmat Ergashev 0 1204504 6318500 5436970 2026-10-25T10:55:55Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318500 wikitext text/x-wiki {{ism+familiya|Hikmat (ism)|Hikmat|Ergashev}} {{Futbolchi bilgiqutisi | ism =Hikmat Ergashev | tasvir = | toʻliqism = | boʻyi = {{height|m=1.81}} | tavallud_sana = {{Birth date and age|df=yes|1965|4|4}} | tavallud_joyi = {{tavalludJoyi|Toshkent}} | joriyklub = [[Qoʻqon 1912]] | klubraqami = | pozitsiya = | yillar1 = }} '''Hikmat Ergashev''' (<nowiki>Ҳикмат Муҳаммаджонович Эргашев</nowiki>, [[1965-yil]] [[4-aprel]]da tugʻilgan) – [[oʻzbekiston]]lik [[futbolchi]]. [[Oʻzbekiston Superligasi]]ning „[[Bunyodkor PFK|Bunyodkor]]“ klubi sobiq bosh murabbiyi<ref>{{cite web|url=https://www.transfermarkt.com/khikmat-irgashev/profil/trainer/10291|title=Khikmat Irgashev|publisher=[[Transfermarkt]]}}</ref><ref>{{cite web|url=https://www.football-lineups.com/coach/1285/Players/|title=Khikmat Mukhammadjonovich Ergashev|publisher=[[Soccerway]]}}</ref><ref>{{cite web|url=https://championat.asia/oz/news/hikmat-ergashev-qoqon-1912ga-qarshi-oyin-haqida-biror-nima-deyish-qiyin|title=Hikmat Ergashev: "Qo'qon-1912ga qarshi o'yin haqida biror nima deyish qiyin"|publisher=[[Championat.asia]]}}</ref><ref>[https://footballfacts.ru/person/74140-irgashevhikmatmuhammadzhanovich Hikmat Ergashev] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20240722093019/https://footballfacts.ru/person/74140-irgashevhikmatmuhammadzhanovich |date=2024-07-22 }} Footballfactsru saytida</ref>. == Manbalar == {{manbalar|2}} {{uzbekistan-footy-bio-stub}} {{Bunyodkor futbol klubi murabbiylari‎}} {{DEFAULTSORT:Ergashev, Hikmat}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Erkak futbol darvozabonlari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari]] [[Turkum:Hisor klubi futbolchilari]] [[Turkum:Yangiyer klubi futbolchilari]] [[Turkum:Sverdlovets klubi futbolchilari]] [[Turkum:Navbahor futbolchilari]] [[Turkum:Paxtakor jamoasi futbolchilari]] [[Turkum:Atlaschi FC futbolchilari]] [[Turkum:Metallurg Bekobod klubi futbolchilari]] [[Turkum:Bunyodkor futbol klubi murabbiylari]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] rn8z9tya8ivjb8xwh0ce76xbzoy4pcq Wuthering Waves 0 1206406 6318122 6055829 2026-10-24T14:18:15Z Muhammadali09 319870 6318122 wikitext text/x-wiki {{Infobox video game | title = Wuthering Waves | image = Wuthering Waves logo.svg | developer = [[Kuro Games]] | publisher = Kuro Games | platforms = {{ubl|[[iOS]]|[[Android]]|[[Microsoft Windows]]|[[PlayStation 5]]|[[macOS]]|[[Xbox Series X and Series S]]}} | released = {{ubl|'''iOS, Android, Microsoft Windows'''|May 22, 2024|}} | genre = {{ubl|[[rol o'ynash]]|[[Gacha]]}} <!--| modes = [[Single-player]]-->| rejimlar = [[Bir o‘yinchili]] | director = [[Solon Lee]] | producer = [[Solon Lee]] | dasturchi = Farmer | versiya = 3.7 }} ==Syujet (qisqacha(Xitoycha: 鸣潮; pinyin: Míng Cháo; lit. 'Sound Tide') )== "Wuthering Waves" voqealari, Lamet deb atalgan hodisadan so'ng, odamzodning katta qismi qirilib ketib, noma'lum mavjudotlar va mahluqlar paydo bo'lganidan keyin sodir bo'ladi. Insoniyat tahdidga qarshi chiqadi va vaqt o'tishi bilan tsivilizatsiyani qayta tiklashga kirishadi. Hikoya chuqur uyqudan uyg'ongan va bu yangi dunyoni o'rganishga chiqqan xotirasiz sayyoh haqida ketadi.. [[Fayl:6 official cosplayers of Wuthering Waves on the stage 20240127.jpg|thumb|"Wuthering Waves" qahramonlari [[Kospley|kospleyi]]]] ==References== {{Reflist}} ==External links== * {{official|https://wutheringwaves.kurogames.com/en/}} jfovy44mz7plfkm2q90wqco1jkflfym 6318125 6318122 2026-10-24T14:20:53Z Muhammadali09 319870 6318125 wikitext text/x-wiki {{Infobox video game | title = Wuthering Waves | image = Wuthering Waves logo.svg | developer = [[Kuro Games]] | publisher = Kuro Games | platforms = {{ubl|[[iOS]]|[[Android]]|[[Microsoft Windows]]|[[PlayStation 5]]|[[macOS]]|[[Xbox Series X and Series S]]}} | released = {{ubl|'''iOS, Android, Microsoft Windows'''|May 22, 2024|}} | genre = {{ubl|[[rol o'ynash]]|[[Gacha]]}} <!--| modes = [[Single-player]]-->| rejimlar = [[Bir o‘yinchili]] | director = [[Solon Lee]] | producer = [[Solon Lee]] | dasturchi = Farmer | versiya = 3.7 }} ==Syujet (qisqacha)== "Wuthering Waves" voqealari, Lamet deb atalgan hodisadan so'ng, odamzodning katta qismi qirilib ketib, noma'lum mavjudotlar va mahluqlar paydo bo'lganidan keyin sodir bo'ladi. Insoniyat tahdidga qarshi chiqadi va vaqt o'tishi bilan tsivilizatsiyani qayta tiklashga kirishadi. Hikoya chuqur uyqudan uyg'ongan va bu yangi dunyoni o'rganishga chiqqan xotirasiz sayyoh haqida ketadi.. [[Fayl:6 official cosplayers of Wuthering Waves on the stage 20240127.jpg|thumb|"Wuthering Waves" qahramonlari [[Kospley|kospleyi]]]] ==References== {{Reflist}} ==External links== * {{official|https://wutheringwaves.kurogames.com/en/}} 8u7ebaj9em6epsclbhc0vlf09y2a51z 6318131 6318125 2026-10-24T14:35:44Z Muhammadali09 319870 /* */ 6318131 wikitext text/x-wiki {{Infobox video game | title = Wuthering Waves | image = Wuthering Waves logo.svg | developer = [[Kuro Games]] | publisher = Kuro Games{{efn|Gonkong, Makao va Tayvanda Nijigen Games (Kuro Games tomonidan boshqariladi) tomonidan nashr etilgan}} | platforms = {{ubl|[[iOS]]|[[Android]]|[[Microsoft Windows]]|[[PlayStation 5]]|[[macOS]]|[[Xbox Series X and Series S]]}} | released = {{ubl|'''iOS, Android, Microsoft Windows'''|May 22, 2024|}} | genre = {{ubl|[[rol o'ynash]]|[[Gacha]]}} <!--| modes = [[Single-player]]-->| rejimlar = [[Bir o‘yinchili]] | director = [[Solon Lee]] | producer = [[Solon Lee]] | dasturchi = Farmer | versiya = 3.7 }} ==Syujet (qisqacha)== "Wuthering Waves" voqealari, Lamet deb atalgan hodisadan so'ng, odamzodning katta qismi qirilib ketib, noma'lum mavjudotlar va mahluqlar paydo bo'lganidan keyin sodir bo'ladi. Insoniyat tahdidga qarshi chiqadi va vaqt o'tishi bilan tsivilizatsiyani qayta tiklashga kirishadi. Hikoya chuqur uyqudan uyg'ongan va bu yangi dunyoni o'rganishga chiqqan xotirasiz sayyoh haqida ketadi.. [[Fayl:6 official cosplayers of Wuthering Waves on the stage 20240127.jpg|thumb|"Wuthering Waves" qahramonlari [[Kospley|kospleyi]]]] ==References== {{Reflist}} ==External links== * {{official|https://wutheringwaves.kurogames.com/en/}} j505ahgd8oild36fiq2o3sx3x8uvmqg 6318141 6318131 2026-10-24T14:55:06Z Muhammadali09 319870 6318141 wikitext text/x-wiki {{Infobox video game | title = Wuthering Waves | image = Wuthering Waves logo.svg | developer = [[Kuro Games]] | publisher = Kuro Games{{efn|Gonkong, Makao va Tayvanda Nijigen Games (Kuro Games tomonidan boshqariladi) tomonidan nashr etilgan}} | platforms = {{ubl|[[iOS]]|[[Android]]|[[Microsoft Windows]]|[[PlayStation 5]]|[[macOS]]|[[Xbox Series X and Series S]]}} | released = {{ubl|'''iOS, Android, Microsoft Windows'''|May 22, 2024|}} | genre = {{ubl|[[rol o'ynash]]|[[Gacha]]}} <!--| modes = [[Single-player]]-->| rejimlar = [[Bir o‘yinchili]] | director = [[Solon Lee]] | producer = [[Solon Lee]] | dasturchi = Farmer | versiya = 3.7 }} "Wuthering Waves" (xitoycha: 鳴潮; tarjimasi: 'shovqinli to'lqinlar') Kuro Games tomonidan ishlab chiqarilgan va nashr etilgan gacha o'yin. Oʻyin 2024-yil 22-mayda chiqarilgan. Ochiq dunyoli gacha o'yini bo'lgan "Wuthering Waves", janrning boshqa([[Genshin Impact]]) o'yinlari qaraganda jang tizimiga katta e'tibor berilgan.<ref name="destructoid2">{{Veb manbasi |url=https://www.destructoid.com/wuthering-waves-release-window-platforms-trailer-and-more/ |sarlavha=Wuthering Waves release window, platforms, trailer, and more |sana=March 28, 2024 |ish=[[Destructoid]] |qaralgan sana=March 29, 2024 |arxivsana=March 29, 2024 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240329172502/https://www.destructoid.com/wuthering-waves-release-window-platforms-trailer-and-more/}}</ref> ==Syujet (qisqacha)== "Wuthering Waves" voqealari, Lamet deb atalgan hodisadan so'ng, odamzodning katta qismi qirilib ketib, noma'lum mavjudotlar va mahluqlar paydo bo'lganidan keyin sodir bo'ladi. Insoniyat tahdidga qarshi chiqadi va vaqt o'tishi bilan tsivilizatsiyani qayta tiklashga kirishadi. Hikoya chuqur uyqudan uyg'ongan va bu yangi dunyoni o'rganishga chiqqan xotirasiz sayyoh haqida ketadi.. [[Fayl:6 official cosplayers of Wuthering Waves on the stage 20240127.jpg|thumb|"Wuthering Waves" qahramonlari [[Kospley|kospleyi]]]] ==References== {{Reflist}} ==External links== * {{official|https://wutheringwaves.kurogames.com/en/}} sopbpdxjbalvlagqovxtf5xv9hv2xgj Georgia Amoore 0 1219963 6318245 6295367 2026-10-24T17:43:41Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318245 wikitext text/x-wiki '''Georgia Lee Amoore''' ([[2001]]-yil 3-aprelda tug‘ilgan) - Janubi-Sharqiy konferentsiyaning (SEC) ''Kentucky Wildcats'' ayollar basketbol jamoasining [[Avstraliyaliklar|Avstraliyalik]] kollej basketbolchisi. Ilgari [[Virginiya|Virginia]] Tech Hokies jamoasida o‘ynagan. ==Dastlabki hayoti va faoliyati== [[Victoria|Viktoriya]] shtatining Ballarat shahrida tug‘ilgan. Amoore 17 yoshida basketbolga e’tibor qaratishdan oldin bir nechta sport turlari, jumladan, [[Avstraliya]] futbolini o‘ynagan<ref name="berman">{{cite web |last1=Berman |first1=Mark |title=Choosing basketball pays off for Aussie Georgia Amoore of Virginia Tech |url=https://roanoke.com/sports/college/va_tech/choosing-basketball-pays-off-for-aussie-georgia-amoore-of-virginia-tech/article_37159a54-bd27-11ed-981a-773dedd7fbdc.html |website=[[The Roanoke Times]] |access-date=24 March 2023 |date=8 March 2023 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230311001857/https://roanoke.com/sports/college/va_tech/choosing-basketball-pays-off-for-aussie-georgia-amoore-of-virginia-tech/article_37159a54-bd27-11ed-981a-773dedd7fbdc.html |arxivsana=2023-03-11}}</ref>. Yoshlar o‘rtasida Victoria Country shtat jamoasi uchun kurashgan<ref>{{cite web |last1=Wildes |first1=Hayley |title=From Ballarat to Virginia Tech, Georgia Amoore's star is shining bright |url=https://pickandroll.com.au/p/from-ballarat-to-virginia-tech-georgia |publisher=The Pick and Roll |access-date=24 March 2023 |date=16 March 2023}}</ref>. Amoore 2019-yilgi mavsumda NBL1ning Ballarat Rush jamoasida o‘ynagan va har bir o‘yinda o‘rtacha 11,2 ochko, 3,2 assist va 2,6 ribaund to‘plagan<ref>{{cite web |title=Georgia Amoore commits to Virginia Tech |url=https://pickandroll.com.au/p/georgia-amoore-commits-to-virginia-tech |publisher=The Pick and Roll |access-date=24 March 2023 |date=5 October 2019}}</ref>. Portlendning taklifi tufayli Virjiniya Tech uchun Qo‘shma Shtatlarda kollej basketbolini o‘ynashga qaror qildi<ref name=berman/>. ==Kollejdagi faoliyati== [[Virjiniya Texnologiya universitetining]] birinchi kurs talabasi sifatida Amoore har bir o‘yinda o‘rtacha 11,8 ochko va 4,6 golli uzatmani amalga oshirdi va [[Atlantika sohili|Atlantika sohilid]]agi konferentsiyada (ACC) All-Freshman jamoasida bo‘ldi. Ikkinchi kurs mavsumida Amoore har bir o‘yinda o‘rtacha 11,2 ochko va 4,4 golli uzatmani amalga oshirdi va All-ACC faxriy unvoniga sazovor bo‘ldi<ref name=berman/>. 2022-yil 1-dekabrda Amoore Nebraska ustidan 85-54 hisobida g‘alaba qozonib, 24 ochko, 11 golli uzatma va 10 ribaund bilan jamoa tarixidagi ilk "tril-dabl"ni qayd etdi<ref>{{cite web |last1=Shaw |first1=Vince |title=Women's college basketball roundup: Amoore posts first triple-double in Virginia Tech history |url=https://richmond.com/sports/womens-college-basketball-roundup-amoore-posts-first-triple-double-in-virginia-tech-history/article_e5efadcd-9bb6-5932-9ac3-9bf45e3af68d.html |website=[[Richmond Times-Dispatch]] |access-date=24 March 2023 |date=1 December 2022}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> . All-ACCning asosiy jamoasi deb topildi<ref>{{cite web |last1=Holland |first1=Edward |title='I'd be very surprised if she didn't get a shot in the WNBA': ACC team-of-the-year honours for Georgia Amoore |url=https://www.thecourier.com.au/story/8104188/id-be-very-surprised-if-she-didnt-get-a-shot-in-the-wnba-amoore-earns-acc-honours/ |website=[[The Courier (Ballarat)|The Courier]] |access-date=24 March 2023 |date=1 March 2023}}</ref>. Amoore 2023-yilda Virjiniya Texni birinchi marta ACC turnirida g‘oliblikka olib chiqdi. Turnirning eng yaxshi o‘yinchisi deb topildi va turnir rekordi bo‘lgan 14 ta o‘yinda uch ochko to‘pladi<ref>{{cite web |last1=Holland |first1=Edward |title=Georgia Amoore crowned tournament MVP as Hokies clinch ACC title |url=https://www.thecourier.com.au/story/8108820/amoore-crowned-tournament-mvp-as-hokies-clinch-acc-title/ |website=[[The Courier (Ballarat)|The Courier]] |access-date=24 March 2023 |date=5 March 2023}}</ref>. Amoore jamoasiga [[2023-yilgi NCAA]] turnirida bitta raqamni qo‘lga kiritishga yordam berdi va birinchi raundda uch ochko to‘plash bo‘yicha dasturning bir mavsumlik rekordini ortda qoldirdi<ref>{{cite web |last1=Holland |first1=Edward |title=Georgia Amoore's incredible year rolls into March Madness |url=https://www.thecourier.com.au/story/8127139/amoores-incredible-year-rolls-into-march-madness/ |website=[[The Courier (Ballarat)|The Courier]] |access-date=24 March 2023 |date=20 March 2023}}</ref><ref>{{cite web |title=Amoore makes history in Tech's 58-33 win over Chattanooga |url=https://hokiesports.com/news/2023/3/17/virginia-tech-womens-basketball-game-recap-chattanooga-ncaa-tournament-first-round |publisher=Virginia Tech Athletics |access-date=24 March 2023 |date=17 March 2023}}</ref>. Sweet 16da Amoore Tennessi ustidan 73-64 hisobida g‘alaba qozonib, mavsumdagi eng yuqori 29 ochkoni qo‘lga kiritdi va Hokiesga birinchi Elite Eightga chiqishga yordam berdi<ref>{{cite web |last1=Philippou |first1=Alexa |title=Georgia Amoore leads surging Virginia Tech into Elite 8 |url=https://www.espn.com/womens-college-basketball/story/_/id/35951907/georgia-amoore-leads-surging-virginia-tech-elite-8 |publisher=[[ESPN]] |access-date=9 July 2023 |date=25 March 2023}}</ref>. Sietl 3 mintaqasining eng ko‘zga ko‘ringan [[Futbol|futbolchisi]] deb topildi. To‘rtlik finalida Amoore 17 ochko to‘pladi va LSUga 79-72 hisobida yutqazib, bitta NCAA turnirida uch ochkolik rekordni ortda qoldirdi<ref>{{cite magazine |last1=Koons |first1=Zach |title=Virginia Tech's Georgia Amoore Breaks NCAA Tournament Three-Point Record |url=https://www.si.com/college/2023/04/01/virginia-tech-georgia-amoore-ncaa-tournament-record-final-four-lsu |magazine=[[Sports Illustrated]] |access-date=9 July 2023 |date=31 March 2023}}</ref>. Yoshligida Amoore har bir o‘yinda o‘rtacha 16,3 ochko, 4,9 golli uzatma va uchta ribaund to‘plagan. NCAA I bo‘limida Keytlin Klorkdan keyin uch ochkolik o‘yinda ikkinchi o‘rinni egalladi<ref>{{cite web |title=Georgia Amoore – Women's Basketball |url=https://hokiesports.com/sports/womens-basketball/roster/georgia-amoore/12477 |publisher=Virginia Tech Athletics |access-date=9 July 2023}}</ref>. 2023-yil 16-noyabrda Amoore Houston Christian ustidan 105-36 hisobida g‘alaba qozonib, 10 ochko va 16 golli uzatmani amalga oshirdi<ref>{{cite web |title=Writing HERstory:|url=https://hokiesports.com/news/2023/11/17/virginia-tech-womens-basketball-writing-herstory-amoore-sets-a-program-record-of-16-assists.aspx |publisher=Virginia Tech Athletics |access-date=11 February 2024 |date=17 November 2023}}</ref>. 2024-yil 25-fevralda Amoore Virginia texnologiyasi basketbol tarixida barcha davrlardagi assistentlar yetakchisiga aylandi. [[2024-yil]] 28-mart kuni Texnologiya bosh murabbiyi Kenni Bruks Kentukki shtatidagi bosh murabbiylik ochilishida ketishini e’lon qilganidan ko‘p o‘tmay, Amoore Instagram orqali Techdagi kollejdagi faoliyati tugaganligini e’lon qildi va dasturni eng ko‘p mukofotlangan va muvaffaqiyatli sportchilardan biri sifatida tark etdi. 1-aprel kuni Amoore NCAA o‘tkazish portaliga kirdi va 4-aprel kuni [[Kentukki]]ga o‘tishini e’lon qildi. ==Milliy terma jamoadagi faoliyati== Amoore 2017-yilda [[Hindiston]]da bo‘lib o‘tgan FIBA U16 ayollar o‘rtasidagi Osiyo chempionatida 16 yoshgacha bo‘lgan [[Avstraliya terma jamoasi]] bilan oltin medalni qo‘lga kiritdi. Finalda Yaponiya ustidan 61-60 hisobida g‘alaba qozonib, 10 ochko, to‘rtta ribaund va ikkita golli uzatmani qayd etdi<ref>{{cite web |title=Georgia Amoore, Australia claim the FIBA U16 Women's Asian Championship |url=https://www.ballaratbasketball.com/georgia-amoore-australia-claim-the-fiba-u16-womens-asian-championship/ |publisher=Ballarat Basketball |access-date=24 March 2023 }}{{Oʻlikhavola|date=avgust 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Amoore 2018-yilda Belarusda bo‘lib o‘tgan 17 yoshgacha bo‘lgan ayollar o‘rtasidagi FIBA Jahon kubogida o‘ynadi va u yerda jamoasiga bronza medalini qo‘lga kiritishga yordam berdi<ref name=berman/>. 3x3 basketbol bo‘yicha Amoore [[Avstraliya]]ga 2019-yilda Malayziyada bo‘lib o‘tgan FIBA 3x3 18 yoshgacha bo‘lgan Osiyo kubogida oltin medalni qo‘lga kiritishga yordam berdi<ref>{{cite web |last1=Hopkins |first1=Ben |title=Ballarat Rush star Georgia Amoore helps lead Australia to 3x3 victory |url=https://www.thecourier.com.au/story/6351649/amoore-helps-lead-australia-to-gold/ |website=[[The Courier (Ballarat)|The Courier]] |access-date=24 March 2023 |date=27 August 2019}}</ref>. [[2023]] va [[2024-yil]]larda Amoore kollejning eng yaxshi ayol sportchilariga kollejdan professional basketbolga o‘tishda yordam beradigan Kelsey Plumning Dawg Class lagerida qatnashdi. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:2001-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Ballarat sportchilari]] [[Turkum:Kentucky Wildcatning ayol basketbolchilari]] gp2qgcih7aw0h2f9cxhdpkfky1e6l18 Heartless 0 1221592 6318467 6295765 2026-10-25T09:04:52Z InternetArchiveBot 58913 3 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318467 wikitext text/x-wiki {{Qoʻshiq bilgiqutisi | nomi = Heartless | muqova = The Weeknd - Heartless.png | turi = singl | artist = [[The Weeknd]] | albom = [[After Hours]] | a-tomon = | b-tomon = | chiqarilgan = {{Start date|2019|11|27}} | format = | yozilgan = | studiya = * XO Studios (Hidden Hills, California) * Noble Street (Toronto, Ontario) | janr = * [[Contemporary R&B|R&B]] * trap<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.billboard.com/articles/business/chart-beat/8545288/the-weeknd-heartless-five-burning-questions |sarlavha=Five Burning Questions: Billboard Staffers Discuss The Weeknd's Top 40 Debut For 'Heartless' |sana=2019-12-03 |muallif=Billboard}}</ref> | davomiyligi = {{Duration|m=3|s=18}}<ref>{{Veb manbasi |url=https://i.redd.it/lfou7di6k2141.jpg |sarlavha=Screenshots of YouTube Music on November 26, 2019 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20191126214807/https://i.redd.it/lfou7di6k2141.jpg |arxivsana=2019-11-16 |muallif=YouTube Music}}</ref> | leybl = * XO * Republic | shoir = * [[The Weeknd|Abel Tesfaye]] * Leland Wayne * Carlo Montagnese * Andre Proctor | prodyuser = * Metro Boomin * The Weeknd * Illangelo * Dre Moon | prev_title = [[Power Is Power]] | prev_year = 2019 | next_title = [[Blinding Lights]] | next_year = 2019 | tracks = | yana = {{External music video|{{YouTube|1DpH-icPpl0|"Heartless"}}}} }} '''„Heartless“''' – kanadalik qoʻshiqchi [[The Weeknd]]ning qoʻshigʻi. U 2019-yil 27-noyabrda XO va Republic Records orqali ijodkorning toʻrtinchi studiyaviy albomi, ''[[After Hours]]'' (2020) ning bosh singli sifatida chiqarildi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.hotnewhiphop.com/the-weeknds-excited-to-start-new-brain-melting-psychotic-chapter-news.96639.html |sarlavha=The Weeknd's Excited To Start "New Brain Melting Psychotic Chapter" |sana=2019-11-26 |muallif=HotNewHipHop |arxivurl=https://web.archive.org/web/20191213152049/https://www.hotnewhiphop.com/the-weeknds-excited-to-start-new-brain-melting-psychotic-chapter-news.96639.html |arxivsana=2019-12-13 |qaralgan sana=2024-10-04}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.radiocapital.cat/the-weeknd-torna-aquesta-setmana-amb-nou-senzill/ |sarlavha=The Weeknd torna aquesta setmana amb nou senzill • Ràdio Capital de l'Empordà |sana=2019-11-26}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://rap24horas.com.br/2019/11/25/the-weeknd-lancara-2-singles-ineditos-nessa-semana-segundo-reportes/ |sarlavha=The Weeknd lançará 2 singles inéditos nessa semana, segundo reportes |sana=2019-11-25 |muallif=Rap 24 Horas |familiya=Guerra |ism=Bruno}}</ref>. The Weeknd qoʻshiqni Metro Boomin, Illangelo va Dre Moon bilan birgalikda yozgan va ishlab chiqargan<ref name=":0">{{Veb manbasi |url=https://shop.theweeknd.com/collections/all |sarlavha=ALL {{!}} T H E W E E K N D S H O P |arxivurl=https://web.archive.org/web/20191203033816/https://shop.theweeknd.com/collections/all/products/collectors-7-vinyl-001-digital-single |arxivsana=2019-12-03 |sana=2019-12-02}}</ref><ref name=":1">{{Veb manbasi |url=https://listen.tidal.com/album/123765089/track/123764754 |sarlavha=Heartless / The Weeknd – Tidal |muallif=Tidal}}</ref>. Trek electroclash elementlari bilan boyitilgan [[Contemporary R&B|R&B]] va trap qoʻshiq hisoblanadi. „Heartless“ tanqidchilarning olqishlariga sazovor boʻldi, ular qoʻshiqni ishlab chiqarilishi, jozibador musiqasi va The Weekndning ovozini alohida maqtashdi. U [[Canadian Hot 100]] roʻyxatida uchinchi oʻrinni egalladi. Qoʻshiq AQShning [[Billboard Hot 100|''Billboard'' Hot 100]] reytingida birinchi oʻrinni egallab, The Weekndning chartdagi toʻrtinchi yetakchi qoʻshigʻiga aylandi, shuningdek, 28 ta boshqa mamlakatlardagi chartlarda ham eng yuqori pogʻonadan joy oldi. Amerikalik reper Lil Uzi Vert ishtirokidagi qoʻshiqning vaporwave remiksi 2020-yil 23-martda albomning deluxe nashri bilan birga chiqarildi<ref>{{Veb manbasi |url=https://pitchfork.com/news/the-weeknd-shares-deluxe-version-of-after-hours-listen/ |sarlavha=The Weeknd Shares Deluxe Version of After Hours: Listen |sana=2020-03-23 |muallif=Pitchfork}}</ref>. 2020-yil 3-aprelda taqdim etilgan remikslar mini-albomining tarkibida Lil Uzi Vert remiksining kengaytirilgan va oddiy versiyasi bor edi<ref>{{Veb manbasi |url=https://music.apple.com/us/album/after-hours-remixes-ep/1505665120 |sarlavha=After Hours (Remixes) by The Weeknd |muallif=Apple Music}}</ref>. == Tarixi va chiqarilishi == The Weeknd birinchi marta 2018-yilning noyabr oyida oʻz chiqishi paytida tomoshabinlarga „''Chapter VI'' was coming soon“ („Tez orada VI bob chiqadi“) deb yangi albom ustida ishlayotganiga shama qilgan edi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.nme.com/news/music/the-weeknd-teases-chapter-vi-album-shares-new-artwork-2413493 |sarlavha=The Weeknd teases 'Chapter VI' album, shares new artwork |sana=2018-11-27 |muallif=NME}}</ref>. 2019-yil davomida chiqarilgan uchta hamkorlikdagi singldan soʻng, u 6-avgust kuni muxlislarini oʻzining toʻrtinchi studiyaviy albomi ustida ishlayotganiga ishontirdi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.nme.com/news/music/the-weekend-teases-new-album-chapter-6-2536077 |sarlavha=Is The Weeknd's new album finally on its way? |sana=2019-08-07 |muallif=NME}}</ref>. Keyin, bir muddat sukutdan soʻng, 24-noyabr kuni [[Mercedes-Benz]] reklamasida „[[Blinding Lights]]“ qoʻshigʻi namoyish etildi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.rap-up.com/2019/11/24/the-weeknd-new-single-blinding-lights/ |sarlavha=The Weeknd to Release New Single 'Blinding Lights' on Black Friday |muallif=Rap-Up |arxivurl=https://web.archive.org/web/20191126210936/https://www.rap-up.com/2019/11/24/the-weeknd-new-single-blinding-lights/ |arxivsana=2019-11-26 |qaralgan sana=2024-10-04}}</ref>, bir kun oʻtib „Heartless“ haqidagi xabarlar<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.rap-up.com/2019/11/25/the-weeknd-teases-new-music/ |sarlavha=The Weeknd Teases New Music |muallif=Rap-Up |arxivurl=https://web.archive.org/web/20191126210702/https://www.rap-up.com/2019/11/25/the-weeknd-teases-new-music/ |arxivsana=2019-11-26 |qaralgan sana=2024-10-04}}</ref> va uning muqovasi paydo boʻldi<ref>{{Veb manbasi |url=http://exclaim.ca/music/article/the_weeknd_hints_at_new_music_arriving_tomorrow |sarlavha=The Weeknd Hints at New Music Arriving This Week |muallif=Exclaim}}</ref>. Qoʻshiq premyerasi 2019-yil 27-noyabrda The Weekndning Beats 1 radiosidagi ''Memento Mori'' radioshousining yettinchi qismida boʻlib oʻtdi<ref>{{Veb manbasi |url=https://i.redd.it/fcwg6cv283141.jpg |sarlavha=Screenshots of Instagram Story on November 26, 2019 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20191126214534/https://i.redd.it/fcwg6cv283141.jpg |arxivsana=2019-11-26}}</ref>. ''CR Men'' nashriga bergan intervyusida The Weeknd „Heartless“ qoʻshigʻi 2018-yilgi ''[[My Dear Melancholy]]'' mini-albomi chiqqandan keyin „After Hours“ uchun yozilgan birinchi qoʻshiq ekanligini aytib oʻtdi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.highsnobiety.com/p/the-weeknd-cr-men-interview-best-quotes/ |sarlavha=The Weeknd Talks Drug Use & His New Album in New Interview |sana=2020-02-20 |muallif=Highsnobiety}}</ref>. == Matni == "Heartless" qoʻshigʻi matniga koʻra, The Weeknd avvalgi munosabatlaridan hafsalasi pir boʻlganidan soʻng oʻzining maishat va kayf-u safoga berilgan turmush tarziga qaytadi. Butun qoʻshiq davomida u oʻzini buzuqlikka berilib, giyohvandlik va spirtli ichimliklarga haddan tashqari koʻp isteʼmol qiladigan „yuraksiz“ odam sifatida tasvirlaydi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/the-weeknd-heartless-video-watch-921770/ |sarlavha=The Weeknd Hits Las Vegas for Hallucinogenic New 'Heartless' Video |sana=2019-12-04 |familiya=Legaspi |ism=Althea}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.mtv.com/news/3147737/the-weeknd-heartless-video/ |sarlavha=The Weeknd Goes On A Psychedelic Bender In His Dizzying 'Heartless' Video |arxivurl=https://web.archive.org/web/20191204142638/http://www.mtv.com/news/3147737/the-weeknd-heartless-video/ |arxivsana=2019-12-04 |familiya=Roth |ism=Madeline}}</ref>. Qoʻshiq naqarotida The Weekndning amerikalik reper Future bilan hamkorlikdagi „Low Life“ qoʻshigʻiga ishora qiladigan soʻzlar mavjud: „Low life for life 'cause I'm heartless“<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.billboard.com/music/lyrics/the-weeknd-heartless-lyrics-8545318/ |sarlavha=Here Are the Lyrics to The Weeknd's 'Heartless' |sana=2019-12-03 |familiya=Mamo |ism=Heran}}</ref>. == Tanqidiy qabul == Qoʻshiq tanqidchilarning olqishiga sazovor boʻldi. Koʻpchilik uning ishlab chiqarilishi, jozibadorligi va The Weekndning ovozini maqtashdi. ''Complex'' trekni 2019-yilning eng yaxshi 39-qoʻshigʻi deb topdi. Singlning roʻyxatdagi oʻrni eʼlon qilingan bayonotda Jessica McKinney qoʻshiqning ishlab chiqarilishi va oʻziga xos muhitini yuqori baholadi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.complex.com/music/best-songs-2019/ |sarlavha=The Best Songs of 2019 |muallif=Complex}}</ref>. 2020-yil 6-mart kuni ''Entertainment Weekly'' „Heartless“ni The Weekndning 11-eng yaxshi singli deb topdi va „qoʻshiqning har bir qismi ajoyib“ ekanligini taʼkidladi<ref>{{Veb manbasi |url=https://ew.com/music/music-reviews/the-weeknds-singles-ranked/ |sarlavha=The Weeknd's singles, ranked |sana=2020-03-06 |familiya=McDuffie |ism=Candace}}</ref>. == Mukofotlar == {| class="wikitable plainrowheaders" |- ! Yil ! Mukofot ! Nominatsiya ! Natija ! Manba |- !scope="row"| 2020 | [[American Music Awards]] | Favorite Song – Soul/R&B Song | {{Gʻolib}} | style="text-align:center;" rowspan="1"|<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.billboard.com/articles/news/awards/9472722/2020-amas-nominations|sarlavha=The Weeknd, Roddy Ricch Top 2020 AMAs Nominations|familiya=Warner|ism=Denise|sana=October 26, 2020}}</ref> |- !scope="row"| 2021 | ASCAP Pop Music Awards | Award Winning Songs | {{Gʻolib}} | style="text-align:center;"|<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.ascap.com/popawards21 |sarlavha=Winning Songwriters & Publishers|muallif=ASCAP}}</ref> |} == Tijoriy koʻrsatkichlar == "Heartless" 2019-yil 7-dekabrdagi [[Billboard Hot 100]] roʻyxatida 32-oʻrindan joy oldi va haftaning eng yuqori oʻrin bilan kirib kelgan singliga aylandi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.billboard.com/charts/hot-100 |sarlavha=Top 100 Songs {{!}} Billboard Hot 100 Chart |muallif=Billboard}}</ref>. Keyingi haftada u 31 pogʻonaga koʻtarilib, chartda birinchi oʻrinni egalladi va The Weekndning Qoʻshma Shtatlarda ushbu chartda toʻrtinchi marta birinchi oʻrinni egallashiga sababchi boʻldi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.billboard.com/articles/business/chart-beat/8545778/the-weeknd-heartless-no-1-hot-100 |sarlavha=The Weeknd's 'Heartless' Hits No. 1 on Hot 100, Mariah Carey's 'All I Want for Christmas Is You' Returns to No. 3 High |muallif=Billboard}}</ref>. Rojdestvo qoʻshiqlari 2019-yil 21-dekabrdagi sonida chartning yuqori pogʻonalariga koʻtarilgani sababli „Heartless“ 16 pogʻona pastlab 17-oʻringa tushib ketdi. Bu 61 yillik chart tarixidagi birinchi oʻrindan eng koʻp oʻrin yoʻqotish boʻldi{{efn|[[6ix9ine]] va [[Nicki Minaj]]ning "Trollz" qoʻshigʻi 2020-yil yozida 34 ta oʻrin yoʻqotib yangi rekordni oʻrnatdi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.billboard.com/articles/business/chart-beat/8546458/brenda-lee-juice-wrld-tones-and-i-burl-ives-hot-100-top-10|sarlavha=Brenda Lee's 'Rockin' Around the Christmas Tree' Hits No. 3 on Hot 100; Juice WRLD, Tones and I & Burl Ives All Top 10|muallif=Billboard}}</ref><ref>{{Veb manbasi|url=https://www.billboard.com/articles/business/chart-beat/9411108/dababy-rockstar-number-one-hot-100-third-week|sarlavha=DaBaby & Roddy Ricch's 'Rockstar' Returns to No. 1 on Hot 100, Jack Harlow & Lil Mosey Earn Their First Top 10s|familiya=Trust|ism=Gary|sana=June 29, 2020}}</ref>}}. Keyinchalik qoʻshiq 2020-yil 4-apreldagi chartda ''After Hours'' chiqqandan soʻng birinchi oʻntalikka (toʻrtinchi oʻrinda) qaytdi<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.billboard.com/articles/business/chart-beat/9346375/weeknd-blinding-lights-number-one-hot-100 |sarlavha=Weeknd's 'Blinding Lights" No. 1, 'Say So' Top 10 |sana=2020-03-30 |muallif=Billboard}}</ref>. 2022-yil 5-aprelda „Heartless“ AQShda ikki million nusxada sotilganligi uchun RIAA tomonidan uch karra platina sertifikatiga ega boʻldi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.riaa.com/gold-platinum/?tab_active=default-award&ar=The+Weeknd&ti=HearTless&lab=&genre=&format=&date_option=release&from=&to=&award=&type=&category=&adv=SEARCH#search_section|sarlavha=Heartless Certification|muallif=RIAA|sana=March 9, 2021}}</ref>. ''Rolling Stone'' Top 100 Songs chartida qoʻshiq 14-oʻrinda debyut qildi va ikki kun davomida 11,1 million strimga ega boʻldi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/rs-charts-top-100-post-malone-circles-bad-bunny-920153/ |sarlavha=RS Charts: Post Malone's 'Circles' Returns to Number One |sana=2019-12-02 |muallif=Rolling Stone}}</ref>. Ikkinchi haftada qoʻshiq birinchi oʻringa koʻtarilib, The Weekndning chartdagi ilk yetakchi qoʻshigʻiga aylandi<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/rs-charts-top-100-the-weeknd-heartless-924717/ |sarlavha=RS Charts: The Weeknd's 'Heartless' Nabs Number One |sana=2019-12-10 |muallif=Rolling Stone}}</ref>. Oʻzining vatani Kanadada „Heartless“ Canadian Hot 100 chartida uchinchi oʻrinni egalladi. Buyuk Britaniyada qoʻshiq oʻninchi oʻrinni egalladi va The Weekndning mamlakatdagi yettinchi top-10 likka kirgan hitiga aylandi. == Musiqiy videolar == Qoʻshiq uchun rasmiy vertikal lirik video 2019-yil 2-dekabrda chiqdi. Video Nevada shtati [[Las Vegas]] shahridagi Plaza Hotel & Casinoʻda<ref>{{tweet manbasi |user=JonathanJossel |number=1199954563224100864 |date=November 28, 2019 |title=I recognize these lights 💡 @PlazaLasVegas}}</ref><ref>{{tweet manbasi|user=TheWeeknd|number=1201700631376908288|title=LYRIC VIDEO LETS GO|date=December 2, 2019}}</ref>, Nevada shtati Paradise shahridagi Caesars Palace va Flamingo Las-Vegasda suratga olingan. „Heartless“ qoʻshigʻining rasmiy klipi 2019-yil 3-dekabrda chiqdi. Klip ham Las Vegasda suratga olingan va unda The Weeknd va Metro Boomin suratga tushgan<ref>{{tweet manbasi|user=TheWeeknd|number=1201888564218335232|title=heartless official video dropping today. STAY TUNED !!!!|date=December 3, 2019}}</ref>. Videoda ikkalasi mast holatda har xil kazino va bazmlarga borishadi, keyinroq The Weeknd bir qurbaqani yalaydi va unda gallyutsinatsiya boshlanadi<ref>{{Veb manbasi|url=https://pitchfork.com/news/watch-the-weeknds-new-heartless-video/|sarlavha=Watch the Weeknd's New "Heartless" Video|muallif=Pitchfork|sana=December 3, 2019 |til=en}}</ref>. Video The Weekndning Fremont koʻchasi boʻylab yugurishi va qayt qilishi bilan yakunlanadi<ref>{{Cite web|url=https://www.rap-up.com/2019/12/03/the-weeknd-heartless-video/|sarlavha=The Weeknd Debuts 'Heartless' Video|muallif=Rap-Up|til=en-US|arxivurl=https://web.archive.org/web/20191223001551/https://www.rap-up.com/2019/12/03/the-weeknd-heartless-video/|arxivsana=2019-12-23|qaralgan sana=2024-10-04}}</ref>. Video Anton Tammi tomonidan suratga olingan boʻlib, u ''Fear and Loathing in Las Vegas'' nomli filmdan ilhomlangan<ref>{{Veb manbasi|url=https://pitchfork.com/news/watch-the-weeknds-new-heartless-video/|sarlavha=Watch the Weeknd's New "Heartless" Video|muallif=Pitchfork|sana=December 3, 2019}}</ref>. Qoʻshiqning Lil Uzi Vert remiksi uchun rasmiy musiqiy video 2020-yil 14-aprelda chiqarilgan<ref>{{Veb manbasi|url=https://hypebeast.com/2020/4/the-weeknd-heartless-remix-intermission-music-video-lil-uzi-vert|sarlavha=The Weeknd Just Dropped a Surprise "Heartless" Remix Visual With Lil Uzi Vert|muallif=HYPEBEAST|sana=April 14, 2020}}</ref>. == Jonli ijrodagi chiqishlar == „Heartless“ning ilk jonli ijrosi 2019-yil 5-dekabrda ''The Late Show with Stephen Colbert''da boʻlib oʻtdi. Chiqish vaqtida The Weeknd Ed Sullivan teatrining sahna koridorlariga tushib kuylaydi, atrofidagi bino devorlari bukilib, uning atrofida harakatlanadi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/the-weeknd-heartless-colbert-923143/|sarlavha=Watch the Weeknd Perform Recent Single 'Heartless' on 'Colbert'|familiya=Zemler|ism=Emily|sana=December 6, 2019|muallif=Rolling Stone|til=en-US}}</ref>. Ertasi kuni shu shouda „[[Blinding Lights]]“ ham jonli ijroda kuylanadi<ref>{{Veb manbasi|url=https://www.rollingstone.com/music/music-news/the-weeknd-blinding-lights-new-song-919726/|sarlavha=The Weeknd Releases Full Version of New Song 'Blinding Lights'|muallif=Rolling Stone}}</ref>. == Remikslar == Qoʻshiqning birinchi rasmiy remiksi reper Lil Uzi Vert bilan yozilgan va „Heartless (Vapor Wave Remix)“ deb nomlangan<ref name="ComplexRemix">{{Veb manbasi|url=https://www.complex.com/music/best-new-music-this-week-partynextdoor-rihanna-future|sarlavha=Best New Music This Week: PARTYNEXTDOOR, Fivio Foreign, Murda Beatz, and More|familiya=McKinney|ism=Jessica|muallif=Complex|sana=March 27, 2020}}</ref>. ''Complex'''dan Jessica McKinney hamkorlik haqida shunday deydi: „Yilning ikkita eng yirik albomi chiqarilganidan soʻng, The Weeknd va Lil Uzi Vert gʻalabali yoʻlda ekanligi aniq boʻldi“<ref name="ComplexRemix"></ref>. Ikkinchi vaporwave boʻlmagan va kengaytirilgan remiks versiyasi 2020-yil 3-aprelda ''After Hours (Remixes)'' remikslar mini-albomi tarkibida chiqarildi<ref>{{Veb manbasi|url=https://runthetrap.com/2020/04/01/the-weeknd-teases-after-hours-remix-ep/|sarlavha=The Weeknd Teases Upcoming 'After Hours' Remix EP|sana=April 1, 2020|muallif=Run The Trap: The Best EDM, Hip Hop & Trap Music}}</ref>. == Xodimlar == Maʼlumotlar The Weekndning rasmiy vebsayti va ''Tidal''<nowiki/>'dan olingan<ref name=":0" /><ref name=":1" />. * [[The Weeknd|'''The Weeknd''']] – solist, muallif, ishlab chiqarish, dasturlash, klavishlar * '''Metro Boomin''' – muallif, ishlab chiqarish, dasturlash, klavishlar * '''Illangelo''' – muallif, production, ishlab chiqarish, klavishlar, muhandis, miksing * '''Dre Moon''' – muallif, ishlab chiqarish * '''Shin Kamiyama''' – muhandis * '''Dave Kutch''' – mastering * '''Kevin Peterson''' – mastering == Chartlar == {{col-begin}} {{col-2}} === Haftalik chartlar === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align:center" |- ! scope="col"| Chart (2019–2021) ! scope="col"| Eng yuqori<br />oʻrin |- {{single chart|Australia|10|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=December 7, 2019}} |- ! scope="row"| {{AUS}} Urban ([[ARIA Charts|ARIA]])<ref>{{cite web|url=http://www.ariacharts.com.au/charts/urban-singles-chart|title=ARIA Australia Top 40 Urban Singles|publisher=[[Australian Recording Industry Association]]|date=March 30, 2020|access-date=March 30, 2020}}</ref> | 4 |- {{single chart|Austria|44|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=December 12, 2019}} |- {{single chart|Flanders|49|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=December 7, 2019}} |- {{single chart|Wallonia Tip|7|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=December 14, 2019}} |- {{single chart|Canada|3|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=December 10, 2019}} |- {{single chart|Billboardcanadachrtop40|6|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=March 3, 2020}} |- {{single chart|Billboardcanadahotac|32|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=March 9, 2020}} |- {{single chart|Czech Republic|53|year=2020|week=07|rowheader=true|access-date=February 18, 2020}} |- {{single chart|Czechdigital|9|year=2019|week=49|rowheader=true|access-date=December 10, 2019}} |- {{single chart|Finland|9|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=December 8, 2019}} |- {{single chart|France|69|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=June 14, 2020}} |- {{single chart|Germany|36|songid=1923337|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=December 6, 2019}} |- {{single chart|Billboardglobal200|185|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=January 27, 2022}} |- ! scope="row"| {{GRE}} ([[International Federation of the Phonographic Industry Greece|IFPI]])<ref>{{cite web |url=https://www.ifpi.gr/digital_iel.html |title=IFPI Charts Digital Singles Chart (International) Week 48 2019 |website=[[IFPI Greece]] |access-date=December 9, 2019}}</ref> | 1 |- {{single chart|Hungarysingle|28|year=2019|week=49|rowheader=true|access-date=December 12, 2019}} |- {{single chart|Hungarystream|12|year=2019|week=49|rowheader=true|access-date=December 12, 2019}} |- ! scope="row"| {{ISL}} ([[Tónlistinn]])<ref>{{cite web|url=http://plotutidindi.is/lagalistinn/|title=Tónlistinn – Lög|trans-title=The Music – Songs|language=is|publisher=Plötutíðindi|access-date=July 6, 2021|archive-url=https://web.archive.org/web/20200401061848/https://plotutidindi.is/lagalistinn/|archive-date=April 1, 2020}}</ref> | 35 |- {{single chart|Ireland3|13|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=December 7, 2019}} |- {{single chart|Italy|56|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=June 14, 2020}} |- ! scope="row"| {{LAT}} ([[International Federation of the Phonographic Industry|LAIPA]])<ref>{{cite web|url=https://www.parmuziku.lv/muzikas-zinas/latvija/muzikas-paterina-tops-49-nedela-8265|title=Mūzikas Patēriņa Tops/ 49. nedēļa|language=lv|publisher=[[International Federation of the Phonographic Industry|LAIPA]]|date=December 6, 2019|access-date=December 14, 2019}}</ref> | 5 |- ! scope="row"| {{LBN}} ([[The Official Lebanese Top 20|Lebanese Top 20]])<ref name="auto">{{cite web|url=http://www.olt20.com/The_Weeknd#fragment-2|title=The Official Lebanese Top 20 - The Weeknd|publisher=[[The Official Lebanese Top 20]]|access-date=February 1, 2020}}</ref> | 16 |- ! scope="row"| {{LIT}} ([[AGATA (organization)|AGATA]])<ref>{{cite web|url=https://www.agata.lt/lt/naujienos/savaites-klausomiausi-w49/|title=2019 49-os savaitės klausomiausi (TOP 100)|language=lt|publisher=[[AGATA (organization)|AGATA]]|date=December 6, 2019|access-date=December 6, 2019}}</ref> | 5 |- ! scope="row"| {{MAS}} ([[Recording Industry Association of Malaysia|RIM]])<ref>{{cite web|url=https://www.facebook.com/RecordingIndustryMalaysia/photos/pcb.3089915017702514/3089917857702230/?type=3&theater|title=Top 20 Most Streamed International & Domestic Singles In Malaysia|language=en|work=[[Recording Industry Association of Malaysia]]|publisher=Recording Industry Association of Malaysia|access-date=December 15, 2019}}</ref> | 17 |- {{single chart|Dutch100|30|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=December 7, 2019}} |- {{single chart|New Zealand|13|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=June 14, 2020}} |- {{single chart|Norway|17|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=June 14, 2020}} |- {{single chart|Portugal|16|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=December 15, 2019}} |- ! scope="row"| {{ROM}} ([[Airplay 100 (Romania)|Airplay 100]])<ref>{{cite web|url=http://www.kissfm.ro/podcasturi/6689|title=Airplay 100 – 22 decembrie 2019|publisher=[[Kiss FM (Romania)|Kiss FM]]|work=[[Media Forest]]|language=ro|access-date=December 23, 2019|date=December 22, 2019}}</ref> | 46 |- {{single chart|Scotland|57|date=20191206|rowheader=true|access-date=December 7, 2019}} |- ! scope="row"| {{SGP}} ([[Recording Industry Association Singapore|RIAS]])<ref>{{cite web|url=https://www.rias.org.sg/rias-top-charts/|title=RIAS International Top Charts Week 49|publisher=Recording Industry Association (Singapore)|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210162914/https://www.rias.org.sg/rias-top-charts/|archive-date=December 10, 2019}}</ref> | 13 |- {{single chart|Spain|99|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=June 14, 2020}} |- {{single chart|Sweden|27|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=June 14, 2020}} |- {{single chart|Switzerland|16|artist=The Weeknd|song=Heartless|rowheader=true|access-date=December 9, 2019}} |- {{single chart|UK|10|date=20191206|rowheader=true|access-date=December 7, 2019}} |- {{single chart|UKrandb|3|date=20191206|rowheader=true|access-date=December 7, 2019}} |- {{single chart|Billboardhot100|1|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=December 10, 2019}} |- {{single chart|Billboardadultpopsongs|29|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=March 31, 2020}} |- {{single chart|Billboarddanceairplay|3|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=March 16, 2020}} |- {{single chart|Billboardrandbhiphop|1|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=December 10, 2019}} |- {{single chart|Billboardpopsongs|5|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=March 3, 2020}} |- {{single chart|Billboardrandbhiphopairplay|18|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=March 28, 2022}} |- {{single chart|Billboardrhythmic|1|artist=The Weeknd|rowheader=true|access-date=February 4, 2020}} |- ! scope="row"| {{US}} [[Rolling Stone Top 100|''Rolling Stone'' Top 100]]<ref name="RS 100">{{Cite magazine|url=https://www.rollingstone.com/charts/songs/2019-12-05/|title=Top 100 Songs, November 29 – December 5, 2019|magazine=[[Rolling Stone]]|date=December 5, 2019|access-date=December 11, 2019|archive-date=December 10, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20191210192152/https://www.rollingstone.com/charts/songs/2019-12-05/|url-status=dead}}</ref> | 1 |} {{col-2}} === Yillik chartlar === {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align:center" |- ! scope="col"| Chart (2020) ! scope="col"| Oʻrin |- ! scope="row"| {{CAN}} (Canadian Hot 100)<ref>{{cite magazine|url=http://www.billboard.com/charts/year-end/2020/canadian-hot-100|title=Canadian Hot 100 – Year-End 2020|magazine=Billboard|access-date=December 4, 2020}}</ref> | 41 |- ! scope="row"| {{US}} ''Billboard'' Hot 100<ref>{{cite magazine|url=https://www.billboard.com/charts/year-end/2020/hot-100-songs|title=Hot 100 Songs – Year-End 2020|magazine=Billboard|access-date=December 4, 2020}}</ref> | 28 |- ! scope="row"| {{US}} Dance/Mix Show Airplay (''Billboard'')<ref>{{cite magazine|url=https://www.billboard.com/charts/year-end/2020/dance-mix-show-airplay-songs|title=Dance/Mix Show Songs – Year-End 2020|magazine=Billboard|access-date=December 4, 2020}}</ref> | 46 |- ! scope="row"| {{US}} Hot R&B/Hip-Hop Songs (''Billboard'')<ref>{{cite magazine|url=http://www.billboard.com/charts/year-end/2020/hot-r-and-and-b-hip-hop-songs|title=Hot R&B/Hip-Hop Songs – Year-End 2020|magazine=Billboard|access-date=December 4, 2020}}</ref> | 11 |- ! scope="row"| {{US}} Mainstream Top 40 (''Billboard'')<ref>{{cite magazine|url=https://www.billboard.com/charts/year-end/2020/pop-songs|title=Pop Songs – Year-End 2020|magazine=Billboard|access-date=December 4, 2020}}</ref> | 23 |- ! scope="row"| {{US}} Rhythmic (''Billboard'')<ref>{{cite magazine|url=https://www.billboard.com/charts/year-end/2020/rhythmic-songs|title=Rhythmic Songs – Year-End 2020|magazine=Billboard|access-date=December 4, 2020}}</ref> | 14 |} {{col-end}} == Sertifikatsiya == {| class="wikitable plainrowheaders" style="text-align: center;" |+ „Heartless“ning sertifikatsiyasi |- !|Hudud !|Sertifikatsiya !|Sertifikatlangan birliklar/sotuvlar |- ! scope="row" |Avstraliya ([[ARIA Charts|ARIA]]) |3× Platina |210,000 |- ! scope="row" |Birlashgan Qirollik (BPI) |Oltin |600,000 |- ! scope="row" |Braziliya (Pro-Música Brasil) |3× Platina |120,000 |- ! scope="row" |Daniya (IFPI Danmark) |Oltin |45,000 |- ! scope="row" |Fransiya ([[Syndicat National de l'Édition Phonographique|SNEP]]) |Oltin |100,000 |- ! scope="row" |Kanada (Music Canada) |3× Platina |240,000 |- ! scope="row" |Ispaniya (PROMUSICAE) |Oltin |30,000 |- ! scope="row" |Italiya ([[Federazione Industria Musicale Italiana|FIMI]]) |Oltin |50,000 |- ! scope="row" |Polsha (ZPAV) |Platina |50,000 |- ! scope="row" |Portugaliya (AFP) |Platina |10,000 |- ! scope="row" |Qoʻshma Shtatlar (RIAA) |3× Platina |3,000,000 |- !colspan="3"|Striming |- ! scope="row" |Gretsiya (IFPI Greece) |Platina |2,000,000 |- ! scope="row" |Shvetsiya (GLF) |Platina |8,000,000 |} == Chiqarilish tarixi == {|class="wikitable plainrowheaders" |- ! scope="col"| Hudud ! scope="col"| Sana ! scope="col"| Format(lar) ! scope="col"| Leybl(lar) ! scope="col"| Manba |- ! scope="row"| Har xil | rowspan="2"| 2019-yil 27-noyabr | {{hlist|raqamli yuklab olish|striming}} | {{hlist|XO|Republic}} | style="text-align:center;"| <ref>{{Veb manbasi|url=https://hiphop-n-more.com/2019/11/the-weeknd-to-release-2-new-singles-blinding-lights-heartless-this-week/|sarlavha=The Weeknd to Release 2 New Singles 'Blinding Lights' & 'Heartless' This Week|muallif=Hiphop-n-more|sana=November 26, 2019}}</ref> |- ! scope="row"| Kanada | Contemporary hit radio | Republic | style="text-align:center;"| <ref>{{Veb manbasi|url=https://daily.plaympe.com/the-weeknd-heartless/|sarlavha=The Weeknd - Heartless|sana=November 27, 2019 |muallif=Play MPE}}</ref> |- ! scope="row"| Italiya | 2019-yil 29-noyabr | Radio | Universal | style="text-align:center;"| <ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Heartless THE WEEKEND|url=http://radiodate.it/radio-date/the-weeknd-heartless-190022-29-11-2019-radiodate/ |muallif=Radio Date}}</ref> |- ! scope="row" rowspan="2"| AQSh | rowspan="2"| 2019-yil 3-dekabr | {{hlist|Contemporary hit radio|rhythmic contemporary}} | {{hlist|XO|Republic}} | style="text-align:center;"| <ref>{{Veb manbasi|sarlavha=Top 40/M|archive-url=https://web.archive.org/web/20191201183950/https://www.allaccess.com/top40-mainstream/future-releases|url=https://www.allaccess.com/top40-mainstream/future-releases|sana=December 3, 2019|muallif=All Access|arxiv-sana=December 1, 2019}}</ref><ref>{{Veb manbasi|archive-url=https://web.archive.org/web/20191127212532/https://www.allaccess.com/top40-rhythmic/future-releases|sarlavha=Top 40/R Future Releases|sana=December 3, 2019|muallif=All Access Music Group|url-status=live|url=https://www.allaccess.com/top40-rhythmic/future-releases|arxiv-sana=November 27, 2019}}</ref> |} == Izohlar == {{notelist}} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{YouTube|-uj9b9JCIJM|Heartless (Audio)}} * {{YouTube|KbWjNgPJRA0|Heartless (Vertical lyric video)}} * {{YouTube|9F6SWhiFl8c|Heartless (Vapor Wave remix audio)}} * {{YouTube|vhr0zSJFS2c|Heartless (Lil Uzi Vert remix audio)}} * {{YouTube|UcaO-GpdwVY|Heartless (Lil Uzi Vert remix music video)}} {{The Weeknd qoʻshiqlari}}{{Portal bar|Musiqa}} [[Turkum:2019-yil qoʻshiqlari]] [[Turkum:2019-yil singllari]] [[Turkum:The Weeknd qoʻshiqlari]] [[Turkum:The Weeknd tomonidan yozilgan qoʻshiqlar]] [[Turkum:The Weeknd prodyuserligidagi qoʻshiqlar]] [[Turkum:Republic Records singllari]] [[Turkum:XO (yozuv leybli) singllari]] [[Turkum:Billboard Hot 100 chartida birinchi oʻrinni egallagan singllar]] [[Turkum:Ingliz tilidagi qoʻshiqlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha qoʻshiqlar]] 273geojtmp3j44ogchvrk9jznsqtoki Gennadiy Egorov 0 1225548 6318223 6252671 2026-10-24T16:55:07Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318223 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Gennadiy Egorov | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1989|02|04}} | toʻliqism = Gennadiy Yuryevich Egorov | tavallud_joyi = {{tavalludJoyi|Jankoy}}, [[Qrim viloyati]], <br/>[[Ukraina SSR]], [[SSSR]] | boʻyi = {{boʻy|cm=186}} | pozitsiya = [[Yarim himoyachi]] | yoshlikyillari1 = 2002—2006 | yoshlikklublari1 = RVUFK (Kiyev) | yillar1 = 2006 | klublar1 = Lokomotiv (Dvorichna) | isht1 = 3 | gollar1 = 1 | yillar2 = 2006—2008 | klublar2 = Feniks-Ilichyovets | isht2 = 35 | gollar2 = 2 | yillar3 = 2008 | klublar3 = Sevastopol | isht3 = 2 | gollar3 = 1 | yillar4 = 2008 | klublar4 = {{ijara}} Sevastopol-2 | isht4 = 11 | gollar4 = 1 | yillar5 = 2010 | klublar5 = Tavariya | isht5 = 0 | gollar5 = 0 | yillar6 = 2011 | klublar6 = Dinamo (Samarqand) | isht6 = 9 | gollar6 = 0 | yillar7 = 2012 | klublar7 = Ximik | isht7 = | gollar7 = | yillar8 = 2012 | klublar8 = Granit Nijnegorski | isht8 = | gollar8 = | yillar9 = 2013—2014 | klublar9 = Region (Krasnogvardeiskoe) | isht9 = | gollar9 = | yillar10 = 2014 | klublar10 = Kentavr (Koltsovo) | isht10 = | gollar10 = | yillar11 = 2015 | klublar11 = Spartak Molodyojnoe | isht11 = | gollar11 = | yillar12 = 2015 | klublar12 = Atom Novovoronej | isht12 = | gollar12 = | yillar13 = 2017—2018 | klublar13 = Spartak-MAIB | isht13 = 2 | gollar13 = 0 | yillar14 = 2018—2020 | klublar14 = Orbita Krasnogvradskoye | isht14 = 28 | gollar14 = 7 | yillar15 = 2020—2021 | klublar15 = Shuravi-KPI Myaskov-2 | isht15 = | gollar15 = | yillar16 = 2024—{{h.v.}} | klublar16 = Inkomsport-Zarechnoe | isht16 = | gollar16 = }} '''Gennadiy Yuryevich Egorov''' ({{lang-uk|Геннадій Юрійович Єгоров}}; 1989-yil 4-fevralda tugʻilgan) – ukrainalik professional futbolchi, Inkomsport-Zarechnoye klubida, yarim himoyachi ampulasida oʻynaydi. == Biografiya == 2002—2006-yillarda Ukraina bolalar va oʻsmirlar futbol ligasi ishtirokchisi boʻlgan Respublika oliy jismoniy tarbiya maktabi (Kiyev) jamoasida oʻynagan. Professional faoliyatini 2006-yilda „Lokomotiv“ ([[Dvorichna]]) klubida boshlagan Lokomotiv jamoasida ikki oy oʻynagach, Ukraina Ikkinchi ligasining boshqa jamoasi – „Feniks-Illichivets“ (Kalinino) klubiga oʻtgan. 2006/2007-yilgi mavsum Kalinin jamoasi tarkibida Birinchi liga yoʻllanmasini qoʻlga kiritgan. 2008-yilning yozida u [[Oqyor (Qrim)|Sevastopol]]ga koʻchib oʻtgan. Yangi jamoa tarkibida oʻz oʻrnini topmadi va asosan Sevastopol klubining farm klubida oʻynagan. 2009-yilgi Qrim chempionati natijalariga koʻra, u turnirning eng yaxshi yarim himoyachisi deb topilgan. 2010-yilda Gennadiy Ukraina yoshlar chempionatida [[Oqmasjid (Qrim)|Simferopol]]<nowiki/>ning „Tavriya“ oʻrinbosarlar jamoasida oʻynagan. U 2011-yilgi mavsumni [[Oʻzbekiston Superligasi|Oʻzbekiston chempionati]]da [[Samarqand]]ning „[[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]]“ jamoasi sharafini himoya qilgan. Shundan soʻng u [[Qrim]]da havaskorlar darajasidagi jamoalarda oʻynagan. 2024-yilning avgust oyidan boshlab Inkomsport-Zarechnoye jamoasi tarkibida, Qrim futbol ittifoqi Premyer-ligasida oʻynamoqda<ref>{{Cite web |url=https://www.cfu2015.com/players/929/ |title=Егоров Геннадий Юрьевич |lang=ru |website=cfu2015.com |access-date=2024-11-01}}</ref>. == Yutuqlar == * Ukraina Ikkinchi ligasining kumush medali sohibi: 2006/07 == Adabiyotlar == * {{Kitob manbasi/Ruscha|автор=Balayan B. S., Mutyev A. V., Sapojnikov E. I.|заглавие=Qrim futboli xronikasi|место=Simferopol|издательство=ИТ «АРИАЛ»|год=2018|страниц=396|isbn=978-5-907032-19-4|ref=Qrim futboli xronikasi|ссылка=https://minfo.rk.gov.ru/uploads/minfo/attachments//d4/1d/8c/d98f00b204e9800998ecf8427e/phpITMFIX_1.pdf}} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://footballfacts.ru/person/162788 Gennadiy Egorov] {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} Footballfacts saytida * [https://ffsr.ru/players/arsenal/egorov-gennadij-jurevich.html Gennadiy Egorov] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20241205010505/https://ffsr.ru/players/arsenal/egorov-gennadij-jurevich.html |date=2024-12-05 }} ffsr saytida * [https://www.cfu2015.com/players/929/ Gennadiy Egorov] CFU saytida {{DEFAULTSORT:Egorov, Gennadiy}} [[Turkum:4-fevralda tugʻilganlar]] [[Turkum:1989-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Ukrainalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:FC Lokomotiv Dvorichna futbolchilari]] [[Turkum:FC Feniks-Illichovets Kalinine futbolchilari]] [[Turkum:FC Sevastopol futbolchilari]] [[Turkum:FC Sevastopol-2 futbolchilari]] [[Turkum:Dinamo Samarqand futbolchilari]] [[Turkum:FC Bălți futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistondagi chet ellik erkak futbolchilar]] 11wcsufsckzrfc2mus16wrrq6c7jzto Hims qamali (638) 0 1240269 6318504 5436504 2026-10-25T11:10:21Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318504 wikitext text/x-wiki {{Urush bilgiqutisi | conflict = Hims qamali | territory = [[Hims]] [[Roshidun xalifaligi]] tasarrufida qolgan | qismi = Musulmonlarning Levantga bosqining bir qismi<br>(Arab–Vizantiya janglari) | sana = milodiy 638-yil (hijriy 17-yil) | yer = [[Hims]], [[Suriya]] | natija = [[Roshidun xalifaligi]]ning gʻalabasi * Qamal olib tashlangan | qomondon1 = [[Roshidun xalifaligi]] * [[Abu Ubayda ibn Jarroh]] * [[Xolid ibn Valid]] * [[Al-Qaʼqo ibn Amr at-Tamimiy]] | qomondon2 = [[Vizantiya imperiyasi]] * [[Herakleios]] * Hit va Circesium shaharlaridan (hozirgi [[Suriya]] hududida joylashgan) kelgan arab nasroniylari | kuch1 = Garnizon kuchlarining aniq soni nomaʼlum<br> Iroqlik 4000 nafar qo‘shimcha kuch yuborilgan | kuch2 = nomaʼlum | qurbon1 = nomaʼlum | qurbon2 = katta yoʻqotishlar<ref name="al Bidayah wa Nihayah Ibn Kathir" /> }} '''638-yilgi Hims qamali''' [[Jazira (xalifalik viloyati)|Jaziradan]] kelgan arab nasroniy qabilalarining koalitsiya kuchlari tomonidan amalga oshirilgan boʻlib, ular [[Vizantiya imperiyasi|Vizantiya]] imperatori [[Herakleios|Heraklius]] tomonidan toʻplangan. Bu harakat [[Levant|Levantda]] [[Roshidun xalifaligi|Roshidun xalifaligining]] tezkor ravishda kengayishini toʻxtatish va [[Vizantiya imperiyasi|Vizantiya]] hududlari yoʻqotilishining oldini olishga qaratilgan. == Tarixi == [[Yarmuk jangi|Yarmuk jangidagi]] halokatli magʻlubiyatdan soʻng, [[Vizantiya imperiyasi|Vizantiya imperiyasining]] qolgan qismi zaiflashib qoldi. Harbiy resurslar yetishmasligi sababli Vizantiya [[Suriya|Suriyada]] qayta hujum uyushtirish imkoniyatidan mahrum edi. Imperiyaning qolgan hududlarini himoya qilishga tayyorgarlik koʻrish uchun Heraclius [[musulmon]] qoʻshinlarini Suriyada uzoqroq vaqt ushlab turishi lozim edi<ref name="al Bidayah wa Nihayah Ibn Kathir">{{Veb manbasi |muallif=Ibn Kathir |ism=Abu al-Fiḍā ‘Imād Ad-Din Ismā‘īl |sarlavha=Al Bidayah wa Nihayah |url=https://waqfeya.net/book.php?bid=11131 |ish=Waqfeya |qaralgan sana=9 October 2021}}</ref><ref name="Spread of Islam UNESCO">{{Kitob manbasi |last=El Hareir |first=Idris |title=The Spread of Islam Throughout the World |date=2011 |publisher=UNESCO Pub |pages=949 |isbn=978-92-3-104153-2 |url=https://books.google.com/books?id=qVYT4Kraym0C |accessdate=9 October 2021 |ref=Tabari; Volume 4; p. 37-53}}</ref>. Shu tariqa Heraclius [[Furot (daryo)|Furot daryosi]] boʻyidagi Circesium va Hit shaharlaridan kelgan<ref name="Crone">{{Slaves on Horses}}</ref> Jazira hududidagi arab nasroniy qabilalaridan yordam soʻragan. Qabilalar katta qoʻshin toʻplab, tez orada [[Hims|Himsga]] qarshi yurish boshlagan. Oʻsha paytda shahar Abu Ubayda tomonidan harbiy shtab sifatida tashkil etilgan edi<ref name="WartaPilihan News translation">{{Veb manbasi |muallif=Martasyabana |ism=Ilham |sarlavha=ABU UBAIDAH MEMPERLEMAH PEMBERONTAK ROMAWI DI SYAM amquoting Tarikh Ath-Thabari, 4: no. 50-52; Al-Bidayah wa An-Nihayah Ibnu Katsir; Vol.Conquest of Sham during Umar ibn al-Khattab, h. h. 230-231 |url=https://wartapilihan.com/abu-ubaidah-memperlemah-pemberontak-romawi-di-syam/ |ish=WARTAPILIHAN.com |sana=6 August 2017 |nashriyot=Warta Pilihan news agency |qaralgan sana=10 October 2021 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230907001145/https://wartapilihan.com/abu-ubaidah-memperlemah-pemberontak-romawi-di-syam/ |arxivsana=2023-09-07}}</ref>. == Natija == Mudofaaning muvaffaqiyati nafaqat Vizantiya ittifoqchilari tomonidan uyushtirilgan qamal harakatini qaytarishga, balki [[Iyod ibn Gʻanm|Iyod ibn Gʻanmning]] deyarli butun Jazira mintaqasini egallashiga ham imkon berdi. Bu gʻalaba xalifalikni shimol tomon toʻliq bosqinchilik yurishini boshlashga undadi va natijada qoʻshinlar [[Armanistonni musulmonlar tomonidan zabt etilishi|Armanistongacha yetib bordi]]{{Sfn|Canard|Cahen|1960}}. == Yana qarang == * [[Emesa qamali|Hims qamali]] * [[Armanistonni musulmonlar tomonidan zabt etilishi|Musulmonlarning Armanistonni bosib olishi]] == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == {{refbegin}} * {{cite book|author1=Al-Baladhuri|author-link=Al-Baladhuri|editor1-last=Hitti|editor1-first=Philip Khuri|title=The Origins of the Islamic State, Volume 1|date=1916|publisher=Columbia University, Longmans, Green & Co.|location=London|url=https://archive.org/details/bub_gb_pN8TAAAAIAAJ|oclc=622246259}} * {{EI2|article=Al-Djazīra|last=Canard|first=M.|authorlink=Marius Canard|volume=2|pages=523–524}}{{oclc|192262392}} * {{EI2|article=Karkisiya|last=Streck|first=M.|volume=4|pages=654–655}} * {{cite encyclopedia | article =al-Raḳḳa | first = Michael | last = Meinecke | author-link=Michael Meinecke | url = http://referenceworks.brillonline.com/entries/encyclopaedia-of-islam-2/al-rak-k-a-COM_0907 | encyclopedia = The Encyclopedia of Islam, New Edition, Volume VIII: Ned–Sam | publisher = BRILL | location = Leiden and New York | year = 1995 | isbn = 90-04-09834-8 | pages = 410–414 }} * {{cite book|last1=Petersen|first1=Leif Inge Ree|title=Siege Warfare and Military Organization in the Successor States (400-800 AD): Byzantium, the West and Islam|date=2013|publisher=Brill|location=Leiden|isbn=978-90-04-25199-1|url=https://books.google.com/books?id=BRGaAAAAQBAJ}} * {{EI2 | last1 = Canard | first1 = Marius | authorlink1 = Marius Canard | last2 = Cahen | first2 = Claude | authorlink2 = Claude Cahen | title = Armīniya | volume = 1 | pages = 634–640 | url = https://doi.org/10.1163/1573-3912_islam_COM_0064 }} {{refend}} [[Turkum:Abu Ubayda ibn al-Jarrohning janglari]] [[Turkum:637]] [[Turkum:Xolid ibn al-Volidning janglari]] [[Turkum:Roshidun xalifaligi ishtirokidagi janglar]] p954hjmy4wnv81o6iqqs03am553vz9m Muxiddin Kalonov 0 1241007 6318198 6314167 2026-10-24T16:34:39Z Mirishkorlik 75661 [[Special:Contributions/~2026-56455-23|~2026-56455-23]] ([[User talk:~2026-56455-23|munozara]]) tomonidan qilingan [[Special:Diff/6314167|6314167]]-sonli tahrir qaytarildi o'sha paytda tuman Samarqandga qarashli bo'lgan 6318198 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | asl oti = Kalonov Muxiddin Baxriddinovich | tasvir = Muxiddin kalonov.jpg | tasvir_eni = 300 | izoh = Muxiddin Kalonov | tavallud_sanasi = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1977|6|11}} | tavallud_joyi = {{TavalludJoyi|Nurota tumani}}, [[Samarqand viloyati]], [[OʻzSSR]] | fuqaroligi = {{UZB}} | kasbi = Iqtisodchi | partiyasi = [[Oʻzbekiston Ekologik partiyasi]] <br> Navoiy shahar xalq deputatlari kengashi deputati | unvoni = Iqtisodiyot fanlari doktori, professor }} '''Kalonov Muxiddin Baxriddinovich''' (1977-yil 11-iyul [[Nurota tumani]], [[Navoiy viloyati]]) — iqtisodiyot fanlari doktori, professor, [[Navoiy davlat pedagogika instituti|Navoiy davlat universiteti]] rektori<ref>{{yangiliklar manbasi |title=Navoiy davlat pedagogika institutiga yangi rektor tayinlandi |url=https://daryo.uz/2024/06/24/rektor-almashgani |accessdate=13-aprel 2025-yil |publisher=Daryo.uz |date=06/24/2024}}</ref>. [[Oʻzbekiston Yozuvchilar uyushmasi]] aʼzosi, [[Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati]] hamda [[Oʻzbekiston Respublikasi Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi]]ning doimiy maslahatchisi va eksperti. 2002–2018-yillarda „Avtodaryotrans-ilm“ Respublika Davlat ilmiy metodik markazida, avval ilmiy xodim, so‘ng iqtisodiy va moliyaviy masalalar boʻyicha bosh direktor oʻrinbosari, keyinchalik bosh direktor lavozimlarida faoliyat olib borgan. 2018–2020-yillarda [[Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligi]] Avtomobil transporti kadrlari malakasini oshirish va qayta tayyorlash institutining bosh direktori, [[Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti]] „Buxgalteriya hisobi“ kafedrasi professori, „Biznes boshqaruvi va logistika“ kafedrasi mudiri, „Oʻzbekiston iqtisodiyotini rivojlantirishning ilmiy asoslari va muammolari“ ilmiy-tadqiqot markazi direktori, 2020–2024-yillarda esa Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti prorektori. == Umumiy maʼlumotlar == Muxiddin Kalonov 1977-yilda [[Samarqand viloyati]]ning [[Nurota tumani]]da (hozirgi [[Navoiy viloyati]]) ziyolilar oilasida tugʻilgan. Millati oʻzbek. Umumiy ish staji 29 yil, ilmiy va pedagogik staji 22 yil, [[Oʻzbekiston Ekologik partiyasi]] aʼzosi. 2000-yilda [[Toshkent irrigatsiya va qishloq xoʻjaligini mexanizatsiyalash muhandislari instituti]]ni imtiyozli tugatib, oʻqish bilan bir qatorda „Iqtisod va hisobot“ ilmiy jurnali musahhihi (1996–1997), „PressTIJ“ jurnali texnik muharriri (1997–1998). „Alp-Farzin“ firmasi bosh buxgalteri (1998–1999), „Fidokor“ gazetasi tahririyati bosh buxgalteri (1999–2002), „Avtodaryotrans-ilm“ Davlat ilmiy metodik Markazida, avval ilmiy xodim, so‘ng iqtisodiy va moliyaviy masalalar boʻyicha bosh direktor oʻrinbosari, keyinchalik bosh direktor (2002–2018) lavozimlarida ishlagan. Kalonov 2006-yilda [[O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Davlat va jamiyat qurilishi akademiyasi]], [[Biznes va tadbirkorlik oliy maktabi|Oliy biznes maktabi]], Korporativ boshqaruv markazini, 2012-yilda [[Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti]]ning tashqi iqtisodiy faoliyat hisobi va tahlili boʻyicha magistraturani tamomlagan. 2021-yilda [[Biznes va tadbirkorlik oliy maktabi]]da hamda 2023-yilda [[Oksford universiteti]] (post doctoral researcher) oliy kursida oʻqigan. Keyinchalik [[TDIU]] mustaqil tadqiqotchisi sifatida transport logistikasi sohasining buxgalteriya hisobi, iqtisodiy tahlil va auditi yoʻnalishida Respublikamizda hamda Xitoy Xalq Respublikasining [[Pekin universiteti]]da (QS TOP-12), [[Rossiya Federatsiyasi]]ning Sankt-Peterburg iqtisodiyot universitetida (BR TOP-150) ilmiy amaliy malaka oshirgan. 2017-yilda iqtisodiyot fanlari boʻyicha falsafa doktorlik, 2019-yilda esa fan doktorlik ilmiy ishlarini himoya qilgan<ref name="oak">{{veb manbasi |title=Калонов Мухиддин Бахритдиновичнинг фан доктори (DSc) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон |url=https://oak.uz/pages/3315 |website=OAK |publisher=O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Oliy attestatsiya komissiyasi |accessdate=13-aprel 2025-yil}}</ref>. Professor ilmiy unvoniga ega. == Ilmiy va pedagogik faoliyati == 2019-yil yangilangan Toshkent avtovokzalini raqamlashtirish va ilmiy texnik loyihasi doirasida hukumat miqyosida taqdimot oʻtkazgan. U „Logistika va Iqtisodiyot“ ilmiy elektron, innovasion, iqtisodiy, texnik jurnali tahrir kengashi raisi hamda taʼsischisi, [[Oliy attestatsiya komissiyasi]] (OAK) tarkibiga kiruvchi bir nechta ilmiy jurnallarning tahrir kengashi aʼzosi. Oʻzbekistonda avtomobil transporti kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash instituti rahbari sifatida faoliyat yuritgan va 2018-yilda Oʻzbekistonda birinchilardan boʻlib masofaviy malaka oshirish platformasini yaratib, [[aprobatsiya]]dan oʻtkazgan. „Avtomobil transporti korxonalarida buxgalteriya hisobini tashkil etish“ kitobining muallifi. TDIU huzuridagi Markazda faoliyat yuritib kelayotgan „Think Tank“ tahliliy ilmiy strategiya, iqtisodiy texnologiya, ekonometrik modellashtirish, hududlarni iqtisodiy tahlili kabi mavzular boʻyicha tadqiqot va targʻibot ishlarini olib boruvchi klubi asoschisi. Oxirgi 3 yilda „Ready4Trade Central Asia“ xalqaro loyihasiga, shuningdek, 1 ta fundamental (Oʻzbekistonda moliyaviy hisobotning xalqaro standartlari metodologiyasi), 2 ta amaliy va 1 ta innovatsion loyihalarga rahbarlik qilgan. 2023-yilda Xorazm viloyati [[Urganch davlat universiteti]] huzurida „Mintaqaviy laboratoriya“ tashkil qilgan. == Ilmiy ishlari va maqolalari == Kalonov Muxiddin Baxriddinovich transport logistikasi sohasi, buxgalteriya hisobi, iqtisodiy tahlil va auditiga doir ''200 dan ortiq ilmiy ishlar'' muallifi hisoblanadi. ''2 ta monografiya'', ''30 dan ortiq oʻquv qoʻllanma'' va ''darsliklari'' bir qancha xalqaro nashriyotlarda nashr qilingan boʻlib, „Introduction to Taxation and Accounting“, „Accounting“, „Accounting and Auditing“, „Financial Accounting“ hamda „Management Accounting“ nomli darslik va oʻquv qoʻllanmalari chop etilgan. * 2025-yilda O‘zbekiston milliy axborot agentligi (Uza) saytida „Sunʼiy intellekt – taraqqiyotning strategik drayveri“ nomli maqolasi chop etilgan<ref>{{veb manbasi |url=https://uza.uz/uz/posts/suniy-intellekt-taraqqiyotning-strategik-drayveri_797571 |title=Sun'iy intellekt – taraqqiyotning strategik drayveri |publisher=ЎзА |date=2025-12-18 |accessdate=2025-12-22}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://www.youtube.com/watch?v=LTLSadaFbCk&pp=ygUQbXVoaWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Oksfordda tajriba almashayotgan oʻzbek professori Mukhiddin Kalonov bilan suhbat] * [https://www.youtube.com/watch?v=0IfOU7yaKgk&pp=ygUQbXVoaWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Studiya 24 | Muxiddin Kalonov – Iqtisodiyot fanlari doktori, professor bilan suhbat] *[https://www.youtube.com/watch?v=6jXW2bWQsO8&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Studiya 24 | Muxiddin Kalonov - TDIU prorektori, iqtisod fanlari doktori, professor bilan suhbat] *[https://www.youtube.com/@cedruz Tashqi qarz | Muhiddin Kalonov - Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti prorektori bilan suhbat] *[https://www.youtube.com/@cedruz Yangi taraqqiyot davri] *[https://www.youtube.com/@cedruz Suv resurslaridan foydalanish xususida] *[https://www.youtube.com/watch?v=_hCfZm316ns&t=460s&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Studiya 24 | Muxiddin Kalonov - Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti prorektori bilan suhbat] *[https://www.youtube.com/@cedruz Studiya 24 | TDIU prorektori professor Muhiddin Kalonov bilan suhbat (2-qism)] *[https://www.youtube.com/@cedruz O'zbekiston Singapurdan nimalarni o'rganishi kerak] *[https://www.youtube.com/watch?v=QBIDVwzdJic&t=77s&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Jahon savdo tashkilotiga a'zolik] *[https://www.youtube.com/watch?v=AU4pZXkaabM&t=60s&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Intervyu 24 | Muhiddin Kalonov - Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti prorektori] *[https://www.youtube.com/watch?v=_6DXFr3YqFk&t=993s&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdtIHCQmNCQGHKiGM7w%3D%3D «O'zbekiston -2030» strategiyasi | Muxiddin Kalonov - TDIU prorektori bilan suhbat] * [https://www.youtube.com/watch?v=piiBzPxKxNg&pp=ygUQbXVoaWRkaW4ga2Fsb25vdtIHCQm_AIO1pN6f1A%3D%3D Muhiddin Kalonov – Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti prorektori bilan suhbat] * [https://www.youtube.com/watch?v=UJVS5fhc54I&pp=ygUQbXVoaWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Muhiddin Kalonov ShHT sammiti 2022] *[https://www.youtube.com/watch?v=hgd3dwnrR9Q&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Studiya 24| Ta'lim sohasidagi islohotlar] *[https://www.youtube.com/watch?v=7GCU3-H5Dlw&t=10s&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3 TDIU da o‘tkazilgan "Global va milliy iqtisodiyot trendlari: I TDIU taraqqiyot strategiyasi forumi"] *[https://www.youtube.com/watch?v=rNjKRvJIGCI&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdtIHCQmNCQGHKiGM7w%3D%3D Oʼzbekiston Respublikasi referendumi 2023 | Davlat byudjeti ochiqligi va shaffofligi] * [https://www.youtube.com/watch?v=qglPZUz1HDc&pp=ygUQbXVoaWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Tovar moddiy zahiralari hisobi. Maʼruzachi Muhiddin Kalonov i.f.d Professor] * [https://www.economy.gov.ru/material/news/rossiya_i_uzbekistan_otkryvayut_ekspertnyy_centr_strategicheskih_iniciativ.html Rossiya i Uzbekistan otkrivayut Ekspertniy sentr strategicheskix initsiativ] * https://tfi.uz/ru/doc-page/kalonov-muhiddin {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20250402070005/https://tfi.uz/ru/doc-page/kalonov-muhiddin |date=2025-04-02 }} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Toshkent irrigatsiya va qishloq xoʻjaligini mexanizatsiyalash muxandislari instituti bitiruvchilari]] [[Turkum:Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik iqtisodchilar]] [[Turkum:Iqtisodiyot fanlari doktorlari]] [[Turkum:Oʻzbekiston professorlari]] [[Turkum:Oʻzbekistondagi oliy oʻquv yurtlari rektorlari]] [[Turkum:Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti oʻqituvchilari]] eo5v8lt8odco0tvkojmnbaftdfs43fk 6318200 6318198 2026-10-24T16:37:15Z Mirishkorlik 75661 6318200 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | asl oti = Kalonov Muxiddin Baxriddinovich | tasvir = Muxiddin kalonov.jpg | tasvir_eni = 300 | izoh = Muxiddin Kalonov | tavallud_sanasi = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1977|6|11}} | tavallud_joyi = {{TavalludJoyi|Nurota tumani}}, [[Samarqand viloyati]] (hozirgi [[Navoiy viloyati]]), [[OʻzSSR]] | fuqaroligi = {{UZB}} | kasbi = Iqtisodchi | partiyasi = [[Oʻzbekiston Ekologik partiyasi]] <br> Navoiy shahar xalq deputatlari kengashi deputati | unvoni = Iqtisodiyot fanlari doktori, professor }} '''Kalonov Muxiddin Baxriddinovich''' (1977-yil 11-iyul [[Nurota tumani]], [[Samarqand viloyati]] (hozirgi [[Navoiy viloyati]])) — iqtisodiyot fanlari doktori, professor, [[Navoiy davlat pedagogika instituti|Navoiy davlat universiteti]] rektori<ref>{{yangiliklar manbasi |title=Navoiy davlat pedagogika institutiga yangi rektor tayinlandi |url=https://daryo.uz/2024/06/24/rektor-almashgani |accessdate=13-aprel 2025-yil |publisher=Daryo.uz |date=06/24/2024}}</ref>. [[Oʻzbekiston Yozuvchilar uyushmasi]] aʼzosi, [[Oʻzbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati]] hamda [[Oʻzbekiston Respublikasi Korrupsiyaga qarshi kurashish agentligi]]ning doimiy maslahatchisi va eksperti. 2002–2018-yillarda „Avtodaryotrans-ilm“ Respublika Davlat ilmiy metodik markazida, avval ilmiy xodim, so‘ng iqtisodiy va moliyaviy masalalar boʻyicha bosh direktor oʻrinbosari, keyinchalik bosh direktor lavozimlarida faoliyat olib borgan. 2018–2020-yillarda [[Oʻzbekiston Respublikasi Transport vazirligi]] Avtomobil transporti kadrlari malakasini oshirish va qayta tayyorlash institutining bosh direktori, [[Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti]] „Buxgalteriya hisobi“ kafedrasi professori, „Biznes boshqaruvi va logistika“ kafedrasi mudiri, „Oʻzbekiston iqtisodiyotini rivojlantirishning ilmiy asoslari va muammolari“ ilmiy-tadqiqot markazi direktori, 2020–2024-yillarda esa Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti prorektori. == Umumiy maʼlumotlar == Muxiddin Kalonov 1977-yilda [[Samarqand viloyati]]ning [[Nurota tumani]]da (hozirgi [[Navoiy viloyati]]) ziyolilar oilasida tugʻilgan. Millati oʻzbek. Umumiy ish staji 29 yil, ilmiy va pedagogik staji 22 yil, [[Oʻzbekiston Ekologik partiyasi]] aʼzosi. 2000-yilda [[Toshkent irrigatsiya va qishloq xoʻjaligini mexanizatsiyalash muhandislari instituti]]ni imtiyozli tugatib, oʻqish bilan bir qatorda „Iqtisod va hisobot“ ilmiy jurnali musahhihi (1996–1997), „PressTIJ“ jurnali texnik muharriri (1997–1998). „Alp-Farzin“ firmasi bosh buxgalteri (1998–1999), „Fidokor“ gazetasi tahririyati bosh buxgalteri (1999–2002), „Avtodaryotrans-ilm“ Davlat ilmiy metodik Markazida, avval ilmiy xodim, so‘ng iqtisodiy va moliyaviy masalalar boʻyicha bosh direktor oʻrinbosari, keyinchalik bosh direktor (2002–2018) lavozimlarida ishlagan. Kalonov 2006-yilda [[O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Davlat va jamiyat qurilishi akademiyasi]], [[Biznes va tadbirkorlik oliy maktabi|Oliy biznes maktabi]], Korporativ boshqaruv markazini, 2012-yilda [[Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti]]ning tashqi iqtisodiy faoliyat hisobi va tahlili boʻyicha magistraturani tamomlagan. 2021-yilda [[Biznes va tadbirkorlik oliy maktabi]]da hamda 2023-yilda [[Oksford universiteti]] (post doctoral researcher) oliy kursida oʻqigan. Keyinchalik [[TDIU]] mustaqil tadqiqotchisi sifatida transport logistikasi sohasining buxgalteriya hisobi, iqtisodiy tahlil va auditi yoʻnalishida Respublikamizda hamda Xitoy Xalq Respublikasining [[Pekin universiteti]]da (QS TOP-12), [[Rossiya Federatsiyasi]]ning Sankt-Peterburg iqtisodiyot universitetida (BR TOP-150) ilmiy amaliy malaka oshirgan. 2017-yilda iqtisodiyot fanlari boʻyicha falsafa doktorlik, 2019-yilda esa fan doktorlik ilmiy ishlarini himoya qilgan<ref name="oak">{{veb manbasi |title=Калонов Мухиддин Бахритдиновичнинг фан доктори (DSc) диссертацияси ҳимояси ҳақида эълон |url=https://oak.uz/pages/3315 |website=OAK |publisher=O‘zbekiston Respublikasi Oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi huzuridagi Oliy attestatsiya komissiyasi |accessdate=13-aprel 2025-yil}}</ref>. Professor ilmiy unvoniga ega. == Ilmiy va pedagogik faoliyati == 2019-yil yangilangan Toshkent avtovokzalini raqamlashtirish va ilmiy texnik loyihasi doirasida hukumat miqyosida taqdimot oʻtkazgan. U „Logistika va Iqtisodiyot“ ilmiy elektron, innovasion, iqtisodiy, texnik jurnali tahrir kengashi raisi hamda taʼsischisi, [[Oliy attestatsiya komissiyasi]] (OAK) tarkibiga kiruvchi bir nechta ilmiy jurnallarning tahrir kengashi aʼzosi. Oʻzbekistonda avtomobil transporti kadrlari malakasini oshirish va ularni qayta tayyorlash instituti rahbari sifatida faoliyat yuritgan va 2018-yilda Oʻzbekistonda birinchilardan boʻlib masofaviy malaka oshirish platformasini yaratib, [[aprobatsiya]]dan oʻtkazgan. „Avtomobil transporti korxonalarida buxgalteriya hisobini tashkil etish“ kitobining muallifi. TDIU huzuridagi Markazda faoliyat yuritib kelayotgan „Think Tank“ tahliliy ilmiy strategiya, iqtisodiy texnologiya, ekonometrik modellashtirish, hududlarni iqtisodiy tahlili kabi mavzular boʻyicha tadqiqot va targʻibot ishlarini olib boruvchi klubi asoschisi. Oxirgi 3 yilda „Ready4Trade Central Asia“ xalqaro loyihasiga, shuningdek, 1 ta fundamental (Oʻzbekistonda moliyaviy hisobotning xalqaro standartlari metodologiyasi), 2 ta amaliy va 1 ta innovatsion loyihalarga rahbarlik qilgan. 2023-yilda Xorazm viloyati [[Urganch davlat universiteti]] huzurida „Mintaqaviy laboratoriya“ tashkil qilgan. == Ilmiy ishlari va maqolalari == Kalonov Muxiddin Baxriddinovich transport logistikasi sohasi, buxgalteriya hisobi, iqtisodiy tahlil va auditiga doir ''200 dan ortiq ilmiy ishlar'' muallifi hisoblanadi. ''2 ta monografiya'', ''30 dan ortiq oʻquv qoʻllanma'' va ''darsliklari'' bir qancha xalqaro nashriyotlarda nashr qilingan boʻlib, „Introduction to Taxation and Accounting“, „Accounting“, „Accounting and Auditing“, „Financial Accounting“ hamda „Management Accounting“ nomli darslik va oʻquv qoʻllanmalari chop etilgan. * 2025-yilda O‘zbekiston milliy axborot agentligi (Uza) saytida „Sunʼiy intellekt – taraqqiyotning strategik drayveri“ nomli maqolasi chop etilgan<ref>{{veb manbasi |url=https://uza.uz/uz/posts/suniy-intellekt-taraqqiyotning-strategik-drayveri_797571 |title=Sun'iy intellekt – taraqqiyotning strategik drayveri |publisher=ЎзА |date=2025-12-18 |accessdate=2025-12-22}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://www.youtube.com/watch?v=LTLSadaFbCk&pp=ygUQbXVoaWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Oksfordda tajriba almashayotgan oʻzbek professori Mukhiddin Kalonov bilan suhbat] * [https://www.youtube.com/watch?v=0IfOU7yaKgk&pp=ygUQbXVoaWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Studiya 24 | Muxiddin Kalonov – Iqtisodiyot fanlari doktori, professor bilan suhbat] *[https://www.youtube.com/watch?v=6jXW2bWQsO8&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Studiya 24 | Muxiddin Kalonov - TDIU prorektori, iqtisod fanlari doktori, professor bilan suhbat] *[https://www.youtube.com/@cedruz Tashqi qarz | Muhiddin Kalonov - Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti prorektori bilan suhbat] *[https://www.youtube.com/@cedruz Yangi taraqqiyot davri] *[https://www.youtube.com/@cedruz Suv resurslaridan foydalanish xususida] *[https://www.youtube.com/watch?v=_hCfZm316ns&t=460s&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Studiya 24 | Muxiddin Kalonov - Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti prorektori bilan suhbat] *[https://www.youtube.com/@cedruz Studiya 24 | TDIU prorektori professor Muhiddin Kalonov bilan suhbat (2-qism)] *[https://www.youtube.com/@cedruz O'zbekiston Singapurdan nimalarni o'rganishi kerak] *[https://www.youtube.com/watch?v=QBIDVwzdJic&t=77s&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Jahon savdo tashkilotiga a'zolik] *[https://www.youtube.com/watch?v=AU4pZXkaabM&t=60s&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Intervyu 24 | Muhiddin Kalonov - Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti prorektori] *[https://www.youtube.com/watch?v=_6DXFr3YqFk&t=993s&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdtIHCQmNCQGHKiGM7w%3D%3D «O'zbekiston -2030» strategiyasi | Muxiddin Kalonov - TDIU prorektori bilan suhbat] * [https://www.youtube.com/watch?v=piiBzPxKxNg&pp=ygUQbXVoaWRkaW4ga2Fsb25vdtIHCQm_AIO1pN6f1A%3D%3D Muhiddin Kalonov – Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti prorektori bilan suhbat] * [https://www.youtube.com/watch?v=UJVS5fhc54I&pp=ygUQbXVoaWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Muhiddin Kalonov ShHT sammiti 2022] *[https://www.youtube.com/watch?v=hgd3dwnrR9Q&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Studiya 24| Ta'lim sohasidagi islohotlar] *[https://www.youtube.com/watch?v=7GCU3-H5Dlw&t=10s&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3 TDIU da o‘tkazilgan "Global va milliy iqtisodiyot trendlari: I TDIU taraqqiyot strategiyasi forumi"] *[https://www.youtube.com/watch?v=rNjKRvJIGCI&pp=ygUQbXV4aWRkaW4ga2Fsb25vdtIHCQmNCQGHKiGM7w%3D%3D Oʼzbekiston Respublikasi referendumi 2023 | Davlat byudjeti ochiqligi va shaffofligi] * [https://www.youtube.com/watch?v=qglPZUz1HDc&pp=ygUQbXVoaWRkaW4ga2Fsb25vdg%3D%3D Tovar moddiy zahiralari hisobi. Maʼruzachi Muhiddin Kalonov i.f.d Professor] * [https://www.economy.gov.ru/material/news/rossiya_i_uzbekistan_otkryvayut_ekspertnyy_centr_strategicheskih_iniciativ.html Rossiya i Uzbekistan otkrivayut Ekspertniy sentr strategicheskix initsiativ] * https://tfi.uz/ru/doc-page/kalonov-muhiddin {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20250402070005/https://tfi.uz/ru/doc-page/kalonov-muhiddin |date=2025-04-02 }} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Toshkent irrigatsiya va qishloq xoʻjaligini mexanizatsiyalash muxandislari instituti bitiruvchilari]] [[Turkum:Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik iqtisodchilar]] [[Turkum:Iqtisodiyot fanlari doktorlari]] [[Turkum:Oʻzbekiston professorlari]] [[Turkum:Oʻzbekistondagi oliy oʻquv yurtlari rektorlari]] [[Turkum:Toshkent davlat iqtisodiyot universiteti oʻqituvchilari]] jotwv94xalrspxua8c8ivt89iqfat4h Hayya Kabira 0 1241805 6318462 6178102 2026-10-25T08:52:01Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318462 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | nomi = Hayya Kabira | asl nomi = حية كبيرة | mavqe = Qishloq | mamlakat = Suriya | mintaqa_turi = [[Suriya hududiy boʻlinishi|Muhofaza]] | koʻrsatilgan mintaqa = [[Halab muhofazasi|Halab]] | tuman_turi = [[Suriya okruglari|Okrug]] | koʻrsatilgan tuman = [[Manbij okrugi]] | jamoat turi = [[Nohiya]] | jamoat = [[Manbij nohiyasi]] | aholi = {{nts|2622}}<ref name="CBS"/> | sanalgan yil = 2004 | vaqt mintaqasi = EET +2; +3 }} '''Hayya Kabira''' ({{lang-ar|حية كبيرة|Hāyyāh Kābīrāh}}) [[Suriya]] shimolida joylashgan qishloq. Maʼmuriy jihatdan [[Halab muhofazasi]] tarkibiga kiradi. [[Halab]] shimoli-sharqida, [[Furot (daryo)|Furot]] daryosi janubida joylashgan. Gʻarbda okrug maʼmuriy markazi [[Manbij]], janubda esa [[Abu Qilqil]] bilan chegaradosh. Suriya [[Markaziy Statistika Byurosi (Suriya)|Markaziy Statistika Byurosi]] (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda Hayya Kabira aholisi {{nts|2622}} kishini tashkil qilgan<ref name="CBS">[http://www.cbssyr.org/new%20web%20site/General_census/census_2004/NH/TAB02-28-2004.htm General Census of Population and Housing 2004] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20200103220602/http://www.cbssyr.org/new%20web%20site/General_census/census_2004/NH/TAB02-28-2004.htm |date=2020-01-03 }}. [[Central Bureau of Statistics (Syria)|Syria Central Bureau of Statistics]] (CBS). Aleppo Governorate. Archived at. {{in lang|ar}}</ref>. Qishloq aholisi [[Suriya turkmanlari|turkmanlar]]dan iborat<ref>{{cite report |author= |date=14 November 2011 |title=Suriye'de Değişimin Ortaya Çıkardığı Toplum: Suriye Türkmenleri |url=http://www.orsam.org.tr/tr/trUploads/Yazilar/Dosyalar/2013320_83t.pdf |publisher=ORSAM |page=12 |archive-url=https://web.archive.org/web/20151005153702/http://www.orsam.org.tr/tr/trUploads/Yazilar/Dosyalar/2013320_83t.pdf |docket= |access-date=14 April 2023 |archive-date=5 October 2015 |quote=}}</ref>. [[Suriya fuqarolar urushi]] davrida [[IShID]] qoʻliga oʻtgan qishloq 2016-yil 6-iyunda [[Manbij harbiy kengashi]] boshchiligidagi amaliyotlar natijasida [[Suriya Demokratik kuchlari]] tomonidan qayta egallangan<ref>{{cite web|url=https://anfenglish.com/kurdistan/manbij-aleppo-road-taken-under-control|title=Manbij-Aleppo road taken under control|date=9 June 2016|work=ANF}}</ref>. Xavfsizlikni hamon Manbij harbiy kengashi ta’minlayotgan boʻlsa-da, 27-sentyabr kuni mahalliy boshqaruv va jamoat xizmatlarini yuritish uchun maxsus kengash tashkil etildi. Bu kengash sogʻliqni saqlash, magistral xizmatlar hamda bolalar, yoshlar va oila masalalari boʻyicha xizmatlarni oʻz ichiga olardi. Kengashda bir qancha maslahatchilar, shuningdek, ikkita bosh ijrochi direktor va uchta ijrochi direktor oʻrinbosarlari mavjud<ref>{{cite web|url=http://en.hawarnews.com/formation-of-a-council-in-al-haya-in-manbij/|title=Formation of a council in Al-Haya in Manbij|date=27 September 2016|website=[[Hawar News Agency]]}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Manbij okrugi aholi punktlari]] [[Turkum:Halab muhofazasidagi turkman aholi punktlari]] {{Suriya-geo-stub}} a5o9fld8l5ylb96qb99wfym7zant1h4 Gabi Novak 0 1242393 6318124 5975815 2026-10-24T14:20:06Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318124 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Gabi Novak | asl ismi = | tasvir = Koncert orkestra Nikice Kalodjere s pevci v Mariboru - Gabi Novak 1961 (2).jpg | izoh = Novak Mariborda konsert bermoqda, 1961-yil yanvar | tavallud_paytidagi_ismi = Gabrijela Novak | tavallud_sanasi = {{birth date and age|1936|7|8|df=y}} | tavallud_joyi = [[Berlin]], [[Uchinchi reyx|Germaniya]] | vafot_sanasi = <!-- {{death date and age|YYYY|MM|DD|YYYY|MM|DD}} (death date 1st) --> | vafot_joyi = | fuqaroligi = {{CRO}} | kasbi = [[estrada]] va [[jaz]] [[qoʻshiqchi|qoʻshiqchisi]] | faoliyat_yillari = 1959–hozirgacha | turmush_oʻrtogʻi = {{ubl|{{marriage|Stipica Kalogjera||1970|end=divorced}}|{{marriage|[[Arsen Dedić]]|1973|2015|end=vafotigacha}}}} | bolalari = 1 | modul = }} '''Gabrijela''' „'''Gabi'''“ '''Novak''' (1936-yil 8-iyul, [[Berlin]], [[Uchinchi reyx|Germaniya]]) – [[Xorvatiya|xorvatiyalik]] [[estrada]] va [[jaz]] xonandasi. Xorvatiyalik mashhur [[qoʻshiqchi]] hamda [[qoʻshiqnavis]] [[Arsen Dedić|Arsen Dedićning]] rafiqasi, 1973-yilda Novak unga turmushga chiqqan. Novakning mashhurlik onlari 1960-yillarga toʻgʻri keladi. == Hayoti == Novak 1936-yil 8-iyulda Berlinda [[Hvar oroli|Hvar orolidan]] boʻlgan millati [[Xorvatlar|xorvat]] boʻlgan Đuro Novak va berlinlik [[Nemislar|nemis]] Elizabeth Reyman oilasida tugʻilgan. Gabi Novak bolaligini oʻz tugʻilgan shahrida oʻtkazgan, ammo keyinchalik [[Yugoslaviya|Yugoslaviyaga]] koʻchib ketgan. Qoʻshiqchining otasi 1945-yilda halok boʻlgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.menart.hr/glazba/hr/gabi-novak |sarlavha=Gabi Novak - Menart |nashriyot=Menart |qaralgan sana=26 November 2020 |til=hr}}</ref><ref>{{Veb manbasi |ism=Tina |muallif=Premec |url=https://www.jutarnji.hr/video/spektakli/gabi-i-arsen-vec-40-godina-skupa-zaziremo-od-moderne-tehnologije.-arsen-mi-je-priznao-da-se-zna-sluziti-samo-portafonom-788572 |sarlavha=GABI I ARSEN VEĆ 40 GODINA SKUPA 'Zaziremo od moderne tehnologije. Arsen mi je priznao da se zna služiti samo portafonom' |ish=Jutarnji list |sana=12 April 2014 |qaralgan sana=26 November 2020 |til=hr}}</ref>. Novak taniqli bastakor Stipica Kalogjera bilan turmush qurgan, ammo 1970-yilda ular ajrashishgan. 1973-yil 30-martda Novak taniqli qoʻshiqchi-qoʻshiqnavis [[Arsen Dedić|Arsen Dedićga]]<nowiki/>turmushga chiqqan<ref>{{Kitob manbasi |last=Lampe |year=2000 |first=John R. |title=Yugoslavia as History: Twice There was a Country |url=https://archive.org/details/yugoslaviaashist0000john |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-77401-7 |page=[https://archive.org/details/yugoslaviaashist0000john/page/342 342]}}</ref>, u bilan ham koʻplab qoʻshiqlarini yozgan<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.crorec.hr/crorec.hr/vijest.php?OBJECT_ID=172641 |sarlavha=GABI NOVAK - ZLATNA KOLEKCIJA u prodaji |sana=21 February 2006 |nashriyot=[[Croatia Records]] |til=hr |qaralgan sana=22 January 2009}}</ref>. Ularning Matija ismli bir oʻgʻli bor boʻlib, oʻgʻli bugungi kunda taniqli jaz pianinochisidir<ref>{{Veb manbasi |ism=Petar |muallif=Mikuličin |url=https://sibenski.slobodnadalmacija.hr/sibenik/susur/glazba/matija-dedic-o-roditeljima-gabi-novak-i-pokojnom-arsenu-glazbi-ljubavi-prema-sibenskoj-varosi-moj-otac-u-sibeniku-zasluzuje-spomen-500742 |sarlavha=Matija Dedić o roditeljima, Gabi Novak i pokojnom Arsenu, glazbi, ljubavi prema šibenskoj Varoši... Moj otac u Šibeniku zaslužuje spomen |nashriyot=Šibenski.hr |sana=7 August 2017 |qaralgan sana=26 November 2020 |til=hr}}</ref>. == Mukofotlari == Gabi Novak bir necha marta [[Porin mukofoti|Porin mukofotlari]] sovrindori boʻlgan: Eng yaxshi jaz ijrosi (2002)<ref name="Porin2002">{{Veb manbasi |url=http://arhiva.porin.info/dobitnici-po-godinama/2002-113 |sarlavha=Porin 2002 |til=hr |qaralgan sana=17 January 2016}}</ref>. Yil albomi (2003)<ref name="Porin2003">{{Veb manbasi |url=http://arhiva.porin.info/dobitnici-po-godinama/2003-114 |sarlavha=Porin 2003 |til=hr |qaralgan sana=17 January 2016}}</ref>. Eng yaxshi ayol vokal ijrosi (2003)<ref name="Porin2003" />. Eng yaxshi pop albom (2003)<ref name="Porin2003" />. Eng yaxshi vokal hamkorlik (2003)<ref name="Porin2003" />. Umr boʻyi erishilgan yutuqlar uchun mukofoti (2006)<ref>{{Veb manbasi |url=http://www.crorec.hr/crorec.hr/vijest.php?OBJECT_ID=183470 |sarlavha=GABI NOVAK - PRVA DOBITNICA PORINA ZA ŽIVOTNO DJELO |sana=6 March 2006 |nashriyot=[[Croatia Records]] |til=hr |qaralgan sana=22 January 2009}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20200126224107/http://www.old.barikada.com/vremeplov/kao_nekad_u_8/2006-07-17_novak_gabi.php Biografiyasi] {{In lang|hr}} * [http://arhiva.porin.info/dobitnici-nagrada-za-zivotno-djelo/gabi-novak-208 Gabi Novak] {{In lang|hr}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:1936-yilda tugʻilganlar]] 29lokzlhi85g05dznuhyh85pcvi29r8 Chingizxon xalqaro aeroporti 0 1248852 6318511 6309223 2026-10-25T11:34:55Z Janob Mirzaolim 64438 6318511 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | name = Chingizxon xalqaro aeroporti | nativename = {{lang-mn|Чингис хаан олон улсын нисэх онгоцны буудал|size=small}}<br />{{MongolUnicode|ᠴᠢᠩᠭᠢᠰ ᠬᠠᠭᠠᠨ ᠣᠯᠠᠨ ᠤᠯᠤᠰ ᠤᠨ ᠨᠢᠰᠬᠦ ᠣᠩᠭᠣᠴᠠᠨ ᠤ ᠪᠠᠭᠤᠳᠠᠯ|style=height:90px}} | IATA = UBN | ICAO = ZMCK | type = Fuqarolik | owner = Moʻgʻuliston hukumati | operator = New Ulaanbaatar International Airport MChJ<ref name="airport-tech" /> | location = Sergelen, Töv, [[Moʻgʻuliston]] | opened = {{start date and age|2021|07|04|df=yes}} | city-served = [[Ulan-Bator]], [[Moʻgʻuliston]] | hub = {{ubl|class=nowrap | Aero Mongolia | [[Hunnu Air]] | MIAT Mongolian Airlines}} | image = | image2 = Chinggis Khaan International Airport near Zuunmod.jpg | image2-width = 250 | pushpin_map = Moʻgʻuliston | pushpin_map_alt = | pushpin_mapsize = | pushpin_image = | pushpin_map_caption = Aeroportning Moʻgʻuliston xaritasidagi joylashuvi | pushpin_label = UBN | pushpin_label_position = | pushpin_relief = y | metric-elev = y | elevation-m = 1,366 | coordinates = {{coord|47|39|05|N|106|49|17|E|region:MN|display=inline,title}} |latd=47|latm=39|lats=05|latNS=N|longd=106|longm=49|longs=17|longEW=E | website = [https://en.ulaanbaatar-airport.mn/ ulaanbaatar-airport.mn] | metric-rwy = y | r1-number = 11/29 | r1-length-m = 3,600<ref name="chiyoda">{{cite web |title=New Ulaanbaatar International Aiport &#91;sic&#93; in Mongolia |url=https://www.chiyodacorp.com/en/projects/new-ulaanbaatar-international-aiport.html#:~:text=The%20construction%20involves%20moving%20about,manage%202%20million%20passengers%20annually. |website=Chiyoda Corporation |access-date=4 July 2021}}</ref> | r1-surface = [[Asfalt-beton]] }} '''Chingizxon xalqaro aeroporti'''{{efn|{{lang-mn|Чингис хаан олон улсын нисэх онгоцны буудал|Chingis khaan olon ulsiin nisekh ongocnii buudal}}, {{IPA|mn|t͡ɕʰíŋɡ̊ɪs χaːɴ ɔ́ɮɞɴ ʊɬsíːɴ nísɪx ɔɴɢ̊ɞt͡sʰní pʊ́ːtəɬ|pron}}}} {{airport codes|UBN|ZMCK}} yoki '''Yangi Ulan-Bator xalqaro aeroporti'''<ref>{{Cite web|title="Улаанбаатар Хотын Олон Улсын Нисэх Онгоцны Шинэ Буудал Барих Төсөл"-ийн Танилцуулга - Зам, тээврийн хөгжлийн яам|url=https://mrtd.gov.mn/i/1726|access-date=2021-07-17|website=mrtd.gov.mn|language=mn|arxivsana=2023-05-31|arxivurl=https://web.archive.org/web/20230531085049/https://mrtd.gov.mn/i/1726}}</ref>{{efn|name=new|{{lang-mn|Улаанбаатар хотын олон улсын шинэ нисэх онгоцны буудал|Ulaanbaatar khotiin olon ulsiin shine nisekh ongocnii buudal}}, {{IPA|mn|ʊɮaˑmpáːtʰɐɾ χɔtʰíɴ ɔ́ɮɞɴ ʊɬsíːɴ ɕínɪ nísɪx pʊ́ːtəɬ|pron}}}} – [[Ulan-Bator]]ga xizmat koʻrsatuvchi asosiy aeroport va [[Moʻgʻuliston]]ning yagona xalqaro aeroporti. 2021-yil 4-iyulda faoliyat koʻrsata boshlagan aeroport<ref>{{cite news |last1=J |first1=Bolor |date=3 July 2021 |title=Нийслэлийн 4 цэгээс шинэ нисэх буудал руу нийтийн тээвэр үйлчилнэ |agency=Montsame |url=https://montsame.mn/mn/read/268943 |access-date=3 July 2021 |ref=montsame-july-3}}</ref><ref name="АВИА Порт">{{Cite web |title=Японцы построят в Монголии аэропорт (АвиаПорт) |url=https://www.aviaport.ru/digest/2007/09/14/128411.html |accessdate=Feb 18, 2019 |website=АвиаПорт.Ru}}</ref><ref name="Новости">[http://www.altaiinter.info/news/?id=27808 Novosti]</ref><ref name="Jloan">{{cite web |title=Japan ODA Loan for Mongolia |url=http://www.jica.go.jp/english/news/jbic_archive/autocontents/english/news/2008/000054/index.html |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20130319221147/http://www.jica.go.jp//english/news/jbic_archive/autocontents/english/news/2008/000054/index.html |archive-date=19 March 2013 |accessdate=2 May 2008 |publisher=JICA}}</ref><ref name="chinadaily.com.cn">{{cite news |title=Mongolia starts to build new int'l airport |newspaper=China Daily |url=http://www.chinadaily.com.cn/xinhua/2012-04-24/content_5751528.html |accessdate=26 August 2012}}</ref><ref name="gogo">[http://economics.gogo.mn/news/116305 gogo.mn] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20121229141007/http://economics.gogo.mn/news/116305|date=2012-12-29}} Xөshigiyn nisex buudlig „Mitsubishi Chiyoodo“ barina</ref> Buyant-Ukhaa xalqaro aeroportini almashtirgan. Bu mamlakatdagi eng yirik havo obyekti boʻlib, barcha yirik mongol aviakompaniyalari uchun markaz boʻlib xizmat qiladi va Töv viloyatining Sergelen shahridagi Xöshig vodiysida, Ulan-Batordan 52 km janubda va Zuunmoddan 20 km janubi-gʻarbda joylashgan. Aeroport Ulan-Batorga avtomagistral orqali bogʻlangan boʻlib, shaharning turli nuqtalariga boradigan va qaytayotgan [[avtobus]] yoʻnalishlari mavjud<ref>{{Cite web |last= |first= |title=Shuttle bus |url=https://en.ulaanbaatar-airport.mn/expressbus-route |access-date=2023-06-03 |website=en.ulaanbaatar-airport.mn}}</ref>. 11 ta mahalliy yoʻnalishlarga hamda Osiyo va Yevropaning turli xalqaro yoʻnalishlariga toʻgʻridan-toʻgʻri reyslarni amalga oshiradi. 2024-yilda u 2,1 million mahalliy va xalqaro yoʻlovchilarga xizmat koʻrsatgan<ref name="mcaa-stats-2024" />. == Tarixi == === Kelib chiqishi === 1957-yilda tashkil etilgan Ulan-Batorning avvalgi asosiy aeroporti – Buyant-Ukhaa xalqaro aeroporti janubiy va sharqiy tomondan ikkita togʻ bilan oʻralgan boʻlib, uning faqat bir tomoni uchish-qoʻnishga yaroqli edi va tez-tez ob-havo sharoitlaridan salbiy taʼsir koʻrardi<ref name=":0" />. Yangi aeroport soatiga 1 100 yoʻlovchiga<ref name="АВИА Порт" /><ref name="Новости" /> va yiliga 3 million yoʻlovchiga<ref name=":1">{{Cite web |title=New Chinggis Khaan International Airport opens |url=https://montsame.mn/en/read/268963 |access-date=2021-07-17 |website=Montsame News Agency |language=en}}</ref> xizmat koʻrsatish quvvatiga ega qilib loyihalashtirilgan boʻlib, yuk tashish quvvati 11 900 tonnani tashkil etadi<ref>{{cite web |title=New Ulaanbaatar International Airport (UBN) opens |url=http://magnificentmongolia.com/mongolia/news/1-latest-news/272-new-ulaanbaatar-international-airport-opens.html/ |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20230418074408/https://magnificentmongolia.com/mongolia/news/1-latest-news/272-new-ulaanbaatar-international-airport-opens.html |archive-date=2023-04-18 |access-date=2021-07-04}}</ref><ref name=":2">{{Cite web |last= |first= |title=Терминалын үйл ажиллагаа |url=https://www.ulaanbaatar-airport.mn/terminal-operation |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20201204041442/https://www.ulaanbaatar-airport.mn/terminal-operation |archive-date=2020-12-04 |access-date=2021-07-17 |website=www.ulaanbaatar-airport.mn}}</ref>. Uni rivojlantirish asosan Yaponiya hukumati (JICA) tomonidan 93% imtiyozli kredit asosida moliyalashtirilgan, qolgan mablagʻni esa Moʻgʻuliston hukumati taqdim etgan<ref>{{Cite web |title=Mongolia's New Gateway |url=https://ocglobal.jp/what-we-do/project/airports-and-aviation/mongolias-new-gateway/ |access-date=2024-01-23 |website=OC Global |language=en-US}}</ref>. === Rivojlanishi === Aeroport uchun dastlabki rejalashtirish ishlari 2006-yilda [[Yaponiya]]ning yordami bilan boshlangan<ref name="ikon-танилц" />. 2008-yil may oyida Yaponiya xalqaro hamkorlik banki va Moʻgʻuliston hukumati oʻrtasida yillik 0,2% stavkali 40 yillik {{JPY|28,8 milliard}} ({{AQSh$|385 million}}) miqdoridagi imtiyozli kredit bitimi imzolangan<ref name="Jloan"/><ref name="chinadaily.com.cn"/>. Kredit shartlariga koʻra, loyiha yaponiyalik konsalting va pudrat tashkilotlari tomonidan amalga oshirilishi kerak edi, biroq qurilishda ishlatiladigan materiallarning 70% gacha boʻlgan qismi boshqa mamlakatlardan boʻlishi mumkin edi. 2009—2011-yillarda Azusa Sekkei va Oriental Consultants JV aeroport loyihasini ishlab chiqdi va tender hujjatlarini tayyorladi. 2011-yilda qurilish uchun tender eʼlon qilindi va Mitsubishi-Chiyoda konsorsiumi (MCJV) texnik tanlovda gʻolib boʻldi. Narxni aniqlashtirish va shartnoma muzokaralari 2013-yil 10-mayda yakunlandi va asosiy qurilish shartnomasi MCJV hamda Moʻgʻuliston fuqaro aviatsiyasi boshqarmasi oʻrtasida imzolandi<ref name="gogo"/>. Aeroport qurilishi uchun Yaponiyadan jalb qilingan jami kredit miqdori {{JPY|65,6 milliardni}} ({{AQSh$|600 million}}) tashkil etdi<ref name="ikon-танилц" />. === Qurilish va ochilishi === Tamal toshi qoʻyish marosimi 2012-yil 22-aprelda boʻlib oʻtdi<ref>{{cite web|title=Construction Begins on New Airport|url=http://www.meccib.com/images/MM_17_PDF.pdf|publisher=Mongol Messenger|accessdate=22 April 2012|arxivsana=2014-02-01|arxivurl=https://web.archive.org/web/20140201193258/http://www.meccib.com/images/MM_17_PDF.pdf}}</ref><ref>{{cite web|title=New Airport Started|url=http://www.infomongolia.com/ct/ci/3866|publisher=Infomongolia.com|accessdate=22 April 2012|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20120426221019/http://www.infomongolia.com/ct/ci/3866|archivedate=26 April 2012}}</ref>, qurilish ishlari maydondagi toshqinlardan himoya choralari bilan boshlandi. Shu bilan birga, Ulan-Batorning Nalayx tumanidan elektr uzatish liniyasi qurilishi ham olib borildi. Asosiy qurilish 2013-yil mayidan 2020-yil apreliga qadar davom etdi<ref>{{Cite web|date=2021-07-02|title="Чингис хаан" олон улсын нисэх буудал Ням гаригт нээлтээ хийнэ {{!}} News. MN|url=https://news.mn/r/2449209/|access-date=2021-07-17|website=News. MN – Medeelliyn ex survalj|language=mn}}{{Oʻlikhavola|date=iyul 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Dispetcherlik minorasining beton quyish ishlari 2013-yil 13-sentyabrda boshlangan{{Manba kerak}}. 2014-yil 29-yanvarda aeroport elektr podstansiyasi qurilishi yakunlanib, u Moʻgʻuliston elektr tarmogʻiga ulandi<ref name="electric-grid">{{Cite web|url=http://nubia.mn/964/|title=New Ulaanbaatar International Airport Project|accessdate=Feb 18, 2019|archive-url=https://web.archive.org/web/20140201215713/http://nubia.mn/964/|archive-date=February 1, 2014|url-status=dead}}</ref>. [[Ulan-Bator]] tomoniga 6 polosali, 30 km uzunlikdagi [[avtomobil yoʻli]] qurilishi 2016-yil mayda boshlangan<ref name="ikon-Хурдны зам">{{cite news|last1=Б|first1=Манлай|title=Фото: Хөшигийн хөндийн ХУРДНЫ замыг барьж эхэллээ|url=http://www.ikon.mn/n/qcw|accessdate=22 August 2017|work=2016-05-06|agency=Ikon.mn}}</ref> va 2019-yilda yakunlangan<ref name="gogo-roads">{{cite news |last1=E |first1=Onon |title=Шинэ нисэх буудлыг Улаанбаатартай холбосон тууш замын хөдөлгөөнийг нээжээ |url=https://gogo.mn/r/600ey |access-date=4 July 2021 |date=17 Sep 2019}}</ref>. Dastlab aeroport 2016-yil dekabrida ochilishi rejalashtirilgan edi<ref name="ikon-2014">{{cite news |last1=Kh |first1=Altanzagas |title=БҮТЭЭН БАЙГУУЛАЛТ: Шинэ нисэх буудлын өнгө төрх |url=https://ikon.mn/n/47o |access-date=4 July 2021 |date=11 Feb 2014}}</ref>, ammo qurilishning asosiy qismi faqat 2017-yilda tugatildi. Aeroportning ochilishi 2018<ref name="ikon-танилц">{{cite news|url=https://www.ikon.mn/n/133b|title=Танилц: Онцлох бүтээн байгуулалт буюу Шинэ Нисэх Буудлын ажлын явц|last1=Б|first1=Бямбасүрэн|date=21 Aug 2017|accessdate=4 Jul 2021|agency=Ikon.mn}}</ref>, 2019<ref name="montsame-2019">{{cite news |last1=B |first1=Ariunzaya |title=Шинэ нисэх буудал ирэх долдугаар сард ашиглалтад орно |url=https://montsame.mn/mn/read/174807 |access-date=4 Jul 2021 |date=18 Dec 2018}}</ref><ref name="reuters-2018">{{cite news |agency=Reuters |title=Mongolia delays launch of $500-million airport until 2019 |url=https://www.reuters.com/article/us-mongolia-airport-idUSKBN1ET0QH |work=Reuters |date=4 January 2018 |language=en}}</ref>, 2020<ref>{{cite web |title=Д.Мягмарсүрэн: Хөшигийн хөндий шинэ нисэх буудал 2020 онд бүрэн ашиглалтад орно |url=http://itoim.mn/article/Fl8Aq/16931 |website=iToim.mn |access-date=4 Jul 2021 |date=22 May 2019}}</ref> va 2021-yillarga<ref name="newsmn-2021">{{cite news |last1=B |first1=Munguntamir |title="Шинэ нисэх онгоцны буудлыг долдугаар сарын 4-нд нээнэ" |url=https://news.mn/r/2439979/ |access-date=4 Jul 2021 |agency=News.mn |date=10 June 2021 |archive-date=2021-07-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210709190129/https://news.mn/r/2439979/ |url-status=dead }}</ref> surilgan. Ushbu kechikishlar aeroportni boshqarish va egalik boʻyicha shartnomalar, Ulan-Bator yoʻl qurilishi hamda [[Moʻgʻulistonda COVID-19 pandemiyasi|COVID-19 pandemiyasi]] bilan bogʻliq edi. Aeroport faoliyati 2021-yil 4-iyulda MIAT Mongolian Airlines aviakompaniyasining Ulan-Bator–[[Narita xalqaro aeroporti|Narita]]–Ulan-Bator yoʻnalishi boʻyicha [[Boeing 737]] samolyoti bilan [[Tokio]]ga amalga oshirilgan ochilish reysi bilan boshlangan<ref>{{cite news |title=New Ulaanbaatar International Airport Opens |url=http://magnificentmongolia.com/mongolia/news/1-latest-news/272-new-ulaanbaatar-international-airport-opens.html |access-date=2021-07-04 |archive-date=2021-07-09 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210709183603/http://magnificentmongolia.com/mongolia/news/1-latest-news/272-new-ulaanbaatar-international-airport-opens.html |url-status=dead }}</ref><ref>{{Cite web|last=Lee|first=Will|date=2021-07-06|title=Mongolia's Newest Airport Opens for Operations – AirlineGeeks.com|url=https://airlinegeeks.com/2021/07/06/mongolia-s-new-airport-has-launched/|url-status=live|access-date=2021-07-17|website=AirlineGeeks.com – LIVE. LOVE. AVIATION.|language=en|archive-url=https://web.archive.org/web/20210706115437/https://airlinegeeks.com/2021/07/06/mongolia-s-new-airport-has-launched/ |archive-date=2021-07-06 }}</ref>. Loyihalash va qurilish bosqichlarida aeroport turli nomlar bilan, jumladan, ''Yangi Ulan-Bator xalqaro aeroporti''<ref>{{cite web|title=Project Web Site|url=http://www.nubia.mn/|publisher=MCAA|accessdate=24 January 2013|archive-date=5 October 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131005151657/http://nubia.mn/|url-status=dead}}</ref>{{efn|name=new}} va ''Khöshig (yoki Khöshigt) vodiysi aeroporti''{{efn|{{lang-mn|Хөшигийн (Хөшигтийн) хөндийн нисэх буудал|Höshigiin (Höshigtiin) höndiin niseh buudal}}, {{IPA|mn|link=no|xɵɕʲˈgʲin (xɵɕʲkˈtʲin) xɵɲˈtʲiŋ ˈɲisɪç ˈpʊˑtəɮ|}}}} deb atalgan. Yangi aeroportga rasmiy nom 2020-yil 2-iyulda berilgan, eski Chingizxon xalqaro aeroporti esa oʻzining 2005-yilgacha boʻlgan nomi – ''Buyant-Ukhaa xalqaro aeroporti'' deb oʻzgartirilgan<ref name="renamed">{{cite news |last1=M |first1=Anudari |title=New airport in Khushigt Valley named after Chinggis Khaan |url=https://montsame.mn/en/read/230201 |access-date=4 July 2021 |agency=Montsame |date=2 July 2020 |language=en}}</ref>. Aeroport [[Moʻgʻullar davlati]] asoschisi [[Chingizxon]] sharafiga nomlangan. 2024-yil iyul oyida Nippon Koei kompaniyasiga aeroportni kengaytirish boʻyicha baholash oʻtkazish topshirildi<ref>{{Cite web |title=Assessment on Chinggis Khaan International Airport Expansion Ongoing |url=https://www.montsame.mn/en/read/347088 |access-date=2024-07-05 |website=MONTSAME News Agency |language=en}}</ref>. 2025-yil may oyida [[United Airlines]] haftasiga 3 marta Boeing 737-800 samolyoti bilan Tokioga beshinchi erkinlik huquqi asosida parvozlarni boshladi<ref>https://aviationweek.com/air-transport/airlines-lessors/united-airlines-adds-routes-greenland-mexico-mongolia-more/</ref>. == Infratuzilmasi == [[File:Chinggis Khaan International Airport international departure area.jpg|thumb|Terminalning ichki koʻrinishi]] [[File:20230924 191918 Chingis khaan airport in Mongolia.jpg|thumb|Terminalning ichki koʻrinishi]] Aeroport umumiy 104 200&nbsp;m<sup>2</sup> maydonni egallaydi<ref name=":1" />. Unda uzunligi {{convert|3,600|m|ft}}, kengligi {{convert|45|m|ft}} boʻlgan bitta uchish-qoʻnish yoʻlagi mavjud. Shuningdek, u {{convert|3,339|m|ft}} uzunlikdagi (kengligi {{convert|23|m|ft}}) parallel yoʻlak, ikkita tez yoʻlak va uchta taksi yoʻlaklariga ega<ref name="airport-tech" />. === Terminali === Aeroportning yoʻlovchi terminali {{convert|25,300|sqm|sqft}}<ref name=":1" /> maydonga ega boʻlib, birinchi qavatda kelish va ikkinchi qavatda joʻnab ketish zallari mavjud<ref>{{Cite web|last=|first=|title=Терминалын зураг|url=https://www.ulaanbaatar-airport.mn/terminal-tuluwlultiin-zurag|url-status=live|access-date=2021-07-17|website=ulaanbaatar-airport.mn|archive-url=https://web.archive.org/web/20201204013520/https://www.ulaanbaatar-airport.mn/terminal-tuluwlultiin-zurag |archive-date=2020-12-04 }}</ref>. === Kargo === Kargo terminali {{convert|3,750|sqm|sqft}} maydonga ega, aeroport yiliga 11 900 tonna yuk tashish imkoniyatiga ega. Shuningdek, u xavfli, qimmatli va sovutilgan tovarlarni import/eksport qilish uchun alohida inshootlarni oʻz ichiga oladi<ref name=":2" />. == Egaligi == Chingizxon xalqaro aeroporti New Ulaanbaatar International Airport MChJ (({{Lang-mn|Нью Улаанбаатар интернэйшнл эйрпорт ХХК}}) tomonidan boshqariladi<ref>{{Cite web|last=|first=|date=2021-07-04|title="Чингис хаан" Олон улсын нисэх буудлын анхны нислэгийн ёслолын арга хэмжээ боллоо|url=https://www.nubia-llc.mn/post/70178|url-status=live|access-date=2021-07-17|website=nubia-llc.mn|archive-url=https://web.archive.org/web/20210711014625/https://www.nubia-llc.mn/post/70178 |archive-date=2021-07-11 }}</ref>, u aeroportning 2036-yilgacha ishlashi uchun masʼuldir<ref name="airport-tech">{{Cite web|title=Mongolia's New Ulaanbaatar International Airport starts operations|url=https://www.airport-technology.com/news/mongolias-new-ulaanbaatar-airport/|access-date=2021-07-17|website=www.airport-technology.com|date=5 July 2021|language=en-GB}}</ref>. Kompaniyaning 51% ulushi Japan Airport Management MChJga (Mitsubishi Corporation, Narita International Airport Corporation, Japan Airport Terminal va JALUXga tegishli), 49% qismi esa Moʻgʻuliston hukumati tomonidan moliyalashtiriladigan Khushigiin Khundii Airportga ({{Lang-mn|Хөшигийн хөндийн нисэх онгоцны буудал ТӨХХК}}) tegishli<ref name=":0">{{Cite web|title=Mitsubishi Corporation - Press Room - 2019 - Participation in New Ulaanbaatar International Airport Operation Project in Mongolia|url=http://www.mitsubishicorp.com/jp/en/pr/archive/2019/html/0000037861.html|access-date=2021-07-17|website=Mitsubishi Corporation|language=en}}</ref>. JALUX aeroportning chakana bizneslarini boshqaradi<ref name="airport-tech" />. == Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar == <!-- Please use independent sources. The airport and the airline itself are not independent sources. --> {{Aeroport-yoʻnalishlar | Aero K, {{KOR}} | {{Flagicon|South Korea}}Cheongju<ref>{{cite web|last=Geunju|first=Park|url=https://www.cbwealth.co.kr/news/articleView.html?idxno=5122|title='에어로케이', 마닐라·울란바토르 정기노선 추가| website=충북경제신문|date=14 May 2024 |access-date=14 May 2024}}</ref><ref>{{cite web|last=Yujin|first=Lee|url=https://n.news.naver.com/mnews/article/056/0011714762?sid=101|title=에어로케이, 청주-필리핀·몽골 취항| website=KBS|access-date=3 May 2024}}</ref> <!-- --> | Aero Mongolia<ref name="chav">{{cite news |title=Ulaanbaatar Chinggis Khaan Int'l, Mongolia opens to traffic |url=https://www.ch-aviation.com/portal/news/105650-ulaanbaatar-chinggis-khaan-intl-mongolia-opens-to-traffic |access-date=17 July 2021 |agency=ch-aviation |date=12 July 2021}}</ref> | {{Flagicon|China}}Xuxxoto<ref>{{Cite web |title=‌呼和浩特机场 {{!}} 新航季已启航！ |url=https://mp.weixin.qq.com/s/ufwaKKKL1gyhUY7E6pa91Q |access-date=12 May 2025}}</ref>, [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]]<ref>{{cite web |title=Aero Mongolia to commence Ulaanbaatar-Seoul service in Jun-2023 |url=https://centreforaviation.com/news/aero-mongolia-to-commence-ulaanbaatar-seoul-service-in-jun-2023-1200750 |website=CAPA Centre For Aviation |access-date=20 June 2023}}</ref>, [[Narita xalqaro aeroporti|Tokio–Narita]]<ref>{{cite news |last1=Liu |first1=Jim |title=Aero Mongolia 3Q25 Tokyo Service Increases |url=https://www.aeroroutes.com/eng/250313-m0ns25nrt |access-date=13 March 2025 |work=AeroRoutes |date=13 March 2025 |language=en-CA}}</ref> <!-- --> | [[Air Busan]]<ref name="chav" /> | [[Gimhae xalqaro aeroporti|Busan]] <!-- --> | [[Air China]] | [[Pekin Poytaxt xalqaro aeroporti|Pekin–Poytaxt]]<ref>{{cite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/221031-canw22intl|title=Air China NW22 International Operations - 30 OCT22|publisher=AeroRoutes|date=31 October 2022|accessdate=31 October 2022}}</ref>, {{Flagicon|China}}Xuxxoto<ref>{{cite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/230714-caaug23het|title=Air China Resumes Hohhet - Ulaanbaatar Service From Aug 2023|publisher=AeroRoutes|date=14 July 2023|accessdate=14 July 2023}}</ref> <!-- --> | Angara Airlines | [[Irkutsk xalqaro aeroporti|Irkutsk]]<ref>{{cite news |last1=Liu |first1=Jim |title=Angara schedules Irkutsk – Ulan Baatar summer service from May 2019 |url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/283352/angara-schedules-irkutsk-ulan-baatar-summer-service-from-may-2019/ |accessdate=12 March 2019 |work=Routesonline |date=12 March 2019}}</ref> <!-- --> | [[Asiana Airlines]]<ref name="chav" /> | [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]]<ref>{{Cite web|url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/284881/asiana-airlines-adds-mongolia-service-from-july-2019/|title=Asiana Airlines adds Mongolia service from July 2019|website=Routesonline}}</ref> <!-- --> | Eznis Airways, {{MNG}} | [[Vatslav Gavel aeroporti|Praga]]<ref>{{cite web|url=https://zdopravy.cz/praha-ziska-spojeni-s-mongolskem-linku-do-ulanbataru-obslouzi-airbus-a330-eznis-airways-208853/|date=10 June 2024|title=Praha získá spojení s Mongolskem, linku do Ulánbátaru obslouží Airbus A330 Eznis Airways}}</ref> <!-- --> | [[Hunnu Air]]<ref name="chav" /> | [[Olmaota xalqaro aeroporti|Olmaota]]<ref>{{Cite web|url=https://www.hunnuair.com/en|title=Hunnu Air official website}}</ref>, [[Pekin Dasin xalqaro aeroporti|Pekin–Dasin]]<ref>{{cite web|url=https://english.news.cn/20231203/0b67001b7bca4157a5c5063b095f1d25/c.html|title=Beijing's Daxing airport opens its first direct flight to Mongolia|publisher=Xinhua|date=3 December 2023|accessdate=3 December 2023}}</ref>, {{Flagicon|China}}Manzhouli<ref>{{Cite web |title=Hunnu Air to increase Ulaanbaatar-Manzhouli frequency in May/Jun-2023 |url=https://centreforaviation.com/news/hunnu-air-to-increase-ulaanbaatar-manzhouli-frequency-in-mayjun-2023-1201789 |access-date=2023-06-24 |website=centreforaviation.com}}</ref>, {{Flagicon|Mongolia}}Mörön, {{Flagicon|China}}Ordos<ref>{{Cite web |title=鄂尔多斯机场2024年冬航季航班计划来了 |url=https://mp.weixin.qq.com/s/yM8UPXKFwndi61ZjYbq7Kg |access-date=24 January 2025}}</ref><br />'''Mavsumiy charter:''' {{Flagicon|South Korea}}Yangyang<ref>{{cite news |last1=Liu |first1=Jim |title=Hunnu Air 3Q25 Ulaanbaatar – Yangyang Charters |url=https://www.aeroroutes.com/eng/250521-mr3q25yny |access-date=22 May 2025 |work=AeroRoutes |date=21 May 2025 |language=en-CA}}</ref> <!-- --> | [[IrAero]] | [[Irkutsk xalqaro aeroporti|Irkutsk]]<ref>{{cite web |title=IrAero adds Vietnam / Mongolia service in 2Q23 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/230509-io2q23int |website=Aeroroutes |access-date=9 May 2023}}</ref> <!-- --> | Jeju Air, {{KOR}} | [[Gimhae xalqaro aeroporti|Busan]]<ref>{{cite web |title=Jeju Air adds Busan – Ulaanbaatar service from late-July 2023 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/230627-7cjul23ubn |website=Aeroroutes |access-date=27 June 2023}}</ref>, [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]]<ref>{{cite web|url=https://aeroroutes.com/eng/220613-7cjul22ubn|title=Jeju Air adds Mongolia service from late June 2022|publisher=AeroRoutes|date=13 June 2022|accessdate=13 June 2022}}</ref> <!-- --> | Jin Air, {{KOR}} | [[Gimhae xalqaro aeroporti|Busan]]<ref>{{cite web |title=Jin Air Adds Busan – Ulaanbaatar in NS25 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/250325-ljns25pusubn |website=Aeroroutes |access-date=25 March 2025}}</ref>, {{Flagicon|South Korea}}Muan<ref>{{cite news|url=https://www.yna.co.kr/view/AKR20240412086000003?input=1195m|title=진에어, 5월 무안∼울란바토르 신규 취항|trans-title=Jin Air, launching Muan~Ulanbataar in May|language=Korean|publisher=Yonhap News Agency|date=12 April 2024}}</ref> <!-- --> | Juneyao Air, {{CHN}} | [[Sanya Feniks xalqaro aeroporti|Sanya]]<ref>{{cite web |url=https://www.aeroroutes.com/eng/241127-hodec24ubn |title=Juneyao Air Adds Sanya - Ulaanbaatar Service from Dec 2024 |website=AeroRoutes |access-date=27 November 2024}}</ref> <!-- --> | [[Korean Air]]<ref name="chav" /> | [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]] <!-- --> | KrasAvia<ref name="chav" />, {{RUS}} | [[Krasnoyarsk xalqaro aeroporti|Krasnoyarsk–Xalqaro]]<ref>{{cite news |title=KrasAvia June – Sep 2024 Mongolia Service Increases |url=https://www.aeroroutes.com/eng/240409-kvjun24ubn |access-date=10 April 2024 |work=AeroRoutes |date=10 April 2024 |language=en-CA}}</ref><br />'''Mavsumiy:''' {{Flagicon|Russia}}Qizil<ref>{{cite news |last1=Liu |first1=Jim |title=KrasAvia Adds Kyzyl – Ulaanbaatar Service From June 2025 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/250519-kvjun25ubn |access-date=19 May 2025 |work=AeroRoutes |date=19 May 2025 |language=en-CA}}</ref> <!-- --> |MIAT Mongolian Airlines<ref name="chav" /> | {{Flagicon|Mongolia}}Altay<ref name="miat-2023-domestic">{{Cite web |last=Ж |first=Болор |title=Орон нутгийн найман чиглэлд шууд нислэг үйлдэнэ |url=https://montsame.mn/mn/read/321542 |access-date=2023-06-20 |website=MONTSAME News Agency |language=en}}</ref>, [[Gimhae xalqaro aeroporti|Busan]], {{Flagicon|Mongolia}}Dalanzadgad<ref name="miat-2023-domestic" />, [[Frankfurt aeroporti|Frankfurt]]<ref>{{Cite web |date=23 February 2022 |title=International Summer Flight Schedule |url=https://www.miat.com/news.php?newsid=318 |access-date=21 May 2022 |website=MIAT Mongolian Airlines}}</ref>, [[Guanchjou Bayyun xalqaro aeroporti|Guanchjou]], [[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]], [[Istanbul aeroporti|Istanbul]]<ref>{{cite web | url=http://www.dha.com.tr/yerel-haberler/istanbul/miat-mongolian-airlines-istanbul-havalimani-sef-2050238 | title=MIAT Mongolian Airlines İstanbul Havalimanı seferlerine başladı - İstanbul Haberleri }}</ref>, {{Flagicon|Mongolia}}Khanbumbat<ref name="miat-2023-domestic" />, {{Flagicon|Mongolia}}Mörön<ref name="OM_ULO_MXV_NS25">{{cite news |last1=Liu |first1=Jim |title=MIAT June – August 2025 Ulaangom / Murun Service Changes |url=https://www.aeroroutes.com/eng/250613-omjun25mn |access-date=15 June 2025 |work=AeroRoutes |date=13 June 2025 |language=en-CA}}</ref>, {{Flagicon|Mongolia}}Ölgii<ref name="miat-2023-domestic" />, [[Pekin Poytaxt xalqaro aeroporti|Pekin–Poytaxt]], [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]], [[Narita xalqaro aeroporti|Tokio–Narita]], {{Flagicon|Mongolia}}Ulaangom<ref name="OM_ULO_MXV_NS25" />, {{Flagicon|Mongolia}}Uliastai<ref name="miat-2023-domestic" />, {{Flagicon|China}}Xuxxoto<ref>{{cite web |title=MIAT Mongolian Airlines Schedules CRJ700 International Service Debut in June 2025 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/250519-omns25cr7 |website=Aeroroutes |access-date=19 May 2025}}</ref> <br />'''Mavsumiy:''' [[Suvarnabhumi|Bangkok–Suvarnabhumi]]<ref>{{cite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/240913-omnw24bkk|title=MIAT NW24 Bangkok Aircraft Changes|publisher=AeroRoutes|date=13 September 2024|accessdate=31 January 2025}}</ref>, [[Kansay xalqaro aeroporti|Osaka–Kansay]]<ref>{{cite web |title=MIAT to Resume Osaka Service in 3Q23 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/230118-omjp |website=Aeroroutes |access-date=18 January 2023}}</ref>, [[Phuket xalqaro aeroporti|Phuket]]<ref>{{cite web |title=MIAT Updates NW22 Thailand Operations |url=https://www.aeroroutes.com/eng/221006-omnw22th |website=Aeroroutes |access-date=6 October 2022}}</ref>, [[Tan Son Nhat xalqaro aeroporti|Xoshimin]]<ref>{{cite web |title=MIAT Adds Ulaanbaatar – Ho Chi Minh City Service From late-Dec 2023 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/231204-omdec23ubn |website=Aeroroutes |access-date=4 December 2023}}</ref>, [[Shanxay Pudong xalqaro aeroporti|Shanxay–Pudong]]<ref>{{cite web|last=Liu|first=Jim|title=MIAT Plans Ulaanbaatar – Shanghai 3Q25 Launch|url=https://www.aeroroutes.com/eng/250311-omns25pvg|website=AeroRoutes|date=11 March 2025}}</ref> <!-- --> | Thai VietJet Air | '''Mavsumiy charter:''' [[Suvarnabhumi|Bangkok–Suvarnabhumi]]<ref>{{cite news |title=Thai VietJet Air Extends Mongolia Charter to late-Oct 2023 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/230816-vzns23ubn |access-date=17 August 2023 |work=AeroRoutes |date=16 August 2023 |language=en-CA}}</ref> <!-- --> | [[Turkish Airlines]]<ref name="chav" /> | [[Istanbul aeroporti|Istanbul]]<ref name="TK_FRU_ULN">{{cite news |last1=Liu |first1=Jim |title=Turkish Airlines Mongolia service adjustment from Jan 2020 |url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/287152/turkish-airlines-mongolia-service-adjustment-from-jan-2020/ |accessdate=28 October 2019 |work=Routesonline |date=28 October 2019}}</ref> <!-- --> | [[Tʼway Air]] | {{Flagicon|South Korea}}Cheongju<ref>{{cite web|last=Liu|first=Jim|title=T’Way Air Adds Cheongju – Ulaanbaatar in NS25|url=https://www.aeroroutes.com/eng/250311-twns25ubn|website=AeroRoutes|date=11 March 2025}}</ref> <br /> '''Mavsumiy:''' {{Flagicon|South Korea}}Daegu<ref>{{cite news |title=T'Way Air Adds Daegu – Ulaanbaatar Service From late-July 2023 |url=https://www.aeroroutes.com/eng/230711-twjul23taeubn |access-date=11 July 2023 |work=AeroRoutes |date=11 July 2023 |language=en-CA}}</ref>, [[Inchxon aeroporti|Seul–Inchxon]]<ref>{{Cite web|url=https://www.aeroroutes.com/eng/230216-twubn|title=T'Way Air NS23 Mongolia Service Changes|website=AeroRoutes|date=16 February 2023}}</ref> <!-- --> | [[United Airlines]] | '''Mavsumiy:''' [[Narita xalqaro aeroporti|Tokio–Narita]]<ref>{{cite web|last=Liu|first=Jim|title=United Schedules Mongolia May 2025 Launch|url=https://www.aeroroutes.com/eng/250117-uans25mn|website=AeroRoutes|date=17 January 2025}}</ref> <!-- --> | [[VietJet Air]] | [[Cam Ranh xalqaro aeroporti|Nha Trang]]<ref>{{Cite web|url=https://e.vnexpress.net/news/travel/vietjet-announces-new-route-connecting-ulaanbaatar-and-nha-trang-4672429.html|title=VietJet announced new route connecting Ulaanbaatar and Nha Trang|website=Vnexpress|date=3 November 2023}}</ref><br />'''Mavsumiy charter:''' [[Phu Quoc xalqaro aeroporti|Phu Quoc]]<ref>{{cite news |last1=Liu |first1=Jim |title=VietJet Air NW24 Mongolia Scheduled Charter Service |url=https://www.aeroroutes.com/eng/241105-vjnw24mn |access-date=5 November 2024 |work=AeroRoutes |date=5 November 2024 |language=en-CA}}</ref> <!-- --> }} == Statistikasi == {| class="wikitable" width="70%" |+Yillik statistikasi !Yillar !Mahalliy yoʻlovchilar soni !Xalqaro yoʻlovchilar soni !Mahalliy parvozlar soni !Xalqaro parvozlar soni !Mahalliy yuk tashish (tonna) !Xalqaro yuk tashish (tonna) |- |2022<ref name="mcaa-stats-2022">{{cite web |date=2022 |title=ИНЕГ Статистикийн эмхэтгэл 2022 |url=https://mcaa.gov.mn/media/2023/10/09/Эмхтгэл-2022_1_1.pdf |archive-url= |accessdate=13 Jan 2023 }}{{Oʻlikhavola|date=oktabr 2025 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref> |333 805 |618 960 |8 819 |5 334 |24,2 |12 869 |- |2023<ref>{{Cite web |title=СТАТИСТИКИЙН ЭМХЭТГЭЛ 2023 |url=https://mcaa.gov.mn/file/2704 |access-date=4 Jul 2024 |website=ИРГЭНИЙ НИСЭХИЙН ЕРӨНХИЙ ГАЗАР {{!}} INYeG |arxivsana=2024-08-25 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240825114016/https://mcaa.gov.mn/file/2704 }}</ref> |419 014 |1 312 173 |10 310 |9 654 |17,9 |8 555 |- |2024<ref name="mcaa-stats-2024">{{cite web |date=2024 |title=2024 ОНЫ ЖИЛИЙН ЭЦСИЙН ТЭЭВЭРЛЭЛТИЙН МЭДЭЭ |url=https://mcaa.gov.mn/file/3365 |archive-url=https://web.archive.org/web/20250414142941/https://mcaa.gov.mn/file/3365 |accessdate=22 Feb 2025 |arxivsana=2025-04-14 }}</ref> |420 395 |1 746 875 |10 967 |12 990 |28,3 |10 366 |} {{Col-begin|width=100%}} {{Col-1-of-2}} {| class="wikitable" width="50%" |+2024-yilda yoʻlovchilar soni boʻyicha eng mashhur xalqaro yoʻnalishlar<ref name="mcaa-stats-2024" /> !Aeroport !Ketayotgan yoʻlovchilar !Kelayotgan yoʻlovchilar |- |[[Inchxon aeroporti|Seul-Inchxon]] | 319 372 | 314 928 |- |[[Pekin Poytaxt xalqaro aeroporti|Pekin–Poytaxt]] | 139 749 | 132 650 |- |[[Istanbul aeroporti|Istanbul]] | 71 151 | 75 486 |- |[[Narita xalqaro aeroporti|Tokio-Narita]] | 63 619 | 61 470 |- |[[Hong Kong xalqaro aeroporti|Hong Kong]] | 50 760 | 48 366 |- |} {{Col-2}} {| class="wikitable" width="50%" |+2024-yilda yoʻlovchilar soni boʻyicha eng mashhur mahalliy yoʻnalishlar<ref name="mcaa-stats-2024" /> !Aeroport !Ketayotgan yoʻlovchilar !Kelayotgan yoʻlovchilar |- |Khanbumbat (Oyu Tolgoi) | 170 662 | 171 938 |- |Kobdo | 8 370 | 8 897 |- |Mörön | 6 148 | 8 469 |- |Ölgii | 6 920 | 6 776 |- |Dalanzadgad | 4 853 | 4 522 |- |} {{Col-end}} == Yer usti transporti == Aeroport Ulan-Batorga avtomagistral orqali ulangan va shahar markazidan taxminan 50 kilometr (31 milya) uzoqlikda joylashgan. Shuttle avtobus xizmatlari, taksilar va shaxsiy transport vositalari aeroportga borish uchun transport turlari hisoblanadi<ref>https://getairport.taxi/en/blog/how-to-get-to-mongolia-by-air</ref>. == Eslatmalar == {{Notelist}} <references group="izoh"/> == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://en.ulaanbaatar-airport.mn/ Rasmiy veb-sayti] * [https://www.nubia-llc.mn/ Aeroport operatorining rasmiy veb-sayti] ** [http://www.khkhap.mn/en/ Khoshig Valley Airport State Owned LLC] {{Portalbar|Aviatsiya}} {{authority control}} [[Turkum:Moʻgʻuliston aeroportlari]] [[Turkum:Chingizxon]] ddo4mypu4z1p8f9l2vjw2u0zkqsnvc8 Behruz Saidmurodov 0 1249779 6318230 6311815 2026-10-24T17:07:28Z Mirishkorlik 75661 6318230 wikitext text/x-wiki {{ism+familiya|Behruz|Saidmurodov}} {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Behruz Saidmurodov | boʻyi = {{height|m=1.70}} | vazni = 62 kg | tavallud_sana = {{Birth date and age|df=yes|2008|2|6}} | tavallud_joyi = {{TavalludJoyi|Jizzax viloyati}}<ref>{{veb manbasi |sarlavha=BEKHRUZ SAIDMURODOV |url=https://e-futbol.uz/player.php?id=3894 |website=e-futbol.uz |publisher=O'zbekiston futbol assotsiatsiyasi |accessdate=2026-yil 24-oktabr}}</ref> | joriyklub = [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] U19 | milliyjamoa = [[Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi (17 yoshgacha)|Oʻzbekiston U17]] | milliyyillar = 2023— | klubraqami = 14 | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] }} '''Behruz Saidmurodov''' – oʻzbekistonlik futbolchi. [[Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi (17 yoshgacha)|Oʻzbekiston U17 terma jamoasi]]ning [[Himoyachi (futbol)|himoyachisi]]<ref>{{cite web|url=https://championat.asia/oz/news/u17-cafa-qirgiz-respublikasi-ozbekiston-uchrashuvi-uchun-tarkiblar-eon-qilindi|title=U17 CAFA. O'zbekistonlik o'smirlar Qirg'iz Respublikasi jamoasini mag'lub etishdi}}</ref><ref>{{cite web|url=https://ru.globalsportsarchive.com/people/soccer/behruz-saidmurodov/8005604/|title=Behruz Saidmurodov - Информация об игроке}}</ref><ref>{{cite web|url=https://sport24.ru/football/players/bekhruz-saidmurodov-2008-02-09|title=Бехруз Саидмуродов}}</ref><ref>{{cite web|url=https://vesti.kz/player/64202/|title=Бехруз Саидмуродов}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar|2}} {{Oʻzbekiston tarkibi 2025-yilgi U-17 jahon chempionati}} {{uzbekistan-footy-bio-stub}} {{DEFAULTSORT:Saidmurodov, Behruz}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari]] [[Turkum:Erkak futbol himoyachilari]] mx4rej1z13cbvdnpqb8emdbvgr7ryzh Foydalanuvchi munozarasi:Renamed user 9f37d6a36ea28d9d892d12b8c06d6bea 3 1289753 6318280 5769904 2026-10-24T22:42:49Z AccountVanishRequests 139759 AccountVanishRequests [[Foydalanuvchi munozarasi:Top misha]] sahifasini [[Foydalanuvchi munozarasi:Renamed user 9f37d6a36ea28d9d892d12b8c06d6bea]]ga koʻchirdi: Automatically moved page while renaming the user "[[Special:CentralAuth/Top misha|Top misha]]" to "[[Special:CentralAuth/Renamed user 9f37d6a36ea28d9d892d12b8c06d6bea|Renamed user 9f37d6a36ea28d9d892d12b8c06d6bea]]" 5769904 wikitext text/x-wiki {{Hello}} 1fgt0bnofjyzit7q9qr4gd2kv9alevl Gʻulom Tojiaʼloyev 0 1293911 6318363 5917130 2026-10-25T04:51:02Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318363 wikitext text/x-wiki {{Aktyor bilgiqutisi|tasvir=Gʻulom Tojiaʼloyev.jpg|Tavallud sanasi={{tugʻilgan sanasi|1921|09|28}}|tavalludjoyi={{Tavallud joyi|Toshkent}}, [[Turkiston general-gubernatorligi]], [[Rossiya imperiyasi]]|vafot_joyi={{Vafot etgan joyi|Toshkent}}, [[Oʻzbekiston]]|fuqaroligi={{SSSR}} → {{UZB}}|kasbi=[[aktyor]], [[konferansye]]|Mukofotlari={{Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist}} {{El-yurt hurmati ordeni}}|bolalari='''Qizi''': Saida Tojiaʼloyeva <br/> '''Oʻgʻli''': Hotam Tojiaʼloyev|vafot_sanasi=nomaʼlum|turmush oʻrtogʻi=Ruqiyabonu|otasi=[[Tojipolvon Aʼloyev]]}} '''Gʻulom Tojiaʼloyev''' (ayrim manbalarda '''Aʼloyev'''; [[1921-yil]] [[28-sentyabr]], [[Toshkent]], [[Turkiston general-gubernatorligi]], [[Rossiya imperiyasi]] – 2012-yil{{Manba kerak}}, [[Toshkent]], [[Oʻzbekiston]]) – [[Oʻzbeklar|oʻzbek]] [[Aktyor|aktyori]], [[Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist]]. „[[Tohir va Zuhra (film)|Tohir va Zuhra]]“ filmidagi Tohir roli bilan tanilgan. == Tarjimayi holi == Gʻulom Tojiaʼloyev 1921-yil 28-sentyabr [[Toshkent|Toshkentning]] [[Oʻqchi mahallasi|Oʻqchi mahallasida]] [[Toshkent sirki|oʻzbek sirkining]] asoschilaridan biri boʻlgan kurashchi [[Tojipolvon Aʼloyev]] oilasida tugʻilgan{{Sfn|Boqiy sevgi afsonasi|2015|p=96}}. Otasi asossiz ravishda qatagʻon qilinib, [[Orenburg|Orenburgga]] surgun qilinganidan keyin oiladagi 6 farzanddan faqatgina Gʻulom Tojiaʼloyev tirik qolgan. Sababi uka-singillari ochlik va muhtojlikdan vafot etishgan. == Ijodiy faoliyati == Gʻulom Tojiaʼloyevning ilk roli „[[Tohir va Zuhra (film)|Tohir va Zuhra]]“ filmidagi Tohir roli boʻlgan{{Sfn|Boqiy sevgi afsonasi|2015|p=97}}. Kinodagi faoliyatini yakunlashga esa koʻzidan olgan jarohati sabab boʻlgan{{Sfn|„Tohir va Zuhra“ — kino durdonasi|2016|p=14}}. Shundan keyin [[Botir Zokirov|Botir Zokirovning]] guruhida faoliyat olib borgan, uning vafotidan soʻng esa [[Oʻzbek davlat filarmoniyasi|filarmoniyada]] [[konferansye]] boʻlib ishlagan{{Sfn|„Tohir va Zuhra“ — kino durdonasi|2016|p=14}}. Keksalik chogʻida Rustam Saʼdiyevning „<nowiki/>[[Kelgindi kuyov]]<nowiki/>“ filmiga suratga tushish taklifi kelib tushgan, ammo sogʻligʻi tufayli suratga tushmagan{{Sfn|„Tohir va Zuhra“ — kino durdonasi|2016|p=14}}. === Filmografiyasi === * {{Yil|1945}} – [[Tohir va Zuhra (film)|Tohir va Zuhra]] – ''Tohir'' (bosh rol)<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.kino-teatr.ru/kino/movie/sov/11726/annot/ |sarlavha=Тахир и Зухра |arxivurl=https://web.archive.org/web/20250120110113/https://www.kino-teatr.ru/kino/movie/sov/11726/annot/ |arxivsana=2025-01-20 |sana=15.11.2024 |qaralgan sana=08.11.2025 |ish=kino-teatr.ru |til=ruscha }}</ref> * {{Yil|1948}} – [[Fargʻona qizi]] – ''muhandis Sobirjon<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.kino-teatr.ru/kino/movie/sov/14003/annot/ |sarlavha=Дочь Ферганы |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240726200015/https://www.kino-teatr.ru/kino/movie/sov/14003/annot/ |arxivsana=08.11.2025 |sana=07.05.2024 |qaralgan sana=08.11.2025 |ish=kino-teatr.ru |til=ruscha}}</ref>'' * {{Yil|1956}} – [[Stadionda uchrashamiz]] – ''futbolchi{{Sfn|Boqiy sevgi afsonasi|2015|p=97}}'' == Mukofotlari == Gʻulom Tojiaʼloyev 1973-yil 2-fevralda „<nowiki/>[[Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist]]<nowiki/>“ faxriy unvoni<ref>{{Veb manbasi |url=https://press.natlib.uz/ru/editions/105102 |sarlavha=Gʻ. Tojiaʼloyevga „Oʻzbekiston SSRda xizmat koʻrsatgan artist“ faxriy unvoni berish toʻgʻrisida |arxivurl=https://web.archive.org/web/20261008210928/https://press.natlib.uz/ru/editions/105102 |arxivsana=2026-10-08 |sana=04.02.1973 |qaralgan sana=08.11.2025 |ish=Sovet Oʻzbekistoni gazetasi, №30 (15.504) |sahifalar=2-bet}}</ref>, 1992-yilda „Ona zamin yulduzi“ mukofoti, [[„El-yurt hurmati“ ordeni]] bilan taqdirlangan{{Sfn|Boqiy sevgi afsonasi|2015|p=97}}. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * {{Kitob manbasi |title=Boqiy sevgi afsonasi |url=|author=[[Hamidulla Akbarov]] |publisher=[[Gʻafur Gʻulom nomidagi nashriyot-matbaa ijodiy uyi]] |location=[[Toshkent]] |edition=1-kitob |ref=Boqiy sevgi afsonasi |date=2015 |pages=248 |isbn=978-9943-03–679-6}} * {{Kitob manbasi |title=„Tohir va Zuhra“ — kino durdonasi |url=https://kitobxon.com/uz/kitob/tohir_va_zuhra_kino_durdonasi_2_kitob |author=[[Hamidulla Akbarov]] |publisher=[[Yangi asr avlodi]] nashriyoti |location=[[Toshkent]] |edition=2-kitob |ref=„Tohir va Zuhra“ — kino durdonasi |date=2016 |pages=276 |isbn=978-9943-27–817-2}} 7g6prkbk91bx1bc5j7jsqas2dch8ary Mirzojon Sheroziy 0 1303507 6318210 6313474 2026-10-24T16:45:02Z Mirishkorlik 75661 [[Special:Contributions/~2026-56056-86|~2026-56056-86]] ([[User talk:~2026-56056-86|munozara]]) tomonidan qilingan [[Special:Diff/6313474|6313474]]-sonli tahrir qaytarildi 6318210 wikitext text/x-wiki {{Olim bilgiqutisi | ismi = Mirzojon Sheroziy | tasvir = | tasvir_eni = | izoh = | tavallud_sanasi = XVI asr | tavallud_joyi = {{TavalludJoyi|Sheroz}}, [[Safaviylar davlati]] | vafot_sanasi = 1585-yil <!-- {{vafot sanasi|Yil|Oy|Kun}} --> | vafot_joyi = {{VafotJoyi|Samarqand}}, [[Fayl:War flag of Khanate of Bukhara.svg|20px]] [[Buxoro xonligi]] | dafn etilgan joyi = | istiqomat_joylari = | fuqaroligi = | millati = | sohasi = falsafa | ish_joylari = | institutlar = | alma_mater = | tezis_sarlavhasi = | akademik_rahbarlari = | mashhur_shogirdlari = | mashhur_ishlari = | oʻtkazayotgan_taʼsiri = | koʻrsatgan_taʼsiri = | mukofotlari = | turmush_oʻrtogʻi = | dini = | vebsayt = }} '''Habibulla Mirzojon ash-Sheroziy al-Bogʻnaviy''' (XVI asr, [[Sheroz]] – 1585-yil, [[Samarqand]]) – XVI asrning ikkinchi yarmida yashagan taniqli olim va faylasuf, [[Qorabogʻiy Yusuf]]ning ustozi. == Tarjimai holi == Mirzojon Sheroziy [[Sheroz]]da tugʻilgan. Ona shahrida dars bergan va Eronning turli mintaqalaridan unga koʻplab shogirdlari kelgan. Keyinchalik ularning koʻpchiligi taʼlim va adabiy sohalarda shuhrat qozongan, falsafa va avvalgi mualliflarning falsafiy asarlarini talqin qilishni oʻz mavzusi sifatida tanlagan{{sfn|Общественные науки в Узбекистане|1982|p=53—55}}. Koʻplab eronlik olimlar va madaniyat arboblari singari, u ham [[shialik]] tarafdorlari tomonidan taʼqib qilingan. Oʻqish uchun sharoit izlab, Mirzojon shogirdi bilan birga koʻp sayohatlardan soʻng [[Markaziy Osiyo]]ga koʻchib oʻtgan. Uning yirik olim sifatida rivojlanishi shu yerda, Markaziy Osiyoning boy ilmiy va qisman falsafiy anʼanalarida sodir boʻlgan. Erondan kelgan qochqin olimlar orasida alohida oʻrin egallagan Mirzojon Sheroziy bu yerda „yangi mulla“ („mulloyi nav“) nomi bilan mashhur boʻlgan{{sfn|Семёнов|1928|p=138}}. Olim 1585-yilda, oʻzbek xoni [[Abdullaxon II]] hukmronligi davrida{{sfn|Общественные науки в Узбекистане|1982|p=53—55}} [[Samarqand]]da vafot etdi. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * {{публикация|статья|muallif=Нуритдинов|sarlavha=Источники по истории культуры и общественной мысли Средней Азии из фонда ИВ АН УзССР|nashriyot=Общественные науки в Узбекистане|yil=1982|bet=11|URL=Общественные науки в Узбекистане}} * {{публикация|статья|muallif=Семёнов А. А.|sarlavha=Забытый среднеазиатский философ XVII в. и его «Трактат о сокрытом»|nashriyot=Известия Общества для изучения Таджикистана и иранских народностей за его пределами|yil=1928|tom=1|betlar=137—183|URL=Семёнов}} [[Turkum:Oʻzbek xonliklarining madaniyat va sanʼat namoyandalari]] [[Turkum:1585-yilda vafot etganlar]] m2ditn6ime4bbc0d970kkmnkbxbfgd8 Galacticidae 0 1306113 6318135 5800866 2026-10-24T14:41:28Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318135 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Galacticidae | olam = [[Eukariotlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = Galacticidae | tasvir = }} '''Galacticidae''' — [[Lepidoptera]] tartibiga mansub yaqinda tan olingan va sirli hasharotlar oilasi. Bu oʻrtacha kattalikdagi kuya turlarining qanot kengligi 8–17 mm boʻlib, ilgari bir necha superoilalarga (''Tineoidea'': Psychidae, ''Urodoidea'', ''Sesioidea'' hamda ''Yponomeutoidea'' tarkibidagi bir nechta oilalarga) kiritib kelingan. Hozirda esa '''Galacticidae''' tabiiy guruh Apoditrysia asosida joylashgan alohida superoila sifatida tasniflanadi<ref>https://archive.today/20120712072529/http://internt.nhm.ac.uk/jdsml/research-curation/projects/hostplants/list.dsml?searchPageURL=index.dsml&Familyqtype=starts+with&Family=&PFamilyqtype=starts+with&PFamily=&Genusqtype=starts+with&Genus=Homadaula&PGenusqtype=starts+with&PGenus=&Speciesqtype=starts+with&Species=&PSpeciesqtype=starts+with&PSpecies=&Country=&sort=Family </ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == *Dugdale, J.S., Kristensen, N.P., Robinson, G.S. and Scoble, M.J. (1999) [1998]. The smaller microlepidoptera grade superfamilies, Ch.13., pp.&nbsp;217–232 in Kristensen, N.P. (Ed.). ''Lepidoptera, Moths and Butterflies''. Volume 1: Evolution, Systematics, and Biogeography. Handbuch der Zoologie. Eine Naturgeschichte der Stämme des Tierreiches / Handbook of Zoology. A Natural History of the phyla of the Animal Kingdom. Band / Volume IV Arthropoda: Insecta Teilband / Part 35: 491 pp. [[Walter de Gruyter]], Berlin, [[New York City|New York]]. *Mey, W. (2004). Galacticidae (Ditrysia incertae sedis). ''Esperiana'' '''1''': 91-102. *Minet, J. (1986). Ébauche d'une classification moderne de l'ordre des Lépidoptères. ''Alexanor'' 14(7): 291-313. *Moriuti, S. (1963). Remarks on the ''Paraprays anisocentra'' (Meyrick, 1922) (Plutellidae), with descriptions of its larva and pupa. ''Transactions of the Lepidopterological Society of Japan'', '''14'''(3): 52-59. == Havolalar == *[https://web.archive.org/web/20080720155622/http://www.ento.csiro.au/gallery/moths/Galacticidae CSIRO] Gallery. Six images. *[http://tolweb.org/Galacticidae Tree of Life] *[https://archive.today/20120712072529/http://internt.nhm.ac.uk/jdsml/research-curation/projects/hostplants/list.dsml?searchPageURL=index.dsml&Familyqtype=starts+with&Family=&PFamilyqtype=starts+with&PFamily=&Genusqtype=starts+with&Genus=Homadaula&PGenusqtype=starts+with&PGenus=&Speciesqtype=starts+with&Species=&PSpeciesqtype=starts+with&PSpecies=&Country=&sort=Family Natural History Museum hosts database] *{{cite web |editor-last=Beccaloni |editor-first=George |display-editors=etal |url=http://www.nhm.ac.uk/our-science/data/lepindex/search/list/?indexed_from=1&page_no=1&family=Galacticidae&page_size=500 |title=Search Results Family: Galacticidae |website=The Global Lepidoptera Names Index |publisher=Natural History Museum, London}} *[https://web.archive.org/web/20070714154357/http://www.nysaes.cornell.edu/pheronet/ins/homadaniso.html Pheromones of ''Homadaula anisocentra'' Accessed 13 March 2007] *[http://www.hfrr.ksu.edu/DesktopModules/ViewDocument.aspx?DocumentID=1665 Mimosa webworm, updated 16 February 2012]{{Dead link|date=December 2019 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} *[https://web.archive.org/web/20050324033437/http://www.origins.tv/entomology/moths/300/2353/2353.htm ''Homadaula anisocentra'' resting posture from Bob Patterson's Entomology Hobby Page Accessed 13 March 2007] {{Wikispecies|Galacticidae}} {{Lepidoptera}} {{Taxonbar|from=Q1139505}} [[Category:Galacticidae| ]] gthibrvkm34bldgl4u42fjngb7n9viv Gulshan Alimardonova 0 1312160 6318329 5975109 2026-10-25T01:21:16Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318329 wikitext text/x-wiki {{Sportchi bilgiqutisi | ismi = Gulshan Alimardonova | tasvir = | izoh = | jins = ayol | laqabi = | fuqaroligi = {{UZB}} | tavallud_sanasi = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|2006|01|19}} | tavallud_joyi = | vafot_sanasi = | vafot_joyi = | faoliyat_yillari = | boʻyi = | vazni = | turmush_oʻrtogʻi = | bolalari = | veb-sayt = | mukofotlar = | mamlakat = Oʻzbekiston | sport = [[Karate]] | klub = | pozitsiya = | murabbiylar = | faol_tomon = }} {{Medallar |uzunlik = 255px |tasvir = |medallar = {{musobaqa|[[Karate bo‘yicha jahon chempionati]]}} {{medal|Oltin|[[Karate bo‘yicha 2025-yilgi jahon chempionati|Qohira 2025]]|Kumite −50 kg}} {{musobaqa|[[Karate bo‘yicha Osiyo chempionati]]}} {{medal|Oltin|[[Karate bo‘yicha 2024-yilgi Osiyo chempionati|Toshkent 2025]]|Kumite −50 kg}} {{medal|Oltin|[[Karate bo‘yicha 2024-yilgi Osiyo chempionati|Xanchjou 2024]]|Kumite −50 kg}} {{musobaqa|[[Islom birdamligi oʻyinlari]]}} {{medal| Kumush|[[Karate bo‘yicha 2024-yilgi Islom birdamligi oʻyinlari|Ar-Riyod 2025]]|Kumite −50 kg}} {{musobaqa|[[BRIKS o‘yinlari]]}} {{medal| Oltin|[[2024-yilgi MDH oʻyinlari|Ganja 2025]]|Kumite −50 kg}} {{musobaqa|[[MDH oʻyinlari]]}} {{medal| Kumush|[[2024-yilgi MDH oʻyinlari|Qozon 2025]]|Kumite −50 kg}} }} '''Gulshan Alimardonova''' ([[2006|2006-yil]] [[19-yanvar|19-yanvarda]] tugʻilgan) – [[Oʻzbekiston|oʻzbekistonlik]] [[Karate|karatechi]], [[BRICS oʻyinlari]], [[MDH oʻyinlari]], [[Islom birdamligi oʻyinlari]], [[Karate boʻyicha Osiyo chempionati|Osiyo chempionati]], [[Karate boʻyicha Jahon chempionati|Jahon chempionati]] sovrindori. Oʻzbekiston tarixida ilk marotaba ayollar orasida karate boʻyicha jahon chempionligini qoʻlga kiritgan<ref>{{Veb manbasi |url=https://daryo.uz/2025/12/01/ozbekistonlik-ayol-karatechi-tarixda-ilk-bor-jahon-chempioni-boldi|sarlavha=O‘zbekistonlik ayol karatechi tarixda ilk bor jahon chempioni bo‘ldi|muallif=|til=uz|vebsayt=Daryo.uz|qaralgan sana=01.12.2025|arxivurl=|arxivsana=}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://www.xabar.uz/uz/sport/gulshan-alimardonova-ozbekiston-ayol|sarlavha=Gulshan Alimardonova — O‘zbekiston ayol karatechisi haqida|muallif=|til=uz|vebsayt=Xabar.uz|qaralgan sana=01.12.2025|arxivurl=|arxivsana=}}</ref><ref>{{Veb manbasi |url=https://yuz.uz/uz/news/gulshan-alimardonova--ozbekiston-ayol-karatechilari-orasida-ilk-jahon-chempioni-boldi|sarlavha=Gulshan Alimardonova — O‘zbekiston ayol karatechilari orasida ilk jahon chempioni bo‘ldi|muallif=|til=uz|vebsayt=Yuz.uz|qaralgan sana=01.12.2025|arxivurl=|arxivsana=}}</ref>. == Faoliyati == 2024-yil iyun oyida Alimardonova [[BRICS oʻyinlari]]da ishtirok etib, kumite −50 kg vazn toifasida kumush medalni qoʻlga kiritgan. Oltin medal uchun bahsda Yu Xiega magʻlub boʻldi<ref>{{cite web |url=https://bricskazan2024.games/tpost/d3klh18ld1-brics-games-second-competition-day-resul |title=BRICS Games: Second Competition Day Results |publisher=BRICS Sports Games |date=15 June 2024 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20250209235908/https://bricskazan2024.games/tpost/d3klh18ld1-brics-games-second-competition-day-resul |arxivsana=2025-02-09 |qaralgan sana=2025-12-03}}</ref>. Sentabr oyida esa [[Karate boʻyicha Osiyo chempionati|Karate boʻyicha Osiyo chempionatida]] qatnashib, kumite −50 kg yoʻnalishida oltin medalni qoʻlga kiritdi. Final bellashuvida Hsiao Yun-chenni magʻlub etdi<ref>{{cite news |title=Japan Top Medal Table of AKF Senior Championships in Hangzhou as Teams Qualify for Karate World Cup |work=[[World Karate Federation]] |url=https://www.wkf.net/news-center-new/japan-top-medal-table-of-akf-senior-championships-in-hangzhou/2668 |access-date=28 September 2024}}</ref><ref>{{cite news |title=2024 Asian Karate Championships-Results |work=[[World Karate Federation]] |url=https://www.wkf.net/imagenes/campeonatos/continental-championshipsresultados-2024-akf-senior-championships-001.pdf |access-date=28 September 2024}}</ref>. 2025-yil may oyida [[Karate bo‘yicha 2025-yilgi Osiyo chempionati|Karate boʻyicha Osiyo chempionatida]] ishtirok etib, yana bir bor kumite −50 kg vazn toifasida oltin medalni qoʻlga kiritdi. Final bahsida u Shahmalarani Chandranni magʻlub etdi<ref>{{cite news |date=24 May 2025 |title=Finalists Decided on Action-Packed Opening Day at 2025 AKF Senior Championships in Tashkent |work=[[World Karate Federation]] |url=https://www.wkf.net/news-center/article/!/2841/finalists-decided-on-action-packed-opening-day-at-2025-akf-senior-championships-in-tashkent |access-date=25 May 2025}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.bernama.com/en/news.php?id=2427100 |title=Shahmalarani Clinches Silver At Asian Karate Championships In Tashkent |publisher=Bernama |date=25 May 2025}}</ref>. 2025-yil oktabr oyida [[2025-yilgi MDH oʻyinlari|MDH oʻyinlarida]] ishtirok etib, oʻz vazn toifasida oltin medalni qoʻlga kiritdi<ref>{{cite web |url=https://zamin.uz/en/sport/162553-the-uzbekistan-delegation-won-14-medals-at-the-cis-games.html |title=The Uzbekistan delegation won 14 medals at the CIS Games |publisher=Zamin.uz |date=4 October 2025}}</ref>. 2025-yil noyabr oyida [[2025-yilgi Islom birdamligi oʻyinlarida karate|Islom birdamligi oʻyinlarida]] ishtirok etib, final bahsida Sara Bahmanyar bilan jangda magʻlub boʻldi va kumush medalni qoʻlga kiritdi<ref>{{cite web |url=https://www.tehrantimes.com/news/520291/2025-Riyadh-Iranian-women-karate-athletes-win-golds |title=2025 Riyadh: Iranian women karate athletes win golds |publisher=Tehran Times |date=12 November 2025 |qaralgan sana=2025-12-03 |arxivsana=2025-12-10 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20251210151131/https://www.tehrantimes.com/news/520291/2025-Riyadh-Iranian-women-karate-athletes-win-golds }}</ref>. Oʻsha oyning oxirida u [[Karate bo‘yicha 2025-yilgi jahon chempionati|Karate boʻyicha jahon chempionatida]] ishtirok etib, ayollar oʻrtasidagi kumite 50 kg vazn toifasida oltin medalni qoʻlga kiritdi. Final bahsida Shahmalaranini magʻlub etdi<ref>{{cite web |url=https://www.nst.com.my/sports/others/2025/11/1327193/updated-shahmalarani-delivers-malaysias-first-world-karate-silver-11 |title=(UPDATED) Shahmalarani delivers Malaysia's first world karate silver in 11 years |publisher=New Straits Times |date=30 November 2025}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.thestar.com.my/sport/others/2025/11/30/shahmalarani-can-stand-tall-despite-settling-for-silver-on-world-stage |title=Other Sports: Shahmalarani can stand tall despite settling for silver on world stage |publisher=The Star |date=30 November 2025}}</ref>. Shu tariqa u kumite yoʻnalishida jahon chempioni boʻlgan ilk oʻzbekistonlik ayol sportchi boʻldi<ref>{{cite web |url=https://www.gazeta.uz/en/2025/12/02/gulshan-alimardanova/ |title=Gulshan Alimardanova becomes Uzbekistan’s first female kumite world champion |publisher=Gazeta.uz |date=2 December 2025}}</ref><ref>{{cite web |url=https://yuz.uz/en/news/gulshan-alimardonova--ozbekiston-ayol-karatechilari-orasida-ilk-jahon-chempioni-boldi |title=Gulshan Alimardanova became the first Female World Champion among Uzbekistan's karate athletes |publisher=Yuz.uz |date=1 December 2025}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar|2}} == Havolalar == * [https://www.instagram.com/gulshan_otabekovna?igsh=eG1vNHhldzZvZnZ3 Gulshan Alimardonova] [[Instagram]] sahifasi * {{Sports links}} {{Authority control}} {{DEFAULTSORT:Alimardanova, Gulshan}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar]] [[Turkum:21-asrda Oʻzbekiston ayol sportchilari]] [[Turkum:Oʻzbekistonning Islom birdamlik oʻyinlarida kumush medali olgan sportchilari]] [[Turkum:O‘zbekistonlik ayol karatechilar]] 4ttfsbq7e4bcex70492ij3bkkxnsmk9 Gaziantep Oʻgʻuzeli aeroporti 0 1335146 6318179 5876329 2026-10-24T16:12:53Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318179 wikitext text/x-wiki {{Infobox airport | name = Gaziantep Oʻgʻuzeli aeroporti | nativename = ''Gaziantep Oğuzeli Havalimanı'' | nativename-a = | nativename-r = | image = Gaziantep Airport Karakas-1.jpg | image-width = 250 | IATA = GZT | ICAO = LTAJ | pushpin_map = Turkiya | pushpin_map_caption = Aeroportning Turkiya xaritasidagi joylashuvi | pushpin_label = GZT | pushpin_label_position = right | type = Fuqarolik | owner = | operator = Davlat aeroportlari bosh boshqarmasi (DHMİ) | city-served = [[Gaziantep]], [[Turkiya]] | opened = 1976 | location = | elevation-f = | elevation-m = | coordinates = {{Coord|36|56|52|N|37|28|44|E|type:airport}} |latd=36|latm=56|lats=52|latNS=N|longd=37|longm=28|longs=44|longEW=E | website = [https://www.dhmi.gov.tr/Sayfalar/Havalimani/Gaziantep/AnaSayfa.aspx www.dhmi.gov.tr] | metric-elev = | metric-rwy = | r1-number = 10R/28L | r1-length-f = 9,842 | r1-length-m = 3,000 | r1-surface = [[Asfalt-beton|Asfalt/beton]] | stat-year = | stat1-header = | stat1-data = | stat2-header = | stat2-data = | footnotes = }} '''Gaziantep Oʻgʻuzeli aeroporti''' {{airport codes|GZT|LTAJ}} ({{lang-tr|Gaziantep Oğuzeli Uluslararası Havalimanı}}) – [[Turkiya]]ning [[Gaziantep]] shahriga xizmat koʻrsatuvchi xalqaro aeroport. 1976-yilda faoliyat boshlagan aeroport shahardan 20 km uzoqlikda joylashgan. Gaziantep aeroporti 1998-yilda boshlangan qurilish davomida kengaytirilgan va 2006-yilda xalqaro aeroport maqomini olgan. Yoʻlovchi terminali 5.799 m<sup>2</sup> maydonni egallaydi. Avtoturargohi 400 avtomobilga moʻljallangan. [[Turkiya—Suriya zilzilasi|2023-yilgi Turkiya—Suriya zilzilasida]] Gaziantep insonparvarlik yordamlarining yirik habiga aylandi<ref>{{cite news|url=https://www.wsj.com/livecoverage/turkey-syria-earthquake/card/gaziantep-airport-key-hub-for-aid-overwhelmed-with-relief-supplies-wHWlCoM70RxHIZOnpAf0|title=Gaziantep Airport, Key Hub for Aid, Overwhelmed With Relief Supplies|publisher=Wall Street Journal|date=February 11, 2023}}</ref><ref>{{cite news|url=https://www.france24.com/en/middle-east/20230214-quake-aid-flows-into-gaziantep-airport-as-urgency-shifts-to-humanitarian-relief|title=Quake aid flows into Gaziantep airport as urgency shifts to humanitarian relief|publisher=France 24|date=14 February 2023}}</ref>. [[File:GAZIANTEP AIRPORT - panoramio.jpg|thumb|Eski terminali]] == Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar == Quyidagi aviakompaniyalar Oʻgʻuzeli aeroportidan muntazam va charter parvozlarni amalga oshiradi: {{Aeroport-yoʻnalishlar <!-- --> | [[AJet]]<ref>{{cite web|url=https://www.anadolujet.com/en/corporate/flight-network|title=Flight network|website=anadolujet.com}}</ref>| [[Anqara Esenbogʻa aeroporti|Anqara]]<ref name="aeroroutes_240313-vfns24">{{Cite web|last1=Liu|first1=Jim|url=https://www.aeroroutes.com/eng/240313-vfns24|title=AJet NS24 New Flight Number Designations – 12MAR24|website=Aeroroutes.com|date=13 March 2024|accessdate=2 February 2025|language=en-ca}}</ref>, [[Arbil xalqaro aeroporti|Arbil]]<ref>{{cite web |last1=Liu |first1=Jim |title=Anadolu Jet adds Erbil service from late-March 2019 |url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/283500/anadolu-jet-adds-erbil-service-from-late-march-2019/ |website=Routesonline |access-date=21 March 2019}}</ref>, {{Flagicon|Northern Cyprus}}Erjan, [[Istanbul Sabiha Goʻkchen xalqaro aeroporti|Istanbul–Sabiha Goʻkchen]]<ref name="aeroroutes_240313-vfns24"/> <br />'''Mavsumiy:''' {{Flagicon|Germany}}Berlin<ref>{{cite web | url=https://www.aeroroutes.com/eng/240402-vfns24de | title=AJet NS24 Germany Network Expansion }}</ref> <!-- --> | [[Corendon Airlines]] | '''Mavsumiy:''' {{Flagicon|Germany}}Hannover <!-- --> | Iraqi Airways | [[Bagʻdod xalqaro aeroporti|Bagʻdod]]<ref>{{cite web |url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/276498/iraqi-airways-adds-gaziantep-scheduled-service-from-late-dec-2017/ |title=Iraqi Airways adds Gaziantep scheduled service from late-Dec 2017 |publisher=routesonline |date=3 January 2018 |access-date=3 January 2018}}</ref> <!-- --> | [[Pegasus Airlines]] | [[Arbil xalqaro aeroporti|Arbil]]<ref>{{Cite web|url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/283710/pegasus-airlines-expands-middle-east-network-in-2q19/|title = Pegasus Airlines expands Middle East network in 2Q19}}</ref>, {{Flagicon|Germany}}Düsseldorf<ref>{{cite web|url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/278252/pegasus-adds-gaziantep-dusseldorf-route-from-late-june-2018/|title=Pegasus adds Gaziantep – Dusseldorf route from late-June 2018}}</ref>, {{Flagicon|Northern Cyprus}}Erjan<ref>{{Cite journal|author=<!-- not stated -->|journal=OAG Flight Guide Worldwide|title=November 2023|volume=25|issue=5|publisher=OAG Aviation Worldwide Limited|publication-place=Luton, United Kingdom|issn=1466-8718|language=en|pages=350}}</ref>, {{Flagicon|Germany}}Kyoln/Bonn<ref>{{cite web | url=https://aviation.direct/en/Pegasus-Airlines-flies-from-Cologne-Bonn-to-Gaziantep | title=Pegasus Airlines flies from Cologne/Bonn to Gaziantep | date=24 June 2024 | arxivurl=https://web.archive.org/web/20260312034816/https://www.aviation.direct/en/Pegasus-Airlines-flies-from-Cologne-Bonn-to-Gaziantep | arxivsana=2026-03-12 | qaralgan sana=2026-01-19 }}</ref>, [[Istanbul Sabiha Goʻkchen xalqaro aeroporti|Istanbul–Sabiha Goʻkchen]]<ref>{{Cite journal|author=<!-- not stated -->|journal=OAG Flight Guide Worldwide|title=November 2023|volume=25|issue=5|publisher=OAG Aviation Worldwide Limited|publication-place=Luton, United Kingdom|issn=1466-8718|language=en|pages=463–470}}</ref>, [[Izmir Adnan Menderes aeroporti|Izmir]]<br> '''Mavsumiy:''' {{Flagicon|Germany}}Berlin<ref>https://centreforaviation.com/news/pegasus-airlines-to-launch-new-europe-services-1315509</ref>, {{Flagicon|England}}London–Stansted<ref>https://centreforaviation.com/news/pegasus-airlines-to-launch-new-europe-services-1315509</ref> <!-- --> | [[SunExpress]]<ref>{{cite web|last1=Liu|first1=Jim|title=SunExpress 01-19SEP20 International operations as of 30AUG20|url=https://www.routesonline.com/news/38/airlineroute/293505/sunexpress-01-19sep20-international-operations-as-of-30aug20/|website=routesonline.com|date=3 September 2020}}</ref>|[[Antaliya aeroporti|Antaliya]]<ref>{{Cite journal|author=<!-- not stated -->|journal=OAG Flight Guide Worldwide|title=Antalya|date=November 2023|volume=25|issue=5|publisher=OAG Aviation Worldwide Limited|publication-place=Luton, United Kingdom|issn=1466-8718|language=en|pages=45–47}}</ref>, {{Flagicon|Germany}}Berlin, {{Flagicon|Germany}}Düsseldorf<ref>{{Cite web|last1=Liu|first1=Jim|url=https://www.aeroroutes.com/eng/240227-xqns24intl|title=SunExpress NS24 International Frequency Changes – 25FEB24|website=Aeroroutes.com|date=27 February 2024|accessdate=3 February 2025|language=en-ca}}</ref>, [[Frankfurt aeroporti|Frankfurt]], {{Flagicon|England}}London–Stansted<ref>{{cite web | url=https://www.aeroroutes.com/eng/230925-xqns24 | title=SunExpress NS24 Network Expansion – 24SEP23 }}</ref>, [[Izmir Adnan Menderes aeroporti|Izmir]], [[Myunxen aeroporti|Myunxen]]<ref>{{cite web | url=https://www.aeroroutes.com/eng/230925-xqns24 | title=SunExpress NS24 Network Expansion – 24SEP23 }}</ref>, {{Flagicon|Switzerland}}Syurix, {{Flagicon|Germany}}Shtutgart <br />'''Mavsumiy:''' {{Flagicon|Switzerland}}Bazel/Mulhouse, {{Flagicon|Germany}}Hannover <!-- --> | [[Turkish Airlines]] | [[Istanbul aeroporti|Istanbul]]<ref>{{cite web | url=https://www.aeroroutes.com/eng/240805-tkaug24gzt | title=Turkish Airlines Adds Boeing 777 Gaziantep Service in Aug/Sep 2024 }}</ref><ref>{{Cite web|last1=Liu|first1=Jim|url=https://www.aeroroutes.com/eng/220713-tkaug22tr|title=Turkish Airlines / AnadoluJet Aug 2022 Domestic Network Update - 10JUL22|website=Aeroroutes.com|date=13 July 2022|accessdate=16 March 2025|language=en}}</ref> <!-- --> }} == Statistika == {| class="toccolours" border="1" cellpadding="4" style="border-collapse:collapse" |+ '''Gaziantep Oʻgʻuzeli aeroporti yoʻlovchilar oqimi statistikasi'''<ref>{{cite web |title=Statistics |url=https://www.dhmi.gov.tr/Sayfalar/EN/Statistics.aspx}}</ref> |- bgcolor=lightgrey ! Yillar (oylar) ! Mahalliy ! Oʻzgarishi, % da ! Xalqaro ! Oʻzgarishi, % da ! Jami ! Oʻzgarishi, % da |- | 2025 | 2 605 368 |{{increase}} 1% | 466 837 |{{increase}} 24% | 3 072 205 |{{increase}} 4% |- | 2024 | 2 577 317 |{{increase}} 13% | 377 914 |{{increase}} 10% | 2 955 231 |{{increase}} 12% |- | 2023 | 2 282 944 |{{increase}} 13% | 344 249 |{{increase}} 12% | 2 627 193 |{{increase}} 13% |- | 2022 | 2 019 436 |{{increase}} 19% | 306 372 |{{increase}} 86% | 2 325 808 |{{increase}} 25% |- | 2021 | 1 694 871 |{{increase}} 33% | 164 653 |{{increase}} 38% | 1 859 524 |{{increase}} 34% |- | 2020 | 1 271 409 |{{decrease}} 41% | 119 375 |{{decrease}} 68% | 1 390 784 |{{decrease}} 45% |- | 2019 | 2 152 284 |{{decrease}} 8% | 372 092 |{{increase}} 26% | 2 524 376 |{{decrease}} 4% |- | 2018 | 2 340 849 |{{decrease}} 2% | 296 178 |{{increase}} 17% | 2 637 027 |{{increase}} 0% |- | 2017 | 2 376 737 |{{increase}} 13% | 252 832 |{{increase}} 10% | 2 629 569 |{{increase}} 13% |- | 2016 | 2 099 976 |{{decrease}} 2% | 230 514 |{{increase}} 18% | 2 330 490 |{{decrease}} 0% |- | 2015 | 2 136 123 |{{increase}} 13% | 195 104 |{{increase}} 1% | 2 331 227 |{{increase}} 12% |- | 2014 | 1 889 937 |{{increase}} 14% | 192 884 |{{increase}} 16% | 2 082 821 |{{increase}} 14% |- | 2013 | 1 662 457 |{{increase}} 31% | 166 342 |{{decrease}} 5% | 1 828 799 |{{increase}} 27% |- | 2012 | 1 268 715 |{{increase}} 8% | 174 254 |{{increase}} 21% | 1 442 969 |{{increase}} 10% |- | 2011 | 1 170 025 |{{increase}} 24% | 144 483 |{{increase}} 52% | 1 314 508 |{{increase}} 26% |- | 2010 | 944 661 |{{increase}} 33% | 95 311 |{{decrease}} 23% | 1 039 972 |{{increase}} 25% |- | 2009 | 708 673 |{{increase}} 9% | 124 329 |{{increase}} 18% | 833 002 |{{increase}} 10% |- | 2008 | 649 344 |{{increase}} 1% | 105 624 |{{increase}} 15% | 754 968 |{{increase}} 3% |- | 2007 | 642 232 |{{steady}} | 92 195 |{{steady}} | 734 427 |{{steady}} |- |} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * https://www.dhmi.gov.tr/sayfalar/istatistik.aspx {{Portalbar|Turkiya|Aviatsiya}} {{Turkiya aeroportlari}} {{authority control}} {{DEFAULTSORT:Oguzeli Airport}} [[Turkum:Turkiya aeroportlari]] 1vwfey0ovcu5eonkcut419iiiq0p4kv Hamza bey masjidi 0 1350480 6318439 5915127 2026-10-25T06:53:46Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318439 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Gretsiyaning Saloniki shahridagi sobiq masjid}} {{Haqida|Saloniki shahridagi sobiq masjid|[[Rodos]] orolidagi sobiq masjid|Hamza Bey masjidi (Rodos)}} {{masjid| building_name = Hamza Bey masjidi | native_name = {{Lang|el|Αλκαζάρ Θεσσαλονίκης}} | native_name_lang = el | image = Hamza Mosque, Thessaloniki. JPG | caption = Sobiq masjid | religious_affiliation = [[Islom]] {{Small|(sobiq)}} | status = [[Masjid]] {{Small|(1460{{En dash}}1820-yillar)}} | functional_status = {{Unbulleted list|'''Tashlab qoʻyilgan'''<br/>{{Small|(masjid sifatida)}}|Boshqa maqsadga moslashtirilgan<br />{{Small|(madaniy foydalanish uchun)}}}} | map_type = Greece | map_size = 220px | map_relief = 1 | map_caption = [[Gretsiya]]dagi sobiq masjidning joylashuvi | mapframe = yes | location = [[Saloniki]], [[Markaziy Makedoniya]] | country = [[Gretsiya]] | geo = {{Coord|40.6375|22.9417|type:landmark_region:GR|format=dms|display=it}} | architecture_type = Masjid | architecture_style = [[Usmoniylar]] | year_completed = 1460 | dome_quantity = 1 | minaret_quantity = 1 {{Small|(vayron qilingan)}} | materials = Gʻisht; tosh |Meʼmoriy uslub=[[Usmoniylar]]|nomi=Hamza Bey masjidi|Oʻzbekcha nomi=Hamza Bey masjidi|Gumbazlar soni=1 ta|Tasvir imzosi=Sobiq masjid|Tasvir=Hamza Mosque, Thessaloniki. JPG|Mamlakat=Gretsiya|Koordinatalar={{Coord|40.6375|22.9417|type:landmark_region:GR|format=dms|display=it}}|Holati={{Unbulleted list|'''Tashlab qoʻyilgan'''<br/>{{Small|(masjid sifatida)}}|Boshqa maqsadga moslashtirilgan<br />{{Small|(madaniy foydalanish uchun)}}}}[[Masjid]] {{Small|(1460{{En dash}}1820-yillar)}}|Joylashuvi=[[Saloniki]], [[Markaziy Makedoniya]]|Qurilish materiallari=Gʻisht; tosh|Minoralar soni=1 {{Small|(vayron qilingan)}}|Asosiy sana=1460-yil|Asl nomi={{Lang|el|Αλκαζάρ Θεσσαλονίκης}}}} '''Hamza Bey masjidi''' ({{Lang-el|Αλκαζάρ Θεσσαλονίκης}}, {{Lang-tr|Hamza Bey Camii}}) – [[Gretsiya]]ning [[Markaziy Makedoniya]] mintaqasidagi [[Saloniki]] shahrida joylashgan sobiq [[Masjid|masjid]]<ref name="test">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=a6bTqHgrWdoC&dq=hamza+bey+mosque++thessaloniki&pg=PT220 |title=The Rough Guide to Greece |date=4 May 2012 |isbn=9781409359593 }}</ref>. 1460-yilda, [[Usmoniylar]] davrida qurilgan masjid 1820-yillarda oʻz holiga tashlab qoʻyilgan. Zamonaviy salonikiliklar uni koʻpincha, bino hududida oʻnlab yillar faoliyat yuritgan kinoteatr nomidan kelib chiqqan holda, '''Alkazar''' deb atashadi. == Umumiy maʼlumot == U Isa Bey Evrenosogʻlining qizi Hafsa Xotun buyrugʻi bilan qurilgan, biroq [[Rumelia|Rumeliya]]ning [[Beklarbegi|beylarbeyi]] [[Hamza Bey]] nomi bilan atalgan. Keyingi zilzilalar va yongʻinlar oqibatida zarar koʻrgan va 1620-yilda qayta tiklangan, shuningdek qoʻshimcha [[Madrasa|madrasa]] qerilgan. Gretsiya va Turkiya oʻrtasidagi aholi almashinuvidan soʻng masjid diniy bino sifatida faoliyat yuritmagan va [[Gretsiya Milliy banki]] mulkiga aylangan. Dastlab u turli harbiy xizmatlar uchun ishlatilgan, 1926-yilda muhofaza etiladigan yodgorlik deb eʼlon qilinganiga qaramay, 1928-yilda xususiy egalariga sotilgan. keyinchalik bino bir necha oʻn yillar davomida kinoteatr sifatida ishlatilgan va keng koʻlamli oʻzgartirishlarga uchragan. Masjid 2006-yilda Gretsiya Madaniyat vazirligiga topshirilgan va restavratsiya ishlari boshlangan. Masjid gumbaz bilan yopilgan boʻlib, unda 1923-yildan keyin olib tashlangan [[Minora|minora]] boʻlgan. == Yana qarang == {{Stack|{{Portal|Islom|Gretsiya|Meʼmorchilik}}}} * [[Gretsiyada Islom]] * [[Gretsiyadagi sobiq masjidlar roʻyxati]] == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == {{Commons category-inline}} * {{Veb manbasi |url=http://www.tursab.org.tr/tr/dokumantasyon/selanikteki-osmanli-eserleri/hamza-bey-camii_6069.html |title=Hamza Bey Camii |work=tursab.org.tr |date= |access-date= |lang=tr |arxivurl=https://web.archive.org/web/20140906193023/http://www.tursab.org.tr/tr/dokumantasyon/selanikteki-osmanli-eserleri/hamza-bey-camii_6069.html |arxivsana=2014-09-06 }} {{Tashqi havolalar}} [[Turkum:Gretsiyadagi XV asr masjidlari]] [[Turkum:Gretsiyadagi sobiq masjidlar]] [[Turkum:Usmoniylar imperiyasi davrida Makedoniya]] [[Turkum:Gretsiyadagi gumbazli masjid binolari]] [[Turkum:Gretsiyadagi minorali masjid binolari]]<!--destroyed —> [[Turkum:1460-yillarda qurib bitkazilgan masjidlar]] [[Turkum:Saloniki shahridagi usmoniylar meʼmorchiligi]] [[Turkum:Gretsiyadagi usmoniylar masjidlari]] [[Turkum:Salonikida din]]--> 0gm9jj2gss3om0n932vsp3vf6xjr22l Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Kubogi 0 1356801 6318325 6316755 2026-10-25T00:23:46Z Umarxon III 18267 + 6318325 wikitext text/x-wiki {{ futbol liga mavsumi bilgiqutisi | image = [[File:Uzbekistan Cup 2025.jpeg|300px]] | pixels = | caption = Oʻzbekiston Kubogi logotipi | competition = [[Oʻzbekiston Kubogi]] | season = 36 | winners = | premiers = | promoted = | relegated = | Dissolved = | continentalcup1 = Futbol boʻyicha 2026—2027-yilgi ikkinchi Osiyo chempionlar ligasi | continentalcup1 qualifiers = | continentalcup2 = | continentalcup2 qualifiers = | matches = 73 | total goals = 263 | average goals = 3,6 | league topscorer = | biggest home win = Navbahor '''9:0''' Qoraqalpogʻiston FA (12.05.2026) | biggest away win = Qoraqalpogʻiston FA '''0:7''' FarDU (18.05.2026) | highest scoring = Navbahor '''9:0''' Qoraqalpogʻiston FA (12.05.2026) | longest wins = Soʻgʻdiyona (4 ta) | longest unbeaten = OKMK (5 ta) | longest winless = Havokand (3 ta) | longest losses = Havokand (3 ta) | prevseason = [[Futbol boʻyicha 2025-yilgi Oʻzbekiston Kubogi|2025]] | nextseason = [[Futbol boʻyicha 2027-yilgi Oʻzbekiston Kubogi|2027]] | attendance = 164491 | average attendance = 2253 | extra information = | updated = 2026-yil 20-oktyabr }} '''Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Kubogi''' (<nowiki>Футбол бўйича 2026-йилги Ўзбекистон Кубоги</nowiki>) — har yili oʻtkaziladigan [[Oʻzbekiston Kubogi]] musobaqasining 36-mavsumi. == Mavsum voqealari == [[Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Superligasi|Milliy chempionat]] va [[Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi|terma jamoa]] yigʻinlari taqvimini optimallashtirish maqsadida, 2026-yilgi guruh bosqichi oʻyinlari markazlashgan holda 8—26-may sanalari oraligʻida toʻliq oʻtkazib olindi. Reglamentga koʻra, klublar terma jamoaga qancha futbolchi berishidan qatʼi nazar, kubok bahslarida ishtirok etishi majburiy qilib belgilandi<ref>{{Cite web |last=Razzakov |first=Shuhrat |date=2026-04-02 |title=O‘zbekiston Kubogi guruh bosqichiga qurʼa tashlandi |url=https://zamin.uz/uz/sport/195797-ozbekiston-kubogi-guruh-bosqichiga-qura-tashlandi.html |access-date=2026-10-20 |website=Zamin.uz |language=uz-Latn}}</ref>. Kubokning 1/8 finalida oʻziga xos final — Neftchi hamda amaldagi kubok sohibi Paxtakor oʻrtasida bahs boʻlib oʻtdi. Unda Neftchi 1:0 hisobida gʻalaba qozonib, „Paxtakor“ni turnirdan chiqarib yubordi. Yana bir markaziy oʻyinda Namanganning „Navbahor“ klubi „Nasaf“ni 1:0 hisobida magʻlub etdi<ref>{{Cite web |title=O'zbekiston Kubogi-2026 musobaqasi 1/2 final va final o'yinlari markazlashgan holda o'tadi |url=https://championat.asia/news/ozbekiston-kubogi-2026-musobaqasi-12-final-va-final-oyinlari-markazlashgan-holda-otadi |access-date=2026-10-20 |website=championat.asia}}</ref>. Proliga va birinchi liga vakillari boʻlgan „Gʻazalkent“ (1/8 finalda „Qoʻqon-1912“ni 2:1 ga yutdi) hamda „Guliston“ jamoalari chorak finalgacha yetib kelib, mavsum sensatsiyasiga aylanishdi. OʻzPFL qaroriga koʻra, 2026-yilgi Oʻzbekiston Kubogining yarim final va final uchrashuvlari Toshkentda markazlashgan holda oʻtkazilishi belgilangan<ref>{{Cite web |title=O'zbekiston Kubogi-2026 musobaqasi 1/2 final va final o'yinlari markazlashgan holda o'tadi |url=https://championat.asia/news/ozbekiston-kubogi-2026-musobaqasi-12-final-va-final-oyinlari-markazlashgan-holda-otadi |access-date=2026-10-20 |website=championat.asia}}</ref>. == Qur’a va format == Mavsum taqvimidagi oʻzgarishlar va guruh bosqichining may oyiga koʻchirilishi sababli qurʼa tizimida oʻziga xos yangiliklar joriy etildi. Milliy terma jamoa yigʻinlari va taqvimdagi boʻshliqlarni toʻldirish maqsadida guruh oʻyinlari 8–26-may kunlari oʻtkazilishi belgilandi. Yangi qoidaga koʻra, klublar milliy jamoaga qancha futbolchi berishidan qatʼi nazar kubok bahslarida ishtirok etishi shart qilib qoʻyildi. 11-mart kuni saralash bosqichiga qur’a tashlandi<ref>{{Veb manbasi |url=https://pfl.uz/news/ozbekiston-kubogi-2026-saralash-bosqichiga-qura-tashlandi |sarlavha=O‘zbekiston kubogi. Saralash bosqichiga qur’a tashlandi. |sana=11.03.2026}}</ref>. Qurʼa natijasiga koʻra 32 ta jamoa 8 ta guruhga ajratildi. Guruh bosqichi yakunlangach, [[2-iyun]] kuni pley-offning ilk bosqichiga qurʼa tashlandi. Guruh bosqichini peshqadam sifatida yakunlagan klublar qurʼada 1-savatchadan joy olib, nimchorak final oʻyinini oʻz maydonlarida qabul qilish huquqini qoʻlga kiritishdi. Guruhda 2-oʻrinni olgan klublar esa yagona oʻyindan iborat bahsni safarda oʻtkazadigan boʻlishdi. Guruh bosqichida bir guruhdan chiqqan ikki jamoa pley-offning ushbu bosqichida oʻzaro raqib boʻlmasligi taʼminlandi<ref>{{cite web|url=https://pfl.uz/news/ozbekiston-kubogi-2026-saralash-bosqichiga-qura-tashlandi|title=O‘zbekiston kubogi. Saralash bosqichiga qur’a tashlandi}}</ref><ref>{{cite web|url=https://pfl.uz/news/ozbekiston-kubogi-guruh-bosqichiga-qura-tashlandi2026|title=O‘zbekiston kubogi. Guruh bosqichiga qur’a tashlandi}}</ref>. == Jamoalar == {| class="wikitable" |- style="background:#D6E2B3; text-align:center; vertical-align:top;" | style="width:33%" | '''Oʻzbekiston Superligasi'''<br /> [[Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Superligasi|2026-yilgi mavsumi]]dagi 16 ta klub | style="width:33%" | '''Oʻzbekiston Pro-ligasining''' [[Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Pro ligasi|2026-yilgi mavsumi]]dagi 14 ta klub | style="width:34%" | '''Oʻzbekiston Birinchi ligasi''' [[Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi|2026-yilgi mavsumidagi]] 29 ta klub |- style="vertical-align:top" | * [[Andijon (futbol klubi)|Andijon]] * [[Bunyodkor PFK|Bunyodkor]] * [[Buxoro (futbol klubi)|Buxoro]] * [[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]] * [[Mashʼal (futbol klubi)|Mashʼal]] * [[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]] * [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] * [[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]] * [[OKMK (futbol klubi)|OKMK]] * [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] * [[Qizilqum (futbol klubi)|Qizilqum]] * [[Qoʻqon 1912]] * [[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]] * [[Surxon (futbol klubi)|Surxon]] * [[Xorazm (futbol klubi)|Xorazm]] * [[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]] | * [[Aral (futbol klubi, Nukus)|Aral]] * [[BuxDU (futbol klubi)|BuxDU]] * [[FarDU (futbol klubi)|FarDU]] * [[Jayxun (futbol klubi)|QMU Jayxun]] * [[Kattaqoʻrgʻon (futbol klubi)|Kattaqoʻrgʻon]] * [[Lochin (Qarshi futbol klubi)|Lochin]] * [[Metallurg Bekobod|Metallurg]] * [[Olimpik-Farm (futbol klubi)|Olimpik MobiUz]] * [[Paxtakor FM (futbol klubi)|Paxtakor FM]] * [[Respublika FA (futbol klubi)|Respublika FA]] * [[TerDU (futbol klubi)|TerDU]] * [[Yaypan (futbol klubi)|Yaypan]] * [[Gʻazalkent (futbol klubi)|Gʻazalkent]] * [[Shoʻrtan (futbol klubi)|Shoʻrtan]] | * [[Andijon FA (futbol klubi)|Andijon FA]] * [[Ahmedov (futbol klubi)|Ahmedov]] * [[Azur (futbol klubi)|Azur]] * [[Buxoro FA (futbol klubi)|Buxoro FA]] * [[Bunyodkor-2|Bunyodkor FM]] * [[Barkamol (futbol klubi)|Barkamol]] * [[Doʻstlik (futbol klubi, Toshkent)|Doʻstlik]] * [[Fargʻona FA (futbol klubi)|Fargʻona FA]] * [[Guliston (futbol klubi)|Guliston]] * [[Havokand (futbol klubi)|Havokand]] * [[Jizzax FA (futbol klubi)|Jizzax FA]] * [[Lokomotiv Farm (futbol klubi)|Lokomotiv FM]] * [[Lokomotiv BFK]] * [[Namangan FA (futbol klubi)|Namangan FA]] * [[Navoiy FA (futbol klubi)|Navoiy FA]] * [[Nasaf-2 (futbol klubi)|Nasaf FM]] * [[Oqtepa (futbol klubi)|Oqtepa]] * [[OKMK Semurgʻ (futbol klubi)|OKMK Semurgʻ]] * [[Qashqadaryo FA (futbol klubi)|Qashqadaryo FA]] * [[Aral akademiya (futbol klubi)|Qoraqalpogʻiston FA]] * [[Respublika FA-2 (futbol klubi)|Respublika FA-2]] * [[Sirdaryo FA (futbol klubi)|Sirdaryo FA]] * [[Samarqand FA (futbol klubi)|Samarqand FA]] * [[Surxondaryo FA (futbol klubi)|Surxondaryo FA]] * [[Sementchi (futbol klubi, Quvasoy)|Sementchi]] * [[Toshkent FA (futbol klubi)|Toshkent FA]] * [[Toshkent VFA (futbol klubi)|Toshkent VFA]] * [[Xorazm FA (futbol klubi)|Xorazm FA]] * [[Sherdor (futbol klubi)|Sherdor]] |} == Saralash bosqichi == === Birinchi saralash bosqichi === {{Football box |round = '''C1-saralash oʻyini''' |date = {{start date|2026|3|22}} |time = 12:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Azur (futbol klubi)|Azur]] |score = 2–1 |report = [https://pfl.uz/match/4480 Hisobot] |team2 = [[Barkamol (futbol klubi)|Barkamol]] |goals1 = *{{abbr|Sagdullayev|Diyorbek Sagdullayev}} {{goal|11}} * {{abbr|Bobojonov|Beknazar Bobojonov}} {{goal|71}} |goals2 = {{abbr|Nuriddinov|Lutfulloh Nuriddinov}} {{goal|14}} |stadium = Odil Junior stadioni |location = Toshkent |attendance = 60 |referee = Sardor Mirodilov }} ---- {{Football box |round = '''C2-saralash oʻyini''' |date = {{start date|2026|3|22}} |time = 15:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Guliston (futbol klubi)|Guliston]] |score = 2–0 |report = [https://pfl.uz/match/4481 Hisobot] |team2 = [[FC Sonyc X]] |goals1 = * {{abbr|Shodiyev|Bunyod Shodiyev}} {{goal|40}} * [[Asilbek Umurzoqov|Umurzoqov]] {{goal|50}} |goals2 = |stadium = Odil Junior stadioni |location = [[Toshkent]] |attendance = 257 |referee = [[Anvar Ismoilov]] }} ---- {{Football box |round = '''C3-saralash oʻyini''' |date = {{start date|2026|3|23}} |time = 12:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Samarqand FA (futbol klubi)|Samarqand FA]] |score = 0–3 |report = [https://pfl.uz/match/4482 Hisobot] |penaltyscore = |team2 = [[Sherdor (futbol klubi)|Sherdor]] |goals1 = |goals2 = * {{abbr|Sobirov|Zohir Sobirov}} {{goal|5}} * {{abbr|Kozimov|Akmal Kozimov}} {{goal|6}} * [[Murodjon Shamsiddinov|Shamsiddinov]] {{goal|53}} |stadium = Odil Junior stadioni |location = [[Toshkent]] |attendance = 47 |referee = [[Farrux Yansupov]] }} ---- {{Football box |round = '''C4-saralash oʻyini''' |date = {{start date|2026|3|23}} |time = 15:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Havokand (futbol klubi)|Havokand]] |score = 1–1 |report = [https://pfl.uz/match/4483 Hisobot] |team2 = [[Toshkent FA (futbol klubi)|Toshkent FA]] |goals1 = * {{abbr|Valiyev|Mubasher Valiyev}} {{goal|61}} |goals2 = * {{abbr|Abduhakimov|Rixsiboy Abduhakimov}} {{goal|26}} |penaltyscore = 5–4 |penalties1 = |penalties2 = |stadium = Odil Junior stadioni |location = [[Toshkent]] |attendance = 57 |referee = }} === Ikkinchi saralash bosqichi === {{Football box |round = '''C5-saralash oʻyini''' |date = {{start date|2026|3|24}} |time = 12:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Aral akademiya (futbol klubi)|Qoraqalpogʻiston FA]] |score = 2–1 |report = [https://pfl.uz/match/4576 Hisobot] |team2 = [[Toshkent VFA (futbol klubi)|Toshkent VFA]] |goals1 = * [[Damir Nizanov|Nizanov]] {{goal|26||67}} |goals2 = * {{abbr|Namozov|Husan Namozov}} {{goal|70}} |penaltyscore = |penalties1 = |penalties2 = |stadium = Odil Junior stadioni |location = [[Toshkent]] |attendance = 74 |referee = [[Nikita Mustafin]] }} ---- {{Football box |round = '''C6-saralash oʻyini''' |date = {{start date|2026|3|24}} |time = 15:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Ahmedov (futbol klubi)|Ahmedov]] |score = 5–2 |report = [https://pfl.uz/match/4577 Hisobot] |team2 = [[Navoiy FA (futbol klubi)|Navoiy FA]] |goals1 = * {{abbr|Salomov|Ziyodullo Salomov}} {{goal|20}} * {{abbr|Orifxonov|Muhammadodilxon Orifxonov}} {{goal|51||57}} * {{abbr|Muhammadno‘monov|Salohiddin Muhammadnoʻmonov}} {{goal|63}} * {{abbr|Ro‘ziqulov|Dostonbek Ro‘ziqulov}} {{goal|88}} |goals2 = * {{abbr|Tursunov|Azizjon Tursunov}} {{goal|22}} * {{abbr|Roʻzimurodov|Asilbek Roʻzimurodov}} {{goal|74}} |stadium = Odil Junior stadioni |location = [[Toshkent]] |attendance = 70 |referee = [[Alisher Rahimqulov]] }} ---- {{Football box |round = '''C7-saralash oʻyini''' |date = {{start date|2026|3|25}} |time = 12:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Doʻstlik (futbol klubi, Toshkent)|Doʻstlik (Toshkent)]] |score = 1–1 |report = [https://pfl.uz/match/4624 Hisobot] |team2 = [[Azur (futbol klubi)|Azur]] |goals1 = * [[Yashnarbek Rahmonov|Rahmonov]] {{goal|87|p}} |goals2 = * {{abbr|Sayidov|Bakir Sayidov}} {{goal|65}} |penaltyscore = 5–6 |penalties1 = |penalties2 = |stadium = Odil Junior stadioni |location = Toshkent |attendance = 86 |referee = [[Shahboz Azimov]] }} ---- {{Football box |round = '''C8-saralash oʻyini''' |date = {{start date|2026|3|25}} |time = 15:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Lokomotiv BFK]] |score = 0–1 |report = [https://pfl.uz/match/4623 Hisobot] |team2 = [[Guliston (futbol klubi)|Guliston]] |goals1 = |goals2 = * [[Shohnazar Norbekov|Norbekov]] {{goal|48}} |stadium = Odil Junior stadioni |location = Toshkent |attendance = 77 |referee = [[Roman Irgashev]] }} ---- {{Football box |round = '''C9-saralash oʻyini''' |date = {{start date|2026|3|26}} |time = 12:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Oqtepa (futbol klubi)|Oqtepa]] |score = 1–1 |report = [https://pfl.uz/match/4626 Hisobot] |team2 = [[Sherdor (futbol klubi)|Sherdor]] |goals1 = {{Abbr|Gʻulomov|Farzullo Gʻulomov}} {{goal|20}} |goals2 = {{abbr|Kozimov|Akmal Kozimov}} {{goal|19}} |stadium = Odil Junior stadioni |location = [[Toshkent]] |attendance = 83 |referee = [[Aziz Jumanov]] |penaltyscore = 3–0 }} ---- {{Football box |round = '''C10-saralash oʻyini''' |date = {{start date|2026|3|26}} |time = 15:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Jizzax FA (futbol klubi)|Jizzax FA]] |score = 1–1 |report = [https://pfl.uz/match/4625 Hisobot] |team2 = [[Havokand (futbol klubi)|Havokand]] |goals1 = * [[Sanjar Rashidov|Rashidov]] {{goal|3}} |goals2 = * {{abbr|Turobjonov|Ilhom Turobjonov}} {{goal|82}} |stadium = Odil Junior stadioni |location = [[Toshkent]] |attendance = 35 |referee = [[Sanjar Nazarov]] |penaltyscore = 3–4 }} === Uchinchi saralash bosqichi === {{Football box |round = '''C11-saralash oʻyini''' |date = {{start date|2026|3|28}} |time = 12:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Aral akademiya (futbol klubi)|Qoraqalpogʻiston FA]] |score = 3–1 |report = [https://pfl.uz/match/4627 Hisobot] |team2 = [[Ahmedov (futbol klubi)|Ahmedov]] |goals1 = * {{abbr|Xudoyberdiyev|Kuvatbek Xudoyberdiyev}} {{goal|7||49}} * {{abbr|Mahmudov|Dilshod Mahmudov (futbolchi)}} {{goal|59}} |goals2 = * {{abbr|Salomov|Ziyodulla Salomov}} {{goal|41}} |stadium = Odil Junior stadioni |location = [[Toshkent]] |attendance = 24 |referee = [[Nurbek Sheraliyev]] }} ---- {{Football box |round = '''C12-saralash oʻyini''' |date = {{start date|2026|3|29}} |time = 12:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Azur (futbol klubi)|Azur]] |score = 0–1 |report = [https://pfl.uz/match/4628 Hisobot] |team2 = [[Guliston (futbol klubi)|Guliston]] |goals1 = |goals2 = * {{abbr|Yunusov|Shohjaxon Yunusov}} {{goal|87}} |stadium = Odil Junior stadioni |location = [[Toshkent]] |attendance = 44 |referee = [[Maʼmurjon Ilhomov]] }} ---- {{Football box |round = '''C13-saralash oʻyini''' |date = {{start date|2026|3|29}} |time = 12:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Oqtepa (futbol klubi)|Oqtepa]] |score = 3–3 |report = [https://pfl.uz/match/4629 Hisobot] |team2 = [[Havokand (futbol klubi)|Havokand]] |goals1 = * {{abbr|Baxtiyorov|Azizjon Baxtiyorov}} {{goal|8||13}} * {{abbr|Omonov|Behruzbek Omonov}} {{goal|67}} |goals2 = * {{abbr|Valiyev|Mubasher Valiyev}} {{goal|23|p}} * {{abbr|Moʻminov|Otabek Moʻminov}} {{goal|51}} * {{abbr|Toshtemirov|Abubakrsiddiq Toshtemirov}} {{goal|83}} |stadium = Odil Junior stadioni |location = Toshkent |attendance = 78 |referee = [[Nikita Mustafin]] |penaltyscore = 2–3 }} == Guruh bosqichi == === Qur’a === === A guruhi === {{Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Kubogi guruh jadvallari|Group A}} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|10}} |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[OKMK (futbol klubi)|OKMK]] |score = 3—3 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/f55cb863-66f9-4e05-8bb7-8f007fe857ff-396d3076-7e09-4818-86ab-7b703d0a84bd.pdf Hisobot] |team2 = [[Metallurg Bekobod|Metallurg]] |goals1 = *[[Asadbek Sobirjonov|Sobirjonov]] {{goal|12||70}} * [[Abror Karimov|Karimov]] {{goal|25}} |goals2 = * [[Armin Bošnjak|Bošnjak]] {{goal|55}} * [[Maxuel Cássio|Maxuel]] {{goal|87||90+1}} |stadium = [[OKMK (stadion)|OKMK stadioni]] |location = [[Olmaliq]] |attendance = 1104 |referee = [[Jasur Muxtorov]] }} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|10}} |time = 17:30 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Aral (futbol klubi, Nukus)|Aral]] |score = 0—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/98a4c1a4-c3d0-4fb6-b548-2714357b3cac-48928316-0b4b-45f1-b4a6-f5ff8ad78eaf.pdf Hisobot] |team2 = [[Qoʻqon 1912]] |goals1 = |goals2 = * [[Sylvanus Nimely|Nimely]] {{goal|84}} |stadium = NOPSTTM stadioni |location = [[Nukus]] |attendance = 930 |referee = Ravshan Abduvohidov }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = {{start date|2026|5|16}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Qoʻqon 1912]] |score = 2—3 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/35610fff-188f-46af-87dd-285ba7692603-345b8043-0c95-4dd5-8784-e001ffefe2dc.pdf Hisobot] |team2 = [[OKMK (futbol klubi)|OKMK]] |goals1 = * [[Javohir Siddiqov|Siddiqov]] {{goal|13}} * [[Andro Giorgadze|Giorgadze]] {{goal|62}} |goals2 = * [[Giorgi Papava|Papava]] {{goal|45+2}} * [[Uros Kojic|Kojic]] {{goal|51}} * [[Hazratjon Tursunqulov|Tursunqulov]] {{goal|67}} |stadium = [[Qoʻqon „Markaziy“ stadioni|Qoʻqon markaziy stadioni]] |location = [[Qoʻqon]] |attendance = 3116 |referee = Temurbek Toʻxtasinov }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = {{start date|2026|5|16}} |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Metallurg Bekobod|Metallurg]] |score = 2—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/828809df-3c20-40dc-b7e0-2dd5e6abeeaa-6026a169-bb0d-47b1-8532-e9e8257de455.pdf Hisobot] |team2 = [[Aral (futbol klubi, Nukus)|Aral]] |goals1 = *[[Maxuel Cássio|Maxuel]] {{goal|49||75}} |goals2 = * [[Mark Krasnov|Krasnov]] {{goal|89}} |stadium = [[Metallurg (Stadion, Bekobod)|Metallurg stadioni]] |location = [[Bekobod]] |attendance = 2112 |referee = Najmiddin Roʻziyev }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|5|20}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[OKMK (futbol klubi)|OKMK]] |score = 2—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/738e702b-4b40-40a9-b945-a60b23bd1c9c-c0fdb8af-6822-4c3d-97b1-f686ca034ab9.pdf Hisobot] |team2 = [[Aral (futbol klubi, Nukus)|Aral]] |goals1 = * [[Ali Abdurahmonov|Abdurahmonov]] {{goal|36}} * [[Shahzod Toirov|Toirov]] {{goal|45+1}} |goals2 = *[[Mark Krasnov|Krasnov]] {{goal|67}} |stadium = [[OKMK (stadion)|OKMK stadioni]] |location = [[Olmaliq]] |attendance = 468 |referee = Asker Najafaliyev }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|5|20}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Metallurg Bekobod|Metallurg]] |score = 0—2 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/16b0a8f0-a6cd-45ef-9deb-2ed44800688a-1fce7437-ce86-4e44-9813-80edfbd7c505.pdf Hisobot] |team2 = [[Qoʻqon 1912]] |goals1 = |goals2 = * [[Shohrux Gadoyev|Gadoyev]] {{goal|48}} * [[Muhammadanas Hasanov|Hasanov]] {{goal|80}} |stadium = [[Metallurg (Stadion, Bekobod)|Metallurg stadioni]] |location = [[Bekobod]] |attendance = 1701 |referee = Ilgiz Tantashev }} === B guruhi === {{Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Kubogi guruh jadvallari|Group B}} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|10}} |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]] |score = 2—3 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/0b3bb591-c165-4e07-a6a3-0fafe2b9be37-b547c9ce-5852-4ea8-990e-7797c050e024.pdf Hisobot] |team2 = [[Gʻazalkent (futbol klubi)|Gʻazalkent]] |goals1 = * [[Abdulahad Hoshimov|Hoshimov]] {{goal|52}} * [[Anvar Hojimirzayev|Hojimirzayev]] {{goal|90+2}} |goals2 = * [[Muhammadyusuf Fayzullayev|Fayzullayev]] {{goal|18}} * [[Muhammadyusuf Mirqodirov|Mirqodirov]] {{goal|66||86}} |stadium = [[Dinamo (stadion, Samarqand)|Dinamo stadioni]] |location = [[Samarqand]] |attendance = 1125 |referee = Gulshoda Saidqulova }} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|10}} |time = 17:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Lochin (Qarshi futbol klubi)|Lochin]] |score = 1—0 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/14af5a3c-09d3-49c0-b6a8-adbe475f815c-7f02f3d9-3510-4ac4-9475-4b4900ebbed0.pdf Hisobot] |team2 = [[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]] |goals1 = * [[Nodirbek Mukarov|Mukarov]] {{goal|56}} |goals2 = |stadium = [[Geolog stadioni]] |location = [[Qarshi]] |attendance = 173 |referee = Nurbek Sheraliyev }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = {{start date|2026|5|15}} |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]] |score = 2—2 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/1e4b7cce-81d5-4bc3-bf61-0edd27c92f6b-76a40292-9deb-4c4e-a0b0-b79f0b35473f.pdf Hisobot] |team2 = [[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]] |goals1 = * [[Muhammadali Raimov|Raimov]] {{goal|45+2}} * [[Shodiyor Shodiboyev|Shodiboyev]] {{goal|86}} |goals2 = * [[Sanjar Qodirqulov|Qodirqulov]] {{goal|42}} * [[Firdavs Abdurahmonov|Abdurahmonov]] {{goal|52}} |stadium = [[Lokomotiv stadioni (Toshkent)|Lokomotiv stadioni]] |location = [[Toshkent]] |attendance = 2869 |referee = Ilgiz Tantashev }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = {{start date|2026|5|15}} |time = 19:30 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Gʻazalkent (futbol klubi)|Gʻazalkent]] |score = 1—0 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/a699cc78-43db-403b-979f-d28b6823e1d5-4b56b838-78bc-4c2f-aeac-b034e6f18bba.pdf Hisobot] |team2 = [[Lochin (Qarshi futbol klubi)|Lochin]] |goals1 = *[[Diyor Tojiyev|Tojiyev]] {{goal|55}} |goals2 = |stadium = [[Bunyodkor stadioni]] |location = [[Toshkent]] |attendance = 234 |referee = Olim Toʻychiboyev }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|5|20}} |time = ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |score = 4—2 |team1 = [[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]] |report = [https://cdn.pfl.uz/match/fbbbb6cf-4752-4fb8-9b52-910408717637-556efa49-7f29-4493-a01d-b083b4360d18.pdf Hisobot] |team2 = [[Lochin (Qarshi futbol klubi)|Lochin]] |goals1 = * [[Firdavs Abdurahmonov|Abdurahmonov]] {{goal|17}} * [[Anvarjon Hojimirzayev|Hojimirzayev]] {{goal|32||51||76}} |goals2 = * [[Alizod Toʻxtayev|Toʻxtayev]] {{goal|86||88|p}} |stadium = [[Dinamo (stadion, Samarqand)|Dinamo stadioni]] |location = [[Samarqand]] |attendance = 1263 |referee = Alisher Rahimqulov }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|5|20}} |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Gʻazalkent (futbol klubi)|Gʻazalkent]] |score = 1—5 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/3eec643a-5bd6-45d2-ba20-d6df979c526b-0991063f-a6ba-4567-86d9-ad839cd97350.pdf Hisobot] |team2 = [[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]] |goals1 = * [[Abdurahmon Abdullayev|Abdullayev]] {{goal|88|p}} |goals2 = * [[Suhrob Nurulloyev|Nurulloyev]] {{goal|7}} * [[Temurxoʻja Abduxoliqov|T. Abduxoliqov]] {{goal|8||53||77}} * [[Muhriddin Zoirov|Zoirov]] {{goal|86}} |stadium = [[Lokomotiv stadioni (Toshkent)|Lokomotiv]] |location = [[Toshkent]] |attendance = 2312 |referee = [[Akobirxoʻja Shukurullayev]] }} === C guruhi === {{Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Kubogi guruh jadvallari|Group C}} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|09}} |time = 17:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]] |score = 5—2 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/3b4fdd8f-d77f-45f5-865f-24ebb08f792e-82fea8c6-d5a5-4c3d-8af7-a7622ed9eaa5.pdf Hisobot] |team2 = [[Respublika FA (futbol klubi)|Respublika FA]] |goals1 = *[[Fejsal Mulić|Mulić]] {{goal|14||53}} * [[Aleksandar Boljević|Boljević]] {{goal|42}} * [[Ollobergan Karimov|Karimov]] {{goal|68}} * [[Sardorbek Hoshimov|Hoshimov]] {{goal|75}} |goals2 = *[[Ibrohim Akbarov|Akbarov]] {{goal|59}} * [[Sirojiddin Jumadullayev|Jumadullayev]] {{goal|84}} |stadium = [[Zomin stadioni]] |location = [[Zomin]] |attendance = 745 |referee = Sanjar Nazarov }} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|09}} |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Olimpik MobiUz (futbol klubi)|Olimpik MobiUz]] |score = 3—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/accc9aa9-a775-46c2-a3b3-5a3c94f1d947-80e32981-d58c-46ef-983f-b3152583a270.pdf Hisobot] |team2 = [[Mashʼal (futbol klubi)|Mashʼal]] |goals1 = * [[Joʻrabek Joʻrayev|Joʻrayev]] {{goal|14||73}} * [[Muhammaddiyor Maʼrifaliyev|Maʼrifaliyev]] {{goal|45}} |goals2 = * [[Asan Vaniyev|Vaniyev]] {{goal|16}} |stadium = [[Jar (sport majmuasi)|JAR stadioni]] |location = [[Toshkent]] |attendance = 312 |referee = [[Abdurashid Xudoyberganov]] }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = {{start date|2026|5|14}} |time = ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Mashʼal (futbol klubi)|Mashʼal]] |score = 1—2 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/268255d1-2903-4fcf-9704-28a985939402-0fb5700a-5614-419c-9efe-7717556000f2.pdf Hisobot] |team2 = [[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]] |goals1 = * [[Ibrohim Gʻanixonov|Gʻanixonov]] {{goal|68}} |goals2 = *[[Abdulazizxon Abdurashidov|Abdurashidov]] {{goal|8}} * [[Ollobergan Karimov|Karimov]] {{goal|45+1}} |stadium = [[Bahrom Vafoev nomli stadion|Bahrom Vafoev stadioni]] |location = [[Muborak]] |attendance = 1520 |referee = [[Nikita Mustafin]] }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = {{start date|2026|5|14}} |time = ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Respublika FA (futbol klubi)|Respublika FA]] |score = 0—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/7d83c8e6-6d1f-41ac-8569-4d74db054c13-921918a2-db3d-42ed-af8f-f5b0dd4d6874.pdf Hisobot] |team2 = [[Olimpik MobiUz (futbol klubi)|Olimpik MobiUz]] |goals1 = |goals2 = * [[Abdugʻafur Haydarov|Haydarov]] |stadium = [[Doʻstlik stadioni]] |location = [[Toshkent]] |attendance = 103 |referee = Maʼmurjon Ilhomov }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|5|19}} |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]] |score = 3—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/67cfdef6-f1ef-414f-ad26-ad37b706a51f-1e00379e-2242-4608-bdee-908b14848afb.pdf Hisobot] |team2 = [[Olimpik MobiUz (futbol klubi)|Olimpik MobiUz]] |goals1 = *[[Sardorbek Hoshimov|Hoshimov]] {{goal|60|p}} * [[Umid Sultonov|Sultonov]] {{goal|88}} * [[Inomjon Abdumajidov|Abdumajidov]] {{goal|90+4}} |goals2 = *[[Muhammadali Zohidov|Zohidov]] {{goal|21}} |stadium = [[Zomin stadioni|Zomin]] |location = [[Zomin tumani|Zomin]] |attendance = 235 |referee = Alisher Toʻxtasinov }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|5|19}} |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Respublika FA (futbol klubi)|Respublika FA]] |score = 0—2 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/7d0388fe-0c0b-42d4-870e-3be074183cf0-8653f914-52c5-433c-a9b2-cbda08ca7d12.pdf Hisobot] |team2 = [[Mashʼal (futbol klubi)|Mashʼal]] |goals1 = |goals2 = * [[Humoyun Murtozoyev|Murtozoyev]] {{goal|66}} * [[Suhrobjon Parmonqulov|Parmonqulov]] {{goal|87}} |stadium = [[Doʻstlik stadioni]] |location = [[Toshkent viloyati]] |attendance = 73 |referee = Asadbek Qosimjonov }} === D guruhi === {{Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Kubogi guruh jadvallari|Group D}} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|11}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]] |score = 6—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/927f6f64-e536-47fb-b89e-68ed5379a524-c6b06086-67f7-46b8-9025-dbb36a6d1b89.pdf Hisobot] |team2 = [[Guliston (futbol klubi)|Guliston]] |goals1 = *[[Xurshid Gʻiyosov|Gʻiyosov]] {{goal|17}} * [[Zoran Marušić|Marušić]] {{goal|20||53}} * [[Vladimir Jovović|Jovović]] {{goal|29}} * [[Asilbek Jumayev|Jumayev]] {{goal|59||68}} |goals2 =*[[Shohnazar Norbekov|Norbekov]] {{goal|48}} |stadium = [[Istiqlol (stadion)|Istiqlol stadioni]] |location = Fargʻona |attendance = 5210 |referee = Akmal Rahimov }} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|11}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[BuxDU (futbol klubi)|BuxDU]] |score = 1—2 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/77f980ab-eb68-40b8-a8d7-e43da94b6db6-54f7bc68-032b-4612-a870-82d3802db18d.pdf Hisobot] |team2 = [[Buxoro (futbol klubi)|Buxoro]] |goals1 = *[[Muhriddin Shamsiddinov|Shamsiddinov]] {{goal|30}} |goals2 = *[[Shahzod Ubaydullayev|Ubaydullayev]] {{goal|52||63}} |stadium = Buxoro FA stadioni |location = Buxoro |attendance = 2380 |referee = Feruzbek Hidoyatov }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = {{start date|2026|5|22}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Buxoro (futbol klubi)|Buxoro]] |score = 0—0 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/95832b2b-88de-4eb7-a89d-69d401d999b0-ff406160-256c-4276-aa38-ade6ce9092a5.pdf Hisobot] |team2 = [[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]] |goals1 = |goals2 = |stadium = Buxoro FA stadioni |location = Buxoro |attendance = 6670 |referee = Jasur Muxtorov }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = {{start date|2026|5|22}} |time = ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Guliston (futbol klubi)|Guliston]] |score = 1—0 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/e4d6b35f-6a6e-4ecc-b052-caa813ece132-0d304f43-6688-47d4-9993-11c2e7436749.pdf Hisobot] |team2 = [[BuxDU (futbol klubi)|BuxDU]] |goals1 = [[Ozod Rajabov|Rajabov]] {{goal|69}} |goals2 = |stadium = [[Yangiyer (stadion)|Yangiyer stadioni]] |location = [[Yangiyer]] |attendance = 799 |referee = Aziz Jumanov }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|5|26}} |time = 17:00 |team1 = [[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]] |score = 6—2 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/98cfcf6c-5a14-44bc-9e39-a6397a3d3441-901a8f1e-67c3-4e42-8dec-ff64648b5126.pdf Hisobot] |team2 = [[BuxDU (futbol klubi)|BuxDU]] |goals1 = [[Stipe Perica|Perica]] {{goal|12||36}}<br />[[Rustambek Fomin|Fomin]] {{goal|28}}<br />[[Xurshid Gʻiyosov|Gʻiyosov]] {{goal|45}}<br />[[Nurbek Sarsenbayev|Sarsenbayev]] {{goal|69}}<br />[[Ratinho]] {{goal|73}} |goals2 = [[Saidjon Ashurov|Ashurov]] {{goal|54}}<br />[[Akobir Toʻrayev|Toʻrayev]] {{goal|82}} |stadium = [[Istiqlol (stadion)|Istiqlol stadioni]] |location = Fargʻona |attendance = 2153 |referee = Gʻayrat Joʻrayev }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = 17:00 {{start date|2026|5|26}} |time = ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Guliston (futbol klubi)|Guliston]] |score = 4—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/5ab9a8b4-a3ed-44a4-a335-999a816de895-84918773-1a7e-4e3d-88ce-d503f9de0173.pdf Hisobot] |team2 = [[Buxoro (futbol klubi)|Buxoro]] |goals1 = [[Alisher Sobirjonov|Sobirjonov]] {{goal|27}}<br />[[Asilbek Umurzoqov|Umurzoqov]] {{goal|45+2||72}}<br />[[Shohnazar Norbekov|Norbekov]] {{goal|76}} |goals2 = [[Shahzod Ubaydullayev|Ubaydullayev]] {{goal|9}} |stadium = [[Yangiyer (stadion)|Yangiyer stadioni]] |location = [[Yangiyer]] |attendance = 550 |referee = Dias Galeyev }} === E guruhi === {{Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Kubogi guruh jadvallari|Group E}} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|11}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Bunyodkor (futbol klubi)|Bunyodkor]] |score = 2—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/83e143b8-2a35-404c-a77c-60f331f9cb0f-f209eed7-4ad4-49a4-94d9-7325a91f1be2.pdf Hisobot] |team2 = [[TerDU (futbol klubi)|TerDU]] |goals1 =*[[Islom Anvarov|Anvarov]] {{goal|5}} * [[Shamsiddin Tursunmahammadov|Tursunmahammadov]] {{goal|60}} |goals2 = * [[Sardor Qoʻzimurodov|Qoʻzimurodov]] {{goal|9}} |stadium = [[Bunyodkor stadioni]] |location = [[Toshkent]] |attendance = 398 |referee = Maʼmurjon Ilhomov }} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|11}} |time = 17:30 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Jayxun (futbol klubi)|QMU Jayxun]] |score = 3—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/3ce00682-81d0-44ec-b1fc-305fc4842cb7-4ff40ed8-ff8d-44c1-8939-299fc95bfad2.pdf Hisobot] |team2 = [[Qizilqum (futbol klubi)|Qizilqum]] |goals1 = *[[Abdusalom Nuriddinov|Nuriddinov]] {{goal|35||55|p}} * [[Asadulla Qutiboyev|Qutiboyev]] {{goal|75}} |goals2 = * [[Akmal Muzaffarov|Muzaffarov]] {{goal|48}} |stadium = NOPSTTM |location = Nukus |attendance = 821 |referee = Nikita Mustafin }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = 19:00 {{start date|2026|5|17}} |time = 17:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[TerDU (futbol klubi)|TerDU]] |score = 0—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/e48f5a51-fbd4-4371-bb2d-4c60986c696e-9a91efb9-0b56-4b14-9efd-a8c9962872e6.pdf Hisobot] |team2 = [[Jayxun (futbol klubi)|QMU Jayxun]] |goals1 = |goals2 = * [[Aybek Sdikov|Sdikov]] {{goal|43}} |stadium = Surxon arena. Zaxira maydoni |location = [[Termiz]] |attendance = 273 |referee = [[Nayim Qosimov]] }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = 19:00 {{start date|2026|5|17}} |time = ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Qizilqum (futbol klubi)|Qizilqum]] |score = 0—2 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/b7c25499-1df7-444d-bf8d-a4da8a84e4df-b569e2dc-9b67-41e8-bc89-346e7ea7abb8.pdf Hisobot] |team2 = [[Bunyodkor (futbol klubi)|Bunyodkor]] |goals1 = |goals2 = * [[Shahboz Umarov|Umarov]] {{goal|7}} * [[Shahzodjon Neʼmatjonov|Neʼmatjonov]] {{goal|26}} |stadium = [[Yoshlar sport majmuasi|Yoshlar SM]] |location = [[Navoiy (shahar)|Navoiy]] |attendance = 5254 |referee = [[Shavkat Nasibullayev]] }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|5|24}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Bunyodkor (futbol klubi)|Bunyodkor]] |score = 4—0 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/d5625074-5046-48af-84b2-ba18eee5ab27-c5b9c5e3-03e8-46f0-a4cd-ff491ea787db.pdf Hisobot] |team2 = [[Jayxun (futbol klubi)|QMU Jayxun]] |goals1 = [[Shamsiddin Tursunmahammadov|Tursunmahammadov]] {{goal|10}}<br />[[Nosirjon Abdusalomov|Abdusalomov]] {{goal|23}}<br />[[Shahzodjon Neʼmatjonov|Neʼmatjonov]] {{goal|29||52}} |goals2 = |stadium = [[Bunyodkor stadioni]] |location = [[Toshkent]] |attendance = 211 |referee = Ahrol Risqullayev }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|5|24}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[TerDU (futbol klubi)|TerDU]] |score = 1—4 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/581e8f44-b588-47b9-b4d1-ec3f5338c54f-800b002e-2932-4388-90d4-9727f55ce8c6.pdf Hisobot] |team2 = [[Qizilqum (futbol klubi)|Qizilqum]] |goals1 = [[Dilshod Hushbaqov|Hushbaqov]] {{goal|61}} |goals2 = [[Murodali Usmonov|Usmonov]] {{goal|9||71}}<br />[[Shahzod Rahmatullayev|Rahmatullayev]] {{goal|81}}<br />[[Oleksiy Shchebetun|Shchebetun]] {{goal|87}} |stadium = [[Yoshlar sport majmuasi|Yoshlar SM]] |location = [[Navoiy (shahar)|Navoiy]] |attendance = 1763 |referee = Firdavs Norsafarov }} === F guruhi === {{Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Kubogi guruh jadvallari|Group F}} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|12}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] |score = 9—0 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/98723fbe-e2c3-4d3c-9543-77a78d9853a9-6691455b-c138-4aba-8740-9829c8e43ed5.pdf Hisobot] |team2 = [[Qoraqalpogʻiston FA (futbol klubi)|Qoraqalpogʻiston FA]] |goals1 = *{{abbr|Otebayev|Adilbek Otebayev}} {{goal|23|o.g.}} * [[Alex Fernandes (2002-yilda tugʻilgan futbolchi)|Fernandes]] {{goal|32||68}} * [[Katulondi Kati|Kati]] {{goal|33}} * [[Dilshod Komilov|Komilov]] {{goal|40}} * {{abbr|Japaraliyev|Habibullo Japaraliyev}} {{goal|74}} * [[Abbos Gʻulomov|Gʻulomov]] {{goal|79||87}} * [[Vanja Ilić|Ilić]] {{goal|90}} |goals2 = |stadium = [[Olimpiya stadioni (Toshkent)|Olimpiya stadioni]] |location = [[Toshkent]] |attendance = 218 |referee = Nasibabonu Toshmuhamedova }} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|11}} |time = 17:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[FarDU (futbol klubi)|FarDU]] |score = 0—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/99c75469-663e-4613-83b8-2feb2d3567d4-7366ab5c-5afe-4e59-91a0-cfdf04abf66d.pdf Hisobot] |team2 = [[Xorazm (futbol klubi)|Xorazm]] |goals1 = |goals2 = * [[Ibodjon Abelfazov|Abelfazov]] {{goal|90|o.g.}} |stadium = [[Fargʻona stadioni|FarDU stadioni]] |location = Fargʻona |attendance = 1315 |referee = Umidjon Rahimjonov }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = {{start date|2026|5|18}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Xorazm (futbol klubi)|Xorazm]] |score = 1—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/c31da870-8da5-4f79-893e-1bd537de9357-43a93646-ce53-49cf-beaf-f371cc62897e.pdf Hisobot] |team2 = [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] |goals1 = * [[Daniil Nugumanov|Nugumanov]] {{goal|55}} |goals2 = * [[Abbos Gʻulomov|Gʻulomov]] {{goal|27}} |stadium = [[Xorazm (stadion)|Xorazm stadioni]] |location = [[Urganch]] |attendance = 5454 |referee = [[Ahrol Risqullayev]] }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = {{start date|2026|5|18}} |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Qoraqalpogʻiston FA (futbol klubi)|Qoraqalpogʻiston FA]] |score = 0—7 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/4a5e2ca8-8132-4379-ad12-c8156fbee759-bbec9e9e-b48b-476f-9107-8253a4462a65.pdf Hisobot] |team2 = [[FarDU (futbol klubi)|FarDU]] |goals1 = |goals2 = * [[Maharram Abelfazov|Abelfazov]] {{goal|30}} * [[Asadbek Zokirjonov|Zokirjonov]] {{goal|41}} * [[Bobur Farhodov|Farhodov]] {{goal|48}} * [[Norxon Sheripov|Sheripov]] {{goal|70}} * [[Rizo Ayvazov|Ayvazov]] {{goal|73||88}} * [[Murodjon Komilov|Komilov]] {{goal|75}} |stadium = NOPSTTM |location = [[Nukus]] |attendance = 354 |referee = Nurbek Sheraliyev }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|5|24}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] |score = 4—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/c7a3bbde-6b74-47b0-80dd-d1d16306f733-c2634296-08fd-47e7-b066-600c0f07db7f.pdf Hisobot] |team2 = [[FarDU (futbol klubi)|FarDU]] |goals1 = [[Shohruxbek Abdurahmonov|Abdurahmonov]] {{goal|25}}<br />[[Alex Fernandes (2002-yilda tugʻilgan futbolchi)|Fernandes]] {{goal|74}}<br />[[Muhammadali Gʻiyosov|Gʻiyosov]] {{goal|84}}<br />[[Shohmalik Komilov|Komilov]] {{goal|89}} |goals2 = [[Murodjon Komilov|Komilov]] {{goal|90+2}} |stadium = [[Olimpiya stadioni (Toshkent)|Olimpiya stadioni]] |location = [[Toshkent]] |attendance = 210 |referee = Abdurashid Xudoyberganov }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|4|24}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Qoraqalpogʻiston FA (futbol klubi)|Qoraqalpogʻiston FA]] |score = 3—6 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/bc396000-c17f-4cf8-aa14-2df48da2e979-9692b9e1-696c-4b5d-b56b-fb1af232ab37.pdf Hisobot] |team2 = [[Xorazm (futbol klubi)|Xorazm]] |goals1 = [[Damir Nizanov|Nizanov]] {{Goal|29||85||90+3}} |goals2 = [[Daniil Nugumanov|Nugumanov]] {{goal|10}}<br />[[Rustam Abduhamidov|Abduhamidov]] {{goal|17}}<br />[[Boubacar Traoré (1997-yilda tugʻilgan futbolchi)|Traoré]] {{goal|37}}<br />[[Azizjon Ahrorov|Ahrorov]] {{goal|74||74}}<br />[[Sultonboy Ismoilov|Ismoilov]] {{goal|90+2}} |stadium = [[Xorazm (stadion)|Xorazm stadioni]] |location = [[Urganch]] |attendance = 2320 |referee = Umidjon Nutfullayev }} === G guruhi === {{Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Kubogi guruh jadvallari|Group G}} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|13}} |time = 17:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Kattaqoʻrgʻon (futbol klubi)|Kattaqoʻrgʻon]] |score = 3—2 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/11d200ad-0e08-4a15-aa01-626ed1bcce56-40f41c44-57d8-4c89-bf89-d762b2fe6da6.pdf Hisobot] |team2 = [[Surxon (futbol klubi)|Surxon]] |goals1 =* [[Islom Sharipov|Sharipov]] {{goal|31}} * [[Davron Anvarov|Anvarov]] {{goal|63}} * [[Izzatullo Abdulhaqov|Abdulhaqov]] {{goal|73}} |goals2 = * [[Stephen Chinedu|Chinedu]] {{goal|86}} * [[Sarvar Abduhamidov|Abduhamidov]] {{goal|89}} |stadium = [[Olimpiya (stadion, Samarqand)|Afrosiyob arena]] |location = [[Samarqand]] |attendance = 102 |referee = Nayim Qosimov }} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|13}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] |score = 4—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/7b2c0bd1-7037-4149-9535-1f8e5dea1e2f-c7233be5-3149-4c02-bf00-e5ad730fee36.pdf Hisobot] |team2 = [[Yaypan (futbol klubi)|Yaypan]] |goals1 = *[[Ibrohim Ibrohimov|Ibrohimov]] {{goal|5||82}} * [[Zaid Tahseen|Tahseen]] {{goal|71}} * [[Flamarion]] {{goal|80}} |goals2 = * {{abbr|Odiljonov|Diyorbek Odiljonov}} {{goal|87}} |stadium = [[Paxtakor markaziy stadioni|Paxtakor stadioni]] |location = [[Toshkent]] |attendance = 856 |referee = Xushnud Suyunboyev }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = {{start date|2026|5|18}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Surxon (futbol klubi)|Surxon]] |score = 2—0 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/5b95a094-f79d-44e1-912a-8bfddfa6a4a7-d1fc294d-1250-4bd7-9699-0b00355198f6.pdf Hisobot] |team2 = [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] |goals1 = * [[Sunnatulla Abdullajonov|Abdullajonov]] {{goal|20}} * [[Stephen Chinedu|Chinedu]] {{goal|74|p}} |goals2 = |stadium = [[Paxtakor markaziy stadioni]] |location = [[Toshkent]] |attendance = 565 |referee = Ravshan Abduvohidov }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = {{start date|2026|5|18}} |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Yaypan (futbol klubi)|Yaypan]] |score = 1—0 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/8b382cd2-c487-4a1a-a0e2-08b658ea95ad-50ce75d4-faa5-4ebe-800b-62c639eac2a2.pdf Hisobot] |team2 = [[Kattaqoʻrgʻon (futbol klubi)|Kattaqoʻrgʻon]] |goals1 = *[[Muzaffar Moʻminov|Moʻminov]] {{goal|73}} |goals2 = |stadium = [[Oʻzbekiston stadioni]] |location = [[Yaypan]] |attendance = 832 |referee = Umidjon Rahimjonov }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|4|27}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] |score = 3—0 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/fd781500-32c6-44e6-9118-6d112c351865-bccad71b-79bd-413a-8c5f-79eac65d82ec.pdf Hisobot] |team2 = [[Kattaqoʻrgʻon (futbol klubi)|Kattaqoʻrgʻon]] |goals1 = [[Rustam Turdimurodov|Turdimurodov]] {{goal|14||73}}<br />[[Ibrohim Ibrohimov|Ibrohimov]] {{goal|76}} |goals2 = |stadium = [[Paxtakor markaziy stadioni|Paxtakor stadioni]] |location = [[Toshkent]] |attendance = 658 |referee = [[Shavkat Nasibullayev]] }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|4|27}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Yaypan (futbol klubi)|Yaypan]] |score = 1—2 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/5ce3c6f5-24c0-4c38-b524-be8e38dea3f4-5a175a28-a2d4-4465-ac15-83158034fa64.pdf Hisobot] |team2 = [[Surxon (futbol klubi)|Surxon]] |goals1 = [[Asatilla Gʻayratillayev|Gʻayratillayev]] {{goal|87}} |goals2 = [[Sarvar Abduhamidov|Abduhamidov]] {{goal|63}}<br />[[Stephen Chinedu|Chinedu]] {{goal|81}} |stadium = [[Oʻzbekiston stadioni]] |location = [[Yaypan]] |attendance = 550 |referee = Temurbek Toʻxtasinov }} === H guruhi === {{Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Kubogi guruh jadvallari|Group H}} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|15}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Shoʻrtan (futbol klubi)|Shoʻrtan]] |score = 1—3 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/c7ed3b53-fcad-43cd-8d3d-e2b5bdd6b911-2ebbd8b6-8e5f-4716-975e-5b5e0861ea95.pdf Hisobot] |team2 = [[Andijon (futbol klubi)|Andijon]] |goals1 = * [[Diyorbek Asomiddinov|Asomiddinov]] {{goal|52}} |goals2 = * [[Poʻlatxoʻja Xoldorxonov|Xoldorxonov]] {{goal|39}} * [[Odil Abdumajidov|Abdumajidov]] {{goal|72}} * [[Muhammadkarim Toirov|Toirov]] {{goal|84}} |stadium = [[Gʻuzor stadioni]] |location = Gʻuzor |attendance = 1270 |referee = Rinat Serazitdinov }} {{Football box collapsible |round = 1-tur |date = {{start date|2026|5|16}} |time = 17:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]] |score = 6—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/e8d54f5c-eada-4c47-befd-945bd5fa7d8a-fa9066b9-f4ff-4e95-b6e1-404ee11b68fd.pdf Hisobot] |team2 = [[Havokand (futbol klubi)|Havokand]] |goals1 = * [[Zafarmurod Abdurahmatov|Abdurahmatov]] {{goal|2||15}} * [[Sharof Muhiddinov|Muhiddinov]] {{goal|23}} * [[Bobur Abduholiqov|Abduholiqov]] {{goal|24||84}} * [[Yusuf Otubanjo|Otubanjo]] {{goal|40}} |goals2 = *{{abbr|Musayev|Salohiddin Musayev}} {{goal|90+1}} |stadium = [[Qarshi markaziy stadioni|Markaziy stadioni]] |location = [[Qarshi]] |attendance = 7625 |referee = Alisher Rahimqulov }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = {{start date|2026|4|21}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Andijon (futbol klubi)|Andijon]] |score = 1—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/7c58a9cb-508f-4fce-8d73-1067fadf1310-f6d3c11d-526d-4792-8196-65e893703c9a.pdf Hisobot] |team2 = [[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]] |goals1 = [[Martin Boakye|Boakye]] {{goal|25}} |goals2 = [[Bobur Abduholiqov|Abduholiqov]] {{goal|56}} |stadium = [[Bobur stadioni]] |location = [[Andijon (shahar)|Andijon]] |attendance = 11172 |referee = Gʻayrat Joʻrayev }} {{Football box collapsible |round = 2-tur |date = {{start date|2026|4|21}} |time = 18:30 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Havokand (futbol klubi)|Havokand]] |score = 1—4 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/c4479b03-7023-4f4b-b589-75e3f18708ac-ec5e4cde-c0d3-428a-b706-e42a593bb796.pdf Hisobot] |team2 = [[Shoʻrtan (futbol klubi)|Shoʻrtan]] |goals1 = [[Abubakrsiddiq Toshtemirov|Toshtemirov]] {{goal|90+2}} |goals2 = [[Mirjalol Jumayev|Jumayev]] {{goal|40}}<br />[[Daniel Nasriddinov|Nasriddinov]] {{goal|77}}<br />[[Muhamed Olawale|Olawale]] {{goal|79}}<br />[[Diyorbek Asomiddinov|Asomiddinov]] {{goal|85}} |stadium = [[Oʻzbekiston stadioni]] |location = [[Yaypan]] |attendance = 310 |referee = Xushnud Suyunboyev }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|4|26}} |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]] |score = 4—0 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/1c2c2cdc-5c0d-43f5-aaf8-7d307da23114-76990b97-a46b-4500-9396-109fe35e7828.pdf Hisobot] |team2 = [[Shoʻrtan (futbol klubi)|Shoʻrtan]] |goals1 = [[Shoxrux Eshboʻtayev|Eshboʻtayev]] {{goal|15|o.g.}}<br />[[Sharof Muhiddinov|Muhiddinov]] {{goal|48}}<br />[[Ulugʻbek Xudoyberdiyev|Xudoyberdiyev]] {{goal|80|o.g.}}<br />[[Bobur Abduholiqov|Abduholiqov]] {{goal|90+1}} |goals2 = |stadium = [[Qarshi markaziy stadioni|Markaziy stadioni]] |location = [[Qarshi]] |attendance = 4375 |referee = Nayim Qosimov }} {{Football box collapsible |round = 3-tur |date = {{start date|2026|4|26}} |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Havokand (futbol klubi)|Havokand]] |score = 1—8 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/2b99f169-4aa1-41ce-8091-08e741f25371-36cb68d1-1109-4cdb-8051-d1e219def1fd.pdf Hisobot] |team2 = [[Andijon (futbol klubi)|Andijon]] |goals1 = [[Ixtiyor Ahmadjonov|Ahmadjonov]] {{goal|45+2}} |goals2 = [[Usmonali Ismonaliyev|Ismonaliyev]] {{goal|7}}<br />[[Bekzod Sulaymonov|Sulaymonov]] {{goal|13}}<br />[[Azizbek Turgʻunboyev|Turgʻunboyev]] {{goal|20||32}}<br />[[Poʻlatxoʻja Xoldorxonov|Xoldorxonov]] {{goal|23||72||90+3}}<br />[[Hamidullo Karimov|Karimov]] {{goal|74}} |stadium = [[Qoʻqon „Markaziy“ stadioni]] |location = [[Qoʻqon]] |attendance = 320 |referee = Umidjon Rahimjonov }} == Pley-off bosqichi == === Qur’a === [[2-iyun]] kuni 2026-yilgi Oʻzbekiston Kubogi musobaqasining nimchorak final bosqichiga qur’a tashlash marosimi oʻtkazildi<ref>{{Cite web|url=https://t.me/uzpfl/78091|title=UzPFL|website=Telegram|access-date=2026-06-03}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://stadion.uz/uz/news/detail/562623|title=O‘zbekiston kubogi: 1/8 final bosqichiga qur’a tashlandi|last=STADION.UZ|website=stadion.uz|access-date=2026-06-03}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://championat.asia/news/ozbekiston-kubogi-18-finalga-qura-tashlanmoqda-1|title=🔥 O'zbekiston Kubogi 1/8 finaliga qur'a tashlandi: "Neftchi" "Paxtakor" bilan, "Navbahor" esa "Nasaf" bilan ro'baro' keladi|website=championat.asia|access-date=2026-06-03}}</ref>. === Nimchorak final === {{Football box |round = 1/8 final |date = {{start date|2026|8|29}} |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Surxon (futbol klubi)|Surxon]] |score = 0—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/1305f140-65a1-46b4-8065-f6762d3ea5bc-39950d02-ac5a-4565-8c4b-e1853f5fa831.pdf Hisobot] |team2 = [[Guliston (futbol klubi)|Guliston]] |goals1 = |goals2 = {{goal|52}} [[Asilbek Umurzoqov|Umurzoqov]] |stadium = [[OKMK (stadion)|OKMK stadioni]] |location = [[Olmaliq]] |attendance = 548 |referee = Umidjon Rahimjonov }} ---- {{Football box |round = 1/8 final |date = {{start date|2026|8|29}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]] |score = 1—0 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/42c99a32-6517-453c-bc32-78f76aead85c-bc89ed1a-9f1a-4ae7-bc30-a9a2890bba3d.pdf Hisobot] |team2 = [[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]] |goals1 = [[Stipe Perica|Perica]] {{goal|81}} |goals2 = |stadium = [[Istiqlol (stadion)|Istiqlol stadioni]] |location = Fargʻona |attendance = 18777 |referee = [[Shavkat Nasibullayev]] }} ---- {{Football box |round = 1/8 final |date = {{start date|2026|8|30}} |time = 18:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]] |score = 2—0 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/54b4de3c-09c3-4222-8dc7-51f2da9117c8-ce1370f2-eff1-42f4-abbe-b229255c573a.pdf Hisobot] |team2 = [[Jayxun (futbol klubi)|Jayxun]] |goals1 = * [[Filip Ivanović|Ivanović]] {{goal|33}} * [[Abdulazizxon Abdurashidov|Abdurashidov]] {{goal|89}} |goals2 = |stadium = [[Zomin stadioni]] |location = [[Zomin]] |attendance = 507 |referee =[[Nayim Qosimov]] }} ---- {{Football box |round = 1/8 final |date = {{start date|2026|8|30}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] |score = 1—0 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/d867799c-38dd-4669-b6c0-985f8d41ace2-015f91ef-a72e-45d5-a96b-83897f78561c.pdf Hisobot] |team2 = [[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]] |goals1 = * [[Ruslanbek Jiyanov|Jiyanov]] {{goal|90+2}} |goals2 = |stadium = [[Navbahor markaziy stadioni]] |location = [[Namangan]] |attendance = 18253 |referee =[[Temurbek Toʻxtasinov]] }} ---- {{Football box | round = 1/8 final | date = {{start date|2026|9|15}} | time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) | team1 = [[Andijon (futbol klubi)|Andijon]] | score = 2—2 | aet = yes |report = [https://cdn.pfl.uz/match/4b0ce4df-d3f2-41ba-975a-d6677757aaab-7940508e-7c3f-4926-897d-91edd446ef73.pdf Hisobot] |team2 = [[Olimpik MobiUz (futbol klubi)|Olimpik MobiUz]] |goals1 = * [[Imeda Ashortia|Ashortia]] {{goal|43}} * [[Rustam Turdimurodov|Turdimurodov]] {{goal|47}} |goals2 = * {{goal|52}} [[Ravshanbek Abdumannonov|Abdumannonov]] * {{goal|57}} [[Daler Tuxsanov|Tuxsanov]] |stadium = [[Bobur stadioni]] |location = [[Andijon]] |attendance = 5747 |referee = [[Alisher Rahimqulov]] | penalties1 = | penaltyscore = 5—4 | penalties2 = }} ---- {{Football box |round = 1/8 final |date = {{start date|2026|9|15}} |time = 18:30 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Bunyodkor (futbol klubi)|Bunyodkor]] |score = 0—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/b555d4e6-1a4d-41c6-9177-30fb3f385f36-c7072e38-d92d-4d3a-a9b5-3062bc9f486c.pdf Hisobot] |team2 = [[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]] |goals1 = |goals2 = {{goal|30|p}} [[Jasurbek Yaxshiboyev|Yaxshiboyev]] |stadium = [[Lokomotiv stadioni (Toshkent)|Lokomotiv stadioni]] |location = [[Toshkent]] |attendance = 1453 |referee =[[Rinat Serazitdinov]] }} ---- {{Football box |round = 1/8 final |date = {{start date|2026|9|16}} |time = 18:30 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[OKMK (futbol klubi)|OKMK]] |score = 2—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/aa97bc07-01e8-422c-8a7d-6a8f25d68e22-2818aafe-758d-44b3-8a18-aa3506af87e1.pdf Hisobot] |team2 = [[Xorazm (futbol klubi)|Xorazm]] |goals1 = * [[Siavash Hagh Nazari|Hagh Nazari]] {{goal|60|p|90+10|p}} |goals2 = * {{goal|86}} [[Umid Sultonov|Sultonov]] |stadium = [[OKMK (stadion)|OKMK stadioni]] |location = [[Olmaliq]] |attendance = 1002 |referee = Umidjon Rahimjonov }} ---- {{Football box |round = 1/8 final |date = {{start date|2026|9|16}} |time = ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Gʻazalkent (futbol klubi)|Gʻazalkent]] |score = 2—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/71c5315d-5886-4722-a78f-348e892ed446-f0339d34-8868-49e9-9fc3-6704dc12669b.pdf Hisobot] |team2 = [[Qoʻqon 1912]] |goals1 = * [[Suhrob Sadirjonov|Sadirjonov]] {{goal|7}} * [[Diyorbek Tojiyev|Tojiyev]] {{goal|75}} |goals2 = * {{goal|81}} [[Sylvanus Nimely|Nimely]] |stadium = [[Jar (sport majmuasi)|JAR stadioni]] |location = Toshkent |attendance = 1625 |referee =Xushnud Suyunboyev }} === Bosqichlar === {{8TeamBracket |RD1 = Chorak final (20–21-oktyabr) |RD1-seed1 = 1 |RD1-team1 = [[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]] |RD1-score1 = 1 |RD1-seed2 = 2 |RD1-team2 = '''[[Andijon (futbol klubi)|Andijon]]''' |RD1-score2 = '''2''' |RD1-seed3 = 3 |RD1-team3 = [[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]] |RD1-score3 = 2 |RD1-seed4 = 4 |RD1-team4 = '''[[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]]''' |RD1-score4 = '''4''' |RD1-seed5 = 5 |RD1-team5 = '''[[OKMK (futbol klubi)|OKMK]]''' |RD1-score5 = '''2''' |RD1-seed6 = 6 |RD1-team6 = [[Guliston (futbol klubi)|Guliston]] |RD1-score6 = 0 |RD1-seed7 = 7 |RD1-team7 = '''[[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]''' |RD1-score7 = '''3''' |RD1-seed8 = 8 |RD1-team8 = [[Gʻazalkent (futbol klubi)|Gʻazalkent]] |RD1-score8 = 1 |RD2 = Yarim final (24-noyabr) |RD2-seed1 = |RD2-team1 = [[Andijon (futbol klubi)|Andijon]] |RD2-score1 = |RD2-seed2 = |RD2-team2 = [[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]] |RD2-score2 = |RD2-seed3 = |RD2-team3 = [[OKMK (futbol klubi)|OKMK]] |RD2-score3 = |RD2-seed4 = |RD2-team4 = [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] |RD2-score4 = |RD3 = Final |RD3-seed1 = |RD3-team1 = |RD3-score1 = |RD3-seed2 = |RD3-team2 = |RD3-score2 = }} === Chorak final === {{Football box |round = 1/4 final |date = {{start date|2026|10|20}} |time = 18:30 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[OKMK (futbol klubi)|OKMK]] |score = 2—0 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/6a5de7c8-5fe0-4f0c-bb2b-84d608608144-d459daf6-bdb1-42cc-8f97-0024f2bb800f.pdf Hisobot] |team2 = [[Guliston (futbol klubi)|Guliston]] |goals1 = * [[Ivan Pešić|Pešić]] {{goal|51}} * [[Nodir Abdurazzoqov|Abdurazzoqov]] {{goal|77}} |goals2 = |stadium = [[OKMK (stadion)|OKMK stadioni]] |location = [[Olmaliq]] |attendance = 2030 |referee = Nikita Mustafin }} ---- {{Football box |round = 1/4 final |date = {{start date|2026|10|20}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]] |score = 2—4 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/295efc48-5719-4d03-a7d4-3c2492af59ff-3204d388-cd1c-4ab5-8506-cd657e032e52.pdf Hisobot] |team2 = [[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]] |goals1 = * [[Xurshid Gʻiyosov|Gʻiyosov]] {{goal|36}} * [[Abror Ismoilov|Ismoilov]] {{goal|45+3}} |goals2 = * {{goal|11||33}} [[Jasurbek Yaxshiboyev|Yaxshiboyev]] * {{goal|25}} [[Bilol Tupliyev|Tupliyev]] * {{goal|43}} [[Diyor Turopov|Turopov]] |stadium = [[Istiqlol (stadion)|Istiqlol stadioni]] |location = [[Fargʻona]] |attendance = 9113 |referee = Rustam Choriyev }} ---- {{Football box |round = 1/4 final |date = {{start date|2026|10|20}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]] |score = 1—2 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/2eab61e2-cc26-4263-a476-24e9f30123bb-3884a28f-9303-4928-94e2-4e97a78415b6.pdf Hisobot] |team2 = [[Andijon (futbol klubi)|Andijon]] |goals1 = * [[Sardor Jamolov|Jamolov]] {{goal|84}} |goals2 = * {{goal|55|o.g.}} [[Petar Mićin|Mićin]] * {{goal|79}} [[Martin Boakye|Boakye]] |stadium = [[Zomin stadioni]] |location = [[Zomin]] |attendance = 1210 |referee = Firdavs Norsafarov }} ---- {{Football box |round = 1/4 final |date = {{start date|2026|10|21}} |time = 19:00 ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] |score = 3—1 |report = [https://cdn.pfl.uz/match/1bc889f7-a26d-4321-b4b8-3184864b9d6f-750d0e2b-9c16-40d1-96c8-791b941997d1.pdf Hisobot] |team2 = [[Gʻazalkent (futbol klubi)|Gʻazalkent]] |goals1 = * [[Muhammadali Gʻiyosov|Gʻiyosov]] {{goal|26}} * [[Joel Kojo|Kojo]] {{goal|32}} * [[Husayin Norchayev|Norchayev]] {{goal|82}} |goals2 = * {{goal|52}} [[Lazizbek Mirzayev|Mirzayev]] |stadium = [[Navbahor markaziy stadioni]] |location = [[Namangan]] |attendance = 17851 |referee = Olim Toʻychiboyev }} === Yarim final === {{Football box |round = 1/2 final |date = {{start date|2026|11|24}} |time = ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[Andijon (futbol klubi)|Andijon]] |score = — |report = [ Hisobot] |team2 = [[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]] |goals1 = |goals2 = |stadium = [[OKMK (stadion)|OKMK stadioni]] |location = [[Olmaliq]] |attendance = |referee = }} ---- {{Football box |round = 1/2 final |date = {{start date|2026|11|24}} |time = ([[UTC+05:00|UTC+5]]) |team1 = [[OKMK (futbol klubi)|OKMK]] |score = — |report = [ Hisobot] |team2 = [[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]] |goals1 = |goals2 = |stadium = [[Lokomotiv stadioni (Toshkent)|Lokomotiv stadioni]] |location = [[Toshkent]] |attendance = |referee = }} === Final === {{main|Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Kubogi finali}} == Toʻpurarlar == {{updated|2026-yil 24-oktyabr holatiga koʻra}} {{Goalscorers |goals= 258 |ongoing=yes |matches= 49 |updated= 2026-yil 24-oktyabr |4 goals= * {{Flagicon|UZB}} [[Poʻlatxoʻja Xoldorxonov]] ([[Andijon (futbol klubi)|Andijon]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Anvar Hojimirzayev]] ([[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Asilbek Umurzoqov]] ([[Guliston (futbol klubi)|Guliston]]) * {{Flagicon|BRA}} [[Maxuel Cássio]] ([[Metallurg Bekobod|Metallurg]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Bobur Abduholiqov]] ([[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Damir Nizanov]] ([[Aral akademiya (futbol klubi)|Qoraqalpogʻiston FA]]) |3 goals= * {{Flagicon|UZB}} [[Rustam Turdimurodov]] ([[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]-2) — (Andijon-1) * {{Flagicon|UZB}} [[Shahzodjon Neʼmatjonov]] ([[Bunyodkor (futbol klubi)|Bunyodkor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Shahzod Ubaydullayev]] ([[Buxoro (futbol klubi)|Buxoro]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Shohnazar Norbekov]] ([[Guliston (futbol klubi)|Guliston]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Temurxoʻja Abduxoliqov]] ([[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Jasurbek Yaxshiboyev]] ([[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Abbos Gʻulomov]] ([[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]) * {{Flagicon|BRA}} [[Alex Fernandes (2002-yilda tugʻilgan futbolchi)|Alex Fernandes]] ([[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Xurshid Gʻiyosov]] ([[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]) * {{Flagicon|CRO}} [[Stipe Perica]] ([[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Ibrohim Ibrohimov]] ([[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]) * {{Flagicon|NGA}} [[Stephen Chinedu]] ([[Surxon (futbol klubi)|Surxon]]) |2 goals= * {{Flagicon|RUS}} [[Mark Krasnov]] ([[Aral (futbol klubi, Nukus)|Aral (Nukus)]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Muhammadodilxon Orifxonov}} ([[Ahmedov (futbol klubi)|Ahmedov]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Ziyodullo Salomov}} ([[Ahmedov (futbol klubi)|Ahmedov]]) * {{Flagicon|ITA}} [[Martin Boakye]] ([[Andijon (futbol klubi)|Andijon]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Azizbek Turgʻunboyev]] ([[Andijon (futbol klubi)|Andijon]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Shamsiddin Tursunmuhammadov]] ([[Bunyodkor (futbol klubi)|Bunyodkor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Firdavs Abdurahmonov]] ([[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Rizo Ayvazov]] ([[FarDU (futbol klubi)|FarDU]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Murodjon Komilov]] ([[FarDU (futbol klubi)|FarDU]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Mubasher Valiyev}} ([[Havokand (futbol klubi)|Havokand]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Alizod Toʻxtayev]] ([[Lochin (Qarshi futbol klubi)|Lochin]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Sharof Muhiddinov]] ([[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Zafarmurod Abdurahmatov]] ([[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Muhammadali Gʻiyosov]] ([[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Asilbek Jumayev]] ([[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]) * {{Flagicon|SRB}} [[Zoran Marušić]] ([[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Joʻrabek Joʻrayev]] ([[Olimpik MobiUz (futbol klubi)|Olimpik MobiUz]]) * {{Flagicon|IRN}} [[Siavash Hagh Nazari]] ([[OKMK (futbol klubi)|OKMK]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Asadbek Sobirjonov]] ([[OKMK (futbol klubi)|OKMK]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Azizjon Baxtiyorov}} ([[Oqtepa (futbol klubi)|Oqtepa]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Abdusalom Nuriddinov]] ([[Jayxun (futbol klubi)|QMU Jayxun]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Kuvatbek Xudoyberdiyev}} ([[Aral akademiya (futbol klubi)|Qoraqalpogʻiston FA]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Murodali Usmonov]] ([[Qizilqum (futbol klubi)|Qizilqum]]) * {{Flagicon|Liberiya}} [[Sylvanus Nimely]] ([[Qoʻqon 1912]]) * {{Flagicon|SRB}} [[Fejsal Mulić|Mulić]] ([[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Ollobergan Karimov]] ([[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Sardorbek Hoshimov]] ([[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Abdulazizxon Abdurashidov]] ([[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Sarvar Abduhamidov]] ([[Surxon (futbol klubi)|Surxon]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Daniil Nugumanov]] ([[Xorazm (futbol klubi)|Xorazm]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Azizjon Ahrorov]] ([[Xorazm (futbol klubi)|Xorazm]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Muhammadyusuf Mirqodirov]] ([[Gʻazalkent (futbol klubi)|Gʻazalkent]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Diyor Tojiyev]] ([[Gʻazalkent (futbol klubi)|Gʻazalkent]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Akmal Kozimov}} ([[Sherdor (futbol klubi)|Sherdor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Diyorbek Asomiddinov]] ([[Shoʻrtan (futbol klubi)|Shoʻrtan]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Umid Sultonov]] ([[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]]-1) — (Xorazm-1) |1 goals= * {{Flagicon|UZB}} [[Odil Abdumajidov]] ([[Andijon (futbol klubi)|Andijon]]) * {{Flagicon|GEO}} [[Imeda Ashortia]] ([[Andijon (futbol klubi)|Andijon]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Usmonali Ismonaliyev]] ([[Andijon (futbol klubi)|Andijon]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Bekzod Sulaymonov]] ([[Andijon (futbol klubi)|Andijon]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Hamidullo Karimov]] ([[Andijon (futbol klubi)|Andijon]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Muhammadkarim Toirov]] ([[Andijon (futbol klubi)|Andijon]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Salohiddin Muhammadno‘monov}} ([[Ahmedov (futbol klubi)|Ahmedov]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Dostonbek Ro‘ziqulov}} ([[Ahmedov (futbol klubi)|Ahmedov]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Diyorbek Sagdullayev}} ([[Azur (futbol klubi)|Azur]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Beknazar Bobojonov}} ([[Azur (futbol klubi)|Azur]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Bakir Sayidov}} ([[Azur (futbol klubi)|Azur]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Lutfulloh Nuriddinov}} ([[Barkamol (futbol klubi)|Barkamol]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Saidjon Ashurov]] ([[BuxDU (futbol klubi)|BuxDU]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Muhriddin Shamsiddinov]] ([[BuxDU (futbol klubi)|BuxDU]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Akobir Toʻrayev]] ([[BuxDU (futbol klubi)|BuxDU]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Nosirjon Abdusalomov]] ([[Bunyodkor (futbol klubi)|Bunyodkor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Shahboz Umarov]] ([[Bunyodkor (futbol klubi)|Bunyodkor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Islom Anvarov]] ([[Bunyodkor (futbol klubi)|Bunyodkor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Yashnarbek Rahmonov]] ([[Doʻstlik (futbol klubi, Toshkent)|Doʻstlik (Toshkent)]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Abdulahad Hoshimov]] ([[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Sanjar Qodirqulov]] ([[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Maharram Abelfazov]] ([[FarDU (futbol klubi)|FarDU]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Asadbek Zokirjonov]] ([[FarDU (futbol klubi)|FarDU]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Bobur Farhodov]] ([[FarDU (futbol klubi)|FarDU]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Norxon Sheripov]] ([[FarDU (futbol klubi)|FarDU]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Bunyod Shodiyev}} ([[Guliston (futbol klubi)|Guliston]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Ozod Rajabov]] ([[Guliston (futbol klubi)|Guliston]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Shohjaxon Yunusov}} ([[Guliston (futbol klubi)|Guliston]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Alisher Sobirjonov]] ([[Guliston (futbol klubi)|Guliston]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Ilhom Turobjonov}} ([[Havokand (futbol klubi)|Havokand]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Otabek Moʻminov}} ([[Havokand (futbol klubi)|Havokand]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Abubakrsiddiq Toshtemirov}} ([[Havokand (futbol klubi)|Havokand]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Salohiddin Musayev}} ([[Havokand (futbol klubi)|Havokand]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Abubakrsiddiq Toshtemirov]] ([[Havokand (futbol klubi)|Havokand]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Ixtiyor Ahmadjonov]] ([[Havokand (futbol klubi)|Havokand]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Sanjar Rashidov]] ([[Jizzax FA (futbol klubi)|Jizzax FA]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Islom Sharipov]] ([[Kattaqoʻrgʻon (futbol klubi)|Kattaqoʻrgʻon]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Davron Anvarov]] ([[Kattaqoʻrgʻon (futbol klubi)|Kattaqoʻrgʻon]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Izzatullo Abdulhaqov]] ([[Kattaqoʻrgʻon (futbol klubi)|Kattaqoʻrgʻon]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Nodirbek Mukarov]] ([[Lochin (Qarshi futbol klubi)|Lochin]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Muhammadali Raimov]] ([[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Muhriddin Zoirov]] ([[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Muhammadali Raimov]] ([[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Bilol Tupliyev]] ([[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Shodiyor Shodiboyev]] ([[Lokomotiv (futbol klubi, Toshkent)|Lokomotiv]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Humoyun Murtozoyev]] ([[Mashʼal (futbol klubi)|Mashʼal]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Suhrobjon Parmonqulov]] ([[Mashʼal (futbol klubi)|Mashʼal]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Asan Vaniyev]] ([[Mashʼal (futbol klubi)|Mashʼal]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Ibrohim Gʻanixonov]] ([[Mashʼal (futbol klubi)|Mashʼal]]) * {{Flagicon|MNE}} [[Armin Bošnjak]] ([[Metallurg Bekobod|Metallurg]]) * {{Flagicon|NGA}} [[Yusuf Otubanjo]] ([[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Azizjon Tursunov}} ([[Navoiy FA (futbol klubi)|Navoiy FA]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Asilbek Roʻzimurodov}} ([[Navoiy FA (futbol klubi)|Navoiy FA]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Shohruxbek Abdurahmonov]] ([[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Shohmalik Komilov]] ([[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Dilshod Komilov]] ([[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Ruslanbek Jiyanov]] ([[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Husayin Norchayev]] ([[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]) * {{Flagicon|KGZ}} [[Joel Kojo]] ([[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]) * {{Flagicon|SRB}} [[Vanja Ilić]] ([[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]) * {{Flagicon|CDR}} [[Katulondi Kati]] ([[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Habibullo Japaraliyev}} ([[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Rustambek Fomin]] ([[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Abror Ismoilov]] ([[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Nurbek Sarsenbayev]] ([[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]) * {{Flagicon|BRA}} [[Vladimir Jovović]] ([[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]) * {{Flagicon|MNE}} [[Vladimir Jovović]] ([[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Abror Karimov]] ([[OKMK (futbol klubi)|OKMK]]) * {{Flagicon|GEO}} [[Giorgi Papava]] ([[OKMK (futbol klubi)|OKMK]]) * {{Flagicon|CRO}} [[Ivan Pešić]] ([[OKMK (futbol klubi)|OKMK]]) * {{Flagicon|SRB}} [[Uros Kojic]] ([[OKMK (futbol klubi)|OKMK]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Ali Abdurahmonov]] ([[OKMK (futbol klubi)|OKMK]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Shahzod Toirov]] ([[OKMK (futbol klubi)|OKMK]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Hazrat Tursunqulov]] ([[OKMK (futbol klubi)|OKMK]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Nodir Abdurazzoqov]] ([[OKMK (futbol klubi)|OKMK]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Muhammaddiyor Maʼrifaliyev]] ([[Olimpik MobiUz (futbol klubi)|Olimpik MobiUz]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Abdugʻafur Haydarov]] ([[Olimpik MobiUz (futbol klubi)|Olimpik MobiUz]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Ravshanbek Abdumannonov]] ([[Olimpik MobiUz (futbol klubi)|Olimpik MobiUz]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Muhammadali Zohidov]] ([[Olimpik MobiUz (futbol klubi)|Olimpik MobiUz]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Daler Tuxsanov]] ([[Olimpik MobiUz (futbol klubi)|Olimpik MobiUz]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Behruzbek Omonov}} ([[Oqtepa (futbol klubi)|Oqtepa]]) * {{Flagicon|UZB}} {{Abbr|Farzullo Gʻulomov}} ([[Oqtepa (futbol klubi)|Oqtepa]]) * {{Flagicon|GEO}} [[Flamarion]] ([[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]) * {{Flagicon|IRQ}} [[Zaid Tahseen]] ([[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Javohir Siddiqov]] ([[Qoʻqon 1912]]) * {{Flagicon|GEO}} [[Andro Giorgadze]] ([[Qoʻqon 1912]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Shohrux Gadoyev]] ([[Qoʻqon 1912]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Muhammadanas Hasanov]] ([[Qoʻqon 1912]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Akmal Muzaffarov]] ([[Qizilqum (futbol klubi)|Qizilqum]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Shahzod Rahmatullayev]] ([[Qizilqum (futbol klubi)|Qizilqum]]) * {{Flagicon|UKR}} [[Oleksiy Shchebetun]] ([[Qizilqum (futbol klubi)|Qizilqum]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Dilshod Mahmudov|Dilshod Mahmudov (futbolchi)}} ([[Aral akademiya (futbol klubi)|Qoraqalpogʻiston FA]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Aybek Sdikov]] ([[Jayxun (futbol klubi)|QMU Jayxun]]) * {{Flagicon|SRB}} [[Filip Ivanović]] ([[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Asadulla Qutiboyev]] ([[Jayxun (futbol klubi)|QMU Jayxun]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Ibrohim Akbarov]] ([[Respublika FA (futbol klubi)|Respublika FA]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Sirojiddin Jumadullayev]] ([[Respublika FA (futbol klubi)|Respublika FA]]) * {{Flagicon|MNE}} [[Aleksandar Boljević]] ([[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Inomjon Abdumajidov]] ([[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Sardor Jamolov]] ([[Soʻgʻdiyona (futbol klubi)|Soʻgʻdiyona]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Sunnatulla Abdullajonov]] ([[Surxon (futbol klubi)|Surxon]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Sardor Qoʻzimurodov]] ([[TerDU (futbol klubi)|TerDU]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Dilshod Xushbaqov]] ([[TerDU (futbol klubi)|TerDU]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Rihsiboy Abduhakimov}} ([[Toshkent FA (futbol klubi)|Toshkent FA]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Husan Namozov}} ([[Toshkent VFA (futbol klubi)|Toshkent VFA]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Rustam Abduhamidov]] ([[Xorazm (futbol klubi)|Xorazm]]) * {{Flagicon|SEN}} [[Boubacar Traoré (1997-yilda tugʻilgan futbolchi)|Boubacar Traoré]] ([[Xorazm (futbol klubi)|Xorazm]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Sultonboy Ismoilov]] ([[Xorazm (futbol klubi)|Xorazm]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Muzaffar Moʻminov]] ([[Yaypan (futbol klubi)|Yaypan]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Asatilla Gʻayratillayev]] ([[Yaypan (futbol klubi)|Yaypan]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Diyorbek Odiljonov}} ([[Yaypan (futbol klubi)|Yaypan]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Muhammadyusuf Fayzullayev]] ([[Gʻazalkent (futbol klubi)|Gʻazalkent]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Abdurahmon Abdullayev]] ([[Gʻazalkent (futbol klubi)|Gʻazalkent]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Suhrob Sadirjonov]] ([[Gʻazalkent (futbol klubi)|Gʻazalkent]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Lazizbek Mirzayev]] ([[Gʻazalkent (futbol klubi)|Gʻazalkent]]) * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Zohir Sobirov}} ([[Sherdor (futbol klubi)|Sherdor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Murodjon Shamsiddinov]] ([[Sherdor (futbol klubi)|Sherdor]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Mirjalol Jumayev]] ([[Shoʻrtan (futbol klubi)|Shoʻrtan]]) * {{Flagicon|CIV}} [[Muhamed Olawale]] ([[Shoʻrtan (futbol klubi)|Shoʻrtan]]) * {{Flagicon|UZB}} [[Daniel Nasriddinov]] ([[Shoʻrtan (futbol klubi)|Shoʻrtan]]) |1 own goal= * {{Flagicon|UZB}} {{abbr|Adilbek Otebayev}} ([[Qoraqalpogʻiston FA (futbol klubi)|Qoraqalpogʻiston FA]]) Navbahor jamoasi foydasiga * {{Flagicon|UZB}} [[Ibodjon Abelfazov]] ([[FarDU (futbol klubi)|FarDU]]) Xorazm jamoasi foydasiga * {{Flagicon|UZB}} [[Shoxrux Eshboʻtayev]] (Shoʻrtan klubi futbolchisi Nasaf klubi foydasiga) * {{Flagicon|UZB}} [[Ulugʻbek Xudoyberdiyev]] (Shoʻrtan klubi futbolchisi Nasaf klubi foydasiga) * {{Flagicon|UZB}} [[Petar Mićin]] (Soʻgʻdiyona klubi futbolchisi Andijon klubi foydasiga) }} == Yana qarang == * [[Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Superligasi]] * [[Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Pro ligasi]] * [[Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Birinchi ligasi]] * [[Futbol boʻyicha 2026-yilgi Oʻzbekiston Ikkinchi ligasi]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://pfl.uz/uzb/tournaments/tournament/2/30 Oʻzbekiston Kubogi pfl.uz rasmiy sayti] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20221120022834/https://pfl.uz/uzb/tournaments/tournament/2/30 |date=2022-11-20 }} * [https://t.me/uzpfl OʻzPFL] Rasmiy telegram kanali * [https://globalsportsarchive.com/en/soccer/competition/coca-cola-ozbekiston-kubogi-2026/79593 2026-yilgi Oʻzbekiston Kubogi / GSA] {{Oʻzbekiston kubogi mavsumlari}} [[Turkum:2026-yilda Osiyodagi milliy kuboklar]] [[Turkum:2026-yilda Oʻzbekiston futboli]] [[Turkum:Oʻzbekiston kubogi mavsumlari]] 193yfvgmh1vxmohbhdkaz48b5o2va01 Hadicha Sulton saroyi 0 1358015 6318423 6124347 2026-10-25T05:29:55Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318423 wikitext text/x-wiki [[File:Hatice Sultan Yalı.jpg|thumb|right|270px|Hadicha Sulton saroyi]] [[File:Hatice Sultan saray Melling.jpg|thumb|right|270px|Hadicha Sulton saroyi]] '''Hadicha Sulton saroyi''' ({{Lang-tr|Hatice Sultan Yalısı}}) tarixiy ''yalı'' ({{Lang-en|suv bo‘yidagi saroy}}) boʻlib, [[Turkiya]]ning [[Istanbul]] shahridagi Ortaköy mahallasida, [[Bosfor]] boʻgʻozi boʻyida joylashgan. Dastlab unga egalik qilgan shaxs [[Hadicha Sulton (Mustafo III ning qizi)|Hadicha Sulton]] nomi bilan atalgan. Bugungi kunda suv sporti klubi binosi sifatida foydalaniladi<ref>{{cite news |url=http://www.hurriyet.com.tr/gundem/4798457.asp?gid=48 |title=Hatice Sultan Yalısı ayakta kalan tek yalı |author=Dağlar, Ali |author2=Faik Kaptan |date=July 23, 2006 |publisher=Hürriyet |language=tr |access-date=December 7, 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121013192003/http://www.hurriyet.com.tr/gundem/4798457.asp?gid=48 |archive-date=2012-10-13 |url-status=dead }}</ref>. Ortaköydagi Defterdarburnudagi ushbu qarorgoh<ref>{{cite web |url=http://www.istanbul2010.org/en/side-menu/virtual-library/palaces-of-istanbul/dolmabahce-palace/ |publisher=Istanbul 2010 |title=Palaces of Istanbul |access-date=December 7, 2008 |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20081204045010/http://www.istanbul2010.org/en/side-menu/virtual-library/palaces-of-istanbul/dolmabahce-palace/ |archive-date=December 4, 2008 }}</ref> [[Usmonlilar sulolasi|Usmoniylar sulolasi]] Turkiya Respublikasiga aylantirilgach, dastlab bolalar uyi, keyinchalik esa boshlangʻich maktab sifatida foydalanilgan<ref>{{cite web |url=http://www.sanalistanbul.com/virtualistanbul/Ortakoy.htm |publisher=Sanal Istanbul |title=History of Ortaköy |access-date=December 7, 2008 |archive-url=https://web.archive.org/web/20080512195233/http://www.sanalistanbul.com/virtualistanbul/Ortakoy.htm |archive-date=May 12, 2008 |url-status=usurped }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Coord|41|02|56.40|N|29|01|46.56|E|display=title}} [[Turkum:Istanbuldagi Usmoniylar imperiyasi saroylari]] [[Turkum:Bosfor]] [[Turkum:Istanbuldagi Usmonlilar imperiyasi saroylari]] qhee1t7sxtnio0manl117jvu7e46faa Modul:Transclusion count/data/S 828 1360473 6318354 6315596 2026-10-25T03:01:08Z MalikxanBot 49138 Bot: Yangilandi 6318354 Scribunto text/plain return { ["Modul:String"] = 430000, ["Strong"] = 300000, ["Modul:Sources"] = 210000, ["Sana"] = 160000, ["Sinf/ikon"] = 130000, ["Sinf/rang"] = 130000, ["Sup"] = 60000, ["Str left"] = 40000, ["Shaharlar loyihasi"] = 30000, ["Side box"] = 30000, ["Sister project"] = 30000, ["Selfref"] = 20000, ["Shaxsiyatlar loyihasi"] = 20000, ["Start date"] = 20000, ["Str len"] = 20000, ["Str len/core"] = 20000, ["Sahifaga tashriflar"] = 10000, ["Script/Arabic"] = 10000, ["Script/styles arabic.css"] = 10000, ["Shaxsiyat bilgiqutisi"] = 9000, ["Spain-geo-stub"] = 6000, ["Sfn"] = 5000, ["Small"] = 4000, ["Modul:Separated entries"] = 3000, ["Str right"] = 3000, ["Str sub"] = 3000, ["Modul:SDcat"] = 2000, ["S"] = 2000, ["Script/styles greek.css"] = 2000, ["Script/Yunon"] = 2000, ["SDcat"] = 2000, ["Section-stub"] = 2000, ["Short description/lowercasecheck"] = 2000, ["Sister-inline"] = 2000, ["Soccerway"] = 2000, ["Sport loyihasi"] = 2000, ["Sportchi bilgiqutisi"] = 2000, ["SSSR"] = 2000, ["SSSR bayrogʻi"] = 2000, ["Start date and age"] = 2000, ["Modul:Sports color/international football"] = 1000, ["S-end"] = 1000, ["Sandbox other"] = 1000, ["Scientist-stub"] = 1000, ["Separated entries"] = 1000, ["Short description"] = 1000, ["Shvetsiya bayrogʻi"] = 1000, ["Shveysariya loyihasi"] = 1000, ["SL"] = 1000, ["Sonlar loyihasi"] = 1000, ["Sort"] = 1000, ["Stub"] = 1000, ["SWE"] = 1000, ["Swiss-geo-stub"] = 1000, ["Shirkat bilgiqutisi"] = 900, ["Soccer icon"] = 900, ["Soccer icon2"] = 900, ["Sonlar"] = 900, ["Stub documentation"] = 900, ["Modul:Sortkey"] = 800, ["Modul:String2"] = 800, ["Scopula-stub"] = 800, ["Shaxsiyat"] = 800, ["Suriya-geo-stub"] = 800, ["Smaller"] = 700, ["Start box"] = 700, ["Succession box"] = 700, ["S-aft"] = 600, ["S-aft/filter"] = 600, ["S-bef"] = 600, ["S-bef/filter"] = 600, ["S-start"] = 600, ["S-ttl"] = 600, ["Shaxsiyatlar"] = 600, ["Sidebar with collapsible lists"] = 600, ["Smallcaps"] = 600, ["Source-attribution"] = 600, ["Spilomelinae-stub"] = 600, ["Sidebar"] = 500, ["Sortname"] = 500, ["Stack/styles.css"] = 500, } 0q8ieiqi7ne6iy8il3o94zule224rq6 Før vi går hjem 0 1411006 6318116 6177478 2026-10-24T14:03:47Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318116 wikitext text/x-wiki {{Qoʻshiq bilgiqutisi | nomi = Før vi går hjem | versiya = | muqova = | turi = singl | artist = [[Søren Torpegaard Lund]] | albom = | a-tomon = | b-tomon = | chiqarilgan = {{Start date|2026|01|22|df=yes}} | format = | yozilgan = 2026-yil | studiya = [[Daniya]] | janr = | davomiyligi = {{Duration|m=2|s=54}} | leybl = Little Yellow House | muallif = {{ublist|[[Clara Sofie|Clara Sofie Fabricius]]|Søren Torpegaard Lund|[[Thomas Meilstrup]]|Valdemar Littauer Bendixen}} | prodyuser = Valdemar Littauer Bendixen | prev_title = En dreng som mig | prev_year = 2024 | next_title = | next_year = | tracks = | yana = {{External music video|header=Klipi|{{YouTube|RIycoFYrKQs|"Før vi går hjem"}}}} {{External music video|header=Rasmiy ijro videosi|type=video| {{YouTube|lqXYe1SHNZA|"Før vi går hjem" (second semi-final)|link=no}} <br /> {{YouTube|5lBWuEZ2qyo|"Før vi går hjem" (grand final)|link=no}}}} }} '''„Før vi går hjem“''' (dan tilida talaffuzi: [ˈfœɐ̯ˀ vi kɒˀ ˈjɛmˀ]; tarjimasi: „Biz uyga ketishimizdan oldin“) — daniyalik aktyor hamda qoʻshiqchi va qoʻshiqlar muallifi [[Søren Torpegaard Lund]] tomonidan ijro etilgan tarona. Mazkur qoʻshiq [[2026-yil]] [[22-yanvar]]da „Little Yellow House“ ovoz yozish leyblida taqdim etilgan. Qoʻshiq Lundning oʻzi hamda Clara Sofie Fabricius, Thomas Meilstrup va Valdemar Littauer Bendixen hammuallifligida yozilgan. Tarona [[Eurovision qoʻshiq tanlovi 2026]]da [[Daniya]] sharafini himoya qildi va katta final bosqichida yettinchi oʻrinni egalladi. U Daniya singllar chartida toʻrtinchi oʻrinni, [[Shvetsiya]]da esa eng yaxshi oʻntalik tarkibidan joy oldi. == Tarixi == „Før vi går hjem“ taronasi Lund hamda Clara Sofie Fabricius, Thomas Meilstrup va Valdemar Littauer Bendixen tomonidan hammualliflikda yozilgan va bastalangan. Shuningdek, unga Bendixen prodyuserlik qilgan<ref>{{cite web |url=https://tidal.com/album/488215170 |title=Søren Torpegaard Lund - Før Vi Går Hjem |date=2026-01-22 |access-date=2026-02-18}}</ref>. == Eurovision qoʻshiq tanlovi 2026 == === Dansk Melodi Grand Prix 2026 === Dansk Melodi Grand Prix 2026 — [[Eurovision qoʻshiq tanlovi]]da Daniya sharafini himoya qiladigan vakillarni tanlab beruvchi nufuzli musiqiy tanlovning 56-nashridir. Musobaqa 2026-yil 14-fevral kuni Frederikshavn shahridagi „Arena Nord“ yopiq majmuasida boʻlib oʻtdi. Tanlov „DR1“ telekanali orqali jonli efirda uzatildi, shuningdek, „DRTV“ platformasida onlayn tarzda namoyish etildi<ref>{{Cite web |title=Dansk Melodi Grand Prix 2026 |url=https://arenanord.dk/event/mgp-melodi-grand-prix-2026/ |access-date=2026-01-22 |website=Arena Nord |language=da-DK |arxivsana=2025-06-22 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20250622175051/https://arenanord.dk/event/mgp-melodi-grand-prix-2026/ }}</ref><ref>{{Cite web |title=Denmark: Melodi Grand Prix 2026 |url=https://eurovisionworld.com/national/denmark/melodi-grand-prix-2026 |access-date=2026-01-22 |website=Eurovisionworld |language=en-gb}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-01-22 |title=Her er artisterne til Dansk Melodi Grand Prix 2026 |url=https://digitalt.tv/her-er-artisterne-til-dansk-melodi-grand-prix-2026/ |access-date=2026-01-22 |website=digitalt.tv |language=da-DK}}</ref>. Bir bosqichdan iborat boʻlgan ushbu tanlovda jami sakkizta qoʻshiq oʻzaro kurashdi. Musobaqa gʻolibi ikki bosqichli ovoz berish tizimi natijalariga koʻra aniqlandi. Birinchi bosqichda jamoatchilik ovozlari va 20 nafar aʼzodan iborat hakamlar hay’ati ovozlari umumlashtirilib, eng yuqori natija qayd etgan uchta qoʻshiq superfinalga yoʻl oldi. Superfinalda gʻolib yana bir bor hakamlar hayʼati va teletomoshabinlarning ovoz berish natijalariga koʻra aniqlandi. Hakamlar hay’ati 10 nafar xalqaro va 10 nafar daniyalik aʼzodan iborat boʻlib, tomoshabinlar SMS xabarlari hamda ushbu musobaqa uchun maxsus ishlab chiqilgan mobil ilova orqali ovoz berish imkoniga ega edilar. Ilova orqali ovoz berayotgan tomoshabinlarga har bir bosqichda har bir qoʻshiq uchun uchta bepul ovoz berish imkoniyati taqdim etildi<ref name=":0">{{Cite web |last=Frank |first=AfNanna |date=2025-01-13 |title=Sådan stemmer du med Grand Prix-appen |url=https://www.dr.dk/event/melodigrandprix/saadan-stemmer-du-med-grand-prix-appen-1 |access-date=2026-02-15 |website=DR |language=da-DK}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-02-14 |title=Fans og eksperter tog fejl: Nu har 27-årige Søren vundet Dansk Melodi Grandprix |url=https://www.dr.dk/nyheder/kultur/musicalstjerne-banker-storfavorit-og-vinder-dansk-melodi-grand-prix-2026 |access-date=2026-02-15 |website=DR |language=da-DK}}</ref>. Daniya teleradiokompaniyasi 2026-yil 22-yanvar kuni [[Kopengagen]] shahridagi Koncerthuset majmuasida matbuot anjumani va taqdimot marosimi oʻtkazdi. Ushbu tadbirda 2023-yilgi tanlovda ham ishtirok etgan Søren Torpegaard Lund „Før vi går hjem“ qoʻshigʻi bilan tanlovning sakkiz finalchisidan biri sifatida rasman eʼlon qilindi<ref>{{Cite web |last=Christensen |first=Mette |date=2026-01-18 |title=Pressemøde i DR - Årets artister og sange præsenteres den 22. januar |url=https://www.good-evening-europe.dk/pressemode-i-dr-arets-artister-og-sange-praesenteres-den-22-januar/ |access-date=2026-01-22 |website=Good Evening Europe |language=da}}</ref><ref>{{Cite web |date=2026-01-22 |title=En tidligere vinder er med: Her er de otte deltagere til Dansk Melodi Grand Prix 2026 |url=https://www.dr.dk/event/melodigrandprix/her-er-deltagerne-i-dansk-melodi-grand-prix-2026 |access-date=2026-01-22 |website=DR |language=da-DK}}</ref>. Tanlovning final bosqichida u muvaffaqiyatli tarzda superfinalga yoʻllanma oldi va u yerda teletomoshabinlar hamda hakamlar hayʼatining umumiy ovoz berish natijalariga koʻra musobaqa gʻolibi deb topildi<ref name=":0" /><ref>{{Cite web |date=2026-02-15 |title=Søren Torpegaard Lund will represent Denmark in May |url=https://www.eurovision.com/stories/soren-torpegaard-lund-representing-denmark-eurovision-2026/ |access-date=2026-02-15 |website=Eurovision Song Contest |language=en}}</ref>. == Eurovisionda == Eurovision qoʻshiq tanlovi 2026-yil Avstriyaning Vena shahridagi Wiener Stadthalle arenasida boʻlib oʻtdi. Musobaqa ikki yarim finaldan iborat boʻlib, ular 12 va 14-may kunlari oʻtkazildi, final esa 16-may kuni boʻlib oʻtdi<ref>{{cite news |date=20 August 2025 |url=https://www.theguardian.com/tv-and-radio/2025/aug/20/vienna-host-city-eurovision-song-contest-2026 |title=Vienna announced as host city for Eurovision Song Contest 2026 |newspaper=[[The Guardian]] |access-date=29 January 2026}}</ref>. 2026-yil 12-yanvar kuni boʻlib oʻtgan yarimfinallarga taqsimlash natijasiga koʻra, Daniya mamlakati ikkinchi yarimfinalda ishtirok etadigan boʻldi. Shuningdek, ushbu shouning ikkinchi yarmida oʻz chiqishini namoyish etishi belgilandi<ref>{{cite press release |date=12 January 2026 |url=https://www.eurovision.com/stories/vienna-2026-semi-final-draw-results/ |title=Vienna 2026: Semi-Final Draw results |website=Eurovision.tv |publisher=[[European Broadcasting Union]] |access-date=29 January 2026}}</ref>. == Chartlar == {| class="wikitable sortable plainrowheaders" style="text-align:center" |+ Før vi går hjemning Chartlardagi koʻrsatkichlari ! scope="col"| Chartlar (2026) ! scope="col"| Eng yuqori oʻrni |- {{single chart|Austria|25|artist=Søren Torpegaard Lund|song=Før vi går hjem|rowheader=true|access-date=24 May 2026}} |- {{single chart|Denmark|2|artist=Søren Torpegaard Lund|song=Før vi går hjem|year=2026|week=20|rowheader=true|access-date=27 May 2026}} |- {{single chart|Denmark Airplay|1|year=2026|week=19|rowheader=true|access-date=23 May 2026}} |- {{single chart|Finland|18|artist=Soren Torpegaard Lund|song=For vi går hjem|rowheader=true|access-date=23 May 2026}} |- ! scope="row"| [[Gretsiya]] (xalqaro singllar, [[IFPI Greece|IFPI]])<ref>{{cite web|url=https://www.ifpi.gr/digital_iel.html|title=Official IFPI Charts − Digital Singles Chart (International) − Εβδομάδα: 20/2026|publisher=[[IFPI Greece]]|access-date=27 May 2026|language=el|archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20260527055957/https://www.ifpi.gr/digital_iel.html|archive-date=27 May 2026|url-status=dead}}</ref> | 35 |- ! scope="row"| [[Litva]] ([[AGATA (organization)|AGATA]])<ref>{{cite web|url=https://www.agata.lt/lt/naujienos/s21-5/|title=2026 21-os savaitės klausomiausi (Top 100)|publisher=[[AGATA (organization)|AGATA]]|language=lt|date=22 May 2026|access-date=22 May 2026|arxivurl=https://web.archive.org/web/20260523233103/https://www.agata.lt/lt/naujienos/s21-5/|arxivsana=2026-05-23}}</ref> | 16 |- ! scope="row"| [[Norvegiya]] ([[IFPI Norge]])<ref>{{cite web|url=https://topplista.no/charts/singles/2026-w21/|title=Singel 2026 uke 21|publisher=[[IFPI Norge]]|access-date=23 May 2026}}</ref> | 41 |- ! scope="row"| [[Shvetsiya]] ([[Sverigetopplistan]])<ref>{{cite web|url=https://www.sverigetopplistan.se/chart/41/?dspy=2026&dspp=21|title=Veckolista Singlar, vecka 21, 2026|publisher=[[Sverigetopplistan]]|access-date=22 May 2026}}</ref> | 10 |} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Daniya qo'shiqlari]] [[Turkum:Eurovision qoʻshiq tanlovi]] [[Turkum:2026-yil singllari]] tlgr5y92l1kpd8h1fkau2g6oao7kwys Futbol boʻyicha 2026-yilgi jahon chempionati jamoalar tarkiblari 0 1411035 6318096 6252546 2026-10-24T12:53:46Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318096 wikitext text/x-wiki '''[[Futbol boʻyicha 2026-yilgi jahon chempionati]]''' — 2026-yil 11-iyundan 19-iyulgacha Kanada, Meksika va Amerika Qoʻshma Shtatlarida oʻtkaziladigan xalqaro [[Futbol|futbol]] turniri. Turnirda ishtirok etuvchi 48 ta milliy terma jamoa uch nafar darvozabonni ham oʻz ichiga olgan holda maksimal 26 nafar futbolchidan iborat tarkibni roʻyxatdan oʻtkazishi shart. Faqat ushbu tarkiblarga kiritilgan futbolchilargina turnirda ishtirok etish huquqiga ega boʻladi<ref name="regulations">{{cite web |date=March 19, 2026 |title=Regulations – FIFA World Cup 26 |url=https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260406043226/https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |archive-date=April 6, 2026 |access-date=March 19, 2026 |website=[[FIFA]]}}</ref>. Har bir milliy terma jamoa tomonidan 35 nafardan 55 nafargacha futbolchini oʻz ichiga olgan dastlabki kengaytirilgan tarkib 2026-yil 11-mayga qadar, yaʼni turnirning ochilish oʻyinidan bir oy oldin FIFAga topshirilishi kerak edi. Ushbu dastlabki roʻyxatlar FIFA tomonidan ommaga eʼlon qilinmaydi. Dastlabki tarkibdan har bir milliy terma jamoa kamida 23 nafar va koʻpi bilan 26 nafar futbolchidan iborat (ularning kamida uch nafari darvozabon boʻlishi shart) yakuniy tarkibni 2026-yil 1-iyunga qadar, yaʼni ochilish oʻyinidan oʻn kun oldin FIFAga taqdim etishi kerak edi<ref>{{cite web |last=Calixto |first=Miguel |date=April 3, 2026 |title=World Cup 2026 squad deadlines: key dates, rules and final roster submission |url=https://www.beinsports.com/en-us/soccer/fifa-world-cup-2026/articles/world-cup-2026-when-are-final-squad-lists-submitted-2026-04-02 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260406053601/https://www.beinsports.com/en-us/soccer/fifa-world-cup-2026/articles/world-cup-2026-when-are-final-squad-lists-submitted-2026-04-02 |archive-date=April 6, 2026 |access-date=April 3, 2026 |website=[[BeIN Sports]]}}</ref>. Tarkib roʻyxatlari FIFA tomonidan keyingi kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce281/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA World Cup 2026: Squad List |publisher=[[FIFA]] |date=June 2, 2026 |access-date=June 2, 2026 |archive-date=June 2, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260602035422/https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce281/pdf/SquadLists-English.pdf |url-status=live}}</ref>. Agar topshirilgan tarkib roʻyxatidagi futbolchi jamoasining turnirdagi birinchi oʻyinidan oldin jarohat yoki kasallikka uchrasa, u birinchi oʻyindan 24 soat oldingacha istalgan vaqtda almashtirilishi mumkin edi. Jamoa shifokori hamda FIFAning bosh tibbiy xodimi jarohat yoki kasallik futbolchining turnirda ishtirok etishiga toʻsqinlik qiladigan darajada jiddiy ekanligini tasdiqlashi kerak. Almashtiriladigan futbolchilar dastlabki kengaytirilgan roʻyxat bilan cheklanmaydi<ref name="regulations"/>. Har bir futbolchi uchun koʻrsatilgan pozitsiya FIFA tomonidan eʼlon qilingan rasmiy tarkib roʻyxatiga asoslangan. Har bir futbolchining yoshi turnirning birinchi kuni boʻlgan 2026-yil 11-iyun holatiga koʻra berilgan. Har bir futbolchi uchun koʻrsatilgan oʻyinlar soni va gollar soniga turnir boshlanganidan keyin oʻtkazilgan oʻyinlar kiritilmagan. Koʻrsatilgan klub — futbolchi turnirdan oldin rasmiy musobaqadagi soʻnggi oʻyinini oʻtkazgan klubdir. Murabbiylar oʻz jamoasidan boshqa millat vakili boʻlsa, ular uchun bayroq belgisi qoʻshilgan. ==A guruhi== ===Chexiya=== Murabbiy: [[Miroslav Koubek]] [[Chexiya milliy futbol terma jamoasi|Chexiya]] 12-may kuni 54 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.fotbal.cz/repre/ceska-reprezentace-zverejnila-predbeznou-nominaci-na-ms/a24089 |title=Česká reprezentace zveřejnila předběžnou nominaci na MS |trans-title=Chexiya milliy terma jamoasi Jahon chempionati uchun dastlabki tarkibini eʼlon qildi |publisher=[[Football Association of the Czech Republic]] |date=May 12, 2026 |access-date=May 12, 2026 |language=cs}}</ref>. 21-may kuni tarkib 29 nafar futbolchiga qisqartirildi<ref>{{cite web |url=https://www.fotbal.cz/repre/reprezentace-pred-ms-sirsi-nominace-se-tremi-novacky-i-navratilcem-hlozkem/a24131 |title=Reprezentace před MS: širší nominace se třemi nováčky i navrátilcem Hložkem |trans-title=Jahon chempionati oldidan: uch yangi o'yinchi va qaytib kelgan Hložek bilan kengaytirilgan tarkib |publisher=[[Football Association of the Czech Republic]] |date=May 21, 2026 |access-date=May 21, 2026 |language=cs}}</ref>. Yakuniy tarkib 31-may kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite web |url=https://www.fotbal.cz/repre/finalni-nominace-reprezentace-na-mistrovstvi-sveta-2026/a24171 |title=Finální nominace reprezentace na mistrovství světa 2026 |trans-title=2026-yilgi Jahon chempionati uchun yakuniy tarkib |publisher=[[Football Association of the Czech Republic]] |date=May 31, 2026 |access-date=May 31, 2026 |language=cs}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Matěj Kovář]]|sortname=Kovar, Matej|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|17}}|caps=20|goals=0|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[David Zima]]|sortname=Zima, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|8}}|caps=25|goals=1|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Tomáš Holeš]]|sortname=Holes, Tomas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|3|31}}|caps=41|goals=2|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Robin Hranáč]]|sortname=Hranac, Robin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|29}}|caps=14|goals=1|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Vladimír Coufal]]|sortname=Coufal, Vladimir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|22}}|caps=62|goals=2|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Štěpán Chaloupek]]|sortname=Chaloupek, Stepan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|3|8}}|caps=5|goals=0|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=7|pos=DF|name=[[Ladislav Krejčí (footballer, born 1999)|Ladislav Krejčí]]|sortname=Krejci, Ladislav|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|20}}|caps=27|goals=5|club=[[Wolverhampton Wanderers F.C.|Wolverhampton Wanderers]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Vladimír Darida]]|sortname=Darida, Vladimir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|8|8}}|caps=79|goals=8|club=[[FC Hradec Králové|Hradec Králové]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Adam Hložek]]|sortname=Hlozek, Adam|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|25}}|caps=43|goals=5|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Patrik Schick]]|sortname=Schick, Patrik|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|24}}|caps=53|goals=26|club=[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Jan Kuchta]]|sortname=Kuchta, Jan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|8}}|caps=31|goals=3|club=[[AC Sparta Prague|Sparta Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=12|pos=MF|name=[[Lukáš Červ]]|sortname=Cerv, Lukas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|10}}|caps=17|goals=2|club=[[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Mojmír Chytil]]|sortname=Chytil, Mojmir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|29}}|caps=22|goals=6|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[David Jurásek]]|sortname=Jurasek, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|8|7}}|caps=18|goals=1|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=15|pos=FW|name=[[Pavel Šulc]]|sortname=Sulc, Pavel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|29}}|caps=21|goals=5|club=[[Olympique Lyonnais|Lyon]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Jindřich Staněk]]|sortname=Stanek, Jindrich|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|27}}|caps=14|goals=0|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Lukáš Provod]]|sortname=Provod, Lukas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|10|23}}|caps=38|goals=3|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Michal Sadílek]]|sortname=Sadilek, Michal|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|5|31}}|caps=35|goals=1|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Tomáš Chorý]]|sortname=Chory, Tomas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|26}}|caps=22|goals=7|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Jaroslav Zelený]]|sortname=Zeleny, Jaroslav|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|20}}|caps=23|goals=0|club=[[AC Sparta Prague|Sparta Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[David Douděra]]|sortname=Doudera, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|31}}|caps=17|goals=2|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Tomáš Souček]]|sortname=Soucek, Tomas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|2|27}}|caps=90|goals=17|club=[[West Ham United F.C.|West Ham United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Lukáš Horníček]]|sortname=Hornicek, Lukas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|13}}|caps=1|goals=0|club=[[S.C. Braga|Braga]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Alexandr Sojka]]|sortname=Sojka, Alexandr|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|4|2}}|caps=2|goals=0|club=[[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Hugo Sochůrek]]|sortname=Sochurek, Hugo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2008|6|7}}|caps=1|goals=0|club=[[AC Sparta Prague|Sparta Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Denis Višinský]]|sortname=Visinsky, Denis|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|3|21}}|caps=2|goals=1|club=[[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]]|clubnat=CZE}} {{nat fs end}} ===Meksika=== Murabbiy: [[Javier Aguirre]] [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] 12-may kuni 55 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://miseleccion.mx/noticia/6397-La-Selecci%C3%B3n-Nacional-de-M%C3%A9xico-anuncia-Prelista-para-el-Mundial-2026 |title=La Selección Nacional de México anuncia Prelista para el Mundial 2026 |trans-title=Meksika milliy terma jamoasi 2026-yilgi Jahon chempionati uchun dastlabki tarkibini eʼlon qildi |publisher=[[Mexican Football Federation]] |date=May 12, 2026 |access-date=May 12, 2026 |language=es}}</ref>. 23-may kuni tarkib 51 nafar futbolchiga qisqartirildi<ref>{{cite web |last=Franco Puga |first=Fernando |url=https://bolavip.com/en/world-cup/mexico-trim-their-preliminary-2026-world-cup-squad-by-six-players-win-over-ghana |title=Mexico trim their preliminary 2026 World Cup squad by six players after win over Ghana |work=Bolavip |date=May 24, 2026 |access-date=June 5, 2026}}</ref>. Yakuniy tarkib 31-may kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite web |url=https://miseleccion.mx/noticia/6463-Al-Llamado-%7C-Convocatoria-de-la-SNM-para-la-Copa-Mundial-de-la-FIFA-2026 |title=Al Llamado {{!}} Convocatoria de la SNM para la Copa Mundial de la FIFA 2026 |trans-title=Chaqiruv {{!}} 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun Meksika milliy terma jamoasi tarkibi |publisher=[[Mexican Football Federation]] |date=May 31, 2026 |access-date=May 31, 2026 |language=es |archive-date=June 1, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260601061123/https://miseleccion.mx/noticia/6463-Al-Llamado-%257C-Convocatoria-de-la-SNM-para-la-Copa-Mundial-de-la-FIFA-2026 |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Raúl Rangel (footballer)|Raúl Rangel]]|sortname=Rangel, Raul|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|25}}|caps=14|goals=0|club=[[C.D. Guadalajara|Guadalajara]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Jorge Sánchez|Jorge Sánchez]]|sortname=Sanchez, Jorge|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|10}}|caps=59|goals=3|club=[[PAOK FC|PAOK]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[César Montes]]|sortname=Montes, Cesar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|24}}|caps=67|goals=4|club=[[FC Lokomotiv Moscow|Lokomotiv Moskva]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Edson Álvarez]]|sortname=Alvarez, Edson|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|24}}|caps=98|goals=7|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Johan Vásquez|Johan Vásquez]]|sortname=Vasquez, Johan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|22}}|caps=46|goals=3|club=[[Genoa CFC|Genoa]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Érik Lira]]|sortname=Lira, Erik|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|8}}|caps=25|goals=0|club=[[Cruz Azul]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Luis Romo]]|sortname=Romo, Luis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|5}}|caps=63|goals=4|club=[[C.D. Guadalajara|Guadalajara]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Álvaro Fidalgo]]|sortname=Fidalgo, Alvaro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|4|9}}|caps=4|goals=0|club=[[Real Betis]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Raúl Jiménez]]|sortname=Jimenez, Raul|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|5|5}}|caps=124|goals=45|club=[[Fulham F.C.|Fulham]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Alexis Vega|Alexis Vega]]|sortname=Vega, Alexis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|25}}|caps=52|goals=7|club=[[Toluca FC|Toluca]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Santiago Giménez]]|sortname=Gimenez, Santiago|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|18}}|caps=47|goals=6|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Carlos Acevedo]]|sortname=Acevedo, Carlos|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|19}}|caps=7|goals=0|club=[[Santos Laguna]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=13|pos=GK|name=[[Guillermo Ochoa]]|sortname=Ochoa, Guillermo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1985|7|13}}|caps=152|goals=0|club=[[AEL Limassol]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Armando González (footballer, born 2003)|Armando González]]|sortname=Gonzalez, Armando|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|4|20}}|caps=7|goals=1|club=[[C.D. Guadalajara|Guadalajara]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Israel Reyes]]|sortname=Reyes, Israel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|23}}|caps=34|goals=2|club=[[Club América|América]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=16|pos=FW|name=[[Julián Quiñones]]|sortname=Quinones, Julian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|3|24}}|caps=22|goals=2|club=[[Al Qadsiah FC|Al-Qadsiah]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Orbelín Pineda]]|sortname=Pineda, Orbelin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|3|24}}|caps=92|goals=12|club=[[AEK Athens F.C.|AEK Afina]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Obed Vargas]]|sortname=Vargas, Obed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|8|5}}|caps=6|goals=0|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Gilberto Mora (footballer, born 2008)|Gilberto Mora]]|sortname=Mora, Gilberto|age={{birth date and age2|2026|6|11|2008|10|14}}|caps=8|goals=0|club=[[Club Tijuana|Tijuana]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Mateo Chávez]]|sortname=Chavez, Mateo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|5|12}}|caps=10|goals=0|club=[[AZ Alkmaar|AZ]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[César Huerta]]|sortname=Huerta, Cesar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|3}}|caps=26|goals=3|club=[[RSC Anderlecht|Anderlecht]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Guillermo Martínez (footballer)|Guillermo Martínez]]|sortname=Martinez, Guillermo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|3|15}}|caps=12|goals=3|club=[[Pumas UNAM|Pumas]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Jesús Gallardo]]|sortname=Gallardo, Jesus|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|8|15}}|caps=121|goals=3|club=[[Toluca FC|Toluca]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Luis Chávez (footballer)|Luis Chávez]]|sortname=Chavez, Luis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|15}}|caps=45|goals=5|club=[[FC Dynamo Moscow|Dinamo Moskva]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Roberto Alvarado]]|sortname=Alvarado, Roberto|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|7}}|caps=67|goals=5|club=[[C.D. Guadalajara|Guadalajara]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Brian Gutiérrez]]|sortname=Gutierrez, Brian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|17}}|caps=7|goals=2|club=[[C.D. Guadalajara|Guadalajara]]|clubnat=MEX}} {{nat fs end}} ===Janubiy Afrika=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|BEL}} [[Hugo Broos]] [[Janubiy Afrika Respublikasi milliy futbol terma jamoasi|Janubiy Afrika]] 21-may kuni 32 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.safa.net/general-news/broos-announces-preliminary-bafana-squad-for-the-2026-fifa-world-cup/ |title=Broos announces preliminary Bafana squad for the 2026 FIFA World Cup |publisher=[[South African Football Association]] |date=May 21, 2026 |access-date=May 21, 2026}}</ref>. Yakuniy tarkib 27-may kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite web |url=https://www.safa.net/general-news/broos-names-final-bafana-squad-for-the-2026-fifa-world-cup/ |title=Broos names final Bafana squad for the 2026 FIFA World Cup |publisher=[[South African Football Association]] |date=May 27, 2026 |access-date=June 1, 2026}}</ref><ref>{{cite web |last=Arnold |first=Jon |url=https://www.usatoday.com/story/sports/soccer/worldcup/2026/05/27/south-africa-national-team-fifa-world-cup-roster-official-squad/90065423007/ |title=2026 South Africa World Cup roster: Complete 26-man team |work=[[USA Today]] |date=May 27, 2026 |access-date=June 1, 2026 |archive-date=June 3, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260603033614/https://www.usatoday.com/story/sports/soccer/worldcup/2026/05/27/south-africa-national-team-fifa-world-cup-roster-official-squad/90065423007/ |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Ronwen Williams]]|sortname=Williams, Ronwen|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|1|21}}|caps=62|goals=0|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Thabang Matuludi]]|sortname=Matuludi, Thabang|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|14}}|caps=2|goals=0|club=[[Polokwane City F.C.|Polokwane City]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Khulumani Ndamane]]|sortname=Ndamane, Khulumani|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|2|5}}|caps=5|goals=0|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=4|pos=MF|name=[[Teboho Mokoena|Teboho Mokoena]]|sortname=Mokoena, Teboho|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|24}}|caps=51|goals=9|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Thalente Mbatha]]|sortname=Mbatha, Thalente|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|6}}|caps=14|goals=3|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Aubrey Modiba]]|sortname=Modiba, Aubrey|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|7|22}}|caps=44|goals=3|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Oswin Appollis]]|sortname=Appollis, Oswin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|25}}|caps=25|goals=8|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=8|pos=FW|name=[[Tshepang Moremi]]|sortname=Moremi, Tshepang|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|2}}|caps=9|goals=1|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Lyle Foster]]|sortname=Foster, Lyle|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|9|3}}|caps=26|goals=10|club=[[Burnley F.C.|Burnley]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Relebohile Mofokeng]]|sortname=Mofokeng, Relebohile|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|10|23}}|caps=12|goals=0|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Themba Zwane]]|sortname=Zwane, Themba|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|8|3}}|caps=53|goals=12|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Thapelo Maseko]]|sortname=Maseko, Thapelo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|11|11}}|caps=9|goals=1|club=[[AEL Limassol]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Sphephelo Sithole]]|sortname=Sithole, Sphephelo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|3}}|caps=27|goals=1|club=[[C.D. Tondela|Tondela]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Mbekezeli Mbokazi]]|sortname=Mbokazi, Mbekezeli|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|9|19}}|caps=10|goals=1|club=[[Chicago Fire FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=15|pos=FW|name=[[Iqraam Rayners]]|sortname=Rayners, Iqraam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|19}}|caps=13|goals=4|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Sipho Chaine]]|sortname=Chaine, Sipho|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|12|14}}|caps=3|goals=0|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Evidence Makgopa]]|sortname=Makgopa, Evidence|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|5}}|caps=26|goals=6|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Samukele Kabini]]|sortname=Kabini, Samukele|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|3|15}}|caps=5|goals=0|club=[[Molde FK|Molde]]|clubnat=NOR}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Nkosinathi Sibisi]]|sortname=Sibisi, Nkosinathi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|9|22}}|caps=19|goals=0|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Khuliso Mudau]]|sortname=Mudau, Khuliso|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|4|26}}|caps=32|goals=1|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Ime Okon]]|sortname=Okon, Ime|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|2|20}}|caps=7|goals=1|club=[[Hannover 96]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Ricardo Goss]]|sortname=Goss, Ricardo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|4|2}}|caps=4|goals=0|club=[[Siwelele F.C.|Siwelele]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Jayden Adams]]|sortname=Adams, Jayden|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|5}}|caps=4|goals=0|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Olwethu Makhanya]]|sortname=Makhanya, Olwethu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|4|30}}|caps=0|goals=0|club=[[Philadelphia Union]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Kamogelo Sebelebele]]|sortname=Sebelebele, Kamogelo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|21}}|caps=2|goals=0|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Bradley Cross|Bradley Cross]]|sortname=Cross, Bradley|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|30}}|caps=0|goals=0|club=[[Kaizer Chiefs F.C.|Kaizer Chiefs]]|clubnat=RSA}} {{nat fs end}} ===Janubiy Koreya=== Murabbiy: [[Hong Myung-bo]] [[Janubiy Koreya milliy futbol terma jamoasi|Janubiy Koreya]] yakuniy tarkibini 16-may kuni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.kfa.or.kr/layer_popup/popup_live.php?act=news_tv_detail&idx=27972&div_code=news&check_url=bGF5ZXI=&lang=KOR |title=손흥민 등 월드컵 명단 발표... 이기혁, 이동경은 깜짝 합류 |trans-title=Son Heung-min ishtirokidagi Jahon chempionati tarkibi eʼlon qilindi... Li Ki-hyuk va Li Dong-gyeong kutilmagan qo'shimcha |publisher=[[Korea Football Association]] |date=May 15, 2026 |access-date=May 15, 2026 |language=ko |archive-date=May 16, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260516144312/https://www.kfa.or.kr/layer_popup/popup_live.php?act=news_tv_detail&idx=27972&div_code=news&check_url=bGF5ZXI=&lang=KOR |url-status=live}}</ref>. [[Cho Yu-min]] jarohat sababli tarkibdan chiqib, oʻrniga 31-may kuni [[Cho Wi-je]] kiritildi<ref>{{cite web |url=https://www.reuters.com/sports/soccer/south-korea-defender-cho-ruled-out-world-cup-2026-06-01/ |title=South Korea defender Cho ruled out of World Cup |work=[[Reuters]] |date=May 31, 2026 |access-date=June 1, 2026}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Kim Seung-gyu]]|sortname=Kim, Seung-gyu|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|9|30}}|caps=87|goals=0|club=[[FC Tokyo]]|clubnat=JPN}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Lee Han-beom]]|sortname=Lee, Han-beom|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|6|17}}|caps=8|goals=0|club=[[FC Midtjylland|Midtjylland]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=3|pos=MF|name=[[Lee Gi-hyuk]]|sortname=Lee, Gi-hyuk|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|7}}|caps=3|goals=0|club=[[Gangwon FC]]|clubnat=KOR}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Kim Min-jae|Kim Min-jae]]|sortname=Kim, Min-jae|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|15}}|caps=79|goals=4|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Kim Tae-hyeon]]|sortname=Kim, Tae-hyeon|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|9|17}}|caps=7|goals=0|club=[[Kashima Antlers]]|clubnat=JPN}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Hwang In-beom]]|sortname=Hwang, In-beom|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|9|20}}|caps=73|goals=6|club=[[Feyenoord]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Son Heung-min]]|sortname=Son, Heung-min|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|7|8}}|caps=144|goals=56|club=[[Los Angeles FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Paik Seung-ho]]|sortname=Paik, Seung-ho|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|3|17}}|caps=27|goals=3|club=[[Birmingham City F.C.|Birmingham City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Cho Gue-sung]]|sortname=Cho, Gue-sung|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|1|25}}|caps=44|goals=12|club=[[FC Midtjylland|Midtjylland]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Lee Jae-sung]]|sortname=Lee, Jae-sung|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|10}}|caps=105|goals=15|club=[[1. FSV Mainz 05|Mainz 05]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Hwang Hee-chan]]|sortname=Hwang, Hee-chan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|26}}|caps=79|goals=17|club=[[Wolverhampton Wanderers F.C.|Wolverhampton Wanderers]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Song Bum-keun]]|sortname=Song, Bum-keun|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|15}}|caps=3|goals=0|club=[[Jeonbuk Hyundai Motors]]|clubnat=KOR}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Lee Tae-seok]]|sortname=Lee, Tae-seok|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|28}}|caps=15|goals=1|club=[[FK Austria Wien|Austria Vena]]|clubnat=AUT}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Cho Wi-je]]|sortname=Cho, Wi-je|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|25}}|caps=1|goals=0|club=[[Jeonbuk Hyundai Motors]]|clubnat=KOR}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Kim Moon-hwan]]|sortname=Kim, Moon-hwan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|8|1}}|caps=35|goals=0|club=[[Daejeon Hana Citizen]]|clubnat=KOR}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Park Jin-seob|Park Jin-seob]]|sortname=Park, Jin-seob|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|10|23}}|caps=14|goals=1|club=[[Zhejiang Professional F.C.|Zhejiang]]|clubnat=CHN}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Bae Jun-ho]]|sortname=Bae, Jun-ho|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|8|21}}|caps=13|goals=2|club=[[Stoke City F.C.|Stoke City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Oh Hyeon-gyu]]|sortname=Oh, Hyeon-gyu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|12}}|caps=27|goals=6|club=[[Beşiktaş J.K.|Beşiktaş]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Lee Kang-in]]|sortname=Lee, Kang-in|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|19}}|caps=47|goals=11|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Yang Hyun-jun]]|sortname=Yang, Hyun-jun|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|25}}|caps=9|goals=0|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=21|pos=GK|name=[[Jo Hyeon-woo]]|sortname=Jo, Hyeon-woo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|9|25}}|caps=48|goals=0|club=[[Ulsan HD FC|Ulsan HD]]|clubnat=KOR}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Seol Young-woo]]|sortname=Seol, Young-woo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|5}}|caps=34|goals=0|club=[[Red Star Belgrade|Qizil Yulduz]]|clubnat=SRB}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Jens Castrop]]|sortname=Castrop, Jens|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|29}}|caps=7|goals=0|club=[[Borussia Mönchengladbach]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Kim Jin-gyu|Kim Jin-gyu]]|sortname=Kim, Jin-gyu|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|24}}|caps=22|goals=3|club=[[Jeonbuk Hyundai Motors]]|clubnat=KOR}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Eom Ji-sung]]|sortname=Eom, Ji-sung|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|9}}|caps=9|goals=2|club=[[Swansea City A.F.C.|Swansea City]]|clubnat=WAL}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Lee Dong-gyeong]]|sortname=Lee, Dong-gyeong|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|20}}|caps=18|goals=4|club=[[Ulsan HD FC|Ulsan HD]]|clubnat=KOR}} {{nat fs end}} ==B guruhi== ===Bosniya va Gersegovina=== Murabbiy: [[Sergej Barbarez]] [[Bosniya va Gersegovina milliy futbol terma jamoasi|Bosniya va Gersegovina]] yakuniy tarkibini 11-may kuni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.nfsbih.ba/vijesti/nogomet-m/a-reprezentacija-m/sergej-barbarez-odabrao-igrace-za-svjetsko-prvenstvo/ |title=Sergej Barbarez odabrao igrače za Svjetsko prvenstvo |trans-title=Sergej Barbarez Jahon chempionati uchun futbolchilarni tanladi |publisher=[[Football Association of Bosnia and Herzegovina]] |date=May 11, 2026 |access-date=May 11, 2026 |language=bs|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20260514122917/https://www.nfsbih.ba/vijesti/nogomet-m/a-reprezentacija-m/sergej-barbarez-odabrao-igrace-za-svjetsko-prvenstvo/|archive-date=May 14, 2026}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.nfsbih.ba/images/2026-D/005_maj/NFSBIH_Spisak_SP.pdf |title=NFSBIH Spisak SP |trans-title=NFSBIH JCh ro'yxati |publisher=[[Football Association of Bosnia and Herzegovina]] |date=May 11, 2026 |access-date=May 11, 2026 |language=bs|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20260513034907/https://www.nfsbih.ba/images/2026-D/005_maj/NFSBIH_Spisak_SP.pdf|archive-date=May 13, 2026}}</ref>. [[Osman Hadžikić]] jarohat sababli tarkibdan chiqib, oʻrniga 1-iyun kuni [[Mladen Jurkas]] kiritildi<ref>{{cite web |url=https://www.nezavisne.com/sport/fudbal/Danasnja-odluka-Barbareza-puni-kasu-Borca/967648 |title=Današnja odluka Barbareza puni kasu Borca |trans-title=Barbarezning bugungi qarori Borac kassasini to'ldiradi |work=[[Nezavisne novine]] |date=June 1, 2026 |access-date=June 2, 2026 |language=ba |archive-date=June 2, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260602075816/https://www.nezavisne.com/sport/fudbal/Danasnja-odluka-Barbareza-puni-kasu-Borca/967648 |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Nikola Vasilj]]|sortname=Vasilj, Nikola|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|2}}|caps=26|goals=0|club=[[FC St. Pauli]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Nihad Mujakić]]|sortname=Mujakic, Nihad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|15}}|caps=12|goals=1|club=[[Gaziantep F.K.|Gaziantep]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Dennis Hadžikadunić]]|sortname=Hadzikadunic, Dennis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|9}}|caps=32|goals=0|club=[[UC Sampdoria|Sampdoria]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Tarik Muharemović]]|sortname=Muharemovic, Tarik|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|2|28}}|caps=14|goals=1|club=[[US Sassuolo Calcio|Sassuolo]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Sead Kolašinac]]|sortname=Kolasinac, Sead|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|6|20}}|caps=65|goals=0|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Benjamin Tahirović]]|sortname=Tahirovic, Benjamin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|3|3}}|caps=28|goals=2|club=[[Brøndby IF|Brøndby]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=7|pos=DF|name=[[Amar Dedić]]|sortname=Dedic, Amar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|8|18}}|caps=28|goals=1|club=[[S.L. Benfica|Benfica]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Armin Gigović]]|sortname=Gigovic, Armin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|4|6}}|caps=20|goals=1|club=[[BSC Young Boys|Young Boys]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Samed Baždar]]|sortname=Bazdar, Samed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|1|31}}|caps=13|goals=1|club=[[Jagiellonia Białystok]]|clubnat=POL}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Ermedin Demirović]]|sortname=Demirovic, Ermedin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|25}}|caps=40|goals=4|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Edin Džeko]]|sortname=Dzeko, Edin|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1986|3|17}}|caps=148|goals=73|club=[[FC Schalke 04|Schalke 04]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Mladen Jurkas]]|sortname=Jurkas, Mladen|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|10|7}}|caps=0|goals=0|club=[[FK Borac Banja Luka|Borac Banja Luka]]|clubnat=BIH}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Ivan Bašić]]|sortname=Basic, Ivan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|4|30}}|caps=17|goals=0|club=[[FC Astana|Astana]]|clubnat=KAZ}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Ivan Šunjić]]|sortname=Sunjic, Ivan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|10|9}}|caps=11|goals=0|club=[[Pafos FC|Pafos]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Amar Memić]]|sortname=Memic, Amar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|20}}|caps=13|goals=1|club=[[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Amir Hadžiahmetović]]|sortname=Hadziahmetovic, Amir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|3|8}}|caps=36|goals=0|club=[[Hull City A.F.C.|Hull City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Dženis Burnić]]|sortname=Burnic, Dzenis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|22}}|caps=20|goals=0|club=[[Karlsruher SC]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Nikola Katić]]|sortname=Katic, Nikola|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|10|10}}|caps=17|goals=2|club=[[FC Schalke 04|Schalke 04]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Kerim Alajbegović]]|sortname=Alajbegovic, Kerim|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|9|21}}|caps=10|goals=1|club=[[FC Red Bull Salzburg|Red Bull Salzburg]]|clubnat=AUT}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Esmir Bajraktarević]]|sortname=Bajraktarevic, Esmir|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|3|10}}|caps=16|goals=1|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Stjepan Radeljić]]|sortname=Radeljic, Stjepan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|5}}|caps=5|goals=0|club=[[HNK Rijeka|Rijeka]]|clubnat=CRO}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Martin Zlomislić]]|sortname=Zlomislic, Martin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|16}}|caps=3|goals=0|club=[[HNK Rijeka|Rijeka]]|clubnat=CRO}} {{nat fs g player|no=23|pos=FW|name=[[Haris Tabaković]]|sortname=Tabakovic, Haris|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|6|20}}|caps=10|goals=4|club=[[Borussia Mönchengladbach]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Nidal Čelik]]|sortname=Celik, Nidal|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|7|17}}|caps=2|goals=0|club=[[RC Lens|Lens]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Jovo Lukić]]|sortname=Lukic, Jovo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|28}}|caps=3|goals=0|club=[[FC Universitatea Cluj|Universitatea Cluj]]|clubnat=ROU}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Ermin Mahmić]]|sortname=Mahmic, Ermin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|3|14}}|caps=2|goals=0|club=[[FC Slovan Liberec|Slovan Liberec]]|clubnat=CZE}} {{nat fs end}} ===Kanada=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|USA}} [[Jesse Marsch]] [[Kanada milliy futbol terma jamoasi|Kanada]] 25-may kuni 32 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://news.canadasoccer.com/canmnt-charlotte-training-camp-squad-named-ahead-of-fifa-world-cup-2026 |title=CANMNT Charlotte Training Camp Squad Named Ahead of FIFA World Cup 2026 |publisher=[[Canadian Soccer Association]] |date=May 25, 2026 |access-date=May 25, 2026}}</ref>. Yakuniy tarkib 29-may kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite web |url=https://news.canadasoccer.com/canada-soccer-announces-canmnt-squad-for-fifa-world-cup-2026 |title=Canada Soccer Announces CANMNT Squad for FIFA World Cup 2026 |publisher=[[Canadian Soccer Association]] |date=May 29, 2026 |access-date=May 29, 2026 |archive-date=May 30, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260530000922/https://news.canadasoccer.com/canada-soccer-announces-canmnt-squad-for-fifa-world-cup-2026 |url-status=live}}</ref>. [[Marcelo Flores]] 31-may kuni jarohat sababli tarkibdan chiqdi; uning oʻrnini bosuvchi hali eʼlon qilinmagan<ref>{{cite web |url=https://www.foxsports.com/stories/soccer/canadas-marcelo-flores-ruled-out-world-cup-acl-injury |title=Canada's Marcelo Flores Ruled Out Of World Cup With ACL Injury |publisher=[[Fox Sports (United States)|Fox Sports]] |date=May 31, 2026 |access-date=May 31, 2026 |archive-date=June 1, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260601041136/https://www.foxsports.com/stories/soccer/canadas-marcelo-flores-ruled-out-world-cup-acl-injury |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Dayne St. Clair]]|sortname=St Clair, Dayne|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|9}}|caps=20|goals=0|club=[[Inter Miami CF]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Alistair Johnston]]|sortname=Johnston, Alistair|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|8}}|caps=58|goals=1|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Alfie Jones]]|sortname=Jones, Alfie|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|7}}|caps=2|goals=0|club=[[Middlesbrough F.C.|Middlesbrough]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Luc de Fougerolles]]|sortname=Fougerolles, Luc de|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|10|12}}|caps=13|goals=0|club=[[FCV Dender EH|Dender]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Joel Waterman]]|sortname=Waterman, Joel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|24}}|caps=17|goals=0|club=[[Chicago Fire FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Mathieu Choinière]]|sortname=Choiniere, Mathieu|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|7}}|caps=23|goals=0|club=[[Los Angeles FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Stephen Eustáquio]]|sortname=Eustaquio, Stephen|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|12|21}}|caps=56|goals=4|club=[[Los Angeles FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Ismaël Koné]]|sortname=Kone, Ismael|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|6|16}}|caps=40|goals=4|club=[[US Sassuolo Calcio|Sassuolo]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Cyle Larin]]|sortname=Larin, Cyle|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|4|17}}|caps=90|goals=30|club=[[Southampton F.C.|Southampton]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Jonathan David]]|sortname=David, Jonathan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|14}}|caps=77|goals=39|club=[[Juventus FC|Juventus]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Liam Millar]]|sortname=Millar, Liam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|27}}|caps=41|goals=1|club=[[Hull City A.F.C.|Hull City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Tani Oluwaseyi]]|sortname=Oluwaseyi, Tani|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|15}}|caps=24|goals=2|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Derek Cornelius]]|sortname=Cornelius, Derek|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|25}}|caps=44|goals=1|club=[[Rangers F.C.|Rangers]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Jacob Shaffelburg]]|sortname=Shaffelburg, Jacob|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|11|26}}|caps=31|goals=6|club=[[Los Angeles FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Moïse Bombito]]|sortname=Bombito, Moise|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|30}}|caps=20|goals=0|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Maxime Crépeau]]|sortname=Crepeau, Maxime|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|11}}|caps=32|goals=0|club=[[Orlando City SC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Tajon Buchanan]]|sortname=Buchanan, Tajon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|8}}|caps=60|goals=8|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=18|pos=GK|name=[[Owen Goodman]]|sortname=Goodman, Owen|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|11|27}}|caps=0|goals=0|club=[[Barnsley F.C.|Barnsley]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Alphonso Davies]]|sortname=Davies, Alphonso|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|2}}|caps=58|goals=15|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Ali Ahmed]]|sortname=Ahmed, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|10}}|caps=24|goals=1|club=[[Norwich City F.C.|Norwich City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Jonathan Osorio]]|sortname=Osorio, Jonathan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|6|12}}|caps=90|goals=10|club=[[Toronto FC]]|clubnat=CAN}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Richie Laryea]]|sortname=Laryea, Richie|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|7}}|caps=75|goals=1|club=[[Toronto FC]]|clubnat=CAN}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Niko Sigur]]|sortname=Sigur, Niko|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|9|9}}|caps=19|goals=2|club=[[HNK Hajduk Split|Hajduk Split]]|clubnat=CRO}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Promise David]]|sortname=David, Promise|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|3}}|caps=10|goals=3|club=[[Royale Union Saint-Gilloise|Union Saint-Gilloise]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Nathan Saliba]]|sortname=Saliba, Nathan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|2|7}}|caps=15|goals=2|club=[[RSC Anderlecht|Anderlecht]]|clubnat=BEL}} {{nat fs end}} ===Qatar=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ESP}} [[Julen Lopetegui]] [[Qatar milliy futbol terma jamoasi|Qatar]] 12-may kuni 34 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.qfa.qa/en/news/national-team-preliminary-list-released-for-world-cup-2026 |title=National Team Preliminary List Released for World Cup 2026 |publisher=[[Qatar Football Association]] |date=May 12, 2026 |access-date=May 12, 2026 |archive-date=May 28, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260528152236/https://www.qfa.qa/en/news/national-team-preliminary-list-released-for-world-cup-2026 |url-status=live}}</ref>. 18-may kuni tarkib 35 nafarga kengaytirildi, soʻngra 25-may kuni 28 nafarga qisqartirildi<ref>{{cite tweet |author=Qatar Football Association |author-link=Qatar Football Association |user=QFA_EN |number=2056434996601110758 |date=May 18, 2026 |title=Our national team head coach, Julen Lopetegui, has called up goalkeeper Fahad Younis to the national team training camp in preparation for the 2026 World Cup. |access-date=May 18, 2026}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.qfa.qa/ar/news/28-%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D9%8B-%D9%81%D9%8A-%D9%82%D8%A7%D8%A6%D9%85%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%86%D8%A7%D8%A8%D9%8A-%D9%84%D9%85%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D8%A9-%D8%A3%D9%8A%D8%B1%D9%84%D9%86%D8%AF%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%88%D8%AF%D9%8A%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%88%D9%84%D9%8A%D8%A9 |title=28 لاعباً في قائمة العنابي لمباراة أيرلندا الودية الدولية |trans-title=Irlandiyaga qarshi do'stona xalqaro o'yin uchun 28 nafar futbolchi tarkibga kiritildi |publisher=[[Qatar Football Association]] |date=May 25, 2026 |access-date=May 25, 2026}}</ref>. Yakuniy tarkib 1-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite tweet |author=Qatar Football Association |author-link=Qatar Football Association |user=QFA_EN |number=2061519863403741405 |date=June 1, 2026 |title=The official squad for the FIFA World Cup 2026™ has been announced. |access-date=June 2, 2026}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Mahmud Abunada]]|sortname=Abunada, Mahmud|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|5}}|caps=5|goals=0|club=[[Al-Rayyan SC|Al-Rayyan]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Pedro Miguel (futbolchi)|Pedro Miguel]]|sortname=Pedro Miguel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|8|6}}|caps=99|goals=3|club=[[Al Sadd SC|Al-Sadd]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Lucas Mendes]]|sortname=Mendes, Lucas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|7|3}}|caps=25|goals=1|club=[[Al-Wakrah SC|Al-Wakrah]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Issa Laye]]|sortname=Laye, Issa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|22}}|caps=4|goals=0|club=[[Al-Arabi SC (Qatar)|Al-Arabi]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Jassem Gaber]]|sortname=Gaber, Jassem|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|20}}|caps=32|goals=1|club=[[Al-Rayyan SC|Al-Rayyan]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Abdulaziz Hatem]]|sortname=Hatem, Abdulaziz|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|1|1}}|caps=117|goals=11|club=[[Al-Rayyan SC|Al-Rayyan]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Ahmed Alaaeldin]]|sortname=Alaaeldin, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|31}}|caps=68|goals=9|club=[[Al-Rayyan SC|Al-Rayyan]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=8|pos=FW|name=[[Edmilson Junior]]|sortname=Edmilson Junior|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|8|19}}|caps=16|goals=0|club=[[Al Duhail SC|Al-Duhail]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Mohammed Muntari]]|sortname=Muntari, Mohammed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|12|20}}|caps=67|goals=16|club=[[Al-Gharafa SC|Al-Gharafa]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Hassan Al-Haydos]]|sortname=Haydos, Hassan|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|12|11}}|caps=186|goals=41|club=[[Al Sadd SC|Al-Sadd]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Akram Afif]]|sortname=Afif, Akram|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|18}}|caps=125|goals=39|club=[[Al Sadd SC|Al-Sadd]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=12|pos=MF|name=[[Karim Boudiaf]]|sortname=Boudiaf, Karim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|9|16}}|caps=118|goals=5|club=[[Al Duhail SC|Al-Duhail]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Ayoub Al-Oui]]|sortname=Oui, Ayoub|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|3|11}}|caps=6|goals=0|club=[[Al-Gharafa SC|Al-Gharafa]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Homam Ahmed]]|sortname=Ahmed, Homam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|25}}|caps=68|goals=3|club=[[Cultural y Deportiva Leonesa|Cultural Leonesa]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=15|pos=FW|name=[[Yusuf Abdurisag]]|sortname=Abdurisag, Yusuf|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|6}}|caps=39|goals=3|club=[[Al-Wakrah SC|Al-Wakrah]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Boualem Khoukhi]]|sortname=Khoukhi, Boualem|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|7|9}}|caps=116|goals=20|club=[[Al Sadd SC|Al-Sadd]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Ahmed Al-Ganehi]]|sortname=Ganehi, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|9|22}}|caps=13|goals=1|club=[[Al-Gharafa SC|Al-Gharafa]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Sultan Al-Brake]]|sortname=Brake, Sultan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|7}}|caps=17|goals=0|club=[[Al Duhail SC|Al-Duhail]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Almoez Ali]]|sortname=Ali, Almoez|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|8|19}}|caps=115|goals=55|club=[[Al Duhail SC|Al-Duhail]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Ahmed Fathy]]|sortname=Fathy, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|25}}|caps=48|goals=0|club=[[Al-Arabi SC (Qatar)|Al-Arabi]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=21|pos=GK|name=[[Salah Zakaria]]|sortname=Zakaria, Salah|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|24}}|caps=8|goals=0|club=[[Al Duhail SC|Al-Duhail]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Meshaal Barsham]]|sortname=Barsham, Meshaal|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|14}}|caps=52|goals=0|club=[[Al Sadd SC|Al-Sadd]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Assim Madibo]]|sortname=Madibo, Assim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|10|22}}|caps=51|goals=0|club=[[Al-Wakrah SC|Al-Wakrah]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Tahsin Jamshid]]|sortname=Jamshid, Tahsin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|6|16}}|caps=3|goals=0|club=[[Al Duhail SC|Al-Duhail]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Al-Hashmi Al-Hussain]]|sortname=Hussain, Al-Hashmi|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|8|15}}|caps=8|goals=0|club=[[Al-Arabi SC (Qatar)|Al-Arabi]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Mohamed Manai]]|sortname=Manai, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|10|25}}|caps=10|goals=0|club=[[Al-Shamal SC|Al-Shamal]]|clubnat=QAT}} {{nat fs end}} ===Shveysariya=== Murabbiy: [[Murat Yakin]] [[Shveysariya milliy futbol terma jamoasi|Shveysariya]] yakuniy tarkibini 18–19-may kunlari ijtimoiy tarmoqlarda eʼlon qildi, bu rasman 20-may kuni tasdiqlandi<ref>{{cite web |url=https://www.srf.ch/sport/fussball/fifa-wm-2026/26-spieler-nominiert-das-schweizer-wm-kader-ist-komplett |title=Das Schweizer WM-Kader ist komplett |trans-title=Shveytsariya Jahon chempionati tarkibi to'liq shakllandi |work=[[Schweizer Radio und Fernsehen]] |date=May 19, 2026 |access-date=May 19, 2026 |language=de |archive-date=May 20, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260520125154/https://www.srf.ch/sport/fussball/fifa-wm-2026/26-spieler-nominiert-das-schweizer-wm-kader-ist-komplett |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.football.ch/sfv/nationalteams/a-team/news/maenner-nationalteam-murat-yakins-aufgebot-mit-18-wm-erfahrenen-spielern.aspx |title=Männer-Nationalteam: Murat Yakins Aufgebot mit 18 WM-erfahrenen Spielern |trans-title=Erkaklar milliy terma jamoasi: Murat Yakin tarkibida 18 nafar Jahon chempionati tajribali futbolchi |publisher=[[Swiss Football Association]] |date=May 20, 2026 |access-date=May 20, 2026 |language=de |archive-date=May 21, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260521100452/https://www.football.ch/sfv/nationalteams/a-team/news/maenner-nationalteam-murat-yakins-aufgebot-mit-18-wm-erfahrenen-spielern.aspx |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Gregor Kobel]]|sortname=Kobel, Gregor|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|6}}|caps=21|goals=0|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Miro Muheim]]|sortname=Muheim, Miro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|24}}|caps=10|goals=0|club=[[Hamburger SV]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Silvan Widmer]]|sortname=Widmer, Silvan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|3|5}}|caps=60|goals=5|club=[[1. FSV Mainz 05|Mainz 05]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Nico Elvedi]]|sortname=Elvedi, Nico|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|9|30}}|caps=67|goals=3|club=[[Borussia Mönchengladbach]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Manuel Akanji]]|sortname=Akanji, Manuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|7|19}}|caps=81|goals=4|club=[[Inter Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Denis Zakariya|Denis Zakaria]]|sortname=Zakaria, Denis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|20}}|caps=65|goals=3|club=[[AS Monaco F.C.|Monako]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Breel Embolo]]|sortname=Embolo, Breel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|14}}|caps=86|goals=24|club=[[Stade Rennais FC|Renn]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Remo Freuler]]|sortname=Freuler, Remo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|4|15}}|caps=88|goals=11|club=[[Bologna FC 1909|Bolonya]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=9|pos=MF|name=[[Johan Manzambi]]|sortname=Manzambi, Johan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|10|14}}|caps=12|goals=3|club=[[SC Freiburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Granit Xhaka]]|sortname=Xhaka, Granit|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|9|27}}|caps=146|goals=17|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Dan Ndoye]]|sortname=Ndoye, Dan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|25}}|caps=31|goals=8|club=[[Nottingham Forest F.C.|Nottingham Forest]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Yvon Mvogo]]|sortname=Mvogo, Yvon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|6|6}}|caps=13|goals=0|club=[[FC Lorient|Lorient]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Ricardo Rodriguez]]|sortname=Rodriguez, Ricardo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|25}}|caps=138|goals=9|club=[[Real Betis]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Ardon Jashari]]|sortname=Jashari, Ardon|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|30}}|caps=8|goals=0|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Djibril Sow]]|sortname=Sow, Djibril|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|6}}|caps=52|goals=0|club=[[Sevilla FC|Sevilla]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=16|pos=FW|name=[[Christian Fassnacht]]|sortname=Fassnacht, Christian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|11|11}}|caps=23|goals=5|club=[[BSC Young Boys|Young Boys]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Rubén Vargas]]|sortname=Vargas, Ruben|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|5}}|caps=61|goals=11|club=[[Sevilla FC|Sevilla]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Eray Cömert]]|sortname=Comert, Eray|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|4}}|caps=22|goals=0|club=[[Valencia CF|Valensiya]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Noah Okafor]]|sortname=Okafor, Noah|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|24}}|caps=25|goals=2|club=[[Leeds United F.C.|Leeds United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Michel Aebischer]]|sortname=Aebischer, Michel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|6}}|caps=40|goals=2|club=[[Pisa SC|Pisa]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=21|pos=GK|name=[[Marvin Keller]]|sortname=Keller, Marvin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|3}}|caps=1|goals=0|club=[[BSC Young Boys|Young Boys]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Fabian Rieder]]|sortname=Rieder, Fabian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|16}}|caps=28|goals=1|club=[[FC Augsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=23|pos=FW|name=[[Zeki Amdouni]]|sortname=Amdouni, Zeki|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|4}}|caps=29|goals=11|club=[[Burnley F.C.|Burnley]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Aurèle Amenda]]|sortname=Amenda, Aurele|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|31}}|caps=7|goals=0|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Luca Jaquez]]|sortname=Jaquez, Luca|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|2}}|caps=3|goals=0|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Cedric Itten]]|sortname=Itten, Cedric|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|12|27}}|caps=15|goals=5|club=[[Fortuna Düsseldorf]]|clubnat=GER}} {{nat fs end}} ==C guruhi== ===Braziliya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ITA}} [[Carlo Ancelotti]] [[Braziliya milliy futbol terma jamoasi|Braziliya]] 12-may kuni 55 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://ge.globo.com/futebol/futebol-internacional/noticia/2026/05/12/copa-do-mundo-veja-os-jogadores-que-estao-na-pre-lista-da-selecao-brasileira.ghtml |title=Pré-lista da seleção brasileira para a Copa do Mundo: veja os nomes confirmados |trans-title=Braziliya terma jamoasining Jahon chempionati uchun dastlabki ro'yxati: tasdiqlangan futbolchilar bilan tanishing |first=Bruno |last=Cassucci |first2=Cahê |last2=Mota |publisher=[[Globo (media company)|Globo]] |date=May 12, 2026 |access-date=May 12, 2026 |language=pt |archive-date=May 12, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260512220856/https://ge.globo.com/futebol/futebol-internacional/noticia/2026/05/12/copa-do-mundo-veja-os-jogadores-que-estao-na-pre-lista-da-selecao-brasileira.ghtml |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.itatiaia.com.br/esportes/futebol/selecao-brasileira/veja-nomes-na-pre-lista-da-selecao-brasileira-para-a-copa-do-mundo/ |title=Veja nomes na pré-lista da Seleção Brasileira para a Copa do Mundo |trans-title=Jahon chempionati uchun Braziliya terma jamoasining dastlabki ro'yxatidagi futbolchilar bilan tanishing |first=João Marcelo |last=Cardoso |publisher=[[Rádio Itatiaia|Itatiaia]] |date=May 12, 2026 |access-date=May 13, 2026 |language=pt |archive-date=May 19, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260519053409/https://www.itatiaia.com.br/esportes/futebol/selecao-brasileira/veja-nomes-na-pre-lista-da-selecao-brasileira-para-a-copa-do-mundo/ |url-status=live}}</ref>. Yakuniy tarkib 18-may kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite web |url=https://www.cbf.com.br/selecao-brasileira/noticias/selecao-masculina/a/carlo-ancelotti-convoca-os-26-jogadores-que-vao-tentar-o-hexa-na-copa-do-mundo |title=Carlo Ancelotti convoca os 26 jogadores que vão tentar o hexa na Copa do Mundo |trans-title=Carlo Anchelotti oltinchi jahon chempionligi uchun kurashadigan 26 futbolchini eʼlon qildi |publisher=[[Brazilian Football Confederation]] |date=May 18, 2026 |access-date=May 19, 2026 |language=pt |url-status=live |archive-date=May 19, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260519061627/https://www.cbf.com.br/selecao-brasileira/noticias/selecao-masculina/a/carlo-ancelotti-convoca-os-26-jogadores-que-vao-tentar-o-hexa-na-copa-do-mundo}}</ref>. [[Wesley França|Wesley]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 7-iyun kuni [[Éderson|Éderson Silva]] chaqirildi<ref>{{cite web |url=https://www.cbf.com.br/selecao-brasileira/noticias/selecao-masculina/a/ederson-e-convocado-pela-selecao-para-a-copa-do-mundo |title=Éderson é convocado pela Seleção para a Copa do Mundo |trans-title=Éderson Jahon chempionati uchun terma jamoaga chaqirildi |publisher=[[Brazilian Football Confederation]] |date=June 7, 2026 |access-date=June 7, 2026 |language=pt |url-status=live |archive-date=June 8, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260608032632/https://www.cbf.com.br/selecao-brasileira/noticias/selecao-masculina/a/ederson-e-convocado-pela-selecao-para-a-copa-do-mundo}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Alisson Becker|Alisson]]|sortname=Alisson|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|10|2}}|caps=78|goals=0|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=2|pos=MF|name=[[Éderson|Éderson Silva]]|sortname=Silva, Ederson|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|7}}|caps=3|goals=0|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Gabriel Magalhães]]|sortname=Magalhaes, Gabriel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|19}}|caps=17|goals=1|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Marquinhos]]|sortname=Marquinhos|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|14}}|caps=105|goals=7|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Casemiro]]|sortname=Casemiro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|2|23}}|caps=86|goals=9|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Alex Sandro]]|sortname=Alex Sandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|1|26}}|caps=45|goals=2|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Vinícius Júnior]]|sortname=Vinicius Junior|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|12}}|caps=49|goals=9|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Bruno Guimarães]]|sortname=Guimaraes, Bruno|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|16}}|caps=43|goals=3|club=[[Newcastle United F.C.|Newcastle United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Matheus Cunha]]|sortname=Cunha, Matheus|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|5|27}}|caps=23|goals=1|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Neymar]]|sortname=Neymar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|2|5}}|caps=128|goals=79|club=[[Santos FC|Santos]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Raphinha]]|sortname=Raphinha|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|12|14}}|caps=39|goals=11|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Weverton|Weverton]]|sortname=Weverton|age={{birth date and age2|2026|6|11|1987|12|13}}|caps=11|goals=0|club=[[Grêmio FBPA|Grêmio]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Danilo (1991-yil iyulda tugʻilgan futbolchi)|Danilo Luiz]]|sortname=Danilo Luiz|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|7|15}}|caps=70|goals=1|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Gleison Bremer|Bremer]]|sortname=Bremer|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|3|18}}|caps=8|goals=1|club=[[Juventus FC|Juventus]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Léo Pereira (footballer, born 1996)|Léo Pereira]]|sortname=Pereira, Leo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|31}}|caps=4|goals=0|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Douglas Santos|Douglas Santos]]|sortname=Santos, Douglas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|22}}|caps=7|goals=0|club=[[FC Zenit Saint Petersburg|Zenit Sankt-Peterburg]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Fabinho|Fabinho]]|sortname=Fabinho|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|10|23}}|caps=33|goals=0|club=[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Danilo (2001-yilda tugʻilgan futbolchi)|Danilo Santos]]|sortname=Santos, Danilo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|29}}|caps=4|goals=2|club=[[Botafogo FR|Botafogo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Endrick|Endrick]]|sortname=Endrick|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|7|21}}|caps=17|goals=4|club=[[Olympique Lyonnais|Lyon]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Lucas Paquetá]]|sortname=Paqueta, Lucas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|27}}|caps=63|goals=13|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Luiz Henrique (2001-yilda tugʻilgan futbolchi)|Luiz Henrique]]|sortname=Luiz Henrique|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|2}}|caps=15|goals=2|club=[[FC Zenit Saint Petersburg|Zenit Sankt-Peterburg]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Gabriel Martinelli]]|sortname=Martinelli, Gabriel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|18}}|caps=23|goals=4|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Ederson (footballer, born 1993)|Ederson Moraes]]|sortname=Moraes, Ederson|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|8|17}}|caps=32|goals=0|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Roger Ibañez]]|sortname=Ibanez, Roger|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|23}}|caps=7|goals=0|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Igor Thiago]]|sortname=Igor Thiago|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|26}}|caps=4|goals=2|club=[[Brentford F.C.|Brentford]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Rayan (footballer, born 2006)|Rayan]]|sortname=Rayan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|8|3}}|caps=2|goals=1|club=[[AFC Bournemouth|Bournemouth]]|clubnat=ENG}} {{nat fs end}} ===Gaiti=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|FRA}} [[Sébastien Migné]] [[Gaiti milliy futbol terma jamoasi|Gaiti]] 15-may kuni yakuniy tarkibini eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.facebook.com/fhfhaiti/posts/pfbid0sgioyXTC9xmDjdqqPgHtmLPVWu2j7R1KG3hQC8pNZhQgiNRGHixSVMp9aPjKYKxAl |title=Lis Ofisyèl Grenadye yo pou Mondyal 2026 |trans-title=2026-yilgi Jahon chempionati uchun rasmiy tarkib |publisher=[[Haitian Football Federation]] |via=[[Facebook]] |date=May 15, 2026 |access-date=May 15, 2026 |language=ht |url-status=live |archive-date=May 15, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260515175636/https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Ffhfhaiti%2Fposts%2Fpfbid0sgioyXTC9xmDjdqqPgHtmLPVWu2j7R1KG3hQC8pNZhQgiNRGHixSVMp9aPjKYKxAl}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/football/articles/c242rl3yjp8o |title=Isidor and Bellegarde in Haiti World Cup squad |work=[[BBC Sport]] |date=May 15, 2026 |access-date=May 22, 2026 |archive-date=May 21, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260521012351/https://www.bbc.com/sport/football/articles/c242rl3yjp8o |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Johny Placide]]|sortname=Placide, Johny|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1988|1|29}}|caps=81|goals=0|club=[[SC Bastia|Bastia]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Carlens Arcus]]|sortname=Arcus, Carlens|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|28}}|caps=53|goals=1|club=[[Angers SCO|Angers]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Keeto Thermoncy]]|sortname=Thermoncy, Keeto|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|3|29}}|caps=1|goals=0|club=[[BSC Young Boys|Young Boys]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Ricardo Adé]]|sortname=Ade, Ricardo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|5|21}}|caps=59|goals=2|club=[[LDU Quito]]|clubnat=ECU}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Hannes Delcroix]]|sortname=Delcroix, Hannes|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|28}}|caps=7|goals=0|club=[[FC Lugano|Lugano]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Carl Sainté]]|sortname=Sainte, Carl|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|8|9}}|caps=26|goals=0|club=[[El Paso Locomotive FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Derrick Etienne]]|sortname=Etienne, Derrick Jr|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|25}}|caps=48|goals=8|club=[[Toronto FC]]|clubnat=CAN}} {{nat fs g player|no=8|pos=DF|name=[[Martin Expérience]]|sortname=Experience, Martin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|9}}|caps=21|goals=0|club=[[AS Nancy Lorraine|Nancy]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Duckens Nazon]]|sortname=Nazon, Duckens|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|4|7}}|caps=78|goals=44|club=[[Esteghlal F.C.|Esteghlal]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Jean-Ricner Bellegarde]]|sortname=Bellegarde, Jean-Ricner|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|27}}|caps=10|goals=0|club=[[Wolverhampton Wanderers F.C.|Wolverhampton Wanderers]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Louicius Deedson]]|sortname=Deedson, Louicius|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|11}}|caps=32|goals=10|club=[[FC Dallas]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Alexandre Pierre]]|sortname=Pierre, Alexandre|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|25}}|caps=15|goals=0|club=[[FC Sochaux-Montbéliard|Sochaux]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Duke Lacroix]]|sortname=Lacroix, Duke|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|10|14}}|caps=16|goals=3|club=[[Colorado Springs Switchbacks FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Leverton Pierre]]|sortname=Pierre, Leverton|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|9}}|caps=33|goals=0|club=[[F.C. Vizela|Vizela]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=15|pos=FW|name=[[Ruben Providence]]|sortname=Providence, Ruben|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|7}}|caps=15|goals=3|club=[[Almere City FC|Almere City]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=16|pos=FW|name=[[Lenny Joseph]]|sortname=Joseph, Lenny|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|12}}|caps=2|goals=1|club=[[Ferencvárosi TC|Ferencváros]]|clubnat=HUN}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Danley Jean Jacques]]|sortname=Jean Jacques, Danley|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|20}}|caps=30|goals=6|club=[[Philadelphia Union]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Wilson Isidor]]|sortname=Isidor, Wilson|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|8|27}}|caps=4|goals=2|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Yassin Fortuné]]|sortname=Fortune, Yassin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|30}}|caps=4|goals=0|club=[[F.C. Vizela|Vizela]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Frantzdy Pierrot]]|sortname=Pierrot, Frantzdy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|3|29}}|caps=51|goals=34|club=[[Çaykur Rizespor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Josué Casimir]]|sortname=Casimir, Josue|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|9|24}}|caps=7|goals=0|club=[[AJ Auxerre|Auxerre]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Jean-Kévin Duverne]]|sortname=Duverne, Jean-Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|7|12}}|caps=17|goals=1|club=[[KAA Gent|Gent]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Josué Duverger]]|sortname=Duverger, Josue|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|27}}|caps=6|goals=0|club=[[FC Cosmos Koblenz|Cosmos Koblenz]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Wilguens Paugain]]|sortname=Paugain, Wilguens|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|24}}|caps=8|goals=0|club=[[SV Zulte Waregem|Zulte Waregem]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Dominique Simon]]|sortname=Simon, Dominique|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|29}}|caps=2|goals=0|club=[[1. FC Tatran Prešov|Tatran Prešov]]|clubnat=SVK}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Woodensky Pierre]]|sortname=Pierre, Woodensky|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|12|30}}|caps=1|goals=0|club=[[Violette AC|Violette]]|clubnat=HAI}} {{nat fs end}} ===Marokash=== Murabbiy:<!--millati marokashlik, qarang: https://inside.fifa.com/en/associations/MAR/organisation--> [[Mohamed Ouahbi]] [[Marokash milliy futbol terma jamoasi|Marokash]] 26-may kuni yakuniy tarkibini eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://frmf.ma/fr/articles/coupe-du-monde-2026-de-la-fifa-coach-ouahbi-retient-26-joueurs-liste-finale |title=Coupe du Monde-2026 de la FIFA: coach Ouahbi retient 26 joueurs (liste finale) |trans-title=2026-yilgi FIFA Jahon chempionati: murabbiy Ouahbi 26 nafar futbolchidan iborat tarkibni eʼlon qildi (yakuniy ro'yxat) |publisher=[[Royal Moroccan Football Federation]] |date=May 26, 2026 |access-date=May 26, 2026 |language=fr}}</ref>. [[Abde Ezzalzouli]] va [[Nayef Aguerd]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va ularning oʻrniga mos ravishda 10-iyun kuni [[Amine Sbaï]] hamda [[Marwane Saâdane]] chaqirildi.<ref>{{cite web |url=https://ge.globo.com/futebol/copa-do-mundo/noticia/2026/06/10/adversario-do-brasil-na-estreia-da-copa-do-mundo-marrocos-troca-astro-e-defensor-por-lesoes.ghtml |title=Adversário do Brasil na estreia da Copa do Mundo, Marrocos troca astro e defensor por lesões |trans-title=Jahon chempionatidagi ilk uchrashuvda Braziliyaning raqibi bo'lgan Marokash jarohatlar sabab yulduz futbolchi va himoyachisini almashtirdi |date=June 10, 2026 |access-date=June 10, 2026 |language=pt-BR |archive-date=June 10, 2026}}</ref> {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Yassine Bounou]]|sortname=Bounou, Yassine|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|4|5}}|caps=90|goals=0|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Achraf Hakimi]]|sortname=Hakimi, Achraf|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|4}}|caps=96|goals=11|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Noussair Mazraoui]]|sortname=Mazraoui, Noussair|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|14}}|caps=45|goals=2|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=MF|name=[[Sofyan Amrabat]]|sortname=Amrabat, Sofyan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|8|21}}|caps=75|goals=0|club=[[Real Betis]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Marwane Saâdane]]|sortname=Saadane, Marwane|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|1|17}}|caps=8|goals=0|club=[[Al Fateh SC|Al-Fateh]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Ayyoub Bouaddi]]|sortname=Bouaddi, Ayyoub|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|10|2}}|caps=3|goals=0|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Chemsdine Talbi]]|sortname=Talbi, Chemsdine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|5|9}}|caps=5|goals=0|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Azzedine Ounahi]]|sortname=Ounahi, Azzedine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|19}}|caps=49|goals=9|club=[[Girona FC|Girona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Soufiane Rahimi]]|sortname=Rahimi, Soufiane|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|2}}|caps=37|goals=12|club=[[Al Ain FC|Al Ain]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Brahim Díaz]]|sortname=Diaz, Brahim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|3}}|caps=26|goals=14|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Ismael Saibari]]|sortname=Saibari, Ismael|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|28}}|caps=31|goals=9|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Munir Mohamedi]]|sortname=Mohamedi, Munir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|5|10}}|caps=53|goals=0|club=[[RS Berkane]]|clubnat=MAR}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Zakaria El Ouahdi]]|sortname=Ouahdi, Zakaria|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|12|31}}|caps=3|goals=0|club=[[KRC Genk|Genk]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Issa Diop|Issa Diop]]|sortname=Diop, Issa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|9}}|caps=4|goals=0|club=[[Fulham F.C.|Fulham]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Samir El Mourabet]]|sortname=Mourabet, Samir|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|10|6}}|caps=4|goals=0|club=[[RC Strasbourg Alsace|Strasbourg]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Gessime Yassine]]|sortname=Yassine, Gessime|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|11|22}}|caps=5|goals=0|club=[[RC Strasbourg Alsace|Strasbourg]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Amine Sbaï]]|sortname=Sbai, Amine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|5}}|caps=2|goals=0|club=[[Angers SCO|Angers]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Chadi Riad]]|sortname=Riad, Chadi|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|17}}|caps=6|goals=1|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Youssef Belammari]]|sortname=Belammari, Youssef|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|20}}|caps=19|goals=0|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Ayoub El Kaabi]]|sortname=Kaabi, Ayoub|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|6|25}}|caps=71|goals=35|club=[[Olympiacos F.C.|Olympiacos]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Ayoube Amaimouni]]|sortname=Amaimouni, Ayoube|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|11|30}}|caps=2|goals=0|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Ahmed Reda Tagnaouti]]|sortname=Tagnaouti, Ahmed Reda|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|5}}|caps=3|goals=0|club=[[AS FAR]]|clubnat=MAR}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Bilal El Khannouss]]|sortname=Khannouss, Bilal|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|5|10}}|caps=37|goals=3|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Neil El Aynaoui]]|sortname=Aynaoui, Neil|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|2}}|caps=16|goals=2|club=[[AS Roma|Roma]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Redouane Halhal]]|sortname=Halhal, Redouane|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|3|5}}|caps=3|goals=0|club=[[KV Mechelen|Mechelen]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Anass Salah-Eddine]]|sortname=Salah-Eddine, Anass|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|1|18}}|caps=9|goals=0|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs end}} ===Shotlandiya=== Murabbiy: [[Steve Clarke]] [[Shotlandiya milliy futbol terma jamoasi|Shotlandiya]] 19-may kuni yakuniy tarkibini eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.scottishfa.co.uk/news/scotland-men-s-national-team-head-coach-steve-clarke-has-named-his-squad-for-fifa-world-cup-2026/ |title=Scotland Men's National Team Head Coach Steve Clarke has named his squad for FIFA World Cup 2026 |publisher=[[Scottish Football Association]] |date=May 19, 2026 |access-date=May 19, 2026 |url-status=live |archive-date=May 19, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260519142035/https://www.scottishfa.co.uk/news/scotland-men-s-national-team-head-coach-steve-clarke-has-named-his-squad-for-fifa-world-cup-2026/}}</ref>. [[Billy Gilmour]] 30-may kuni jarohat sababli tarkibdan chiqdi, uning oʻrniga esa 31-may kuni [[Tyler Fletcher]] chaqirildi<ref>{{cite web |url=https://www.scottishfa.co.uk/news/fifa-world-cup-2026-squad-update/ |title=FIFA World Cup 2026 squad update |publisher=[[Scottish Football Association]] |date=May 30, 2026 |access-date=June 1, 2026}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/football/articles/cn8pmj99jk7o |title=Fletcher chosen to replace Gilmour in Scotland squad |work=[[BBC Sport]] |date=May 31, 2026 |access-date=May 31, 2026 |archive-date=May 31, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260531110910/https://www.bbc.com/sport/football/articles/cn8pmj99jk7o |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Angus Gunn]]|sortname=Gunn, Angus|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|22}}|caps=22|goals=0|club=[[Nottingham Forest F.C.|Nottingham Forest]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Aaron Hickey]]|sortname=Hickey, Aaron|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|6|10}}|caps=21|goals=0|club=[[Brentford F.C.|Brentford]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Andrew Robertson]]|sortname=Robertson, Andy|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|11}}|caps=94|goals=4|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=MF|name=[[Skott Francis|Scott McTominay]]|sortname=Mctominay, Scott|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|12|8}}|caps=70|goals=15|club=[[SSC Napoli|Napoli]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Grant Hanley]]|sortname=Hanley, Grant|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|11|20}}|caps=68|goals=2|club=[[Hibernian F.C.|Hibernian]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Kieran Tierney]]|sortname=Tierney, Kieran|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|5}}|caps=56|goals=2|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[John McGinn]]|sortname=Mcginn, John|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|10|18}}|caps=86|goals=20|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Tyler Fletcher]]|sortname=Fletcher, Tyler|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|3|19}}|caps=2|goals=0|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Lyndon Dykes]]|sortname=Dykes, Lyndon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|10|7}}|caps=51|goals=10|club=[[Charlton Athletic F.C.|Charlton Athletic]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Ché Adams]]|sortname=Adams, Che|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|13}}|caps=47|goals=13|club=[[Torino FC|Torino]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Ryan Christie]]|sortname=Christie, Ryan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|2|22}}|caps=68|goals=10|club=[[AFC Bournemouth|Bournemouth]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Liam Kelly (footballer, born 1996)|Liam Kelly]]|sortname=Kelly, Liam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|23}}|caps=3|goals=0|club=[[Rangers F.C.|Rangers]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Jack Hendry (footballer, born 1995)|Jack Hendry]]|sortname=Hendry, Jack|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|5|7}}|caps=38|goals=3|club=[[Al-Ettifaq Club|Al-Ettifaq]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Ross Stewart (footballer, born 1996)|Ross Stewart]]|sortname=Stewart, Ross|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|11}}|caps=3|goals=0|club=[[Southampton F.C.|Southampton]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[John Souttar]]|sortname=Souttar, John|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|9|25}}|caps=24|goals=2|club=[[Rangers F.C.|Rangers]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Dominic Hyam]]|sortname=Hyam, Dominic|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|20}}|caps=4|goals=0|club=[[Wrexham A.F.C.|Wrexham]]|clubnat=WAL}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Ben Gannon-Doak]]|sortname=Gannon-Doak, Ben|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|11|11}}|caps=14|goals=1|club=[[AFC Bournemouth|Bournemouth]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[George Hirst|George Hirst]]|sortname=Hirst, George|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|15}}|caps=10|goals=1|club=[[Ipswich Town F.C.|Ipswich Town]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Lewis Ferguson]]|sortname=Ferguson, Lewis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|24}}|caps=24|goals=1|club=[[Bologna FC 1909|Bolonya]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Lawrence Shankland]]|sortname=Shankland, Lawrence|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|8|10}}|caps=20|goals=7|club=[[Heart of Midlothian F.C.|Heart of Midlothian]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=21|pos=GK|name=[[Craig Gordon]]|sortname=Gordon, Craig|age={{birth date and age2|2026|6|11|1982|12|31}}|caps=84|goals=0|club=[[Heart of Midlothian F.C.|Heart of Midlothian]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Nathan Patterson|Nathan Patterson]]|sortname=Patterson, Nathan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|10|16}}|caps=26|goals=1|club=[[Everton F.C.|Everton]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Kenny McLean]]|sortname=Mclean, Kenny|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|1|8}}|caps=58|goals=3|club=[[Norwich City F.C.|Norwich City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Anthony Ralston]]|sortname=Ralston, Anthony|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|16}}|caps=27|goals=1|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Findlay Curtis]]|sortname=Curtis, Findlay|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|6|9}}|caps=3|goals=1|club=[[Kilmarnock F.C.|Kilmarnock]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Scott McKenna]]|sortname=Mckenna, Scott|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|12}}|caps=50|goals=1|club=[[GNK Dinamo Zagreb|Dinamo Zagreb]]|clubnat=CRO}} {{nat fs end}} ==D guruhi== ===Avstraliya=== Murabbiy: [[Tony Popovic]] [[Avstraliya milliy futbol terma jamoasi|Avstraliya]] yakuniy tarkibini 31-may kuni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://socceroos.com.au/news/commbank-socceroos-squad-named-fifa-world-cup-2026tm |title=CommBank Socceroos squad named for FIFA World Cup 2026 |publisher=[[Football Australia]] |date=May 31, 2026 |access-date=May 31, 2026 |archive-date=May 31, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260531235024/https://socceroos.com.au/news/commbank-socceroos-squad-named-fifa-world-cup-2026tm |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Mathew Ryan]]|sortname=Ryan, Mathew|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|4|8}}|caps=104|goals=0|club=[[Levante UD|Levante]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Miloš Degenek]]|sortname=Degenek, Milos|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|4|28}}|caps=57|goals=1|club=[[APOEL FC|APOEL]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Alessandro Circati]]|sortname=Circati, Alessandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|10}}|caps=13|goals=1|club=[[Parma Calcio 1913|Parma]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Jacob Italiano]]|sortname=Italiano, Jacob|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|30}}|caps=5|goals=0|club=[[Grazer AK]]|clubnat=AUT}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Jordan Bos]]|sortname=Bos, Jordan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|10|29}}|caps=27|goals=4|club=[[Feyenoord]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Jason Geria]]|sortname=Geria, Jason|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|5|10}}|caps=14|goals=0|club=[[Albirex Niigata]]|clubnat=JPN}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Mathew Leckie]]|sortname=Leckie, Mathew|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|2|4}}|caps=80|goals=14|club=[[Melbourne City FC|Melbourne City]]|clubnat=AUS}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Connor Metcalfe]]|sortname=Metcalfe, Connor|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|11|5}}|caps=36|goals=1|club=[[FC St. Pauli]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Mohamed Touré|Mohamed Touré]]|sortname=Toure, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|3|26}}|caps=10|goals=2|club=[[Norwich City F.C.|Norwich City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Ajdin Hrustic]]|sortname=Hrustic, Ajdin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|5}}|caps=37|goals=4|club=[[Heracles Almelo]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Awer Mabil]]|sortname=Mabil, Awer|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|9|15}}|caps=38|goals=10|club=[[CD Castellón|Castellón]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Paul Izzo]]|sortname=Izzo, Paul|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|6}}|caps=4|goals=0|club=[[Randers FC|Randers]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Aiden O'Neill]]|sortname=Oneill, Aiden|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|4}}|caps=31|goals=0|club=[[New York City FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Cammy Devlin]]|sortname=Devlin, Cammy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|7}}|caps=5|goals=0|club=[[Heart of Midlothian F.C.|Heart of Midlothian]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Kai Trewin]]|sortname=Trewin, Kai|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|18}}|caps=6|goals=0|club=[[New York City FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Aziz Behich]]|sortname=Behich, Aziz|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|12|16}}|caps=84|goals=3|club=[[Melbourne City FC|Melbourne City]]|clubnat=AUS}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Nestory Irankunda]]|sortname=Irankunda, Nestory|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|2|9}}|caps=15|goals=5|club=[[Watford F.C.|Watford]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=GK|name=[[Patrick Beach]]|sortname=Beach, Patrick|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|8|6}}|caps=2|goals=0|club=[[Melbourne City FC|Melbourne City]]|clubnat=AUS}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Harry Souttar]]|sortname=Souttar, Harry|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|22}}|caps=38|goals=11|club=[[Leicester City F.C.|Leicester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Cristian Volpato]]|sortname=Volpato, Cristian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|11|15}}|caps=1|goals=0|club=[[US Sassuolo Calcio|Sassuolo]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Cameron Burgess]]|sortname=Burgess, Cameron|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|10|21}}|caps=27|goals=0|club=[[Swansea City A.F.C.|Swansea City]]|clubnat=WAL}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Jackson Irvine]]|sortname=Irvine, Jackson|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|3|7}}|caps=82|goals=14|club=[[FC St. Pauli]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=23|pos=FW|name=[[Nishan Velupillay]]|sortname=Velupillay, Nishan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|7}}|caps=7|goals=3|club=[[Melbourne Victory FC|Melbourne Victory]]|clubnat=AUS}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Paul Okon-Engstler]]|sortname=Okon-Engstler, Paul|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|1|24}}|caps=6|goals=0|club=[[Sydney FC]]|clubnat=AUS}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Lucas Herrington]]|sortname=Herrington, Lucas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|9|5}}|caps=4|goals=0|club=[[Colorado Rapids]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Tete Yengi]]|sortname=Yengi, Tete|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|28}}|caps=1|goals=1|club=[[FC Machida Zelvia|Machida Zelvia]]|clubnat=JPN}} {{nat fs end}} ===Paragvay=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ARG}} [[Gustavo Alfaro]] [[Paragvay milliy futbol terma jamoasi|Paragvay]] 12-may kuni 55 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.abc.com.py/deportes/futbol/seleccion-paraguaya/2026/05/12/a-un-mes-del-debut-los-55-reservados-de-paraguay-para-el-mundial-2026/ |title=A un mes del debut: ¡Los 55 reservados de Paraguay para el Mundial 2026!|trans-title=Debyutgacha bir oy qoldi: Paragvayning 2026-yilgi Jahon chempionati uchun 55 nafar futbolchidan iborat tarkibi! |publisher=[[ABC Color]] |date=May 12, 2026 |access-date=May 12, 2026 |language=es}}</ref>. Yakuniy tarkib 1-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite tweet |author=Paraguayan Football Association |author-link=Paraguayan Football Association |user=Albirroja |number=2061459474729127939 |date=June 1, 2026 |title=¡Todo un país con ustedes! Esta es la lista final del profe Gustavo Alfaro para representar a Paraguay en la Copa Mundial de la FIFA 2026. ¡La Albirroja está de vuelta! |trans-title=Butun mamlakat siz bilan! Bu Gustavo Alfaroning Paragvayni 2026-yilgi FIFA Jahon chempionatida vakil qilish uchun yakuniy tarkibi. Albirroja qaytdi! |language=es |access-date=June 1, 2026}}</ref><ref>{{cite web |url=https://heavy.com/sports/soccer/world-cup/paraguay-announces-squad-fifa-world-cup/ |title=Paraguay Announces Squad for 2026 FIFA World Cup |publisher=Heavy.com |date=June 1, 2026 |access-date=June 1, 2026 |archive-date=June 1, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260601154805/https://heavy.com/sports/soccer/world-cup/paraguay-announces-squad-fifa-world-cup/ |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Gatito Fernández]]|sortname=Fernandez, Gatito|age={{birth date and age2|2026|6|11|1988|3|29}}|caps=31|goals=0|club=[[Cerro Porteño]]|clubnat=PAR}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Gustavo Velázquez]]|sortname=Velazquez, Gustavo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|4|17}}|caps=13|goals=1|club=[[Cerro Porteño]]|clubnat=PAR}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Omar Alderete]]|sortname=Alderete, Omar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|12|26}}|caps=36|goals=3|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Juan José Cáceres]]|sortname=Caceres, Juan Jose|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|1}}|caps=17|goals=0|club=[[FC Dynamo Moscow|Dinamo Moskva]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Fabián Balbuena]]|sortname=Balbuena, Fabian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|8|23}}|caps=48|goals=2|club=[[Grêmio FBPA|Grêmio]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Júnior Alonso]]|sortname=Alonso, Junior|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|2|9}}|caps=71|goals=3|club=[[Clube Atlético Mineiro|Atlético Mineiro]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Ramón Sosa]]|sortname=Sosa, Ramon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|31}}|caps=29|goals=1|club=[[SE Palmeiras|Palmeiras]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Diego Gómez|Diego Gómez]]|sortname=Gomez, Diego|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|3|27}}|caps=24|goals=3|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Antonio Sanabria]]|sortname=Sanabria, Antonio|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|3|4}}|caps=48|goals=7|club=[[US Cremonese|Cremonese]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Miguel Almirón]]|sortname=Almiron, Miguel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|10}}|caps=76|goals=10|club=[[Atlanta United FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Maurício (footballer, born 2001)|Maurício]]|sortname=Mauricio|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|22}}|caps=3|goals=0|club=[[SE Palmeiras|Palmeiras]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Orlando Gill]]|sortname=Gill, Orlando|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|11}}|caps=6|goals=0|club=[[San Lorenzo de Almagro|San Lorenzo]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[José Canale]]|sortname=Canale, Jose|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|20}}|caps=2|goals=0|club=[[Club Atlético Lanús|Lanús]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Andrés Cubas]]|sortname=Cubas, Andres|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|5|11}}|caps=33|goals=0|club=[[Vancouver Whitecaps FC]]|clubnat=CAN}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Gustavo Gómez]]|sortname=Gomez, Gustavo|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|5|6}}|caps=89|goals=4|club=[[SE Palmeiras|Palmeiras]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Damián Bobadilla]]|sortname=Bobadilla, Damian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|11}}|caps=19|goals=1|club=[[São Paulo FC|São Paulo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Alejandro Gamarra|Kaku]]|sortname=Kaku|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|11}}|caps=33|goals=6|club=[[Al Ain FC|Al Ain]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Álex Arce]]|sortname=Arce, Alex|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|16}}|caps=15|goals=1|club=[[Independiente Rivadavia]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Julio Enciso|Julio Enciso]]|sortname=Enciso, Julio|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|1|23}}|caps=32|goals=4|club=[[RC Strasbourg Alsace|Strasbourg]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Braian Ojeda]]|sortname=Ojeda, Braian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|27}}|caps=17|goals=0|club=[[Orlando City SC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Gabriel Ávalos]]|sortname=Avalos, Gabriel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|7|9}}|caps=23|goals=2|club=[[Club Atlético Independiente|Independiente]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Gastón Olveira]]|sortname=Olveira, Gaston|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|4|21}}|caps=1|goals=0|club=[[Club Olimpia|Olimpia]]|clubnat=PAR}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Matías Galarza|Matías Galarza]]|sortname=Galarza, Matias|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|11}}|caps=15|goals=3|club=[[Atlanta United FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Gustavo Caballero]]|sortname=Caballero, Gustavo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|9|21}}|caps=2|goals=1|club=[[Portsmouth F.C.|Portsmouth]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Isidro Pitta]]|sortname=Pitta, Isidro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|14}}|caps=5|goals=0|club=[[Red Bull Bragantino]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Alexandro Maidana]]|sortname=Maidana, Alexandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|7|26}}|caps=2|goals=1|club=[[Talleres de Córdoba|Talleres]]|clubnat=ARG}} {{nat fs end}} ===Turkiya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ITA}} [[Vincenzo Montella]] [[Turkiya milliy futbol terma jamoasi|Turkiya]] 18-may kuni 35 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.tff.org/default.aspx?pageID=202&ftxtID=50587 |title=A Millî Takımımızın 2026 FIFA Dünya Kupası Geniş Kadrosu Açıklandı |trans-title=Bosh terma jamoamizning 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun dastlabki tarkibi eʼlon qilindi |publisher=[[Turkish Football Federation]] |date=May 18, 2026 |access-date=May 19, 2026 |language=tr |archive-date=May 18, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260518211459/https://www.tff.org/default.aspx?pageID=202&ftxtID=50587 |url-status=live}}</ref>. Yakuniy tarkib 2-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite web |url=https://www.tff.org/default.aspx?pageID=202&ftxtID=5072250587 |title=A Millî Takımımızın 2026 FIFA Dünya Kupası Nihai Kadrosu Açıklandı |trans-title=Bosh terma jamoamizning 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun yakuniy tarkibi eʼlon qilindi |publisher=[[Turkish Football Federation]] |date=June 2, 2026 |access-date=June 2, 2026 |language=tr |archive-date=June 2, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260602100007/https://www.tff.org/default.aspx?pageID=202&ftxtID=5072250587 |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Mert Günok]]|sortname=Gunok, Mert|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|3|1}}|caps=37|goals=0|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Zeki Çelik]]|sortname=Celik, Zeki|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|17}}|caps=61|goals=3|club=[[AS Roma|Roma]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Merih Demiral]]|sortname=Demiral, Merih|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|5}}|caps=62|goals=6|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Çağlar Söyüncü]]|sortname=Soyuncu, Caglar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|5|23}}|caps=60|goals=2|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Salih Özcan]]|sortname=Ozcan, Salih|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|1|11}}|caps=30|goals=1|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Orkun Kökçü]]|sortname=Kokcu, Orkun|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|29}}|caps=50|goals=4|club=[[Beşiktaş J.K.|Beşiktaş]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Kerem Aktürkoğlu]]|sortname=Akturkoglu, Kerem|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|21}}|caps=52|goals=15|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=8|pos=FW|name=[[Arda Güler]]|sortname=Guler, Arda|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|2|25}}|caps=29|goals=6|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Deniz Gül]]|sortname=Gul, Deniz|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|7|2}}|caps=8|goals=2|club=[[FC Porto|Porto]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Hakan Çalhanoğlu]]|sortname=Calhanoglu, Hakan|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|8}}|caps=105|goals=22|club=[[Inter Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Kenan Yıldız]]|sortname=Yildiz, Kenan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|5|4}}|caps=28|goals=5|club=[[Juventus FC|Juventus]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Altay Bayındır]]|sortname=Bayindir, Altay|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|14}}|caps=12|goals=0|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Eren Elmalı]]|sortname=Elmali, Eren|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|7}}|caps=23|goals=0|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Abdülkerim Bardakcı]]|sortname=Bardakci, Abdulkerim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|9|7}}|caps=27|goals=2|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Ozan Kabak]]|sortname=Kabak, Ozan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|25}}|caps=30|goals=2|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[İsmail Yüksek]]|sortname=Yuksek, Ismail|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|26}}|caps=32|goals=1|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[İrfan Can Kahveci]]|sortname=Kahveci, Irfan Can|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|7|15}}|caps=47|goals=6|club=[[Kasımpaşa S.K.|Kasımpaşa]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Mert Müldür]]|sortname=Muldur, Mert|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|3}}|caps=45|goals=3|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Yunus Akgün]]|sortname=Akgun, Yunus|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|7}}|caps=19|goals=4|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Ferdi Kadıoğlu]]|sortname=Kadioglu, Ferdi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|10|7}}|caps=30|goals=2|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Barış Alper Yılmaz]]|sortname=Yilmaz, Baris Alper|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|23}}|caps=35|goals=4|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Kaan Ayhan]]|sortname=Ayhan, Kaan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|11|10}}|caps=73|goals=5|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Uğurcan Çakır]]|sortname=Cakir, Ugurcan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|5}}|caps=39|goals=0|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Oğuz Aydın]]|sortname=Aydin, Oguz|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|27}}|caps=11|goals=0|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Samet Akaydin]]|sortname=Akaydin, Samet|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|13}}|caps=19|goals=1|club=[[Çaykur Rizespor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Can Uzun]]|sortname=Uzun, Can|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|11|11}}|caps=6|goals=1|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs end}} ===Amerika Qoʻshma Shtatlari=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ARG}} [[Mauricio Pochettino]] [[Amerika Qoʻshma Shtatlari milliy futbol terma jamoasi|Amerika Qoʻshma Shtatlari]] yakuniy tarkibini 26-may kuni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.ussoccer.com/stories/2026/05/usmnt/us-mens-national-team-head-coach-mauricio-pochettino-names-26-player-roster-for-fifa-world-cup-2026 |title=U.S. Men's National Team Head Coach Mauricio Pochettino Names 26-Player Roster for FIFA World Cup 2026 |publisher=[[United States Soccer Federation]] |date=May 26, 2026 |access-date=May 26, 2026}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Matt Turner (futbol)|Matt Turner]]|sortname=Turner, Matt|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|6|24}}|caps=54|goals=0|club=[[New England Revolution]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Sergiño Dest]]|sortname=Dest, Sergino|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|3}}|caps=39|goals=3|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Chris Richards (soccer)|Chris Richards]]|sortname=Richards, Chris|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|28}}|caps=36|goals=3|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=MF|name=[[Tyler Adams]]|sortname=Adams, Tyler|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|14}}|caps=54|goals=2|club=[[AFC Bournemouth|Bournemouth]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Antonee Robinson]]|sortname=Robinson, Antonee|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|8}}|caps=54|goals=5|club=[[Fulham F.C.|Fulham]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Auston Trusty]]|sortname=Trusty, Auston|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|12}}|caps=8|goals=0|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Giovanni Reyna]]|sortname=Reyna, Giovanni|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|11|13}}|caps=38|goals=9|club=[[Borussia Mönchengladbach]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Weston McKennie]]|sortname=Mckennie, Weston|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|28}}|caps=66|goals=12|club=[[Juventus FC|Juventus]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Ricardo Pepi]]|sortname=Pepi, Ricardo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|1|9}}|caps=37|goals=13|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Christian Pulisic]]|sortname=Pulisic, Christian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|18}}|caps=86|goals=33|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Brenden Aaronson]]|sortname=Aaronson, Brenden|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|22}}|caps=58|goals=9|club=[[Leeds United F.C.|Leeds United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=DF|name=[[Miles Robinson (soccer)|Miles Robinson]]|sortname=Robinson, Miles|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|3|14}}|caps=40|goals=3|club=[[FC Cincinnati]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Tim Ream]]|sortname=Ream, Tim|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1987|10|5}}|caps=82|goals=1|club=[[Charlotte FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Sebastian Berhalter]]|sortname=Berhalter, Sebastian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|10}}|caps=13|goals=1|club=[[Vancouver Whitecaps FC]]|clubnat=CAN}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Cristian Roldan]]|sortname=Roldan, Cristian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|3}}|caps=47|goals=0|club=[[Seattle Sounders FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Alex Freeman]]|sortname=Freeman, Alex|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|8|9}}|caps=17|goals=2|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Malik Tillman]]|sortname=Tillman, Malik|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|28}}|caps=30|goals=3|club=[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Max Arfsten]]|sortname=Arfsten, Max|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|19}}|caps=20|goals=1|club=[[Columbus Crew]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Haji Wright]]|sortname=Wright, Haji|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|27}}|caps=20|goals=7|club=[[Coventry City F.C.|Coventry City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Folarin Balogun]]|sortname=Balogun, Folarin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|3}}|caps=27|goals=9|club=[[AS Monaco FC|Monako]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Timothy Weah]]|sortname=Weah, Timothy|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|22}}|caps=51|goals=7|club=[[Olympique de Marseille|Marsel]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Mark McKenzie|Mark McKenzie]]|sortname=Mckenzie, Mark|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|25}}|caps=29|goals=0|club=[[Toulouse FC|Tuluza]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Joe Scally]]|sortname=Scally, Joe|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|12|31}}|caps=26|goals=0|club=[[Borussia Mönchengladbach]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=GK|name=[[Matt Freese]]|sortname=Freese, Matt|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|2}}|caps=15|goals=0|club=[[New York City FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=25|pos=GK|name=[[Chris Brady (soccer)|Chris Brady]]|sortname=Brady, Chris|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|3|3}}|caps=1|goals=0|club=[[Chicago Fire FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Alejandro Zendejas]]|sortname=Zendejas, Alejandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|7}}|caps=14|goals=2|club=[[Club América|América]]|clubnat=MEX}} {{nat fs end}} ==E guruhi== ===Kyurasao=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|NED}} [[Dick Advocaat]] [[Kyurasao milliy futbol terma jamoasi|Kyurasao]] yakuniy tarkibini 18-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.instagram.com/thebluewaveffk/p/DYe60yqjJc-/ "Mana... The Blue Wave. Bu yoz @fifaworldcup tanlovida Kurasaoni birinchi marta vakil qiladigan bizning tarkibimiz!"]. [[Curaçao Football Federation]]. May 18, 2026. Retrieved May 18, 2026 – via [[Instagram]].</ref><ref>Imber, Leon (May 18, 2026). [https://www.nytimes.com/athletic/7288726/2026/05/18/curacao-world-cup-squad-2026/ "Kurasao Jahon chempionati tarkibini eʼlon qildi: Tahith Chong, Bacuna birodarlari tarkibga kiritildi"]. ''[[The Athletic]]''. [[The New York Times]]. [https://web.archive.org/web/20260518174418/https://www.nytimes.com/athletic/7288726/2026/05/18/curacao-world-cup-squad-2026/ Archived] from the original on May 18, 2026. Retrieved May 18, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Eloy Room]]|sortname=Room, Eloy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|2|6}}|caps=71|goals=0|club=[[Miami FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Shurandy Sambo]]|sortname=Sambo, Shurandy|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|19}}|caps=8|goals=0|club=[[Sparta Rotterdam]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Juriën Gaari]]|sortname=Gaari, Jurien|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|12|23}}|caps=60|goals=1|club=[[Abha Club|Abha]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Roshon van Eijma]]|sortname=Eijma, Roshon van|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|9}}|caps=28|goals=1|club=[[RKC Waalwijk]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Sherel Floranus]]|sortname=Floranus, Sherel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|23}}|caps=28|goals=0|club=[[PEC Zwolle]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Godfried Roemeratoe]]|sortname=Roemeratoe, Godfried|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|19}}|caps=28|goals=1|club=[[RKC Waalwijk]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Juninho Bacuna]]|sortname=Bacuna, Juninho|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|7}}|caps=49|goals=15|club=[[FC Volendam|Volendam]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Livano Comenencia]]|sortname=Comenencia, Livano|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|2|3}}|caps=20|goals=2|club=[[FC Zürich|Zürich]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Jürgen Locadia]]|sortname=Locadia, Jurgen|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|11|7}}|caps=13|goals=1|club=[[Miami FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Leandro Bacuna]]|sortname=Bacuna, Leandro|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|8|21}}|caps=72|goals=16|club=[[Iğdır F.K.|Iğdır]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Jeremy Antonisse]]|sortname=Antonisse, Jeremy|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|3|29}}|caps=27|goals=4|club=[[A.E. Kifisia F.C.|Kifisia]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Sontje Hansen]]|sortname=Hansen, Sontje|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|18}}|caps=6|goals=1|club=[[Middlesbrough F.C.|Middlesbrough]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Tyrese Noslin]]|sortname=Noslin, Tyrese|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|9|11}}|caps=7|goals=1|club=[[SC Telstar|Telstar]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Kenji Gorré]]|sortname=Gorre, Kenji|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|9|29}}|caps=38|goals=6|club=[[Maccabi Haifa F.C.|Maccabi Haifa]]|clubnat=ISR}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Ar'jany Martha]]|sortname=Martha, Arjany|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|9|4}}|caps=9|goals=2|club=[[Rotherham United F.C.|Rotherham United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=16|pos=FW|name=[[Jearl Margaritha]]|sortname=Margaritha, Jearl|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|10}}|caps=22|goals=5|club=[[SK Beveren|Beveren]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Brandley Kuwas]]|sortname=Kuwas, Brandley|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|9|19}}|caps=35|goals=2|club=[[FC Volendam|Volendam]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Armando Obispo]]|sortname=Obispo, Armando|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|5}}|caps=6|goals=0|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Gervane Kastaneer]]|sortname=Kastaneer, Gervane|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|9}}|caps=29|goals=9|club=[[Terengganu FC|Terengganu]]|clubnat=MAS}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Joshua Brenet]]|sortname=Brenet, Joshua|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|20}}|caps=18|goals=2|club=[[Kayserispor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Tahith Chong]]|sortname=Chong, Tahith|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|12|4}}|caps=6|goals=3|club=[[Sheffield United F.C.|Sheffield United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Kevin Felida]]|sortname=Felida, Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|11|11}}|caps=19|goals=1|club=[[FC Den Bosch|Den Bosch]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Riechedly Bazoer]]|sortname=Bazoer, Riechedly|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|10|12}}|caps=5|goals=0|club=[[Konyaspor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Deveron Fonville]]|sortname=Fonville, Deveron|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|5|16}}|caps=2|goals=0|club=[[NEC Nijmegen|NEC]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=25|pos=GK|name=[[Tyrick Bodak]]|sortname=Bodak, Tyrick|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|15}}|caps=4|goals=0|club=[[SC Telstar|Telstar]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=26|pos=GK|name=[[Trevor Doornbusch]]|sortname=Doornbusch, Trevor|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|6}}|caps=8|goals=0|club=[[VVV-Venlo]]|clubnat=NED}} {{nat fs end}} ===Ekvador=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ARG}} [[Sebastián Beccacece]] [[Ekvador milliy futbol terma jamoasi|Ekvador]] yakuniy tarkibini 31-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.instagram.com/p/DZBsBHEMqH-/ "Biz haqiqiy maqsad bilan boramiz. Chunki bu 26 nafar futbolchi 18 million ekvadorliklar bilan bir xil ishtiyoq bilan boradi. Pastdan chiqib, uzoqlarga yetgan insonlarning xuddi shu fidokorligi bilan. Bu — bizning tarkibimiz, va biz dunyoga Ekvador shu ekanligini koʻrsatamiz."] (ispan tilida). [[Ecuadorian Football Federation]]. May 31, 2026. Retrieved May 31, 2026 – via [[Instagram]].</ref><ref>Dorff, Marcel (May 31, 2026). [https://heavy.com/sports/soccer/world-cup/ecuador-announces-squad-fifa-world-cup/ "Ecuador Announces Squad for 2026 FIFA World Cup"]. ''[[Heavy (website)|Heavy]]''. Retrieved June 1, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Hernán Galíndez]]|sortname=Galindez, Hernan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1987|3|30}}|caps=35|goals=0|club=[[Club Atlético Huracán|Huracán]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Félix Torres|Félix Torres]]|sortname=Torres, Felix|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|11}}|caps=49|goals=5|club=[[SC Internacional|Internacional]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Piero Hincapié]]|sortname=Hincapie, Piero|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|1|9}}|caps=52|goals=3|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Joel Ordóñez]]|sortname=Ordonez, Joel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|4|21}}|caps=17|goals=0|club=[[Club Brugge KV|Club Brugge]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Jordy Alcívar]]|sortname=Alcivar, Jordy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|5}}|caps=11|goals=1|club=[[Independiente del Valle]]|clubnat=ECU}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Willian Pacho]]|sortname=Pacho, Willian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|10|16}}|caps=34|goals=2|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=7|pos=DF|name=[[Pervis Estupiñán]]|sortname=Estupinan, Pervis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|1|21}}|caps=54|goals=5|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Anthony Valencia]]|sortname=Valencia, Anthony|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|21}}|caps=3|goals=1|club=[[Royal Antwerp FC|Antwerp]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[John Yeboah]]|sortname=Yeboah, John|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|23}}|caps=23|goals=3|club=[[Venezia FC|Venezia]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Kendry Páez]]|sortname=Paez, Kendry|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|5|4}}|caps=26|goals=2|club=[[Club Atlético River Plate|River Plate]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Kevin Rodríguez|Kevin Rodríguez]]|sortname=Rodriguez, Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|4}}|caps=31|goals=2|club=[[Royale Union Saint-Gilloise|Union Saint-Gilloise]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Moisés Ramírez]]|sortname=Ramirez, Moises|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|9|9}}|caps=7|goals=0|club=[[A.E. Kifisia F.C.|Kifisia]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Enner Valencia]]|sortname=Valencia, Enner|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|11|4}}|caps=105|goals=49|club=[[C.F. Pachuca|Pachuca]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Alan Minda]]|sortname=Minda, Alan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|5|14}}|caps=20|goals=2|club=[[Clube Atlético Mineiro|Atlético Mineiro]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Pedro Vite]]|sortname=Vite, Pedro|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|3|9}}|caps=17|goals=1|club=[[Pumas UNAM]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=16|pos=FW|name=[[Jordy Caicedo]]|sortname=Caicedo, Jordy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|18}}|caps=20|goals=4|club=[[Club Atlético Huracán|Huracán]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Ángelo Preciado]]|sortname=Preciado, Angelo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|18}}|caps=55|goals=0|club=[[Clube Atlético Mineiro|Atlético Mineiro]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Denil Castillo]]|sortname=Castillo, Denil|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|3|24}}|caps=5|goals=0|club=[[FC Midtjylland|Midtjylland]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Gonzalo Plata]]|sortname=Plata, Gonzalo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|1}}|caps=50|goals=8|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Nilson Angulo]]|sortname=Angulo, Nilson|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|19}}|caps=14|goals=2|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Alan Franco|Alan Franco]]|sortname=Franco, Alan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|21}}|caps=58|goals=1|club=[[Clube Atlético Mineiro|Atlético Mineiro]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Gonzalo Valle]]|sortname=Valle, Gonzalo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|28}}|caps=4|goals=0|club=[[LDU Quito]]|clubnat=ECU}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Moisés Caicedo]]|sortname=Caicedo, Moises|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|11|2}}|caps=61|goals=3|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Jeremy Arévalo]]|sortname=Arevalo, Jeremy|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|3|19}}|caps=4|goals=0|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Jackson Porozo]]|sortname=Porozo, Jackson|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|8|4}}|caps=10|goals=1|club=[[Club Tijuana|Tijuana]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Yaimar Medina]]|sortname=Medina, Yaimar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|11|5}}|caps=6|goals=0|club=[[KRC Genk|Genk]]|clubnat=BEL}} {{nat fs end}} ===Germaniya=== Murabbiy: [[Julian Nagelsmann]] [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi|Germaniya]] yakuniy tarkibini 21-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.dfb.de/news/nagelsmann-reveals-26-man-squad-for-the-fifa-world-cup "Nagelsmann FIFA Jahon chempionati uchun 26 nafar futbolchidan iborat tarkibini eʼlon qildi"]. [[German Football Association]]. May 21, 2026. [https://web.archive.org/web/20260521152650/https://www.dfb.de/news/nagelsmann-reveals-26-man-squad-for-the-fifa-world-cup Archived] from the original on May 21, 2026. Retrieved May 21, 2026.</ref>. [[Lennart Karl]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 5-iyun kuni [[Assan Ouédraogo]] chaqirildi<ref>[https://www.bavarianfootballworks.com/fifa-world-cup/212194/rb-leipzigs-assan-ouedraogo-to-take-lennart-karls-world-cup-spot-with-germany "RB Leipzigning Assan Ouédraogosi Lennart Karlning Germaniya bilan Jahon chempionatidagi oʻrnini egallaydi"]. [[SB Nation|Bavarian Football Works]]. June 5, 2026. Retrieved June 5, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Manuel Neuer]]|sortname=Neuer, Manuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1986|3|27}}|caps=124|goals=0|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Antonio Rüdiger]]|sortname=Rudiger, Antonio|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|3|3}}|caps=82|goals=3|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Valdemar Anton|Waldemar Anton]]|sortname=Anton, Waldemar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|20}}|caps=13|goals=0|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Jonathan Tah]]|sortname=Tah, Jonathan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|11}}|caps=47|goals=1|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Aleksandar Pavlović (footballer)|Aleksandar Pavlović]]|sortname=Pavlovic, Aleksandar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|5|3}}|caps=11|goals=1|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Joshua Kimmich]]|sortname=Kimmich, Joshua|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|2|8}}|caps=110|goals=10|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Kai Havertz]]|sortname=Havertz, Kai|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|6|11}}|caps=58|goals=22|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Leon Goretzka]]|sortname=Goretzka, Leon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|2|6}}|caps=70|goals=15|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=9|pos=MF|name=[[Jamie Leweling]]|sortname=Leweling, Jamie|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|26}}|caps=5|goals=1|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Jamal Musiala]]|sortname=Musiala, Jamal|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|2|26}}|caps=42|goals=9|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Nick Woltemade]]|sortname=Woltemade, Nick|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|14}}|caps=11|goals=4|club=[[Newcastle United F.C.|Newcastle United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Oliver Baumann]]|sortname=Baumann, Oliver|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|6|2}}|caps=13|goals=0|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Paskal Gross|Pascal Groß]]|sortname=Gross, Pascal|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|6|15}}|caps=18|goals=1|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Maximilian Beier]]|sortname=Beier, Maximilian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|10|17}}|caps=9|goals=0|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Nico Schlotterbeck]]|sortname=Schlotterbeck, Nico|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|12|1}}|caps=27|goals=0|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Angelo Stiller]]|sortname=Stiller, Angelo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|4}}|caps=8|goals=0|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Florian Wirtz]]|sortname=Wirtz, Florian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|5|3}}|caps=41|goals=11|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Nathaniel Brown (footballer)|Nathaniel Brown]]|sortname=Brown, Nathaniel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|16}}|caps=5|goals=0|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Leroy Sané]]|sortname=Sane, Leroy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|11}}|caps=76|goals=17|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Nadiem Amiri]]|sortname=Amiri, Nadiem|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|10|27}}|caps=11|goals=1|club=[[1. FSV Mainz 05|Mainz 05]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=21|pos=GK|name=[[Alexander Nübel]]|sortname=Nubel, Alexander|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|9|30}}|caps=3|goals=0|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[David Raum]]|sortname=Raum, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|22}}|caps=37|goals=1|club=[[RB Leipzig]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Felix Nmecha]]|sortname=Nmecha, Felix|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|10}}|caps=8|goals=1|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Malick Thiaw]]|sortname=Thiaw, Malick|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|8}}|caps=5|goals=0|club=[[Newcastle United F.C.|Newcastle United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Assan Ouédraogo]]|sortname=Ouedraogo, Assan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|5|9}}|caps=1|goals=1|club=[[RB Leipzig]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Deniz Undav]]|sortname=Undav, Deniz|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|19}}|caps=9|goals=6|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs end}} ===Kot-dʼIvuar=== Murabbiy: [[Emerse Faé]] [[Kot-dʼIvuar milliy futbol terma jamoasi|Kot-dʼIvuar]] yakuniy tarkibini 15-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.facebook.com/equipedecotedivoirefootball/posts/pfbid02iYBFQWQns1TSiRW2dGky2Xr2hKNqQWeeWxyDAS3B5kNZxuiQ6oADmMPyPEQExxpcl "Nihoyat shu kun keldi. Mana 2026-yilgi Jahon chempionatida Kot-d'Ivuar ranglarini himoya qilish uchun tanlangan Fillar roʻyxati."] (fransuz tilida). [[Ivorian Football Federation]]. May 15, 2026. [https://web.archive.org/web/20260516045606/https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fequipedecotedivoirefootball%2Fposts%2Fpfbid02iYBFQWQns1TSiRW2dGky2Xr2hKNqQWeeWxyDAS3B5kNZxuiQ6oADmMPyPEQExxpcl Archived] from the original on May 16, 2026. Retrieved May 15, 2026 – via [[Facebook]].</ref><ref>Peter, Mike (May 15, 2026). [https://www.bbc.com/sport/football/articles/c9360dwzl2lo "Zaha Kot-d'Ivuarning Jahon chempionati tarkibidan chetlatildi"]. ''[[BBC Sport]]''. [https://web.archive.org/web/20260517065701/https://www.bbc.com/sport/football/articles/c9360dwzl2lo Archived] from the original on May 17, 2026. Retrieved May 22, 2026.</ref>. [[Clément Akpa]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 29-may kuni [[Christopher Opéri]] chaqirildi<ref>[[Ivorian Football Federation]] [@equipenatciv] (May 29, 2026). [https://twitter.com/equipenatciv/status/2060394431027544205 "Bayonot Jahon chempionati 2026: Clément Akpa jarohat sababli chiqib ketdi, oʻrniga Christopher Operi chaqirildi"] (fransuz tilida) (Tweet). Retrieved May 29, 2026 – via [[X (social network)|X (formerly Twitter)]].</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Yahia Fofana]]|sortname=Fofana, Yahia|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|8|21}}|caps=35|goals=0|club=[[Çaykur Rizespor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Ousmane Diomande]]|sortname=Diomande, Ousmane|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|12|4}}|caps=15|goals=1|club=[[Sporting CP]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Ghislain Konan]]|sortname=Konan, Ghislain|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|27}}|caps=54|goals=0|club=[[Gil Vicente F.C.|Gil Vicente]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=4|pos=MF|name=[[Jean Michaël Seri]]|sortname=Seri, Jean Michael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|7|19}}|caps=65|goals=4|club=[[NK Maribor|Maribor]]|clubnat=SVN}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Wilfried Singo]]|sortname=Singo, Wilfried|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|25}}|caps=34|goals=1|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Seko Fofana]]|sortname=Fofana, Seko|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|5|7}}|caps=33|goals=7|club=[[FC Porto|Porto]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=7|pos=DF|name=[[Odilon Kossounou]]|sortname=Kossounou, Odilon|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|4}}|caps=36|goals=0|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Franck Kessié]]|sortname=Kessie, Franck|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|12|19}}|caps=102|goals=15|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Ange-Yoan Bonny]]|sortname=Bonny, Ange-Yoan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|25}}|caps=1|goals=0|club=[[Inter Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Simon Adingra]]|sortname=Adingra, Simon|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|1|1}}|caps=29|goals=5|club=[[AS Monaco FC|Monako]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Yan Diomande]]|sortname=Diomande, Yan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|11|14}}|caps=10|goals=3|club=[[RB Leipzig]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Elye Vahi|Elye Wahi]]|sortname=Wahi, Elye|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|1|2}}|caps=2|goals=0|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Christopher Opéri]]|sortname=Operi, Christopher|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|4|29}}|caps=12|goals=0|club=[[İstanbul Başakşehir F.K.|İstanbul Başakşehir]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Oumar Diakité]]|sortname=Diakite, Oumar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|12|20}}|caps=30|goals=6|club=[[Cercle Brugge KSV|Cercle Brugge]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=15|pos=FW|name=[[Amad Diallo]]|sortname=Diallo, Amad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|11}}|caps=19|goals=6|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Mohamed Koné (footballer, born 2002)|Mohamed Koné]]|sortname=Kone, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|3|7}}|caps=0|goals=0|club=[[Royal Charleroi SC|Charleroi]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Guéla Doué]]|sortname=Doue, Guela|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|10|17}}|caps=20|goals=3|club=[[RC Strasbourg Alsace|Strasbourg]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Ibrahim Sangaré (Ivorian footballer)|Ibrahim Sangaré]]|sortname=Sangare, Ibrahim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|2}}|caps=57|goals=12|club=[[Nottingham Forest F.C.|Nottingham Forest]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Nicolas Pépé]]|sortname=Pepe, Nicolas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|5|29}}|caps=56|goals=12|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Emmanuel Agbadou]]|sortname=Agbadou, Emmanuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|17}}|caps=20|goals=2|club=[[Beşiktaş J.K.|Beşiktaş]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Evan Ndicka]]|sortname=Ndicka, Evan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|20}}|caps=28|goals=0|club=[[AS Roma|Roma]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Evann Guessand]]|sortname=Guessand, Evann|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|1}}|caps=21|goals=4|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Alban Lafont]]|sortname=Lafont, Alban|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|23}}|caps=4|goals=0|club=[[Panathinaikos F.C.|Panathinaikos]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Bazoumana Touré]]|sortname=Toure, Bazoumana|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|3|2}}|caps=6|goals=2|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Parfait Guiagon]]|sortname=Guiagon, Parfait|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|22}}|caps=5|goals=0|club=[[Royal Charleroi SC|Charleroi]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Christ Inao Oulaï]]|sortname=Inao Oulai, Christ|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|4|6}}|caps=9|goals=0|club=[[Trabzonspor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs end}} ==F guruhi== ===Yaponiya=== Murabbiy: [[Hajime Moriyasu]] [[Yaponiya milliy futbol terma jamoasi|Yaponiya]] yakuniy tarkibini 15-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.jfa.jp/eng/samuraiblue/news/00036338/ "Samurai Blue (Yaponiya milliy terma jamoasi) tarkibi va jadvali – Kirin Challenge Cup 2026 Islandiyaga qarshi (5/31@Tokio), FIFA Jahon chempionati 2026 (6/11-7/19@Kanada, Meksika, AQSh)"]. [[Japan Football Association]]. May 15, 2026. [https://web.archive.org/web/20260515114526/https://www.jfa.jp/eng/samuraiblue/news/00036338/ Archived] from the original on May 15, 2026. Retrieved May 15, 2026.</ref>. [[Wataru Endo]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 11-iyun kuni [[Shūto Machino]] chaqirildi<ref>[https://www.nikkei.com/article/DGXZQODH11CWB0R10C26A6000000/ "Yaponiya milliy terma jamoasi kapitani Wataru Endo tarkibdan chetlashdi, oʻrniga Shuto Machino chaqirildi"] (yapon tilida). [[The Nikkei]]. June 11, 2026. Retrieved June 11, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Zion Suzuki]]|sortname=Suzuki, Zion|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|8|21}}|caps=24|goals=0|club=[[Parma Calcio 1913|Parma]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Yukinari Sugawara]]|sortname=Sugawara, Yukinari|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|28}}|caps=21|goals=2|club=[[SV Werder Bremen|Werder Bremen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Shogo Taniguchi|Shōgo Taniguchi]]|sortname=Taniguchi, Shogo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|7|15}}|caps=38|goals=1|club=[[Sint-Truidense VV|Sint-Truiden]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Ko Itakura|Kō Itakura]]|sortname=Itakura, Ko|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|27}}|caps=40|goals=2|club=[[AFC Ajax|Ajax]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Yuto Nagatomo|Yūto Nagatomo]]|sortname=Nagatomo, Yuto|age={{birth date and age2|2026|6|11|1986|9|12}}|caps=145|goals=4|club=[[FC Tokyo]]|clubnat=JPN}} {{nat fs g player|no=6|pos=FW|name=[[Shūto Machino]]|sortname=Machino, Shuto|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|30}}|caps=14|goals=5|club=[[Borussia Mönchengladbach]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Ao Tanaka]]|sortname=Tanaka, Ao|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|10}}|caps=38|goals=8|club=[[Leeds United F.C.|Leeds United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Takefusa Kubo]]|sortname=Kubo, Takefusa|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|4}}|caps=49|goals=7|club=[[Real Sociedad]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Keisuke Gotō]]|sortname=Goto, Keisuke|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|6|3}}|caps=4|goals=0|club=[[Sint-Truidense VV|Sint-Truiden]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Ritsu Doan|Ritsu Dōan]]|sortname=Doan, Ritsu|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|16}}|caps=65|goals=11|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Daizen Maeda]]|sortname=Maeda, Daizen|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|20}}|caps=27|goals=4|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Keisuke Osako|Keisuke Ōsako]]|sortname=Osako, Keisuke|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|28}}|caps=11|goals=0|club=[[Sanfrecce Hiroshima]]|clubnat=JPN}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Keito Nakamura]]|sortname=Nakamura, Keito|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|28}}|caps=25|goals=10|club=[[Stade de Reims|Reims]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Junya Ito|Junya Itō]]|sortname=Ito, Junya|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|3|9}}|caps=69|goals=15|club=[[KRC Genk|Genk]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Daichi Kamada]]|sortname=Kamada, Daichi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|8|5}}|caps=49|goals=12|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Tsuyoshi Watanabe]]|sortname=Watanabe, Tsuyoshi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|5}}|caps=11|goals=0|club=[[Feyenoord]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Yuito Suzuki]]|sortname=Suzuki, Yuito|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|10|25}}|caps=6|goals=0|club=[[SC Freiburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Ayase Ueda]]|sortname=Ueda, Ayase|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|28}}|caps=39|goals=16|club=[[Feyenoord]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Kōki Ogawa (futbolchi)|Kōki Ogawa]]|sortname=Ogawa, Koki|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|8}}|caps=15|goals=11|club=[[NEC Nijmegen|NEC]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Ayumu Seko]]|sortname=Seko, Ayumu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|7}}|caps=14|goals=0|club=[[Le Havre AC|Le Havre]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Hiroki Itō (footballer, born 1999)|Hiroki Itō]]|sortname=Ito, Hiroki|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|5|12}}|caps=24|goals=1|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Takehiro Tomiyasu]]|sortname=Tomiyasu, Takehiro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|5}}|caps=43|goals=1|club=[[AFC Ajax|Ajax]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Tomoki Hayakawa]]|sortname=Hayakawa, Tomoki|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|3}}|caps=4|goals=0|club=[[Kashima Antlers]]|clubnat=JPN}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Kaishū Sano]]|sortname=Sano, Kaishu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|30}}|caps=13|goals=0|club=[[1. FSV Mainz 05|Mainz 05]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Junnosuke Suzuki]]|sortname=Suzuki, Junnosuke|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|12}}|caps=6|goals=0|club=[[F.C. Copenhagen|Copenhagen]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Kento Shiogai]]|sortname=Shiogai, Kento|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|3|26}}|caps=2|goals=0|club=[[VfL Wolfsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs end}} ===Niderlandiya=== Murabbiy: [[Ronald Koeman]] [[Niderlandiya milliy futbol terma jamoasi|Niderlandiya]] yakuniy tarkibini 27-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.onsoranje.nl/nieuws/nederlands-elftal-mannen/82598/definitieve-selectie-oranje-m-voor-fifa-world-cup-2026 "Niderlandiya erkaklar milliy terma jamoasining 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun yakuniy tarkibi"] (golland tilida). [[Royal Dutch Football Association]]. May 27, 2026. [https://web.archive.org/web/20260527152448/https://www.onsoranje.nl/nieuws/nederlands-elftal-mannen/82598/definitieve-selectie-oranje-m-voor-fifa-world-cup-2026 Archived] from the original on May 27, 2026. Retrieved May 27, 2026.</ref>. [[Jurriën Timber]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 8-iyun kuni [[Lutsharel Geertruida]] chaqirildi<ref>[https://nos.nl/artikel/2617697-jurrien-timber-mist-toch-wk-met-oranje-geertruida-opgeroepen-als-vervanger "Jurriën Timber baribir Niderlandiya bilan Jahon chempionatini oʻtkazib yuboradi, oʻrniga Geertruida chaqirildi"]. [[Nederlandse Omroep Stichting]]. June 8, 2026. Retrieved June 8, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Bart Verbruggen]]|sortname=Verbruggen, Bart|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|8|18}}|caps=29|goals=0|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Lutsharel Geertruida]]|sortname=Geertruida, Lutsharel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|18}}|caps=21|goals=0|club=[[Sunderland AFC|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=MF|name=[[Marten de Roon]]|sortname=Roon, Marten de|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|3|29}}|caps=43|goals=1|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Virgil van Dijk]]|sortname=Dijk, Virgil van|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|7|8}}|caps=92|goals=12|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Nathan Aké]]|sortname=Ake, Nathan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|2|18}}|caps=59|goals=5|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Jan Paul van Hecke]]|sortname=Hecke, Jan Paul van|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|8}}|caps=12|goals=0|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Justin Kluivert]]|sortname=Kluivert, Justin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|5|5}}|caps=12|goals=0|club=[[AFC Bournemouth|Bournemouth]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Ryan Gravenberch]]|sortname=Gravenberch, Ryan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|16}}|caps=27|goals=1|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Wout Weghorst]]|sortname=Weghorst, Wout|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|7}}|caps=52|goals=14|club=[[AFC Ajax|Ajax]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Memphis Depay]]|sortname=Depay, Memphis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|13}}|caps=109|goals=55|club=[[SC Corinthians Paulista|Corinthians]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Cody Gakpo]]|sortname=Gakpo, Cody|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|5|7}}|caps=50|goals=21|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=DF|name=[[Mats Wieffer]]|sortname=Wieffer, Mats|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|11|16}}|caps=15|goals=1|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=GK|name=[[Robin Roefs]]|sortname=Roefs, Robin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|1|17}}|caps=1|goals=0|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Tijjani Reijnders]]|sortname=Reijnders, Tijjani|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|29}}|caps=32|goals=7|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Micky van de Ven]]|sortname=Ven, Micky van de|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|19}}|caps=21|goals=1|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Guus Til]]|sortname=Til, Guus|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|22}}|caps=7|goals=1|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Noa Lang]]|sortname=Lang, Noa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|6|17}}|caps=15|goals=3|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Donyell Malen]]|sortname=Malen, Donyell|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|19}}|caps=53|goals=13|club=[[AS Roma|Roma]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Brian Brobbey]]|sortname=Brobbey, Brian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|1}}|caps=12|goals=1|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Teun Koopmeiners]]|sortname=Koopmeiners, Teun|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|28}}|caps=28|goals=3|club=[[Juventus FC|Juventus]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Frenkie de Jong]]|sortname=Jong, Frenkie de|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|12}}|caps=66|goals=2|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Denzel Dumfries]]|sortname=Dumfries, Denzel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|18}}|caps=72|goals=11|club=[[Inter Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Mark Flekken]]|sortname=Flekken, Mark|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|6|13}}|caps=12|goals=0|club=[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Crysencio Summerville]]|sortname=Summerville, Crysencio|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|10|30}}|caps=2|goals=0|club=[[West Ham United F.C.|West Ham United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Jorrel Hato]]|sortname=Hato, Jorrel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|3|7}}|caps=8|goals=0|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Quinten Timber]]|sortname=Timber, Quinten|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|17}}|caps=11|goals=1|club=[[Olympique de Marseille|Marsel]]|clubnat=FRA}} {{nat fs end}} ===Shvetsiya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ENG}} [[Graham Potter]] [[Shvetsiya milliy futbol terma jamoasi|Shvetsiya]] yakuniy tarkibini 12-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2026/05/potters-vm-trupp-offentliggjord/ "Potterning Jahon chempionati tarkibi eʼlon qilindi"] (shved tilida). [[Swedish Football Association]]. May 12, 2026. [https://web.archive.org/web/20260514122835/https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2026/05/potters-vm-trupp-offentliggjord/ Archived] from the original on May 14, 2026. Retrieved May 12, 2026.</ref>. [[Emil Holm (footballer)|Emil Holm]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 30-may kuni [[Herman Johansson]] chaqirildi<ref>[https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2026/05/johansson-ersatter-holm/ "Herman Johansson Emil Holmning oʻrnini bosadi"] (shved tilida). [[Swedish Football Association]]. May 30, 2026. [https://web.archive.org/web/20260530110421/https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2026/05/johansson-ersatter-holm Archived] from the original on May 30, 2026. Retrieved May 30, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Jacob Widell Zetterström]]|sortname=Widell Zetterstrom, Jacob|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|11}}|caps=3|goals=0|club=[[Derby County F.C.|Derby County]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Gustaf Lagerbielke (footballer)|Gustaf Lagerbielke]]|sortname=Lagerbielke, Gustaf|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|10}}|caps=11|goals=2|club=[[S.C. Braga|Braga]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Victor Lindelöf]]|sortname=Lindelof, Victor|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|7|17}}|caps=76|goals=3|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Isak Hien]]|sortname=Hien, Isak|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|13}}|caps=29|goals=0|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Gabriel Gudmundsson]]|sortname=Gudmundsson, Gabriel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|29}}|caps=24|goals=0|club=[[Leeds United F.C.|Leeds United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Herman Johansson]]|sortname=Johansson, Herman|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|16}}|caps=3|goals=0|club=[[FC Dallas]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Lucas Bergvall]]|sortname=Bergvall, Lucas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|2|2}}|caps=10|goals=0|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=DF|name=[[Daniel Svensson (footballer, born 2002)|Daniel Svensson]]|sortname=Svensson, Daniel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|12}}|caps=13|goals=0|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Alexander Isak]]|sortname=Isak, Alexander|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|21}}|caps=58|goals=17|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Benjamin Nygren]]|sortname=Nygren, Benjamin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|8}}|caps=11|goals=3|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Anthony Elanga]]|sortname=Elanga, Anthony|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|4|27}}|caps=30|goals=6|club=[[Newcastle United F.C.|Newcastle United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Viktor Johansson]]|sortname=Johansson, Viktor|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|14}}|caps=12|goals=0|club=[[Stoke City F.C.|Stoke City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Ken Sema]]|sortname=Sema, Ken|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|9|30}}|caps=33|goals=5|club=[[Pafos FC|Pafos]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Hjalmar Ekdal]]|sortname=Ekdal, Hjalmar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|21}}|caps=13|goals=0|club=[[Burnley F.C.|Burnley]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Carl Starfelt]]|sortname=Starfelt, Carl|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|1}}|caps=18|goals=0|club=[[RC Celta de Vigo|Celta Vigo]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Jesper Karlström]]|sortname=Karlstrom, Jesper|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|21}}|caps=25|goals=0|club=[[Udinese Calcio|Udinese]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Viktor Gyökeres]]|sortname=Gyokeres, Viktor|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|4}}|caps=33|goals=20|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Yasin Ayari]]|sortname=Ayari, Yasin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|6}}|caps=21|goals=3|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Mattias Svanberg]]|sortname=Svanberg, Mattias|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|5}}|caps=41|goals=2|club=[[VfL Wolfsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Eric Smith (Swedish footballer)|Eric Smith]]|sortname=Smith, Eric|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|8}}|caps=2|goals=0|club=[[FC St. Pauli]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Alexander Bernhardsson]]|sortname=Bernhardsson, Alexander|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|8}}|caps=11|goals=0|club=[[Holstein Kiel]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Besfort Zeneli]]|sortname=Zeneli, Besfort|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|11|21}}|caps=8|goals=0|club=[[Royale Union Saint-Gilloise|Union Saint-Gilloise]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Kristoffer Nordfeldt]]|sortname=Nordfeldt, Kristoffer|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|6|23}}|caps=21|goals=0|club=[[AIK Fotboll|AIK]]|clubnat=SWE}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Elliot Stroud]]|sortname=Stroud, Elliot|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|6|22}}|caps=1|goals=0|club=[[Mjällby AIF]]|clubnat=SWE}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Gustaf Nilsson (footballer, born 1997)|Gustaf Nilsson]]|sortname=Nilsson, Gustaf|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|23}}|caps=10|goals=4|club=[[Club Brugge KV|Club Brugge]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Taha Ali]]|sortname=Ali, Taha|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|1}}|caps=2|goals=0|club=[[Malmö FF]]|clubnat=SWE}} {{nat fs end}} ===Tunis=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|FRA}} [[Sabri Lamouchi]] [[Tunis milliy futbol terma jamoasi|Tunis]] yakuniy tarkibini 15-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.facebook.com/FTF.OFFICIELLE/posts/pfbid0E866yGc4GeFeJXHB3BHWKda7nNXRFSgXXqMFuW2mhouTJxbLYyc4Lz8ojiwLKYUAl "2026-yilgi Jahon chempionati uchun milliy terma jamoamiz tarkibi"] (arab tilida). [[Tunisian Football Federation]]. May 15, 2026. [https://web.archive.org/web/20260516045714/https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2FFTF.OFFICIELLE%2Fposts%2Fpfbid0E866yGc4GeFeJXHB3BHWKda7nNXRFSgXXqMFuW2mhouTJxbLYyc4Lz8ojiwLKYUAl Archived] from the original on May 16, 2026. Retrieved May 15, 2026 – via [[Facebook]].</ref><ref>Sanghera, Mandeep (May 15, 2026). [https://www.bbc.com/sport/football/articles/cy42jjj4gg4o "Lamouchi Sassini Tunis Jahon chempionati tarkibidan chetlatdi"]. ''[[BBC Sport]]''. Retrieved May 15, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Mouhib Chamakh]]|sortname=Chamakh, Mouhib|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|25}}|caps=3|goals=0|club=[[Club Africain]]|clubnat=TUN}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Ali Abdi (footballer)|Ali Abdi]]|sortname=Abdi, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|12|20}}|caps=46|goals=7|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Montassar Talbi]]|sortname=Talbi, Montassar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|26}}|caps=64|goals=4|club=[[FC Lorient|Lorient]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Omar Rekik]]|sortname=Rekik, Omar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|12|20}}|caps=6|goals=0|club=[[NK Maribor|Maribor]]|clubnat=SVN}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Adem Arous]]|sortname=Arous, Adem|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|7|17}}|caps=2|goals=0|club=[[Kasımpaşa S.K.|Kasımpaşa]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Dylan Bronn]]|sortname=Bronn, Dylan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|19}}|caps=52|goals=2|club=[[Servette FC|Servette]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Elias Achouri]]|sortname=Achouri, Elias|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|10}}|caps=30|goals=4|club=[[F.C. Copenhagen|Copenhagen]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=8|pos=FW|name=[[Elias Saad]]|sortname=Saad, Elias|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|12|27}}|caps=15|goals=4|club=[[Hannover 96]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Hazem Mastouri]]|sortname=Mastouri, Hazem|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|18}}|caps=19|goals=4|club=[[FC Dynamo Makhachkala|Dinamo Maxachqala]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Hannibal Mejbri]]|sortname=Mejbri, Hannibal|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|1|21}}|caps=45|goals=1|club=[[Burnley F.C.|Burnley]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Ismaël Gharbi]]|sortname=Gharbi, Ismael|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|4|10}}|caps=17|goals=2|club=[[FC Augsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=12|pos=DF|name=[[Mortadha Ben Ouanes]]|sortname=Ben Ouanes, Mortadha|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|7|2}}|caps=18|goals=0|club=[[Kasımpaşa S.K.|Kasımpaşa]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Rani Khedira]]|sortname=Khedira, Rani|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|1|27}}|caps=3|goals=0|club=[[1. FC Union Berlin|Union Berlin]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Khalil Ayari]]|sortname=Ayari, Khalil|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|2|2}}|caps=4|goals=0|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Hadj Mahmoud]]|sortname=Mahmoud, Hadj|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|24}}|caps=9|goals=0|club=[[FC Lugano|Lugano]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Aymen Dahmen]]|sortname=Dahmen, Aymen|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|28}}|caps=37|goals=0|club=[[CS Sfaxien]]|clubnat=TUN}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Ellyes Skhiri]]|sortname=Skhiri, Ellyes|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|5|10}}|caps=83|goals=4|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Rayan Elloumi]]|sortname=Elloumi, Rayan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|9|17}}|caps=4|goals=0|club=[[Vancouver Whitecaps FC]]|clubnat=CAN}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Firas Chaouat]]|sortname=Chaouat, Firas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|5|8}}|caps=30|goals=6|club=[[Club Africain]]|clubnat=TUN}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Yan Valery]]|sortname=Valery, Yan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|22}}|caps=22|goals=0|club=[[BSC Young Boys|Young Boys]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Mohamed Amine Ben Hamida]]|sortname=Ben Hamida, Mohamed Amine|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|15}}|caps=13|goals=0|club=[[Espérance Sportive de Tunis|Espérance de Tunis]]|clubnat=TUN}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Sabri Ben Hessen]]|sortname=Ben Hessen, Sabri|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|13}}|caps=2|goals=0|club=[[Étoile Sportive du Sahel|Étoile du Sahel]]|clubnat=TUN}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Moutaz Neffati]]|sortname=Neffati, Moutaz|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|9|4}}|caps=5|goals=0|club=[[IFK Norrköping]]|clubnat=SWE}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Raed Chikhaoui]]|sortname=Chikhaoui, Raed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|6|9}}|caps=0|goals=0|club=[[US Monastir (football)|US Monastir]]|clubnat=TUN}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Anis Ben Slimane]]|sortname=Ben Slimane, Anis|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|3|16}}|caps=41|goals=4|club=[[Norwich City F.C.|Norwich City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Sebastian Tounekti]]|sortname=Tounekti, Sebastian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|13}}|caps=12|goals=1|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs end}} ==G guruhi== ===Belgiya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|FRA}} [[Rudi Garcia]] [[Belgiya milliy futbol terma jamoasi|Belgiya]] yakuniy tarkibini 15-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.rbfa.be/en/news/26-red-devils-world-cup-squad "26 Qizil Shayton Jahon chempionati tarkibida"]. [[Royal Belgian Football Association]]. May 15, 2026. [https://web.archive.org/web/20260515115739/https://www.rbfa.be/en/news/26-red-devils-world-cup-squad Archived] from the original on May 15, 2026. Retrieved May 15, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Thibaut Courtois]]|sortname=Courtois, Thibaut|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|5|11}}|caps=109|goals=0|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Zeno Debast]]|sortname=Debast, Zeno|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|24}}|caps=26|goals=1|club=[[Sporting CP]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Arthur Theate]]|sortname=Theate, Arthur|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|25}}|caps=33|goals=1|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Brandon Mechele]]|sortname=Mechele, Brandon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|28}}|caps=9|goals=1|club=[[Club Brugge KV|Club Brugge]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Maxim De Cuyper]]|sortname=De Cuyper, Maxim|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|22}}|caps=19|goals=4|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Axel Witsel]]|sortname=Witsel, Axel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|1|12}}|caps=138|goals=12|club=[[Girona FC|Girona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Kevin De Bruyne]]|sortname=De Bruyne, Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|6|28}}|caps=119|goals=37|club=[[SSC Napoli|Napoli]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Youri Tielemans]]|sortname=Tielemans, Youri|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|7}}|caps=85|goals=13|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Romelu Lukaku]]|sortname=Lukaku, Romelu|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|5|13}}|caps=126|goals=90|club=[[SSC Napoli|Napoli]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Leandro Trossard]]|sortname=Trossard, Leandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|12|4}}|caps=51|goals=12|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Jérémy Doku]]|sortname=Doku, Jeremy|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|27}}|caps=43|goals=7|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Senne Lammens]]|sortname=Lammens, Senne|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|7}}|caps=2|goals=0|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=GK|name=[[Mike Penders]]|sortname=Penders, Mike|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|7|31}}|caps=0|goals=0|club=[[RC Strasbourg Alsace|Strasbourg]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Dodi Lukébakio]]|sortname=Lukebakio, Dodi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|24}}|caps=30|goals=6|club=[[S.L. Benfica|Benfica]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Thomas Meunier]]|sortname=Meunier, Thomas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|9|12}}|caps=80|goals=10|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Koni De Winter]]|sortname=De Winter, Koni|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|6|12}}|caps=8|goals=0|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Charles De Ketelaere]]|sortname=De Ketelaere, Charles|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|3|10}}|caps=30|goals=6|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Joaquin Seys]]|sortname=Seys, Joaquin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|3|28}}|caps=5|goals=0|club=[[Club Brugge KV|Club Brugge]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Diego Moreira]]|sortname=Moreira, Diego|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|8|6}}|caps=3|goals=0|club=[[RC Strasbourg Alsace|Strasbourg]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Hans Vanaken]]|sortname=Vanaken, Hans|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|24}}|caps=34|goals=7|club=[[Club Brugge KV|Club Brugge]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Timothy Castagne]]|sortname=Castagne, Timothy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|5}}|caps=63|goals=2|club=[[Fulham F.C.|Fulham]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Alexis Saelemaekers]]|sortname=Saelemaekers, Alexis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|6|27}}|caps=24|goals=2|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Nicolas Raskin]]|sortname=Raskin, Nicolas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|23}}|caps=13|goals=2|club=[[Rangers F.C.|Rangers]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Amadou Onana]]|sortname=Onana, Amadou|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|16}}|caps=29|goals=1|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Nathan Ngoy]]|sortname=Ngoy, Nathan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|10}}|caps=4|goals=0|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Matias Fernandez-Pardo]]|sortname=Fernandez-Pardo, Matias|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|2|3}}|caps=2|goals=0|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs end}} ===Misr=== Murabbiy: [[Hossam Hassan]] [[Misr milliy futbol terma jamoasi|Misr]] 20-may kuni 27 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://www.efa.com.eg/ar/%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1/%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D9%85-%D8%AD%D8%B3%D9%86-%D9%8A%D8%B9%D9%84%D9%86-%D9%82%D8%A7%D8%A6%D9%85%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D9%88%D8%B7%D9%86%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%A8%D8%AF%D8%A6%D9%8A%D8%A9-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D8%A7-%D9%84%D9%83%D8%A3%D8%B3-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/ "Hossam Hassan Jahon chempionatiga tayyorgarlik uchun milliy terma jamoa dastlabki tarkibini eʼlon qildi"] (arab tilida). [[Egyptian Football Association]]. May 20, 2026. Retrieved May 20, 2026.</ref>. Yakuniy tarkib 30-may kuni eʼlon qilindi<ref>[https://www.efa.com.eg/ar/%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1/%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D9%85-%D8%AD%D8%B3%D9%86-%D9%8A%D8%B9%D9%84%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%A6%D9%85%D8%A9-%D8%A7%D9%86%D9%87%D8%A7%D8%A6%D9%8A%D8%A9-%D9%84%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A8-%D9%85%D8%B5%D8%B1-%D9%81%D9%8A-%D9%83%D8%A3%D8%B3-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/ "Hossam Hassan Jahon chempionatida Misr milliy terma jamoasining yakuniy tarkibini eʼlon qildi"]. [[Egyptian Football Association]]. May 29, 2026. Retrieved June 1, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Mohamed El Shenawy]]|sortname=Shenawy, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1988|12|18}}|caps=76|goals=0|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Yasser Ibrahim]]|sortname=Ibrahim, Yasser|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|2|10}}|caps=17|goals=1|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Mohamed Hany]]|sortname=Hany, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|2}}|caps=42|goals=0|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Hossam Abdelmaguid]]|sortname=Abdelmaguid, Hossam|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|30}}|caps=13|goals=0|club=[[Zamalek SC|Zamalek]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Ramy Rabia]]|sortname=Rabia, Ramy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|5|20}}|caps=44|goals=5|club=[[Al Ain FC|Al Ain]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Mohamed Abdelmonem]]|sortname=Abdelmonem, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|1}}|caps=36|goals=3|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Trézéguet|Trézéguet]]|sortname=Trezeguet|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|10|1}}|caps=96|goals=23|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Emam Ashour]]|sortname=Ashour, Emam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|20}}|caps=29|goals=0|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Hamza Abdelkarim]]|sortname=Abdelkarim, Hamza|age={{birth date and age2|2026|6|11|2008|1|1}}|caps=2|goals=0|club=[[FC Barcelona Atlètic|Barcelona B]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Mohamed Salah]]|sortname=Salah, Mohamed|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|6|15}}|caps=116|goals=67|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Mostafa Ziko]]|sortname=Ziko, Mostafa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|4|27}}|caps=2|goals=2|club=[[Pyramids FC|Pyramids]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Haissem Hassan]]|sortname=Hassan, Haissem|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|8}}|caps=4|goals=0|club=[[Real Oviedo|Oviedo]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Ahmed Fatouh]]|sortname=Fatouh, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|22}}|caps=39|goals=1|club=[[Zamalek SC|Zamalek]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Hamdy Fathy]]|sortname=Fathy, Hamdy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|9|29}}|caps=63|goals=3|club=[[Al-Wakrah SC|Al-Wakrah]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Karim Hafez]]|sortname=Hafez, Karim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|3|12}}|caps=9|goals=0|club=[[Pyramids FC|Pyramids]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[El Mahdy Soliman]]|sortname=Soliman, El Mahdy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1987|6|8}}|caps=0|goals=0|club=[[Zamalek SC|Zamalek]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Mohanad Lasheen]]|sortname=Lasheen, Mohanad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|5|29}}|caps=23|goals=0|club=[[Pyramids FC|Pyramids]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Nabil Emad]]|sortname=Emad, Nabil|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|6}}|caps=12|goals=0|club=[[Al-Najma SC (Saudi Arabia)|Al-Najma]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Marwan Attia]]|sortname=Attia, Marwan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|1}}|caps=34|goals=1|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Ibrahim Adel]]|sortname=Adel, Ibrahim|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|23}}|caps=24|goals=3|club=[[FC Nordsjælland|Nordsjælland]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Mahmoud Saber]]|sortname=Saber, Mahmoud|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|30}}|caps=15|goals=1|club=[[ZED FC|ZED]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Omar Marmoush]]|sortname=Marmoush, Omar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|7}}|caps=50|goals=11|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Mostafa Shobeir]]|sortname=Shobeir, Mostafa|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|15}}|caps=9|goals=0|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Tarek Alaa|Tarek Alaa]]|sortname=Alaa, Tarek|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|1|5}}|caps=3|goals=0|club=[[ZED FC|ZED]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Zizo (footballer)|Zizo]]|sortname=Zizo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|10}}|caps=63|goals=5|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=26|pos=GK|name=[[Mohamed Alaa]]|sortname=Alaa, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|1}}|caps=0|goals=0|club=[[El Gouna FC|El Gouna]]|clubnat=EGY}} {{nat fs end}} ===Eron=== Murabbiy: [[Amir Ghalenoei]] [[Eron milliy futbol terma jamoasi|Eron]] 16-may kuni 30 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://www.isna.ir/news/1405022615362/%D9%84%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%DB%B3%DB%B0-%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%87-%D8%AA%DB%8C%D9%85-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%85-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DB%B2%DB%B0%DB%B2%DB%B6 "Eronning 2026-yilgi Jahon chempionati uchun 30 nafar futbolchidan iborat tarkibi eʼlon qilindi"]. ''[[Iranian Students' News Agency]]'' (fors tilida). May 16, 2026. [https://web.archive.org/web/20260601173040/https://www.isna.ir/news/1405022615362/%D9%84%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%DB%B3%DB%B0-%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%87-%D8%AA%DB%8C%D9%85-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%85-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DB%B2%DB%B0%DB%B2%DB%B6 Archived] from the original on June 1, 2026. Retrieved June 1, 2026.</ref>. 21-may kuni tarkib 31 nafarga kengaytirildi<ref>[https://www.isna.ir/news/1405023118738/%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%D9%84%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D8%AA%DB%8C%D9%85-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D9%81%D9%88%D8%AA%D8%A8%D8%A7%D9%84-%D8%AF%D8%B9%D9%88%D8%AA-%D8%B4%D8%AF "Moʻgʻanlu milliy futbol terma jamoasiga chaqirildi"]. ''[[Iranian Students' News Agency]]'' (fors tilida). May 21, 2026. [https://web.archive.org/web/20260603095525/https://www.isna.ir/news/1405023118738/%25D9%2585%25D8%25BA%25D8%25A7%25D9%2586%25D9%2584%25D9%2588-%25D8%25A8%25D9%2587-%25D8%25AA%25DB%258C%25D9%2585-%25D9%2585%25D9%2584%25DB%258C-%25D9%2581%25D9%2588%25D8%25AA%25D8%25A8%25D8%25A7%25D9%2584-%25D8%25AF%25D8%25B9%25D9%2588%25D8%25AA-%25D8%25B4%25D8%25AF Archived] from the original on June 3, 2026. Retrieved June 1, 2026.</ref>. Yakuniy tarkib 1-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>[https://www.instagram.com/teammellifootball/p/DZCuDePjWNQ/ "2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun Eron milliy futbol terma jamoasining yakuniy tarkibi eʼloni"] (fors tilida). [[Football Federation Islamic Republic of Iran]]. June 1, 2026. Retrieved June 1, 2026 – via [[Instagram]].</ref><ref>[https://www.reuters.com/sports/soccer/iran-drop-azmoun-taremi-leads-26-man-world-cup-squad-us-2026-06-01/ "Eron Azmounni chetlatdi, Taremi 26 nafar futbolchidan iborat AQShdagi Jahon chempionati tarkibiga bosh boʻldi"]. ''[[Reuters]]''. June 1, 2026. Retrieved June 1, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Alireza Beiranvand]]|sortname=Beiranvand, Alireza|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|9|21}}|caps=86|goals=0|club=[[Tractor S.C.|Traktor]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Saleh Hardani]]|sortname=Hardani, Saleh|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|26}}|caps=18|goals=1|club=[[Esteghlal F.C.|Esteghlal]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Ehsan Hajsafi]]|sortname=Hajsafi, Ehsan|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|2|25}}|caps=146|goals=7|club=[[Sepahan S.C.|Sepahan]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Shojae Khalilzadeh]]|sortname=Khalilzadeh, Shojae|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|5|14}}|caps=58|goals=2|club=[[Tractor S.C.|Traktor]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Milad Mohammadi]]|sortname=Mohammadi, Milad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|9|29}}|caps=76|goals=1|club=[[Persepolis F.C.|Persepolis]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Saeid Ezatolahi]]|sortname=Ezatolahi, Saeid|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|10|1}}|caps=83|goals=2|club=[[Shabab Al Ahli Club|Shabab Al Ahli]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Alireza Jahanbakhsh]]|sortname=Jahanbakhsh, Alireza|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|8|11}}|caps=98|goals=17|club=[[FCV Dender EH|Dender EH]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Mohammad Mohebi]]|sortname=Mohebi, Mohammad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|20}}|caps=37|goals=14|club=[[FC Rostov|Rostov]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Mehdi Taremi]]|sortname=Taremi, Mehdi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|7|18}}|caps=105|goals=60|club=[[Olympiacos F.C.|Olympiacos]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Mehdi Ghayedi]]|sortname=Ghayedi, Mehdi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|5}}|caps=30|goals=10|club=[[Al-Nasr SC (Dubai)|Al Nasr]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Ali Alipour]]|sortname=Alipour, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|11|11}}|caps=14|goals=1|club=[[Persepolis F.C.|Persepolis]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Payam Niazmand]]|sortname=Niazmand, Payam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|4|6}}|caps=15|goals=0|club=[[Persepolis F.C.|Persepolis]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Hossein Kanaanizadegan]]|sortname=Kanaanizadegan, Hossein|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|23}}|caps=65|goals=6|club=[[Persepolis F.C.|Persepolis]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Saman Ghoddos]]|sortname=Ghoddos, Saman|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|9|6}}|caps=68|goals=3|club=[[Kalba FC|Kalba]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Rouzbeh Cheshmi]]|sortname=Cheshmi, Rouzbeh|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|7|24}}|caps=40|goals=3|club=[[Esteghlal F.C.|Esteghlal]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Mahdi Torabi]]|sortname=Torabi, Mahdi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|9|10}}|caps=52|goals=7|club=[[Tractor S.C.|Traktor]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Arya Yousefi]]|sortname=Yousefi, Aria|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|4|22}}|caps=14|goals=1|club=[[Sepahan S.C.|Sepahan]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Amirhossein Hosseinzadeh]]|sortname=Hosseinzadeh, Amirhossein|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|30}}|caps=18|goals=5|club=[[Tractor S.C.|Traktor]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Ali Nemati]]|sortname=Nemati, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|8}}|caps=18|goals=0|club=[[Foolad F.C.|Foolad]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Shahriyar Moghanlou]]|sortname=Moghanlou, Shahriyar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|12|21}}|caps=21|goals=2|club=[[Kalba FC|Kalba]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Mohammad Ghorbani|Mohammad Ghorbani]]|sortname=Ghorbani, Mohammad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|10|7}}|caps=16|goals=0|club=[[Al Wahda FC|Al Wahda]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Hossein Hosseini|Hossein Hosseini]]|sortname=Hosseini, Hossein|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|6|30}}|caps=13|goals=0|club=[[Sepahan S.C.|Sepahan]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Ramin Rezaeian]]|sortname=Rezaeian, Ramin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|3|21}}|caps=74|goals=8|club=[[Foolad F.C.|Foolad]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Dennis Eckert]]|sortname=Eckert, Dennis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|9}}|caps=0|goals=0|club=[[Standard Liège]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Danial Eiri]]|sortname=Eiri, Danial|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|26}}|caps=0|goals=0|club=[[Malavan F.C.|Malavan]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Amirmohammad Razzaghinia]]|sortname=Razzaghinia, Amirmohammad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|4|11}}|caps=4|goals=0|club=[[Esteghlal F.C.|Esteghlal]]|clubnat=IRN}} {{nat fs end}} ===Yangi Zelandiya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ENG}} [[Darren Bazeley]] [[Yangi Zelandiya milliy futbol terma jamoasi|Yangi Zelandiya]] yakuniy tarkibini 14-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.nzfootball.co.nz/newsarticle/165753?newsfeedId=1841052 "2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun Yangi Zelandiya tarkibi eʼlon qilindi"]. [[New Zealand Football]]. May 14, 2026. [https://web.archive.org/web/20260514122914/https://www.nzfootball.co.nz/newsarticle/165753 Archived] from the original on May 14, 2026. Retrieved May 14, 2026.</ref>. [[Matthew Garbett]] son mushaklari jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 15-iyun kuni [[Logan Rogerson]] chaqirildi<ref>[https://aucklandfc.co.nz/news/logan-rogerson-called-up-to-all-whites/ Logan Rogerson All Whites tarkibiga chaqirildi]. aucklandfc.co.nz. June 15, 2026. Retrieved June 15, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Max Crocombe]]|sortname=Crocombe, Max|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|8|12}}|caps=24|goals=0|club=[[Millwall F.C.|Millwall]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Tim Payne|Tim Payne]]|sortname=Payne, Tim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|1|10}}|caps=51|goals=3|club=[[Wellington Phoenix FC|Wellington Phoenix]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Francis de Vries]]|sortname=Vries, Francis de|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|11|28}}|caps=20|goals=1|club=[[Auckland FC]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Tyler Bindon]]|sortname=Bindon, Tyler|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|1|27}}|caps=25|goals=3|club=[[Sheffield United F.C.|Sheffield United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Michael Boxall]]|sortname=Boxall, Michael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1988|8|18}}|caps=63|goals=1|club=[[Minnesota United FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Joe Bell (footballer)|Joe Bell]]|sortname=Bell, Joe|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|27}}|caps=32|goals=1|club=[[Viking FK|Viking]]|clubnat=NOR}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Logan Rogerson]]|sortname=Rogerson, Logan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|28}}|caps=18|goals=2|club=[[Auckland FC]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Marko Stamenić]]|sortname=Stamenic, Marko|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|19}}|caps=39|goals=3|club=[[Swansea City A.F.C.|Swansea City]]|clubnat=WAL}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Chris Wood (footballer, born 1991)|Chris Wood]]|sortname=Wood, Chris|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|12|7}}|caps=90|goals=45|club=[[Nottingham Forest F.C.|Nottingham Forest]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Sarpreet Singh]]|sortname=Singh, Sarpreet|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|20}}|caps=28|goals=3|club=[[Wellington Phoenix FC|Wellington Phoenix]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Elijah Just]]|sortname=Just, Elijah|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|1}}|caps=44|goals=9|club=[[Motherwell F.C.|Motherwell]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Alex Paulsen]]|sortname=Paulsen, Alex|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|4}}|caps=8|goals=0|club=[[Lechia Gdańsk]]|clubnat=POL}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Liberato Cacace]]|sortname=Cacace, Liberato|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|9|27}}|caps=37|goals=1|club=[[Wrexham A.F.C.|Wrexham]]|clubnat=WAL}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Alex Rufer]]|sortname=Rufer, Alex|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|12}}|caps=26|goals=0|club=[[Wellington Phoenix FC|Wellington Phoenix]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Nando Pijnaker]]|sortname=Pijnaker, Nando|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|25}}|caps=25|goals=0|club=[[Auckland FC]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Finn Surman]]|sortname=Surman, Finn|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|9|23}}|caps=19|goals=2|club=[[Portland Timbers]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Kosta Barbarouses]]|sortname=Barbarouses, Kosta|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|2|19}}|caps=76|goals=10|club=[[Western Sydney Wanderers FC|Western Sydney Wanderers]]|clubnat=AUS}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Ben Waine]]|sortname=Waine, Ben|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|11}}|caps=31|goals=9|club=[[Port Vale F.C.|Port Vale]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Ben Old]]|sortname=Old, Ben|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|8|13}}|caps=24|goals=2|club=[[AS Saint-Étienne|Saint-Étienne]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Callum McCowatt]]|sortname=Mccowatt, Callum|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|30}}|caps=32|goals=4|club=[[Silkeborg IF|Silkeborg]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Jesse Randall]]|sortname=Randall, Jesse|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|8|19}}|caps=11|goals=2|club=[[Auckland FC]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Michael Woud]]|sortname=Woud, Michael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|16}}|caps=6|goals=0|club=[[Auckland FC]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Ryan Thomas|Ryan Thomas]]|sortname=Thomas, Ryan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|12|20}}|caps=25|goals=3|club=[[PEC Zwolle]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Callan Elliot]]|sortname=Elliot, Callan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|7}}|caps=11|goals=0|club=[[Auckland FC]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Lachlan Bayliss]]|sortname=Bayliss, Lachlan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|24}}|caps=4|goals=0|club=[[Newcastle Jets FC|Newcastle Jets]]|clubnat=AUS}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Tommy Smith|Tommy Smith]]|sortname=Smith, Tommy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|3|31}}|caps=56|goals=2|club=[[Braintree Town F.C.|Braintree Town]]|clubnat=ENG}} {{nat fs end}} ==H guruhi== ===Kabo-Verde=== Murabbiy: [[Bubista]] [[Kabo-Verde milliy futbol terma jamoasi|Kabo-Verde]] yakuniy tarkibini 18-may kuni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://fcf.cv/convocados-para-o-mundial-2026/ |title=Convocados para o Mundial 2026 |trans-title=2026-yilgi Jahon chempionati uchun tarkib |language=pt |publisher=[[Cape Verdean Football Federation]] |date=May 18, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260518174915/https://fcf.cv/convocados-para-o-mundial-2026/ |archive-date=May 18, 2026 |access-date=May 18, 2026}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Vozinha]]|sortname=Vozinha|age={{birth date and age2|2026|6|11|1986|6|3}}|caps=90|goals=0|club=[[G.D. Chaves|Chaves]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Stopira]]|sortname=Stopira|age={{birth date and age2|2026|6|11|1988|5|20}}|caps=61|goals=4|club=[[S.C.U. Torreense|Torreense]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Diney]]|sortname=Diney|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|17}}|caps=32|goals=2|club=[[Al Bataeh Club|Al Bataeh]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Pico Lopes|Pico]]|sortname=Pico|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|6|17}}|caps=45|goals=0|club=[[Shamrock Rovers F.C.|Shamrock Rovers]]|clubnat=IRL}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Logan Costa]]|sortname=Costa, Logan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|1}}|caps=28|goals=0|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Kevin Pina|Kevin Pina]]|sortname=Pina, Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|27}}|caps=31|goals=3|club=[[FC Krasnodar|Krasnodar]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Jovane Cabral]]|sortname=Cabral, Jovane|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|14}}|caps=29|goals=3|club=[[C.F. Estrela da Amadora|Estrela Amadora]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[João Paulo Fernandes|João Paulo]]|sortname=Joao Paulo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|26}}|caps=41|goals=1|club=[[FCSB]]|clubnat=ROU}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Gilson Benchimol]]|sortname=Benchimol, Gilson|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|12|29}}|caps=21|goals=6|club=[[FC Akron Tolyatti|Akron Tolyatti]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Jamiro Monteiro]]|sortname=Monteiro, Jamiro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|11|23}}|caps=55|goals=5|club=[[PEC Zwolle]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Garry Rodrigues]]|sortname=Rodrigues, Garry|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|11|27}}|caps=61|goals=10|club=[[Apollon Limassol FC|Apollon Limassol]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Márcio Rosa]]|sortname=Rosa, Marcio|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|23}}|caps=11|goals=0|club=[[PFC Montana|Montana]]|clubnat=BUL}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Sidny Lopes Cabral]]|sortname=Cabral, Sidny Lopes|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|9|18}}|caps=11|goals=3|club=[[S.L. Benfica|Benfica]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Deroy Duarte]]|sortname=Duarte, Deroy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|4}}|caps=33|goals=0|club=[[PFC Ludogorets Razgrad|Ludogorets Razgrad]]|clubnat=BUL}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Laros Duarte]]|sortname=Duarte, Laros|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|28}}|caps=20|goals=1|club=[[Puskás Akadémia FC|Puskás Akadémia]]|clubnat=HUN}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Yannick Semedo]]|sortname=Semedo, Yannick|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|29}}|caps=11|goals=1|club=[[S.C. Farense|Farense]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Willy Semedo]]|sortname=Semedo, Willy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|4|27}}|caps=38|goals=3|club=[[AC Omonia|Omonia]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Telmo Arcanjo]]|sortname=Arcanjo, Telmo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|21}}|caps=16|goals=1|club=[[Vitória S.C.|Vitória de Guimarães]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Dailon Livramento]]|sortname=Livramento, Dailon|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|4}}|caps=22|goals=7|club=[[Casa Pia A.C.|Casa Pia]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Ryan Mendes]]|sortname=Mendes, Ryan|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|1|8}}|caps=97|goals=22|club=[[Iğdır F.K.|Iğdır]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Nuno da Costa]]|sortname=Da Costa, Nuno|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|2|10}}|caps=9|goals=2|club=[[İstanbul Başakşehir F.K.|İstanbul Başakşehir]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Steven Moreira]]|sortname=Moreira, Steven|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|8|13}}|caps=20|goals=0|club=[[Columbus Crew]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[CJ dos Santos]]|sortname=Dos Santos, Cj|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|8|24}}|caps=1|goals=0|club=[[San Diego FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Wagner Pina]]|sortname=Pina, Wagner|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|11|3}}|caps=14|goals=0|club=[[Trabzonspor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Kelvin Pires]]|sortname=Pires, Kelvin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|5}}|caps=6|goals=1|club=[[Seinäjoen Jalkapallokerho|SJK]]|clubnat=FIN}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Hélio Varela]]|sortname=Varela, Helio|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|3}}|caps=21|goals=0|club=[[Maccabi Tel Aviv F.C.|Maccabi Tel Aviv]]|clubnat=ISR}} {{nat fs end}} ===Saudiya Arabistoni=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|GRE}} [[Georgios Donis]] [[Saudiya Arabistoni milliy futbol terma jamoasi|Saudiya Arabistoni]] 23-may kuni 30 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://www.saff.com.sa/en/news.php?id=4222 "Bosh murabbiy Georgios Donis 2026-yilgi Jahon chempionati oʻquv-mashgʻulot lageri uchun milliy terma jamoa tarkibini eʼlon qildi"]. [[Saudi Arabian Football Federation]]. May 23, 2026. Retrieved May 23, 2026.</ref>. Yakuniy tarkib 31-may kuni eʼlon qilindi<ref>[https://www.saff.com.sa/news.php?id=4240 "Murabbiy Donis 2026-yilgi Jahon chempionati final bosqichi uchun Yashil qalqon tarkibini eʼlon qildi"]. [[Saudi Arabian Football Federation]]. June 1, 2026. Retrieved June 1, 2026.</ref><ref>Dorff, Marcel (May 31, 2026). [https://heavy.com/sports/soccer/world-cup/saudi-arabia-announces-squad-world-cup/ "Saudiya Arabistoni 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun tarkibini eʼlon qildi"]. ''[[Heavy (website)|Heavy]]''. [https://web.archive.org/web/20260601180525/https://heavy.com/sports/soccer/world-cup/saudi-arabia-announces-squad-world-cup/ Archived] from the original on June 1, 2026. Retrieved June 1, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Nawaf Al-Aqidi]]|sortname=Aqidi, Nawaf|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|10}}|caps=24|goals=0|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Ali Majrashi]]|sortname=Majrashi, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|10|2}}|caps=21|goals=0|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Ali Lajami]]|sortname=Lajami, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|24}}|caps=24|goals=1|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Abdulelah Al-Amri]]|sortname=Amri, Abdulelah|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|15}}|caps=44|goals=1|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Hassan Al-Tambakti]]|sortname=Tambakti, Hassan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|9}}|caps=54|goals=1|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Nasser Al-Dawsari]]|sortname=Dawsari, Nasser|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|19}}|caps=47|goals=1|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Musab Al-Juwayr]]|sortname=Juwayr, Musab|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|20}}|caps=37|goals=6|club=[[Al Qadsiah FC|Al-Qadsiah]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=8|pos=FW|name=[[Ayman Yahya]]|sortname=Yahya, Ayman|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|14}}|caps=26|goals=0|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Firas Al-Buraikan]]|sortname=Buraikan, Firas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|14}}|caps=72|goals=16|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Salem Al-Dawsari]]|sortname=Dawsari, Salem|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|8|19}}|caps=111|goals=27|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Saleh Al-Shehri]]|sortname=Shehri, Saleh|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|11|1}}|caps=59|goals=17|club=[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=12|pos=DF|name=[[Saud Abdulhamid]]|sortname=Abdulhamid, Saud|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|18}}|caps=55|goals=1|club=[[RC Lens|Lens]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Nawaf Boushal]]|sortname=Boushal, Nawaf|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|16}}|caps=27|goals=0|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Hassan Kadesh]]|sortname=Kadesh, Hassan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|9|26}}|caps=21|goals=2|club=[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Abdullah Al-Khaibari]]|sortname=Khaibari, Abdullah|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|8|16}}|caps=42|goals=0|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Ziyad Al-Johani]]|sortname=Johani, Ziyad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|11|11}}|caps=12|goals=0|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Khalid Al-Ghannam]]|sortname=Ghannam, Khalid|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|8}}|caps=7|goals=0|club=[[Al-Ettifaq Club|Al-Ettifaq]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Alaa Al-Hejji]]|sortname=Hejji, Alaa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|3}}|caps=3|goals=0|club=[[Neom SC|Neom]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Abdullah Al-Hamdan]]|sortname=Hamdan, Abdullah|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|13}}|caps=52|goals=13|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Sultan Mandash]]|sortname=Mandash, Sultan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|10|17}}|caps=7|goals=2|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=21|pos=GK|name=[[Mohammed Al-Owais]]|sortname=Owais, Mohammed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|10|10}}|caps=65|goals=0|club=[[Al-Ula FC|Al-Ula]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Ahmed Al-Kassar]]|sortname=Kassar, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|5|8}}|caps=9|goals=0|club=[[Al Qadsiah FC|Al-Qadsiah]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Mohamed Kanno]]|sortname=Kanno, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|9|22}}|caps=79|goals=8|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Moteb Al-Harbi]]|sortname=Harbi, Moteb|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|20}}|caps=13|goals=0|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Jehad Thakri]]|sortname=Thakri, Jehad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|21}}|caps=8|goals=0|club=[[Al Qadsiah FC|Al-Qadsiah]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Mohammed Abu Al-Shamat]]|sortname=Abu Shamat, Mohammed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|8|11}}|caps=8|goals=0|club=[[Al Qadsiah FC|Al-Qadsiah]]|clubnat=KSA}} {{nat fs end}} ===Ispaniya=== Murabbiy: [[Luis de la Fuente]] [[Ispaniya milliy futbol terma jamoasi|Ispaniya]] yakuniy tarkibini 25-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://rfef.es/es/noticias/los-26-que-buscaran-volver-reinar-en-el-mundial "Jahon chempionatida yana hukmronlik qilishga intiluvchi 26 nafar futbolchi"] (ispan tilida). [[Royal Spanish Football Federation]]. May 25, 2026. [https://web.archive.org/web/20260525152452/https://rfef.es/es/noticias/los-26-que-buscaran-volver-reinar-en-el-mundial Archived] from the original on May 25, 2026. Retrieved May 25, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[David Raya]]|sortname=Raya, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|9|15}}|caps=13|goals=0|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Marc Pubill]]|sortname=Pubill, Marc|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|20}}|caps=2|goals=0|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Álex Grimaldo]]|sortname=Grimaldo, Alex|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|9|20}}|caps=14|goals=0|club=[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Eric García|Eric García]]|sortname=Garcia, Eric|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|9}}|caps=21|goals=0|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Marcos Llorente]]|sortname=Llorente, Marcos|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|30}}|caps=24|goals=0|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Mikel Merino]]|sortname=Merino, Mikel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|22}}|caps=43|goals=10|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Ferran Torres]]|sortname=Torres, Ferran|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|29}}|caps=57|goals=24|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Fabián Ruiz]]|sortname=Ruiz, Fabian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|3}}|caps=42|goals=6|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=9|pos=MF|name=[[Gavi|Gavi]]|sortname=Gavi|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|8|5}}|caps=30|goals=5|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Dani Olmo]]|sortname=Olmo, Dani|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|7}}|caps=50|goals=12|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Yéremy Pino]]|sortname=Pino, Yeremy|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|10|20}}|caps=23|goals=4|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=DF|name=[[Pedro Porro]]|sortname=Porro, Pedro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|13}}|caps=18|goals=0|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=GK|name=[[Joan Garcia]]|sortname=Garcia, Joan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|4}}|caps=2|goals=0|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Aymeric Laporte]]|sortname=Laporte, Aymeric|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|27}}|caps=46|goals=2|club=[[Athletic Bilbao]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Álex Baena]]|sortname=Baena, Alex|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|20}}|caps=17|goals=2|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Rodri|Rodri]]|sortname=Rodri|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|22}}|caps=62|goals=4|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Nico Williams]]|sortname=Williams, Nico|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|12}}|caps=30|goals=6|club=[[Athletic Bilbao]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Martín Zubimendi]]|sortname=Zubimendi, Martin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|2}}|caps=26|goals=3|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Lamine Yamal]]|sortname=Yamal, Lamine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|7|13}}|caps=25|goals=6|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Pedri]]|sortname=Pedri|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|11|25}}|caps=41|goals=6|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Mikel Oyarzabal]]|sortname=Oyarzabal, Mikel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|4|21}}|caps=53|goals=25|club=[[Real Sociedad]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Pau Cubarsí]]|sortname=Cubarsi, Pau|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|1|22}}|caps=12|goals=0|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Unai Simón]]|sortname=Simon, Unai|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|11}}|caps=58|goals=0|club=[[Athletic Bilbao]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Marc Cucurella]]|sortname=Cucurella, Marc|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|22}}|caps=24|goals=1|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Víctor Muñoz|Víctor Muñoz]]|sortname=Munoz, Victor|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|13}}|caps=2|goals=1|club=[[CA Osasuna|Osasuna]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Borja Iglesias]]|sortname=Iglesias, Borja|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|17}}|caps=8|goals=0|club=[[RC Celta de Vigo|Celta Vigo]]|clubnat=ESP}} {{nat fs end}} ===Urugvay=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ARG}} [[Marcelo Bielsa]] [[Urugvay milliy futbol terma jamoasi|Urugvay]] yakuniy tarkibini 31-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.auf.org.uy/se-definio-la-lista-para-la-copa-mundial-de-la-fifa-2026/ "26 futbolchi va koʻk-osmon rangli xalqning orzusi"] (ispan tilida). [[Uruguayan Football Association]]. May 31, 2026. Retrieved May 31, 2026.</ref><ref>Abraham, Timothy (May 31, 2026). [https://www.bbc.com/sport/football/articles/cgmprpekej2o "Urugvay Man Utd'dan Ugarteni tanladi, Suares esa tarkibdan chetda qoldi"]. ''[[BBC Sport]]''. [https://web.archive.org/web/20260531165420/https://www.bbc.com/sport/football/articles/cgmprpekej2o Archived] from the original on May 31, 2026. Retrieved May 31, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Sergio Rochet]]|sortname=Rochet, Sergio|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|3|23}}|caps=35|goals=0|club=[[SC Internacional|Internacional]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[José María Giménez]]|sortname=Gimenez, Jose Maria|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|20}}|caps=99|goals=8|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Sebastián Cáceres]]|sortname=Caceres, Sebastian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|18}}|caps=24|goals=0|club=[[Club América|América]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Ronald Araújo]]|sortname=Araujo, Ronald|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|7}}|caps=27|goals=1|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Manuel Ugarte|Manuel Ugarte]]|sortname=Ugarte, Manuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|11}}|caps=36|goals=1|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Rodrigo Bentancur]]|sortname=Bentancur, Rodrigo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|25}}|caps=74|goals=3|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Nicolás de la Cruz]]|sortname=Cruz, Nicolas de la|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|1}}|caps=34|goals=5|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Federico Valverde]]|sortname=Valverde, Federico|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|22}}|caps=73|goals=9|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Darwin Núñez]]|sortname=Nunez, Darwin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|6|24}}|caps=38|goals=13|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Giorgian de Arrascaeta]]|sortname=Arrascaeta, Giorgian de|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|6|1}}|caps=60|goals=13|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Facundo Pellistri]]|sortname=Pellistri, Facundo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|12|20}}|caps=39|goals=2|club=[[Panathinaikos F.C.|Panathinaikos]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Santiago Mele]]|sortname=Mele, Santiago|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|6}}|caps=8|goals=0|club=[[C.F. Monterrey|Monterrey]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Guillermo Varela]]|sortname=Varela, Guillermo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|3|24}}|caps=28|goals=0|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Agustín Canobbio]]|sortname=Canobbio, Agustin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|1}}|caps=15|goals=1|club=[[Fluminense FC|Fluminense]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Emiliano Martínez|Emiliano Martínez]]|sortname=Martinez, Emiliano|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|17}}|caps=10|goals=0|club=[[SE Palmeiras|Palmeiras]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Mathías Olivera]]|sortname=Olivera, Mathias|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|31}}|caps=35|goals=2|club=[[SSC Napoli|Napoli]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Matías Viña]]|sortname=Vina, Matias|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|9}}|caps=43|goals=1|club=[[Club Atlético River Plate|River Plate]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Brian Rodríguez]]|sortname=Rodriguez, Brian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|20}}|caps=32|goals=4|club=[[Club América|América]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Rodrigo Aguirre]]|sortname=Aguirre, Rodrigo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|10|1}}|caps=10|goals=3|club=[[Tigres UANL]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Maximiliano Araújo]]|sortname=Araujo, Maximiliano|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|15}}|caps=28|goals=3|club=[[Sporting CP]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Federico Viñas]]|sortname=Vinas, Federico|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|30}}|caps=11|goals=2|club=[[Real Oviedo|Oviedo]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Joaquín Piquerez]]|sortname=Piquerez, Joaquin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|24}}|caps=19|goals=0|club=[[SE Palmeiras|Palmeiras]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Fernando Muslera]]|sortname=Muslera, Fernando|age={{birth date and age2|2026|6|11|1986|6|16}}|caps=134|goals=0|club=[[Estudiantes de La Plata|Estudiantes]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Santiago Bueno]]|sortname=Bueno, Santiago|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|9}}|caps=8|goals=0|club=[[Wolverhampton Wanderers F.C.|Wolverhampton Wanderers]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Juan Manuel Sanabria]]|sortname=Sanabria, Juan Manuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|29}}|caps=5|goals=1|club=[[Real Salt Lake]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Rodrigo Zalazar]]|sortname=Zalazar, Rodrigo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|12}}|caps=8|goals=2|club=[[S.C. Braga|Braga]]|clubnat=POR}} {{nat fs end}} ==I guruhi== ===Fransiya=== Murabbiy: [[Didier Deschamps]] [[Fransiya milliy futbol terma jamoasi|Fransiya]] yakuniy tarkibini 14-may kuni eʻlon qildi<ref>Orsini, Vincent (May 14, 2026). [https://www.fff.fr/article/16790-les-26-bleus-pour-le-mondial-2026.html "2026-yilgi Jahon chempionati uchun 26 ta Koʻk"] (fransuz tilida). [[French Football Federation]]. [https://web.archive.org/web/20260514190954/https://www.fff.fr/article/16790-les-26-bleus-pour-le-mondial-2026.html Archived] from the original on May 14, 2026. Retrieved May 13, 2026.</ref>. [[Guy Stéphan]] Deshampning onasi vafot etgani sababli taʼtil olishi munosabati bilan Fransiyaning Norvegiyaga qarshi soʻnggi guruh oʻyinida jamoani boshqardi<ref>{{cite web |last=McKenna |first=Lorraine |date=23 June 2026 |title=Deschamps returns to France after death of his mother |url=https://www.bbc.com/sport/football/articles/cp36q1yxgvko |publisher=BBC Sport}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Brice Samba]]|sortname=Samba, Brice|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|4|25}}|caps=4|goals=0|club=[[Stade Rennais FC|Renn]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Malo Gusto]]|sortname=Gusto, Malo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|5|19}}|caps=11|goals=0|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Lucas Digne]]|sortname=Digne, Lucas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|7|20}}|caps=58|goals=0|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Dayot Upamecano]]|sortname=Upamecano, Dayot|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|27}}|caps=38|goals=2|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Jules Koundé]]|sortname=Kounde, Jules|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|12}}|caps=48|goals=0|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Manu Koné]]|sortname=Kone, Manu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|17}}|caps=14|goals=0|club=[[AS Roma|Roma]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Ousmane Dembélé]]|sortname=Dembele, Ousmane|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|15}}|caps=59|goals=7|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Aurélien Tchouaméni]]|sortname=Tchouameni, Aurelien|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|27}}|caps=46|goals=3|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Marcus Thuram]]|sortname=Thuram, Marcus|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|6}}|caps=34|goals=3|club=[[Inter Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Kylian Mbappé]]|sortname=Mbappe, Kylian|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|20}}|caps=98|goals=56|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Michael Olise]]|sortname=Olise, Michael|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|12|12}}|caps=17|goals=7|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Bradley Barcola]]|sortname=Barcola, Bradley|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|9|2}}|caps=20|goals=3|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[N'Golo Kanté]]|sortname=Kante, Ngolo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|3|29}}|caps=69|goals=2|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Adrien Rabiot]]|sortname=Rabiot, Adrien|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|4|3}}|caps=59|goals=7|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Ibrahima Konaté]]|sortname=Konate, Ibrahima|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|5|25}}|caps=28|goals=0|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Mike Maignan]]|sortname=Maignan, Mike|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|7|3}}|caps=40|goals=0|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[William Saliba]]|sortname=Saliba, William|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|3|24}}|caps=32|goals=0|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Warren Zaïre-Emery]]|sortname=Zaire-Emery, Warren|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|3|8}}|caps=11|goals=1|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Théo Hernandez]]|sortname=Hernandez, Theo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|6}}|caps=44|goals=2|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Désiré Doué]]|sortname=Doue, Desire|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|6|3}}|caps=7|goals=2|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Lucas Hernandez]]|sortname=Hernandez, Lucas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|14}}|caps=42|goals=0|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Jean-Philippe Mateta]]|sortname=Mateta, Jean-Philippe|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|28}}|caps=4|goals=2|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Robin Risser]]|sortname=Risser, Robin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|12|2}}|caps=0|goals=0|club=[[RC Lens|Lens]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Rayan Cherki]]|sortname=Cherki, Rayan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|8|17}}|caps=7|goals=2|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Maghnes Akliouche]]|sortname=Akliouche, Maghnes|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|25}}|caps=9|goals=1|club=[[AS Monaco FC|Monako]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Maxence Lacroix]]|sortname=Lacroix, Maxence|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|6}}|caps=4|goals=0|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs end}} ===Iroq=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|AUS}} [[Graham Arnold]] [[Iroq milliy futbol terma jamoasi|Iroq]] 19-may kuni 34 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[[Iraq Football Association]] [@IraqNT_EN] (May 19, 2026). [https://twitter.com/IraqNT_EN/status/2056771613392003532 "Graham Arnold 2026-yilgi Jahon chempionati oldidan Ispaniyadagi oʻquv lager uchun Iroq milliy terma jamoasi tarkibini eʼlon qildi"] (Tweet). Retrieved May 19, 2026 – via [[X (social network)|X (formerly Twitter)]].</ref><ref>[https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/iraq-preliminary-squad-announcement-graham-arnold "Hassan qaytdi, Arnold Iroqning dastlabki tarkibini eʼlon qildi"]. [[FIFA]]. May 20, 2026. [https://web.archive.org/web/20260528152235/https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/iraq-preliminary-squad-announcement-graham-arnold Archived] from the original on May 28, 2026. Retrieved May 22, 2026.</ref>. Yakuniy tarkib 1-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>[[Iraq Football Association]] [@IraqNT_EN] (June 1, 2026). [https://twitter.com/IraqNT_EN/status/2061373604558717062 "FIFA Jahon chempionati uchun Iroqning yakuniy tarkibi"] (Tweet). Retrieved June 1, 2026 – via [[X (social network)|X (formerly Twitter)]].</ref>. [[Ahmed Yahya]] son mushaklari jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 6-iyun kuni [[Ahmed Maknzi]] chaqirildi<ref>[https://www.reuters.com/sports/soccer/makenzie-replaces-injured-yahya-iraqs-world-cup-squad-2026-06-06/ "Maknzi Iroqning Jahon chempionati tarkibida jarohat olgan Yahyaning o'rnini egalladi"]. Reuters. June 6, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Fahad Talib]]|sortname=Talib, Fahad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|10|21}}|caps=21|goals=0|club=[[Al-Talaba SC|Al-Talaba]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Rebin Sulaka]]|sortname=Sulaka, Rebin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|4|12}}|caps=56|goals=1|club=[[Port F.C.|Port]]|clubnat=THA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Hussein Ali|Hussein Ali]]|sortname=Ali, Hussein|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|3|1}}|caps=27|goals=1|club=[[Pogoń Szczecin]]|clubnat=POL}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Zaid Tahseen]]|sortname=Tahseen, Zaid|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|29}}|caps=28|goals=1|club=[[Pakhtakor FC|Paxtakor]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Akam Hashim]]|sortname=Hashim, Akam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|16}}|caps=14|goals=1|club=[[Al-Zawraa SC|Al-Zawraa]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Manaf Younis]]|sortname=Younis, Manaf|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|16}}|caps=34|goals=1|club=[[Al-Shorta SC|Al-Shorta]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Youssef Amyn]]|sortname=Amyn, Youssef|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|8|21}}|caps=27|goals=2|club=[[AEK Larnaca FC|AEK Larnaca]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Ibrahim Bayesh]]|sortname=Bayesh, Ibrahim|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|1}}|caps=76|goals=8|club=[[Al Dhafra FC|Al Dhafra]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Ali Al-Hamadi]]|sortname=Hamadi, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|3|1}}|caps=20|goals=5|club=[[Luton Town F.C.|Luton Town]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Mohanad Ali]]|sortname=Ali, Mohanad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|20}}|caps=72|goals=27|club=[[Dibba FC|Dibba]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Ahmed Qasem]]|sortname=Qasem, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|12}}|caps=3|goals=0|club=[[Nashville SC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Jalal Hassan]]|sortname=Hassan, Jalal|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|5|18}}|caps=102|goals=0|club=[[Al-Zawraa SC|Al-Zawraa]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Ali Yousif]]|sortname=Yousif, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|19}}|caps=7|goals=1|club=[[Al-Talaba SC|Al-Talaba]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Zidane Iqbal]]|sortname=Iqbal, Zidane|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|4|27}}|caps=25|goals=2|club=[[FC Utrecht|Utrecht]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Ahmed Maknzi]]|sortname=Maknzi, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|9|24}}|caps=7|goals=0|club=[[Al-Karma SC|Al-Karma]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Amir Al-Ammari]]|sortname=Ammari, Amir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|7|27}}|caps=51|goals=3|club=[[KS Cracovia|Cracovia]]|clubnat=POL}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Ali Jasim]]|sortname=Jasim, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|1|20}}|caps=36|goals=2|club=[[Al-Najma SC (Saudi Arabia)|Al-Najma]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Aymen Hussein]]|sortname=Hussein, Aymen|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|3|22}}|caps=95|goals=33|club=[[Al-Karma SC|Al-Karma]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Kevin Yakob]]|sortname=Yakob, Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|10}}|caps=9|goals=0|club=[[Aarhus Gymnastikforening|AGF]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Aimar Sher]]|sortname=Sher, Aimar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|12|20}}|caps=7|goals=0|club=[[Sarpsborg 08 FF|Sarpsborg 08]]|clubnat=NOR}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Marko Farji]]|sortname=Farji, Marko|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|3|16}}|caps=12|goals=0|club=[[Venezia FC|Venezia]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Ahmed Basil]]|sortname=Basil, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|8|19}}|caps=16|goals=0|club=[[Al-Shorta SC|Al-Shorta]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Merchas Doski]]|sortname=Doski, Merchas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|12|7}}|caps=31|goals=1|club=[[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Zaid Ismail]]|sortname=Ismail, Zaid|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|1|3}}|caps=6|goals=0|club=[[Al-Talaba SC|Al-Talaba]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Mustafa Saadoon|Mustafa Saadoon]]|sortname=Saadoon, Mustafa|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|25}}|caps=17|goals=0|club=[[Al-Shorta SC|Al-Shorta]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Frans Putros]]|sortname=Putros, Frans|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|7|14}}|caps=28|goals=0|club=[[Persib Bandung|Persib]]|clubnat=IDN}} {{nat fs end}} ===Norvegiya=== Murabbiy: [[Ståle Solbakken]] [[Norvegiya milliy futbol terma jamoasi|Norvegiya]] yakuniy tarkibini 21-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.fotball.no/landslag/norge-a-herrer/2026/her-er-norges-vm-tropp/ "Norvegiyaning Jahon chempionati tarkibi mana"] (norveg tilida). [[Norwegian Football Federation]]. May 21, 2026. [https://web.archive.org/web/20260522095352/https://www.fotball.no/landslag/norge-a-herrer/2026/her-er-norges-vm-tropp/ Archived] from the original on May 22, 2026. Retrieved May 21, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Ørjan Nyland]]|sortname=Nyland, Orjan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|9|10}}|caps=71|goals=0|club=[[Sevilla FC|Sevilla]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=2|pos=MF|name=[[Morten Thorsby]]|sortname=Thorsby, Morten|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|5|5}}|caps=31|goals=0|club=[[US Cremonese|Cremonese]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Kristoffer Ajer]]|sortname=Ajer, Kristoffer|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|17}}|caps=52|goals=2|club=[[Brentford F.C.|Brentford]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Leo Østigård]]|sortname=Ostigard, Leo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|11|28}}|caps=38|goals=1|club=[[Genoa CFC|Genoa]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[David Møller Wolfe]]|sortname=Moller Wolfe, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|4|23}}|caps=22|goals=1|club=[[Wolverhampton Wanderers F.C.|Wolverhampton Wanderers]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Patrick Berg]]|sortname=Berg, Patrick|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|24}}|caps=43|goals=0|club=[[FK Bodø/Glimt|Bodø/Glimt]]|clubnat=NOR}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Alexander Sørloth]]|sortname=Sorloth, Alexander|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|5}}|caps=72|goals=26|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Sander Berge]]|sortname=Berge, Sander|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|14}}|caps=66|goals=1|club=[[Fulham F.C.|Fulham]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Erling Haaland]]|sortname=Haaland, Erling|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|21}}|caps=50|goals=55|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Martin Ødegaard]]|sortname=Odegaard, Martin|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|17}}|caps=68|goals=5|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Jørgen Strand Larsen]]|sortname=Strand Larsen, Jorgen|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|6}}|caps=28|goals=6|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Sander Tangvik]]|sortname=Tangvik, Sander|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|11|29}}|caps=0|goals=0|club=[[Hamburger SV]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=13|pos=GK|name=[[Egil Selvik]]|sortname=Selvik, Egil|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|7|30}}|caps=7|goals=0|club=[[Watford F.C.|Watford]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Fredrik Aursnes]]|sortname=Aursnes, Fredrik|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|10}}|caps=22|goals=1|club=[[S.L. Benfica|Benfica]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Fredrik André Bjørkan]]|sortname=Bjorkan, Fredrik Andre|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|21}}|caps=21|goals=1|club=[[FK Bodø/Glimt|Bodø/Glimt]]|clubnat=NOR}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Marcus Holmgren Pedersen]]|sortname=Pedersen, Marcus Holmgren|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|16}}|caps=32|goals=0|club=[[Torino FC|Torino]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Torbjørn Heggem]]|sortname=Heggem, Torbjorn|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|12}}|caps=15|goals=0|club=[[Bologna FC 1909|Bolonya]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Kristian Thorstvedt]]|sortname=Thorstvedt, Kristian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|13}}|caps=37|goals=4|club=[[US Sassuolo Calcio|Sassuolo]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Thelo Aasgaard]]|sortname=Aasgaard, Thelo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|2}}|caps=8|goals=5|club=[[Rangers F.C.|Rangers]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Antonio Nusa]]|sortname=Nusa, Antonio|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|4|17}}|caps=24|goals=8|club=[[RB Leipzig]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Andreas Schjelderup]]|sortname=Schjelderup, Andreas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|6|1}}|caps=12|goals=1|club=[[S.L. Benfica|Benfica]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Oscar Bobb]]|sortname=Bobb, Oscar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|12}}|caps=20|goals=2|club=[[Fulham F.C.|Fulham]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Jens Petter Hauge]]|sortname=Hauge, Jens Petter|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|10|12}}|caps=15|goals=1|club=[[FK Bodø/Glimt|Bodø/Glimt]]|clubnat=NOR}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Sondre Langås]]|sortname=Langas, Sondre|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|2}}|caps=3|goals=0|club=[[Derby County F.C.|Derby County]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Henrik Falchener]]|sortname=Falchener, Henrik|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|5|8}}|caps=1|goals=0|club=[[Viking FK|Viking]]|clubnat=NOR}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Julian Ryerson]]|sortname=Ryerson, Julian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|17}}|caps=43|goals=1|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs end}} ===Senegal=== Murabbiy: [[Pape Thiaw]] [[Senegal milliy futbol terma jamoasi|Senegal]] 21-may kuni 28 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://fsfoot.sn/mondial-2026-pape-thiaw-publie-sa-liste/ "2026-yilgi Jahon chempionati: Pape Thiaw tarkibini eʼlon qildi"] (fransuz tilida). [[Senegalese Football Federation]]. May 21, 2026. [https://web.archive.org/web/20260521224924/https://fsfoot.sn/mondial-2026-pape-thiaw-publie-sa-liste/ Archived] from the original on May 21, 2026. Retrieved May 21, 2026.</ref>. Yakuniy tarkib 1-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>[[Senegalese Football Federation]] [@GaindeYi] (June 1, 2026). [https://twitter.com/GaindeYi/status/2061625034532172127 "2026-yilgi Jahon chempionatida Senegal ranglarini himoya qilish uchun milliy terma jamoa murabbiyi Pape Thiaw tomonidan tanlangan 26 ta Sher roʻyxati."] (Tweet) (fransuz tilida). Retrieved June 1, 2026 – via [[X (social network)|X (formerly Twitter)]].</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Yehvann Diouf]]|sortname=Diouf, Yehvann|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|11|16}}|caps=2|goals=0|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Mamadou Sarr]]|sortname=Sarr, Mamadou|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|8|29}}|caps=8|goals=0|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Kalidou Koulibaly]]|sortname=Koulibaly, Kalidou|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|6|20}}|caps=103|goals=2|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Abdoulaye Seck|Abdoulaye Seck]]|sortname=Seck, Abdoulaye|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|6|4}}|caps=22|goals=4|club=[[Maccabi Haifa F.C.|Maccabi Haifa]]|clubnat=ISR}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Idrissa Gueye]]|sortname=Gueye, Idrissa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|9|26}}|caps=131|goals=7|club=[[Everton F.C.|Everton]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Pathé Ciss]]|sortname=Ciss, Pathe|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|16}}|caps=30|goals=0|club=[[Rayo Vallecano]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Assane Diao]]|sortname=Diao, Assane|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|9|7}}|caps=5|goals=0|club=[[Como 1907|Como]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Lamine Camara]]|sortname=Camara, Lamine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|1|1}}|caps=33|goals=7|club=[[AS Monaco FC|Monako]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Bamba Dieng]]|sortname=Dieng, Bamba|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|23}}|caps=23|goals=2|club=[[FC Lorient|Lorient]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Sadio Mané]]|sortname=Mane, Sadio|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|4|10}}|caps=128|goals=55|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Nicolas Jackson]]|sortname=Jackson, Nicolas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|20}}|caps=33|goals=8|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Cherif Ndiaye]]|sortname=Ndiaye, Cherif|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|23}}|caps=19|goals=4|club=[[Samsunspor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Iliman Ndiaye]]|sortname=Ndiaye, Iliman|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|6}}|caps=40|goals=4|club=[[Everton F.C.|Everton]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Ismail Jakobs]]|sortname=Jakobs, Ismail|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|17}}|caps=30|goals=0|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Krépin Diatta]]|sortname=Diatta, Krepin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|25}}|caps=61|goals=2|club=[[AS Monaco FC|Monako]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Édouard Mendy]]|sortname=Mendy, Edouard|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|3|1}}|caps=57|goals=0|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Pape Matar Sarr]]|sortname=Sarr, Pape Matar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|9|14}}|caps=40|goals=4|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Ismaïla Sarr]]|sortname=Sarr, Ismaila|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|25}}|caps=83|goals=19|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Moussa Niakhaté]]|sortname=Niakhate, Moussa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|3|8}}|caps=31|goals=0|club=[[Olympique Lyonnais|Lyon]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Ibrahim Mbaye]]|sortname=Mbaye, Ibrahim|age={{birth date and age2|2026|6|11|2008|1|24}}|caps=11|goals=3|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Habib Diarra]]|sortname=Diarra, Habib|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|1|3}}|caps=21|goals=4|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Bara Sapoko Ndiaye]]|sortname=Sapoko Ndiaye, Bara|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|12|31}}|caps=1|goals=0|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Mory Diaw]]|sortname=Diaw, Mory|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|6|22}}|caps=5|goals=0|club=[[Le Havre AC|Le Havre]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Antoine Mendy|Antoine Mendy]]|sortname=Mendy, Antoine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|5|27}}|caps=7|goals=0|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[El Hadji Malick Diouf]]|sortname=Diouf, El Hadji Malick|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|12|29}}|caps=20|goals=1|club=[[West Ham United F.C.|West Ham United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Pape Gueye]]|sortname=Gueye, Pape|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|24}}|caps=41|goals=5|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs end}} ==J guruhi== ===Jazoir=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|<!--NATIONALITY PER https://inside.fifa.com/en/associations/ALG/organisation-->BIH}} [[Vladimir Petković]] [[Jazoir milliy futbol terma jamoasi|Jazoir]] 2026-yil 31-may kuni oʻzining yakuniy tarkibini eʼlon qildi<ref>[https://www.faf.dz/equipe-nationale-la-liste-de-petkovic-pour-la-coupe-du-monde-2026/ "Équipe nationale : la liste de Petkovic pour la Coupe du monde 2026"] [Milliy terma jamoa: Petkovichning 2026-yilgi Jahon chempionati uchun tarkibi] (fransuz tilida). [[Algerian Football Federation]]. 2026-yil 31-may. [https://web.archive.org/web/20260601090933/https://www.faf.dz/equipe-nationale-la-liste-de-petkovic-pour-la-coupe-du-monde-2026/ Asl nusxadan] 2026-yil 1-iyunda arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 31-may.</ref><ref>[https://www.reuters.com/sports/soccer/bentaleb-back-algeria-world-cup-squad-named-2026-05-31/ "Bentaleb back for Algeria as World Cup squad named"]. ''[[Reuters]]''. 2026-yil 31-may. Qaraldi: 2026-yil 31-may.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Melvin Mastil]]|sortname=Mastil, Melvin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|19}}|caps=2|goals=0|club=[[FC Stade Nyonnais|Stade Nyonnais]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Aïssa Mandi]]|sortname=Mandi, Aissa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|10|22}}|caps=119|goals=8|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Achref Abada]]|sortname=Abada, Achref|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|6|15}}|caps=9|goals=1|club=[[USM Alger]]|clubnat=ALG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Mohamed Amine Tougai]]|sortname=Tougai, Mohamed Amine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|22}}|caps=30|goals=2|club=[[Espérance Sportive de Tunis|Espérance de Tunis]]|clubnat=TUN}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Zineddine Belaïd]]|sortname=Belaid, Zineddine|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|20}}|caps=18|goals=1|club=[[JS Kabylie]]|clubnat=ALG}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Ramiz Zerrouki]]|sortname=Zerrouki, Ramiz|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|26}}|caps=53|goals=3|club=[[FC Twente|Twente]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Riyad Mahrez]]|sortname=Mahrez, Riyad|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|2|21}}|caps=116|goals=38|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Houssem Aouar]]|sortname=Aouar, Houssem|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|30}}|caps=22|goals=6|club=[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Amine Gouiri]]|sortname=Gouiri, Amine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|16}}|caps=23|goals=10|club=[[Olympique de Marseille|Marseille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Farès Chaïbi]]|sortname=Chaibi, Fares|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|11|28}}|caps=31|goals=3|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Anis Hadj Moussa]]|sortname=Hadj Moussa, Anis|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|11}}|caps=15|goals=2|club=[[Feyenoord]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Nadhir Benbouali]]|sortname=Benbouali, Nadhir|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|17}}|caps=4|goals=1|club=[[Győri ETO FC|Győri ETO]]|clubnat=HUN}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Jaouen Hadjam]]|sortname=Hadjam, Jaouen|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|3|26}}|caps=18|goals=3|club=[[BSC Young Boys|Young Boys]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Hicham Boudaoui]]|sortname=Boudaoui, Hicham|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|23}}|caps=34|goals=0|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Rayan Aït-Nouri]]|sortname=Ait-Nouri, Rayan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|6}}|caps=30|goals=0|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Oussama Benbot]]|sortname=Benbot, Oussama|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|10|11}}|caps=5|goals=0|club=[[USM Alger]]|clubnat=ALG}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Rafik Belghali]]|sortname=Belghali, Rafik|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|6|7}}|caps=13|goals=1|club=[[Hellas Verona FC|Hellas Verona]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Mohamed Amoura]]|sortname=Amoura, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|9}}|caps=47|goals=19|club=[[VfL Wolfsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Nabil Bentaleb]]|sortname=Bentaleb, Nabil|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|11|24}}|caps=60|goals=6|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Adil Boulbina]]|sortname=Boulbina, Adil|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|5|2}}|caps=12|goals=6|club=[[Al Duhail SC|Al-Duhail]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Ramy Bensebaini]]|sortname=Bensebaini, Ramy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|4|16}}|caps=82|goals=9|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Ibrahim Maza]]|sortname=Maza, Ibrahim|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|11|24}}|caps=17|goals=2|club=[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Luca Zidane]]|sortname=Zidane, Luca|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|13}}|caps=7|goals=0|club=[[Granada CF|Granada]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Yacine Titraoui]]|sortname=Titraoui, Yacine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|26}}|caps=5|goals=0|club=[[Royal Charleroi SC|Charleroi]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Farès Ghedjemis]]|sortname=Ghedjemis, Fares|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|9|6}}|caps=1|goals=1|club=[[Frosinone Calcio|Frosinone]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Samir Chergui]]|sortname=Chergui, Samir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|6}}|caps=5|goals=0|club=[[Paris FC]]|clubnat=FRA}} {{nat fs end}} ===Argentina=== Murabbiy: [[Lionel Scaloni]] [[Argentina milliy futbol terma jamoasi|Argentina]] 2026-yil 11-may kuni 55 nafar futbolchidan iborat dastlabki tarkibni eʼlon qildi<ref>[[https://www.afa.com.ar/es/posts/seleccion-mayor-prelista-de-convocados](https://www.afa.com.ar/es/posts/seleccion-mayor-prelista-de-convocados) "Selección Mayor: Prelista de convocados"] [Katta terma jamoa: Dastlabki chaqirilganlar roʻyxati]. [[Argentina Futbol Assotsiatsiyasi]]. 2026-yil 11-may. [[https://web.archive.org/web/20260511125456/https://www.afa.com.ar/es/posts/seleccion-mayor-prelista-de-convocados](https://web.archive.org/web/20260511125456/https://www.afa.com.ar/es/posts/seleccion-mayor-prelista-de-convocados) Asl nusxadan] 2026-yil 11-mayda arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 11-may.</ref>. Yakuniy tarkib esa 2026-yil 28-may kuni eʼlon qilindi<ref>[[https://www.afa.com.ar/es/posts/lista-de-los-26-jugadores-de-la-seleccion-argentina-para-defender-el-titulo-en-la-copa-del-mundo-2026](https://www.afa.com.ar/es/posts/lista-de-los-26-jugadores-de-la-seleccion-argentina-para-defender-el-titulo-en-la-copa-del-mundo-2026) "Lista de los 26 jugadores de la Selección Argentina para defender el título en la Copa del Mundo 2026"] [2026-yilgi Jahon chempionatida chempionlikni himoya qiladigan Argentina terma jamoasining 26 nafar futbolchisi roʻyxati] (ispan tilida). [[Argentina Futbol Assotsiatsiyasi]]. 2026-yil 28-may. [[https://web.archive.org/web/20260529035017/https://www.afa.com.ar/es/posts/lista-de-los-26-jugadores-de-la-seleccion-argentina-para-defender-el-titulo-en-la-copa-del-mundo-2026](https://web.archive.org/web/20260529035017/https://www.afa.com.ar/es/posts/lista-de-los-26-jugadores-de-la-seleccion-argentina-para-defender-el-titulo-en-la-copa-del-mundo-2026) Asl nusxadan] 2026-yil 29-mayda arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 1-iyun.</ref>. [[Leonardo Balerdi]] 2026-yil 6-iyun kuni boldir mushagidagi jarohati sabab tarkibni tark etdi va uning oʻrniga 2026-yil 11-iyun kuni [[Marcos Senesi]] chaqirildi<ref>[[https://www.beinsports.com/en-us/soccer/fifa-world-cup-2026/articles/balerdi-to-miss-argentinas-world-cup-title-defence-with-calf-injury-2026-06-06](https://www.beinsports.com/en-us/soccer/fifa-world-cup-2026/articles/balerdi-to-miss-argentinas-world-cup-title-defence-with-calf-injury-2026-06-06) "Balerdi to miss Argentina's World Cup title defence with calf injury"]. ''[[beIN SPORTS]]''. 2026-yil 6-iyun.</ref><ref>Alcheva, Martina (2026-yil 11-iyun). [[https://worldsoccertalk.com/amp/world-cup/argentina-confirm-final-26-man-squad-for-the-2026-world-cup-senesi-joins-messis-team-after-balerdi-injury/](https://worldsoccertalk.com/amp/world-cup/argentina-confirm-final-26-man-squad-for-the-2026-world-cup-senesi-joins-messis-team-after-balerdi-injury/){{Oʻlikhavola|date=avgust 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} "Argentina confirm final 26-man squad for the 2026 World Cup: Senesi joins Messi’s team after Balerdi injury"]. ''World Soccer Talk''.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Juan Musso]]|sortname=Musso, Juan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|6}}|caps=4|goals=0|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Marcos Senesi]]|sortname=Senesi, Marcos|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|10}}|caps=3|goals=0|club=[[AFC Bournemouth|Bournemouth]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Nicolás Tagliafico]]|sortname=Tagliafico, Nicolas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|31}}|caps=76|goals=1|club=[[Olympique Lyonnais|Lion]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Gonzalo Montiel]]|sortname=Montiel, Gonzalo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|1}}|caps=39|goals=2|club=[[Club Atlético River Plate|River Pleyt]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Leandro Paredes]]|sortname=Paredes, Leandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|6|29}}|caps=77|goals=5|club=[[Boca Juniors]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Lisandro Martínez]]|sortname=Martinez, Lisandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|1|18}}|caps=28|goals=1|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Rodrigo De Paul]]|sortname=De Paul, Rodrigo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|24}}|caps=87|goals=2|club=[[Inter Miami CF|Inter Mayami]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Valentín Barco]]|sortname=Barco, Valentin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|7|23}}|caps=4|goals=2|club=[[RC Strasbourg Alsace|Strasburg]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Julián Álvarez]]|sortname=Alvarez, Julian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|31}}|caps=51|goals=14|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Lionel Messi]]|sortname=Messi, Lionel|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1987|6|24}}|caps=199|goals=117|club=[[Inter Miami CF|Inter Mayami]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Giovani Lo Celso]]|sortname=Lo Celso, Giovani|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|9}}|caps=67|goals=4|club=[[Real Betis]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Gerónimo Rulli]]|sortname=Rulli, Geronimo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|5|20}}|caps=8|goals=0|club=[[Olympique de Marseille|Marsey]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Cristian Romero]]|sortname=Romero, Cristian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|27}}|caps=51|goals=3|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Exequiel Palacios]]|sortname=Palacios, Exequiel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|5}}|caps=40|goals=0|club=[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkuzen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Nicolás González|Nicolás González]]|sortname=Gonzalez, Nicolas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|6}}|caps=51|goals=6|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=16|pos=FW|name=[[Thiago Almada]]|sortname=Almada, Thiago|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|26}}|caps=16|goals=5|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Giuliano Simeone]]|sortname=Simeone, Giuliano|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|12|18}}|caps=13|goals=2|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Nico Paz]]|sortname=Paz, Nico|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|9|8}}|caps=9|goals=1|club=[[Como 1907|Como]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Nicolás Otamendi]]|sortname=Otamendi, Nicolas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1988|2|12}}|caps=132|goals=8|club=[[S.L. Benfica|Benfika]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Alexis Mac Allister]]|sortname=Mac Allister, Alexis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|24}}|caps=46|goals=6|club=[[Liverpool F.C.|Liverpul]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[José Manuel López|José Manuel López]]|sortname=Lopez, Jose Manuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|6}}|caps=5|goals=0|club=[[SE Palmeiras|Palmeyras]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Lautaro Martínez]]|sortname=Martinez, Lautaro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|22}}|caps=77|goals=37|club=[[Inter Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Emiliano Martínez]]|sortname=Martinez, Emiliano|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|9|2}}|caps=59|goals=0|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Enzo Fernández]]|sortname=Fernandez, Enzo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|17}}|caps=42|goals=6|club=[[Chelsea F.C.|Chelsi]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Facundo Medina]]|sortname=Medina, Facundo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|5|28}}|caps=9|goals=0|club=[[Olympique de Marseille|Marsey]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Nahuel Molina]]|sortname=Molina, Nahuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|6}}|caps=58|goals=1|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs end}} ===Avstriya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|GER}} [[Ralf Rangnick]] [[Avstriya milliy futbol terma jamoasi|Avstriya]] 18-may kuni oʻzining yakuniy tarkibini eʼlon qildi<ref>[https://www.oefb.at/oefb/News/Nationalteam-WM-Kader "Ralf Rangnick nennt WM-Kader"] [Ralf Rangnick Jahon chempionati uchun tarkibni eʼlon qildi] (nemis tilida). [[Austrian Football Association]]. 2026-yil 18-may. [https://web.archive.org/web/20260518181201/https://www.oefb.at/oefb/News/Nationalteam-WM-Kader Arxivlangan] asl nusxadan 2026-yil 18-mayda. Qaraldi: 2026-yil 18-may.</ref>. [[Christoph Baumgartner]] 2-iyun kuni jarohati sabab tarkibni tark etdi va uning oʻrniga 10-iyun kuni [[Dejan Ljubičić]] chaqirildi<ref>[https://www.oefb.at/oefb/News/Baumgartner-faellt-fuer-WM-aus "Christoph Baumgartner fällt für WM aus"] [Christoph Baumgartner Jahon chempionatini oʻtkazib yuboradi] (nemis tilida). [[Austrian Football Association]]. 2026-yil 2-iyun. [https://web.archive.org/web/20260602102026/https://www.oefb.at/oefb/News/Baumgartner-faellt-fuer-WM-aus Arxivlangan] asl nusxadan 2026-yil 2-iyunda. Qaraldi: 2026-yil 2-iyun.</ref><ref>[https://sport.orf.at/stories/3156891/ "Ljubicic löst verspätet WM-Ticket"] [Ljubichich kechikib Jahon chempionati yoʻllanmasini qoʻlga kiritdi] (nemis tilida). [[ORF (broadcaster)|ORF]]. 2026-yil 10-iyun. Qaraldi: 2026-yil 10-iyun.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Alexander Schlager]]|sortname=Schlager, Alexander|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|1}}|caps=26|goals=0|club=[[FC Red Bull Salzburg|Red Bull Salzburg]]|clubnat=AUT}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[David Affengruber|David Affengruber]]|sortname=Affengruber, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|3|19}}|caps=1|goals=0|club=[[Elche CF|Elche]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Kevin Danso]]|sortname=Danso, Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|19}}|caps=32|goals=0|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=MF|name=[[Xaver Schlager]]|sortname=Schlager, Xaver|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|28}}|caps=51|goals=4|club=[[RB Leipzig]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Stefan Posch]]|sortname=Posch, Stefan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|14}}|caps=52|goals=5|club=[[1. FSV Mainz 05|Mainz 05]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Nicolas Seiwald]]|sortname=Seiwald, Nicolas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|4}}|caps=47|goals=1|club=[[RB Leipzig]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Marko Arnautović]]|sortname=Arnautovic, Marko|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|4|19}}|caps=133|goals=47|club=[[Red Star Belgrade]]|clubnat=SRB}} {{nat fs g player|no=8|pos=DF|name=[[David Alaba]]|sortname=Alaba, David|other=[[Captain (association football)|captain]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|6|24}}|caps=113|goals=15|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=MF|name=[[Marcel Sabitzer]]|sortname=Sabitzer, Marcel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|17}}|caps=98|goals=26|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Florian Grillitsch]]|sortname=Grillitsch, Florian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|8|7}}|caps=58|goals=1|club=[[S.C. Braga|Braga]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Michael Gregoritsch]]|sortname=Gregoritsch, Michael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|4|18}}|caps=75|goals=24|club=[[FC Augsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Florian Wiegele]]|sortname=Wiegele, Florian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|3|21}}|caps=1|goals=0|club=[[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=13|pos=GK|name=[[Patrick Pentz]]|sortname=Pentz, Patrick|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|2}}|caps=18|goals=0|club=[[Brøndby IF|Brøndby]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Saša Kalajdžić]]|sortname=Kalajdzic, Sasa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|7|7}}|caps=22|goals=4|club=[[LASK]]|clubnat=AUT}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Philipp Lienhart]]|sortname=Lienhart, Philipp|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|11}}|caps=41|goals=3|club=[[SC Freiburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Phillipp Mwene]]|sortname=Mwene, Phillipp|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|1|29}}|caps=30|goals=0|club=[[1. FSV Mainz 05|Mainz 05]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Carney Chukwuemeka]]|sortname=Chukwuemeka, Carney|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|20}}|caps=3|goals=1|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Romano Schmid]]|sortname=Schmid, Romano|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|27}}|caps=34|goals=3|club=[[SV Werder Bremen|Werder Bremen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Dejan Ljubičić]]|sortname=Ljubicic, Dejan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|8}}|caps=9|goals=1|club=[[FC Schalke 04|Schalke 04]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Konrad Laimer]]|sortname=Laimer, Konrad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|27}}|caps=57|goals=7|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Munich]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Patrick Wimmer]]|sortname=Wimmer, Patrick|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|30}}|caps=30|goals=1|club=[[VfL Wolfsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Alexander Prass]]|sortname=Prass, Alexander|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|26}}|caps=19|goals=0|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Marco Friedl]]|sortname=Friedl, Marco|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|16}}|caps=11|goals=0|club=[[SV Werder Bremen|Werder Bremen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Paul Wanner]]|sortname=Wanner, Paul|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|12|23}}|caps=3|goals=0|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Michael Svoboda]]|sortname=Svoboda, Michael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|15}}|caps=4|goals=0|club=[[Venezia FC|Venezia]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Alessandro Schöpf]]|sortname=Schopf, Alessandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|7}}|caps=35|goals=6|club=[[Wolfsberger AC]]|clubnat=AUT}} {{nat fs end}} ===Iordaniya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|MAR}} [[Jamal Sellami]] [[Iordaniya milliy futbol terma jamoasi|Iordaniya]] 2026-yil 17-may kuni 30 nafar futbolchidan iborat dastlabki tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://www.jfa.jo/news.php?id=31152&title=%D8%A5%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%A6%D9%85%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D9%88%D9%84%D9%8A%D8%A9-%D9%84%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%B4%D8%A7%D9%85%D9%89-%D8%AA%D8%A3%D9%87%D8%A8%D8%A7-%D9%84%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AC%D9%87%D8%AA%D9%8A-%D8%B3%D9%88%D9%8A%D8%B3%D8%B1%D8%A7-%D9%88%D9%83%D9%88%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A8%D9%8A%D8%A7-%D9%88%D8%AF%D9%8A%D8%A7 "إعلان القائمة الأولية لمنتخب النشامى تأهبا لمواجهتي سويسرا وكولومبيا وديا"] [Shveysariya va Kolumbiyaga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvlari oldidan «An-Nashama» terma jamoasining dastlabki tarkibi eʼlon qilindi] (arab tilida). [[Jordan Football Association]]. 17-may, 2026-yil. Qaraldi: 18-may, 2026-yil.</ref>. 27-may kuni tarkib 28 nafar futbolchigacha qisqartirildi<ref>[https://www.jfa.jo/news.php?id=31171&title=%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%B4%D8%A7%D9%85%D9%89-%D9%8A%D8%AE%D8%AA%D8%AA%D9%85-%D8%AA%D8%AD%D8%B6%D9%8A%D8%B1%D8%A7%D8%AA%D9%87-%D9%81%D9%8A-%D8%B9%D9%85%D8%A7%D9%86..-%D9%88%D9%8A%D8%BA%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D8%A5%D9%84%D9%89-%D8%B3%D8%A7%D9%86%D8%AA-%D8%BA%D8%A7%D9%84%D9%86-%D8%BA%D8%AF%D8%A7 "منتخب النشامى يختتم تحضيراته في عمان.. ويغادر إلى سانت غالن غدا"] (arab tilida). [[Jordan Football Association]]. 27-may, 2026-yil. Qaraldi: 27-may, 2026-yil.</ref>. Yakuniy tarkib 2-iyun kuni e'lon qilindi<ref>[[https://royanews.com/en/إعلان-قائمة-النشامى-لنهائيات-كأس-العا/](https://royanews.com/en/إعلان-قائمة-النشامى-لنهائيات-كأس-العا/) {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} "2026-yilgi Jahon chempionati final bosqichi uchun Iordaniya terma jamoasi tarkibi eʼlon qilindi – Video"]. royanews.com. 2-iyun, 2026-yil.</ref>. [[Ibrahim Sabra]] 5-iyun kuni toʻpigʻidan olgan jarohati sabab tarkibni tark etdi va uning oʻrniga 8-iyun kuni [[Mohammad Taha|Mohammad Taha]] chaqirildi<ref>[[https://x.com/JordanFA/status/2062955822317977881](https://x.com/JordanFA/status/2062955822317977881) "أمنيات السلامة والشفاء العاجل للاعب إبراهيم صبرة، والعودة إلى الملاعب في أقرب وقت بعد أن أظهرت الفحوصات الطبية إصابته بتمزق في أربطة الكاحل للقدم اليسرى أثناء التدريبات، ما يستدعي خضوعه لبرنامج علاجي وتأهيلي خلال الفترة المقبلة، واستبعاده من قائمة النشامى لكأس العالم 2026"] [Futbolchi Ibrahim Sabraga tezroq sogʻayib ketishini tilaymiz. Tibbiy tekshiruvlar mashgʻulot vaqtida chap toʻpigʻi boylamlari yirtilganini koʻrsatdi, shu sabab u davolanish va reabilitatsiyadan oʻtadi hamda 2026-yilgi Jahon chempionati uchun «An-Nashama» tarkibidan chiqarildi] (arab tilida). [[Jordan Football Association]]. 5-iyun, 2026-yil. Qaraldi: 5-iyun, 2026-yil.</ref><ref>[[https://x.com/JordanFA/status/2064030556929593647](https://x.com/JordanFA/status/2064030556929593647) "قرر الجهاز الفني للنشامى بقيادة المدرب جمال سلامي ضم اللاعب محمد أبو غوش إلى قائمة النشامى لكأس العالم 2026"] [Bosh murabbiy Jamal Sellami boshchiligidagi murabbiylar shtabi Muhammad Abu Gʻushni 2026-yilgi Jahon chempionati uchun «An-Nashama» tarkibiga qoʻshishga qaror qildi] (arab tilida). [[Jordan Football Association]]. 8-iyun, 2026-yil. Qaraldi: 5-iyun, 2026-yil.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Yazeed Abulaila]]|sortname=Abulaila, Yazeed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|8}}|caps=76|goals=0|club=[[Al-Hussein SC (Irbid)|Al-Hussein]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Mohammad Abu Hashish]]|sortname=Abu Hashish, Mohammad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|5|9}}|caps=56|goals=1|club=[[Al-Karma SC|Al-Karma]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Abdallah Nasib]]|sortname=Nasib, Abdallah|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|25}}|caps=65|goals=3|club=[[Al-Zawraa SC|Al-Zawraa]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Husam Abu Dahab]]|sortname=Abu Dahab, Husam|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|13}}|caps=18|goals=0|club=[[Al-Faisaly SC|Al-Faisaly]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Yazan Al-Arab]]|sortname=Arab, Yazan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|31}}|caps=80|goals=3|club=[[FC Seoul]]|clubnat=KOR}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Amer Jamous]]|sortname=Jamous, Amer|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|3}}|caps=19|goals=1|club=[[Al-Zawraa SC|Al-Zawraa]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Mohammad Abu Zrayq]]|sortname=Abu Zrayq, Mohammad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|30}}|caps=41|goals=5|club=[[Raja CA|Raja Casablanca]]|clubnat=MAR}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Noor Al-Rawabdeh]]|sortname=Rawabdeh, Noor|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|24}}|caps=68|goals=3|club=[[Selangor F.C.|Selangor]]|clubnat=MAS}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Ali Olwan]]|sortname=Olwan, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|26}}|caps=66|goals=29|club=[[Al-Sailiya SC|Al-Sailiya]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Musa Al-Taamari]]|sortname=Taamari, Musa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|10}}|caps=92|goals=24|club=[[Stade Rennais FC|Rennes]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Odeh Al-Fakhouri]]|sortname=Fakhouri, Odeh|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|11|22}}|caps=10|goals=1|club=[[Pyramids FC|Pyramids]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Nour Bani Attiah]]|sortname=Bani Attiah, Nour|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|25}}|caps=5|goals=0|club=[[Al-Faisaly SC|Al-Faisaly]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Mahmoud Al-Mardi]]|sortname=Mardi, Mahmoud|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|10|6}}|caps=89|goals=9|club=[[Al-Hussein SC (Irbid)|Al-Hussein]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Rajaei Ayed]]|sortname=Ayed, Rajaei|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|7|25}}|caps=72|goals=0|club=[[Al-Hussein SC (Irbid)|Al-Hussein]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Ibrahim Sadeh]]|sortname=Sadeh, Ibrahim|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|27}}|caps=57|goals=3|club=[[Al-Karma SC|Al-Karma]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Mo Abualnadi]]|sortname=Abualnadi, Mo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|8}}|caps=18|goals=0|club=[[Selangor F.C.|Selangor]]|clubnat=MAS}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Salim Obaid]]|sortname=Obaid, Salim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|1|17}}|caps=11|goals=0|club=[[Al-Hussein SC (Irbid)|Al-Hussein]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Mohammad Taha|Mohammad Taha]]|sortname=Taha, Mohammad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|7|13}}|caps=2|goals=0|club=[[Al-Hussein SC (Irbid)|Al-Hussein]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Saed Al-Rosan]]|sortname=Rosan, Saed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|1}}|caps=21|goals=2|club=[[Al-Hussein SC (Irbid)|Al-Hussein]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Mohannad Abu Taha]]|sortname=Abu Taha, Mohannad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|2|2}}|caps=29|goals=1|club=[[Al-Quwa Al-Jawiya]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Nizar Al-Rashdan]]|sortname=Rashdan, Nizar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|23}}|caps=47|goals=4|club=[[Qatar SC]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Abdallah Al-Fakhouri]]|sortname=Fakhouri, Abdallah|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|22}}|caps=11|goals=0|club=[[Al-Wehdat SC|Al-Wehdat]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Ihsan Haddad]]|sortname=Haddad, Ihsan|other=[[Captain (association football)|captain]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|5}}|caps=92|goals=2|club=[[Al-Hussein SC (Irbid)|Al-Hussein]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Ali Azaizeh]]|sortname=Azaizeh, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|4|13}}|caps=4|goals=0|club=[[Al Shabab Club|Al-Shabab]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Mohammad Al-Dawoud]]|sortname=Dawoud, Mohammad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|4|12}}|caps=13|goals=1|club=[[Al-Wehdat SC|Al-Wehdat]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Anas Badawi]]|sortname=Badawi, Anas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|13}}|caps=1|goals=0|club=[[Al-Faisaly SC|Al-Faisaly]]|clubnat=JOR}} {{nat fs end}} ==K guruhi== ===Kolumbiya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ARG}} [[Néstor Lorenzo]] [[Kolumbiya milliy futbol terma jamoasi|Kolumbiya]] 14-may kuni 55 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://www.fcf.com.co/2026/05/14/seleccion-colombia-masculina-de-mayores-lista-previa-de-convocados-para-la-copa-mundial-de-la-fifa-2026/ "Kolumbiya erkaklar katta yoshdagilar milliy terma jamoasi: 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun dastlabki tarkib roʻyxati"] (ispan tilida). [[Colombian Football Federation]]. May 14, 2026. [https://web.archive.org/web/20260522155603/https://www.fcf.com.co/2026/05/14/seleccion-colombia-masculina-de-mayores-lista-previa-de-convocados-para-la-copa-mundial-de-la-fifa-2026/ Archived] from the original on May 22, 2026. Retrieved May 14, 2026.</ref>. Yakuniy tarkib 25-may kuni eʼlon qilindi<ref>[https://www.fcf.com.co/2026/05/25/convocatoria-de-la-seleccion-colombia-masculina-de-mayores-para-la-copa-mundial-de-la-fifa-2026/ "Kolumbiya erkaklar katta yoshdagilar milliy terma jamoasining 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun tarkibi eʼloni"] (ispan tilida). [[Colombian Football Federation]]. May 25, 2026. [https://web.archive.org/web/20260526032022/https://www.fcf.com.co/2026/05/25/convocatoria-de-la-seleccion-colombia-masculina-de-mayores-para-la-copa-mundial-de-la-fifa-2026/ Archived] from the original on May 26, 2026. Retrieved May 25, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[David Ospina]]|sortname=Ospina, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|1988|8|31}}|caps=130|goals=0|club=[[Atlético Nacional]]|clubnat=COL}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Daniel Muñoz|Daniel Muñoz]]|sortname=Munoz, Daniel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|5|26}}|caps=46|goals=3|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Jhon Lucumí]]|sortname=Lucumi, Jhon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|26}}|caps=37|goals=1|club=[[Bologna FC 1909|Bolonya]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Santiago Arias]]|sortname=Arias, Santiago|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|1|13}}|caps=68|goals=0|club=[[Club Atlético Independiente|Independiente]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Kevin Castaño]]|sortname=Castano, Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|9|29}}|caps=25|goals=0|club=[[Club Atlético River Plate|River Plate]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Richard Ríos]]|sortname=Rios, Richard|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|2}}|caps=32|goals=2|club=[[S.L. Benfica|Benfica]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Luis Díaz|Luis Díaz]]|sortname=Diaz, Luis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|13}}|caps=74|goals=22|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Jorge Carrascal]]|sortname=Carrascal, Jorge|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|25}}|caps=24|goals=2|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Jhon Córdoba]]|sortname=Cordoba, Jhon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|5|11}}|caps=21|goals=6|club=[[FC Krasnodar|Krasnodar]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[James Rodríguez]]|sortname=Rodriguez, James|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|7|12}}|caps=126|goals=31|club=[[Minnesota United FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Jhon Arias|Jhon Arias]]|sortname=Arias, Jhon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|21}}|caps=38|goals=6|club=[[SE Palmeiras|Palmeiras]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Camilo Vargas]]|sortname=Vargas, Camilo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|3|9}}|caps=42|goals=0|club=[[Atlas F.C.|Atlas]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Yerry Mina]]|sortname=Mina, Yerry|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|9|23}}|caps=54|goals=8|club=[[Cagliari Calcio|Cagliari]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Gustavo Puerta]]|sortname=Puerta, Gustavo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|23}}|caps=6|goals=1|club=[[Racing de Santander|Racing Santander]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Juan Portilla]]|sortname=Portilla, Juan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|12}}|caps=10|goals=0|club=[[Club Athletico Paranaense|Athletico Paranaense]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Jefferson Lerma]]|sortname=Lerma, Jefferson|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|10|25}}|caps=65|goals=5|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Johan Mojica]]|sortname=Mojica, Johan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|21}}|caps=45|goals=1|club=[[RCD Mallorca|Mallorca]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Willer Ditta]]|sortname=Ditta, Willer|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|1|23}}|caps=5|goals=0|club=[[Cruz Azul]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Cucho Hernández]]|sortname=Hernandez, Cucho|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|20}}|caps=9|goals=2|club=[[Real Betis]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Juan Quintero|Juan Fernando Quintero]]|sortname=Quintero, Juan Fernando|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|18}}|caps=49|goals=6|club=[[Club Atlético River Plate|River Plate]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Jaminton Campaz]]|sortname=Campaz, Jaminton|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|24}}|caps=10|goals=1|club=[[Rosario Central]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Deiver Machado]]|sortname=Machado, Deiver|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|9|2}}|caps=15|goals=0|club=[[FC Nantes|Nantes]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Davinson Sanchez|Davinson Sánchez]]|sortname=Sanchez, Davinson|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|12}}|caps=79|goals=4|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=24|pos=GK|name=[[Álvaro Montero (Colombian footballer)|Álvaro Montero]]|sortname=Montero, Alvaro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|3|29}}|caps=12|goals=0|club=[[Club Atlético Vélez Sarsfield|Vélez Sarsfield]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Luis Suárez (1997-yilda tugʻilgan futbolchi)|Luis Suárez]]|sortname=Suarez, Luis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|2}}|caps=12|goals=5|club=[[Sporting CP]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Andrés Gómez (footballer)|Andrés Gómez]]|sortname=Gomez, Andres|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|9|12}}|caps=8|goals=2|club=[[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]]|clubnat=BRA}} {{nat fs end}} ===Kongo Demokratik Respublikasi=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|FRA}} [[Sébastien Desabre]] [[Kongo Demokratik Respublikasi milliy futbol terma jamoasi|Kongo Demokratik Respublikasi]] yakuniy tarkibini 18-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.instagram.com/reel/DYe3Wf7ouca/ "Rasmiy roʻyxat"] (fransuz tilida). [[Congolese Association Football Federation]]. May 18, 2026. Retrieved May 18, 2026 – via [[Instagram]].</ref><ref>[https://www.cafonline.com/news/desabre-names-fearless-dr-congo-squad-for-historic-world-cup-return/ "Desabre tarixiy Jahon chempionati qaytishi uchun jasur KDR tarkibini eʼlon qildi"]. [[Confederation of African Football]]. May 18, 2026. [https://web.archive.org/web/20260518182122/https://www.cafonline.com/news/desabre-names-fearless-dr-congo-squad-for-historic-world-cup-return/ Archived] from the original on May 18, 2026. Retrieved May 18, 2026.</ref>. [[Rocky Bushiri]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 20-may kuni [[Aaron Tshibola]] chaqirildi<ref>[https://www.instagram.com/fecofadrc/p/DYkCB16osKl/ "Rasmiy bayonot"] (fransuz tilida). [[Congolese Association Football Federation]]. May 20, 2026. Retrieved May 20, 2026 – via [[Instagram]].</ref><ref>Atkinson, Mark (May 21, 2026). [https://www.edinburghnews.scotsman.com/sport/football/hibs/hibs-defender-rocky-bushiri-opens-up-on-world-cup-injury-heartache-and-makes-vow-8614513 "Hibs himoyachisi Rocky Bushiri Jahon chempionatidagi jarohat haqida gapirdi"]. [[Edinburgh Evening News]]. [https://web.archive.org/web/20260521161743/https://www.edinburghnews.scotsman.com/sport/football/hibs/hibs-defender-rocky-bushiri-opens-up-on-world-cup-injury-heartache-and-makes-vow-8614513 Archived] from the original on May 21, 2026. Retrieved May 21, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Lionel Mpasi]]|sortname=Mpasi, Lionel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|8|1}}|caps=29|goals=0|club=[[Le Havre AC|Le Havre]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Aaron Wan-Bissaka]]|sortname=Wan-Bissaka, Aaron|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|26}}|caps=12|goals=0|club=[[West Ham United F.C.|West Ham United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Steve Kapuadi]]|sortname=Kapuadi, Steve|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|30}}|caps=4|goals=0|club=[[Widzew Łódź]]|clubnat=POL}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Axel Tuanzebe]]|sortname=Tuanzebe, Axel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|14}}|caps=14|goals=1|club=[[Burnley F.C.|Burnley]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Dylan Batubinsika]]|sortname=Batubinsika, Dylan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|15}}|caps=14|goals=1|club=[[Athlitiki Enosi Larissa F.C.|AEL]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Ngal'ayel Mukau]]|sortname=Mukau, Ngalayel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|11|3}}|caps=14|goals=0|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Nathanaël Mbuku]]|sortname=Mbuku, Nathanael|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|3|16}}|caps=19|goals=2|club=[[Montpellier HSC|Montpellier]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Samuel Moutoussamy]]|sortname=Moutoussamy, Samuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|8|12}}|caps=58|goals=0|club=[[Atromitos F.C.|Atromitos]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Brian Cipenga]]|sortname=Cipenga, Brian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|11}}|caps=8|goals=0|club=[[CD Castellón|Castellón]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Théo Bongonda]]|sortname=Bongonda, Theo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|11|20}}|caps=38|goals=7|club=[[FC Spartak Moscow|Spartak Moskva]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Gaël Kakuta]]|sortname=Kakuta, Gael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|6|21}}|caps=31|goals=5|club=[[Athlitiki Enosi Larissa F.C.|AEL]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=12|pos=DF|name=[[Joris Kayembe]]|sortname=Kayembe, Joris|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|8|8}}|caps=26|goals=1|club=[[KRC Genk|Genk]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Meschak Elia]]|sortname=Elia, Meschak|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|6}}|caps=69|goals=12|club=[[Alanyaspor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Noah Sadiki]]|sortname=Sadiki, Noah|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|12|17}}|caps=20|goals=0|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Aaron Tshibola]]|sortname=Tshibola, Aaron|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|2}}|caps=17|goals=1|club=[[Kilmarnock F.C.|Kilmarnock]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Timothy Fayulu]]|sortname=Fayulu, Timothy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|24}}|caps=3|goals=0|club=[[FC Noah|Noah]]|clubnat=ARM}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Cédric Bakambu]]|sortname=Bakambu, Cedric|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|4|11}}|caps=70|goals=21|club=[[Real Betis]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Charles Pickel]]|sortname=Pickel, Charles|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|15}}|caps=34|goals=1|club=[[RCD Espanyol|Espanyol]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Fiston Mayele]]|sortname=Mayele, Fiston|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|6|24}}|caps=37|goals=6|club=[[Pyramids FC|Pyramids]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Yoane Wissa]]|sortname=Wissa, Yoane|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|9|3}}|caps=38|goals=9|club=[[Newcastle United F.C.|Newcastle United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=21|pos=GK|name=[[Matthieu Epolo]]|sortname=Epolo, Matthieu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|1|15}}|caps=1|goals=0|club=[[Standard Liège]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Chancel Mbemba]]|sortname=Mbemba, Chancel|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|8|8}}|caps=109|goals=7|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=23|pos=FW|name=[[Simon Banza]]|sortname=Banza, Simon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|8|13}}|caps=15|goals=2|club=[[Al Jazira Club|Al Jazira]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Gédéon Kalulu]]|sortname=Kalulu, Gedeon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|29}}|caps=28|goals=0|club=[[Aris Limassol FC|Aris Limassol]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Edo Kayembe]]|sortname=Kayembe, Edo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|3}}|caps=43|goals=2|club=[[Watford F.C.|Watford]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Arthur Masuaku]]|sortname=Masuaku, Arthur|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|11|7}}|caps=45|goals=4|club=[[RC Lens|Lens]]|clubnat=FRA}} {{nat fs end}} ===Portugaliya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ESP}} [[Roberto Martínez]] [[Portugaliya milliy futbol terma jamoasi|Portugaliya]] yakuniy tarkibini 19-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.fpf.pt/pt/News/Todas-as-not%C3%ADcias/Not%C3%ADcia/news/56573 "2026-yilgi Jahon chempionati uchun tanlanganlar"] (portugal tilida). [[Portuguese Football Federation]]. May 19, 2026. [https://web.archive.org/web/20260519194221/https://www.fpf.pt/pt/News/Todas-as-notícias/Notícia/news/56573 Archived] from the original on May 19, 2026. Retrieved May 19, 2026.</ref><ref>[https://www.irishtimes.com/sport/soccer/2026/05/19/roberto-martinez-names-portugal-world-cup-squad-with-symbolic-plus-one-for-dioga-jota/ "Roberto Martinez Diogo Jota uchun ramziy 'qoʻshimcha bir oʻrin' bilan Portugaliya Jahon chempionati tarkibini eʼlon qildi"]. ''[[The Irish Times]]''. May 19, 2026. [https://web.archive.org/web/20260519194732/https://www.irishtimes.com/sport/soccer/2026/05/19/roberto-martinez-names-portugal-world-cup-squad-with-symbolic-plus-one-for-dioga-jota/ Archived] from the original on May 19, 2026. Retrieved May 19, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Diogo Costa]]|sortname=Costa, Diogo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|19}}|caps=43|goals=0|club=[[FC Porto|Porto]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Nélson Semedo]]|sortname=Semedo, Nelson|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|11|16}}|caps=50|goals=0|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Rúben Dias]]|sortname=Dias, Ruben|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|14}}|caps=76|goals=3|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Tomás Araújo]]|sortname=Araujo, Tomas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|16}}|caps=5|goals=0|club=[[S.L. Benfica|Benfica]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Diogo Dalot]]|sortname=Dalot, Diogo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|18}}|caps=35|goals=3|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Matheus Nunes]]|sortname=Nunes, Matheus|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|27}}|caps=20|goals=2|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Cristiano Ronaldo]]|sortname=Ronaldo, Cristiano|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1985|2|5}}|caps=228|goals=143|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Bruno Fernandes]]|sortname=Fernandes, Bruno|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|9|8}}|caps=89|goals=29|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Gonçalo Ramos]]|sortname=Ramos, Goncalo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|20}}|caps=25|goals=10|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Bernardo Silva]]|sortname=Silva, Bernardo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|8|10}}|caps=109|goals=14|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[João Félix]]|sortname=Felix, Joao|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|11|10}}|caps=54|goals=12|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[José Sá]]|sortname=Sa, Jose|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|17}}|caps=5|goals=0|club=[[Wolverhampton Wanderers F.C.|Wolverhampton Wanderers]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Renato Veiga]]|sortname=Veiga, Renato|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|29}}|caps=13|goals=1|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Gonçalo Inácio]]|sortname=Inacio, Goncalo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|25}}|caps=22|goals=2|club=[[Sporting CP]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[João Neves]]|sortname=Neves, Joao|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|9|27}}|caps=22|goals=3|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=FW|name=[[Francisco Trincão]]|sortname=Trincao, Francisco|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|12|29}}|caps=18|goals=3|club=[[Sporting CP]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Rafael Leão]]|sortname=Leao, Rafael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|6|10}}|caps=44|goals=5|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Pedro Neto]]|sortname=Neto, Pedro|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|9}}|caps=25|goals=3|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Gonçalo Guedes]]|sortname=Guedes, Goncalo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|29}}|caps=34|goals=8|club=[[Real Sociedad]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[João Cancelo]]|sortname=Cancelo, Joao|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|27}}|caps=68|goals=12|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Rúben Neves]]|sortname=Neves, Ruben|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|3|13}}|caps=67|goals=1|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Rui Silva|Rui Silva]]|sortname=Silva, Rui|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|7}}|caps=3|goals=0|club=[[Sporting CP]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Vitinha]]|sortname=Vitinha|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|13}}|caps=38|goals=0|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Samú Costa]]|sortname=Costa, Samu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|27}}|caps=6|goals=0|club=[[RCD Mallorca|Mallorca]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Nuno Mendes (2002-yilda tugʻilgan futbolchi)|Nuno Mendes]]|sortname=Mendes, Nuno|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|6|19}}|caps=44|goals=1|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Francisco Conceição]]|sortname=Conceicao, Francisco|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|12|14}}|caps=17|goals=4|club=[[Juventus FC|Juventus]]|clubnat=ITA}} {{nat fs end}} ===Oʻzbekiston=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ITA}} [[Fabio Cannavaro]] [[Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi|Oʻzbekiston]] 5-may kuni 40 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://www.facebook.com/UzbekistanFA/posts/pfbid0JohE1JdZ8B9mWiKN56GHDEUV9cN2mFM5LmxEsDakReXy7JsMkbRLLxpT4ptENozZl "Oʻquv-mashgʻulot lageri may 6–26: Oʻzbekiston tarkibi"] (oʻzbek va ingliz tillarida). [[Uzbekistan Football Association]]. May 5, 2026. Retrieved May 5, 2026 – via [[Facebook]].</ref>. [[Ibrohimhalil Yoʻldoshev]] jarohat sababli tarkibdan chiqishi bilan tarkib 22-may kuni 39 nafarga qisqartirildi, soʻngra 24-may kuni 30 nafarga tushirildi<ref>Zoirov, Shohrux (May 22, 2026). [https://tribuna.uz/news/ibrohimxalil-yoldoshev-jarohat-sababli-jchni-otkazib-yuboradi-1215344/ "Ibrohimhalil Yoʻldoshev jarohat sababli JChni oʻtkazib yuboradi"] (oʻzbek tilida). ''Tribuna.uz''. [https://web.archive.org/web/20260525212802/https://tribuna.uz/news/ibrohimxalil-yoldoshev-jarohat-sababli-jchni-otkazib-yuboradi-1215344/ Archived] from the original on May 25, 2026. Retrieved May 24, 2026.</ref><ref>[https://www.instagram.com/uzbekistanfa/reel/DYuz4KLthdD/ "Milliy Jamoa bosh murabbiyi Fabio Kannavaro Jahon chempionatida ishtirok etuvchi 30 nafardan iborat futbolchilarning roʻyxatini eʼlon qildi."] (oʻzbek tilida). [[Uzbekistan Football Association]]. May 24, 2026. Retrieved May 24, 2026 – via [[Instagram]].</ref>. Yakuniy tarkib 2-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>[https://www.bbc.com/sport/football/articles/c5yenm7xllyo "Xusanov Oʻzbekistonning Jahon chempionati tarkibiga kiritildi"]. ''BBC.com''. June 2, 2026. [https://web.archive.org/web/20260602151432/https://www.bbc.com/sport/football/articles/c5yenm7xllyo Archived] from the original on June 2, 2026. Retrieved June 2, 2026.</ref>. [[Jaloliddin Masharipov]] bel jarohati sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 15-iyun kuni [[Ruslanbek Jiyanov]] chaqirildi<ref>[https://kun.uz/news/2026/06/16/jaloliddin-masharipov-milliy-jamoa-tarkibidan-chiqarildi Jaloliddin Masharipov milliy jamoa tarkibidan chiqarildi]. kun.uz June 15, 2026. Retrieved June 16, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Oʻtkir Yusupov]]|sortname=Yusupov, Utkir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|1|4}}|caps=40|goals=0|club=[[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Abduqodir Xusanov]]|sortname=Khusanov, Abdukodir|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|2|29}}|caps=27|goals=0|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Hojiakbar Alijonov]]|sortname=Alijonov, Khojiakbar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|4|19}}|caps=40|goals=2|club=[[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Farrux Sayfiyev]]|sortname=Sayfiev, Farrukh|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|1|17}}|caps=46|goals=1|club=[[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Rustam Ashurmatov]]|sortname=Ashurmatov, Rustam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|7}}|caps=49|goals=1|club=[[Esteghlal F.C.|Esteghlal]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Akmal Mozgovoy]]|sortname=Mozgovoy, Akmal|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|2}}|caps=25|goals=1|club=[[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Otabek Shukurov]]|sortname=Shukurov, Otabek|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|22}}|caps=84|goals=9|club=[[Baniyas Club|Baniyas]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Jamshid Iskanderov]]|sortname=Iskanderov, Jamshid|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|10|16}}|caps=38|goals=4|club=[[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=9|pos=MF|name=[[Odiljon Hamrobekov]]|sortname=Hamrobekov, Odiljon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|13}}|caps=72|goals=1|club=[[Tractor S.C.|Traktor]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Ruslanbek Jiyanov]]|sortname=Jiyanov, Ruslanbek|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|5}}|caps=5|goals=0|club=[[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Oston Urunov]]|sortname=Urunov, Oston|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|19}}|caps=42|goals=10|club=[[Persepolis F.C.|Persepolis]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Abduvohid Nematov]]|sortname=Nematov, Abduvohid|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|3|20}}|caps=8|goals=0|club=[[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Sherzod Nasrullayev]]|sortname=Nasrullaev, Sherzod|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|23}}|caps=31|goals=2|club=[[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Eldor Shomurodov]]|sortname=Shomurodov, Eldor|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|29}}|caps=92|goals=44|club=[[İstanbul Başakşehir F.K.|İstanbul Başakşehir]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Umar Eshmurodov]]|sortname=Eshmurodov, Umar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|11|30}}|caps=29|goals=0|club=[[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Botirali Ergashev]]|sortname=Ergashev, Botirali|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|23}}|caps=2|goals=0|club=[[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Dostonbek Hamdamov]]|sortname=Khamdamov, Dostonbek|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|24}}|caps=34|goals=5|club=[[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Abdulla Abdullayev]]|sortname=Abdullaev, Abdulla|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|1}}|caps=17|goals=0|club=[[Dibba FC|Dibba]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Aziz Gʻaniyev]]|sortname=Ganiev, Azizjon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|22}}|caps=19|goals=0|club=[[Al Bataeh Club|Al Bataeh]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Azizbek Amonov]]|sortname=Amonov, Azizbek|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|30}}|caps=12|goals=2|club=[[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Igor Sergeyev]]|sortname=Sergeyev, Igor|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|4|30}}|caps=83|goals=25|club=[[Persepolis F.C.|Persepolis]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Abbosbek Fayzullayev]]|sortname=Fayzullaev, Abbosbek|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|3}}|caps=32|goals=8|club=[[İstanbul Başakşehir F.K.|İstanbul Başakşehir]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Sherzod Esanov]]|sortname=Esanov, Sherzod|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|2|1}}|caps=1|goals=0|club=[[Buxoro (futbol klubi)|Buxoro]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Behruz Karimov]]|sortname=Karimov, Bekhruz|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|8|7}}|caps=2|goals=0|club=[[Surxon (futbol klubi)|Surxon]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Avazbek Oʻlmasaliyev]]|sortname=Ulmasaliev, Avazbek|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|27}}|caps=0|goals=0|club=[[AGMK|AGMK]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Jahongir Oʻrozov]]|sortname=Urozov, Jakhongir|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|1|18}}|caps=4|goals=0|club=[[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]]|clubnat=UZB}} {{nat fs end}} ==L guruhi== ===Xorvatiya=== Murabbiy: [[Zlatko Dalić]] [[Xorvatiya milliy futbol terma jamoasi|Xorvatiya]] yakuniy tarkibini 18-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://hns.team/vijesti/31132/zlatko-dalic-objavio-popis-igraca-za-svjetsko-prvenstvo-u-kanadi-meksiku-i-sad-u/ "Zlatko Dalić Kanada, Meksika va AQShdagi Jahon chempionati uchun futbolchilar ro'yxatini e'lon qildi"] (xorvat tilida). [[Croatian Football Federation]]. May 18, 2026. [https://web.archive.org/web/20260518183013/https://hns.team/vijesti/31132/zlatko-dalic-objavio-popis-igraca-za-svjetsko-prvenstvo-u-kanadi-meksiku-i-sad-u/ Archived] from the original on May 18, 2026. Retrieved May 18, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Dominik Livaković]]|sortname=Livakovic, Dominik|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|9}}|caps=75|goals=0|club=[[GNK Dinamo Zagreb|Dinamo Zagreb]]|clubnat=CRO}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Josip Stanišić]]|sortname=Stanisic, Josip|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|2}}|caps=31|goals=0|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Marin Pongračić]]|sortname=Pongracic, Marin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|11}}|caps=20|goals=0|club=[[ACF Fiorentina|Fiorentina]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Joško Gvardiol]]|sortname=Gvardiol, Josko|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|1|23}}|caps=48|goals=4|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Duje Ćaleta-Car]]|sortname=Caleta-Car, Duje|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|9|17}}|caps=38|goals=1|club=[[Real Sociedad]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Josip Šutalo]]|sortname=Sutalo, Josip|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|28}}|caps=33|goals=0|club=[[AFC Ajax|Ajax]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Nikola Moro]]|sortname=Moro, Nikola|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|12}}|caps=10|goals=0|club=[[Bologna FC 1909|Bolonya]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Mateo Kovačić]]|sortname=Kovacic, Mateo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|6}}|caps=113|goals=5|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Andrej Kramarić]]|sortname=Kramaric, Andrej|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|6|19}}|caps=116|goals=36|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Luka Modrić]]|sortname=Modric, Luka|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1985|9|9}}|caps=198|goals=29|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Ante Budimir]]|sortname=Budimir, Ante|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|7|22}}|caps=38|goals=6|club=[[CA Osasuna|Osasuna]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Ivor Pandur]]|sortname=Pandur, Ivor|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|25}}|caps=0|goals=0|club=[[Hull City A.F.C.|Hull City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Nikola Vlašić]]|sortname=Vlasic, Nikola|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|4}}|caps=63|goals=10|club=[[Torino FC|Torino]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Ivan Perišić]]|sortname=Perisic, Ivan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|2|2}}|caps=154|goals=38|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Mario Pašalić]]|sortname=Pasalic, Mario|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|2|9}}|caps=85|goals=12|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Martin Baturina]]|sortname=Baturina, Martin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|2|16}}|caps=19|goals=1|club=[[Como 1907|Como]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Petar Sučić]]|sortname=Sucic, Petar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|25}}|caps=17|goals=1|club=[[Inter Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Kristijan Jakić]]|sortname=Jakic, Kristijan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|14}}|caps=17|goals=2|club=[[FC Augsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Toni Fruk]]|sortname=Fruk, Toni|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|3|9}}|caps=7|goals=1|club=[[HNK Rijeka|Rijeka]]|clubnat=CRO}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Igor Matanović]]|sortname=Matanovic, Igor|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|3|31}}|caps=9|goals=2|club=[[SC Freiburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Luka Sučić]]|sortname=Sucic, Luka|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|9|8}}|caps=21|goals=1|club=[[Real Sociedad]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Luka Vušković]]|sortname=Vuskovic, Luka|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|2|24}}|caps=5|goals=1|club=[[Hamburger SV]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Dominik Kotarski]]|sortname=Kotarski, Dominik|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|10}}|caps=4|goals=0|club=[[F.C. Copenhagen|Copenhagen]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Marco Pašalić]]|sortname=Pasalic, Marco|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|9|14}}|caps=15|goals=1|club=[[Orlando City SC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Martin Erlić]]|sortname=Erlic, Martin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|1|24}}|caps=13|goals=1|club=[[FC Midtjylland|Midtjylland]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Petar Musa]]|sortname=Musa, Petar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|4}}|caps=11|goals=1|club=[[FC Dallas]]|clubnat=USA}} {{nat fs end}} ===Angliya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|GER}} [[Thomas Tuchel]] [[Angliya milliy futbol terma jamoasi|Angliya]] yakuniy tarkibini 22-may kuni eʼlon qildi<ref>Veevers, Nicholas (May 22, 2026). [https://www.englandfootball.com/articles/2026/May/22/england-mens-world-cup-2026-squad-named-by-thomas-tuchel-20262205 "Uch sherlar Jahon chempionati uchun bir araya keldi"]. [[The Football Association]]. [https://web.archive.org/web/20260522101615/https://www.englandfootball.com/articles/2026/May/22/england-mens-world-cup-2026-squad-named-by-thomas-tuchel-20262205 Archived] from the original on May 22, 2026. Retrieved May 22, 2026.</ref>. [[Tino Livramento]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 16-iyun kuni [[Trevoh Chalobah]] chaqirildi<ref>{{cite web | url=https://www.englandfootball.com/articles/2026/Jun/16/england-three-lions-fifa-world-cup-2026-squad-updates | title=Three Lions squad update | publisher=England Football | date=16 June 2026 | accessdate=16 June 2026 |archive-date=16 June 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260616132758/https://www.englandfootball.com/articles/2026/Jun/16/england-three-lions-fifa-world-cup-2026-squad-updates |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Jordan Pickford]]|sortname=Pickford, Jordan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|7}}|caps=84|goals=0|club=[[Everton F.C.|Everton]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Ezri Konsa]]|sortname=Konsa, Ezri|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|23}}|caps=20|goals=1|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Nico O'Reilly]]|sortname=OReilly, Nico|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|3|21}}|caps=5|goals=0|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=MF|name=[[Declan Rice]]|sortname=Rice, Declan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|14}}|caps=73|goals=7|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[John Stones]]|sortname=Stones, John|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|28}}|caps=89|goals=3|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Marc Guéhi]]|sortname=Guehi, Marc|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|13}}|caps=29|goals=1|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Bukayo Saka]]|sortname=Saka, Bukayo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|9|5}}|caps=49|goals=14|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Elliot Anderson|Elliot Anderson]]|sortname=Anderson, Elliot|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|11|6}}|caps=9|goals=0|club=[[Nottingham Forest F.C.|Nottingham Forest]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Harry Kane]]|sortname=Kane, Harry|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|7|28}}|caps=114|goals=79|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Jude Bellingham]]|sortname=Bellingham, Jude|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|29}}|caps=48|goals=6|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Marcus Rashford]]|sortname=Rashford, Marcus|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|31}}|caps=72|goals=18|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=12|pos=DF|name=[[Trevoh Chalobah]]|sortname=Chalobah, Trevoh|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|5}}|caps=1|goals=0|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=GK|name=[[Dean Henderson]]|sortname=Henderson, Dean|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|3|12}}|caps=5|goals=0|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Jordan Henderson]]|sortname=Henderson, Jordan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|6|17}}|caps=90|goals=3|club=[[Brentford F.C.|Brentford]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Dan Burn]]|sortname=Burn, Dan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|5|9}}|caps=8|goals=0|club=[[Newcastle United F.C.|Newcastle United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Kobbie Mainoo]]|sortname=Mainoo, Kobbie|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|4|19}}|caps=14|goals=0|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Morgan Rogers]]|sortname=Rogers, Morgan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|26}}|caps=15|goals=1|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Anthony Gordon|Anthony Gordon]]|sortname=Gordon, Anthony|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|24}}|caps=19|goals=3|club=[[Newcastle United F.C.|Newcastle United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Ollie Watkins]]|sortname=Watkins, Ollie|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|30}}|caps=22|goals=7|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Noni Madueke]]|sortname=Madueke, Noni|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|3|10}}|caps=11|goals=1|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Eberechi Eze]]|sortname=Eze, Eberechi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|29}}|caps=17|goals=3|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Ivan Toney]]|sortname=Toney, Ivan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|3|16}}|caps=8|goals=1|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[James Trafford]]|sortname=Trafford, James|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|10|10}}|caps=2|goals=0|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Reece James]]|sortname=James, Reece|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|12|8}}|caps=24|goals=1|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Djed Spence]]|sortname=Spence, Djed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|8|9}}|caps=6|goals=0|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Jarell Quansah]]|sortname=Quansah, Jarell|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|1|29}}|caps=3|goals=0|club=[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]|clubnat=GER}} {{nat fs end}} ===Gana=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|POR}} [[Carlos Queiroz]] [[Gana milliy futbol terma jamoasi|Gana]] 25-may kuni 28 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://www.ghanafa.org/black-stars-coach-carlos-queiroz-names-28-man-squad-for-world-cup-preparations-and-wales-friendly "Black Stars murabbiysi Carlos Queiroz Jahon chempionatiga tayyorgarlik va Uels bilan doʻstona oʻyin uchun 28 nafar futbolchini chaqirdi"]. [[Ghana Football Association]]. May 25, 2026. Retrieved May 25, 2026.</ref>. [[Alexander Djiku]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 1-iyun kuni [[Derrick Luckassen]] chaqirildi<ref>[https://www.straitstimes.com/sport/football/ghana-delay-naming-world-cup-squad "Gana Jahon chempionati tarkibini eʼlon qilishni kechiktirmoqda"]. ''[[The Straits Times]]''. June 1, 2026. Retrieved June 1, 2026.</ref>. Yakuniy tarkib 2-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>[https://www.ghanafa.org/carlos-queiroz-names-2026-fifa-world-cup-squad "Carlos Queiroz 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati tarkibini eʼlon qildi"]. [[Ghana Football Association]]. June 2, 2026. [https://web.archive.org/web/20260602044349/https://www.ghanafa.org/carlos-queiroz-names-2026-fifa-world-cup-squad Archived] from the original on June 2, 2026. Retrieved June 2, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Lawrence Ati-Zigi]]|sortname=Ati-Zigi, Lawrence|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|29}}|caps=29|goals=0|club=[[FC St. Gallen|St. Gallen]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Alidu Seidu]]|sortname=Seidu, Alidu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|4}}|caps=24|goals=1|club=[[Stade Rennais FC|Renn]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=3|pos=MF|name=[[Caleb Yirenkyi]]|sortname=Yirenkyi, Caleb|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|1|15}}|caps=11|goals=1|club=[[FC Nordsjælland|Nordsjælland]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Jonas Adjetey]]|sortname=Adjetey, Jonas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|12|13}}|caps=10|goals=0|club=[[VfL Wolfsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Thomas Partey]]|sortname=Partey, Thomas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|6|13}}|caps=57|goals=15|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Abdul Mumin]]|sortname=Mumin, Abdul|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|6}}|caps=5|goals=0|club=[[Rayo Vallecano]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Abdul Fatawu]]|sortname=Fatawu, Abdul|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|3|8}}|caps=28|goals=3|club=[[Leicester City F.C.|Leicester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Kwasi Sibo]]|sortname=Sibo, Kwasi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|24}}|caps=8|goals=0|club=[[Real Oviedo|Oviedo]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Jordan Ayew]]|sortname=Ayew, Jordan|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|9|11}}|caps=120|goals=34|club=[[Leicester City F.C.|Leicester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Brandon Thomas-Asante]]|sortname=Thomas-Asante, Brandon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|29}}|caps=8|goals=1|club=[[Coventry City F.C.|Coventry City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Antoine Semenyo]]|sortname=Semenyo, Antoine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|7}}|caps=34|goals=3|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Joseph Anang]]|sortname=Anang, Joseph|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|8}}|caps=1|goals=0|club=[[St Patrick's Athletic F.C.|St Patrick's Athletic]]|clubnat=IRL}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Christopher Bonsu Baah]]|sortname=Bonsu Baah, Christopher|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|12|14}}|caps=9|goals=0|club=[[Al Qadsiah FC|Al-Qadsiah]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Gideon Mensah|Gideon Mensah]]|sortname=Mensah, Gideon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|18}}|caps=40|goals=0|club=[[AJ Auxerre|Auxerre]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Elisha Owusu]]|sortname=Owusu, Elisha|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|7}}|caps=20|goals=0|club=[[AJ Auxerre|Auxerre]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Benjamin Asare]]|sortname=Asare, Benjamin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|7|13}}|caps=11|goals=0|club=[[Accra Hearts of Oak S.C.|Hearts of Oak]]|clubnat=GHA}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Abdul Rahman Baba]]|sortname=Baba, Abdul Rahman|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|7|2}}|caps=51|goals=1|club=[[PAOK FC|PAOK]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Jerome Opoku]]|sortname=Opoku, Jerome|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|14}}|caps=11|goals=1|club=[[İstanbul Başakşehir F.K.|İstanbul Başakşehir]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Iñaki Williams]]|sortname=Williams, Inaki|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|6|15}}|caps=26|goals=2|club=[[Athletic Bilbao]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Augustine Boakye]]|sortname=Boakye, Augustine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|3}}|caps=0|goals=0|club=[[AS Saint-Étienne|Saint-Étienne]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Kojo Peprah Oppong]]|sortname=Peprah Oppong, Kojo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|6|4}}|caps=4|goals=0|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Kamaldeen Sulemana]]|sortname=Sulemana, Kamaldeen|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|15}}|caps=28|goals=1|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Derrick Luckassen]]|sortname=Luckassen, Derrick|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|7|3}}|caps=1|goals=0|club=[[Pafos FC|Pafos]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Ernest Nuamah]]|sortname=Nuamah, Ernest|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|11|1}}|caps=18|goals=4|club=[[Olympique Lyonnais|Lyon]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Prince Kwabena Adu]]|sortname=Adu, Prince Kwabena|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|9|23}}|caps=5|goals=0|club=[[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Marvin Senaya]]|sortname=Senaya, Marvin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|28}}|caps=2|goals=0|club=[[AJ Auxerre|Auxerre]]|clubnat=FRA}} {{nat fs end}} ===Panama=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ESP}} [[Thomas Christiansen]] [[Panama milliy futbol terma jamoasi|Panama]] yakuniy tarkibini 26-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.fepafut.com/blog/2026/05/26/los-26-mundialistas-de-panama/ "Panamaning 26 nafar Jahon chempionati ishtirokchilari"] (ispan tilida). [[Panamanian Football Federation]]. May 26, 2026. [https://web.archive.org/web/20260526170649/https://www.fepafut.com/blog/2026/05/26/los-26-mundialistas-de-panama/ Archived] from the original on May 26, 2026. Retrieved May 26, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Luis Mejía]]|sortname=Mejia, Luis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|3|16}}|caps=56|goals=0|club=[[Club Nacional de Football|Nacional]]|clubnat=URU}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[César Blackman]]|sortname=Blackman, Cesar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|2}}|caps=40|goals=3|club=[[ŠK Slovan Bratislava|Slovan Bratislava]]|clubnat=SVK}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[José Córdoba]]|sortname=Cordoba, Jose|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|3}}|caps=32|goals=1|club=[[Norwich City F.C.|Norwich City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Fidel Escobar]]|sortname=Escobar, Fidel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|9}}|caps=99|goals=4|club=[[Deportivo Saprissa|Saprissa]]|clubnat=CRC}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Edgardo Fariña]]|sortname=Farina, Edgardo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|10|19}}|caps=18|goals=0|club=[[FC Pari Nizhny Novgorod|Pari Nijniy Novgorod]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Cristian Martínez)|Cristian Martínez]]|sortname=Martinez, Cristian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|6}}|caps=66|goals=2|club=[[Hapoel Ironi Kiryat Shmona F.C.|Ironi Kiryat Shmona]]|clubnat=ISR}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[José Luis Rodríguez|José Luis Rodríguez]]|sortname=Rodriguez, Jose Luis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|19}}|caps=70|goals=8|club=[[FC Juárez|Juárez]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Adalberto Carrasquilla]]|sortname=Carrasquilla, Adalberto|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|28}}|caps=73|goals=3|club=[[Pumas UNAM]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Tomás Rodríguez|Tomás Rodríguez]]|sortname=Rodriguez, Tomas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|9}}|caps=13|goals=4|club=[[Deportivo Saprissa|Saprissa]]|clubnat=CRC}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Ismael Díaz (footballer, born 1997)|Ismael Díaz]]|sortname=Diaz, Ismael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|12}}|caps=57|goals=17|club=[[Club León|León]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Yoel Bárcenas]]|sortname=Barcenas, Yoel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|10|23}}|caps=104|goals=10|club=[[Mazatlán F.C.|Mazatlán]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[César Samudio]]|sortname=Samudio, Cesar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|23}}|caps=5|goals=0|club=[[C.D. Marathón|Marathón]]|clubnat=HON}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Jiovany Ramos]]|sortname=Ramos, Jiovany|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|26}}|caps=23|goals=2|club=[[Academia Puerto Cabello|Puerto Cabello]]|clubnat=VEN}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Carlos Harvey]]|sortname=Harvey, Carlos|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|3}}|caps=28|goals=3|club=[[Minnesota United FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Eric Davis|Eric Davis]]|sortname=Davis, Eric|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|3|31}}|caps=107|goals=9|club=[[C.D. Plaza Amador|Plaza Amador]]|clubnat=PAN}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Andrés Andrade]]|sortname=Andrade, Andres|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|16}}|caps=50|goals=1|club=[[LASK]]|clubnat=AUT}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[José Fajardo|José Fajardo]]|sortname=Fajardo, Jose|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|8|18}}|caps=68|goals=17|club=[[C.D. Universidad Católica (Ecuador)|Universidad Católica]]|clubnat=ECU}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Cecilio Waterman]]|sortname=Waterman, Cecilio|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|4|13}}|caps=55|goals=15|club=[[C.D. Universidad de Concepción|Universidad de Concepción]]|clubnat=CHI}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Alberto Quintero|Alberto Quintero]]|sortname=Quintero, Alberto|age={{birth date and age2|2026|6|11|1987|12|18}}|caps=141|goals=7|club=[[C.D. Plaza Amador|Plaza Amador]]|clubnat=PAN}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Aníbal Godoy]]|sortname=Godoy, Anibal|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|2|10}}|caps=159|goals=4|club=[[San Diego FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[César Yanis]]|sortname=Yanis, Cesar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|28}}|caps=56|goals=5|club=[[Cobresal]]|clubnat=CHI}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Orlando Mosquera]]|sortname=Mosquera, Orlando|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|12|25}}|caps=48|goals=0|club=[[Al-Fayha Club|Al-Fayha]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Michael Amir Murillo]]|sortname=Murillo, Michael Amir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|11}}|caps=94|goals=9|club=[[Beşiktaş J.K.|Beşiktaş]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Azarias Londoño]]|sortname=Londono, Azarias|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|21}}|caps=11|goals=0|club=[[C.D. Universidad Católica (Ecuador)|Universidad Católica]]|clubnat=ECU}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Roderick Miller|Roderick Miller]]|sortname=Miller, Roderick|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|4|3}}|caps=50|goals=2|club=[[Turan Tovuz]]|clubnat=AZE}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Jorge Gutiérrez|Jorge Gutiérrez]]|sortname=Gutierrez, Jorge|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|1}}|caps=18|goals=0|club=[[Deportivo La Guaira F.C.|Deportivo La Guaira]]|clubnat=VEN}} {{nat fs end}} == Manbalar == {{manbalar}} jpsufi1wgw1v8o968ik70so1074j7rs 6318097 6318096 2026-10-24T12:54:03Z KiranBOT 163356 URL manzillardan AMP kuzatuvi olib tashlandi ([[:m:User:KiranBOT/AMP|tafsilotlar]]) ([[User talk:Usernamekiran|xato haqida xabar bering]]) v3.1.1s 6318097 wikitext text/x-wiki '''[[Futbol boʻyicha 2026-yilgi jahon chempionati]]''' — 2026-yil 11-iyundan 19-iyulgacha Kanada, Meksika va Amerika Qoʻshma Shtatlarida oʻtkaziladigan xalqaro [[Futbol|futbol]] turniri. Turnirda ishtirok etuvchi 48 ta milliy terma jamoa uch nafar darvozabonni ham oʻz ichiga olgan holda maksimal 26 nafar futbolchidan iborat tarkibni roʻyxatdan oʻtkazishi shart. Faqat ushbu tarkiblarga kiritilgan futbolchilargina turnirda ishtirok etish huquqiga ega boʻladi<ref name="regulations">{{cite web |date=March 19, 2026 |title=Regulations – FIFA World Cup 26 |url=https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260406043226/https://digitalhub.fifa.com/m/636f5c9c6f29771f/original/FWC2026_regulations_EN.pdf |archive-date=April 6, 2026 |access-date=March 19, 2026 |website=[[FIFA]]}}</ref>. Har bir milliy terma jamoa tomonidan 35 nafardan 55 nafargacha futbolchini oʻz ichiga olgan dastlabki kengaytirilgan tarkib 2026-yil 11-mayga qadar, yaʼni turnirning ochilish oʻyinidan bir oy oldin FIFAga topshirilishi kerak edi. Ushbu dastlabki roʻyxatlar FIFA tomonidan ommaga eʼlon qilinmaydi. Dastlabki tarkibdan har bir milliy terma jamoa kamida 23 nafar va koʻpi bilan 26 nafar futbolchidan iborat (ularning kamida uch nafari darvozabon boʻlishi shart) yakuniy tarkibni 2026-yil 1-iyunga qadar, yaʼni ochilish oʻyinidan oʻn kun oldin FIFAga taqdim etishi kerak edi<ref>{{cite web |last=Calixto |first=Miguel |date=April 3, 2026 |title=World Cup 2026 squad deadlines: key dates, rules and final roster submission |url=https://www.beinsports.com/en-us/soccer/fifa-world-cup-2026/articles/world-cup-2026-when-are-final-squad-lists-submitted-2026-04-02 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20260406053601/https://www.beinsports.com/en-us/soccer/fifa-world-cup-2026/articles/world-cup-2026-when-are-final-squad-lists-submitted-2026-04-02 |archive-date=April 6, 2026 |access-date=April 3, 2026 |website=[[BeIN Sports]]}}</ref>. Tarkib roʻyxatlari FIFA tomonidan keyingi kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite web |url=https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce281/pdf/SquadLists-English.pdf |title=FIFA World Cup 2026: Squad List |publisher=[[FIFA]] |date=June 2, 2026 |access-date=June 2, 2026 |archive-date=June 2, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260602035422/https://fdp.fifa.org/assetspublic/ce281/pdf/SquadLists-English.pdf |url-status=live}}</ref>. Agar topshirilgan tarkib roʻyxatidagi futbolchi jamoasining turnirdagi birinchi oʻyinidan oldin jarohat yoki kasallikka uchrasa, u birinchi oʻyindan 24 soat oldingacha istalgan vaqtda almashtirilishi mumkin edi. Jamoa shifokori hamda FIFAning bosh tibbiy xodimi jarohat yoki kasallik futbolchining turnirda ishtirok etishiga toʻsqinlik qiladigan darajada jiddiy ekanligini tasdiqlashi kerak. Almashtiriladigan futbolchilar dastlabki kengaytirilgan roʻyxat bilan cheklanmaydi<ref name="regulations"/>. Har bir futbolchi uchun koʻrsatilgan pozitsiya FIFA tomonidan eʼlon qilingan rasmiy tarkib roʻyxatiga asoslangan. Har bir futbolchining yoshi turnirning birinchi kuni boʻlgan 2026-yil 11-iyun holatiga koʻra berilgan. Har bir futbolchi uchun koʻrsatilgan oʻyinlar soni va gollar soniga turnir boshlanganidan keyin oʻtkazilgan oʻyinlar kiritilmagan. Koʻrsatilgan klub — futbolchi turnirdan oldin rasmiy musobaqadagi soʻnggi oʻyinini oʻtkazgan klubdir. Murabbiylar oʻz jamoasidan boshqa millat vakili boʻlsa, ular uchun bayroq belgisi qoʻshilgan. ==A guruhi== ===Chexiya=== Murabbiy: [[Miroslav Koubek]] [[Chexiya milliy futbol terma jamoasi|Chexiya]] 12-may kuni 54 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.fotbal.cz/repre/ceska-reprezentace-zverejnila-predbeznou-nominaci-na-ms/a24089 |title=Česká reprezentace zveřejnila předběžnou nominaci na MS |trans-title=Chexiya milliy terma jamoasi Jahon chempionati uchun dastlabki tarkibini eʼlon qildi |publisher=[[Football Association of the Czech Republic]] |date=May 12, 2026 |access-date=May 12, 2026 |language=cs}}</ref>. 21-may kuni tarkib 29 nafar futbolchiga qisqartirildi<ref>{{cite web |url=https://www.fotbal.cz/repre/reprezentace-pred-ms-sirsi-nominace-se-tremi-novacky-i-navratilcem-hlozkem/a24131 |title=Reprezentace před MS: širší nominace se třemi nováčky i navrátilcem Hložkem |trans-title=Jahon chempionati oldidan: uch yangi o'yinchi va qaytib kelgan Hložek bilan kengaytirilgan tarkib |publisher=[[Football Association of the Czech Republic]] |date=May 21, 2026 |access-date=May 21, 2026 |language=cs}}</ref>. Yakuniy tarkib 31-may kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite web |url=https://www.fotbal.cz/repre/finalni-nominace-reprezentace-na-mistrovstvi-sveta-2026/a24171 |title=Finální nominace reprezentace na mistrovství světa 2026 |trans-title=2026-yilgi Jahon chempionati uchun yakuniy tarkib |publisher=[[Football Association of the Czech Republic]] |date=May 31, 2026 |access-date=May 31, 2026 |language=cs}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Matěj Kovář]]|sortname=Kovar, Matej|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|17}}|caps=20|goals=0|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[David Zima]]|sortname=Zima, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|8}}|caps=25|goals=1|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Tomáš Holeš]]|sortname=Holes, Tomas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|3|31}}|caps=41|goals=2|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Robin Hranáč]]|sortname=Hranac, Robin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|29}}|caps=14|goals=1|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Vladimír Coufal]]|sortname=Coufal, Vladimir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|22}}|caps=62|goals=2|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Štěpán Chaloupek]]|sortname=Chaloupek, Stepan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|3|8}}|caps=5|goals=0|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=7|pos=DF|name=[[Ladislav Krejčí (footballer, born 1999)|Ladislav Krejčí]]|sortname=Krejci, Ladislav|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|20}}|caps=27|goals=5|club=[[Wolverhampton Wanderers F.C.|Wolverhampton Wanderers]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Vladimír Darida]]|sortname=Darida, Vladimir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|8|8}}|caps=79|goals=8|club=[[FC Hradec Králové|Hradec Králové]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Adam Hložek]]|sortname=Hlozek, Adam|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|25}}|caps=43|goals=5|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Patrik Schick]]|sortname=Schick, Patrik|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|24}}|caps=53|goals=26|club=[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Jan Kuchta]]|sortname=Kuchta, Jan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|8}}|caps=31|goals=3|club=[[AC Sparta Prague|Sparta Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=12|pos=MF|name=[[Lukáš Červ]]|sortname=Cerv, Lukas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|10}}|caps=17|goals=2|club=[[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Mojmír Chytil]]|sortname=Chytil, Mojmir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|29}}|caps=22|goals=6|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[David Jurásek]]|sortname=Jurasek, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|8|7}}|caps=18|goals=1|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=15|pos=FW|name=[[Pavel Šulc]]|sortname=Sulc, Pavel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|29}}|caps=21|goals=5|club=[[Olympique Lyonnais|Lyon]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Jindřich Staněk]]|sortname=Stanek, Jindrich|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|27}}|caps=14|goals=0|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Lukáš Provod]]|sortname=Provod, Lukas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|10|23}}|caps=38|goals=3|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Michal Sadílek]]|sortname=Sadilek, Michal|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|5|31}}|caps=35|goals=1|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Tomáš Chorý]]|sortname=Chory, Tomas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|26}}|caps=22|goals=7|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Jaroslav Zelený]]|sortname=Zeleny, Jaroslav|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|20}}|caps=23|goals=0|club=[[AC Sparta Prague|Sparta Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[David Douděra]]|sortname=Doudera, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|31}}|caps=17|goals=2|club=[[SK Slavia Prague|Slavia Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Tomáš Souček]]|sortname=Soucek, Tomas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|2|27}}|caps=90|goals=17|club=[[West Ham United F.C.|West Ham United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Lukáš Horníček]]|sortname=Hornicek, Lukas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|13}}|caps=1|goals=0|club=[[S.C. Braga|Braga]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Alexandr Sojka]]|sortname=Sojka, Alexandr|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|4|2}}|caps=2|goals=0|club=[[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Hugo Sochůrek]]|sortname=Sochurek, Hugo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2008|6|7}}|caps=1|goals=0|club=[[AC Sparta Prague|Sparta Prague]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Denis Višinský]]|sortname=Visinsky, Denis|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|3|21}}|caps=2|goals=1|club=[[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]]|clubnat=CZE}} {{nat fs end}} ===Meksika=== Murabbiy: [[Javier Aguirre]] [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] 12-may kuni 55 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://miseleccion.mx/noticia/6397-La-Selecci%C3%B3n-Nacional-de-M%C3%A9xico-anuncia-Prelista-para-el-Mundial-2026 |title=La Selección Nacional de México anuncia Prelista para el Mundial 2026 |trans-title=Meksika milliy terma jamoasi 2026-yilgi Jahon chempionati uchun dastlabki tarkibini eʼlon qildi |publisher=[[Mexican Football Federation]] |date=May 12, 2026 |access-date=May 12, 2026 |language=es}}</ref>. 23-may kuni tarkib 51 nafar futbolchiga qisqartirildi<ref>{{cite web |last=Franco Puga |first=Fernando |url=https://bolavip.com/en/world-cup/mexico-trim-their-preliminary-2026-world-cup-squad-by-six-players-win-over-ghana |title=Mexico trim their preliminary 2026 World Cup squad by six players after win over Ghana |work=Bolavip |date=May 24, 2026 |access-date=June 5, 2026}}</ref>. Yakuniy tarkib 31-may kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite web |url=https://miseleccion.mx/noticia/6463-Al-Llamado-%7C-Convocatoria-de-la-SNM-para-la-Copa-Mundial-de-la-FIFA-2026 |title=Al Llamado {{!}} Convocatoria de la SNM para la Copa Mundial de la FIFA 2026 |trans-title=Chaqiruv {{!}} 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun Meksika milliy terma jamoasi tarkibi |publisher=[[Mexican Football Federation]] |date=May 31, 2026 |access-date=May 31, 2026 |language=es |archive-date=June 1, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260601061123/https://miseleccion.mx/noticia/6463-Al-Llamado-%257C-Convocatoria-de-la-SNM-para-la-Copa-Mundial-de-la-FIFA-2026 |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Raúl Rangel (footballer)|Raúl Rangel]]|sortname=Rangel, Raul|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|25}}|caps=14|goals=0|club=[[C.D. Guadalajara|Guadalajara]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Jorge Sánchez|Jorge Sánchez]]|sortname=Sanchez, Jorge|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|10}}|caps=59|goals=3|club=[[PAOK FC|PAOK]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[César Montes]]|sortname=Montes, Cesar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|24}}|caps=67|goals=4|club=[[FC Lokomotiv Moscow|Lokomotiv Moskva]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Edson Álvarez]]|sortname=Alvarez, Edson|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|24}}|caps=98|goals=7|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Johan Vásquez|Johan Vásquez]]|sortname=Vasquez, Johan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|22}}|caps=46|goals=3|club=[[Genoa CFC|Genoa]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Érik Lira]]|sortname=Lira, Erik|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|8}}|caps=25|goals=0|club=[[Cruz Azul]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Luis Romo]]|sortname=Romo, Luis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|5}}|caps=63|goals=4|club=[[C.D. Guadalajara|Guadalajara]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Álvaro Fidalgo]]|sortname=Fidalgo, Alvaro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|4|9}}|caps=4|goals=0|club=[[Real Betis]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Raúl Jiménez]]|sortname=Jimenez, Raul|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|5|5}}|caps=124|goals=45|club=[[Fulham F.C.|Fulham]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Alexis Vega|Alexis Vega]]|sortname=Vega, Alexis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|25}}|caps=52|goals=7|club=[[Toluca FC|Toluca]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Santiago Giménez]]|sortname=Gimenez, Santiago|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|18}}|caps=47|goals=6|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Carlos Acevedo]]|sortname=Acevedo, Carlos|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|19}}|caps=7|goals=0|club=[[Santos Laguna]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=13|pos=GK|name=[[Guillermo Ochoa]]|sortname=Ochoa, Guillermo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1985|7|13}}|caps=152|goals=0|club=[[AEL Limassol]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Armando González (footballer, born 2003)|Armando González]]|sortname=Gonzalez, Armando|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|4|20}}|caps=7|goals=1|club=[[C.D. Guadalajara|Guadalajara]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Israel Reyes]]|sortname=Reyes, Israel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|23}}|caps=34|goals=2|club=[[Club América|América]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=16|pos=FW|name=[[Julián Quiñones]]|sortname=Quinones, Julian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|3|24}}|caps=22|goals=2|club=[[Al Qadsiah FC|Al-Qadsiah]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Orbelín Pineda]]|sortname=Pineda, Orbelin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|3|24}}|caps=92|goals=12|club=[[AEK Athens F.C.|AEK Afina]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Obed Vargas]]|sortname=Vargas, Obed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|8|5}}|caps=6|goals=0|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Gilberto Mora (footballer, born 2008)|Gilberto Mora]]|sortname=Mora, Gilberto|age={{birth date and age2|2026|6|11|2008|10|14}}|caps=8|goals=0|club=[[Club Tijuana|Tijuana]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Mateo Chávez]]|sortname=Chavez, Mateo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|5|12}}|caps=10|goals=0|club=[[AZ Alkmaar|AZ]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[César Huerta]]|sortname=Huerta, Cesar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|3}}|caps=26|goals=3|club=[[RSC Anderlecht|Anderlecht]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Guillermo Martínez (footballer)|Guillermo Martínez]]|sortname=Martinez, Guillermo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|3|15}}|caps=12|goals=3|club=[[Pumas UNAM|Pumas]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Jesús Gallardo]]|sortname=Gallardo, Jesus|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|8|15}}|caps=121|goals=3|club=[[Toluca FC|Toluca]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Luis Chávez (footballer)|Luis Chávez]]|sortname=Chavez, Luis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|15}}|caps=45|goals=5|club=[[FC Dynamo Moscow|Dinamo Moskva]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Roberto Alvarado]]|sortname=Alvarado, Roberto|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|7}}|caps=67|goals=5|club=[[C.D. Guadalajara|Guadalajara]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Brian Gutiérrez]]|sortname=Gutierrez, Brian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|17}}|caps=7|goals=2|club=[[C.D. Guadalajara|Guadalajara]]|clubnat=MEX}} {{nat fs end}} ===Janubiy Afrika=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|BEL}} [[Hugo Broos]] [[Janubiy Afrika Respublikasi milliy futbol terma jamoasi|Janubiy Afrika]] 21-may kuni 32 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.safa.net/general-news/broos-announces-preliminary-bafana-squad-for-the-2026-fifa-world-cup/ |title=Broos announces preliminary Bafana squad for the 2026 FIFA World Cup |publisher=[[South African Football Association]] |date=May 21, 2026 |access-date=May 21, 2026}}</ref>. Yakuniy tarkib 27-may kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite web |url=https://www.safa.net/general-news/broos-names-final-bafana-squad-for-the-2026-fifa-world-cup/ |title=Broos names final Bafana squad for the 2026 FIFA World Cup |publisher=[[South African Football Association]] |date=May 27, 2026 |access-date=June 1, 2026}}</ref><ref>{{cite web |last=Arnold |first=Jon |url=https://www.usatoday.com/story/sports/soccer/worldcup/2026/05/27/south-africa-national-team-fifa-world-cup-roster-official-squad/90065423007/ |title=2026 South Africa World Cup roster: Complete 26-man team |work=[[USA Today]] |date=May 27, 2026 |access-date=June 1, 2026 |archive-date=June 3, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260603033614/https://www.usatoday.com/story/sports/soccer/worldcup/2026/05/27/south-africa-national-team-fifa-world-cup-roster-official-squad/90065423007/ |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Ronwen Williams]]|sortname=Williams, Ronwen|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|1|21}}|caps=62|goals=0|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Thabang Matuludi]]|sortname=Matuludi, Thabang|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|14}}|caps=2|goals=0|club=[[Polokwane City F.C.|Polokwane City]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Khulumani Ndamane]]|sortname=Ndamane, Khulumani|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|2|5}}|caps=5|goals=0|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=4|pos=MF|name=[[Teboho Mokoena|Teboho Mokoena]]|sortname=Mokoena, Teboho|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|24}}|caps=51|goals=9|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Thalente Mbatha]]|sortname=Mbatha, Thalente|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|6}}|caps=14|goals=3|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Aubrey Modiba]]|sortname=Modiba, Aubrey|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|7|22}}|caps=44|goals=3|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Oswin Appollis]]|sortname=Appollis, Oswin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|25}}|caps=25|goals=8|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=8|pos=FW|name=[[Tshepang Moremi]]|sortname=Moremi, Tshepang|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|2}}|caps=9|goals=1|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Lyle Foster]]|sortname=Foster, Lyle|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|9|3}}|caps=26|goals=10|club=[[Burnley F.C.|Burnley]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Relebohile Mofokeng]]|sortname=Mofokeng, Relebohile|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|10|23}}|caps=12|goals=0|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Themba Zwane]]|sortname=Zwane, Themba|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|8|3}}|caps=53|goals=12|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Thapelo Maseko]]|sortname=Maseko, Thapelo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|11|11}}|caps=9|goals=1|club=[[AEL Limassol]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Sphephelo Sithole]]|sortname=Sithole, Sphephelo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|3}}|caps=27|goals=1|club=[[C.D. Tondela|Tondela]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Mbekezeli Mbokazi]]|sortname=Mbokazi, Mbekezeli|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|9|19}}|caps=10|goals=1|club=[[Chicago Fire FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=15|pos=FW|name=[[Iqraam Rayners]]|sortname=Rayners, Iqraam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|19}}|caps=13|goals=4|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Sipho Chaine]]|sortname=Chaine, Sipho|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|12|14}}|caps=3|goals=0|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Evidence Makgopa]]|sortname=Makgopa, Evidence|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|5}}|caps=26|goals=6|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Samukele Kabini]]|sortname=Kabini, Samukele|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|3|15}}|caps=5|goals=0|club=[[Molde FK|Molde]]|clubnat=NOR}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Nkosinathi Sibisi]]|sortname=Sibisi, Nkosinathi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|9|22}}|caps=19|goals=0|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Khuliso Mudau]]|sortname=Mudau, Khuliso|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|4|26}}|caps=32|goals=1|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Ime Okon]]|sortname=Okon, Ime|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|2|20}}|caps=7|goals=1|club=[[Hannover 96]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Ricardo Goss]]|sortname=Goss, Ricardo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|4|2}}|caps=4|goals=0|club=[[Siwelele F.C.|Siwelele]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Jayden Adams]]|sortname=Adams, Jayden|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|5}}|caps=4|goals=0|club=[[Mamelodi Sundowns F.C.|Mamelodi Sundowns]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Olwethu Makhanya]]|sortname=Makhanya, Olwethu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|4|30}}|caps=0|goals=0|club=[[Philadelphia Union]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Kamogelo Sebelebele]]|sortname=Sebelebele, Kamogelo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|21}}|caps=2|goals=0|club=[[Orlando Pirates F.C.|Orlando Pirates]]|clubnat=RSA}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Bradley Cross|Bradley Cross]]|sortname=Cross, Bradley|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|30}}|caps=0|goals=0|club=[[Kaizer Chiefs F.C.|Kaizer Chiefs]]|clubnat=RSA}} {{nat fs end}} ===Janubiy Koreya=== Murabbiy: [[Hong Myung-bo]] [[Janubiy Koreya milliy futbol terma jamoasi|Janubiy Koreya]] yakuniy tarkibini 16-may kuni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.kfa.or.kr/layer_popup/popup_live.php?act=news_tv_detail&idx=27972&div_code=news&check_url=bGF5ZXI=&lang=KOR |title=손흥민 등 월드컵 명단 발표... 이기혁, 이동경은 깜짝 합류 |trans-title=Son Heung-min ishtirokidagi Jahon chempionati tarkibi eʼlon qilindi... Li Ki-hyuk va Li Dong-gyeong kutilmagan qo'shimcha |publisher=[[Korea Football Association]] |date=May 15, 2026 |access-date=May 15, 2026 |language=ko |archive-date=May 16, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260516144312/https://www.kfa.or.kr/layer_popup/popup_live.php?act=news_tv_detail&idx=27972&div_code=news&check_url=bGF5ZXI=&lang=KOR |url-status=live}}</ref>. [[Cho Yu-min]] jarohat sababli tarkibdan chiqib, oʻrniga 31-may kuni [[Cho Wi-je]] kiritildi<ref>{{cite web |url=https://www.reuters.com/sports/soccer/south-korea-defender-cho-ruled-out-world-cup-2026-06-01/ |title=South Korea defender Cho ruled out of World Cup |work=[[Reuters]] |date=May 31, 2026 |access-date=June 1, 2026}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Kim Seung-gyu]]|sortname=Kim, Seung-gyu|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|9|30}}|caps=87|goals=0|club=[[FC Tokyo]]|clubnat=JPN}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Lee Han-beom]]|sortname=Lee, Han-beom|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|6|17}}|caps=8|goals=0|club=[[FC Midtjylland|Midtjylland]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=3|pos=MF|name=[[Lee Gi-hyuk]]|sortname=Lee, Gi-hyuk|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|7}}|caps=3|goals=0|club=[[Gangwon FC]]|clubnat=KOR}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Kim Min-jae|Kim Min-jae]]|sortname=Kim, Min-jae|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|15}}|caps=79|goals=4|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Kim Tae-hyeon]]|sortname=Kim, Tae-hyeon|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|9|17}}|caps=7|goals=0|club=[[Kashima Antlers]]|clubnat=JPN}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Hwang In-beom]]|sortname=Hwang, In-beom|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|9|20}}|caps=73|goals=6|club=[[Feyenoord]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Son Heung-min]]|sortname=Son, Heung-min|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|7|8}}|caps=144|goals=56|club=[[Los Angeles FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Paik Seung-ho]]|sortname=Paik, Seung-ho|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|3|17}}|caps=27|goals=3|club=[[Birmingham City F.C.|Birmingham City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Cho Gue-sung]]|sortname=Cho, Gue-sung|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|1|25}}|caps=44|goals=12|club=[[FC Midtjylland|Midtjylland]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Lee Jae-sung]]|sortname=Lee, Jae-sung|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|10}}|caps=105|goals=15|club=[[1. FSV Mainz 05|Mainz 05]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Hwang Hee-chan]]|sortname=Hwang, Hee-chan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|26}}|caps=79|goals=17|club=[[Wolverhampton Wanderers F.C.|Wolverhampton Wanderers]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Song Bum-keun]]|sortname=Song, Bum-keun|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|15}}|caps=3|goals=0|club=[[Jeonbuk Hyundai Motors]]|clubnat=KOR}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Lee Tae-seok]]|sortname=Lee, Tae-seok|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|28}}|caps=15|goals=1|club=[[FK Austria Wien|Austria Vena]]|clubnat=AUT}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Cho Wi-je]]|sortname=Cho, Wi-je|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|25}}|caps=1|goals=0|club=[[Jeonbuk Hyundai Motors]]|clubnat=KOR}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Kim Moon-hwan]]|sortname=Kim, Moon-hwan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|8|1}}|caps=35|goals=0|club=[[Daejeon Hana Citizen]]|clubnat=KOR}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Park Jin-seob|Park Jin-seob]]|sortname=Park, Jin-seob|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|10|23}}|caps=14|goals=1|club=[[Zhejiang Professional F.C.|Zhejiang]]|clubnat=CHN}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Bae Jun-ho]]|sortname=Bae, Jun-ho|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|8|21}}|caps=13|goals=2|club=[[Stoke City F.C.|Stoke City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Oh Hyeon-gyu]]|sortname=Oh, Hyeon-gyu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|12}}|caps=27|goals=6|club=[[Beşiktaş J.K.|Beşiktaş]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Lee Kang-in]]|sortname=Lee, Kang-in|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|19}}|caps=47|goals=11|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Yang Hyun-jun]]|sortname=Yang, Hyun-jun|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|25}}|caps=9|goals=0|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=21|pos=GK|name=[[Jo Hyeon-woo]]|sortname=Jo, Hyeon-woo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|9|25}}|caps=48|goals=0|club=[[Ulsan HD FC|Ulsan HD]]|clubnat=KOR}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Seol Young-woo]]|sortname=Seol, Young-woo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|5}}|caps=34|goals=0|club=[[Red Star Belgrade|Qizil Yulduz]]|clubnat=SRB}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Jens Castrop]]|sortname=Castrop, Jens|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|29}}|caps=7|goals=0|club=[[Borussia Mönchengladbach]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Kim Jin-gyu|Kim Jin-gyu]]|sortname=Kim, Jin-gyu|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|24}}|caps=22|goals=3|club=[[Jeonbuk Hyundai Motors]]|clubnat=KOR}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Eom Ji-sung]]|sortname=Eom, Ji-sung|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|9}}|caps=9|goals=2|club=[[Swansea City A.F.C.|Swansea City]]|clubnat=WAL}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Lee Dong-gyeong]]|sortname=Lee, Dong-gyeong|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|20}}|caps=18|goals=4|club=[[Ulsan HD FC|Ulsan HD]]|clubnat=KOR}} {{nat fs end}} ==B guruhi== ===Bosniya va Gersegovina=== Murabbiy: [[Sergej Barbarez]] [[Bosniya va Gersegovina milliy futbol terma jamoasi|Bosniya va Gersegovina]] yakuniy tarkibini 11-may kuni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.nfsbih.ba/vijesti/nogomet-m/a-reprezentacija-m/sergej-barbarez-odabrao-igrace-za-svjetsko-prvenstvo/ |title=Sergej Barbarez odabrao igrače za Svjetsko prvenstvo |trans-title=Sergej Barbarez Jahon chempionati uchun futbolchilarni tanladi |publisher=[[Football Association of Bosnia and Herzegovina]] |date=May 11, 2026 |access-date=May 11, 2026 |language=bs|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20260514122917/https://www.nfsbih.ba/vijesti/nogomet-m/a-reprezentacija-m/sergej-barbarez-odabrao-igrace-za-svjetsko-prvenstvo/|archive-date=May 14, 2026}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.nfsbih.ba/images/2026-D/005_maj/NFSBIH_Spisak_SP.pdf |title=NFSBIH Spisak SP |trans-title=NFSBIH JCh ro'yxati |publisher=[[Football Association of Bosnia and Herzegovina]] |date=May 11, 2026 |access-date=May 11, 2026 |language=bs|url-status=live|archive-url=https://web.archive.org/web/20260513034907/https://www.nfsbih.ba/images/2026-D/005_maj/NFSBIH_Spisak_SP.pdf|archive-date=May 13, 2026}}</ref>. [[Osman Hadžikić]] jarohat sababli tarkibdan chiqib, oʻrniga 1-iyun kuni [[Mladen Jurkas]] kiritildi<ref>{{cite web |url=https://www.nezavisne.com/sport/fudbal/Danasnja-odluka-Barbareza-puni-kasu-Borca/967648 |title=Današnja odluka Barbareza puni kasu Borca |trans-title=Barbarezning bugungi qarori Borac kassasini to'ldiradi |work=[[Nezavisne novine]] |date=June 1, 2026 |access-date=June 2, 2026 |language=ba |archive-date=June 2, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260602075816/https://www.nezavisne.com/sport/fudbal/Danasnja-odluka-Barbareza-puni-kasu-Borca/967648 |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Nikola Vasilj]]|sortname=Vasilj, Nikola|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|2}}|caps=26|goals=0|club=[[FC St. Pauli]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Nihad Mujakić]]|sortname=Mujakic, Nihad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|15}}|caps=12|goals=1|club=[[Gaziantep F.K.|Gaziantep]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Dennis Hadžikadunić]]|sortname=Hadzikadunic, Dennis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|9}}|caps=32|goals=0|club=[[UC Sampdoria|Sampdoria]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Tarik Muharemović]]|sortname=Muharemovic, Tarik|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|2|28}}|caps=14|goals=1|club=[[US Sassuolo Calcio|Sassuolo]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Sead Kolašinac]]|sortname=Kolasinac, Sead|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|6|20}}|caps=65|goals=0|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Benjamin Tahirović]]|sortname=Tahirovic, Benjamin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|3|3}}|caps=28|goals=2|club=[[Brøndby IF|Brøndby]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=7|pos=DF|name=[[Amar Dedić]]|sortname=Dedic, Amar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|8|18}}|caps=28|goals=1|club=[[S.L. Benfica|Benfica]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Armin Gigović]]|sortname=Gigovic, Armin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|4|6}}|caps=20|goals=1|club=[[BSC Young Boys|Young Boys]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Samed Baždar]]|sortname=Bazdar, Samed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|1|31}}|caps=13|goals=1|club=[[Jagiellonia Białystok]]|clubnat=POL}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Ermedin Demirović]]|sortname=Demirovic, Ermedin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|25}}|caps=40|goals=4|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Edin Džeko]]|sortname=Dzeko, Edin|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1986|3|17}}|caps=148|goals=73|club=[[FC Schalke 04|Schalke 04]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Mladen Jurkas]]|sortname=Jurkas, Mladen|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|10|7}}|caps=0|goals=0|club=[[FK Borac Banja Luka|Borac Banja Luka]]|clubnat=BIH}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Ivan Bašić]]|sortname=Basic, Ivan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|4|30}}|caps=17|goals=0|club=[[FC Astana|Astana]]|clubnat=KAZ}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Ivan Šunjić]]|sortname=Sunjic, Ivan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|10|9}}|caps=11|goals=0|club=[[Pafos FC|Pafos]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Amar Memić]]|sortname=Memic, Amar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|20}}|caps=13|goals=1|club=[[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Amir Hadžiahmetović]]|sortname=Hadziahmetovic, Amir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|3|8}}|caps=36|goals=0|club=[[Hull City A.F.C.|Hull City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Dženis Burnić]]|sortname=Burnic, Dzenis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|22}}|caps=20|goals=0|club=[[Karlsruher SC]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Nikola Katić]]|sortname=Katic, Nikola|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|10|10}}|caps=17|goals=2|club=[[FC Schalke 04|Schalke 04]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Kerim Alajbegović]]|sortname=Alajbegovic, Kerim|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|9|21}}|caps=10|goals=1|club=[[FC Red Bull Salzburg|Red Bull Salzburg]]|clubnat=AUT}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Esmir Bajraktarević]]|sortname=Bajraktarevic, Esmir|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|3|10}}|caps=16|goals=1|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Stjepan Radeljić]]|sortname=Radeljic, Stjepan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|5}}|caps=5|goals=0|club=[[HNK Rijeka|Rijeka]]|clubnat=CRO}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Martin Zlomislić]]|sortname=Zlomislic, Martin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|16}}|caps=3|goals=0|club=[[HNK Rijeka|Rijeka]]|clubnat=CRO}} {{nat fs g player|no=23|pos=FW|name=[[Haris Tabaković]]|sortname=Tabakovic, Haris|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|6|20}}|caps=10|goals=4|club=[[Borussia Mönchengladbach]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Nidal Čelik]]|sortname=Celik, Nidal|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|7|17}}|caps=2|goals=0|club=[[RC Lens|Lens]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Jovo Lukić]]|sortname=Lukic, Jovo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|28}}|caps=3|goals=0|club=[[FC Universitatea Cluj|Universitatea Cluj]]|clubnat=ROU}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Ermin Mahmić]]|sortname=Mahmic, Ermin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|3|14}}|caps=2|goals=0|club=[[FC Slovan Liberec|Slovan Liberec]]|clubnat=CZE}} {{nat fs end}} ===Kanada=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|USA}} [[Jesse Marsch]] [[Kanada milliy futbol terma jamoasi|Kanada]] 25-may kuni 32 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://news.canadasoccer.com/canmnt-charlotte-training-camp-squad-named-ahead-of-fifa-world-cup-2026 |title=CANMNT Charlotte Training Camp Squad Named Ahead of FIFA World Cup 2026 |publisher=[[Canadian Soccer Association]] |date=May 25, 2026 |access-date=May 25, 2026}}</ref>. Yakuniy tarkib 29-may kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite web |url=https://news.canadasoccer.com/canada-soccer-announces-canmnt-squad-for-fifa-world-cup-2026 |title=Canada Soccer Announces CANMNT Squad for FIFA World Cup 2026 |publisher=[[Canadian Soccer Association]] |date=May 29, 2026 |access-date=May 29, 2026 |archive-date=May 30, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260530000922/https://news.canadasoccer.com/canada-soccer-announces-canmnt-squad-for-fifa-world-cup-2026 |url-status=live}}</ref>. [[Marcelo Flores]] 31-may kuni jarohat sababli tarkibdan chiqdi; uning oʻrnini bosuvchi hali eʼlon qilinmagan<ref>{{cite web |url=https://www.foxsports.com/stories/soccer/canadas-marcelo-flores-ruled-out-world-cup-acl-injury |title=Canada's Marcelo Flores Ruled Out Of World Cup With ACL Injury |publisher=[[Fox Sports (United States)|Fox Sports]] |date=May 31, 2026 |access-date=May 31, 2026 |archive-date=June 1, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260601041136/https://www.foxsports.com/stories/soccer/canadas-marcelo-flores-ruled-out-world-cup-acl-injury |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Dayne St. Clair]]|sortname=St Clair, Dayne|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|9}}|caps=20|goals=0|club=[[Inter Miami CF]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Alistair Johnston]]|sortname=Johnston, Alistair|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|8}}|caps=58|goals=1|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Alfie Jones]]|sortname=Jones, Alfie|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|7}}|caps=2|goals=0|club=[[Middlesbrough F.C.|Middlesbrough]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Luc de Fougerolles]]|sortname=Fougerolles, Luc de|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|10|12}}|caps=13|goals=0|club=[[FCV Dender EH|Dender]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Joel Waterman]]|sortname=Waterman, Joel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|24}}|caps=17|goals=0|club=[[Chicago Fire FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Mathieu Choinière]]|sortname=Choiniere, Mathieu|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|7}}|caps=23|goals=0|club=[[Los Angeles FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Stephen Eustáquio]]|sortname=Eustaquio, Stephen|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|12|21}}|caps=56|goals=4|club=[[Los Angeles FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Ismaël Koné]]|sortname=Kone, Ismael|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|6|16}}|caps=40|goals=4|club=[[US Sassuolo Calcio|Sassuolo]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Cyle Larin]]|sortname=Larin, Cyle|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|4|17}}|caps=90|goals=30|club=[[Southampton F.C.|Southampton]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Jonathan David]]|sortname=David, Jonathan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|14}}|caps=77|goals=39|club=[[Juventus FC|Juventus]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Liam Millar]]|sortname=Millar, Liam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|27}}|caps=41|goals=1|club=[[Hull City A.F.C.|Hull City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Tani Oluwaseyi]]|sortname=Oluwaseyi, Tani|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|15}}|caps=24|goals=2|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Derek Cornelius]]|sortname=Cornelius, Derek|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|25}}|caps=44|goals=1|club=[[Rangers F.C.|Rangers]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Jacob Shaffelburg]]|sortname=Shaffelburg, Jacob|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|11|26}}|caps=31|goals=6|club=[[Los Angeles FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Moïse Bombito]]|sortname=Bombito, Moise|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|30}}|caps=20|goals=0|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Maxime Crépeau]]|sortname=Crepeau, Maxime|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|11}}|caps=32|goals=0|club=[[Orlando City SC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Tajon Buchanan]]|sortname=Buchanan, Tajon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|8}}|caps=60|goals=8|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=18|pos=GK|name=[[Owen Goodman]]|sortname=Goodman, Owen|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|11|27}}|caps=0|goals=0|club=[[Barnsley F.C.|Barnsley]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Alphonso Davies]]|sortname=Davies, Alphonso|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|2}}|caps=58|goals=15|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Ali Ahmed]]|sortname=Ahmed, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|10}}|caps=24|goals=1|club=[[Norwich City F.C.|Norwich City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Jonathan Osorio]]|sortname=Osorio, Jonathan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|6|12}}|caps=90|goals=10|club=[[Toronto FC]]|clubnat=CAN}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Richie Laryea]]|sortname=Laryea, Richie|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|7}}|caps=75|goals=1|club=[[Toronto FC]]|clubnat=CAN}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Niko Sigur]]|sortname=Sigur, Niko|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|9|9}}|caps=19|goals=2|club=[[HNK Hajduk Split|Hajduk Split]]|clubnat=CRO}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Promise David]]|sortname=David, Promise|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|3}}|caps=10|goals=3|club=[[Royale Union Saint-Gilloise|Union Saint-Gilloise]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Nathan Saliba]]|sortname=Saliba, Nathan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|2|7}}|caps=15|goals=2|club=[[RSC Anderlecht|Anderlecht]]|clubnat=BEL}} {{nat fs end}} ===Qatar=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ESP}} [[Julen Lopetegui]] [[Qatar milliy futbol terma jamoasi|Qatar]] 12-may kuni 34 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.qfa.qa/en/news/national-team-preliminary-list-released-for-world-cup-2026 |title=National Team Preliminary List Released for World Cup 2026 |publisher=[[Qatar Football Association]] |date=May 12, 2026 |access-date=May 12, 2026 |archive-date=May 28, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260528152236/https://www.qfa.qa/en/news/national-team-preliminary-list-released-for-world-cup-2026 |url-status=live}}</ref>. 18-may kuni tarkib 35 nafarga kengaytirildi, soʻngra 25-may kuni 28 nafarga qisqartirildi<ref>{{cite tweet |author=Qatar Football Association |author-link=Qatar Football Association |user=QFA_EN |number=2056434996601110758 |date=May 18, 2026 |title=Our national team head coach, Julen Lopetegui, has called up goalkeeper Fahad Younis to the national team training camp in preparation for the 2026 World Cup. |access-date=May 18, 2026}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.qfa.qa/ar/news/28-%D9%84%D8%A7%D8%B9%D8%A8%D8%A7%D9%8B-%D9%81%D9%8A-%D9%82%D8%A7%D8%A6%D9%85%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D9%86%D8%A7%D8%A8%D9%8A-%D9%84%D9%85%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D8%A9-%D8%A3%D9%8A%D8%B1%D9%84%D9%86%D8%AF%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%88%D8%AF%D9%8A%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%88%D9%84%D9%8A%D8%A9 |title=28 لاعباً في قائمة العنابي لمباراة أيرلندا الودية الدولية |trans-title=Irlandiyaga qarshi do'stona xalqaro o'yin uchun 28 nafar futbolchi tarkibga kiritildi |publisher=[[Qatar Football Association]] |date=May 25, 2026 |access-date=May 25, 2026}}</ref>. Yakuniy tarkib 1-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite tweet |author=Qatar Football Association |author-link=Qatar Football Association |user=QFA_EN |number=2061519863403741405 |date=June 1, 2026 |title=The official squad for the FIFA World Cup 2026™ has been announced. |access-date=June 2, 2026}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Mahmud Abunada]]|sortname=Abunada, Mahmud|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|5}}|caps=5|goals=0|club=[[Al-Rayyan SC|Al-Rayyan]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Pedro Miguel (futbolchi)|Pedro Miguel]]|sortname=Pedro Miguel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|8|6}}|caps=99|goals=3|club=[[Al Sadd SC|Al-Sadd]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Lucas Mendes]]|sortname=Mendes, Lucas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|7|3}}|caps=25|goals=1|club=[[Al-Wakrah SC|Al-Wakrah]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Issa Laye]]|sortname=Laye, Issa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|22}}|caps=4|goals=0|club=[[Al-Arabi SC (Qatar)|Al-Arabi]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Jassem Gaber]]|sortname=Gaber, Jassem|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|20}}|caps=32|goals=1|club=[[Al-Rayyan SC|Al-Rayyan]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Abdulaziz Hatem]]|sortname=Hatem, Abdulaziz|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|1|1}}|caps=117|goals=11|club=[[Al-Rayyan SC|Al-Rayyan]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Ahmed Alaaeldin]]|sortname=Alaaeldin, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|31}}|caps=68|goals=9|club=[[Al-Rayyan SC|Al-Rayyan]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=8|pos=FW|name=[[Edmilson Junior]]|sortname=Edmilson Junior|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|8|19}}|caps=16|goals=0|club=[[Al Duhail SC|Al-Duhail]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Mohammed Muntari]]|sortname=Muntari, Mohammed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|12|20}}|caps=67|goals=16|club=[[Al-Gharafa SC|Al-Gharafa]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Hassan Al-Haydos]]|sortname=Haydos, Hassan|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|12|11}}|caps=186|goals=41|club=[[Al Sadd SC|Al-Sadd]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Akram Afif]]|sortname=Afif, Akram|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|18}}|caps=125|goals=39|club=[[Al Sadd SC|Al-Sadd]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=12|pos=MF|name=[[Karim Boudiaf]]|sortname=Boudiaf, Karim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|9|16}}|caps=118|goals=5|club=[[Al Duhail SC|Al-Duhail]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Ayoub Al-Oui]]|sortname=Oui, Ayoub|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|3|11}}|caps=6|goals=0|club=[[Al-Gharafa SC|Al-Gharafa]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Homam Ahmed]]|sortname=Ahmed, Homam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|25}}|caps=68|goals=3|club=[[Cultural y Deportiva Leonesa|Cultural Leonesa]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=15|pos=FW|name=[[Yusuf Abdurisag]]|sortname=Abdurisag, Yusuf|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|6}}|caps=39|goals=3|club=[[Al-Wakrah SC|Al-Wakrah]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Boualem Khoukhi]]|sortname=Khoukhi, Boualem|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|7|9}}|caps=116|goals=20|club=[[Al Sadd SC|Al-Sadd]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Ahmed Al-Ganehi]]|sortname=Ganehi, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|9|22}}|caps=13|goals=1|club=[[Al-Gharafa SC|Al-Gharafa]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Sultan Al-Brake]]|sortname=Brake, Sultan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|7}}|caps=17|goals=0|club=[[Al Duhail SC|Al-Duhail]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Almoez Ali]]|sortname=Ali, Almoez|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|8|19}}|caps=115|goals=55|club=[[Al Duhail SC|Al-Duhail]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Ahmed Fathy]]|sortname=Fathy, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|25}}|caps=48|goals=0|club=[[Al-Arabi SC (Qatar)|Al-Arabi]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=21|pos=GK|name=[[Salah Zakaria]]|sortname=Zakaria, Salah|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|24}}|caps=8|goals=0|club=[[Al Duhail SC|Al-Duhail]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Meshaal Barsham]]|sortname=Barsham, Meshaal|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|14}}|caps=52|goals=0|club=[[Al Sadd SC|Al-Sadd]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Assim Madibo]]|sortname=Madibo, Assim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|10|22}}|caps=51|goals=0|club=[[Al-Wakrah SC|Al-Wakrah]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Tahsin Jamshid]]|sortname=Jamshid, Tahsin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|6|16}}|caps=3|goals=0|club=[[Al Duhail SC|Al-Duhail]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Al-Hashmi Al-Hussain]]|sortname=Hussain, Al-Hashmi|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|8|15}}|caps=8|goals=0|club=[[Al-Arabi SC (Qatar)|Al-Arabi]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Mohamed Manai]]|sortname=Manai, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|10|25}}|caps=10|goals=0|club=[[Al-Shamal SC|Al-Shamal]]|clubnat=QAT}} {{nat fs end}} ===Shveysariya=== Murabbiy: [[Murat Yakin]] [[Shveysariya milliy futbol terma jamoasi|Shveysariya]] yakuniy tarkibini 18–19-may kunlari ijtimoiy tarmoqlarda eʼlon qildi, bu rasman 20-may kuni tasdiqlandi<ref>{{cite web |url=https://www.srf.ch/sport/fussball/fifa-wm-2026/26-spieler-nominiert-das-schweizer-wm-kader-ist-komplett |title=Das Schweizer WM-Kader ist komplett |trans-title=Shveytsariya Jahon chempionati tarkibi to'liq shakllandi |work=[[Schweizer Radio und Fernsehen]] |date=May 19, 2026 |access-date=May 19, 2026 |language=de |archive-date=May 20, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260520125154/https://www.srf.ch/sport/fussball/fifa-wm-2026/26-spieler-nominiert-das-schweizer-wm-kader-ist-komplett |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.football.ch/sfv/nationalteams/a-team/news/maenner-nationalteam-murat-yakins-aufgebot-mit-18-wm-erfahrenen-spielern.aspx |title=Männer-Nationalteam: Murat Yakins Aufgebot mit 18 WM-erfahrenen Spielern |trans-title=Erkaklar milliy terma jamoasi: Murat Yakin tarkibida 18 nafar Jahon chempionati tajribali futbolchi |publisher=[[Swiss Football Association]] |date=May 20, 2026 |access-date=May 20, 2026 |language=de |archive-date=May 21, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260521100452/https://www.football.ch/sfv/nationalteams/a-team/news/maenner-nationalteam-murat-yakins-aufgebot-mit-18-wm-erfahrenen-spielern.aspx |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Gregor Kobel]]|sortname=Kobel, Gregor|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|6}}|caps=21|goals=0|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Miro Muheim]]|sortname=Muheim, Miro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|24}}|caps=10|goals=0|club=[[Hamburger SV]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Silvan Widmer]]|sortname=Widmer, Silvan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|3|5}}|caps=60|goals=5|club=[[1. FSV Mainz 05|Mainz 05]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Nico Elvedi]]|sortname=Elvedi, Nico|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|9|30}}|caps=67|goals=3|club=[[Borussia Mönchengladbach]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Manuel Akanji]]|sortname=Akanji, Manuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|7|19}}|caps=81|goals=4|club=[[Inter Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Denis Zakariya|Denis Zakaria]]|sortname=Zakaria, Denis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|20}}|caps=65|goals=3|club=[[AS Monaco F.C.|Monako]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Breel Embolo]]|sortname=Embolo, Breel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|14}}|caps=86|goals=24|club=[[Stade Rennais FC|Renn]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Remo Freuler]]|sortname=Freuler, Remo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|4|15}}|caps=88|goals=11|club=[[Bologna FC 1909|Bolonya]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=9|pos=MF|name=[[Johan Manzambi]]|sortname=Manzambi, Johan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|10|14}}|caps=12|goals=3|club=[[SC Freiburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Granit Xhaka]]|sortname=Xhaka, Granit|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|9|27}}|caps=146|goals=17|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Dan Ndoye]]|sortname=Ndoye, Dan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|25}}|caps=31|goals=8|club=[[Nottingham Forest F.C.|Nottingham Forest]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Yvon Mvogo]]|sortname=Mvogo, Yvon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|6|6}}|caps=13|goals=0|club=[[FC Lorient|Lorient]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Ricardo Rodriguez]]|sortname=Rodriguez, Ricardo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|25}}|caps=138|goals=9|club=[[Real Betis]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Ardon Jashari]]|sortname=Jashari, Ardon|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|30}}|caps=8|goals=0|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Djibril Sow]]|sortname=Sow, Djibril|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|6}}|caps=52|goals=0|club=[[Sevilla FC|Sevilla]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=16|pos=FW|name=[[Christian Fassnacht]]|sortname=Fassnacht, Christian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|11|11}}|caps=23|goals=5|club=[[BSC Young Boys|Young Boys]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Rubén Vargas]]|sortname=Vargas, Ruben|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|5}}|caps=61|goals=11|club=[[Sevilla FC|Sevilla]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Eray Cömert]]|sortname=Comert, Eray|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|4}}|caps=22|goals=0|club=[[Valencia CF|Valensiya]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Noah Okafor]]|sortname=Okafor, Noah|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|24}}|caps=25|goals=2|club=[[Leeds United F.C.|Leeds United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Michel Aebischer]]|sortname=Aebischer, Michel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|6}}|caps=40|goals=2|club=[[Pisa SC|Pisa]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=21|pos=GK|name=[[Marvin Keller]]|sortname=Keller, Marvin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|3}}|caps=1|goals=0|club=[[BSC Young Boys|Young Boys]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Fabian Rieder]]|sortname=Rieder, Fabian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|16}}|caps=28|goals=1|club=[[FC Augsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=23|pos=FW|name=[[Zeki Amdouni]]|sortname=Amdouni, Zeki|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|4}}|caps=29|goals=11|club=[[Burnley F.C.|Burnley]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Aurèle Amenda]]|sortname=Amenda, Aurele|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|31}}|caps=7|goals=0|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Luca Jaquez]]|sortname=Jaquez, Luca|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|2}}|caps=3|goals=0|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Cedric Itten]]|sortname=Itten, Cedric|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|12|27}}|caps=15|goals=5|club=[[Fortuna Düsseldorf]]|clubnat=GER}} {{nat fs end}} ==C guruhi== ===Braziliya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ITA}} [[Carlo Ancelotti]] [[Braziliya milliy futbol terma jamoasi|Braziliya]] 12-may kuni 55 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://ge.globo.com/futebol/futebol-internacional/noticia/2026/05/12/copa-do-mundo-veja-os-jogadores-que-estao-na-pre-lista-da-selecao-brasileira.ghtml |title=Pré-lista da seleção brasileira para a Copa do Mundo: veja os nomes confirmados |trans-title=Braziliya terma jamoasining Jahon chempionati uchun dastlabki ro'yxati: tasdiqlangan futbolchilar bilan tanishing |first=Bruno |last=Cassucci |first2=Cahê |last2=Mota |publisher=[[Globo (media company)|Globo]] |date=May 12, 2026 |access-date=May 12, 2026 |language=pt |archive-date=May 12, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260512220856/https://ge.globo.com/futebol/futebol-internacional/noticia/2026/05/12/copa-do-mundo-veja-os-jogadores-que-estao-na-pre-lista-da-selecao-brasileira.ghtml |url-status=live}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.itatiaia.com.br/esportes/futebol/selecao-brasileira/veja-nomes-na-pre-lista-da-selecao-brasileira-para-a-copa-do-mundo/ |title=Veja nomes na pré-lista da Seleção Brasileira para a Copa do Mundo |trans-title=Jahon chempionati uchun Braziliya terma jamoasining dastlabki ro'yxatidagi futbolchilar bilan tanishing |first=João Marcelo |last=Cardoso |publisher=[[Rádio Itatiaia|Itatiaia]] |date=May 12, 2026 |access-date=May 13, 2026 |language=pt |archive-date=May 19, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260519053409/https://www.itatiaia.com.br/esportes/futebol/selecao-brasileira/veja-nomes-na-pre-lista-da-selecao-brasileira-para-a-copa-do-mundo/ |url-status=live}}</ref>. Yakuniy tarkib 18-may kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite web |url=https://www.cbf.com.br/selecao-brasileira/noticias/selecao-masculina/a/carlo-ancelotti-convoca-os-26-jogadores-que-vao-tentar-o-hexa-na-copa-do-mundo |title=Carlo Ancelotti convoca os 26 jogadores que vão tentar o hexa na Copa do Mundo |trans-title=Carlo Anchelotti oltinchi jahon chempionligi uchun kurashadigan 26 futbolchini eʼlon qildi |publisher=[[Brazilian Football Confederation]] |date=May 18, 2026 |access-date=May 19, 2026 |language=pt |url-status=live |archive-date=May 19, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260519061627/https://www.cbf.com.br/selecao-brasileira/noticias/selecao-masculina/a/carlo-ancelotti-convoca-os-26-jogadores-que-vao-tentar-o-hexa-na-copa-do-mundo}}</ref>. [[Wesley França|Wesley]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 7-iyun kuni [[Éderson|Éderson Silva]] chaqirildi<ref>{{cite web |url=https://www.cbf.com.br/selecao-brasileira/noticias/selecao-masculina/a/ederson-e-convocado-pela-selecao-para-a-copa-do-mundo |title=Éderson é convocado pela Seleção para a Copa do Mundo |trans-title=Éderson Jahon chempionati uchun terma jamoaga chaqirildi |publisher=[[Brazilian Football Confederation]] |date=June 7, 2026 |access-date=June 7, 2026 |language=pt |url-status=live |archive-date=June 8, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260608032632/https://www.cbf.com.br/selecao-brasileira/noticias/selecao-masculina/a/ederson-e-convocado-pela-selecao-para-a-copa-do-mundo}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Alisson Becker|Alisson]]|sortname=Alisson|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|10|2}}|caps=78|goals=0|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=2|pos=MF|name=[[Éderson|Éderson Silva]]|sortname=Silva, Ederson|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|7}}|caps=3|goals=0|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Gabriel Magalhães]]|sortname=Magalhaes, Gabriel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|19}}|caps=17|goals=1|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Marquinhos]]|sortname=Marquinhos|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|14}}|caps=105|goals=7|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Casemiro]]|sortname=Casemiro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|2|23}}|caps=86|goals=9|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Alex Sandro]]|sortname=Alex Sandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|1|26}}|caps=45|goals=2|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Vinícius Júnior]]|sortname=Vinicius Junior|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|12}}|caps=49|goals=9|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Bruno Guimarães]]|sortname=Guimaraes, Bruno|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|16}}|caps=43|goals=3|club=[[Newcastle United F.C.|Newcastle United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Matheus Cunha]]|sortname=Cunha, Matheus|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|5|27}}|caps=23|goals=1|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Neymar]]|sortname=Neymar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|2|5}}|caps=128|goals=79|club=[[Santos FC|Santos]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Raphinha]]|sortname=Raphinha|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|12|14}}|caps=39|goals=11|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Weverton|Weverton]]|sortname=Weverton|age={{birth date and age2|2026|6|11|1987|12|13}}|caps=11|goals=0|club=[[Grêmio FBPA|Grêmio]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Danilo (1991-yil iyulda tugʻilgan futbolchi)|Danilo Luiz]]|sortname=Danilo Luiz|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|7|15}}|caps=70|goals=1|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Gleison Bremer|Bremer]]|sortname=Bremer|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|3|18}}|caps=8|goals=1|club=[[Juventus FC|Juventus]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Léo Pereira (footballer, born 1996)|Léo Pereira]]|sortname=Pereira, Leo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|31}}|caps=4|goals=0|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Douglas Santos|Douglas Santos]]|sortname=Santos, Douglas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|22}}|caps=7|goals=0|club=[[FC Zenit Saint Petersburg|Zenit Sankt-Peterburg]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Fabinho|Fabinho]]|sortname=Fabinho|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|10|23}}|caps=33|goals=0|club=[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Danilo (2001-yilda tugʻilgan futbolchi)|Danilo Santos]]|sortname=Santos, Danilo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|29}}|caps=4|goals=2|club=[[Botafogo FR|Botafogo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Endrick|Endrick]]|sortname=Endrick|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|7|21}}|caps=17|goals=4|club=[[Olympique Lyonnais|Lyon]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Lucas Paquetá]]|sortname=Paqueta, Lucas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|27}}|caps=63|goals=13|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Luiz Henrique (2001-yilda tugʻilgan futbolchi)|Luiz Henrique]]|sortname=Luiz Henrique|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|2}}|caps=15|goals=2|club=[[FC Zenit Saint Petersburg|Zenit Sankt-Peterburg]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Gabriel Martinelli]]|sortname=Martinelli, Gabriel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|18}}|caps=23|goals=4|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Ederson (footballer, born 1993)|Ederson Moraes]]|sortname=Moraes, Ederson|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|8|17}}|caps=32|goals=0|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Roger Ibañez]]|sortname=Ibanez, Roger|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|23}}|caps=7|goals=0|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Igor Thiago]]|sortname=Igor Thiago|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|26}}|caps=4|goals=2|club=[[Brentford F.C.|Brentford]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Rayan (footballer, born 2006)|Rayan]]|sortname=Rayan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|8|3}}|caps=2|goals=1|club=[[AFC Bournemouth|Bournemouth]]|clubnat=ENG}} {{nat fs end}} ===Gaiti=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|FRA}} [[Sébastien Migné]] [[Gaiti milliy futbol terma jamoasi|Gaiti]] 15-may kuni yakuniy tarkibini eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.facebook.com/fhfhaiti/posts/pfbid0sgioyXTC9xmDjdqqPgHtmLPVWu2j7R1KG3hQC8pNZhQgiNRGHixSVMp9aPjKYKxAl |title=Lis Ofisyèl Grenadye yo pou Mondyal 2026 |trans-title=2026-yilgi Jahon chempionati uchun rasmiy tarkib |publisher=[[Haitian Football Federation]] |via=[[Facebook]] |date=May 15, 2026 |access-date=May 15, 2026 |language=ht |url-status=live |archive-date=May 15, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260515175636/https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Ffhfhaiti%2Fposts%2Fpfbid0sgioyXTC9xmDjdqqPgHtmLPVWu2j7R1KG3hQC8pNZhQgiNRGHixSVMp9aPjKYKxAl}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/football/articles/c242rl3yjp8o |title=Isidor and Bellegarde in Haiti World Cup squad |work=[[BBC Sport]] |date=May 15, 2026 |access-date=May 22, 2026 |archive-date=May 21, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260521012351/https://www.bbc.com/sport/football/articles/c242rl3yjp8o |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Johny Placide]]|sortname=Placide, Johny|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1988|1|29}}|caps=81|goals=0|club=[[SC Bastia|Bastia]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Carlens Arcus]]|sortname=Arcus, Carlens|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|28}}|caps=53|goals=1|club=[[Angers SCO|Angers]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Keeto Thermoncy]]|sortname=Thermoncy, Keeto|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|3|29}}|caps=1|goals=0|club=[[BSC Young Boys|Young Boys]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Ricardo Adé]]|sortname=Ade, Ricardo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|5|21}}|caps=59|goals=2|club=[[LDU Quito]]|clubnat=ECU}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Hannes Delcroix]]|sortname=Delcroix, Hannes|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|28}}|caps=7|goals=0|club=[[FC Lugano|Lugano]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Carl Sainté]]|sortname=Sainte, Carl|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|8|9}}|caps=26|goals=0|club=[[El Paso Locomotive FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Derrick Etienne]]|sortname=Etienne, Derrick Jr|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|25}}|caps=48|goals=8|club=[[Toronto FC]]|clubnat=CAN}} {{nat fs g player|no=8|pos=DF|name=[[Martin Expérience]]|sortname=Experience, Martin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|9}}|caps=21|goals=0|club=[[AS Nancy Lorraine|Nancy]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Duckens Nazon]]|sortname=Nazon, Duckens|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|4|7}}|caps=78|goals=44|club=[[Esteghlal F.C.|Esteghlal]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Jean-Ricner Bellegarde]]|sortname=Bellegarde, Jean-Ricner|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|27}}|caps=10|goals=0|club=[[Wolverhampton Wanderers F.C.|Wolverhampton Wanderers]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Louicius Deedson]]|sortname=Deedson, Louicius|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|11}}|caps=32|goals=10|club=[[FC Dallas]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Alexandre Pierre]]|sortname=Pierre, Alexandre|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|25}}|caps=15|goals=0|club=[[FC Sochaux-Montbéliard|Sochaux]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Duke Lacroix]]|sortname=Lacroix, Duke|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|10|14}}|caps=16|goals=3|club=[[Colorado Springs Switchbacks FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Leverton Pierre]]|sortname=Pierre, Leverton|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|9}}|caps=33|goals=0|club=[[F.C. Vizela|Vizela]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=15|pos=FW|name=[[Ruben Providence]]|sortname=Providence, Ruben|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|7}}|caps=15|goals=3|club=[[Almere City FC|Almere City]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=16|pos=FW|name=[[Lenny Joseph]]|sortname=Joseph, Lenny|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|12}}|caps=2|goals=1|club=[[Ferencvárosi TC|Ferencváros]]|clubnat=HUN}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Danley Jean Jacques]]|sortname=Jean Jacques, Danley|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|20}}|caps=30|goals=6|club=[[Philadelphia Union]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Wilson Isidor]]|sortname=Isidor, Wilson|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|8|27}}|caps=4|goals=2|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Yassin Fortuné]]|sortname=Fortune, Yassin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|30}}|caps=4|goals=0|club=[[F.C. Vizela|Vizela]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Frantzdy Pierrot]]|sortname=Pierrot, Frantzdy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|3|29}}|caps=51|goals=34|club=[[Çaykur Rizespor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Josué Casimir]]|sortname=Casimir, Josue|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|9|24}}|caps=7|goals=0|club=[[AJ Auxerre|Auxerre]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Jean-Kévin Duverne]]|sortname=Duverne, Jean-Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|7|12}}|caps=17|goals=1|club=[[KAA Gent|Gent]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Josué Duverger]]|sortname=Duverger, Josue|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|27}}|caps=6|goals=0|club=[[FC Cosmos Koblenz|Cosmos Koblenz]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Wilguens Paugain]]|sortname=Paugain, Wilguens|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|24}}|caps=8|goals=0|club=[[SV Zulte Waregem|Zulte Waregem]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Dominique Simon]]|sortname=Simon, Dominique|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|29}}|caps=2|goals=0|club=[[1. FC Tatran Prešov|Tatran Prešov]]|clubnat=SVK}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Woodensky Pierre]]|sortname=Pierre, Woodensky|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|12|30}}|caps=1|goals=0|club=[[Violette AC|Violette]]|clubnat=HAI}} {{nat fs end}} ===Marokash=== Murabbiy:<!--millati marokashlik, qarang: https://inside.fifa.com/en/associations/MAR/organisation--> [[Mohamed Ouahbi]] [[Marokash milliy futbol terma jamoasi|Marokash]] 26-may kuni yakuniy tarkibini eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://frmf.ma/fr/articles/coupe-du-monde-2026-de-la-fifa-coach-ouahbi-retient-26-joueurs-liste-finale |title=Coupe du Monde-2026 de la FIFA: coach Ouahbi retient 26 joueurs (liste finale) |trans-title=2026-yilgi FIFA Jahon chempionati: murabbiy Ouahbi 26 nafar futbolchidan iborat tarkibni eʼlon qildi (yakuniy ro'yxat) |publisher=[[Royal Moroccan Football Federation]] |date=May 26, 2026 |access-date=May 26, 2026 |language=fr}}</ref>. [[Abde Ezzalzouli]] va [[Nayef Aguerd]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va ularning oʻrniga mos ravishda 10-iyun kuni [[Amine Sbaï]] hamda [[Marwane Saâdane]] chaqirildi.<ref>{{cite web |url=https://ge.globo.com/futebol/copa-do-mundo/noticia/2026/06/10/adversario-do-brasil-na-estreia-da-copa-do-mundo-marrocos-troca-astro-e-defensor-por-lesoes.ghtml |title=Adversário do Brasil na estreia da Copa do Mundo, Marrocos troca astro e defensor por lesões |trans-title=Jahon chempionatidagi ilk uchrashuvda Braziliyaning raqibi bo'lgan Marokash jarohatlar sabab yulduz futbolchi va himoyachisini almashtirdi |date=June 10, 2026 |access-date=June 10, 2026 |language=pt-BR |archive-date=June 10, 2026}}</ref> {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Yassine Bounou]]|sortname=Bounou, Yassine|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|4|5}}|caps=90|goals=0|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Achraf Hakimi]]|sortname=Hakimi, Achraf|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|4}}|caps=96|goals=11|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Noussair Mazraoui]]|sortname=Mazraoui, Noussair|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|14}}|caps=45|goals=2|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=MF|name=[[Sofyan Amrabat]]|sortname=Amrabat, Sofyan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|8|21}}|caps=75|goals=0|club=[[Real Betis]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Marwane Saâdane]]|sortname=Saadane, Marwane|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|1|17}}|caps=8|goals=0|club=[[Al Fateh SC|Al-Fateh]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Ayyoub Bouaddi]]|sortname=Bouaddi, Ayyoub|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|10|2}}|caps=3|goals=0|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Chemsdine Talbi]]|sortname=Talbi, Chemsdine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|5|9}}|caps=5|goals=0|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Azzedine Ounahi]]|sortname=Ounahi, Azzedine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|19}}|caps=49|goals=9|club=[[Girona FC|Girona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Soufiane Rahimi]]|sortname=Rahimi, Soufiane|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|2}}|caps=37|goals=12|club=[[Al Ain FC|Al Ain]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Brahim Díaz]]|sortname=Diaz, Brahim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|3}}|caps=26|goals=14|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Ismael Saibari]]|sortname=Saibari, Ismael|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|28}}|caps=31|goals=9|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Munir Mohamedi]]|sortname=Mohamedi, Munir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|5|10}}|caps=53|goals=0|club=[[RS Berkane]]|clubnat=MAR}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Zakaria El Ouahdi]]|sortname=Ouahdi, Zakaria|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|12|31}}|caps=3|goals=0|club=[[KRC Genk|Genk]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Issa Diop|Issa Diop]]|sortname=Diop, Issa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|9}}|caps=4|goals=0|club=[[Fulham F.C.|Fulham]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Samir El Mourabet]]|sortname=Mourabet, Samir|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|10|6}}|caps=4|goals=0|club=[[RC Strasbourg Alsace|Strasbourg]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Gessime Yassine]]|sortname=Yassine, Gessime|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|11|22}}|caps=5|goals=0|club=[[RC Strasbourg Alsace|Strasbourg]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Amine Sbaï]]|sortname=Sbai, Amine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|5}}|caps=2|goals=0|club=[[Angers SCO|Angers]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Chadi Riad]]|sortname=Riad, Chadi|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|17}}|caps=6|goals=1|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Youssef Belammari]]|sortname=Belammari, Youssef|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|20}}|caps=19|goals=0|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Ayoub El Kaabi]]|sortname=Kaabi, Ayoub|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|6|25}}|caps=71|goals=35|club=[[Olympiacos F.C.|Olympiacos]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Ayoube Amaimouni]]|sortname=Amaimouni, Ayoube|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|11|30}}|caps=2|goals=0|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Ahmed Reda Tagnaouti]]|sortname=Tagnaouti, Ahmed Reda|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|5}}|caps=3|goals=0|club=[[AS FAR]]|clubnat=MAR}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Bilal El Khannouss]]|sortname=Khannouss, Bilal|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|5|10}}|caps=37|goals=3|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Neil El Aynaoui]]|sortname=Aynaoui, Neil|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|2}}|caps=16|goals=2|club=[[AS Roma|Roma]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Redouane Halhal]]|sortname=Halhal, Redouane|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|3|5}}|caps=3|goals=0|club=[[KV Mechelen|Mechelen]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Anass Salah-Eddine]]|sortname=Salah-Eddine, Anass|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|1|18}}|caps=9|goals=0|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs end}} ===Shotlandiya=== Murabbiy: [[Steve Clarke]] [[Shotlandiya milliy futbol terma jamoasi|Shotlandiya]] 19-may kuni yakuniy tarkibini eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.scottishfa.co.uk/news/scotland-men-s-national-team-head-coach-steve-clarke-has-named-his-squad-for-fifa-world-cup-2026/ |title=Scotland Men's National Team Head Coach Steve Clarke has named his squad for FIFA World Cup 2026 |publisher=[[Scottish Football Association]] |date=May 19, 2026 |access-date=May 19, 2026 |url-status=live |archive-date=May 19, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260519142035/https://www.scottishfa.co.uk/news/scotland-men-s-national-team-head-coach-steve-clarke-has-named-his-squad-for-fifa-world-cup-2026/}}</ref>. [[Billy Gilmour]] 30-may kuni jarohat sababli tarkibdan chiqdi, uning oʻrniga esa 31-may kuni [[Tyler Fletcher]] chaqirildi<ref>{{cite web |url=https://www.scottishfa.co.uk/news/fifa-world-cup-2026-squad-update/ |title=FIFA World Cup 2026 squad update |publisher=[[Scottish Football Association]] |date=May 30, 2026 |access-date=June 1, 2026}}</ref><ref>{{cite web |url=https://www.bbc.com/sport/football/articles/cn8pmj99jk7o |title=Fletcher chosen to replace Gilmour in Scotland squad |work=[[BBC Sport]] |date=May 31, 2026 |access-date=May 31, 2026 |archive-date=May 31, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260531110910/https://www.bbc.com/sport/football/articles/cn8pmj99jk7o |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Angus Gunn]]|sortname=Gunn, Angus|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|22}}|caps=22|goals=0|club=[[Nottingham Forest F.C.|Nottingham Forest]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Aaron Hickey]]|sortname=Hickey, Aaron|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|6|10}}|caps=21|goals=0|club=[[Brentford F.C.|Brentford]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Andrew Robertson]]|sortname=Robertson, Andy|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|11}}|caps=94|goals=4|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=MF|name=[[Skott Francis|Scott McTominay]]|sortname=Mctominay, Scott|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|12|8}}|caps=70|goals=15|club=[[SSC Napoli|Napoli]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Grant Hanley]]|sortname=Hanley, Grant|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|11|20}}|caps=68|goals=2|club=[[Hibernian F.C.|Hibernian]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Kieran Tierney]]|sortname=Tierney, Kieran|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|5}}|caps=56|goals=2|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[John McGinn]]|sortname=Mcginn, John|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|10|18}}|caps=86|goals=20|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Tyler Fletcher]]|sortname=Fletcher, Tyler|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|3|19}}|caps=2|goals=0|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Lyndon Dykes]]|sortname=Dykes, Lyndon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|10|7}}|caps=51|goals=10|club=[[Charlton Athletic F.C.|Charlton Athletic]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Ché Adams]]|sortname=Adams, Che|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|13}}|caps=47|goals=13|club=[[Torino FC|Torino]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Ryan Christie]]|sortname=Christie, Ryan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|2|22}}|caps=68|goals=10|club=[[AFC Bournemouth|Bournemouth]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Liam Kelly (footballer, born 1996)|Liam Kelly]]|sortname=Kelly, Liam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|23}}|caps=3|goals=0|club=[[Rangers F.C.|Rangers]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Jack Hendry (footballer, born 1995)|Jack Hendry]]|sortname=Hendry, Jack|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|5|7}}|caps=38|goals=3|club=[[Al-Ettifaq Club|Al-Ettifaq]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Ross Stewart (footballer, born 1996)|Ross Stewart]]|sortname=Stewart, Ross|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|11}}|caps=3|goals=0|club=[[Southampton F.C.|Southampton]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[John Souttar]]|sortname=Souttar, John|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|9|25}}|caps=24|goals=2|club=[[Rangers F.C.|Rangers]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Dominic Hyam]]|sortname=Hyam, Dominic|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|20}}|caps=4|goals=0|club=[[Wrexham A.F.C.|Wrexham]]|clubnat=WAL}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Ben Gannon-Doak]]|sortname=Gannon-Doak, Ben|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|11|11}}|caps=14|goals=1|club=[[AFC Bournemouth|Bournemouth]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[George Hirst|George Hirst]]|sortname=Hirst, George|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|15}}|caps=10|goals=1|club=[[Ipswich Town F.C.|Ipswich Town]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Lewis Ferguson]]|sortname=Ferguson, Lewis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|24}}|caps=24|goals=1|club=[[Bologna FC 1909|Bolonya]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Lawrence Shankland]]|sortname=Shankland, Lawrence|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|8|10}}|caps=20|goals=7|club=[[Heart of Midlothian F.C.|Heart of Midlothian]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=21|pos=GK|name=[[Craig Gordon]]|sortname=Gordon, Craig|age={{birth date and age2|2026|6|11|1982|12|31}}|caps=84|goals=0|club=[[Heart of Midlothian F.C.|Heart of Midlothian]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Nathan Patterson|Nathan Patterson]]|sortname=Patterson, Nathan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|10|16}}|caps=26|goals=1|club=[[Everton F.C.|Everton]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Kenny McLean]]|sortname=Mclean, Kenny|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|1|8}}|caps=58|goals=3|club=[[Norwich City F.C.|Norwich City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Anthony Ralston]]|sortname=Ralston, Anthony|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|16}}|caps=27|goals=1|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Findlay Curtis]]|sortname=Curtis, Findlay|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|6|9}}|caps=3|goals=1|club=[[Kilmarnock F.C.|Kilmarnock]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Scott McKenna]]|sortname=Mckenna, Scott|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|12}}|caps=50|goals=1|club=[[GNK Dinamo Zagreb|Dinamo Zagreb]]|clubnat=CRO}} {{nat fs end}} ==D guruhi== ===Avstraliya=== Murabbiy: [[Tony Popovic]] [[Avstraliya milliy futbol terma jamoasi|Avstraliya]] yakuniy tarkibini 31-may kuni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://socceroos.com.au/news/commbank-socceroos-squad-named-fifa-world-cup-2026tm |title=CommBank Socceroos squad named for FIFA World Cup 2026 |publisher=[[Football Australia]] |date=May 31, 2026 |access-date=May 31, 2026 |archive-date=May 31, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260531235024/https://socceroos.com.au/news/commbank-socceroos-squad-named-fifa-world-cup-2026tm |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Mathew Ryan]]|sortname=Ryan, Mathew|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|4|8}}|caps=104|goals=0|club=[[Levante UD|Levante]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Miloš Degenek]]|sortname=Degenek, Milos|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|4|28}}|caps=57|goals=1|club=[[APOEL FC|APOEL]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Alessandro Circati]]|sortname=Circati, Alessandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|10}}|caps=13|goals=1|club=[[Parma Calcio 1913|Parma]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Jacob Italiano]]|sortname=Italiano, Jacob|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|30}}|caps=5|goals=0|club=[[Grazer AK]]|clubnat=AUT}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Jordan Bos]]|sortname=Bos, Jordan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|10|29}}|caps=27|goals=4|club=[[Feyenoord]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Jason Geria]]|sortname=Geria, Jason|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|5|10}}|caps=14|goals=0|club=[[Albirex Niigata]]|clubnat=JPN}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Mathew Leckie]]|sortname=Leckie, Mathew|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|2|4}}|caps=80|goals=14|club=[[Melbourne City FC|Melbourne City]]|clubnat=AUS}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Connor Metcalfe]]|sortname=Metcalfe, Connor|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|11|5}}|caps=36|goals=1|club=[[FC St. Pauli]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Mohamed Touré|Mohamed Touré]]|sortname=Toure, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|3|26}}|caps=10|goals=2|club=[[Norwich City F.C.|Norwich City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Ajdin Hrustic]]|sortname=Hrustic, Ajdin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|5}}|caps=37|goals=4|club=[[Heracles Almelo]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Awer Mabil]]|sortname=Mabil, Awer|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|9|15}}|caps=38|goals=10|club=[[CD Castellón|Castellón]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Paul Izzo]]|sortname=Izzo, Paul|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|6}}|caps=4|goals=0|club=[[Randers FC|Randers]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Aiden O'Neill]]|sortname=Oneill, Aiden|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|4}}|caps=31|goals=0|club=[[New York City FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Cammy Devlin]]|sortname=Devlin, Cammy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|7}}|caps=5|goals=0|club=[[Heart of Midlothian F.C.|Heart of Midlothian]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Kai Trewin]]|sortname=Trewin, Kai|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|18}}|caps=6|goals=0|club=[[New York City FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Aziz Behich]]|sortname=Behich, Aziz|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|12|16}}|caps=84|goals=3|club=[[Melbourne City FC|Melbourne City]]|clubnat=AUS}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Nestory Irankunda]]|sortname=Irankunda, Nestory|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|2|9}}|caps=15|goals=5|club=[[Watford F.C.|Watford]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=GK|name=[[Patrick Beach]]|sortname=Beach, Patrick|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|8|6}}|caps=2|goals=0|club=[[Melbourne City FC|Melbourne City]]|clubnat=AUS}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Harry Souttar]]|sortname=Souttar, Harry|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|22}}|caps=38|goals=11|club=[[Leicester City F.C.|Leicester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Cristian Volpato]]|sortname=Volpato, Cristian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|11|15}}|caps=1|goals=0|club=[[US Sassuolo Calcio|Sassuolo]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Cameron Burgess]]|sortname=Burgess, Cameron|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|10|21}}|caps=27|goals=0|club=[[Swansea City A.F.C.|Swansea City]]|clubnat=WAL}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Jackson Irvine]]|sortname=Irvine, Jackson|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|3|7}}|caps=82|goals=14|club=[[FC St. Pauli]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=23|pos=FW|name=[[Nishan Velupillay]]|sortname=Velupillay, Nishan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|7}}|caps=7|goals=3|club=[[Melbourne Victory FC|Melbourne Victory]]|clubnat=AUS}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Paul Okon-Engstler]]|sortname=Okon-Engstler, Paul|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|1|24}}|caps=6|goals=0|club=[[Sydney FC]]|clubnat=AUS}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Lucas Herrington]]|sortname=Herrington, Lucas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|9|5}}|caps=4|goals=0|club=[[Colorado Rapids]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Tete Yengi]]|sortname=Yengi, Tete|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|28}}|caps=1|goals=1|club=[[FC Machida Zelvia|Machida Zelvia]]|clubnat=JPN}} {{nat fs end}} ===Paragvay=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ARG}} [[Gustavo Alfaro]] [[Paragvay milliy futbol terma jamoasi|Paragvay]] 12-may kuni 55 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.abc.com.py/deportes/futbol/seleccion-paraguaya/2026/05/12/a-un-mes-del-debut-los-55-reservados-de-paraguay-para-el-mundial-2026/ |title=A un mes del debut: ¡Los 55 reservados de Paraguay para el Mundial 2026!|trans-title=Debyutgacha bir oy qoldi: Paragvayning 2026-yilgi Jahon chempionati uchun 55 nafar futbolchidan iborat tarkibi! |publisher=[[ABC Color]] |date=May 12, 2026 |access-date=May 12, 2026 |language=es}}</ref>. Yakuniy tarkib 1-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite tweet |author=Paraguayan Football Association |author-link=Paraguayan Football Association |user=Albirroja |number=2061459474729127939 |date=June 1, 2026 |title=¡Todo un país con ustedes! Esta es la lista final del profe Gustavo Alfaro para representar a Paraguay en la Copa Mundial de la FIFA 2026. ¡La Albirroja está de vuelta! |trans-title=Butun mamlakat siz bilan! Bu Gustavo Alfaroning Paragvayni 2026-yilgi FIFA Jahon chempionatida vakil qilish uchun yakuniy tarkibi. Albirroja qaytdi! |language=es |access-date=June 1, 2026}}</ref><ref>{{cite web |url=https://heavy.com/sports/soccer/world-cup/paraguay-announces-squad-fifa-world-cup/ |title=Paraguay Announces Squad for 2026 FIFA World Cup |publisher=Heavy.com |date=June 1, 2026 |access-date=June 1, 2026 |archive-date=June 1, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260601154805/https://heavy.com/sports/soccer/world-cup/paraguay-announces-squad-fifa-world-cup/ |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Gatito Fernández]]|sortname=Fernandez, Gatito|age={{birth date and age2|2026|6|11|1988|3|29}}|caps=31|goals=0|club=[[Cerro Porteño]]|clubnat=PAR}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Gustavo Velázquez]]|sortname=Velazquez, Gustavo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|4|17}}|caps=13|goals=1|club=[[Cerro Porteño]]|clubnat=PAR}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Omar Alderete]]|sortname=Alderete, Omar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|12|26}}|caps=36|goals=3|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Juan José Cáceres]]|sortname=Caceres, Juan Jose|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|1}}|caps=17|goals=0|club=[[FC Dynamo Moscow|Dinamo Moskva]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Fabián Balbuena]]|sortname=Balbuena, Fabian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|8|23}}|caps=48|goals=2|club=[[Grêmio FBPA|Grêmio]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Júnior Alonso]]|sortname=Alonso, Junior|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|2|9}}|caps=71|goals=3|club=[[Clube Atlético Mineiro|Atlético Mineiro]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Ramón Sosa]]|sortname=Sosa, Ramon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|31}}|caps=29|goals=1|club=[[SE Palmeiras|Palmeiras]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Diego Gómez|Diego Gómez]]|sortname=Gomez, Diego|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|3|27}}|caps=24|goals=3|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Antonio Sanabria]]|sortname=Sanabria, Antonio|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|3|4}}|caps=48|goals=7|club=[[US Cremonese|Cremonese]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Miguel Almirón]]|sortname=Almiron, Miguel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|10}}|caps=76|goals=10|club=[[Atlanta United FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Maurício (footballer, born 2001)|Maurício]]|sortname=Mauricio|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|22}}|caps=3|goals=0|club=[[SE Palmeiras|Palmeiras]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Orlando Gill]]|sortname=Gill, Orlando|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|11}}|caps=6|goals=0|club=[[San Lorenzo de Almagro|San Lorenzo]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[José Canale]]|sortname=Canale, Jose|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|20}}|caps=2|goals=0|club=[[Club Atlético Lanús|Lanús]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Andrés Cubas]]|sortname=Cubas, Andres|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|5|11}}|caps=33|goals=0|club=[[Vancouver Whitecaps FC]]|clubnat=CAN}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Gustavo Gómez]]|sortname=Gomez, Gustavo|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|5|6}}|caps=89|goals=4|club=[[SE Palmeiras|Palmeiras]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Damián Bobadilla]]|sortname=Bobadilla, Damian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|11}}|caps=19|goals=1|club=[[São Paulo FC|São Paulo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Alejandro Gamarra|Kaku]]|sortname=Kaku|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|11}}|caps=33|goals=6|club=[[Al Ain FC|Al Ain]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Álex Arce]]|sortname=Arce, Alex|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|16}}|caps=15|goals=1|club=[[Independiente Rivadavia]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Julio Enciso|Julio Enciso]]|sortname=Enciso, Julio|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|1|23}}|caps=32|goals=4|club=[[RC Strasbourg Alsace|Strasbourg]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Braian Ojeda]]|sortname=Ojeda, Braian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|27}}|caps=17|goals=0|club=[[Orlando City SC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Gabriel Ávalos]]|sortname=Avalos, Gabriel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|7|9}}|caps=23|goals=2|club=[[Club Atlético Independiente|Independiente]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Gastón Olveira]]|sortname=Olveira, Gaston|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|4|21}}|caps=1|goals=0|club=[[Club Olimpia|Olimpia]]|clubnat=PAR}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Matías Galarza|Matías Galarza]]|sortname=Galarza, Matias|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|11}}|caps=15|goals=3|club=[[Atlanta United FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Gustavo Caballero]]|sortname=Caballero, Gustavo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|9|21}}|caps=2|goals=1|club=[[Portsmouth F.C.|Portsmouth]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Isidro Pitta]]|sortname=Pitta, Isidro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|14}}|caps=5|goals=0|club=[[Red Bull Bragantino]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Alexandro Maidana]]|sortname=Maidana, Alexandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|7|26}}|caps=2|goals=1|club=[[Talleres de Córdoba|Talleres]]|clubnat=ARG}} {{nat fs end}} ===Turkiya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ITA}} [[Vincenzo Montella]] [[Turkiya milliy futbol terma jamoasi|Turkiya]] 18-may kuni 35 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.tff.org/default.aspx?pageID=202&ftxtID=50587 |title=A Millî Takımımızın 2026 FIFA Dünya Kupası Geniş Kadrosu Açıklandı |trans-title=Bosh terma jamoamizning 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun dastlabki tarkibi eʼlon qilindi |publisher=[[Turkish Football Federation]] |date=May 18, 2026 |access-date=May 19, 2026 |language=tr |archive-date=May 18, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260518211459/https://www.tff.org/default.aspx?pageID=202&ftxtID=50587 |url-status=live}}</ref>. Yakuniy tarkib 2-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>{{cite web |url=https://www.tff.org/default.aspx?pageID=202&ftxtID=5072250587 |title=A Millî Takımımızın 2026 FIFA Dünya Kupası Nihai Kadrosu Açıklandı |trans-title=Bosh terma jamoamizning 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun yakuniy tarkibi eʼlon qilindi |publisher=[[Turkish Football Federation]] |date=June 2, 2026 |access-date=June 2, 2026 |language=tr |archive-date=June 2, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260602100007/https://www.tff.org/default.aspx?pageID=202&ftxtID=5072250587 |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Mert Günok]]|sortname=Gunok, Mert|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|3|1}}|caps=37|goals=0|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Zeki Çelik]]|sortname=Celik, Zeki|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|17}}|caps=61|goals=3|club=[[AS Roma|Roma]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Merih Demiral]]|sortname=Demiral, Merih|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|5}}|caps=62|goals=6|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Çağlar Söyüncü]]|sortname=Soyuncu, Caglar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|5|23}}|caps=60|goals=2|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Salih Özcan]]|sortname=Ozcan, Salih|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|1|11}}|caps=30|goals=1|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Orkun Kökçü]]|sortname=Kokcu, Orkun|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|29}}|caps=50|goals=4|club=[[Beşiktaş J.K.|Beşiktaş]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Kerem Aktürkoğlu]]|sortname=Akturkoglu, Kerem|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|21}}|caps=52|goals=15|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=8|pos=FW|name=[[Arda Güler]]|sortname=Guler, Arda|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|2|25}}|caps=29|goals=6|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Deniz Gül]]|sortname=Gul, Deniz|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|7|2}}|caps=8|goals=2|club=[[FC Porto|Porto]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Hakan Çalhanoğlu]]|sortname=Calhanoglu, Hakan|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|8}}|caps=105|goals=22|club=[[Inter Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Kenan Yıldız]]|sortname=Yildiz, Kenan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|5|4}}|caps=28|goals=5|club=[[Juventus FC|Juventus]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Altay Bayındır]]|sortname=Bayindir, Altay|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|14}}|caps=12|goals=0|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Eren Elmalı]]|sortname=Elmali, Eren|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|7}}|caps=23|goals=0|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Abdülkerim Bardakcı]]|sortname=Bardakci, Abdulkerim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|9|7}}|caps=27|goals=2|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Ozan Kabak]]|sortname=Kabak, Ozan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|25}}|caps=30|goals=2|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[İsmail Yüksek]]|sortname=Yuksek, Ismail|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|26}}|caps=32|goals=1|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[İrfan Can Kahveci]]|sortname=Kahveci, Irfan Can|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|7|15}}|caps=47|goals=6|club=[[Kasımpaşa S.K.|Kasımpaşa]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Mert Müldür]]|sortname=Muldur, Mert|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|3}}|caps=45|goals=3|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Yunus Akgün]]|sortname=Akgun, Yunus|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|7}}|caps=19|goals=4|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Ferdi Kadıoğlu]]|sortname=Kadioglu, Ferdi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|10|7}}|caps=30|goals=2|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Barış Alper Yılmaz]]|sortname=Yilmaz, Baris Alper|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|23}}|caps=35|goals=4|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Kaan Ayhan]]|sortname=Ayhan, Kaan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|11|10}}|caps=73|goals=5|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Uğurcan Çakır]]|sortname=Cakir, Ugurcan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|5}}|caps=39|goals=0|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Oğuz Aydın]]|sortname=Aydin, Oguz|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|27}}|caps=11|goals=0|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Samet Akaydin]]|sortname=Akaydin, Samet|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|13}}|caps=19|goals=1|club=[[Çaykur Rizespor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Can Uzun]]|sortname=Uzun, Can|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|11|11}}|caps=6|goals=1|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs end}} ===Amerika Qoʻshma Shtatlari=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ARG}} [[Mauricio Pochettino]] [[Amerika Qoʻshma Shtatlari milliy futbol terma jamoasi|Amerika Qoʻshma Shtatlari]] yakuniy tarkibini 26-may kuni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://www.ussoccer.com/stories/2026/05/usmnt/us-mens-national-team-head-coach-mauricio-pochettino-names-26-player-roster-for-fifa-world-cup-2026 |title=U.S. Men's National Team Head Coach Mauricio Pochettino Names 26-Player Roster for FIFA World Cup 2026 |publisher=[[United States Soccer Federation]] |date=May 26, 2026 |access-date=May 26, 2026}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Matt Turner (futbol)|Matt Turner]]|sortname=Turner, Matt|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|6|24}}|caps=54|goals=0|club=[[New England Revolution]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Sergiño Dest]]|sortname=Dest, Sergino|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|3}}|caps=39|goals=3|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Chris Richards (soccer)|Chris Richards]]|sortname=Richards, Chris|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|28}}|caps=36|goals=3|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=MF|name=[[Tyler Adams]]|sortname=Adams, Tyler|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|14}}|caps=54|goals=2|club=[[AFC Bournemouth|Bournemouth]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Antonee Robinson]]|sortname=Robinson, Antonee|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|8}}|caps=54|goals=5|club=[[Fulham F.C.|Fulham]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Auston Trusty]]|sortname=Trusty, Auston|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|12}}|caps=8|goals=0|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Giovanni Reyna]]|sortname=Reyna, Giovanni|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|11|13}}|caps=38|goals=9|club=[[Borussia Mönchengladbach]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Weston McKennie]]|sortname=Mckennie, Weston|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|28}}|caps=66|goals=12|club=[[Juventus FC|Juventus]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Ricardo Pepi]]|sortname=Pepi, Ricardo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|1|9}}|caps=37|goals=13|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Christian Pulisic]]|sortname=Pulisic, Christian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|18}}|caps=86|goals=33|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Brenden Aaronson]]|sortname=Aaronson, Brenden|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|22}}|caps=58|goals=9|club=[[Leeds United F.C.|Leeds United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=DF|name=[[Miles Robinson (soccer)|Miles Robinson]]|sortname=Robinson, Miles|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|3|14}}|caps=40|goals=3|club=[[FC Cincinnati]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Tim Ream]]|sortname=Ream, Tim|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1987|10|5}}|caps=82|goals=1|club=[[Charlotte FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Sebastian Berhalter]]|sortname=Berhalter, Sebastian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|10}}|caps=13|goals=1|club=[[Vancouver Whitecaps FC]]|clubnat=CAN}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Cristian Roldan]]|sortname=Roldan, Cristian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|3}}|caps=47|goals=0|club=[[Seattle Sounders FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Alex Freeman]]|sortname=Freeman, Alex|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|8|9}}|caps=17|goals=2|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Malik Tillman]]|sortname=Tillman, Malik|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|28}}|caps=30|goals=3|club=[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Max Arfsten]]|sortname=Arfsten, Max|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|19}}|caps=20|goals=1|club=[[Columbus Crew]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Haji Wright]]|sortname=Wright, Haji|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|27}}|caps=20|goals=7|club=[[Coventry City F.C.|Coventry City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Folarin Balogun]]|sortname=Balogun, Folarin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|3}}|caps=27|goals=9|club=[[AS Monaco FC|Monako]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Timothy Weah]]|sortname=Weah, Timothy|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|22}}|caps=51|goals=7|club=[[Olympique de Marseille|Marsel]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Mark McKenzie|Mark McKenzie]]|sortname=Mckenzie, Mark|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|25}}|caps=29|goals=0|club=[[Toulouse FC|Tuluza]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Joe Scally]]|sortname=Scally, Joe|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|12|31}}|caps=26|goals=0|club=[[Borussia Mönchengladbach]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=GK|name=[[Matt Freese]]|sortname=Freese, Matt|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|2}}|caps=15|goals=0|club=[[New York City FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=25|pos=GK|name=[[Chris Brady (soccer)|Chris Brady]]|sortname=Brady, Chris|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|3|3}}|caps=1|goals=0|club=[[Chicago Fire FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Alejandro Zendejas]]|sortname=Zendejas, Alejandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|7}}|caps=14|goals=2|club=[[Club América|América]]|clubnat=MEX}} {{nat fs end}} ==E guruhi== ===Kyurasao=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|NED}} [[Dick Advocaat]] [[Kyurasao milliy futbol terma jamoasi|Kyurasao]] yakuniy tarkibini 18-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.instagram.com/thebluewaveffk/p/DYe60yqjJc-/ "Mana... The Blue Wave. Bu yoz @fifaworldcup tanlovida Kurasaoni birinchi marta vakil qiladigan bizning tarkibimiz!"]. [[Curaçao Football Federation]]. May 18, 2026. Retrieved May 18, 2026 – via [[Instagram]].</ref><ref>Imber, Leon (May 18, 2026). [https://www.nytimes.com/athletic/7288726/2026/05/18/curacao-world-cup-squad-2026/ "Kurasao Jahon chempionati tarkibini eʼlon qildi: Tahith Chong, Bacuna birodarlari tarkibga kiritildi"]. ''[[The Athletic]]''. [[The New York Times]]. [https://web.archive.org/web/20260518174418/https://www.nytimes.com/athletic/7288726/2026/05/18/curacao-world-cup-squad-2026/ Archived] from the original on May 18, 2026. Retrieved May 18, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Eloy Room]]|sortname=Room, Eloy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|2|6}}|caps=71|goals=0|club=[[Miami FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Shurandy Sambo]]|sortname=Sambo, Shurandy|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|19}}|caps=8|goals=0|club=[[Sparta Rotterdam]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Juriën Gaari]]|sortname=Gaari, Jurien|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|12|23}}|caps=60|goals=1|club=[[Abha Club|Abha]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Roshon van Eijma]]|sortname=Eijma, Roshon van|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|9}}|caps=28|goals=1|club=[[RKC Waalwijk]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Sherel Floranus]]|sortname=Floranus, Sherel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|23}}|caps=28|goals=0|club=[[PEC Zwolle]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Godfried Roemeratoe]]|sortname=Roemeratoe, Godfried|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|19}}|caps=28|goals=1|club=[[RKC Waalwijk]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Juninho Bacuna]]|sortname=Bacuna, Juninho|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|7}}|caps=49|goals=15|club=[[FC Volendam|Volendam]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Livano Comenencia]]|sortname=Comenencia, Livano|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|2|3}}|caps=20|goals=2|club=[[FC Zürich|Zürich]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Jürgen Locadia]]|sortname=Locadia, Jurgen|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|11|7}}|caps=13|goals=1|club=[[Miami FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Leandro Bacuna]]|sortname=Bacuna, Leandro|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|8|21}}|caps=72|goals=16|club=[[Iğdır F.K.|Iğdır]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Jeremy Antonisse]]|sortname=Antonisse, Jeremy|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|3|29}}|caps=27|goals=4|club=[[A.E. Kifisia F.C.|Kifisia]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Sontje Hansen]]|sortname=Hansen, Sontje|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|18}}|caps=6|goals=1|club=[[Middlesbrough F.C.|Middlesbrough]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Tyrese Noslin]]|sortname=Noslin, Tyrese|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|9|11}}|caps=7|goals=1|club=[[SC Telstar|Telstar]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Kenji Gorré]]|sortname=Gorre, Kenji|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|9|29}}|caps=38|goals=6|club=[[Maccabi Haifa F.C.|Maccabi Haifa]]|clubnat=ISR}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Ar'jany Martha]]|sortname=Martha, Arjany|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|9|4}}|caps=9|goals=2|club=[[Rotherham United F.C.|Rotherham United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=16|pos=FW|name=[[Jearl Margaritha]]|sortname=Margaritha, Jearl|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|10}}|caps=22|goals=5|club=[[SK Beveren|Beveren]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Brandley Kuwas]]|sortname=Kuwas, Brandley|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|9|19}}|caps=35|goals=2|club=[[FC Volendam|Volendam]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Armando Obispo]]|sortname=Obispo, Armando|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|5}}|caps=6|goals=0|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Gervane Kastaneer]]|sortname=Kastaneer, Gervane|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|9}}|caps=29|goals=9|club=[[Terengganu FC|Terengganu]]|clubnat=MAS}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Joshua Brenet]]|sortname=Brenet, Joshua|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|20}}|caps=18|goals=2|club=[[Kayserispor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Tahith Chong]]|sortname=Chong, Tahith|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|12|4}}|caps=6|goals=3|club=[[Sheffield United F.C.|Sheffield United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Kevin Felida]]|sortname=Felida, Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|11|11}}|caps=19|goals=1|club=[[FC Den Bosch|Den Bosch]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Riechedly Bazoer]]|sortname=Bazoer, Riechedly|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|10|12}}|caps=5|goals=0|club=[[Konyaspor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Deveron Fonville]]|sortname=Fonville, Deveron|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|5|16}}|caps=2|goals=0|club=[[NEC Nijmegen|NEC]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=25|pos=GK|name=[[Tyrick Bodak]]|sortname=Bodak, Tyrick|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|15}}|caps=4|goals=0|club=[[SC Telstar|Telstar]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=26|pos=GK|name=[[Trevor Doornbusch]]|sortname=Doornbusch, Trevor|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|6}}|caps=8|goals=0|club=[[VVV-Venlo]]|clubnat=NED}} {{nat fs end}} ===Ekvador=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ARG}} [[Sebastián Beccacece]] [[Ekvador milliy futbol terma jamoasi|Ekvador]] yakuniy tarkibini 31-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.instagram.com/p/DZBsBHEMqH-/ "Biz haqiqiy maqsad bilan boramiz. Chunki bu 26 nafar futbolchi 18 million ekvadorliklar bilan bir xil ishtiyoq bilan boradi. Pastdan chiqib, uzoqlarga yetgan insonlarning xuddi shu fidokorligi bilan. Bu — bizning tarkibimiz, va biz dunyoga Ekvador shu ekanligini koʻrsatamiz."] (ispan tilida). [[Ecuadorian Football Federation]]. May 31, 2026. Retrieved May 31, 2026 – via [[Instagram]].</ref><ref>Dorff, Marcel (May 31, 2026). [https://heavy.com/sports/soccer/world-cup/ecuador-announces-squad-fifa-world-cup/ "Ecuador Announces Squad for 2026 FIFA World Cup"]. ''[[Heavy (website)|Heavy]]''. Retrieved June 1, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Hernán Galíndez]]|sortname=Galindez, Hernan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1987|3|30}}|caps=35|goals=0|club=[[Club Atlético Huracán|Huracán]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Félix Torres|Félix Torres]]|sortname=Torres, Felix|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|11}}|caps=49|goals=5|club=[[SC Internacional|Internacional]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Piero Hincapié]]|sortname=Hincapie, Piero|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|1|9}}|caps=52|goals=3|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Joel Ordóñez]]|sortname=Ordonez, Joel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|4|21}}|caps=17|goals=0|club=[[Club Brugge KV|Club Brugge]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Jordy Alcívar]]|sortname=Alcivar, Jordy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|5}}|caps=11|goals=1|club=[[Independiente del Valle]]|clubnat=ECU}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Willian Pacho]]|sortname=Pacho, Willian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|10|16}}|caps=34|goals=2|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=7|pos=DF|name=[[Pervis Estupiñán]]|sortname=Estupinan, Pervis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|1|21}}|caps=54|goals=5|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Anthony Valencia]]|sortname=Valencia, Anthony|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|21}}|caps=3|goals=1|club=[[Royal Antwerp FC|Antwerp]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[John Yeboah]]|sortname=Yeboah, John|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|23}}|caps=23|goals=3|club=[[Venezia FC|Venezia]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Kendry Páez]]|sortname=Paez, Kendry|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|5|4}}|caps=26|goals=2|club=[[Club Atlético River Plate|River Plate]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Kevin Rodríguez|Kevin Rodríguez]]|sortname=Rodriguez, Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|4}}|caps=31|goals=2|club=[[Royale Union Saint-Gilloise|Union Saint-Gilloise]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Moisés Ramírez]]|sortname=Ramirez, Moises|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|9|9}}|caps=7|goals=0|club=[[A.E. Kifisia F.C.|Kifisia]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Enner Valencia]]|sortname=Valencia, Enner|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|11|4}}|caps=105|goals=49|club=[[C.F. Pachuca|Pachuca]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Alan Minda]]|sortname=Minda, Alan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|5|14}}|caps=20|goals=2|club=[[Clube Atlético Mineiro|Atlético Mineiro]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Pedro Vite]]|sortname=Vite, Pedro|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|3|9}}|caps=17|goals=1|club=[[Pumas UNAM]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=16|pos=FW|name=[[Jordy Caicedo]]|sortname=Caicedo, Jordy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|18}}|caps=20|goals=4|club=[[Club Atlético Huracán|Huracán]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Ángelo Preciado]]|sortname=Preciado, Angelo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|18}}|caps=55|goals=0|club=[[Clube Atlético Mineiro|Atlético Mineiro]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Denil Castillo]]|sortname=Castillo, Denil|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|3|24}}|caps=5|goals=0|club=[[FC Midtjylland|Midtjylland]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Gonzalo Plata]]|sortname=Plata, Gonzalo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|1}}|caps=50|goals=8|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Nilson Angulo]]|sortname=Angulo, Nilson|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|19}}|caps=14|goals=2|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Alan Franco|Alan Franco]]|sortname=Franco, Alan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|21}}|caps=58|goals=1|club=[[Clube Atlético Mineiro|Atlético Mineiro]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Gonzalo Valle]]|sortname=Valle, Gonzalo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|28}}|caps=4|goals=0|club=[[LDU Quito]]|clubnat=ECU}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Moisés Caicedo]]|sortname=Caicedo, Moises|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|11|2}}|caps=61|goals=3|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Jeremy Arévalo]]|sortname=Arevalo, Jeremy|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|3|19}}|caps=4|goals=0|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Jackson Porozo]]|sortname=Porozo, Jackson|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|8|4}}|caps=10|goals=1|club=[[Club Tijuana|Tijuana]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Yaimar Medina]]|sortname=Medina, Yaimar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|11|5}}|caps=6|goals=0|club=[[KRC Genk|Genk]]|clubnat=BEL}} {{nat fs end}} ===Germaniya=== Murabbiy: [[Julian Nagelsmann]] [[Germaniya milliy futbol terma jamoasi|Germaniya]] yakuniy tarkibini 21-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.dfb.de/news/nagelsmann-reveals-26-man-squad-for-the-fifa-world-cup "Nagelsmann FIFA Jahon chempionati uchun 26 nafar futbolchidan iborat tarkibini eʼlon qildi"]. [[German Football Association]]. May 21, 2026. [https://web.archive.org/web/20260521152650/https://www.dfb.de/news/nagelsmann-reveals-26-man-squad-for-the-fifa-world-cup Archived] from the original on May 21, 2026. Retrieved May 21, 2026.</ref>. [[Lennart Karl]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 5-iyun kuni [[Assan Ouédraogo]] chaqirildi<ref>[https://www.bavarianfootballworks.com/fifa-world-cup/212194/rb-leipzigs-assan-ouedraogo-to-take-lennart-karls-world-cup-spot-with-germany "RB Leipzigning Assan Ouédraogosi Lennart Karlning Germaniya bilan Jahon chempionatidagi oʻrnini egallaydi"]. [[SB Nation|Bavarian Football Works]]. June 5, 2026. Retrieved June 5, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Manuel Neuer]]|sortname=Neuer, Manuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1986|3|27}}|caps=124|goals=0|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Antonio Rüdiger]]|sortname=Rudiger, Antonio|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|3|3}}|caps=82|goals=3|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Valdemar Anton|Waldemar Anton]]|sortname=Anton, Waldemar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|20}}|caps=13|goals=0|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Jonathan Tah]]|sortname=Tah, Jonathan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|11}}|caps=47|goals=1|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Aleksandar Pavlović (footballer)|Aleksandar Pavlović]]|sortname=Pavlovic, Aleksandar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|5|3}}|caps=11|goals=1|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Joshua Kimmich]]|sortname=Kimmich, Joshua|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|2|8}}|caps=110|goals=10|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Kai Havertz]]|sortname=Havertz, Kai|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|6|11}}|caps=58|goals=22|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Leon Goretzka]]|sortname=Goretzka, Leon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|2|6}}|caps=70|goals=15|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=9|pos=MF|name=[[Jamie Leweling]]|sortname=Leweling, Jamie|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|26}}|caps=5|goals=1|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Jamal Musiala]]|sortname=Musiala, Jamal|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|2|26}}|caps=42|goals=9|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Nick Woltemade]]|sortname=Woltemade, Nick|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|14}}|caps=11|goals=4|club=[[Newcastle United F.C.|Newcastle United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Oliver Baumann]]|sortname=Baumann, Oliver|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|6|2}}|caps=13|goals=0|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Paskal Gross|Pascal Groß]]|sortname=Gross, Pascal|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|6|15}}|caps=18|goals=1|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Maximilian Beier]]|sortname=Beier, Maximilian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|10|17}}|caps=9|goals=0|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Nico Schlotterbeck]]|sortname=Schlotterbeck, Nico|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|12|1}}|caps=27|goals=0|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Angelo Stiller]]|sortname=Stiller, Angelo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|4}}|caps=8|goals=0|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Florian Wirtz]]|sortname=Wirtz, Florian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|5|3}}|caps=41|goals=11|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Nathaniel Brown (footballer)|Nathaniel Brown]]|sortname=Brown, Nathaniel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|16}}|caps=5|goals=0|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Leroy Sané]]|sortname=Sane, Leroy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|11}}|caps=76|goals=17|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Nadiem Amiri]]|sortname=Amiri, Nadiem|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|10|27}}|caps=11|goals=1|club=[[1. FSV Mainz 05|Mainz 05]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=21|pos=GK|name=[[Alexander Nübel]]|sortname=Nubel, Alexander|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|9|30}}|caps=3|goals=0|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[David Raum]]|sortname=Raum, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|22}}|caps=37|goals=1|club=[[RB Leipzig]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Felix Nmecha]]|sortname=Nmecha, Felix|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|10}}|caps=8|goals=1|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Malick Thiaw]]|sortname=Thiaw, Malick|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|8}}|caps=5|goals=0|club=[[Newcastle United F.C.|Newcastle United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Assan Ouédraogo]]|sortname=Ouedraogo, Assan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|5|9}}|caps=1|goals=1|club=[[RB Leipzig]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Deniz Undav]]|sortname=Undav, Deniz|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|19}}|caps=9|goals=6|club=[[VfB Stuttgart]]|clubnat=GER}} {{nat fs end}} ===Kot-dʼIvuar=== Murabbiy: [[Emerse Faé]] [[Kot-dʼIvuar milliy futbol terma jamoasi|Kot-dʼIvuar]] yakuniy tarkibini 15-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.facebook.com/equipedecotedivoirefootball/posts/pfbid02iYBFQWQns1TSiRW2dGky2Xr2hKNqQWeeWxyDAS3B5kNZxuiQ6oADmMPyPEQExxpcl "Nihoyat shu kun keldi. Mana 2026-yilgi Jahon chempionatida Kot-d'Ivuar ranglarini himoya qilish uchun tanlangan Fillar roʻyxati."] (fransuz tilida). [[Ivorian Football Federation]]. May 15, 2026. [https://web.archive.org/web/20260516045606/https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2Fequipedecotedivoirefootball%2Fposts%2Fpfbid02iYBFQWQns1TSiRW2dGky2Xr2hKNqQWeeWxyDAS3B5kNZxuiQ6oADmMPyPEQExxpcl Archived] from the original on May 16, 2026. Retrieved May 15, 2026 – via [[Facebook]].</ref><ref>Peter, Mike (May 15, 2026). [https://www.bbc.com/sport/football/articles/c9360dwzl2lo "Zaha Kot-d'Ivuarning Jahon chempionati tarkibidan chetlatildi"]. ''[[BBC Sport]]''. [https://web.archive.org/web/20260517065701/https://www.bbc.com/sport/football/articles/c9360dwzl2lo Archived] from the original on May 17, 2026. Retrieved May 22, 2026.</ref>. [[Clément Akpa]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 29-may kuni [[Christopher Opéri]] chaqirildi<ref>[[Ivorian Football Federation]] [@equipenatciv] (May 29, 2026). [https://twitter.com/equipenatciv/status/2060394431027544205 "Bayonot Jahon chempionati 2026: Clément Akpa jarohat sababli chiqib ketdi, oʻrniga Christopher Operi chaqirildi"] (fransuz tilida) (Tweet). Retrieved May 29, 2026 – via [[X (social network)|X (formerly Twitter)]].</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Yahia Fofana]]|sortname=Fofana, Yahia|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|8|21}}|caps=35|goals=0|club=[[Çaykur Rizespor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Ousmane Diomande]]|sortname=Diomande, Ousmane|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|12|4}}|caps=15|goals=1|club=[[Sporting CP]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Ghislain Konan]]|sortname=Konan, Ghislain|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|27}}|caps=54|goals=0|club=[[Gil Vicente F.C.|Gil Vicente]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=4|pos=MF|name=[[Jean Michaël Seri]]|sortname=Seri, Jean Michael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|7|19}}|caps=65|goals=4|club=[[NK Maribor|Maribor]]|clubnat=SVN}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Wilfried Singo]]|sortname=Singo, Wilfried|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|25}}|caps=34|goals=1|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Seko Fofana]]|sortname=Fofana, Seko|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|5|7}}|caps=33|goals=7|club=[[FC Porto|Porto]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=7|pos=DF|name=[[Odilon Kossounou]]|sortname=Kossounou, Odilon|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|4}}|caps=36|goals=0|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Franck Kessié]]|sortname=Kessie, Franck|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|12|19}}|caps=102|goals=15|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Ange-Yoan Bonny]]|sortname=Bonny, Ange-Yoan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|25}}|caps=1|goals=0|club=[[Inter Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Simon Adingra]]|sortname=Adingra, Simon|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|1|1}}|caps=29|goals=5|club=[[AS Monaco FC|Monako]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Yan Diomande]]|sortname=Diomande, Yan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|11|14}}|caps=10|goals=3|club=[[RB Leipzig]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Elye Vahi|Elye Wahi]]|sortname=Wahi, Elye|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|1|2}}|caps=2|goals=0|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Christopher Opéri]]|sortname=Operi, Christopher|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|4|29}}|caps=12|goals=0|club=[[İstanbul Başakşehir F.K.|İstanbul Başakşehir]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Oumar Diakité]]|sortname=Diakite, Oumar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|12|20}}|caps=30|goals=6|club=[[Cercle Brugge KSV|Cercle Brugge]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=15|pos=FW|name=[[Amad Diallo]]|sortname=Diallo, Amad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|11}}|caps=19|goals=6|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Mohamed Koné (footballer, born 2002)|Mohamed Koné]]|sortname=Kone, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|3|7}}|caps=0|goals=0|club=[[Royal Charleroi SC|Charleroi]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Guéla Doué]]|sortname=Doue, Guela|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|10|17}}|caps=20|goals=3|club=[[RC Strasbourg Alsace|Strasbourg]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Ibrahim Sangaré (Ivorian footballer)|Ibrahim Sangaré]]|sortname=Sangare, Ibrahim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|2}}|caps=57|goals=12|club=[[Nottingham Forest F.C.|Nottingham Forest]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Nicolas Pépé]]|sortname=Pepe, Nicolas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|5|29}}|caps=56|goals=12|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Emmanuel Agbadou]]|sortname=Agbadou, Emmanuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|17}}|caps=20|goals=2|club=[[Beşiktaş J.K.|Beşiktaş]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Evan Ndicka]]|sortname=Ndicka, Evan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|20}}|caps=28|goals=0|club=[[AS Roma|Roma]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Evann Guessand]]|sortname=Guessand, Evann|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|1}}|caps=21|goals=4|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Alban Lafont]]|sortname=Lafont, Alban|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|23}}|caps=4|goals=0|club=[[Panathinaikos F.C.|Panathinaikos]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Bazoumana Touré]]|sortname=Toure, Bazoumana|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|3|2}}|caps=6|goals=2|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Parfait Guiagon]]|sortname=Guiagon, Parfait|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|22}}|caps=5|goals=0|club=[[Royal Charleroi SC|Charleroi]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Christ Inao Oulaï]]|sortname=Inao Oulai, Christ|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|4|6}}|caps=9|goals=0|club=[[Trabzonspor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs end}} ==F guruhi== ===Yaponiya=== Murabbiy: [[Hajime Moriyasu]] [[Yaponiya milliy futbol terma jamoasi|Yaponiya]] yakuniy tarkibini 15-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.jfa.jp/eng/samuraiblue/news/00036338/ "Samurai Blue (Yaponiya milliy terma jamoasi) tarkibi va jadvali – Kirin Challenge Cup 2026 Islandiyaga qarshi (5/31@Tokio), FIFA Jahon chempionati 2026 (6/11-7/19@Kanada, Meksika, AQSh)"]. [[Japan Football Association]]. May 15, 2026. [https://web.archive.org/web/20260515114526/https://www.jfa.jp/eng/samuraiblue/news/00036338/ Archived] from the original on May 15, 2026. Retrieved May 15, 2026.</ref>. [[Wataru Endo]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 11-iyun kuni [[Shūto Machino]] chaqirildi<ref>[https://www.nikkei.com/article/DGXZQODH11CWB0R10C26A6000000/ "Yaponiya milliy terma jamoasi kapitani Wataru Endo tarkibdan chetlashdi, oʻrniga Shuto Machino chaqirildi"] (yapon tilida). [[The Nikkei]]. June 11, 2026. Retrieved June 11, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Zion Suzuki]]|sortname=Suzuki, Zion|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|8|21}}|caps=24|goals=0|club=[[Parma Calcio 1913|Parma]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Yukinari Sugawara]]|sortname=Sugawara, Yukinari|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|28}}|caps=21|goals=2|club=[[SV Werder Bremen|Werder Bremen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Shogo Taniguchi|Shōgo Taniguchi]]|sortname=Taniguchi, Shogo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|7|15}}|caps=38|goals=1|club=[[Sint-Truidense VV|Sint-Truiden]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Ko Itakura|Kō Itakura]]|sortname=Itakura, Ko|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|27}}|caps=40|goals=2|club=[[AFC Ajax|Ajax]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Yuto Nagatomo|Yūto Nagatomo]]|sortname=Nagatomo, Yuto|age={{birth date and age2|2026|6|11|1986|9|12}}|caps=145|goals=4|club=[[FC Tokyo]]|clubnat=JPN}} {{nat fs g player|no=6|pos=FW|name=[[Shūto Machino]]|sortname=Machino, Shuto|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|30}}|caps=14|goals=5|club=[[Borussia Mönchengladbach]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Ao Tanaka]]|sortname=Tanaka, Ao|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|10}}|caps=38|goals=8|club=[[Leeds United F.C.|Leeds United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Takefusa Kubo]]|sortname=Kubo, Takefusa|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|4}}|caps=49|goals=7|club=[[Real Sociedad]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Keisuke Gotō]]|sortname=Goto, Keisuke|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|6|3}}|caps=4|goals=0|club=[[Sint-Truidense VV|Sint-Truiden]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Ritsu Doan|Ritsu Dōan]]|sortname=Doan, Ritsu|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|16}}|caps=65|goals=11|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Daizen Maeda]]|sortname=Maeda, Daizen|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|20}}|caps=27|goals=4|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Keisuke Osako|Keisuke Ōsako]]|sortname=Osako, Keisuke|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|28}}|caps=11|goals=0|club=[[Sanfrecce Hiroshima]]|clubnat=JPN}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Keito Nakamura]]|sortname=Nakamura, Keito|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|28}}|caps=25|goals=10|club=[[Stade de Reims|Reims]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Junya Ito|Junya Itō]]|sortname=Ito, Junya|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|3|9}}|caps=69|goals=15|club=[[KRC Genk|Genk]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Daichi Kamada]]|sortname=Kamada, Daichi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|8|5}}|caps=49|goals=12|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Tsuyoshi Watanabe]]|sortname=Watanabe, Tsuyoshi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|5}}|caps=11|goals=0|club=[[Feyenoord]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Yuito Suzuki]]|sortname=Suzuki, Yuito|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|10|25}}|caps=6|goals=0|club=[[SC Freiburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Ayase Ueda]]|sortname=Ueda, Ayase|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|28}}|caps=39|goals=16|club=[[Feyenoord]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Kōki Ogawa (futbolchi)|Kōki Ogawa]]|sortname=Ogawa, Koki|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|8}}|caps=15|goals=11|club=[[NEC Nijmegen|NEC]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Ayumu Seko]]|sortname=Seko, Ayumu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|7}}|caps=14|goals=0|club=[[Le Havre AC|Le Havre]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Hiroki Itō (footballer, born 1999)|Hiroki Itō]]|sortname=Ito, Hiroki|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|5|12}}|caps=24|goals=1|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Takehiro Tomiyasu]]|sortname=Tomiyasu, Takehiro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|5}}|caps=43|goals=1|club=[[AFC Ajax|Ajax]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Tomoki Hayakawa]]|sortname=Hayakawa, Tomoki|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|3}}|caps=4|goals=0|club=[[Kashima Antlers]]|clubnat=JPN}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Kaishū Sano]]|sortname=Sano, Kaishu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|30}}|caps=13|goals=0|club=[[1. FSV Mainz 05|Mainz 05]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Junnosuke Suzuki]]|sortname=Suzuki, Junnosuke|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|12}}|caps=6|goals=0|club=[[F.C. Copenhagen|Copenhagen]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Kento Shiogai]]|sortname=Shiogai, Kento|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|3|26}}|caps=2|goals=0|club=[[VfL Wolfsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs end}} ===Niderlandiya=== Murabbiy: [[Ronald Koeman]] [[Niderlandiya milliy futbol terma jamoasi|Niderlandiya]] yakuniy tarkibini 27-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.onsoranje.nl/nieuws/nederlands-elftal-mannen/82598/definitieve-selectie-oranje-m-voor-fifa-world-cup-2026 "Niderlandiya erkaklar milliy terma jamoasining 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun yakuniy tarkibi"] (golland tilida). [[Royal Dutch Football Association]]. May 27, 2026. [https://web.archive.org/web/20260527152448/https://www.onsoranje.nl/nieuws/nederlands-elftal-mannen/82598/definitieve-selectie-oranje-m-voor-fifa-world-cup-2026 Archived] from the original on May 27, 2026. Retrieved May 27, 2026.</ref>. [[Jurriën Timber]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 8-iyun kuni [[Lutsharel Geertruida]] chaqirildi<ref>[https://nos.nl/artikel/2617697-jurrien-timber-mist-toch-wk-met-oranje-geertruida-opgeroepen-als-vervanger "Jurriën Timber baribir Niderlandiya bilan Jahon chempionatini oʻtkazib yuboradi, oʻrniga Geertruida chaqirildi"]. [[Nederlandse Omroep Stichting]]. June 8, 2026. Retrieved June 8, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Bart Verbruggen]]|sortname=Verbruggen, Bart|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|8|18}}|caps=29|goals=0|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Lutsharel Geertruida]]|sortname=Geertruida, Lutsharel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|18}}|caps=21|goals=0|club=[[Sunderland AFC|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=MF|name=[[Marten de Roon]]|sortname=Roon, Marten de|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|3|29}}|caps=43|goals=1|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Virgil van Dijk]]|sortname=Dijk, Virgil van|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|7|8}}|caps=92|goals=12|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Nathan Aké]]|sortname=Ake, Nathan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|2|18}}|caps=59|goals=5|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Jan Paul van Hecke]]|sortname=Hecke, Jan Paul van|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|8}}|caps=12|goals=0|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Justin Kluivert]]|sortname=Kluivert, Justin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|5|5}}|caps=12|goals=0|club=[[AFC Bournemouth|Bournemouth]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Ryan Gravenberch]]|sortname=Gravenberch, Ryan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|16}}|caps=27|goals=1|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Wout Weghorst]]|sortname=Weghorst, Wout|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|7}}|caps=52|goals=14|club=[[AFC Ajax|Ajax]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Memphis Depay]]|sortname=Depay, Memphis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|13}}|caps=109|goals=55|club=[[SC Corinthians Paulista|Corinthians]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Cody Gakpo]]|sortname=Gakpo, Cody|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|5|7}}|caps=50|goals=21|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=DF|name=[[Mats Wieffer]]|sortname=Wieffer, Mats|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|11|16}}|caps=15|goals=1|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=GK|name=[[Robin Roefs]]|sortname=Roefs, Robin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|1|17}}|caps=1|goals=0|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Tijjani Reijnders]]|sortname=Reijnders, Tijjani|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|29}}|caps=32|goals=7|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Micky van de Ven]]|sortname=Ven, Micky van de|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|19}}|caps=21|goals=1|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Guus Til]]|sortname=Til, Guus|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|22}}|caps=7|goals=1|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Noa Lang]]|sortname=Lang, Noa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|6|17}}|caps=15|goals=3|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Donyell Malen]]|sortname=Malen, Donyell|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|19}}|caps=53|goals=13|club=[[AS Roma|Roma]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Brian Brobbey]]|sortname=Brobbey, Brian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|1}}|caps=12|goals=1|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Teun Koopmeiners]]|sortname=Koopmeiners, Teun|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|28}}|caps=28|goals=3|club=[[Juventus FC|Juventus]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Frenkie de Jong]]|sortname=Jong, Frenkie de|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|12}}|caps=66|goals=2|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Denzel Dumfries]]|sortname=Dumfries, Denzel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|18}}|caps=72|goals=11|club=[[Inter Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Mark Flekken]]|sortname=Flekken, Mark|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|6|13}}|caps=12|goals=0|club=[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Crysencio Summerville]]|sortname=Summerville, Crysencio|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|10|30}}|caps=2|goals=0|club=[[West Ham United F.C.|West Ham United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Jorrel Hato]]|sortname=Hato, Jorrel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|3|7}}|caps=8|goals=0|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Quinten Timber]]|sortname=Timber, Quinten|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|17}}|caps=11|goals=1|club=[[Olympique de Marseille|Marsel]]|clubnat=FRA}} {{nat fs end}} ===Shvetsiya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ENG}} [[Graham Potter]] [[Shvetsiya milliy futbol terma jamoasi|Shvetsiya]] yakuniy tarkibini 12-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2026/05/potters-vm-trupp-offentliggjord/ "Potterning Jahon chempionati tarkibi eʼlon qilindi"] (shved tilida). [[Swedish Football Association]]. May 12, 2026. [https://web.archive.org/web/20260514122835/https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2026/05/potters-vm-trupp-offentliggjord/ Archived] from the original on May 14, 2026. Retrieved May 12, 2026.</ref>. [[Emil Holm (footballer)|Emil Holm]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 30-may kuni [[Herman Johansson]] chaqirildi<ref>[https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2026/05/johansson-ersatter-holm/ "Herman Johansson Emil Holmning oʻrnini bosadi"] (shved tilida). [[Swedish Football Association]]. May 30, 2026. [https://web.archive.org/web/20260530110421/https://www.svenskfotboll.se/nyheter/landslag/2026/05/johansson-ersatter-holm Archived] from the original on May 30, 2026. Retrieved May 30, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Jacob Widell Zetterström]]|sortname=Widell Zetterstrom, Jacob|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|11}}|caps=3|goals=0|club=[[Derby County F.C.|Derby County]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Gustaf Lagerbielke (footballer)|Gustaf Lagerbielke]]|sortname=Lagerbielke, Gustaf|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|10}}|caps=11|goals=2|club=[[S.C. Braga|Braga]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Victor Lindelöf]]|sortname=Lindelof, Victor|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|7|17}}|caps=76|goals=3|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Isak Hien]]|sortname=Hien, Isak|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|13}}|caps=29|goals=0|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Gabriel Gudmundsson]]|sortname=Gudmundsson, Gabriel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|29}}|caps=24|goals=0|club=[[Leeds United F.C.|Leeds United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Herman Johansson]]|sortname=Johansson, Herman|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|16}}|caps=3|goals=0|club=[[FC Dallas]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Lucas Bergvall]]|sortname=Bergvall, Lucas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|2|2}}|caps=10|goals=0|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=DF|name=[[Daniel Svensson (footballer, born 2002)|Daniel Svensson]]|sortname=Svensson, Daniel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|12}}|caps=13|goals=0|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Alexander Isak]]|sortname=Isak, Alexander|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|21}}|caps=58|goals=17|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Benjamin Nygren]]|sortname=Nygren, Benjamin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|8}}|caps=11|goals=3|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Anthony Elanga]]|sortname=Elanga, Anthony|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|4|27}}|caps=30|goals=6|club=[[Newcastle United F.C.|Newcastle United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Viktor Johansson]]|sortname=Johansson, Viktor|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|14}}|caps=12|goals=0|club=[[Stoke City F.C.|Stoke City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Ken Sema]]|sortname=Sema, Ken|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|9|30}}|caps=33|goals=5|club=[[Pafos FC|Pafos]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Hjalmar Ekdal]]|sortname=Ekdal, Hjalmar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|21}}|caps=13|goals=0|club=[[Burnley F.C.|Burnley]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Carl Starfelt]]|sortname=Starfelt, Carl|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|1}}|caps=18|goals=0|club=[[RC Celta de Vigo|Celta Vigo]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Jesper Karlström]]|sortname=Karlstrom, Jesper|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|21}}|caps=25|goals=0|club=[[Udinese Calcio|Udinese]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Viktor Gyökeres]]|sortname=Gyokeres, Viktor|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|4}}|caps=33|goals=20|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Yasin Ayari]]|sortname=Ayari, Yasin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|6}}|caps=21|goals=3|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Mattias Svanberg]]|sortname=Svanberg, Mattias|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|5}}|caps=41|goals=2|club=[[VfL Wolfsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Eric Smith (Swedish footballer)|Eric Smith]]|sortname=Smith, Eric|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|8}}|caps=2|goals=0|club=[[FC St. Pauli]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Alexander Bernhardsson]]|sortname=Bernhardsson, Alexander|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|8}}|caps=11|goals=0|club=[[Holstein Kiel]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Besfort Zeneli]]|sortname=Zeneli, Besfort|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|11|21}}|caps=8|goals=0|club=[[Royale Union Saint-Gilloise|Union Saint-Gilloise]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Kristoffer Nordfeldt]]|sortname=Nordfeldt, Kristoffer|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|6|23}}|caps=21|goals=0|club=[[AIK Fotboll|AIK]]|clubnat=SWE}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Elliot Stroud]]|sortname=Stroud, Elliot|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|6|22}}|caps=1|goals=0|club=[[Mjällby AIF]]|clubnat=SWE}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Gustaf Nilsson (footballer, born 1997)|Gustaf Nilsson]]|sortname=Nilsson, Gustaf|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|23}}|caps=10|goals=4|club=[[Club Brugge KV|Club Brugge]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Taha Ali]]|sortname=Ali, Taha|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|1}}|caps=2|goals=0|club=[[Malmö FF]]|clubnat=SWE}} {{nat fs end}} ===Tunis=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|FRA}} [[Sabri Lamouchi]] [[Tunis milliy futbol terma jamoasi|Tunis]] yakuniy tarkibini 15-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.facebook.com/FTF.OFFICIELLE/posts/pfbid0E866yGc4GeFeJXHB3BHWKda7nNXRFSgXXqMFuW2mhouTJxbLYyc4Lz8ojiwLKYUAl "2026-yilgi Jahon chempionati uchun milliy terma jamoamiz tarkibi"] (arab tilida). [[Tunisian Football Federation]]. May 15, 2026. [https://web.archive.org/web/20260516045714/https://www.facebook.com/plugins/post.php?href=https%3A%2F%2Fwww.facebook.com%2FFTF.OFFICIELLE%2Fposts%2Fpfbid0E866yGc4GeFeJXHB3BHWKda7nNXRFSgXXqMFuW2mhouTJxbLYyc4Lz8ojiwLKYUAl Archived] from the original on May 16, 2026. Retrieved May 15, 2026 – via [[Facebook]].</ref><ref>Sanghera, Mandeep (May 15, 2026). [https://www.bbc.com/sport/football/articles/cy42jjj4gg4o "Lamouchi Sassini Tunis Jahon chempionati tarkibidan chetlatdi"]. ''[[BBC Sport]]''. Retrieved May 15, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Mouhib Chamakh]]|sortname=Chamakh, Mouhib|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|25}}|caps=3|goals=0|club=[[Club Africain]]|clubnat=TUN}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Ali Abdi (footballer)|Ali Abdi]]|sortname=Abdi, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|12|20}}|caps=46|goals=7|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Montassar Talbi]]|sortname=Talbi, Montassar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|26}}|caps=64|goals=4|club=[[FC Lorient|Lorient]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Omar Rekik]]|sortname=Rekik, Omar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|12|20}}|caps=6|goals=0|club=[[NK Maribor|Maribor]]|clubnat=SVN}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Adem Arous]]|sortname=Arous, Adem|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|7|17}}|caps=2|goals=0|club=[[Kasımpaşa S.K.|Kasımpaşa]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Dylan Bronn]]|sortname=Bronn, Dylan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|19}}|caps=52|goals=2|club=[[Servette FC|Servette]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Elias Achouri]]|sortname=Achouri, Elias|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|10}}|caps=30|goals=4|club=[[F.C. Copenhagen|Copenhagen]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=8|pos=FW|name=[[Elias Saad]]|sortname=Saad, Elias|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|12|27}}|caps=15|goals=4|club=[[Hannover 96]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Hazem Mastouri]]|sortname=Mastouri, Hazem|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|18}}|caps=19|goals=4|club=[[FC Dynamo Makhachkala|Dinamo Maxachqala]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Hannibal Mejbri]]|sortname=Mejbri, Hannibal|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|1|21}}|caps=45|goals=1|club=[[Burnley F.C.|Burnley]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Ismaël Gharbi]]|sortname=Gharbi, Ismael|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|4|10}}|caps=17|goals=2|club=[[FC Augsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=12|pos=DF|name=[[Mortadha Ben Ouanes]]|sortname=Ben Ouanes, Mortadha|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|7|2}}|caps=18|goals=0|club=[[Kasımpaşa S.K.|Kasımpaşa]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Rani Khedira]]|sortname=Khedira, Rani|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|1|27}}|caps=3|goals=0|club=[[1. FC Union Berlin|Union Berlin]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Khalil Ayari]]|sortname=Ayari, Khalil|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|2|2}}|caps=4|goals=0|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Hadj Mahmoud]]|sortname=Mahmoud, Hadj|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|24}}|caps=9|goals=0|club=[[FC Lugano|Lugano]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Aymen Dahmen]]|sortname=Dahmen, Aymen|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|28}}|caps=37|goals=0|club=[[CS Sfaxien]]|clubnat=TUN}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Ellyes Skhiri]]|sortname=Skhiri, Ellyes|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|5|10}}|caps=83|goals=4|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Rayan Elloumi]]|sortname=Elloumi, Rayan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|9|17}}|caps=4|goals=0|club=[[Vancouver Whitecaps FC]]|clubnat=CAN}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Firas Chaouat]]|sortname=Chaouat, Firas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|5|8}}|caps=30|goals=6|club=[[Club Africain]]|clubnat=TUN}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[Yan Valery]]|sortname=Valery, Yan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|22}}|caps=22|goals=0|club=[[BSC Young Boys|Young Boys]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Mohamed Amine Ben Hamida]]|sortname=Ben Hamida, Mohamed Amine|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|15}}|caps=13|goals=0|club=[[Espérance Sportive de Tunis|Espérance de Tunis]]|clubnat=TUN}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Sabri Ben Hessen]]|sortname=Ben Hessen, Sabri|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|13}}|caps=2|goals=0|club=[[Étoile Sportive du Sahel|Étoile du Sahel]]|clubnat=TUN}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Moutaz Neffati]]|sortname=Neffati, Moutaz|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|9|4}}|caps=5|goals=0|club=[[IFK Norrköping]]|clubnat=SWE}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Raed Chikhaoui]]|sortname=Chikhaoui, Raed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|6|9}}|caps=0|goals=0|club=[[US Monastir (football)|US Monastir]]|clubnat=TUN}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Anis Ben Slimane]]|sortname=Ben Slimane, Anis|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|3|16}}|caps=41|goals=4|club=[[Norwich City F.C.|Norwich City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Sebastian Tounekti]]|sortname=Tounekti, Sebastian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|13}}|caps=12|goals=1|club=[[Celtic F.C.|Celtic]]|clubnat=SCO}} {{nat fs end}} ==G guruhi== ===Belgiya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|FRA}} [[Rudi Garcia]] [[Belgiya milliy futbol terma jamoasi|Belgiya]] yakuniy tarkibini 15-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.rbfa.be/en/news/26-red-devils-world-cup-squad "26 Qizil Shayton Jahon chempionati tarkibida"]. [[Royal Belgian Football Association]]. May 15, 2026. [https://web.archive.org/web/20260515115739/https://www.rbfa.be/en/news/26-red-devils-world-cup-squad Archived] from the original on May 15, 2026. Retrieved May 15, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Thibaut Courtois]]|sortname=Courtois, Thibaut|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|5|11}}|caps=109|goals=0|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Zeno Debast]]|sortname=Debast, Zeno|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|24}}|caps=26|goals=1|club=[[Sporting CP]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Arthur Theate]]|sortname=Theate, Arthur|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|25}}|caps=33|goals=1|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Brandon Mechele]]|sortname=Mechele, Brandon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|28}}|caps=9|goals=1|club=[[Club Brugge KV|Club Brugge]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Maxim De Cuyper]]|sortname=De Cuyper, Maxim|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|22}}|caps=19|goals=4|club=[[Brighton & Hove Albion F.C.|Brighton & Hove Albion]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Axel Witsel]]|sortname=Witsel, Axel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|1|12}}|caps=138|goals=12|club=[[Girona FC|Girona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Kevin De Bruyne]]|sortname=De Bruyne, Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|6|28}}|caps=119|goals=37|club=[[SSC Napoli|Napoli]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Youri Tielemans]]|sortname=Tielemans, Youri|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|7}}|caps=85|goals=13|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Romelu Lukaku]]|sortname=Lukaku, Romelu|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|5|13}}|caps=126|goals=90|club=[[SSC Napoli|Napoli]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Leandro Trossard]]|sortname=Trossard, Leandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|12|4}}|caps=51|goals=12|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Jérémy Doku]]|sortname=Doku, Jeremy|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|27}}|caps=43|goals=7|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Senne Lammens]]|sortname=Lammens, Senne|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|7}}|caps=2|goals=0|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=GK|name=[[Mike Penders]]|sortname=Penders, Mike|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|7|31}}|caps=0|goals=0|club=[[RC Strasbourg Alsace|Strasbourg]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Dodi Lukébakio]]|sortname=Lukebakio, Dodi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|24}}|caps=30|goals=6|club=[[S.L. Benfica|Benfica]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Thomas Meunier]]|sortname=Meunier, Thomas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|9|12}}|caps=80|goals=10|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Koni De Winter]]|sortname=De Winter, Koni|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|6|12}}|caps=8|goals=0|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Charles De Ketelaere]]|sortname=De Ketelaere, Charles|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|3|10}}|caps=30|goals=6|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Joaquin Seys]]|sortname=Seys, Joaquin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|3|28}}|caps=5|goals=0|club=[[Club Brugge KV|Club Brugge]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Diego Moreira]]|sortname=Moreira, Diego|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|8|6}}|caps=3|goals=0|club=[[RC Strasbourg Alsace|Strasbourg]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Hans Vanaken]]|sortname=Vanaken, Hans|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|24}}|caps=34|goals=7|club=[[Club Brugge KV|Club Brugge]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Timothy Castagne]]|sortname=Castagne, Timothy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|5}}|caps=63|goals=2|club=[[Fulham F.C.|Fulham]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Alexis Saelemaekers]]|sortname=Saelemaekers, Alexis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|6|27}}|caps=24|goals=2|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Nicolas Raskin]]|sortname=Raskin, Nicolas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|23}}|caps=13|goals=2|club=[[Rangers F.C.|Rangers]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Amadou Onana]]|sortname=Onana, Amadou|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|16}}|caps=29|goals=1|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Nathan Ngoy]]|sortname=Ngoy, Nathan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|10}}|caps=4|goals=0|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Matias Fernandez-Pardo]]|sortname=Fernandez-Pardo, Matias|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|2|3}}|caps=2|goals=0|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs end}} ===Misr=== Murabbiy: [[Hossam Hassan]] [[Misr milliy futbol terma jamoasi|Misr]] 20-may kuni 27 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://www.efa.com.eg/ar/%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1/%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D9%85-%D8%AD%D8%B3%D9%86-%D9%8A%D8%B9%D9%84%D9%86-%D9%82%D8%A7%D8%A6%D9%85%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D9%88%D8%B7%D9%86%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%A8%D8%AF%D8%A6%D9%8A%D8%A9-%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%B9%D8%AF%D8%A7%D8%AF%D8%A7-%D9%84%D9%83%D8%A3%D8%B3-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/ "Hossam Hassan Jahon chempionatiga tayyorgarlik uchun milliy terma jamoa dastlabki tarkibini eʼlon qildi"] (arab tilida). [[Egyptian Football Association]]. May 20, 2026. Retrieved May 20, 2026.</ref>. Yakuniy tarkib 30-may kuni eʼlon qilindi<ref>[https://www.efa.com.eg/ar/%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%AE%D8%A8%D8%A7%D8%B1/%D8%AD%D8%B3%D8%A7%D9%85-%D8%AD%D8%B3%D9%86-%D9%8A%D8%B9%D9%84%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%A6%D9%85%D8%A9-%D8%A7%D9%86%D9%87%D8%A7%D8%A6%D9%8A%D8%A9-%D9%84%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A8-%D9%85%D8%B5%D8%B1-%D9%81%D9%8A-%D9%83%D8%A3%D8%B3-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%A7%D9%84%D9%85/ "Hossam Hassan Jahon chempionatida Misr milliy terma jamoasining yakuniy tarkibini eʼlon qildi"]. [[Egyptian Football Association]]. May 29, 2026. Retrieved June 1, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Mohamed El Shenawy]]|sortname=Shenawy, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1988|12|18}}|caps=76|goals=0|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Yasser Ibrahim]]|sortname=Ibrahim, Yasser|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|2|10}}|caps=17|goals=1|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Mohamed Hany]]|sortname=Hany, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|2}}|caps=42|goals=0|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Hossam Abdelmaguid]]|sortname=Abdelmaguid, Hossam|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|30}}|caps=13|goals=0|club=[[Zamalek SC|Zamalek]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Ramy Rabia]]|sortname=Rabia, Ramy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|5|20}}|caps=44|goals=5|club=[[Al Ain FC|Al Ain]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Mohamed Abdelmonem]]|sortname=Abdelmonem, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|1}}|caps=36|goals=3|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Trézéguet|Trézéguet]]|sortname=Trezeguet|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|10|1}}|caps=96|goals=23|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Emam Ashour]]|sortname=Ashour, Emam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|20}}|caps=29|goals=0|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Hamza Abdelkarim]]|sortname=Abdelkarim, Hamza|age={{birth date and age2|2026|6|11|2008|1|1}}|caps=2|goals=0|club=[[FC Barcelona Atlètic|Barcelona B]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Mohamed Salah]]|sortname=Salah, Mohamed|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|6|15}}|caps=116|goals=67|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Mostafa Ziko]]|sortname=Ziko, Mostafa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|4|27}}|caps=2|goals=2|club=[[Pyramids FC|Pyramids]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Haissem Hassan]]|sortname=Hassan, Haissem|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|8}}|caps=4|goals=0|club=[[Real Oviedo|Oviedo]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Ahmed Fatouh]]|sortname=Fatouh, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|22}}|caps=39|goals=1|club=[[Zamalek SC|Zamalek]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Hamdy Fathy]]|sortname=Fathy, Hamdy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|9|29}}|caps=63|goals=3|club=[[Al-Wakrah SC|Al-Wakrah]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Karim Hafez]]|sortname=Hafez, Karim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|3|12}}|caps=9|goals=0|club=[[Pyramids FC|Pyramids]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[El Mahdy Soliman]]|sortname=Soliman, El Mahdy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1987|6|8}}|caps=0|goals=0|club=[[Zamalek SC|Zamalek]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Mohanad Lasheen]]|sortname=Lasheen, Mohanad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|5|29}}|caps=23|goals=0|club=[[Pyramids FC|Pyramids]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Nabil Emad]]|sortname=Emad, Nabil|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|6}}|caps=12|goals=0|club=[[Al-Najma SC (Saudi Arabia)|Al-Najma]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Marwan Attia]]|sortname=Attia, Marwan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|1}}|caps=34|goals=1|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Ibrahim Adel]]|sortname=Adel, Ibrahim|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|23}}|caps=24|goals=3|club=[[FC Nordsjælland|Nordsjælland]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Mahmoud Saber]]|sortname=Saber, Mahmoud|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|30}}|caps=15|goals=1|club=[[ZED FC|ZED]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Omar Marmoush]]|sortname=Marmoush, Omar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|7}}|caps=50|goals=11|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Mostafa Shobeir]]|sortname=Shobeir, Mostafa|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|15}}|caps=9|goals=0|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Tarek Alaa|Tarek Alaa]]|sortname=Alaa, Tarek|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|1|5}}|caps=3|goals=0|club=[[ZED FC|ZED]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Zizo (footballer)|Zizo]]|sortname=Zizo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|10}}|caps=63|goals=5|club=[[Al Ahly SC|Al Ahly]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=26|pos=GK|name=[[Mohamed Alaa]]|sortname=Alaa, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|1}}|caps=0|goals=0|club=[[El Gouna FC|El Gouna]]|clubnat=EGY}} {{nat fs end}} ===Eron=== Murabbiy: [[Amir Ghalenoei]] [[Eron milliy futbol terma jamoasi|Eron]] 16-may kuni 30 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://www.isna.ir/news/1405022615362/%D9%84%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%DB%B3%DB%B0-%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%87-%D8%AA%DB%8C%D9%85-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%85-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DB%B2%DB%B0%DB%B2%DB%B6 "Eronning 2026-yilgi Jahon chempionati uchun 30 nafar futbolchidan iborat tarkibi eʼlon qilindi"]. ''[[Iranian Students' News Agency]]'' (fors tilida). May 16, 2026. [https://web.archive.org/web/20260601173040/https://www.isna.ir/news/1405022615362/%D9%84%DB%8C%D8%B3%D8%AA-%DB%B3%DB%B0-%D9%86%D9%81%D8%B1%D9%87-%D8%AA%DB%8C%D9%85-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AC%D8%A7%D9%85-%D8%AC%D9%87%D8%A7%D9%86%DB%8C-%DB%B2%DB%B0%DB%B2%DB%B6 Archived] from the original on June 1, 2026. Retrieved June 1, 2026.</ref>. 21-may kuni tarkib 31 nafarga kengaytirildi<ref>[https://www.isna.ir/news/1405023118738/%D9%85%D8%BA%D8%A7%D9%86%D9%84%D9%88-%D8%A8%D9%87-%D8%AA%DB%8C%D9%85-%D9%85%D9%84%DB%8C-%D9%81%D9%88%D8%AA%D8%A8%D8%A7%D9%84-%D8%AF%D8%B9%D9%88%D8%AA-%D8%B4%D8%AF "Moʻgʻanlu milliy futbol terma jamoasiga chaqirildi"]. ''[[Iranian Students' News Agency]]'' (fors tilida). May 21, 2026. [https://web.archive.org/web/20260603095525/https://www.isna.ir/news/1405023118738/%25D9%2585%25D8%25BA%25D8%25A7%25D9%2586%25D9%2584%25D9%2588-%25D8%25A8%25D9%2587-%25D8%25AA%25DB%258C%25D9%2585-%25D9%2585%25D9%2584%25DB%258C-%25D9%2581%25D9%2588%25D8%25AA%25D8%25A8%25D8%25A7%25D9%2584-%25D8%25AF%25D8%25B9%25D9%2588%25D8%25AA-%25D8%25B4%25D8%25AF Archived] from the original on June 3, 2026. Retrieved June 1, 2026.</ref>. Yakuniy tarkib 1-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>[https://www.instagram.com/teammellifootball/p/DZCuDePjWNQ/ "2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun Eron milliy futbol terma jamoasining yakuniy tarkibi eʼloni"] (fors tilida). [[Football Federation Islamic Republic of Iran]]. June 1, 2026. Retrieved June 1, 2026 – via [[Instagram]].</ref><ref>[https://www.reuters.com/sports/soccer/iran-drop-azmoun-taremi-leads-26-man-world-cup-squad-us-2026-06-01/ "Eron Azmounni chetlatdi, Taremi 26 nafar futbolchidan iborat AQShdagi Jahon chempionati tarkibiga bosh boʻldi"]. ''[[Reuters]]''. June 1, 2026. Retrieved June 1, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Alireza Beiranvand]]|sortname=Beiranvand, Alireza|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|9|21}}|caps=86|goals=0|club=[[Tractor S.C.|Traktor]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Saleh Hardani]]|sortname=Hardani, Saleh|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|26}}|caps=18|goals=1|club=[[Esteghlal F.C.|Esteghlal]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Ehsan Hajsafi]]|sortname=Hajsafi, Ehsan|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|2|25}}|caps=146|goals=7|club=[[Sepahan S.C.|Sepahan]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Shojae Khalilzadeh]]|sortname=Khalilzadeh, Shojae|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|5|14}}|caps=58|goals=2|club=[[Tractor S.C.|Traktor]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Milad Mohammadi]]|sortname=Mohammadi, Milad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|9|29}}|caps=76|goals=1|club=[[Persepolis F.C.|Persepolis]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Saeid Ezatolahi]]|sortname=Ezatolahi, Saeid|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|10|1}}|caps=83|goals=2|club=[[Shabab Al Ahli Club|Shabab Al Ahli]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Alireza Jahanbakhsh]]|sortname=Jahanbakhsh, Alireza|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|8|11}}|caps=98|goals=17|club=[[FCV Dender EH|Dender EH]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Mohammad Mohebi]]|sortname=Mohebi, Mohammad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|20}}|caps=37|goals=14|club=[[FC Rostov|Rostov]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Mehdi Taremi]]|sortname=Taremi, Mehdi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|7|18}}|caps=105|goals=60|club=[[Olympiacos F.C.|Olympiacos]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Mehdi Ghayedi]]|sortname=Ghayedi, Mehdi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|5}}|caps=30|goals=10|club=[[Al-Nasr SC (Dubai)|Al Nasr]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Ali Alipour]]|sortname=Alipour, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|11|11}}|caps=14|goals=1|club=[[Persepolis F.C.|Persepolis]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Payam Niazmand]]|sortname=Niazmand, Payam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|4|6}}|caps=15|goals=0|club=[[Persepolis F.C.|Persepolis]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Hossein Kanaanizadegan]]|sortname=Kanaanizadegan, Hossein|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|23}}|caps=65|goals=6|club=[[Persepolis F.C.|Persepolis]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Saman Ghoddos]]|sortname=Ghoddos, Saman|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|9|6}}|caps=68|goals=3|club=[[Kalba FC|Kalba]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Rouzbeh Cheshmi]]|sortname=Cheshmi, Rouzbeh|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|7|24}}|caps=40|goals=3|club=[[Esteghlal F.C.|Esteghlal]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Mahdi Torabi]]|sortname=Torabi, Mahdi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|9|10}}|caps=52|goals=7|club=[[Tractor S.C.|Traktor]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Arya Yousefi]]|sortname=Yousefi, Aria|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|4|22}}|caps=14|goals=1|club=[[Sepahan S.C.|Sepahan]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Amirhossein Hosseinzadeh]]|sortname=Hosseinzadeh, Amirhossein|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|30}}|caps=18|goals=5|club=[[Tractor S.C.|Traktor]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Ali Nemati]]|sortname=Nemati, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|8}}|caps=18|goals=0|club=[[Foolad F.C.|Foolad]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Shahriyar Moghanlou]]|sortname=Moghanlou, Shahriyar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|12|21}}|caps=21|goals=2|club=[[Kalba FC|Kalba]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Mohammad Ghorbani|Mohammad Ghorbani]]|sortname=Ghorbani, Mohammad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|10|7}}|caps=16|goals=0|club=[[Al Wahda FC|Al Wahda]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Hossein Hosseini|Hossein Hosseini]]|sortname=Hosseini, Hossein|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|6|30}}|caps=13|goals=0|club=[[Sepahan S.C.|Sepahan]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Ramin Rezaeian]]|sortname=Rezaeian, Ramin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|3|21}}|caps=74|goals=8|club=[[Foolad F.C.|Foolad]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Dennis Eckert]]|sortname=Eckert, Dennis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|9}}|caps=0|goals=0|club=[[Standard Liège]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Danial Eiri]]|sortname=Eiri, Danial|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|26}}|caps=0|goals=0|club=[[Malavan F.C.|Malavan]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Amirmohammad Razzaghinia]]|sortname=Razzaghinia, Amirmohammad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|4|11}}|caps=4|goals=0|club=[[Esteghlal F.C.|Esteghlal]]|clubnat=IRN}} {{nat fs end}} ===Yangi Zelandiya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ENG}} [[Darren Bazeley]] [[Yangi Zelandiya milliy futbol terma jamoasi|Yangi Zelandiya]] yakuniy tarkibini 14-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.nzfootball.co.nz/newsarticle/165753?newsfeedId=1841052 "2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun Yangi Zelandiya tarkibi eʼlon qilindi"]. [[New Zealand Football]]. May 14, 2026. [https://web.archive.org/web/20260514122914/https://www.nzfootball.co.nz/newsarticle/165753 Archived] from the original on May 14, 2026. Retrieved May 14, 2026.</ref>. [[Matthew Garbett]] son mushaklari jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 15-iyun kuni [[Logan Rogerson]] chaqirildi<ref>[https://aucklandfc.co.nz/news/logan-rogerson-called-up-to-all-whites/ Logan Rogerson All Whites tarkibiga chaqirildi]. aucklandfc.co.nz. June 15, 2026. Retrieved June 15, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Max Crocombe]]|sortname=Crocombe, Max|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|8|12}}|caps=24|goals=0|club=[[Millwall F.C.|Millwall]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Tim Payne|Tim Payne]]|sortname=Payne, Tim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|1|10}}|caps=51|goals=3|club=[[Wellington Phoenix FC|Wellington Phoenix]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Francis de Vries]]|sortname=Vries, Francis de|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|11|28}}|caps=20|goals=1|club=[[Auckland FC]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Tyler Bindon]]|sortname=Bindon, Tyler|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|1|27}}|caps=25|goals=3|club=[[Sheffield United F.C.|Sheffield United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Michael Boxall]]|sortname=Boxall, Michael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1988|8|18}}|caps=63|goals=1|club=[[Minnesota United FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Joe Bell (footballer)|Joe Bell]]|sortname=Bell, Joe|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|27}}|caps=32|goals=1|club=[[Viking FK|Viking]]|clubnat=NOR}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Logan Rogerson]]|sortname=Rogerson, Logan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|28}}|caps=18|goals=2|club=[[Auckland FC]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Marko Stamenić]]|sortname=Stamenic, Marko|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|19}}|caps=39|goals=3|club=[[Swansea City A.F.C.|Swansea City]]|clubnat=WAL}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Chris Wood (footballer, born 1991)|Chris Wood]]|sortname=Wood, Chris|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|12|7}}|caps=90|goals=45|club=[[Nottingham Forest F.C.|Nottingham Forest]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Sarpreet Singh]]|sortname=Singh, Sarpreet|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|20}}|caps=28|goals=3|club=[[Wellington Phoenix FC|Wellington Phoenix]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Elijah Just]]|sortname=Just, Elijah|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|1}}|caps=44|goals=9|club=[[Motherwell F.C.|Motherwell]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Alex Paulsen]]|sortname=Paulsen, Alex|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|4}}|caps=8|goals=0|club=[[Lechia Gdańsk]]|clubnat=POL}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Liberato Cacace]]|sortname=Cacace, Liberato|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|9|27}}|caps=37|goals=1|club=[[Wrexham A.F.C.|Wrexham]]|clubnat=WAL}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Alex Rufer]]|sortname=Rufer, Alex|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|12}}|caps=26|goals=0|club=[[Wellington Phoenix FC|Wellington Phoenix]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Nando Pijnaker]]|sortname=Pijnaker, Nando|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|25}}|caps=25|goals=0|club=[[Auckland FC]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Finn Surman]]|sortname=Surman, Finn|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|9|23}}|caps=19|goals=2|club=[[Portland Timbers]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Kosta Barbarouses]]|sortname=Barbarouses, Kosta|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|2|19}}|caps=76|goals=10|club=[[Western Sydney Wanderers FC|Western Sydney Wanderers]]|clubnat=AUS}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Ben Waine]]|sortname=Waine, Ben|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|11}}|caps=31|goals=9|club=[[Port Vale F.C.|Port Vale]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Ben Old]]|sortname=Old, Ben|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|8|13}}|caps=24|goals=2|club=[[AS Saint-Étienne|Saint-Étienne]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Callum McCowatt]]|sortname=Mccowatt, Callum|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|30}}|caps=32|goals=4|club=[[Silkeborg IF|Silkeborg]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Jesse Randall]]|sortname=Randall, Jesse|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|8|19}}|caps=11|goals=2|club=[[Auckland FC]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Michael Woud]]|sortname=Woud, Michael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|16}}|caps=6|goals=0|club=[[Auckland FC]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Ryan Thomas|Ryan Thomas]]|sortname=Thomas, Ryan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|12|20}}|caps=25|goals=3|club=[[PEC Zwolle]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Callan Elliot]]|sortname=Elliot, Callan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|7}}|caps=11|goals=0|club=[[Auckland FC]]|clubnat=NZL}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Lachlan Bayliss]]|sortname=Bayliss, Lachlan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|24}}|caps=4|goals=0|club=[[Newcastle Jets FC|Newcastle Jets]]|clubnat=AUS}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Tommy Smith|Tommy Smith]]|sortname=Smith, Tommy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|3|31}}|caps=56|goals=2|club=[[Braintree Town F.C.|Braintree Town]]|clubnat=ENG}} {{nat fs end}} ==H guruhi== ===Kabo-Verde=== Murabbiy: [[Bubista]] [[Kabo-Verde milliy futbol terma jamoasi|Kabo-Verde]] yakuniy tarkibini 18-may kuni eʼlon qildi<ref>{{cite web |url=https://fcf.cv/convocados-para-o-mundial-2026/ |title=Convocados para o Mundial 2026 |trans-title=2026-yilgi Jahon chempionati uchun tarkib |language=pt |publisher=[[Cape Verdean Football Federation]] |date=May 18, 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260518174915/https://fcf.cv/convocados-para-o-mundial-2026/ |archive-date=May 18, 2026 |access-date=May 18, 2026}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Vozinha]]|sortname=Vozinha|age={{birth date and age2|2026|6|11|1986|6|3}}|caps=90|goals=0|club=[[G.D. Chaves|Chaves]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Stopira]]|sortname=Stopira|age={{birth date and age2|2026|6|11|1988|5|20}}|caps=61|goals=4|club=[[S.C.U. Torreense|Torreense]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Diney]]|sortname=Diney|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|17}}|caps=32|goals=2|club=[[Al Bataeh Club|Al Bataeh]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Pico Lopes|Pico]]|sortname=Pico|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|6|17}}|caps=45|goals=0|club=[[Shamrock Rovers F.C.|Shamrock Rovers]]|clubnat=IRL}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Logan Costa]]|sortname=Costa, Logan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|1}}|caps=28|goals=0|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Kevin Pina|Kevin Pina]]|sortname=Pina, Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|27}}|caps=31|goals=3|club=[[FC Krasnodar|Krasnodar]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Jovane Cabral]]|sortname=Cabral, Jovane|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|14}}|caps=29|goals=3|club=[[C.F. Estrela da Amadora|Estrela Amadora]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[João Paulo Fernandes|João Paulo]]|sortname=Joao Paulo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|26}}|caps=41|goals=1|club=[[FCSB]]|clubnat=ROU}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Gilson Benchimol]]|sortname=Benchimol, Gilson|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|12|29}}|caps=21|goals=6|club=[[FC Akron Tolyatti|Akron Tolyatti]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Jamiro Monteiro]]|sortname=Monteiro, Jamiro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|11|23}}|caps=55|goals=5|club=[[PEC Zwolle]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Garry Rodrigues]]|sortname=Rodrigues, Garry|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|11|27}}|caps=61|goals=10|club=[[Apollon Limassol FC|Apollon Limassol]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Márcio Rosa]]|sortname=Rosa, Marcio|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|23}}|caps=11|goals=0|club=[[PFC Montana|Montana]]|clubnat=BUL}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Sidny Lopes Cabral]]|sortname=Cabral, Sidny Lopes|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|9|18}}|caps=11|goals=3|club=[[S.L. Benfica|Benfica]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Deroy Duarte]]|sortname=Duarte, Deroy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|4}}|caps=33|goals=0|club=[[PFC Ludogorets Razgrad|Ludogorets Razgrad]]|clubnat=BUL}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Laros Duarte]]|sortname=Duarte, Laros|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|28}}|caps=20|goals=1|club=[[Puskás Akadémia FC|Puskás Akadémia]]|clubnat=HUN}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Yannick Semedo]]|sortname=Semedo, Yannick|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|29}}|caps=11|goals=1|club=[[S.C. Farense|Farense]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Willy Semedo]]|sortname=Semedo, Willy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|4|27}}|caps=38|goals=3|club=[[AC Omonia|Omonia]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Telmo Arcanjo]]|sortname=Arcanjo, Telmo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|21}}|caps=16|goals=1|club=[[Vitória S.C.|Vitória de Guimarães]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Dailon Livramento]]|sortname=Livramento, Dailon|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|4}}|caps=22|goals=7|club=[[Casa Pia A.C.|Casa Pia]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Ryan Mendes]]|sortname=Mendes, Ryan|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|1|8}}|caps=97|goals=22|club=[[Iğdır F.K.|Iğdır]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Nuno da Costa]]|sortname=Da Costa, Nuno|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|2|10}}|caps=9|goals=2|club=[[İstanbul Başakşehir F.K.|İstanbul Başakşehir]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Steven Moreira]]|sortname=Moreira, Steven|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|8|13}}|caps=20|goals=0|club=[[Columbus Crew]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[CJ dos Santos]]|sortname=Dos Santos, Cj|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|8|24}}|caps=1|goals=0|club=[[San Diego FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Wagner Pina]]|sortname=Pina, Wagner|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|11|3}}|caps=14|goals=0|club=[[Trabzonspor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Kelvin Pires]]|sortname=Pires, Kelvin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|5}}|caps=6|goals=1|club=[[Seinäjoen Jalkapallokerho|SJK]]|clubnat=FIN}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Hélio Varela]]|sortname=Varela, Helio|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|3}}|caps=21|goals=0|club=[[Maccabi Tel Aviv F.C.|Maccabi Tel Aviv]]|clubnat=ISR}} {{nat fs end}} ===Saudiya Arabistoni=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|GRE}} [[Georgios Donis]] [[Saudiya Arabistoni milliy futbol terma jamoasi|Saudiya Arabistoni]] 23-may kuni 30 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://www.saff.com.sa/en/news.php?id=4222 "Bosh murabbiy Georgios Donis 2026-yilgi Jahon chempionati oʻquv-mashgʻulot lageri uchun milliy terma jamoa tarkibini eʼlon qildi"]. [[Saudi Arabian Football Federation]]. May 23, 2026. Retrieved May 23, 2026.</ref>. Yakuniy tarkib 31-may kuni eʼlon qilindi<ref>[https://www.saff.com.sa/news.php?id=4240 "Murabbiy Donis 2026-yilgi Jahon chempionati final bosqichi uchun Yashil qalqon tarkibini eʼlon qildi"]. [[Saudi Arabian Football Federation]]. June 1, 2026. Retrieved June 1, 2026.</ref><ref>Dorff, Marcel (May 31, 2026). [https://heavy.com/sports/soccer/world-cup/saudi-arabia-announces-squad-world-cup/ "Saudiya Arabistoni 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun tarkibini eʼlon qildi"]. ''[[Heavy (website)|Heavy]]''. [https://web.archive.org/web/20260601180525/https://heavy.com/sports/soccer/world-cup/saudi-arabia-announces-squad-world-cup/ Archived] from the original on June 1, 2026. Retrieved June 1, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Nawaf Al-Aqidi]]|sortname=Aqidi, Nawaf|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|10}}|caps=24|goals=0|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Ali Majrashi]]|sortname=Majrashi, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|10|2}}|caps=21|goals=0|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Ali Lajami]]|sortname=Lajami, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|24}}|caps=24|goals=1|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Abdulelah Al-Amri]]|sortname=Amri, Abdulelah|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|15}}|caps=44|goals=1|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Hassan Al-Tambakti]]|sortname=Tambakti, Hassan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|9}}|caps=54|goals=1|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Nasser Al-Dawsari]]|sortname=Dawsari, Nasser|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|19}}|caps=47|goals=1|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Musab Al-Juwayr]]|sortname=Juwayr, Musab|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|20}}|caps=37|goals=6|club=[[Al Qadsiah FC|Al-Qadsiah]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=8|pos=FW|name=[[Ayman Yahya]]|sortname=Yahya, Ayman|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|14}}|caps=26|goals=0|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Firas Al-Buraikan]]|sortname=Buraikan, Firas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|14}}|caps=72|goals=16|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Salem Al-Dawsari]]|sortname=Dawsari, Salem|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|8|19}}|caps=111|goals=27|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Saleh Al-Shehri]]|sortname=Shehri, Saleh|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|11|1}}|caps=59|goals=17|club=[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=12|pos=DF|name=[[Saud Abdulhamid]]|sortname=Abdulhamid, Saud|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|18}}|caps=55|goals=1|club=[[RC Lens|Lens]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Nawaf Boushal]]|sortname=Boushal, Nawaf|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|16}}|caps=27|goals=0|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Hassan Kadesh]]|sortname=Kadesh, Hassan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|9|26}}|caps=21|goals=2|club=[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Abdullah Al-Khaibari]]|sortname=Khaibari, Abdullah|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|8|16}}|caps=42|goals=0|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Ziyad Al-Johani]]|sortname=Johani, Ziyad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|11|11}}|caps=12|goals=0|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Khalid Al-Ghannam]]|sortname=Ghannam, Khalid|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|8}}|caps=7|goals=0|club=[[Al-Ettifaq Club|Al-Ettifaq]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Alaa Al-Hejji]]|sortname=Hejji, Alaa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|3}}|caps=3|goals=0|club=[[Neom SC|Neom]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Abdullah Al-Hamdan]]|sortname=Hamdan, Abdullah|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|13}}|caps=52|goals=13|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Sultan Mandash]]|sortname=Mandash, Sultan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|10|17}}|caps=7|goals=2|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=21|pos=GK|name=[[Mohammed Al-Owais]]|sortname=Owais, Mohammed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|10|10}}|caps=65|goals=0|club=[[Al-Ula FC|Al-Ula]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Ahmed Al-Kassar]]|sortname=Kassar, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|5|8}}|caps=9|goals=0|club=[[Al Qadsiah FC|Al-Qadsiah]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Mohamed Kanno]]|sortname=Kanno, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|9|22}}|caps=79|goals=8|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Moteb Al-Harbi]]|sortname=Harbi, Moteb|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|20}}|caps=13|goals=0|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Jehad Thakri]]|sortname=Thakri, Jehad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|21}}|caps=8|goals=0|club=[[Al Qadsiah FC|Al-Qadsiah]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Mohammed Abu Al-Shamat]]|sortname=Abu Shamat, Mohammed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|8|11}}|caps=8|goals=0|club=[[Al Qadsiah FC|Al-Qadsiah]]|clubnat=KSA}} {{nat fs end}} ===Ispaniya=== Murabbiy: [[Luis de la Fuente]] [[Ispaniya milliy futbol terma jamoasi|Ispaniya]] yakuniy tarkibini 25-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://rfef.es/es/noticias/los-26-que-buscaran-volver-reinar-en-el-mundial "Jahon chempionatida yana hukmronlik qilishga intiluvchi 26 nafar futbolchi"] (ispan tilida). [[Royal Spanish Football Federation]]. May 25, 2026. [https://web.archive.org/web/20260525152452/https://rfef.es/es/noticias/los-26-que-buscaran-volver-reinar-en-el-mundial Archived] from the original on May 25, 2026. Retrieved May 25, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[David Raya]]|sortname=Raya, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|9|15}}|caps=13|goals=0|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Marc Pubill]]|sortname=Pubill, Marc|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|20}}|caps=2|goals=0|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Álex Grimaldo]]|sortname=Grimaldo, Alex|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|9|20}}|caps=14|goals=0|club=[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Eric García|Eric García]]|sortname=Garcia, Eric|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|9}}|caps=21|goals=0|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Marcos Llorente]]|sortname=Llorente, Marcos|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|30}}|caps=24|goals=0|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Mikel Merino]]|sortname=Merino, Mikel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|22}}|caps=43|goals=10|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Ferran Torres]]|sortname=Torres, Ferran|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|29}}|caps=57|goals=24|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Fabián Ruiz]]|sortname=Ruiz, Fabian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|3}}|caps=42|goals=6|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=9|pos=MF|name=[[Gavi|Gavi]]|sortname=Gavi|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|8|5}}|caps=30|goals=5|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Dani Olmo]]|sortname=Olmo, Dani|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|7}}|caps=50|goals=12|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Yéremy Pino]]|sortname=Pino, Yeremy|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|10|20}}|caps=23|goals=4|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=DF|name=[[Pedro Porro]]|sortname=Porro, Pedro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|13}}|caps=18|goals=0|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=GK|name=[[Joan Garcia]]|sortname=Garcia, Joan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|4}}|caps=2|goals=0|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Aymeric Laporte]]|sortname=Laporte, Aymeric|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|27}}|caps=46|goals=2|club=[[Athletic Bilbao]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Álex Baena]]|sortname=Baena, Alex|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|7|20}}|caps=17|goals=2|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Rodri|Rodri]]|sortname=Rodri|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|22}}|caps=62|goals=4|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Nico Williams]]|sortname=Williams, Nico|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|12}}|caps=30|goals=6|club=[[Athletic Bilbao]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Martín Zubimendi]]|sortname=Zubimendi, Martin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|2}}|caps=26|goals=3|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Lamine Yamal]]|sortname=Yamal, Lamine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|7|13}}|caps=25|goals=6|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Pedri]]|sortname=Pedri|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|11|25}}|caps=41|goals=6|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Mikel Oyarzabal]]|sortname=Oyarzabal, Mikel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|4|21}}|caps=53|goals=25|club=[[Real Sociedad]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Pau Cubarsí]]|sortname=Cubarsi, Pau|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|1|22}}|caps=12|goals=0|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Unai Simón]]|sortname=Simon, Unai|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|11}}|caps=58|goals=0|club=[[Athletic Bilbao]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Marc Cucurella]]|sortname=Cucurella, Marc|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|22}}|caps=24|goals=1|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Víctor Muñoz|Víctor Muñoz]]|sortname=Munoz, Victor|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|13}}|caps=2|goals=1|club=[[CA Osasuna|Osasuna]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Borja Iglesias]]|sortname=Iglesias, Borja|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|17}}|caps=8|goals=0|club=[[RC Celta de Vigo|Celta Vigo]]|clubnat=ESP}} {{nat fs end}} ===Urugvay=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ARG}} [[Marcelo Bielsa]] [[Urugvay milliy futbol terma jamoasi|Urugvay]] yakuniy tarkibini 31-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.auf.org.uy/se-definio-la-lista-para-la-copa-mundial-de-la-fifa-2026/ "26 futbolchi va koʻk-osmon rangli xalqning orzusi"] (ispan tilida). [[Uruguayan Football Association]]. May 31, 2026. Retrieved May 31, 2026.</ref><ref>Abraham, Timothy (May 31, 2026). [https://www.bbc.com/sport/football/articles/cgmprpekej2o "Urugvay Man Utd'dan Ugarteni tanladi, Suares esa tarkibdan chetda qoldi"]. ''[[BBC Sport]]''. [https://web.archive.org/web/20260531165420/https://www.bbc.com/sport/football/articles/cgmprpekej2o Archived] from the original on May 31, 2026. Retrieved May 31, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Sergio Rochet]]|sortname=Rochet, Sergio|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|3|23}}|caps=35|goals=0|club=[[SC Internacional|Internacional]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[José María Giménez]]|sortname=Gimenez, Jose Maria|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|20}}|caps=99|goals=8|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Sebastián Cáceres]]|sortname=Caceres, Sebastian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|18}}|caps=24|goals=0|club=[[Club América|América]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Ronald Araújo]]|sortname=Araujo, Ronald|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|7}}|caps=27|goals=1|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Manuel Ugarte|Manuel Ugarte]]|sortname=Ugarte, Manuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|11}}|caps=36|goals=1|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Rodrigo Bentancur]]|sortname=Bentancur, Rodrigo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|25}}|caps=74|goals=3|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Nicolás de la Cruz]]|sortname=Cruz, Nicolas de la|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|1}}|caps=34|goals=5|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Federico Valverde]]|sortname=Valverde, Federico|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|22}}|caps=73|goals=9|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Darwin Núñez]]|sortname=Nunez, Darwin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|6|24}}|caps=38|goals=13|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Giorgian de Arrascaeta]]|sortname=Arrascaeta, Giorgian de|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|6|1}}|caps=60|goals=13|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Facundo Pellistri]]|sortname=Pellistri, Facundo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|12|20}}|caps=39|goals=2|club=[[Panathinaikos F.C.|Panathinaikos]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Santiago Mele]]|sortname=Mele, Santiago|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|6}}|caps=8|goals=0|club=[[C.F. Monterrey|Monterrey]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Guillermo Varela]]|sortname=Varela, Guillermo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|3|24}}|caps=28|goals=0|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Agustín Canobbio]]|sortname=Canobbio, Agustin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|1}}|caps=15|goals=1|club=[[Fluminense FC|Fluminense]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Emiliano Martínez|Emiliano Martínez]]|sortname=Martinez, Emiliano|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|17}}|caps=10|goals=0|club=[[SE Palmeiras|Palmeiras]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Mathías Olivera]]|sortname=Olivera, Mathias|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|31}}|caps=35|goals=2|club=[[SSC Napoli|Napoli]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Matías Viña]]|sortname=Vina, Matias|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|9}}|caps=43|goals=1|club=[[Club Atlético River Plate|River Plate]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Brian Rodríguez]]|sortname=Rodriguez, Brian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|20}}|caps=32|goals=4|club=[[Club América|América]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Rodrigo Aguirre]]|sortname=Aguirre, Rodrigo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|10|1}}|caps=10|goals=3|club=[[Tigres UANL]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Maximiliano Araújo]]|sortname=Araujo, Maximiliano|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|15}}|caps=28|goals=3|club=[[Sporting CP]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Federico Viñas]]|sortname=Vinas, Federico|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|30}}|caps=11|goals=2|club=[[Real Oviedo|Oviedo]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Joaquín Piquerez]]|sortname=Piquerez, Joaquin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|24}}|caps=19|goals=0|club=[[SE Palmeiras|Palmeiras]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Fernando Muslera]]|sortname=Muslera, Fernando|age={{birth date and age2|2026|6|11|1986|6|16}}|caps=134|goals=0|club=[[Estudiantes de La Plata|Estudiantes]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Santiago Bueno]]|sortname=Bueno, Santiago|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|9}}|caps=8|goals=0|club=[[Wolverhampton Wanderers F.C.|Wolverhampton Wanderers]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Juan Manuel Sanabria]]|sortname=Sanabria, Juan Manuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|29}}|caps=5|goals=1|club=[[Real Salt Lake]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Rodrigo Zalazar]]|sortname=Zalazar, Rodrigo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|12}}|caps=8|goals=2|club=[[S.C. Braga|Braga]]|clubnat=POR}} {{nat fs end}} ==I guruhi== ===Fransiya=== Murabbiy: [[Didier Deschamps]] [[Fransiya milliy futbol terma jamoasi|Fransiya]] yakuniy tarkibini 14-may kuni eʻlon qildi<ref>Orsini, Vincent (May 14, 2026). [https://www.fff.fr/article/16790-les-26-bleus-pour-le-mondial-2026.html "2026-yilgi Jahon chempionati uchun 26 ta Koʻk"] (fransuz tilida). [[French Football Federation]]. [https://web.archive.org/web/20260514190954/https://www.fff.fr/article/16790-les-26-bleus-pour-le-mondial-2026.html Archived] from the original on May 14, 2026. Retrieved May 13, 2026.</ref>. [[Guy Stéphan]] Deshampning onasi vafot etgani sababli taʼtil olishi munosabati bilan Fransiyaning Norvegiyaga qarshi soʻnggi guruh oʻyinida jamoani boshqardi<ref>{{cite web |last=McKenna |first=Lorraine |date=23 June 2026 |title=Deschamps returns to France after death of his mother |url=https://www.bbc.com/sport/football/articles/cp36q1yxgvko |publisher=BBC Sport}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Brice Samba]]|sortname=Samba, Brice|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|4|25}}|caps=4|goals=0|club=[[Stade Rennais FC|Renn]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Malo Gusto]]|sortname=Gusto, Malo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|5|19}}|caps=11|goals=0|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Lucas Digne]]|sortname=Digne, Lucas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|7|20}}|caps=58|goals=0|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Dayot Upamecano]]|sortname=Upamecano, Dayot|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|27}}|caps=38|goals=2|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Jules Koundé]]|sortname=Kounde, Jules|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|12}}|caps=48|goals=0|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Manu Koné]]|sortname=Kone, Manu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|17}}|caps=14|goals=0|club=[[AS Roma|Roma]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Ousmane Dembélé]]|sortname=Dembele, Ousmane|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|15}}|caps=59|goals=7|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Aurélien Tchouaméni]]|sortname=Tchouameni, Aurelien|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|27}}|caps=46|goals=3|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Marcus Thuram]]|sortname=Thuram, Marcus|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|6}}|caps=34|goals=3|club=[[Inter Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Kylian Mbappé]]|sortname=Mbappe, Kylian|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|20}}|caps=98|goals=56|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Michael Olise]]|sortname=Olise, Michael|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|12|12}}|caps=17|goals=7|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Bradley Barcola]]|sortname=Barcola, Bradley|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|9|2}}|caps=20|goals=3|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[N'Golo Kanté]]|sortname=Kante, Ngolo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|3|29}}|caps=69|goals=2|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Adrien Rabiot]]|sortname=Rabiot, Adrien|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|4|3}}|caps=59|goals=7|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Ibrahima Konaté]]|sortname=Konate, Ibrahima|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|5|25}}|caps=28|goals=0|club=[[Liverpool F.C.|Liverpool]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Mike Maignan]]|sortname=Maignan, Mike|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|7|3}}|caps=40|goals=0|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[William Saliba]]|sortname=Saliba, William|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|3|24}}|caps=32|goals=0|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Warren Zaïre-Emery]]|sortname=Zaire-Emery, Warren|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|3|8}}|caps=11|goals=1|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Théo Hernandez]]|sortname=Hernandez, Theo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|6}}|caps=44|goals=2|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Désiré Doué]]|sortname=Doue, Desire|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|6|3}}|caps=7|goals=2|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Lucas Hernandez]]|sortname=Hernandez, Lucas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|14}}|caps=42|goals=0|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Jean-Philippe Mateta]]|sortname=Mateta, Jean-Philippe|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|28}}|caps=4|goals=2|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Robin Risser]]|sortname=Risser, Robin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|12|2}}|caps=0|goals=0|club=[[RC Lens|Lens]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Rayan Cherki]]|sortname=Cherki, Rayan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|8|17}}|caps=7|goals=2|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Maghnes Akliouche]]|sortname=Akliouche, Maghnes|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|25}}|caps=9|goals=1|club=[[AS Monaco FC|Monako]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Maxence Lacroix]]|sortname=Lacroix, Maxence|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|6}}|caps=4|goals=0|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs end}} ===Iroq=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|AUS}} [[Graham Arnold]] [[Iroq milliy futbol terma jamoasi|Iroq]] 19-may kuni 34 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[[Iraq Football Association]] [@IraqNT_EN] (May 19, 2026). [https://twitter.com/IraqNT_EN/status/2056771613392003532 "Graham Arnold 2026-yilgi Jahon chempionati oldidan Ispaniyadagi oʻquv lager uchun Iroq milliy terma jamoasi tarkibini eʼlon qildi"] (Tweet). Retrieved May 19, 2026 – via [[X (social network)|X (formerly Twitter)]].</ref><ref>[https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/iraq-preliminary-squad-announcement-graham-arnold "Hassan qaytdi, Arnold Iroqning dastlabki tarkibini eʼlon qildi"]. [[FIFA]]. May 20, 2026. [https://web.archive.org/web/20260528152235/https://www.fifa.com/en/tournaments/mens/worldcup/canadamexicousa2026/articles/iraq-preliminary-squad-announcement-graham-arnold Archived] from the original on May 28, 2026. Retrieved May 22, 2026.</ref>. Yakuniy tarkib 1-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>[[Iraq Football Association]] [@IraqNT_EN] (June 1, 2026). [https://twitter.com/IraqNT_EN/status/2061373604558717062 "FIFA Jahon chempionati uchun Iroqning yakuniy tarkibi"] (Tweet). Retrieved June 1, 2026 – via [[X (social network)|X (formerly Twitter)]].</ref>. [[Ahmed Yahya]] son mushaklari jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 6-iyun kuni [[Ahmed Maknzi]] chaqirildi<ref>[https://www.reuters.com/sports/soccer/makenzie-replaces-injured-yahya-iraqs-world-cup-squad-2026-06-06/ "Maknzi Iroqning Jahon chempionati tarkibida jarohat olgan Yahyaning o'rnini egalladi"]. Reuters. June 6, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Fahad Talib]]|sortname=Talib, Fahad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|10|21}}|caps=21|goals=0|club=[[Al-Talaba SC|Al-Talaba]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Rebin Sulaka]]|sortname=Sulaka, Rebin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|4|12}}|caps=56|goals=1|club=[[Port F.C.|Port]]|clubnat=THA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Hussein Ali|Hussein Ali]]|sortname=Ali, Hussein|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|3|1}}|caps=27|goals=1|club=[[Pogoń Szczecin]]|clubnat=POL}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Zaid Tahseen]]|sortname=Tahseen, Zaid|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|29}}|caps=28|goals=1|club=[[Pakhtakor FC|Paxtakor]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Akam Hashim]]|sortname=Hashim, Akam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|16}}|caps=14|goals=1|club=[[Al-Zawraa SC|Al-Zawraa]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Manaf Younis]]|sortname=Younis, Manaf|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|16}}|caps=34|goals=1|club=[[Al-Shorta SC|Al-Shorta]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Youssef Amyn]]|sortname=Amyn, Youssef|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|8|21}}|caps=27|goals=2|club=[[AEK Larnaca FC|AEK Larnaca]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Ibrahim Bayesh]]|sortname=Bayesh, Ibrahim|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|1}}|caps=76|goals=8|club=[[Al Dhafra FC|Al Dhafra]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Ali Al-Hamadi]]|sortname=Hamadi, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|3|1}}|caps=20|goals=5|club=[[Luton Town F.C.|Luton Town]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Mohanad Ali]]|sortname=Ali, Mohanad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|20}}|caps=72|goals=27|club=[[Dibba FC|Dibba]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Ahmed Qasem]]|sortname=Qasem, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|12}}|caps=3|goals=0|club=[[Nashville SC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Jalal Hassan]]|sortname=Hassan, Jalal|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|5|18}}|caps=102|goals=0|club=[[Al-Zawraa SC|Al-Zawraa]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Ali Yousif]]|sortname=Yousif, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|19}}|caps=7|goals=1|club=[[Al-Talaba SC|Al-Talaba]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Zidane Iqbal]]|sortname=Iqbal, Zidane|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|4|27}}|caps=25|goals=2|club=[[FC Utrecht|Utrecht]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Ahmed Maknzi]]|sortname=Maknzi, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|9|24}}|caps=7|goals=0|club=[[Al-Karma SC|Al-Karma]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Amir Al-Ammari]]|sortname=Ammari, Amir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|7|27}}|caps=51|goals=3|club=[[KS Cracovia|Cracovia]]|clubnat=POL}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Ali Jasim]]|sortname=Jasim, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|1|20}}|caps=36|goals=2|club=[[Al-Najma SC (Saudi Arabia)|Al-Najma]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Aymen Hussein]]|sortname=Hussein, Aymen|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|3|22}}|caps=95|goals=33|club=[[Al-Karma SC|Al-Karma]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Kevin Yakob]]|sortname=Yakob, Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|10|10}}|caps=9|goals=0|club=[[Aarhus Gymnastikforening|AGF]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Aimar Sher]]|sortname=Sher, Aimar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|12|20}}|caps=7|goals=0|club=[[Sarpsborg 08 FF|Sarpsborg 08]]|clubnat=NOR}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Marko Farji]]|sortname=Farji, Marko|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|3|16}}|caps=12|goals=0|club=[[Venezia FC|Venezia]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Ahmed Basil]]|sortname=Basil, Ahmed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|8|19}}|caps=16|goals=0|club=[[Al-Shorta SC|Al-Shorta]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Merchas Doski]]|sortname=Doski, Merchas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|12|7}}|caps=31|goals=1|club=[[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Zaid Ismail]]|sortname=Ismail, Zaid|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|1|3}}|caps=6|goals=0|club=[[Al-Talaba SC|Al-Talaba]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Mustafa Saadoon|Mustafa Saadoon]]|sortname=Saadoon, Mustafa|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|25}}|caps=17|goals=0|club=[[Al-Shorta SC|Al-Shorta]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Frans Putros]]|sortname=Putros, Frans|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|7|14}}|caps=28|goals=0|club=[[Persib Bandung|Persib]]|clubnat=IDN}} {{nat fs end}} ===Norvegiya=== Murabbiy: [[Ståle Solbakken]] [[Norvegiya milliy futbol terma jamoasi|Norvegiya]] yakuniy tarkibini 21-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.fotball.no/landslag/norge-a-herrer/2026/her-er-norges-vm-tropp/ "Norvegiyaning Jahon chempionati tarkibi mana"] (norveg tilida). [[Norwegian Football Federation]]. May 21, 2026. [https://web.archive.org/web/20260522095352/https://www.fotball.no/landslag/norge-a-herrer/2026/her-er-norges-vm-tropp/ Archived] from the original on May 22, 2026. Retrieved May 21, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Ørjan Nyland]]|sortname=Nyland, Orjan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|9|10}}|caps=71|goals=0|club=[[Sevilla FC|Sevilla]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=2|pos=MF|name=[[Morten Thorsby]]|sortname=Thorsby, Morten|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|5|5}}|caps=31|goals=0|club=[[US Cremonese|Cremonese]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Kristoffer Ajer]]|sortname=Ajer, Kristoffer|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|17}}|caps=52|goals=2|club=[[Brentford F.C.|Brentford]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Leo Østigård]]|sortname=Ostigard, Leo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|11|28}}|caps=38|goals=1|club=[[Genoa CFC|Genoa]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[David Møller Wolfe]]|sortname=Moller Wolfe, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|4|23}}|caps=22|goals=1|club=[[Wolverhampton Wanderers F.C.|Wolverhampton Wanderers]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Patrick Berg]]|sortname=Berg, Patrick|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|24}}|caps=43|goals=0|club=[[FK Bodø/Glimt|Bodø/Glimt]]|clubnat=NOR}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Alexander Sørloth]]|sortname=Sorloth, Alexander|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|5}}|caps=72|goals=26|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Sander Berge]]|sortname=Berge, Sander|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|14}}|caps=66|goals=1|club=[[Fulham F.C.|Fulham]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Erling Haaland]]|sortname=Haaland, Erling|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|21}}|caps=50|goals=55|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Martin Ødegaard]]|sortname=Odegaard, Martin|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|17}}|caps=68|goals=5|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Jørgen Strand Larsen]]|sortname=Strand Larsen, Jorgen|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|6}}|caps=28|goals=6|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Sander Tangvik]]|sortname=Tangvik, Sander|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|11|29}}|caps=0|goals=0|club=[[Hamburger SV]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=13|pos=GK|name=[[Egil Selvik]]|sortname=Selvik, Egil|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|7|30}}|caps=7|goals=0|club=[[Watford F.C.|Watford]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Fredrik Aursnes]]|sortname=Aursnes, Fredrik|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|10}}|caps=22|goals=1|club=[[S.L. Benfica|Benfica]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Fredrik André Bjørkan]]|sortname=Bjorkan, Fredrik Andre|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|21}}|caps=21|goals=1|club=[[FK Bodø/Glimt|Bodø/Glimt]]|clubnat=NOR}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Marcus Holmgren Pedersen]]|sortname=Pedersen, Marcus Holmgren|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|16}}|caps=32|goals=0|club=[[Torino FC|Torino]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Torbjørn Heggem]]|sortname=Heggem, Torbjorn|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|12}}|caps=15|goals=0|club=[[Bologna FC 1909|Bolonya]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Kristian Thorstvedt]]|sortname=Thorstvedt, Kristian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|13}}|caps=37|goals=4|club=[[US Sassuolo Calcio|Sassuolo]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Thelo Aasgaard]]|sortname=Aasgaard, Thelo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|2}}|caps=8|goals=5|club=[[Rangers F.C.|Rangers]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Antonio Nusa]]|sortname=Nusa, Antonio|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|4|17}}|caps=24|goals=8|club=[[RB Leipzig]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Andreas Schjelderup]]|sortname=Schjelderup, Andreas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|6|1}}|caps=12|goals=1|club=[[S.L. Benfica|Benfica]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Oscar Bobb]]|sortname=Bobb, Oscar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|12}}|caps=20|goals=2|club=[[Fulham F.C.|Fulham]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Jens Petter Hauge]]|sortname=Hauge, Jens Petter|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|10|12}}|caps=15|goals=1|club=[[FK Bodø/Glimt|Bodø/Glimt]]|clubnat=NOR}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Sondre Langås]]|sortname=Langas, Sondre|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|2}}|caps=3|goals=0|club=[[Derby County F.C.|Derby County]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Henrik Falchener]]|sortname=Falchener, Henrik|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|5|8}}|caps=1|goals=0|club=[[Viking FK|Viking]]|clubnat=NOR}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Julian Ryerson]]|sortname=Ryerson, Julian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|17}}|caps=43|goals=1|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs end}} ===Senegal=== Murabbiy: [[Pape Thiaw]] [[Senegal milliy futbol terma jamoasi|Senegal]] 21-may kuni 28 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://fsfoot.sn/mondial-2026-pape-thiaw-publie-sa-liste/ "2026-yilgi Jahon chempionati: Pape Thiaw tarkibini eʼlon qildi"] (fransuz tilida). [[Senegalese Football Federation]]. May 21, 2026. [https://web.archive.org/web/20260521224924/https://fsfoot.sn/mondial-2026-pape-thiaw-publie-sa-liste/ Archived] from the original on May 21, 2026. Retrieved May 21, 2026.</ref>. Yakuniy tarkib 1-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>[[Senegalese Football Federation]] [@GaindeYi] (June 1, 2026). [https://twitter.com/GaindeYi/status/2061625034532172127 "2026-yilgi Jahon chempionatida Senegal ranglarini himoya qilish uchun milliy terma jamoa murabbiyi Pape Thiaw tomonidan tanlangan 26 ta Sher roʻyxati."] (Tweet) (fransuz tilida). Retrieved June 1, 2026 – via [[X (social network)|X (formerly Twitter)]].</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Yehvann Diouf]]|sortname=Diouf, Yehvann|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|11|16}}|caps=2|goals=0|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Mamadou Sarr]]|sortname=Sarr, Mamadou|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|8|29}}|caps=8|goals=0|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Kalidou Koulibaly]]|sortname=Koulibaly, Kalidou|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|6|20}}|caps=103|goals=2|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Abdoulaye Seck|Abdoulaye Seck]]|sortname=Seck, Abdoulaye|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|6|4}}|caps=22|goals=4|club=[[Maccabi Haifa F.C.|Maccabi Haifa]]|clubnat=ISR}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Idrissa Gueye]]|sortname=Gueye, Idrissa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|9|26}}|caps=131|goals=7|club=[[Everton F.C.|Everton]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Pathé Ciss]]|sortname=Ciss, Pathe|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|16}}|caps=30|goals=0|club=[[Rayo Vallecano]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Assane Diao]]|sortname=Diao, Assane|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|9|7}}|caps=5|goals=0|club=[[Como 1907|Como]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Lamine Camara]]|sortname=Camara, Lamine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|1|1}}|caps=33|goals=7|club=[[AS Monaco FC|Monako]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Bamba Dieng]]|sortname=Dieng, Bamba|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|23}}|caps=23|goals=2|club=[[FC Lorient|Lorient]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Sadio Mané]]|sortname=Mane, Sadio|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|4|10}}|caps=128|goals=55|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Nicolas Jackson]]|sortname=Jackson, Nicolas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|20}}|caps=33|goals=8|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Cherif Ndiaye]]|sortname=Ndiaye, Cherif|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|23}}|caps=19|goals=4|club=[[Samsunspor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Iliman Ndiaye]]|sortname=Ndiaye, Iliman|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|6}}|caps=40|goals=4|club=[[Everton F.C.|Everton]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Ismail Jakobs]]|sortname=Jakobs, Ismail|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|8|17}}|caps=30|goals=0|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Krépin Diatta]]|sortname=Diatta, Krepin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|25}}|caps=61|goals=2|club=[[AS Monaco FC|Monako]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Édouard Mendy]]|sortname=Mendy, Edouard|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|3|1}}|caps=57|goals=0|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Pape Matar Sarr]]|sortname=Sarr, Pape Matar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|9|14}}|caps=40|goals=4|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Ismaïla Sarr]]|sortname=Sarr, Ismaila|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|25}}|caps=83|goals=19|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Moussa Niakhaté]]|sortname=Niakhate, Moussa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|3|8}}|caps=31|goals=0|club=[[Olympique Lyonnais|Lyon]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Ibrahim Mbaye]]|sortname=Mbaye, Ibrahim|age={{birth date and age2|2026|6|11|2008|1|24}}|caps=11|goals=3|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Habib Diarra]]|sortname=Diarra, Habib|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|1|3}}|caps=21|goals=4|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Bara Sapoko Ndiaye]]|sortname=Sapoko Ndiaye, Bara|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|12|31}}|caps=1|goals=0|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Mory Diaw]]|sortname=Diaw, Mory|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|6|22}}|caps=5|goals=0|club=[[Le Havre AC|Le Havre]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Antoine Mendy|Antoine Mendy]]|sortname=Mendy, Antoine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|5|27}}|caps=7|goals=0|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[El Hadji Malick Diouf]]|sortname=Diouf, El Hadji Malick|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|12|29}}|caps=20|goals=1|club=[[West Ham United F.C.|West Ham United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Pape Gueye]]|sortname=Gueye, Pape|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|24}}|caps=41|goals=5|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs end}} ==J guruhi== ===Jazoir=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|<!--NATIONALITY PER https://inside.fifa.com/en/associations/ALG/organisation-->BIH}} [[Vladimir Petković]] [[Jazoir milliy futbol terma jamoasi|Jazoir]] 2026-yil 31-may kuni oʻzining yakuniy tarkibini eʼlon qildi<ref>[https://www.faf.dz/equipe-nationale-la-liste-de-petkovic-pour-la-coupe-du-monde-2026/ "Équipe nationale : la liste de Petkovic pour la Coupe du monde 2026"] [Milliy terma jamoa: Petkovichning 2026-yilgi Jahon chempionati uchun tarkibi] (fransuz tilida). [[Algerian Football Federation]]. 2026-yil 31-may. [https://web.archive.org/web/20260601090933/https://www.faf.dz/equipe-nationale-la-liste-de-petkovic-pour-la-coupe-du-monde-2026/ Asl nusxadan] 2026-yil 1-iyunda arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 31-may.</ref><ref>[https://www.reuters.com/sports/soccer/bentaleb-back-algeria-world-cup-squad-named-2026-05-31/ "Bentaleb back for Algeria as World Cup squad named"]. ''[[Reuters]]''. 2026-yil 31-may. Qaraldi: 2026-yil 31-may.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Melvin Mastil]]|sortname=Mastil, Melvin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|19}}|caps=2|goals=0|club=[[FC Stade Nyonnais|Stade Nyonnais]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Aïssa Mandi]]|sortname=Mandi, Aissa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|10|22}}|caps=119|goals=8|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Achref Abada]]|sortname=Abada, Achref|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|6|15}}|caps=9|goals=1|club=[[USM Alger]]|clubnat=ALG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Mohamed Amine Tougai]]|sortname=Tougai, Mohamed Amine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|22}}|caps=30|goals=2|club=[[Espérance Sportive de Tunis|Espérance de Tunis]]|clubnat=TUN}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Zineddine Belaïd]]|sortname=Belaid, Zineddine|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|20}}|caps=18|goals=1|club=[[JS Kabylie]]|clubnat=ALG}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Ramiz Zerrouki]]|sortname=Zerrouki, Ramiz|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|26}}|caps=53|goals=3|club=[[FC Twente|Twente]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Riyad Mahrez]]|sortname=Mahrez, Riyad|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|2|21}}|caps=116|goals=38|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Houssem Aouar]]|sortname=Aouar, Houssem|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|30}}|caps=22|goals=6|club=[[Al-Ittihad Club (Jeddah)|Al-Ittihad]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Amine Gouiri]]|sortname=Gouiri, Amine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|16}}|caps=23|goals=10|club=[[Olympique de Marseille|Marseille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Farès Chaïbi]]|sortname=Chaibi, Fares|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|11|28}}|caps=31|goals=3|club=[[Eintracht Frankfurt]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Anis Hadj Moussa]]|sortname=Hadj Moussa, Anis|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|11}}|caps=15|goals=2|club=[[Feyenoord]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=12|pos=FW|name=[[Nadhir Benbouali]]|sortname=Benbouali, Nadhir|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|17}}|caps=4|goals=1|club=[[Győri ETO FC|Győri ETO]]|clubnat=HUN}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Jaouen Hadjam]]|sortname=Hadjam, Jaouen|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|3|26}}|caps=18|goals=3|club=[[BSC Young Boys|Young Boys]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Hicham Boudaoui]]|sortname=Boudaoui, Hicham|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|23}}|caps=34|goals=0|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Rayan Aït-Nouri]]|sortname=Ait-Nouri, Rayan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|6}}|caps=30|goals=0|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Oussama Benbot]]|sortname=Benbot, Oussama|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|10|11}}|caps=5|goals=0|club=[[USM Alger]]|clubnat=ALG}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Rafik Belghali]]|sortname=Belghali, Rafik|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|6|7}}|caps=13|goals=1|club=[[Hellas Verona FC|Hellas Verona]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Mohamed Amoura]]|sortname=Amoura, Mohamed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|9}}|caps=47|goals=19|club=[[VfL Wolfsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Nabil Bentaleb]]|sortname=Bentaleb, Nabil|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|11|24}}|caps=60|goals=6|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Adil Boulbina]]|sortname=Boulbina, Adil|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|5|2}}|caps=12|goals=6|club=[[Al Duhail SC|Al-Duhail]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Ramy Bensebaini]]|sortname=Bensebaini, Ramy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|4|16}}|caps=82|goals=9|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Ibrahim Maza]]|sortname=Maza, Ibrahim|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|11|24}}|caps=17|goals=2|club=[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Luca Zidane]]|sortname=Zidane, Luca|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|13}}|caps=7|goals=0|club=[[Granada CF|Granada]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Yacine Titraoui]]|sortname=Titraoui, Yacine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|26}}|caps=5|goals=0|club=[[Royal Charleroi SC|Charleroi]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Farès Ghedjemis]]|sortname=Ghedjemis, Fares|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|9|6}}|caps=1|goals=1|club=[[Frosinone Calcio|Frosinone]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Samir Chergui]]|sortname=Chergui, Samir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|2|6}}|caps=5|goals=0|club=[[Paris FC]]|clubnat=FRA}} {{nat fs end}} ===Argentina=== Murabbiy: [[Lionel Scaloni]] [[Argentina milliy futbol terma jamoasi|Argentina]] 2026-yil 11-may kuni 55 nafar futbolchidan iborat dastlabki tarkibni eʼlon qildi<ref>[[https://www.afa.com.ar/es/posts/seleccion-mayor-prelista-de-convocados](https://www.afa.com.ar/es/posts/seleccion-mayor-prelista-de-convocados) "Selección Mayor: Prelista de convocados"] [Katta terma jamoa: Dastlabki chaqirilganlar roʻyxati]. [[Argentina Futbol Assotsiatsiyasi]]. 2026-yil 11-may. [[https://web.archive.org/web/20260511125456/https://www.afa.com.ar/es/posts/seleccion-mayor-prelista-de-convocados](https://web.archive.org/web/20260511125456/https://www.afa.com.ar/es/posts/seleccion-mayor-prelista-de-convocados) Asl nusxadan] 2026-yil 11-mayda arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 11-may.</ref>. Yakuniy tarkib esa 2026-yil 28-may kuni eʼlon qilindi<ref>[[https://www.afa.com.ar/es/posts/lista-de-los-26-jugadores-de-la-seleccion-argentina-para-defender-el-titulo-en-la-copa-del-mundo-2026](https://www.afa.com.ar/es/posts/lista-de-los-26-jugadores-de-la-seleccion-argentina-para-defender-el-titulo-en-la-copa-del-mundo-2026) "Lista de los 26 jugadores de la Selección Argentina para defender el título en la Copa del Mundo 2026"] [2026-yilgi Jahon chempionatida chempionlikni himoya qiladigan Argentina terma jamoasining 26 nafar futbolchisi roʻyxati] (ispan tilida). [[Argentina Futbol Assotsiatsiyasi]]. 2026-yil 28-may. [[https://web.archive.org/web/20260529035017/https://www.afa.com.ar/es/posts/lista-de-los-26-jugadores-de-la-seleccion-argentina-para-defender-el-titulo-en-la-copa-del-mundo-2026](https://web.archive.org/web/20260529035017/https://www.afa.com.ar/es/posts/lista-de-los-26-jugadores-de-la-seleccion-argentina-para-defender-el-titulo-en-la-copa-del-mundo-2026) Asl nusxadan] 2026-yil 29-mayda arxivlangan. Qaraldi: 2026-yil 1-iyun.</ref>. [[Leonardo Balerdi]] 2026-yil 6-iyun kuni boldir mushagidagi jarohati sabab tarkibni tark etdi va uning oʻrniga 2026-yil 11-iyun kuni [[Marcos Senesi]] chaqirildi<ref>[[https://www.beinsports.com/en-us/soccer/fifa-world-cup-2026/articles/balerdi-to-miss-argentinas-world-cup-title-defence-with-calf-injury-2026-06-06](https://www.beinsports.com/en-us/soccer/fifa-world-cup-2026/articles/balerdi-to-miss-argentinas-world-cup-title-defence-with-calf-injury-2026-06-06) "Balerdi to miss Argentina's World Cup title defence with calf injury"]. ''[[beIN SPORTS]]''. 2026-yil 6-iyun.</ref><ref>Alcheva, Martina (2026-yil 11-iyun). [[https://worldsoccertalk.com/world-cup/argentina-confirm-final-26-man-squad-for-the-2026-world-cup-senesi-joins-messis-team-after-balerdi-injury/](https://worldsoccertalk.com/world-cup/argentina-confirm-final-26-man-squad-for-the-2026-world-cup-senesi-joins-messis-team-after-balerdi-injury/){{Oʻlikhavola|date=avgust 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} "Argentina confirm final 26-man squad for the 2026 World Cup: Senesi joins Messi’s team after Balerdi injury"]. ''World Soccer Talk''.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Juan Musso]]|sortname=Musso, Juan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|6}}|caps=4|goals=0|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Marcos Senesi]]|sortname=Senesi, Marcos|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|10}}|caps=3|goals=0|club=[[AFC Bournemouth|Bournemouth]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Nicolás Tagliafico]]|sortname=Tagliafico, Nicolas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|31}}|caps=76|goals=1|club=[[Olympique Lyonnais|Lion]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Gonzalo Montiel]]|sortname=Montiel, Gonzalo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|1}}|caps=39|goals=2|club=[[Club Atlético River Plate|River Pleyt]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Leandro Paredes]]|sortname=Paredes, Leandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|6|29}}|caps=77|goals=5|club=[[Boca Juniors]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Lisandro Martínez]]|sortname=Martinez, Lisandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|1|18}}|caps=28|goals=1|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Rodrigo De Paul]]|sortname=De Paul, Rodrigo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|24}}|caps=87|goals=2|club=[[Inter Miami CF|Inter Mayami]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Valentín Barco]]|sortname=Barco, Valentin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|7|23}}|caps=4|goals=2|club=[[RC Strasbourg Alsace|Strasburg]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Julián Álvarez]]|sortname=Alvarez, Julian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|31}}|caps=51|goals=14|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Lionel Messi]]|sortname=Messi, Lionel|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1987|6|24}}|caps=199|goals=117|club=[[Inter Miami CF|Inter Mayami]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Giovani Lo Celso]]|sortname=Lo Celso, Giovani|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|4|9}}|caps=67|goals=4|club=[[Real Betis]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Gerónimo Rulli]]|sortname=Rulli, Geronimo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|5|20}}|caps=8|goals=0|club=[[Olympique de Marseille|Marsey]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Cristian Romero]]|sortname=Romero, Cristian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|27}}|caps=51|goals=3|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Exequiel Palacios]]|sortname=Palacios, Exequiel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|5}}|caps=40|goals=0|club=[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkuzen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Nicolás González|Nicolás González]]|sortname=Gonzalez, Nicolas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|6}}|caps=51|goals=6|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=16|pos=FW|name=[[Thiago Almada]]|sortname=Almada, Thiago|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|4|26}}|caps=16|goals=5|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Giuliano Simeone]]|sortname=Simeone, Giuliano|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|12|18}}|caps=13|goals=2|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Nico Paz]]|sortname=Paz, Nico|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|9|8}}|caps=9|goals=1|club=[[Como 1907|Como]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Nicolás Otamendi]]|sortname=Otamendi, Nicolas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1988|2|12}}|caps=132|goals=8|club=[[S.L. Benfica|Benfika]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Alexis Mac Allister]]|sortname=Mac Allister, Alexis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|24}}|caps=46|goals=6|club=[[Liverpool F.C.|Liverpul]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[José Manuel López|José Manuel López]]|sortname=Lopez, Jose Manuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|6}}|caps=5|goals=0|club=[[SE Palmeiras|Palmeyras]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Lautaro Martínez]]|sortname=Martinez, Lautaro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|22}}|caps=77|goals=37|club=[[Inter Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Emiliano Martínez]]|sortname=Martinez, Emiliano|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|9|2}}|caps=59|goals=0|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Enzo Fernández]]|sortname=Fernandez, Enzo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|17}}|caps=42|goals=6|club=[[Chelsea F.C.|Chelsi]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Facundo Medina]]|sortname=Medina, Facundo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|5|28}}|caps=9|goals=0|club=[[Olympique de Marseille|Marsey]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Nahuel Molina]]|sortname=Molina, Nahuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|6}}|caps=58|goals=1|club=[[Atlético Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs end}} ===Avstriya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|GER}} [[Ralf Rangnick]] [[Avstriya milliy futbol terma jamoasi|Avstriya]] 18-may kuni oʻzining yakuniy tarkibini eʼlon qildi<ref>[https://www.oefb.at/oefb/News/Nationalteam-WM-Kader "Ralf Rangnick nennt WM-Kader"] [Ralf Rangnick Jahon chempionati uchun tarkibni eʼlon qildi] (nemis tilida). [[Austrian Football Association]]. 2026-yil 18-may. [https://web.archive.org/web/20260518181201/https://www.oefb.at/oefb/News/Nationalteam-WM-Kader Arxivlangan] asl nusxadan 2026-yil 18-mayda. Qaraldi: 2026-yil 18-may.</ref>. [[Christoph Baumgartner]] 2-iyun kuni jarohati sabab tarkibni tark etdi va uning oʻrniga 10-iyun kuni [[Dejan Ljubičić]] chaqirildi<ref>[https://www.oefb.at/oefb/News/Baumgartner-faellt-fuer-WM-aus "Christoph Baumgartner fällt für WM aus"] [Christoph Baumgartner Jahon chempionatini oʻtkazib yuboradi] (nemis tilida). [[Austrian Football Association]]. 2026-yil 2-iyun. [https://web.archive.org/web/20260602102026/https://www.oefb.at/oefb/News/Baumgartner-faellt-fuer-WM-aus Arxivlangan] asl nusxadan 2026-yil 2-iyunda. Qaraldi: 2026-yil 2-iyun.</ref><ref>[https://sport.orf.at/stories/3156891/ "Ljubicic löst verspätet WM-Ticket"] [Ljubichich kechikib Jahon chempionati yoʻllanmasini qoʻlga kiritdi] (nemis tilida). [[ORF (broadcaster)|ORF]]. 2026-yil 10-iyun. Qaraldi: 2026-yil 10-iyun.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Alexander Schlager]]|sortname=Schlager, Alexander|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|1}}|caps=26|goals=0|club=[[FC Red Bull Salzburg|Red Bull Salzburg]]|clubnat=AUT}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[David Affengruber|David Affengruber]]|sortname=Affengruber, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|3|19}}|caps=1|goals=0|club=[[Elche CF|Elche]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Kevin Danso]]|sortname=Danso, Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|19}}|caps=32|goals=0|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=MF|name=[[Xaver Schlager]]|sortname=Schlager, Xaver|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|28}}|caps=51|goals=4|club=[[RB Leipzig]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Stefan Posch]]|sortname=Posch, Stefan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|14}}|caps=52|goals=5|club=[[1. FSV Mainz 05|Mainz 05]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Nicolas Seiwald]]|sortname=Seiwald, Nicolas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|4}}|caps=47|goals=1|club=[[RB Leipzig]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Marko Arnautović]]|sortname=Arnautovic, Marko|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|4|19}}|caps=133|goals=47|club=[[Red Star Belgrade]]|clubnat=SRB}} {{nat fs g player|no=8|pos=DF|name=[[David Alaba]]|sortname=Alaba, David|other=[[Captain (association football)|captain]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|6|24}}|caps=113|goals=15|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=MF|name=[[Marcel Sabitzer]]|sortname=Sabitzer, Marcel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|17}}|caps=98|goals=26|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Florian Grillitsch]]|sortname=Grillitsch, Florian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|8|7}}|caps=58|goals=1|club=[[S.C. Braga|Braga]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Michael Gregoritsch]]|sortname=Gregoritsch, Michael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|4|18}}|caps=75|goals=24|club=[[FC Augsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Florian Wiegele]]|sortname=Wiegele, Florian|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|3|21}}|caps=1|goals=0|club=[[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=13|pos=GK|name=[[Patrick Pentz]]|sortname=Pentz, Patrick|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|2}}|caps=18|goals=0|club=[[Brøndby IF|Brøndby]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Saša Kalajdžić]]|sortname=Kalajdzic, Sasa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|7|7}}|caps=22|goals=4|club=[[LASK]]|clubnat=AUT}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Philipp Lienhart]]|sortname=Lienhart, Philipp|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|11}}|caps=41|goals=3|club=[[SC Freiburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Phillipp Mwene]]|sortname=Mwene, Phillipp|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|1|29}}|caps=30|goals=0|club=[[1. FSV Mainz 05|Mainz 05]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Carney Chukwuemeka]]|sortname=Chukwuemeka, Carney|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|20}}|caps=3|goals=1|club=[[Borussia Dortmund]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Romano Schmid]]|sortname=Schmid, Romano|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|27}}|caps=34|goals=3|club=[[SV Werder Bremen|Werder Bremen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Dejan Ljubičić]]|sortname=Ljubicic, Dejan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|8}}|caps=9|goals=1|club=[[FC Schalke 04|Schalke 04]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Konrad Laimer]]|sortname=Laimer, Konrad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|27}}|caps=57|goals=7|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Munich]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Patrick Wimmer]]|sortname=Wimmer, Patrick|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|30}}|caps=30|goals=1|club=[[VfL Wolfsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Alexander Prass]]|sortname=Prass, Alexander|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|5|26}}|caps=19|goals=0|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Marco Friedl]]|sortname=Friedl, Marco|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|16}}|caps=11|goals=0|club=[[SV Werder Bremen|Werder Bremen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=24|pos=MF|name=[[Paul Wanner]]|sortname=Wanner, Paul|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|12|23}}|caps=3|goals=0|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Michael Svoboda]]|sortname=Svoboda, Michael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|15}}|caps=4|goals=0|club=[[Venezia FC|Venezia]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=26|pos=MF|name=[[Alessandro Schöpf]]|sortname=Schopf, Alessandro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|7}}|caps=35|goals=6|club=[[Wolfsberger AC]]|clubnat=AUT}} {{nat fs end}} ===Iordaniya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|MAR}} [[Jamal Sellami]] [[Iordaniya milliy futbol terma jamoasi|Iordaniya]] 2026-yil 17-may kuni 30 nafar futbolchidan iborat dastlabki tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://www.jfa.jo/news.php?id=31152&title=%D8%A5%D8%B9%D9%84%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%A7%D8%A6%D9%85%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D9%88%D9%84%D9%8A%D8%A9-%D9%84%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%B4%D8%A7%D9%85%D9%89-%D8%AA%D8%A3%D9%87%D8%A8%D8%A7-%D9%84%D9%85%D9%88%D8%A7%D8%AC%D9%87%D8%AA%D9%8A-%D8%B3%D9%88%D9%8A%D8%B3%D8%B1%D8%A7-%D9%88%D9%83%D9%88%D9%84%D9%88%D9%85%D8%A8%D9%8A%D8%A7-%D9%88%D8%AF%D9%8A%D8%A7 "إعلان القائمة الأولية لمنتخب النشامى تأهبا لمواجهتي سويسرا وكولومبيا وديا"] [Shveysariya va Kolumbiyaga qarshi oʻrtoqlik uchrashuvlari oldidan «An-Nashama» terma jamoasining dastlabki tarkibi eʼlon qilindi] (arab tilida). [[Jordan Football Association]]. 17-may, 2026-yil. Qaraldi: 18-may, 2026-yil.</ref>. 27-may kuni tarkib 28 nafar futbolchigacha qisqartirildi<ref>[https://www.jfa.jo/news.php?id=31171&title=%D9%85%D9%86%D8%AA%D8%AE%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%B4%D8%A7%D9%85%D9%89-%D9%8A%D8%AE%D8%AA%D8%AA%D9%85-%D8%AA%D8%AD%D8%B6%D9%8A%D8%B1%D8%A7%D8%AA%D9%87-%D9%81%D9%8A-%D8%B9%D9%85%D8%A7%D9%86..-%D9%88%D9%8A%D8%BA%D8%A7%D8%AF%D8%B1-%D8%A5%D9%84%D9%89-%D8%B3%D8%A7%D9%86%D8%AA-%D8%BA%D8%A7%D9%84%D9%86-%D8%BA%D8%AF%D8%A7 "منتخب النشامى يختتم تحضيراته في عمان.. ويغادر إلى سانت غالن غدا"] (arab tilida). [[Jordan Football Association]]. 27-may, 2026-yil. Qaraldi: 27-may, 2026-yil.</ref>. Yakuniy tarkib 2-iyun kuni e'lon qilindi<ref>[[https://royanews.com/en/إعلان-قائمة-النشامى-لنهائيات-كأس-العا/](https://royanews.com/en/إعلان-قائمة-النشامى-لنهائيات-كأس-العا/) {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }} "2026-yilgi Jahon chempionati final bosqichi uchun Iordaniya terma jamoasi tarkibi eʼlon qilindi – Video"]. royanews.com. 2-iyun, 2026-yil.</ref>. [[Ibrahim Sabra]] 5-iyun kuni toʻpigʻidan olgan jarohati sabab tarkibni tark etdi va uning oʻrniga 8-iyun kuni [[Mohammad Taha|Mohammad Taha]] chaqirildi<ref>[[https://x.com/JordanFA/status/2062955822317977881](https://x.com/JordanFA/status/2062955822317977881) "أمنيات السلامة والشفاء العاجل للاعب إبراهيم صبرة، والعودة إلى الملاعب في أقرب وقت بعد أن أظهرت الفحوصات الطبية إصابته بتمزق في أربطة الكاحل للقدم اليسرى أثناء التدريبات، ما يستدعي خضوعه لبرنامج علاجي وتأهيلي خلال الفترة المقبلة، واستبعاده من قائمة النشامى لكأس العالم 2026"] [Futbolchi Ibrahim Sabraga tezroq sogʻayib ketishini tilaymiz. Tibbiy tekshiruvlar mashgʻulot vaqtida chap toʻpigʻi boylamlari yirtilganini koʻrsatdi, shu sabab u davolanish va reabilitatsiyadan oʻtadi hamda 2026-yilgi Jahon chempionati uchun «An-Nashama» tarkibidan chiqarildi] (arab tilida). [[Jordan Football Association]]. 5-iyun, 2026-yil. Qaraldi: 5-iyun, 2026-yil.</ref><ref>[[https://x.com/JordanFA/status/2064030556929593647](https://x.com/JordanFA/status/2064030556929593647) "قرر الجهاز الفني للنشامى بقيادة المدرب جمال سلامي ضم اللاعب محمد أبو غوش إلى قائمة النشامى لكأس العالم 2026"] [Bosh murabbiy Jamal Sellami boshchiligidagi murabbiylar shtabi Muhammad Abu Gʻushni 2026-yilgi Jahon chempionati uchun «An-Nashama» tarkibiga qoʻshishga qaror qildi] (arab tilida). [[Jordan Football Association]]. 8-iyun, 2026-yil. Qaraldi: 5-iyun, 2026-yil.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Yazeed Abulaila]]|sortname=Abulaila, Yazeed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|8}}|caps=76|goals=0|club=[[Al-Hussein SC (Irbid)|Al-Hussein]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Mohammad Abu Hashish]]|sortname=Abu Hashish, Mohammad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|5|9}}|caps=56|goals=1|club=[[Al-Karma SC|Al-Karma]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Abdallah Nasib]]|sortname=Nasib, Abdallah|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|25}}|caps=65|goals=3|club=[[Al-Zawraa SC|Al-Zawraa]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Husam Abu Dahab]]|sortname=Abu Dahab, Husam|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|13}}|caps=18|goals=0|club=[[Al-Faisaly SC|Al-Faisaly]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Yazan Al-Arab]]|sortname=Arab, Yazan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|31}}|caps=80|goals=3|club=[[FC Seoul]]|clubnat=KOR}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Amer Jamous]]|sortname=Jamous, Amer|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|3}}|caps=19|goals=1|club=[[Al-Zawraa SC|Al-Zawraa]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Mohammad Abu Zrayq]]|sortname=Abu Zrayq, Mohammad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|30}}|caps=41|goals=5|club=[[Raja CA|Raja Casablanca]]|clubnat=MAR}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Noor Al-Rawabdeh]]|sortname=Rawabdeh, Noor|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|24}}|caps=68|goals=3|club=[[Selangor F.C.|Selangor]]|clubnat=MAS}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Ali Olwan]]|sortname=Olwan, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|26}}|caps=66|goals=29|club=[[Al-Sailiya SC|Al-Sailiya]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Musa Al-Taamari]]|sortname=Taamari, Musa|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|6|10}}|caps=92|goals=24|club=[[Stade Rennais FC|Rennes]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Odeh Al-Fakhouri]]|sortname=Fakhouri, Odeh|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|11|22}}|caps=10|goals=1|club=[[Pyramids FC|Pyramids]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Nour Bani Attiah]]|sortname=Bani Attiah, Nour|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|25}}|caps=5|goals=0|club=[[Al-Faisaly SC|Al-Faisaly]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Mahmoud Al-Mardi]]|sortname=Mardi, Mahmoud|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|10|6}}|caps=89|goals=9|club=[[Al-Hussein SC (Irbid)|Al-Hussein]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Rajaei Ayed]]|sortname=Ayed, Rajaei|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|7|25}}|caps=72|goals=0|club=[[Al-Hussein SC (Irbid)|Al-Hussein]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Ibrahim Sadeh]]|sortname=Sadeh, Ibrahim|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|27}}|caps=57|goals=3|club=[[Al-Karma SC|Al-Karma]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Mo Abualnadi]]|sortname=Abualnadi, Mo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|8}}|caps=18|goals=0|club=[[Selangor F.C.|Selangor]]|clubnat=MAS}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Salim Obaid]]|sortname=Obaid, Salim|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|1|17}}|caps=11|goals=0|club=[[Al-Hussein SC (Irbid)|Al-Hussein]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Mohammad Taha|Mohammad Taha]]|sortname=Taha, Mohammad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|7|13}}|caps=2|goals=0|club=[[Al-Hussein SC (Irbid)|Al-Hussein]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=19|pos=DF|name=[[Saed Al-Rosan]]|sortname=Rosan, Saed|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|1}}|caps=21|goals=2|club=[[Al-Hussein SC (Irbid)|Al-Hussein]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Mohannad Abu Taha]]|sortname=Abu Taha, Mohannad|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|2|2}}|caps=29|goals=1|club=[[Al-Quwa Al-Jawiya]]|clubnat=IRQ}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Nizar Al-Rashdan]]|sortname=Rashdan, Nizar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|23}}|caps=47|goals=4|club=[[Qatar SC]]|clubnat=QAT}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Abdallah Al-Fakhouri]]|sortname=Fakhouri, Abdallah|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|22}}|caps=11|goals=0|club=[[Al-Wehdat SC|Al-Wehdat]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Ihsan Haddad]]|sortname=Haddad, Ihsan|other=[[Captain (association football)|captain]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|5}}|caps=92|goals=2|club=[[Al-Hussein SC (Irbid)|Al-Hussein]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Ali Azaizeh]]|sortname=Azaizeh, Ali|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|4|13}}|caps=4|goals=0|club=[[Al Shabab Club|Al-Shabab]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Mohammad Al-Dawoud]]|sortname=Dawoud, Mohammad|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|4|12}}|caps=13|goals=1|club=[[Al-Wehdat SC|Al-Wehdat]]|clubnat=JOR}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Anas Badawi]]|sortname=Badawi, Anas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|13}}|caps=1|goals=0|club=[[Al-Faisaly SC|Al-Faisaly]]|clubnat=JOR}} {{nat fs end}} ==K guruhi== ===Kolumbiya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ARG}} [[Néstor Lorenzo]] [[Kolumbiya milliy futbol terma jamoasi|Kolumbiya]] 14-may kuni 55 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://www.fcf.com.co/2026/05/14/seleccion-colombia-masculina-de-mayores-lista-previa-de-convocados-para-la-copa-mundial-de-la-fifa-2026/ "Kolumbiya erkaklar katta yoshdagilar milliy terma jamoasi: 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun dastlabki tarkib roʻyxati"] (ispan tilida). [[Colombian Football Federation]]. May 14, 2026. [https://web.archive.org/web/20260522155603/https://www.fcf.com.co/2026/05/14/seleccion-colombia-masculina-de-mayores-lista-previa-de-convocados-para-la-copa-mundial-de-la-fifa-2026/ Archived] from the original on May 22, 2026. Retrieved May 14, 2026.</ref>. Yakuniy tarkib 25-may kuni eʼlon qilindi<ref>[https://www.fcf.com.co/2026/05/25/convocatoria-de-la-seleccion-colombia-masculina-de-mayores-para-la-copa-mundial-de-la-fifa-2026/ "Kolumbiya erkaklar katta yoshdagilar milliy terma jamoasining 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati uchun tarkibi eʼloni"] (ispan tilida). [[Colombian Football Federation]]. May 25, 2026. [https://web.archive.org/web/20260526032022/https://www.fcf.com.co/2026/05/25/convocatoria-de-la-seleccion-colombia-masculina-de-mayores-para-la-copa-mundial-de-la-fifa-2026/ Archived] from the original on May 26, 2026. Retrieved May 25, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[David Ospina]]|sortname=Ospina, David|age={{birth date and age2|2026|6|11|1988|8|31}}|caps=130|goals=0|club=[[Atlético Nacional]]|clubnat=COL}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Daniel Muñoz|Daniel Muñoz]]|sortname=Munoz, Daniel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|5|26}}|caps=46|goals=3|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Jhon Lucumí]]|sortname=Lucumi, Jhon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|26}}|caps=37|goals=1|club=[[Bologna FC 1909|Bolonya]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Santiago Arias]]|sortname=Arias, Santiago|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|1|13}}|caps=68|goals=0|club=[[Club Atlético Independiente|Independiente]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Kevin Castaño]]|sortname=Castano, Kevin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|9|29}}|caps=25|goals=0|club=[[Club Atlético River Plate|River Plate]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Richard Ríos]]|sortname=Rios, Richard|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|2}}|caps=32|goals=2|club=[[S.L. Benfica|Benfica]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Luis Díaz|Luis Díaz]]|sortname=Diaz, Luis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|13}}|caps=74|goals=22|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Jorge Carrascal]]|sortname=Carrascal, Jorge|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|5|25}}|caps=24|goals=2|club=[[CR Flamengo|Flamengo]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Jhon Córdoba]]|sortname=Cordoba, Jhon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|5|11}}|caps=21|goals=6|club=[[FC Krasnodar|Krasnodar]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[James Rodríguez]]|sortname=Rodriguez, James|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|7|12}}|caps=126|goals=31|club=[[Minnesota United FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Jhon Arias|Jhon Arias]]|sortname=Arias, Jhon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|21}}|caps=38|goals=6|club=[[SE Palmeiras|Palmeiras]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Camilo Vargas]]|sortname=Vargas, Camilo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|3|9}}|caps=42|goals=0|club=[[Atlas F.C.|Atlas]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Yerry Mina]]|sortname=Mina, Yerry|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|9|23}}|caps=54|goals=8|club=[[Cagliari Calcio|Cagliari]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Gustavo Puerta]]|sortname=Puerta, Gustavo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|23}}|caps=6|goals=1|club=[[Racing de Santander|Racing Santander]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Juan Portilla]]|sortname=Portilla, Juan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|12}}|caps=10|goals=0|club=[[Club Athletico Paranaense|Athletico Paranaense]]|clubnat=BRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Jefferson Lerma]]|sortname=Lerma, Jefferson|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|10|25}}|caps=65|goals=5|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Johan Mojica]]|sortname=Mojica, Johan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|8|21}}|caps=45|goals=1|club=[[RCD Mallorca|Mallorca]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Willer Ditta]]|sortname=Ditta, Willer|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|1|23}}|caps=5|goals=0|club=[[Cruz Azul]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Cucho Hernández]]|sortname=Hernandez, Cucho|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|20}}|caps=9|goals=2|club=[[Real Betis]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Juan Quintero|Juan Fernando Quintero]]|sortname=Quintero, Juan Fernando|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|18}}|caps=49|goals=6|club=[[Club Atlético River Plate|River Plate]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Jaminton Campaz]]|sortname=Campaz, Jaminton|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|5|24}}|caps=10|goals=1|club=[[Rosario Central]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Deiver Machado]]|sortname=Machado, Deiver|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|9|2}}|caps=15|goals=0|club=[[FC Nantes|Nantes]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Davinson Sanchez|Davinson Sánchez]]|sortname=Sanchez, Davinson|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|12}}|caps=79|goals=4|club=[[Galatasaray S.K. (football)|Galatasaray]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=24|pos=GK|name=[[Álvaro Montero (Colombian footballer)|Álvaro Montero]]|sortname=Montero, Alvaro|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|3|29}}|caps=12|goals=0|club=[[Club Atlético Vélez Sarsfield|Vélez Sarsfield]]|clubnat=ARG}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Luis Suárez (1997-yilda tugʻilgan futbolchi)|Luis Suárez]]|sortname=Suarez, Luis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|12|2}}|caps=12|goals=5|club=[[Sporting CP]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Andrés Gómez (footballer)|Andrés Gómez]]|sortname=Gomez, Andres|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|9|12}}|caps=8|goals=2|club=[[CR Vasco da Gama|Vasco da Gama]]|clubnat=BRA}} {{nat fs end}} ===Kongo Demokratik Respublikasi=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|FRA}} [[Sébastien Desabre]] [[Kongo Demokratik Respublikasi milliy futbol terma jamoasi|Kongo Demokratik Respublikasi]] yakuniy tarkibini 18-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.instagram.com/reel/DYe3Wf7ouca/ "Rasmiy roʻyxat"] (fransuz tilida). [[Congolese Association Football Federation]]. May 18, 2026. Retrieved May 18, 2026 – via [[Instagram]].</ref><ref>[https://www.cafonline.com/news/desabre-names-fearless-dr-congo-squad-for-historic-world-cup-return/ "Desabre tarixiy Jahon chempionati qaytishi uchun jasur KDR tarkibini eʼlon qildi"]. [[Confederation of African Football]]. May 18, 2026. [https://web.archive.org/web/20260518182122/https://www.cafonline.com/news/desabre-names-fearless-dr-congo-squad-for-historic-world-cup-return/ Archived] from the original on May 18, 2026. Retrieved May 18, 2026.</ref>. [[Rocky Bushiri]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 20-may kuni [[Aaron Tshibola]] chaqirildi<ref>[https://www.instagram.com/fecofadrc/p/DYkCB16osKl/ "Rasmiy bayonot"] (fransuz tilida). [[Congolese Association Football Federation]]. May 20, 2026. Retrieved May 20, 2026 – via [[Instagram]].</ref><ref>Atkinson, Mark (May 21, 2026). [https://www.edinburghnews.scotsman.com/sport/football/hibs/hibs-defender-rocky-bushiri-opens-up-on-world-cup-injury-heartache-and-makes-vow-8614513 "Hibs himoyachisi Rocky Bushiri Jahon chempionatidagi jarohat haqida gapirdi"]. [[Edinburgh Evening News]]. [https://web.archive.org/web/20260521161743/https://www.edinburghnews.scotsman.com/sport/football/hibs/hibs-defender-rocky-bushiri-opens-up-on-world-cup-injury-heartache-and-makes-vow-8614513 Archived] from the original on May 21, 2026. Retrieved May 21, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Lionel Mpasi]]|sortname=Mpasi, Lionel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|8|1}}|caps=29|goals=0|club=[[Le Havre AC|Le Havre]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Aaron Wan-Bissaka]]|sortname=Wan-Bissaka, Aaron|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|26}}|caps=12|goals=0|club=[[West Ham United F.C.|West Ham United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Steve Kapuadi]]|sortname=Kapuadi, Steve|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|30}}|caps=4|goals=0|club=[[Widzew Łódź]]|clubnat=POL}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Axel Tuanzebe]]|sortname=Tuanzebe, Axel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|14}}|caps=14|goals=1|club=[[Burnley F.C.|Burnley]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Dylan Batubinsika]]|sortname=Batubinsika, Dylan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|15}}|caps=14|goals=1|club=[[Athlitiki Enosi Larissa F.C.|AEL]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Ngal'ayel Mukau]]|sortname=Mukau, Ngalayel|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|11|3}}|caps=14|goals=0|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Nathanaël Mbuku]]|sortname=Mbuku, Nathanael|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|3|16}}|caps=19|goals=2|club=[[Montpellier HSC|Montpellier]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Samuel Moutoussamy]]|sortname=Moutoussamy, Samuel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|8|12}}|caps=58|goals=0|club=[[Atromitos F.C.|Atromitos]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Brian Cipenga]]|sortname=Cipenga, Brian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|11}}|caps=8|goals=0|club=[[CD Castellón|Castellón]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Théo Bongonda]]|sortname=Bongonda, Theo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|11|20}}|caps=38|goals=7|club=[[FC Spartak Moscow|Spartak Moskva]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Gaël Kakuta]]|sortname=Kakuta, Gael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|6|21}}|caps=31|goals=5|club=[[Athlitiki Enosi Larissa F.C.|AEL]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=12|pos=DF|name=[[Joris Kayembe]]|sortname=Kayembe, Joris|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|8|8}}|caps=26|goals=1|club=[[KRC Genk|Genk]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Meschak Elia]]|sortname=Elia, Meschak|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|6}}|caps=69|goals=12|club=[[Alanyaspor]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Noah Sadiki]]|sortname=Sadiki, Noah|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|12|17}}|caps=20|goals=0|club=[[Sunderland A.F.C.|Sunderland]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Aaron Tshibola]]|sortname=Tshibola, Aaron|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|2}}|caps=17|goals=1|club=[[Kilmarnock F.C.|Kilmarnock]]|clubnat=SCO}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Timothy Fayulu]]|sortname=Fayulu, Timothy|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|24}}|caps=3|goals=0|club=[[FC Noah|Noah]]|clubnat=ARM}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Cédric Bakambu]]|sortname=Bakambu, Cedric|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|4|11}}|caps=70|goals=21|club=[[Real Betis]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=18|pos=MF|name=[[Charles Pickel]]|sortname=Pickel, Charles|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|15}}|caps=34|goals=1|club=[[RCD Espanyol|Espanyol]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Fiston Mayele]]|sortname=Mayele, Fiston|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|6|24}}|caps=37|goals=6|club=[[Pyramids FC|Pyramids]]|clubnat=EGY}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Yoane Wissa]]|sortname=Wissa, Yoane|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|9|3}}|caps=38|goals=9|club=[[Newcastle United F.C.|Newcastle United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=21|pos=GK|name=[[Matthieu Epolo]]|sortname=Epolo, Matthieu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|1|15}}|caps=1|goals=0|club=[[Standard Liège]]|clubnat=BEL}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Chancel Mbemba]]|sortname=Mbemba, Chancel|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|8|8}}|caps=109|goals=7|club=[[Lille OSC|Lille]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=23|pos=FW|name=[[Simon Banza]]|sortname=Banza, Simon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|8|13}}|caps=15|goals=2|club=[[Al Jazira Club|Al Jazira]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Gédéon Kalulu]]|sortname=Kalulu, Gedeon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|8|29}}|caps=28|goals=0|club=[[Aris Limassol FC|Aris Limassol]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=25|pos=MF|name=[[Edo Kayembe]]|sortname=Kayembe, Edo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|3}}|caps=43|goals=2|club=[[Watford F.C.|Watford]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Arthur Masuaku]]|sortname=Masuaku, Arthur|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|11|7}}|caps=45|goals=4|club=[[RC Lens|Lens]]|clubnat=FRA}} {{nat fs end}} ===Portugaliya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ESP}} [[Roberto Martínez]] [[Portugaliya milliy futbol terma jamoasi|Portugaliya]] yakuniy tarkibini 19-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.fpf.pt/pt/News/Todas-as-not%C3%ADcias/Not%C3%ADcia/news/56573 "2026-yilgi Jahon chempionati uchun tanlanganlar"] (portugal tilida). [[Portuguese Football Federation]]. May 19, 2026. [https://web.archive.org/web/20260519194221/https://www.fpf.pt/pt/News/Todas-as-notícias/Notícia/news/56573 Archived] from the original on May 19, 2026. Retrieved May 19, 2026.</ref><ref>[https://www.irishtimes.com/sport/soccer/2026/05/19/roberto-martinez-names-portugal-world-cup-squad-with-symbolic-plus-one-for-dioga-jota/ "Roberto Martinez Diogo Jota uchun ramziy 'qoʻshimcha bir oʻrin' bilan Portugaliya Jahon chempionati tarkibini eʼlon qildi"]. ''[[The Irish Times]]''. May 19, 2026. [https://web.archive.org/web/20260519194732/https://www.irishtimes.com/sport/soccer/2026/05/19/roberto-martinez-names-portugal-world-cup-squad-with-symbolic-plus-one-for-dioga-jota/ Archived] from the original on May 19, 2026. Retrieved May 19, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Diogo Costa]]|sortname=Costa, Diogo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|9|19}}|caps=43|goals=0|club=[[FC Porto|Porto]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Nélson Semedo]]|sortname=Semedo, Nelson|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|11|16}}|caps=50|goals=0|club=[[Fenerbahçe S.K. (football)|Fenerbahçe]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Rúben Dias]]|sortname=Dias, Ruben|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|14}}|caps=76|goals=3|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Tomás Araújo]]|sortname=Araujo, Tomas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|5|16}}|caps=5|goals=0|club=[[S.L. Benfica|Benfica]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Diogo Dalot]]|sortname=Dalot, Diogo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|18}}|caps=35|goals=3|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Matheus Nunes]]|sortname=Nunes, Matheus|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|8|27}}|caps=20|goals=2|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Cristiano Ronaldo]]|sortname=Ronaldo, Cristiano|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1985|2|5}}|caps=228|goals=143|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Bruno Fernandes]]|sortname=Fernandes, Bruno|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|9|8}}|caps=89|goals=29|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Gonçalo Ramos]]|sortname=Ramos, Goncalo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|20}}|caps=25|goals=10|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Bernardo Silva]]|sortname=Silva, Bernardo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|8|10}}|caps=109|goals=14|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[João Félix]]|sortname=Felix, Joao|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|11|10}}|caps=54|goals=12|club=[[Al-Nassr FC|Al-Nassr]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[José Sá]]|sortname=Sa, Jose|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|1|17}}|caps=5|goals=0|club=[[Wolverhampton Wanderers F.C.|Wolverhampton Wanderers]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Renato Veiga]]|sortname=Veiga, Renato|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|7|29}}|caps=13|goals=1|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Gonçalo Inácio]]|sortname=Inacio, Goncalo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|8|25}}|caps=22|goals=2|club=[[Sporting CP]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[João Neves]]|sortname=Neves, Joao|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|9|27}}|caps=22|goals=3|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=FW|name=[[Francisco Trincão]]|sortname=Trincao, Francisco|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|12|29}}|caps=18|goals=3|club=[[Sporting CP]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[Rafael Leão]]|sortname=Leao, Rafael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|6|10}}|caps=44|goals=5|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Pedro Neto]]|sortname=Neto, Pedro|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|9}}|caps=25|goals=3|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Gonçalo Guedes]]|sortname=Guedes, Goncalo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|29}}|caps=34|goals=8|club=[[Real Sociedad]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=20|pos=DF|name=[[João Cancelo]]|sortname=Cancelo, Joao|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|27}}|caps=68|goals=12|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Rúben Neves]]|sortname=Neves, Ruben|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|3|13}}|caps=67|goals=1|club=[[Al Hilal SFC|Al-Hilal]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Rui Silva|Rui Silva]]|sortname=Silva, Rui|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|7}}|caps=3|goals=0|club=[[Sporting CP]]|clubnat=POR}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Vitinha]]|sortname=Vitinha|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|13}}|caps=38|goals=0|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Samú Costa]]|sortname=Costa, Samu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|27}}|caps=6|goals=0|club=[[RCD Mallorca|Mallorca]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Nuno Mendes (2002-yilda tugʻilgan futbolchi)|Nuno Mendes]]|sortname=Mendes, Nuno|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|6|19}}|caps=44|goals=1|club=[[Paris Saint-Germain FC|Parij Sen-Jermen]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Francisco Conceição]]|sortname=Conceicao, Francisco|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|12|14}}|caps=17|goals=4|club=[[Juventus FC|Juventus]]|clubnat=ITA}} {{nat fs end}} ===Oʻzbekiston=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ITA}} [[Fabio Cannavaro]] [[Oʻzbekiston milliy futbol terma jamoasi|Oʻzbekiston]] 5-may kuni 40 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://www.facebook.com/UzbekistanFA/posts/pfbid0JohE1JdZ8B9mWiKN56GHDEUV9cN2mFM5LmxEsDakReXy7JsMkbRLLxpT4ptENozZl "Oʻquv-mashgʻulot lageri may 6–26: Oʻzbekiston tarkibi"] (oʻzbek va ingliz tillarida). [[Uzbekistan Football Association]]. May 5, 2026. Retrieved May 5, 2026 – via [[Facebook]].</ref>. [[Ibrohimhalil Yoʻldoshev]] jarohat sababli tarkibdan chiqishi bilan tarkib 22-may kuni 39 nafarga qisqartirildi, soʻngra 24-may kuni 30 nafarga tushirildi<ref>Zoirov, Shohrux (May 22, 2026). [https://tribuna.uz/news/ibrohimxalil-yoldoshev-jarohat-sababli-jchni-otkazib-yuboradi-1215344/ "Ibrohimhalil Yoʻldoshev jarohat sababli JChni oʻtkazib yuboradi"] (oʻzbek tilida). ''Tribuna.uz''. [https://web.archive.org/web/20260525212802/https://tribuna.uz/news/ibrohimxalil-yoldoshev-jarohat-sababli-jchni-otkazib-yuboradi-1215344/ Archived] from the original on May 25, 2026. Retrieved May 24, 2026.</ref><ref>[https://www.instagram.com/uzbekistanfa/reel/DYuz4KLthdD/ "Milliy Jamoa bosh murabbiyi Fabio Kannavaro Jahon chempionatida ishtirok etuvchi 30 nafardan iborat futbolchilarning roʻyxatini eʼlon qildi."] (oʻzbek tilida). [[Uzbekistan Football Association]]. May 24, 2026. Retrieved May 24, 2026 – via [[Instagram]].</ref>. Yakuniy tarkib 2-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>[https://www.bbc.com/sport/football/articles/c5yenm7xllyo "Xusanov Oʻzbekistonning Jahon chempionati tarkibiga kiritildi"]. ''BBC.com''. June 2, 2026. [https://web.archive.org/web/20260602151432/https://www.bbc.com/sport/football/articles/c5yenm7xllyo Archived] from the original on June 2, 2026. Retrieved June 2, 2026.</ref>. [[Jaloliddin Masharipov]] bel jarohati sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 15-iyun kuni [[Ruslanbek Jiyanov]] chaqirildi<ref>[https://kun.uz/news/2026/06/16/jaloliddin-masharipov-milliy-jamoa-tarkibidan-chiqarildi Jaloliddin Masharipov milliy jamoa tarkibidan chiqarildi]. kun.uz June 15, 2026. Retrieved June 16, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Oʻtkir Yusupov]]|sortname=Yusupov, Utkir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|1|4}}|caps=40|goals=0|club=[[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Abduqodir Xusanov]]|sortname=Khusanov, Abdukodir|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|2|29}}|caps=27|goals=0|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Hojiakbar Alijonov]]|sortname=Alijonov, Khojiakbar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|4|19}}|caps=40|goals=2|club=[[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Farrux Sayfiyev]]|sortname=Sayfiev, Farrukh|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|1|17}}|caps=46|goals=1|club=[[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Rustam Ashurmatov]]|sortname=Ashurmatov, Rustam|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|7}}|caps=49|goals=1|club=[[Esteghlal F.C.|Esteghlal]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Akmal Mozgovoy]]|sortname=Mozgovoy, Akmal|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|4|2}}|caps=25|goals=1|club=[[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Otabek Shukurov]]|sortname=Shukurov, Otabek|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|6|22}}|caps=84|goals=9|club=[[Baniyas Club|Baniyas]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Jamshid Iskanderov]]|sortname=Iskanderov, Jamshid|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|10|16}}|caps=38|goals=4|club=[[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=9|pos=MF|name=[[Odiljon Hamrobekov]]|sortname=Hamrobekov, Odiljon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|13}}|caps=72|goals=1|club=[[Tractor S.C.|Traktor]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Ruslanbek Jiyanov]]|sortname=Jiyanov, Ruslanbek|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|5}}|caps=5|goals=0|club=[[Navbahor (futbol klubi)|Navbahor]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Oston Urunov]]|sortname=Urunov, Oston|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|12|19}}|caps=42|goals=10|club=[[Persepolis F.C.|Persepolis]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Abduvohid Nematov]]|sortname=Nematov, Abduvohid|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|3|20}}|caps=8|goals=0|club=[[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Sherzod Nasrullayev]]|sortname=Nasrullaev, Sherzod|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|23}}|caps=31|goals=2|club=[[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Eldor Shomurodov]]|sortname=Shomurodov, Eldor|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|29}}|caps=92|goals=44|club=[[İstanbul Başakşehir F.K.|İstanbul Başakşehir]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Umar Eshmurodov]]|sortname=Eshmurodov, Umar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|11|30}}|caps=29|goals=0|club=[[Nasaf (futbol klubi)|Nasaf]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Botirali Ergashev]]|sortname=Ergashev, Botirali|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|6|23}}|caps=2|goals=0|club=[[Neftchi (futbol klubi)|Neftchi]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Dostonbek Hamdamov]]|sortname=Khamdamov, Dostonbek|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|7|24}}|caps=34|goals=5|club=[[Paxtakor (futbol klubi)|Paxtakor]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Abdulla Abdullayev]]|sortname=Abdullaev, Abdulla|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|1}}|caps=17|goals=0|club=[[Dibba FC|Dibba]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Aziz Gʻaniyev]]|sortname=Ganiev, Azizjon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|2|22}}|caps=19|goals=0|club=[[Al Bataeh Club|Al Bataeh]]|clubnat=UAE}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Azizbek Amonov]]|sortname=Amonov, Azizbek|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|30}}|caps=12|goals=2|club=[[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=21|pos=FW|name=[[Igor Sergeyev]]|sortname=Sergeyev, Igor|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|4|30}}|caps=83|goals=25|club=[[Persepolis F.C.|Persepolis]]|clubnat=IRN}} {{nat fs g player|no=22|pos=MF|name=[[Abbosbek Fayzullayev]]|sortname=Fayzullaev, Abbosbek|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|3}}|caps=32|goals=8|club=[[İstanbul Başakşehir F.K.|İstanbul Başakşehir]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=23|pos=MF|name=[[Sherzod Esanov]]|sortname=Esanov, Sherzod|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|2|1}}|caps=1|goals=0|club=[[Buxoro (futbol klubi)|Buxoro]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Behruz Karimov]]|sortname=Karimov, Bekhruz|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|8|7}}|caps=2|goals=0|club=[[Surxon (futbol klubi)|Surxon]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Avazbek Oʻlmasaliyev]]|sortname=Ulmasaliev, Avazbek|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|27}}|caps=0|goals=0|club=[[AGMK|AGMK]]|clubnat=UZB}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Jahongir Oʻrozov]]|sortname=Urozov, Jakhongir|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|1|18}}|caps=4|goals=0|club=[[Dinamo (futbol klubi, Samarqand)|Dinamo]]|clubnat=UZB}} {{nat fs end}} ==L guruhi== ===Xorvatiya=== Murabbiy: [[Zlatko Dalić]] [[Xorvatiya milliy futbol terma jamoasi|Xorvatiya]] yakuniy tarkibini 18-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://hns.team/vijesti/31132/zlatko-dalic-objavio-popis-igraca-za-svjetsko-prvenstvo-u-kanadi-meksiku-i-sad-u/ "Zlatko Dalić Kanada, Meksika va AQShdagi Jahon chempionati uchun futbolchilar ro'yxatini e'lon qildi"] (xorvat tilida). [[Croatian Football Federation]]. May 18, 2026. [https://web.archive.org/web/20260518183013/https://hns.team/vijesti/31132/zlatko-dalic-objavio-popis-igraca-za-svjetsko-prvenstvo-u-kanadi-meksiku-i-sad-u/ Archived] from the original on May 18, 2026. Retrieved May 18, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Dominik Livaković]]|sortname=Livakovic, Dominik|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|9}}|caps=75|goals=0|club=[[GNK Dinamo Zagreb|Dinamo Zagreb]]|clubnat=CRO}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Josip Stanišić]]|sortname=Stanisic, Josip|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|4|2}}|caps=31|goals=0|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Marin Pongračić]]|sortname=Pongracic, Marin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|9|11}}|caps=20|goals=0|club=[[ACF Fiorentina|Fiorentina]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Joško Gvardiol]]|sortname=Gvardiol, Josko|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|1|23}}|caps=48|goals=4|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Duje Ćaleta-Car]]|sortname=Caleta-Car, Duje|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|9|17}}|caps=38|goals=1|club=[[Real Sociedad]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Josip Šutalo]]|sortname=Sutalo, Josip|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|28}}|caps=33|goals=0|club=[[AFC Ajax|Ajax]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[Nikola Moro]]|sortname=Moro, Nikola|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|12}}|caps=10|goals=0|club=[[Bologna FC 1909|Bolonya]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Mateo Kovačić]]|sortname=Kovacic, Mateo|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|6}}|caps=113|goals=5|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Andrej Kramarić]]|sortname=Kramaric, Andrej|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|6|19}}|caps=116|goals=36|club=[[TSG 1899 Hoffenheim|TSG Hoffenheim]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Luka Modrić]]|sortname=Modric, Luka|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1985|9|9}}|caps=198|goals=29|club=[[AC Milan|Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Ante Budimir]]|sortname=Budimir, Ante|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|7|22}}|caps=38|goals=6|club=[[CA Osasuna|Osasuna]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Ivor Pandur]]|sortname=Pandur, Ivor|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|3|25}}|caps=0|goals=0|club=[[Hull City A.F.C.|Hull City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=MF|name=[[Nikola Vlašić]]|sortname=Vlasic, Nikola|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|4}}|caps=63|goals=10|club=[[Torino FC|Torino]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=14|pos=FW|name=[[Ivan Perišić]]|sortname=Perisic, Ivan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1989|2|2}}|caps=154|goals=38|club=[[PSV Eindhoven]]|clubnat=NED}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Mario Pašalić]]|sortname=Pasalic, Mario|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|2|9}}|caps=85|goals=12|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Martin Baturina]]|sortname=Baturina, Martin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|2|16}}|caps=19|goals=1|club=[[Como 1907|Como]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Petar Sučić]]|sortname=Sucic, Petar|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|10|25}}|caps=17|goals=1|club=[[Inter Milan]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Kristijan Jakić]]|sortname=Jakic, Kristijan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|14}}|caps=17|goals=2|club=[[FC Augsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Toni Fruk]]|sortname=Fruk, Toni|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|3|9}}|caps=7|goals=1|club=[[HNK Rijeka|Rijeka]]|clubnat=CRO}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Igor Matanović]]|sortname=Matanovic, Igor|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|3|31}}|caps=9|goals=2|club=[[SC Freiburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Luka Sučić]]|sortname=Sucic, Luka|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|9|8}}|caps=21|goals=1|club=[[Real Sociedad]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=22|pos=DF|name=[[Luka Vušković]]|sortname=Vuskovic, Luka|age={{birth date and age2|2026|6|11|2007|2|24}}|caps=5|goals=1|club=[[Hamburger SV]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[Dominik Kotarski]]|sortname=Kotarski, Dominik|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|10}}|caps=4|goals=0|club=[[F.C. Copenhagen|Copenhagen]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Marco Pašalić]]|sortname=Pasalic, Marco|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|9|14}}|caps=15|goals=1|club=[[Orlando City SC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Martin Erlić]]|sortname=Erlic, Martin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|1|24}}|caps=13|goals=1|club=[[FC Midtjylland|Midtjylland]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=26|pos=FW|name=[[Petar Musa]]|sortname=Musa, Petar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|3|4}}|caps=11|goals=1|club=[[FC Dallas]]|clubnat=USA}} {{nat fs end}} ===Angliya=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|GER}} [[Thomas Tuchel]] [[Angliya milliy futbol terma jamoasi|Angliya]] yakuniy tarkibini 22-may kuni eʼlon qildi<ref>Veevers, Nicholas (May 22, 2026). [https://www.englandfootball.com/articles/2026/May/22/england-mens-world-cup-2026-squad-named-by-thomas-tuchel-20262205 "Uch sherlar Jahon chempionati uchun bir araya keldi"]. [[The Football Association]]. [https://web.archive.org/web/20260522101615/https://www.englandfootball.com/articles/2026/May/22/england-mens-world-cup-2026-squad-named-by-thomas-tuchel-20262205 Archived] from the original on May 22, 2026. Retrieved May 22, 2026.</ref>. [[Tino Livramento]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 16-iyun kuni [[Trevoh Chalobah]] chaqirildi<ref>{{cite web | url=https://www.englandfootball.com/articles/2026/Jun/16/england-three-lions-fifa-world-cup-2026-squad-updates | title=Three Lions squad update | publisher=England Football | date=16 June 2026 | accessdate=16 June 2026 |archive-date=16 June 2026 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260616132758/https://www.englandfootball.com/articles/2026/Jun/16/england-three-lions-fifa-world-cup-2026-squad-updates |url-status=live}}</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Jordan Pickford]]|sortname=Pickford, Jordan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|3|7}}|caps=84|goals=0|club=[[Everton F.C.|Everton]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Ezri Konsa]]|sortname=Konsa, Ezri|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|23}}|caps=20|goals=1|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[Nico O'Reilly]]|sortname=OReilly, Nico|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|3|21}}|caps=5|goals=0|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=MF|name=[[Declan Rice]]|sortname=Rice, Declan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|1|14}}|caps=73|goals=7|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[John Stones]]|sortname=Stones, John|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|5|28}}|caps=89|goals=3|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Marc Guéhi]]|sortname=Guehi, Marc|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|7|13}}|caps=29|goals=1|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Bukayo Saka]]|sortname=Saka, Bukayo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|9|5}}|caps=49|goals=14|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Elliot Anderson|Elliot Anderson]]|sortname=Anderson, Elliot|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|11|6}}|caps=9|goals=0|club=[[Nottingham Forest F.C.|Nottingham Forest]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Harry Kane]]|sortname=Kane, Harry|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|7|28}}|caps=114|goals=79|club=[[FC Bayern Munich|Bayern Myunxen]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Jude Bellingham]]|sortname=Bellingham, Jude|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|6|29}}|caps=48|goals=6|club=[[Real Madrid CF|Real Madrid]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=11|pos=FW|name=[[Marcus Rashford]]|sortname=Rashford, Marcus|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|10|31}}|caps=72|goals=18|club=[[FC Barcelona|Barselona]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=12|pos=DF|name=[[Trevoh Chalobah]]|sortname=Chalobah, Trevoh|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|7|5}}|caps=1|goals=0|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=13|pos=GK|name=[[Dean Henderson]]|sortname=Henderson, Dean|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|3|12}}|caps=5|goals=0|club=[[Crystal Palace F.C.|Crystal Palace]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=14|pos=MF|name=[[Jordan Henderson]]|sortname=Henderson, Jordan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|6|17}}|caps=90|goals=3|club=[[Brentford F.C.|Brentford]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Dan Burn]]|sortname=Burn, Dan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|5|9}}|caps=8|goals=0|club=[[Newcastle United F.C.|Newcastle United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=16|pos=MF|name=[[Kobbie Mainoo]]|sortname=Mainoo, Kobbie|age={{birth date and age2|2026|6|11|2005|4|19}}|caps=14|goals=0|club=[[Manchester United F.C.|Manchester United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=17|pos=MF|name=[[Morgan Rogers]]|sortname=Rogers, Morgan|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|7|26}}|caps=15|goals=1|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Anthony Gordon|Anthony Gordon]]|sortname=Gordon, Anthony|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|2|24}}|caps=19|goals=3|club=[[Newcastle United F.C.|Newcastle United]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Ollie Watkins]]|sortname=Watkins, Ollie|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|12|30}}|caps=22|goals=7|club=[[Aston Villa F.C.|Aston Villa]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=20|pos=FW|name=[[Noni Madueke]]|sortname=Madueke, Noni|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|3|10}}|caps=11|goals=1|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[Eberechi Eze]]|sortname=Eze, Eberechi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|29}}|caps=17|goals=3|club=[[Arsenal F.C.|Arsenal]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Ivan Toney]]|sortname=Toney, Ivan|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|3|16}}|caps=8|goals=1|club=[[Al-Ahli Saudi FC|Al-Ahli]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=23|pos=GK|name=[[James Trafford]]|sortname=Trafford, James|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|10|10}}|caps=2|goals=0|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=24|pos=DF|name=[[Reece James]]|sortname=James, Reece|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|12|8}}|caps=24|goals=1|club=[[Chelsea F.C.|Chelsea]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Djed Spence]]|sortname=Spence, Djed|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|8|9}}|caps=6|goals=0|club=[[Tottenham Hotspur F.C.|Tottenham Hotspur]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Jarell Quansah]]|sortname=Quansah, Jarell|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|1|29}}|caps=3|goals=0|club=[[Bayer 04 Leverkusen|Bayer Leverkusen]]|clubnat=GER}} {{nat fs end}} ===Gana=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|POR}} [[Carlos Queiroz]] [[Gana milliy futbol terma jamoasi|Gana]] 25-may kuni 28 nafar futbolchidan iborat dastlabki kengaytirilgan tarkibni eʼlon qildi<ref>[https://www.ghanafa.org/black-stars-coach-carlos-queiroz-names-28-man-squad-for-world-cup-preparations-and-wales-friendly "Black Stars murabbiysi Carlos Queiroz Jahon chempionatiga tayyorgarlik va Uels bilan doʻstona oʻyin uchun 28 nafar futbolchini chaqirdi"]. [[Ghana Football Association]]. May 25, 2026. Retrieved May 25, 2026.</ref>. [[Alexander Djiku]] jarohat sababli tarkibdan chiqdi va uning oʻrniga 1-iyun kuni [[Derrick Luckassen]] chaqirildi<ref>[https://www.straitstimes.com/sport/football/ghana-delay-naming-world-cup-squad "Gana Jahon chempionati tarkibini eʼlon qilishni kechiktirmoqda"]. ''[[The Straits Times]]''. June 1, 2026. Retrieved June 1, 2026.</ref>. Yakuniy tarkib 2-iyun kuni eʼlon qilindi<ref>[https://www.ghanafa.org/carlos-queiroz-names-2026-fifa-world-cup-squad "Carlos Queiroz 2026-yilgi FIFA Jahon chempionati tarkibini eʼlon qildi"]. [[Ghana Football Association]]. June 2, 2026. [https://web.archive.org/web/20260602044349/https://www.ghanafa.org/carlos-queiroz-names-2026-fifa-world-cup-squad Archived] from the original on June 2, 2026. Retrieved June 2, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Lawrence Ati-Zigi]]|sortname=Ati-Zigi, Lawrence|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|11|29}}|caps=29|goals=0|club=[[FC St. Gallen|St. Gallen]]|clubnat=SUI}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[Alidu Seidu]]|sortname=Seidu, Alidu|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|4}}|caps=24|goals=1|club=[[Stade Rennais FC|Renn]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=3|pos=MF|name=[[Caleb Yirenkyi]]|sortname=Yirenkyi, Caleb|age={{birth date and age2|2026|6|11|2006|1|15}}|caps=11|goals=1|club=[[FC Nordsjælland|Nordsjælland]]|clubnat=DEN}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Jonas Adjetey]]|sortname=Adjetey, Jonas|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|12|13}}|caps=10|goals=0|club=[[VfL Wolfsburg]]|clubnat=GER}} {{nat fs g player|no=5|pos=MF|name=[[Thomas Partey]]|sortname=Partey, Thomas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|6|13}}|caps=57|goals=15|club=[[Villarreal CF|Villarreal]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=6|pos=DF|name=[[Abdul Mumin]]|sortname=Mumin, Abdul|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|6}}|caps=5|goals=0|club=[[Rayo Vallecano]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=7|pos=FW|name=[[Abdul Fatawu]]|sortname=Fatawu, Abdul|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|3|8}}|caps=28|goals=3|club=[[Leicester City F.C.|Leicester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Kwasi Sibo]]|sortname=Sibo, Kwasi|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|24}}|caps=8|goals=0|club=[[Real Oviedo|Oviedo]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Jordan Ayew]]|sortname=Ayew, Jordan|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|9|11}}|caps=120|goals=34|club=[[Leicester City F.C.|Leicester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=10|pos=FW|name=[[Brandon Thomas-Asante]]|sortname=Thomas-Asante, Brandon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|12|29}}|caps=8|goals=1|club=[[Coventry City F.C.|Coventry City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Antoine Semenyo]]|sortname=Semenyo, Antoine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|1|7}}|caps=34|goals=3|club=[[Manchester City F.C.|Manchester City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[Joseph Anang]]|sortname=Anang, Joseph|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|6|8}}|caps=1|goals=0|club=[[St Patrick's Athletic F.C.|St Patrick's Athletic]]|clubnat=IRL}} {{nat fs g player|no=13|pos=FW|name=[[Christopher Bonsu Baah]]|sortname=Bonsu Baah, Christopher|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|12|14}}|caps=9|goals=0|club=[[Al Qadsiah FC|Al-Qadsiah]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Gideon Mensah|Gideon Mensah]]|sortname=Mensah, Gideon|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|7|18}}|caps=40|goals=0|club=[[AJ Auxerre|Auxerre]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=15|pos=MF|name=[[Elisha Owusu]]|sortname=Owusu, Elisha|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|11|7}}|caps=20|goals=0|club=[[AJ Auxerre|Auxerre]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=16|pos=GK|name=[[Benjamin Asare]]|sortname=Asare, Benjamin|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|7|13}}|caps=11|goals=0|club=[[Accra Hearts of Oak S.C.|Hearts of Oak]]|clubnat=GHA}} {{nat fs g player|no=17|pos=DF|name=[[Abdul Rahman Baba]]|sortname=Baba, Abdul Rahman|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|7|2}}|caps=51|goals=1|club=[[PAOK FC|PAOK]]|clubnat=GRE}} {{nat fs g player|no=18|pos=DF|name=[[Jerome Opoku]]|sortname=Opoku, Jerome|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|14}}|caps=11|goals=1|club=[[İstanbul Başakşehir F.K.|İstanbul Başakşehir]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=19|pos=FW|name=[[Iñaki Williams]]|sortname=Williams, Inaki|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|6|15}}|caps=26|goals=2|club=[[Athletic Bilbao]]|clubnat=ESP}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Augustine Boakye]]|sortname=Boakye, Augustine|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|11|3}}|caps=0|goals=0|club=[[AS Saint-Étienne|Saint-Étienne]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=21|pos=DF|name=[[Kojo Peprah Oppong]]|sortname=Peprah Oppong, Kojo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2004|6|4}}|caps=4|goals=0|club=[[OGC Nice|Nice]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=22|pos=FW|name=[[Kamaldeen Sulemana]]|sortname=Sulemana, Kamaldeen|age={{birth date and age2|2026|6|11|2002|2|15}}|caps=28|goals=1|club=[[Atalanta BC|Atalanta]]|clubnat=ITA}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Derrick Luckassen]]|sortname=Luckassen, Derrick|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|7|3}}|caps=1|goals=0|club=[[Pafos FC|Pafos]]|clubnat=CYP}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Ernest Nuamah]]|sortname=Nuamah, Ernest|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|11|1}}|caps=18|goals=4|club=[[Olympique Lyonnais|Lyon]]|clubnat=FRA}} {{nat fs g player|no=25|pos=FW|name=[[Prince Kwabena Adu]]|sortname=Adu, Prince Kwabena|age={{birth date and age2|2026|6|11|2003|9|23}}|caps=5|goals=0|club=[[FC Viktoria Plzeň|Viktoria Plzeň]]|clubnat=CZE}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Marvin Senaya]]|sortname=Senaya, Marvin|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|1|28}}|caps=2|goals=0|club=[[AJ Auxerre|Auxerre]]|clubnat=FRA}} {{nat fs end}} ===Panama=== Murabbiy: {{#invoke:flag|icon|ESP}} [[Thomas Christiansen]] [[Panama milliy futbol terma jamoasi|Panama]] yakuniy tarkibini 26-may kuni eʼlon qildi<ref>[https://www.fepafut.com/blog/2026/05/26/los-26-mundialistas-de-panama/ "Panamaning 26 nafar Jahon chempionati ishtirokchilari"] (ispan tilida). [[Panamanian Football Federation]]. May 26, 2026. [https://web.archive.org/web/20260526170649/https://www.fepafut.com/blog/2026/05/26/los-26-mundialistas-de-panama/ Archived] from the original on May 26, 2026. Retrieved May 26, 2026.</ref>. {{nat fs g start}} {{nat fs g player|no=1|pos=GK|name=[[Luis Mejía]]|sortname=Mejia, Luis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|3|16}}|caps=56|goals=0|club=[[Club Nacional de Football|Nacional]]|clubnat=URU}} {{nat fs g player|no=2|pos=DF|name=[[César Blackman]]|sortname=Blackman, Cesar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|4|2}}|caps=40|goals=3|club=[[ŠK Slovan Bratislava|Slovan Bratislava]]|clubnat=SVK}} {{nat fs g player|no=3|pos=DF|name=[[José Córdoba]]|sortname=Cordoba, Jose|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|3}}|caps=32|goals=1|club=[[Norwich City F.C.|Norwich City]]|clubnat=ENG}} {{nat fs g player|no=4|pos=DF|name=[[Fidel Escobar]]|sortname=Escobar, Fidel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1995|1|9}}|caps=99|goals=4|club=[[Deportivo Saprissa|Saprissa]]|clubnat=CRC}} {{nat fs g player|no=5|pos=DF|name=[[Edgardo Fariña]]|sortname=Farina, Edgardo|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|10|19}}|caps=18|goals=0|club=[[FC Pari Nizhny Novgorod|Pari Nijniy Novgorod]]|clubnat=RUS}} {{nat fs g player|no=6|pos=MF|name=[[Cristian Martínez)|Cristian Martínez]]|sortname=Martinez, Cristian|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|2|6}}|caps=66|goals=2|club=[[Hapoel Ironi Kiryat Shmona F.C.|Ironi Kiryat Shmona]]|clubnat=ISR}} {{nat fs g player|no=7|pos=MF|name=[[José Luis Rodríguez|José Luis Rodríguez]]|sortname=Rodriguez, Jose Luis|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|6|19}}|caps=70|goals=8|club=[[FC Juárez|Juárez]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=8|pos=MF|name=[[Adalberto Carrasquilla]]|sortname=Carrasquilla, Adalberto|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|11|28}}|caps=73|goals=3|club=[[Pumas UNAM]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=9|pos=FW|name=[[Tomás Rodríguez|Tomás Rodríguez]]|sortname=Rodriguez, Tomas|age={{birth date and age2|2026|6|11|1999|3|9}}|caps=13|goals=4|club=[[Deportivo Saprissa|Saprissa]]|clubnat=CRC}} {{nat fs g player|no=10|pos=MF|name=[[Ismael Díaz (footballer, born 1997)|Ismael Díaz]]|sortname=Diaz, Ismael|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|5|12}}|caps=57|goals=17|club=[[Club León|León]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=11|pos=MF|name=[[Yoel Bárcenas]]|sortname=Barcenas, Yoel|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|10|23}}|caps=104|goals=10|club=[[Mazatlán F.C.|Mazatlán]]|clubnat=MEX}} {{nat fs g player|no=12|pos=GK|name=[[César Samudio]]|sortname=Samudio, Cesar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|2|23}}|caps=5|goals=0|club=[[C.D. Marathón|Marathón]]|clubnat=HON}} {{nat fs g player|no=13|pos=DF|name=[[Jiovany Ramos]]|sortname=Ramos, Jiovany|age={{birth date and age2|2026|6|11|1997|1|26}}|caps=23|goals=2|club=[[Academia Puerto Cabello|Puerto Cabello]]|clubnat=VEN}} {{nat fs g player|no=14|pos=DF|name=[[Carlos Harvey]]|sortname=Harvey, Carlos|age={{birth date and age2|2026|6|11|2000|2|3}}|caps=28|goals=3|club=[[Minnesota United FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=15|pos=DF|name=[[Eric Davis|Eric Davis]]|sortname=Davis, Eric|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|3|31}}|caps=107|goals=9|club=[[C.D. Plaza Amador|Plaza Amador]]|clubnat=PAN}} {{nat fs g player|no=16|pos=DF|name=[[Andrés Andrade]]|sortname=Andrade, Andres|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|10|16}}|caps=50|goals=1|club=[[LASK]]|clubnat=AUT}} {{nat fs g player|no=17|pos=FW|name=[[José Fajardo|José Fajardo]]|sortname=Fajardo, Jose|age={{birth date and age2|2026|6|11|1993|8|18}}|caps=68|goals=17|club=[[C.D. Universidad Católica (Ecuador)|Universidad Católica]]|clubnat=ECU}} {{nat fs g player|no=18|pos=FW|name=[[Cecilio Waterman]]|sortname=Waterman, Cecilio|age={{birth date and age2|2026|6|11|1991|4|13}}|caps=55|goals=15|club=[[C.D. Universidad de Concepción|Universidad de Concepción]]|clubnat=CHI}} {{nat fs g player|no=19|pos=MF|name=[[Alberto Quintero|Alberto Quintero]]|sortname=Quintero, Alberto|age={{birth date and age2|2026|6|11|1987|12|18}}|caps=141|goals=7|club=[[C.D. Plaza Amador|Plaza Amador]]|clubnat=PAN}} {{nat fs g player|no=20|pos=MF|name=[[Aníbal Godoy]]|sortname=Godoy, Anibal|other=[[Captain (association football)|kapitan]]|age={{birth date and age2|2026|6|11|1990|2|10}}|caps=159|goals=4|club=[[San Diego FC]]|clubnat=USA}} {{nat fs g player|no=21|pos=MF|name=[[César Yanis]]|sortname=Yanis, Cesar|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|1|28}}|caps=56|goals=5|club=[[Cobresal]]|clubnat=CHI}} {{nat fs g player|no=22|pos=GK|name=[[Orlando Mosquera]]|sortname=Mosquera, Orlando|age={{birth date and age2|2026|6|11|1994|12|25}}|caps=48|goals=0|club=[[Al-Fayha Club|Al-Fayha]]|clubnat=KSA}} {{nat fs g player|no=23|pos=DF|name=[[Michael Amir Murillo]]|sortname=Murillo, Michael Amir|age={{birth date and age2|2026|6|11|1996|2|11}}|caps=94|goals=9|club=[[Beşiktaş J.K.|Beşiktaş]]|clubnat=TUR}} {{nat fs g player|no=24|pos=FW|name=[[Azarias Londoño]]|sortname=Londono, Azarias|age={{birth date and age2|2026|6|11|2001|6|21}}|caps=11|goals=0|club=[[C.D. Universidad Católica (Ecuador)|Universidad Católica]]|clubnat=ECU}} {{nat fs g player|no=25|pos=DF|name=[[Roderick Miller|Roderick Miller]]|sortname=Miller, Roderick|age={{birth date and age2|2026|6|11|1992|4|3}}|caps=50|goals=2|club=[[Turan Tovuz]]|clubnat=AZE}} {{nat fs g player|no=26|pos=DF|name=[[Jorge Gutiérrez|Jorge Gutiérrez]]|sortname=Gutierrez, Jorge|age={{birth date and age2|2026|6|11|1998|9|1}}|caps=18|goals=0|club=[[Deportivo La Guaira F.C.|Deportivo La Guaira]]|clubnat=VEN}} {{nat fs end}} == Manbalar == {{manbalar}} d24a32z193g2dztiicc9zap0mzdhnmk Germaniya tarixi 0 1441736 6318250 6295377 2026-10-24T18:25:22Z InternetArchiveBot 58913 2 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318250 wikitext text/x-wiki [[Germaniya]] alohida hudud sifatida ilk bor Reyn daryosining sharqiy qismini germanlar yashaydigan yer ma'nosida ''Germania'' deb [[Yuliy Sezar]] davridan boshlab tilga olinadi. Garchi Reyn bo'ylab Germania Superior va Germania Inferior rim provinsiyalari tashkil etilgan bo'lsa-da, german qabilalari [[Rim imperiyasi]] tomonidan bu yerlarning bosib olinishiga yo'l qo'ymadilar. G‘arbiy Rim imperiyasi qulagach, [[Franklar]] boshqa g‘arbiy german xalqlarini o'zlariga bo'ysundirdilar. 843-yilda [[Franklar]] imperiyasi bo'lingach, uning sharqiy qismi Sharqiy [[Franklar qirolligi]], keyinchalik esa [[Germaniya]] qirolligi deb ataldi. 962-yilda [[Otton I]] [[Muqaddas Rim imperiyasi]]ning ilk imperatoriga aylandi. Yuqori O'rta asr davrida german portlari ustunlik qilgan [[Ganza]] ittifoqi Boltiq va Shimoliy dengizlar bo'ylab o'z mavqeyini o'rnatdi. Kelgusida [[Prussiya]]ga aylanadigan hududda Teuton ordeni davlati barpo etildi. So'nggi O'rta asrlarda gersoglar, knyazlar va yepiskoplar imperatorlar hisobiga o'z hokimiyatini kuchaytirdilar. 1517-yildan keyin [[Martin Lyuter]] Katolik cherkoviga qarshi [[Reformatsiya]] harakatiga boshchilik qildi, natijada shimoliy va sharqiy yerlar protestant dinini qabul qildi, boshqa hududlar esa katolikligicha qoldi. 1618–1648-yillardagi [[O'ttiz yillik urush]] Muqaddas Rim imperiyasiga katta vayronagarchiliklar olib keldi, [[Vestfaliya sulhi]]ga ko'ra esa [[Avstriya]], [[Prussiya qirolligi|Prussiya]], [[Bavariya]] va [[Saksoniya]] kabi Imperiya mulklari o'z muxtoriyatiga ega bo'ldilar. [[Napoleon urushlari]] davrida feodalizm barham topdi va 1806-yilda Muqaddas Rim imperiyasi tugatildi. [[Napoleon]] o'ziga tobe davlat sifatida [[Reyn ittifoqi]]ni tuzdi, Fransiyaning mag'lubiyatidan so'ng esa German ittifoqi tashkil etildi. 1848–1849-yillardagi [[Olmoniya]] inqiloblari muvaffaqiyatsizlikka uchragan bo'lsa-da, [[Sanoat inqilobi]] iqtisodiyotni modernizatsiya qilib, shaharlarning o'sishi va sotsialistik harakatning yuzaga kelishiga sabab bo'ldi. Poytaxti [[Berlin]] bo'lgan Prussiya qudrati oshib bordi. Olmoniya universitetlari fan bo'yicha jahon darajasidagi markazlarga aylandi, musiqa va san'at gullab-yashnadi. [[Otto fon Bismark]] rahbarligida 1871-yilda [[Germaniya imperiyasi]] tuzilib, Germaniya ilk bor birlashtirildi. Germaniya boshqa davlatlar qatori mustamlakalarni kengaytirish ishlariga qo'shildi. 1900-yilga kelib Germaniya Yevropa qit'asidagi hukmron kuchga aylandi, uning sanoati Britaniyanikidan o'zib ketdi va bu holat Angliya-Germaniya dengiz qurollanish poygasini keltirib chiqardi. Germaniya Birinchi jahon urushida [[Markaziy kuchlar]]ga boshchilik qildi, biroq mag'lubiyatga uchrab, [[tovon to'lash]]ga majbur qilindi va hududlaridan mahrum etildi. 1918–1919-yillardagi Germaniya inqilobi imperiyaga barham berib, demokratik [[Veymar Respublikasi]]ni o'rnatdi. 1933-yilda [[Milliy sotsialistik nemis ishchilar partiyasi]] yetakchisi [[Adolf Gitler]] [[Buyuk depressiya]] keltirib chiqargan qiyinchiliklar hamda Birinchi jahon urushidan keyingi shartlardan norozilikdan foydalanib, [[Totalitarizm|totalitar]] tuzum o'rnatdi. Ushbu [[Uchinchi reyx]] [[antisemitizm]]ni o'z siyosatining markaziga qo'ydi, nemis tilida so'zlashuvchi qo'shni hududlarni anneksiya qildi va [[Polsha]]ga bostirib kirdi, bu esa Ikkinchi jahon urushini boshlab yubordi. Nasistlar 11 million kishining, jumladan 6 million yahouiyning yostig'ini quritgan [[Holokost]] [[genotsid]]ini sodir etdilar. Germaniya 1945-yilda mag'lubiyatga uchradi va Ittifoqchilar tomonidan okkupatsiya qilindi. Olmoniya hududlari bo'lib yuborilib, Polsha va Sovet Ittifoqi tarkibiga qo'shib olindi. Germaniya [[Sovuq urush]] davrini [[NATO]] bilan ittifoqchi bo'lgan G‘arbiy Germaniya va [[Varshava shartnomasi]]ga kirgan [[Sharqiy Germaniya]]ga bo'lingan holda o'tkazdi. Odamlar kommunistik hududlardan iqtisodiy jihatdan jadal o'sgan va Yevropaning yetakchi iqtisodiyotiga aylangan G'arbiy Germaniyaga qochib o'tdilar. 1989-yilda [[Berlin devori]] ochildi hamda Sharqiy va G'arbiy Germaniya birlashtirildi. Fransiya–Germaniya munosabatlari [[Yevropa Ittifoqi]] doirasida Yevropaning siyosiy integratsiyasi asosiga aylandi. 1999-yilda Germaniya [[yevro hudud]]ning asoschilaridan biri bo'ldi. XXI asrda [[Angela Merkel]] 2005–2021-yillar oralig'ida mamlakatning ilk ayol kansleri sifatida faoliyat yuritdi. Mamlakat evrohudud inqiroziga qarshi choralarni boshqardi, barqaror energiyaga o'tdi va 2015-yilgi Yevropa migratsiya inqirozi davrida bir million kishini qabul qildi — bu esa o'ng qanotdagi Germaniya uchun muqobil partiyasining kuchayishiga turtki bo'ldi. ==Ibtidoiy davr == === Paleolit va Neolit davrlari === {{multiple image|caption_align = left | total_width = 220 <!--image 1--> | image2 = Loewenmensch1.jpg | width2 = 800 | height2 = 1405 | alt2 = | link2 = | caption2 = Arslon-odam haykalchasi, Xoxlenshteyn-Stadel, {{circa}} miloddan avvalgi 40 000-yil <!--image 2--> | image3 = Floete Schwanenknochen Geissenkloesterle Blaubeuren.jpg | width3 = 600 | height3 = 1000 | alt3 = | link3 = | caption3 = Geissenkloʻsterledan topilgan [[Bone flute|suyak fleyta]], miloddan avvalgi 43,000–35,000-yillar }} 1907-yilda [[Mauer 1]] jag'ining topilishi Germaniyada bundan 600 000 yil muqaddam [[Homo|arxaik odamlar]] yashaganini tasdiqlaydi<ref>{{Cite journal |last=Wagner |first=Günther A. |date=2010 |title=Radiometric dating of the type-site for Homo heidelbergensis at Mauer, Germany |url=https://archive.org/details/sim_proceedings-of-the-national-academy-of-sciences-usa_2010-11-16_107_46/page/19726 |journal=Proceedings of the National Academy of Sciences of the United States of America |volume=107 |issue=46 |pages=19726–19730 |bibcode=2010PNAS..10719726W |doi=10.1073/pnas.1012722107 |pmc=2993404 |pmid=21041630 |doi-access=free}}</ref>. Ilk odam qazilmasi — [[Neandertallar]] 1856-yilda [[Neandertal vodiysi]]dan topilgan<ref>{{cite web |url=https://www.nhm.ac.uk/discover/who-were-the-neanderthals.html |publisher=Natural History Museum |title=Who were the Neanderthals? |last=Hendry |first=Lisa |date=5 May 2018 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20200330003649/https://www.nhm.ac.uk/discover/who-were-the-neanderthals.html |archivedate=30 March 2020 |url-status=live }}</ref>. Shu paytgacha topilgan eng qadimgi to'liq ov qurollari to'plami [[Schöningen]]dagi konlardan qazib olingan bo'lib, ular 200 000 yillik o'nta yog'och nayzadir<ref>{{Cite book |first=Gerhard |last=Trnka |url=https://www.hsozkult.de/publicationreview/id/rezbuecher-10766 |title=Rezension zu: H. Thieme (Hrsg.): Die Schöninger Speere, ...es sind acht Speere...(There are eight javelins) |date=2007 |publisher=H-Soz-Kult |isbn=978-3-8062-2164-0 |access-date=1 March 2019}}</ref><ref>{{Cite web |first=Guido |last=Kleinhubbert |date=20 April 2020 |title=Vogelkiller aus der Steinzeit |url=https://www.spiegel.de/wissenschaft/mensch/homo-heidelbergensis-neue-wurfwaffe-aus-der-steinzeit-entdeckt-a-8c0454ed-2c82-448c-b0fa-c38e60eea69c |access-date=23 April 2020 |publisher=SPIEGEL Akademie}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Hutson |first=Jarod M. |last2=Bittmann |first2=Felix |last3=Fischer |first3=Peter |last4=García-Moreno |first4=Alejandro |last5=Gaudzinski-Windheuser |first5=Sabine |last6=Nelson |first6=Ellie |last7=Ortiz |first7=José E. |last8=Penkman |first8=Kirsty E. H. |last9=Perić |first9=Zoran M. |last10=Richter |first10=Daniel |last11=Torres |first11=Trinidad |last12=Turner |first12=Elaine |last13=Villaluenga |first13=Aritza |last14=White |first14=Dustin |last15=Jöris |first15=Olaf |date=2025-05-09 |title=Revised age for Schöningen hunting spears indicates intensification of Neanderthal cooperative behavior around 200,000 years ago |url=https://www.science.org/doi/10.1126/sciadv.adv0752 |journal=Science Advances |language=en |volume=11 |issue=19 |doi=10.1126/sciadv.adv0752 |issn=2375-2548 |pmc=12063642}}</ref>. Germaniyadagi zamonaviy odamlarning eng qadimgi izlari 45 000 yillik qoldiqlar topilgan {{ill|Ilsenhöhle|de}} g'oridan aniqlangan<ref>{{cite journal |last1=Smith |first1=Geoff M. |last2=Ruebens |first2=Karen |last3=Zavala |first3=Elena Irene |last4=Sinet-Mathiot |first4=Virginie |last5=Fewlass |first5=Helen |last6=Pederzani |first6=Sarah |last7=Jaouen |first7=Klervia |last8=Mylopotamitaki |first8=Dorothea |last9=Britton |first9=Kate |last10=Rougier |first10=Hélène |last11=Stahlschmidt |first11=Mareike |last12=Meyer |first12=Matthias |last13=Meller |first13=Harald |last14=Dietl |first14=Holger |last15=Orschiedt |first15=Jörg |last16=Krause |first16=Johannes |last17=Schüler |first17=Tim |last18=McPherron |first18=Shannon P. |last19=Weiss |first19=Marcel |last20=Hublin |first20=Jean-Jacques |last21=Welker |first21=Frido |title=The ecology, subsistence and diet of ~45,000-year-old Homo sapiens at Ilsenhöhle in Ranis, Germany |journal=Nature Ecology & Evolution |date=31 January 2024 |volume=8 |issue=3 |pages=564–577 |doi=10.1038/s41559-023-02303-6 |pmid=38297138 |doi-access=free |pmc=10927544 |bibcode=2024NatEE...8..564S }}</ref>. Shvabiya Yura]] g'orlaridan topilgan [[paleolit]] davridagi dastlabki zamonaviy odamlar faoliyatiga oid qoldiqlar orasida haykaltaroshlik namunalari ham bor. 40 000 yillik [[Arslon-odam|Arslon-odam haykalchasi]] va [[Hohle Fels Venerasi]] topilgan eng qadimgi shubhasiz inson figuraviy san'at namunalaridir<ref name="Conard">{{Cite journal |last=Conard |first=Nicholas J. |date=2009 |title=A female figurine from the basal Aurignacian of Hohle Fels Cave in southwestern Germany |url=https://archive.org/details/sim_nature-uk_2009-05-14_459_7244/page/248 |journal=[[Nature (journal)|Nature]] |volume=459 |issue=7244 |pages=248–252 |bibcode=2009Natur.459..248C |doi=10.1038/nature07995 |pmid=19444215 |s2cid=205216692}}</ref><ref>{{Cite web |title=Ice Age Lion Man is the world's earliest figurative sculpture – The Art Newspaper |url=http://www.theartnewspaper.com/articles/Ice-Age-iLion-Mani-is-worlds-earliest-figurative-sculpture/28595 |website=The Art Newspaper |access-date=24 November 2013 |archive-date=10 August 2014 |archive-url=https://web.archive.org/web/20140810061713/http://www.theartnewspaper.com/articles/Ice-Age-iLion-Mani-is-worlds-earliest-figurative-sculpture/28595 }}{{better source needed|date=April 2023}}</ref><ref>{{Cite web |title=The Venus of Hohle Fels |url=http://donsmaps.com/hohlefelsvenus.html |website=donsmaps.com}}</ref><ref>{{Cite news |date=25 May 2012 |title=Earliest music instruments found |publisher=BBC News |url=https://www.bbc.co.uk/news/science-environment-18196349}}</ref>. Miloddan avvalgi 13 000 va 11 700 yillar oralig'ida Shimoliy-Markaziy Germaniya Arensburg madaniyati tarkibiga kirgan. Yevropaga ko'chib kelgan mahalliy ovchi-terimchilardan farqli o'laroq, dastlabki dehqonlar [[neolit]] davrida, yani 10 000–8 000 yil ilgari [[Anatoliya]]dan kelishgan<ref>{{Cite journal |first=Eva |last=Fernández |date=5 June 2014 |title=Ancient DNA Analysis of 8000 B.C. Near Eastern Farmers Supports an Early Neolithic Pioneer Maritime Colonization of Mainland Europe through Cyprus and the Aegean Islands |journal=PLOS Genetics |volume=10 |issue=6 |article-number=e1004401 |doi=10.1371/journal.pgen.1004401 |pmc=4046922 |pmid=24901650 |doi-access=free }}</ref>.Markaziy Germaniya shimoliy Germaniyadagi Ertebolle madaniyati bilan zamondosh bo'lgan Lentasimon kulolchilik madaniyatining asosiy hududi bo'lgan. Shu davrda Markaziy Yevropada neolit davridagi doiraviy inshootlar qurilgan. G'ildirak va aravadan foydalanilganligining eng qadimgi izlari miloddan avvalgi 3400-yilga tegishli [[Funnelbeaker madaniyati]] manzilgohidan topilgan<ref>{{Cite web |date=2022 |title=3400 BC: The oldest evidence for the use of the wheel and wagon originates from Northern Germany |url=https://www.uni-kiel.de/en/details/news/051-wheel-tracks |publisher=Kiel University}}</ref>. === Bronza davri === [[File:Ipfvonwesten.JPG|thumb|[[Ipf (mountain)|Ipf togʻi]]; Urnfeld davrida uning cho‘qqisi tekislanib, istehkomlashtirilgan.<ref>{{cite book|url=https://una-editions.fr/mount-ipf-in-southern-germany/|title=Vix et le phénomène princier|chapter=Mount Ipf in southern Germany. The fortification, spatial organization and territory of a "Princely Seat" of the Early Iron Age|isbn=978-2-35613-360-1|last1=Krause|first1=Rüdiger|date=July 2021|publisher=Ausonius éditions |quote=the strongly fortified complex upon Mount Ipf held an extraordinary position ever since the Late Bronze Age and Urnfield culture, specifically as a centre of power on the western periphery of the Nördlinger Ries. ... there was already a large settlement and fortification on the summit plateau during the Late Bronze Age Urnfield culture. Geomagnetic investigations and targeted excavations have confirmed a densely built settlement on the upper plateau.}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.academia.edu/37315489|title=Die bronzezeitliche Burg auf dem Ipf – Neue Forschungen zum Burgenbau und Krieg in der Bronzezeit|access-date=9 April 2022|last1=Krause |first1=Rüdiger }}</ref>]] So‘nggi neolit davrida Markaziy Yevropaning unumdor tekisliklari bo‘ylab tarqalgan Hallstatt madaniyati aholisi hind-evropalik ajdodlarga ega bo‘lgan<ref>{{cite journal |last1=Haak |first1=Wolfgang |last2=Lazaridis |first2=Iosif |last3=Patterson |first3=Nick |last4=Rohland |first4=Nadin |last5=Mallick |first5=Swapan |last6=Llamas |first6=Bastien |last7=Brandt |first7=Guido |last8=Nordenfelt |first8=Susanne |last9=Harney |first9=Eadaoin |last10=Stewardson |first10=Kristin |last11=Fu |first11=Qiaomei |last12=Mittnik |first12=Alissa |last13=Bánffy |first13=Eszter |last14=Economou |first14=Christos |last15=Francken |first15=Michael |last16=Friederich |first16=Susanne |last17=Pena |first17=Rafael Garrido |last18=Hallgren |first18=Fredrik |last19=Khartanovich |first19=Valery |last20=Khokhlov |first20=Aleksandr |last21=Kunst |first21=Michael |last22=Kuznetsov |first22=Pavel |last23=Meller |first23=Harald |last24=Mochalov |first24=Oleg |last25=Moiseyev |first25=Vayacheslav |last26=Nicklisch |first26=Nicole |last27=Pichler |first27=Sandra L. |last28=Risch |first28=Roberto |last29=Rojo Guerra |first29=Manuel A. |last30=Roth |first30=Christina |last31=Szécsényi-Nagy |first31=Anna |last32=Wahl |first32=Joachim |last33=Meyer |first33=Matthias |last34=Krause |first34=Johannes |last35=Brown |first35=Dorcas |last36=Anthony |first36=David |last37=Cooper |first37=Alan |last38=Alt |first38=Kurt Werner |last39=Reich |first39=David |title=Massive migration from the steppe was a source for Indo-European languages in Europe |journal=Nature |date=11 June 2015 |volume=522 |issue=7555 |pages=207–211 |doi=10.1038/nature14317 |pmid=25731166 |pmc=5048219 |arxiv=1502.02783 |bibcode=2015Natur.522..207H }}</ref>. So‘nggi [[bronza davri]]ga kelib [[Laten madaniyati]] boshqa madaniyatlarni siqib chiqardi<ref>{{Cite journal |last=Iñigo Olalde |date=8 March 2018 |title=The Beaker Phenomenon and the Genomic Transformation of Northwest Europe |journal=Nature |publisher=National Center for Biotechnology |volume=555 |issue=7695 |pages=190–196 |bibcode=2018Natur.555..190O |doi=10.1038/nature25738 |pmc=5973796 |pmid=29466337}}</ref>, Skandinaviya va Germaniyada esa [[bronza davri]] rivojlandi. Laten madaniyati o‘rnini Halstatt madaniyati egalladi<ref name=chadcorc>{{cite book|last=Chadwick and Corcoran|first=Nora and J.X.W.P.|title=The Celts|year=1970|publisher=Penguin Books|pages=28–29}}</ref>. === Temir davri === Halstatt madaniyati miloddan avvalgi 12–8-asrlarda hamda ilk [[temir davri]]da (miloddan avvalgi 8–6-asrlar) G‘arbiy va Markaziy Yevropada ustunlik qilgan madaniyat bo‘lgan. Undan keyin [[Laten madaniyati]] (miloddan avvalgi 5–1-asrlar) keldi. Markaziy va Janubiy Germaniyada ushbu madaniy xususiyatlarni o‘zlashtirgan aholi [[Keltlar|keltlar]] deb hisoblanadi. Keltlar madaniy markazlari so‘nggi bronza davridan boshlab (miloddan avvalgi {{circa|1200}} yildan 700 yilgacha) shakllana boshlagan. Alp tog‘laridan shimoldagi eng qadimgi shahar bo‘lgan Heuneburg kabi ba’zi markazlar [[Oʻrta yer dengizi]] mintaqasi bilan savdo yo‘llarini saqlab turgan muhim madaniyat markazlariga aylandi<ref name="auto1">{{Cite web|url=https://www.heuneburg-pyrene.de/en/celtic-city|title=Celtic City: Staatliche Schlösser und Gärten Baden-Württemberg|website=heuneburg-pyrene.de|access-date=31 July 2024}}</ref>. Miloddan avvalgi 700-yillardan boshlab [[Skandinaviya|Janubiy Skandinaviya]] va Shimoliy Germaniyadan kelgan german qabilalari janubga tomon kengayib, keltlarni siqib chiqardilar<ref>{{Cite web |title=Heuneburg (Herbertingen-Hundersingen) |url=http://www.landeskunde-online.de/rhein/geschichte/antike/kelten/heuneburg/genese.htm |access-date=17 April 2020 |publisher=Landeskunde Online}}</ref><ref name="Herodotus1857">{{Cite book |last=Herodotus |url=https://books.google.com/books?id=t9rfAAAAMAAJ |title=Herodoti Musae |date=1857 |publisher=in bibliopolio Hahniano}}</ref><ref name="Herodotus1829">{{Cite book |last=Herodotus |url=https://books.google.com/books?id=q45PxRGLB5sC&pg=PA110 |title=Herodoti historiarum libri IX |date=1829 |publisher=G. Fr. Meyer |page=110}}</ref><ref name="Gimbutas2011">{{Cite book |first=Marija |last=Gimbutas |url=https://books.google.com/books?id=BvtRdigDtFoC&pg=PA312 |title=Bronze Age cultures in Central and Eastern Europe |date=25 August 2011 |publisher=Walter de Gruyter |isbn=978-3-11-166814-7 |page=100}}</ref><ref name="Milisauskas2002">{{Cite book |first=Sarunas |last=Milisauskas |url=https://books.google.com/books?id=31LFIITb3LUC&pg=PA363 |title=European Prehistory: A Survey |date=30 June 2002 |publisher=Springer Science & Business Media |isbn=978-0-306-47257-2 |page=363}}</ref><ref name="RankinRankin1996">{{Cite book |first1=David |last1=Rankin |url=https://books.google.com/books?id=fdqk4vXqntgC |title=Celts and the Classical World |last2=H. D. Rankin |date=1996 |publisher=Psychology Press |isbn=978-0-415-15090-3}}</ref>. == German qabilalari, Rim istilolari va Buyuk xalqlar ko‘chishi == === Dastlabki ko‘chishlar, suevlar va Rim Respublikasi === [[Germanlar|German qabilalari]]ning [[etnogenez]]i hozirgacha munozaraliligicha qolmoqda. [[Averil Cameron]] fikricha, [[bronza davri]] yoki rimliklargacha bo‘lgan temir davrida "uzluksiz jarayon" sodir bo‘lgan<ref>{{cite book |doi=10.1163/9789004289529_007 |chapter=The Debate about the Ethnogenesis of the Germanic Tribes |title=East and West in Late Antiquity |date=2015 |last1=Liebeschuetz |first1=Wolf |pages=85–100 |isbn=978-90-04-28952-9 }}</ref>. Miloddan avvalgi 1-asrda qabilalar Skandinaviya va Shimoliy Germaniyadan janubi-sharqqa hamda g‘arbga qarab kengayib bordi{{Sfn|Kristinsson|2010|p=147|ps=: "In the 1st century BC it was the Suebic tribes who were expanding most conspicuously. [...] Originating from central Germania, they moved to the south and southwest. [...] As Rome was conquering the Gauls, Germans were expanding to meet them, and this was the threat from which Caesar claimed to be saving the Gauls. [...] For the next half-century the expansion concentrated on southern Germany and Bohemia, assimilating or driving out the previous Gallic or Celtic inhabitants. The oppida in this area fell and were abandoned one after another as simple, egalitarian Germanic societies replaced the complex, stratified Celtic ones."}} hamda Galliyadagi keltlar, shuningdek, Markaziy va Sharqiy Yevropadagi eroniy,{{Sfn|Green|2003|p=29|ps=: "Greek may have followed the Persians in devising its terms for their military formations, but the Goths were dependent [...] on Iranians of the Pontic region for terms which followed the Iranian model more closely in using the cognate Gothic term for the second element of its compounds. (Gothic dependence on Iranian may have gone even further, affecting the numeral itself, if we recall that the two Iranian loanwords in Crimean Gothic are words for 'hundred' and 'thousand')."}} boltiq boʻyi<ref>{{Sfn|Fortson|2011|p=433|ps=: "Baltic territory began to shrink shortly before the dawn of the Christian era due to the Gothic migrations into their southwestern territories [...]."}}</ref> va [[slavyan]] madaniyatlari bilan to‘qnash keldi.<ref>{{Sfn|Green|2000|pp=172–173|ps=: "Jordanes [...] mentions the Slavs (''Getica'' 119) and associates them more closely than the Balts with the center of Gothic power. [...] This location of the early Slavs partly at least in the region covered by the Cernjahov culture, together with their contacts (warlike or not) with the Goths under Ermanric and almost certainly before, explains their openness to Gothic loanword influence. That this may have begun early, before the expansion of the Slavs from their primeval habitat, is implied by the presence of individual loan-words in a wide range of Slavonic languages."}}</ref> German qabilalari haqidagi ma’lumotlar ularning [[Rim]] bilan uchrashuvlari, lingvistik xulosalar, shuningdek, arxeologik va arxeogenetik kashfiyotlar orqali olinadi<ref>{{Sfn|Claster|1982|p=35}}</ref>. Miloddan avvalgi 1-asrda [[Rim]] davlat arbobi [[Yuliy Sezar]] Reyn daryosidan o‘tuvchi ilk ko‘prikni qurdirib, qabilalar hududiga harbiy qism boshlab bordi. Qabilalar ichki hududlarga chekingani sababli Sezar ular bilan aloqa qilmadi<ref>{{Cite journal |last=Brown |first=Robert D. |date=2013 |title=Caesar's Description of Bridging the Rhine (Bellum Gallicum 4.16–19): A Literary Analysis |url=https://archive.org/details/sim_classical-philology_2013-01_108_1/page/41 |journal=Classical Philology |volume=108 |pages=41–53 |doi=10.1086/669789 |s2cid=162278924}}</ref>. Miloddan avvalgi 60-yilga kelib, [[Suebi]] qabilasi Reyn daryosining g‘arbiy qismidagi gallarning [[Aedui]] qabilasi yerlarini zabt etgan edi. Galliyani bo‘ysundirish kampaniyasini boshlagan Sezar bu hududni sharqdan kelgan german ko‘chmanchilari bilan to‘ldirish rejalariga qarshi chiqdi. Sezar miloddan avvalgi 58-yilda Vosges jangida suebi kuchlarini tor-mor keltirib, ularni chekinishga majbur qildi<ref>[[Julius Caesar]], ''[[Commentarii de Bello Gallico]]'' [[s:The Gallic War (Caesar)/Book 1#31|1.31–53]]</ref><ref>{{Cite web |last=C. Julius Caesar |title=C. Julius Caesar, Gallic War |url=https://www.perseus.tufts.edu/hopper/text?doc=Perseus%3Atext%3A1999.02.0001%3Abook%3D4%3Achapter%3D5 |access-date=20 March 2019 |publisher=Perseus Project}}</ref>. === Reyn daryosi bo‘yidagi rimliklar manzilgohlari === [[File:Porta_Nigra_morgens_(100MP).jpg|thumb|Gallia Belgica rim provinsiyasining poytaxti — [[Trir]] shahridagi [[Porta Nigra]], milodiy 170-yilda qurilgan]] [[Avgust]] Reyn va [[Dunay]] ortini zabt etishni nafaqat odatiy tashqi siyosat, balki isyonkor Galliyaga germanlarning bostirib kirishiga qarshi zarur chora deb hisobladi. Daryolar bo‘ylab qo‘shinlar turargohi va savdo markazlari barpo etildi. [[Ubii]] kabi ayrim qabilalar Rim bilan ittifoq tuzib, rim madaniyatini qabul qildilar. Milodiy I asrda rim legionlari qabilalarni bo‘ysundirish maqsadida Yuqori Dunaydan shimolda va Reyn daryosidan sharqda joylashgan [[Germaniya]] hududlariga yurishlar uyushtirdilar. Rimliklarning boshqaruv, soliqlar va huquqiy tizimga oid g‘oyalari infratuzilmaning yo‘qligi sababli amalga oshmadi. Rim taktikasini yaxshi bilgan [[Arminiy]] boshchiligidagi qabilalar ittifoqi Teutoburg o‘rmonidagi jangda yirik rim qo‘shinini tor-mor keltirdi. Natijada Rim chegarani qat’iy belgilashga va Germaniyaga yurishlarni to‘xtatishga qaror qildi{{Sfn|Bordewich|2005}}{{Sfn|Ozment|2004|pp=2–21}}. Milodiy 100-yilga kelib Reyn, Dunay va Limes Germanicus bo‘ylab chegara o‘rnatildi. Chegaraning janubi va g‘arbida Rim hukumati ostida bir nechta german qabilalari yashagan<ref>As described in [[Tacitus]]'s ''[[Germania (book)|Germania]]''</ref>{{Sfn|Fichtner|2009|p=xlviii}}<ref>{{Cite journal |date=1917 |title=The Journal of the Anthropological Society of Bombay |url=https://books.google.com/books?id=2hg7AQAAMAAJ |journal=The Journal of the Anthropological Society of Bombay |volume=10 |page=647}}</ref>{{Sfn|Ramirez-Faria|2007|p=267}}. Uzoq davom etgan harbiy yurishlardan so‘ng, harbiy nazorat faqat daryolar atrofdagi yerlar bilan cheklangani bois, milodiy 85-yilda Germania Inferior va Germania Superior provinsiyalari tashkil etildi.{{Sfn|Rüger|2004|pp=527–528}} O‘rta asrlardan oldin Rim nazoratidagi g‘arbiy Germaniyaga [[xristianlik]] kirib kelgan]] bo‘lib, [[Buyuk Konstantin]] hukmronligi davrida [[Aula Palatina]] kabi xristian diniy inshootlari qurilgan<ref>{{Cite web |url=https://oyc.yale.edu/history-art/hsar-252/lecture-23 |title=Lecture 23 – Rome of Constantine and a New Rome: Overview |series=[[Open Yale Courses]] |publisher=Yale University |access-date=22 November 2021}}</ref>. === Buyuk xalqlar ko‘chishi va G‘arbiy Rim imperiyasining tanazzuli === [[File:Bracteate from Funen, Denmark (DR BR42).jpg|thumb|upright=.7|Qush, ot va suev tuguni bilan bezatilgan stilizlashtirilgan inson boshini aks ettiruvchi Buyuk xalqlar ko‘chishi davridagi oltin brakteat]] Rimning III asr inqirozi yirik g‘arbiy german qabilalarining paydo bo‘lishi bilan bir vaqtga to‘g‘ri keldi: [[Alemannlar]], [[franklar]], bayuvarlar, [[xattlar]], [[sakslar]], [[frizlar]], [[sigambralar]] va [[Turinglar|turinglar]]. III asrga kelib german tilida so‘zlashuvchi xalqlar ''[[Limes]]'' va Dunay chegarasidan tashqariga ko‘chishni boshladilar{{Sfn|Bowman|Garnsey|Cameron|2005|p=442}}. [[Vestgotlar]], [[Ostrogotlar]], [[vandallar]], [[burgundlar]], [[langobardlar]], sakslar va franklar kabi yirik qabilalar ko‘chib o‘tib, [[Rim imperiyasi]]ning qulashida va eski G‘arbiy Rim imperiyasining o‘zgarishida o‘z rolini o‘ynadilar{{Sfn|Heather|2010}}. IV asrning oxiriga kelib [[Hunslar]] Sharqiy va Markaziy Yevropaga bostirib kirib, Hun imperiyasini tuzdilar. Bu voqea Buyuk xalqlar ko‘chishini keltirib chiqardi<ref name="Halsall2007">{{Cite book |last=Halsall |first=Guy |title=Barbarian Migrations and the Roman West, 376–568 |date=20 December 2007 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-43491-1 |pages=[https://books.google.com/books?id=S7ULzYGIj8oC&pg=PP1 1ff.] |author-link=Guy Halsall}}</ref>. Markaziy va Sharqiy Yevropadagi ulkan hudud ustidan g‘unlar gegemonligi [[Attila]]ning o‘g‘li [[Dengizich]] 469-yilda vafot etguniga qadar davom etdi{{Sfn|Heather|2006|p=349|ps=: "By 469, just sixteen years after [Attila's] death, the last of the Huns were seeking asylum inside the eastern Roman Empire."}}. Yana bir muhim burilish nuqtasi 406-yilda vandallar, alanlar va suevlar kabi qabilalarning tanazzulga yuz tutayotgan G‘arbiy Rim imperiyasi hududiga o‘rnashib olish uchun Reyn daryosidan o‘tishi bo‘ldi<ref name="Empired Besieged">{{Cite book |title=Empires Besieged |url=https://archive.org/details/empiresbesiegeda0000unse |date=1988 |publisher=Time-Life Books |isbn=0-7054-0974-0 |location=Amsterdam |page=[https://archive.org/details/empiresbesiegeda0000unse/page/38 38] |chapter=The Roman Decline |ol=11194180M |quote=For on the bitterly cold night of 31 December 406, there was apparently no Roman army on guard when a host of Vandal, Alan, Suevi and Burgundian warriors, with their families and possessions, crossed the frozen Rhine and headed southwest through Gaul. This time, Rome's frontiers had been breached by barbarians who meant to stay.}}</ref>. === Qabilaviy gersogliklar va markalar === Qabilaviy gersogliklar german qabilalarining an’anaviy hududlarini anglatadi. Bunday gersogliklar tushunchasi, ayniqsa, IX asrga kelib [[Sakoniya]], [[Bavariya]], [[Svabiya]] va Frankoniya kabi Sharqiy Franklar qirolligini tashkil etgan hududlarda saqlanib qoldi{{Sfn|Bradbury|2004|p=154|ps=: "East Francia consisted of four main principalities, the stem duchies – Saxony, Bavaria, Swabia and Franconia."}}{{Sfn|Rodes|1964|p=3|ps=: "It was plagued by the existence of immensely strong tribal duchies, such as Bavaria, Swabia, Thuringia, and Saxony – often referred to as stem duchies, from the German word Stamm, meaning tribe [...]."}}{{Sfn|Historicus|1935|p=50|ps=: "Franz von Lothringen muß sein Stammherzogtum an Stanislaus Leszinski, den französischen Kandidaten für Polen, ueberlassen [...]. [Francis of Lorraine had to bequeath his stem-duchy to Stanislaus Leszinski, the French candidate for the Polish crown [...].]"}} <ref>Compare: {{Cite encyclopedia |title=ANCIENT HISTORY |encyclopedia=An encyclopedia of world history: ancient, medieval and modern, chronologically arranged |publisher=Harrap |url=https://books.google.com/books?id=_KlmAAAAMAAJ |date=1968 |editor-last=Langer |editor-first=William Leonard |editor-link=William Leonard Langer |edition=4 |page=174 |quote=These stem duchies were: Franconia [...]; Lorraine (not strictly a stem duchy but with a tradition of unity); Swabia [...] .}}</ref>. [[Frankonlar sulolasi|Sali sulolasi]] imperatorlari (1027–1125) qabilaviy gersogliklarni saqlab qoldilar. [[Hohenstaufenlar]] davrida o‘rta asrlarda ular o‘z ahamiyatini yo‘qota bordi. [[Fridrix I Barbarossa]] 1180-yilda ko‘proq hududiy gersogliklar foydasiga ularni bekor qildi. Keyingi qirollar sharq va shimolda chegara okruglari yoki [[Marka]]larga asos soldilar. == O‘rta asrlar == === Franklar imperiyasi === [[File:Sonnenuntergang_Dom.jpg|thumb|Karoling imperatori [[Buyuk Karl]] hukmronligi davrida (milodiy 800–814-yillar) qurilgan Axen saroy kapellasi]] G‘arbiy Rim imperiyasi 476-yilda german sarkardasi [[Odoakr]] tomonidan [[Romulus Avgustul]]ning taxtdan tushirilishi bilan quladi<ref>Clover, Frank M. (1999), "A Game of Bluff: The Fate of Sicily after A.D. 476", ''Historia: Zeitschrift für Alte Geschichte'', 48 (1): 235–244, JSTOR 4436542, p. 237.</ref>. [[Franklar]] kelgusidagi [[Merovinglar]] Franklar qirolligining shimoli-sharqiy qismi bo‘lgan [[Austrasiya]] ("sharqiy yer") deb nomlangan hududda qabilaviy ittifoq sifatida namoyon bo‘ldilar. Austrasia tarkibiga hozirgi Fransiya, Germaniya, Belgiya, Lyuksemburg va Gollandiyaning ayrim qismlari kirgan. Franklar 250-yildan boshlab Galliyaga tarqalish jarayonida sobiq Rim hududlarini o‘zlariga qo‘shib oldilar. Merovinglar sulosasidan bo‘lgan [[Xlodvig I]] 486-yilda Shimoliy Galliyani zabt etdi va 496-yilda [[Tolbiak jangi|Tolbiak jangida]] Shvabiyadagi [[alemannlar]] qabilasini bo‘ysundirdi, bu huddud keyinchalik [[Shvabiya]] gersogligiga aylandi. Milodiy 500-yilga kelib Xlodvig frank qabilalarini birlashtirdi{{Sfn|Wilson|2016|p=24}} va 510-yil atroflarida ''Franklar qiroli'' deb e’lon qilindi<ref>{{Cite web |title=Gregory of Tours (539–594): The Conversion of Clovis, 42. When they were dead Clovis received all their kingdom and treasures |url=https://sourcebooks.fordham.edu/source/gregory-clovisconv.asp |access-date=2 March 2019 |publisher=Sourcebooks}}</ref>. Xlodvig ko‘pchilik german hukmdorlaridan farqli o‘laroq, [[Arianchilar|arianlikni]] emas, katoliklikni qabul qildi. 511-yilda Xlodvig vafotidan keyin uning to‘rt o‘g‘li uning qirolligini o‘zaro bo‘lib olishdi{{Sfn|Kibler|1995|p=1159|ps=: "From time to time, Austrasia received a son of the Merovingian king as an autonomous ruler."}}. V–VI asrlarda Meroving qirollari franklar nazoratini hozirgi Germaniya hududining katta qismiga yoyib, [[turinglar]] va [[burgundlar]]ni bo‘ysundirdilar<ref name="Bachrach1972">{{Cite book |first=Bernard S. |last=Bachrach |url=https://books.google.com/books?id=jbz9IyOvfPoC&pg=PR9 |title=Merovingian Military Organization, 481–751 |publisher=U of Minnesota Press |date=1972 |isbn=978-0-8166-5700-1 |page=9}}</ref><ref name="Thompson1928">{{Cite book |first=James Westfall |last=Thompson |url=https://books.google.com/books?id=l4QfAAAAMAAJ |title=Feudal Germany |publisher=University of Chicago Press |date=1928 |pages=167ff |chapter=Old Saxony |access-date=4 March 2019}}</ref>. Merovinglar Fransiya hududlarini gersoglar boshqaruviga berdilar{{Sfn|Van Dam|1995|p=222|ps=: "Surrounding the core of Frankish kingdoms were other regions more or less subservient to the Merovingian kings. In some regions the Merovingians appointed, or perhaps simply acknowledged, various dukes, such as the duke of the Alamans, the duke of the Vascones in the western Pyrenees, and the duke of the Bavarians. [...] Since these dukes, unlike those who served at the court of the Merovingians or administered particular regions in the Merovingian kingdoms, ruled over distinct ethnic groups, they had much local support and tended to act independently of the Merovingians, and even to make war on them occasionally."}} hamda zabt etilgan hududlarni integratsiya qilish uchun [[Rim imperiyasi]] usullaridan foydalandilar{{Sfn|Damminger|2003|p=74|ps=: "The area of Merovingian settlement in southwest Germany was pretty much confined to the so called 'Altsiedelland', those fertile regions which had been under the plough since neolithic times [...]."}}. Qabilalarga o‘z huquqiy tizimlarini saqlab qolishga ruxsat berilgan bo‘lsa-da{{Sfn|Drew|2011|pp=8–9|ps=: "Some of the success of the Merovingian Frankish rulers may be their acceptance of the personality of law policy. Not only did Roman law remain in use among Gallo-Romans and churchmen, Burgundian law among the Burgundians, and Visigothic law among the Visigoths, but the more purely Germanic peoples of the eastern frontier were allowed to retain their own 'national' law."}}, ulardan arianlikdan voz kechish talab qilindi{{Sfn|Hen|1995|p=17|ps=: "Missionaries, mainly from the British Isles, continued to operate in the Merovingian kingdoms throughout the sixth to the eighth centuries. Yet, their efforts were directed at the fringes of the Merovingian territory, that is, at Frisia, north-east Austrasia and Thuringia. These areas were hardly Romanised, if at all, and therefore lacked any social, cultural or physical basis for the expansion of Christianity. These areas stayed pagan long after Merovingian society completed its conversion, and thus attracted the missionaries' attention. [...] Moreover, there is evidence of missionary and evangelising activity from Merovingian Gual, out of places like Metz, Strasbourg or Worms, into the 'pagan regions' [...]."}}. 718-yilda [[Karl Martell]] neustriyaliklarni qo‘llab-quvvatlagan holda sakslarga qarshi urush olib bordi<ref name="Frassetto2003">{{Cite book |first=Michael |last=Frassetto |url=https://books.google.com/books?id=yW-GfElbafQC&pg=PA90 |title=Encyclopedia of Barbarian Europe: Society in Transformation |publisher=ABC-CLIO |date=2003 |isbn=978-1-57607-263-9 |page=90}}</ref>. 750-yilga kelib katolik franklar Galliya, Germaniya, Shvabiya, [[Burgundiya]] va Shveytsariyadagi ulkan hududni — Franklar davlatini nazorat qildilar. Liutprand bosimi ostida papalik 732-yilda Turs jangida [[Damashq xalifaligi]]ni mag‘lub etganidan keyin Marteldan yordam so‘radi{{Sfn|Wilson|2016|p=24}}. Biroq, mustahkam ittifoq faqat Karl vafotidan keyin uning vorisi [[Pippin pakana]] davridagina yuzaga keldi{{Sfn|Wilson|2016|p=25}}. 751-yilda Pipin qirol unvonini olib, cherkov tomonidan moylandi. [[Papa Stephen II|Rim papasi Stefan II]] Pippin ehsoniga javoban unga Rim va Avliyo Pyotr homiysi sifatida ''Patricius Romanorum'' merosiy unvonini berdi<ref name="ArnasonRaaflaub2010">{{Cite book |first1=Johann P. |last1=Arnason |url=https://books.google.com/books?id=ulrX1QUgVLgC&pg=PT212 |title=The Roman Empire in Context: Historical and Comparative Perspectives |last2=Raaflaub |date=23 December 2010 |publisher=John Wiley & Sons |isbn=978-1-4443-9020-9 |page=212|author-link=Jóhann P. Árnason|author-link2=Kurt Raaflaub|first2=Kurt A.}}</ref>, bu esa [[Papa viloyati]] suverenitetini kafolatladi. === Muqaddas Rim imperiyasining tashkil topishi === 768-yilda Pipin vafot etgach, uning o‘g‘li [[Buyuk Karl]] o‘z hokimiyatini mustahkamladi va [[Fransiya|Fransiya]] (Fransiya hududini) kengaytirdi. Buyuk Karl Paviya qamali bilan longobardlarning 200 yillik hukmronligiga barham berdi va o‘zini [[Longobardlar qiroli]] deb e’lon qildi. 776-yildagi qo‘zg‘olondan keyin eski longobard zodagonlari o‘rniga sadoqatli frank zodagonlari o‘rnatildi{{Sfn|Wilson|2016|p=26}}. Keyingi 30 yil sharqdagi slavyanlar va [[Avarlar]], shuningdek, [[sakslar]] hamda [[bavarlar]] kabi barcha german qabilalarini bo‘ysundirishga sarflandi{{Sfn|Wilson|2016|pp=26–27}}<ref name="Nelson1998">{{Citation |last=Nelson |first=Janet L. |title=Charlemagne's church at Aachen |url=http://www.historytoday.com/janet-l-nelson/charlemagnes-church-aachen |volume=48 |issue=1 |pages=62–64 |date=1998 |publisher=History Today}}</ref>. [[Sakslar]] urushi 772-yildan 804-yilgacha davom etdi. Franklar o‘z raqiblarini yengib, ularni xristian diniga kiritdilar va yerlarini Karolinglar imperiyasiga qo‘shib oldilar. Milodiy 800-yilning Rojdestvo kunida Rimda [[Papa Leo III|Rim papasi Leo III]] Buyuk Karlni ''Imperator Romanorum'' (Rimliklar imperatori) deb toj kiydirdi<ref name=Nelson1998/>. Buyuk Karlning uch nabirasi o‘rtasida bo‘linadigan meros an’anasini davom ettirish yoki [[primogenitura]]ni joriy etish borasidagi kurashlar 843-yildagi [[Verden shartnomasi]] bilan Karolinglar imperiyasining uch qismga bo‘linishiga olib keldi<ref>{{cite book |doi=10.1002/9781118885154.dipl0494 |chapter=Treaty of Verdun (843) |title=The Encyclopedia of Diplomacy |date=2018 |last1=Benham |first1=Jenny |pages=1–5 |isbn=978-1-118-88791-2 }}</ref>. [[Lyudvig II]] Reyn daryosidan sharqdagi va Italiyaning shimolidagi barcha yerlarni o‘z ichiga olgan Sharqiy Franklar qirolligini oldi. Bu hududga 919-yildan 936-yilgacha hukmronlik qilgan ilk frank bo‘lmagan qirol Qushlar ovchisi Henry I boshchiligidagi federatsiyaga birlashgan german qabilaviy gersogliklarining yerlari kirar edi{{Sfn|Schulman|2002|pp=325–327}}. Qirollik saroyi iqtisodiy va madaniy markazlarga aylangan ''Kaiserpfalzen'' deb nomlangan qarorgohlar bo‘ylab ko‘chib yurgan. Axen saroyi markaziy o‘rin tutgan, chunki uning mahalliy Axan saroy kapellasi 1531-yilgacha qirollarni toj kiydirish maskani bo‘lib xizmat qilgan<ref name=Nelson1998/><ref>{{Cite web |title=Aachen Cathedral |url=https://whc.unesco.org/en/list/3 |access-date=18 March 2019 |publisher=UNESCO World Heritage Centre, Outstanding Universal Value}}</ref>. === Ottonlar sulolasi === [[File:Bas-côté nord, baie VI Otto Rex (dernier tiers XIIe).jpg|thumb|upright=.5|XII asrga oid [[Otton I]] ning vitrajdagi tasviri]] 936-yilda [[Otton I]] Axenda german qiroli, 961-yilda Paviya shahrida [[Italiya]] qiroli va 962-yilda Rimda Rim papasi John XII tomonidan imperator deb e’lon qilindi. German qirolining Italiya qirolligi va Lotin cherkovi homiysi sifatidagi an’anasi XII asrda [[Muqaddas Rim imperiyasi]] tushunchasining yuzaga kelishiga sabab bo‘ldi. Keyinchalik Germaniya bilan aynashtirilgan bu nom rasmiy iste’molda saqlanib qoldi va 1452-yilda Rimdagi oxirgi imperatorlik toj kiyish marosimidan keyin unga ''Nationis Germanicæ (nemis millatiga mansub)'' so‘zlari qo‘shildi{{Sfn|Schulman|2002|pp=325–327}}. Otton zodagonlar o‘rniga yepiskoplar va abbatlarni tayinlash bo‘yicha [[Karolinglar]] huquqlarini tiklash orqali qirollik hokimiyatini kuchaytirdi; bu tayinlovlar ulkan yer egaliklarini nazorat qilardi{{Sfn|Barraclough|1984|p=59}}. Otton yuqori tabaqali ruhoniylar uchun tselibatni (uylanmaslikni) qo‘llab-quvvatladi, shuning uchun cherkov lavozimlari hech qachon irsiy bo‘lib qolmagan. O‘zi tayinlagan abbatlar va yepiskoplarga yerlar berish orqali Otton ularni "Imperiya knyazlari"ga aylantirdi<ref>{{Cite journal |last=Reuter |first=Timothy |date=25 March 2011 |title=The "Imperial Church System" of the Ottonian and Salian Rulers: a Reconcern |journal=The Journal of Ecclesiastical History |publisher=Cambridge Press |volume=33 |issue=3 |pages=347–374 |doi=10.1017/S0022046900026245 |s2cid=159994750}}</ref>. Shu tariqa Otton milliy cherkovga asos soldi. Vengriyalik [[vengerlar]] 955-yildagi [[Lechfeld jangi]]da tor-mor etilib, tashqi tahdidlar bartaraf etildi. Elba va Oder daryolari orasidagi [[slavyanlar]] bo‘ysundirildi. Otton Rim papasi Ioann XIIni taxtdan haydab chiqardi va papa saylovini o‘z nazoratiga oldi, bu esa papalik ustidan imperator nazorati o‘rnatishga asos bo‘ldi<ref name="HooperHooper1996">{{Cite book |last1=Hooper |first1=Nicholas |url=https://archive.org/details/cambridgeillustr00nich |title=The Cambridge Illustrated Atlas of Warfare: The Middle Ages, 768–1487 |last2=Bennett |first2=Matthew |date=26 January 1996 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-44049-3 |pages=[https://archive.org/details/cambridgeillustr00nich/page/30 30]– |url-access=registration}}</ref><ref name="RingWatson2013">{{Cite book |last1=Ring |first1=Trudy |url=https://books.google.com/books?id=yfPYAQAAQBAJ&pg=PA124 |title=Northern Europe: International Dictionary of Historic Places |last2=Watson |first2=Noelle |last3=Schellinger |first3=Paul |date=28 October 2013 |publisher=Routledge |isbn=978-1-136-63944-9 |page=124}}</ref>. Otton I dan keyin uning o‘g‘li [[Otton II]] 973–983-yillarda imperator bo‘ldi, shuningdek, Otto II ning rafiqasi [[Theophanu]] 983–991-yillarda, uning o‘z rafiqasi [[Italiyalik Adelaide]] 991–995-yillarda regentlik qildilar, nabirasi [[Otton III]] esa 996–1002-yillarda imperator bo‘ldi. Otto III dan so‘ng uning amakivachchasi [[Henry II]] hokimiyatga keldi, u Otonlar sulolasining farzandsiz vafot etgan oxirgi imperatori bo‘ldi. ===Frankonlar sulolasi === [[File:2015 04 23 114 Speyerer Dom Südseite.jpg|thumb|1061-yilda muqaddas etilgan Spayer sobori]] Heinrich II dan keyin [[Frankonlar sulolasi]]ning ilk imperatori [[Konrad II]] hokimiyat tepasiga keldi. Konradning o‘g‘li [[Henry III]] (1039–56) davrida imperiya cherkovning Klyuni islohotlarini, [[Xudoning tinchligi va sulhi]]ni qo‘llab-quvvatladi, [[simoniy]]ni (cherkov lavozimlarini sotib olishni) taqiqladi va ruhoniylardan tselibatni talab qildi. Papalik ustidan imperatorlik hokimiyati o‘zining cho‘qqisiga chiqdi. Biroq Rim bunga javoban Kardinallar kollegiyasini tuzdi va Rim papasi Grigoriy VII o‘zining cherkov islohotlarini boshladi. Grigoriy o‘zining ''[[Papaning bayonotlari]]'' asarida cherkov lavozimlariga tayinlashda papa hokimiyati ustunligini talab qildi. Keyingi ziddiyat natijasida imperator [[Henry IV, Holy Roman Emperor|Heinrich IV]] cherkovdan chetlatilgach, 1077-yilda [[Canossa]]da papaning oldida bosh egishga majbur bo‘ldi, bu voqea [[Investitura mojarosi]] deb nomlandi. 1122-yilda [[Henry V]] va Rim papasi o‘rtasida [[Vorm konkordati]] tuzilib, yarashuvga erishildi. Ushbu nizo natijasida papalik diniy ishlar ustidan nazoratni qaytarib oldi<ref>{{Cite web |last=Dirscherl |first=Simon |date=23 May 2005 |title=The clerical reform movement and the investiture controversy |url=https://www.phil.uni-passau.de/fileadmin/dokumente/lehrstuehle/frenz/online-tutorien/stadtgeschichte/english/investiturstreit.html |access-date=6 March 2019 |publisher=University Passau |archive-date=7 March 2019 |archive-url=https://web.archive.org/web/20190307054312/https://www.phil.uni-passau.de/fileadmin/dokumente/lehrstuehle/frenz/online-tutorien/stadtgeschichte/english/investiturstreit.html }}</ref><ref>{{Cite book |last=Uta-Renate Blumenthal |title=The Investiture Controversy: Church and Monarchy from the Ninth to the Twelfth Century |url=https://archive.org/details/isbn_9780812213867 |publisher=University of Pennsylvania Press |date=1988 |isbn=978-0-8122-1386-7 |jstor=j.ctt3fht77}}</ref>. Oqibatda, Otonlar davridagi imperatorlik cherkov tizimi (''Reichskirche'') tanazzulga yuz tutdi. Shuningdek, bu dunyoviy knyazlarga qarshi turish uchun qudratli cherkov rahbarlarini tayinlash borasidagi qirollik va imperatorlik an’analariga barham berdi<ref>{{Cite web |title=What is the significance of the "Investiture Controversy?" |url=https://www.enotes.com/homework-help/what-significance-investiture-controversy-why-this-336636 |access-date=2 March 2019 |publisher=E Notes}}</ref>. ''Sacrum imperium'' (Muqaddas imperiya) atamasi ilk bor 1157-yilda [[Frederick Barbarossa]] tomonidan qo‘llanilgan<ref>{{Cite web |title=The Official Name of the Holy Roman Empire |url=http://www.holyromanempireassociation.com/official-name-of-the-holy-roman-empire.html |access-date=2 March 2019 |publisher=Holy Roman Empire Association}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>, ''Sacrum Romanum Imperium'' ya’ni Muqaddas Rim imperiyasi so‘zlari esa 1180-yilda birlashtirilib, 1254yildan boshlab hujjatlarda turlicha ko‘rina boshladi{{Sfn|Wilson|2016|p=19}}. === Ganza ittifoqi === [[File:Haupthandelsroute Hanse.png|thumb|right|Ganza ittifoqining asosiy savdo yo‘llari]] Ganza ittifoqi O‘rta asrlarda Boltiq dengizi, Shimoliy dengiz va kema qatnovi mavjud daryolar bo‘ylab savdoni nazorat qilgan, Shimoliy Yevropa shaharlari savdogarlar gildiyalarining tijorat va mudofaa ittifoqi edi. Unga a’zo bo‘lgan har bir shahar o‘z suverenining huquqiy tizimini saqlab qolgan va erkin imperatorlik shaharlarini istisno qilganda, muayyan siyosiy muxtoriyatga ega bo‘lgan{{Sfn|Day|1914|p=252}}. Lyubek va Gamburg o‘rtasidagi kelishuvdan boshlangan gildiyalar iqtisodiy resurslarni kuchaytirish hamda birlashtirish, jumladan, savdo yo‘llari va soliq imtiyozlarini ta’minlash, narxlarni nazorat qilish va o‘z tovarlarini yaxshiroq sotish maqsadida o‘zaro hamkorlik qilganlar. Kyoln va Bremen kabi muhim savdo markazlari ushbu ittifoqqa qo‘shilib, uning diplomatik mavqeyini oshirdi{{Sfn|Thompson|1931|pp=146–179}}. Iqtisodiy salohiyati uchun mintaqaviy hukmdorlar tomonidan tan olingan holda tijorat faoliyati uchun qulay imtiyozlar berildi<ref>Translation of the grant of privileges to merchants in 1229: {{Cite web |first=Paul |last=Halsall |title=Medieval Sourcebook: Privileges Granted to German Merchants at Novgorod, 1229 |url=http://www.fordham.edu/halsall/source/1229novgorod-germans.html |access-date=6 March 2019 |publisher=Fordham.edu}}</ref>. O‘zining gullagan davrida ittifoq g‘arbda Londondan tortib [[Edinburgh|Edinburggacha]], sharqda [[Novgorod]]gacha bo‘lgan deyarli barcha shaharlarda savdo punktlarini saqlab kelgan. XIV asrga kelib qudratli ittifoq o‘z manfaatlarini zarur bo‘lganda harbiy vositalar yordamida ham ta’minlagan. Bu holat 1361-yildan 1370-yilgacha Daniya bilan bo‘lgan urushda o‘z yakuniga yetdi. 1450-yildan keyin so‘nggi o‘rta asrlar inqirozi, hududiy lordlarning ko‘proq tijorat nazoratiga intilgan o‘zgaruvchan siyosati, kumush inqirozi va Yevroosiyo savdo tarmog‘idan chetda qolishi kabi omillar tufayli ittifoq tanazzulga yuz tutdi<ref>Istvan Szepesi, "Reflecting the Nation: The Historiography of Hanseatic Institutions". ''Waterloo Historical Review'' 7 (2015). [http://whr.uwaterloo.ca/index.php/whr/article/download/33/29 online] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20170905145451/http://whr.uwaterloo.ca/index.php/whr/article/download/33/29 |date=5 September 2017}}</ref><ref>{{Cite web |first=Murray N. |last=Rothbard |date=23 November 2009 |title=The Great Depression of the 14th Century |url=https://mises.org/library/great-depression-14th-century |access-date=14 March 2019 |publisher=Mises Institute}}</ref>. === Sharqqa tomon kengayish === [[File:Osadnictwo niemieckie na wschodzie.PNG|thumb|Germaniyaning sharqqa tomon kengayish bosqichlari]] [[File:Friedrich I. Barbarossa.jpg|thumb|upright=.6|Frederick Barbarossaning 1171-yilda cho‘qintirgan otasi graf Otto fon Kapenbergga bergan oltin byusti]] ''Ostsiedlung'' (Sharqiy hududlarni o‘zlashtirish) XI–XIV asrlarda [[Saale]] va [[Elba]] daryolarining sharqida [[slavyanlar]] hamda boltiqbo‘yliklar yashab kelgan hududlarga germanlarning muvofiqlashtirilmagan tarzda ko‘chib o‘rnashishi jarayoni bo‘lgan<ref name="Murray2017">{{Cite book |first=Alan V. |last=Murray |url=https://books.google.com/books?id=KgokDwAAQBAJ&pg=PT23 |title=The North-Eastern Frontiers of Medieval Europe: The Expansion of Latin Christendom in the Baltic Lands |date=15 May 2017 |publisher=Taylor & Francis |isbn=978-1-351-88483-9 |page=23}}</ref><ref name="Berend2017">{{Cite book |first=Nora |last=Berend |url=https://books.google.com/books?id=SgokDwAAQBAJ&pg=PT194 |title=The Expansion of Central Europe in the Middle Ages |date=15 May 2017 |publisher=Taylor & Francis |isbn=978-1-351-89008-3 |page=194}}</ref>. X–XI asrlarda sharqiy yerlarga qilingan imperatorlik harbiy yurishlari butparast qabilalarni bo‘ysundirishga qaratilgan edi. Zabt etilgan hududlar harbiy nazoratni ta’minlovchi va soliq yig‘ilishini nazorat qiluvchi istehkomlar hamda qal’alardagi qo‘shinlar joylashgan chegara hududlari — [[Marka]]lar sifatida imperiya tarkibiga kiritilgan.<ref>{{Cite book |url=https://www.grin.com/document/106527 |title=Ostsiedlung – ein gesamteuropäisches Phänomen |publisher=GRIN Verlag |date=2002 |isbn=978-3-640-04806-9 |access-date=7 March 2019}}</ref> 1230-yilda [[monaxlar]] ordeni bo‘lgan [[Tevton ordeni]] [[Prussiya]] yurishini boshladi. Polsha gersogi Mazoviyalik Konrad kuchlari tomonidan qo‘llab-quvvatlangan bu yurish boltiqbo‘ylik burungi prusslarni xristianlashtirishni maqsad qilib, ulkan hududlarni zabt etishga muvaffaq bo‘ldi. Imperator roziligi bilan ruhlangan orden Konradning roziligisiz davlat tuzishga qaror qildi. Faqat papa hokimiyatiga bo‘ysungan holda, orden 150 yil davomida Tevton davlatini kengaytirdi. Polsha qirolligi, Liviya buyuk knyasligi va [[Novgorod respublikasi]] bilan ziddiyat XV asr o‘rtalariga kelib harbiy mag‘lubiyat va cheklanishga olib keldi. Tevton ordenining oxirgi buyuk magistri Albert I qolgan yerlarni dunyoviy [[Prussiya gersogligi]]ga aylantirdi{{Sfn|Carsten|1958|pp=52–68}}<ref>{{Cite web |title=Staat des Deutschen Ordens |url=http://www.ordensstaat.de/orden/sr.htm |access-date=7 March 2019 |publisher=Ordensstaat de}}</ref>. === Cherkov va davlat === [[Henry V]] 1111-yilda Muqaddas Rim imperatori bo‘ldi. Cherkovni nazorat qilish umidida u Adalbert I Mayns arxiyepiskopi etib tayinladi. Biroq Adalbert unga qarshi chiqib, cherkov hokimiyatini ustun qo‘ydi. Bu holat Investitura uchun kurash doirasidagi "1111-yil inqirozi"ni keltirib chiqardi<ref>{{Cite book |last=Blumenthal |first=Uta-Renate |title=The Investiture Controversy: Church and Monarchy from the Ninth to the Twelfth Century |date=1991 |pages=159–173}}</ref>. 1137-yilda knyag-saylovchilar nomzod sifatida [[Hohenstaufen]] sulolasiga mansub [[Conrad III]] ga yuzlandilar. Konrad raqibi [[Henry the Proud]]ni Bavariya va Saksoniyadan mahrum qilishga urindi, bu esa imperiyaning ikki guruhga bo‘linishiga va urushga sabab bo‘ldi. ''[[Guelphs|Gvelflar]]'' Henry the Proud mansub bo‘lgan Velflar sulolasini qo‘llab-quvvatladilar. Raqib ''[[Ghibellines|Gibellinlar]]'' esa Shvabiyaning Hohenstaufenlar sulolasiga sodiqlik bildirdilar. Gvelflar papalik ostida cherkov mustaqilligini va imperator hokimiyatiga qarshi gersoglik manfaatlarini himoya qilishni xohlardilar. Gibellinlar esa cherkov ustidan nazoratni va kuchli imperatorlik hukumatini yoqladilar{{Sfn|Fuhrmann|1986}}. Hohenstaufenlar imperatori Fridrix Barbarossa davrida, 1156-yilda guruhlar o‘rtasida kelishuvga erishildi. Bavariya gvelflarni ifodalagan Geynrixning o‘g‘li [[Henry the Lion|Geynrix Arslon]]ga qaytarildi. Avstriya markgrafligi Bavariyadan ajratilib, 1156-yilda Avstriya gersogligiga aylantirildi<ref>{{Cite book |last=Kahn |first=Robert A. |title=A History of the Habsburg Empire 1526–1918 |url=https://archive.org/details/historyofhabsbur0000kann |date=1974 |page=[https://archive.org/details/historyofhabsbur0000kann/page/5 5]}}</ref>. Savdo tufayli boyib ketgan Shimoliy Italiya shaharlari Barbarossaning feodal hukmronlik da’vosiga qarshi chiqishdi. Ular Lombard ittifoqiga birlashib, 1176-yilda Lenyano jangida Barbarossani yengdilar. Imperator va Rim papasi Aleksandr III o‘rtasida Venetsiya sulhi tuzilib, yarashuvga erishildi<ref>{{Cite web |title=The Peace of Venice; 1177 |url=http://www.yale.edu/lawweb/avalon/medieval/venice.htm |archive-url=https://web.archive.org/web/20060825040541/http://www.yale.edu/lawweb/avalon/medieval/venice.htm |archive-date=25 August 2006 |access-date=14 March 2019 |publisher=Yale Law School}}</ref>. 1180-yilda Geynrix Arslon qonundan tashqari deb e’lon qilindi, Saksoniya bo‘lindi, Bavariya esa [[Wittelsbach dynasty|Vittelsbaxlar sulolasiga]] asos solgan va 1918-yilgacha Bavariyani boshqargan [[Otto I Wittelsbach, Duke of Bavaria|Otto fon Vittelsbaxga]] berildi. 1184–1186-yillarda Barbarossa davridagi imperiya ''[[Diet of Pentecost|Pentacost reyxstagi]]'' va uning o‘g‘li Henry VI ning [[normannlar]] malikasi [[Constance I of Sicily|Sitsiliyalik Konstansiya]] bilan nikohi bilan o‘zining madaniy cho‘qqisiga erishdi<ref name="Bumke1991">{{Cite book |first=Joachim |last=Bumke |url=https://archive.org/details/bub_gb_Bmpw8LIwMUgC |title=Courtly Culture: Literature and Society in the High Middle Ages |date=1 January 1991 |publisher=University of California Press |isbn=978-0-520-06634-2 |pages=[https://archive.org/details/bub_gb_Bmpw8LIwMUgC/page/n213 206]–}}</ref>. [[Albertus Magnus]]ning sxolastik falsafasi va [[Wolfram von Eschenbach]] adabiyotida o‘z aksini topgan chavandozlik va saroy madaniyati gullab-yashnadi<ref name="Scaglione1991">{{Cite book |first=Aldo D. |last=Scaglione |url=https://books.google.com/books?id=xWaFsiCYeNAC&pg=PA17 |title=Knights at Court: Courtliness, Chivalry & Courtesy from Ottonian Germany to the Italian Renaissance |date=1 January 1991 |publisher=University of California Press |isbn=978-0-520-07270-1 |page=17}}</ref>. [[File:Balduineum Wahl Heinrich VII.jpg|thumb|[[Holy Roman Empire|Imperatorlik]] [[prince-elector|saylovchi knyazlar]], ''[[Codex Balduini Trevirorum]]'']] 1212–1250-yillarda [[Frederick II, Holy Roman Emperor|Fridrix II]] professional tarzda boshqariladigan davlatni barpo etdi. U Italiyadagi urushni qayta boshladi. Cherkov va dunyoviy knyazlarga suveren huquqlar berilib, bu mustaqil davlatlarning paydo bo‘lishiga olib keldi. Papaning kurashi imperiya kuchini zaiflashtirdi, Fridrix II uch marta cherkovdan chetlatildi. Uning o‘limidan so‘ng Hohenstaufenlar sulolasi quladi va 1250–1273-yillarda imperatorsiz interregnum (taxt bo‘sh qolgan davr) boshlandi<ref>{{Cite web | title=Germany - Interregnum, Holy Roman Empire, 1250-1350 {{!}} Britannica | url=https://www.britannica.com/place/Germany/The-Great-Interregnum | access-date=2026-08-13 | website=www.britannica.com}}</ref>. Bu davr Shvabiya grafi [[Rudolf I of Germany|Rudolf I]]ning saylanishi bilan yakunlandi<ref>{{Cite book |last=Kantorowicz |first=Ernst |title=Frederick the Second, 1194–1250 |url=https://archive.org/details/bwb_KV-455-231 |date=1957}}</ref><ref>{{Cite journal |first=Walther |last=Köhler |date=1903 |title=Emperor Frederick II., The Hohenstaufe |journal=The American Journal of Theology |volume=7 |issue=2 |pages=225–248 |doi=10.1086/478355 |jstor=3153729 |doi-access=free}}</ref>. Imperator [[Louis IV, Holy Roman Emperor|Lyudvig IV]] va papalik o‘rtasidagi muzokaralarning muvaffaqiyatsizligi 1338-yilda [[Imperial Estate|Imperator mulklari]] knyazlari tomonidan [[Rens deklaratsiyasi]]ning qabul qilinishiga olib keldi, unga ko‘ra kurfurstlarning aksariyati tomonidan saylanish papa tasdigʻisiz avtomatik ravishda qirollik unvoni va imperiya ustidan hukmronlikni taqdim etishi belgilandi. Natijada monarx kurfurstlarning lutfiga qaram bo‘lib qoldi. 1346–1378-yillarda [[Emperor Charles IV|Karl IV]] imperator hokimiyatini tiklashga harakat qildi. [[Golden Bull of 1356|1356-yilgi Oltin bulla]]ga ko‘ra, imperatorlar faqat [[prince-elector|yettita]] kurfurstdan iborat kollegiya tomonidan saylanishi belgilandi<ref>{{Cite web |title=The Golden Bull of the Emperor Charles IV 1356 A.D. |url=http://avalon.law.yale.edu/medieval/golden.asp |access-date=18 March 2019 |publisher=Lillian Goldman Law Library}}</ref>. 1347–1351-yillarda Yevropani [[Qora oʻlim]] [[pandemiya]]si qamrab olib, aholining 30–60 foizini qirib yubordi. Bu ijtimoiy tanglik, diniy ishonchsizlik va fanatizmga olib keldi. Xususan, yahudiylar aybdor deb topilib, hujumga uchradilar. Ko‘plab yahudiylar qochib, Sharqiy Yevropaga o‘rnashib oldilar<ref>{{Cite book|last=Austin Alchon |first=Suzanne |title=A pest in the land: new world epidemics in a global perspectiveress |publisher=University of New Mexico P |date=2003 |isbn=978-0-8263-2871-7 |page=[https://books.google.com/books?id=YiHHnV08ebkC&pg=PA21 21] |ol=8167121M}}</ref><ref>{{Cite web |last=Haverkamp |first=Alfred |title=Jews in the Medieval German Kingdom |url=https://ubt.opus.hbz-nrw.de/opus45-ubtr/frontdoor/deliver/index/docId/671/file/Jews_German_Kingdom.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20200702221423/https://ubt.opus.hbz-nrw.de/opus45-ubtr/frontdoor/deliver/index/docId/671/file/Jews_German_Kingdom.pdf |archive-date=2020-07-02 |access-date=19 March 2019 |publisher=University of Trier}}</ref>. === Shaharlar va qishloqlar === Nemis hududlarining aholisi 1056-yilda 5–6 million kishini, 1190-yilda esa 7–8 million kishini tashkil qilgan{{Sfn|Fuhrmann|1986|pp=[https://books.google.com/books?id=Hlapxde55rAC&pg=PA11 11ff]}}<ref>{{Cite web |last=Allen |first=Robert C. |title=Economic structure and agricultural productivity in Europe, 1300-1800, page 9 |url=http://www.helsinki.fi/iehc2006/papers3/Allen122.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20101121150336/https://www.helsinki.fi/iehc2006/papers3/Allen122.pdf |archive-date=2010-11-21 |access-date=19 March 2019 |publisher=University of British Columbia}}</ref>. Aholining asosiy qismini feodal lordlari va monastirlar tasarrufidagi qaram dehqonlar tashkil etgan{{Sfn|Fuhrmann|1986}}. XII asrda savdo yo‘llari hamda imperatorlik istehkomlari va qal’alari yaqinida yangi shaharlar bunyod etila boshlandi. Shaharlar munitsipal huquqiy tizimga bo‘ysungan. Erkin imperatorlik shaharlari maqomini olgan Kyoln kabi yirik shaharlar endilikda yer egalari yoki yepiskoplarga bo‘ysunmagan, balki bevosita imperatorga tobe bo‘lib, tijorat va huquqiy erkinliklardan bahramand bo‘lganlar<ref>{{Cite book |first=Alfred |last=Haverkamp |title=Medieval Germany, 1056–1273 |url=https://archive.org/details/medievalgermany10000have |publisher=Oxford University Press |date=1988}}</ref>. Shaharlar odatda [[ savdo]] elitasidan iborat bo‘lgan patrisiy kengashi tomonidan boshqarilgan. [[Hunarmand]]lar shaharlar ustidan nazorat o‘rnatishga intiluvchi qat'iy qoidalar bilan boshqariladigan hunarmandchilik gildiyalarini tuzganlar. Jamiyat qatlamlarga bo‘linib ketgan bo‘lib, u ruhoniylar, shifokorlar, savdogarlar, hunarmandlar gildiyalari, yollanma ishchilar va [[dehqonlar]]dan iborat edi. To‘laqonli fuqarolik huquqi kambag‘allarga berilmagan. Soliqqa tortish, jamoat xarajatlari, biznesni tartibga solish, bozor nazorati hamda korporativ muxtoriyat chegaralari siyosiy ziddiyatlarni keltirib chiqargan<ref>{{Cite book |last=Nicholas |first=David |title=The Growth of the Medieval City: From Late Antiquity to the Early Fourteenth Century |url=https://archive.org/details/growthofmedieval0000nich |publisher=Longman |date=1997 |pages=[https://archive.org/details/growthofmedieval0000nich/page/69 69]–72, 133–142, 202–220, 244–245, 300–307}}</ref>. === Ta’lim va madaniyat === 1439-yil atroflarida [[Johannes Gutenberg]] ko‘chma harflardan foydalanib, Kitob chop etish inqilobiga asos soldi. Arzon bosma kitoblar va risolalar [[reformatsiya]] hamda Ilmiy inqilob g‘oyalarining tarqalishiga xizmat qildi. {{Gallery |title= O‘rta asrlar va Uyg‘onish davrining nufuzli nemis tilidagi bosmaxona ustalari, mualliflari, rassomlari va olimlari |align=center |width=110 |File:Hildegard von Bingen.jpg|Abbasa [[Bingenlik Hildegard]] illyustratsiyalangan qo‘lyozmalarni nazorat qilish bilan birga nufuzli teologik, botanik, tibbiy matnlar va ''Fazilatlar tartibi'' axloqiy dramasini yozgan |File:Anonymous portrait of Johannes Gutenberg dated 1440, Gutenberg Museum.JPG|1439-yil atrofida bosma mashinadan]] foydalangan ilk kashfiyotchi [[Johannes Gutenberg]] harakatlanuvchi harflar yordamida matn bosishni joriy etib, kitob bosish inqilobini boshlab berdi. U 1455-yilda [[Gutenberg Bible|Gutenberg Bibliyasini]] nashr etdi. |File:Albrecht Dürer, Selbstbildnis mit 26 Jahren (Prado, Madrid).jpg|1500-yil atroflarida [[Albrecht Dürer]] Yevropa bo‘ylab [[rassom]], gravyurachi, [[matematik]], nazariyotchi va Shimoliy Uyg‘onish davrining muhim namoyandasi sifatida shuhrat qozondi. |File:Tilman riemenschneider.jpg|[[Tilman Riemenschneider]] so‘nggi [[gotika]] davridan [[Uyg‘onish davri]]gacha yashab o‘tgan eng mahoratli haykaltarosh, o‘ymakor va tosh yo‘nish ustasi bo‘lgan |File:Ries.PNG|[[Adam Ries]] rim raqamlarining noqulayligini anglab yetib, ularni [[arab raqamlari]] bilan almashtirgani uchun "zamonaviy hisob-kitob otasi" deb e’tirof etiladi<ref>{{cite web|url=https://www.scientificlib.com/en/Mathematics/Biographies/AdamRies.html#:~:text=Adam%20Ries%20is%20generally%20considered%20to%20be%20the,more%20structured%20Arabic%20numerals%20to%20a%20large%20extent.|title=Adam Ries - 'Generally considered to be the "father of modern calculating"'|website=www.scientificlib.com|archive-url=https://web.archive.org/web/20241208180846/https://www.scientificlib.com/en/Mathematics/Biographies/AdamRies.html#:~:text=Adam%20Ries%20is%20generally%20considered%20to%20be%20the,more%20structured%20Arabic%20numerals%20to%20a%20large%20extent|archive-date=8 December 2024|url-status=live}}</ref>. |File:Georgius Agricola.jpg|[[Agrikola Georg]] arabcha ''al-'' aniqlik artiklini olib tashlab, kimyo fanini tasvirlashda faqat ''chymia'' va ''chymista'' so‘zlarini ishlatgan ilk olim bo‘lgan<ref name="Hexagon2005">{{cite journal |last1=Marshall |first1=James L. |last2=Marshall |first2=Virginia R. |title=Rediscovery of the Elements: Agricola |journal=The Hexagon |date=Autumn 2005 |volume=96 |issue=3 |page=59 |url=https://chemistry.unt.edu/sites/default/files/users/owj0001/agricola.pdf |access-date=7 January 2024 |publisher=Alpha Chi Sigma |issn=0164-6109 |oclc=4478114 |archive-date=25 April 2024 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240425134735/https://chemistry.unt.edu/sites/default/files/users/owj0001/agricola.pdf |archivedate=2024-04-25 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20240425134735/https://chemistry.unt.edu/sites/default/files/users/owj0001/agricola.pdf }}</ref><ref name="Rafferty 2012 p. 10">Rafferty, John P. (2012). ''Geological Sciences; Geology: Landforms, Minerals, and Rocks''. New York: Britannica Educational Publishing, p. 10. {{ISBN|978-1-61530-544-5}}</ref>. U [[mineralogiya]]ning otasi va ilmiy fan sifatida [[geologiya]]ga asos solgan shaxs sifatida tilga olinadi<ref name=berk>{{cite web|url=https://ucmp.berkeley.edu/history/agricola.html |title= Georgius Agricola | publisher = University of California – Museum of Paleontology |access-date= April 4, 2019 }}</ref><ref name="Rafferty 2012 p. 10"/>. |File:Hans Holbein the Younger, self-portrait.jpg|[[Hans Holbein the Younger]] XVI asrning buyuk portret ustalaridan biridir<ref>Zwingenberger, 9.</ref>. }} == Reformatsiya va Uygʻonish davri == === Ijtimoiy o‘zgarishlar === [[File:Durer-Triumphal Arch-military.jpg|thumb|[[Albrecht Dürer]]ning 1515-yilgi ''Zafar archasi'' asarining bir qismi. Unda yirik piyoda askarlar, an’anaviy otliq qo‘shinlar hamda yangi turdagi ko‘chma artilleriya bilan jihozlangan yaxlit professional qo‘shin tasvirlangan<ref>{{Cite web |last=Silver |first=Larry |title=Albrecht Dürer, The Triumphal Arch or Arch of Honor – Smarthistory |url=https://smarthistory.org/albrecht-durer-the-triumphal-arch |access-date=3 March 2022 |website=smarthistory.org |arxivurl=https://web.archive.org/web/20220303160404/https://smarthistory.org/albrecht-durer-the-triumphal-arch/ |arxivsana=2022-03-03}}</ref>.]] 1438-yildan boshlab Avstriya gersogligi, [[Bohemiya]] va [[Vengriya]] ustidan nazoratni qo‘lga kiritgan [[Habsburg]] sulolasi 1806-yilgacha Muqaddas Rim imperatori lavozimini doimiy ravishda egallab keldi. XIV asr ofatlaridan keyin Yevropa jamiyati o‘zgarib, o‘lat, G‘arbiy shizma va sulolaviy urushlar fonida diniy itoatkorlik hamda siyosiy sadoqat zaiflashdi. Erkin imperatorlik shaharlarining yuksalishi va shaharliklar qatlamining paydo bo‘lishi feodalizmning ijtimoiy-iqtisodiy tartibini yemirdi<ref name="Rothstein1995">{{Cite book |first=Stanley |last=William Rothstein |url=https://books.google.com/books?id=g0W8-Xsg_ssC&pg=PA9 |title=Class, Culture, and Race in American Schools: A Handbook |publisher=Greenwood Publishing Group |date=1995 |isbn=978-0-313-29102-9 |page=9}}</ref>. Janubiy Germaniyadagi rivojlanayotgan shaharlarda savdo elitalarining tijorat korxonalari misli ko‘rilmagan boylik keltirib chiqardi. Cherkov va dunyoviy hukmdorlarning moliyachilari sifatida badavlat oilalar XV va XVI asrlarda imperiyaga sezilarli darajada ta’sir ko‘rsatdilar<ref>{{Cite book |last1=Kohler |first1=Alfred |last2=Arnold-Öttl |first2=Herta |last3=Ammann |first3=Gert |last4=Caramelle |first4=Franz |last5=Gürtler |first5=Eleonore |last6=Pizzinini |first6=Meinrad |url=https://books.google.com/books?id=IQJCDAAAQBAJ&pg=PT143 |title=Tiroler Ausstellungsstrassen: Maximilian I |date=2016 |publisher=Museum With No Frontiers (Museum Ohne Grenzen) |isbn=978-3-902966-03-2 |page=143 |language=de |access-date=18 January 2022}}</ref><ref>{{Cite book |last=Nolan |first=Cathal J. |url=https://books.google.com/books?id=1h9zzSH-NmwC&pg=PA332 |title=The Age of Wars of Religion, 1000-1650: An Encyclopedia of Global Warfare and Civilization |date=2006 |publisher=Greenwood Publishing Group |isbn=978-0-313-33733-8 |page=332 |language=en |access-date=3 March 2022}}</ref><ref>{{Cite book |last=Clough |first=S. B. |url=https://books.google.com/books?id=xQNaAAAAYAAJ |title=European History in a World Perspective: Early modern times |date=1975 |publisher=Heath |isbn=978-0-669-85555-5 |page=479 |language=en |access-date=3 March 2022}}</ref><ref>{{Cite news |first=Daniel |last=Eckert |date=6 June 2016 |title=So wurde Fugger zum reichsten Menschen der Geschichte |work=Die Welt |publisher=Welt |url=https://www.welt.de/wirtschaft/article155974825/So-wurde-Fugger-zum-reichsten-Menschen-der-Geschichte.html |access-date=18 March 2019}}</ref>. Pul muomalasiga asoslangan iqtisodiyot ritsarlar va dehqonlar o‘rtasida norozilik keltirib chiqardi, bosqinchi "qaroqchi ritsarlar" odatiy holga aylandi<ref>{{Cite web |first=David |last=Schwope |title=The Death of the Knight: Changes in Military Weaponry during the Tudor Period |url=https://www.hsu.edu/academicforum/2003-2004/2003-4AFTheDeathof%20the%20Knight.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20151128214545/http://www.hsu.edu/academicforum/2003-2004/2003-4AFTheDeathof%20the%20Knight.pdf |archive-date=28 November 2015 |access-date=18 March 2019 |publisher=Academic Forum}}</ref>. Maksimilianning harbiy islohotlari ritsarlar qatlamini barham bergan harbiy inqilobni keltirib chiqardi<ref>{{Cite book |last=Axelrod |first=Alan |url=https://books.google.com/books?id=lX9ZDwAAQBAJ&pg=PT124 |title=Mercenaries: A Guide to Private Armies and Private Military Companies |date=2013 |publisher=CQ Press |isbn=978-1-4833-6467-4 |page=124 |access-date=20 September 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210926204224/https://books.google.com/books?id=lX9ZDwAAQBAJ&pg=PT124 |archive-date=26 September 2021 |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite episode |title=Die letzten ihrer Art |series=Die Welt der Ritter |last=Kersken |first=Uwe |network=Zweites Deutsches Fernsehen(zdf) |date=2014}}</ref><ref>{{Cite book |last=Kleinschmidt |first=Harald |url=https://books.google.com/books?id=vWEiAQAAIAAJ |title=Ruling the Waves: Emperor Maximilian I, the Search for Islands and the Transformation of the European World Picture c. 1500 |date=2008 |publisher=Antiquariaat Forum |isbn=978-90-6194-020-3 |page=162 |access-date=3 March 2022}}</ref><ref>{{Cite journal |last=Brunner |first=Jean-Claude |date=2012 |title=Historical Introduction |journal=Medieval Warfare |volume=2 |issue=3, "The revival of infantry tactics in the Late Middle Ages" |pages=6–9 |jstor=48578016}}</ref>. Ayrim Yevropa miqyosidagi o‘zgarishlar imperiyada boshlangan: Maksimilian tomonidan asos solingan ilk zamonaviy pochta tizimi va Gutenberg ixtiro qilgan bosma uskunasining uyg‘unlashuvi muloqot inqilobini yuzaga keltirdi{{Sfn|Stollberg-Rilinger|2021|pp=46, 47}}{{Sfn|Wilson|2016|p=ii}}<ref>{{Cite book |last=Metzig |first=Gregor |url=https://books.google.com/books?id=MiyXDQAAQBAJ&pg=PA98 |title=Kommunikation und Konfrontation: Diplomatie und Gesandtschaftswesen Kaiser Maximilians I. (1486–1519) |date=21 November 2016 |publisher=Walter de Gruyter GmbH & Co KG |isbn=978-3-11-045673-8 |pages=98, 99 |language=de |access-date=15 February 2022}}</ref>. Imperiyaning markazlashmagan tuzilishi senzurani qiyinlashtirdi va matbaa mashinasi bilan birgalikda erkin fikr bildirishga ko‘maklashdi. Bu hokimiyatga buyruq va siyosatlarni tarqatishda yordam berdi, imperiyaning yaxlitligini kuchaytirdi hamda Lyuter kabi islohotchilarga o‘z qarashlarini ommaga yoyishga imkon yaratib, [[reformatsiya]]ni harakatga keltirdi<ref>{{Cite book |last=Monro |first=Alexander |url=https://books.google.com/books?id=-Y6mCQAAQBAJ&pg=PA239 |title=The Paper Trail: An Unexpected History of a Revolutionary Invention |date=22 March 2016 |publisher=Knopf Doubleday Publishing Group |isbn=978-0-307-96230-0 |page=239 |language=en |access-date=2 March 2022}}</ref>{{Sfn|Wilson|2016|pp=ii, 260, 266, 277, 419}}{{Sfn|Stollberg-Rilinger|2021|pp=46–53}}. === Imperatorlik islohoti === [[Maximilian I, Holy Roman Emperor|Maksimilian I]] 1493–1519-yillardagi hukmronligi davrida imperiyani isloh qildi. Oliy sudlar tashkil etildi{{Sfn|Stollberg-Rilinger|2021|p=52}}<ref>{{Cite book |last=Lee |first=Daniel |url=https://books.google.com/books?id=3jfcCwAAQBAJ&pg=PA243 |title=Popular Sovereignty in Early Modern Constitutional Thought |date=19 February 2016 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-106244-5 |page=243 |language=en |access-date=20 November 2021}}</ref><ref>{{Cite book |last=Thornhill |first=Chris |url=https://books.google.com/books?id=3JuU_MfVTbAC&pg=PA12 |title=German Political Philosophy: The Metaphysics of Law |date=24 January 2007 |publisher=Routledge |isbn=978-1-134-38280-4 |page=12 |language=en |access-date=20 November 2021}}</ref><ref>{{Cite book |last=Haivry |first=Ofir |url=https://books.google.com/books?id=KNvFDgAAQBAJ&pg=PA118 |title=John Selden and the Western Political Tradition |date=29 June 2017 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-1-107-01134-2 |page=118 |language=en |access-date=20 November 2021}}</ref><ref>{{Cite book |last=Mousourakis |first=George |url=https://books.google.com/books?id=n6tBDgAAQBAJ&pg=PT435 |title=The Historical and Institutional Context of Roman Law |date=2 March 2017 |publisher=Routledge |isbn=978-1-351-88840-0 |page=435 |language=en |access-date=20 November 2021}}</ref>; [[Reyxstag]] oliy siyosiy, huquqiy va konstitutsiyaviy insitutga aylandi<ref>{{Cite book |last=Neuhaus |first=Helmut |url=https://books.google.com/books?id=z9PnBQAAQBAJ&pg=PT48 |title=Das Reich in der Frühen Neuzeit |date=1 October 2010 |publisher=Walter de Gruyter |isbn=978-3-486-70179-1 |page=48 |language=de |access-date=14 February 2022}}</ref><ref>{{Cite book |last=Brendle |first=Franz |url=https://books.google.com/books?id=MBxoAAAAMAAJ |title=Dynastie, Reich und Reformation: die württembergischen Herzöge Ulrich und Christoph, die Habsburger und Frankreich |date=1998 |publisher=W. Kohlhammer |isbn=978-3-17-015563-3 |page=54 |language=de |access-date=14 February 2022}}</ref>; ''Reichskreise'' (armiyalarni tashkil etgan, soliq yig‘gan va imperatorlik muassasalari qarorlarini ijro etgan imperatorlik okruglari) tuzildi<ref>{{Cite book |last=Treichel |first=Eckhardt |url=https://books.google.com/books?id=n9iRCwAAQBAJ&pg=PT1549 |title=Organisation und innere Ausgestaltung des Deutschen Bundes 1815–1819 |date=14 December 2015 |publisher=Walter de Gruyter GmbH & Co KG |isbn=978-3-11-042400-3 |page=1549 |language=en |access-date=14 February 2022}}</ref><ref>{{Cite book |last=Putten |first=Jasper Cornelis van |url=https://books.google.com/books?id=sSk_DwAAQBAJ&pg=PA256 |title=Networked Nation: Mapping German Cities in Sebastian Münster's "Cosmographia" |date=6 November 2017 |publisher=BRILL |isbn=978-90-04-35396-1 |page=256 |language=en |access-date=14 February 2022}}</ref>{{Sfn|Whaley|2011|pp=76, 77}}; [[Landsknechte|landsknextlar]] imperatorlik armiyasining shakliga aylandi{{Sfn|Whaley|2011|p=74}}; milliy siyosiy madaniyat yuzaga keldi;{{Sfn|Whaley|2011|p=115}}<ref>{{Cite web |last=Whaley |first=Joachim |title=Whaley on Silver, "Marketing Maximilian: the Visual Ideology of a Holy Roman Emperor" H-German H-Net |url=https://networks.h-net.org/node/35008/reviews/45722/whaley-silver-marketing-maximilian-visual-ideology-holy-roman-emperor |access-date=3 March 2022 |website=networks.h-net.org}}</ref> va nemis tili yagona shaklga ega bo‘la boshladi<ref>{{Cite book |last1=Tennant |first1=Elaine C. |url=https://books.google.com/books?id=JdIDcGyUcN4C&pg=PA3 |title=The Habsburg Chancery Language in Perspective, Volume 114 |last2=Johnson |first2=Carroll B. |date=1985 |publisher=University of California Press |isbn=978-0-520-09694-3 |pages=1, 3, 9 |access-date=21 September 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210927161255/https://books.google.com/books?id=JdIDcGyUcN4C&pg=PA3 |archive-date=27 September 2021 |url-status=live}}</ref><ref>{{cite journal |last1=Wiesinger |first1=Peter |title=Zwei Varietäten der deutschen Schriftsprache durch Konfessionalisierung im 16. und 17. Jahrhundert |journal=Jahrbuch für Germanistische Sprachgeschichte |date=16 August 2018 |volume=9 |issue=1 |pages=213–234 |doi=10.1515/jbgsg-2018-0014 |s2cid=186566355 }}</ref>. Moslashuvchan, muammolarni hal qiluvchi boshqaruv tizimi hamda imperator hokimiyatni estatlar (mulklar) bilan bo‘lishadigan monarxiya barpo etildi{{Sfn|Stollberg-Rilinger|2021|p=47}}{{Efn|"[...] it is a tribute to his success that what emerged by the end of his reign was not an oligarchy of princes but a strengthened monarchy", pg. 75; "The Reich emerged from the reforms of 1495 and 1500 as a polity in which the emperor and the Estates coexisted, but also competed, in uneasy equilibrium", pg. 95.{{Sfn|Whaley|2011|pp=27, 75}}}}. Bu islohotlar muvaffaqiyatli millat qurilishiga teng bo‘lganmi yoki yo‘qmi, munozarali masala hisoblanadi<ref>{{Cite book |last=Friedeburg |first=Robert von |url=https://www.hsozkult.de/publicationreview/id/reb-17379 |title=Germany and the Holy Roman Empire |date=2012 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-873101-6 |access-date=26 February 2022}}</ref>. === Reformatsiya === [[File:Lucas Cranach d.Ä. - Martin Luther, 1528 (Veste Coburg).jpg|thumb|upright=.6|[[Martin Luther]] Katolik cherkovining indulgensiyalariga qarshi chiqib, [[Reformatsiya]] va [[protestantizm]]ga asos soldi.]] Ortib borayotgan xarajatlarni qoplash maqsadida Uyg‘onish davri papalari indulgensiyalar, cherkov lavozimlari va unvonlarni haddan tashqari ko‘p sotishni targ‘ib qildilar. 1517-yilda [[Martin Luther]] 95 ta tezisdan iborat risolasini nashr etib, uning nusxalarini siyosiy elita vakillariga yubordi. Ro‘yxatda cherkov ichidagi suiiste’molliklar batafsil bayon etilgandi. U indulgensiyalar savdosini hamda papaning hokimiyatini suiiste’mol qilishini qoralagani uchun xalqdan keng qo‘llab-quvvatlash topdi<ref name="ski">{{Cite web |first1=Jeremiah |last1=Dittmar |first2=Skipper |last2=Seabold |title=Media, Markets and Institutional Change: Evidence from the Protestant Reformation |url=http://cep.lse.ac.uk/pubs/download/dp1367.pdf |access-date=19 March 2019 |publisher=CEP}}</ref>. Zamonaviy matbaa texnologiyasi arzon ommaviy nusxalar va tarqatishni ta’minlagani sababli [[Reformatsiya]] Katolik cherkoviga muvaffaqiyatli qarshi chiqdi va uning g‘oyalari tez tarqaldi<ref name=ski/>. 1529-yilda luteran knyazlarining Shpeyer protestatsiyasi va 1530-yildan boshlab knyazlar tomonidan luteranlarning Augsburg e’tiqodnomasining qabul qilinishi bilan alohida luteran cherkovi tashkil etildi<ref>John Lotherington, ''The German Reformation'' (2014)</ref>. 1524–1525-yillardagi Nemis dehqonlar urushi Elzas va Shvabiyada boshlanib, sharqqa — Franconiya, Turingiya va Avstriyaga tarqaldi. Bu feodal lordlarga qarshi radikal diniy islohotchilar va anabaptistlarning ritorikasidan ruhlangan qishloq aholisining iqtisodiy va diniy qo‘zg‘olonlari edi. Garchi vaqti-vaqti bilan urush tajribasiga ega zodagonlar yordam bergan bo‘lsa-da, dehqonlar armiyasi harbiy tuzilma, mahorat, logistika va anjomlarga ega emas edi hamda knyazlar tomonidan 100 000 nafargacha dehqon o‘ldirildi<ref>Michael G. Baylor, ''The German Reformation and the Peasants' War: A Brief History with Documents'' (2012)</ref>. Katoliklarning Reformatsiyaga qarshi harakati 1545-yilda Trent soborida boshlandi. Uning maqsadi polemik yozma asarlar va farmonlar, cherkov tuzilmalarini qayta shakllantirish, urushlar hamda siyosiy evrilishlar orqali Reformatsiyaga qarshi chiqish edi<ref>John Lotherington, ''The Counter-Reformation'' (2015)</ref>. 1555-yilgi Augsburg sulhi Luteran e’tiqodini tan olishni va imperiyaning diniy bo‘linishini qonuniy belgiladi. Unda hukmdorning o‘z knyazligida dinni belgilash huquqi belgilab qo‘yildi . Kontrreformatsiya nemis luteran shtatlarini o‘z tarkibiga qayta qo‘shib olishga muvaffaq bo‘lmadi. 1608-yilda [[Protestant ittifoqi]], ortidan esa 1609-yilda [[katoliklik|katolik]] ligasi tuzildi. === O‘ttiz yillik urush, 1618–1648 === Deyarli butunlay Muqaddas Rim imperiyasi hududida kechgan O‘ttiz yillik urush katolik va protestant guruhlari o‘rtasidagi ziddiyatlardan kelib chiqqan edi. Mojaroga imperator Matthiasning tayinlovlariga qarshi protestant zodagonlarining Chexiya qoʻzgʻoloni turtki bo‘ldi. Uning vorisi [[Ferdinand II, Holy Roman Emperor|Ferdinand II]] imperiyaning diniy va siyosiy birligiga erishishga harakat qildi, qarama-qarshi turgan protestant kuchlari esa o‘zlarining diniy huquqlarini himoya qilishga qat’iy belbog‘ bog‘lagan edilar. Diniy vaj yer va hokimiyatni qo‘lga kiritish uchun har ikki urushayotgan tomonga qo‘shilgan hududiy va tashqi knyazlar uchun bahona bo‘lib xizmat qildi{{Sfn|Adams|1997|pp=138–191}}<ref>{{Cite journal |last=Wilson |first=Peter H. |date=June 2008 |title=The Causes of the Thirty Years War 1618–1648 |journal=The English Historical Review |publisher=Oxford University Press |volume=CXXIII |issue=502 |pages=554–586 |doi=10.1093/ehr/cen160}}</ref>. [[Daniya]] qiroli [[Christian IV of Denmark]], [[Shvetsiya]] qiroli [[Gustavus Adolphus|Gustav II Adolf]] va Fransiyaning aralashuvi bilan urush Yevropa miqyosidagi mojaroga aylandi. Mojaro Fransiya Burbonlar sulolasi va Habsburglar sulolasi o‘rtasidagi Yevropada hukmronlik uchun kurashga aylanib ketdi<ref>{{Cite book |last=Wilson |first=Peter H. |title=The Thirty Years War: Europe's Tragedy |url=https://archive.org/details/thirtyyearswareu0000wils |date=2009}}</ref>. O‘n yillik urushlar va vayronagarchiliklar mamlakatni xarobaga aylantirdi. Talonchi armiyalar qishloqlarni taladi, shaharlarga og‘ir soliqlar soldi va dehqonlarning oziq-ovqat zaxiralarini tortib oldi. Qaroqchilar to‘dalari, kasal, uysiz va boshpanasiz qolgan odamlar ko‘payib ketdi. Ijtimoiy va iqtisodiy tanazzul qotilliklar, zo‘rlashlar, yuqumli kasalliklar, hosilsizlik, ocharchilik, tug‘ilishning kamayishi va emigratsiya oqibatida aholining keskin kamayishiga sabab bo‘ldi. Hisob-kitoblar turlicha: 1618-yildagi 16 million aholining 1650-yilga kelib 38% ga kamayib 10 millionga tushgani yoki 20 milliondan 16 millionga (20% ga) kamaygani taxmin qilinadi.{{Sfn|Adams|1997|pp=138–191}}<ref>Geoffrey Parker, ''The Thirty Years' War'' (1997) p. 178 has 15–20% decline; Tryntje Helfferich, ''The Thirty Years' War: A Documentary History'' (2009) p. xix, estimates a 25% decline. Wilson (2009) pp. 780–795 reviews the estimates.</ref> Urush Vestfal sulhi bilan yakunlanib, Muqaddas Rim imperiyasi davlatlarining muxtoriyati oshishiga va imperator hokimiyatining cheklanishiga olib keldi. Elzasning katta qismi Fransiyaga, G‘arbiy Pomeraniya va [[Bremen-Verden]] imperatorlik mulki sifatida Shvetsiyaga berildi, [[Niderlandiya]] esa imperiyani tark etdi<ref>{{Cite book |last=Joachim |last=Whaley |url=https://books.google.com/books?id=UiFWYsG-t7UC |title=Germany and the Holy Roman Empire: Volume I: Maximilian I to the Peace of Westphalia, 1493–1648 |publisher=Oxford University Press |location=Oxford |date=2012 |isbn=978-0-19-873101-6 |pages=623–631}}</ref>. === Madaniyat va savodxonlik === [[Image:Lutherbibel.jpg|thumb|right|Protestant islohotchi [[Martin Luther]] tomonidan amalga oshirilgan [[Bibliya]]ning zamonaviy oliy nemis tilidagi tarjimasi (1534)<ref name="Lobenstein-Reichmann">{{cite book |doi=10.1093/acrefore/9780199340378.013.382 |chapter=Martin Luther, Bible Translation, and the German Language |title=Oxford Research Encyclopedia of Religion |date=2017 |last1=Lobenstein-Reichmann |first1=Anja |isbn=978-0-19-934037-8 }}</ref>. [[Luther Bible|Lyuter Bibliyasi]]ning keng ommalashuvi zamonaviy adabiy oliy nemis tilining shakllanishiga yordam berdi<ref name="Lobenstein-Reichmann"/>.]] Reformatsiya savodxonlik va matbaa uchun buyuk g‘alaba bo‘ldi<ref name="Cameron">{{Cite book |first=Euan |last=Cameron |url=https://books.google.com/books?id=_6a3kgsbkBIC |title=The European Reformation |date=1 March 2012 |publisher=Oxford University Press |location=Oxford |isbn=978-0-19-954785-2}}</ref>{{Efn|In the end, while the Reformation emphasis on Protestants reading the Scriptures was one factor in the development of literacy, the impact of printing itself, the wider availability of printed works at a cheaper price, and the increasing focus on education and learning as key factors in obtaining a lucrative post, were also significant contributory factors.<ref name="Pettegree543">Pettegree ''Reformation World'' p.&nbsp;543</ref>}}<ref name="Rubin270">Rubin, "Printing and Protestants" Review of Economics and Statistics pp. 270–286</ref><ref name=":1">{{Cite web |title=Media, Markets and Institutional Change: Evidence from the Protestant Reformation |url=http://cep.lse.ac.uk/pubs/download/dp1367.pdf |url-status=live |archive-url=https://ghostarchive.org/archive/20221009/http://cep.lse.ac.uk/pubs/download/dp1367.pdf |archive-date=2022-10-09}}</ref>. Lyuterning Bibliya tarjimasi yangi davrdagi Germaniyada savodxonlikning oshishida hal qiluvchi rol o‘ynadi<ref name="Lobenstein-Reichmann"/> hamda kitoblar va risolalarni chop etish va tarqatishni rag‘batlantirdi. 1530-yilga kelib 10 000 dan ortiq alohida asarlar jami o‘n million nusxada chop etilgani sababli Reforma ommaviy axborot inqilobini boshlab berdi. Matbaadan tashviqot vositasi sifatida foydalanish mumkinligi oydinlashdi<ref>{{Cite book |last=Edwards |first=Mark U. Jr. |title=Printing, Propaganda, and Martin Luther |url=https://archive.org/details/printingpropagan0000edwa |date=1994}}</ref>. Yangi tarjima qilingan Bibliyadagi va ko‘plab risolalardagi illyustratsiyalar g‘oyalarni ommalashtirdi<ref>{{Cite journal |last=Weimer |first=Christoph |date=2004 |title=Luther and Cranach on Justification in Word and Image |journal=[[Lutheran Quarterly]] |volume=18 |issue=4 |pages=387–405}}</ref>. Lyuterning Oliy nemis tiliga qilgan tarjimasi [[nemis tili]] va uning erta yangi oliy nemis tilidan zamonaviy standart nemis tiliga o‘tishi uchun ham hal qiluvchi ahamiyatga ega bo‘ldi<ref name="Lobenstein-Reichmann"/>. Bu tilning mahalliy bo‘lmagan shakllari rivojlanishiga yordam berdi va so‘zlashuvchilarga o‘z hududidan tashqaridagi nemis tili shakllari bilan tanishish imkonini berdi<ref>{{cite journal |first1=Birgit |last1=Stolt |title=Luther's Translation of the Bible |journal=Lutheran Quarterly |volume=28 |issue=4 |date=2014 |pages=373–400 }}</ref>. === Fan === Bu davrdagi taniqli qomusiy olimlar: kriptografiyaga asos solgan [[Johannes Trithemius]]<ref>{{Cite book |last=Holden |first=Joshua |url=https://books.google.com/books?id=N3SYDwAAQBAJ&pg=PA56 |title=The Mathematics of Secrets: Cryptography from Caesar Ciphers to Digital Encryption |date=2 October 2018 |publisher=Princeton University Press |isbn=978-0-691-18331-2 |language=en |access-date=20 February 2022}}</ref><ref>{{Cite book |last1=Rodriquez |first1=Mercedes Garcia-Arenal |url=https://books.google.com/books?id=VYSQWmuaLLgC&pg=PA383 |title=The Orient in Spain: Converted Muslims, the Forged Lead Books of Granada, and the Rise of Orientalism |last2=Mediano |first2=Fernando Rodríguez |date=15 April 2013 |publisher=BRILL |isbn=978-90-04-25029-1 |page=383 |language=en |access-date=20 February 2022}}</ref><ref>{{Cite book |last=Zambelli |first=Paola |url=https://books.google.com/books?id=Tp6PhNsz43EC&pg=PA251 |title=White Magic, Black Magic in the European Renaissance |date=2007 |publisher=BRILL |isbn=978-90-04-16098-9 |page=251 |language=en |access-date=20 February 2022}}</ref>; kartografik yozuvchi va gumanist [[Conrad Celtes]]<ref>{{Cite book |last=Eire |first=Carlos M. N. |url=https://books.google.com/books?id=R3g8DAAAQBAJ&pg=PA223 |title=Reformations: The Early Modern World, 1450–1650 |date=28 June 2016 |publisher=Yale University Press |isbn=978-0-300-22068-1 |page=223 |language=en |access-date=6 January 2022}}</ref><ref>{{Cite book |last=Kallendorf |first=Craig W. |url=https://books.google.com/books?id=HqrdIi7DZRcC&pg=PA174 |title=A Companion to the Classical Tradition |date=15 April 2008 |publisher=John Wiley & Sons |isbn=978-1-4051-7202-8 |page=174 |language=en |access-date=6 January 2022}}</ref><ref name="GermanicReview">{{Cite book |url=https://books.google.com/books?id=BIzjO6GiGeIC |title=The Germanic Review |date=1951 |publisher=Heldref Publications |page=148 |language=en |access-date=6 January 2022}}</ref><ref>{{Cite book |last=Piechocki |first=Katharina N. |url=https://books.google.com/books?id=Y6A5EAAAQBAJ&pg=PA26 |title=Cartographic Humanism: The Making of Early Modern Europe |date=13 September 2021 |publisher=University of Chicago Press |isbn=978-0-226-81681-4 |page=26 |language=en |access-date=6 January 2022}}</ref> geologiya va tibbiyot olimi [[Athanasius Kircher]]<ref>{{Cite book |last=Fletcher |first=John Edward |url=https://books.google.com/books?id=QeR5DwAAQBAJ&pg=PR21 |title=A Study of the Life and Works of Athanasius Kircher, 'Germanus Incredibilis': With a Selection of his Unpublished Correspondence and an Annotated Translation of his Autobiography |date=26 August 2011 |publisher=BRILL |isbn=978-90-04-21632-7 |page=21 |language=en |access-date=4 March 2022}}</ref> ;ko‘plab sohalarga o‘z hissasini qo‘shgan [[Gottfried Wilhelm Leibniz|Gotfrid Vilgelm Leybnits]]<ref>{{Cite book |last=Johnson |first=Claes |url=https://books.google.com/books?id=dTjpb329P-4C&pg=PA68 |title=Many Minds Relativity |date=2011 |publisher=Claes Johnson |page=68 |language=en |access-date=4 March 2022}}</ref><ref>{{Cite book |last=Blumenau |first=Ralph |url=https://books.google.com/books?id=Yq-7BAAAQBAJ&pg=PA236 |title=Philosophy and Living |date=30 April 2014 |publisher=Andrews UK Limited |isbn=978-1-84540-649-3 |page=236 |language=en |access-date=4 March 2022}}</ref>. [[Martin Waldseemüller]] va [[Matthias Ringmann]]ning ''[[Universalis Cosmographia]]'' asari hamda ''Geografiya''ning 1513-yilgi nashri kartografiya inqilobining cho‘qqisi bo‘ldi<ref>{{Cite book |last=Kleinschmidt |first=Harald |url=https://books.google.com/books?id=JlwDcFHzds0C&pg=PA260 |title=Understanding the Middle Ages: The Transformation of Ideas and Attitudes in the Medieval World |date=2000 |publisher=Boydell & Brewer |isbn=978-0-85115-770-2 |language=en |access-date=29 October 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20211029084854/https://books.google.com/books?id=JlwDcFHzds0C&pg=PA260 |archive-date=29 October 2021 |url-status=live}}</ref><ref>{{Cite book |last=Cortesão |first=Armando |url=https://books.google.com/books?id=gg8-AQAAIAAJ |title=History of Portuguese Cartography |date=1969 |publisher=Junta de Investigações do Ultramar |page=124 |language=en |access-date=13 November 2021}}</ref><ref>{{Cite book |last=Buisseret |first=David |url=https://books.google.com/books?id=zYSSDdDRr-cC&pg=PA54 |title=The Mapmakers' Quest: Depicting New Worlds in Renaissance Europe |date=22 May 2003 |publisher=Oxford University Press |location=Oxford |isbn=978-0-19-150090-9 |page=54 |language=en |access-date=8 November 2021}}</ref>. 1515-yilda [[Johannes Stabius]], [[Albrecht Dürer]] va astronom Konrad Xaynfogel janubiy va shimoliy yarim sharlarning ilk planisferalarini hamda birinchi bosma osmon xaritalarini tuzdilar{{Sfn|Noflatscher|2011|p=245}}<ref>{{Cite book |last1=Lachièze-Rey |first1=Marc |url=https://books.google.com/books?id=0ZFXiNn62ZEC&pg=PA86 |title=Celestial Treasury: From the Music of the Spheres to the Conquest of Space |last2=Luminet |first2=Jean-Pierre |last3=France |first3=Bibliothèque nationale de |date=16 July 2001 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-80040-2 |page=86 |language=en |access-date=7 November 2021}}</ref><ref>{{Cite book |last=Nothaft |first=C. Philipp E. |url=https://books.google.com/books?id=dz5MDwAAQBAJ&pg=PA278 |title=Scandalous Error: Calendar Reform and Calendrical Astronomy in Medieval Europe |date=9 February 2018 |publisher=Oxford University Press |isbn=978-0-19-252018-0 |page=278 |language=en |access-date=7 November 2021}}</ref>{{Sfn|Hayton|2015|p=92}}. Astronom [[Iogann Kepler]] empirik tadqiqotlarda ilg‘or bo‘lib, ilmiy metodni tatbiq etish orqali o‘zining sayyoralar harakati qonunlarini yaratdi<ref>Stillman Drake, "Copernicanism in Bruno, Kepler, and Galileo." ''Vistas in Astronomy'' 17 (1975): 177–192 [http://eccoprogram.it/wp-content/uploads/DRAKE-1975-Copernicanism-in-Bruno-Kepler-and-Galileo.pdf online] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211015170120/http://eccoprogram.it/wp-content/uploads/DRAKE-1975-Copernicanism-in-Bruno-Kepler-and-Galileo.pdf |date=15 October 2021 }}.</ref>. {{Gallery |title= Ilk yangi davr nemis olimlari, mutaxassislari va rassomlari |align=center |width=130 |File:JKepler.jpg|[[Iogann Kepler]], zamonaviy [[astronomy|astronomiya]], [[ilmiy metod]], tabiiy va zamonaviy fan asoschilari va otalaridan biri<ref>{{cite web | url=https://www.dpma.de/english/our_office/publications/milestones/greatinventors/johanneskepler/index.html | title=DPMA &#124; Johannes Kepler }}</ref><ref>{{Cite web |last1=Gould |first1=Alan |url=https://www.nasa.gov/kepler/education/johannes |title=Johannes Kepler: His Life, His Laws and Times &#124; NASA |work=NASA |date=24 September 2016 |access-date=1 September 2023 |archive-date=24 June 2021 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210624003856/https://www.nasa.gov/kepler/education/johannes/ }}</ref><ref>{{cite web | url=https://micro.magnet.fsu.edu/optics/timeline/people/kepler.html | title=Molecular Expressions: Science, Optics and You – Timeline – Johannes Kepler }}</ref> |File:Anselmus-van-Hulle-Hommes-illustres MG 0539.tif|[[Otto von Guericke]], olim, ixtirochi va siyosatchi, [[Magdeburg]] yarim sharlari yordamida atmosfera bosimi kuchini namoyish etgani bilan mashhur |File:1636 Elisabeth of Bohemia.jpg|[[Elisabeth of the Palatinate]], faylasuf, [[René Descartes|Rene Dekartning]] dualistik metafizikasining tanqidchisi |File:Gottfried Wilhelm Leibniz, Bernhard Christoph Francke.jpg|[[Gottfried Leibniz]], faylasuf va matematik }} == 1648–1815 == === Prussiyaning yuksalishi === [[File:Acprussiamap2.gif|thumb|Prussiya 1763-yildan keyin Yevropaning buyuk davlatiga aylandi va Avstriyaning Germaniyadagi eng asosiy raqibiga aylandi.]] Prussiya gersogi Albert Fridrix 1618-yilda erkak avlod qoldirmasdan vafot etgach, Ioann Sigismundga Prussiya gersogligiga vorislik huquqi berildi. O‘shandan beri Prussiya Brandenburg bilan personal uniyada (shaxsiy ittifoqda) bo‘lgan. 1640-yildan beri Brandenburg-Prussiya hukmdori bo‘lgan [[Frederick William]] 1648-yilda Sharqiy Pomeraniyani qo‘lga kiritdi. U o‘zining tarqoq va parokanda hududlarini qayta tashkil etdi hamda Ikkinchi Shimoliy urush paytida Polsha qirolligining Prussiyaga bo‘lgan vassalligidan qutulishga muvaffaq bo‘ldi<ref>Philip G. Dwyer, ed. ''The rise of Prussia: Rethinking Prussian history, 1700–1830'' pp. 1–26.</ref>. Prussiyaning uch millionlik qishloq aholisi muammosini hal qilish uchun u shahar joylarga fransuz [[gugenotlar]]ining ko‘chib kelishi va o‘rnashishini rag‘batlantirdi. Ularning ko‘pchiligi hunarmand va tadbirkorga aylandi<ref>{{cite journal |last1=Hornung |first1=Erik |title=Immigration and the Diffusion of Technology: The Huguenot Diaspora in Prussia |url=https://archive.org/details/sim_american-economic-review_2014-01_104_1/page/n88 |journal=American Economic Review |date=2014 |volume=104 |issue=1 |pages=84–122 |doi=10.1257/aer.104.1.84 |hdl=10419/37227 |hdl-access=free }}</ref>. 1713-yildan 1740-yilgacha hukmronlik qilgan Qirol Fridrix Vilgelm I markazlashgan Prussiya davlati tuzilmalarini barpo etdi va keyinchalik markaziy rol o‘ynaydigan professional armiyani tuzdi{{Sfn|Clark|2006|pp=78–94}}. U ba’zi tarixchilar merkantilist deb hisoblaydigan buyruqbozlik iqtisodiyotini yuritgan<ref>{{Cite book |last=Gawthrop |first=Richard L. |url=https://books.google.com/books?id=VodSxz7Haq4C&pg=PA266 |title=Pietism and the Making of Eighteenth-Century Prussia |date=2 November 2006 |publisher=Cambridge University Press |isbn=978-0-521-03012-0 |page=266 |language=en |access-date=30 August 2022}}</ref><ref>{{Cite book |last=Kahler |first=Erich |url=https://books.google.com/books?id=_iiNDwAAQBAJ&pg=PT279 |title=Man The Measure: A New Approach To History |date=5 March 2019 |publisher=Routledge |isbn=978-0-429-70934-0 |page=279 |language=en |access-date=30 August 2022}}</ref>. Germaniya aholisi (1914-yildagi hududiy chegaralarida) 1700-yildagi 16 milliondan 1750-yilda 17 millionga, 1800-yilda esa 24 millionga yetdi. XVIII asr iqtisodiyoti [[ilmiy metod]]ning amaliyotda keng qo‘llanilishidan sezilarli darajada naf ko‘rdi, chunki hosildorlikning oshishi, qishloq xo‘jaligi mahsulotlarining ishonchliligi va gigiyena standartlarining joriy etilishi tug‘ilish va o‘lim darajasi balansiga ijobiy ta’sir ko‘rsatdi{{Sfn|Sheehan|1989|pp=75, 207–291, 291–323, 324–371, 802–820}}. === Urushlar === [[File:Prinz_Eugene_of_Savoy.PNG|thumb|upright=.8|Avstriya-turk urushlari davrida [[avstriyalik]] qo‘mondon bo‘lgan [[Yevgeniy Savoyskiy]]]] Fransiya qiroli [[Louis XIV|Lyudovik XIV]] [[Lotaringiya]]ni (1670) ishg‘ol qildi va tarkibiga [[Strasburg]] ham kirgan Elzasni (1678–81) anneksiya qildi. To‘qqiz yillik urush boshida u Pfalts elektoratiga bostirib kirdi (1688–97){{Sfn|Sagarra|1977|page=22}}. 1689-yilda tuzilgan Buyuk ittifoq Fransiyaga qarshi qurol ko‘tardi va Lyudovikning harakatlariga qarshilik ko‘rsatdi. Mojaro 1689-yilda tomonlar g‘alabaga moliyaviy jihatdan erishib bo‘lmasligini tushunib yetgach yakunlandi. [[Ryswick sulhi]] Lorraine va Lyuksemburgni imperiyaga qaytardi<ref>{{cite encyclopedia |title=treaty of Ryswick |encyclopedia=Oxford Reference |url=https://www.oxfordreference.com/display/10.1093/oi/authority.20110803100435143 }}</ref>. 1683-yilda [[Vena jangi]] [[usmoniylar]] qo‘shini]] qamalidan va muqarrar qo‘lga olinishidan so‘nggi daqiqada ozod qilingach, [Muqaddas liganing birlashgan qo‘shinlari [[Usmoniylar]] imperiyasini harbiy jihatdan jilovlashga kirishdilar<ref name="Jankowski2014">{{Cite book |first=Tomek E. |last=Jankowski |url=https://books.google.com/books?id=1p5wAwAAQBAJ&pg=PT274 |title=Eastern Europe!: Everything You Need to Know About the History (and More) of a Region that Shaped Our World and Still Does |date=20 May 2014 |publisher=Steerforth Press |isbn=978-0-9850623-3-0 |page=274}}</ref>. Imperator Leopold I qo‘lida xizmat qilgan Savoyya shahzodasi Yevgeniy 1697-yilda qo‘mondonlikni o‘z qo‘liga oldi va usmonlilarni tor-mor etdi. Yevgeniy 1716–1718-yillardagi Avstriya-turk urushi davrida [[Bolqon yarim oroli]]dagi ko‘pchilik hududlarda usmoniylar hukmronligiga barham berdi. Bu esa Avstriyaga Janubi-Sharqiy Yevropada keyinchalik [[Avstriya imperiyasi]] asos solingan gegemonlikni saqlab qolish imkonini berdi<ref>{{Cite web |title=Eugen Prinz von Savoyen |url=https://www.deutsche-biographie.de/sfz52925.html |access-date=21 March 2019 |publisher=Deutsche Biographie}}</ref><ref name="Hochedlinger2015">{{Cite book |first=Michael |last=Hochedlinger |url=https://books.google.com/books?id=qbpACwAAQBAJ |title=Austria's Wars of Emergence, 1683–1797 |date=22 December 2015 |publisher=Routledge |isbn=978-1-317-88793-5}}</ref>. === Ma’rifatparvar absolutizm === [[File:Friedrich der Große (1781 or 1786) - Google Art Project.jpg|thumb|upright=.8|[[Fridrix II]] 1740-yildan 1786-yilgacha hukmronlik qilgan.]] [[Fridrix II]] o‘zining harbiy daho ekanligi, Prussiyani buyuk davlatga aylantirish uchun yuqori darajada tashkil etilgan armiyadan foydalangani, shuningdek, milliy fokatdan qochib qutula olgani bilan mashhur. U san’atkor va faylasuf bo‘lib, ma’rifatparvar absolutizm g‘oyasini targ‘ib qilgan<ref>Dennis Showalter, ''Frederick the Great: A Military History'' (2012)</ref><ref>{{Cite book |last=Ritter |first=Gerhard |url=https://archive.org/details/stayawayjoenovel00cush |title=Frederick the Great: A Historical Profile |publisher=University of California Press |date=1974 |isbn=978-0-520-02775-6 |editor-last=Peter Peret |location=Berkeley |author-link=Gerhard Ritter |url-access=registration |orig-date=1936}}; called by Russell Weigley "The best introduction to Frederick the Great and indeed to European warfare in his time." {{Cite book|author=Russell Frank Weigley|title=The Age of Battles: The Quest for Decisive Warfare from Breitenfeld to Waterloo|url=https://books.google.com/books?id=abPUKDlNmRsC&pg=PA550|date=2004|publisher=Indiana U.P.|page=550|isbn=978-0-253-21707-3}}</ref>. Avstriya imperatrisasi [[Mariya Tereza]] Avstriya merosxo‘rligi uchun urush (1740–1748) orqali o‘zining taxt vorisi sifatida tan olinishiga erishdi. Biroq Sileziya urushlari va [[Yetti yillik urush]] oqibatida [[Sileziya]] Prussiyaga boy berildi. 1763-yilgi Gubertzburg sulhiga ko‘ra, Avstriya va Saksoniya Sileziyaga bo‘lgan da’volaridan voz kechishga majbur bo‘ldilar. O‘z hududini ikki baravar oshirgan Prussiya buyuk davlat sifatida tan olindi, buning natijasida keyingi asr siyosati Markaziy Yevropadagi Avstriya-Prussiya raqobatidan tubdan ta’sirlandi<ref>{{Cite book |last=Jörg Ulbert |title=A History of Franco-German Relations in Europe |publisher=Springer Nature Switzerland AG |date=2008 |isbn=978-1-349-37221-8 |pages=39–48 |chapter=France and German Dualism, 1756–1871 |doi=10.1057/9780230616639_4}}.</ref> 1772–1795-yillarda Prussiya sobiq [[Polsha]]-[[Litva]] Respublikasining g‘arbiy hududlarini bosib olib, Polshaning bo‘linishini boshlab berdi. [[Avstriya]] va [[Rossiya]] qolgan yerlarni egallab oldi, natijada Polsha 1918-yilgacha mavjud bo‘lmay qoldi<ref>Lucjan R. Lewitter, "The Partitions of Poland" in A. Goodwyn, ed. ''The New Cambridge Modern History: vol 8 1763–93'' (1965) pp. 333–359</ref>. Zodagonlar va fuqarolar tomonidan rad etilganiga qaramasdan, ma’rifatparvar absolutizm g‘oyasi Prussiya va Avstriyada targ‘ib qilindi hamda 1763-yildan boshlab hayotga tatbiq etildi. Prussiya qiroli [[Fridrix II]] xayrixoh monarx o‘zining mutlaq hokimiyatini aholi manfaatlari yo‘lida amalga oshiradigan ''davlatning birinchi xizmatkori'' ekanligini ta’kidlagan. Qiynoqlarni bekor qilish, qishloq aholisi va yahudiylarni emancipatsiya qilish, Prussiya fanlar akademiyasini qayta tashkil etish, o‘g‘il va qiz bolalar uchun majburiy ta’limni joriy etish hamda diniy bag‘rikenglikni targ‘ib qilish kabi huquqiy islohotlar jadal ijtimoiy-iqtisodiy rivojlanishni keltirib chiqardi<ref name="Schui2013">{{Cite book |first=Florian |last=Schui |url=https://books.google.com/books?id=v6xahmxWS3YC&pg=PA92 |title=Rebellious Prussians: Urban Political Culture Under Frederick the Great and His Successors |date=14 March 2013 |publisher=Oxford University Press |location=Oxford |isbn=978-0-19-959396-5 |page=92}}</ref>. Kichik nemis davlatlari o‘zaro ittifoq tuzisha olmadi va 1807–1871-yillar oralig‘ida ularning ko‘pini o‘ziga yutib yuborgan Prussiya tomonidan yanchib tashlandi{{Sfn|Holborn|1964|pp=[https://archive.org/details/historyofmoderng01holb/page/291 291]–302}}. === Ijtimoiy o‘zgarishlar === XVII asr o‘rtalari va XVIII asr o‘rtalari oralig‘ida Prussiyada yirik ijtimoiy o‘zgarishlar ro‘y berdi, chunki an’anaviy [[aristokratiya]] yangi [[burjuaziya]] o‘rta sinfiga aylangan, yuksalib borayotgan savdogarlar sinfi bilan raqobatlashishga qiynaldi<ref>Marion W. Gray, ''Productive men, reproductive women: the agrarian household and the emergence of separate spheres during the German Enlightenment'' (2000).</ref>{{Sfn|Nipperdey|1996|loc=ch 2}}<ref>Marion W. Gray and June K. Burton, "Bourgeois Values in the Rural Household, 1810–1840: The New Domesticity in Germany", ''The Consortium on Revolutionary Europe, 1750–1850'' 23 (1994): 449–456.</ref><ref>Eda Sagarra, ''An introduction to Nineteenth century Germany'' (1980) pp. 231–233.</ref>. Krepostnoy huquqining bekor qilinishi qishloq dehqonlariga yer sotib olish huquqi va harakatlanish erkinligini berdi<ref>{{Cite book |last=Ford |first=Guy Stanton |url=https://archive.org/details/steinanderarefo01fordgoog |title=Stein and the era of reform in Prussia, 1807–1815 |publisher=Princeton University Press |date=1922 |pages=[https://archive.org/details/steinanderarefo01fordgoog/page/n205 199]–220}}</ref>, Shimoli-g‘arbiy Germaniyadagi agrar islohotlar esa feodal majburiyatlarni tugatib, feodal yerlarini bo‘lib berdi, bu esa badavlat dehqonlar va yanada samarali qishloq xo‘jaligi iqtisodiyotining yuzaga kelishiga sabab bo‘ldi<ref>{{Citation |last=Brakensiek |first=Stefan |title=Agrarian Individualism in North-Western Germany, 1770–1870 |date=April 1994 |work=German History |volume=12 |issue=2 |pages=137–179}}</ref>. === Ma’rifatparvarlik === [[Image:Oer-Weimarer Musenhof.jpg|thumb|[[Theobald von Oer]] tomonidan 1860-yilda chizilgan Veymar klassitsizmi davridagi Veymar muza saroyi manzarasi. Unda zodagonlar va oddiy fuqarolar, saroy amaldorlari, yozuvchilar, rassomlar hamda [[Friedrich Schiller]], [[Christoph Martin Wieland]], [[Johann Gottfried Herder|Gerder]] va [[Goethe|Gyote]] kabi olimlardan iborat elita jamiyati tasvirlangan]] XVIII asr o‘rtalarida ma’rifatparvarlik madaniy, intellektual va ma’naviy g‘oyalarining tan olinishi va tatbiq etilishi san’at, musiqa, falsafa, fan va adabiyotning gullab-yashnashiga olib keldi. 1685-yilda Prussiyalik [[Fridrix Vilgelm]] fransuz [[Louis XIV|Lyudovik XIV]] [[gugenotlar]] uchun erkin diniy e’tiqod qilishni taqiqlagan. [[Fontenoblo edikti]]dan bir hafta o‘tib [[Potsdam edikti]]ni chiqardi. Vilgelm o‘zining ''zulm ostida qolgan... xavfsiz va erkin boshpana izlayotgan dinga yo‘ldoshlariga...'' boshpana taklif qildi<ref>{{Cite web |title=Edict of Potsdam, October 29, 1685 |url=http://germanhistorydocs.ghi-dc.org/print_document.cfm?document_id=3636 |access-date=26 March 2019 |publisher=Deutsche Geschichte in Quellen und Darstellung |arxivsana=2021-09-21 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20210921141810/https://germanhistorydocs.ghi-dc.org/print_document.cfm?document_id=3636 }}</ref>. 20 000 nafar gugenotlar kelib, shaharlarga o‘rnashdilar. Nemis yerlarining zodagonlari va o‘rta sinfi kundalik muloqotda fransuz tilidan tobora ko‘proq foydalanila boshladi. Prussiyaliklar ratsionalroq siyosiy va ma’muriy institutlarni rivojlantirish uchun umumyevropa Ma’rifatparvarlik g‘oyalarini qo‘llash ko‘nikmalariga ega edilar<ref>Charles W. Ingrao, "A Pre-Revolutionary Sonderweg". ''German History'' 20#3 (2002), pp. 279–286.</ref>. Saksoniya o‘zining kuchli shahar tuzilishi va nufuzli tijorat guruhlari ko‘magida islohotlarni amalga oshirdi<ref>Katrin Keller, "Saxony: Rétablissement and Enlightened Absolutism". ''German History'' 20.3 (2002): 309–331.</ref>. Nemis musiqasi kompozitorlar [[Johann Sebastian Bach|Ioxann Sebastyan Bax]], [[Joseph Haydn|Yozef Gaydn]] va [[Wolfgang Amadeus Mozart|Volfgang Amadey Motsart]] davrida o‘zining kamolot cho‘qqisiga erishdi<ref>{{Cite book |title=Music at German Courts, 1715–1760: Changing Artistic Priorities |date=2011 |editor-last=Owens |editor-first=Samantha |editor-last2=Reul |editor-first2=Barbara M. |editor-last3=Stockigt |editor-first3=Janice B.}}</ref>. [[Johann Gottfried Herder|Ioxann Gotfrid Gerder]] proto-romantizmning «Bo‘ron va shiddat» harakatining yetakchisi sifatida falsafa va poetikada yangi yo‘l ochdi. Veymar klassitsizmi romantik, klassik va ma’rifatparvarlik g‘oyalarini sintez qilish orqali yangi gumanizmni o‘rnatgan madaniy harakat edi. 1772-yildan 1805-yilgacha davom etgan bu harakatda qomusiy olim [[Johann Wolfgang von Goethe|Ioxann Volfgang fon Gyote]] va dramaturg [[Friedrich Schiller]] ishtirok etgan. Gerder har bir xalq o‘z tili va madaniyatida namoyon bo‘ladigan o‘ziga xos shaxsiyatga ega ekanligini ta’kidladi. Bu nemis tili va madaniyatini targ‘ib qilishni qonuniylashtirdi hamda nemis millatchiligini shakllantirishga yordam berdi. Shillerning pyesalari qahramonning ijtimoiy tazyiqlar va taqdir kuchi bilan kurashini tasvirlab, o‘z avlodining betoqat ruhini ifoda etdi<ref>{{Citation |title=The Literature of Weimar Classicism |date=2005 |editor-last=Richter |editor-first=Simon J.}}</ref>. Faylasuf [[Immanuel Kant|Immanuil Kant]] ratsionalizm va diniy e’tiqodni, shaxs erkinligi va siyosiy hokimiyatni murosaga keltirishga harakat qildi<ref>{{Cite book |last=Kuehn |first=Manfred |title=Kant: A Biography |url=https://archive.org/details/kantbiography0000kueh_y1q6 |date=2001}}</ref><ref>{{Cite web |title=Immanuel Kant "An Answer to the Question: What is Enlightenment?" |url=http://web.mnstate.edu/gracyk/courses/web%20publishing/KantOnElightenment.htm |access-date=26 March 2019 |publisher=Internet Modern History Sourcebook |archive-date=17 February 2020 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200217062357/http://web.mnstate.edu/gracyk/courses/web%20publishing/KantOnElightenment.htm }}</ref>. Ma’rifatparvarlik g‘oyalari va ularning amalga oshirilishi madaniy taraqqiyotning asosiy sababi sifatida e’tirof etildi<ref>{{Cite book |title=The Society of the Enlightenment: The Rise of the Middle Class and Enlightenment Culture in Germany |date=1992 |editor-last=Van Dulmen |editor-first=Richard |editor-last2=Williams |editor-first2=Anthony}}</ref>. === Fransiya inqilobi, 1789–1815 === [[File:Rheinbund 1812, political map.png|thumb|Birinchi [[Fransiya]] imperiyasining qaram davlatlari ittifoqi bo‘lgan Reyn ittifoqi (1806–1813)]] Fransuz inqilobiga nisbatan nemislarning munosabati turlicha bo‘ldi. Intellektuallar Aql-idrok va Ma’rifatparvarlik g‘alabasini ko‘rishni istab, buni nishonladilar. Vena va Berlindagi qirollik saroylari qirolning taxtdan ag‘darilishini hamda erkinlik, tenglik va birodarlik g‘oyalarining tarqalishini qoraladilar. 1793-yilga kelib, fransuz qirolining qatl etilishi va [[terror]] davrining boshlanishi o‘qitilgan o‘rta sinf vakillarini hafsalasini pir qildi. Islohotchilar buning yechimi nemislarning o‘z qonunlari va institutlarini tinch yo‘l bilan isloh qilish qobiliyatiga ishonch bildirish ekanligini aytdilar<ref>James J. Sheehan, ''German History, 1770–1866'' (1993) pp. 207–288</ref>. 1792-yilda Avstriya va Prussiya Fransiyaga bostirib kirgach, urush boshlandi, biroq ular [[Valmy jangi]]da mag‘lubiyatga uchradilar. Nemis yerlari vayronagarchilikni, shuningdek, erkinlik va fuqarolik huquqlarining yangi g‘oyalarini olib kelgan armiyalarning u yoqdan-bu yoqqa yurishlarini ko‘rdi. ==== Fransuzlar nazorati ==== [[Fransiya]] [[Rhineland|Reyn viloyatini]] o‘z nazoratiga oldi, fransuzcha uslubdagi islohotlarni joriy qildi, feodalizmni tugatdi, konstitutsiyalar tuzdi, din erkinligini targ‘ib qildi, yahudiylarni emancipatsiya qildi, byurokratiyani iqtidorli fuqarolar uchun ochdi va zodagonlarni yuksalib borayotgan o‘rta sinf bilan hokimiyatni bo‘lishishga majbur qildi. Napoleon [[Vestfal qirolligi]]ni namunali davlat sifatida yaratdi<ref>{{Cite book |last=Connelly |first=Owen |url=https://archive.org/details/napoleonssatelli0000conn |title=Napoleon's satellite kingdoms |publisher=New York, Free Press |date=1966 |chapter=6}}</ref>. Bu islohotlar doimiy bo‘lib chiqdi va G‘arbiy Germaniyani modernizatsiya qildi. Fransuzlar fransuz tilini majburan joriy qilmoqchi bo‘lganida, nemislarning qarshiligi kuchaydi. Britaniya, Rossiya va Avstriyadan iborat Ikkinchi koalitsiya Fransiyaga hujum qildi, ammo muvaffaqiyatsizlikka uchradi. Napoleon o‘z nazorati ostida yangi mamlakatlar tuzib, 1806-yilda Muqaddas Rim imperiyasini tugatdi. Napoleon Prussiya va Avstriyadan tashqari ko‘pchilik nemis davlatlarini o‘z ichiga olgan "[[Reyn ittifoqi]]"ni tuzdi<ref name=raff/>. [[Frederick William II|Fridrix Vilgelm II]]ning zaif hukmronligi (1786–1797) davrida Prussiya iqtisodiy, siyosiy va harbiy tushkunlikni boshdan kechirgan edi. Uning vorisi [[Frederick William III|Fridrix Vilgelm III]] Uchinchi koalitsiya urushi hamda fransuz imperatori Napoleonning Muqaddas Rim imperiyasini tugatishi va nemis knyazliklarini qayta tashkil etishi davrida betaraf qolishga harakat qildi. Qirolicha va urush tarafdorlari partiyasining ta’siri ostida Fridrix Vilgelm 1806-yilda To‘rtinchi koalitsiyaga qo‘shildi. Napoleon [[Jena–Auerstedt jangi]]da Prussiya armiyasini osonlikcha yengib, Berlinni ishg‘ol qildi. Prussiya o‘zining G‘arbiy Germaniyada yaqinda qo‘lga kiritgan hududlarini yo‘qotdi, uning armiyasi 42 000 kishigacha qisqartirildi, Britaniya bilan savdo qilish taqiqlandi va Berlin Parijga katta kontributsiya to‘lab, fransuz okkupatsiyasini moliyalashtirishi kerak bo‘ldi. [[Saksoniya]] Napoleondan yordam berish uchun tarafini o‘zgartirdi va Reyn ittifoqiga qo‘shildi<ref>{{Cite journal |first=Neil M. |last=Heyman |date=1966 |title=France Against Prussia: The Jena Campaign of 1806 |journal=Military Affairs |volume=30 |issue=4 |pages=186–198 |doi=10.2307/1985399 |jstor=1985399}}</ref>. [[File:Vienna Congress.jpg|thumb|[[Vena kongressi]] delegatlari]] Napoleonning 1812-yildagi Rossiyadagi harbiy muvaffaqiyatsizligidan keyin Prussiya Oltinchi koalitsiyada Rossiya bilan ittifoq tuzdi va Avstriya ham bu ittifoqqa qo‘shildi. Napoleon 1813-yilda [[Leypsig jangi]]da qat’iy mag‘lubiyatga uchradi. Reyn ittifoqining nemis davlatlari har qanday tinchlik shartlarini rad etgan Napoleonga qarshi koalitsiya tarafiga o‘tib ketdilar. Koalitsiya kuchlari 1814-yilda Fransiyaga bostirib kirdi, Parij egallandi va Napoleon taslim bo‘ldi. [[Vena kongressi]]da g‘oliblardan biri bo‘lgan Prussiya keng hududga ega bo‘ldi{{Sfn|Sheehan|1989|pp=75, 207–291, 291–323, 324–371, 802–820}}. == 1815–1871 == === German ittifoqi === [[File:Deutscher Bund.svg|thumb|[[German ittifoqi]] (1815–1866). Ko‘k rangdagi Prussiya o‘z hududini sezilarli darajada kengaytirdi.]] 1815-yilda Fransiya inqilobi va [[Napoleon urushlari]] oqibatida Yevropa notinch va holdan toygan edi. Napoleon mag‘lubiyatga uchragach, davlat arboblari Avstriyadan [[Klemens von Metternich]] rahbarligida Yevropani qayta tashkil etish uchun [[Vena kongressi]]ga yig‘ildilar. Kelishib olingan siyosiy tamoyillarga inqilobiy va millatchilik g‘oyalarini bostirish uchun hukmdorlarning tiklanishi, qonuniyligi va birdamligi kirgan edi. Koalitsiyaning g‘olib a’zolari tinch kuchlar muvozanatini muzokara qildilar va fransuz imperializmini jilovlash uchun barqaror nemis markazini saqlab qolishga kelishib oldilar. Biroq, tugatilgan Muqaddas Rim imperiyasini isloh qilish g‘oyasi rad etildi. Napoleonning nemis davlatlarini qayta tashkil etishi davom ettirildi va knyazlarga o‘z unvonlarini saqlab qolishga ruxsat berildi{{Sfn|Carr|1991|pp=1–2}}. Avstriya rahbarligi ostida 39 ta davlatning erkin ittifoqi bo‘lgan, [[Frankfurt-Mayn]]da yig‘iladigan Federal Seymga ega [[German ittifoqi]]ga asos solindi. Bu millatchilarni qoniqtirmagan o‘zaro mudofaa uchun koalitsiya edi. Iqtisodiy integratsiya va bojxona muvofiqlashtirishga qaratilgan urinishlar millatchilikka qarshi repressive siyosat tufayli barbod bo‘ldi. Markaziy Yevropadagi barqaror tuzilma Fransiya yoki Rossiyaning tajovuzini to‘xtatishi mumkinligiga amin bo‘lgan Britaniya bu ittifoqni ma’qulladi. Biroq, ittifoq zaif, samarasiz va nemis millatchiligiga to‘sqinlik qiluvchi omil edi{{Sfn|Lee|1985|pp=332–346}}. === Jamiyat va iqtisodiyot === 1815-yildan keyin Berlindagi markazlashgan Prussiya hukumati dehqonlarni nazorat qilib kelgan zodagonlarning vakolatlarini tobora o‘z qo‘liga oldi. Zodagonlarga qarzdorlikdan qochishga yordam berish uchun Berlin 1809-yilda qarz berish uchun kredit muassasasini tuzdi va 1849-yilda qarz tarmog‘ini dehqonlarga kengaytirdi. 1871-yilda German imperiyasi tashkil etilganda, Yunker zodagonlari armiya, flot, byurokratiya va qirollik saroyini nazorat qildilar; ular odatda hukumat siyosatini belgilardilar{{Sfn|Sagarra|1977|pages=37–55, 183–202}}. ==== Aholi ==== [[File:Population of German territories 1800 - 2000.JPG|thumb|upright=1.5|1800–2000-yillarda nemis hududlari aholisi]] 1815–1865-yillar oralig‘ida German ittifoqi aholisi (Avstriyani hisobga olmaganda) 21 milliondan 34 milliongacha 60 foizga o‘sdi{{Sfn|Nipperdey|1996|p=86}}. Sanoatgacha bo‘lgan mamlakatning yuqori tug‘ilish va o‘lim ko‘rsatkichlari jadal rivojlanayotgan sanoatlashgan shahar iqtisodiy va qishloq xo‘jaligi tizimlarida past ko‘rsatkichlarga o‘tganda bir vaqtning o‘zida demografik oʻtish sodir bo‘ldi. Qishloq xo‘jaligi unumdorligining oshishi ocharchilik va epidemiyalar kamaygani sababli barqaror oziq-ovqat ta’minotini ta’minladi. Bu odamlarga ertaroq turmush qurish va ko‘proq farzand ko‘rish imkonini berdi. Tug‘ilish darajasi go‘daklar o‘limining yuqori ko‘rsatkichi va 1840-yildan keyin Amerikaga keng ko‘lamli emigratsiya bilan qoplandi. Emigratsiya 1840-yillarda 480 000 kishini, 1850-yillarda 1 200 000 kishini va 1860-yillarda 780 000 kishini tashkil etdi. Yuqori va o‘rta sinflar dastlab tug‘ilishni nazorat qilishni amalda qo‘lladilar, tez orada u hamma tomonidan qabul qilindi{{Sfn|Nipperdey|1996|pp=87–92, 99}}. ==== Sanoatlashuv ==== [[File:Krupp-Werke in Essen 1864.jpeg|thumb|upright=.8|1864-yilda [[Essen]] shahridagi Krupp zavodlari]] [[File:Kemna Lokomotiven.jpg|thumb|Ko‘plab kompaniyalar, jumladan, bug‘ mashinalari ishlab chiqaruvchisi J.Kemna, o‘z faoliyatini Angliya sanoati namunasida yo‘lga qo‘ydilar. ]] 1800-yilda Germaniyaning ijtimoiy tuzilishi tadbirkorlik va iqtisodiy rivojlanishga unchalik mos emas edi. Napoleon nazorati yirik yer mulklarini sotishga qo‘yilgan feodal cheklovlarni olib tashlash, gildiyalar hokimiyatini qisqartirish va samaraliroq tijorat huquqi kabi muhim institutsional islohotlarni keltirib chiqardi<ref>{{Cite web |first1=Michael |last1=Kopsidis |first2=Daniel W. |last2=Bromley |title=The French Revolution and German industrialization: The new institutional economics rewrites history |url=https://www.econstor.eu/bitstream/10419/97701/1/787963348.pdf |access-date=13 April 2019 |publisher=Leibniz Institute of Agricultural Development in Transition Economies}}</ref>. Sanoat inqilobi Britaniya va Fransiyada qizg‘in davom etayotgan edi. Kichik nemis davlatlari asta-sekin va mustaqil ravishda rivojlandi. 1830-yillardagi temir yo‘llarga dastlabki investitsiyalar xususiy investorlardan keldi. Sanoatlashuv faqat 1850-yildan keyin, temir yo‘l qurilishi ortidan o‘z o‘rnini topdi<ref name="Mitchell2006"/>. To‘qimachilik sanoati [[Zollverein|Bojxona ittifoqi]] tomonidan bojxona to‘siqlarining yo‘q qilinishidan foyda ko‘rib, jadal o‘sdi<ref>{{Citation |last=Tilly |first=Richard |title=Banking in the Early Stages of Industrialization: A Study in Comparative Economic History |pages=151–182 |date=1967 |editor-last=Cameron |editor-first=Rondo |chapter=Germany: 1815–1870 |publisher=Oxford University Press}}</ref>{{Sfn|Nipperdey|1996|p=178|ps="On the whole, industrialisation in Germany must be considered to have been positive in its effects. Not only did it change society and the countryside, and finally the world...it created the modern world we live in. It solved the problems of population growth, under-employment and pauperism in a stagnating economy, and abolished dependency on the natural conditions of agriculture, and finally hunger. It created huge improvements in production and both short- and long-term improvements in living standards. However, in terms of social inequality, it can be assumed that it did not change the relative levels of income. Between 1815 and 1873 the statistical distribution of wealth was on the order of 77% to 23% for entrepreneurs and workers respectively. On the other hand, new problems arose, in the form of interrupted growth and new crises, such as urbanisation, "alienation", new underclasses, proletariat and proletarian misery, new injustices and new masters and, eventually, class warfare."}}. XIX asrning ikkinchi yarmida nemis sanoati jadal o‘sdi va 1900-yilga kelib Germaniya Britaniya va AQSh bilan bir qatorda sanoat bo‘yicha jahon yetakchisiga aylandi{{Sfn|Stolper|2017|loc=ch 1}}. ==== Urbanizatsiya ==== 1800-yilda aholi asosan qishloq joylarda yashagan, faqat 10 foizi 5 000 yoki undan ortiq aholisi bor jamoalarda yashagan va atigi 2 foizi 100 000 dan ortiq aholisi bor shaharlarda yashagan. 1815-yildan keyin qishloq joylardan kelgan yoshlarning oqimi tufayli shahar aholisi ko‘paydi. Berlin 1800-yildagi 172 000 kishidan 1870-yilda 826 000 nafar aholiga yetdi, Myunxen esa 40 000 tadan 269 000 taga o‘sdi.{{Sfn|Nipperdey|1996|pp=96–97}} ==== Temir yo‘llar ==== Iqtisodiy rivojlanishning dastlabki bosqichi 1840-yillardagi temir yo‘l inqilobi bilan boshlandi, bu mahaliy mahsulotlar uchun yangi bo‘laklarni ochdi, o‘rta darajadagi menejerlar guruhini yaratdi, muhandislar, me’morlar va mashinistlarga talabni oshirdi hamda ko‘mir va temirga investitsiyalarni rag‘batlantirdi. Davlatlar o‘rtasidagi siyosiy bo‘linish va har tomonlama konservatizm 1830-yillarda temir yo‘l qurishni qiyinlashtirdi. Biroq, 1840-yillarga kelib asosiy yo‘nalishlar yirik shaharlarni bog‘ladi; har bir nemis davlati o‘z chegaralaridagi yo‘nalishlar uchun mas’ul edi{{Sfn|Nipperdey|1996|p=165}}. Texnologik baza yetishmagani uchun muhandislik va uskunalar Britaniyadan keltirildi. Ko‘pgina shaharlarda yangi temir yo‘l ustaxonalari texnologik xabardorlik va o‘qitish markazlari bo‘ldi, shuning uchun 1850-yilga kelib Germaniya temir yo‘l qurilishi talablarini qondirishda o‘zini o‘zi ta’minladi va temir yo‘llar po‘lat sanoatining o‘sishi uchun asosiy turtki bo‘ldi. 1870-yilda Germaniyaning birlashishi birlashishni, davlat kompaniyalariga milliylashtirishni va yanada jadal o‘sishni rag‘batlantirdi. Fransiyadan farqli o‘laroq, maqsad sanoatlashuvni qo‘llab-quvvatlash edi. Oxir-oqibat yo‘nalishlar Rur hududi va boshqa sanoat markazlarini kesib o‘tdi hamda Gamburg va Bremen kabi yirik portlar bilan yaxshi aloqalarni ta’minladi<ref name="Mitchell2006">{{Cite book |first=Allan |last=Mitchell |url=https://books.google.com/books?id=mZ6pkm-WgWMC |title=The Great Train Race: Railways and the Franco-German Rivalry, 1815–1914 |publisher=Berghahn Books |date=2006 |isbn=978-1-84545-136-3}}</ref>. ==== Fan va madaniyat ==== XIX asr rassomlari va intellektuallari Fransuz inqilobi hamda yozuvchilar [[Johann Wolfgang von Goethe|Ioxann Volfgang fon Gyote]], [[Gotthold Ephraim Lessing|Gotxold Efrayim Lessing]] va [[Friedrich Schiller| Fridrix Shillerdan]] ilhomlandilar.<ref>Nicholas Saul, ed. ''The Cambridge companion to German romanticism'' (Cambridge University Press, 2009) ch 1.</ref> [[Ludwig van Beethoven|Lyudvig van Betxoven]] davrning eng nufuzli kompozitori edi. Operada g‘ayritabiiy qo‘rquv va folklor melodramatik syujetini birlashtirgan yangi romantik muhit [[Richard Wagner|Rixard Vagner]] tomonidan yaratildi. [[Brothers Grimm|Aka-uka Grimmlar]] xalq ertaklarini [[Grimm ertaklari]]ga to‘pladilar va nemis tilidagi eng keng qamrovli ish bo‘lgan [[Deutsches Wörterbuch]] ("Nemis lug‘ati") ustida ishlashni boshlaganlari uchun germanistika asoschilari deb topildilar<ref>Elmer H. Antonsen, James W. Marchand, and Ladislav Zgusta, eds. ''The Grimm brothers and the Germanic past'' (John Benjamins Publishing, 1990).</ref>. Professorlar tarix, ilohiyot, falsafa, til va adabiyotni o‘rganishga yangi tarixiy nuqtai nazarni olib kelgan xalqaro obro‘ga ega bo‘ldilar. [[Georg Wilhelm Friedrich Hegel|Georg Vilgelm Fridrix Gegel]], [[Friedrich Wilhelm Joseph Schelling|Fridrix Vilgelm Iozef Shelling]], [[Arthur Schopenhauer|Artur Shopenhauer]], [[Friedrich Nietzsche|Fridrix Nitsshe]], [[Max Weber|Maks Veber]], [[Karl Marx|Karl Marks]], [[Friedrich Engels|Fridrix Engels]] va [[Leopold von Ranke]] bilan nemis olimlari mashhur bo‘ldilar. 1830-yillarga kelib tabiiy fanlar bo‘yicha [[Aleksandr Gumboldt]] va matematika bo‘yicha [[Karl Fridrix Gauss]] boshchiligida nemis matematika, fizika, kimyo va biologiyasi jahon darajasidagi fan sifatida paydo bo‘ldi{{Sfn|Sheehan|1989|pp=75, 207–291, 291–323, 324–371, 802–820}}. {{Gallery |title= Nemis rassomlari, olimlari va faylasuflari |align=center |width=120 |File:Immanuel Kant portrait c1790.jpg|[[Immanuel Kant]] |File:Goethe (Stieler 1828).jpg|[[Johann Wolfgang von Goethe]] |File:Friedrich Schiller by Ludovike Simanowiz.jpg|[[Friedrich Schiller]] |File:AvHumboldt.jpg|[[Aleksandr Gumboldt]] |File:Joseph Karl Stieler's Beethoven mit dem Manuskript der Missa solemnis.jpg|[[Ludwig van Beethoven]] |File:Hegel portrait by Schlesinger 1831.jpg|[[Georg Wilhelm Friedrich Hegel]] |File:Carl Friedrich Gauss.jpg|[[Karl Fridrix Gauss]] |File:Grimm.jpg|[[Brothers Grimm]] |File:Ernst_Werner_von_Siemens.jpg|[[Werner von Siemens]] |File:Karl Marx_001.jpg|[[Karl Marx]] }} ==== Din ==== Lyuteran va reformat qilingan protestant cherkovlarini birlashtirish harakati mavjud edi. Cherkovlar buni Baden, Nassau va Bavariyada amalga oshirdilar. Prussiyada [[Frederick William III]]ning maqsadi qirollik nazoratini markazlashtirish uchun standartlashtirilgan liturgiya, tashkilot va me’morchilikni majbur qilish edi: ''Prussiya uniyasi cherkovi'' tuzildi. Boshqa Sileziyadagi "Eski lyuteranlar"dan keldi. Hukumat qat’iy choralar ko‘rishga urindi, shuning uchun o‘n minglab odamlar ko‘chib ketdi. 1845-yilda yangi qirol [[Frederick William IV]] amnistiya taklif qildi va Eski lyuteranlarga cherkov uyushmasini tuzishga ruxsat berdi{{Sfn|Clark|2006|pp=412–419}}<ref>Christopher Clark, "Confessional policy and the limits of state action: Frederick William III and the Prussian Church Union 1817–40". ''Historical Journal'' 39.04 (1996) pp. 985–1004. </ref>{{Sfn|Holborn|1964|pp=485–491}}. Cherkov yoki marosimdan ko‘ra ko‘proq shaxsga qaratilgan shaxsiylashtirilgan dinga o‘tish yuz berdi. Ratsionalizm pasaydi va ayniqsa gunohkorlik, najot hamda xristianlik sirlari va vahiylarini o‘ylashda shaxsning psixologiyasi va tuyg‘usiga yangi urg‘u berildi. [[Pietism]] uyg‘onishlar protestantlar orasida keng tarqalgan edi. Katoliklar orasida ziyoratlarning ko‘payishi kuzatildi. Nemis episkoplari Rimdan asosan mustaqil edilar, biroq endi Vatikanning nazorati kuchaydi, Rimga sodiq katoliklarning yangi "ultramontanizmi" paydo bo‘ldi{{Sfn|Clark|2006|pp=419–421}}. 1837-yilda katolik Reynlandida aralash nikohdagi bolalarning diniy ta’limi yuzasidan mojaro kelib chiqdi. 1840-yilda Fridrix Vilgelm IV katoliklarning talablariga rozilik berish orqali mojaroni yumshatdi. Biroq bu katoliklar dushman hukumat qarshisida birlashishi kerak degan tuyg‘uga olib keldi{{Sfn|Holborn|1964|pp=498–509}}. === Siyosiy o‘zgarishlar === 1819-yilda talaba radikali liberal talabalar tashkilotlarini masxara qilgan reaksion dramaturg [[August von Kotzebue]]ni o‘ldirdi. German ittifoqining bir nechta yirik harakatlaridan birida Metternix nemis davlatlarining konservativ hukumatlariga qarshi liberal tashviqotni bostirish uchun mo‘ljallangan repressiv [[Carlsbad Decrees|Karlsbad farmonlarini]] chiqargan konferensiyani chaqirdi<ref>{{Cite book |last=Taylor |first=A.J.P. |url=https://archive.org/details/coursegermanhist1815tayl |title=The Course of German History |date=2001 |page=[https://archive.org/details/coursegermanhist1815tayl/page/n74 52] |url-access=limited}}</ref>. Farmonlar tez so‘nib borayotgan millatchi birodarliklarga ([[Burschenschaft]]) barham berdi, liberal universitet professorlarini ishdan bo‘shatdi va senzuratni kengaytirdi. Farmonlar inqilobiy va millatchi g‘oyalarni tarqatishda ayblangan shaxslarga qarshi qaratilgan "demagoglarni ta’qib qilish"ni boshlab berdi<ref>{{Cite journal |last=Williamson |first=George S. |date=Dec 2000 |title=What Killed August von Kotzebue? The Temptations of Virtue and the Political Theology of German Nationalism, 1789–1819 |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-modern-history_2000-12_72_4/page/890 |journal=Journal of Modern History |volume=72 |issue=4 |pages=890–943 |doi=10.1086/318549 |jstor=10.1086/318549 |s2cid=144652797}}</ref>. 1834-yilda Prussiya va boshqa ko‘pchilik nemis davlatlari o‘rtasida, biroq Avstriyani istisno qilgan holda bojxona ittifoqi — [[Zollverein]] tashkil etildi. Sanoatlashuv rivojlangani sari yagona valyuta, huquqiy tizim va hukumatga ega yagona nemis davlatiga ehtiyoj yaqqol sezildi. ==== 1848–1849-yillar inqiloblari ==== [[File:Maerz1848 berlin.jpg|thumb|[[Berlin|Berlinda]], orqa fonda Berlin saroyi bilan 1848-yilgi inqiloblarni olqishlashmoqda. Liberal va millatchi bosim nemis davlatlaridagi 1848-yilgi inqilobning muvaffaqiyatsiz tugashiga olib keldi.]] Vena kongressi o‘rnatgan siyosiy va ijtimoiy tartibdan norozilikning kuchayishi 1848-yilda nemis davlatlarida Mart inqilobining boshlanishiga olib keldi. May oyida Frankfurt milliy assambleyasi milliy nemis konstitutsiyasini tuzish uchun yig‘ildi. Ammo 1848-yilgi inqilob muvaffaqiyatsiz tugadi: Prussiyalik [[Frederick William IV]] imperator tojini rad etdi, Frankfurt assambleyasi tarqatib yuborildi, hukmron knyazlar qo‘zg‘olonlarni kuch bilan bostirdilar va 1850-yilga kelib German ittifoqi qayta tiklandi. Ko‘pgina rahbarlar, jumladan AQShga surgun qilindi va u yerda siyosiy kuchga aylandi<ref>{{Cite book |last=Wittke |first=C. F. |url=https://archive.org/details/refugeesofrevolu0000unse |title=Refugees of Revolution: The German Forty-Eighters in America |date=1952 |publisher=University of Pennsylvania Press |location=Philadelphia}}</ref>. 1850-yillar siyosiy reaksiya davri bo‘ldi. Noroziliklar bostirildi. Fridrix Vilgelm IV tushkunlikka tushib qoldi va klerikalizm hamda mutlaq ilohiy monarxiyani targ‘ib qiluvchi shaxslar bilan o‘ralgan edi. Prussiya o‘z hududini kengaytirdi va kuchli qishloq xo‘jaligi bazasini saqlab qolgan holda jadal sanoatlashishni boshladi. ==== Bismark hokimiyatni o‘z qo‘liga oladi (1862–1866) ==== [[File:BismarckRoonMoltke.jpg|thumb|1860-yillardagi Prussiyaning yirik siyosiy va harbiy strateglari [[Otto von Bismarck|Otto fon Bismark]], [[Albrecht von Roon]] va [[Helmuth von Moltke the Elder]]]] 1857-yilda Prussiya qiroli [[Frederick William IV]] insultni boshdan kechirdi va uning ukasi [[Wilhelm I|Vilgelm]] 1861-yilda qirol Vilgelm I bo‘lgunga qadar regent bo‘lib xizmat qildi. Garchi konservativ bo‘lsa-da, Vilgelm pragmatik edi. Uning eng muhim yutug‘i 1862-yilda [[Otto von Bismarck|Otto fon Bismarkni]] Prussiya vazirlar prezidenti etib tayinlash bo‘ldi. Bismark, mudofaa vaziri [[Albrecht von Roon]] va feldmarshal [[Helmuth von Moltke the Elder]]ning hamkorligi Germaniyaning birlashishiga olib kelgan Daniya, Avstriya va Fransiyaga qarshi harbiy g‘alabalarga zamin yaratdi{{Sfn|Holborn|1969|pp=131–167}}<ref>{{Cite book |last=Feuchtwanger |first=Edgar |title=Bismarck: A Political History |date=2014 |publisher=Routledge |isbn=978-0-415-72477-7 |edition=2nd |pages=83–98 |oclc=863633117 |ol=26785882M |author-link=Edgar Feuchtwanger}}</ref>. Prussiya va Daniya o‘rtasida German ittifoqiga kirmagan va daniyalik millatchilar Daniyaga qo‘shmoqchi bo‘lgan [[Shlezvig]] bo‘yicha nizolar 1864-yilda [[Ikkinchi Shlezvig urushi]]ga olib keldi. Avstriya qo‘shilgan Prussiya Daniyani yengdi va [[Yutlandiya]]ni ishg‘ol qildi. Daniyaliklar Shlezvig gersogligi va Golshteyn gersogligini Avstriya va Prussiyaga berishga majbur bo‘ldilar. Gersogliklarni boshqarish Avstriya va Prussiya o‘rtasida ziddiyatlarni keltirib chiqardi. Avstriya ularning German ittifoqi tarkibida mustaqil tuzilma bo‘lishini xohlagan bo‘lsa, Prussiya ularni anneksiya qilishni niyat qilgan edi. Kelishmovchilik 1866-yilda boshlangan Avstriya-Prussiya urushi uchun bahona bo‘ldi. Iyul oyida ikki armiya yarim million kishi qatnashgan Königgrätz jangida Sadowa-Kёniggratzda to‘qnash keldi. Prussiyaning ustun logistikasi va avstriyaliklarning sekin ishlaydigan o‘q-dori bilan o‘rnatiladigan miltiqlariga nisbatan o‘q-dorisi tez o‘rnatiladigan igna miltiqlari Prussiyaning g‘alabasi uchun muhim ahamiyat kasb etdi. Jang Germaniyadagi gegemonlik uchun kurashni hal qildi va Bismark german ishlarida bo‘ysunuvchi rol o‘ynaydigan mag‘lubiyatga uchragan Avstriyaga nisbatan bag‘rikeng bo‘ldi{{Sfn|Holborn|1969|pp=167–188}}{{Sfn|Feuchtwanger|2014| pp=99–147}}. ==== Shimoliy German ittifoqi, 1866–1871 ==== Avstriya-Prussiya urushidan keyin German ittifoqi tarqatib yuborildi va [[Prussiya]] rahbarligi ostida Shimoliy German ittifoqi tuzildi. Avstriya chetlatildi va uning Germaniyadagi ulkan ta’siri tugadi. Shimoliy German federatsiyasi German ittifoqi tarqatib yuborilishi va German imperiyasining asos solinishi o‘rtasida, 1867-yildan 1871-yilgacha mavjud bo‘lgan o‘tish davridagi tashkilot edi<ref>{{Cite book |last=Craig |first=Gordon |author-link=Gordon A. Craig |title=Germany, 1866-1945 |url=https://archive.org/details/germany186619450000crai |date= |publisher=[[Oxford University Press]] |year=1978 |isbn=978-0-19-822113-5 |editor-last=Bullock |editor-first=Alan |editor-link=Alan Bullock |series=Oxford History of Modern Europe |location=New York |publication-date=1999 |pages=[https://archive.org/details/germany186619450000crai/page/11 11]–22 |editor-last2=Deakin |editor-first2=William |editor-link2=William Deakin}}</ref>. == German imperiyasi, 1871–1918 == === Bismark davri === ==== Yangi imperiya ==== [[File:Wernerprokla.jpg|thumb|1871-yil 18-yanvarda [[Versal saroyi]]ning Ko‘zgular zalida German imperiyasi e’lon qilindi. Markazda oq kiyimda Bismark]] 1868-yilda Ispaniya qirolichasi [[Isabella II]] Shonli inqilobda taxtdan tushirilib, taxt bo‘sh qoldirildi. Prussiya voris sifatida Hohenzollern nomzodi — shahzoda Leopoldni taklif qilganida, Fransiya qattiq e’tiroz bildirdi. Masala diplomatik janjalga aylandi va 1870-yil iyul oyida Fransiya buni to‘laqonli urush bilan yakunlashga qaror qildi. Prussiya pan-german ittifoqi bilan birlashib, taktik tashabbusni o‘z qo‘liga olgani sababli mojaro tezda hal qilindi. Fransiyadagi g‘alabalar ortidan imperator [[Napoleon III]] qo‘mondonligidagi fransuz armiyasi Sedan qal’asida taslim bo‘ldi<ref name="Rüstow1872">{{Cite book |first=Wilhelm |last=Rüstow |url=https://books.google.com/books?id=9cBVAAAAYAAJ |title=The War for the Rhine Frontier, 1870: Its Political and Military History |publisher=Blackwood |date=1872}}</ref><ref>{{Cite book |first=James D. |last=McCabe |url=https://babel.hathitrust.org/cgi/pt?id=miun.acj5737.0001.001;view=1up;seq=11 |title=History of the war between Germany and France |publisher=HathiTrust Digital Library |date=1871 |access-date=23 March 2019}}</ref>. Napoleon asirga olindi va Parijda muvaqqat hukumat shoshilinch ravishda e’lon qilindi. Germaniyaliklar Parijni qamal qilayotgan paytda yangi hukumat qolgan armiyalarni qayta tashkil etishga harakat qildi. Och qolgan shahar 1871-yil yanvarida taslim bo‘ldi. Fransiya 5 milliard frank kontributsiya to‘lashga va [[Alsace-Lorraine]]ni Germaniyaga berishga majbur bo‘ldi. Bu fransuzlarning psixikasini xarob qildi va Fransiya-Germaniya dushmanligini kuchaytirdi. Qamal paytida nemis knyazlari 1871-yil 18-yanvarda [[Versal saroyi]]ning [[Ko‘zgular zalida]] yig‘ilib, [[Germaniya imperiyasi]]ning tuzilganini e’lon qildilar va Prussiya qiroli [[Wilhelm I]]ni [[Germaniya imperatorlari|Germaniya imperatori]] deb e’lon qildilar. Bu barcha etnik nemis davlatlarini federal iqtisodiy, siyosiy va ma’muriy birlikning Kichik Germaniya yechimida Avstriyadan tashqari birlashtirdi. Bismark kansler etib tayinlandi. ==== Federal imperiya ==== [[File:AHW Bau Voelkerschlachtdenkmal Leipzig 1912.jpg|thumb|upright=.8|Qurilish jarayonidagi balandligi {{Convert|91 |m|ft|abbr=on}} bo‘lgan [[Monument to the Battle of the Nations|Xalqlar jangi yodgorligi]], [[Leipzig]], 1912]] [[File:Berlin Nationaldenkmal Kaiser Wilhelm mit Schloss 1900.jpg|thumb|right|Hohenzollernlar sulolasining asosiy qarorgohi bo‘lgan [[Berlin saroyi]]]] Imperiya hajmi, demografiyasi, konstitutsiyasi, iqtisodiyoti, dini va ijtimoiy-siyosiy rivojlanishi turlicha bo‘lgan 25 ta davlatning [[federatsiya]]si edi. Aholining uchdan ikki qismiga ega Prussiyaning o‘zi ham imperiya chekkasidan yangi kelgan sifatida paydo bo‘lgan va madaniy hamda iqtisodiy ichki bo‘linishlarga duch kelgan. Kichik hududlar prussiyalashtirilgan millat konsepsiyasini rad etdilar va bunday atamalarni o‘z davlatlari bilan bog‘lashni afzal ko‘rdilar. Hansa portlari erkin savdoni yoqladilar, Prussiya iqtisodiy integratsiyasiga qarshi chiqdilar va 1888-yilgacha [[Zollverein]] (Bojxona ittifoqi) shartnomalarini imzolashdan bosh tortdilar<ref>{{cite journal |last1=Keller |first1=Wolfgang |last2=Shiue |first2=Carol H. |title=Endogenous Formation of Free Trade Agreements: Evidence from the Zollverein's Impact on Market Integration |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-economic-history_2014-12_74_4/page/1168 |journal=The Journal of Economic History |date=December 2014 |volume=74 |issue=4 |pages=1168–1204 |doi=10.1017/S0022050714000898 |s2cid=154596279 }}</ref>. Prussiya-germaniyalik rasmiylar 1871-yil birinchi imperial saylovlar natijalari ko‘rsatganidek, integratsiya muammolaridan xabardor edilar. Tarixchilar millat-davlat ''imperiya orqali qurilganini'' ta’kidlaydilar<ref name=build/>. Milliy o‘ziga xoslik dabdabali imperial tosh ikonografiyasida namoyon bo‘ldi va u ''davlat boshlig‘i sifatida imperatorga ega bo‘lgan hamda imperial ambitsiyalarni rivojlantiradigan'' imperial xalq sifatida erishilishi kerak edi<ref>{{Cite news |first=Patrick |last=Wright |date=9 September 2006 |title=A fistful of Fredericks – He considers the "invention of tradition" in Prussia, and the importance of memorials and ceremonies of remembrance in shaping patriotic identity. |work=The Guardian |url=https://www.theguardian.com/books/2006/sep/09/featuresreviews.guardianreview10 |access-date=23 March 2019}}</ref><ref name="build">{{cite book |doi=10.1515/9789633860175-007 |chapter=Building the Nation Among Visions of German Empire |title=Nationalizing Empires |date=2015 |last1=Berger |first1=Stefan |pages=247–308 |isbn=978-963-386-017-5 }}</ref>. Bismarkning ichki siyosati protestant Prussiya davlati g‘oyasini hamma joyda qabul qilishga va cherkovni davlatdan ajratishga erishishga qaratilgan harakatiga asoslangan edi. 1871-yildan 1878-yilgacha davom etgan [[Kulturkampf]] (madaniyat uchun kurash) davrida u ta’limni dunyoviylashtirish va fuqarolik nikohini joriy etish orqali Katolik cherkovi va uning siyosiy tarmog‘i bo‘lgan [[katoliklik]] markaz partiyasining ta’sirini minimallashtirishga harakat qildi, ammo bunga erisha olmadi. Kulturkampf ko‘plab protestantlarni ham norozot qildi va to‘xtatildi. Polsha, daniyalik va fransuz ozchiliklari kabi millionlab nemis bo‘lmagan imperial fuqarolar diskriminatsiyaga chidashga yoki germanlashishni qabul qilishga majbur bo‘ldilar. Tarixchilar Katolik cherkoviga qarshi kampaniyani, shuningdek, [[Germaniya]] sotsial-demokratik partiyasiga qarshi shunga o‘xshash kampaniyani nemis ongida ozchilikni ta’qib qilish orqali milliy birdamlikni rag‘batlantirish mumkin bo‘lgan doimiy ta’sir qoldirgan deb ta’riflaganlar. Keyinchalik "salbiy integratsiya" deb atalgan bu strategiya nemis millatchilik tuyg‘usi va natsistik harakatga ta’sir ko‘rsatgan hukumatga sodiq bo‘lish yoki davlat dushmani bo‘lish kayfiyatini o‘rnatdi<ref name="Childers negative integration">{{Cite episode |title=The First World War and Its Legacy |url=https://www.wondrium.com/a-history-of-hitlers-empire-2nd-edition |access-date=27 March 2023 |series=A History of Hitler's Empire, 2nd Edition |last=Childers |first=Thomas |author-link=Thomas Childers |date=2001 |number=2 |time=06:37-11:02 |language=English |publisher=The Great Courses}}</ref>. ==== Uch sinfli tizim ==== Imperiya zodagonlarga davlat xizmati va armiyada imkoniyatlar yaratdi. Aristokratik nazorat unga universitetlar va cherkovlarda qaror qabul qilishni kafolatladi<ref>{{Cite journal |first=J. C. G. |last=Röhl |date=1967 |title=Higher Civil Servants in Germany, 1890–1900 |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-contemporary-history_1967-07_2_3/page/101 |journal=Journal of Contemporary History |publisher=Sage Publications, Ltd. |volume=2 |issue=3 |pages=101–121 |doi=10.1177/002200946700200306 |jstor=259809 |s2cid=160827181}}</ref>. Harbiy rahbarlikni aristokratlarga saqlab qolish haqidagi Prussiya an’anasi qabul qilindi, konstitutsiya harbiy ishlarni reyxstag emas, balki imperator qo‘liga topshirdi{{Sfn|Clark|2006|pp=158, 603–623}}. Harbiy o‘zining ''"Millatni himoya qilgan mulk"'' sifatidagi rolini kuchaytirdi va ''"o‘zini o‘zi ta’minlaydigan kasta"''ga aylandi<ref>{{Cite web |first=Hans-Ulrich |last=Wehler |title=Hans Ulrich Wehler-The German Empire 1871-1918-Berg (1985) |url=https://www.scribd.com/document/371706306/Hans-Ulrich-Wehler-The-German-Empire-1871-1918-Berg-1985 |access-date=31 March 2019 |via=Scribd |page=157}}</ref>. Zodagonlarning ko‘pchiligi badavlat sanoatchilarga aylandi{{Sfn|Blackbourn|1998|p=32}}. Fransiya yoki Britaniyadagidek hech qachon kuchli parlament vakilligiga ega bo‘lmagan shahar o‘rta sinfi jadal o‘sdi. Sotsialist ishchilar partiyasining yuksalishi mavjud siyosiy va ijtimoiy sharoitlarni o‘zgartirish orqali sotsialistik tartibni o‘rnatishni maqsad qilgan edi. 1878-yildan boshlab Bismark partiya tashkiloti va uning gazetalarini taqiqlash orqali bunga qarshilik ko‘rsatdi. Shunga qaramay, harakat o‘sdi va Bismark ishchilar sinfini tinchlantirish uchun 1883-yilda o‘zining ijtimoiy farovonlik dasturini boshladi<ref>{{Cite book |last=Moses |first=John Anthony |url=https://books.google.com/books?id=Yy6oSv2N_iIC&pg=PA149 |title=Trade Unionism in Germany from Bismarck to Hitler, 1869–1933 |publisher=Rowman & Littlefield |date=1982 |isbn=978-0-86043-450-4 |page=149}}</ref>. Bismark Prussiya va Saksoniyadagi farovonlik dasturlariga asos soldi. 1880-yillarda u yevropacha farovon davlatiga asos solgan. P ensiyalar, baxtsiz hodisalardan sug‘urta qilish, tibbiy yordam va ishsizlikdan sug‘urtalashni joriy qildi. Uning dasturlari sanoat qo‘llab-quvvatlashiga sazovor bo‘ldi, chunki ularning maqsadi ish haqi yuqori bo‘lgan, biroq farovonlik mavjud bo‘lmagan Amerikaga ketuvchi muhojirlarni kamaytirish edi<ref>{{Citation |last=Hennock |first=E. P. |title=The Origin of the Welfare State in England and Germany, 1850–1914: Social Policies Compared |date=2007}}</ref><ref>{{Citation |last=Beck |first=Hermann |title=Origins of the Authoritarian Welfare State in Prussia, 1815–1870 |date=1995}}</ref>. Bismark, garchi erkin savdoni xohlovchi liberallarni uzoqlashtirgan bo‘lsa-da, foyda va ish haqini Amerika raqobatidan himoya qiluvchi yuqori bojlar orqali yana qo‘llab-quvvatlashga erishdi<ref>{{Citation |last=Spencer |first=Elaine Glovka |title=Rules of the Ruhr: Leadership and Authority in German Big Business Before 1914 |date=Spring 1979 |journal=Business History Review |volume=53 |issue=1 |pages=40–64 |publisher=[President and Fellows of Harvard College, Cambridge University Press] |doi=10.2307/3114686 |jstor=3114686 |s2cid=154458964}}</ref><ref>{{Citation |last=Lambi |first=Ivo N. |title=The Protectionist Interests of the German Iron and Steel Industry, 1873–1879 |date=March 1962 |journal=Journal of Economic History |volume=22 |issue=1 |pages=59–70 |publisher=Cambridge University Press |doi=10.1017/S0022050700102347 |jstor=2114256|s2cid=154067344 }}</ref>. === Tashqi siyosat === [[Image:Triple Alliance.png|thumb|1913-yilda Germaniya, Avstriya va Italiyaning [[Uchlar ittifoqi]]]] Bismarkning tashqi siyosati ikki jabhalı urushning oldini olish va Fransiya-Rossiya ittifoqiga yo‘l qo‘ymaslikka qaratilgan edi. 1873-yilda Rossiya, Avstriya va Germaniya o‘rtasida Uch imperator ittifoqi imzolandi. Unda respublikachilik va [[sotsializm]] umumiy dushman ekanligi hamda tashqi siyosatga oid masalalarni muhokama qilishlari ta’kidlangan edi. Bismark Fransiyani yakkalab qo‘yish uchun Rossiya bilan yaxshi munosabatlarga muhtoj edi. Germaniya 1879-yilda Rossiya hujum qilgan taqdirda o‘zaro harbiy yordam ko‘rsatish maqsadida Avstriya-Vengriya bilan Ikki tomonlama ittifoq tuzdi. Bu Rossiyani murosaga keltirdi va 1887-yilda Germaniya bilan Rossiya o‘rtasida Qayta sug‘urta qilish shartnomasi imzolandi. Ular Fransiya Germaniyaga yoki Avstriya Rossiyaga hujum qilsa, o‘zaro harbiy yordam berishga kelishib oldilar. Rossiya Osiyoga yuzlandi va 25 yil davomida Yevropa siyosatida faol bo‘lmadi. 1882-yilda Italiya Ikki tomonlama ittifoqqa qo‘shildi va u [[Uchlar ittifoqi]]ga aylandi. Germaniya va Avstriyaning yordami evaziga Italiya Fransiya hujum qilgan taqdirda Germaniyaga yordam berish majburiyatini oldi<ref>{{Citation |last=Weitsman |first=Patricia A. |title=Dangerous alliances: proponents of peace, weapons of war |page=79 |date=2004}}</ref>. Bismark koloniyalarni qo‘lga kiritish amaliy emasligini va boshqaruv yuki foydasidan ustun kelishini ta’kidlagan edi. Oxir-oqibat Bismark yon berdi va Afrika hamda [[Okeaniya]]da koloniyalar tashkil etildi. Bismark Afrika hududlarini egallash bo‘yicha "belgilangan xalqaro qoidalar"ni talab qilgan Yevropa mustamlakachi davlatlari uchun 1885-yilda [[Berlin konferensiyasi]]ni boshlab berdi. ''Berlin konferensiyasining Bosh akti'' "Afrika uchun kurash" va "Yangi imperializm"ning rasmiylashtirilishi bo‘ldi<ref>{{Cite book |last=Belgum |first=Kirsten |title=Popularizing the Nation: Audience, Representation, and the Production of Identity in "Die Gartenlaube", 1853–1900 |date=1998 |page=149}}</ref>. === Wilhelm davri (1888–1918) === ==== II Wilhelm ==== [[File:1890 Bismarcks Ruecktritt.jpg|thumb|upright=.8|left|«Lotmanni tushirib qoldirish» — Britaniyaning 1890-yilda II Wilhelm tomonidan Bismarkning iste’foga chiqarilishini aks ettiruvchi karikaturasi]] Vilgelm I 1888-yilda vafot etdi. Uning o‘g‘li [[Frederick III]] taxtga o‘tirganidan atigi uch oy o‘tib rak kasalligidan vafot etdi. Uning o‘g‘li [[Wilhelm II (Germaniya imperatori)]] ota-onasining liliberalizmini rad etdi va avtokratik boshqaruvni boshladi. U siyosiy elitani almashtirdi va 1890-yilda Bismarkni iste’foga chiqishga majbur qildi<ref>{{Cite book |last=Neugebauer |first=Wolfgang |title=Die Hohenzollern. Band 2 – Dynastie im säkularen Wandel |date=2003 |publisher=[[Kohlhammer Verlag]] |isbn=978-3-17-012097-6 |location=Stuttgart |pages=174–175 |language=de}}</ref> Vilgelm hukumatga maksimal darajada ta’sir o‘tkazishga qaror qilgan edi.<ref>{{Citation |last=Kroll |first=Franz-Lothar |title=Preussens Herrscher. Von den ersten Hohenzollern bis Wilhelm II. |page=290 |date=2000 |editor-last=Kroll |editor-first=Franz-Lothar |contribution=Wilhelm II. (1888–1918) |place=Munich |publisher=C. H. Beck |language=de}}</ref><ref>Christopher Clark, ''Kaiser Wilhelm II'' (2000) pp. 35–47</ref><ref>John C. G. ''Wilhelm II: the Kaiser's personal monarchy, 1888–1900'' (2004).</ref>. ==== Ittifoqlar va diplomatiya ==== Vilgelm imperiyaning ta’sirini oshirish uchun agressiv yo‘l bo‘lgan ''Weltpolitik'' ("jahon siyosati") imperialistik g‘oyalarini tatbiq etishga kirishdi. Tashqi siyosat uning o‘zi va tashqi ishlar vaziri [[Friedrich von Holstein]] tomonidan hal qilinar edi<ref>On the Kaiser's "histrionic personality disorder", see Tipton (2003), pp. 243–245</ref><ref>{{Cite journal |last=Röhl |first=J. C. |date=Sep 1966 |title=Friedrich von Holstein |url=https://archive.org/details/sim_historical-journal_1966_9_3/page/379 |journal=Historical Journal |volume=9 |issue=3 |pages=379–388 |doi=10.1017/s0018246x00026716 |s2cid=163767674}}</ref>. Vilgelm Rossiya bilan [[Qayta sugʻurta shartnomasi]]ni uzaytirishdan bosh tortdi, bu esa 1894-yilda Fransiya-Rossiya ittifoqiga olib keldi. U o‘zining imperialistik rejalaridan voz kechishni istamadi va Angliya-Germaniya dengiz qurollanish poygasini boshladi. Germaniya Avstriya-Vengriya va Italiyani o‘z ichiga olgan [[Uchlar ittifoqi]]ga qaram bo‘lib qoldi<ref name="raff">{{Citation |last=Raff |first=Diethher |title=History of Germany from the Medieval Empire to the Present |pages=34–55, 202–206 |date=1988}}</ref>. 1897-yilda admiral [[Alfred von Tirpitz]] o‘zining salmoqli harbiy flot qurish rejasini ishlab chiqdi. Tirpitzning nazariyasiga ko‘ra, bu dengizda erkin harakatlanishga bog‘liq bo‘lgan Britaniyani murosaga kelishga majbur qilardi<ref>{{Cite journal |last=Woodward |first=David |date=July 1963 |title=Admiral Tirpitz, Secretary of State for the Navy, 1897–1916 |url=https://archive.org/details/sim_history-today_1963-08_13_8/page/n41 |journal=History Today |volume=13 |issue=8 |pages=548–555}}</ref>. Tirpitz 1898-yilda harbiy kema qurilishini boshladi va Vilgelmning qo‘llab-quvvatlashiga sazovor bo‘ldi<ref>{{Cite book |first=John B. |last=Hattendorf |url=https://www.academia.edu/661532 |title=he Influence of History on Mahan: Proceedings of a Conference Marking the Centenary of Alfred Thayer Mahan's Influence of Sea Power Upon History |date=January 1991 |publisher=Academia |access-date=4 April 2019}}</ref>. Afrika oroli — [[Zanzibar]] evaziga Germaniya 1890-yilda Britaniya bilan Germaniya qo‘ltig‘idagi [[Heligoland]] orolini alishib olgan va uni dengiz flotining bazasiga aylantirgan edi. Britaniya Germaniyaning imperialistik intilishlarini Britaniya nazorati ostidagi global ishlar va savdoning nozik muvozanatini buzadi deb hisobladi. Britaniya qurollanish poygasini davom ettirishga qaror qildi va 1906-yilda ilg‘or ''[[Dreadnought]]'' jangovar kemasini joriy etdi. Germaniya buni qabul qildi va 1910-yilga kelib qurollanish poygasi keskinlashdi<ref>{{Cite book |last=Herwig |first=Holger |title=Luxury Fleet: The Imperial German Navy 1888–1918 |date=1980}}</ref><ref>{{Cite book |first=Alfred Thayer |last=Mahan |url=https://archive.org/details/seanpowerinf00maha/page/n6 |title=The Influence of Sea Power Upon History |publisher=Archive Org |date=1890 |access-date=4 April 2019}}</ref>. ==== Iqtisodiyot ==== [[File:BASF Werk Ludwigshafen 1881.JPG|thumb|1881-yilda [[Ludwigshafen am Rhein|Ludwigshafendagi]] [[BASF]] kimyo zavodlari]] 1890-yilga kelib iqtisodiyot o‘zining sanoatlashuvini davom ettirdi va avvalgi ikki o‘n yillikka nisbatan ham yuqoriroq sur’atda o‘sdi hamda Birinchi jahon urushi oldidagi yillarda keskin ko‘paydi<ref>{{Cite book |first=Christoph |last=Buchheim |title=German Yearbook on Business History 1985 |publisher=Springer |date=1986 |isbn=978-3-642-71198-5 |pages=41–55 |chapter=Germany on the World Market at the End of the 19th Century |doi=10.1007/978-3-642-71196-1_3}}</ref>. 1870–1914-yillar oralig‘ida sanoat ishlab chiqarishi qariyb 500 foizga o‘sdi<ref>{{Cite web |title=Industrial Growth (1870–1914) |url=http://germanhistorydocs.ghi-dc.org/sub_document.cfm?document_id=638 |access-date=4 April 2019 |publisher=German History Docs |arxivurl=https://web.archive.org/web/20190404072632/http://germanhistorydocs.ghi-dc.org/sub_document.cfm?document_id=638 |arxivsana=2019-04-04}}</ref>. Dehqonlar an’anaviy, samarasiz usullardan voz kechib, sun’iy o‘g‘itlar va mexanik qurollarga o‘tdilar. Shakar va boshqa ildizmevali ekinlarni intensiv yetishtirish 1914-yilga kelib Germaniyani Yevropadagi eng samarali qishloq xo‘jaligi ishlab chiqaruvchisiga aylantirdi<ref>{{Cite journal |last=Perkins |first=J. A. |date=Spring 1981 |title=The Agricultural Revolution in Germany 1850–1914 |url=https://archive.org/details/journal-of-european-economic-history_spring-1981_10_1/page/71 |journal=Journal of European Economic History |volume=10 |issue=1 |pages=71–119}}</ref><ref>{{Cite web |first=Leslie |last=Page Moch |title=Internal migration before and during the Industrial Revolution: the case of France and Germany |url=https://d-nb.info/1031444017/34 |access-date=4 April 2019 |publisher=EGO}}</ref>. Kimyoviy tadqiqotlarning asoslari va [[Bunsen burner|Bunsen gorelkalari]], [[Petri dish|Petri idishlari]], [[Erlenmeyer flask|Erlenmeyerning kolbalari]] kabi muhim jihozlarning joriy etilishi, vazifaga yo‘naltirilgan ish prinsiplari va jamoaviy tadqiqotlar XIX asrdagi Germaniyadan kelib chiqqan. Bilimlarni o‘zlashtirishni tashkil etish ilmiy-tadqiqot institutlariga laboratoriyalarni integratsiyalash orqali takomillashtirildi. Germaniya uyushgan metodologiya tufayli XIX asr oxiriga kelib jahon [[kimyo sanoati]]da yetakchi o‘rinni egalladi. 1913-yilda Germaniya kimyo sanoati global [[dye|bo‘yoq moddalarining]] 90 foizini ishlab chiqardi va o‘z mahsulotining 80 foizini eksport qildi<ref>{{Citation |first=Fred |last=Aftalion, Otto Theodor Benfey |title=A History of the International Chemical Industry |date=1991 |publisher=University of Pennsylvania Press}}</ref><ref>{{Citation |last=Haber |first=Ludwig Fritz |title=The chemical industry during the nineteenth century |date=1958}}</ref>. Tariflar va kartellar taqdim etgan Amerika hamda Britaniya raqobatidan himoya tufayli Germaniya 1890-yillarda Yevropaning yetakchi po‘lat ishlab chiqaruvchi davlatiga aylandi<ref>{{Cite journal |last=Webb |first=Steven B. |date=June 1980 |title=Tariffs, Cartels, Technology, and Growth in the German Steel Industry, 1879 to 1914 |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-economic-history_1980-06_40_2/page/309 |journal=Journal of Economic History |volume=66 |issue=2 |pages=309–330 |doi=10.1017/s0022050706000325 |jstor=2120181 |s2cid=154281603}}</ref><ref>{{Cite book |last=James |first=Harold |title=Krupp: A History of the Legendary German Firm |url=https://archive.org/details/krupphistoryofle0000jame |publisher=Princeton University Press |date=2012}}</ref>. 1926-yilda firmalarning ''Vereinigte Stahlwerke''ga (Birlashgan po‘lat zavodlari) qo‘shilishi [[U.S. Steel]] kompaniyasiga taqlid qilingan edi. Yangi kompaniya boshqaruv tuzilmalarini ratsionalizatsiya qilish va zamonaviy texnologiyalarga alohida e’tibor qaratdi. 1913-yilga kelib Amerika va Germaniya eksporti jahon po‘lat bozorida ustunlik qildi<ref>{{Cite journal |last=Allen |first=Robert C. |date=Dec 1979 |title=International Competition in Iron and Steel, 1850–1913 |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-economic-history_1979-12_39_4/page/911 |journal=Journal of Economic History |volume=39 |issue=4 |pages=911–937 |doi=10.1017/s0022050700098673 |jstor=2120336 |s2cid=154582825}}</ref>. Mashinasozlik, temir, po‘lat va boshqa sohalarda nemis firmalari zararli raqobatdan qochib, savdo uyushmalariga tayanar edilar. Germaniya o‘zining "korporativ tafakkuri", byurokratik an’anasi va hukumatning rag‘batlantirishi tufayli jahon yetakchisi bo‘lgan. Ushbu uyushmalar raqobatni tartibga solib, kichik firmalarga yirik kompaniyalar soyasida faoliyat yuritishiga imkon berdi<ref>{{Cite journal |last1=Feldman |first1=Gerald D. |last2=Nocken |first2=Ulrich |date=Winter 1975 |title=Trade Associations and Economic Power: Interest Group Development in the German Iron and Steel and Machine Building Industries, 1900–1933 |journal=Business History Review |volume=49 |issue=4 |pages=413–445 |doi=10.2307/3113169 |jstor=3113169 |s2cid=153420481}}</ref>. ==== Koloniyalar ==== [[File:GermanColonialEmpire(UPT3).jpg|thumb|upright=1.2|1914-yildagi Germaniya koloniyalari va protektoratlari]] 1890-yillarga kelib, Germaniyaning Osiyo va Tinch okeanidagi mustamlaka hududlarining kengayishi Britaniya, Rossiya, Yaponiya va AQSh bilan ziddiyatlarga olib keldi<ref>John Anthony Moses and Paul M. Kennedy, ''Germany in the Pacific and Far East, 1870–1914'' (1977).</ref>. German banklari tomonidan moliyalashtirilgan [[Bag‘dod temir yo‘li]]ning qurilishi Germaniyani Usmonlilar imperiyasi va [[Fors koʻrfazi]] bilan bog‘lashga mo‘ljallangan edi, ammo u Britaniya va Rossiyaning geosiyosiy manfaatlari bilan to‘qnash keldi<ref>sean McMeekin, ''The Berlin-Baghdad express: the Ottoman Empire and Germany's bid for world power, 1898–1918'' (Penguin, 2011)</ref>. Eng yirik mustamlaka korxonalari Afrikada edi<ref>Gann, L., and Peter Duignan, ''The Rulers of German Africa, 1884–1914'' (1977) focuses on political and economic history; Perraudin, Michael, and Jürgen Zimmerer, eds. ''German Colonialism and National Identity'' (2010) focuses on cultural impact in Africa and Germany.</ref>. Afrikada 1904–1908-yillarda nama va herero xalqiga nisbatan shafqatsiz munosabat genotsid ayblovlariga sabab bo‘ldi. Tarixchilar [[Herero and Nama genocide|herero va nama genotsidi]] bilan [[Xolokost]] o‘rtasidagi bog‘liqlikni muhokama qiladilar<ref>Tilman Dedering, "The German-Herero war of 1904: revisionism of genocide or imaginary historiography?". ''Journal of Southern African Studies'' (1993) 19#1 pp: 80–88.</ref><ref>Jeremy Sarkin, ''Germany's Genocide of the Herero: Kaiser Wilhelm II, His General, His Settlers, His Soldier'' (2011)</ref><ref>Kirsten Dyck, "Situating the Herero Genocide and the Holocaust among European Colonial Genocides". ''Przegląd Zachodni'' (2014) No. 1 pp: 153–172. [http://www.ceeol.com/aspx/issuedetails.aspx?issueid=cab65bd2-ba20-4947-b2d7-1ea0c9275be6&articleId=2d260385-975f-4228-ad57-3e589a7da544 abstract]</ref>. === Birinchi jahon urushi === [[File:German soldiers in a railroad car on the way to the front during early World War I, taken in 1914. Taken from greatwar.nl site.jpg|thumb|alt=Men waving from the door and window of a rail goods van|1914-yilda frontga ketayotgan askarlar. Qisqa urush bo‘lishini kutgan holda, xabarlardan birida "Parijga sayohat" deb yozilgan.]] Germaniya Serbiya bilan ziddiyatda Avstriyani qo‘llab-quvvatladi, biroq Serbiya Fransiyaga ittifoqchi bo‘lgan Rossiyaning homiyligi ostida edi. Germaniya Avstriya-Vengriya, Usmonlilar imperiyasi va Bolgariyani o‘z ichiga olgan Markaziy davlatlar yetakchisi edi; ularga qarshi Ittifoqdoshlar: Rossiya, Fransiya, Britaniya va 1915-yilda Italiya turar edi. [[File:German trench WW1 French attack.gif|thumb|Fransuzlarning hujumini qaytarayotgan tranzsheshtagi nemis askarlari, Shampan, Fransiya, 1917 <ref>"World War I and Its Aftermath." Brewminate: We're Never far from Where We Were, 22 Feb. 2017, brewminate.com/world-war-i-and-its-aftermath/.</ref>]] G‘arbda Germaniya Shliffen rejasi yordamida Parijni o‘rab olish orqali tez g‘alaba qozonishga intildi. Belgiriya va Fransiyaning qarshiligi tufayli Marn daryosidagi birinchi jangda bu reja muvaffaqiyatsizlikka uchradi. Gʻarbiy front qonli tranche (seld) urushiga aylandi. Britaniya 1919-yilgacha davom etgan dengiz blokadasini joriy etib, Germaniyaning xomashyo va oziq-ovqatga bo‘lgan imkoniyatini cheklab qo‘ydi. Oziq-ovqat taqchilligi 1917-yilga kelib jiddiy tus oldi<ref>{{Cite book |last=Winter |first=J.M. |title=Capital Cities at War: Paris, London, Berlin, 1914–1919 |url=https://archive.org/details/capitalcitiesatw0000unse |date=1999}}</ref>. Sharqda Germaniya rus qo‘shinlarini mag‘lub etdi. Bu holat 1917-yilgi [[Rossiya inqilobi]] bilan kuchayib, bolsheviklar 1918-yil mart oyida imzolashga majbur bo‘lgan Brest-Litovsk sulhiga olib keldi. Bu Germaniyaga Sharqiy Yevropani nazorat qilish imkonini berdi. Germaniya 1919-yilgi [[Versal sulh shartnomasi]] haddan tashqari qattiqqo‘l ekanidan shikoyat qilganida, Ittifoqdoshlar bu shartnoma Brest-Litovskdagiga qaraganda ancha yumshoqroq ekanini bildirdilar<ref>{{Cite book |last=Zara S. |last=Steiner |url=https://books.google.com/books?id=V00vGP4TobwC&pg=PA68 |title=The Lights that Failed: European International History, 1919–1933 |publisher=Oxford U.P. |date=2005 |isbn=978-0-19-822114-2 |page=68}}</ref>. 1917-yilda Rossiyani yengish orqali Germaniya G‘arbiy frontga yuz minglab askarlarni o‘tkazishga muvaffaq bo‘ldi va bu unga Ittifoqdoshlarga nisbatan ustunlik berdi. Askarlarni yangi hujumchi (storm-trooper) taktikalari asosida qayta tayyorlash orqali nemislar amerikaliklar ulkan kuch bilan kelguniga qadar g‘alaba qozonishga umid qilishgan edi<ref>{{Cite book |last=Herwig |first=Holger H. |title=The First World War: Germany and Austria–Hungary 1914–1918 |url=https://archive.org/details/firstworldwarger0000herw |date=1996}}</ref>. Biroq, Ittifoqdoshlar o‘zlarini qayta guruhlagani va nemislarda yutuqlarni mustahkamlash uchun zaxiralar yetishmagani sababli bahorgi hujumlar muvaffaqiyatsizlikka uchradi. Yozda amerikaliklarning kuniga 10 000 nafardan kelishi va Germaniyaning holdan toygani fonida Ittifoqdoshlarning hujumlari nemis armiyasini barbod qildi<ref>{{Cite book |last=Paschall |first=Rod |url=https://archive.org/details/defeatofimperial0000pasc |title=The defeat of imperial Germany, 1917–1918 |date=1994 |publisher=Hachette Books |isbn=978-0-306-80585-1}}</ref>. ==== Ichki front ==== Germaniya urush harakatlari uchun fuqarolik iqtisodiyotini tezda safarbar qildi<ref>Feldman, Gerald D. "The Political and Social Foundations of Germany's Economic Mobilization, 1914–1916", ''Armed Forces & Society'' (1976) 3#1 pp 121–145. [http://afs.sagepub.com/content/3/1/121 online]</ref>. Shahar joylarda oziq-ovqat taqchilligi yuzaga kelib, sharoitlar yomonlashdi. Bunga dehqonlar va oziq-ovqat ishchilarining harbiy xizmatga o‘tkazilishi, o‘ta yuklangan temir yo‘l, ko‘mir tanqisligi va Britaniya blokadasi sabab bo‘ldi. 1916–1917-yillar qishi "sholg‘om qishi" deb nomlandi, chunki bu sabzavot borgan sari kamayib borayotgan kartoshka va go‘sht o‘rnini bosuvchi vosita sifatida ishlatilgan. Odamlarni boqish uchun oshxonalar ochildi, armiya esa askarlar uchun ratsionni qisqartirdi<ref>{{Cite book |last=Chickering |first=Roger |title=Imperial Germany and the Great War, 1914–1918 |url=https://archive.org/details/imperialgermanyg0000chic |date=2004 |pages=[https://archive.org/details/imperialgermanyg0000chic/page/141 141]–142}}</ref>. Ma’naviyat tushib ketdi. To‘yib ovqatlanmaslikdan zaiflashgan aholiga [[Ispan grippi]] qattiq zarba berdi. === Inqilob 1918–1919 === [[File:Waffenstillstand gr.jpg|thumb|1918-yil 11-noyabrda Kompyen shahridagi sulhni aks ettiruvchi rasm]] 1918-yil oktyabr oyida taslim bo‘lish mas’uliyatini demokratik partiyalar va Imperatorlik Reyxstagiga yuklash orqali armiyaning obro‘sini saqlab qolishni istagan [[General Ludendorff]] hukumatni demokratlashtirishga undadi. Yangi kansler tayinlandi, Reyshtag ko‘pchilik partiyalarining a’zolari ilk bor vazirlar mahkamasiga olib kelindi va konstitutsiya isloh qilindi<ref>{{Cite web |last=Sturm |first=Reinhard |date=23 December 2011 |title=Vom Kaiserreich zur Republik 1918/19 |trans-title=From Empire to Republic 1918/19 |url=https://www.bpb.de/themen/nationalsozialismus-zweiter-weltkrieg/dossier-nationalsozialismus/168748/vom-kaiserreich-zur-republik-1918-19/ |access-date=26 November 2024 |website=Bundeszentrale für politische Bildung |language=de}}</ref>. Biroq, bu na Ittifoqdoshlarni va na ko‘pchilik nemislarni qoniqtirdi. [[Noyabr inqilobi|Germaniya inqilobi]] 3-noyabrda Germaniya bo‘ylab tarqalgan Kildagi dengizchilar isyoni bilan boshlandi. Bir hafta ichida ishchilar va askarlar sovetlari hukumat va harbiy muassasalarni nazorat ostiga oldilar<ref>{{Cite web |title=Mutiny of German Sailors in Kiel |url=https://encyclopedia.ushmm.org/content/en/timeline-event/holocaust/before-1933/mutiny-of-german-sailors-in-kiel |access-date=26 November 2024 |website=Holocaust Encyclopedia}}</ref>. 9-noyabrda Germaniya respublika deb e’lon qilindi. Ikki asosiy sotsialistik partiyadan tuzilgan Xalq vakillari kengashi muvaqqat hukumat vazifasini bajarishga kirishdi. Oyning oxiriga kelib, Niderlandiyaga qochib ketgan imperator II Vilgelm ham qo‘shilib, Germaniyaning barcha monarxlari taxtdan voz kechishga majbur bo‘ldilar{{Sfn|Mommsen|1996|p=22}}. 1919-yil yanvar oyida yangi tashkil etilgan Germaniya kommunistik partiyasi boshchiligidagi "Spartakchilar qo‘zg‘oloni" Berlinda hokimiyatni qo‘lga olishga urindi, biroq u hukumat va [[Freikorps]] qo‘shinlari tomonidan bostirildi. Bahorgacha inqilobni sovet respublikasi (xususan, Bavariyadagi Myunxen sovet respublikasi) yo‘nalishida davom ettirishga qaratilgan zo‘ravonlik bilan bostirilgan harakatlar bo‘ldi. Ular ham talafotlar bilan bostirildi<ref>{{Cite web |title=The Second World War. Interbellum 1918–1936 |url=https://www.thesecondworldwar.org/interbellum-1918-1936/1918/the-weimar-republic/german-revolution/spartacist-uprising |access-date=1 December 2024 |website=The Second World War}}</ref>. Inqilob 1919-yil avgustida yakunlandi. Xalq tomonidan saylangan Veymar milliy assambleyasi tomonidan qabul qilinganidan so‘ng [[Veymar]] konstitutsiyasi imzolandi. Garchi zo‘ravonliklar asosan to‘xtagan bo‘lsa-da, inqilob oxirigacha yetmadi. Uning ko‘plab raqiblari armiya va Reyx ma’muriyatida o‘z lavozimlarida qolgan edi, shuningdek, u so‘llar o‘rtasidagi o‘rtahol sotsialistlar va kommunistlar o‘rtasidagi bo‘linishni hal qila olmadi. Natijada Veymar respublikasi so‘llar va — undan ham ko‘proq — o‘nglar muxolifati qurshovida qoldi<ref>{{Cite journal |last=Sturm |first=Reinhard |date=November 2011 |title=Weimarer Republik |journal=Informationen zur Politischen Bildung |language=de |volume=261 |pages=12, 25}}</ref>. == Veymar Respublikasi, 1918–1933 == === Versal shartnomasi === [[File:Karte des Deutschen Reiches, Weimarer Republik-Drittes Reich 1919–1937.svg|thumb|1920–1938-yillardagi [[Germaniya]]]] 1918-yil 11-noyabrdagi sulh Birinchi jahon urushidagi janglarni to‘xtatdi va 1919-yilda Germaniya istar-istamas Versal shartnomasini imzoladi. Germaniya o‘z koloniyalari ustidan suverenitetidan voz kechishga majbur bo‘ldi<ref>{{Cite wikisource|title=Treaty of Versailles/Part IV#Article 118}}</ref> va Yevropada 65 000 km<sup>2</sup> (25 000 kv mil) hududni — temir resurslarining 48 foizini o‘z ichiga olgan hududning taxminan 13 foizini, shuningdek, 7 million aholini, ya’ni aholisining 12 foizini yo‘qotdi<ref>{{Cite web |last=O'Neill |first=Aaron |date=21 June 2022 |title=Approximate German territorial losses, and related loss of resources, following the Treaty of Versailles, June 28, 1919 |url=https://www.statista.com/statistics/1086370/territorial-resource-loss-treaty-of-versailles/ |access-date=2 December 2024 |website=statista}}</ref>. Ittifoqdosh qo‘shinlar Reyn viloyatini ishg‘ol qildilar va bu hudud Reyndan 50 kilometr sharqda joylashgan hudud bilan birga demilitarizatsiya qilindi<ref>{{Cite wikisource|title=Treaty_of_Versailles/Part III#Section III. Left Bank of the Rhine}}</ref> .Nemis armiyasi 100 000 kishidan oshmasligi va bosh shtabga ega bo‘lmasligi belgilandi; harbiy-dengiz floti 15 000 kishidan iborat bo‘lishi mumkin edi. Germaniyaga harbiy havo kuchlari, suvosti kemalari yoki drednout kemalariga ega bo‘lish taqiqlandi. Uning ko‘plab kemalari taslim qilinishi kerak edi<ref>{{Cite web |title=The Treaty of Versailles |url=https://www.britannica.com/place/Germany/The-Treaty-of-Versailles |access-date=2 December 2024 |website=Encyclopædia Britannica}}</ref><ref>{{Cite wikisource|title=Treaty of Versailles/Part V}}</ref>. Shartnomaning eng bahsli moddasi, ya’ni Urush aybi bandi Germaniya ittifoqdoshlarga yetkazilgan zarar uchun javobgarlikni qabul qilishini va reparatsiya to‘lashi kerakligini belgiladi<ref>{{Cite wikisource|title=Treaty of Versailles/Part VIII#Section I. General Provisions}}</ref>. Shartnoma muzokara qilingan tinchlik emas, balki majburan qabul qilingan diktat sifatida qoralandi<ref>{{Cite web |title=Philipp Scheidemann gegen die Annahme des Versailler Vertrages (12. Mai 1919) |trans-title=Philipp Scheidemann Against Accepting the Versailles Treaty (12 May 1919) |url=https://germanhistorydocs.ghi-dc.org/pdf/deu/WR_SCHEIDEMANN_GERa.pdf |access-date=28 April 2023 |website=Deutsche Geschichte in Dokumente und Bildern |page=3 |language=de |arxivsana=2023-04-28 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20230428204402/https://germanhistorydocs.ghi-dc.org/pdf/deu/WR_SCHEIDEMANN_GERa.pdf }}</ref>. === Dastlabki yillar === [[File:Flag of Germany (3-2 aspect ratio).svg|thumb|''[[Veymar]] Respublikasining bayrog‘i 1919–1933'']] Veymar konstitutsiyasi Reyxstag (parlament) ishonchiga bog‘liq bo‘lgan kansler, farmonlar bilan boshqarish uchun sezilarli vakolatlarga ega kuchli prezident hamda shaxsiy huquqlar to‘plamidan iborat federal yarim prezidentlik respublikasini o‘rnatdi<ref>{{Cite web |last1=Leyser |first1=K.J. |last2=Wallace-Hadrill |first2=John Michael |date=2 December 2024 |title=The Weimar Constitution |url=https://www.britannica.com/place/Germany/The-Weimar-constitution |access-date=3 December 2024 |website=Encyclopædia Britannica}}</ref><ref>{{Cite wikisource|title=Weimar_constitution#Chapter_II:_Fundamental_Rights_and_Duties_of_Germans}}</ref>. Sotsial-demokrat [[Friedrich Ebert]] respublikaning ilk prezidenti bo‘ldi. So‘llar Sotsial-demokratlarni armiya va ma’muriytdagi eski elita bilan ittifoqi uchun mehnatkashlar harakatiga xiyonat qilishda aybladilar, o‘nglar esa respublika tarafdorlarini Germaniyaning mag‘lubiyati uchun mas’ul deb bildilar<ref>{{Cite web |title=World War I: Aftermath – The Undermining of Democracy in Germany |url=https://encyclopedia.ushmm.org/content/en/article/world-war-i-aftermath?series=20 |access-date=15 May 2023 |website=Holocaust Encyclopedia |publisher=United States Holocaust Memorial Museum}}</ref>. 1920-yil boshida o‘ng qanotdagi Kapp isyoni Berlinda hukumatni qisqa muddatga egalladi, biroq umumiy ish tashlash va davlat xizmatchilarining passiv qarshiligi tufayli isyon barbod bo‘ldi<ref>{{Cite web |title=Kapp Putsch |url=https://www.britannica.com/event/Kapp-Putsch |access-date=4 December 2024 |website=Encyclopædia Britannica}}</ref>. Isyon ortidan asosiy sanoat tarmoqlarini milliylashtirish yo‘qligidan norozilik yuqori bo‘lgan [[Ruhr]] hududidagi ishchilar qo‘zg‘olon ko‘tarib, hududni o‘z nazoratiga olishga urindilar. [[Reichswehr]] va [[Freikorps]] qismlari Ruhr qo‘zg‘olonini bostirdi, 1 200 dan ortiq odam halok bo‘ldi<ref>{{Cite web | title=The Reichswehr recaptures the Ruhr - Deutschlandmuseum | url=https://www.deutschlandmuseum.de/en/history/calendar/1920-04-02-the-reichswehr-recaptures-the-ruhr/ | access-date=2026-08-13 | website=www.deutschlandmuseum.de}}</ref>. Beqaror siyosiy sharoit uchdan to‘rt qism ko‘pchilikka ega bo‘lgan markaziy-so‘l Veymar koalitsiyasi so‘l va o‘ng qanot partiyalariga 125 o‘rinni boy bergan 1920-yilgi Germaniya federal saylovlarida o‘z aksini topdi<ref>{{Cite web |title=Das Deutsche Reich: Reichstagswahl 1920/22 |trans-title=The German Reich: Reichstag Elections 1920/22 |url=http://www.gonschior.de/weimar/Deutschland/RT1.html |access-date=18 May 2023 |website=gonschior.de |language=de}}</ref>. Oʻng ekstremistik guruh 1921-yilda sobiq vazir [[Matthias Erzberger]]ni va 1922-yilda yahudiy tashqi ishlar vaziri [[Walther Rathenau|Valter Ratenau]]ni o‘ldirdi<ref>{{Cite web |last=Sabrow |first=Martin |date=8 February 2010 |title=Organisation Consul (O.C.), 1920–1922 |url=https://www.historisches-lexikon-bayerns.de/Lexikon/Organisation_Consul_(O.C.),_1920-1922 |access-date=7 December 2024 |website=Historisches Lexikon Bayerns |language=de}}</ref>. 1923-yilda kommunistlar boshchiligidagi Nemis Oktyabri hokimiyatni egallash urinishi, o‘ng qanot Kyustrin isyoni va [[Adolf Hitler|Adolf Gitlerning]] Pivo isyoni ro‘y berdi. Germaniya 1922-yildagi [[Rapallo shartnomasi]] bilan yangi [[Sovet Ittifoqi]] bilan diplomatik aloqalar o‘rnatgan birinchi davlat bo‘ldi<ref>{{Cite web |date=9 April 2023 |title=Treaty of Rapallo |url=https://www.britannica.com/event/Treaty-of-Rapallo |access-date=7 December 2024 |website=Encyclopædia Britannica}}</ref>. 1925-yilda Germaniya, Fransiya, Belgiya, Britaniya va Italiya Germaniyaning Fransiya va Belgiya bilan chegaralarini tan oladigan, biroq uning sharqiy chegaralarini muzokaralar uchun ochiq qoldiradigan [[Lokarno shartnomasini]] imzoladilar. Shartnoma Germaniyaning 1926-yilda [[Millatlar ligasi]]ga qabul qilinishiga zamin yaratdi<ref>{{Cite web |date=24 November 2022 |title=Pact of Locarno |url=https://www.britannica.com/event/Pact-of-Locarno |access-date=7 December 2024 |website=Encyclopædia Britannica}}</ref>. 1921-yilda Ittifoqdoshlar Germaniyaning reparatsiya majburiyatini oltin yoki temir, po‘lat va ko‘mir kabi tovarlar shaklida to‘lanadigan 132 milliard oltin marka qilib belgiladilar<ref name="Llewellyn-2019">{{Cite web |last1=Llewellyn |first1=Jennifer |last2=Thompson |first2=Steve |date=24 September 2019 |title=War reparations and Weimar Germany |url=https://alphahistory.com/weimarrepublic/reparations/ |access-date=5 December 2024 |website=Alpha History}}</ref>. Germaniya to‘lovlarni bajarmagach, fransuz va belgiya qo‘shinlari 1923-yilda Ruhrni ishg‘ol qildilar. Germaniya hukumati bunga passiv qarshilik ko‘rsatdi. U ishlamay qolgan fabrika va konlarning xarajatlarini qopladi hamda ish tashlagan ishchilarga haq to‘ladi. Xarajatlarni qoplay olmagach, pul chop etishga majbur bo‘ldi. Bu 1923-yilgi Germaniya giperinflyatsiyasining asosiy sababi bo‘ldi<ref>{{Cite web |last1=Llewellyn |first1=Jennifer |last2=Thompson |first2=Steve |date=25 September 2019 |title=The Ruhr Occupation |url=https://alphahistory.com/weimarrepublic/ruhr-occupation/ |access-date=5 December 2024 |website=Alpha History}}</ref>. Passiv qarshilik 1923-yil sentabrida to‘xtatildi va reparatsiyalarni qayta tuzish bo‘yicha Daues rejasi ortidan ishg‘ol 1925-yil avgustida tugatildi<ref>{{Cite web |last=McDougall |first=Walter A. |date=6 September 2024 |title=Allied politics and reparations |url=https://www.britannica.com/topic/20th-century-international-relations-2085155/Allied-politics-and-reparations |access-date=5 December 2024 |website=Encyclopædia Britannica}}</ref>. 1923-yil noyabrida hukumat yangi valyuta — [[Rentenmark|Rentenmarkni]] (keyinchalik [[Reichsmark|Reyxsmark]]) muomalaga kiritdi. Boshqa chora-tadbirlar bilan birgalikda bu giperinflyatsiyani to‘xtatdi, biroq o‘z jamg‘armalarini yo‘qotgan ko‘plab nemislar Veymar respublikasining ashaddiy dushmanlariga va demokratik bo‘lmagan o‘ng qanot tarafdorlariga aylandilar<ref>{{Cite web |last=Latella |first=Luisa |date=7 December 2023 |title=Hyperinflation Weimar |url=https://americangerman.institute/2023/12/hyperinflation-weimar/ |access-date=6 December 2024 |publisher=American-German Institute}}</ref>. Keyingi olti yil davomida iqtisodiyot yaxshilandi. 1928-yilda Germaniyaning sanoat ishlab chiqarishi 1913-yildagidan oshib ketdi<ref>{{Cite web |title=The recovery of the Republic, 1924–29 |url=https://www.bbc.co.uk/bitesize/guides/z9y64j6/revision/6 |access-date=6 December 2024 |publisher=BBC Bitesize}}</ref>. [[File:Bundesarchiv Bild 183-C06886, Paul v. Hindenburg.jpg|thumb|upright=.8|[[Paul von Hindenburg|Paul fon Hindenburg]], 1925–1934-yillardagi Germaniya prezidenti]] 1925-yilda prezident Ebert vafotidan keyin konservativ feldmarshal [[Paul von Hindenburg]] prezident etib saylandi. Millatchilikni va Hindenburgning imperiya bilan aloqalarini ta’kidlagan saylov kampaniyasidan keyingi uning prezidentligi o‘ng tomonga sezilarli burilish bo‘ldi<ref>{{Cite web |title=Inauguration of Paul von Hindenburg as President of Germany |url=https://encyclopedia.ushmm.org/content/en/timeline-event/holocaust/before-1933/inauguration-of-paul-von-hindenburg-as-president-of-germany-1 |access-date=8 December 2024 |website=Holocaust Encyclopedia}}</ref>. === Iqtisodiy qulash va respublikaning barham topishi, 1929–1933 === 1929-yilgi Wall Street fond birjasining qulashi Germaniyaga qattiq zarba bergan umumjahon [[Buyuk depressiya]]ning boshlanishini belgilab berdi. 1931-yilda bir nechta yirik banklar bankrotga uchradi]] va 1932-yil boshiga kelib ishsizlik olti millionga yetdi<ref>{{Cite journal |last1=Dimsdale |first1=Nicholas H. |last2=Horsewood |first2=Nicholas |last3=Van Riel |first3=Arthur |date=September 2006 |title=Unemployment in Interwar Germany: An Analysis of the Labor Market, 1927–1936 |url=https://www.proquest.com/docview/216448809 |journal=Journal of Economic History |volume=66 |issue=3 |page=778 |doi=10.1017/S0022050706000325 |id={{ProQuest|216448809}} }}</ref>. 1930-yil sentabrdagi Reyxstag saylovlarida Germaniya kommunistik partiyasi (KPD) 23 ta o‘rinni qo‘lga kiritdi, Milliy sotsialistik nemis ishchilar partiyasi (NSDAP, Natsistlar partiyasi) esa o‘z ulushini 95 o‘ringa oshirib, Sotsial-demokratlardan keyin Germaniyadagi ikkinchi yirik partiyaga aylandi<ref>{{Cite web |title=Reichstagswahl 1930 |trans-title=Reichstag Election 1930 |url=https://www.gonschior.de/weimar/Deutschland/RT5.html |access-date=9 December 2024 |website=gonschior.de |language=de}}</ref>. Natsistlar ayniqsa protestantlar, ishsizlar, shaharlardagi quyi o‘rta sinf vakillari va qishloq aholisi orasida muvaffaqiyat qozondilar. U yirik shaharlarda eng zaif edi<ref>{{Cite book |last=Hamilton |first=Richard F. |url={{Google books|dcX_AwAAQBAJ|page=3|plainurl=yes}} |title=Who Voted for Hitler? |publisher=Princeton University Press |year=2014 |isbn=978-1-4008-5534-6 |location=Princeton, New Jersey |pages=3 ff}}</ref>. Siyosiy ekstremallarga o‘tish beqaror koalitsiya tizimini ishlamaydigan holatga keltirdi. Veymar respublikasining so‘nggi yillari yanada katta siyosiy beqarorlik va zo‘ravonlik bilan ajralib turdi. To‘rtta kansler ([[Heinrich Brüning]], [[Franz von Papen|Frans fon Papen]], [[Kurt von Schleicher|Kurt fon Shleyxer]] va 1933-yil 30-yanvardan 23-martgacha [[Adolf Hitler|Adolf Gitler]]) parlament maslahatidan ko‘ra prezident farmonlari orqali boshqaruvni amalga oshirdilar<ref name="Llewellyn-2019" />. Bu Reyxstagni konstitutsiyaviy tiyib turish va muvozanatni saqlash vositasi sifatida amalda nochor holatga keltirdi. Hindenburg 1932-yilda qayta prezident etib saylandi]] va Gitlerni 6 million ovoz bilan ortda qoldirdi<ref>{{Cite web |title=Das Deutsche Reich. Die Reichspräsidenten 1919–1934 |trans-title=The German Reich. The Reich Presidents 1919–1934 |url=http://www.gonschior.de/weimar/Deutschland/Praesidenten.html |access-date=9 December 2024 |website=gonschior.de |language=de}}</ref>. Natsistlar 1932-yil iyulidagi saylovlardan keyin eng yirik partiyaga aylandilar. Ular ovozlarning 37 foizini oldilar, SPD 22 foiz bilan ikkinchi, kommunistlar esa 14 foiz bilan uchinchi o‘rinni egalladi. To‘rt oy o‘tgach o‘tkazilgan boshqa saylovda natsistlar 33 foizgacha tushib ketdi, biroq eng yirik partiya bo‘lib qoldi. Parchalanib ketgan Reyshtag hali ham barqaror koalitsiya tuza olmadi. 1933-yil 30-yanvarda boshqa maqbul yo‘l ko‘rmagan hamda sobiq kansler [[Franz von Papen]] va boshqa konservatorlar tomonidan bosim o‘tkazilgan Hindenburg Gitlerni kansler etib tayinladi{{Sfn|Evans|2003|pp=283–308}}. === XIX va XX asrlarda fan va madaniyat === Veymar yillari natsistlar rejimi ko‘plab taniqli olimlar va yozuvchilarning ketishiga qaror qilishiga olib kelguniga qadar nemis fani va madaniyatining gullab-yashnashiga guvoh bo‘ldi. Nemis mukofot egalari fan bo‘yicha Nobel mukofotlarida<ref>{{Cite web |title=Nobel Prize |url=http://nobelprize.org |access-date=19 November 2009 |publisher=Nobelprize.org}}</ref>, xususan, 1933-yilgacha bo‘lgan fizikada [[Wilhelm Röntgen]], [[Albert Einstein|Albert Eynshteyn]], [[Otto Hahn|Otto Gan]], [[Max Planck|Maks Plank]] va [[Werner Heisenberg|Verner Gezenberg]] boshchiligida ustunlik qildilar. Kimyo fani [[BASF]] va [[Bayer]] kabi yirik kimyo kompaniyalaridagi nemis tadqiqotchilari hamda [[Justus von Liebig|Justus von Liebig]], [[Fritz Haber]] va [[Hermann Emil Fischer]] kabi shaxslar hukmronligi ostida edi. XIX asrda [[Georg Cantor]] va XX asrda [[Gilbert]] matematika sohasida muhim yutuqlarga erishdilar. Avtomobil ixtirochisi [[Karl Benz]] va [[Dizel Rudolf]], shuningdek raketa muhandisi [[Wernher von Braun]] muhandislikda asosiy shaxslar bo‘lishdi. [[Ferdinand Cohn|Ferdinand Kon]], [[Robert Koch|Robert Kox]] va [[Rudolph Virchow]] mikrobiologiyadagi muhim siymolar edilar. Eng muhim nemis yozuvchilari orasida [[Thomas Mann]], [[Hermann Hesse]] va [[Brext Bertolt]] bor edi. Reaksion tarixchi [[Oswald Spengler]] G‘arb sivilizatsiyasining tanazzuli haqida ''Yevropaning zavoli'' (1918–1923) asarini yozdi va Germaniyadagi [[Martin Haydegger]], [[Max Scheler]] va Frankfurt maktabi kabi ziyolilarga, shuningdek butun dunyo bo‘ylab ziyolilarga ta’sir ko‘rsatdi<ref>{{Cite journal |last=Joll |first=James |date=April 1985 |title=Two Prophets of the Twentieth Century: Spengler and Toynbee |journal=[[Review of International Studies]] |volume=11 |issue=2 |pages=91–104 |doi=10.1017/s026021050011424x |s2cid=145705005}}</ref>. 1933-yildan keyin Nobel mukofoti sovrindorlari [[Johannes Stark]] va [[Philipp Lenard]] boshchiligidagi "[[ariylar fizikasi]]"ning natsist tarafdorlari Eynshteynning nisbiylik nazariyasini fan sohasidagi yahudiy materializmining tuban namunasi sifatida hujum qildilar. Ko‘plab olimlar va gumanitar mutaxassislar emigratsiya qildilar; Eynshteyn butunlay AQShga ko‘chib o‘tdi, biroq boshqalar 1945-yildan keyin qaytib keldilar<ref>{{Cite book |last=Stackelberg |first=Roderick |url=https://archive.org/details/routledgecompani00stac |title=The Routledge companion to Nazi Germany |date=2007 |page=[https://archive.org/details/routledgecompani00stac/page/135 135] |url-access=limited}}</ref><ref>{{Cite book |title=Forced Migration and Scientific Change: Emigré German-Speaking Scientists and Scholars after 1933 |date=1996 |editor-last=Ash |editor-first=Mitchell G. |editor-last2=Söllner |editor-first2=Alfons}}</ref>. {{Gallery |title= XIX va XX asr nemis mualliflari, olimlari va faylasuflari |align=center |width=120 |File:RobertKoch cropped.jpg|[[Robert Koch]] ||[[Karl Benz]] |File:Georg Cantor2.jpg|[[Georg Cantor]] |File:Wilhelm Conrad Röntgen (1888-1900), 88374 p.jpg|[[Wilhelm Röntgen]] |File:Rudolf Diesel2.jpg|[[Dizel Rudolf]] |File:Max Planck.png|[[Max Planck]] |File:Fritz Haber.png|[[Fritz Haber]] |File:Thomas Mann 1937.jpg|[[Thomas Mann]] |File:Otto Hahn 1970.jpg|[[Otto Hahn]] |File:Einstein 1921 by F Schmutzer - restoration.jpg|[[Albert Einstein]] |File:Heidegger 2 (1960).jpg|[[Martin Haydegger]] |File:Bertolt-Brecht.jpg|[[Brext Bertolt]] |File:Bundesarchiv Bild183-R57262, Werner Heisenberg.jpg|[[Werner Heisenberg]] }} == Natsistlar Germaniyasi, 1933–1945 == [[File:Flag of German Reich (1935–1945).svg|thumb|Germaniyaning davlat bayrog‘i, 1935–1945]] Natsistlar rejimi kasaba uyushmalari va ish tashlashlarni bostirdi, bu esa qisqa muddatli o‘sishga olib keldi va Natsistlar partiyasiga mashhurlik keltirdi, ularning hukmronligiga qarshi faqat cheklangan miqdordagi nemis qarshiligi]] mavjud edi. [[Gestapo]] (maxfiy politsiya) siyosiy muholifatni yo‘q qildi va yahudiylarni ta’qib qilib, ularni surgun qilishga majburlashga urindi. Partiya sudlar, mahalliy hokimiyat va xristian cherkovlaridan tashqari barcha fuqarolik tashkilotlari ustidan nazorat o‘rnatdi. Jamoatchilik fikrini namoyon etish kino, ommaviy mitinglar va Gitlerning nutqlaridan foydalangan tashviqot vazirligi tomonidan nazorat qilindi. Natsistlar davlati Gitlerni o‘zining Fyureri (yo‘lboshchisi) sifatida ulug‘lab, barcha hokimiyatni uning qo‘liga topshirdi. [[Natsistlar tashviqoti]] Gitler atrofida markazlashgan bo‘lib, Gitler hamma narsani biluvchi va boshqalarning xatolari uning e’tiboriga yetkazilganda to‘g‘rilanadi degan "Gitler afsonasi"ni yaratdi<ref>{{Cite book |last=Kershaw |first=Ian |title=[[The "Hitler Myth": Image and Reality in the Third Reich]] |date=2001 |author-link=Ian Kershaw}}</ref>. Aslida Gitler tor doiradagi qiziqishlarga ega edi va qaror qabul qilish bir-birini qoplaydigan, o‘zaro janjallashuvchi hokimiyat markazlari o‘rtasida tarqoq edi; ba’zi masalalarda u passiv bo‘lib, shunchaki natsistlarning yuqori martabali maslahatchilarining qarorlarini ma’qullagan<ref>{{Cite journal |last=Williamson |first=David |date=2002 |title=Was Hitler a Weak Dictator? |journal=History Review |pages=9ff}}</ref>. Barcha yuqori martabali amaldorlar Gitlerga hisobot berib, uning umumiy yo‘nalishiga amal qilishgan, biroq kundalik faoliyatda sezilarli darajada muxtoriyatga ega bo‘lishgan<ref>{{Cite journal |last=Williamson |first=David |date=2002 |title=Was Hitler a Weak Dictator? |journal=History Review |pages=9ff}}</ref>. === Natsistlar rejimining o‘rnatilishi === Reyshtag ko‘pchiligini qo‘lga kiritish uchun Gitler yangi saylovlar o‘tkazilishini talab qildi. 1933-yil 21-fevraldagi Reyshtag yong‘inidan]] keyin Gitler guyo kommunistlar qo‘zg‘oloni bo‘lganini da’vo qildi va Prezident Hindenburgni fuqarolik erkinliklarini bekor qiluvchi Reyxstag yong‘ini to‘g‘risidagi farmonni tasdiqlashga ko‘ndirdi. To‘rt ming kommunist hibsga olindi{{Sfn|Evans|2003|pp=329–334}} va kommunistik tashviqot taqiqlandi. Kommunistlar va sotsialistlar Gestapo ixtiyorida bo‘lgan natsistlar kontlagerlariga olib kelindi. Kommunist Reyxstag deputatlari "himoya qamog‘i"ga olib ketildi. [[File:WWII, Europe, Germany, "Nazi Hierarchy, Hitler, Goering, Goebbels, Hess", The Desperate Years p143 - NARA - 196509.jpg|thumb|1933-yildagi natsistlar rejimi rahbarlari (chapdan o‘ngga): [[Adolf Hitler]], [[Gering German]], [[Joseph Goebbels]] va [[Rudolf Hess]]]] Terror va misli ko‘rilmagan tashviqotga qaramasdan, 1933-yil 5-martdagi so‘nggi erkin saylovlar ovozlarning 44 foizini ta’minlagan bo‘lsa-da, natsistlarga ko‘pchilik ovozni bermadi. Shunga qaramay, Germaniya milliy xalq partiyasi (DNVP) bilan birgalikda u ko‘pchilik hukumatini tuza oldi. 1933-yil 23-martdagi Vakolat berish to‘g‘risidagi qonun Gitler va uning vazirlar mahkamasiga Prezident yoki Reyshtagning roziligisiz qonunlar chiqarish imkonini berdi<ref>{{Cite book |last=Evans |first=Richard J. |title=The Coming of the Third Reich |publisher=Penguin |year=2003 |pages=351, 354}}</ref>. Qonun diktatura va landerlar (zemellar) tarqatib yuborilishining asosiga aylandi. Kasaba uyushmalari va Natsistlar partiyasidan boshqa partiyalar taqiqlandi. Liberal [[Weimar Respublikasi]] konstitutsiyasiga asoslanmagan totalitar davlat o‘rnatildi. Germaniya Millatlar Ligasidan chiqib ketdi. Hibsga olingan va o‘ldirilgan deputatlarning yo‘qligini o‘z xohishi bilan kelmagan va shuning uchun ataylab kelmagan deb belgilash orqali parlament soxtalashtirildi. Markaz partiyasi "antikommunist" [Rim papasi Pius XI bilan ''[[Reichskonkordat]]'' bo‘yicha kelishuv asosida o‘z ixtiyori bilan tarqatib yuborildi; va bu evrilishlar orqali Gitler katolik saylovchilarining Natsistlar partiyasiga o‘tishiga hamda uning rejimining xalqaro miqyosda ko‘proq tan olinishiga erishdi<ref>{{Cite journal |last=Geary |first=Dick |date=October 1998 |title=Who voted for the Nazis? (electoral history of the National Socialist German Workers Party) |url=https://archive.org/details/sim_history-today_1998-10_48_10/page/8 |journal=[[History Today]] |volume=48 |issue=10 |pages=8–14}}</ref>. Kommunistik partiya 1933-yil aprelida taqiqlandi. Gitler SS va Gestapodan foydalanib, 1934-yil 30-iyundan 2-iyulgacha bo‘lgan Uchli pichoqlar kechasida butun SA rahbariyatini, shuningdek Gitlerning bir qancha siyosiy raqiblarini tozalab tashladi<ref>{{Cite book |last=Kershaw |first=Ian |title=Hitler: A Biography |url=https://archive.org/details/hitlerbiography0000kers |publisher=W. W. Norton & Company |year=2008 |pages=[https://archive.org/details/hitlerbiography0000kers/page/309 309]–314}}</ref>. Mukofot sifatida SS ''Reichsführer-SS'' [[Heinrich Himmler]] qo‘mondonligi ostidagi mustaqil tashkilotga aylandi. 2-avgust kuni Hindenburg vafot etgach, Gitlerning vazirlar mahkamasi prezidentlik lavozimi bo‘sh ekanligini e’lon qiluvchi va uning vazifasi hamda vakolatlarini Gitlerga o‘tkazuvchi qonun qabul qildi. === Antisemitizm va Xolokost === [[File:Buchenwald-bei-Weimar-am-24-April-1945.jpg|thumb|AQSh senatori [[Alben W. Barkley]] 1945-yil aprel oyida ozod qilingan [[Buxenvald|Buxenvald konslageridagi]] mahbuslarning jasadlarini ko‘zdan kechirmoqda.]] Natsistlar rejimi antisemitistik tashviqot hujumlari nishoniga aylangan yahudiylarga nisbatan ayniqsa dushmanona munosabatda bo‘ldi. Natsistlar nemislarni yahudiylarga "past irq" sifatida qarashga ko‘ndirishga harakat qilishdi<ref name="Marchak2003">{{Cite book |first=M. Patricia |last=Marchak |title=Reigns of Terror |url=https://archive.org/details/reignsofterror0000marc |publisher=McGill-Queen's Press&nbsp;— MQUP |date=2003 |isbn=978-0-7735-2642-6 |page=[https://archive.org/details/reignsofterror0000marc/page/195 195]}}</ref> va 1933-yil martidagi federal saylovlardan keyin natsistlar butun mamlakat bo‘ylab yahudiy korxonalarining boykotini joriy etdilar. 1933-yil martida birinchi natsistlar kontlageri [[Dachau|Daxau]] shahrida tashkil etildi<ref>{{Cite book |last=Evans |first=Richard J. |title=The Coming of the Third Reich |publisher=Penguin |year=2003 |page=344}}</ref>. Kasbiy davlat xizmatini tiklash to‘g‘risidagi qonun yahudiylarni yuristlik kasbi va davlat xizmatidan nafaqaga chiqishga majbur qildi<ref>{{Cite book |last=Majer |first=Diemut |title="Non-Germans" under the Third Reich: The Nazi Judicial and Administrative System in Germany and Occupied Eastern Europe, 1933–1945 |publisher=Johns Hopkins University Press |year=2003 |page=92}}</ref>. Nürnbergiya qonunlari yahudiylar va nemislar o‘rtasidagi jinsiy munosabatlarni taqiqladi hamda faqat nemis yoki qarindosh qondagi shaxslar fuqaro deb hisoblanish huquqiga ega bo‘ldi; qolganlari fuqarolik huquqlarisiz davlat qaramog‘idagilar deb tasniflandi<ref>{{Cite book |last=Kershaw |first=Ian |title=Hitler: A Biography |url=https://archive.org/details/hitlerbiography0000kers |publisher=W. W. Norton & Company |year=2008 |page=[https://archive.org/details/hitlerbiography0000kers/page/345 345]}}</ref><ref>{{Cite book |last=Evans |first=Richard J. |title=The Third Reich in Power |url=https://archive.org/details/thirdreichinpowe00evan |publisher=Penguin |year=2005 |page=544}}</ref>. Yahudiylar ta’qibga uchrashda davom etdilar, buning yorqin misoli 1938-yilgi «Kristall kechasi» (oyna sindirish) pogromi edi va Germaniyadagi 500 000 yahudiydan qariyb yarmi 1939-yilgacha qochib ketdi, shundan so‘ng qochish deyarli imkonsiz bo‘lib qoldi<ref>{{Cite book |last=Friedlander |first=Saul |title=Nazi Germany and the Jews |year=1998 |volume=1: The Years of Persecution 1933–1939}}</ref>. 1941-yilda natsistlar rahbariyati ular "Yakuniy yechim" deb nomlagan, [[Xolokost]] nomi bilan tanilgan rejani amalga oshirishga qaror qildi. Yahudiylar qotillik joylarida va 1942-yildan boshlab [[Natsistlarning oʻlim lagerlari]]da muntazam ravishda o‘ldirildi<ref>{{Cite book |title=Interpreting the 20th Century: The Struggle Over Democracy, The Holocaust|first=Pamela |last=Radcliff |pages=104–107 |url=http://anon.eastbaymediac.m7z.net/anon.eastbaymediac.m7z.net/teachingco/CourseGuideBooks/DG8090_EFF59C.PDF |archive-url=https://web.archive.org/web/20140714184534/http://anon.eastbaymediac.m7z.net/anon.eastbaymediac.m7z.net/teachingco/CourseGuideBooks/DG8090_EFF59C.PDF |archive-date=14 July 2014 |access-date=10 June 2014}}</ref> Taxminan olti million yahudiy o‘ldirildi.<ref>{{Cite book |last=Landau |first=Ronnie S. |url= https://archive.org/details/the-nazi-holocaust-its-history-and-meaning-9780755624225-9780857728432_compress |title=The Nazi Holocaust: Its History and Meaning |publisher=I.B. Tauris |date=2016 |isbn=978-0-85772-843-2 |edition=3rd |pages=3, 124, 126, 265–266}}</ref><ref>{{Cite book |last=Benz |first=Wolfgang |author-link=Wolfgang Benz |url=https://archive.org/details/9783406811081/page/14 |title=Der Holocaust |date=2023 |publisher=[[C. H. Beck]] |isbn=978-3-406-80881-4 |edition=10th |location=Munich, Germany |pages=14, 111–112 |language=de}}</ref><ref>{{Cite book |last=Herf |first=Jeffrey C. |author-link=Jeffrey Herf |url= https://archive.org/details/the-routledge-history-of-antisemitism-1138369446-9781138369443_compress |title=The Routledge History of Antisemitism |publisher=[[Routledge]] |date=2024 |isbn=978-1-138-36944-3 |editor-last=Weitzman |editor-first=Mark |edition=1st |location=Abingdon and New York |pages=278 |chapter=The Long Term and the Short Term: Antisemitism and the Holocaust |doi=10.4324/9780429428616 |editor-last2=Williams |editor-first2=Robert J. |editor-last3=Wald |editor-first3=James}}</ref>. 250 000 dan 500 000 gacha romanlar va sintilar, natsist nemislar va ularning hamkorlari tomonidan o‘ldirildi<ref name="USHMM_2">{{cite web |title=Holocaust Encyclopedia – Genocide of European Roma (Gypsies), 1939–1945 |url=https://encyclopedia.ushmm.org/content/en/article/genocide-of-european-roma-gypsies-1939-1945 |url-status=live |archive-url=https://web.archive.org/web/20240619141114/https://encyclopedia.ushmm.org/content/en/article/genocide-of-european-roma-gypsies-1939-1945 |archive-date=19 June 2024 |access-date=9 August 2011 |publisher=[[United States Holocaust Memorial Museum|USHMM]]}}</ref>. === Natsistlar evugenikasi === Natsistlar Germaniyasidagi [[yevgenika]] ijtimoiy siyosati genetika haqidagi turli g‘oyalardan iborat edi. Natsistlar irqiy nazariyalari o‘zining markaziga "nordik" yoki "[[ariylar]]" belgilarini tanlab ko‘paytirish orqali nemislarning biologik yaxshilanishini qo‘ydi<ref name="Longerich2010">{{cite book|first=Peter|last=Longerich|title=Holocaust: The Nazi Persecution and Murder of the Jews|url=https://archive.org/details/holocaustnaziper0000long|year=2010|publisher=Oxford University Press|isbn=978-0-19-280436-5|page=[https://archive.org/details/holocaustnaziper0000long/page/30 30]}}</ref>. Bu siyosatlar "istalmagan" deb topilganlarni majburiy sterilizatsiya qilish va ommaviy o‘ldirish]]ni oqlash uchun ishlatilgan. Nishonga olinganlar asosan "yashashga arzimaydigan hayot" sifatida aniqlangan xususiy va davlat tasarrufidagi muassasalarda yashovchi shaxslar edi. Ular orasida tug‘ma kognitiv va jismoniy nogironligi bo‘lgan shaxslar ({{lang|de|Erbkranken}}){{snd}}aqli zaif deb topilganlar bor edi. 400 000 dan ortiq kishi o‘z xohishiga qarshi sterilizatsiya qilindi, 300 000 nafari esa ''[[Aktion T4]]'' evtanaziya dasturi doirasida o‘ldirildi<ref name="USHMM">{{cite web | url=https://collections.ushmm.org/search/catalog/pa10049 | title=Close-up of Richard Jenne, the last child killed by the head nurse at the Kaufbeuren-Irsee euthanasia facility. | publisher=United States Holocaust Memorial Museum | access-date=January 26, 2019}}</ref><ref>Ian Kershaw, ''Hitler: A Profile in Power'', Chapter VI, first section (London, 1991, rev. 2001)</ref><ref>{{Cite book|url=https://archive.org/details/racialhygiene00robe|url-access=registration|quote=Racial Hygiene: Medicine under the Nazis.|title=Racial Hygiene: Medicine Under the Nazis|last=Proctor|first=Robert|date=1988|publisher=Harvard University Press|isbn=978-0-674-74578-0|language=en}}</ref>. === Harbiy soha === [[File:Bundesarchiv B 145 Bild-P017073, Berlin, Olympische Spiele im Olympiastadion.jpg|thumb|Berlindagi 1936 Summer Olympics|1936 yilgi Yozgi Olimpiada o‘yinlari]] — natsistlar rejimi uchun buyuk tashviqot muvaffaqiyati]] 1935-yilda Versal shartnomasini buzgan holda Gitler rasman Luftwaffe (harbiy havo kuchlari)ni qayta tikladi va umumiy harbiy xizmatni qayta joriy etdi. Britaniya, Fransiya va Italiya rasman norozilik bildirdilar. Gitler harbiylarga o‘ziga shaxsan sadoqat va’da qildirdi<ref>{{Cite book |last=Bullock |first=Alan |url=https://archive.org/details/hitlerstudytyran00bull |title=Hitler: a study in tyranny |publisher=Harper Torchbooks |date=1991 |page=[https://archive.org/details/hitlerstudytyran00bull/page/n163 170] |url-access=limited}}</ref>. 1936-yilda nemis qo‘shinlari demilitarizatsiya qilingan Reyn viloyatiga bostirib kirdilar<ref>{{Cite book |last=Evans |first=Richard J. |title=The Third Reich in Power |url=https://archive.org/details/thirdreichinpowe00evan |publisher=Penguin |year=2005 |page=633}}</ref>. Hudud nemislarga tegishli bo‘lgani sababli, Britaniya va Fransiya shartnomani bajarishga urinish urush xavfiga arzimaydi deb hisobladilar<ref>{{Cite book |last=Evans |first=Richard J. |title=The Third Reich in Power |url=https://archive.org/details/thirdreichinpowe00evan |publisher=Penguin |year=2005 |pages=632–637}}</ref>. Bu qadam Gitlerning Germaniyadagi mavqeini mustahkamladi. Uning obro‘si Berlindagi 1936-yilgi Yozgi Olimpiada o‘yinlari bilan yanada oshdi va bu ustalik bilan targ‘ibotchi [[Joseph Goebbels]] tomonidan uyushtirilgan rejim uchun yana bir tashviqot muvaffaqiyatli bo‘lib chiqdi<ref>{{Cite book |last=Thacker |first=Toby |title=Joseph Goebbels: Life and Death |url=https://archive.org/details/josephgoebbelsli0000thac |date=2009 |pages=[https://archive.org/details/josephgoebbelsli0000thac/page/182 182]–184}}</ref>. === Tashqi siyosat === Gitlerning 1930-yillardagi diplomatik strategiyasi, agar talablari bajarilmasa, urush bilan tahdid qilib, go‘yo o‘rinli talablarni qo‘yishdan iborat edi. Raqiblar unni tinchlantirishga harakat qilganlarida, u taklif qilingan yutuqlarni qabul qildi, so‘ngra keyingi nishonga o‘tdi. Bu strategiya Germaniya Millatlar Ligasidan chiqqanida, Versal shartnomasini rad etganida, qurollanishni] boshlaganida, Saar viloyatini qaytarib olganida, Reyn viloyatini militarizatsiya qilganida, Mussolini Italiyasi bilan ittifoq tuzganida, [[Ispaniya fuqarolar urushi]]da [[Francisco Franco]]ga harbiy yordam yuborganida, Avstriyani anneksiya qilganida, Britaniya va Fransiyaning Myunxen kelishuvidagi ''tinchlantirish siyosatidan'' keyin Chexoslovakiyani egallab olganida, Iosif Stalin Sovet Ittifoqi bilan tinchlik pakti tuzganida va Polshaga bostirib kirganida o‘z samarasini berdi. [[Britaniya]] va Fransiya Germaniyaga urush e’lon qildilar va Yevropada Ikkinchi jahon urushi boshlandi<ref>{{Cite book |last=Evans |first=Richard J. |title=The Third Reich in Power |url=https://archive.org/details/thirdreichinpowe00evan |publisher=Penguin |year=2005 |pages=618, 623, 632–637, 641, 646–652, 671–674, 683}}</ref><ref>{{Cite book |last=Beevor |first=Antony |title=The Second World War |url=https://archive.org/details/secondworldwar00beev |publisher=Little, Brown and Company |year=2012 |pages=22, 27–28}}</ref>. === Ikkinchi jahon urushi === [[File:World War II in Europe, 1942.svg|thumb|1942-yilda o‘zining eng kengaygan davridagi Natsistlar Germaniyasi va uning ittifoqchilari tomonidan ishg‘ol qilingan [[Yevropa]] hududi]] Dastlab Germaniya harbiy jihatdan muvaffaqiyat qozondi. Uch oy ichida (1940-yil aprel–iyun) Germaniya [[Daniya]], [[Norvegiya]], Skandinaviya va Quyi davlatlarni hamda [[Fransiya]]ni zabt etdi. Fransiyaning kutilmaganda tez taslim bo‘lishi Gitlerning mashhurligining oshishiga va urush ishtiyoqiga olib keldi<ref>{{Cite book |last=Beevor |first=Antony |title=The Second World War |url=https://archive.org/details/secondworldwar00beev |publisher=Little, Brown and Company |year=2012 |pages=70–71, 79}}</ref><ref>{{Cite book |last=Kershaw |first=Ian |title=Hitler: A Biography |url=https://archive.org/details/hitlerbiography0000kers |publisher=W. W. Norton & Company |year=2008 |page=[https://archive.org/details/hitlerbiography0000kers/page/562 562]}}</ref>. Gitler 1940-yil iyulida Britaniya yetakchisi [[Winston Churchill|Uinston Cherchillga]] sulh taklif qildi, biroq Cherchill AQSh prezidenti [[Franklin D. Roosevelt]] yordami bilan qarshilik ko‘rsatishda davom etdi. Gitlerning Britaniyaga qarshi bombardimon kampaniyasi muvaffaqiyatsizlikka uchradi. [[Blitz]]da 43 000 nafar britaniyalik tinch aholi halok bo‘ldi va Londoning katta qismi vayron qilindi. Germaniya qurolli kuchlari 1941-yil iyun oyida Sovet Ittifoqiga bostirib kirdi va Moskvaga yetib borgunicha oldinga siljidi. [[Einsatzgruppen]] (natsistlarning mobil o‘lim otryadlari) sovet yahudiylarini qatl qildilar, nemislar esa yahudiy xonadonlariga borib, oilalarni majburan mehnat lagerlariga yoki o‘lim lagerlariga haydab bordilar. [[File:Raising a flag over the Reichstag - Restoration.jpg|thumb|[[Berlin operatsiyasi|Berlindagi jang]] paytida Sovet bayrog‘ini Reyxstag ustiga ko‘tarayotgan sovet askari]] 1941-yil dekabrida Sovet Ittifoqiga bostirib kirish Moskva jangida]] qarshilikka uchraganida va Gitler Yaponiyaning Pirl-Harborga hujumi ortidan AQShga urush e’lon qilganida vaziyat o‘zgara boshladi. Shimoliy Afrikadagi taslim bo‘lish va 1942–1943-yillardagi Stalingrad jangidan keyin nemislar mudofaa holatiga tushib qoldilar. 1944-yilga kelib AQSh, Kanada, Fransiya va Britaniya g‘arbda Germaniyani o‘rab ola boshladi, sovetlar esa sharqda g‘alabali tarzda oldinga siljimoqda edilar. 1944–1945-yillarda sovet qo‘shinlari Ruminiya, Bolgariya, [[Vengriya]], [[Yugoslaviya]], Polsha, [[Chexoslovakiya]], [[Avstriya]], [[Daniya]] va [[Norvegiya]]ni ozod qildilar. Sovet Ittifoqining Qizil armiyasi [[Berlin]]ni egallagach Natsistlar Germaniyasi quladi. Hujumda 2 000 000 sovet qo‘shini qatnashib, 750 000 nemis qo‘shiniga qarshi turdi. 78 000–305 000 sovet askari halok bo‘ldi, 325 000 nemis halok bo‘ldi<ref>{{Cite book |last1=Axelrod |first1=Alan |title=Encyclopedia of World War II, Volume 1 |last2=Kingston |first2=Jack A. |date=2007 |publisher=H W Fowler |page=165}}</ref>. Gitler 1945-yil 30-aprelda o‘z joniga qasd qildi. Yakuniy Taslim etish to‘g‘risidagi nemis hujjati 1945-yil 8-mayda imzolandi va bu Natsistlar Germaniyasining tugatilganini bildirdi. 1945-yil sentabriga kelib Natsistlar Germaniyasi va Axis hamkorlari mag‘lubiyatga uchratilgandi. Yevropaning katta qismi vayronagarchilikka uchradi, butun dunyo bo‘ylab 60 milliondan ortiq odam halok bo‘ldi. Ikkinchi jahon urushi Germaniyaning siyosiy va iqtisodiy infratuzilmasini yo‘q qildi, uning bo‘linishiga, sharqda sezilarli darajada hudud yo‘qotishiga hamda aybdorlik va uyatning tarixiy merosiga sabab bo‘ldi<ref>{{Cite book |first=David Clay |last=Large |url=https://archive.org/details/berlin00larg_0 |title=Berlin |publisher=Basic Books |date=2001 |isbn=978-0-465-02632-6 |page=[https://archive.org/details/berlin00larg_0/page/482 482] |url-access=registration}}</ref>. == Sovuq urush, 1945–1990 == === Surgun === [[Potsdam konferensiyasi]]da Germaniya Ittifoqdoshlar tomonidan to‘rtta harbiy okkupatsiya zonasiga bo‘lindi va faqat 1949-yilgagina mustaqilligini qayta qo‘lga kiritdi. Oder-Neys chizigʻidan sharqdagi viloyatlar Polsha va Rossiyaga (Kaliningrad viloyatiga) berildi<ref>{{Cite book |first=Geoffrey K. |last=Roberts, Patricia Hogwood |url=https://books.google.com/books?id=Q40tDwAAQBAJ |title=The Politics Today Companion to West European Politics |publisher=Oxford University Press |date=2013 |isbn=978-1-84779-032-3 |page=50}}; {{Cite book|title=The United States and Poland|author=Piotr Stefan Wandycz|publisher=Harvard University Press|date= 1980|page=303|isbn=978-0-674-92685-1|url=https://books.google.com/books?id=_XaFaNshCrkC}}; {{Cite book|title=The Oder-Neisse Line: a reappraisal under international law|author=Phillip A. Bühler|series=East European Monographs|date= 1990|page=33|isbn=978-0-88033-174-6|url=https://books.google.com/books?id=riBpAAAAMAAJ}}</ref>. Qolgan nemis aholisining ko‘p qismi surgun qilindi. "G‘arbga surilgan" Polshada yashovchi 7 millionga yaqin nemis va Chexoslovakiyadagi 3 million nemis g‘arbga deportatsiya qilindi<ref>{{Cite journal |last=Schechtman |first=Joseph B. |date=April 1953 |title=Postwar Population Transfers in Europe: A Survey |url=https://archive.org/details/sim_review-of-politics_1953-04_15_2/page/151 |journal=Review of Politics |volume=15 |issue=2 |pages=151–178 |doi=10.1017/s0034670500008081 |jstor=1405220 |s2cid=144307581}} "Most had left" is p. 158.</ref>. === Urushdan keyingi tartibsizlik === [[File:Bundesarchiv B 145 Bild-P054320, Berlin, Brandenburger Tor und Pariser Platz.jpg|thumb|Ikkinchi jahon urushidan keyin Berlindagi vayronagarchiliklar, 1945-yil]] [[File:Map-Germany-1945.svg|thumb|Okkupatsiya zonalari chegaralari, 1947-yil. Berlin Sovet zonasi ichida bo‘lsa-da, to‘rt davlat o‘rtasida bo‘lingan edi. Sharqdagi oq rangdagi hududlar [[Potsdam Agreement|Potsdam kelishuviga]] binoan Polsha va Sovet Ittifoqiga berildi.]] Nemis urush qurbonlari urushdan oldingi 69 000 000 aholining 9 foizini, ya’ni 6 million kishini tashkil etdi. 11 million chet ellik ishchilar va harbiy asirlar ketdi, askarlar uylariga qaytdi hamda sharqiy viloyatlar, shuningdek Markaziy va Sharqiy Yevropadan 14 million uy-joyidan mahrum bo‘lgan nemis tilida so‘zlashuvchi qochqinlar surgun qilinib, g‘arbiy nemis yerlariga ko‘chirildi<ref>{{Cite book |last=Bessel |first=Richard |url=https://archive.org/details/germany194500rich |title=Germany 1945: From War to Peace |publisher=Harper Collins Publishers |date=2009 |isbn=978-0-06-054036-4 |author-link=Richard Bessel}}</ref>. G‘arbiy Germaniya hukumati germaniyaliklarning qochishi va surgun qilinishi hamda Sovet Ittifoqidagi majburiy mehnat oqibatida 2 million o‘lim holati bo‘lganini taxmin qilgan<ref>{{Cite web |title=Die Arbeit der Suchdienste – 6o Jahre nach dem Zweiten Weltkrieg: Narben bleiben – p.13 |url=https://www.volksbund.de/fileadmin/redaktion/BereichInfo/BereichPublikationen/Reihe_Allgemeine_Reihe/Erweiterungen/0100_Band_10/0%20Band10%20Narben%20bleiben.pdf |archive-url=https://web.archive.org/web/20170611215917/http://www.volksbund.de/fileadmin/redaktion/BereichInfo/BereichPublikationen/Reihe_Allgemeine_Reihe/Erweiterungen/0100_Band_10/0%20Band10%20Narben%20bleiben.pdf |archive-date=11 June 2017 |access-date=4 March 2019 |publisher=Volksbund Deutsche Kriegsgräberfürsorge e.V.}}</ref><ref>{{Cite web |first=Bernd |last=Faulenbach |date=6 April 2005 |title=Die Vertreibung der Deutschen aus den Gebieten jenseits von Oder und Neiße |url=http://www.bpb.de/geschichte/nationalsozialismus/dossier-nationalsozialismus/39587/die-vertreibung-der-deutschen |access-date=4 March 2019 |publisher=Bundeszentrale für politische Bildung}}</ref>. Ba’zi tarixchilar buni 600 000 deb ko‘rsatishadi<ref>Robert Bard, ''Historical Memory and the expulsion of ethnic Germans in Europe, 1944'' (PhD. Diss. University of Hertfordshire, 2009) [http://uhra.herts.ac.uk/bitstream/handle/2299/4445/Thesis?sequence=1 online] {{Webarxiv|url=https://web.archive.org/web/20220426132335/http://uhra.herts.ac.uk/bitstream/handle/2299/4445/Thesis?sequence=1 |date=2022-04-26 }}</ref>. Natsistlardan tozalash eng yuqori martabali natsist amaldorlarini lavozimidan chetlatdi, qamoqqa soldi yoki qatl qildi, biroq o‘rta va quyi qatlamdagilarga deyarli ta’sir qilmadi<ref>{{Cite book |last=Davidson |first=Eugene |title=The death and life of Germany: an account of the American occupation |page=121}}</ref>. Sharqda sovetlar norozilikni bostirdilar va ko‘pincha [[Stasi]]da sobiq natsistlarni ishga olib, boshqa politsiya davlatini o‘rnatdilar. Sovetlar reparatsiyalar uchun Sharqiy Germaniya YaIMining 23 foizini undirib oldilar; G‘arbda esa reparatsiyalar juda oz edi<ref name="Liberman1998">{{Cite book |first=Peter |last=Liberman |url=https://books.google.com/books?id=hWQjE7Y0yVUC |title=Does Conquest Pay?: The Exploitation of Occupied Industrial Societies p. 147 |date=23 August 1998 |publisher=Princeton University Press |isbn=978-0-691-00242-2}}</ref>. 1945–1946-yillarda transport, bozorlar va moliya tizimining izdan chiqishi normallikka qaytishni sekinlashtirgani sababli uy-joy va oziq-ovqat sharoitlari og‘ir edi. G‘arbda bombardimonlar uy-joylarning to‘rtdan bir qismini vayron qilgan edi<ref>2.3 million units out of 9.5 million were destroyed.</ref>, sharqdan kelgan 10 million qochqin esa lagerlarda tig‘iz yashar edi<ref name="tipton">{{Cite book |last=Tipton |first=Frank B. |url=https://archive.org/details/historyofmoderng0000tipt |title=A History of Modern Germany since 1815 |date=2003 |pages=[https://archive.org/details/historyofmoderng0000tipt/page/n508 508]–513, 596–599}}</ref>. 1946–1948-yillarda oziq-ovqat ishlab chiqarish urushdan oldingi darajaning uchdan ikki qismini tashkil etdi. Urushning tugashi Germaniyani qo‘llab-quvvatlab kelgan bosib olingan davlatlardan tortib olingan oziq-ovqat yuklarini to‘xtatdi. Ko‘mir ishlab chiqarish 60 foizga kamaydi, bu esa temir yo‘llar, sanoat va isitishga salbiy ta’sir ko‘rsatdi<ref>{{Cite journal |last=Hoover |first=Calvin B. |date=May 1946 |title=The Future of the German Economy |url=https://archive.org/details/sim_american-economic-review_1946-05_36_2/page/642 |journal=American Economic Review |volume=36 |issue=2 |pages=642–649 |jstor=1818235}}</ref>. Sanoat ishlab chiqarishi ikki baravarga kamayib, 1950-yilga kelibgina urushdan oldingi darajaga yetdi<ref>{{Cite book |last=Milward |first=Alan S. |url=https://archive.org/details/reconstructionof0000milw |title=The Reconstruction of Western Europe: 1945–51 |date=1984 |isbn=978-0-520-05206-2 |pages=[https://archive.org/details/reconstructionof0000milw/page/356 356], 436|publisher=University of California Press }}</ref>. Ittifoqdoshlarning iqtisodiy siyosati dastlab sanoatsizlantirish va qishloq xo‘jaligini qayta tiklashdan iborat edi<ref name="ardagh">{{Cite book |last=Ardagh |first=John |url=https://archive.org/details/germanygermans00john |title=Germany and the Germans |publisher=Harper & Row |date=1987 |isbn=978-0-06-015839-2 |pages=[https://archive.org/details/germanygermans00john/page/74 74]–82, 84}}</ref>. Biroq, deindustrializatsiya amaliy bo‘lmay qoldi va AQSh Yevropani tiklashni rag‘batlantirish uchun kuchli nemis sanoat bazasini talab qildi<ref>{{Cite journal |last=Gareau |first=Frederick H. |date=Jun 1961 |title=Morgenthau's Plan for Industrial Disarmament in Germany |journal=Western Political Quarterly |volume=14 |issue=2 |pages=517–534 |doi=10.2307/443604 |jstor=443604}}</ref>. AQSh 1945–1947-yillarda oziq-ovqat jo‘natdi va nemis sanoatini tiklash uchun 1947-yilda 600 million dollar miqdorida qarz berdi<ref>{{Cite magazine |date=28 July 1947 |title=Conferences: Pas de Pagaille! |magazine=Time |url=http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,887417,00.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20071014043427/http://www.time.com/time/magazine/article/0,9171,887417,00.html |archive-date=14 October 2007}}</ref><ref>For US and Allied official policy statements see U.S. Dept. of State ''Germany, 1947–1949: The Story in Documents'' (1950); these are primary sources.</ref>. === Sharqiy Germaniya === [[File:Bundesarchiv Bild 183-1989-1007-402, Berlin, 40. Jahrestag DDR-Gründung, Ehrengäste.jpg|thumb|[[Erich Honecker]] va faxriy mehmonlar, masalan, [[Mikhail Gorbachev|Mixail Gorbachev]] Germaniya Demokratik Respublikasi sotsialistik rejimining 40 yilligini (va oxirini) 1989-yil 7-oktabrda nishonlamoqdalar.]] 1949-yil oktabr oyida Sovet zonasi Sotsialistik birlik partiyasi nazorati ostida "Deutsche Demokratische Republik" — "DDR" ("Germaniya Demokratik Respublikasi" — "GDR", oddiygina "Sharqiy Germaniya") ga aylandi. 1950-yillargacha ikki davlatning ham sezilarli armiyasi yo‘q edi, biroq Sharqiy Germaniya [[Stasi|Stasini]] qudratli maxfiy politsiyaga aylantirdi<ref>{{Citation |last=Bruce |first=Gary |title=The Firm: The Inside Story of the Stasi |date=2010}}</ref>. Sharqiy Germaniya Sovet Ittifoqining okkupatsiya qo‘shinlari va [[Varshava shartnomasi]] orqali siyosiy va harbiy nazorati ostidagi Sharqiy blok davlati edi. Hokimiyat kommunistlar nazoratidagi Sotsialistik birlik partiyasining yetakchi a’zolari (''Siyosiy byuro'') tomonidan amalga oshirilar edi. Sovetcha uslubdagi buyruqbozlik iqtisodiyoti o‘rnatildi; keyinchalik GDR O‘zaro iqtisodiy yordam kengashining eng ilg‘or davlatiga aylandi. Sharqiy Germaniya tashviqoti GDR ijtimoiy dasturlarining afzalliklari va G‘arbiy Germaniyaning bostirib kirish xavfiga asoslangan bo‘lsa-da, ko‘pgina fuqarolar erkinlik va iqtisodiy farovonlik uchun G‘arbga intilishgan<ref>{{Cite book |last=Fulbrook |first=Mary |title=The People's State: East German Society from Hitler to Honecker |date=2008}}</ref>. [[Walter Ulbrichtt]] 1950-yildan 1971-yilgacha partiya yetakchisi bo‘lgan. Stalin unga Kommunistik partiyada hokimiyatni markazlashtiradigan nemis tizimini loyihalashtirish vazifasini topshirgan edi<ref>{{Cite journal |last=Granville |first=Johanna |date=Sep 2006 |title=East Germany in 1956: Walter Ulbricht's Tenacity in the Face of Opposition |journal=Australian Journal of Politics and History |volume=52 |issue=3 |pages=417–438 |doi=10.1111/j.1467-8497.2006.00427.x}}</ref>. 1961-yilda Ulbricht buni to‘xtatish uchun — qochishga uringanlarni otib o‘ldirgan holda [[Berlin devori]]ni qurganida, 2,6 million odam Sharqiy Germaniyadan qochib ketgan edi. GDR "Antifashistik himoya devori" deb atagan devor [[Sovuq urush]] davrida uyatli holat edi, biroq u Sharqiy Germaniyani barqarorlashtirdi va uning qulashini kechiktirdi<ref>{{Citation |last=Biesinger |first=Joseph A. |title=Germany: a reference guide from the Renaissance to the present |page=270 |date=2006}}</ref><ref>{{Citation |last=Taylor |first=Frederick |title=The Berlin Wall: A World Divided, 1961–1989 |date=2008}}</ref>. Ulbricht 1969–1970-yillardagi yomonlashayotgan iqtisodiyot kabi o‘sib borayotgan milliy inqirozlarni hal qila olmagani uchun almashtirildi. [[Erich Honecker]] (1971–1989-yillardagi Bosh kotibga) o‘tish proletariatning shikoyatlariga yaqinroq e’tibor qaratish siyosatining o‘zgarishiga olib keldi. Biroq Xonekkerning rejalari muvaffaqiyatsiz tugadi va noroziliklar kuchayib bordi. 1989-yilda rejim iqtisodiy muammolar va shuning uchun G‘arbga qarab o‘sib borayotgan emigratsiya tufayli quladi. Sharqiy Germaniya madaniyati kommunizm va ayniqsa stalinizm tomonidan shakllantirilgan edi. U hukumat ma’qullagan ideallardan chetga chiqqan ifodalarni jinoiy javobgarlikka tortuvchi siyosatlar hamda hukumat idoralari, xususan Stasi tomonidan kommunistik tamoyillarni kuch bilan ijro etish va intellektual bostirish natijasida "to‘yingan tuyg‘u"ni keltirib chiqargan deb ta’riflangan<ref name="pence-betts">{{Cite book |last1=Pence |first1=Katherine |title=Socialist modern: East German everyday culture and politics |last2=Betts |first2=Paul |publisher=University of Michigan Press |date=2011 |edition=4 |pages=37, 59}}</ref>. Ba’zi olimlarning ta’kidlashicha, partiya ilmiy bilimlar, iqtisodiy rivojlanish va ijtimoiy taraqqiyotga sodiq bo‘lgan. Biroq boshqalar davlatning kommunistik g‘oyalarini hukumat nazorati uchun aldash usuli deb bilishadi<ref name="pence-betts"/>. === G‘arbiy Germaniya === [[File:Flag of Germany (3-2 aspect ratio).svg|thumb|G‘arbiy Germaniya va birlashgan Germaniyaning bayrog‘i, 1949 – hozirgi kungacha]] 1949-yil 23-mayda uchta g‘arbiy okkupatsiya zonasi Germaniya Federativ Respublikasiga (GFR, G‘arbiy Germaniya) birlashtirildi. Hukumat kansler [[Konrad Adenauer]] va uning konservativ XDU/XSU koalitsiyasi rahbarligida tuzildi<ref>The [[Christian Social Union of Bavaria|Christian Social Union]] or CSU is the Bavaria branch of the CDU. It has always operated in close collaboration with the CDU, and the CDU/CSU is usually treated as a single party in national affairs.</ref>. Poytaxt 1990-yilda Berlinga ko‘chirilgunga qadar [[Bonn]] shahri edi. G‘arbiy Germaniya doimo Sharqiy Germaniyaga qaraganda ancha katta va boy bo‘lgan. Germaniya, ayniqsa Berlin, G‘arb va Sharqda yirik harbiy kuchlarni to‘plagan NATO va Varshava shartnomasi bilan [[Sovuq urush]] maydoni edi. Biroq hech qachon jangovar harakatlar bo‘lmagan<ref>Jürgen Weber, ''Germany, 1945–1990: A Parallel History'' (Budapest, Central European University Press, 2004)</ref>. ==== Iqtisodiy mo‘jiza ==== [[File:1000000th Beetle.jpg|thumb|[[Volkswagen Beetle]] G‘arbiy Germaniya tiklanishining ramzi edi.]] G‘arbiy Germaniya 1950-yillardan boshlab uzoq davom etgan iqtisodiy o‘sishdan (''[[Wirtschaftswunder]]'' yoki "Iqtisodiy mo‘jiza") bahramand bo‘ldi<ref name="weber">{{Cite book |last=Weber |first=Jurgen |title=Germany, 1945–1990 |url=https://archive.org/details/germany19451990p0000webe |publisher=Central European University Press |date=2004 |pages=[https://archive.org/details/germany19451990p0000webe/page/37 37]–60, 103–118, 167–188, 221–264}}</ref>. Sanoat ishlab chiqarishi 1950–1957-yillarda ikki baravar oshdi va yalpi milliy mahsulot yiliga 9 foizga o‘sib, G‘arbiy Yevropa iqtisodiyoti uchun dvigatel vazifasini o‘tadi. Kasaba uyushmalari kechiktirilgan ish haqi oshishi, minimallashtirilgan ish tashlashlar, texnologik modernizatsiyani qo‘llab-quvvatlash hamda korporativ direktorlar kengashlarida ishchilar vakilligi bilan yangi siyosatlarni qo‘llab-quvvatladilar<ref>{{Cite journal |last=Fürstenberg |first=Friedrich |date=May 1977 |title=West German Experience with Industrial Democracy |journal=Annals of the American Academy of Political and Social Science |volume=431 |pages=44–53 |doi=10.1177/000271627743100106 |jstor=1042033 |s2cid=154284862}}</ref>. Tiklanish 1948-yilgi pul islohoti, [[Marshall rejasi]] orqali AQSh tomonidan berilgan 1,4 milliard dollar yordam, savdo to‘siqlari va an’anaviy amaliyotlarning parchalanishi hamda global bozorning ochilishi bilan tezlashdi<ref>{{Cite book |title=The United States and Germany in the Era of the Cold War, 1945–1968 |publisher=Cambridge University Press |date=2004 |editor-last=Junker |editor-first=Detlef |volume=1 |pages=291–309}}</ref>. Muvaffaqiyatli pul islohoti g‘arbiy zonalar bilan G‘arbiy Berlin o‘rtasidagi transport aloqalarini uzib qo‘ygan sovetlarni g‘azablantirdi, bu Berlin blokadasi sifatida tanilgan bo‘lib, 1948-yildan 1949-yilgacha davom etdi. Amerika va Britaniya oziq-ovqat va ko‘mirni havo orqali tashishni yo‘lga qo‘ydilar hamda G‘arbiy Berlinda ham yangi valyutani muomalaga kiritdilar. Shahar iqtisodiy jihatdan G‘arbiy Germaniyaga integratsiya qilindi<ref>{{Cite book |last1=Giangreco |first1=D. M. |url=http://www.trumanlibrary.org/whistlestop/BERLIN_A/INDEX.HTM |title=Airbridge to Berlin: The Berlin Crisis of 1948, Its Origins and Aftermath |last2=Griffin |first2=Robert E. |publisher=Presidio Press |date=1988 |access-date=10 February 2011 |archive-date=6 March 2002 |archive-url=https://web.archive.org/web/20020306213315/http://www.trumanlibrary.org/whistlestop/BERLIN_A/INDEX.HTM }}</ref>. 1960-yillarning o‘rtalariga qadar u AQShning o‘z erkinligini himoya qilishga sodiqligini ramziy ma’noda ko‘rsatib, Jon Kennedi 1963-yildagi tashrifi chog‘ida ta’kidlaganidek, "Amerikaning Berlini" bo‘lib xizmat qildi<ref>[[Andreas Daum]], ''Kennedy in Berlin''. New York: Cambridge University Press, 2008, pp. 1‒5, 125–163.</ref>. G‘arbiy Germaniya natsistlar davrida orttirgan obro‘sidan voz kechib, qonuniylik va hurmat qozondi. U Yevropa hamkorligini yaratishda markaziy rol o‘ynadi, 1955-yilda [[NATO]]ga qo‘shildi va 1958-yilda Yevropa iqtisodiy hamjamiyatining asoschi a’zosi bo‘ldi. ==== Mehmon ishchilar ==== Malakali ishchilar yetishmayotgan rivojlanayotgan iqtisodiyot bilan, ayniqsa Berlin devori Sharqiy Germaniya oqimini to‘xtatgandan so‘ng, GFR Italiya, [[Ispaniya]], Gretsiya va Turkiya bilan yuzlab minglab vaqtinchalik ishchilar — [[Gastarbayter]]larni olib kelgan migratsiya shartnomalarini tuzdi<ref>{{Cite journal |last=Shonick |first=Kaja |date=Oct 2009 |title=Politics, Culture, and Economics: Reassessing the West German Guest Worker Agreement with Yugoslavia |url=https://archive.org/details/sim_journal-of-contemporary-history_2009-10_44_4/page/719 |journal=Journal of Contemporary History |volume=44 |issue=4 |pages=719–736 |doi=10.1177/0022009409340648 |s2cid=145180949}}</ref>. Turkiya bilan tuzilgan shartnoma 1973-yilda tugadi, biroq Turkiyada yaxshi ish o‘rinlari kam bo‘lgani sababli ozchilik qaytib keldi<ref>{{Cite journal |last=Castles |first=Stephen |date=1985 |title=The Guests Who Stayed – The Debate on "Foreigners Policy" in the German Federal Republic |url=https://archive.org/details/sim_international-migration-review_fall-1985_19_3/page/517 |journal=International Migration Review |volume=19 |issue=3 |pages=517–534 |doi=10.2307/2545854 |jstor=2545854 |pmid=12341062}}</ref>. 2010-yilga kelib Germaniyada turk millatiga mansub 4 millionga yaqin odam bor edi. Germaniyada tug‘ilgan avlod nemis maktablarida o‘qidi, biroq nemis yoki turk tilini yaxshi bilmasdi va malakasi past ishlarda ishlardi yoki ishsiz edi<ref>{{Cite journal |last=Ewing |first=Katherine Pratt |date=Spring–Summer 2003 |title=Living Islam in the Diaspora: Between Turkey and Germany |url=https://archive.org/details/sim_south-atlantic-quarterly_spring-summer-2003_102_2-3/page/405 |journal=South Atlantic Quarterly |volume=102 |issue=2/3 |pages=405–431 |doi=10.1215/00382876-102-2-3-405 |s2cid=162029927}}. In [[Project MUSE]]</ref><ref>{{Cite book |last=Mandel |first=Ruth |title=Cosmopolitan Anxieties: Turkish Challenges to Citizenship and Belonging in Germany |url=https://archive.org/details/cosmopolitananxi0000mand |publisher=Duke University Press |date=2008}}</ref>. ==== Brandt va Ostpolitik ==== [[File:Bundesarchiv B 145 Bild-F031406-0017, Erfurt, Treffen Willy Brandt mit Willi Stoph.jpg|thumb|Brandt (chapda) va [[Willi Stoph]] 1970-yilda, Federal kanslerning o‘zining sharqiy germaniyalik hamkasbi bilan ilk uchrashuvi]] [[Willy Brandt]] 1969–1974-yillarda G‘arbiy Germaniya kansleri bo‘lgan. Hukumat [[Sovet Ittifoqi]] bilan ziddiyatlarni kamaytirishga va [[Germaniya Demokratik Respublikasi]] bilan munosabatlarni yaxshilashga intildi, bu siyosat ''Sharq siyosati'' deb nomlandi<ref name=weber/>. Ikki davlat o‘rtasidagi munosabatlar har ikki yo‘nalishdagi tashviqot hujumlari bilan qiyin kechgan edi. Sharqiy Germaniyadan iste’dodlarning chiqib ketishi 1961-yilda Berlin devori qurilishiga turtki bo‘ldi, bu Sovuq urush ziddiyatlarini yomonlashtirdi va Sharqiy Germaniya fuqarolarining sayohat qilishiga to‘sqinlik qildi. Ajralgan oilalar uchun jiddiy qiyinchiliklarni yengillashtirish va ishqalanishni kamaytirishni xohlasa-da, Brandtning ''Ostpolitik'' siyosati o‘zining "bitta nemis millatida ikkita nemis davlati" konsepsiyasiga sodiq qolishni niyat qilgan edi. ''Ostpolitik'' Germaniyadagi konservativ elementlar tomonidan qarshilikka uchradi, biroq Brandtga xalqaro obro‘ va 1971-yilda Tinchlik uchun Nobel mukofotini olib keldi<ref>{{Cite book |title=Ostpolitik, 1969–1974: European and Global Responses |url=https://archive.org/details/ostpolitik1969190000unse |date=2009 |editor-last=Fink |editor-first=Carole |editor-last2=Schaefer |editor-first2=Bernd}}</ref>. 1973-yilda G‘arbiy va Sharqiy Germaniya [[United Nations|Birlashgan Millatlar Tashkilotiga]] qabul qilindi. Ikki davlat 1974-yilda doimiy vakillar almashdilar va 1987-yilda Sharqiy Germaniya yetakchisi [[Erich Honecker]] G‘arbiy Germaniyaga rasmiy davlat tashrifi bilan keldi<ref>{{Cite book |last=Fulbrook |first=Mary |url=https://archive.org/details/historyofgermany0000fulb_t6t0 |title=History of Germany, 1918–2000: the divided nation |date=2002 |page=[https://archive.org/details/historyofgermany0000fulb_t6t0/page/170 170]}}</ref>. ==== 1970-yillardagi iqtisodiy inqiroz va Kohl ==== [[File:Bundesarchiv B 145 Bild-F051012-0010, Bonn, Empfang Staatspräsident von Frankreich.jpg|thumb|left|[[Helmut Schmidt|Helmut Shmidt]] (chapda) Fransiya prezidenti [[Valéry Giscard d'Estaing|Valeri Jiskar d’Esten]] bilan (1977)]] 1973-yildan keyin Germaniya jahon iqtisodiy inqirozi, o‘suvchi neft narxlari va 1973-yildagi 300 000 tadan 1975-yilda 1.1 milliontagacha sakragan yuqori ishsizlikdan aziyat chekdi. [[Ruhr]] hududi eng ko‘p zarar ko‘rdi, uning qimmat ko‘miri endi raqobatbardosh emas edi. Po‘lat sanoati uning narxlari arzonroq yetkazib beruvchilar tomonidan pasaytirilgani sababli tushkunlikka tushdi. Farovonlik tizimi ishsiz ishchilar uchun xavfsizlik tarmog‘ini ta’minladi, zavodlar o‘z ishchi kuchini qisqartirdi va yuqori foyda keltiruvchi maxsus mahsulotlarga e’tibor qaratdi. Jasuslik mojarosi Brandtni kansler lavozimidan ketishga majbur qildi. Uning o‘rniga 1974–1982-yillarda kansler bo‘lib xizmat qilgan SPD’dan [[Helmut Schmidt|Helmut Shmidt]] keldi. Shmidt Sharq siyosatini ishtiyoqsizroq davom ettirdi, u [[inflyatsiya]]ni pasaytirishdan ko‘proq manfaatdor edi. Qimmat farovonlik davlati xarajatlarini qoplash uchun qarz olgani sababli qarzlar o‘sdi<ref>{{Cite book |last=Sinn |first=Hans-Werner |url=https://archive.org/details/cangermanybesave00sinn |title=Can Germany be saved?: the malaise of the world's first welfare state |publisher=MIT Press |date=2007 |page=[https://archive.org/details/cangermanybesave00sinn/page/183 183]}}</ref>. 1979-yildan keyin Sovuq urush yana qizg‘in tus oldi. Tinchlik harakati namoyishchilarni Amerikaning o‘rta masofali raketalarini joylashtirishga qarshi norozilik bildirish uchun safarbar qildi. Shmidt joylashtirishni qo‘llab-quvvatladi, biroq SPD ning so‘l qanoti va Brandt bunga qarshi chiqdi. Biznes tarafdori Erkin demokratik partiya (FDP) SPD bilan koalitsiyada edi, ammo yo‘nalishini o‘zgartirdi<ref>{{Cite book |last=Cerny |first=Karl H. |title=Germany at the polls: the Bundestag elections of the 1980s |date=1990 |page=113}}</ref>. [[Otto Graf Lambsdorff]] boshchiligida u iste’molchilar talabiga qaratilgan keynschilik e’tiborini rad etdi va farovonlik xarajatlarini kamaytirishni hamda ishlab chiqarishni rag‘batlantirish va ish o‘rinlarini osonlashtirish uchun siyosatlarni joriy etishni taklif qildi. Lambsdorff natija o‘sish bo‘lishini, bu ijtimoiy va moliyaviy muammolarni hal qilishini ta’kidladi. FDP o‘z sadoqatini XDUga o‘zgartirdi va Shmidt 1982-yilda o‘zining parlament ko‘pchiligini yo‘qotdi<ref name="tipton"/><ref>For a primary source see Helmut Schmidt, '' Men and Power: A Political Retrospective'' (1990)</ref>. [[File:Bundesarchiv B 145 Bild-F074398-0021, Bonn, Pressekonferenz Bundestagswahlkampf, Kohl.jpg|thumb|left|[[Helmut Kohl|Helmut Kohl]] qayta birlashgan Germaniyaning birinchi kansleri bo‘ldi.]] [[Helmut Kohl]] konservatorlarni XDU/XSU-FDP koalitsiyasi bilan hokimiyatga qaytardi va 1998-yilgacha kansler lavozimida xizmat qildi<ref name="weber"/>. U Germaniya ishlarida hamon so‘ziga ega bo‘lgan Ikkinchi jahon urushining To‘rt davlatining roziligi bilan qayta birlashishni tashkil etdi<ref>{{Cite book |last=Pruys |first=Karl |title=Kohl: Genius of the Present: A Biography of Helmut Kohl |url=https://archive.org/details/kohlgeniusofpres0000pruy |date=1996}}</ref>. === Qayta birlashish === 1989-yil yozi davomida Sharqiy Germaniyada ''[[Tinch inqilob]]'' deb nomlangan jadal o‘zgarishlar yuz berdi, bu tezda Germaniyaning qayta birlashishiga]] olib keldi<ref name="weber"/>. Ko‘plab sharqiy germaniyaliklar G‘arbiy Germaniyaga emigratsiya qildilar, ularning aksariyati islohotchi hukumati o‘z chegaralarini ochgandan keyin Vengriya orqali o‘tdi. 1989-yil avgust oyidagi Umumevropa piknigi]] paytida [[Austria|Avstriya]] va [[Hungary|Vengriya]] o‘rtasidagi Temir pardaning ochilishi zanjirvaxsh reaksiya keltirib chiqardi, uning oxirida GDR mavjud bo‘lmay qoldi va Sharqiy blok parchalanib ketdi. Berlin devori qurilganidan beri eng yirik ommaviy chiqish sodir bo‘ldi va SSSR hamda Sharqiy Yevropa qaram davlatlarining hukmdorlari Temir pardani saqlab qolishga tayyor emasligi ayon bo‘ldi. GDR boshqa kommunistik Sharqiy blok mamlakatlaridan samarali yordam olmadi<ref>Miklós Németh in Interview, Austrian TV – ORF "Report", 25 June 2019.</ref><ref>Thomas Roser: ''DDR-Massenflucht: Ein Picknick hebt die Welt aus den Angeln'' (German – Mass exodus of the GDR: A picnic clears the world) in: Die Presse 16 August 2018.</ref><ref>Michael Frank: Paneuropäisches Picknick – Mit dem Picknickkorb in die Freiheit (German: Pan-European picnic – With the picnic basket to freedom), in: Süddeutsche Zeitung 17 May 2010.</ref>. Minglab sharqiy germaniyaliklar Sharqiy Yevropa poytaxtlaridagi g‘arbiy nemis diplomatik muassasalarida o‘tirish aksiyalarini o‘tkazish orqali G‘rabga yetib borishga harakat qilishdi. Ushbu chiqish Sharqiy Germaniya ichida siyosiy o‘zgarishlarga bo‘lgan talablarni keltirib chiqardi va bir nechta shaharlardagi ommaviy namoyishlar o‘sishda davom etdi<ref>Andreas Rödder, Deutschland einig Vaterland – Die Geschichte der Wiedervereinigung (2009).</ref>. [[File:Thefalloftheberlinwall1989.JPG|thumb|[[Berlin Wall|Berlin devorining]] qulashi, 1989-yil noyabr]] Fuqarolik tartibsizliklarini to‘xtata olmagan [[Erich Honecker]] oktabr oyida iste’foga chiqdi va 9-noyabr kuni Sharqiy Germaniya rasmiylari kutilmaganda sharqiy germaniyalik fuqarolarga G‘arbiy Berlin va G‘arbiy Germaniyaga kirishga ruxsat berdilar. Yuz minglab odamlar bundan foydalandilar; [[Berlin devori]]da va G‘arbiy Germaniya bilan chegarada yangi o‘tish punktlari ochildi. Bu Sharqiy Germaniyada islohotlar jarayonining tezlashishiga olib keldi, bu esa Sharqiy Germaniyaning tarqatib yuborilishi va 1990-yil 3-oktabrda Germaniyaning qayta birlashishi bilan yakunlandi<ref>For primary sources in English translation and a brief survey see Konrad H. Jarausch, and Volker Gransow, eds. ''Uniting Germany: Documents and Debates, 1944–1993'' (1994)</ref>. == Germaniya Federativ Respublikasi, 1990–hozirgi kungacha == [[File:Reichstag building Berlin view from west before sunset.jpg|thumb|[[Berlin|Berlindagi]] [[Reichstag (building)|''Reichstag'']] — 1999-yildan beri nemis parlamentining qarorgohi.]] Kohl 1998-yilda so‘llarning yirik g‘alabasiga yutqazdi va uning o‘rniga SPD’dan [[Gerhard Schröder]] keldi<ref>{{cite news |title=SCHROEDER DEFEATS KOHL IN HISTORIC GERMAN VOTE |url=https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1998/09/28/schroeder-defeats-kohl-in-historic-german-vote/aef75701-81af-4620-a6ef-ccdd5358dbb7/ |newspaper=The Washington Post}}</ref>. Shryoder o‘zini Buyuk Britaniya Bosh vaziri [[Tony Blair|Toni Bler]] va AQSh Prezidenti [[Bill Clinton|Bill Klinton]] qolipidagi markazchi sifatida ko‘rsatdi. U [[Agenda 2010]]ni taklif qildi: soliq imtiyozlari; mehnat bozori deregulyatsiyasi; imtiyozlarni kamaytirish orqali farovonlikni modernizatsiya qilish; kichik biznes uchun byurokratik to‘siqlarni kamaytirish va mahalliy hokimiyatlarga past foizli kreditlar berish<ref>{{Cite book |last=Hockenos |first=Paul |url=https://archive.org/details/joschkafischerma00hock |title=Joschka Fischer and the making of the Berlin Republic |date=2008 |isbn=978-0-19-518183-8 |pages=[https://archive.org/details/joschkafischerma00hock/page/n335 313]–14 |publisher=Oxford University Press, USA |url-access=limited}}</ref>. Germaniya 1999-yil yanvarida Yevroni qabul qildi<ref>{{Cite web |date=31 December 1998 |title=Determination of the euro conversion rates |url=https://www.ecb.europa.eu/press/pr/date/1998/html/pr981231_2.en.html |access-date=4 March 2019 |publisher=European Central Bank}}</ref><ref>{{Cite web |first=Carol C. |last=Bertaut, Murat F. Iyigun |title=The Launch of the Euro |url=https://www.federalreserve.gov/pubs/bulletin/1999/1099lead.pdf |access-date=4 March 2019 |publisher=Federal Reserve}}</ref>. [[File:Angela Merkel und José Barroso vor dem Brandenburger Tor.jpg|thumb|upright=.8|Germaniya kansleri [[Angela Merkel]] [[José Barroso]] bilan 2007-yilda Yevropa Ittifoqini isloh qilish bo‘yicha Lissabon shartnomasini targ‘ib qilmoqda]] 2005-yilgi saylovlarda Xristian-demokratik ittifoq (XDU) a’zosi [[Angela Merkel|Angela Merkel]] ilk ayol kansler bo‘ldi va mamlakatni 16 yil davomida boshqardi<ref>{{Cite book |title=Germany After the Grand Coalition: Governance and Politics in a Turbulent Environment |publisher=Palgrave Macmillan |date=2010 |editor-last=Bolgherini |editor-first=Silvia |editor-last2=Grotz |editor-first2=Florian}}</ref>. 2009-yilda hukumat Buyuk turgʻunlikka javoban 50 milliard yevrolik rag‘batlantirish rejasini ma’qulladi<ref>{{Cite news |date=6 January 2009 |title=Germany agrees on 50-billion-euro stimulus plan |work=France 24 |url=http://www.france24.com/en/20090106-germany-agrees-new-50-billion-euro-stimulus-plan |archive-url=https://web.archive.org/web/20110513022443/http://www.france24.com/en/20090106-germany-agrees-new-50-billion-euro-stimulus-plan |archive-date=13 May 2011}}</ref>. Germaniya shuningdek Yevrohudud inqirozi ortidan yirik moliyaviy qutqaruvni homiylik qildi. XXI asrning asosiy siyosiy loyihalari qatoriga Yevropa integratsiyasi, barqaror energiyaga o‘tish (energivende), muvozanatli budjetlar uchun qarz tormozi, tug‘ilish darajasini oshirish choralari (Yevropaning qarishi, pronatalizm) va [[Toʻrtinchi sanoat inqilobi]] uchun yuqori texnologiyali strategiyalar kiradi<ref>{{Cite web |date=29 January 2014 |title=Government declaration by Angela Merkel |url=https://www.tagesschau.de/inland/merkel-regierungserklaerung110.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20150101010608/http://www.tagesschau.de/inland/merkel-regierungserklaerung110.html |archive-date=1 January 2015 |publisher=ARD Tagesschau |language=German}}</ref>. Fransiya bilan birgalikda Germaniya [[Yevropa Ittifoqi]]da yetakchi rol o‘ynadi. Germaniya Sharqiy Yevropa mamlakatlarini YeIga qabul qilishda va yanada birlashgan hamda qobiliyatli Yevropa siyosiy, mudofaa va xavfsizlik apparatini yaratishda asosiy qo‘llab-quvvatlovchi bo‘ldi. Shryoder Germaniya uchun BMT Xavfsizlik Kengashidan doimiy o‘rin olishdan manfaatdor ekanini bildirdi. 1990-yildan beri nemis [Bundesveri chet elda tinchlikparvarlik va gumanitar yordam operatsiyalarida qatnashib kelmoqda. Nemis qo‘shinlari Afg‘onistondagi urushda Xalqaro xavfsizlikni taʼminlash kuchlari tarkibiga kirdi, bu esa [[Ikkinchi jahon urushi]]dan beri jangovar missiyalarda ilk nemis qurbonlariga olib keldi. Yaponiyadagi 2011-yilgi Fukushima atom elektr stansiyasidagi halokatdan keyin nemis jamoatchiligi o‘z elektr energiyasining to‘rtdan bir qismini ishlab chiqaruvchi atom energetikasiga qarshi chiqdi. Merkel keyingi o‘n yil ichida barcha atom elektr stansiyalarini yopish rejalari hamda ko‘mir va gazga qo‘shimcha ravishda shamol va boshqa energiya manbalariga ko‘proq tayanigiga sodiqligini e’lon qildi<ref>{{Cite news |last=Mufson |first=Steven |date=30 May 2011 |title=Germany to close all of its nuclear plants by 2022 |newspaper=The Washington Post|url=https://www.washingtonpost.com/business/economy/germany-to-close-all-of-its-nuclear-plants-by-2022/2011/05/30/AG0op1EH_story.html}}</ref>. [[Germaniya]] 2015-yilgi Yevropa migrantlar inqirozidan jiddiy ta’sir ko‘rsatdi, chunki u YeIga kirib kelayotgan Afrika va Yaqin Sharqdagi ko‘plab boshpana izlovchilar uchun tanlangan yakuniy manzilga aylandi. Mamlakat bir milliondan ortiq qochqin va migrantlarni qabul qildi hamda migrantlarni ularning daromadlari va mavjud aholi zichligiga qarab federal yerlar bo‘ylab taqsimlovchi kvota tizimini ishlab chiqdi<ref>{{Cite news |date=28 January 2016 |title=Migrant crisis: Migration to Europe explained in seven charts |publisher=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-europe-34131911 |access-date=31 January 2016}}</ref>. Merkelning cheklanmagan kirishga ruxsat berish qarori tanqidlarga sabab bo‘ldi<ref>{{Cite news |date=19 January 2016 |title=Chancellor Running Out of Time on Refugee Issue |work=Spiegel Online |http://www.spiegel.de/international/germany/critique-of-merkel-on-refugee-issue-deepens-a-1072549.html |access-date=7 June 2017}}</ref><ref>{{Cite web |date=9 August 2016 |title=Merkel Critic Says Chancellor's Refugee Policy Is a 'Time Bomb' |url=https://www.bloomberg.com/news/articles/2016-08-09/merkel-critic-says-chancellor-s-refugee-policy-is-a-time-bomb |access-date=7 June 2017 |publisher=Bloomberg News}}</ref> va Germaniya uchun muqobil o‘ta o‘ng qanot partiyasining 2017-yilgi federal saylovlarda Bundestagga kirib kelishida asosiy omil bo‘ldi<ref>{{Cite news |last=Welle (www.dw.com) |first=Deutsche |title=Far-right AfD enters German parliament: What it means for German politics {{!}} DW {{!}} 24.09.2017 |work=DW.COM |url=https://www.dw.com/en/far-right-afd-enters-german-parliament-what-it-means-for-german-politics/a-40664281}}</ref>. === Covid davridan hozirgi kungacha === 2020-yil yanvar oyida Germaniya birinchi Covid holatini tasdiqladi va mart oyida lokdaunga kirdi. Uning lokdauni infeksiyalarni jilovlash bo‘yicha samarali model sifatida maqtovga sazovor bo‘ldi, biroq kasalxonaga yotqizishlar va o‘lim holatlari ko‘paygani sababli u bu maqomini yo‘qotdi. Dekabr oyida vaksinalar emlandi<ref>{{Cite web |title=Germany COVID – Coronavirus Statistics – Worldometer |url=https://www.worldometers.info/coronavirus/country/germany |website=worldometers.info |language=en}}</ref>. Germaniya 180 000 ortiqcha o‘lim holatini qayd etdi<ref>{{Cite web |title=180,000 Germans Died than Normally Expected in Germany during the Covid years |url=https://www.ifo.de/en/press-release/2023-01-20/mortality-during-covid-years |access-date=2023-01-20 }}</ref> va Covid choralari 2022-yilda yumshatildi<ref>{{Cite web |title=COVID-19 measures lifted in most European countries |url=https://www.aa.com.tr/en/europe/covid-19-measures-lifted-in-most-european-countries/2570613 |access-date=2025-07-08 |website=www.aa.com.tr}}</ref>. 2021-yil dekabrida SPD federal saylovlarda g‘alaba qozongach, [[Olaf Scholz|Olaf Shols]] kansler lavozimiga qasamyod qildi. U Yashillar partiyasi va liberal Erkin demokratlar bilan koalitsiya tuzdi<ref>{{Cite news |date=27 September 2021 |title=Germany elections: Centre-left claim narrow win over Merkel's party |publisher=BBC News |url=https://www.bbc.com/news/world-europe-58698806}}</ref><ref>{{Cite news |last=Crowcroft |first=Orlando |date=8 December 2021 |title='New era': Scholz becomes Germany's new chancellor as Merkel bows out |language=en |work=euronews |url=https://www.euronews.com/2021/12/08/olaf-scholz-to-become-germany-s-new-chancellor-as-merkel-bows-out}}</ref>. 2022-yilgi Rossiyaning Ukrainaga bostirib kirishidan keyin Germaniyaning Rossiyaga nisbatan oldingi tashqi siyosati juda yumshoq bo‘lgani uchun tanqid qilindi<ref>{{Cite web |title=The ruins of Ostpolitik |url=https://www.eurozine.com/german-ostpolitik-in-the-shadow-of-russias-imperial-revenge |website=eurozine.com|date=23 February 2022 }}</ref>. Germaniya Bundesver uchun 100 mlrd yevro ajratishni va budjetni YaIMning 2 foizidan yuqoriga ko‘tarishni va’da qilib, yirik burilish yasaganini e’lon qildi<ref>{{Cite news |last1=Sheahan |first1=Maria |last2=Marsh |first2=Sarah |last3=Sheahan |first3=Maria |last4=Marsh |first4=Sarah |date=27 February 2022 |title=Germany to increase defence spending in response to 'Putin's war' – Scholz |language=en |work=Reuters|url=https://www.reuters.com/business/aerospace-defense/germany-hike-defense-spending-scholz-says-further-policy-shift-2022-02-27/}}</ref>. {{As of|2023| aprel}} holatiga ko‘ra, Ukrainadan kelgan 1 million qochqin Germaniyada ro‘yxatga olingan<ref>{{cite web |title=Ukrainian refugees by country 2023 |url=https://www.statista.com/statistics/1312584/ukrainian-refugees-by-country/ |website=Statista |language=en}}</ref>. Konservatorlar bo‘lgan XDU/XSU 2025-yilgi Germaniya federal saylovlarida g‘alaba qozonib, parlamentdagi eng yirik guruhga aylandi. Biroq, o‘ta o‘ng qanotdagi "Germaniya uchun muqobil" (AfD) o‘z qo‘llab-quvvatlashini ikki baravarga oshirib, 21 foiz bilan ikkinchi yirik partiyaga aylandi. SPD o‘n yilliklardagi eng yomon natijasini ko‘rsatib, 16 foizni oldi.<ref>{{cite news |title=Five key takeaways from the German election |url=https://www.bbc.com/news/articles/cx29wlje6dno |work=www.bbc.com |date=24 February 2025}}</ref> 2025-yil may oyida [[Friedrich Merz|Fridrix Mers]] kansler lavozimiga qasamyod qildi va o‘zining Xristian-demokratlari, uning singlisi partiyasi Xristian-sotsial ittifoqi hamda Sotsial-demokratlar bilan koalitsiya tuzdi.<ref>{{cite news |title=Germany's Merz becomes chancellor after surviving historic vote failure |url=https://www.bbc.com/news/articles/cvgp22zlrgko |work=www.bbc.com |date=6 May 2025}}</ref> ==Izohlar== {{notelist}} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Germaniya tarixi| ]] 076l1iq992f5rdi2o6ismhh4iflxwpi Griffith Hampden 0 1442339 6318290 6254808 2026-10-24T23:32:45Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318290 wikitext text/x-wiki '''Griffith Hampden''' (1543-yil — 1591-yil 27-oktabr) — ingliz siyosatchisi. [[Buckinghamshire (saylov okrugi)|Buckinghamshire]] saylov okrugidan [[Angliya parlamenti]]da qatnashgan<ref>{{Cite web |title=HAMPDEN, Griffith (1543-91), of Great Hampden, Bucks. {{!}} History of Parliament Online |url=https://historyofparliamentonline.org/volume/1558-1603/member/hampden-griffith-1543-91 |access-date=2025-01-30 |website=historyofparliamentonline.org |arxivurl=https://web.archive.org/web/20241217001837/http://www.historyofparliamentonline.org/volume/1558-1603/member/hampden-griffith-1543-91 |arxivsana=2024-12-17}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Authority control}} {{1584-Angliya-MP-stub}} d4ekw3vg3ayd41kqlzzof4kxlp20aub Gayda 0 1445818 6318176 6265009 2026-10-24T16:07:29Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318176 wikitext text/x-wiki '''Gayda''' ({{lang-bg|Гайда}}) — [[Petko Slaveykov]] tomonidan tahrir qilingan va nashr etilgan, XIX asrda [[Istanbul]]da chop etilgan [[bolgar tili|bolgar]] tilidagi [[gazeta]]. == Tarixi == Gazeta 1863-yilda tashkil etilgan va 1867-yilda nashr etilishi toʻxtatilgan. [[Bolgarlar|Bolgar]] shoiri va milliy inqilobchisi [[Hristo Botev]]ning birinchi nashr etilgan „Maytze si“ („Onamga“) sheʼri ushbu gazetada chop etilgan<ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20240609140536/http://www.slovo.bg/showwork.php3?AuID=1&WorkID=3&Level=1 |arxivsana=2024-06-09 |sarlavha=To, To My Mother, Virtual Library of Bulgarian Literature Slovoto, Retrieved on 2009-11-09, (Bulgarian) |url=http://www.slovo.bg/showwork.php3?AuID=1&WorkID=3&Level=1 |qaralgan sana=2026-09-09}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Yevropa-gazeta-stub}} n24bltguno8wlxs6teyrp13nhny7pv7 Otabek Usmonov 0 1446025 6318164 6316347 2026-10-24T15:55:19Z Mirishkorlik 75661 [[Special:Contributions/~2026-56656-06|~2026-56656-06]] ([[User talk:~2026-56656-06|munozara]]) tomonidan qilingan [[Special:Diff/6316347|6316347]]-sonli tahrir qaytarildi Xatoni tuzatdim 6318164 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi bilgiqutisi | ismi = Otabek Usmonov | tugʻilgan paytidagi ismi = Usmonov Otabek Odilbek oʻgʻli | tugʻilgan sanasi = 1994 | tugʻilgan joyi = [[Namangan viloyati]], [[Oʻzbekiston]] | fuqaroligi = {{UZB}} | maʼlumoti = Yurisprudensiya; huquq magistri (davlat boshqaruv huquqi); mamlakat va mintaqalar tarixi | kasbi = Huquqshunos, davlat xizmatchisi | lavozimi = [[Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi]] raisining jamoatchilik bilan aloqalar boʻyicha maslahatchisi | boshlanish davri = 2023-yil 31-mart }} '''Usmonov Otabek Odilbek oʻgʻli''' (1994-yil, [[Namangan viloyati]]) — oʻzbekistonlik huquqshunos, davlat xizmatchisi. 2023-yil 31-martdan [[Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi]] raisining jamoatchilik bilan aloqalar boʻyicha maslahatchisi.<ref name="rahbariyat">{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/uz/sinov0902202224/ |title=Rahbariyat — Usmonov Otabek Odilbek oʻgʻli. Tarjimai hol |publisher=Oʻzbekiston Respublikasi Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi |website=raqobat.gov.uz |access-date=2026-09-08}}</ref><ref name="sjii">{{cite journal |last=Usmonov |first=Otabek |title=Stages and Prospects of Organizing Electronic Public Control in Uzbekistan |journal=Spanish Journal of Innovation and Integrity |volume=46 |year=2025 |pages=41–53 |url=https://sjii.es/index.php/journal/article/view/805 |access-date=2026-09-08}}</ref> == Tarjimai holi == 1994-yilda Namangan viloyatida tugʻilgan. Yurisprudensiya yoʻnalishi boʻyicha oliy maʼlumotli, davlat boshqaruv huquqi yoʻnalishida huquq magistri darajasiga ega, shuningdek mamlakat va mintaqalar tarixi mutaxassisligini tamomlagan.<ref name="rahbariyat" /> [[Toshkent davlat yuridik universiteti]]da mustaqil tadqiqotchi sifatida yuridik fanlar boʻyicha falsafa doktori (PhD) darajasini olish uchun izlanish olib bormoqda; ilmiy izlanishlarini 2021-yildan beri shu maqomda davom ettirib keladi.<ref name="sjii" /><ref name="wbml" /> 2019-yilda Buyuk Britaniyaning Academic Technology Approval Scheme (ATAS) xalqaro tadqiqotlar markazida malaka oshirish kursini tamomlagan.<ref name="rahbariyat" /> Shuningdek, AQSh, Germaniya, Rossiya va Polshadagi xalqaro muassasalarda malaka oshirish kurslarini tamomlagan.{{manba kerak}} == Mehnat faoliyati == Turli tashkilotlarda maslahatchi-konsultant, yuriskonsult, bosh yuriskonsult, yuridik xizmat boshligʻi, bosh boshqarma boshligʻi, rahbar oʻrinbosari lavozimlarida ishlagan. 2021-yildan buyon Qoʻmita tizimida faoliyat yuritadi.<ref name="rahbariyat" /> * 2021—2023-yillar — [[Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi (Oʻzbekiston)|Oʻzbekiston Respublikasi Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi]]ning Strategik dasturlarni ishlab chiqish va eng yaxshi amaliyotlarni joriy etish, xalqaro reyting va indekslar bilan ishlash boshqarmasi boshligʻi.<ref name="rahbariyat" /> Ushbu davrda Qoʻmitaning Namangan viloyatiga biriktirilgan doimiy vakili sifatida „mahallabay ishlash“ tizimi doirasida faoliyat yuritgan.<ref>{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/uz/namangan-viloyati-mahallabay-ishlash-tizimi-jadal-davom-etmoqda/ |title=Namangan viloyati mahallabay ishlash tizimi jadal davom etmoqda |publisher=Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi |website=raqobat.gov.uz |year=2022 |access-date=2026-09-08}}</ref> * 2023-yil 31-martdan — Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi raisining jamoatchilik bilan aloqalar boʻyicha maslahatchisi.<ref name="rahbariyat" /><ref name="sjii" /> Qoʻmita raisi maslahatchisi sifatida u Qoʻmitaning axborot xizmatiga rahbarlik qiladi, [[Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi]]da oʻtkaziladigan brifinglarda Qoʻmita nomidan chiqishlar qiladi hamda ommaviy axborot vositalariga rasmiy izohlar beradi.<ref>{{cite news |url=https://uza.uz/uz/posts/istemolchilardan-801-milliard-somga-yaqin-asossiz-daromadlar-olingan_533789 |title=Isteʼmolchilardan 80,1 milliard soʻmga yaqin asossiz daromadlar olingan |publisher=OʻzA |date=2023 |access-date=2026-09-08}}</ref><ref>{{cite news |url=https://daryo.uz/2025/04/03/bu-qonunda-taqiqlangan-raqobat-qomitasi-eksklyuziv-huquqli-ayrim-korxonalar-nomi-nega-oshkor-etilmaganini-izohladi |title=„Bu qonunda taqiqlangan“. Raqobat qoʻmitasi eksklyuziv huquqli ayrim korxonalar nomi nega oshkor etilmaganini izohladi |publisher=Daryo.uz |date=2025-04-03 |access-date=2026-09-08}}</ref> 2025-yil 16-mayda reklama bozorini tartibga solish sohasidagi natijalar yuzasidan brifing oʻtkazgan.<ref>{{cite news |url=https://www.spot.uz/oz/2025/05/16/advertisement-committee/ |title=Qariyb bir yarim yilda reklama qonunchiligini buzgan 200 ga yaqin kompaniya jarimaga tortildi |publisher=Spot.uz |date=2025-05-16 |access-date=2026-09-08}}</ref> Qoʻmita rahbariyati bilan birgalikda hududlarda jamoatchilik vakillari bilan oʻtkaziladigan ochiq muloqotlarni tashkil etib keladi ([[Nukus]], [[Navoiy viloyati|Navoiy]], [[Jizzax viloyati|Jizzax]], [[Qashqadaryo viloyati|Qashqadaryo]] va boshqa hududlarda).<ref>{{cite web |url=https://pm.gov.uz/uz/lists/view/2522 |title=Jamoatchilik vakillari bilan ochiq muloqot |publisher=Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Xalq qabulxonalari |website=pm.gov.uz |access-date=2026-09-08}}</ref><ref>{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/raqobat-qomitasining-navbatdagi-ochiq-muloqoti-jizzahda-bolib-otdi/ |title=Raqobat qoʻmitasining navbatdagi ochiq muloqoti Jizzaxda boʻlib oʻtdi |website=raqobat.gov.uz |year=2026 |access-date=2026-09-08}}</ref> Shuningdek, Qoʻmita hududiy boshqarmalarining matbuot xizmati xodimlari uchun oʻquv seminarlarida davlat organlarining OAV va blogerlar bilan hamkorligi mavzusida maʼruzalar qilgan.<ref>{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/27-iyun-matbuot-va-ommavij-ahborot-vositalari-hodimlari-kuni-munosabati-bilan-raqobat-qomitasida-viloyat-hududij-boshqarmalarining-matbuot-hizmatiga-masul-hodimlari-uchun-oquv-seminar-tashki/ |title=27-iyun — Matbuot va ommaviy axborot vositalari xodimlari kuni munosabati bilan Raqobat qoʻmitasida oʻquv seminar tashkil etildi |website=raqobat.gov.uz |year=2026 |access-date=2026-09-08}}</ref> == Ilmiy faoliyati == Ilmiy izlanishlarining asosiy yoʻnalishi — davlat boshqaruv tizimida jamoatchilik nazorati mexanizmlarini takomillashtirish va ularni raqamlashtirish. Soʻnggi yillarda logistika sohasida sunʼiy intellekt va aqlli texnologiyalarni joriy etish mavzusida ham maqolalar eʼlon qilgan.<ref name="scholar" /> Xalqaro konferensiya va jurnallarda 30 ga yaqin ilmiy maqola muallifi.{{manba kerak}} Ishlarida jamoatchilik nazoratini raqamlashtirishning nazariy va tashkiliy-huquqiy asoslari, elektron jamoatchilik nazoratini yoʻlga qoʻyish bosqichlari, jamoatchilik nazorati mexanizmlarining konstitutsiyaviy asoslari, shuningdek Yevropa davlatlari tajribasini Oʻzbekistonda qoʻllash imkoniyatlari tahlil qilingan.<ref name="sjii" /> === Asosiy ilmiy ishlari === * ''Stages and Prospects of Organizing Electronic Public Control in Uzbekistan'' // Spanish Journal of Innovation and Integrity. — 2025. — Vol. 46. — B. 41–53.<ref name="sjii" /> * ''Organizational and Legal Aspects of Transition to Digital Technologies and Forms of Electronic Public Control in Uzbekistan'' // Yuridik fanlar axborotnomasi. — 2021. — № 5 (4). — B. 31–38.<ref name="scholar">{{cite web |url=https://scholar.google.com/citations |title=Otabek Usmonov — Google Scholar profili |website=Google Scholar |access-date=2026-09-08}}</ref> * ''Experience of Uzbekistan and Prospects for Development in Improving the Mechanisms of Public Control'' // The American Journal of Political Science, Law and Criminology. — 2021. — Vol. 3, № 3. — B. 124–129.<ref name="scholar" /> * ''Organizational Theoretical Foundations of Digitalization of Public Control in International Practice'' // World Bulletin of Management and Law. — 2021. — Vol. 3. — B. 60–64. — ISSN 2749-3601.<ref name="wbml">{{cite journal |last=Usmanov |first=Otabek |title=Organizational Theoretical Foundations of Digitalization of Public Control in International Practice |journal=World Bulletin of Management and Law |volume=3 |year=2021 |pages=60–64 |issn=2749-3601 |url=https://scholarexpress.net/index.php/wbml/article/view/186 |access-date=2026-09-08}}</ref> * ''Improvement of Logistics Sector in Uzbekistan through Integration of Smart Technologies'' // STEP into the FUTURE. — 2024. — Vol. 19, № 1. — B. 71–72.<ref name="scholar" /> * ''Unlocking the Potential of AI in Uzbekistan's Trade and Logistics Sector'' // STEP into the FUTURE. — 2025. — Vol. 20, № 2. — B. 54–55.<ref name="scholar" /> * ''Methodological and organizational-legal foundations of digitization of public control''. * ''Digitalization of the organizational aspects of public oversight and the pressing challenges it faces''. * ''Jamoatchilik nazoratini amalga oshirish mexanizmlarini takomillashtirish va uning korrupsiyani oldini olishdagi oʻrni va ahamiyati''. * ''Jamoatchilik nazorati mexanizmlarining kuchayishi konstitutsiyaviy rivojlanishning huquqiy asosi sifatida''. * ''Rivojlangan Yevropa davlatlari tajribasida jamoatchilik nazorati va uni Oʻzbekistonda qoʻllash istiqbollari''. * ''Zamonaviy davlat boshqaruvida jamoatchilik nazoratining ilmiy asoslari''. == Manbalar == {{reflist}} == Havolalar == * [https://raqobat.gov.uz/uz/qo-mita/rahbariyat/ Qoʻmita rahbariyati sahifasi] — raqobat.gov.uz [[Turkum:1994-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Namangan viloyatida tugʻilganlar]] [[Turkum:Oʻzbekiston huquqshunoslari]] [[Turkum:Oʻzbekiston davlat arboblari]] kbtqrr25w2euk4sz02dv7ikafo1913o 6318165 6318164 2026-10-24T15:58:19Z Mirishkorlik 75661 Nominated for deletion; see [[:Wikipedia:Articles for deletion/Otabek Usmonov]]. 6318165 wikitext text/x-wiki {{subst:afd|help=off}} {{Davlat arbobi bilgiqutisi | ismi = Otabek Usmonov | tugʻilgan paytidagi ismi = Usmonov Otabek Odilbek oʻgʻli | tugʻilgan sanasi = 1994 | tugʻilgan joyi = [[Namangan viloyati]], [[Oʻzbekiston]] | fuqaroligi = {{UZB}} | maʼlumoti = Yurisprudensiya; huquq magistri (davlat boshqaruv huquqi); mamlakat va mintaqalar tarixi | kasbi = Huquqshunos, davlat xizmatchisi | lavozimi = [[Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi]] raisining jamoatchilik bilan aloqalar boʻyicha maslahatchisi | boshlanish davri = 2023-yil 31-mart }} '''Usmonov Otabek Odilbek oʻgʻli''' (1994-yil, [[Namangan viloyati]]) — oʻzbekistonlik huquqshunos, davlat xizmatchisi. 2023-yil 31-martdan [[Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi]] raisining jamoatchilik bilan aloqalar boʻyicha maslahatchisi.<ref name="rahbariyat">{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/uz/sinov0902202224/ |title=Rahbariyat — Usmonov Otabek Odilbek oʻgʻli. Tarjimai hol |publisher=Oʻzbekiston Respublikasi Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi |website=raqobat.gov.uz |access-date=2026-09-08}}</ref><ref name="sjii">{{cite journal |last=Usmonov |first=Otabek |title=Stages and Prospects of Organizing Electronic Public Control in Uzbekistan |journal=Spanish Journal of Innovation and Integrity |volume=46 |year=2025 |pages=41–53 |url=https://sjii.es/index.php/journal/article/view/805 |access-date=2026-09-08}}</ref> == Tarjimai holi == 1994-yilda Namangan viloyatida tugʻilgan. Yurisprudensiya yoʻnalishi boʻyicha oliy maʼlumotli, davlat boshqaruv huquqi yoʻnalishida huquq magistri darajasiga ega, shuningdek mamlakat va mintaqalar tarixi mutaxassisligini tamomlagan.<ref name="rahbariyat" /> [[Toshkent davlat yuridik universiteti]]da mustaqil tadqiqotchi sifatida yuridik fanlar boʻyicha falsafa doktori (PhD) darajasini olish uchun izlanish olib bormoqda; ilmiy izlanishlarini 2021-yildan beri shu maqomda davom ettirib keladi.<ref name="sjii" /><ref name="wbml" /> 2019-yilda Buyuk Britaniyaning Academic Technology Approval Scheme (ATAS) xalqaro tadqiqotlar markazida malaka oshirish kursini tamomlagan.<ref name="rahbariyat" /> Shuningdek, AQSh, Germaniya, Rossiya va Polshadagi xalqaro muassasalarda malaka oshirish kurslarini tamomlagan.{{manba kerak}} == Mehnat faoliyati == Turli tashkilotlarda maslahatchi-konsultant, yuriskonsult, bosh yuriskonsult, yuridik xizmat boshligʻi, bosh boshqarma boshligʻi, rahbar oʻrinbosari lavozimlarida ishlagan. 2021-yildan buyon Qoʻmita tizimida faoliyat yuritadi.<ref name="rahbariyat" /> * 2021—2023-yillar — [[Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi (Oʻzbekiston)|Oʻzbekiston Respublikasi Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi]]ning Strategik dasturlarni ishlab chiqish va eng yaxshi amaliyotlarni joriy etish, xalqaro reyting va indekslar bilan ishlash boshqarmasi boshligʻi.<ref name="rahbariyat" /> Ushbu davrda Qoʻmitaning Namangan viloyatiga biriktirilgan doimiy vakili sifatida „mahallabay ishlash“ tizimi doirasida faoliyat yuritgan.<ref>{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/uz/namangan-viloyati-mahallabay-ishlash-tizimi-jadal-davom-etmoqda/ |title=Namangan viloyati mahallabay ishlash tizimi jadal davom etmoqda |publisher=Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi |website=raqobat.gov.uz |year=2022 |access-date=2026-09-08}}</ref> * 2023-yil 31-martdan — Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi raisining jamoatchilik bilan aloqalar boʻyicha maslahatchisi.<ref name="rahbariyat" /><ref name="sjii" /> Qoʻmita raisi maslahatchisi sifatida u Qoʻmitaning axborot xizmatiga rahbarlik qiladi, [[Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi]]da oʻtkaziladigan brifinglarda Qoʻmita nomidan chiqishlar qiladi hamda ommaviy axborot vositalariga rasmiy izohlar beradi.<ref>{{cite news |url=https://uza.uz/uz/posts/istemolchilardan-801-milliard-somga-yaqin-asossiz-daromadlar-olingan_533789 |title=Isteʼmolchilardan 80,1 milliard soʻmga yaqin asossiz daromadlar olingan |publisher=OʻzA |date=2023 |access-date=2026-09-08}}</ref><ref>{{cite news |url=https://daryo.uz/2025/04/03/bu-qonunda-taqiqlangan-raqobat-qomitasi-eksklyuziv-huquqli-ayrim-korxonalar-nomi-nega-oshkor-etilmaganini-izohladi |title=„Bu qonunda taqiqlangan“. Raqobat qoʻmitasi eksklyuziv huquqli ayrim korxonalar nomi nega oshkor etilmaganini izohladi |publisher=Daryo.uz |date=2025-04-03 |access-date=2026-09-08}}</ref> 2025-yil 16-mayda reklama bozorini tartibga solish sohasidagi natijalar yuzasidan brifing oʻtkazgan.<ref>{{cite news |url=https://www.spot.uz/oz/2025/05/16/advertisement-committee/ |title=Qariyb bir yarim yilda reklama qonunchiligini buzgan 200 ga yaqin kompaniya jarimaga tortildi |publisher=Spot.uz |date=2025-05-16 |access-date=2026-09-08}}</ref> Qoʻmita rahbariyati bilan birgalikda hududlarda jamoatchilik vakillari bilan oʻtkaziladigan ochiq muloqotlarni tashkil etib keladi ([[Nukus]], [[Navoiy viloyati|Navoiy]], [[Jizzax viloyati|Jizzax]], [[Qashqadaryo viloyati|Qashqadaryo]] va boshqa hududlarda).<ref>{{cite web |url=https://pm.gov.uz/uz/lists/view/2522 |title=Jamoatchilik vakillari bilan ochiq muloqot |publisher=Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Xalq qabulxonalari |website=pm.gov.uz |access-date=2026-09-08}}</ref><ref>{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/raqobat-qomitasining-navbatdagi-ochiq-muloqoti-jizzahda-bolib-otdi/ |title=Raqobat qoʻmitasining navbatdagi ochiq muloqoti Jizzaxda boʻlib oʻtdi |website=raqobat.gov.uz |year=2026 |access-date=2026-09-08}}</ref> Shuningdek, Qoʻmita hududiy boshqarmalarining matbuot xizmati xodimlari uchun oʻquv seminarlarida davlat organlarining OAV va blogerlar bilan hamkorligi mavzusida maʼruzalar qilgan.<ref>{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/27-iyun-matbuot-va-ommavij-ahborot-vositalari-hodimlari-kuni-munosabati-bilan-raqobat-qomitasida-viloyat-hududij-boshqarmalarining-matbuot-hizmatiga-masul-hodimlari-uchun-oquv-seminar-tashki/ |title=27-iyun — Matbuot va ommaviy axborot vositalari xodimlari kuni munosabati bilan Raqobat qoʻmitasida oʻquv seminar tashkil etildi |website=raqobat.gov.uz |year=2026 |access-date=2026-09-08}}</ref> == Ilmiy faoliyati == Ilmiy izlanishlarining asosiy yoʻnalishi — davlat boshqaruv tizimida jamoatchilik nazorati mexanizmlarini takomillashtirish va ularni raqamlashtirish. Soʻnggi yillarda logistika sohasida sunʼiy intellekt va aqlli texnologiyalarni joriy etish mavzusida ham maqolalar eʼlon qilgan.<ref name="scholar" /> Xalqaro konferensiya va jurnallarda 30 ga yaqin ilmiy maqola muallifi.{{manba kerak}} Ishlarida jamoatchilik nazoratini raqamlashtirishning nazariy va tashkiliy-huquqiy asoslari, elektron jamoatchilik nazoratini yoʻlga qoʻyish bosqichlari, jamoatchilik nazorati mexanizmlarining konstitutsiyaviy asoslari, shuningdek Yevropa davlatlari tajribasini Oʻzbekistonda qoʻllash imkoniyatlari tahlil qilingan.<ref name="sjii" /> === Asosiy ilmiy ishlari === * ''Stages and Prospects of Organizing Electronic Public Control in Uzbekistan'' // Spanish Journal of Innovation and Integrity. — 2025. — Vol. 46. — B. 41–53.<ref name="sjii" /> * ''Organizational and Legal Aspects of Transition to Digital Technologies and Forms of Electronic Public Control in Uzbekistan'' // Yuridik fanlar axborotnomasi. — 2021. — № 5 (4). — B. 31–38.<ref name="scholar">{{cite web |url=https://scholar.google.com/citations |title=Otabek Usmonov — Google Scholar profili |website=Google Scholar |access-date=2026-09-08}}</ref> * ''Experience of Uzbekistan and Prospects for Development in Improving the Mechanisms of Public Control'' // The American Journal of Political Science, Law and Criminology. — 2021. — Vol. 3, № 3. — B. 124–129.<ref name="scholar" /> * ''Organizational Theoretical Foundations of Digitalization of Public Control in International Practice'' // World Bulletin of Management and Law. — 2021. — Vol. 3. — B. 60–64. — ISSN 2749-3601.<ref name="wbml">{{cite journal |last=Usmanov |first=Otabek |title=Organizational Theoretical Foundations of Digitalization of Public Control in International Practice |journal=World Bulletin of Management and Law |volume=3 |year=2021 |pages=60–64 |issn=2749-3601 |url=https://scholarexpress.net/index.php/wbml/article/view/186 |access-date=2026-09-08}}</ref> * ''Improvement of Logistics Sector in Uzbekistan through Integration of Smart Technologies'' // STEP into the FUTURE. — 2024. — Vol. 19, № 1. — B. 71–72.<ref name="scholar" /> * ''Unlocking the Potential of AI in Uzbekistan's Trade and Logistics Sector'' // STEP into the FUTURE. — 2025. — Vol. 20, № 2. — B. 54–55.<ref name="scholar" /> * ''Methodological and organizational-legal foundations of digitization of public control''. * ''Digitalization of the organizational aspects of public oversight and the pressing challenges it faces''. * ''Jamoatchilik nazoratini amalga oshirish mexanizmlarini takomillashtirish va uning korrupsiyani oldini olishdagi oʻrni va ahamiyati''. * ''Jamoatchilik nazorati mexanizmlarining kuchayishi konstitutsiyaviy rivojlanishning huquqiy asosi sifatida''. * ''Rivojlangan Yevropa davlatlari tajribasida jamoatchilik nazorati va uni Oʻzbekistonda qoʻllash istiqbollari''. * ''Zamonaviy davlat boshqaruvida jamoatchilik nazoratining ilmiy asoslari''. == Manbalar == {{reflist}} == Havolalar == * [https://raqobat.gov.uz/uz/qo-mita/rahbariyat/ Qoʻmita rahbariyati sahifasi] — raqobat.gov.uz [[Turkum:1994-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Namangan viloyatida tugʻilganlar]] [[Turkum:Oʻzbekiston huquqshunoslari]] [[Turkum:Oʻzbekiston davlat arboblari]] rhgd3qc9yf2jtnym0q5iwb3otfx63bi 6318169 6318165 2026-10-24T15:59:05Z Mirishkorlik 75661 6318169 wikitext text/x-wiki {{Davlat arbobi bilgiqutisi | ismi = Otabek Usmonov | tugʻilgan paytidagi ismi = Usmonov Otabek Odilbek oʻgʻli | tugʻilgan sanasi = 1994 | tugʻilgan joyi = [[Namangan viloyati]], [[Oʻzbekiston]] | fuqaroligi = {{UZB}} | maʼlumoti = Yurisprudensiya; huquq magistri (davlat boshqaruv huquqi); mamlakat va mintaqalar tarixi | kasbi = Huquqshunos, davlat xizmatchisi | lavozimi = [[Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi]] raisining jamoatchilik bilan aloqalar boʻyicha maslahatchisi | boshlanish davri = 2023-yil 31-mart }} '''Usmonov Otabek Odilbek oʻgʻli''' (1994-yil, [[Namangan viloyati]]) — oʻzbekistonlik huquqshunos, davlat xizmatchisi. 2023-yil 31-martdan [[Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi]] raisining jamoatchilik bilan aloqalar boʻyicha maslahatchisi.<ref name="rahbariyat">{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/uz/sinov0902202224/ |title=Rahbariyat — Usmonov Otabek Odilbek oʻgʻli. Tarjimai hol |publisher=Oʻzbekiston Respublikasi Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi |website=raqobat.gov.uz |access-date=2026-09-08}}</ref><ref name="sjii">{{cite journal |last=Usmonov |first=Otabek |title=Stages and Prospects of Organizing Electronic Public Control in Uzbekistan |journal=Spanish Journal of Innovation and Integrity |volume=46 |year=2025 |pages=41–53 |url=https://sjii.es/index.php/journal/article/view/805 |access-date=2026-09-08}}</ref> == Tarjimai holi == 1994-yilda Namangan viloyatida tugʻilgan. Yurisprudensiya yoʻnalishi boʻyicha oliy maʼlumotli, davlat boshqaruv huquqi yoʻnalishida huquq magistri darajasiga ega, shuningdek mamlakat va mintaqalar tarixi mutaxassisligini tamomlagan.<ref name="rahbariyat" /> [[Toshkent davlat yuridik universiteti]]da mustaqil tadqiqotchi sifatida yuridik fanlar boʻyicha falsafa doktori (PhD) darajasini olish uchun izlanish olib bormoqda; ilmiy izlanishlarini 2021-yildan beri shu maqomda davom ettirib keladi.<ref name="sjii" /><ref name="wbml" /> 2019-yilda Buyuk Britaniyaning Academic Technology Approval Scheme (ATAS) xalqaro tadqiqotlar markazida malaka oshirish kursini tamomlagan.<ref name="rahbariyat" /> Shuningdek, AQSh, Germaniya, Rossiya va Polshadagi xalqaro muassasalarda malaka oshirish kurslarini tamomlagan.{{manba kerak}} == Mehnat faoliyati == Turli tashkilotlarda maslahatchi-konsultant, yuriskonsult, bosh yuriskonsult, yuridik xizmat boshligʻi, bosh boshqarma boshligʻi, rahbar oʻrinbosari lavozimlarida ishlagan. 2021-yildan buyon Qoʻmita tizimida faoliyat yuritadi.<ref name="rahbariyat" /> * 2021—2023-yillar — [[Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi (Oʻzbekiston)|Oʻzbekiston Respublikasi Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi]]ning Strategik dasturlarni ishlab chiqish va eng yaxshi amaliyotlarni joriy etish, xalqaro reyting va indekslar bilan ishlash boshqarmasi boshligʻi.<ref name="rahbariyat" /> Ushbu davrda Qoʻmitaning Namangan viloyatiga biriktirilgan doimiy vakili sifatida „mahallabay ishlash“ tizimi doirasida faoliyat yuritgan.<ref>{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/uz/namangan-viloyati-mahallabay-ishlash-tizimi-jadal-davom-etmoqda/ |title=Namangan viloyati mahallabay ishlash tizimi jadal davom etmoqda |publisher=Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi |website=raqobat.gov.uz |year=2022 |access-date=2026-09-08}}</ref> * 2023-yil 31-martdan — Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi raisining jamoatchilik bilan aloqalar boʻyicha maslahatchisi.<ref name="rahbariyat" /><ref name="sjii" /> Qoʻmita raisi maslahatchisi sifatida u Qoʻmitaning axborot xizmatiga rahbarlik qiladi, [[Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi]]da oʻtkaziladigan brifinglarda Qoʻmita nomidan chiqishlar qiladi hamda ommaviy axborot vositalariga rasmiy izohlar beradi.<ref>{{cite news |url=https://uza.uz/uz/posts/istemolchilardan-801-milliard-somga-yaqin-asossiz-daromadlar-olingan_533789 |title=Isteʼmolchilardan 80,1 milliard soʻmga yaqin asossiz daromadlar olingan |publisher=OʻzA |date=2023 |access-date=2026-09-08}}</ref><ref>{{cite news |url=https://daryo.uz/2025/04/03/bu-qonunda-taqiqlangan-raqobat-qomitasi-eksklyuziv-huquqli-ayrim-korxonalar-nomi-nega-oshkor-etilmaganini-izohladi |title=„Bu qonunda taqiqlangan“. Raqobat qoʻmitasi eksklyuziv huquqli ayrim korxonalar nomi nega oshkor etilmaganini izohladi |publisher=Daryo.uz |date=2025-04-03 |access-date=2026-09-08}}</ref> 2025-yil 16-mayda reklama bozorini tartibga solish sohasidagi natijalar yuzasidan brifing oʻtkazgan.<ref>{{cite news |url=https://www.spot.uz/oz/2025/05/16/advertisement-committee/ |title=Qariyb bir yarim yilda reklama qonunchiligini buzgan 200 ga yaqin kompaniya jarimaga tortildi |publisher=Spot.uz |date=2025-05-16 |access-date=2026-09-08}}</ref> Qoʻmita rahbariyati bilan birgalikda hududlarda jamoatchilik vakillari bilan oʻtkaziladigan ochiq muloqotlarni tashkil etib keladi ([[Nukus]], [[Navoiy viloyati|Navoiy]], [[Jizzax viloyati|Jizzax]], [[Qashqadaryo viloyati|Qashqadaryo]] va boshqa hududlarda).<ref>{{cite web |url=https://pm.gov.uz/uz/lists/view/2522 |title=Jamoatchilik vakillari bilan ochiq muloqot |publisher=Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Xalq qabulxonalari |website=pm.gov.uz |access-date=2026-09-08}}</ref><ref>{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/raqobat-qomitasining-navbatdagi-ochiq-muloqoti-jizzahda-bolib-otdi/ |title=Raqobat qoʻmitasining navbatdagi ochiq muloqoti Jizzaxda boʻlib oʻtdi |website=raqobat.gov.uz |year=2026 |access-date=2026-09-08}}</ref> Shuningdek, Qoʻmita hududiy boshqarmalarining matbuot xizmati xodimlari uchun oʻquv seminarlarida davlat organlarining OAV va blogerlar bilan hamkorligi mavzusida maʼruzalar qilgan.<ref>{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/27-iyun-matbuot-va-ommavij-ahborot-vositalari-hodimlari-kuni-munosabati-bilan-raqobat-qomitasida-viloyat-hududij-boshqarmalarining-matbuot-hizmatiga-masul-hodimlari-uchun-oquv-seminar-tashki/ |title=27-iyun — Matbuot va ommaviy axborot vositalari xodimlari kuni munosabati bilan Raqobat qoʻmitasida oʻquv seminar tashkil etildi |website=raqobat.gov.uz |year=2026 |access-date=2026-09-08}}</ref> == Ilmiy faoliyati == Ilmiy izlanishlarining asosiy yoʻnalishi — davlat boshqaruv tizimida jamoatchilik nazorati mexanizmlarini takomillashtirish va ularni raqamlashtirish. Soʻnggi yillarda logistika sohasida sunʼiy intellekt va aqlli texnologiyalarni joriy etish mavzusida ham maqolalar eʼlon qilgan.<ref name="scholar" /> Xalqaro konferensiya va jurnallarda 30 ga yaqin ilmiy maqola muallifi.{{manba kerak}} Ishlarida jamoatchilik nazoratini raqamlashtirishning nazariy va tashkiliy-huquqiy asoslari, elektron jamoatchilik nazoratini yoʻlga qoʻyish bosqichlari, jamoatchilik nazorati mexanizmlarining konstitutsiyaviy asoslari, shuningdek Yevropa davlatlari tajribasini Oʻzbekistonda qoʻllash imkoniyatlari tahlil qilingan.<ref name="sjii" /> === Asosiy ilmiy ishlari === * ''Stages and Prospects of Organizing Electronic Public Control in Uzbekistan'' // Spanish Journal of Innovation and Integrity. — 2025. — Vol. 46. — B. 41–53.<ref name="sjii" /> * ''Organizational and Legal Aspects of Transition to Digital Technologies and Forms of Electronic Public Control in Uzbekistan'' // Yuridik fanlar axborotnomasi. — 2021. — № 5 (4). — B. 31–38.<ref name="scholar">{{cite web |url=https://scholar.google.com/citations |title=Otabek Usmonov — Google Scholar profili |website=Google Scholar |access-date=2026-09-08}}</ref> * ''Experience of Uzbekistan and Prospects for Development in Improving the Mechanisms of Public Control'' // The American Journal of Political Science, Law and Criminology. — 2021. — Vol. 3, № 3. — B. 124–129.<ref name="scholar" /> * ''Organizational Theoretical Foundations of Digitalization of Public Control in International Practice'' // World Bulletin of Management and Law. — 2021. — Vol. 3. — B. 60–64. — ISSN 2749-3601.<ref name="wbml">{{cite journal |last=Usmanov |first=Otabek |title=Organizational Theoretical Foundations of Digitalization of Public Control in International Practice |journal=World Bulletin of Management and Law |volume=3 |year=2021 |pages=60–64 |issn=2749-3601 |url=https://scholarexpress.net/index.php/wbml/article/view/186 |access-date=2026-09-08}}</ref> * ''Improvement of Logistics Sector in Uzbekistan through Integration of Smart Technologies'' // STEP into the FUTURE. — 2024. — Vol. 19, № 1. — B. 71–72.<ref name="scholar" /> * ''Unlocking the Potential of AI in Uzbekistan's Trade and Logistics Sector'' // STEP into the FUTURE. — 2025. — Vol. 20, № 2. — B. 54–55.<ref name="scholar" /> * ''Methodological and organizational-legal foundations of digitization of public control''. * ''Digitalization of the organizational aspects of public oversight and the pressing challenges it faces''. * ''Jamoatchilik nazoratini amalga oshirish mexanizmlarini takomillashtirish va uning korrupsiyani oldini olishdagi oʻrni va ahamiyati''. * ''Jamoatchilik nazorati mexanizmlarining kuchayishi konstitutsiyaviy rivojlanishning huquqiy asosi sifatida''. * ''Rivojlangan Yevropa davlatlari tajribasida jamoatchilik nazorati va uni Oʻzbekistonda qoʻllash istiqbollari''. * ''Zamonaviy davlat boshqaruvida jamoatchilik nazoratining ilmiy asoslari''. == Manbalar == {{reflist}} == Havolalar == * [https://raqobat.gov.uz/uz/qo-mita/rahbariyat/ Qoʻmita rahbariyati sahifasi] — raqobat.gov.uz [[Turkum:1994-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Namangan viloyatida tugʻilganlar]] [[Turkum:Oʻzbekiston huquqshunoslari]] [[Turkum:Oʻzbekiston davlat arboblari]] kbtqrr25w2euk4sz02dv7ikafo1913o 6318171 6318169 2026-10-24T15:59:44Z Mirishkorlik 75661 Sahifa oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi 6318171 wikitext text/x-wiki {{oʻchirishga}} {{Davlat arbobi bilgiqutisi | ismi = Otabek Usmonov | tugʻilgan paytidagi ismi = Usmonov Otabek Odilbek oʻgʻli | tugʻilgan sanasi = 1994 | tugʻilgan joyi = [[Namangan viloyati]], [[Oʻzbekiston]] | fuqaroligi = {{UZB}} | maʼlumoti = Yurisprudensiya; huquq magistri (davlat boshqaruv huquqi); mamlakat va mintaqalar tarixi | kasbi = Huquqshunos, davlat xizmatchisi | lavozimi = [[Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi]] raisining jamoatchilik bilan aloqalar boʻyicha maslahatchisi | boshlanish davri = 2023-yil 31-mart }} '''Usmonov Otabek Odilbek oʻgʻli''' (1994-yil, [[Namangan viloyati]]) — oʻzbekistonlik huquqshunos, davlat xizmatchisi. 2023-yil 31-martdan [[Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi]] raisining jamoatchilik bilan aloqalar boʻyicha maslahatchisi.<ref name="rahbariyat">{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/uz/sinov0902202224/ |title=Rahbariyat — Usmonov Otabek Odilbek oʻgʻli. Tarjimai hol |publisher=Oʻzbekiston Respublikasi Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi |website=raqobat.gov.uz |access-date=2026-09-08}}</ref><ref name="sjii">{{cite journal |last=Usmonov |first=Otabek |title=Stages and Prospects of Organizing Electronic Public Control in Uzbekistan |journal=Spanish Journal of Innovation and Integrity |volume=46 |year=2025 |pages=41–53 |url=https://sjii.es/index.php/journal/article/view/805 |access-date=2026-09-08}}</ref> == Tarjimai holi == 1994-yilda Namangan viloyatida tugʻilgan. Yurisprudensiya yoʻnalishi boʻyicha oliy maʼlumotli, davlat boshqaruv huquqi yoʻnalishida huquq magistri darajasiga ega, shuningdek mamlakat va mintaqalar tarixi mutaxassisligini tamomlagan.<ref name="rahbariyat" /> [[Toshkent davlat yuridik universiteti]]da mustaqil tadqiqotchi sifatida yuridik fanlar boʻyicha falsafa doktori (PhD) darajasini olish uchun izlanish olib bormoqda; ilmiy izlanishlarini 2021-yildan beri shu maqomda davom ettirib keladi.<ref name="sjii" /><ref name="wbml" /> 2019-yilda Buyuk Britaniyaning Academic Technology Approval Scheme (ATAS) xalqaro tadqiqotlar markazida malaka oshirish kursini tamomlagan.<ref name="rahbariyat" /> Shuningdek, AQSh, Germaniya, Rossiya va Polshadagi xalqaro muassasalarda malaka oshirish kurslarini tamomlagan.{{manba kerak}} == Mehnat faoliyati == Turli tashkilotlarda maslahatchi-konsultant, yuriskonsult, bosh yuriskonsult, yuridik xizmat boshligʻi, bosh boshqarma boshligʻi, rahbar oʻrinbosari lavozimlarida ishlagan. 2021-yildan buyon Qoʻmita tizimida faoliyat yuritadi.<ref name="rahbariyat" /> * 2021—2023-yillar — [[Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi (Oʻzbekiston)|Oʻzbekiston Respublikasi Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi]]ning Strategik dasturlarni ishlab chiqish va eng yaxshi amaliyotlarni joriy etish, xalqaro reyting va indekslar bilan ishlash boshqarmasi boshligʻi.<ref name="rahbariyat" /> Ushbu davrda Qoʻmitaning Namangan viloyatiga biriktirilgan doimiy vakili sifatida „mahallabay ishlash“ tizimi doirasida faoliyat yuritgan.<ref>{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/uz/namangan-viloyati-mahallabay-ishlash-tizimi-jadal-davom-etmoqda/ |title=Namangan viloyati mahallabay ishlash tizimi jadal davom etmoqda |publisher=Monopoliyaga qarshi kurashish qoʻmitasi |website=raqobat.gov.uz |year=2022 |access-date=2026-09-08}}</ref> * 2023-yil 31-martdan — Raqobatni rivojlantirish va isteʼmolchilar huquqlarini himoya qilish qoʻmitasi raisining jamoatchilik bilan aloqalar boʻyicha maslahatchisi.<ref name="rahbariyat" /><ref name="sjii" /> Qoʻmita raisi maslahatchisi sifatida u Qoʻmitaning axborot xizmatiga rahbarlik qiladi, [[Axborot va ommaviy kommunikatsiyalar agentligi]]da oʻtkaziladigan brifinglarda Qoʻmita nomidan chiqishlar qiladi hamda ommaviy axborot vositalariga rasmiy izohlar beradi.<ref>{{cite news |url=https://uza.uz/uz/posts/istemolchilardan-801-milliard-somga-yaqin-asossiz-daromadlar-olingan_533789 |title=Isteʼmolchilardan 80,1 milliard soʻmga yaqin asossiz daromadlar olingan |publisher=OʻzA |date=2023 |access-date=2026-09-08}}</ref><ref>{{cite news |url=https://daryo.uz/2025/04/03/bu-qonunda-taqiqlangan-raqobat-qomitasi-eksklyuziv-huquqli-ayrim-korxonalar-nomi-nega-oshkor-etilmaganini-izohladi |title=„Bu qonunda taqiqlangan“. Raqobat qoʻmitasi eksklyuziv huquqli ayrim korxonalar nomi nega oshkor etilmaganini izohladi |publisher=Daryo.uz |date=2025-04-03 |access-date=2026-09-08}}</ref> 2025-yil 16-mayda reklama bozorini tartibga solish sohasidagi natijalar yuzasidan brifing oʻtkazgan.<ref>{{cite news |url=https://www.spot.uz/oz/2025/05/16/advertisement-committee/ |title=Qariyb bir yarim yilda reklama qonunchiligini buzgan 200 ga yaqin kompaniya jarimaga tortildi |publisher=Spot.uz |date=2025-05-16 |access-date=2026-09-08}}</ref> Qoʻmita rahbariyati bilan birgalikda hududlarda jamoatchilik vakillari bilan oʻtkaziladigan ochiq muloqotlarni tashkil etib keladi ([[Nukus]], [[Navoiy viloyati|Navoiy]], [[Jizzax viloyati|Jizzax]], [[Qashqadaryo viloyati|Qashqadaryo]] va boshqa hududlarda).<ref>{{cite web |url=https://pm.gov.uz/uz/lists/view/2522 |title=Jamoatchilik vakillari bilan ochiq muloqot |publisher=Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining Xalq qabulxonalari |website=pm.gov.uz |access-date=2026-09-08}}</ref><ref>{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/raqobat-qomitasining-navbatdagi-ochiq-muloqoti-jizzahda-bolib-otdi/ |title=Raqobat qoʻmitasining navbatdagi ochiq muloqoti Jizzaxda boʻlib oʻtdi |website=raqobat.gov.uz |year=2026 |access-date=2026-09-08}}</ref> Shuningdek, Qoʻmita hududiy boshqarmalarining matbuot xizmati xodimlari uchun oʻquv seminarlarida davlat organlarining OAV va blogerlar bilan hamkorligi mavzusida maʼruzalar qilgan.<ref>{{cite web |url=https://raqobat.gov.uz/27-iyun-matbuot-va-ommavij-ahborot-vositalari-hodimlari-kuni-munosabati-bilan-raqobat-qomitasida-viloyat-hududij-boshqarmalarining-matbuot-hizmatiga-masul-hodimlari-uchun-oquv-seminar-tashki/ |title=27-iyun — Matbuot va ommaviy axborot vositalari xodimlari kuni munosabati bilan Raqobat qoʻmitasida oʻquv seminar tashkil etildi |website=raqobat.gov.uz |year=2026 |access-date=2026-09-08}}</ref> == Ilmiy faoliyati == Ilmiy izlanishlarining asosiy yoʻnalishi — davlat boshqaruv tizimida jamoatchilik nazorati mexanizmlarini takomillashtirish va ularni raqamlashtirish. Soʻnggi yillarda logistika sohasida sunʼiy intellekt va aqlli texnologiyalarni joriy etish mavzusida ham maqolalar eʼlon qilgan.<ref name="scholar" /> Xalqaro konferensiya va jurnallarda 30 ga yaqin ilmiy maqola muallifi.{{manba kerak}} Ishlarida jamoatchilik nazoratini raqamlashtirishning nazariy va tashkiliy-huquqiy asoslari, elektron jamoatchilik nazoratini yoʻlga qoʻyish bosqichlari, jamoatchilik nazorati mexanizmlarining konstitutsiyaviy asoslari, shuningdek Yevropa davlatlari tajribasini Oʻzbekistonda qoʻllash imkoniyatlari tahlil qilingan.<ref name="sjii" /> === Asosiy ilmiy ishlari === * ''Stages and Prospects of Organizing Electronic Public Control in Uzbekistan'' // Spanish Journal of Innovation and Integrity. — 2025. — Vol. 46. — B. 41–53.<ref name="sjii" /> * ''Organizational and Legal Aspects of Transition to Digital Technologies and Forms of Electronic Public Control in Uzbekistan'' // Yuridik fanlar axborotnomasi. — 2021. — № 5 (4). — B. 31–38.<ref name="scholar">{{cite web |url=https://scholar.google.com/citations |title=Otabek Usmonov — Google Scholar profili |website=Google Scholar |access-date=2026-09-08}}</ref> * ''Experience of Uzbekistan and Prospects for Development in Improving the Mechanisms of Public Control'' // The American Journal of Political Science, Law and Criminology. — 2021. — Vol. 3, № 3. — B. 124–129.<ref name="scholar" /> * ''Organizational Theoretical Foundations of Digitalization of Public Control in International Practice'' // World Bulletin of Management and Law. — 2021. — Vol. 3. — B. 60–64. — ISSN 2749-3601.<ref name="wbml">{{cite journal |last=Usmanov |first=Otabek |title=Organizational Theoretical Foundations of Digitalization of Public Control in International Practice |journal=World Bulletin of Management and Law |volume=3 |year=2021 |pages=60–64 |issn=2749-3601 |url=https://scholarexpress.net/index.php/wbml/article/view/186 |access-date=2026-09-08}}</ref> * ''Improvement of Logistics Sector in Uzbekistan through Integration of Smart Technologies'' // STEP into the FUTURE. — 2024. — Vol. 19, № 1. — B. 71–72.<ref name="scholar" /> * ''Unlocking the Potential of AI in Uzbekistan's Trade and Logistics Sector'' // STEP into the FUTURE. — 2025. — Vol. 20, № 2. — B. 54–55.<ref name="scholar" /> * ''Methodological and organizational-legal foundations of digitization of public control''. * ''Digitalization of the organizational aspects of public oversight and the pressing challenges it faces''. * ''Jamoatchilik nazoratini amalga oshirish mexanizmlarini takomillashtirish va uning korrupsiyani oldini olishdagi oʻrni va ahamiyati''. * ''Jamoatchilik nazorati mexanizmlarining kuchayishi konstitutsiyaviy rivojlanishning huquqiy asosi sifatida''. * ''Rivojlangan Yevropa davlatlari tajribasida jamoatchilik nazorati va uni Oʻzbekistonda qoʻllash istiqbollari''. * ''Zamonaviy davlat boshqaruvida jamoatchilik nazoratining ilmiy asoslari''. == Manbalar == {{reflist}} == Havolalar == * [https://raqobat.gov.uz/uz/qo-mita/rahbariyat/ Qoʻmita rahbariyati sahifasi] — raqobat.gov.uz [[Turkum:1994-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Namangan viloyatida tugʻilganlar]] [[Turkum:Oʻzbekiston huquqshunoslari]] [[Turkum:Oʻzbekiston davlat arboblari]] t1vf232eix6lv67n887i5r6vk966uu3 Gamkapoort toʻgʻoni 0 1446618 6318144 6267781 2026-10-24T14:57:53Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318144 wikitext text/x-wiki {{Toʻgʻon | location_map = South Africa | location_map_caption= {{PAGENAME}} joylashuvi | name_official = {{PAGENAME}} | dam_length = 213 m | dam_height = 39 m | dam_type = | dam_width_base = | construction_began = | opening = 1969 | cost = | res_capacity_total = 54 000 m<sup>3</sup> | res_catchment = 17 055 km<sup>2</sup> | res_surface = 620 ha | plant_turbines = | plant_capacity = | plant_annual_gen = | coordinates = {{coord|33|18|1|S|21|38|36|E|type:landmark|display=inline,title}} }} '''Gamkapoort toʻgʻoni''' — [[Janubiy Afrika]]ning [[Western Cape]] provinsiyasidagi [[Gamka daryosi]]da joylashgan gravitatsion turdagi toʻgʻon<ref>{{Cite web |title=Gamkapoort Dam in Prince Albert, Western Cape |url=https://www.sa-venues.com/attractionswc/gamkapoort-dam.php |access-date=2026-06-17 |website=www.sa-venues.com}}</ref>. 1969-yilda qurib bitkazilgan. Toʻgʻon suv toshqinlarini nazorat qilish maqsadida foydalaniladi. == Yana qarang == * [[Janubiy Afrika toʻgʻonlari roʻyxati]] == Manbalar == {{manbalar}} * [https://web.archive.org/web/20040522023711/http://www.dwaf.gov.za/iwqs/gis_apps/dam/dams/index.htm List of South African Dams] from the [[Department of Water Affairs and Forestry (South Africa)]] {{Authority control}} {{JanubiyAfrika-dam-stub}} i4xe7iqbbnn6eez94lnw0jqtpgltj64 Glen Alpine toʻgʻoni 0 1446619 6318265 6267782 2026-10-24T20:33:15Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318265 wikitext text/x-wiki {{Toʻgʻon | location_map = South Africa | location_map_caption= {{PAGENAME}} joylashuvi | name_official = {{PAGENAME}} | dam_length = 1171 m | dam_height = 28 m | dam_width_base = | construction_began = | opening = 1968 | cost = | res_capacity_total = 18 900 000 m<sup>3</sup> | res_catchment = 11 289 km<sup>2</sup> | res_surface = 465.3 ha | plant_turbines = | plant_capacity = | plant_annual_gen = | coordinates = {{coord|23|11|30|S|28|41|5|E|type:landmark|display=inline,title}} }} '''Glen Alpine toʻgʻoni''' — [[Janubiy Afrika]]ning [[Limpopo]] provinsiyasidagi [[Mogalakwena daryosi]]da joylashgan kombinatsiyalashgan gravitatsion-gruntli toʻgʻon. 1968-yilda qurib bitkazilgan. Toʻgʻon sugʻorish maqsadida foydalaniladi. == Yana qarang == * [[Janubiy Afrika toʻgʻonlari roʻyxati]] == Manbalar == {{manbalar}} * [https://web.archive.org/web/20040522023711/http://www.dwaf.gov.za/iwqs/gis_apps/dam/dams/index.htm List of South African Dams] from the [[Department of Water Affairs and Forestry (South Africa)]] {{Authority control}} {{JanubiyAfrika-dam-stub}} g2rdebvdow3mb0zpfpaqfuvsgq45z2s Goedertrouw toʻgʻoni 0 1446621 6318273 6267784 2026-10-24T21:14:00Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318273 wikitext text/x-wiki {{Toʻgʻon | location_map = South Africa | location_map_caption= {{PAGENAME}} joylashuvi | name_official = {{PAGENAME}} | dam_length = 660 m | dam_height = 88 m | dam_width_base = | construction_began = 1980 | opening = 1982 | cost = | res_capacity_total = 301 000 000 m³ | res_catchment = 1270 km<sup>2</sup> | res_surface = 1200 ha | plant_turbines = | plant_capacity = | plant_annual_gen = | coordinates = {{coord|28|45|52|S|31|25|46|E|type:landmark|display=inline,title}} }} '''Goedertrouw toʻgʻoni''' — [[Janubiy Afrika]]ning [[KwaZulu-Natal]] provinsiyasidagi [[Mhlathuze daryosi]]da joylashgan gruntli toʻgʻon. Toʻgʻon 1980-yilda qurilgan va 1982-yilda foydalanishga topshirilgan. Hozirgi sigʻimi 301 million kub metrni tashkil etadi. == Yana qarang == * [[Janubiy Afrika toʻgʻonlari roʻyxati]] == Manbalar == {{manbalar}} * [https://web.archive.org/web/20040522023711/http://www.dwaf.gov.za/iwqs/gis_apps/dam/dams/index.htm List of South African Dams] from the [[Department of Water Affairs and Forestry (South Africa)]] {{Authority control}} {{JanubiyAfrika-dam-stub}} trrtibn1iewxy0r0trqqzl15qcsayks Gilbert Ralegh 0 1447283 6318258 6269158 2026-10-24T19:26:49Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318258 wikitext text/x-wiki '''Gilbert Ralegh''' yoki '''Raleigh''' (1583-yil — 1629-yil 7-yanvar) — [[Downton (saylov okrugi)|Downton]] saylov okrugidan [[Angliya parlamenti]] aʼzosi bo‘lgan ingliz siyosatchisi<ref name=":0">{{Cite web |title=RALEGH, Gilbert (c.1583-1629), of Rectory House, Downton, Wilts. |url=https://www.historyofparliamentonline.org/volume/1604-1629/member/ralegh-gilbert-1583-1629 |archive-url=https://web.archive.org/web/20241218155112/http://www.historyofparliamentonline.org/volume/1604-1629/member/ralegh-gilbert-1583-1629 |archive-date=2024-12-18 |access-date=2026-05-24 |website=www.historyofparliamentonline.org}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Authority control}} {{1614-Angliya-MP-stub}} 1ej60ucfbryksfjxhffw3h3cmgjxp42 Gilbert Raleigh 0 1447284 6318259 6269159 2026-10-24T19:28:35Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318259 wikitext text/x-wiki '''Gilbert Raleigh''' yoki '''Raleigh''' (1622–1675-yillar) — [[Downton (saylov okrugi)|Downton]] saylov okrugidan [[Angliya parlamenti]] aʼzosi bo‘lgan ingliz siyosatchisi<ref>{{Cite web |title=RALEIGH, Gilbert (1622-c.75), of Rectory House, Downton, Wilts. |url=https://www.historyofparliamentonline.org/volume/1660-1690/member/raleigh-gilbert-1622-75 |access-date=2026-05-24 |website=www.historyofparliamentonline.org |arxivurl=https://web.archive.org/web/20241207105158/http://www.historyofparliamentonline.org/volume/1660-1690/member/raleigh-gilbert-1622-75 |arxivsana=2024-12-07}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Authority control}} {{1614-Angliya-MP-stub}} m3z3kp0fdx94418c3u9w4q0h18xm7q4 Loyiha:Mavzuli oylik/Misr oyligi 102 1457495 6318110 6316667 2026-10-24T13:52:59Z Erkinjonov Bobur Mirzo 254938 6318110 wikitext text/x-wiki <div style="padding:15px; background:#FFFFFF; border:3px solid #C09300; border-radius:5px; text-align:center;"> <div style="font-size:36pt; font-weight:bold; color:#111111; line-height:110%;"> '''Misr oyligi''' </div> <div style="font-size:24pt; font-style:italic; color:#CE1126; margin-top:4px; margin-bottom:8px;"> ''شهر مصر'' </div> <hr style="border:0; border-top:2px solid #C09300; width:70%; margin:10px auto 18px auto;"> [[Tasvir:Flag-map of Egypt.svg|center|520px|link=]] </div> '''Misr oyligi''' — Oʻzbekcha Vikipediyada anʼanaviy tarzda oʻtkazib kelinadigan „Mavzuli oylik“ loyihasi doirasidagi navbatdagi tanlov boʻlib, uning asosiy maqsadi — vikipediyamizda Misr geografiyasi, tarixi, madaniyati, tabiati, fan va sanʼati hamda mashhur shaxslariga oid sifatli maqolalar sonini koʻpaytirish va mavjudlarini boyitishdan iborat. '''Loyihaning davomiyligi:''' 1-oktyabrdan 31-oktyabrgacha. '''Yoʻnalish:''' Arab, ingliz va rus tillaridagi Vikipediyalardan maʼlumotlarni oʻzbek tiliga mahorat bilan tarjima qilish va ensiklopedik shaklda qilib boyitish tavsiya etiladi. == Ishtirokchilar == Agar siz ushbu loyihada ishtirok etishni istasangiz, quyidagi roʻyxatga oʻz ismingizni qoʻshib qoʻying. Buning uchun shunchaki hash belgisi va toʻrtta tilda '''<nowiki>(~~~~)</nowiki>''' belgisini yozsangiz kifoya qiladi — sahifani saqlaganingizdan soʻng foydalanuvchi nomingiz avtomatik ravishda paydo boʻladi. #[[foydalanuvchi:Gulhayo Umarova|Gulhayo Umarova]] Roʻyxatdan oʻtish ramziy maʼnoga ega boʻlib, u loyihada qancha kishi hamkorlik qilishga tayyor ekanligini bilish imkonini beradi. Bu hech qanday majburiyat yuklamaydi va sizga qoʻshimcha vazifalar qoʻymaydi. # [[Foydalanuvchi:Mulan Xon|Mulan Xon]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mulan Xon|munozara]]) 15:53, 2026-yil 30-sentyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Akosh13|Akosh13]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Akosh13|munozara]]) 16:45, 2026-yil 30-sentyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:AnvarxonM|AnvarxonM]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:AnvarxonM|munozara]]) 01:00, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Jizzakhlik|Jizzakhlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Jizzakhlik|munozara]]) 06:38, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Janob Mirzaolim|munozara]]) 08:47, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi: Snowdroppe]] 12:05, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:MrKrasav4ik|MrKrasav4ik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:MrKrasav4ik|munozara]]) 13:33, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Xumoshox Ismoilova|Xumoshox Ismoilova]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xumoshox Ismoilova|munozara]]) 05:30, 2026-yil 3-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Mupapap29|Mupapap]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mupapap29|munozara]]) 16:18, 2026-yil 4-oktyabr (UTC) # [[User:Abdufattohov Ibrohimjon|<font face="Georgia"><span style="color:blue;">'''''Ibrohimjon'''''</span></font>]] 12:51, 2026-yil 5-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Quwanishbaev Berdiyar|Quwanishbaev Berdiyar]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Quwanishbaev Berdiyar|munozara]]) 17:09, 2026-yil 5-oktyabr (UTC) # ([[Foydalanuvchi:Abdinazarovamalika|Abdinazarovamalika]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Abdinazarovamalika|munozara]]) 07:52, 2026-yil 11-oktyabr (UTC))</ >''' # [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 11:07, 2026-yil 13-oktyabr (UTC) # Xolmirzayev Xumoyiddin [[Foydalanuvchi:Xumoyiddin Xolmirzayev|Xumoyiddin Xolmirzayev]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xumoyiddin Xolmirzayev|munozara]]) 05:05, 2026-yil 21-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Tewayev|Tewayev]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Tewayev|munozara]]) 23:43, 2026-yil 21-oktyabr (UTC) # [[User:Bekipediya|<span style="font-family:Georgia"><span style="color:#049DFF">BEKIPEDIYA</span></span>]]&nbsp;[[User talk:Bekipediya|<span style="color:#049DFF"><sup>''<small>#yozishma</small>''</sup></span>]] 12:10, 2026-yil 22-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Saboxat Abduraxmonovna|Saboxat Abduraxmonovna]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Saboxat Abduraxmonovna|munozara]]) 09:49, 2026-yil 23-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Xasan Rixsiboyev|Thexasan]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xasan Rixsiboyev|munozara]]) 16:02, 2026-yil 23-oktyabr (UTC) #[[Foydalanuvchi:Lochinovamarjona|Lochinovamarjona]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Lochinovamarjona|munozara]]) 05:24, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Erkinjonov Bobur Mirzo|Erkinjonov Bobur Mirzo]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Erkinjonov Bobur Mirzo|munozara]]) 13:52, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) == Yangi maqolalarni qanday qoʻshish kerak? == Maqolalar boshqa tillardan tarjima boʻlishi mumkin. Eng muhimi, ular yangi yaratilgan yoki sezilarli darajada boyitilgan hamda sifatli boʻlishi shart. Oylik davomida tahrir qilinadigan maqolalar quyidagi talablarga javob berishi lozim: * '''Sifati:''' Yangi maqolalarda '''<nowiki>{{Oʻchirishga}}</nowiki>''', '''<nowiki>{{Manbasiz}}</nowiki>''', '''<nowiki>{{AT}}</nowiki>''' kabi muammoli andozalar boʻlmasligi kerak. * '''Ensiklopedik ahamiyat:''' Maqolaga qoʻshilgan maʼlumotlar [[Vikipediya:Ensiklopedik ahamiyat|Ensiklopedik ahamiyat qoidalariga]] mos kelishi shart. * '''Tekshiriluvchanlik:''' Yangi maqolalarda albatta Manbalar (<nowiki>{{manbalar}}</nowiki> yoki <nowiki>{{reflist}}</nowiki>) boʻlishiga eʼtibor bering. * '''Betaraflik:''' Maqolalar [[Vikipediya:Betaraf nuqtayi nazar|Betaraf nuqtayi nazar]] asosida yozilishi kerak. Shuningdek, ularni rasmlar bilan boyitish va toʻgʻri formatlash tavsiya etiladi. '''Ichki havolalar:''' Maqoladagi tushunchalarga ichki havolalar (koʻk linklar) berishni unutmang. ==== Havolalar va bogʻliqlik ==== Yangi maqola yaratganingizda, boshqa mavjud maqolalardan unga havola berilishiga harakat qiling. Agar maqolaga hech qanday havola olib kelmasa, u „yetim maqola“ boʻlib qoladi va uni boshqalar oʻqishi yoki yaxshilashi ehtimoli kamayadi. Shuningdek, maqolaning boshqa tillardagi variantlarini tekshiring va ularni til boʻlimlari (Wikidata) orqali bogʻlang. ==== Munozara va aloqa ==== Loyiha boʻyicha har qanday savol, taklif yoki eʼtirozlaringizni [[Loyiha munozarasi:Mavzuli oylik/Misr oyligi|munozara sahifasida]] qoldirishingiz mumkin. Shuningdek, Misr oyligi doirasida yaratilgan maqolalarning munozara sahifasiga <code><nowiki>{{Misr oyligi}}</nowiki></code> andozasini qoʻyish tavsiya etiladi. Bundan tashqari, ushbu oylik [[Loyiha:Mavzuli oylik|Mavzuli oylik loyihasi]] doirasida oʻtkazilgani sababli, xohishga koʻra <code><nowiki>{{Mavzuli oylik loyihasi}}</nowiki></code> andozasini ham qoʻshish mumkin. Andozalar faqat munozara sahifasiga joylashtiriladi. '''Muhim eslatma:''' Oʻzbekcha Vikipediya jamoasi odatda, munozaralarda bevosita ishtirok etmaslikka harakat qiladilar. Bu esa ishtirokchilarning oʻz ustida mustaqil ishlashi, qoidalarni chuqurroq oʻrganishi va natijada maqolalar sifatini yanada yuqori darajaga koʻtarishini taʼminlash maqsadida yoʻlga qoʻyilgan. Ishtirokchilarning oʻzaro hamkorligi va muammolarni mustaqil hal qilishi maqola sifatini yaxshilashning eng samarali yoʻli deb hisoblanadi. == Loyiha taklifnomasi == Agar ushbu loyihada yordam berishi mumkin bo‘lgan biror foydalanuvchini bilsangiz, uni vikipediyamizni rivojlantirish yo‘lida hamkorlikka chorlashingiz mumkin. Buning uchun quyidagi maxsus kodni nusxalab, uning munozara sahifasiga joylashtiring. Biz ishonamizki, siz taklif etgan foydalanuvchilar Misr zamini haqida maqolalar yaratishga albatta o‘z qiziqishlarini bildiradilar. {| style="background-color: #FFF5F5; border: 4px solid #E8C547" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 2px;" | [[File:Animated-Flag-Egypt.gif|211px]] |style="font-size: x-large; padding: 2px 2px 0 2px; height: 1.5em;" | '''[[Loyiha:Mavzuli oylik/Misr oyligi|Misr oyligiga taklifnoma!]]''' |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | ---- Hurmatli vikipediya tahrirchisi! Sizni O‘zbekcha Vikipediyada o‘tkazilayotgan Mavzuli oylik doirasidagi „Misr oyligi“ loyihasida ishtirok etishga taklif qilamiz. Agar ushbu loyiha doirasida yangi maqolalar yaratish yoki mavjudlarini boyitish niyatida bo‘lsangiz, marhamat, o‘z ismingizni ishtirokchilar ro‘yxatiga qo‘shib qo‘ying. Ishtirokingiz va hissangiz uchun oldindan tashakkur! <nowiki>~~~~</nowiki> |} == Mukofotlar == {| style="border: 5px solid {{{border|#CE1126}}}; background-color: {{{color|#FFF5F5}}};" |rowspan="2" valign="middle" | {{#ifeq:{{{2}}}|alt|[[File:BoNM - Egypt Hires.png|100px]]|[[File:BoNM - Egypt Hires.png|100px]]}} |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''Misr ordeni''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid #C09300;" | „Misr oyligi“ loyihasidagi faol ishtiroki va Oʻzbekcha Vikipediyani boyitishga qoʻshgan munosib hissasi uchun taqdirlanadi. |} Misr oyligi loyihasi doirasida 5 ta va undan ortiq maqola yaratgan har bir foydalanuvchiga loyiha tashkilotchilari tomonidan „Misr ordeni“ topshiriladi. Ordenni qoʻlga kiritish uchun yaratilgan maqola ensiklopedik ahamiyatga ega boʻlishi lozim. Har bir maqolaning hajmi kamida 3 000 bayt boʻlishi shart. Maʼlumotlarni tasdiqlovchi kamida bitta ishonchli manba boʻlishi majburiydir. Fidoyilik koʻrsating va oʻzbekcha Vikipediyadagi „Misr ordeni“ sohibiga aylaning! == Misr oyligi doirasida yaratilgan maqolalar == {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="text-align:left;" |- !Ishtirokchi !class=unsortable|Yangi maqola !Umumiy<br />maqolalar<br />soni |- | [[Foydalanuvchi:AnvarxonM|AnvarxonM]] | [[Burj al-Arab stadioni]] • [[Misr stadioni]] • [[As-Salom stadioni]] • [[Misr futbol assotsiatsiyasi]] • [[Qohira xalqaro stadioni]] • [[30-iyun stadioni]] • [[Misr Premyer-ligasi]] • [[Misr Superkubogi]] • [[Misr kubogi]] | 9 |- | [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] | [[Misr aeroportlari roʻyxati]] • [[Al-Olamayn]] • [[Al-Olamayn xalqaro aeroporti]] • [[Marsa Matroʻh]] • [[Memfis nekropoli]] • [[Fiva nekropoli]] • [[Abu Mino]] • [[Vodiy al-Kiton]] • [[Qohira muhofazasi]] • [[Iskandariya muhofazasi]] • [[Suvaysh muhofazasi]] • [[Ismoiliya muhofazasi]] • [[Buhayra muhofazasi]] • [[Giza muhofazasi]] • [[Fayyum muhofazasi]] • [[Bani Suvayf muhofazasi]] • [[Minyo muhofazasi]] • [[Savhoj muhofazasi]] • [[Qino muhofazasi]] • [[Asvon muhofazasi]] • [[Al-Uqsur muhofazasi]] • [[Qizil dengiz muhofazasi]] • [[Yangi vodiy muhofazasi]] • [[Matroʻh muhofazasi]] • [[Shimoliy Sinay muhofazasi]] • [[Janubiy Sinay muhofazasi]] • [[Nuvayba]] • [[Vodiy Faran]] • [[Dahshur]] • [[Nubiya yodgorliklarini asrab qolish xalqaro kampaniyasi]] • [[Tugallanmagan obelisk]] • [[Avliyo Yekaterina monastiri]] • [[Islom Qohirasi]] • [[UNESCOning Misrdagi Jahon merosi roʻyxati]] • [[Markaziy Qohira]] • [[Misrning tarixiy poytaxtlari roʻyxati]] • [[Al-Askar]] • [[Eski Qohira]] | 39 |- | [[Foydalanuvchi:TheNomadEditor|TheNomadEditor]] | [[Misr fond birjasi]] | 1 |- | [[Foydalanuvchi:Xumoshox Ismoilova|Xumoshox Ismoilova]] | [[Al-Masriy]] |1 |- | [[Foydalanuvchi:MrKrasav4ik|MrKrasav4ik]] | [[Hany Abdelhady]] • [[Rehab Ahmed]] • [[Randa Mahmoud]] • [[Fatma Omar]] • [[Sherif Othman]] |5 |- | [[Foydalanuvchi:Mupapap29|Mupapap]] |[[Iconic Tower (Misr)]] • [[Fouda Tower]] • [[Hilton Cairo Grand Nile]] • [[San Stefano Grand Plaza]] • [[Fairmont Nile City]] • [[Tura (Misr)]] • [[Merer kundaligi]] • [[Qadimgi Misr podsholigi]] |8 |- | [[Foydalanuvchi:Jizzakhlik|Jizzakhlik]] | [[Minyo universiteti]] • [[Minyo]] • [[Zulfiqor oilasi]] • [[Al-Imom oilasi]] • [[Muhammad Najib]]• [[Mustafo Madboʻliy]]• [[Misr stomatologiya talabalari ilmiy uyushmasi]]• [[Iskandariya stomatologiya fakulteti]]• [[Qasr al-Ayniy tibbiyot fakulteti (Qohira universiteti)]] |9 |- |[[Foydalanuvchi:Mulan Xon|Mulan Xon]] |[[Misrda futbol]] • [[Qalovun]] • [[Qino universiteti]] • [[Iskandariya universiteti]] • [[Tanto universiteti]] • [[Asvon universiteti]] • [[Podshoh Salmon xalqaro universiteti]] • [[Suvaysh kanali universiteti]] • [[Az-Zaqoziq universiteti]] • [[An-Nosir Muhammad madrasasi]] • [[Oybek (Mamluk sultoni)]] • [[Misr piramidalari roʻyxati]] • [[As-Solih Ayyub]] |13 |- |[[Foydalanuvchi:Akosh13|Akosh13]] |[[Oʻrta Misr]] • [[Wadi el-Natrun qamoqxonasi]] • [[Tux (Misr)]] • [[Timay al-Imdid]] • [[Tanash]] • [[Tahta]] • [[Suez porti]] • [[Sheremsah]] • [[Sehel oroli]] • [[Qurta]] • [[Qasr Hur]] • [[Nagrig]] • [[Muharram Bek]] • [[Mayami (Iskandariyadagi mahalla)]] • [[Menutis]] • [[Menouf]] • [[Al-Maragʻa]] • [[Wadi El Gemal milliy bogʻi]] • [[Unaybis]] |19 |- |[[Foydalanuvchi:Tewayev|Tewayev]] |[[Narmer]] |1 |- |[[Foydalanuvchi:Abdufattohov Ibrohimjon|Abdufattohov Ibrohimjon]] |[[Nil havzasi]] • [[Qizil dengiz rivierasi]] |2 |- |[[Foydalanuvchi:Bekipediya|Bekipediya]] |[[Misrda taʼlim]] |1 |- | [[Foydalanuvchi: Lochinovamarjona|Lochinovamarjona]] | [[Arab African Internatıonal Bank]] | 1 | |- | [[Foydalanuvchi: Erkinjonov Bobur Mirzo|Erkinjonov Bobur Mirzo]] | [[Behman kasalxonasi]] | 1 |} == Misr oyligi doirasida yaratilgan andozalar == {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="text-align:left;" |- !Ishtirokchi !class=unsortable|Yangi andoza !Umumiy<br />andozalar<br />soni |- | [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] | [[Andoza:Misrdagi Jahon merosi obyektlari]] • [[Andoza:Islom Qohirasi]] | 2 |- | [[Foydalanuvchi:AnvarxonM|AnvarxonM]] | [[Andoza:Misrda futbol]] • [[Andoza:Misr Premyer-ligasi]] • [[Andoza:Misr Superkubogi]] | 3 |- | [[Foydalanuvchi:Mupapap29|Mupapap]] | [[Andoza:Misr oyligi]] | 1 |} == Misr oyligi doirasida yaxshilangan maqolalar == {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="text-align:left;" |- !Ishtirokchi !class=unsortable|Maqola nomi !Umumiy<br />maqolalar<br />soni |- | [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] | [[Fustat]] | 1 |- | [[Foydalanuvchi:Mupapap29|Mupapap]] | [[Giza piramidalari]] • [[Joser]] | 2 |} == Roʻyxatlar == {{colbegin||18em}} * [[Misrning tarixiy poytaxtlari roʻyxati]] ([[:en:List of historical capitals of Egypt]]) * [[Misrdagi qatliomlar roʻyxati]] ([[:en:List of massacres in Egypt]]) * [[Misrning xalqaro reytinglari]] ([[:en:International rankings of Egypt]]) * [[Misrdagi eng baland bino va inshootlar roʻyxati]] ([[:en:List of tallest buildings and structures in Egypt]] * [[Misr bayroqlari roʻyxati]] ([[:en:List of Egyptian flags]] * [[UNESCOning Misrdagi Jahon merosi roʻyxati]] ([[:en:List of World Heritage Sites in Egypt]] * [[Misrdagi futbol stadionlari roʻyxati]] ([[:en:List of football stadiums in Egypt]] * [[Misr piramidalari roʻyxati]] ([[:en:List of Egyptian pyramids]] * [[Misr prezidentlari roʻyxati]] ([[:en:List of presidents of Egypt]] * [[Misr Bosh vazirlari roʻyxati]] ([[:en:List of prime ministers of Egypt]] * [[Misrdagi universitetlar roʻyxati]] ([[:en:List of universities in Egypt]] * [[Misrdagi tibbiyot maktablari roʻyxati]] ([[:en:List of medical schools in Egypt]] {{colend}} == Tarix == {{colbegin||18em}} * [[Misr tarixi]] ([[:en:History of Egypt]]) * [[Qadimgi Misr tarixi]] ([[:en:History of ancient Egypt]]) * [[Ilk podsholik]] ([[:en:Early Dynastic Period of Egypt]]) * [[Qadimgi Misr podsholigi|Qadimgi podsholik]] ([[:en:Old Kingdom of Egypt]]) * [[Oʻrta podsholik]] ([[:en:Middle Kingdom of Egypt]]) * [[Yangi podsholik]] ([[:en:New Kingdom of Egypt]]) * [[Ptolemeylar qirolligi]] ([[:en:Ptolemaic Kingdom]]) * [[Sosoniylar Misri]] ([[:en:Sasanian Egypt]]) * [[Musulmonlarning Misr fathi]] ([[:en:Arab conquest of Egypt]]) * [[Misr oʻrta asrlarda]] ([[:en:Egypt in the Middle Ages]]) {{colend}} == Geografiya == {{colbegin||18em}} * [[Misr geografiyasi]] ([[:en:Geography of Egypt]]) * [[Misr iqlimi]] ([[:en:Climate of Egypt]]) * [[Nil havzasi]] ([[:en:Nile Basin]]) * [[Nil toshqini]] ([[:en:Flooding of the Nile]]) * [[Firʼavnlar kanali]] ([[:en:Canal of the Pharaohs]]) * [[Giza platosi]] ([[:en:Giza Plateau]]) * [[Qizil dengiz rivierasi]] ([[:en:Red Sea Riviera]]) * [[Misrning shimoliy sohili]] ([[:en:Northern coast of Egypt]]) * [[Islom Qohirasi]] ([[:en:Islamic Cairo]]) * [[Avliyo Yekaterina monastiri]] ([[:en:Saint Catherine's Monastery]]) * [[Ras Muhammad milliy bogʻi]] ([[:en:Ras Muhammad National Park]]) * [[Abidos (Misr)]] ([[:en:Abydos, Egypt]]) {{colend}} == Siyosat == {{colbegin||18em}} * [[Misr siyosati]] ([[:en:Politics of Egypt]]) * [[Misr prezidenti]] ([[:en:President of Egypt]]) * [[Misr parlamenti]] ([[:en:Parliament of Egypt]]) * [[Senat (Misr)]] ([[:en:Senate (Egypt)]]) * [[Vakillar palatasi (Misr)]] ([[:en:House of Representatives (Egypt)]]) * [[Misr konstitutsiyasi]] ([[:en:Constitution of Egypt]]) * [[Misr Bosh vaziri]] ([[:en:Prime Minister of Egypt]]) * [[Tashqi ishlar vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Foreign Affairs (Egypt)]]) * [[Qishloq xoʻjaligi va melioratsiya vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Agriculture and Land Reclamation (Egypt)]]) * [[Vaqf vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Endowments (Egypt)]]) * [[Fuqaro aviatsiyasi vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Civil Aviation (Egypt)]]) * [[Aloqa va axborot texnologiyalari vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Communications and Information Technology (Egypt)]]) * [[Axborot vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Information (Egypt)]]) * [[Mudofaa vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Defense (Egypt)]]) * [[Ichki ishlar vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Interior (Egypt)]]) * [[Adliya vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Justice (Egypt)]]) {{colend}} == Iqtisod == {{colbegin||18em}} * [[Misr iqtisodiyoti]] ([[:en:Economy of Egypt]]) * [[Misr milliy banki]] ([[:en:National Bank of Egypt]]) * [[Banque Misr]] ([[:en:Banque Misr]]) * [[Banque du Caire]] ([[:en:Banque du Caire]]) * [[Commercial International Bank]] ([[:en:Commercial International Bank]]) * [[Arab African Internatıonal Bank]] ([[:en:Arab African Internatıonal Bank]]) * [[Fabmisr]] ([[:en:Fabmisr]]) * [[Suez Canal Bank]] ([[:en:Suez Canal Bank]]) * [[Alexbank]] ([[:en:Alexbank]]) * [[Arab International Bank]] ([[:en:Arab International Bank]]) * [[Saib Bank]] ([[:en:Saib Bank]]) {{colend}} == Sport == {{colbegin||18em}} * [[Misrda futbol]] ([[:en:Football in Egypt]]) * [[Misr futbol assotsiatsiyasi]] ([[:en:Egyptian Football Association]]) * [[Misr Premyer ligasi]] ([[:en:Egyptian Premier League]]) * [[Misr kubogi]] ([[:en:Egypt Cup]]) * [[Misr Superkubogi]] ([[:en:Egyptian Super Cup]]) * [[Misr stadioni]] ([[:en:New Administrative Capital Stadium]]) * [[Burj al-Arab stadioni]] ([[:en:Borg El Arab Stadium]]) * [[Qohira xalqaro stadioni]] ([[:en:Cairo International Stadium]]) * [[30-iyun stadioni]] ([[:en:30 June Stadium]]) * [[As-Salom stadioni]] ([[:en:Al Salam Stadium (Egypt)]]) {{colend}} == Bino va inshootlar == {{colbegin||18em}} * [[Iconic Tower (Misr)]] ([[:en:Iconic Tower (Egypt)]]) * [[Fouda Tower]] ([[:en:Fouda Tower]]) * [[Hilton Cairo Grand Nile]] ([[:en:Hilton Cairo Grand Nile]]) * [[San Stefano Grand Plaza]] ([[:en:San Stefano Grand Plaza]]) * [[Joser piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Djoser]]) * [[Qizil piramida]] ([[:en:Red Pyramid]]) * [[Userkaf piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Userkaf]]) * [[Sahure piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Sahure]]) * [[Neferirkare piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Neferirkare]]) * [[Nyuserre piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Nyuserre]]) * [[Al-Olamayn xalqaro aeroporti]] ([[:en:El Alamein International Airport]]) {{colend}} == Madaniyat == {{colbegin||18em}} * [[Misr madaniyati]] ([[:en:Culture of Egypt]]) * [[Madaniyat vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Culture (Egypt)]]) * [[Almah (raqqosa)]] ([[:en:Almah (dancer)]]) * [[Sharqiy raqs]] ([[:en:Raqs sharqi]]) * [[Misr kinosi]] ([[:en:Cinema of Egypt]]) * [[Misr musiqasi]] ([[:en:Music of Egypt]]) * [[Misr tillari]] ([[:en:Languages of Egypt]]) * [[Misr arabchasi]] ([[:en:Egyptian Arabic]]) * [[Iftor toʻpi]] ([[:en:Iftar Cannon]]) * [[Tahtib]] ([[:en:Tahtib]]) * [[Misr bayramlari]] ([[:en:Public holidays in Egypt]]) * [[Nahda]] ([[:en:Nahda]]) * [[Salohuddin burguti]] ([[:en:Eagle of Saladin]]) * [[Xayyomiya]] ([[:en:Khayamiya]]) {{colend}} == Kishilar == {{colbegin||18em}} * [[Al-Imom oilasi]] ([[:en:El-Emam family]]) * [[Zulfiqor oilasi]] ([[:en:Zulfikar family]]) * [[Narmer]] ([[:en:Narmer]]) * [[Muhammad Najib]] ([[:en:Mohamed Naguib]]) * [[Mustafo Madboʻliy]] ([[:en:Mostafa Madbouly]]) * [[As-Solih Ayyub]] ([[:en:As-Salih Ayyub]]) * [[Shajar ad-Dur]] ([[:en:Shajar al-Durr]]) * [[Oybek (Mamluk sultoni)]] ([[:en:Aybak]]) * [[Qalovun]] ([[:en:Qalawun]]) * [[Ashraf Xalil]] ([[:en:Al-Ashraf Khalil]]) {{colend}} == Taʼlim == {{colbegin||18em}} * [[Misrda taʼlim]] ([[:en:Education in Egypt]]) * [[Iskandariya universiteti]] ([[:en:Alexandria University]]) * [[Tanto universiteti]] ([[:en:Tanta University]]) * [[Az-Zaqoziq universiteti]] ([[:en:Zagazig University]]) * [[Suvaysh kanali universiteti]] ([[:en:Suez Canal University]]) * [[Minyo universiteti]] ([[:en:Minya University]]) * [[Qino universiteti]] ([[:en:Qena University]]) * [[Asvon universiteti]] ([[:en:Aswan University]]) * [[Podshoh Salmon xalqaro universiteti]] ([[:en:King Salman International University]]) * [[An-Nosir Muhammad madrasasi]] ([[:en:Madrasa of al-Nasir Muhammad]]) {{colend}} == Sogʻliqni saqlash == {{colbegin||18em}} * [[Misr stomatologiya talabalari ilmiy uyushmasi]] ([[:en:Dental Students' Scientific Association of Egypt]]) * [[Qasr al-Ayniy tibbiyot fakulteti (Qohira universiteti)]] ([[:en:Qasr El-Eyni Faculty of Medicine, Cairo University]]) * [[Qasr al-Ayniy kasalxonasi]] ([[:en:Kasr Al Aini Hospital]]) * [[Burj al-Arab universiteti kasalxonasi]] ([[:en:Borg El Arab University Hospital]]) * [[Behman kasalxonasi]] ([[:en:Behman Hospital]]) {{colend}} {{colbegin||18em}} {{colend}} {{Loyiha:Mavzuli oylik/Yangi oyliklarni tanlash/Navigatsion andozasi}} {{Loyiha:Mavzuli oylik/Navigatsion andozasi}} 83l31dm8n51a2j3q3z1qbvzcaih0zt6 6318436 6318110 2026-10-25T06:47:01Z Jizzakhlik 89448 /* Misr oyligi doirasida yaratilgan maqolalar */ 6318436 wikitext text/x-wiki <div style="padding:15px; background:#FFFFFF; border:3px solid #C09300; border-radius:5px; text-align:center;"> <div style="font-size:36pt; font-weight:bold; color:#111111; line-height:110%;"> '''Misr oyligi''' </div> <div style="font-size:24pt; font-style:italic; color:#CE1126; margin-top:4px; margin-bottom:8px;"> ''شهر مصر'' </div> <hr style="border:0; border-top:2px solid #C09300; width:70%; margin:10px auto 18px auto;"> [[Tasvir:Flag-map of Egypt.svg|center|520px|link=]] </div> '''Misr oyligi''' — Oʻzbekcha Vikipediyada anʼanaviy tarzda oʻtkazib kelinadigan „Mavzuli oylik“ loyihasi doirasidagi navbatdagi tanlov boʻlib, uning asosiy maqsadi — vikipediyamizda Misr geografiyasi, tarixi, madaniyati, tabiati, fan va sanʼati hamda mashhur shaxslariga oid sifatli maqolalar sonini koʻpaytirish va mavjudlarini boyitishdan iborat. '''Loyihaning davomiyligi:''' 1-oktyabrdan 31-oktyabrgacha. '''Yoʻnalish:''' Arab, ingliz va rus tillaridagi Vikipediyalardan maʼlumotlarni oʻzbek tiliga mahorat bilan tarjima qilish va ensiklopedik shaklda qilib boyitish tavsiya etiladi. == Ishtirokchilar == Agar siz ushbu loyihada ishtirok etishni istasangiz, quyidagi roʻyxatga oʻz ismingizni qoʻshib qoʻying. Buning uchun shunchaki hash belgisi va toʻrtta tilda '''<nowiki>(~~~~)</nowiki>''' belgisini yozsangiz kifoya qiladi — sahifani saqlaganingizdan soʻng foydalanuvchi nomingiz avtomatik ravishda paydo boʻladi. #[[foydalanuvchi:Gulhayo Umarova|Gulhayo Umarova]] Roʻyxatdan oʻtish ramziy maʼnoga ega boʻlib, u loyihada qancha kishi hamkorlik qilishga tayyor ekanligini bilish imkonini beradi. Bu hech qanday majburiyat yuklamaydi va sizga qoʻshimcha vazifalar qoʻymaydi. # [[Foydalanuvchi:Mulan Xon|Mulan Xon]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mulan Xon|munozara]]) 15:53, 2026-yil 30-sentyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Akosh13|Akosh13]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Akosh13|munozara]]) 16:45, 2026-yil 30-sentyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:AnvarxonM|AnvarxonM]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:AnvarxonM|munozara]]) 01:00, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Jizzakhlik|Jizzakhlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Jizzakhlik|munozara]]) 06:38, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Janob Mirzaolim|munozara]]) 08:47, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi: Snowdroppe]] 12:05, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:MrKrasav4ik|MrKrasav4ik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:MrKrasav4ik|munozara]]) 13:33, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Xumoshox Ismoilova|Xumoshox Ismoilova]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xumoshox Ismoilova|munozara]]) 05:30, 2026-yil 3-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Mupapap29|Mupapap]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mupapap29|munozara]]) 16:18, 2026-yil 4-oktyabr (UTC) # [[User:Abdufattohov Ibrohimjon|<font face="Georgia"><span style="color:blue;">'''''Ibrohimjon'''''</span></font>]] 12:51, 2026-yil 5-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Quwanishbaev Berdiyar|Quwanishbaev Berdiyar]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Quwanishbaev Berdiyar|munozara]]) 17:09, 2026-yil 5-oktyabr (UTC) # ([[Foydalanuvchi:Abdinazarovamalika|Abdinazarovamalika]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Abdinazarovamalika|munozara]]) 07:52, 2026-yil 11-oktyabr (UTC))</ >''' # [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 11:07, 2026-yil 13-oktyabr (UTC) # Xolmirzayev Xumoyiddin [[Foydalanuvchi:Xumoyiddin Xolmirzayev|Xumoyiddin Xolmirzayev]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xumoyiddin Xolmirzayev|munozara]]) 05:05, 2026-yil 21-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Tewayev|Tewayev]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Tewayev|munozara]]) 23:43, 2026-yil 21-oktyabr (UTC) # [[User:Bekipediya|<span style="font-family:Georgia"><span style="color:#049DFF">BEKIPEDIYA</span></span>]]&nbsp;[[User talk:Bekipediya|<span style="color:#049DFF"><sup>''<small>#yozishma</small>''</sup></span>]] 12:10, 2026-yil 22-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Saboxat Abduraxmonovna|Saboxat Abduraxmonovna]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Saboxat Abduraxmonovna|munozara]]) 09:49, 2026-yil 23-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Xasan Rixsiboyev|Thexasan]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xasan Rixsiboyev|munozara]]) 16:02, 2026-yil 23-oktyabr (UTC) #[[Foydalanuvchi:Lochinovamarjona|Lochinovamarjona]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Lochinovamarjona|munozara]]) 05:24, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Erkinjonov Bobur Mirzo|Erkinjonov Bobur Mirzo]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Erkinjonov Bobur Mirzo|munozara]]) 13:52, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) == Yangi maqolalarni qanday qoʻshish kerak? == Maqolalar boshqa tillardan tarjima boʻlishi mumkin. Eng muhimi, ular yangi yaratilgan yoki sezilarli darajada boyitilgan hamda sifatli boʻlishi shart. Oylik davomida tahrir qilinadigan maqolalar quyidagi talablarga javob berishi lozim: * '''Sifati:''' Yangi maqolalarda '''<nowiki>{{Oʻchirishga}}</nowiki>''', '''<nowiki>{{Manbasiz}}</nowiki>''', '''<nowiki>{{AT}}</nowiki>''' kabi muammoli andozalar boʻlmasligi kerak. * '''Ensiklopedik ahamiyat:''' Maqolaga qoʻshilgan maʼlumotlar [[Vikipediya:Ensiklopedik ahamiyat|Ensiklopedik ahamiyat qoidalariga]] mos kelishi shart. * '''Tekshiriluvchanlik:''' Yangi maqolalarda albatta Manbalar (<nowiki>{{manbalar}}</nowiki> yoki <nowiki>{{reflist}}</nowiki>) boʻlishiga eʼtibor bering. * '''Betaraflik:''' Maqolalar [[Vikipediya:Betaraf nuqtayi nazar|Betaraf nuqtayi nazar]] asosida yozilishi kerak. Shuningdek, ularni rasmlar bilan boyitish va toʻgʻri formatlash tavsiya etiladi. '''Ichki havolalar:''' Maqoladagi tushunchalarga ichki havolalar (koʻk linklar) berishni unutmang. ==== Havolalar va bogʻliqlik ==== Yangi maqola yaratganingizda, boshqa mavjud maqolalardan unga havola berilishiga harakat qiling. Agar maqolaga hech qanday havola olib kelmasa, u „yetim maqola“ boʻlib qoladi va uni boshqalar oʻqishi yoki yaxshilashi ehtimoli kamayadi. Shuningdek, maqolaning boshqa tillardagi variantlarini tekshiring va ularni til boʻlimlari (Wikidata) orqali bogʻlang. ==== Munozara va aloqa ==== Loyiha boʻyicha har qanday savol, taklif yoki eʼtirozlaringizni [[Loyiha munozarasi:Mavzuli oylik/Misr oyligi|munozara sahifasida]] qoldirishingiz mumkin. Shuningdek, Misr oyligi doirasida yaratilgan maqolalarning munozara sahifasiga <code><nowiki>{{Misr oyligi}}</nowiki></code> andozasini qoʻyish tavsiya etiladi. Bundan tashqari, ushbu oylik [[Loyiha:Mavzuli oylik|Mavzuli oylik loyihasi]] doirasida oʻtkazilgani sababli, xohishga koʻra <code><nowiki>{{Mavzuli oylik loyihasi}}</nowiki></code> andozasini ham qoʻshish mumkin. Andozalar faqat munozara sahifasiga joylashtiriladi. '''Muhim eslatma:''' Oʻzbekcha Vikipediya jamoasi odatda, munozaralarda bevosita ishtirok etmaslikka harakat qiladilar. Bu esa ishtirokchilarning oʻz ustida mustaqil ishlashi, qoidalarni chuqurroq oʻrganishi va natijada maqolalar sifatini yanada yuqori darajaga koʻtarishini taʼminlash maqsadida yoʻlga qoʻyilgan. Ishtirokchilarning oʻzaro hamkorligi va muammolarni mustaqil hal qilishi maqola sifatini yaxshilashning eng samarali yoʻli deb hisoblanadi. == Loyiha taklifnomasi == Agar ushbu loyihada yordam berishi mumkin bo‘lgan biror foydalanuvchini bilsangiz, uni vikipediyamizni rivojlantirish yo‘lida hamkorlikka chorlashingiz mumkin. Buning uchun quyidagi maxsus kodni nusxalab, uning munozara sahifasiga joylashtiring. Biz ishonamizki, siz taklif etgan foydalanuvchilar Misr zamini haqida maqolalar yaratishga albatta o‘z qiziqishlarini bildiradilar. {| style="background-color: #FFF5F5; border: 4px solid #E8C547" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 2px;" | [[File:Animated-Flag-Egypt.gif|211px]] |style="font-size: x-large; padding: 2px 2px 0 2px; height: 1.5em;" | '''[[Loyiha:Mavzuli oylik/Misr oyligi|Misr oyligiga taklifnoma!]]''' |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | ---- Hurmatli vikipediya tahrirchisi! Sizni O‘zbekcha Vikipediyada o‘tkazilayotgan Mavzuli oylik doirasidagi „Misr oyligi“ loyihasida ishtirok etishga taklif qilamiz. Agar ushbu loyiha doirasida yangi maqolalar yaratish yoki mavjudlarini boyitish niyatida bo‘lsangiz, marhamat, o‘z ismingizni ishtirokchilar ro‘yxatiga qo‘shib qo‘ying. Ishtirokingiz va hissangiz uchun oldindan tashakkur! <nowiki>~~~~</nowiki> |} == Mukofotlar == {| style="border: 5px solid {{{border|#CE1126}}}; background-color: {{{color|#FFF5F5}}};" |rowspan="2" valign="middle" | {{#ifeq:{{{2}}}|alt|[[File:BoNM - Egypt Hires.png|100px]]|[[File:BoNM - Egypt Hires.png|100px]]}} |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''Misr ordeni''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid #C09300;" | „Misr oyligi“ loyihasidagi faol ishtiroki va Oʻzbekcha Vikipediyani boyitishga qoʻshgan munosib hissasi uchun taqdirlanadi. |} Misr oyligi loyihasi doirasida 5 ta va undan ortiq maqola yaratgan har bir foydalanuvchiga loyiha tashkilotchilari tomonidan „Misr ordeni“ topshiriladi. Ordenni qoʻlga kiritish uchun yaratilgan maqola ensiklopedik ahamiyatga ega boʻlishi lozim. Har bir maqolaning hajmi kamida 3 000 bayt boʻlishi shart. Maʼlumotlarni tasdiqlovchi kamida bitta ishonchli manba boʻlishi majburiydir. Fidoyilik koʻrsating va oʻzbekcha Vikipediyadagi „Misr ordeni“ sohibiga aylaning! == Misr oyligi doirasida yaratilgan maqolalar == {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="text-align:left;" |- !Ishtirokchi !class=unsortable|Yangi maqola !Umumiy<br />maqolalar<br />soni |- | [[Foydalanuvchi:AnvarxonM|AnvarxonM]] | [[Burj al-Arab stadioni]] • [[Misr stadioni]] • [[As-Salom stadioni]] • [[Misr futbol assotsiatsiyasi]] • [[Qohira xalqaro stadioni]] • [[30-iyun stadioni]] • [[Misr Premyer-ligasi]] • [[Misr Superkubogi]] • [[Misr kubogi]] | 9 |- | [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] | [[Misr aeroportlari roʻyxati]] • [[Al-Olamayn]] • [[Al-Olamayn xalqaro aeroporti]] • [[Marsa Matroʻh]] • [[Memfis nekropoli]] • [[Fiva nekropoli]] • [[Abu Mino]] • [[Vodiy al-Kiton]] • [[Qohira muhofazasi]] • [[Iskandariya muhofazasi]] • [[Suvaysh muhofazasi]] • [[Ismoiliya muhofazasi]] • [[Buhayra muhofazasi]] • [[Giza muhofazasi]] • [[Fayyum muhofazasi]] • [[Bani Suvayf muhofazasi]] • [[Minyo muhofazasi]] • [[Savhoj muhofazasi]] • [[Qino muhofazasi]] • [[Asvon muhofazasi]] • [[Al-Uqsur muhofazasi]] • [[Qizil dengiz muhofazasi]] • [[Yangi vodiy muhofazasi]] • [[Matroʻh muhofazasi]] • [[Shimoliy Sinay muhofazasi]] • [[Janubiy Sinay muhofazasi]] • [[Nuvayba]] • [[Vodiy Faran]] • [[Dahshur]] • [[Nubiya yodgorliklarini asrab qolish xalqaro kampaniyasi]] • [[Tugallanmagan obelisk]] • [[Avliyo Yekaterina monastiri]] • [[Islom Qohirasi]] • [[UNESCOning Misrdagi Jahon merosi roʻyxati]] • [[Markaziy Qohira]] • [[Misrning tarixiy poytaxtlari roʻyxati]] • [[Al-Askar]] • [[Eski Qohira]] | 39 |- | [[Foydalanuvchi:TheNomadEditor|TheNomadEditor]] | [[Misr fond birjasi]] | 1 |- | [[Foydalanuvchi:Xumoshox Ismoilova|Xumoshox Ismoilova]] | [[Al-Masriy]] |1 |- | [[Foydalanuvchi:MrKrasav4ik|MrKrasav4ik]] | [[Hany Abdelhady]] • [[Rehab Ahmed]] • [[Randa Mahmoud]] • [[Fatma Omar]] • [[Sherif Othman]] |5 |- | [[Foydalanuvchi:Mupapap29|Mupapap]] |[[Iconic Tower (Misr)]] • [[Fouda Tower]] • [[Hilton Cairo Grand Nile]] • [[San Stefano Grand Plaza]] • [[Fairmont Nile City]] • [[Tura (Misr)]] • [[Merer kundaligi]] • [[Qadimgi Misr podsholigi]] |8 |- | [[Foydalanuvchi:Jizzakhlik|Jizzakhlik]] | [[Minyo universiteti]] • [[Minyo]] • [[Zulfiqor oilasi]] • [[Al-Imom oilasi]] • [[Muhammad Najib]]• [[Mustafo Madboʻliy]]• [[Misr stomatologiya talabalari ilmiy uyushmasi]]• [[Iskandariya stomatologiya fakulteti]]• [[Qasr al-Ayniy tibbiyot fakulteti (Qohira universiteti)]]• [[Burj al-Arab universiteti kasalxonasi]]• [[Qasr al-Ayniy kasalxonasi]] |11 |- |[[Foydalanuvchi:Mulan Xon|Mulan Xon]] |[[Misrda futbol]] • [[Qalovun]] • [[Qino universiteti]] • [[Iskandariya universiteti]] • [[Tanto universiteti]] • [[Asvon universiteti]] • [[Podshoh Salmon xalqaro universiteti]] • [[Suvaysh kanali universiteti]] • [[Az-Zaqoziq universiteti]] • [[An-Nosir Muhammad madrasasi]] • [[Oybek (Mamluk sultoni)]] • [[Misr piramidalari roʻyxati]] • [[As-Solih Ayyub]] |13 |- |[[Foydalanuvchi:Akosh13|Akosh13]] |[[Oʻrta Misr]] • [[Wadi el-Natrun qamoqxonasi]] • [[Tux (Misr)]] • [[Timay al-Imdid]] • [[Tanash]] • [[Tahta]] • [[Suez porti]] • [[Sheremsah]] • [[Sehel oroli]] • [[Qurta]] • [[Qasr Hur]] • [[Nagrig]] • [[Muharram Bek]] • [[Mayami (Iskandariyadagi mahalla)]] • [[Menutis]] • [[Menouf]] • [[Al-Maragʻa]] • [[Wadi El Gemal milliy bogʻi]] • [[Unaybis]] |19 |- |[[Foydalanuvchi:Tewayev|Tewayev]] |[[Narmer]] |1 |- |[[Foydalanuvchi:Abdufattohov Ibrohimjon|Abdufattohov Ibrohimjon]] |[[Nil havzasi]] • [[Qizil dengiz rivierasi]] |2 |- |[[Foydalanuvchi:Bekipediya|Bekipediya]] |[[Misrda taʼlim]] |1 |- | [[Foydalanuvchi: Lochinovamarjona|Lochinovamarjona]] | [[Arab African Internatıonal Bank]] | 1 | |- | [[Foydalanuvchi: Erkinjonov Bobur Mirzo|Erkinjonov Bobur Mirzo]] | [[Behman kasalxonasi]] | 1 |} == Misr oyligi doirasida yaratilgan andozalar == {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="text-align:left;" |- !Ishtirokchi !class=unsortable|Yangi andoza !Umumiy<br />andozalar<br />soni |- | [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] | [[Andoza:Misrdagi Jahon merosi obyektlari]] • [[Andoza:Islom Qohirasi]] | 2 |- | [[Foydalanuvchi:AnvarxonM|AnvarxonM]] | [[Andoza:Misrda futbol]] • [[Andoza:Misr Premyer-ligasi]] • [[Andoza:Misr Superkubogi]] | 3 |- | [[Foydalanuvchi:Mupapap29|Mupapap]] | [[Andoza:Misr oyligi]] | 1 |} == Misr oyligi doirasida yaxshilangan maqolalar == {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="text-align:left;" |- !Ishtirokchi !class=unsortable|Maqola nomi !Umumiy<br />maqolalar<br />soni |- | [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] | [[Fustat]] | 1 |- | [[Foydalanuvchi:Mupapap29|Mupapap]] | [[Giza piramidalari]] • [[Joser]] | 2 |} == Roʻyxatlar == {{colbegin||18em}} * [[Misrning tarixiy poytaxtlari roʻyxati]] ([[:en:List of historical capitals of Egypt]]) * [[Misrdagi qatliomlar roʻyxati]] ([[:en:List of massacres in Egypt]]) * [[Misrning xalqaro reytinglari]] ([[:en:International rankings of Egypt]]) * [[Misrdagi eng baland bino va inshootlar roʻyxati]] ([[:en:List of tallest buildings and structures in Egypt]] * [[Misr bayroqlari roʻyxati]] ([[:en:List of Egyptian flags]] * [[UNESCOning Misrdagi Jahon merosi roʻyxati]] ([[:en:List of World Heritage Sites in Egypt]] * [[Misrdagi futbol stadionlari roʻyxati]] ([[:en:List of football stadiums in Egypt]] * [[Misr piramidalari roʻyxati]] ([[:en:List of Egyptian pyramids]] * [[Misr prezidentlari roʻyxati]] ([[:en:List of presidents of Egypt]] * [[Misr Bosh vazirlari roʻyxati]] ([[:en:List of prime ministers of Egypt]] * [[Misrdagi universitetlar roʻyxati]] ([[:en:List of universities in Egypt]] * [[Misrdagi tibbiyot maktablari roʻyxati]] ([[:en:List of medical schools in Egypt]] {{colend}} == Tarix == {{colbegin||18em}} * [[Misr tarixi]] ([[:en:History of Egypt]]) * [[Qadimgi Misr tarixi]] ([[:en:History of ancient Egypt]]) * [[Ilk podsholik]] ([[:en:Early Dynastic Period of Egypt]]) * [[Qadimgi Misr podsholigi|Qadimgi podsholik]] ([[:en:Old Kingdom of Egypt]]) * [[Oʻrta podsholik]] ([[:en:Middle Kingdom of Egypt]]) * [[Yangi podsholik]] ([[:en:New Kingdom of Egypt]]) * [[Ptolemeylar qirolligi]] ([[:en:Ptolemaic Kingdom]]) * [[Sosoniylar Misri]] ([[:en:Sasanian Egypt]]) * [[Musulmonlarning Misr fathi]] ([[:en:Arab conquest of Egypt]]) * [[Misr oʻrta asrlarda]] ([[:en:Egypt in the Middle Ages]]) {{colend}} == Geografiya == {{colbegin||18em}} * [[Misr geografiyasi]] ([[:en:Geography of Egypt]]) * [[Misr iqlimi]] ([[:en:Climate of Egypt]]) * [[Nil havzasi]] ([[:en:Nile Basin]]) * [[Nil toshqini]] ([[:en:Flooding of the Nile]]) * [[Firʼavnlar kanali]] ([[:en:Canal of the Pharaohs]]) * [[Giza platosi]] ([[:en:Giza Plateau]]) * [[Qizil dengiz rivierasi]] ([[:en:Red Sea Riviera]]) * [[Misrning shimoliy sohili]] ([[:en:Northern coast of Egypt]]) * [[Islom Qohirasi]] ([[:en:Islamic Cairo]]) * [[Avliyo Yekaterina monastiri]] ([[:en:Saint Catherine's Monastery]]) * [[Ras Muhammad milliy bogʻi]] ([[:en:Ras Muhammad National Park]]) * [[Abidos (Misr)]] ([[:en:Abydos, Egypt]]) {{colend}} == Siyosat == {{colbegin||18em}} * [[Misr siyosati]] ([[:en:Politics of Egypt]]) * [[Misr prezidenti]] ([[:en:President of Egypt]]) * [[Misr parlamenti]] ([[:en:Parliament of Egypt]]) * [[Senat (Misr)]] ([[:en:Senate (Egypt)]]) * [[Vakillar palatasi (Misr)]] ([[:en:House of Representatives (Egypt)]]) * [[Misr konstitutsiyasi]] ([[:en:Constitution of Egypt]]) * [[Misr Bosh vaziri]] ([[:en:Prime Minister of Egypt]]) * [[Tashqi ishlar vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Foreign Affairs (Egypt)]]) * [[Qishloq xoʻjaligi va melioratsiya vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Agriculture and Land Reclamation (Egypt)]]) * [[Vaqf vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Endowments (Egypt)]]) * [[Fuqaro aviatsiyasi vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Civil Aviation (Egypt)]]) * [[Aloqa va axborot texnologiyalari vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Communications and Information Technology (Egypt)]]) * [[Axborot vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Information (Egypt)]]) * [[Mudofaa vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Defense (Egypt)]]) * [[Ichki ishlar vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Interior (Egypt)]]) * [[Adliya vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Justice (Egypt)]]) {{colend}} == Iqtisod == {{colbegin||18em}} * [[Misr iqtisodiyoti]] ([[:en:Economy of Egypt]]) * [[Misr milliy banki]] ([[:en:National Bank of Egypt]]) * [[Banque Misr]] ([[:en:Banque Misr]]) * [[Banque du Caire]] ([[:en:Banque du Caire]]) * [[Commercial International Bank]] ([[:en:Commercial International Bank]]) * [[Arab African Internatıonal Bank]] ([[:en:Arab African Internatıonal Bank]]) * [[Fabmisr]] ([[:en:Fabmisr]]) * [[Suez Canal Bank]] ([[:en:Suez Canal Bank]]) * [[Alexbank]] ([[:en:Alexbank]]) * [[Arab International Bank]] ([[:en:Arab International Bank]]) * [[Saib Bank]] ([[:en:Saib Bank]]) {{colend}} == Sport == {{colbegin||18em}} * [[Misrda futbol]] ([[:en:Football in Egypt]]) * [[Misr futbol assotsiatsiyasi]] ([[:en:Egyptian Football Association]]) * [[Misr Premyer ligasi]] ([[:en:Egyptian Premier League]]) * [[Misr kubogi]] ([[:en:Egypt Cup]]) * [[Misr Superkubogi]] ([[:en:Egyptian Super Cup]]) * [[Misr stadioni]] ([[:en:New Administrative Capital Stadium]]) * [[Burj al-Arab stadioni]] ([[:en:Borg El Arab Stadium]]) * [[Qohira xalqaro stadioni]] ([[:en:Cairo International Stadium]]) * [[30-iyun stadioni]] ([[:en:30 June Stadium]]) * [[As-Salom stadioni]] ([[:en:Al Salam Stadium (Egypt)]]) {{colend}} == Bino va inshootlar == {{colbegin||18em}} * [[Iconic Tower (Misr)]] ([[:en:Iconic Tower (Egypt)]]) * [[Fouda Tower]] ([[:en:Fouda Tower]]) * [[Hilton Cairo Grand Nile]] ([[:en:Hilton Cairo Grand Nile]]) * [[San Stefano Grand Plaza]] ([[:en:San Stefano Grand Plaza]]) * [[Joser piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Djoser]]) * [[Qizil piramida]] ([[:en:Red Pyramid]]) * [[Userkaf piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Userkaf]]) * [[Sahure piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Sahure]]) * [[Neferirkare piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Neferirkare]]) * [[Nyuserre piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Nyuserre]]) * [[Al-Olamayn xalqaro aeroporti]] ([[:en:El Alamein International Airport]]) {{colend}} == Madaniyat == {{colbegin||18em}} * [[Misr madaniyati]] ([[:en:Culture of Egypt]]) * [[Madaniyat vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Culture (Egypt)]]) * [[Almah (raqqosa)]] ([[:en:Almah (dancer)]]) * [[Sharqiy raqs]] ([[:en:Raqs sharqi]]) * [[Misr kinosi]] ([[:en:Cinema of Egypt]]) * [[Misr musiqasi]] ([[:en:Music of Egypt]]) * [[Misr tillari]] ([[:en:Languages of Egypt]]) * [[Misr arabchasi]] ([[:en:Egyptian Arabic]]) * [[Iftor toʻpi]] ([[:en:Iftar Cannon]]) * [[Tahtib]] ([[:en:Tahtib]]) * [[Misr bayramlari]] ([[:en:Public holidays in Egypt]]) * [[Nahda]] ([[:en:Nahda]]) * [[Salohuddin burguti]] ([[:en:Eagle of Saladin]]) * [[Xayyomiya]] ([[:en:Khayamiya]]) {{colend}} == Kishilar == {{colbegin||18em}} * [[Al-Imom oilasi]] ([[:en:El-Emam family]]) * [[Zulfiqor oilasi]] ([[:en:Zulfikar family]]) * [[Narmer]] ([[:en:Narmer]]) * [[Muhammad Najib]] ([[:en:Mohamed Naguib]]) * [[Mustafo Madboʻliy]] ([[:en:Mostafa Madbouly]]) * [[As-Solih Ayyub]] ([[:en:As-Salih Ayyub]]) * [[Shajar ad-Dur]] ([[:en:Shajar al-Durr]]) * [[Oybek (Mamluk sultoni)]] ([[:en:Aybak]]) * [[Qalovun]] ([[:en:Qalawun]]) * [[Ashraf Xalil]] ([[:en:Al-Ashraf Khalil]]) {{colend}} == Taʼlim == {{colbegin||18em}} * [[Misrda taʼlim]] ([[:en:Education in Egypt]]) * [[Iskandariya universiteti]] ([[:en:Alexandria University]]) * [[Tanto universiteti]] ([[:en:Tanta University]]) * [[Az-Zaqoziq universiteti]] ([[:en:Zagazig University]]) * [[Suvaysh kanali universiteti]] ([[:en:Suez Canal University]]) * [[Minyo universiteti]] ([[:en:Minya University]]) * [[Qino universiteti]] ([[:en:Qena University]]) * [[Asvon universiteti]] ([[:en:Aswan University]]) * [[Podshoh Salmon xalqaro universiteti]] ([[:en:King Salman International University]]) * [[An-Nosir Muhammad madrasasi]] ([[:en:Madrasa of al-Nasir Muhammad]]) {{colend}} == Sogʻliqni saqlash == {{colbegin||18em}} * [[Misr stomatologiya talabalari ilmiy uyushmasi]] ([[:en:Dental Students' Scientific Association of Egypt]]) * [[Qasr al-Ayniy tibbiyot fakulteti (Qohira universiteti)]] ([[:en:Qasr El-Eyni Faculty of Medicine, Cairo University]]) * [[Qasr al-Ayniy kasalxonasi]] ([[:en:Kasr Al Aini Hospital]]) * [[Burj al-Arab universiteti kasalxonasi]] ([[:en:Borg El Arab University Hospital]]) * [[Behman kasalxonasi]] ([[:en:Behman Hospital]]) {{colend}} {{colbegin||18em}} {{colend}} {{Loyiha:Mavzuli oylik/Yangi oyliklarni tanlash/Navigatsion andozasi}} {{Loyiha:Mavzuli oylik/Navigatsion andozasi}} f9ip3l2ejvwyyc73akq1upn26wd2qzv 6318455 6318436 2026-10-25T07:39:51Z Jizzakhlik 89448 /* Misr oyligi doirasida yaratilgan maqolalar */ 6318455 wikitext text/x-wiki <div style="padding:15px; background:#FFFFFF; border:3px solid #C09300; border-radius:5px; text-align:center;"> <div style="font-size:36pt; font-weight:bold; color:#111111; line-height:110%;"> '''Misr oyligi''' </div> <div style="font-size:24pt; font-style:italic; color:#CE1126; margin-top:4px; margin-bottom:8px;"> ''شهر مصر'' </div> <hr style="border:0; border-top:2px solid #C09300; width:70%; margin:10px auto 18px auto;"> [[Tasvir:Flag-map of Egypt.svg|center|520px|link=]] </div> '''Misr oyligi''' — Oʻzbekcha Vikipediyada anʼanaviy tarzda oʻtkazib kelinadigan „Mavzuli oylik“ loyihasi doirasidagi navbatdagi tanlov boʻlib, uning asosiy maqsadi — vikipediyamizda Misr geografiyasi, tarixi, madaniyati, tabiati, fan va sanʼati hamda mashhur shaxslariga oid sifatli maqolalar sonini koʻpaytirish va mavjudlarini boyitishdan iborat. '''Loyihaning davomiyligi:''' 1-oktyabrdan 31-oktyabrgacha. '''Yoʻnalish:''' Arab, ingliz va rus tillaridagi Vikipediyalardan maʼlumotlarni oʻzbek tiliga mahorat bilan tarjima qilish va ensiklopedik shaklda qilib boyitish tavsiya etiladi. == Ishtirokchilar == Agar siz ushbu loyihada ishtirok etishni istasangiz, quyidagi roʻyxatga oʻz ismingizni qoʻshib qoʻying. Buning uchun shunchaki hash belgisi va toʻrtta tilda '''<nowiki>(~~~~)</nowiki>''' belgisini yozsangiz kifoya qiladi — sahifani saqlaganingizdan soʻng foydalanuvchi nomingiz avtomatik ravishda paydo boʻladi. #[[foydalanuvchi:Gulhayo Umarova|Gulhayo Umarova]] Roʻyxatdan oʻtish ramziy maʼnoga ega boʻlib, u loyihada qancha kishi hamkorlik qilishga tayyor ekanligini bilish imkonini beradi. Bu hech qanday majburiyat yuklamaydi va sizga qoʻshimcha vazifalar qoʻymaydi. # [[Foydalanuvchi:Mulan Xon|Mulan Xon]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mulan Xon|munozara]]) 15:53, 2026-yil 30-sentyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Akosh13|Akosh13]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Akosh13|munozara]]) 16:45, 2026-yil 30-sentyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:AnvarxonM|AnvarxonM]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:AnvarxonM|munozara]]) 01:00, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Jizzakhlik|Jizzakhlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Jizzakhlik|munozara]]) 06:38, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Janob Mirzaolim|munozara]]) 08:47, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi: Snowdroppe]] 12:05, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:MrKrasav4ik|MrKrasav4ik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:MrKrasav4ik|munozara]]) 13:33, 2026-yil 1-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Xumoshox Ismoilova|Xumoshox Ismoilova]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xumoshox Ismoilova|munozara]]) 05:30, 2026-yil 3-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Mupapap29|Mupapap]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mupapap29|munozara]]) 16:18, 2026-yil 4-oktyabr (UTC) # [[User:Abdufattohov Ibrohimjon|<font face="Georgia"><span style="color:blue;">'''''Ibrohimjon'''''</span></font>]] 12:51, 2026-yil 5-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Quwanishbaev Berdiyar|Quwanishbaev Berdiyar]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Quwanishbaev Berdiyar|munozara]]) 17:09, 2026-yil 5-oktyabr (UTC) # ([[Foydalanuvchi:Abdinazarovamalika|Abdinazarovamalika]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Abdinazarovamalika|munozara]]) 07:52, 2026-yil 11-oktyabr (UTC))</ >''' # [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 11:07, 2026-yil 13-oktyabr (UTC) # Xolmirzayev Xumoyiddin [[Foydalanuvchi:Xumoyiddin Xolmirzayev|Xumoyiddin Xolmirzayev]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xumoyiddin Xolmirzayev|munozara]]) 05:05, 2026-yil 21-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Tewayev|Tewayev]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Tewayev|munozara]]) 23:43, 2026-yil 21-oktyabr (UTC) # [[User:Bekipediya|<span style="font-family:Georgia"><span style="color:#049DFF">BEKIPEDIYA</span></span>]]&nbsp;[[User talk:Bekipediya|<span style="color:#049DFF"><sup>''<small>#yozishma</small>''</sup></span>]] 12:10, 2026-yil 22-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Saboxat Abduraxmonovna|Saboxat Abduraxmonovna]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Saboxat Abduraxmonovna|munozara]]) 09:49, 2026-yil 23-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Xasan Rixsiboyev|Thexasan]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xasan Rixsiboyev|munozara]]) 16:02, 2026-yil 23-oktyabr (UTC) #[[Foydalanuvchi:Lochinovamarjona|Lochinovamarjona]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Lochinovamarjona|munozara]]) 05:24, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) # [[Foydalanuvchi:Erkinjonov Bobur Mirzo|Erkinjonov Bobur Mirzo]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Erkinjonov Bobur Mirzo|munozara]]) 13:52, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) == Yangi maqolalarni qanday qoʻshish kerak? == Maqolalar boshqa tillardan tarjima boʻlishi mumkin. Eng muhimi, ular yangi yaratilgan yoki sezilarli darajada boyitilgan hamda sifatli boʻlishi shart. Oylik davomida tahrir qilinadigan maqolalar quyidagi talablarga javob berishi lozim: * '''Sifati:''' Yangi maqolalarda '''<nowiki>{{Oʻchirishga}}</nowiki>''', '''<nowiki>{{Manbasiz}}</nowiki>''', '''<nowiki>{{AT}}</nowiki>''' kabi muammoli andozalar boʻlmasligi kerak. * '''Ensiklopedik ahamiyat:''' Maqolaga qoʻshilgan maʼlumotlar [[Vikipediya:Ensiklopedik ahamiyat|Ensiklopedik ahamiyat qoidalariga]] mos kelishi shart. * '''Tekshiriluvchanlik:''' Yangi maqolalarda albatta Manbalar (<nowiki>{{manbalar}}</nowiki> yoki <nowiki>{{reflist}}</nowiki>) boʻlishiga eʼtibor bering. * '''Betaraflik:''' Maqolalar [[Vikipediya:Betaraf nuqtayi nazar|Betaraf nuqtayi nazar]] asosida yozilishi kerak. Shuningdek, ularni rasmlar bilan boyitish va toʻgʻri formatlash tavsiya etiladi. '''Ichki havolalar:''' Maqoladagi tushunchalarga ichki havolalar (koʻk linklar) berishni unutmang. ==== Havolalar va bogʻliqlik ==== Yangi maqola yaratganingizda, boshqa mavjud maqolalardan unga havola berilishiga harakat qiling. Agar maqolaga hech qanday havola olib kelmasa, u „yetim maqola“ boʻlib qoladi va uni boshqalar oʻqishi yoki yaxshilashi ehtimoli kamayadi. Shuningdek, maqolaning boshqa tillardagi variantlarini tekshiring va ularni til boʻlimlari (Wikidata) orqali bogʻlang. ==== Munozara va aloqa ==== Loyiha boʻyicha har qanday savol, taklif yoki eʼtirozlaringizni [[Loyiha munozarasi:Mavzuli oylik/Misr oyligi|munozara sahifasida]] qoldirishingiz mumkin. Shuningdek, Misr oyligi doirasida yaratilgan maqolalarning munozara sahifasiga <code><nowiki>{{Misr oyligi}}</nowiki></code> andozasini qoʻyish tavsiya etiladi. Bundan tashqari, ushbu oylik [[Loyiha:Mavzuli oylik|Mavzuli oylik loyihasi]] doirasida oʻtkazilgani sababli, xohishga koʻra <code><nowiki>{{Mavzuli oylik loyihasi}}</nowiki></code> andozasini ham qoʻshish mumkin. Andozalar faqat munozara sahifasiga joylashtiriladi. '''Muhim eslatma:''' Oʻzbekcha Vikipediya jamoasi odatda, munozaralarda bevosita ishtirok etmaslikka harakat qiladilar. Bu esa ishtirokchilarning oʻz ustida mustaqil ishlashi, qoidalarni chuqurroq oʻrganishi va natijada maqolalar sifatini yanada yuqori darajaga koʻtarishini taʼminlash maqsadida yoʻlga qoʻyilgan. Ishtirokchilarning oʻzaro hamkorligi va muammolarni mustaqil hal qilishi maqola sifatini yaxshilashning eng samarali yoʻli deb hisoblanadi. == Loyiha taklifnomasi == Agar ushbu loyihada yordam berishi mumkin bo‘lgan biror foydalanuvchini bilsangiz, uni vikipediyamizni rivojlantirish yo‘lida hamkorlikka chorlashingiz mumkin. Buning uchun quyidagi maxsus kodni nusxalab, uning munozara sahifasiga joylashtiring. Biz ishonamizki, siz taklif etgan foydalanuvchilar Misr zamini haqida maqolalar yaratishga albatta o‘z qiziqishlarini bildiradilar. {| style="background-color: #FFF5F5; border: 4px solid #E8C547" |rowspan="2" style="vertical-align: middle; padding: 2px;" | [[File:Animated-Flag-Egypt.gif|211px]] |style="font-size: x-large; padding: 2px 2px 0 2px; height: 1.5em;" | '''[[Loyiha:Mavzuli oylik/Misr oyligi|Misr oyligiga taklifnoma!]]''' |- |style="vertical-align: middle; padding: 3px;" | ---- Hurmatli vikipediya tahrirchisi! Sizni O‘zbekcha Vikipediyada o‘tkazilayotgan Mavzuli oylik doirasidagi „Misr oyligi“ loyihasida ishtirok etishga taklif qilamiz. Agar ushbu loyiha doirasida yangi maqolalar yaratish yoki mavjudlarini boyitish niyatida bo‘lsangiz, marhamat, o‘z ismingizni ishtirokchilar ro‘yxatiga qo‘shib qo‘ying. Ishtirokingiz va hissangiz uchun oldindan tashakkur! <nowiki>~~~~</nowiki> |} == Mukofotlar == {| style="border: 5px solid {{{border|#CE1126}}}; background-color: {{{color|#FFF5F5}}};" |rowspan="2" valign="middle" | {{#ifeq:{{{2}}}|alt|[[File:BoNM - Egypt Hires.png|100px]]|[[File:BoNM - Egypt Hires.png|100px]]}} |rowspan="2" | |style="font-size: x-large; padding: 0; vertical-align: middle; height: 1.1em;" | '''Misr ordeni''' |- |style="vertical-align: middle; border-top: 1px solid #C09300;" | „Misr oyligi“ loyihasidagi faol ishtiroki va Oʻzbekcha Vikipediyani boyitishga qoʻshgan munosib hissasi uchun taqdirlanadi. |} Misr oyligi loyihasi doirasida 5 ta va undan ortiq maqola yaratgan har bir foydalanuvchiga loyiha tashkilotchilari tomonidan „Misr ordeni“ topshiriladi. Ordenni qoʻlga kiritish uchun yaratilgan maqola ensiklopedik ahamiyatga ega boʻlishi lozim. Har bir maqolaning hajmi kamida 3 000 bayt boʻlishi shart. Maʼlumotlarni tasdiqlovchi kamida bitta ishonchli manba boʻlishi majburiydir. Fidoyilik koʻrsating va oʻzbekcha Vikipediyadagi „Misr ordeni“ sohibiga aylaning! == Misr oyligi doirasida yaratilgan maqolalar == {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="text-align:left;" |- !Ishtirokchi !class=unsortable|Yangi maqola !Umumiy<br />maqolalar<br />soni |- | [[Foydalanuvchi:AnvarxonM|AnvarxonM]] | [[Burj al-Arab stadioni]] • [[Misr stadioni]] • [[As-Salom stadioni]] • [[Misr futbol assotsiatsiyasi]] • [[Qohira xalqaro stadioni]] • [[30-iyun stadioni]] • [[Misr Premyer-ligasi]] • [[Misr Superkubogi]] • [[Misr kubogi]] | 9 |- | [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] | [[Misr aeroportlari roʻyxati]] • [[Al-Olamayn]] • [[Al-Olamayn xalqaro aeroporti]] • [[Marsa Matroʻh]] • [[Memfis nekropoli]] • [[Fiva nekropoli]] • [[Abu Mino]] • [[Vodiy al-Kiton]] • [[Qohira muhofazasi]] • [[Iskandariya muhofazasi]] • [[Suvaysh muhofazasi]] • [[Ismoiliya muhofazasi]] • [[Buhayra muhofazasi]] • [[Giza muhofazasi]] • [[Fayyum muhofazasi]] • [[Bani Suvayf muhofazasi]] • [[Minyo muhofazasi]] • [[Savhoj muhofazasi]] • [[Qino muhofazasi]] • [[Asvon muhofazasi]] • [[Al-Uqsur muhofazasi]] • [[Qizil dengiz muhofazasi]] • [[Yangi vodiy muhofazasi]] • [[Matroʻh muhofazasi]] • [[Shimoliy Sinay muhofazasi]] • [[Janubiy Sinay muhofazasi]] • [[Nuvayba]] • [[Vodiy Faran]] • [[Dahshur]] • [[Nubiya yodgorliklarini asrab qolish xalqaro kampaniyasi]] • [[Tugallanmagan obelisk]] • [[Avliyo Yekaterina monastiri]] • [[Islom Qohirasi]] • [[UNESCOning Misrdagi Jahon merosi roʻyxati]] • [[Markaziy Qohira]] • [[Misrning tarixiy poytaxtlari roʻyxati]] • [[Al-Askar]] • [[Eski Qohira]] | 39 |- | [[Foydalanuvchi:TheNomadEditor|TheNomadEditor]] | [[Misr fond birjasi]] | 1 |- | [[Foydalanuvchi:Xumoshox Ismoilova|Xumoshox Ismoilova]] | [[Al-Masriy]] |1 |- | [[Foydalanuvchi:MrKrasav4ik|MrKrasav4ik]] | [[Hany Abdelhady]] • [[Rehab Ahmed]] • [[Randa Mahmoud]] • [[Fatma Omar]] • [[Sherif Othman]] |5 |- | [[Foydalanuvchi:Mupapap29|Mupapap]] |[[Iconic Tower (Misr)]] • [[Fouda Tower]] • [[Hilton Cairo Grand Nile]] • [[San Stefano Grand Plaza]] • [[Fairmont Nile City]] • [[Tura (Misr)]] • [[Merer kundaligi]] • [[Qadimgi Misr podsholigi]] |8 |- | [[Foydalanuvchi:Jizzakhlik|Jizzakhlik]] | [[Minyo universiteti]] • [[Minyo]] • [[Zulfiqor oilasi]] • [[Al-Imom oilasi]] • [[Muhammad Najib]]• [[Mustafo Madboʻliy]]• [[Misr stomatologiya talabalari ilmiy uyushmasi]]• [[Iskandariya stomatologiya fakulteti]]• [[Qasr al-Ayniy tibbiyot fakulteti (Qohira universiteti)]]• [[Burj al-Arab universiteti kasalxonasi]]• [[Qasr al-Ayniy kasalxonasi]]• [[Alexbank]]• [[Arab International Bank]] • [[Saib Bank]] |14 |- |[[Foydalanuvchi:Mulan Xon|Mulan Xon]] |[[Misrda futbol]] • [[Qalovun]] • [[Qino universiteti]] • [[Iskandariya universiteti]] • [[Tanto universiteti]] • [[Asvon universiteti]] • [[Podshoh Salmon xalqaro universiteti]] • [[Suvaysh kanali universiteti]] • [[Az-Zaqoziq universiteti]] • [[An-Nosir Muhammad madrasasi]] • [[Oybek (Mamluk sultoni)]] • [[Misr piramidalari roʻyxati]] • [[As-Solih Ayyub]] |13 |- |[[Foydalanuvchi:Akosh13|Akosh13]] |[[Oʻrta Misr]] • [[Wadi el-Natrun qamoqxonasi]] • [[Tux (Misr)]] • [[Timay al-Imdid]] • [[Tanash]] • [[Tahta]] • [[Suez porti]] • [[Sheremsah]] • [[Sehel oroli]] • [[Qurta]] • [[Qasr Hur]] • [[Nagrig]] • [[Muharram Bek]] • [[Mayami (Iskandariyadagi mahalla)]] • [[Menutis]] • [[Menouf]] • [[Al-Maragʻa]] • [[Wadi El Gemal milliy bogʻi]] • [[Unaybis]] |19 |- |[[Foydalanuvchi:Tewayev|Tewayev]] |[[Narmer]] |1 |- |[[Foydalanuvchi:Abdufattohov Ibrohimjon|Abdufattohov Ibrohimjon]] |[[Nil havzasi]] • [[Qizil dengiz rivierasi]] |2 |- |[[Foydalanuvchi:Bekipediya|Bekipediya]] |[[Misrda taʼlim]] |1 |- | [[Foydalanuvchi: Lochinovamarjona|Lochinovamarjona]] | [[Arab African Internatıonal Bank]] | 1 | |- | [[Foydalanuvchi: Erkinjonov Bobur Mirzo|Erkinjonov Bobur Mirzo]] | [[Behman kasalxonasi]] | 1 |} == Misr oyligi doirasida yaratilgan andozalar == {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="text-align:left;" |- !Ishtirokchi !class=unsortable|Yangi andoza !Umumiy<br />andozalar<br />soni |- | [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] | [[Andoza:Misrdagi Jahon merosi obyektlari]] • [[Andoza:Islom Qohirasi]] | 2 |- | [[Foydalanuvchi:AnvarxonM|AnvarxonM]] | [[Andoza:Misrda futbol]] • [[Andoza:Misr Premyer-ligasi]] • [[Andoza:Misr Superkubogi]] | 3 |- | [[Foydalanuvchi:Mupapap29|Mupapap]] | [[Andoza:Misr oyligi]] | 1 |} == Misr oyligi doirasida yaxshilangan maqolalar == {| class="wikitable plainrowheaders sortable" style="text-align:left;" |- !Ishtirokchi !class=unsortable|Maqola nomi !Umumiy<br />maqolalar<br />soni |- | [[Foydalanuvchi:Janob Mirzaolim|Janob Mirzaolim]] | [[Fustat]] | 1 |- | [[Foydalanuvchi:Mupapap29|Mupapap]] | [[Giza piramidalari]] • [[Joser]] | 2 |} == Roʻyxatlar == {{colbegin||18em}} * [[Misrning tarixiy poytaxtlari roʻyxati]] ([[:en:List of historical capitals of Egypt]]) * [[Misrdagi qatliomlar roʻyxati]] ([[:en:List of massacres in Egypt]]) * [[Misrning xalqaro reytinglari]] ([[:en:International rankings of Egypt]]) * [[Misrdagi eng baland bino va inshootlar roʻyxati]] ([[:en:List of tallest buildings and structures in Egypt]] * [[Misr bayroqlari roʻyxati]] ([[:en:List of Egyptian flags]] * [[UNESCOning Misrdagi Jahon merosi roʻyxati]] ([[:en:List of World Heritage Sites in Egypt]] * [[Misrdagi futbol stadionlari roʻyxati]] ([[:en:List of football stadiums in Egypt]] * [[Misr piramidalari roʻyxati]] ([[:en:List of Egyptian pyramids]] * [[Misr prezidentlari roʻyxati]] ([[:en:List of presidents of Egypt]] * [[Misr Bosh vazirlari roʻyxati]] ([[:en:List of prime ministers of Egypt]] * [[Misrdagi universitetlar roʻyxati]] ([[:en:List of universities in Egypt]] * [[Misrdagi tibbiyot maktablari roʻyxati]] ([[:en:List of medical schools in Egypt]] {{colend}} == Tarix == {{colbegin||18em}} * [[Misr tarixi]] ([[:en:History of Egypt]]) * [[Qadimgi Misr tarixi]] ([[:en:History of ancient Egypt]]) * [[Ilk podsholik]] ([[:en:Early Dynastic Period of Egypt]]) * [[Qadimgi Misr podsholigi|Qadimgi podsholik]] ([[:en:Old Kingdom of Egypt]]) * [[Oʻrta podsholik]] ([[:en:Middle Kingdom of Egypt]]) * [[Yangi podsholik]] ([[:en:New Kingdom of Egypt]]) * [[Ptolemeylar qirolligi]] ([[:en:Ptolemaic Kingdom]]) * [[Sosoniylar Misri]] ([[:en:Sasanian Egypt]]) * [[Musulmonlarning Misr fathi]] ([[:en:Arab conquest of Egypt]]) * [[Misr oʻrta asrlarda]] ([[:en:Egypt in the Middle Ages]]) {{colend}} == Geografiya == {{colbegin||18em}} * [[Misr geografiyasi]] ([[:en:Geography of Egypt]]) * [[Misr iqlimi]] ([[:en:Climate of Egypt]]) * [[Nil havzasi]] ([[:en:Nile Basin]]) * [[Nil toshqini]] ([[:en:Flooding of the Nile]]) * [[Firʼavnlar kanali]] ([[:en:Canal of the Pharaohs]]) * [[Giza platosi]] ([[:en:Giza Plateau]]) * [[Qizil dengiz rivierasi]] ([[:en:Red Sea Riviera]]) * [[Misrning shimoliy sohili]] ([[:en:Northern coast of Egypt]]) * [[Islom Qohirasi]] ([[:en:Islamic Cairo]]) * [[Avliyo Yekaterina monastiri]] ([[:en:Saint Catherine's Monastery]]) * [[Ras Muhammad milliy bogʻi]] ([[:en:Ras Muhammad National Park]]) * [[Abidos (Misr)]] ([[:en:Abydos, Egypt]]) {{colend}} == Siyosat == {{colbegin||18em}} * [[Misr siyosati]] ([[:en:Politics of Egypt]]) * [[Misr prezidenti]] ([[:en:President of Egypt]]) * [[Misr parlamenti]] ([[:en:Parliament of Egypt]]) * [[Senat (Misr)]] ([[:en:Senate (Egypt)]]) * [[Vakillar palatasi (Misr)]] ([[:en:House of Representatives (Egypt)]]) * [[Misr konstitutsiyasi]] ([[:en:Constitution of Egypt]]) * [[Misr Bosh vaziri]] ([[:en:Prime Minister of Egypt]]) * [[Tashqi ishlar vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Foreign Affairs (Egypt)]]) * [[Qishloq xoʻjaligi va melioratsiya vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Agriculture and Land Reclamation (Egypt)]]) * [[Vaqf vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Endowments (Egypt)]]) * [[Fuqaro aviatsiyasi vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Civil Aviation (Egypt)]]) * [[Aloqa va axborot texnologiyalari vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Communications and Information Technology (Egypt)]]) * [[Axborot vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Information (Egypt)]]) * [[Mudofaa vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Defense (Egypt)]]) * [[Ichki ishlar vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Interior (Egypt)]]) * [[Adliya vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Justice (Egypt)]]) {{colend}} == Iqtisod == {{colbegin||18em}} * [[Misr iqtisodiyoti]] ([[:en:Economy of Egypt]]) * [[Misr milliy banki]] ([[:en:National Bank of Egypt]]) * [[Banque Misr]] ([[:en:Banque Misr]]) * [[Banque du Caire]] ([[:en:Banque du Caire]]) * [[Commercial International Bank]] ([[:en:Commercial International Bank]]) * [[Arab African Internatıonal Bank]] ([[:en:Arab African Internatıonal Bank]]) * [[Fabmisr]] ([[:en:Fabmisr]]) * [[Suez Canal Bank]] ([[:en:Suez Canal Bank]]) * [[Alexbank]] ([[:en:Alexbank]]) * [[Arab International Bank]] ([[:en:Arab International Bank]]) * [[Saib Bank]] ([[:en:Saib Bank]]) {{colend}} == Sport == {{colbegin||18em}} * [[Misrda futbol]] ([[:en:Football in Egypt]]) * [[Misr futbol assotsiatsiyasi]] ([[:en:Egyptian Football Association]]) * [[Misr Premyer ligasi]] ([[:en:Egyptian Premier League]]) * [[Misr kubogi]] ([[:en:Egypt Cup]]) * [[Misr Superkubogi]] ([[:en:Egyptian Super Cup]]) * [[Misr stadioni]] ([[:en:New Administrative Capital Stadium]]) * [[Burj al-Arab stadioni]] ([[:en:Borg El Arab Stadium]]) * [[Qohira xalqaro stadioni]] ([[:en:Cairo International Stadium]]) * [[30-iyun stadioni]] ([[:en:30 June Stadium]]) * [[As-Salom stadioni]] ([[:en:Al Salam Stadium (Egypt)]]) {{colend}} == Bino va inshootlar == {{colbegin||18em}} * [[Iconic Tower (Misr)]] ([[:en:Iconic Tower (Egypt)]]) * [[Fouda Tower]] ([[:en:Fouda Tower]]) * [[Hilton Cairo Grand Nile]] ([[:en:Hilton Cairo Grand Nile]]) * [[San Stefano Grand Plaza]] ([[:en:San Stefano Grand Plaza]]) * [[Joser piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Djoser]]) * [[Qizil piramida]] ([[:en:Red Pyramid]]) * [[Userkaf piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Userkaf]]) * [[Sahure piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Sahure]]) * [[Neferirkare piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Neferirkare]]) * [[Nyuserre piramidasi]] ([[:en:Pyramid of Nyuserre]]) * [[Al-Olamayn xalqaro aeroporti]] ([[:en:El Alamein International Airport]]) {{colend}} == Madaniyat == {{colbegin||18em}} * [[Misr madaniyati]] ([[:en:Culture of Egypt]]) * [[Madaniyat vazirligi (Misr)]] ([[:en:Ministry of Culture (Egypt)]]) * [[Almah (raqqosa)]] ([[:en:Almah (dancer)]]) * [[Sharqiy raqs]] ([[:en:Raqs sharqi]]) * [[Misr kinosi]] ([[:en:Cinema of Egypt]]) * [[Misr musiqasi]] ([[:en:Music of Egypt]]) * [[Misr tillari]] ([[:en:Languages of Egypt]]) * [[Misr arabchasi]] ([[:en:Egyptian Arabic]]) * [[Iftor toʻpi]] ([[:en:Iftar Cannon]]) * [[Tahtib]] ([[:en:Tahtib]]) * [[Misr bayramlari]] ([[:en:Public holidays in Egypt]]) * [[Nahda]] ([[:en:Nahda]]) * [[Salohuddin burguti]] ([[:en:Eagle of Saladin]]) * [[Xayyomiya]] ([[:en:Khayamiya]]) {{colend}} == Kishilar == {{colbegin||18em}} * [[Al-Imom oilasi]] ([[:en:El-Emam family]]) * [[Zulfiqor oilasi]] ([[:en:Zulfikar family]]) * [[Narmer]] ([[:en:Narmer]]) * [[Muhammad Najib]] ([[:en:Mohamed Naguib]]) * [[Mustafo Madboʻliy]] ([[:en:Mostafa Madbouly]]) * [[As-Solih Ayyub]] ([[:en:As-Salih Ayyub]]) * [[Shajar ad-Dur]] ([[:en:Shajar al-Durr]]) * [[Oybek (Mamluk sultoni)]] ([[:en:Aybak]]) * [[Qalovun]] ([[:en:Qalawun]]) * [[Ashraf Xalil]] ([[:en:Al-Ashraf Khalil]]) {{colend}} == Taʼlim == {{colbegin||18em}} * [[Misrda taʼlim]] ([[:en:Education in Egypt]]) * [[Iskandariya universiteti]] ([[:en:Alexandria University]]) * [[Tanto universiteti]] ([[:en:Tanta University]]) * [[Az-Zaqoziq universiteti]] ([[:en:Zagazig University]]) * [[Suvaysh kanali universiteti]] ([[:en:Suez Canal University]]) * [[Minyo universiteti]] ([[:en:Minya University]]) * [[Qino universiteti]] ([[:en:Qena University]]) * [[Asvon universiteti]] ([[:en:Aswan University]]) * [[Podshoh Salmon xalqaro universiteti]] ([[:en:King Salman International University]]) * [[An-Nosir Muhammad madrasasi]] ([[:en:Madrasa of al-Nasir Muhammad]]) {{colend}} == Sogʻliqni saqlash == {{colbegin||18em}} * [[Misr stomatologiya talabalari ilmiy uyushmasi]] ([[:en:Dental Students' Scientific Association of Egypt]]) * [[Qasr al-Ayniy tibbiyot fakulteti (Qohira universiteti)]] ([[:en:Qasr El-Eyni Faculty of Medicine, Cairo University]]) * [[Qasr al-Ayniy kasalxonasi]] ([[:en:Kasr Al Aini Hospital]]) * [[Burj al-Arab universiteti kasalxonasi]] ([[:en:Borg El Arab University Hospital]]) * [[Behman kasalxonasi]] ([[:en:Behman Hospital]]) {{colend}} {{colbegin||18em}} {{colend}} {{Loyiha:Mavzuli oylik/Yangi oyliklarni tanlash/Navigatsion andozasi}} {{Loyiha:Mavzuli oylik/Navigatsion andozasi}} rm3h2ydop31b2rx18b662snphulajb5 Golchin Robat Karim F.C. 0 1457545 6318275 6289611 2026-10-24T21:21:19Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318275 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Eron futbol klubi}} '''Golchin Robat Karim Football Club''' — [[Eron]]ning [[Robat Karim]] shahrida faoliyat yuritayotgan Eron [[Futbol|futbol]] klubi. Jamoa 2010–11-yilgi mavsumdaEronning 2-divizionida ishtirok etgan<ref>[http://www.fcgolchin.blogfa.com/post-172.aspxآفتاب تیم فوتبال گلچین رباط کریم غروب کرد] {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Mavsumlar == Quyidagi jadvalda klubning turli musobaqalardagi natijalari koʻrsatilgan. {| border="1" cellpadding="2" style="border-collapse:collapse; text-align:center; font-size:normal;" |- style="background:#f0f6fa;" ! Mavsum ! Liga ! Oʻrin ! [[Hazfi Cup|Hazfi kubogi]] ! Izohlar |- | 2009–10 | [[Eron 2-divizioni|2-divizion]] | 6-oʻrin/A guruhi | Ikkinchi bosqich | |- | 2010–11 | [[Eron 2-divizioni|2-divizion]] | 11-oʻrin/B guruhi | Saralashdan oʻta olmagan | |- | 2011–12 | [[Eron 3-divizioni|3-divizion]] | | | |} == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{Rasmiy sayt|http://www.fcgolchin.com/}} [[Turkum:Eron futbol klublari]] [[Turkum:2003-yilda tashkil etilgan futbol klublari]] {{Iran-footyclub-stub}} erjd8ynsbmqnshzer0p2c7dyugk8n0z Qoralama:Jumaboy Jumayev 0 1459452 6318516 6296421 2026-10-25T11:57:11Z ~2026-56975-96 320190 Jumaboy Jumayev 6318516 wikitext text/x-wiki = Jumaboy Jumayev = '''Jumaboy Beknazarovich Jumayev''' (taxallusi — '''MRX'''; 2009-yil 11-iyulda tug‘ilgan, Navoiy, O‘zbekiston) — o‘zbekistonlik yosh tadbirkor, dasturchi, innovator hamda bir qator innovatsion IT-loyihalar va startaplar asoschisi. U '''ArtekVision''' IT-kompaniyasining asoschisi va bosh direktori (Founder & CEO) hisoblanadi. Hozirgi vaqtda Navoiy yuridik texnikumi talabasi. == Biografiyasi va IT sohasiga kirib kelishi == Jumaboy Jumayev 2009-yil 11-iyulda O‘zbekiston Respublikasining Navoiy shahrida tug‘ilgan. Axborot texnologiyalari (IT) sohasiga juda erta — 3–4 yoshlarida kompyuter o‘yinlariga bo‘lgan qiziqishi hamda ularning yaratilish mexanikasini tushunishga bo‘lgan intilishi sababli kirib kelgan. Ushbu sohada 10 yildan ortiq amaliy tajribaga ega ekanligini bildiradi. Dasturlash jarayonida kompyuter savodxonligi, Frontend va Backend yo‘nalishlarini, shuningdek, mobil dasturlashda Flutter, Kotlin hamda Swift texnologiyalarini o‘rgangan. Hayoti davomida ikki yil Rossiya Federatsiyasida yashab, keyinchalik ona shahri Navoiyga qaytib kelgan va o‘z faoliyatini shu yerda davom ettirmoqda. == Tadbirkorlik faoliyati va ArtekVision == Jumaboy Jumayev '''ArtekVision (artekvision.uz)''' kompaniyasining asoschisi (Founder) va bosh direktori (CEO) hisoblanadi. ArtekVision — enterprise dasturiy ta’minotlar, CRM tizimlari, veb-platformalar, mobil ilovalar, grafik brending va sun’iy intellekt (AI) yechimlarini ishlab chiqishga ixtisoslashgan IT-kompaniya. Kompaniya taqdim etgan ma’lumotlarga ko‘ra, '''ArtekVision O‘zbekistondagi eng yirik, yetakchi va birinchi raqamli IT-kompaniya sifatida e’tirof etiladi.''' Ushbu ta’rif kompaniyaning o‘z pozitsiyasini ifodalaydi va mustaqil reyting bilan tasdiqlanishi talab etiladi. Jumaboy Jumayev rahbarligidagi ArtekVision jamoasi 150 dan ortiq IT-hakatonlarda (hackathon) faol ishtirok etgani va umumiy hisobda 150 million so‘mlik pul mukofotlari hamda yutuqlarni qo‘lga kiritgani bildirilgan. Kompaniya faoliyatining asosiy yo‘nalishlari korxonalarni raqamlashtirish, biznes jarayonlarini avtomatlashtirish, zamonaviy dasturiy mahsulotlar yaratish va sun’iy intellekt texnologiyalarini amaliyotga tatbiq etishdan iborat. == ArtekVision hamkorlari == ArtekVision kompaniyasi turli biznes tashkilotlari, texnologik loyihalar va tadbirkorlik subyektlari bilan hamkorlik olib boradi. Kompaniyaning hamkorlari qatoriga '''SSB Group''' ham kiradi. '''SSB Group asoschisi (Founder) — Soyibov Sardorbek Bekzodovich''' hisoblanadi. ArtekVision va SSB Group o‘rtasidagi hamkorlik ikki tashkilotning tadbirkorlik, texnologiyalar va biznes rivojlanishi sohalaridagi o‘zaro aloqalarini ifodalaydi. == Loyihalari va erishgan yutuqlari == '''Jumaboy Jumayev''' yosh bo‘lishiga qaramay, bir nechta AKT loyihalari va raqamli platformalar asoschisi, hammuassisi hamda rahbari hisoblanadi. === ArtekVision (artekvision.uz) === O‘zbekistonda faoliyat yurituvchi, xalqaro bozorlarga yo‘naltirilgan IT-kompaniya. Enterprise dasturiy ta’minotlar, CRM tizimlari, grafik brending, sun’iy intellekt va biznesni avtomatlashtirish yechimlarini ishlab chiqishga ixtisoslashgan. '''Lavozimi:''' Founder & CEO. === CoinTizim (cointizim.uz) === O‘quv markazlari va ustozlar uchun mo‘ljallangan innovatsion motivatsiya platformasi. Platforma o‘quvchilarni darslar, vazifalar va olimpiadalarda faol qatnashishga maxsus coinlar va o‘yin elementlari (Gamification) orqali rag‘batlantirishga qaratilgan. '''Lavozimi:''' Co-founder. === PathLy (pathly.uz) === O‘quvchilar va yosh mutaxassislarga ta’lim hamda kasbiy yo‘nalishlarini aniqlash, kelajakdagi maqsadlarini shakllantirish va shaxsiy rivojlanish yo‘lini rejalashtirishda yordam beruvchi innovatsion platforma. === ReadWy (readwy.uz) === Ta’lim va kitobxonlik bilan bog‘liq jarayonlarni raqamlashtirishga yo‘naltirilgan startap loyiha. === Mavion (mavion.me) === Zamonaviy raqamli xizmatlar va texnologik yechimlarni rivojlantirishga qaratilgan startap loyiha. == Oilasi == Jumaboy Jumayevning oila a’zolari tadbirkorlik, sog‘liqni saqlash, sport va ta’lim yo‘nalishlarida faoliyat yuritadi. * '''Otasi:''' Beknazar Jumayevich Qo‘ziyev — ilgari bank tizimida faoliyat yuritgan. Hozirgi kunda Rossiya Federatsiyasida qurilish kompaniyasi egasi va tadbirkor. * '''Onasi:''' Farzona Do‘smurodovna Qo‘ziyeva — sog‘liqni saqlash sohasi vakili, hamshira. * '''Ukasi:''' Diyorbek Beknazarovich Jumayev (2013-yil 3-oktabrda tug‘ilgan) — futbol bilan shug‘ullanuvchi yosh sportchi, Navoiy shahrida o‘z yosh toifasidagi iqtidorli futbolchilardan biri sifatida ta’riflanadi. * '''Ukasi:''' Jasur Beknazarovich Jumayev (2017-yil 17-aprelda tug‘ilgan) — matematika va tez fikrlash yo‘nalishlariga qiziqadi. Taqdim etilgan ma’lumotlarga ko‘ra, Birlashgan Arab Amirliklarining Dubay shahrida beshta davlat vakillari ishtirokida o‘tkazilgan xalqaro matematika olimpiadasida birinchi o‘rinni qo‘lga kiritgan. * '''Ukasi:''' MukhammadAli Beknazarovich Jumayev (2026-yil 2-martda tug‘ilgan). == Shaxsiy hayoti va yaqin do‘stlari == Jumaboy Jumayevning yaqin do‘stlari qatorida '''Sarvar Berdiboyev''' va '''Zarnigor''' tilga olinadi. Shaxsiy munosabatlariga oid taqdim etilgan ma’lumotlarga ko‘ra, uning bir yarim yildan buyon davom etayotgan romantik munosabati mavjud. Qizning ismi '''Marjona''' bo‘lib, familiyasi oshkor etilmagan. == Rasmiy sahifalar va bog‘lanish == '''Jumaboy Jumayevning''' professional faoliyati, shaxsiy bloglari va boshqarayotgan loyihalari haqida quyidagi manbalar orqali ma’lumot olish mumkin: * '''LinkedIn:''' Jumaboy Jumayev — <code>beknazarovick</code> * '''Shaxsiy Instagram:''' @jumayev.dev * '''ArtekVision Instagram:''' @artekvision * '''ArtekVision rasmiy veb-sayti:''' <nowiki>https://artekvision.uz</nowiki> * '''CoinTizim:''' <nowiki>https://cointizim.uz</nowiki> * '''PathLy:''' <nowiki>https://pathly.uz</nowiki> * '''ReadWy:''' <nowiki>https://readwy.uz</nowiki> * '''Mavion:''' <nowiki>https://mavion.me</nowiki> == Shuningdek qarang == * ArtekVision * SSB Group * CoinTizim * PathLy * O‘zbekistonda axborot texnologiyalari * O‘zbekistonda yosh tadbirkorlik 84su9ggolxgf6aqpu1m7fjbe3517mdn Gruziya oshxonasi 0 1460477 6318323 6313231 2026-10-25T00:20:05Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318323 wikitext text/x-wiki {{Gruziya oshxonasi}} '''Gruzin oshxonasi''' ({{Lang-ka|ქართული სამზარეულო|tr}}) [[Gruziya]]ning pazandalik anʼanalari, usullari va amaliyotlaridan iborat. Gruzin oshxonasi oʻziga xos xususiyatga ega boʻlib, bir vaqtning oʻzida [[Kavkaz]], [[Yaqin Sharq]] va [[Sharqiy Yevropa]] xalqlari milliy oshxonalariga maʼlum darajada oʻxshashliklarga ham ega<ref name="Beridze2018">{{cite book |last=Beridze |first=Natia |title=International Marketing of Georgian Cuisine |location=Tbilisi |publisher=Caucasus International University |year=2018 |pages=8–15 |language=Georgian}}</ref>. Gruziyaning har bir mintaqasi oʻziga xos taom tayyorlash uslubiga ega. Ovqatlanish va [[Gruzin sharobi|sharob ichish]] gruzin madaniyatining muhim tarkibiy qismidir<ref name="Beridze2018" />. Gruziya [[Buyuk Ipak yoʻli|Ipak yoʻli]]dagi mamlakatlardan biri boʻlgan, bu esa sayohatchilarning gruzin oshxonasiga kuchli taʼsir koʻrsatishiga sabab bo'lgan<ref>Food Cultures of the World Encyclopedia, Volume 1, Ken Albala, p. 125</ref>. Gruzinlarning oila va do‘stlarga bo‘lgan mehri Gruziyada {{Transl|ka|[[supra]]}} (an’anaviy ziyofat)ning muhim ahamiyat kasb etishining sabablaridan biridir. ''Supra'' qarindoshlar, doʻstlar yoki mehmonlar uchun kutilmaganda ham uyushtiriladi. Har bir {{Transl|ka|supra}}ning oʻziga xos {{Transl|ka|[[Ziyofatboshi|tamadasi]]}}(soʻzboshi, tost ustasi) boʻladi. U qadah ko‘taradi va mehmonlarni xushnud etadi. ==Hududiy anʼanaviy oshxonalar== ===Abxaziya=== [[Abxaziya]] oshxonasida koʻplab [[Ziravorlar|ziravor]]lar va [[Yongʻoq|yongʻoq]]lar ishlatiladi. Abxaziyaning eng mashhur taomlari: ''abista'' ({{Lang|ru|абыста}}, makkajoʻxori yormasidan tayyorlangan, Margaliyadagi ''gomi''ga oʻxshash [[Boʻtqa|boʻtqa]]); ''apirpilchapa'' ({{lang|ru|апырпылчапа}}, qalampir poʻstlogʻi yongʻoq sousi bilan toʻldirilgan); ''achma'' ({{lang|ru|ачма}}, [[Xachapuri|xachapuri]]ning bir turi); ''aritsvmgeli'' ({{lang|ru|арицвмгели}}, yongʻoqli makkajoʻxori noni); ''achash'' ({{lang|ru|ачаш}}, pishloqli abxaz chudusi); ''achapa'' ({{lang|ru|ачапа}}, loviya va yongʻoq); hamda ''akutaghchapa'' ({{lang|ru|акутагьчапа}}, yong‘oq bilan to‘ldirilgan qattiq qaynatilgan tuxumdan tayyorlanadigan, tuxum do'lmasiga o‘xshash taom). Eng mashhur desert – ''akuarkuar'', [[Asal|asal]] qoʻshilgan [[Pechenye|pechenye]]. ''[[Adjika]]'' oʻtkir, achchiq, biroq nafis taʼmli sous yoki pasta boʻlib, koʻpincha taomlarning mazasini kuchaytirish va yaxshilash uchun ishlatiladi. ''Adjika'' quruq ziravor aralashmasi koʻrinishida ham sotiladi<ref>{{cite book | author = T. Burford | year = 2008 | title = Georgia, Bradt Travel Guide | page = 69}}</ref><ref>{{cite book | author = Галина Григорьевна Копешавидзе | year = 1989 | title = Абхазская кухня | location = Сухуми | publisher = Алашара | pages = 77–78}} [{{cite book | author = Galina Kopeshavidze | title = Abkhazian cuisine | year = 1989 | publisher = Alashara | location = Sukhumi | pages = 77–78 | language = ru}}]</ref>. [[Gruzin sharobi|Abxaz vino]]lariga Lixni, Apsni va Anakopiya kiradi. ===Ajara=== [[Ajariya|Ajar]] oshxonasi juda xilma-xil hisoblanadi, unga mintaqaning geografiyasi (dengizboʻyi, togʻli qism) va tarixiy jarayonlar taʼsir koʻrsatgan. Togʻli Ajarada asosiy mahsulotlar [[Sut mahsulotlari|sut mahsulotlari]] boʻlib, taomlar yanada yogʻli va toʻyimli, dengizboʻyi hududlarida esa taomlar koʻproq ziravor bilan boyitilgan va koʻp miqdorda yangi koʻkatlardan foydalaniladi. Ajaradagi eng mashhur taomlar: [[Xachapuri|ajaruli xachapurisi]] ({{Lang|ka|აჭარული ხაჭაპური}}); borano ({{Lang|ka|ბორანო}}, [[sariyogʻ]]da qovurilgan maydalangan pishloq); chirbuli ({{Lang|ka|ჩირბული}}, yongʻoq va pomidorli omlet); malakxto ({{Lang|ka|მალახტო}}, yongʻoq va xom uzum sharbati bilan ezilgan loviya); iaxni ({{Lang|ka|იახნი}}, anʼanaviy ravishda [[Kobuleti]] atrofida tayyorlanadigan, [[Xarcho|xarcho]]ga oʻxshash goʻshtli dimlama); xavitsi ({{Lang|ka|ხავიწი}}, [[sariyogʻ]] qoʻshilgan makkajoʻxori boʻtqasi); sinori ({{Lang|ka|სინორი}}, achitilmagan xamirdan tayyorlanadi); [[Paxlava|paxlava]] ({{Lang|ka|პახლავა}}, [[Paxlava|baklava]]ning bir koʻrinishi); va shaqarlama ({{Lang|ka|შაქარლამა}}, biskvit). ===Guriya=== [[Guria|Guriya]] oshxonasi asosan parranda (xususan, [[tovuq]]), makkajoʻxori noni ([[mchadi]]) va yongʻoqlarga asoslangan boʻlib, [[Imeretiya|Imeretiya]] oshxonasiga oʻxshab ketadi. Guriya oshxonasining eng mashhur taomlari: [[Satsivi|satsivi]] ({{Lang|ka|საცივი}}, odatda tovuq yoki kurka goʻshtidan tayyorlanadigan [[baje]] yongʻoq sousidagi goʻsht); mchadi ({{Lang|ka|მჭადი}}, makkajoʻxori noni); [[kupati]] ({{Lang|ka|კუპატი}}, choʻchqa goʻshtidan tayyorlanadigan kolbasa); [[badrijani nigvzit]] ({{Lang|ka|ბადრიჯანი ნიგვზით}}, yongʻoq sousida qovurilgan [[Baqlajon|baqlajon]]); [[Guruli gvezeli]] ({{Lang|ka|გურული ღვეზელი}}, ichiga pishloq va qattiq qaynatilgan tuxum solingan yarim oy shaklidagi pirog, odatda Rojdestvoda yeyiladi); brinjula ({{Lang|ka|ბრინჯულა}}, xachapuriga oʻxshash xamir asosida tayyorlanadigan pishloqli omlet); hamda [[pxali]] ({{Lang|ka|ფხალი}}) va [[kuchmachi]] ({{Lang|ka|კუჭმაჭი}}, yongʻoq va anor qo'shib, mol yoki parranda jigaridan tayyorlanadigan taom). ===Imeretiya=== [[Imeretiya|Imeretiya]] oshxonasi qoʻshni [[Guria|Guriya]] oshxonasi bilan koʻp umumiy jihatlarga ega boʻlib, ayniqsa [[Yongʻoq|yongʻoq]]lardan moʻl-koʻl foydalanish bilan mashhur. Imeretiya oshxonasining eng mashhur taomlari qatoriga: [[Xachapuri|imeruli xachapuri]] ({{Lang|ka|იმერული ხაჭაპური}}, gruzin pishloqli nonining eng ommabop koʻrinishi), [[mchadi]] ({{Lang|ka|მჭადი}}, makkajoʻxori noni), [[pxali]] ({{Lang|ka|ფხალი}}), [[kuchmachi]] ({{Lang|ka|კუჭმაჭი}}, yongʻoq va anor bilan birga pishirilgan mol yoki parranda jigaridan tayyorlanadigan taom), soko ({{Lang|ka|სოკო}}, qovurilgan qoʻziqorin), lobio ({{Lang|ka|ლობიო}}, ziravorlar bilan ezilgan qizil loviya), [[badrijani nigvzit]] ({{Lang|ka|ბადრიჯანი ნიგვზით}}, yongʻoq sousida qovurilgan baqlajon), [[chaxoxbili]] ({{Lang|ka|ჩახოხბილი}}, parranda goʻshti qoʻshilgan [[Pomidor|pomidor]]li shoʻrva), mtsnili ({{Lang|ka|მწნილი}}, bodring, karam, lavlagi va jonjolidan tayyorlangan tuzlamalar), ekala ({{Lang|ka|ეკალა}}, [[Smilax|smilax]]dan tayyorlangan pxali), [[kupati]] ({{Lang|ka|კუპატი}}, choʻchqa kolbasasi), [[Satsivi|satsivi]] ({{Lang|ka|საცივი}}, odatda tovuq yoki kurka goʻshti qoʻshilgan [[baje]] yongʻoq sousidagi goʻsht), va tsitsila isrim-maqvalshi ({{Lang|ka|წიწილა ისრიმ-მაყვალში}}, qorag'at va uzum asosidagi sousda qovurilgan joʻja) kiradi{{Manba kerak|date=February 2024}}. Imereti hududi chkinti ({{Lang|ka|ჭყინტი}}, shoʻr pishloq)<ref>{{Cite web |last=Farley |first=David |date=2017-11-21 |title=Georgia's addictive cousin to pizza? |url=https://www.bbc.com/travel/article/20171120-georgias-addictive-cousin-to-pizza |website=BBC}}</ref>, imeruli kveli ({{Lang|ka|იმერული ყველი}}) va [[sulguni]] ({{Lang|ka|სულგუნი}}) kabi pishloqlari bilan ham mashhur. ===Kaxeti=== [[Kaxeti]] oshxonasi koʻproq goʻshtli taomlari bilan mashxur oshxona hisoblanadi va bu mintaqa “Vinolar yurti” deb ham ataladi. Shuningdek, bu yer gruzin nonining bir turi – [[Shotis puri|shoti]]ning vatani sifatida ham tanilgan. Kaxetining mashhur taomlari qatoriga [[Shashlik|mtsvadi]] ({{Lang|ka|მწვადი}} – ochiq olovda pishirilgan goʻsht), [[chakapuli]] ({{Lang|ka|ჩაქაფული}} – [[Sherolgʻin|tarxun]] va qoʻy yoki qoʻzi goʻshti qoʻshilgan shoʻrva), [[xinkali]] ({{Lang|ka|ხინკალი}} – ziravorlar bilan boyitilgan, goʻsht solingan qovurma-bugʻda pishirilgan xamir taomi), [[xashlama]] ({{Lang|ka|ხაშლამა}} – mol yoki qoʻy goʻshtidan tayyorlanadigan qaynatma taom), [[xash]] ({{Lang|ka|ხაში}} – koʻpincha supradan keyin yeyiladigan qaynagan goʻshtli taom), [[chanaxi]] ({{Lang|ka|ჩანახი}} – qoʻy goʻshti va pomidorli shoʻrva), [[Chixirtma|chixirtma]] ({{Lang|ka|ჩიხირთმა}} – tovuq goʻshtidan tayyorlanadigan shoʻrva) va [[Ajabsanda|ajabsandali]] ({{Lang|ka|აჯაფსანდალი}} – baqlajon, kartoshka va pomidorli raguga oʻxshash taom) kiradi. Kaxetida, shuningdek, [[Churchxela|churchxela]] ({{Lang|ka|ჩურჩხელა}} – uzum sharbati va yongʻoqdan tayyorlangan shirinlik) va [[pelamushi]] ({{Lang|ka|ფელამუში}} – uzum sharbatidan tayyorlanadigan desert) kabi mashhur shirinliklar tayyorlanadi. Kaxeti oʻzining mashhur [[Sharob|vino]]lari bilan ham tanilgan; Alazani vodiysi, Tsinandali va Kindzmarauli kabi vinochilik hududlari, shuningdek, Saperavi, Kisi, Rkatsiteli va [[Mtsvane]] kabi koʻplab mahalliy uzum navlari bilan mashhur. ===Kartli=== [[Kartli]] mevalarga (ayniqsa olma, oʻrik, anjir va shaftoli) va sabzavotlarga (ayniqsa bodring, pomidor va piyoz) nihoyatda boy mintaqa sifatida tanilgan. Kartli taomlari qatoriga puris xarcho ({{Lang|ka|პურის ხარჩო}} – non asosida tayyorlanadigan shoʻrva), shechamandi ({{Lang|ka|შეჭამანდი}} – dereza yoki kizilcha mevalari, shuningdek boshqa oʻsimliklardan tayyorlanadigan shoʻrva), [[Jonjoli]] ({{Lang|ka|ჯონჯოლი}} – bladdernut daraxti gullaridan tayyorlangan tuzlama), chakhrakina ({{Lang|ka|ჭახრაკინა}} – pishloq va lavlagi barglari bilan toʻldirilgan bir tur [[Xachapuri|xachapuri]]), xabizgina ({{Lang|ka|ხაბიზგინა}} – pishloq va kartoshka toʻldirilgan [[Osetinlar|osetincha]] [[Xachapuri|xachapuri]]), Kaspida mashhur boʻlgan [[Kovul|kapers]] (capari) ({{Lang|ka|კაპარი}}) va [[chakapuli]] ({{Lang|ka|ჩაქაფული}} – yangi koʻkatlar va qoʻy yoki mol goʻshtidan tayyorlanadigan shoʻrva) kiradi. ===Lazeti=== [[Lazeti]]ning asosiy tarixiy qismi hozirgi [[Turkiya]] hududida joylashgan boʻlsa-da, Gruziyada yashovchi lazlar, ayniqsa [[Sarpi, Gruziya|Sarpi]]da, hanuz oʻz anʼanaviy taomlarini saqlab qolishgan, ularning ayrimlari: * [[Paponi]] ({{Lang|ka|ბურეღი/ფაფონი}}): Qaymoqli puding bilan toʻldirilgan pishirilgan shirin xamir. * Gresta ({{Lang|ka|გრესტა}}): Eriydigan pishloq va qoʻziqorinlar bilan birga pishirilgan tovuq yoki mol goʻshti. * Kapcha Taganey ({{Lang|ka|ქაფშია ტაღანეჲ}}): Qovurilgan [[Hamsi baliq go'shti|xamsa]] va sabzavotlar. * Kapcha Prinkoni ({{Lang|ka|ქაფშა ფრინჯონი}}): Xamsali [[Palov|palov]]. * Kapchoni Mchkudi ({{Lang|ka|ქაფშონი მჭკუდი}}): Qovurilgan makkajoʻxori noni, ichiga kesilgan xamsa, [[pxali]] va koʻkatlar qoʻshilgan. * Lu Dudey ({{Lang|ka|ლუ დუდეჲ}}): Navy loviyasi qizil pxali, piyoz va porey piyoziga aralashtiriladi. * Lu Nchaxeyi ({{Lang|ka|ლუ ნჯახეჲ}}): Asosan karam, loviya va kartoshkadan iborat, turli sabzavotlar makkajoʻxori yormasi bilan aralashtirilgan bir turdagi boʻtqa. * [[Muxlama]] ({{Lang|ka|მუჰლამა}}): makkajoʻxori uni va pishloqdan tayyorlangan taom. ===Samegrelo=== [[Samegrelo]]ning mintaqaviy oshxonasi butun [[Gruziya]]dagi eng mashhurlaridan biri hisoblanadi. Unda koʻp miqdorda ziravorlar va yongʻoqlardan foydalaniladi. * Mashhur megrellar taomlariga: gomi ({{Lang|ka|ღომი}} – [[makkajoʻxori yormasi]]dan tayyorlanadigan [[Boʻtqa|boʻtqa]]), [[Elarji|elarji]] ({{Lang|ka|ელარჯი}} – gomiga qoʻshilgan [[sulguni]]), [[Gebjaliya|gebzhalia]] ({{Lang|ka|გებჟალია}} – yalpiz bilan xushboʻy qilingan pishloq roliklari), [[Xachapuri|megreli xachapuri]] ({{Lang|ka|მეგრული ხაჭაპური}} – ustiga qoʻshimcha pishloq sepilgan [[Xachapuri|xachapuri]]), [[kupati]] ({{Lang|ka|კუპატი}} – choʻchqaning ichki aʼzolari va qorin goʻshtidan tayyorlangan kolbasa), tabaka ({{Lang|ka|ტაბაკა}} – [[Adjika|adjika]] bilan pishirilgan tovuq), va [[Xarcho|xarcho]] ({{Lang|ka|ხარჩო}} – mol goʻshtli shoʻrva) kiradi. * [[Sulguni]] ({{Lang|ka|სულგუნი}}) anʼanaviy tarzda aynan shu mintaqada tayyorlanadi. * [[Adjika]] ({{Lang|ka|აჯიკა}}) – qalampir va ziravorlardan tayyorlanadigan achchiq sous. U anʼanaviy tarzda [[Samegrelo]] va [[Abxaziya]]da tayyorlanadi. ===Mtianeti, Xevi, Xevsureti, Pshavi va Tusheti=== Ularning oshxonalari oʻxshashligi sababli koʻpincha bir guruh sifatida koʻriladi. * Mashhur taomlar: [[xinkali]] ({{Lang|ka|ხინკალი}} – ichiga goʻsht, qoʻziqorin, kartoshka yoki tvorog solingan xamir tugmalari), gordila ({{Lang|ka|გორდილა}} – qaynatilgan xamir), qaghi ({{Lang|ka|ყაღი}} – quritilgan va tuzlangan goʻsht), kaurma ({{Lang|ka|ყაურმა}} – goʻshtli shoʻrvaga oʻxshash taom), kotori ({{Lang|ka|კოტორი}} – ichiga tvorog solingan [[Xachapuri|xachapuri]]), xachoerbo ({{Lang|ka|ხაჭოერბო}} – shar shaklida quritilgan tvorog), megreli xarchosi (ხარშო – boy yongʻoq sousidagi mol goʻshti dimlamasi) va xavitsi ({{Lang|ka|ხავიწი}} – eritilgan pishloq). * [[Tusheti]]da, shuningdek, echki/qoʻy sutidan tayyorlanadigan guda ({{Lang|ka|გუდა}}) pishlogʻi ishlab chiqariladi. * Bu mintaqalar, shuningdek, oʻz pivi ({{Lang|ka|ლუდი}}) va Zhipitauri ({{Lang|ka|ჟიპიტაური}}) nomli kuchli ichimligi bilan ham mashhur. ===Racha-Lechxumi=== [[Racha]] va [[Lechxumi]] oshxonalari taomlarining aksariyati umumiy boʻlgani uchun odatda bir guruh sifatida qaraladi. * Mashhur taomlar: shkmeruli ({{Lang|ka|შქმერული}} – qaymoq va sarimsoq sousidagi tovuq), [[raxa jamboni]] ({{Lang|ka|ლორი}} – choʻchqa [[Bekon|bekoni]]), [[Lobiani|lobiani]] ({{Lang|ka|ლობიანი}} – ichiga loviya va lori solingan bir turdagi [[Xachapuri|xachapuri]]), [[Lobio|lobio]] ({{Lang|ka|ლობიო}} – ziravorlar bilan tatib koʻrilgan, ezilgan loviya), [[Xachapuri|rachuli xachapuri]] ({{Lang|ka|რაჭული ხაჭაპური}} – kvadrat shakldagi, ichiga pishloq solingan [[Xachapuri|xachapuri]]) kiradi. ===Samtsxe-Javaxeti=== [[Samtsxe-Javaxeti|Samtsxe–Javaxeti]] oshxonasi ikki mintaqaviy oshxonadan iborat: [[Mesxeti]] va [[Javaxeti]]. Ularning oʻxshashligi tufayli koʻpincha yagona mintaqaviy oshxona sifatida qaraladi. Bu oshxona Gruziyaning boshqa hududiy oshxonalaridan sezilarli darajada farq qiladi. Bunga, bir tomondan, gʻoz goʻshtidan juda koʻp foydalanilishi, boshqa tomondan esa hududning tarixan turklar hukmronligida boʻlganligi ham sabab boʻlgan. * Samtsxe–Javaxetining mashhur taomlari: batis shechamandi ({{Lang|ka|ბატის შეჭამანდი}} – [[gʻoz]] goʻshtidan tayyorlangan shoʻrva), [[mesxuri xinkali]] ({{Lang|ka|მესხური ხინკალი}} – ichiga gʻoz goʻshti solingan [[xinkali]]), apoxti ({{Lang|ka|აპოხტი}} – qoʻy, mol, gʻoz va oʻrdak goʻshtidan quritilgan goʻsht), tatarboragi ({{Lang|ka|თათარბორაგი}} – qaynatilgan xamir taomi) va rdzis korkoti ({{Lang|ka|რძის კორკოტი}} – sutda qaynatilgan bugʻdoy donlari). * [[Shilliq qurtlar]] yoki ''lokokina'' ({{Lang|ka|ლოკოკინა}}) ham hududda juda keng tarqalgan taom boʻlib, bunga bu yerda oʻtmishda [[Fransiya|fransuz]] katoliklarining yashaganligi sabab sifatida koʻriladi. * Samtsxe–Javaxeti chiri ({{Lang|ka|ჩირი}} – quritilgan mevalar), tklapi ({{Lang|ka|ტყლაპი}} – mevadan tayyorlangan qoqi) va [[tenili]] ({{Lang|ka|ტენილი}} – tolali, qatlamlangan pishloq) kabi mahsulotlari bilan ham mashhur. ===Svaneti=== * Svaneti oshxonasining asosiy taomlari: [[Kubdari|kubdari]] ({{Lang|ka|კუბდარი}} – “svan [[Xachapuri|xachapuri]]” deb ham ataladigan, ichiga ziravorlar bilan marinadgan mol yoki choʻchqa goʻshti solingan bir turdagi [[Xachapuri|xachapuri]]), petvraal ({{Lang|ka|ფეტვრაალი}} – ichiga pishloq va [[tariq]] solingan [[Xachapuri|xachapuri]]), chvishtari ({{Lang|ka|ჭვიშტარი}} – ichiga [[sulguni]] solingan [[mchadi]]), lutspeq ({{Lang|ka|ლუცფექ}} – qalampir va sarimsoq bilan isteʼmol qilinadigan qaynatilgan [[Arpa|arpa]] donlari), xarshil ({{Lang|ka|ხარშილ}} – arpa va [[Gazanda|qichitqi oʻt]]li shoʻrvasi), [[tashmijabi]] ({{Lang|ka|თაშმიჯაბი}} – [[sulguni]] bilan ezilgan kartoshka) kiradi. * Svaneti, shuningdek, [[Marjondaraxt|qoragʻat]] va hatto [[Asal|asal]]dan tayyorlanadigan mahalliy [[spirtli ichimlik]]lari bilan ham mashhur. * [[Svan tuzi]], ziravorli tuz<ref name="Atlas">''FAO'', [https://web.archive.org/web/20210928093605/http://www.eastagri.org/docs/group/531/A5_Atlas_georgia_final_low-res.pdf Atlas of Origin linked food Products in Georgia], Rome, 2020, pp. 83</ref>. * Agasillis (svan tilida ღეჰი ''ghehi'' / (gruzincha: დუცი ''duotsi'') – mahalliy, xushboʻy oʻsimlik (angelika)ga oʻxshash, dori xossalariga ega oʻsimlik boʻlib, u xom, pishirilgan yoki [[tuzlama]] qilingan holda hazmni yaxshilovchi mahsulot sifatida isteʼmol qilinadi. Shuningdek, ichak parazitlariga qarshi va nafas yoʻllari kasalliklarini davolashda ham qoʻllaniladi<ref name="Ethnobotany">2017 ''Ethnobotany of the Caucasus'', Rainer W. Bussmann Editor ISBN 978-3-319-49411-1 pps. 85-88. Part of the series ''European Ethnobotany'', Series Editors: Andrea Pieroni, Manuel Pardo-de-Santayana and Renata Sõukand pub. Springer Reference.</ref>. ==Gazaklar== {{Div col|colwidth=30em}} * Abxazura ({{Lang|ka|აფხაზურა}}): [[Abxaziya]]dan kelgan, ichak yogʻiga oʻralgan goʻsht boʻlaklari. * Achma ({{Lang|ka|აჩმა}}): Bir necha qatlamli pishloq va nonli taom. Soussiz [[Lazanya|lazanya]]ni eslatadi. * [[Ajabsanda|Ajabsandali]] ({{Lang|ka|აჯაფსანდალი}}): [[Baqlajon]], [[Kartoshka|kartoshka]], [[Piyoz|piyoz]] va [[Ziravorlar|ziravor]]lardan iborat anʼanaviy gruzin taomi. * [[Badrijnis xizilala]] ({{Lang|ka|ბადრიჯნის ხიზილალა}}): Qovurilgan va maydalanib toʻgʻralgan baqlajon. Nomining maʼnosi — „baqlajon ikrasi“. * [[Jonjoli]] ({{Lang|ka|ჯონჯოლი}}): Bladdernut gullarining tuzlamasi. * [[Xachapuri]] ({{Lang|ka|ხაჭაპური}}): Mintaqaviy turlarga ega pishloqli non. Bu taom Gruziyadan tashqarida, ayniqsa [[Sobiq sovet davlatlari|sobiq SSSR]] hududida juda mashhur. * [[Kuchmachi]] ({{Lang|ka|კუჭმაჭი}}): Tovuq jigaridan tayyorlanadigan taom. * [[Kupati]] ({{Lang|ka|კუპატი}}): Gʻarbiy Gruziyadan kelgan qovurilgan kolbasa. * [[Kubdari]] ({{Lang|ka|კუბდარი}}): Non, goʻsht (qoʻy, uloq yoki choʻchqa), ziravorlar va piyozdan tayyorlanadigan goʻshtli non. * Porey piyozi ({{Lang|ka|პრასი ნიგვზით}}): Yarmi pishguncha qaynatilgan, yongʻoq pastasi va sirka bilan taqdim etiladigan porey piyozi. * [[Lobiani]] ({{Lang|ka|ლობიანი}}): Loviya bilan toʻldirilgan xachapuri. * [[Lobio]] ({{Lang|ka|ლობიო}}): Ziravorlar bilan tanovul qilinadigan, ezilgan loviya. * [[Matsoni]] ({{Lang|ka|მაწონი}}): Qatiq yoki smetanaga oʻxshash, aslida armanlardan kelgan sut mahsuloti. * [[Mujujji]] ({{Lang|ka|მუჟუჟი}}): Choʻchqa goʻshti jelesi. * Nadughi ({{Lang|ka|ნადუღი}}): Qaymoqqa oʻxshash sut mahsuloti. * [[Nigvziani badrijani]] ({{Lang|ka|ნიგზვიანი ბადრიჯანი}}): Yongʻoq pastali qovurilgan baqlajon. * [[Pxali]] ({{Lang|ka|ფხალი}}): Maydalab toʻgʻralgan sabzavotlar; odatda [[ismaloq]], [[lavlagi]] va [[karam]]dan tayyorlanadi. * [[Satsivi]] ({{Lang|ka|საცივი}}): Maxsus yongʻoq sousida pishirilgan parranda goʻshti. {{Div col end}} <gallery class="center" widths="180px" heights="145px"> File:Ajapsandali - Georgian eggplant stew.jpg|[[Ajabsanda|Ajabsandali]] File:Badrijani (cropped).jpg|[[Badrijani|Nigvziani badrijani]] File:Spinach pkhali.jpg|[[Pxali|Ismaloqli pxali]] File:Jonjoli bladdernut flower pickles.jpg|Jonjoli tuzlamasi File:Semi boiled Leek with walnut paste.jpg|Porey piyozi yongʻoq pastasi bilan </gallery> ==Nonlar== Anʼanaviy gruzin nonlari xilma-xil boʻlib, ularga [[tonis puri]], [[Shotis puri|shotis puri]], mesxuri puri, nazuki va [[mchadi]] kiradi. Anʼanaviy gruzin nonlari katta, dumaloq, quduqsimon boʻlgan, ''tone'' deb ataluvchi tandirda pishiriladi. <gallery class="center" widths="200px" heights="200px"> File:Georgian Lavashi.jpg|Anʼanaviy [[Tonis Puri]] File:Mchadi 2.jpg|[[Mchadi]] </gallery> === Xachapuri === [[File:Вкусный грузинский хачапури.jpg|thumb|upright|[[Ajariya|Ajara]]cha ''xachapuri''.]] [[Xachapuri]] (baʼzan hachapuri shaklida yoziladi) — anʼanaviy gruzin taomi boʻlib, tarkibiga [[Pishloq|pishloq]] (yangi yoki avvaldan yetiltirilgan, koʻpincha [[sulguni]]), tuxum va boshqa masalliqlar qoʻshiladi<ref>{{cite book|last=Goldstein|first=Darra|title=The Georgian feast: the vibrant culture and savory food of the Republic of Georgia|publisher=University of California Press|pages=136&ndash;139|isbn=0-520-21929-5|url=https://books.google.com/books?id=3PM_FnWgPBAC|year=1999}}</ref>. Gruziyaning turli mintaqalarida oʻziga xos bir necha xil xachapuri turlari mavjud: * Achma ({{Lang|ka|აჩმა}}) — [[Abxaziya]]dan kelgan, bir necha qatlamli boʻlib, soussiz lazanyaga oʻxshaydi. * [[Ajariya|Ajara]]cha (acharuli / ({{Lang|ka|აჭარული}}) xachapuri) — xamir qayiq shaklida yoyilib, pishgan issiq pirog ustiga xom tuxum sarigʻi va bir parcha sariyogʻ qoʻyilgan holda tortiladi. * Chaxrakina ({{Lang|ka|ჭახრაკინა}}) — [[Kartli]] va [[Racha]]da tayyorlanadigan xachapuri turi; ichiga pishloq va [[lavlagi]] barglari solinadi. * Kotori ({{Lang|ka|კოტორი}}) — [[Tusheti]]da tayyorlanadigan xachapuri; xamiri imkon qadar yupqa boʻladi, ichiga esa kalti ({{Lang|ka|კალტი}} — shu hududda tayyorlanadigan [[tvorog]] turi) va [[sariyogʻ]] solinadi. * [[Guria|Guriya]]cha guruli / ({{Lang|ka|გურული}}) xachapuri — xamir ichiga qattiq qaynatilgan tuxum solinadi, koʻrinishi kalzoneni eslatadi. Ayrimlar buni umuman xachapuri turiga kiritmaydi. Guriyaliklar uni Rojdestvo uchun tayyorlashadi va „Rojdestvo pirogi“ deb atashadi. Gruziyaning qolgan qismida u „Guriya pirogi“ nomi bilan mashhur. * [[Imeretiya|Imeretiya]]cha imeruli / ({{Lang|ka|იმერული}}) xachapuri — dumaloq shaklli boʻlib, Gruziyada eng koʻp uchraydigan xachapuri turi<ref>{{Cite web|url=https://georgiaabout.com/2012/07/27/about-food-imeruli-imeretian-khachapuri/|title=About Food – Imeruli (Imeretian Khachapuri)|date=July 27, 2012}}</ref>. * Lemzira ({{Lang|ka|ლემზირა}}) — asosan dumaloq yoki uchburchak shaklda pishiriladigan, [[Svaneti]]da ritual taom sifatida tayyorlanadigan pishloqli non. * [[Mingreli]]cha xachapuri, „megruli“ ({{Lang|ka|მეგრული}}) deb ham ataladi, imeruli xachapuriga oʻxshash, biroq ustiga koʻproq pishloq sepiladi. * Mesxuri xachapuri ({{Lang|ka|მესხური}}) — qatlama xamirdan va pishloqdan tayyorlanadigan xachapuri turi. Xamirga va ichiga maydalangan yogʻ qoʻshiladi, bu esa uni kengroq tarqalgan penovani xachapurisidan keskin farq qiluvchi jihati hisoblanadi. [[Mesxeti]]da tayyorlanadi. * [[Osetin]]cha xachapuri, „osuri“ ({{Lang|ka|ოსური}}) yoki asl nomi „xabizgina“ ({{Lang|ka|ხაბიზგინა}}) deb ataladi — ichiga pishloq bilan birga kartoshka ham solinadigan xachapuri turi. * Petvraali ({{Lang|ka|ფეტვრაალი}}) — ichiga pishloq va [[tariq]] solinadigan, [[Svaneti]]da tayyorlanadigan xachapuri turi. * Penovani xachapuri ({{Lang|ka|ფენოვანი}}) — qatlama xamirdan tayyorlanadi, natijada qatlamli pirog hosil boʻladi. Koʻpincha mahalliy nonvoyxonalarda koʻcha taomi sifatida sotiladi. * Pxlovana yoki mxlovana ({{Lang|ka|მხლოვანა / ფხლოვანა}}) — asosan togʻli hududlarda, xususan [[Xevi]]da tayyorlanadigan xachapuri turi; chaxrakinaga oʻxshaydi, biroq ichiga ismaloq ham qoʻshiladi. * Rachuli xachapuri, „bachuli“ ({{Lang|ka|რაჭული / ბაჭული}}) deb ham ataladi — [[Racha]]da tayyorlanadigan xachapuri turi; ichiga pishloq solinadi, toʻrtburchak shaklda boʻlib, uni tayyorlashda qatlama xamiri ishlatiladi. ==Pishloqlar== [[File:დამბალხაჭო.jpg|thumb|upright|Dambalxacho pishlogʻi.]] * Acharuli chechili ({{Lang|ka|აჭარული ჩეჩილი}}): [[Ajariya|Achara]]da sigir sutidan tayyorlanadigan, ip shaklida chuzib olinadigan pishloq. * Chogi ({{Lang|ka|ჩოგი}}): [[Tusheti]]da qoʻy sutidan tayyorlanadigan pishloq<ref>{{Cite web|url=http://www.sakpatenti.gov.ge/en/state_registry/#|title=IPCG|website=www.sakpatenti.gov.ge}}</ref>. * Chkinti ({{Lang|ka|ჭყინტი}}): Asli [[Imeretiya|Imereti]]dan kelgan shoʻr va shirali pishloq. * [[Dambalxacho]] ({{Lang|ka|დამბალხაჭო}}): [[Pshavi]] va [[Mtiuleti]]da tayyorlanadigan mogʻorli pishloq. Eng qadimiy va qimmat pishloqlardan biri hisoblanadi. * Dampali kveli ({{Lang|ka|დამპალი ყველი}}): Ichiga sariyogʻ solingan kamyob pishloq turi. * Kartuli ({{Lang|ka|ქართული}}): Taxminan 50% sigir sutidan, qolgan qismi esa qoʻy, echki yoki bufalo sutidan iborat aralashmadan tayyorlanadigan pishloq. * [[Guda pishlogʻi]] ({{Lang|ka|გუდა}}): [[Tusheti]]da qoʻy sutidan tayyorlanadi; tayyorlash jarayoni 20 kun davom etadi. * Imeruli ({{Lang|ka|იმერული}}): [[Imeretiya|Imereti]] mintaqasida sigir sutidan tayyorlanadigan pishloq. * Kalti ({{Lang|ka|კალტი}}): Gruziyaning togʻli hududlarida tayyorlanadigan pishloq; yuqori oziqaviy qiymati tufayli koʻpincha “choʻpon pishlogʻi” hisoblanadi. * Kobi ({{Lang|ka|კობი}}): Asosan Sharqiy Gruziyada isteʼmol qilinadigan, sigir va qoʻy suti aralashmasidan tayyorlanadigan pishloq. * Mesxuri chechili ({{Lang|ka|მესხური ჩეჩილი}}): [[Meskheti]]da tayyorlanadi, acharuli chechiliga oʻxshash. * Narchvi ({{Lang|ka|ნარჩვი}}): [[Svaneti]]da tayyorlanadigan, donachali shaklga keltirilgan pishloq. * [[Sulguni]] ({{Lang|ka|სულგუნი}}): Gruziyaning eng mashhur pishloqlaridan biri; vatani – [[Mingreliya]]. Sigir yoki bufalo sutidan tayyorlanadi; Mingreliyadan tashqari, [[Svaneti]]da ham tayyorlanadi. * Tenili ({{Lang|ka|ტენილი}}): [[Samtsxe-Javaxeti|Samtsxxe–Javaxeti]]da tayyorlanadigan, choʻzilgan va qatlamlab oʻralgan pishloq turi. ==Salatlar== * Kitri pomidvris salata ({{Lang|ka|კიტრი პომიდვრის სალათა}}): Gruzin oʻt-oʻlanlari, koʻkatlari va kaxetiycha yogʻ ({{Lang|ka|კახური ზეთი}}) qoʻshilgan [[Bodring|bodring]] va [[Pomidor|pomidor]] salati. Baʼzan yongʻoq sousi bilan ham isteʼmol qilinadi. * Ispanaxis salata ({{Lang|ka|ისპანახის სალათა}}): [[ismaloq]] salati. *[[Pxali]] ({{Lang|ka|ფხალი}}): Toʻp shakliga keltirilgan mayda sabzavotlar. Asosan [[ismaloq]], [[karam]] yoki [[loviya]]dan tayyorlanadi va ustiga [[Anor|anor]] donalari sepiladi. * Sagazapxulo salata ({{Lang|ka|საგაზაფხულო სალათა}}): [[Bahor|bahor]]da tayyorlanadigan salat. Qatʼiy retsepti yoʻq, ammo asosan yangi masalliqlar va qaynatilgan tuxumdan iborat boʻladi. * Satatsuris salata ({{Lang|ka|სატაცურის სალათა}}): [[asparag]]dan tayyorlanadigan salat. * Tcharkhlis salata ({{Lang|ka|ჭარხლის სალათა}}): [[lavlagi]]dan tayyorlanadigan salat. ==Shoʻrvа va dimlamalar== [[File:Kharcho meat soup.jpg|thumb|upright|[[Xarcho]]]] [[File:Chakapuli stew.jpg|thumb|upright|[[Chakapuli]]]] *[[Chakapuli]] ({{Lang|ka|ჩაქაფული}}): [[Kaxeti]] va [[Kartli]] kabi Sharqiy Gruziya hududlarida tayyorlanadigan, qoʻy yoki mol ({{Lang|ka|or veal}}) goʻshti, tarxun va qizil olchadan tayyorlanadigan dimlama. *[[Chaxoxbili]] ({{Lang|ka|ჩახოხბილი}}): Asosan Gʻarbiy Gruziyada paydo boʻlgan, pomidor va parranda goʻshtidan ({{Lang|ka|mostly chicken or turkey}}) tayyorlanadigan shoʻrva. *[[Chixirtma]] ({{Lang|ka|ჩიხირთმა}}): Anʼanaviy tarzda [[Kaxeti]]da tayyorlanadigan, kurka yoki tovuq goʻshti va tuxumdan tayyorlanadigan shoʻrva. *[[Xarcho]] ({{Lang|ka|ხარჩო}}): [[Mingreliya]]dan kelgan, mol goʻshti, guruch, qizil olcha va yongʻoqdan tayyorlanadigan shoʻrva. * Xarshil ({{Lang|ka|ხარშილ}}): [[Svaneti]]da tayyorlanadigan ismaloqli shoʻrva. *[[Xash]]i ({{Lang|ka|ხაში}}): Mol yoki qoʻy tanasining ayrim qismlari oʻz sharbatida qaynatilib tayyorlanadigan shoʻrva. Asosan Sharqiy Gruziyada, ayniqsa [[Kaxeti]]da tayyorlanadi. *[[Lobio]] ({{Lang|ka|ლობიო}}): Asosan loviyadan tayyorlanadigan dimlama. Gʻarbiy Gruziyada mashhur. * Matsvnis supi ({{Lang|ka|მაწვნის სუპი}}): Asosan [[matsoni]]dan tayyorlanadigan shoʻrva. * Puris xarcho ({{Lang|ka|პურის ხარჩო}}): Non asosida tayyorlanadigan shoʻrva; kelib chiqishi – [[Kartli]]. * Shechamandi ({{Lang|ka|შეჭამანდი}}): Asosiy masallikka koʻra turlicha tayyorlanadigan shoʻrvalar guruhi; koʻpincha [[Kartli]]da tayyorlanadi. Ular ismaloq, [[Tugmachagul|malva]], sarimsoq, [[Qizil (daraxt)|dereza]] mevalari, donlar, [[kizilcha]], pushti [[noʻxatgul]] va boshqa masalliqlardan tayyorlanishi mumkin. ==Baliq== Gruzin oshxonasida baliq taomlari unchalik koʻp boʻlmasa-da, baribir asosan [[Gulmoyi|forel]], [[som]] va [[sazan]]dan tayyorlanadigan ayrim taomlar mavjud: * Kalmaxis kubdari ({{Lang|ka|კალმახის კუბდარი}}): Ichiga mayda toʻgʻralgan [[Gulmoyi|forel]], piyoz, koriandr va [[Adjika|adjika]] solingan [[Kubdari|kubdari]]. * Kapchoni mchkudi ({{Lang|ka|ქაფჩონი მჭკუდი}}): [[Hamsi baliq go'shti|xamsa]] qoʻshib tayyorlanadigan makkajoʻxori noni; bu taomni [[lazlar]] [[Ajariya|Ajar]]da tayyorlashadi. * Kepali ({{Lang|ka|კეფალი}}): Qovurilgan [[Mugil cephalus|qizil kefal]]. * Kibo kindzit ({{Lang|ka|კიბო ქინძით}}): Omar qisqichbaqasi bilan pishiriladi. * Kibo moxarshuli ({{Lang|ka|მოხარშული კიბო}}): Qaynatilgan omar qisqichbaqasi. * Kibo tetri gvin it ({{Lang|ka|კიბო თეთრი ღვინით}}): Oq vinoda pishirilgan omar qisqichbaqasi. * Kobri nigvzit da brotseulit ({{Lang|ka|კობრი ნიგვზით და ბროწეულით}}): [[sazan]] qovurilib, ustiga yongʻoq va anor donalari qoʻshib tortiladi. * Loko kindzmarshi ({{Lang|ka|ლოქო ქინძმარში}}): Koriandr va sirka bilan qaynatilgan [[som]]. * Loko tsiteli gvin it ({{Lang|ka|ლოქო წითელი ღვინით}}): Qizil vinoda qaynatilgan [[som]]. * Tsvera nigvzit da brotseulit ({{Lang|ka|წვერა ნიგვზით და ბროწეულით}}): Yongʻoq va anor donalari bilan qovurilgan oddiy barbel baligʻi (karpsimonlar oilasiga mansub baliq turi). * Zutxi kaklis potolshi ({{Lang|ka|ზუთხი კაკლის ფოთოლში}}): [[Ocetpcimohlap|osetrina]] yongʻoq bargiga oʻrab pishiriladi. ==Goʻsht== [[File:Khinkali, Restaurant Aragvi.jpg|thumb|upright|Bir likopcha [[xinkali]]]] [[File:Chashushuli at restaurant Rioni.jpg|thumb|upright|Non va salat bilan berilgan [[Chashushuli|chashushuli]]]] Eng mashhur gruzin goʻshtli taomlariga quyidagilar kiradi: * Abxazura ({{Lang|ka|აფხაზურა}}): [[Abxaziya]]ga xos, koʻpincha ichki aʼzolardan tayyorlanib, toʻrsimon ichki yogʻga oʻralgan qovurilgan goʻsht. * Apoxti ({{Lang|ka|აპოხტი}}): Quritilgan yoki dudlangan goʻsht (mol, qoʻy, gʻoz, oʻrdak). * Batis shechamandi ({{Lang|ka|ბატის შეჭამანდი}}): [[Mesxeti]]da gʻoz goʻshtidan tayyorlanadigan shoʻrva. * [[Bo‘zbash]]: Noʻxat, kashtan va pomidor bilan qoʻy goʻshtidan tayyorlanadigan shoʻrva. * [[Chanaxi]] ({{Lang|ka|ჩანახი}}): Pomidor va qoʻy goʻshtidan tayyorlanadigan shoʻrva. * [[Chaxoxbili]] ({{Lang|ka|ჩახოხბილი}}): Pomidor va parranda goʻshtidan (tovuq yoki kurka) tayyorlanadigan shoʻrva. * [[Chakapuli]] ({{Lang|ka|ჩაქაფული}}): [[Kaxeti]]ga xos, qizil olcha, tarxun va goʻshtdan (qoʻy, mol yoki buzoq) tayyorlanadigan dimlama. * [[Chashushuli]] ({{Lang|ka|ჩაშუშული}}): Tomat asosli oʻtkir mol goʻshti dimlamasi. * [[Chixirtma]] ({{Lang|ka|ჩიხირთმა}}): [[Kaxeti]]ga xos, tovuq va tuxumdan tayyorlanadigan shoʻrva. * [[Koʻfte|Gupta]]: [[Koʻfte|koʻfte]]ning gruzincha talqini. * [[Xarcho]] ({{Lang|ka|ხარჩო}}): Mol goʻshti, pomidor, ziravorlar va yongʻoqdan tayyorlanadigan shoʻrva. * [[Xash]] ({{Lang|ka|ხაში}}): Mol yoki qoʻy goʻshtining turli qismlaridan tayyorlanib, oʻz qaylasida qaynatiladigan taom. * Xashlama ({{Lang|ka|ხაშლამა}}): Qaynatilgan goʻsht. * [[Xinkali]] ({{Lang|ka|ხინკალი}}): Sharqiy Gruziyada keng tarqalgan, ichiga mol, choʻchqa yoki qoʻy goʻshti ([[Mesxeti]]da gʻoz goʻshti) va ziravorlar solib tugilgan manti. * [[Kubdari]] ({{Lang|ka|კუბდარი}}): [[Svaneti]]ga xos, ichiga goʻsht solingan [[Xachapuri|xachapuri]]. * [[Kuchmachi]] ({{Lang|ka|კუჭმაჭი}}): Yongʻoq va anor donalari bilan qovurilgan tovuq jigaridan tayyorlanadigan taom. * [[Kupati]] ({{Lang|ka|კუპატი}}): Choʻchqa goʻshtidan tayyorlanadigan qovurilgan kolbasa. * Lori ({{Lang|ka|ლორი}}): [[Racha]]dan kelgan dudlangan choʻchqa goʻshti. * [[Lula-kabob|Kababi]] ({{Lang|ka|ქაბაბი}}): Olovda pishirilgan, ustiga anor donalari sepilgan kabob. * [[Shashlik|Mtsvadi]] ({{Lang|ka|მწვადი}}): shashlik — olovda pishirilgan goʻsht. * [[Mujhujhi]] ({{Lang|ka|მუჟუჟი}}): Ichiga goʻsht va sabzavotlar ({{Lang|ka|xususan, sabzi va boshqa ko‘katlar}}) solingan jelega oʻxshash taom. * Qaghi ({{Lang|ka|ყაღი}}): Dudlangan goʻsht. * Qaurma ({{Lang|ka|ყაურმა}}): Mayda toʻgʻralgan goʻshtli shoʻrva. * [[Satsivi]] ({{Lang|ka|საცივი}}): Gʻarbiy Gruziyada paydo boʻlgan, [[baje]] deb ataluvchi yongʻoq sousida tayyorlangan parranda goʻshti. * [[Palov|Shilaplavi]] ({{Lang|ka|შილაფლავი}}): Qoʻy goʻshti, ziravorlar va sabzavotlardan tayyorlanadigan [[Palov|palov]]. * [[Shkmeruli]] ({{Lang|ka|შქმერული}}): Qaymoq asosidagi sousda pishirilgan tovuq. * Tabaka ({{Lang|ka|ტაბაკა}}): [[Adjika]] bilan qovurilgan tovuq. * Tolma ({{Lang|ka|ტოლმა}}): [[Doʻlma|Doʻlma]]ning gruzincha talqini; asosan goʻshtli boʻlib, karam yoki tok bargiga oʻraladi. * Zisxora ({{Lang|ka|ზისხორა}}): [[Svaneti]]da tayyorlanadigan qaynatilgan xasip taomiga oʻxshash taom. ==Souslar va ziravorlar== Gruzin oshxonasida keng qoʻllaniladigan sous va ziravorlar: * [[Adjika]] ({{Lang|ka|აჯიკა}}): Oʻtkir [[Chili qalampiri|qalampir]] bilan tayyorlanadigan achchiq pasta yoki sous. * [[Xmeli-suneli]] ({{Lang|ka|ხმელი სუნელი}}): Quritilgan oʻtlar va ziravorlar kukuni aralashmasi. * Koʻk shambala ({{Lang|ka|ულუმბო, უცხო სუნელი}}): Oddiy shambalaga qaraganda taʼmi va hidi yengilroq. * [[Baje]] ({{Lang|ka|ბაჟე}}): Yongʻoq sousi. * Koriandr: maydalangan urugʻlar<ref>{{Cite web |date=2013-07-28 |title=SPICES AND HERBS USED IN GEORGIAN CUISINE |url=https://georgianrecipes.net/2013/07/28/spices-and-herbs-used-in-georgian-cuisine/ |access-date=2024-01-01 |website=Georgian Recipes |language=en}}</ref>. * Tirnoqgul: Gruzincha [[zafaron]] nomi bilan ham tanilgan; yongʻoq solib tayyorlanadigan taomlarga ishlatiladigan, yengil gul taʼmiga ega toʻq sariq rangli kukun<ref>{{Cite web |last=Turansky |first=Maggie |date=2023-09-07 |title=Georgian Cuisine Guide: Must-Try Dishes & Food in Georgia |url=https://www.theworldwasherefirst.com/georgian-cuisine-guide/ |access-date=2024-01-01 |website=The World Was Here First |language=en-US}}</ref>. * [[Satsibeli]] ({{Lang|ka|საწებელი}}): Achchiq tomat sousi. * Svanuri marili ({{Lang|ka|სვანური მარილი}}): [[Svaneti]]dan keltiriladigan, ziravorlar aralashgan tuz. * [[Tkemali]] ({{Lang|ka|ტყემალი}}): [[Togʻolcha|qizil olcha]] sousi. ==Vegetarian taomlar== [[File:Lobio with summer savory and ajika.jpg|thumb|upright|[[Lobio]]]] * [[Ajabsanda|Ajabsandali]] ({{Lang|ka|აჯაფსანდალი}}): Baqlajon, kartoshka, pomidor, piyoz va koʻkatlar kabi sabzavotlardan tayyorlanadigan taom. * Badrijnis borani ({{Lang|ka|ბადრიჯნის ბორანი}}): Ziravorlar bilan tayyorlanadigan, qovurilgan baqlajon. * Badrijnis khizilala ({{Lang|ka|ბადრიჯნის ხიზილალა}} — „baqlajon ikrasi“): Anor donalari va koʻkatlar qoʻshilgan, maydalab toʻgʻralgan baqlajon. * Badrijani mtsvanilit ({{Lang|ka|ბადრიჯენი მწვანილით}}): Koriandr, petrushka va rayhon kabi yangi koʻkatlar bilan qovurilgan baqlajon. * Ekala nigvzit ({{Lang|ka|ეკალა ნიგზვით}}): [[Smilax|Smilax]] va yongʻoqdan tayyorlanadigan taom. * Gogris gupta ({{Lang|ka|გოგრის გუფთა}}): [[Qovoq]]dan tayyorlangan, [[Koʻfte|koʻfte]] shaklidagi vegetarian taom. * [[Lobiani]] ({{Lang|ka|ლობიანი}}): Ichiga loviya solingan [[Xachapuri|xachapuri]]. * [[Lobio]] ({{Lang|ka|ლობიო}}): Ziravorlar bilan birga tayyorlanadigan ezilgan loviya. * Lobio nigvzit ({{Lang|ka|ლობიო ნიგვზით}}): Yongʻoq bilan tayyorlanadigan loviyali taom. * [[Pxali]] ({{Lang|ka|ფხალი}}): Anor donalari qoʻshib tayyorlanadigan maydalangan sabzavotlar. * Qnashi ({{Lang|ka|ქნაში}}): Qaynatilib maydalangan [[Qovoq (oʻsimlik)|qovoq urugʻi]]dan tayyorlanadigan, ziravorlar bilan aralashtirilib, dumaloq shaklga keltiriladigan taom. * Shechamandi ({{Lang|ka|შეჭამანდი}}): Asosan Kartli hududida tayyorlanadigan, ismaloq, gulxayri, sarimsoq, qizil meva (dogwood), don mahsulotlari, otquloq, pushti noʻxat oʻsimligi va boshqa koʻkatlardan tayyorlanadigan shoʻrva. * [[Otquloq|Qizilcha va yongʻoq shoʻrvasi]] ({{Lang|ka|ღოლოს სუპი ნიგვზით}}): [[Otquloq|Rumeks]] (qizilcha bargi) va yongʻoqdan tayyorlanadigan shoʻrva. ==Desertlar== [[File:Kakheti, Georgia — Churchkhela.jpg|thumb|upright|Churchxela]] [[File:Walnut murabba.jpg|thumb|upright|Yongʻoqdan tayyorlangan [[Murabbo|murabbo]]]] * [[Qoqi|Chiri]] ({{Lang|ka|ჩირი}}): Asosan quritilgan oʻrik, uzum, olxoʻri va anjir mevalari. * Korkota (კორკოტა) — oldindan ivitilgan [[don]]lar, asal, shakar, mayiz va baʼzan yongʻoq aralashtirib tayyorlanadigan boʻtqa; koʻpincha [[Dafn marosimi|dafn marosimlari]]da tortiladi<ref>{{Cite web |title=11 Georgian Desserts and Sweets you have to try |url=https://tourguide.ge/georgian-desserts-and-sweets/ |website=Tour Guide |date=27 February 2020 }}</ref>. * [[Churchxela]] ({{Lang|ka|ჩურჩხელა}}): [[Kaxeti]]da paydo boʻlgan, uzum sharbati, un va yongʻoqdan tayyorlanadigan shirinlik. * [[Churchxela|Janjuxa]] ({{Lang|ka|ჯანჯუხა}}): Churchxelaga oʻxshash, biroq yongʻoq oʻrniga maydalangan funduk ishlatiladi. Asosan [[Guria|Guriya]]da tayyorlanadi. * [[Gozinaki]] ({{Lang|ka|გოზინაყი}}): Asosan [[Yangi yil]] uchun tayyorlanadigan shirinlik; mayda toʻgʻralgan yongʻoq va asaldan tayyorlanadi. * [[Murabbo|Murabbo]] ({{Lang|ka|მურაბა}}): Asosan yongʻoq, tarvuz, behi, anjir, turli rezavorlar va ayniqsa yovvoyi atirgul gulidan tayyorlanadigan shirinlik. * [[Pelamushi]] ({{Lang|ka|ფელამუში}}): Uzum sharbati va undan tayyorlanadigan, shirali boʻtqaga oʻxshash desert. * [[Tklapi]] (ტყლაპი): Mevali pyure yoki churchxelaning ortiqcha sharbatidan tayyorlanadigan gruzincha mevali qoqi. == Vino == {{Asosiy|Gruzin sharobi}} Gruziya dunyodagi eng qadimiy vinochilik mintaqasi hisoblanadi. [[Kavkazorti]]ning unumdor vodiylari va himoyalangan yonbagʻirlari kamida 8000 yil davomida [[Tok (ekin)|uzum]] yetishtirish va [[Neolit|neolit davri]]dan boshlab vino ishlab chiqarish ({{Lang-ka|ღვინო}}, ''ɣvino'') markazi boʻlgan<ref name="Vinologue">{{citation|title=Georgia: A guide to the cradle of wine|author=Miquel Hudin & Daria Kholodolina|publisher=[[Vinologue]]|isbn=978-1941598054|year=2017|pages=300|url=http://www.vinologue.com/books/georgia/}}</ref><ref>{{cite web |url=http://cycloscope.weebly.com/blog/traditional-winemaking-in-georgia-the-oldest-wine-in-the-world |title=Traditional winemaking in Georgia - the oldest wine in the world - Cycloscope |access-date=2015-04-15 |url-status=dead }} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref><ref>{{cite web|url=http://edition.cnn.com/2010/WORLD/europe/04/20/georgia.wine.heritage/|title=Unearthing Georgia's wine heritage |first=Ivan |last=Watson|publisher=CNN|access-date=21 February 2018}}</ref><ref>{{cite book |title=Cultures of The World Georgia|url=https://archive.org/details/georgia0000spil|last1=Spilling |first1=Michael |last2=Wong |first2=Winnie |year=2008 |isbn=978-0-7614-3033-9 |page=[https://archive.org/details/georgia0000spil/page/128 128] |publisher=Marshall Cavendish }}</ref>. Vinoning gruzin tarixidagi koʻp ming yillik oʻrni va uning muhim iqtisodiy ahamiyati tufayli vino anʼanalari milliy oʻzlik bilan chambarchas bogʻliq va deyarli ajralmas deb hisoblaniladi<ref name="Vinologue" />. Eng mashhur gruzin vino mintaqalariga [[Kaxeti]] (oʻz navbatida [[Telavi]] va [[Kvareli]] mikro-hududlariga boʻlinadi), [[Kartli]], [[Imeretiya|Imeretiya]], [[Racha-Lechxumi va Quyi Svanetiya|Racha-Lechxumi va Quyi Svanetiya]], [[Ajariya|Ajara]] va [[Abxaziya]] kiradi. [[UNESCO|YuNESKO]] qadimiy anʼanaviy gruzin vinochilik usuli — [[Kvevri|kvevri]] loy chinnilaridan foydalanishni — YuNESKO nomoddiy madaniy merosi roʻyxatiga kiritgan<ref>{{Cite web|last=Gilby MW|first=Caroline|date=2013-12-06|title=Georgian winemaking method joins UNESCO heritage list|url=https://www.decanter.com/wine-news/georgian-winemaking-method-joins-unesco-heritage-list-30889/|access-date=2020-11-26|website=[[Decanter (magazine)|Decanter]]}}</ref><ref>{{Cite web|title=Ancient Georgian traditional Qvevri wine-making method|url=https://ich.unesco.org/en/lists|access-date=2020-11-26|website=[[UNESCO]]|language=en}}</ref>. Gruziya spirtli ichimliklari qatoriga [[chacha]] va [[Sharob|vino]] (ayniqsa [[Gruzin sharobi|gruzin vino]]si) kiradi. Eng mashhur gruzin vinolari orasida Pirosmani, [[Alazani]], [[Axasheni]], [[Saperavi]], [[Mtsvane]] va [[Kindzmarauli]] bor. Gruziyada vino madaniyati ming yillar davomida rivojlanib kelgan, koʻplab [[Gruzin sharobi|gruzin vinolari]] Gʻarbda kam tanilgan, biroq Gruziyada keng tarqalgan uzum navlari, masalan, [[Saperavi]] va [[Rkatsiteli]]dan tayyorlanadi. [[Gruzin sharobi|Gruzin vino]]si butun Sharqiy Yevropada mashhur boʻlib, muhim milliy eksport mahsulotlaridan biridir, yiliga 10 milliondan ortiq shisha vino eksport qilinadi. Gruziyada, shuningdek, Nataxtari, Kazbegi, Argo, Kasri va Karva kabi koʻplab [[Pivo|pivo]] brendlari, hamda Shavi Lomi, Megobrebi, NaturAle va Underground kabi hunarmandchilik uslubidagi pivo markalari mavjud. Lagidze suvi — turli tabiiy [[sirop]]lar bilan tayyorlanadigan, shishalarda yoki bevosita soda mashinasidan stakanga quyib beriladigan, Gruziyaga xos [[Gazlangan suv|gazli ichimlik]]. Gruziyadan keladigan mashhur mineral suvlarga [[Borjomi (shahar)|Borjomi]], [[Nabeglavi|Nabexlavi]], [[Likani]] va [[Sairme]] kiradi. ==Ommabopligi== Gruzin oshxonasi asosan [[Sobiq sovet davlatlari|postsovet mamlakatlari]]da mashhur, biroq soʻnggi yillarda u asta-sekinlik bilan Gʻarb dunyosida ham ommalashib bormoqda. Shu boisdan, amerikalik ''[[Thrillist]]'' jurnali 48 ta Yevropa davlatining mahalliy oshxonalari orasida gruzin oshxonasini 4-oʻringa qoʻygan<ref>{{cite web|url=https://agenda.ge/en/news/2015/67#gsc.tab=0|title=Georgia's cuisine ranked 4th in Europe|website=Agenda.ge|date=2015-01-13|access-date=2023-01-03}}</ref>. 2010-yilda gruzin oshxonasi rossiyaliklar uchun oʻziga xos ekzotik jozibaga ega deb tavsiflangan; bu holatni ''[[The Independent]]'' britaniyaliklar uchun hind oshxonasining jozibasi bilan tenglashtirgan<ref>{{cite web|url=https://www.independent.co.uk/news/world/europe/eating-with-the-enemy-why-russia-loves-georgian-food-1918859.html|title=Eating with the enemy: why Russia loves Georgian food|newspaper=[[The Independent]]|date=2010-03-10|access-date=2023-01-03}}</ref>. == Yana qarang == * [[Kavkaz oshxonasi]] * [[Osetin oshxonasi]] * [[Yevropa oshxonasi]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{Wikivoyage}} {{commons category}} * [https://www.georgiangastronomy.ge/en/main/ Gruzin oshxonasi: Gruziya Gastronomiya uyushmasi] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20211003161155/http://georgiangastronomy.ge/en/main/ |date=2021-10-03 }} * [https://www.forbes.ge/blog/385/Georgias-Gastronomy-Can-Boost-Countrys-Tourism/ Forbes Georgia: Gruziya gastronomiyasi mamlakat turizmini rivojlantirishi mumkin] * [https://www.katherinebelarmino.com/2016/05/georgian-cuisine-traditional-foods.html Gruzin oshxonasi: Gruziyada tatib koʻrish kerak boʻlgan 30 ta anʼanaviy taom] * [https://www.forbes.com/sites/chrisdwyer/2017/07/19/georgia-where-cheese-pizza-is-the-national-dish/#5b4e421c2e86 Xachapuriga bagʻishlangan Forbes maqolasi] * [https://heritagesites.ge/uploads/files/5c5c4d7b02483.pdf Madaniy meros obyekti] * [https://www.venturists.net/georgian-chicken-cooked-milk-and-garlic-shkmeruli/ Shkmeruli retsepti] * [https://www.bbc.co.uk/programmes/b092k22x Gruzincha ziyofat] — BBC {{European topic|| cuisine}} {{Asian topic|| cuisine}} {{Oshxona}} {{Georgia (country) topics}} {{Portalbar|Taom|Gruziya}} {{Authority control}} [[Turkum:Gruziya oshxonasi]] n4pddcpr88nxo3qp4vac5997k2bq47w Behzod Husenov 0 1462019 6318181 6314955 2026-10-24T16:15:10Z Mirishkorlik 75661 Sahifa oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi 6318181 wikitext text/x-wiki {{oʻchirishga}} <!-- Behzod Husenov -->[[File:Ҳусенов Б.Э.jpg|thumb|Husenov Behzod]] {| class="infobox" style="width:280px; float:right; clear:right; margin:0 0 1em 1em; font-size:90%;" |+<!-- |- | colspan="2" style="text-align:center;" | [[Fayl:Behzod_Husenov.jpg|250px|Behzod Husenov]] --> |- ! To‘liq ismi | Behzod Erkin o‘g‘li (Erkinovich) Husenov |- ! Tavalludi | 16-may 1995-yil, [[Peshku tumani|Peshku tumani,]] [[Buxoro viloyati|Buxoro viloyati,]][[Oʻzbekiston|O'zbekiston Respublikasi]] |- ! Fuqaroligi | [[Oʻzbekiston|O'zbekiston Respublikasi]] |- ! Faoliyati | [[Professor|Professor-o'qituvchi,]] [[Ilmiy tadqiqot|Ilmiy tadqiqotchi]] |- ! Ilmiy darajasi | Fizika-matematika fanlari bo‘yicha [[Falsafa doktori|falsafa doktori (PhD)]] (2024) |- ! Ilmiy unvon | [[Dotsent]] (2025) |- ! Ta’lim olgan | [[Oʻzbekiston milliy universiteti|Mirzo Ulug'bek nomidagi Oʻzbekiston Milliy universiteti]] |- ! Ish joyi | [[Buxoro davlat universiteti]] |- ! Ilmiy sohasi | [[Matematika]] ([[:en:Complex_analysis|kompleks analiz,]] [[funksiyalar nazariyasi]]) |- ! Tadqiqot yo‘nalishi | A(z)-analitik funksiyalar, Karleman formulalari, A(z)-analitik funksiyalarning chegaraviy va geometrik xossalari, tomografiya masalasining yechimlariga tadbiqlari |- ! ORCID | [https://orcid.org/0009-0001-5820-0262 0009-0001-5820-0262] |} == Behzod Husenov — matematik va ilmiy tadqiqotchi == '''Behzod Husenov''' — oʻzbek matematigi, fizika-matematika fanlari bo‘yicha [[Falsafa doktori|falsafa doktori (PhD)]], [[Dotsent|dotsent.]] Ilmiy faoliyati [[:en:Complex_analysis|kompleks analiz,]] ''A''(''z'')''-''analitik funksiyalar sinfi, Karleman formulalari hamda analitik funksiyalarning chegaraviy va geometrik xossalarini tadqiq qilishga bag'ishlangan.<ref name="mathnet">{{cite web |url=https://www.mathnet.ru/rus/person176081 |title=Хусенов Бехзод Эркин угли |website=Math-Net.Ru |language=ru |access-date=2026-10-09}}1.2. https://elib.sfu-kras.ru/bitstream/handle/2311/160129/Shaimkulov_Zhabborov_Husenov.pdf?sequence=1</ref> [https://buxdu.uz/zh-cn/kafedra/62/ Buxoro davlat universiteti Aniq fanlar va intellektual texnologiyalari ilmiy-tadqiqot instituti Matematik analiz kafedrasida] ilmiy-tadqiqot va pedagogik faoliyat olib bormoqda. [[:en:Complex_analysis|Kompleks analizga]] oid ilmiy maqolalar, monografiya va o‘quv adabiyotlari muallifi.<ref name="funksiyalar">{{cite book |last=Husenov |first=B.E |title=Funksiyalar nazariyasi (Kompleks o‘zgaruvchili funksiyalar nazariyasi). 1-qism |year=2025 |location=Buxoro |publisher=Sadriddin Salim Buxoriy |pages=164 |isbn=978-9910-634-92-5 |url=https://uniwork.buxdu.uz/resurs/13226_2_71DCFE5A181A7336F03BCC4D184FC20837A424ED.pdf}} https://uniwork.buxdu.uz/hujjat.asp?id=904546</ref><ref name="monografiya">{{cite book |last=Хусенов |first=Б.Э |title=Формулы Карлемана для A(z)-аналитических функций |year=2025 |location=Бухара |publisher=Садриддин Салим Бухорий |pages=84 |isbn=978-9910-10-317-9 |language=ru}}</ref> == Tarjimayi holi == Behzod Husenov 1995-yil 16-mayda [[Buxoro viloyati|Buxoro viloyatining]] [[Peshku tumani|Peshku tumanida]] ziyoli oilada dunyoga kelgan. Boshlang'ich ta'limni 2000-2005 yillarda [https://edustats.uz/maktab/4255/ Peshku tuman 32-sonli umumiy o'rta ta'lim maktabida,] o'rta ta'limni 2005—2010 yillarda [https://edustats.uz/maktab/4273/ Peshku tuman ixtisoslashtirilgan maktabida,] o'rta maxsus va kasb-hunar ta'limini 2010-2013 yillarda esa [[Peshku tuman 1-son kasb-hunar maktabi|Peshku tuman 1-son texnikumida]] olgan.<ref name="mathnet"/> Unga matematikaning maktab kursi ([[elementar matematika]]) ni puxta o'zlashtirishida [[Peshku tumani|Peshku tumanidagi]] fidoyi ustozlar Sobir Alimuhammedov (1961-2011) va Erkin Mahmudovlarning mehnatlari singgan. 2017-yilda [[Oʻzbekiston milliy universiteti|Mirzo Ulug'bek nomidagi Oʻzbekiston Milliy universitetining]] Matematika fakultetida Matematika mutaxasisligi bo‘yicha bakalavriatni tamomlagan. O'qish davrida taniqli o'zbek matematiklari [[Gulmirza Xudayberganov|Gulmirza Xudoyberganov]] (1946-2026), Aziz Vorisov, [https://www.tsuull.uz/uz/content/zuparov-talat-marufovich Tal'at Zuparov,] [https://nuu.uz/teacher/islomov-bozor-xxx/ Bozor Islomov,] [https://nuu.uz/teacher/zikirov-obidjan-salijanovich/ Obidjon Zikirov,] [https://m.mathnet.ru/php/person.phtml?personid=25589&option_lang=rus Yusuf Eshqobilov,] Abdulaziz Ortiqboyev, [https://nuu.uz/teacher/beshimov-ruzinazar-bebutovich/ Ro'zinazar Beshimov,] [https://nuu.uz/ru/teacher/sharipov-anvarjon-soliyevich/ Anvar Sharipov,] [https://nuu.uz/teacher/raximov-abdugafur-abdumadjidovich/ Abdug'ofur Rahimov,] [https://nuu.uz/ru/teacher/mamadaliyev-numanjon-xxx/ No'monjon Mamadaliyev] kabi professorlardan tahsil oldi. 2019-yilda mazkur universitet Matematika (yo'nalishlar bo‘yicha) magistraturani bitirgan.<ref name="mathnet"/> Mehnat faoliyatini 2019-yil [[Buxoro davlat universiteti]] Fizika-matematika fakulteti Matematika kafedrasida o'qituvchi lavozimida boshlagan. 2020-yil dekabr oyida [[Buxoro davlat universiteti|Buxoro davlat universitetining]] 01.01.01 — Matematik analiz ixtisosligi bo‘yicha [https://gov.uz/oz/advice/65/document/1761 tayanch doktorantura (PhD) ga] qabul qilingan.<ref name="mathnet"/> B.Husenov f.-m.f.d., prof. [https://www.mathnet.ru/rus/person51763 N.M.Jabborov] rahbarligida «''A''(''z'')''-''analitik funksiyalar uchun Karleman formulasi» mavzusidagi [[Falsafa doktori|falsafa doktorlik (PhD)]] dissertatsiyasini [[Rus tili|rus tilida]] Qarshi davlat universiteti huzuridagi 01.01.01 — Matematik analiz ixtisoslashgan ilmiy kengashda 2024-yil 24-mayda muvaffaqiyatli himoya qildi.<ref name="uza">{{cite web |url=https://uza.uz/oz/posts/husenov-behzod-erkin-oglining-fizika-matematika-fanlari-boyicha-falsafa-doktori-phd-dissertatsiya-ishi-himoyasi-togrisida_597619 |title=Husenov Behzod Erkin o‘g‘lining fizika-matematika fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) dissertatsiya ishi himoyasi to‘g‘risida |website=O‘zbekiston Milliy axborot agentligi |date=2024-05-11 |language=uz}}</ref> Unga 2025-yil 27-dekabrda [https://buxdu.uz/100-kengashlar/3715/3715-buxoro-davlat-universiteti-ilmiy-kengashi-va-ilmiy-kotibiyat-bolimi-togrisida/# Buxoro davlat universiteti ilmiy kengashi] tavsiyasiga binoan [[Oliy attestatsiya komissiyasi|O'zbekiston Respublikasi Fanlar akademiyasi huzuridagi Oliy attestatsiya komissiyasining]] 379/1-son qaroriga muvofiq 01.01.01 — Matematik analiz ixtisosligi dotsent ilmiy unvoni berildi.<ref name="mathnet" details="https://oak.uz/open-data-rank/4" /> B.E.Husenov 2025-yil dekabr oyida [[Buxoro davlat universiteti|Buxoro davlat universitetining]] 01.01.01 — Matematik analiz ixtisosligi bo‘yicha [[Doktorantura|doktorantura (DSc) ga]] qabul qilingan. Hozirda doktorlik (DSc) dissertatsiyasini tayyorlash uchun ilmiy tadqiqotlar olib bormoqda.<ref name="mathnet" /> == Ilmiy faoliyati == Behzod Husenov akademik [[Azimboy Saʼdullayev|Azimboy Sa'dullayev]] (1947-2025) asos solgan Kompleks analiz va potensiallar nazariyasi ilmiy maktabining a'zosi bo'lib, uning tadqiqotlari [[:en:Complex_analysis|kompleks analiz,]] [[:en:Beltrami_equation|Beltrami tenglamasi,]] ''A''(''z'')''-''analitik funksiyalar sinfi va ularning chegaraviy, geometrik xossalariga bag‘ishlangan. Asosan, unga bakalaviriat talabasi bo'lgan paytdan boshlab hozirgacha unga ustozlik qilgan ilmiy rahbari fizika-matematika fanlari doktori, professor [https://www.mathnet.ru/rus/person51763 Nasridin Mirzoodilovich Jabborov] hisoblanadi. Ilmiy ishlarida ''A''(''z'')''-''analitik funksiyalar, [[:en:Hardy_space|Xardi]] va [[:en:Nevanlinna_theory|Nevanlinna]] funksiyalar sinflari, [[:en:Fatou's_theorem|Fatu teoremasining]] analoglari, chegaraviy yagonalik teoremalari, ''A''(''z'')''-''garmonik o‘lchovlar va Karleman formulalari bilan bog‘liq masalalar o‘rganilgan.<ref name="mathnet"/> === A(z)-analitik funksiyalarning chegaraviy xossalari === [https://www.mathnet.ru/rus/person51763 N.M.Jabborov] bilan hammualliflikda 2023-yilda «Russian Mathematics» jurnalida «Fatou's Theorem for ''A''(''z'')''-''Analytic Functions» nomli maqolasi chop etilgan. Unda ''A''(''z'')''-''analitik funksiyalarning chegaraviy xossalari va [[:en:Fatou's_theorem|Fatu teoremasining]] analogi tadqiq etilgan.<ref name="fatou">{{cite journal |last1=Zhabborov |first1=N.M. |last2=Husenov |first2=B.E. |title=Fatou's theorem for A(z)-analytic functions |journal=Russian Mathematics |year=2023 |volume=67 |issue=7 |pages=9–16 |url=https://www.mathnet.ru/rus/person176081|seperator=}}</ref> [https://www.mathnet.ru/rus/person51763 N.M.Jabborov] bilan hammualliflikda «Generalization of the Boundary Uniqueness Theorem for ''A''(''z'')''-''Analytic Functions» nomli tadqiqoti 2023-yilda IUTAM Bookseries to‘plamining 40-jildida nashr etilgan. Unda ''A''(''z'')''-''analitik funksiyalar uchun chegaraviy yagonalik teoremalari va [[:en:Nevanlinna_theory|Nevanlinna]] sinfiga oid masalalar o‘rganilgan.<ref name="mathnet"/> Akademik [[Azimboy Saʼdullayev|A.Sadullaev]] bilan hammualliflikda ham «The Existence of the Angular Limit of Functions from the Nevanlinna Class ''N<sub>A</sub>''» maqolasi [[:en:Springer_Publishing|Springer]] xalqaro nashriyotida «Analysis and Applied Mathematics 2023, TM 21» kitobida chop etilgan. Ushbu maqolada ''A''(''z'')''-''analitik funksiyalar uchun [[:en:Nevanlinna_theory|Nevanlinna]] sinfi kiritilib, bu funksiyalar sinfini chegaraviy xossalari o‘rganilgan.<ref name="funksiyalar" /> === Karleman formulalariga oid tadqiqotlar === [https://www.mathnet.ru/rus/person51763 N.M.Jabborov] va [https://nuu.uz/teacher/narzillayev-nurbek-xamroqulovich/ N.Х.Narzillayev] bilan hammualliflikdagi «Carleman's Formula for ''A''(''z'')''-''Analytic Functions» maqolasi 2024-yilda «Lobachevskii Journal of Mathematics» jurnalida nashr etilgan. Maqolada ''A''(''z'')''-''analitik funksiyalar uchun ''A''(''z'')''-''garmonik o‘lchov, lemniskata chegarasidagi qiymatlar va [[:en:Hardy_space|Xardi]] sinfidagi funksiyalar uchun Karleman formulasi tadqiq qilingan.<ref name="carleman">{{cite journal |last1=Zhabborov |first1=N.M. |last2=Narzillayev |first2=N.Kh. |last3=Husenov |first3=B.E. |title=Carleman's Formula for A(z)-Analytic Functions |journal=Lobachevskii Journal of Mathematics |year=2024 |volume=45 |issue=12 |pages=6659–6667 |doi=10.1134/S1995080224607823|seperator=}}</ref> 2025-yilda [https://www.mathnet.ru/rus/person51763 N.M.Jabborov] bilan hammualliflikda «Analogue of the Carleman's Formula for ''A''(''z'')''-''Analytic Functions» maqolasi «Journal of Siberian Federal University. Mathematics & Physics» jurnalida chop etilgan. Maqolada [[:en:Hardy_space|Xardi]] sinfidagi ''A''(''z'')''-''analitik funksiyalar uchun Karleman formulasining analogi o‘rganilgan.<ref name="siberian">{{cite journal |last1=Zhabborov |first1=N.M. |last2=Husenov |first2=B.E. |title=Analogue of the Carleman's Formula for A(z)-Analytic Functions |journal=Journal of Siberian Federal University. Mathematics & Physics |year=2025 |volume=18 |issue=4 |pages=474–483 |url=https://www.mathnet.ru/eng/jsfu1262|seperator=}}</ref> 2026-yilda [https://nuu.uz/ru/teacher/shoimqulov-baxodir-allaberdiyevich/ B.A.Shoimqulov,] [https://www.mathnet.ru/rus/person51763 N.M.Jabborovlar] bilan hammualliflikda «One Method for Receiving an Analog of the Carleman Formula for ''A''(''z'')''-''analytic Functions» maqolasi «Journal of Siberian Federal University. Mathematics & Physics» jurnalida chop etilgan. Tadqiqotda avtomorfizmlar orqali lemniskatani lemniskataga akslantirish xossasi orqali ''A''(''z'')''-''analitik funksiyalar uchun Karleman formulasining yana bir analogi metodi o‘rganilgan.<ref name="mathnet" details="https://oak.uz/open-data-rank/4" /> == Ilmiy va o‘quv-uslubiy nashrlari == === Monografiyasi === 2025-yilda Husenovning [[Rus tili|rus tilidagi]] «Формулы Карлемана для ''A''(''z'')''-''аналитических функций» («''A''(''z'')''-''analitik funksiyalar uchun Karleman formulalari») nomli monografiyasi nashr qilingan. Monografiyada ''A''(''z'')''-''analitik funksiyalarning chegaraviy xossalari, [[:en:Hardy_space|Xardi]] va [[:en:Nevanlinna_theory|Nevanlinna-Ostrovskiy]] sinflari, chegaraviy qiymatlarning mavjudligi, chegaraviy yagonalik teoremalari va Karleman formulalarining analoglari ko‘rib chiqilgan. Monografiya [[Buxoro davlat universiteti]] Ilmiy-texnik kengashining 2025-yil 30-iyundagi 11-sonli qarori bilan nashrga tavsiya etilgan.<ref name="monografiya"/> * Хусенов Б.Э. ''Формулы Карлемана для A(z)-аналитических функций''. — Бухара: «Дурдона», 2025. — 84 bet. ISBN 978-9910-10-317-9. === O‘quv qo‘llanmasi === 2025-yilda «Funksiyalar nazariyasi (Kompleks o‘zgaruvchili funksiyalar nazariyasi). 1-qism» nomli o‘quv qo‘llanmasi nashr etilgan. U matematika bakalavriat yo‘nalishi talabalariga mo‘ljallangan. Qo‘llanmada [[Kompleks sonlar|kompleks sonlar,]] [https://uniwork.buxdu.uz/home/video.asp?id=67325 golomorf funksiyalar,] [[Konform akslantirish|konform akslantirishlar,]] [[Koshi integral teoremasi|Koshi tipidagi integrallar,]] [[Loran qatori|Teylor va Loran qatorlari,]] chegirmalar nazariyasi va analitik davom ettirish mavzulari bayon qilingan.<ref name="funksiyalar" /> O‘quv qo‘llanma [https://gov.uz/oz/edu Oʻzbekiston Respublikasi Taʼlim va ilm-fan vazirligining] 2024-yil 11-noyabrdagi 429-sonli buyrug‘i asosida nashr etishga ruxsat berilgan. Ro‘yxatga olish raqami — 429-422.<ref name="funksiyalar"/> * Husenov B.E. ''Funksiyalar nazariyasi (Kompleks o‘zgaruvchili funksiyalar nazariyasi). 1-qism''. — Buxoro: «Durdona», 2025. — 164 bet. ISBN 978-9910-634-92-5. === O‘quv-uslubiy qo‘llanmasi === 2020-yilda Husenovning «Высшая математика (для естественных направлений)» («Oliy matematika (tabiiy fanlar yo‘nalishlari uchun)») nomli [[Rus tili|rus tilida]] o‘quv-uslubiy qo‘llanmasi nashr etilgan. Qo‘llanma tabiiy fanlar (kimyo, biologiya va ekologiya) ta'limi yo‘nalishlari talabalari uchun [[oliy matematika]] fan dasturi asosida yozilgan. Unda [[Oliy matematika|toʻplamlar nazariyasi,]] [[Chiziqli algebra|chiziqli algebra,]] [[Analitik geometriya|analitik geometriya,]] [[Differensial hisob|differensial hisob,]] [[Integral hisob|integral hisob,]] [[Ehtimollar nazariyasi|ehtimollar nazariyasi elementlari,]] [[Matematik statistika|matematik statistika elementlari]] va matematikani tabiiy fanlarga tadbiqlariga oid mavzular yoritilgan. Qo‘llanma [https://buxdu.uz/150-oquv-ishlari-boyicha/7052/7052-oquv-uslubiy-kengash-universitetning-oquv-va-oquv-uslubiy-faoliyatini-muvofiqlashtiruvchi-jamoatchilik-organi-hisoblanadi/ Buxoro davlat universiteti O'quv-uslubiy kengashining] 2020-yil 7-iyundagi 8-sonli qarori bilan nashrga tavsiya etilgan.<ref name="oliy-matematika">{{cite book |last=Хусенов |first=Б.Э |title=Высшая математика (для естественных направлений) |year=2020 |location=Бухара |publisher=Садриддин Салим Бухари |pages=192 |isbn=978-9943-6507-9-4 |language=ru}}</ref> * Хусенов Б.Э. ''Высшая математика (для естественных направлений)''. — Бухара: «Дурдона», 2020. — 192 bet. ISBN 978-9943-6507-9-4. == Tanlangan ilmiy maqolalari == # Zhabborov N.M., Husenov B.E. «Fatou's Theorem for ''A''(''z'')''-''Analytic Functions». ''Russian Mathematics'', 2023, 67(7), 9–16.<ref name="fatou"/> # Zhabborov N.M., Husenov B.E. «Generalization of the Boundary Uniqueness Theorem for ''A''(''z'')''-''Analytic Functions». ''IUTAM Bookseries'', 2023, 40, 287–297.<ref name="mathnet"/> # Zhabborov N.M., Narzillayev N.Kh., Husenov B.E. «Carleman's Formula for ''A''(''z'')''-''Analytic Functions». ''Lobachevskii Journal of Mathematics'', 2024, 45(12), 6659–6667. DOI: 10.1134/S1995080224607823.<ref name="carleman"/> # Zhabborov N.M., Husenov B.E. «Analogue of the Carleman's Formula for ''A''(''z'')''-''Analytic Functions». ''Journal of Siberian Federal University. Mathematics & Physics'', 2025, 18(4), 474–483.<ref name="siberian"/> # Shaimkulov B.A., Zhabborov N.M., Husenov B.E. «One Method for Receiving an Analog of the Carleman Formula for ''A''(''z'')''-''analytic Functions». ''Journal of Siberian Federal University. Mathematics & Physics'', 2026, 19(6), 844–856.<ref name="mathnet" details="https://oak.uz/open-data-rank/4" /> # Sadullaev A., Husenov B.E. «The Existence of the Angular Limit of Functions from the Nevanlinna Class ''N<sub>A</sub>''». AAM 2023, TM 21, 2026, 40, 1–8.<ref name="funksiyalar" /> == Ilmiy ma’ruzalari == Behzod Husenov mamlakatimizda matematika sohasini zamonaviy muammolari mavzularida o'tkazilib kelinayotgan respublika va xalqaro miqyosda ilmiy konferensiyalarning ma'ruzalar to'plamida tezislar nashr qilgan. Shuningdek, chet elda, ya'ni [[Amerika Qoʻshma Shtatlari|AQSh,]] [[Rossiya|Rossiya,]] [[Turkiya|Turkiya,]] [[Turkiya|Ozarbayjon,]] [[Belarus|Belorus]] va [[Tojikiston]] davlatlarida o'tkazilgan xalqaro ilmiy konferensiya va ilmiy-anjumanlarda o'z ma'ruzalari va tezislari bilan faol qatnashib kelmoqda. 2023-yil 20-aprelda chegaraviy yagonalik teoremasi, 2023-yil 28-sentyabrda Xardi sinfiga tegishli funksiya chegaraviy qiymatlarining mavjudligi va yagonaligi, 2023-yil 16-noyabrda Karleman formulasi, 2025-yil 23-oktyabrda esa Karleman formulasining analogi mavzularida akademik [[Azimboy Saʼdullayev|A.Sa'dullayev]] rahbarligidagi "Kompleks analizning zamonaviy muammolari" nomli respublika ilmiy seminarida ma’ruzalar qilgan.<ref name="mathnet" /> Shuningdek, 2025-yil 13-iyunda [[L.N. Gumilyov nomidagi Yevroosiyo milliy universiteti|L.N.Gumilyov nomidagi Yevroosiyo Milliy universitetida]] ([[Qozogʻiston]]) akademiklar [[:ru:Ойнаров,_Рыскул_Ойнарович|O.R.Oynarov]] va [[:ru:Отелбаев,_Мухтарбай_Отелбаевич|M.O.Otelboyevlar]] rahbarligidagi "Funksional analiz va uning tadbiqlari" nomli ilmiy seminarida ''A''(''z'')''-''analitik funksiyalar sinfining xossalari mavzusida ma'ruza qildi. Behzod Husenov [[Qozogʻiston|Qozog'iston]] va [[Turkiya]] kabi davlatlarga ilmiy delegatsiyalar tarkibida borgan. == Manbalar == <references responsive /> == Tashqi havolalar == * [https://www.mathnet.ru/rus/person176081 Behzod Husenov — Math-Net.Ru] * [https://scholar.google.com/citations?user=R2R86_4AAAAJ Behzod Husenov — Google Scholar] * [https://www.scopus.com/authid/detail.uri?authorId=58791939800 Behzod Husenov — Scopus] * [https://www.researchgate.net/profile/Behzod-Husenov Behzod Husenov — ResearchGate] * [https://orcid.org/0009-0001-5820-0262 Behzod Husenov — ORCID] * [https://www.webofscience.com/wos/author/record/RBA-5861-2026 Behzod Husenov — Web of Science] [[Turkum:Oʻzbekiston olimlari]] [[Turkum:Oʻzbekiston matematiklari]] [[Turkum:Oʻzbekiston Milliy universiteti bitiruvchilari]] [[Turkum:Buxoro viloyatida tugʻilganlar]] [[Turkum:Buxoroda tugʻilganlar]] [[Turkum:Peshku tumanida tugʻilganlar]] [[Turkum:Peshku tumani kishilari]] [[Turkum:1995-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:16-mayda tugʻilganlar]] benw6wb3c13nt0yav5nkuzsppv4npem Foydalanuvchi munozarasi:Behzod Husenov 3 1462490 6318180 6315715 2026-10-24T16:15:10Z Mirishkorlik 75661 [[Behzod Husenov]] oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi 6318180 wikitext text/x-wiki == Sahifani o'chirmaslik zarur == Ushbu sahifani o'chirmaslik kerak. Chunki ko'p marta tahrirlanganligining sababi matnda xato va kamchiliklarni bartaraf qilish. Shuningdek, ko'plab atamalarni wikipediya sahifasi orqali havola berish yoki sayti orqali havola qilish orqali wikipediya sahifasini sayqallashtirish bo'lgan. Iltimos, bu sahifani o'chirmang. Bu sahifani yaratish va tahrirlash uchun foydalanuvchi Behzod E. Husenovning ko'p mehnati singan. Ushbu noqulayliklar uchun foydalanuvchi sizlardan uzr so'raydi. [[Maxsus:Contributions/~2026-54481-06|~2026-54481-06]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:~2026-54481-06|talk]]) 19:34, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) :E'tiboringiz va qo'llab-quvvatlaganingiz uchun katta rahmat. [[Foydalanuvchi:Behzod E. Husenov|Behzod E. Husenov]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Behzod E. Husenov|munozara]]) 19:57, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) == Behzod E. Husenov sahifasini o'chirmaslik haqida iltimosnoma == Assalomu aleykum. Sizlardan ushbu sahifani o'chirmaslikni iltimos qilamiz. Chunki foydalanuvchi Behzod E. Husenov sahifa ma'lumotlarini boyitish maqsadida ko'p marta tahrirlashga uringan. Iltimosimizni yerda qoldirmasdan foydalanuvchi Behzod E. Husenovni U10 Reklama qoidasini bilmagan holda buzganligi, sahifani mukammal yaratish uchun uni me'yordan ortiq tuzatishga uringanini bir marta kechiringlar. Foydalanuvchi nomidan ham, o'zim nomimdan ham sizlardan ushbu holat yuzasidan uzr so'raymiz. Ushbu holat boshqa qaytarilmasligiga so'z beramiz. Hurmat va ehtirom ila, Banugonca! [[Foydalanuvchi:Banugonca|Banugonca]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Banugonca|munozara]]) 19:53, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) :Assalomu aleykum. E'tiboringiz va qo'llab-quvvatlaganingiz uchun katta rahmat. Ishonchingizni albatta oqlaymiz. [[Foydalanuvchi:Behzod E. Husenov|Behzod E. Husenov]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Behzod E. Husenov|munozara]]) 19:57, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) == Ushbu sahifani o'chirmaslik maqsadida == Xayrli kech azizlar. Hamma inson ham adashadi, hamma ham xato qiladi. Mazkur foydalanuvchi bilmay U10 qoidasini buzgan ekan. Uni bir marta kechirilishini so'raymiz. Shuningdek, ushbu ma'lumotlarga boy, yaxshi dizaynli sahifani o'chirmaslikni talab qilamiz. [[Foydalanuvchi:Avincenna|Avincenna]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Avincenna|munozara]]) 20:28, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) == Mazkur sahifani o'chirmang == Salom. Ushbu sahifani o'qib chiqdik. Judayam yaxshi yozilgan. Foydalanuvchi sahifa kamchiliklarsiz, xatosiz bo'lsin degan maqsadda U10 talablarini ataylab buzmagan. Shuning uchun ushbu sahifani o'chirmaslikni talab qilamiz. Bu yerdagi ma'lumotlar hammasi kerakli. [[Foydalanuvchi:Bukhara golden|Bukhara golden]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Bukhara golden|munozara]]) 20:35, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) == Sahifani aslo o'chirmang == Sahifada yaxshi matematikaga, matematik olimlar haqida qimmatli ma'lumotlar berilgan. Sahifani tuzatish maqsadida bilmasdan ko'p marta tahrirlagan Behzod E. Husenovni kechiringlar. Sizlardan sahifani o'chirmaslikni iltimos qilib qolamiz. Mamnuniyat ila, Sitorabonu Sh. Otajonova [[Foydalanuvchi:Sitorabonu Shukhratovna|Sitorabonu Shukhratovna]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Sitorabonu Shukhratovna|munozara]]) 20:52, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) ### U10 mezoni bo‘yicha sahifani qayta ko‘rib chiqish va tahrirlash imkoniyati berish haqida Assalomu alaykum, hurmatli administratorlar! Men, **Behzod E. Husenov**, ushbu foydalanuvchi sahifasining muallifiman. Sahifani o‘zimning Vikipediyadagi faoliyatim, matematikaga oid ilmiy tadqiqotlarim va nashrlarim haqida ma’lumot berish maqsadida yaratganman. Sahifamga **U10: Reklama** mezoni asosida tezda o‘chirish ogohlantirishi qo‘yilganini ko‘rdim. Vikipediyaning foydalanuvchi sahifalari reklama yoki shaxsiy targ‘ibot uchun mo‘ljallanmaganini tushunaman. Mazkur sahifani yaratishda asosiy maqsadim reklama qilish emas, balki ilmiy faoliyatimga doir ma’lumotlarni manbalar bilan tartibga solish bo‘lgan. Shunga qaramay, foydalanuvchi sahifasida ensiklopedik biografiya uchun xos bo‘lgan ortiqcha ma’lumotlar joylashtirilganini tan olaman. Shuningdek, avvalgi muhokamada o‘zimga tegishli ikkita boshqa akkauntdan ham fikr bildirganman. Bundan tashqari, boshqa uch nafar mustaqil foydalanuvchi o‘z munosabatini bildirgan. Muhokamada qo‘shimcha akkauntlardan foydalanish xolislik tamoyiliga zid bo‘lishi mumkinligini tushundim. Ushbu holatni ochiq ma’lum qilaman va buni takrorlamayman. Shu munosabat bilan quyidagilarni so‘rayman: 1. Sahifani Vikipediya talablariga moslashtirish uchun tahrirlash imkoniyati berishingizni. 2. Batafsil biografik ma’lumotlarni qisqartirib, foydalanuvchi sahifasida faqat qisqacha tanishtiruv, ilmiy yo‘nalishlarim va Vikipediyadagi faoliyatim haqidagi ma’lumotlarni qoldirishga ruxsat berishingizni. 3. Zarur hollarda batafsil ilmiy biografiyani alohida qoralamaga ko‘chirish tartibi bo‘yicha yo‘l-yo‘riq ko‘rsatishingizni. 4. Kiritilgan o‘zgartirishlardan so‘ng U10 mezoni asosidagi o‘chirish taklifini qayta ko‘rib chiqishingizni. Vikipediya qoidalariga rioya qilishga va administratorlarning asosli ko‘rsatmalariga muvofiq sahifani qayta ishlashga tayyorman. E’tiboringiz uchun rahmat. Hurmat bilan, **Behzod E. Husenov**--[[Foydalanuvchi:Behzod E. Husenov|Behzod E. Husenov]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Behzod E. Husenov|munozara]]) 16:39, 2026-yil 11-oktyabr (UTC) == [[:Behzod Husenov]] maqolasi oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi == <div class="afd-notice"> <div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[Fayl:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> Siz tomoningizdan yaratilgan '''[[:Behzod Husenov]]''' maqolasi oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi, chunki maqola hozirgi koʻrinishida [[VP:Qoida va koʻrsatmalar|Vikipediya qoida va koʻrsatmalariga]] mos kelmaydi. Maqolani oʻchirish masalasi [[VP:Konsensus|konsensus]]ga erishilgunga qadar [[Vikipediya:Oʻchirishga/Behzod Husenov]] sahifasida muhokama qilinadi. Muhokamada hamma, jumladan, siz ham qatnasha olasiz. Muhokama davomida ham maqolani tahrir qilishingiz mumkin, biroq uning tepasidagi {{tl|oʻchirishga}} andozasini olib tashlamasligingiz kerak. [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 16:15, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) </div> 2pw6adidfa69s24qf7aru8x9wrgdbaf 6318231 6318180 2026-10-24T17:11:33Z ~2026-56803-06 319957 /* Behzod Husenov maqolasi oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi */ Javob 6318231 wikitext text/x-wiki == Sahifani o'chirmaslik zarur == Ushbu sahifani o'chirmaslik kerak. Chunki ko'p marta tahrirlanganligining sababi matnda xato va kamchiliklarni bartaraf qilish. Shuningdek, ko'plab atamalarni wikipediya sahifasi orqali havola berish yoki sayti orqali havola qilish orqali wikipediya sahifasini sayqallashtirish bo'lgan. Iltimos, bu sahifani o'chirmang. Bu sahifani yaratish va tahrirlash uchun foydalanuvchi Behzod E. Husenovning ko'p mehnati singan. Ushbu noqulayliklar uchun foydalanuvchi sizlardan uzr so'raydi. [[Maxsus:Contributions/~2026-54481-06|~2026-54481-06]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:~2026-54481-06|talk]]) 19:34, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) :E'tiboringiz va qo'llab-quvvatlaganingiz uchun katta rahmat. [[Foydalanuvchi:Behzod E. Husenov|Behzod E. Husenov]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Behzod E. Husenov|munozara]]) 19:57, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) == Behzod E. Husenov sahifasini o'chirmaslik haqida iltimosnoma == Assalomu aleykum. Sizlardan ushbu sahifani o'chirmaslikni iltimos qilamiz. Chunki foydalanuvchi Behzod E. Husenov sahifa ma'lumotlarini boyitish maqsadida ko'p marta tahrirlashga uringan. Iltimosimizni yerda qoldirmasdan foydalanuvchi Behzod E. Husenovni U10 Reklama qoidasini bilmagan holda buzganligi, sahifani mukammal yaratish uchun uni me'yordan ortiq tuzatishga uringanini bir marta kechiringlar. Foydalanuvchi nomidan ham, o'zim nomimdan ham sizlardan ushbu holat yuzasidan uzr so'raymiz. Ushbu holat boshqa qaytarilmasligiga so'z beramiz. Hurmat va ehtirom ila, Banugonca! [[Foydalanuvchi:Banugonca|Banugonca]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Banugonca|munozara]]) 19:53, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) :Assalomu aleykum. E'tiboringiz va qo'llab-quvvatlaganingiz uchun katta rahmat. Ishonchingizni albatta oqlaymiz. [[Foydalanuvchi:Behzod E. Husenov|Behzod E. Husenov]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Behzod E. Husenov|munozara]]) 19:57, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) == Ushbu sahifani o'chirmaslik maqsadida == Xayrli kech azizlar. Hamma inson ham adashadi, hamma ham xato qiladi. Mazkur foydalanuvchi bilmay U10 qoidasini buzgan ekan. Uni bir marta kechirilishini so'raymiz. Shuningdek, ushbu ma'lumotlarga boy, yaxshi dizaynli sahifani o'chirmaslikni talab qilamiz. [[Foydalanuvchi:Avincenna|Avincenna]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Avincenna|munozara]]) 20:28, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) == Mazkur sahifani o'chirmang == Salom. Ushbu sahifani o'qib chiqdik. Judayam yaxshi yozilgan. Foydalanuvchi sahifa kamchiliklarsiz, xatosiz bo'lsin degan maqsadda U10 talablarini ataylab buzmagan. Shuning uchun ushbu sahifani o'chirmaslikni talab qilamiz. Bu yerdagi ma'lumotlar hammasi kerakli. [[Foydalanuvchi:Bukhara golden|Bukhara golden]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Bukhara golden|munozara]]) 20:35, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) == Sahifani aslo o'chirmang == Sahifada yaxshi matematikaga, matematik olimlar haqida qimmatli ma'lumotlar berilgan. Sahifani tuzatish maqsadida bilmasdan ko'p marta tahrirlagan Behzod E. Husenovni kechiringlar. Sizlardan sahifani o'chirmaslikni iltimos qilib qolamiz. Mamnuniyat ila, Sitorabonu Sh. Otajonova [[Foydalanuvchi:Sitorabonu Shukhratovna|Sitorabonu Shukhratovna]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Sitorabonu Shukhratovna|munozara]]) 20:52, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) ### U10 mezoni bo‘yicha sahifani qayta ko‘rib chiqish va tahrirlash imkoniyati berish haqida Assalomu alaykum, hurmatli administratorlar! Men, **Behzod E. Husenov**, ushbu foydalanuvchi sahifasining muallifiman. Sahifani o‘zimning Vikipediyadagi faoliyatim, matematikaga oid ilmiy tadqiqotlarim va nashrlarim haqida ma’lumot berish maqsadida yaratganman. Sahifamga **U10: Reklama** mezoni asosida tezda o‘chirish ogohlantirishi qo‘yilganini ko‘rdim. Vikipediyaning foydalanuvchi sahifalari reklama yoki shaxsiy targ‘ibot uchun mo‘ljallanmaganini tushunaman. Mazkur sahifani yaratishda asosiy maqsadim reklama qilish emas, balki ilmiy faoliyatimga doir ma’lumotlarni manbalar bilan tartibga solish bo‘lgan. Shunga qaramay, foydalanuvchi sahifasida ensiklopedik biografiya uchun xos bo‘lgan ortiqcha ma’lumotlar joylashtirilganini tan olaman. Shuningdek, avvalgi muhokamada o‘zimga tegishli ikkita boshqa akkauntdan ham fikr bildirganman. Bundan tashqari, boshqa uch nafar mustaqil foydalanuvchi o‘z munosabatini bildirgan. Muhokamada qo‘shimcha akkauntlardan foydalanish xolislik tamoyiliga zid bo‘lishi mumkinligini tushundim. Ushbu holatni ochiq ma’lum qilaman va buni takrorlamayman. Shu munosabat bilan quyidagilarni so‘rayman: 1. Sahifani Vikipediya talablariga moslashtirish uchun tahrirlash imkoniyati berishingizni. 2. Batafsil biografik ma’lumotlarni qisqartirib, foydalanuvchi sahifasida faqat qisqacha tanishtiruv, ilmiy yo‘nalishlarim va Vikipediyadagi faoliyatim haqidagi ma’lumotlarni qoldirishga ruxsat berishingizni. 3. Zarur hollarda batafsil ilmiy biografiyani alohida qoralamaga ko‘chirish tartibi bo‘yicha yo‘l-yo‘riq ko‘rsatishingizni. 4. Kiritilgan o‘zgartirishlardan so‘ng U10 mezoni asosidagi o‘chirish taklifini qayta ko‘rib chiqishingizni. Vikipediya qoidalariga rioya qilishga va administratorlarning asosli ko‘rsatmalariga muvofiq sahifani qayta ishlashga tayyorman. E’tiboringiz uchun rahmat. Hurmat bilan, **Behzod E. Husenov**--[[Foydalanuvchi:Behzod E. Husenov|Behzod E. Husenov]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Behzod E. Husenov|munozara]]) 16:39, 2026-yil 11-oktyabr (UTC) == [[:Behzod Husenov]] maqolasi oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi == <div class="afd-notice"> <div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[Fayl:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> Siz tomoningizdan yaratilgan '''[[:Behzod Husenov]]''' maqolasi oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi, chunki maqola hozirgi koʻrinishida [[VP:Qoida va koʻrsatmalar|Vikipediya qoida va koʻrsatmalariga]] mos kelmaydi. Maqolani oʻchirish masalasi [[VP:Konsensus|konsensus]]ga erishilgunga qadar [[Vikipediya:Oʻchirishga/Behzod Husenov]] sahifasida muhokama qilinadi. Muhokamada hamma, jumladan, siz ham qatnasha olasiz. Muhokama davomida ham maqolani tahrir qilishingiz mumkin, biroq uning tepasidagi {{tl|oʻchirishga}} andozasini olib tashlamasligingiz kerak. [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 16:15, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) </div> :Assalomu aleykum, yaxshimisiz? Nega yaratilgan wikipediya maqolasini o'chirish taklifini berdingiz? Agar biz tomondan biror kamchilik o'tgan bo'lsa, ma'zur tutgaysiz. Iltimos, sahifa o'chirilmasin. Birinchi navbatda, sizga va oila a'zolaringizga sihat-salomatlik tilaymiz. [[Maxsus:Contributions/~2026-56803-06|~2026-56803-06]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56803-06|talk]]) 17:11, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) kxs8jtcim2n1tee8iorlkjaox8zvgea 6318236 6318231 2026-10-24T17:17:06Z Behzod Husenov 314973 /* Behzod Husenov maqolasi oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi */ Javob 6318236 wikitext text/x-wiki == Sahifani o'chirmaslik zarur == Ushbu sahifani o'chirmaslik kerak. Chunki ko'p marta tahrirlanganligining sababi matnda xato va kamchiliklarni bartaraf qilish. Shuningdek, ko'plab atamalarni wikipediya sahifasi orqali havola berish yoki sayti orqali havola qilish orqali wikipediya sahifasini sayqallashtirish bo'lgan. Iltimos, bu sahifani o'chirmang. Bu sahifani yaratish va tahrirlash uchun foydalanuvchi Behzod E. Husenovning ko'p mehnati singan. Ushbu noqulayliklar uchun foydalanuvchi sizlardan uzr so'raydi. [[Maxsus:Contributions/~2026-54481-06|~2026-54481-06]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:~2026-54481-06|talk]]) 19:34, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) :E'tiboringiz va qo'llab-quvvatlaganingiz uchun katta rahmat. [[Foydalanuvchi:Behzod E. Husenov|Behzod E. Husenov]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Behzod E. Husenov|munozara]]) 19:57, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) == Behzod E. Husenov sahifasini o'chirmaslik haqida iltimosnoma == Assalomu aleykum. Sizlardan ushbu sahifani o'chirmaslikni iltimos qilamiz. Chunki foydalanuvchi Behzod E. Husenov sahifa ma'lumotlarini boyitish maqsadida ko'p marta tahrirlashga uringan. Iltimosimizni yerda qoldirmasdan foydalanuvchi Behzod E. Husenovni U10 Reklama qoidasini bilmagan holda buzganligi, sahifani mukammal yaratish uchun uni me'yordan ortiq tuzatishga uringanini bir marta kechiringlar. Foydalanuvchi nomidan ham, o'zim nomimdan ham sizlardan ushbu holat yuzasidan uzr so'raymiz. Ushbu holat boshqa qaytarilmasligiga so'z beramiz. Hurmat va ehtirom ila, Banugonca! [[Foydalanuvchi:Banugonca|Banugonca]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Banugonca|munozara]]) 19:53, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) :Assalomu aleykum. E'tiboringiz va qo'llab-quvvatlaganingiz uchun katta rahmat. Ishonchingizni albatta oqlaymiz. [[Foydalanuvchi:Behzod E. Husenov|Behzod E. Husenov]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Behzod E. Husenov|munozara]]) 19:57, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) == Ushbu sahifani o'chirmaslik maqsadida == Xayrli kech azizlar. Hamma inson ham adashadi, hamma ham xato qiladi. Mazkur foydalanuvchi bilmay U10 qoidasini buzgan ekan. Uni bir marta kechirilishini so'raymiz. Shuningdek, ushbu ma'lumotlarga boy, yaxshi dizaynli sahifani o'chirmaslikni talab qilamiz. [[Foydalanuvchi:Avincenna|Avincenna]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Avincenna|munozara]]) 20:28, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) == Mazkur sahifani o'chirmang == Salom. Ushbu sahifani o'qib chiqdik. Judayam yaxshi yozilgan. Foydalanuvchi sahifa kamchiliklarsiz, xatosiz bo'lsin degan maqsadda U10 talablarini ataylab buzmagan. Shuning uchun ushbu sahifani o'chirmaslikni talab qilamiz. Bu yerdagi ma'lumotlar hammasi kerakli. [[Foydalanuvchi:Bukhara golden|Bukhara golden]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Bukhara golden|munozara]]) 20:35, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) == Sahifani aslo o'chirmang == Sahifada yaxshi matematikaga, matematik olimlar haqida qimmatli ma'lumotlar berilgan. Sahifani tuzatish maqsadida bilmasdan ko'p marta tahrirlagan Behzod E. Husenovni kechiringlar. Sizlardan sahifani o'chirmaslikni iltimos qilib qolamiz. Mamnuniyat ila, Sitorabonu Sh. Otajonova [[Foydalanuvchi:Sitorabonu Shukhratovna|Sitorabonu Shukhratovna]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Sitorabonu Shukhratovna|munozara]]) 20:52, 2026-yil 10-oktyabr (UTC) ### U10 mezoni bo‘yicha sahifani qayta ko‘rib chiqish va tahrirlash imkoniyati berish haqida Assalomu alaykum, hurmatli administratorlar! Men, **Behzod E. Husenov**, ushbu foydalanuvchi sahifasining muallifiman. Sahifani o‘zimning Vikipediyadagi faoliyatim, matematikaga oid ilmiy tadqiqotlarim va nashrlarim haqida ma’lumot berish maqsadida yaratganman. Sahifamga **U10: Reklama** mezoni asosida tezda o‘chirish ogohlantirishi qo‘yilganini ko‘rdim. Vikipediyaning foydalanuvchi sahifalari reklama yoki shaxsiy targ‘ibot uchun mo‘ljallanmaganini tushunaman. Mazkur sahifani yaratishda asosiy maqsadim reklama qilish emas, balki ilmiy faoliyatimga doir ma’lumotlarni manbalar bilan tartibga solish bo‘lgan. Shunga qaramay, foydalanuvchi sahifasida ensiklopedik biografiya uchun xos bo‘lgan ortiqcha ma’lumotlar joylashtirilganini tan olaman. Shuningdek, avvalgi muhokamada o‘zimga tegishli ikkita boshqa akkauntdan ham fikr bildirganman. Bundan tashqari, boshqa uch nafar mustaqil foydalanuvchi o‘z munosabatini bildirgan. Muhokamada qo‘shimcha akkauntlardan foydalanish xolislik tamoyiliga zid bo‘lishi mumkinligini tushundim. Ushbu holatni ochiq ma’lum qilaman va buni takrorlamayman. Shu munosabat bilan quyidagilarni so‘rayman: 1. Sahifani Vikipediya talablariga moslashtirish uchun tahrirlash imkoniyati berishingizni. 2. Batafsil biografik ma’lumotlarni qisqartirib, foydalanuvchi sahifasida faqat qisqacha tanishtiruv, ilmiy yo‘nalishlarim va Vikipediyadagi faoliyatim haqidagi ma’lumotlarni qoldirishga ruxsat berishingizni. 3. Zarur hollarda batafsil ilmiy biografiyani alohida qoralamaga ko‘chirish tartibi bo‘yicha yo‘l-yo‘riq ko‘rsatishingizni. 4. Kiritilgan o‘zgartirishlardan so‘ng U10 mezoni asosidagi o‘chirish taklifini qayta ko‘rib chiqishingizni. Vikipediya qoidalariga rioya qilishga va administratorlarning asosli ko‘rsatmalariga muvofiq sahifani qayta ishlashga tayyorman. E’tiboringiz uchun rahmat. Hurmat bilan, **Behzod E. Husenov**--[[Foydalanuvchi:Behzod E. Husenov|Behzod E. Husenov]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Behzod E. Husenov|munozara]]) 16:39, 2026-yil 11-oktyabr (UTC) == [[:Behzod Husenov]] maqolasi oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi == <div class="afd-notice"> <div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[Fayl:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> Siz tomoningizdan yaratilgan '''[[:Behzod Husenov]]''' maqolasi oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi, chunki maqola hozirgi koʻrinishida [[VP:Qoida va koʻrsatmalar|Vikipediya qoida va koʻrsatmalariga]] mos kelmaydi. Maqolani oʻchirish masalasi [[VP:Konsensus|konsensus]]ga erishilgunga qadar [[Vikipediya:Oʻchirishga/Behzod Husenov]] sahifasida muhokama qilinadi. Muhokamada hamma, jumladan, siz ham qatnasha olasiz. Muhokama davomida ham maqolani tahrir qilishingiz mumkin, biroq uning tepasidagi {{tl|oʻchirishga}} andozasini olib tashlamasligingiz kerak. [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 16:15, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) </div> :Assalomu aleykum, yaxshimisiz? Nega yaratilgan wikipediya maqolasini o'chirish taklifini berdingiz? Agar biz tomondan biror kamchilik o'tgan bo'lsa, ma'zur tutgaysiz. Iltimos, sahifa o'chirilmasin. Birinchi navbatda, sizga va oila a'zolaringizga sihat-salomatlik tilaymiz. [[Maxsus:Contributions/~2026-56803-06|~2026-56803-06]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56803-06|talk]]) 17:11, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) :Assalomu aleykum, yaxshimisiz? Nega yaratilgan wikipediya maqolasini o'chirish taklifini berdingiz? Agar biz tomondan biror kamchilik o'tgan bo'lsa, ma'zur tutgaysiz. Iltimos, sahifa o'chirilmasin. Birinchi navbatda, sizga va oila a'zolaringizga sihat-salomatlik tilaymiz. [[Foydalanuvchi:Behzod Husenov|Behzod Husenov]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Behzod Husenov|munozara]]) 17:17, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) bfzdw048b665kxjcbqcahb16c9b9n4u George Corral 0 1463266 6318244 6307438 2026-10-24T17:30:45Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318244 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = George Corral | tasvir = George Corral.jpg | izoh = Corral „Chiapas“ safida | toʻliqism = George Ulises Corral Ang | tavallud_sana = {{tugʻilgan sanasi va yoshi|1990|7|18|df=y}} | tavallud_joyi = [[Ecatepec de Morelos]], Meksika | boʻyi = 1.75 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | klubraqami = | yillar1 = 2008–2013 | klublar1 = [[Club América|América]] | isht1 = 12 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2012–2013 | klublar2 = → [[Chiapas F.C.|Chiapas]] (ijara) | isht2 = 49 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2013–2020 | klublar3 = [[Querétaro F.C.|Querétaro]] | isht3 = 160 | gollar3 = 0 | yillar4 = 2020–2023 | klublar4 = [[Club Puebla|Puebla]] | isht4 = 75 | gollar4 = 3 | yillar5 = 2024 | klublar5 = [[Venados F.C.|Venados]] | isht5 = 13 | gollar5 = 0 | milliyyillar1 = 2015 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 1 | milliygollar1 = 0 | club-update = 2024-yil 27-aprel }} '''George Ulises Corral Ang''' ([[1990-yil]] [[18-iyul]]da [[Ecatepec de Morelos]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, „Venados“ klubida [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan<ref>{{MedioTiempo|george-ulises-corral}}</ref>. George Corral ayol futbolchi [[Charlyn Corral]]ning akasi boʻlgan<ref>[http://www.louisvillecardinal.com/2013/11/know-your-cardinals-charlyn-corral/ „Know Your Cardinals: Charlyn Corral“] The Louisville Cardinal, 4 November 2013. Retrieved 20 June 2014.</ref>. == Terma jamoadagi faoliyati == 2015-yil 15-aprelda Corral terma jamoa safida [[AQSh milliy futbol terma jamoasi|AQSh]]ga qarshi oʻrtoqlik oʻyinida debyut qilgan<ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20170729135034/http://www.sinembargo.mx/08-04-2015/1307014 |arxivsana=2017-07-29 |sarlavha=Salcedo, „Chaka“ y Osuna las novedades de Miguel Herrera para amistoso contra EU |url=http://www.sinembargo.mx/08-04-2015/1307014 |qaralgan sana=2026-10-13}}</ref><ref>[http://www.seattletimes.com/sports/sounders/jordan-morris-scores-united-states-defeats-mexico-2-0/ Jordan Morris scores, United States defeats Mexico 2-0]</ref>. == Sovrinlari == '''Querétaro''' * [[Copa MX]]: 2016-yilgi Apertura == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{Liga MX player|57306/george-ulises-corral-ang}} {{DEFAULTSORT:Corral, George Ulises}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkak futbol himoyachilari]] [[Turkum:Meksika milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Club América futbolchilari]] [[Turkum:Jaguares F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Querétaro F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Club Puebla futbolchilari]] [[Turkum:Venados F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Liga MX futbolchilari]] [[Turkum:Liga de Expansión MX futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-1990s-stub}} 9g3bljc75q0exraw9hx8sbsqxc04eqy Ghodasar 0 1464113 6318253 6309844 2026-10-24T18:54:32Z InternetArchiveBot 58913 0 ta manba qutqarildi hamda 1 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318253 wikitext text/x-wiki {{Bilgiquti aholi punkti | mavqe = Mahalla | nomi = Ghodasar | asl nomi = | tasvir = | qaram = | mamlakat = Hindiston | gerb = | bayroq = | gerb tarifi = | bayroq tarifi = | gerb eni = | bayroq eni = | lat_dir = N | lat_deg = 22.976490 | lat_min = | lat_sec = | lon_dir = E | lon_deg = 72.618291 | lon_min = | lon_sec = | CoordAddon = | CoordScale = | mamlakat xaritasi oʻlchami = | mintaqa xaritasi oʻlchami = | tuman xaritasi oʻlchami = | mintaqa turi = Shtat | mintaqa = Gujarot | jadvalda mintaqa = | tuman turi = Tuman | tuman = Ahmadobod | tuman 2 = | tuman 3 = | tuman 4 = | tuman 5 = | jadvalda tuman = | jadvalda tuman 2 = | jadvalda tuman 3 = | jadvalda tuman 4 = | jadvalda tuman 5 = | jamoat turi = | jamoat = | jadvalda jamoat = | ichki bolinishi = | rahbar turi = | rahbar = | asos solingan = | ilk eslatilishi = | avvalgi nomlari = | qachondan beri = | maydon = | balandlik turi = | AP markazi balandligi = | iqlim = | rasmiy til = [[Gujarot tili|gujarotcha]], [[Hind tili|hindcha]] | aholi = | sanalgan yil = | zichlik = | aglomeratsiya = | milliy tarkib = | konfessiyaviy tarkib = | etnoxoronim = | vaqt mintaqasi = [[Hindiston standart vaqti|IST]] (+05:30) | DST = | telefon kodi = +91-079 | pochta indekslari = 380050 | avtomobil kodi = GJ | identifikator turi = | raqamli identifikator = | vebsayt = {{URL|gujaratindia.com}} | sayt tili = }} '''Ghodasar''' — [[Hindiston]]ning [[Ahmadobod]] shahrida joylashgan maʼmuriy hudud<ref>{{cite web|url=http://articles.timesofindia.indiatimes.com/2012-04-20/ahmedabad/31373472_1_aids-patient-complaint-society-members|work=[[The Times of India]]|title=AIDS patient files complaint over social boycott}} {{Oʻlikhavola|date=oktabr 2026 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{ahmedabad-geo-stub}} [[Turkum:Ahmadobod mahallalari]] 7fanjqh0lfhyedli30xgzvvuk4yaqfq Acrocercops chrysometra 0 1464133 6317797 6309998 2026-10-24T11:59:47Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317797 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops chrysometra | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops chrysometra''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1926-yilda E. Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Ekvador]]da uchraydi<ref>Meyrick, E. 1926b. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 3(9):257–288.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675405}} [[Turkum:Acrocercops|chrysometra]] {{Acrocercops-stub}} 379j5qs46r4xpw4ey834ygvrfpkwsjq Acrocercops chrysophila 0 1464152 6317798 6310058 2026-10-24T11:59:48Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317798 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops chrysophila | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops chrysophila''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1937-yilda E. Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Uttarakxand]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCHPH Acrocercops chrysophila Meyrick, 1937] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1937. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 5(4):97–128.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675407}} [[Turkum:Acrocercops|chrysophila]] {{Acrocercops-stub}} 0giwawa2yplm29vv8i3f9vtcclxv7ks Acrocercops chrysophylli 0 1464156 6317799 6310065 2026-10-24T11:59:49Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317799 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops chrysophylli | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops chrysophylli''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Janubiy Afrika]] va [[Zimbabve]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCHRY Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675408}} [[Turkum:Acrocercops|chrysophylli]] {{Acrocercops-stub}} bznrtrmvhtjtcxxwdgpvq8ewfd6t74e Acrocercops chrysoplitis 0 1464157 6317800 6310067 2026-10-24T11:59:51Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317800 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops chrysoplitis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops chrysoplitis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. 1937-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Uttarakxand]] shtatida uchraydi<ref>Meyrick, E. 1937. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 5(4):97–128.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675409}} [[Turkum:Acrocercops|chrysoplitis]] {{Acrocercops-stub}} cr886318adt2msal1kxgms585g1i3xb Acrocercops cirrhantha 0 1464158 6317801 6310068 2026-10-24T11:59:52Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317801 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops cirrhantha | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops cirrhantha''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. 1915-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Gayana]]da uchraydi<ref name="GTD">[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCIRR Acrocercops cirrhantha Meyrick, 1915] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675410}} [[Turkum:Acrocercops|cirrhantha]] {{Acrocercops-stub}} 2mkz72z2rrdjntrfrookr1eb0au3hpv Acrocercops cissiella 0 1464159 6317802 6310069 2026-10-24T11:59:53Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317802 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops cissiella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops cissiella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Kuba]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCISS Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675412}} [[Turkum:Acrocercops|cissiella]] {{Acrocercops-stub}} 1o1y4trli3u6ekrqv02u7hdlsjzysq6 Acrocercops citrodora 0 1464161 6317803 6310072 2026-10-24T11:59:54Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317803 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops citrodora | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops citrodora''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. 1914-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCITR Acrocercops citrodora Meyrick, 1914] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1914c. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. XVIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 23(1):118–130.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675413}} [[Turkum:Acrocercops|citrodora]] {{Acrocercops-stub}} q9nnoj3bs8tt5scdw2i39hfiunjjhwg Acrocercops clepsinoma 0 1464162 6317804 6310073 2026-10-24T11:59:56Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317804 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops clepsinoma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops clepsinoma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. 1916-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Tamilnad]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCLEP Acrocercops clepsinoma Meyrick, 1916] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1916b. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(1):1–32.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675414}} [[Turkum:Acrocercops|clepsinoma]] {{Acrocercops-stub}} 3tdnzcgr54vyz3r3fh37istws23ezr4 Acrocercops clinogramma 0 1464163 6317805 6310074 2026-10-24T11:59:57Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317805 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops clinogramma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops clinogramma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. 1930-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Vyetnam]]da uchraydi<ref>de Joannis, J. 1930. Lépidoptères héterocères du Tonkin. 3 e partie. - [[Annales de la Société Entomologique de France]] 99 (1929)(suppl.):559–835</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675417}} [[Turkum:Acrocercops|clinogramma]] {{Acrocercops-stub}} ou5khgio3wy0z8i9yijgep162vjqlnj Acrocercops clinozona 0 1464164 6317806 6310075 2026-10-24T11:59:58Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317806 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops clinozona | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops clinozona''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_clinozona Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCLIN Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675419}} [[Turkum:Acrocercops|clinozona]] {{Acrocercops-stub}} a2w9j9wsb46awfamxij3h7447eel998 Acrocercops clisiopa 0 1464165 6317807 6310076 2026-10-24T11:59:59Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317807 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops clisiopa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops clisiopa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. 1935-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Tayvan]]da uchraydi<ref>Meyrick, E. 1935b. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 4(19):577–608.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675421}} [[Turkum:Acrocercops|clisiopa]] {{Acrocercops-stub}} t3tmrjncidnwryx2zgwebngowkrtjlt Acrocercops clisiophora 0 1464166 6317808 6310077 2026-10-24T12:00:00Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317808 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops clisiophora | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops clisiophora''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCLIS Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675422}} [[Turkum:Acrocercops|clisiophora]] {{Acrocercops-stub}} a28w32y89id6wxh9vkq0wbuvr0ngn3e Acrocercops clitoriella 0 1464167 6317809 6310079 2026-10-24T12:00:02Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317809 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops clitoriella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops clitoriella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Kuba]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCLIT Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675423}} [[Turkum:Acrocercops|clitoriella]] {{Acrocercops-stub}} qeje4xiz4mxtxvlf4539ako099wj3e0 Acrocercops clytosema 0 1464168 6317810 6310080 2026-10-24T12:00:03Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317810 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops clytosema | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops clytosema''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. 1920-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Braziliya]]da uchraydi<ref>Meyrick, E. 1920a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(10):289–320.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675425}} [[Turkum:Acrocercops|clytosema]] {{Acrocercops-stub}} hzuv5gz7ugyy5kv3u6jt4oiak91q9i0 Acrocercops cocciferellum 0 1464169 6317811 6310081 2026-10-24T12:00:04Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317811 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops cocciferellum | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops cocciferellum''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Fransiya]], [[Ispaniya]] va [[Tunis]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCOCC Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675427}} [[Turkum:Acrocercops|cocciferellum]] {{Acrocercops-stub}} pndkn6bkgf2wlfctf1einax96r1bhuz Acrocercops coffeifoliella 0 1464170 6317812 6310082 2026-10-24T12:00:05Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317812 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops coffeifoliella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops coffeifoliella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]], [[Shri-Lanka]], [[Indoneziya]]ning [[Yava]] oroli, [[Reyunion]] va [[Madagaskar]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCOFF Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675428}} [[Turkum:Acrocercops|coffeifoliella]] {{Acrocercops-stub}} flp0a5m8uikdli26e018i97dhwpwxjd Acrocercops coloptila 0 1464171 6317813 6310083 2026-10-24T12:00:07Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317813 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops coloptila | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops coloptila''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Uganda]]da uchraydi.<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCOLO Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675429}} [[Turkum:Acrocercops|coloptila]] {{Acrocercops-stub}} 5izph9bvrxa1pvevtbrm1f028g18xq9 Acrocercops combreticola 0 1464175 6317814 6310087 2026-10-24T12:00:08Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317814 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops combreticola | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops combreticola''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Janubiy Afrika]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCOMB Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675430}} [[Turkum:Acrocercops|combreticola]] {{Acrocercops-stub}} 084wgqb4c5xoorvije6j27oipnoan2r Acrocercops contorta 0 1464177 6317815 6310090 2026-10-24T12:00:09Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317815 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops contorta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops contorta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. 1920-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Braziliya]]da uchraydi<ref>Meyrick, E. 1920a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(10):289–320.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675431}} [[Turkum:Acrocercops|contorta]] {{Acrocercops-stub}} a5jpoyo2g512mv8obc2lu3m7qlm2cq3 Acrocercops convoluta 0 1464179 6317816 6310092 2026-10-24T12:00:10Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317816 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops convoluta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops convoluta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. 1908-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[G‘arbiy Bengaliya]] shtati, [[Shri-Lanka]] va [[Vyetnam]]da uchraydi<ref>Meyrick, E. 1908a. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. VIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 18(4):806–832.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q10730547}} [[Turkum:Acrocercops|convoluta]] {{Acrocercops-stub}} a4a54v91ka1otymwe8bjgbzb19curdq Acrocercops cordiella 0 1464182 6317817 6310095 2026-10-24T12:00:12Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317817 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops cordiella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops cordiella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Kuba]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCORD Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675433}} [[Turkum:Acrocercops|cordiella]] {{Acrocercops-stub}} i0028crpqfzmkmva3omffb6wpdl9dkf Acrocercops cornicina 0 1464184 6317818 6310097 2026-10-24T12:00:13Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317818 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops cornicina | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops cornicina''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. 1908-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Meghalaya]] shtatida uchraydi<ref>Meyrick, E. 1908a. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. VIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 18(4):806–832.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675434}} [[Turkum:Acrocercops|cornicina]] {{Acrocercops-stub}} hba13ke70uoa6pv5yao86ncy751bhrf Acrocercops crotalistis 0 1464186 6317820 6310099 2026-10-24T12:00:14Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317820 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops crotalistis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops crotalistis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. 1915-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Peru]]da uchraydi<ref>Meyrick, E. 1915c. Descriptions of South American Micro-Lepidoptera. - Transactions of the Entomological Society of London (2):201–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675435}} [[Turkum:Acrocercops|crotalistis]] {{Acrocercops-stub}} ez3tde15kftthf46nwuci53fmwqwy4q Acrocercops crucigera 0 1464189 6317821 6310102 2026-10-24T12:00:15Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317821 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops crucigera | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops crucigera''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCRUC Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675436}} [[Turkum:Acrocercops|crucigera]] {{Acrocercops-stub}} nnvb3o3dxihmf300l0b8e2s3dvk4tor Acrocercops crypsigrapha 0 1464192 6317823 6310105 2026-10-24T12:00:16Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317823 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops crypsigrapha | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops crypsigrapha''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1930-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Myanma]]da uchraydi<ref>Meyrick, E. 1930a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 3(19):577–608.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675437}} [[Turkum:Acrocercops|crypsigrapha]] {{Acrocercops-stub}} 1nb8n28jhk35g9r4v002o02077x8p0o Acrocercops crystallopa 0 1464195 6317824 6310109 2026-10-24T12:00:17Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317824 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops crystallopa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops crystallopa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1916-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi<ref>Meyrick, E. 1916a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 1(20):609–640.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675438}} [[Turkum:Acrocercops|crystallopa]] {{Acrocercops-stub}} p2iya3oexnc31h9b2yfc7bqx5squt6s Acrocercops cyanodeta 0 1464197 6317825 6310111 2026-10-24T12:00:19Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317825 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops cyanodeta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops cyanodeta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1918-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi<ref>Meyrick, E. 1918b. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(6):161–192.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675440}} [[Turkum:Acrocercops|cyanodeta]] {{Acrocercops-stub}} a5azl4emspz91sbca41n31c1cslbsjv Acrocercops cyclogramma 0 1464199 6317826 6310113 2026-10-24T12:00:20Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317826 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops cyclogramma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops cyclogramma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1921-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Peru]]da uchraydi<ref>Meyrick, E. 1921c. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675441}} [[Turkum:Acrocercops|cyclogramma]] {{Acrocercops-stub}} nu78q8frc8zlj1ilvyho5g1fqc20hhf Acrocercops eupetala 0 1464204 6317853 6310118 2026-10-24T12:00:53Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317853 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops eupetala | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops eupetala''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Yangi Janubiy Uels]] va [[Kvinslend]] shtatlarida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROEUPE Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675472}} [[Turkum:Acrocercops|eupetala]] {{Acrocercops-stub}} 0b4uar9jfc9flfyihgn2bjcx9eyszst Acrocercops eurhythmopa 0 1464206 6317854 6310120 2026-10-24T12:00:54Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317854 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops eurhythmopa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops eurhythmopa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1934-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] oroli va [[Syerra-Leone]]da uchraydi<ref>Meyrick, E. 1934a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 4(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675473}} [[Turkum:Acrocercops|eurhythmopa]] {{Acrocercops-stub}} bvv1db6rr5379vw7qghqumijqyywkqm Acrocercops euryschema 0 1464208 6317855 6310122 2026-10-24T12:00:55Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317855 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops euryschema | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops euryschema''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROEURS Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675474}} [[Turkum:Acrocercops|euryschema]] {{Acrocercops-stub}} i9nvf97ikxq1lfw16w38d4l3m3g0bhq Acrocercops eugeniella 0 1464210 6317852 6310124 2026-10-24T12:00:51Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317852 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops eugeniella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops eugeniella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1904-yilda W. van Deventer tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] oroli va [[Tailand]]da uchraydi<ref>van Deventer, W. 1904b. Microlepidoptera van Java. - Tijdschrift voor Entomologie 47:1–42, pls. 1–2.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675470}} [[Turkum:Acrocercops|eugeniella]] {{Acrocercops-stub}} 4znp3ieeh37h7zjjk945mcve9yaeoem Acrocercops grammatacma 0 1464212 6317870 6310126 2026-10-24T12:01:10Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317870 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops grammatacma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops grammatacma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROGRAM Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675490}} [[Turkum:Acrocercops|grammatacma]] {{Acrocercops-stub}} t2io0xhq7lt79bnfedf3e1kaguoy2f8 Acrocercops euthycolona 0 1464214 6317856 6310129 2026-10-24T12:00:56Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317856 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops euthycolona | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops euthycolona''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1931-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Maharashtra]] shtati, [[Bruney]], [[Indoneziya]], [[Malayziya]], [[Solomon orollari]], [[Shri-Lanka]] va [[Vanuatu]]da uchraydi<ref>Meyrick, E. 1931c. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 4(2):33–64.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675475}} [[Turkum:Acrocercops|euthycolona]] {{Acrocercops-stub}} 0phllpzg5wzptuqoho2rqag80e9jmty Acrocercops gossypii 0 1464216 6317869 6310131 2026-10-24T12:01:08Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317869 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops gossypii | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops gossypii''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Janubiy Afrika]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROGOSS Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675489}} [[Turkum:Acrocercops|gossypii]] {{Acrocercops-stub}} c51s7k8ruzk1cdskt7695a5426mucdl Acrocercops euargyra 0 1464218 6317851 6310133 2026-10-24T12:00:50Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317851 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops euargyra | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops euargyra''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1934-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref>Meyrick, E. 1934a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 4(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675469}} [[Turkum:Acrocercops|euargyra]] {{Acrocercops-stub}} ntpyu2blt1w7c4vhx53qqi501bwuw2q Acrocercops extenuata 0 1464229 6317857 6310145 2026-10-24T12:00:57Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317857 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops extenuata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops extenuata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1916-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi<ref>Meyrick, E. 1916a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 1(20):609–640.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675477}} [[Turkum:Acrocercops|extenuata]] {{Acrocercops-stub}} c2qymwlamhkuvevhs518eoye8b06oy4 Acrocercops fasciculata 0 1464231 6317858 6310147 2026-10-24T12:00:59Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317858 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops fasciculata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops fasciculata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1915-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Gayana]]da uchraydi<ref>Meyrick, E. 1915c. Descriptions of South American Micro-Lepidoptera. - Transactions of the Entomological Society of London (2):201–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675478}} [[Turkum:Acrocercops|fasciculata]] {{Acrocercops-stub}} ea4eaabk8rrun07awd8q38t3shj3mbw Acrocercops erioplaca 0 1464234 6317849 6310151 2026-10-24T12:00:49Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317849 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops erioplaca | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops erioplaca''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1918-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Bihar]] shtatida uchraydi<ref>Meyrick, E. 1918b. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(6):161–192.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675468}} [[Turkum:Acrocercops|erioplaca]] {{Acrocercops-stub}} dug0dfli21bbhwu9w6v351oywuhwkeo Acrocercops goniodesma 0 1464236 6317868 6310153 2026-10-24T12:01:07Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317868 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops goniodesma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops goniodesma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1934-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROGONI Acrocercops goniodesma Meyrick, 1934] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1934a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 4(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675487}} [[Turkum:Acrocercops|goniodesma]] {{Acrocercops-stub}} ragibre9iqkv92ygn0n7h3xst50uw1m Acrocercops ficina 0 1464237 6317859 6310155 2026-10-24T12:01:00Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317859 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops ficina | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops ficina''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Janubiy Afrika]] va [[Namibiya]]da uchraydi<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROficina.htm Afrotropical Gracillariidae] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120828123807/http://www.metafro.be/graci/Species/ACROficina.htm |date=August 28, 2012 }}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROFICI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675479}} [[Turkum:Acrocercops|ficina]] {{Acrocercops-stub}} o7fdshss62vhfyhwo7klgg8l5ytmaac Acrocercops fuscapica 0 1464241 6317861 6310159 2026-10-24T12:01:01Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317861 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops fuscapica | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops fuscapica''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Nigeriya]]da uchraydi<ref name=Afromoths>{{cite web |last1=De Prins |first1=J. |last2=De Prins |first2=W. |name-list-style=amp |year=2011–2024 |url=https://www.afromoths.net/species_by_code/ACROFUSC |title=''Acrocercops fuscapica'' Bland, 1980 |website=Afromoths, online database of Afrotropical moth species (Lepidoptera) |access-date=2 November 2024 }}</ref><ref name="Bland 1980">{{cite journal |last1=Bland |first1=K.P. |year=1980 |title=Nigerian Gracillariidae |journal=Journal of the Lepidopterists' Society |volume=34 |issue=1 |pages=25–35 |doi= |url=http://images.peabody.yale.edu/lepsoc/jls/1980s/1980/1980-34(1)25-Bland.pdf }}</ref><ref name="World Gracillariidae">{{cite web |editor-last1=De Prins |editor-first1=J. |editor-last2=De Prins |editor-first2=W. |name-list-style=amp |year=2024 |title=''Acrocercops fuscapica'' Bland, 1980 |work=Global Taxonomic Database of Gracillariidae |publisher=Belgian Biodiversity Platform |location=Belspo, Brussels, Belgium |url=https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROFUSC |doi=10.48580/d4sb-397 |access-date=2 November 2024 }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675481}} [[Turkum:Acrocercops|fuscapica]] {{Acrocercops-stub}} 5qjdtzgurzn3abg7e3js2x2ktidf35x Acrocercops galeopa 0 1464243 6317864 6310161 2026-10-24T12:01:02Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317864 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops galeopa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops galeopa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1908-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Assam]] va [[Meghalaya]] shtatlarida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROGALE Acrocercops galeopa Meyrick, 1908] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1908a. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. VIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 18(4):806–832.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675482}} [[Turkum:Acrocercops|galeopa]] {{Acrocercops-stub}} cg6npe099zgxql7y5xlts7cm9680ggx Acrocercops gemmans 0 1464247 6317865 6310165 2026-10-24T12:01:04Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317865 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops gemmans | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops gemmans''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1914-yilda Lord Thomas de Grey tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Meksika]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROGEMM Acrocercops gemmans Walsingham, 1914] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Walsingham, Lord (Thomas de Grey) 1914. Insecta. Lepidoptera-Heterocera.Tineina, Pterophorina, Orneodina, and Pyralidina and Hepialina (part.). - Biologia Centrali-Americana, Lepidoptera-Heterocera 4(1909–1915):225–392, 9–10 pls.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675483}} [[Turkum:Acrocercops|gemmans]] {{Acrocercops-stub}} gh1uch8tqs5guf680g31dvj2k0mlqa6 Acrocercops glutella 0 1464249 6317867 6310168 2026-10-24T12:01:06Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317867 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops glutella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops glutella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1904-yilda W. van Deventer tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROGLUT Acrocercops glutella (van Deventer, 1904)] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>van Deventer, W. 1904b. Microlepidoptera van Java. - Tijdschrift voor Entomologie 47:1–42, pls. 1–2.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675485}} [[Turkum:Acrocercops|glutella]] {{Acrocercops-stub}} ku14gszbxw78o4wzv6zi60h1943zsu8 Acrocercops geologica 0 1464282 6317866 6310214 2026-10-24T12:01:05Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317866 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops geologica | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops geologica''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1908-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Shri-Lanka]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROGEOL Acrocercops geologica Meyrick, 1908] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1908a. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. VIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 18(4):806–832.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675484}} [[Turkum:Acrocercops|geologica]] {{Acrocercops-stub}} 45doqot3zjl722brq93j0ywlfd657n9 Acrocercops erebopa 0 1464288 6317848 6310222 2026-10-24T12:00:48Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317848 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops erebopa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops erebopa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1936-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROEREB Acrocercops erebopa Meyrick, 1936] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1936. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 5(1–2):1–64.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675467}} [[Turkum:Acrocercops|erebopa]] {{Acrocercops-stub}} p3twaivwjpzj5znboioc6knwe6lwwen Acrocercops eranista 0 1464290 6317847 6310224 2026-10-24T12:00:47Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317847 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops eranista | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops eranista''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1918-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Assam]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROERAN Acrocercops eranista Meyrick, 1918] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1918b. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(6):161–192.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675464}} [[Turkum:Acrocercops|eranista]] {{Acrocercops-stub}} epsoh3a7wt4kq4jak2w6jgttbhzq3sb Acrocercops epiclina 0 1464292 6317846 6310226 2026-10-24T12:00:45Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317846 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops epiclina | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops epiclina''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1918-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Assam]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROEPIC Acrocercops epiclina Meyrick, 1918] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1918b. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(6):161–192.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675463}} [[Turkum:Acrocercops|epiclina]] {{Acrocercops-stub}} qd2d49wbn5pqltnrvddaxz3jgjudpum Acrocercops ennychodes 0 1464294 6317845 6310228 2026-10-24T12:00:44Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317845 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops ennychodes | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops ennychodes''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_ennychodes Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROENNY Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675462}} [[Turkum:Acrocercops|ennychodes]] {{Acrocercops-stub}} cy6cuoxkgtzg7xmsqc1az6ex7rrcpk0 Acrocercops cylicota 0 1464324 6317827 6310274 2026-10-24T12:00:22Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317827 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops cylicota | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops cylicota''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1914-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] va [[Maharashtra]] shtatlarida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCYLI Acrocercops cylicota Meyrick, 1914] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1914c. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. XVIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 23(1):118–130.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675442}} [[Turkum:Acrocercops|cylicota]] {{Acrocercops-stub}} 18sm1kc7lwcuzs4g19gkqbinv0spfi2 Acrocercops cyma 0 1464349 6317828 6310304 2026-10-24T12:00:23Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317828 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops cyma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops cyma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Guadalcanal]] va [[Rennell oroli]]da uchraydi<ref>{{Cite web |title=Gracillariidae.net |url=https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCYMA |access-date=2024-09-03 |website=www.gracillariidae.net}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675443}} [[Turkum:Acrocercops|cyma]] {{Acrocercops-stub}} obepej7tavd9nwvcpyn8nc4jk01ref5 Acrocercops cymella 0 1464351 6317829 6310308 2026-10-24T12:00:24Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317829 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops cymella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops cymella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1931-yilda William Trowbridge Merrifield Forbes tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Puerto-Riko]]da uchraydi<ref>{{cite journal |last=Forbes |first=Wm. T. M. |date=October 1931 |url=https://archive.org/stream/in.ernet.dli.2015.26151/2015.26151.The-Journal-Of-The-Department-Of-Agriculture-Of-Porto-Rico-Vol-xv-1931#page/n421/mode/1up |title=Supplementary Report on the Heterocera or Moths of Porto Rico |journal=The Journal of the Department of Agriculture of Porto Rico |volume=15 |issue=4 |pages=339–394, 6 plates |via=Internet Archive}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q10730548}} [[Turkum:Acrocercops|cymella]] {{Acrocercops-stub}} 86mj86ezyoww48myxsh548qxyb392v3 Acrocercops cyphostacta 0 1464353 6317830 6310310 2026-10-24T12:00:25Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317830 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops cyphostacta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops cyphostacta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCYPH Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref><ref>[https://www.repository.naturalis.nl/document/149957 XIV. - New Micro-Lepidoptera By E. Meyrick]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675446}} [[Turkum:Acrocercops|cyphostacta]] {{Acrocercops-stub}} 1r15u9k82z95vfqs5f2n3pjf0wcr5n6 Acrocercops defigurata 0 1464355 6317831 6310312 2026-10-24T12:00:26Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317831 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops defigurata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops defigurata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1928-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Assam]] shtati va [[Nepal]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRODEFI Acrocercops defigurata Meyrick, 1928] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1928a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 3(13):385–416.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675447}} [[Turkum:Acrocercops|defigurata]] {{Acrocercops-stub}} ppwkk2rw0oxdj68g54mwb41myows8nw Acrocercops delicata 0 1464357 6317832 6310314 2026-10-24T12:00:28Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317832 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops delicata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops delicata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRODELI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref><ref>[http://www.repository.naturalis.nl/document/149957 XIV. - New Micro-Lepidoptera By E. Meyrick]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675448}} [[Turkum:Acrocercops|delicata]] {{Acrocercops-stub}} t82y9yhnauwxepqda7hfznt90zts8m9 Acrocercops enchlamyda 0 1464366 6317844 6310323 2026-10-24T12:00:42Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317844 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops enchlamyda | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops enchlamyda''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_enchlamyda Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROENCH Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675461}} [[Turkum:Acrocercops|enchlamyda]] {{Acrocercops-stub}} pp7aavb7hwbnrer8440eceb9dkkd01f Acrocercops demotes 0 1464368 6317833 6310326 2026-10-24T12:00:29Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317833 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops demotes | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops demotes''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1914-yilda Lord Thomas de Grey tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Meksika]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRODEMO Acrocercops demotes Walsingham, 1914] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Walsingham, Lord (Thomas de Grey) 1914. Insecta. Lepidoptera-Heterocera.Tineina, Pterophorina, Orneodina, and Pyralidina and Hepialina (part.). - Biologia Centrali-Americana, Lepidoptera-Heterocera 4(1909–1915):225–392, 9–10 pls.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675449}} [[Turkum:Acrocercops|demotes]] {{Acrocercops-stub}} dnj81rbk8pqnnodg9tlm3rneiqlxf3d Acrocercops desmochares 0 1464374 6317834 6310332 2026-10-24T12:00:30Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317834 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops desmochares | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops desmochares''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1921-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Braziliya]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRODESM Acrocercops desmochares Meyrick, 1921] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1921c. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675450}} [[Turkum:Acrocercops|desmochares]] {{Acrocercops-stub}} 6glmuv4kekza729j5puwn6pdogh0g7m Acrocercops diacentrota 0 1464377 6317835 6310335 2026-10-24T12:00:31Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317835 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops diacentrota | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops diacentrota''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1935-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[G‘arbiy Bengaliya]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRODIAC Acrocercops diacentrota Meyrick, 1935] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1935b. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 4(19):577–608.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675453}} [[Turkum:Acrocercops|diacentrota]] {{Acrocercops-stub}} smsybw67dyfss1jc7pr5c45f9zugk48 Acrocercops diatonica 0 1464379 6317836 6310337 2026-10-24T12:00:32Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317836 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops diatonica | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops diatonica''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1916-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtati, G‘arbiy Malayziya, [[Papua-Yangi Gvineya]] va [[Tailand]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRODIAT Acrocercops diatonica Meyrick, 1916] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1916a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 1(20):609–640.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675452}} [[Turkum:Acrocercops|diatonica]] {{Acrocercops-stub}} gjvgab7w2yksr2b6mkq02v29xnwbzit Acrocercops didymella 0 1464382 6317837 6310340 2026-10-24T12:00:34Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317837 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops didymella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops didymella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Yangi Janubiy Uels]], [[Viktoriya ]], [[Janubiy Avstraliya]] va [[G‘arbiy Avstraliya]] shtatlarida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_didymella Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRODIDY Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675454}} [[Turkum:Acrocercops|didymella]] {{Acrocercops-stub}} evfwnz50vinrjnzjuud0rmi9k1gdatx Acrocercops encentris 0 1464384 6317843 6310342 2026-10-24T12:00:41Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317843 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops encentris | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops encentris''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1915-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Gayana]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROENCE Acrocercops encentris Meyrick, 1915] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1915c. Descriptions of South American Micro-Lepidoptera. - Transactions of the Entomological Society of London (2):201–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q10730549}} [[Turkum:Acrocercops|encentris]] {{Acrocercops-stub}} 6rcowcevb9nxj3w5ultgnu0irglzq34 Acrocercops diffluella 0 1464387 6317838 6310345 2026-10-24T12:00:35Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317838 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops diffluella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops diffluella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] oroli, [[Malayziya]]ning [[Selangor]] shtati, [[Hindiston]], [[Papua-Yangi Gvineya]] va [[Solomon orollari]]da uchraydi<ref name="GTD">[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRODIFF Acrocercops diffluella (van Deventer, 1904)] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>van Deventer, W. 1904b. Microlepidoptera van Java. - Tijdschrift voor Entomologie 47:1–42, pls. 1–2.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675455}} [[Turkum:Acrocercops|diffluella]] {{Acrocercops-stub}} 4ve4rfxiybb8onkenko0k4r3qq1wbwl Acrocercops dinosticha 0 1464389 6317839 6310347 2026-10-24T12:00:36Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317839 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops dinosticha | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops dinosticha''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1936-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRODINO Acrocercops dinosticha Meyrick, 1936] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1936. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 5(1–2):1–64.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675456}} [[Turkum:Acrocercops|dinosticha]] {{Acrocercops-stub}} d7z7jkz5n9o84jr625375lu0r509ggd Acrocercops diplacopa 0 1464391 6317840 6310349 2026-10-24T12:00:37Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317840 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops diplacopa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops diplacopa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1936-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRODIPL Acrocercops diplacopa Meyrick, 1936] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1936. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 5(1–2):1–64.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675457}} [[Turkum:Acrocercops|diplacopa]] {{Acrocercops-stub}} 6o6kltkh9znjdffa58tfvmtnnjoehni Acrocercops distylii 0 1464398 6317841 6310359 2026-10-24T12:00:38Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317841 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops distylii | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops distylii''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Yaponiya]]ning [[Xonsyu]], [[Kyusyu]], Sikoku, Tsushima orollari va [[Ryukyu orollari]]da uchraydi<ref>[http://eprints.lib.hokudai.ac.jp/dspace/bitstream/2115/9841/1/38_p1-111.pdf Japanese species of the Acrocercops-group (Lepidoptera: Gracillariidae). Part I]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRODIST Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675458}} [[Turkum:Acrocercops|distylii]] {{Acrocercops-stub}} kssdvui11g4f6b0o7dikry30g679ngx Acrocercops doloploca 0 1464401 6317842 6310362 2026-10-24T12:00:39Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317842 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops doloploca | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops doloploca''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_doloploca Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRODOLO Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675459}} [[Turkum:Acrocercops|doloploca]] {{Acrocercops-stub}} b1egeib9247ir4i3a13b687vmg0r5f4 Hazra maqbaralar majmuasi 0 1464486 6318464 6310765 2026-10-25T08:57:59Z InternetArchiveBot 58913 2 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318464 wikitext text/x-wiki {{Maqbara|Asl nomi={{lang-az|Həzrə türbələr kompleksi}}|Oʻzbekcha nomi=Hazra maqbaralar majmuasi|Tasvir=Hazra SheikhMansurTomb 004 3336.jpg|Mamlakat=Ozarbayjon|Joylashuvi=[[Qabala tumani]] Hazra qishlogʻi|Koordinatalar={{coord|40|54|45|N|47|57|43|E|type:railwaystation_region:AZ|display=inline,title}}}} '''Hazra maqbaralar majmuasi''' — XV–XVI asrlarda bunyod etilgan tarixiy va meʼmoriy yodgorliklar majmuasi. [[Ozarbayjon]]ning [[Qabala tumani]] [[Həzrə|Hazra qishlogʻi]]da joylashgan. == Tavsifi == Yodgorlik majmuasi oʻrmon hududida, maydoni qariyb 3,5 gektar boʻlgan oʻrta asrlarga oid qabristonning markazida barpo etilgan. Dastlab majmua tarkibida 7 ta maqbara mavjud boʻlgan boʻlsa-da, ulardan faqat 4 tasi saqlanib qolgan. Saqlanib qolgan maqbaralarning 2 tasi esa ayanchli ahvolda<ref>{{cite journal |last1=Эфендиев |first1=Р |title=Памятники Нухинского уезда |journal=Изв. Азерб. Комитета охраны памятников старины, исскуства и природы |date=1927 |volume=Баку |issue=вып. III }}</ref><ref name="Саламзаде54">{{Harvnb|Саламзаде|1964|p=54}}</ref>. Barcha maqbaralar Shirvon — Absheron meʼmorchilik maktabi uslubida qurilgan. Peshtoqlar va qabr toshlariga bitiklar oʻyib yozilgan. Hozirgacha saqlanib qolgan toʻrtta maqbara Shayx Badriddin, Shayx Mansur, Shayx Muhammad va Shayx Bani nomlari bilan bogʻliq. Ikki maqbaradagi bitiklardan maʼlum boʻlishicha, ular [[Safaviylar davlati|Safaviylar]] shohi [[Tahmosb I]] hukmronligi davrida qurilgan. Majmua tarkibidagi maqbaralarning kirish qismlari hoshiyalari, karnizlarining shakllari va ichki qismi tuzilishi jihatidan bir-biridan farq qiladi<ref name="Саламзаде54"/>. Qabr toshlari va sagʻanalardagi naqshlar bilan bir qatorda oʻymakor va xattotlar yodgorliklarga bezak berishda arab alifbosining oʻziga xos xususiyatlaridan ham foydalanganlar. == Maqbaralar == === Shayx Badriddin maqbarasi === Maqbarada ikkita bitik mavjud. Birinchi bitikda maqbara Shayx Rabbani oʻgʻli Shayx Badriddin Shayx Shamsiddinga tegishli ekani va shayx hijriy 850-yil (milodiy 1446–1447-yillar)da vafot etgani qayd etilgan<ref name=aa>{{cite journal |last=Rüstəmli |first=Anar |title=Tarixi abidələr keçmişimizin aynasıdır |journal=Mədəniyyət qəzeti |date=1 May 2011 |page=15 |url=http://anl.az/down/meqale/medeniyyet/2011/iyun/179019.htm |accessdate=17 May 2019 |archiveurl=https://web.archive.org/web/20190923040726/http://www.anl.az/down/meqale/medeniyyet/2011/iyun/179019.htm |archivedate=2019-09-23}}</ref>. Shayx Badriddin maqbarasining tarhi ichki va tashqi tomondan sakkiz qirrali shaklga ega. === Shayx Muhammad maqbarasi === Shayx Muhammad maqbarasini [[restavratsiya]] qilish ishlari davomida unga tegishli bitik topilib, devorga qayta oʻrnatilgan. === Shayx Mansur maqbarasi === Shayx Mansur maqbarasining ichki qismi toʻgʻri toʻrtburchak shaklda, tashqi shakli esa sakkiz qirrali. Bitikdagi maʼlumotlarga koʻra, qishloq XIII asrdan boshlab Shayx Mansur nomi bilan atalib kelgan. === Shayx Bani maqbarasi === Dastlabki arxeologik qazishmalar vaqtida maqbaraning qurilgan sanasi nomaʼlum boʻlgan. Maqbara vayrona holatda boʻlgani sababli katta eʼtibor tortmagan. Keyinchalik maqbara bitigi oʻqilib, uning qurilgan sanasini aniq belgilash imkonini bergan<ref name="Саламзаде55">{{Harvnb|Саламзаде|1964|p=55}}</ref>. Maqbaraga kirish qismining chap tomonidagi bitikda meʼmorning ismi „Ustod Shamaxili Shamsiddin ishi“ deb qayd etilgan. Maqbara yaqinida oʻrnatilgan stelada hijriy 978-yil (milodiy 1570–1572-yillar) hamda Shayx Bani va Shoh Tahmosbning ismlari yozilgan. Ehtimol stela dastlab maqbaraning kirish qismida joylashgan, keyinchalik esa u yerdan qulab tushgan<ref name="Саламзаде56">{{Harvnb|Саламзаде|1964|p=56}}</ref>. == Restavratsiya == Majmuada dastlabki restavratsiya ishlari 2006-yilda [[Ozarbayjon Respublikasi Madaniyat vazirligi|Madaniyat va turizm vazirligi]]ning mahalliy boʻlimi tashabbusi bilan amalga oshirilgan<ref name=aa/>. Taʼmirlash va tiklash ishlari vazirlikning Sheki ilmiy-restavratsiya ishlab chiqarish boshqarmasi 4-sonli brigadasi tomonidan bajarilgan. Biroq 2018-yilda eʼlon qilingan hisobotda Hazra maqbaralar majmuasiga kiruvchi yodgorliklar xarob ahvolda ekani va qulab tushish xavfi ostida turgani qayd etilgan<ref>{{cite news |title=Həzrə türbələri kompleksi bərpa olunur |url=http://www.anl.az/down/medeniyyet2007/avqust/medeniyyet2007_avqust_69.htm |access-date=17 May 2019 |agency=Kaspi qəzeti |issue=17 |date=9 August 2007 |archive-url=https://web.archive.org/web/20210727125926/http://www.anl.az/down/medeniyyet2007/avqust/medeniyyet2007_avqust_69.htm |archive-date=2021-07-27 |url-status=dead}}</ref>. == Galereya == {{Galereya | align = center | height = 160px | width = 180px |File:Hazra SheikhBadraddinTomb 004 3279.jpg|Shayx Badriddin maqbarasi |File:Hazra SheikhMohammedTomb 004 3309.jpg|Shayx Muhammad maqbarasi |File:Hazra SheikhMansurTomb 004 3346.jpg|Shayx Mansur maqbarasi |File:Hazra Tomb XVIc 004 3294.jpg|Shayx Bani maqbarasi }} == Manbalar == {{manbalar|2}} == Adabiyotlar == {{refbegin}} * {{Kitob manbasi|last=Саламзаде |first=А. В. |title=XII–XV asr maqbaralari meʼmorchiligi |date=1952 |publisher=Ozarbayjon meʼmorchiligi (ocherklar) |location=Boku}} * {{Kitob manbasi|last=Саламзаде |first=А. В. |title=Ozarbayjon meʼmorchiligi XVI–XIX asrlar |date=1964 |publisher=Ozarbayjon SSR Fanlar akademiyasi nashriyoti |location=Boku}} {{refend}} [[Turkum:Ozarbayjonda islom meʼmorchiligi]] [[Turkum:Safaviylar meʼmorchiligi]] [[Turkum:Qabala tumani]] 4g5918fx9vboxmscu5jj4pgkua0a8gl Foydalanuvchi:Ummatova 2 1464494 6318130 6310809 2026-10-24T14:34:08Z Ummatova 317467 /* */ 6318130 wikitext text/x-wiki [[Image:Flag of Uzbekistan.svg|30px]]''''' Xush Kelibsiz''''' / [[Image:Flag of Russia.svg|30px]]''''' Добро пожаловать ''''' / [[Image:Flag of the United Kingdom.svg|30px]]''''' Welcome''''' {{User Uzbekistan}} {{Userbox:TDIU talabasi}} jwx44eftyrtqd910nd04l71bxhubbmj Foydalanuvchi:Xudoyarovva 2 1464496 6318238 6311617 2026-10-24T17:17:13Z Xudoyarovva 317408 6318238 wikitext text/x-wiki [[Image:Flag of Uzbekistan.svg|30px]]''''' Xush Kelibsiz''''' /[[Image:Flag of Kazakhstan.svg|30px]] ''''' Қош келдіңіз '''''/ [[Image:Flag of Russia.svg|30px]]''''' Добро пожаловать ''''' [[Image:Flag of Turkey.svg|30px]]''''' Merhaba''''' /[[Image:Flag of France.svg|30px]] ''''' Bonjour '''''/ [[Image:Flag of Italy.svg|30px]]''''' Ciao ''''' [[Image:Flag of Spain.svg|30px]]''''' Hola''''' /[[Image:Flag of Kyrgyzstan.svg|30px]] '''''Салам'''''/ [[Image:Flag of Germany.svg|30px]]''''' Hallo ''''' [[File:Gatto_zzz.gif|1000x600px]] {{Userbox:TDIU talabasi}} {{Userbox/TDIU Viki klubi aʼzosi}} a7onydgwpll9o8tbbhpistux5udm5nq 6318241 6318238 2026-10-24T17:23:22Z Xudoyarovva 317408 6318241 wikitext text/x-wiki [[Image:Flag of Uzbekistan.svg|30px]]''''' Xush Kelibsiz''''' [[Image:Flag of Turkey.svg|30px]]''''' Merhaba''''' [[Image:Flag of Kyrgyzstan.svg|30px]] '''''Салам'''''/ [[File:Gatto_zzz.gif|1000x600px]] {{Userbox:TDIU talabasi}} {{Userbox/TDIU Viki klubi aʼzosi}} 9z5y4tsfjti6a0b6t21a4dmmty3mxhz 6318243 6318241 2026-10-24T17:28:28Z Xudoyarovva 317408 6318243 wikitext text/x-wiki [[Image:Flag of Uzbekistan.svg|30px]]''''' Xush Kelibsiz''''' [[Image:Flag of Turkey.svg|30px]]''''' Merhaba''''' [[Image:Flag of Kyrgyzstan.svg|30px]] '''''Салам''''' [[File:Gatto_zzz.gif|1000x600px]] {{Userbox:TDIU talabasi}} {{Userbox/TDIU Viki klubi aʼzosi}} ttui9hjw6tqyckl32y0oh8rwri12j0c Acrocercops chrysargyra 0 1464554 6317796 6310942 2026-10-24T11:59:46Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317796 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops chrysargyra | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops chrysargyra''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1908-yilda E. Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Meghalaya]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCHRG Acrocercops chrysargyra Meyrick, 1908] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1908a. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. VIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 18(4):806–832.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675403}} [[Turkum:Acrocercops|chrysargyra]] {{Acrocercops-stub}} kueafhh6kn4fstloova76aopz58x9ti Acrocercops chloronympha 0 1464555 6317795 6310944 2026-10-24T11:59:44Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317795 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops chloronympha | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops chloronympha''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1921-yilda E. Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Braziliya]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCHLO Acrocercops chloronympha Meyrick, 1921 at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.]</ref><ref>Meyrick, E. 1921c. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675402}} [[Turkum:Acrocercops|chloronympha]] {{Acrocercops-stub}} 0isl62ngz2x5r086mflfrezw7hv0xb7 Acrocercops chionosema 0 1464556 6317794 6310947 2026-10-24T11:59:43Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317794 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops chionosema | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops chionosema''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] va [[Yangi Janubiy Uels]] shtatlarida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCHIO Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref><ref>{{Cite web |url=http://lepidoptera.butterflyhouse.com.au/grac/chionos.html |title=Australian Insects |access-date=2010-11-05 |archive-url=https://web.archive.org/web/20120817212832/http://lepidoptera.butterflyhouse.com.au/grac/chionos.html |archive-date=2012-08-17 |url-status=dead }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675401}} [[Turkum:Acrocercops|chionosema]] {{Acrocercops-stub}} 54ooj3ck3xluyz8g21kygymzuof16vw Acrocercops chionoplecta 0 1464557 6317793 6310949 2026-10-24T11:59:42Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317793 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops chionoplecta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops chionoplecta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Yangi Janubiy Uels]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_chionoplecta Australian Faunal Directory]</ref><ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCHPL Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675399}} [[Turkum:Acrocercops|chionoplecta]] {{Acrocercops-stub}} bu1hopp2dvopsnqgjsg53nh4sxyohis Acrocercops macaria 0 1464558 6317919 6310953 2026-10-24T12:02:10Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317919 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops macaria | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops macaria''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] va [[Yangi Janubiy Uels]] shtatlarida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_macaria Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMACA Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675550}} [[Turkum:Acrocercops|macaria]] {{Acrocercops-stub}} 91jahiy3eq941cdq8ae6yzp9x92vo2w Acrocercops macrochalca 0 1464559 6317920 6310955 2026-10-24T12:02:11Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317920 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops macrochalca | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops macrochalca''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Mavrikiy]]da uchraydi<ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMACR Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref><ref>Meyrick, E. 1910a. ''Descriptions of Micro-Lepidoptera from Mauritius and Chagos Isles''. - Transactions of the entomological Society of London 1910(3):373–374.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675551}} [[Turkum:Acrocercops|macrochalca]] {{Acrocercops-stub}} da78oe9pkg676xj6vvtd7wvvm45d1zh Acrocercops niphocremna 0 1464560 6317938 6310957 2026-10-24T12:02:34Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317938 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops niphocremna | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops niphocremna''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1932-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Maharashtra]] shtatida uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Terminalia chebula]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRONIPH Acrocercops niphocremna Meyrick, 1932] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1932c. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 4(9):257–288.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675574}} [[Turkum:Acrocercops|niphocremna]] {{Acrocercops-stub}} a2jun1n4x1bc4n96gzie7ljaxuqru8b Acrocercops nereis 0 1464561 6317937 6310959 2026-10-24T12:02:33Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317937 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops nereis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops nereis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Yangi Janubiy Uels]], [[Kvinslend]] va [[Janubiy Avstraliya]] shtatlarida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_nereis Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRONERE Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675572}} [[Turkum:Acrocercops|nereis]] {{Acrocercops-stub}} h3ww38d61st9fdkdlu3oa9w1qjd9qmd Acrocercops nebropa 0 1464562 6317936 6310961 2026-10-24T12:02:31Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317936 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops nebropa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops nebropa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1932-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Samoa]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRONEBR Acrocercops nebropa Meyrick, 1927] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1927b. Insects of Samoa. Part III. Fasc. 2. Micro-Lepidoptera. - — :65–116.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675571}} [[Turkum:Acrocercops|nebropa]] {{Acrocercops-stub}} bkkwurj2hywj4b8gf2sxiiz3f4qi8rj Acrocercops myriogramma 0 1464563 6317935 6310975 2026-10-24T12:02:30Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317935 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops myriogramma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops myriogramma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1937-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Uttarakhand]] shtatida uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Mallotus philippinensis]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMYRI Acrocercops myriogramma Meyrick, 1937] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1937. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 5(4):97–128.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675570}} [[Turkum:Acrocercops|myriogramma]] {{Acrocercops-stub}} s3zspkt0bdly3j8wnuxiavfqeaol7uh Acrocercops macroclina 0 1464564 6317921 6310977 2026-10-24T12:02:12Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317921 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops macroclina | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops macroclina''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1915-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida, shuningdek, [[Fiji]] va [[Malayziya]]da uchraydi. Uning ozuqa o‘simliklari qatoriga ''[[Caesalpinia bonduc]]'', ''[[Derris elliptica]]'' va ''[[Moullava spicata]]'' kiradi<ref name="GTD">[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMCRO Acrocercops macroclina Meyrick, 1916] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1916b. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(1):1–32.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675553}} [[Turkum:Acrocercops|macroclina]] {{Acrocercops-stub}} 24iwn8kaifwro76lbuqrej542rya87q Acrocercops microphis 0 1464565 6317934 6310979 2026-10-24T12:02:29Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317934 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops microphis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops microphis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1921-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Braziliya]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMICR Acrocercops microphis Meyrick, 1921] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1921c. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675569}} [[Turkum:Acrocercops|microphis]] {{Acrocercops-stub}} f0kdawjaorgn3pz3ajkjspl6497orkf Acrocercops brochogramma 0 1464566 6317778 6310981 2026-10-24T11:59:23Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317778 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops brochogramma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops brochogramma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Solomon orollari]]ning [[Gvadalkanal]] orolida, shuningdek, [[Hindiston]] va [[Shri-Lanka]]da uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Hibiscus]]'' urug‘iga mansub, turi aniqlanmagan o‘simlik hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROBROC Acrocercops brochogramma Meyrick, 1914] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675377}} [[Turkum:Acrocercops|brochogramma]] {{Acrocercops-stub}} se4hignxj10dyj6ik0yrcxrc56to8mw Acrocercops caementosa 0 1464567 6317779 6310985 2026-10-24T11:59:24Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317779 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops caementosa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops caementosa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1915-yilda E. Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Peru]]da uchraydi<ref name="GTD">[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCAEM Acrocercops caementosa Meyrick, 1915] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1915c. Descriptions of South American Micro-Lepidoptera. - Transactions of the Entomological Society of London (2):201–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675378}} [[Turkum:Acrocercops|caementosa]] {{Acrocercops-stub}} 4rzr6qppmlla8fls7gedsi1j6qcs5fj Acrocercops mesochaeta 0 1464568 6317933 6310987 2026-10-24T12:02:27Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317933 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops mesochaeta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops mesochaeta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_mesochaeta Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMESO Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref><ref>{{Cite web |title=Gracillariidae.net |url=https://www.gracillariidae.net/species/448 |access-date=2024-09-11 |website=www.gracillariidae.net}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675568}} [[Turkum:Acrocercops|mesochaeta]] {{Acrocercops-stub}} qdewjtfvt1iet8q5az9v4voyua0igzn Acrocercops mendosa 0 1464569 6317932 6310989 2026-10-24T12:02:26Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317932 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops mendosa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops mendosa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_mendosa Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMEND Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675567}} [[Turkum:Acrocercops|mendosa]] {{Acrocercops-stub}} kb9wn6cvb175q00s85bk65u23atl681 Acrocercops melantherella 0 1464570 6317931 6310992 2026-10-24T12:02:24Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317931 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops melantherella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops melantherella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Kuba]]da uchraydi. Lichinkalari ''[[Melanthera aspera]]'' va ''[[Melanthera deltoidea]]'' o‘simliklari bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simliklarining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMELT Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675565}} [[Turkum:Acrocercops|melantherella]] {{Acrocercops-stub}} 4xnmr5xze91bhseqpwxl8bthuokplmb Acrocercops melanoplecta 0 1464571 6317930 6310994 2026-10-24T12:02:23Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317930 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops melanoplecta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops melanoplecta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Gonkong]], [[Hindiston]]ning [[Meghalaya]] shtati, [[Yaponiya]]ning [[Xonsyu]], Tsusima va [[Ryukyu orollari]]da, shuningdek, [[Nepal]] va [[Tayvan]]da uchraydi. Qanotlarini yozgandagi kengligi 7–10,8 mm ni tashkil etadi<ref>[http://eprints.lib.hokudai.ac.jp/dspace/bitstream/2115/9841/1/38_p1-111.pdf Japanese species of the Acrocercops-group (Lepidoptera: Gracillariidae). Part I]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMELP Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675564}} [[Turkum:Acrocercops|melanoplecta]] {{Acrocercops-stub}} e4x2ux6hdnyak3qyjvwa2a6n5snriff Acrocercops melanocosma 0 1464572 6317929 6310997 2026-10-24T12:02:22Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317929 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops melanocosma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops melanocosma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1920-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Braziliya]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMELC Acrocercops melanocosma Meyrick, 1920] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1920a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(10):289–320.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675563}} [[Turkum:Acrocercops|melanocosma]] {{Acrocercops-stub}} 5xulh55415zmau0zfynr2jojuvj7ckz Acrocercops mechanopla 0 1464573 6317928 6311001 2026-10-24T12:02:21Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317928 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops mechanopla | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops mechanopla''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1934-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Maharashtra]] shtatida uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Gmelina arborea]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMECH Acrocercops mechanopla Meyrick, 1934] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1934a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 4(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675562}} [[Turkum:Acrocercops|mechanopla]] {{Acrocercops-stub}} s3z5x8mzkkungcwhzsvxz0t9jfk24sr Acrocercops cherimoliae 0 1464574 6317792 6311003 2026-10-24T11:59:41Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317792 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops cherimoliae | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops cherimoliae''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Kongo Demokratik Respublikasi]]da uchraydi. Lichinkalari ''[[Annona cherimolia]]'' o‘simligi bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simligining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROcherimoliae.htm Afrotropical Gracillariidae] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120828123050/http://www.metafro.be/graci/Species/ACROcherimoliae.htm |date=August 28, 2012 }}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCHER Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675397}} [[Turkum:Acrocercops|cherimoliae]] {{Acrocercops-stub}} ju7u2xhgpl1b1naqzjvcq8q81k2les4 Acrocercops macroplaca 0 1464575 6317922 6311006 2026-10-24T12:02:14Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317922 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops macroplaca | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops macroplaca''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1915-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Meghalaya]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMCRP Acrocercops macroplaca Meyrick, 1908] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1908a. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. VIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 18(4):806–832.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675554}} [[Turkum:Acrocercops|macroplaca]] {{Acrocercops-stub}} mavt3xaba9du714hu4ezj41fupryje7 Acrocercops martaella 0 1464576 6317927 6311007 2026-10-24T12:02:20Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317927 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops martaella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops martaella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Seyshel orollari]]da uchraydi<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROmartaella.htm Afrotropical Gracillariidae] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120828123409/http://www.metafro.be/graci/Species/ACROmartaella.htm |date=August 28, 2012 }}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMART Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675561}} [[Turkum:Acrocercops|martaella]] {{Acrocercops-stub}} kxjrq2bqt7ul59zstz0mueluovy26ai Acrocercops chenopa 0 1464577 6317791 6311009 2026-10-24T11:59:40Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317791 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops chenopa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops chenopa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Uganda]]da uchraydi<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROchenopa.htm Afrotropical Gracillariidae]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCHEN Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675396}} [[Turkum:Acrocercops|chenopa]] {{Acrocercops-stub}} 4ybbl00n1723yfj7s1vkgc37fnge1u4 Acrocercops marmaritis 0 1464578 6317926 6311016 2026-10-24T12:02:19Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317926 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops marmaritis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops marmaritis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1914-yilda Thomas de Grey, 6th Baron Walsingham tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Meksika]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMARM Acrocercops marmaritis Walsingham, 1914] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Walsingham, Lord (Thomas de Grey) 1914. Insecta. Lepidoptera-Heterocera.Tineina, Pterophorina, Orneodina, and Pyralidina and Hepialina (part.). - Biologia Centrali-Americana, Lepidoptera-Heterocera 4(1909–1915):225–392, 9–10 pls.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675560}} [[Turkum:Acrocercops|marmaritis]] {{Acrocercops-stub}} mcxjb6j39wn16i9hhqw3pgmb7rhkgac Acrocercops marmarauges 0 1464579 6317925 6311021 2026-10-24T12:02:18Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317925 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops marmarauges | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops marmarauges''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1932-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMRAU Acrocercops marmarauges Meyrick, 1936] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1936. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 5(1–2):1–64.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q10730553}} [[Turkum:Acrocercops|marmarauges]] {{Acrocercops-stub}} for2b5hdzusdtx1rmboroykl79tt7wq Acrocercops maranthaceae 0 1464587 6317924 6311040 2026-10-24T12:02:16Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317924 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops maranthaceae | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops maranthaceae''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Kuba]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMARA Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675558}} [[Turkum:Acrocercops|maranthaceae]] {{Acrocercops-stub}} 99z8g1vpp832jrz16g1c385j5ri92cf Acrocercops charitopis 0 1464588 6317790 6311042 2026-10-24T11:59:38Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317790 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops charitopis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops charitopis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1915-yilda E. Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Gayana]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCHAR Acrocercops charitopis Meyrick, 1915] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1915c. Descriptions of South American Micro-Lepidoptera. - Transactions of the Entomological Society of London (2):201–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675395}} [[Turkum:Acrocercops|charitopis]] {{Acrocercops-stub}} swxu5t7rao88pj9v7ow6wi3uqitscq2 Acrocercops mantica 0 1464589 6317923 6311044 2026-10-24T12:02:15Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317923 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops mantica | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops mantica''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Xitoy]]ning [[Guandun]] provinsiyasida, [[Gonkong]]da, [[Hindiston]]ning [[Meghalaya]] shtatida, [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida, [[Yaponiya]]ning Tsusima, [[Ryukyu orollari]], [[Xonsyu]], Sikoku va [[Kyusyu]] orollarida, shuningdek, [[Koreya]] va [[Nepal]]da uchraydi<ref>[http://eprints.lib.hokudai.ac.jp/dspace/bitstream/2115/9841/1/38_p1-111.pdf Japanese species of the Acrocercops-group (Lepidoptera: Gracillariidae). Part I]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROMANT Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675557}} [[Turkum:Acrocercops|mantica]] {{Acrocercops-stub}} eifxx9fx29kf5tngs8n4z2d69ngz49c Acrocercops caenotheta 0 1464590 6317780 6311047 2026-10-24T11:59:26Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317780 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops caenotheta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops caenotheta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Yangi Janubiy Uels]] shtatida uchraydi. Lichinkalari ''[[Telopea speciosissima]]'' o‘simligi bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simligining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_caenotheta Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCAEN Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675380}} [[Turkum:Acrocercops|caenotheta]] {{Acrocercops-stub}} 8gf36toigbnm0azpx9pekr42yjg3cov Acrocercops chalinosema 0 1464591 6317789 6311049 2026-10-24T11:59:37Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317789 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops chalinosema | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops chalinosema''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1936-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Bridelia]]'' urug‘iga mansub, turi aniqlanmagan o‘simlik hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCHSE Acrocercops chalinosema Meyrick, 1936] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1936. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 5(1–2):1–64.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675393}} [[Turkum:Acrocercops|chalinosema]] {{Acrocercops-stub}} nrrgs577s5ed5kvvlj4vfcp43da1qfh Acrocercops chalinopa 0 1464592 6317788 6311053 2026-10-24T11:59:36Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317788 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops chalinopa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops chalinopa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1920-yilda E. Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Braziliya]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCHLP Acrocercops chalinopa Meyrick, 1920] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1920a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(10):289–320.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675391}} [[Turkum:Acrocercops|chalinopa]] {{Acrocercops-stub}} bfhupl7tu2jbvb7x33kohhcg10mp02d Acrocercops calicella 0 1464593 6317781 6311055 2026-10-24T11:59:27Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317781 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops calicella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops calicella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Shimoliy hudud]]ida, [[Kvinslend]] shtatining janubiy qismida va [[Yangi Janubiy Uels]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCALI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675381}} [[Turkum:Acrocercops|calicella]] {{Acrocercops-stub}} 5vp3a8ehv0xempqqzvdcsyru99h1ose Acrocercops calycophthalma 0 1464594 6317782 6311057 2026-10-24T11:59:28Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317782 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops calycophthalma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops calycophthalma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Maharashtra]] va [[Karnataka]] shtatlarida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCALY Acrocercops calycophthalma Meyrick, 1926] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675382}} [[Turkum:Acrocercops|calycophthalma]] {{Acrocercops-stub}} 7bjkzmrn6q19ua5lnrn7ccmrxxh7kgf Acrocercops camptochrysa 0 1464595 6317783 6311059 2026-10-24T11:59:29Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317783 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops camptochrysa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops camptochrysa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1921-yilda E. Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Braziliya]]da uchraydi<ref name="GTD">[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCAMP Acrocercops camptochrysa Meyrick, 1921] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1921c. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675383}} [[Turkum:Acrocercops|camptochrysa]] {{Acrocercops-stub}} dxayvh6pv24yu5s4h9olpdeg1hq55ed Acrocercops chalceopla 0 1464596 6317787 6311061 2026-10-24T11:59:34Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317787 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops chalceopla | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops chalceopla''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_chalceopla Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCHLC Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675390}} [[Turkum:Acrocercops|chalinopa]] {{Acrocercops-stub}} r8zynlhu8wdsix59iqnjpmey5xxsafz Acrocercops chalcea 0 1464597 6317786 6311063 2026-10-24T11:59:33Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317786 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops chalcea | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops chalcea''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_chalcea Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCHEA Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675388}} [[Turkum:Acrocercops|chalcea]] {{Acrocercops-stub}} t503t16gzguar3slt53wgm5nm1a1vii Acrocercops castellata 0 1464598 6317785 6311065 2026-10-24T11:59:32Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317785 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops castellata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops castellata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1908-yilda E. Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Shri-Lanka]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCAST Acrocercops castellata Meyrick, 1908] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1908a. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. VIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 18(4):806–832.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q10730546}} [[Turkum:Acrocercops|castellata]] {{Acrocercops-stub}} b1864k91gk0w083k1lcl2oohlfhoj8p Acrocercops candida 0 1464599 6317784 6311067 2026-10-24T11:59:30Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317784 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops candida | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops candida''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_candida Australian Faunal Directory]</ref><ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCAND Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675384}} [[Turkum:Acrocercops|candida]] {{Acrocercops-stub}} 69p4zu97vtteyac08fsnjkmf336sr9y Acrocercops breyeri 0 1464600 6317777 6311069 2026-10-24T11:59:22Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317777 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops breyeri | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops breyeri''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Argentina]]da uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Senecio bonariensis]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROBREY Acrocercops breyeri Bourquin, 1962] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675375}} [[Turkum:Acrocercops|breyeri]] {{Acrocercops-stub}} 99iubjboo9hfldxy8u8e3982o35f10a Acrocercops helicopa 0 1464603 6317879 6311209 2026-10-24T12:01:21Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317879 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops helicopa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops helicopa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1919-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Uttarakhand]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHECO ''Acrocercops helicopa'' Meyrick, 1919] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1919. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(8):225–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675502}} [[Turkum:Acrocercops|helicopa]] {{Acrocercops-stub}} ovqjfjurao2zdk0ggtdc57xhz9tzqws Acrocercops guttiferella 0 1464604 6317871 6311212 2026-10-24T12:01:11Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317871 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops guttiferella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops guttiferella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1951-yilda Pierre Viette tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Madagaskar]]da uchraydi. Uning [[lichinka]]lari [[Guttiferae]] oilasiga mansub o‘simlik turi bilan oziqlanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROGUTT Acrocercops guttiferella (Viette, 1951)] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Viette, P. 1951b. Quelques Microlepidopteres de Madagascar. - Mémoires de l'Institut scientifique de Madagascar Ser. A, 5(2):337–346.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675491}} [[Turkum:Acrocercops|guttiferella]] {{Acrocercops-stub}} 86snaso3q6vzy8e5wymyvwyx90b1pa1 Acrocercops habroscia 0 1464605 6317872 6311214 2026-10-24T12:01:12Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317872 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops habroscia | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops habroscia''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1921-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Fiji]]da uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Calophyllum inophyllum]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHABR Acrocercops habroscia Meyrick, 1921] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1921c. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675492}} [[Turkum:Acrocercops|habroscia]] {{Acrocercops-stub}} nxl86bwp0nayjoyzkx327ok07q5xryb Acrocercops helicomitra 0 1464606 6317878 6311217 2026-10-24T12:01:20Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317878 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops helicomitra | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops helicomitra''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1924-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Braziliya]]da uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Gossypium herbaceum]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHELI Acrocercops helicomitra Meyrick, 1924] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1924. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 3(3):65–96.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q11839037}} [[Turkum:Acrocercops|helicomitra]] {{Acrocercops-stub}} 756368u6672tpewrvyo1h9ivlzlcdkm Acrocercops hedymopa 0 1464607 6317877 6311220 2026-10-24T12:01:18Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317877 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops hedymopa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops hedymopa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida va G‘arbiy Afrikadagi [[Benin]]da uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_hedymopa Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHEDY Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675499}} [[Turkum:Acrocercops|hedymopa]] {{Acrocercops-stub}} 37dhbwnf3r4gluz228vtms3l08c6p4i Acrocercops hastigera 0 1464608 6317876 6311224 2026-10-24T12:01:17Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317876 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops hastigera | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops hastigera''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1915-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Ekvador]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHAST Acrocercops hastigera Meyrick, 1915] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1915c. Descriptions of South American Micro-Lepidoptera. - Transactions of the Entomological Society of London (2):201–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675498}} [[Turkum:Acrocercops|hastigera]] {{Acrocercops-stub}} ivfkftrz406ka5p4f15h4ovh24akq0k Acrocercops hapsidota 0 1464609 6317875 6311226 2026-10-24T12:01:15Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317875 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops hapsidota | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops hapsidota''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1915-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Gayana]]da uchraydi<ref name="GTD">[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHAPS Acrocercops hapsidota Meyrick, 1915] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1915c. Descriptions of South American Micro-Lepidoptera. - Transactions of the Entomological Society of London (2):201–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675497}} [[Turkum:Acrocercops|hapsidota]] {{Acrocercops-stub}} q3mjhopnro5204swt4o03hdgnummjal Acrocercops haplocosma 0 1464610 6317874 6311228 2026-10-24T12:01:14Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317874 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops haplocosma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops haplocosma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1936-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Calophyllum inophyllum]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHAPL Acrocercops haplocosma Meyrick, 1936] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1936. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 5(1–2):1–64.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675496}} [[Turkum:Acrocercops|haplocosma]] {{Acrocercops-stub}} ek2rkbkf1x1umrn33mvaavnm98rt0h7 Acrocercops hapalarga 0 1464611 6317873 6311231 2026-10-24T12:01:13Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317873 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops hapalarga | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops hapalarga''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1916-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHAPA Acrocercops hapalarga Meyrick, 1916] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1916b. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(1):1–32.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675494}} [[Turkum:Acrocercops|hapalarga]] {{Acrocercops-stub}} 9vj4a4i6nhqct54jfurv1toadomm8th Acrocercops leucophaea 0 1464612 6317909 6311237 2026-10-24T12:01:58Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317909 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops leucophaea | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops leucophaea''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1919-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Uttarakhand]] va [[Assam]] shtatlarida, shuningdek, [[Nepal]]da uchraydi. Uning ozuqa o‘simliklari qatoriga ''[[Lyonia ovalifolia]]'' va ''[[Engelhardia spicata]]'' kiradi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLEPH Acrocercops leucophaea Meyrick, 1919] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1919. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(8):225–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675539}} [[Turkum:Acrocercops|leucophaea]] {{Acrocercops-stub}} fkl0mymsu8181uy8t21apfh2v65txda Acrocercops hemiglypta 0 1464613 6317880 6311240 2026-10-24T12:01:23Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317880 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops hemiglypta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops hemiglypta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1916-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHEMI Acrocercops hemiglypta Meyrick, 1916] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1916b. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(1):1–32.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675504}} [[Turkum:Acrocercops|hemiglypta]] {{Acrocercops-stub}} dv615wkb13bh85yyegyhij8oszjb128 Acrocercops heptadrachma 0 1464614 6317881 6311242 2026-10-24T12:01:24Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317881 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops heptadrachma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops heptadrachma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1955-yilda A. Diakonoff tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Papua-Yangi Gvineya]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHEPT Acrocercops heptadrachma Diakonoff, 1955] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Diakonoff, A. 1955. Microlepidoptera of New Guinea. Results of the third Archbold Expedition (American- Netherlands Indian Expedition 1938-1939). Part V. - Verhandelingen der Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen, Afdeling Natuurkunde (2) 50(3):1–210.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675503}} [[Turkum:Acrocercops|heptadrachma]] {{Acrocercops-stub}} fptuk4rqza8cl23np70zmxk9p67e3cq Acrocercops heterodoxa 0 1464615 6317882 6311244 2026-10-24T12:01:25Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317882 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops heterodoxa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops heterodoxa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Janubiy Afrika Respublikasi]]da uchraydi<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROheterodoxa.htm Afrotropical Gracillariidae] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120828122639/http://www.metafro.be/graci/Species/ACROheterodoxa.htm |date=August 28, 2012 }}</ref><ref>{{Cite web |title=Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera) |url=https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHETE |access-date=2023-12-20 |website=www.gracillariidae.net}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675505}} [[Turkum:Acrocercops|heterodoxa]] {{Acrocercops-stub}} t45p11y392bbaqnvbwncidftvtmvaly Acrocercops hyphantica 0 1464616 6317890 6311246 2026-10-24T12:01:35Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317890 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops hyphantica | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops hyphantica''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1912-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Bihar]] shtatida uchraydi. Uning ozuqa o‘simliklari qatoriga ''[[Caesalpinia bonduc]]'' va ''[[Caesalpinia decapetala]]'' kiradi<ref name="GTD">[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHYPH Acrocercops hyphantica Meyrick, 1912] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1912a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 1(1):1–32.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675517}} [[Turkum:Acrocercops|hyphantica]] {{Acrocercops-stub}} hy5az87tjbn74662yfkld1ahq842ykr Acrocercops heteroloba 0 1464617 6317883 6311249 2026-10-24T12:01:26Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317883 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops heteroloba | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops heteroloba''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Efiopiya]]da uchraydi<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROheteroloba.htm Afrotropical Gracillariidae] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120828122619/http://www.metafro.be/graci/Species/ACROheteroloba.htm |date=August 28, 2012 }}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHETL Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675506}} [[Turkum:Acrocercops|heteroloba]] {{Acrocercops-stub}} aw84rd70xilcumcgrlnqkynph6qeow2 Acrocercops hexachorda 0 1464618 6317884 6311252 2026-10-24T12:01:28Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317884 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops hexachorda | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops hexachorda''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1914-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHECH Acrocercops hexachorda Meyrick, 1914] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1914c. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. XVIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 23(1):118–130.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675508}} [[Turkum:Acrocercops|hexachorda]] {{Acrocercops-stub}} dwv8omfwywud6emwoa5na9kyl3qbb3y Acrocercops hexaclosta 0 1464619 6317885 6311255 2026-10-24T12:01:29Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317885 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops hexaclosta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops hexaclosta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1934-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Macaranga]]'' urug‘iga mansub, turi aniqlanmagan o‘simlik hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHEXA Acrocercops hexaclosta Acrocercops hexaclosta Meyrick, 1934] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1934a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 4(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675509}} [[Turkum:Acrocercops|hexaclosta]] {{Acrocercops-stub}} jzfbewsiys4azwfwtuec4vfpo20rlwt Acrocercops hormista 0 1464620 6317889 6311257 2026-10-24T12:01:33Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317889 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops hormista | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops hormista''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] va [[Bihar]] shtatlarida, shuningdek, [[Madagaskar]]da uchraydi<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROhormista.htm Afrotropical Gracillariidae] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120828122559/http://www.metafro.be/graci/Species/ACROhormista.htm |date=August 28, 2012 }}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHORM Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref><ref>[https://www.biodiversitylibrary.org/item/37719#page/15/mode/1up Meyrick, 1916, ''Exotic microlepidoptera'', v. 2, page: 3] {{PD-notice}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675515}} [[Turkum:Acrocercops|hormista]] {{Acrocercops-stub}} fv9arn88zu3yje731h9qys78vpavc4l Acrocercops hoplocala 0 1464621 6317888 6311259 2026-10-24T12:01:32Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317888 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops hoplocala | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops hoplocala''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Yangi Janubiy Uels]] va [[Kvinslend]] shtatlarida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_hoplocala Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHOPL Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675514}} [[Turkum:Acrocercops|hoplocala]] {{Acrocercops-stub}} avwtlclbszs8mep5ze81v7t2r9g8sju Acrocercops homalacta 0 1464622 6317887 6311262 2026-10-24T12:01:31Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317887 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops homalacta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops homalacta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1927-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Solomon orollari]]ning [[Gvadalkanal]] va [[Rennell]] orollarida, shuningdek, [[Samoa]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHOMA Acrocercops homalacta Meyrick, 1927] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>[https://www.biodiversitylibrary.org/page/43091095#page/46/mode/1up Meyrick, E. 1927b. Insects of Samoa. Part III. Fasc. 2. Micro-Lepidoptera. - — :65–116.]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675513}} [[Turkum:Acrocercops|homalacta]] {{Acrocercops-stub}} 8ab46n6xg1lw98lc9plru6rk0jyzlvf Acrocercops hippuris 0 1464623 6317886 6311267 2026-10-24T12:01:30Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317886 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops hippuris | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops hippuris''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1915-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Peru]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROHIPP Acrocercops hippuris Meyrick, 1915] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1915c. Descriptions of South American Micro-Lepidoptera. - Transactions of the Entomological Society of London (2):201–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675512}} [[Turkum:Acrocercops|hippuris]] {{Acrocercops-stub}} crkxo6fmyxhwlorfqa6adyqp88jjg7m Acrocercops lysibathra 0 1464624 6317918 6311274 2026-10-24T12:02:09Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317918 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops lysibathra | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops lysibathra''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1916-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Bihar]] shtatida uchraydi. Uning ozuqa o‘simliklari qatoriga ''[[Cordia latifolia]]'' va ''[[Cordia myxa]]'' kiradi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLYSI Acrocercops lysibathra Meyrick, 1916] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1916a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 1(20):609–640.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675549}} [[Turkum:Acrocercops|lysibathra]] {{Acrocercops-stub}} gfotovsv85vinooijaqvz3sflwr6y2a Acrocercops leucostega 0 1464625 6317910 6311277 2026-10-24T12:02:00Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317910 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops leucostega | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops leucostega''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Syerra-Leone]]da uchraydi<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROleucostega.htm Afrotropical Gracillariidae]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLEUC Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675540}} [[Turkum:Acrocercops|leucostega]] {{Acrocercops-stub}} qi8vmwo9q7hnwic0ylsl4br2s2u3xoe Acrocercops lyrica 0 1464626 6317917 6311278 2026-10-24T12:02:08Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317917 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops lyrica | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops lyrica''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1908-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Shri-Lanka]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLYRI Acrocercops lyrica Meyrick, 1908] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1908a. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. VIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 18(4):806–832.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675548}} [[Turkum:Acrocercops|lyrica]] {{Acrocercops-stub}} 50v5878qa0z5rw7od6d2kaf001d33yt Acrocercops luctuosa 0 1464627 6317916 6311280 2026-10-24T12:02:07Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317916 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops luctuosa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops luctuosa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1915-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Gayana]]da uchraydi<ref name="GTD">[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLUCT Acrocercops luctuosa Meyrick, 1915] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1915c. Descriptions of South American Micro-Lepidoptera. - Transactions of the Entomological Society of London (2):201–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675547}} [[Turkum:Acrocercops|luctuosa]] {{Acrocercops-stub}} 2366tx3xxww1q92s9v74nepkx3453so Acrocercops loxias 0 1464628 6317915 6311282 2026-10-24T12:02:06Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317915 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops loxias | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops loxias''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Rajasthan]] shtatida, shuningdek, [[Madagaskar]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLOXI De Prins, J. & De Prins, W. 2016. Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera). World Wide Web electronic publication (http://www.gracillariidae.net) (acc.29-JAN-2017)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675546}} [[Turkum:Acrocercops|loxias]] {{Acrocercops-stub}} dxg396tdgsqr4iqbdktap5ucygyoqx8 Acrocercops lophonota 0 1464629 6317914 6311287 2026-10-24T12:02:04Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317914 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops lophonota | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops lophonota''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLOPH Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref><ref>[https://www.repository.naturalis.nl/document/149957 XIV. - New Micro-Lepidoptera By E. Meyrick]{{PD-notice}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675545}} [[Turkum:Acrocercops|lophonota]] {{Acrocercops-stub}} 81xnolqlmqehpetvi73ldlcco7b5vj9 Acrocercops leucotoma 0 1464630 6317911 6311290 2026-10-24T12:02:01Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317911 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops leucotoma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops leucotoma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_leucotoma Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLECT Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675541}} [[Turkum:Acrocercops|leucotoma]] {{Acrocercops-stub}} 2xdq7fp9h66plk61h1x20ny9tzn4a5r Acrocercops lithochalca 0 1464631 6317912 6311294 2026-10-24T12:02:02Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317912 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops lithochalca | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops lithochalca''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1930-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Sekkim]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLTCH Acrocercops lithochalca Meyrick, 1930] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1930a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 3(19):577–608.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675542}} [[Turkum:Acrocercops|lithochalca]] {{Acrocercops-stub}} 8kqkojo4i621mbwcamgjmgrjux9pirx Acrocercops lithogramma 0 1464632 6317913 6311297 2026-10-24T12:02:03Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317913 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops lithogramma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops lithogramma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_lithogramma Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLITH Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675544}} [[Turkum:Acrocercops|lithogramma]] {{Acrocercops-stub}} muvkmoh85hnb2k7njubw9insjaptrib Acrocercops brachyglypta 0 1464635 6317776 6311309 2026-10-24T11:59:21Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317776 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops brachyglypta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops brachyglypta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1931-yilda E. Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida, shuningdek, [[Samoa]] va [[Solomon orollari]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROBRAC Acrocercops brachyglypta Meyrick, 1931] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1931c. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 4(2):33–64.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675374}} [[Turkum:Acrocercops|brachyglypta]] {{Acrocercops-stub}} k33a6j6u3gpt8vfdaclvpdtcj739jnf Acrocercops attenuatum 0 1464636 6317769 6311313 2026-10-24T11:59:13Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317769 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops attenuatum | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops attenuatum''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Virginiya orollari]]dagi [[Sent-Tomas (orol)|Sent-Tomas]] orolida uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Croton flavens]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROATTE Acrocercops attenuatum (Walsingham, 1897)] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675361}} [[Turkum:Acrocercops|attenuatum]] {{Acrocercops-stub}} g46772e13pp4vay4a07k7xvyawbn927 Acrocercops auricilla 0 1464637 6317770 6311315 2026-10-24T11:59:14Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317770 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops auricilla | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops auricilla''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[G‘arbiy Bengaliya]] shtatida uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Swietenia mahagoni]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROAURI Acrocercops auricilla (Stainton, 1859)] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref name="GTD"/>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675362}} [[Turkum:Acrocercops|auricilla]] {{Acrocercops-stub}} cgk1dtv4ekinovj29yw9phvujqykcpf Acrocercops bisinuata 0 1464638 6317775 6311317 2026-10-24T11:59:20Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317775 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops bisinuata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops bisinuata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Shri-Lanka]] va [[Hindiston]]da uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Eugenia malaccensis]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROBISI Acrocercops bisinuata Meyrick, 1921] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675373}} [[Turkum:Acrocercops|bisinuata]] {{Acrocercops-stub}} cr0iidt329kva9fmehv6j9umclyn0dy Acrocercops autadelpha 0 1464639 6317771 6311319 2026-10-24T11:59:15Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317771 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops autadelpha | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops autadelpha''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Yangi Janubiy Uels]] va [[Kvinslend]] shtatlarida uchraydi<ref>{{Deprecated archive|url=https://archive.today/20120802002238/http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/4ea81af5-ca04-4701-a808-fd19b78adf8f|title=Australian Faunal Directory}}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROAUTA Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q10730545}} [[Turkum:Acrocercops|autadelpha]] {{Acrocercops-stub}} ap9pzeo50vlu953xg5k28p7kp9wsb2z Acrocercops bifrenis 0 1464640 6317774 6311321 2026-10-24T11:59:19Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317774 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops bifrenis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops bifrenis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Maharashtra]] va [[Karnataka]] shtatlarida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROBIFR Acrocercops bifrenis Meyrick, 1918] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675371}} [[Turkum:Acrocercops|bifrenis]] {{Acrocercops-stub}} bnjmzeeqbq6glzd7c46teqbm1c089nn Acrocercops autarithma 0 1464641 6317772 6311323 2026-10-24T11:59:16Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317772 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops autarithma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops autarithma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1934-yilda E. Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROATRI Acrocercops autarithma Meyrick, 1934] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1934a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 4(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675364}} [[Turkum:Acrocercops|autarithma]] {{Acrocercops-stub}} gy29d7azjul6zmlnjhbszg49cbe3ksd Acrocercops axinophora 0 1464642 6317773 6311325 2026-10-24T11:59:18Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317773 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops axinophora | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops axinophora''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[G‘arbiy Avstraliya]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_axinophora Australian Faunal Directory]</ref><ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROAXIN Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675366}} [[Turkum:Acrocercops|axinophora]] {{Acrocercops-stub}} hn264dw4fo13jckppf0e5x1orttp8ca Acrocercops imperfecta 0 1464643 6317891 6311328 2026-10-24T12:01:36Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317891 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops imperfecta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops imperfecta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Misr]]da uchraydi<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROimperfecta.htm Afrotropical Gracillariidae] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120828123318/http://www.metafro.be/graci/Species/ACROimperfecta.htm |date=August 28, 2012 }}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROIMPE Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675518}} [[Turkum:Acrocercops|imperfecta]] {{Acrocercops-stub}} q8m3l95gsje4h0qs3sxnnoxu2oxv24w Acrocercops leuconota 0 1464644 6317908 6311330 2026-10-24T12:01:57Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317908 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops leuconota | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops leuconota''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1877-yilda P.C. Zeller tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Kolumbiya]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLEUN Acrocercops leuconota (Zeller, 1877)] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Zeller, P. C. 1877. Exotische Microlepidoptera. - Horae Societatis Entomologicae Rossicae 13(1–4):3–493, 6 pls.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675538}} [[Turkum:Acrocercops|leuconota]] {{Acrocercops-stub}} duwjxdhj2678rz2sxn3iz1c0frlhlpp Acrocercops isotoma 0 1464672 6317900 6311413 2026-10-24T12:01:47Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317900 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops isotoma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops isotoma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_isotoma Australian Faunal Directory]</ref><ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROISOT Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675529}} [[Turkum:Acrocercops|isotoma]] {{Acrocercops-stub}} 1zdt93sz1sbc4titscqm8vuphmhmaye Acrocercops inconspicua 0 1464673 6317892 6311416 2026-10-24T12:01:37Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317892 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops inconspicua | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops inconspicua''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1930-yilda William Trowbridge Merrifield Forbes tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Puerto-Riko]]da uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Citharaexylon fruticosum]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROINCO ''Acrocercops inconspicua'' Forbes, 1930] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Forbes, W. T. M. 1930. Insects of Porto Rico and the Virgin Islands. Heterocera or moths (excepting the Noctuidae, Geometridae, and Pyralididae [sic]). ''Scientific Survey of Porto Rico and the Virgin Islands''. 12(1):1–172, 2 pls.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675519}} [[Turkum:Acrocercops|inconspicua]] {{Acrocercops-stub}} tu9e9l0laoro76uqmwppp4ldedyu9i6 Acrocercops leucomochla 0 1464675 6317907 6311419 2026-10-24T12:01:56Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317907 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops leucomochla | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops leucomochla''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] va [[Yangi Janubiy Uels]] shtatlarida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_leucomochla Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLECM Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675537}} [[Turkum:Acrocercops|leucomochla]] {{Acrocercops-stub}} 693kaz04vaj086qlrw39vy6aushh5ic Acrocercops karachiella 0 1464676 6317901 6311421 2026-10-24T12:01:48Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317901 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops karachiella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops karachiella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1968-yilda H.G. Amsel tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Pokiston]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROKARA Acrocercops karachiella Amsel, 1968] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Amsel, H. G. 1968. Zur Kenntnis der Microlepidopterenfauna von Karachi (Pakistan). - Stuttgarter Beiträge zur Naturkunde (191):1–48, pls.1–12.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675530}} [[Turkum:Acrocercops|karachiella]] {{Acrocercops-stub}} 87am18824oe5rb2vrdx56v1giskptld Acrocercops isodelta 0 1464678 6317899 6311424 2026-10-24T12:01:46Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317899 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops isodelta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops isodelta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1908-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Shri-Lanka]] va [[Hindiston]]da uchraydi. Uning ozuqa o‘simliklari qatoriga ''[[Colebrookea oppositifolia]]'' va ''[[Elsholtzia fruticosa]]'' kiradi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROISOD Acrocercops isodelta Meyrick, 1908] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1908a. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. VIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 18(4):806–832.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675528}} [[Turkum:Acrocercops|isodelta]] {{Acrocercops-stub}} 4uhdwe0eoivsmxb5rrkdqyqpw82t2wl Acrocercops leucographa 0 1464679 6317906 6311427 2026-10-24T12:01:55Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317906 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops leucographa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops leucographa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Argentina]]da uchraydi<ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLEUG Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675534}} [[Turkum:Acrocercops|leucographa]] {{Acrocercops-stub}} q5rt9iqfblj4fnlg50y1b9r26j5v6dz Acrocercops leptalea 0 1464681 6317905 6311430 2026-10-24T12:01:53Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317905 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops leptalea | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops leptalea''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_leptalea Australian Faunal Directory]</ref><ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLEPT Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675536}} [[Turkum:Acrocercops|leptalea]] {{Acrocercops-stub}} j6cj8ln8if9losok6prxxd3maiqvijl Acrocercops lenticulata 0 1464682 6317904 6311432 2026-10-24T12:01:52Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317904 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops lenticulata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops lenticulata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1922-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Meghalaya]] va [[Assam]] shtatlarida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLENT Acrocercops lenticulata Meyrick, 1922] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1922. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(18):545–576.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675533}} [[Turkum:Acrocercops|lenticulata]] {{Acrocercops-stub}} ph58qh5q6onekz2jkko0xus11jrmozk Acrocercops laciniella 0 1464685 6317902 6311438 2026-10-24T12:01:49Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317902 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops laciniella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops laciniella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Yangi Janubiy Uels]], [[Kvinslend]], [[Viktoriya ]], [[Janubiy Avstraliya]] va [[Tasmaniya]] shtatlarida, shuningdek, [[Hindiston]] va [[Yangi Zelandiya]]da uchraydi. Ilk bor 1999-yilda Yangi Zelandiyada qayd etilgan. 2001-yil fevraliga kelib, ''[[Eucalyptus nitens]]'' plantatsiyalari orqali [[Uaykato]] va [[Bay-of-Plenti]] hududlarida tarqalgan<ref>{{Deprecated archive|url=https://archive.today/20120805234221/http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/79021760-a7d4-4b06-b6bc-80491bc9cf12|title=Australian Faunal Directory}}</ref><ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLACI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref><ref>{{Cite web |title=NZ Farm Forestry - Introduced leafminer spreading in stands of Eucalyptus nitens |url=https://www.nzffa.org.nz/farm-forestry-model/the-essentials/forest-health-pests-and-diseases/Pests/Acrocercops-laciniella/Blackbutt-leafminerFHnews116/ |access-date=2026-02-02 |website=www.nzffa.org.nz}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675531}} [[Turkum:Acrocercops|laciniella]] {{Acrocercops-stub}} 36gd2s8xxmf8lgkvscy2ne7z35cgvlu Acrocercops largoplaga 0 1464687 6317903 6311458 2026-10-24T12:01:51Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317903 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops largoplaga | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops largoplaga''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Seyshel orollari]]da uchraydi<ref>[https://web.archive.org/web/20120828123343/http://www.metafro.be/graci/Species/ACROlargoplaga.htm Afrotropical Gracillariidae]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROLARG Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675532}} [[Turkum:Acrocercops|largoplaga]] {{Acrocercops-stub}} q5xw3jkc7ovwyvbvko2xekuror9aamo Acrocercops insulariella 0 1464688 6317893 6311483 2026-10-24T12:01:38Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Havolalar */ turkum thr 6317893 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops insulariella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops insulariella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[AQSH]]ning [[Kaliforniya]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROINSU Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://mothphotographersgroup.msstate.edu/species.php?hodges=691 mothphotographersgroup] {{Taxonbar|from=Q4675521}} [[Turkum:Acrocercops|insulariella]] {{Acrocercops-stub}} 3tx3i7v6j3y1o08ec6gzwy00c47s2x0 Acrocercops irrorata 0 1464689 6317898 6311502 2026-10-24T12:01:44Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317898 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops irrorata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops irrorata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Yangi Janubiy Uels]], [[Janubiy Avstraliya]] va [[Kvinslend]] shtatlarida uchraydi<ref name="environment">{{cite web|url=http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_irrorata|title=Australian Faunal Directory|publisher=environment.gov.au|accessdate=2016-05-29|archive-url=https://web.archive.org/web/20121013012209/http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_irrorata|archive-date=2012-10-13|url-status=dead}}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROIRRO Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675526}} [[Turkum:Acrocercops|irrorata]] {{Acrocercops-stub}} 3i3u7k2m46ntg48cn422y8rkcb8pb8t Acrocercops insulella 0 1464690 6317894 6311542 2026-10-24T12:01:40Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317894 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops insulella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops insulella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1891-yilda Thomas de Grey, 6th Baron Walsingham tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Sent-Vinsent va Grenadinlar]] hamda [[Dominikan Respublikasi]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROINSL Acrocercops insulella (Walsingham, 1891)] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Walsingham, Lord (Thomas de Grey) 1891e. On the Micro-Lepidoptera of the West Indies. - Proceedings of the Zoological Society of London 37:492–549, pl. 41.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q10730552}} [[Turkum:Acrocercops|insulella]] {{Acrocercops-stub}} nto2lnt9iedpptdi936nw6sj2gv4w4b Acrocercops irradians 0 1464691 6317897 6311573 2026-10-24T12:01:43Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317897 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops irradians | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops irradians''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1931-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Maharashtra]] shtatida, shuningdek, [[Tayvan]]da uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Zingiber officinale]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROIRRA Acrocercops irradians Meyrick, 1931] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1931d. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 4(6):161–192.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675525}} [[Turkum:Acrocercops|irradians]] {{Acrocercops-stub}} 21zvackh7fn8wz2tcbolwmup21z3wez Acrocercops iraniana 0 1464692 6317896 6311591 2026-10-24T12:01:42Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317896 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops iraniana | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops iraniana''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1990-yilda P. Tiberti tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Eron]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROIRAN Acrocercops iraniana Triberti, 1990] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Triberti, P. 1990. Three new Palaearctic species of the subfamily Gracillariinae (Lepidoptera, Gracillariidae). - Zeitschrift der Arbeitsgemeinschaft Österreichischer Entomologen 41(3–4):65–70.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675524}} [[Turkum:Acrocercops|iraniana]] {{Acrocercops-stub}} 36vxjqw9jir6receqnyhrbbsputg8o5 Acrocercops ipomoeae 0 1464693 6317895 6311592 2026-10-24T12:01:41Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317895 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops ipomoeae | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops ipomoeae''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Kuba]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROIPOM Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref><ref name=busck>{{cite journal|last=Busck|first=A.|year=1934|title=Microlepidoptera of Cuba|journal=Entomologica Americana|volume=13|issue=4|url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/50659736}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675523}} [[Turkum:Acrocercops|ipomoeae]] {{Acrocercops-stub}} 726hwop27sm3djpodwi8sex3cdzfun1 Teach for America 0 1464700 6318443 6313872 2026-10-25T07:09:35Z Bekipediya 118689 /* Qabul koʻrsatkichi */ + 6318443 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | name = Teach for America, Inc. | formation = {{sda|1989}} | logo = Teach For America logo.svg | type = [[Notijorat tashkilot]] | founded = | founder = [[Wendy Kopp]] | headquarters = New York City, US | origins = | key_people = Aneesh Sohoni<br />(CEO)<ref>{{cite web|title=Aneesh Sohoni to Led Teach for America|url=https://thenonprofittimes.com/npt_articles/aneesh-sohoni-to-led-teach-for-america/|website=The NonProfit Times|access-date=August 8, 2025|date=January 13, 2025}}</ref> | region_served = | focus = Eliminate educational inequity | method = | revenue = $276 million <br />(FY 2023) | endowment = | num_volunteers = | num_employees = | num_members = | owner = | website = {{URL|http://teachforamerica.org}} | dissolved = | footnotes = }} '''Teach for America''' (TFA) — [[AQSh]]dagi notijorat tashkilot. Uning rasmiy vazifasi „taʼlimda aʼlo darajaga erishish harakatini rivojlantirish va mustahkamlash uchun AQShning eng istiqbolli boʻlajak yetakchilarini imkon qadar koʻproq jalb etish, tayyorlash va safarbar qilish“dan iborat<ref>{{cite web|last1=Jacobs|first1=David|title=Teach for America has been educating south Louisiana students, producing community leaders for 25 years|url=https://www.businessreport.com/business/twenty-five-years-passed-since-teach-america-set-foot-south-louisiana-classrooms-made-difference|website=www.businessreport.com|publisher=Greater Baton Rouge Business Report|access-date=December 13, 2015|date=December 9, 2015}}</ref>. Tashkilot bu maqsadga erishish uchun Qoʻshma Shtatlardagi yetakchi universitetlar bitiruvchilarini [[oʻqituvchi]]likka tanlab oladi va ishga yollaydi. „Korpus aʼzolari“ ({{Lang-en|corps members}}) deb ataluvchi ushbu ishtirokchilar tashkilot xizmat koʻrsatadigan 52 ta kam taʼminlangan hududning biridagi anʼanaviy davlat yoki davlat charter K–12 maktablarida kamida ikki yil dars berish majburiyatini oladilar<ref>{{cite web|last1=Roy|first1=Kathryn|title=Businesses investing in Teach for America|url=http://www.hartfordbusiness.com/article/20120326/PRINTEDITION/303269992/businesses-investing-in-teach-for-america|website=Hartford Business|access-date=December 14, 2015|date=March 26, 2015}}</ref>. == Tarixi == TFA tashkilotiga [[Wendy Kopp]] tomonidan oʻzining 1989-yilgi [[Prinston universiteti]] bakalavrlik dissertatsiyasi asosida asos solingan. Taʼsischilar jamoasi tarkibiga qiymatli investitsiyalar boʻyicha investor {{Tillararo havola|Whitney Tilson|wd=Q7996748}}, AQSh Ichki daromadlar xizmatining ({{Lang-en|Internal Revenue Service}}) sobiq komissari {{Tillararo havola|Douglas Shulman|wd=Q5301973}} hamda {{Tillararo havola|Knowledge Is Power Program|wd=Q6423304}} prezidenti va bosh direktori Richard Barth kiradi. 1990-yilda birinchi korpus tashkil etilganidan buyon 42 000 dan ortiq korpus aʼzolari TFA oldidagi oʻz majburiyatlarini bajardilar<ref>{{cite web|last1=Raetz|first1=Mackenzie|title=FSU grads fight for educational equity with Teach for America|url=http://news.fsu.edu/More-FSU-News/FSU-grads-fight-for-educational-equality-with-Teach-for-America|website=FSU.edu|access-date=December 23, 2015|date=September 14, 2015}}</ref>. 2015-yil sentabr oyida tashkilot aʼzolari va bitiruvchilari soni 50 000 nafarga yetdi; ular birgalikda butun mamlakat boʻylab 5 milliondan ortiq oʻquvchiga dars berishgan<ref>{{cite web|title=ML locals join Teach for America's 25th anniversary corps|url=http://www.thealmanac.net/article/20150902/LIFESTYLES02/150909990|website=The Almanac|access-date=December 23, 2015|date=September 2, 2015|quote=These women join a network of 50,000 corps members and alumni working alongside parents, principals and communities for positive change.}}</ref>. Tashkilot faoliyatining dastlabki 10 yili Koppning {{Tillararo havola|One Day, All Children|lt=„One Day, All Children: The Unlikely Triumph of Teach for America and What I Learned Along the Way“|wd=Q7092549}} ({{Tarjima|Bir kun kelib barcha bolalar: Teach for Americaʼning kutilmagan gʻalabasi va bu yoʻlda orttirgan saboqlarim}}) nomli kitobida batafsil yoritilgan. 2011-yil yanvar oyida Wendy Kopp oʻzining {{Tillararo havola|A Chance To Make History|lt=„A Chance To Make History“|wd=Q4655805}} ({{Tarjima|Tarix yaratish imkoniyati}}) nomli ikkinchi kitobini chop etdi. Unda muallif Amerika taʼlim tizimida soʻnggi yigirma yil davomida olib borgan faoliyati va orttirgan tajribalarini bayon qilgan<ref name="A Chance to Make History">{{cite web | author= Wendy Kopp| year=2011 | title= A Chance To Make History: What Works and What Doesn't in Providing an Excellent Education for All | url=http://www.achancetomakehistory.org | access-date=April 1, 2011 }}</ref>. 2025-yil aprel oyida Aneesh Sohoni TFA tashkilotiga yangi bosh ijrochi direktor etib tayinlandi<ref>{{Cite web |title=Vanderbilt alumnus Aneesh Sohoni named CEO of Teach for America |url=https://news.vanderbilt.edu/2025/02/14/vanderbilt-alumnus-aneesh-sohoni-named-ceo-of-teach-for-america/ |access-date=2025-12-13 |website=Vanderbilt University |language=en-US}}</ref>. == Yondashuv == [[Fayl:TFA corps members.jpg|thumb|right|2008-yildagi Hyuston institutida Teach for Americaʼning uch nafar korpus aʼzosi.]] TFA tashkiloti yaqinda universitetni tamomlagan bitiruvchilar va mutaxassislarni Qoʻshma Shtatlar boʻylab shahar hamda qishloq hududlarida ikki yil davomida dars berishga jalb etadi. TFAʼning maqsadi — korpus aʼzolarining oʻz oʻquvchilariga bor salohiyatini roʻyobga chiqarishda koʻmaklashishi va taʼlimda aʼlo darajaga erishish yoʻlida umrbod yetakchiga aylanishi orqali ham qisqa, ham uzoq muddatli ijobiy oʻzgarishlar yaratishdan iborat. Korpus aʼzolari sertifikatlangan oʻqituvchi boʻlishi shart emas, biroq bunday sertifikati bor oʻqituvchilar ham ariza topshirishlari mumkin. Sertifikatga ega boʻlmagan aʼzolar esa dasturni oʻtash davomida oʻqitiladigan kurslar orqali {{Tillararo havola|Oʻqituvchilarni muqobil sertifikatlash|wd=Q4736557|lt=muqobil sertifikat}} oladilar<ref>{{cite web|last1=Wolfman-Arent|first1=Avi|title=In Delaware, a growing number of principal prep programs|url=http://www.newsworks.org/index.php/local/delaware/88818-lead-for-delaware-among-growing-number-of-principal-prep-programs|website=Newsworks|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015}}</ref>. Dasturning barcha aʼzolari oʻz vazifalariga tayyorgarlik koʻrish uchun intensiv yozgi oʻquv mashgʻulotlarida qatnashishlari shart. Dastur tafsilotlari hududlarga qarab farq qiladi, biroq odatda besh kunlik hududiy tanishuvni, yozgi maktabda dars berishni ham qamrab olgan besh-yetti haftalik intensiv rezidentlik kursini hamda bir-ikki haftalik hududiy orientatsiya bosqichini oʻz ichiga oladi<ref>{{cite web|last1=Tamburin|first1=Adam|title=Teach for America adds summer training from Lipscomb|url=http://www.tennessean.com/story/news/education/2015/07/08/teach-america-adds-summer-training-lipscomb/29849667/|website=The Tennessean|access-date=December 23, 2015|date=July 8, 2015}}</ref>. TFA oʻqituvchilari [[Nyu-York]], [[Chikago]], [[Detroyt]], [[Yangi Orlean]] va [[Xyuston]] kabi shaharlardagi, shuningdek, sharqiy [[Shimoliy Karolina]] hamda {{Tillararo havola|Mississippi Delta|wd=Q1426203}} kabi qishloq hududlaridagi davlat maktablariga biriktiriladi. Shundan soʻng ular ikki yil davomida va odatan TFA dasturining boshqa aʼzolari bilan birgalikda faoliyat yuritadilar. TFA oʻqituvchilari oʻz maktablarining toʻlaqonli oʻqituvchilar jamoasi aʼzolari hisoblanadi. Ular maktab okrugining odatiy maoshi va imtiyozlarini, shuningdek, {{Tillararo havola|AmeriCorps|wd=Q511243|lt=AmeriCorps’ning}} muayyan miqdordagi „taʼlim vaucheri“ni oladilar (undan malaka oshirish va sertifikatlash kurslari toʻlovi, avvalgi talabalik kreditlarini qoplash yoki ikki yillik majburiyat davomida yoxud undan keyin oʻqishni davom ettirish xarajatlarini moliyalashtirish uchun foydalanish mumkin). Ular kasaba uyushmasiga avtomatik tarzda aʼzo boʻlmaydilar, biroq bunday qilish ularga taqiqlanmagan. Hatto kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlmasalar ham, maoshlaridan mahrum boʻlish evaziga uyushma tomonidan oʻtkaziladigan ish tashlashlarga qoʻshilishlari mumkin<ref>{{cite web|title=Teach for America Corps Members are not prohibited from striking|url=http://ctulocal1.tumblr.com/post/30584898257/teach-for-america-corps-members-are-not-prohibited-from|publisher=Chicago Teachers Union|access-date=October 16, 2013}}</ref>. == Kadrlarni saqlab qolish == 2015-yilda TFA birinchi yil ishlagan oʻqituvchilarining 88 foizi ikkinchi yil ham oʻz faoliyatini davom ettirish uchun qaytganini maʼlum qildi. Shuningdek, tashkilot oʻsha paytdagi 37 000 dan ziyod bitiruvchilarining 11 000 dan ortigʻi hali ham oʻqituvchilik qilayotganini, bundan tashqari, bitiruvchilarning 65 foizi taʼlim sohasida toʻliq stavkada ishlayotganini xabar qildi. Qoʻshimcha qilinishicha, tashkilot bitiruvchilarining 84 foizi [[taʼlim]] sohasiga yoki aholisi kam taʼminlangan hududlar hayotiga taʼsir koʻrsatuvchi lavozimlarda toʻliq stavkada faoliyat yuritgan<ref>{{cite web|title=Our Impact|url=https://www.teachforamerica.org/about-us/our-mission/our-impact|website=teachforamerica.org|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Ular orasida 900 dan ortiq maktab rahbarlari, 100 dan ziyod kasaba uyushmasi yetakchilari hamda 250 nafar taʼlim tizimi masʼullari bor. == Geografik qamrovi == TFA tashkilotining geografik qamrovi asos solinganidan buyon kengayib bordi. Dastlab oltita hududda faoliyat yuritgan tashkilot 2015–2016-oʻquv yiliga kelib 52 ta hududni qamrab oldi. Ushbu 52 ta hududga quyidagilar kiradi: [[Alabama]], [[Apalachia]], [[Arkanzas]], [[Baltimor]], San-Fransisko koʻrfazi, Kapital-Velli ([[Sakramento]] hududi), Sharlott, [[Chikago]]-Shimoli-gʻarbiy Indiana, [[Kolorado]], [[Konnektikut]], [[Dallas]]-Fort-Uort, [[Vashington]] hududi, [[Delaver]], Detroyat, [[Sharqiy Shimoliy Karolina]], Katta Nashvill hududi, Katta [[Yangi Orlean]]-Luiziana deltasi hududi, Katta [[Filadelfiya]] hududi, Gavayi, [[Hyuston]], [[Aydaho]], [[Indianapolis]], [[Jeksonvill]], Kanzas-Siti, [[Las-Vegas vodiysi]], [[Los-Anjeles]], [[Massachusets]], Memfis, Katta [[Atlanta]] hududi, [[Mayami-Dade]] hududi, [[Miluoki]], [[Missisipi (shtat)|Missisipi]], [[Nyu-Jersi]], [[Nyu-Meksiko]], [[Nyu-York]], Shimoliy Karolina [[Piedmont Triad]], Shimoli-sharqiy Ogayo (Klivelend hududi), [[Oklahoma]], [[Orlando]], [[Finiks]], [[Rod-Aylend]], [[Rio-Grande vodiysi]], [[San-Antonio]], [[San-Diyego]], [[Janubiy Karolina]], [[Janubiy Dakota]], Janubiy [[Luiziana]], Janubi-gʻarbiy Ogayo ([[Sinsinnati]] hududi), [[Sent-Luis]], [[Tvin-Siti]] va [[Vashington (shtat)|Vashington shtati]]. == Baholanishi == [[Fayl:Houston TFA students.jpg|thumb|left||2008-yildagi Hyuston institutida Teach for America korpusi aʼzosi dars oʻtayotgan sinf xonasi]] Tashkilotga asos solinganidan buyon TFA aʼzolarining samaradorligini boshqa yoʻllar bilan oʻqituvchilik kasbiga kirib kelgan mutaxassislar koʻrsatkichlari bilan solishtirish va baholash maqsadida bir qancha mustaqil tadqiqotlar oʻtkazilgan. {{Tillararo havola|Mathematica Inc.|wd=Q6786822}} tashkilotining 2015-yilgi tadqiqotiga koʻra, TFA oʻqituvchilari dars bergan maktabgacha taʼlim va 1–2-sinf oʻquvchilarining [[oʻqish savodxonligi]] darajasi xuddi shu boshlangʻich maktablardagi boshqa oʻqituvchilar koʻrsatkichiga nisbatan 1,3 oyga ilgarilagani aniqlangan. Ushbu tadqiqot, shuningdek, 10 ta shtat boʻylab TFA oʻqituvchilarining matematika va oʻqish fanlaridagi samaradorligi boshqa oʻqituvchilar bilan bir xil darajada ekanini koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=Impacts of the Teach for America Investing in Innovation Scale-Up|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/pdfs/education/tfa_investing_innovation.pdf|website=mathematica-mpr.com|publisher=Mathematica Policy Research|access-date=March 4, 2015}}</ref>. Calder Center hamda American Institutes for Research (AIR) oʻtkazgan tadqiqot natijalariga koʻra (shtat darajasidagi majburiy test ballari tahliliga tayanib), TFA oʻqituvchilarining Mayamidagi oʻquvchilarga bergan matematika bilimi qoʻshimcha uch oylik oʻquv dasturiga teng samaradorlik koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Hansen|first1=Michael|title=Examining Spillover Effects from Teach for America Corps Members in Miami-Dade County Public Schools|url=http://www.caldercenter.org/publications/examining-spillover-effects-teach-america-corps-members-miami-dade-county-public|website=caldercenter.org|publisher=Calder National Center for Analysis of Longitudinal Data in Education Research|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Garvard strategik maʼlumotlar loyihasi (Harvard Strategic Data Project) 2012-yilda {{Tillararo havola|Los-Anjeles birlashgan maktab okrugi|wd=Q1320340|lt=Los-Anjeles birlashgan maktab okrugidagi}} TFA oʻqituvchilari ingliz tili va matematika fanlaridan boshqa yangi oʻqituvchilarga qaraganda 1–2 oy oldinda boʻlgan taʼlim natijalarini koʻrsatganini aniqlagan<ref>{{cite web|title=SDP Human Capital Diagnostic|url=http://studentsmatter.org/wp-content/uploads/2012/11/SM_Harvard-LAUSD-teacher-study_11.14.12.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. [[Shimoliy Karolina]] va Tennessi shtatlarida oʻtkazilgan tadqiqotlar barcha fanlar va sinflar boʻyicha oʻquvchilarning oʻzlashtirish koʻrsatkichlariga tayanib, ushbu ikki shtatda TFA yangi oʻqituvchilarni tayyorlashning eng samarali manbai hisoblanishini koʻrsatgan<ref>{{cite web|title=2014 Tennessee Report Card on the Effectiveness of Teacher Training Programs|url=http://www.state.tn.us/thec/Divisions/AcademicAffairs/rttt/report_card/2014/report_card/14report_card.shtml|website=www.state.tn.us|access-date=August 13, 2015}}</ref><ref>{{cite journal|last1=Henry|first1=Gary|title=The Effects of Teacher Entry Portals on Student Achievement|journal=Journal of Teacher Education|date=January–February 2014|volume=65|issue=1|pages=7–23|doi=10.1177/0022487113503871|s2cid=145396478|url=http://intl-jte.sagepub.com/content/65/1/7|access-date=August 13, 2015|url-access=subscription}}</ref>. {{Tillararo havola|Urban instituti|wd=Q7899935}} hamda Calder Center tomonidan 2008-yil mart oyida oʻtkazilgan va ''Journal of Public Policy and Management'' jurnalida chop etilgan tadqiqotda shunday xulosaga kelingan: „TFA oʻqituvchilari boshqa oʻqituvchilarga (jumladan, soha boʻyicha maxsus sertifikatga ega boʻlganlarga) nisbatan yuqori sinf oʻquvchilarining test natijalariga ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Ushbu taʼsir ish stajidan kelib chiqadigan samaradan ustunroq boʻlib, ayniqsa matematika va tabiiy fanlarda yaqqol koʻzga tashlanadi“<ref>Urban Institute http://www.urban.org/education/evaluations.cfm?page=2</ref>. Mathematica tashkilotining 2013-yilgi yana bir tadqiqotiga koʻra, sakkizta shtatdagi TFA oʻqituvchilarining oʻquvchilari oʻrta maktab matematika fanini boshqa oʻqituvchilarning oʻquvchilariga qaraganda 2,6 oy oldinda oʻzlashtirishi aniqlangan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=The Effectiveness of Secondary Math Teachers from Teach for America and the Teaching Fellows Program|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/PDFs/Education/HSAC_final_rpt_9_2013.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Jorjiya shtati Audit va hisob-kitoblar departamenti tomonidan 2015-yilda oʻtkazilgan tadqiqotga koʻra, TFAʼning yangi faoliyat boshlagan oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning qariyb 85 foizi shtat standartlariga javob bergan yoki undan yuqori natija koʻrsatgan. Anʼanaviy pedagogik sertifikatga ega tajribasiz oʻqituvchilar sinflarida bu koʻrsatkich 70–74 foizni, koʻp yillik tajribaga ega oʻqituvchilar sinflarida esa 77 foizni tashkil etgan. Ushbu tadqiqot tashkilotning 5 haftalik tayyorgarlik kursi oʻquvchilar oʻzlashtirishining pasayishiga olib keladi degan qarashlarni raddiya etgan<ref>{{cite web|last1=Jones|first1=Walter|title=Teach for America gets better results than colleges|url=http://onlineathens.com/mobile/2015-12-10/teach-america-gets-better-results-colleges|website=Online Athens|publisher=Athens Banner -erald|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015|quote=Some critics warned shortcutting teacher preparation would lead to poor classroom results. This study suggests that's not the case.}}</ref>. Policy Studies Associates tomonidan 2011-yilda oʻtkazilgan mustaqil tadqiqotda TFA oʻqituvchilari bilan ishlaydigan maktab direktorlarining deyarli 90 foizi TFA faoliyatidan yuqori darajada qoniqish hosil qilgani koʻrsatilgan. Ular TFA aʼzolarining samaradorligini tajribali oʻqituvchilar bilan teng, baʼzi hollarda esa ulardan yuqori deb baholaganlar. Shuningdek, direktorlarning 87 foizi TFA aʼzolarining tayyorgarligi boshqa yangi oʻqituvchilarning tayyorgarligidan qolishmasligini, 53 foizi esa TFA tayyorgarligini samaraliroq deb topganini bildirganlar<ref>{{cite web|title=Teach for America's Role In Effective Educator Development: Identifying, Recruiting, and Preparing Highly Effective Teachers to Serve High-Need Students|url=https://www2.ed.gov/programs/edseed/tfanarrative.pdf|website=Ed.Gov|access-date=December 23, 2015|date=December 5, 2012}}</ref>. 2010-yilda TFA AQSh Taʼlim vazirligining „Innovatsiyalarga sarmoya“ (i3) grant tanlovida 1 700 ga yaqin arizalar orasida eng yirik grantni qoʻlga kiritdi. Moliya hajmini oshirish boʻyicha grantlar (scale-up grants) arizachilardan oʻquvchilar erishgan natijalar asosida xolis va metodologik jihatdan asoslangan tadqiqotlar (masalan, eksperimental va kvazi-eksperimental tadqiqot loyihalari) orqali oʻz muvaffaqiyatini isbotlashni talab etgan<ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/eligibility.html Eligibility – Investing in Innovation Fund (i3)]. .ed.gov (March 27, 2013). Retrieved on August 24, 2013.</ref><ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/awards.html Awards – Investing in Innovation Funds (i3)]. .ed.gov. Retrieved on August 24, 2013.</ref>. ''American Political Science Review'' jurnalida chop etilgan 2018-yilgi tadqiqot shuni koʻrsatdiki, TFA dasturi doirasida dars beruvchi imtiyozli (oʻziga toʻq) qatlam vakillari ushbu faoliyat natijasida „muhtoj va kam taʼminlangan amerikaliklarning qarashlariga yaqinroq boʻlgan dunyoqarashni qabul qiladilar“<ref>{{Cite journal|last1=Mo|first1=Cecilia Hyunjung|last2=Conn|first2=Katharine M.|date=2018|title=When Do the Advantaged See the Disadvantages of Others? A Quasi-Experimental Study of National Service|journal=American Political Science Review|language=en|volume=112|issue=4|pages=721–741|doi=10.1017/S0003055418000412|s2cid=150240375|issn=0003-0554|url=http://www.escholarship.org/uc/item/65q9d5hp|url-access=subscription}}</ref>. == Tanqidlar == TFA tanqidchilar tomonidan eʼtirozlarga uchragan. Ularning taʼkidlashicha, loyiha tajribali oʻqituvchilar oʻrniga yozda boʻladigan atigi besh haftalik tayyorgarlikdan oʻtgan va eng kam (boshlangʻich) maosh toʻlanadigan yangi kadrlarni ishga jalb etadi<ref>{{cite magazine|title=I Quit Teach for America |last=Blanchard |first=Olivia |magazine=[[The Atlantic]]|date=September 23, 2013 |url=https://www.theatlantic.com/education/archive/2013/09/i-quit-teach-for-america/279724/|access-date=September 15, 2014}}</ref>. Oʻz navbatida, bu tanqid TFAʼga qabul qilingan oʻqituvchilarning yangi aʼzolariga taalluqlidir, ammo ularning orasida oz boʻlsada sohada tajribasi bor yoki ilmiy unvonga ega kadrlar ham uchraydi. Oʻz tayyorgarlik tizimiga nisbatan eʼtirozlarga javoban, TFA yangi dasturni taqdim etdi. Dastur bakalavriatning 3-kurs talabalarini amaliyotga chiqishdan oldin, 4-kurs davomida pedagogika boʻyicha oʻquv kurslarini yakunlashga undaydi<ref>{{cite news|title=This took Teach for America 24 years to figure out?|newspaper=[[The Washington Post]]|url=https://www.washingtonpost.com/blogs/answer-sheet/wp/2014/03/11/this-took-teach-for-america-24-years-to-figure-out/|archive-url=https://web.archive.org/web/20150625092341/https://www.washingtonpost.com/blogs/answer-sheet/wp/2014/03/11/this-took-teach-for-america-24-years-to-figure-out/|archive-date=June 25, 2015|date=March 11, 2014|author=Strauss, Valerie}} </ref>. Oʻqituvchilar kasaba uyushmalari va davlat taʼlimi tarafdorlari ushbu tashkilot faoliyatini muntazam tanqid qilib kelishadi. Ularning taʼkidlashicha, anʼanaviy ravishda kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlgan sertifikati bor mutaxassislarga ajratilgan shtat oʻrinlariga vaqtinchalik havaskorlarning olib kelinishi taʼlim sohasining kasbiy nufuziga putur yetkazadi<ref>{{cite news |last=Wolf |first=Sukey |title=Teach for America sabotages public schools |date=August 2016 |newspaper=[[Freedom Socialist Party|Freedom Socialist]] |url=https://socialism.com/fs-article/teach-for-america-sabotages-public-schools/}}</ref>. {{Tillararo havola|National Education Association|wd=Q3111510}} ijrochi direktori John Wilson 2009-yil may oyida yoʻllagan xatida kasaba uyushmasi rahbarlari „maktab tizimlari oʻqituvchilarni qisqartirib, tuzilgan shartnomalarga asosan TFA bitiruvchilarini ishga qabul qilayotganiga guvoh boʻlishayotgani“ni taʼkidlagan. Wilson soʻzida davom etib, TFA kam taʼminlangan hududlardagi maktablarga „eng kam tayyorgarlik koʻrgan va eng tajribasiz oʻqituvchilar“ni olib kirib, ularni „asosiy oʻqituvchi“ sifatida biriktirayotganini aytib oʻtgan<ref name="USATodayArticle">{{cite news | last=Toppo |first=Greg | work=USA Today | date=July 29, 2009 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090802140546/https://www.usatoday.com/news/education/2009-07-29-teach-for-america_N.htm | archive-date=August 2, 2009 | title=Teach for America: Elite corps or costing older teachers jobs? |url=https://www.usatoday.com/news/education/2009-07-29-teach-for-america_N.htm }}</ref>. ''USA Today'' gazetasining xabar berishicha, 2009-yil mart oyida Sharlott-Meklenburg maktablar okrugi rahbari Peter Gorman kengash aʼzolariga dastur oldidagi majburiyatlar sababli 100 nafar TFA oʻqituvchisi ishda olib qolinishini maʼlum qilgan. Vaholanki, ushbu okrugda TFA dasturida qatnashmaydigan yuzlab boshqa oʻqituvchilar qisqartirishga tushgan edi. Biroq TFA matbuot kotibi Kerci Marcello Stroud dastur ishtirokchilari tajribali oʻqituvchilarni siqib chiqarmoqda degan qarash notoʻgʻri ekanini bildirdi:<ref name="USATodayArticle"/> {{Q2|„Biz oʻqituvchilar yuboradigan har bir hududda kadrlarning yagona emas, shunchaki manbalaridan birimiz, xolos. Ishtirokchilarimiz u yerga borib joylashgach, boshqa nomzodlar bilan teng ravishda ishga kirish suhbatlaridan oʻtishlari kerak boʻladi.“|4=In every region where we send teachers, we're just one source. Once they land, corps members must interview for jobs just like everyone else.}} TFA tanqidchilari, shuningdek, Mathematica Policy Research tashkilotining 2004-yildagi tadqiqot natijalarini ham dastur samaradorligi pastligining dalili sifatida koʻrsatishadi (qarang: [[#Baholanishi|Baholanishi]]). Tanqidchilarning taʼkidlashicha, ushbu tadqiqotda TFA oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning matematika boʻyicha oʻzlashtirishi boshqa oʻqituvchilar oʻquvchilarinikidan yuqoriroq ekani koʻringan boʻlsa-da, ularning oʻrtasidagi farq juda kichik. Qolaversa, oʻqish savodxonligi boʻyicha ikki guruh oʻrtasida hech qanday tafovut aniqlanmagan<ref name="USATodayArticle"/>. Campus Progress tomonidan 2010-yilda chop etilgan maqolada shunday deyiladi:<ref>{{cite web |last=Eaton |first=Kristi |date=January 5, 2010 |title=Teach for America Dropouts |url=http://www.campusprogress.org/articles/teach_for_america_dropouts |archive-url=https://web.archive.org/web/20101216003208/http://www.campusprogress.org/articles/teach_for_america_dropouts/ |archive-date=December 16, 2010 |publisher=Campus Progress |access-date=August 24, 2013}}</ref> {{Q2|„TFAʼning oʻta tezlashtirilgan tayyorgarlik kursi oʻqituvchilarni — yoki oʻzlari atagandek «korpus aʼzolari»ni — yetarlicha amaliyot qilmagan holda, soʻng ularni toʻgʻridan-toʻgʻri mamlakatdagi eng ogʻir sharoitli maktab okruglariga joʻnatmoqda.|4=TFA's breakneck training course leaves TFA teachers—or 'corps members,' as they're called—with insufficient classroom experience, before throwing them headfirst into some of the most disadvantaged school districts in the country.}} [[Carleton College]] professori Deborah Appleman 2009-yilda ''[[Minneapolis Star-Tribune]]'' nashrida eʼlon qilingan maqolasida shunday yozadi: „TFA yondashuvida fanni biladigan va bolalar bilan ishlashni istagan har qanday kishi minimal tayyorgarlik bilan dars bera oladi degan notoʻgʻri tushuncha mavjud.“ Appleman, shuningdek, TFAʼning elitar xarakteriga ham eʼtiroz bildirgan: "TFA tarixi maʼlum maʼnoda qahramon va fidoyi yoshlar haqidagi yetakchi gʻoyaga aylanib bormoqda. Bu hikoyada asosiy eʼtibor oʻqituvchilar xizmat qilishi kerak boʻlgan bolalar hayotiga emas, balki koʻproq ushbu yoshlarning oʻziga qaratiladi. Tashkilot tuzilmasida tanlanganlik ruhi yaqqol koʻrinadi: goʻyo hattoki professional tayyorgarlikka ega boʻlmagan eng iqtidorli yoshlar ham ehtiyojmand bolalar hayotini ijobiy tomonga oʻzgartira oladigandek tasavvur hosil qilinadi<ref>{{cite news |url=http://www.startribune.com/opinion/commentary/49234672.html |title=Counterpoint: Why I oppose Teach for America |last=Appleman |first=Deborah |archive-url=https://web.archive.org/web/20090707055850/http://www.startribune.com/opinion/commentary/49234672.html |archive-date=July 7, 2009 |date=June 29, 2009 |access-date=August 24, 2013 |newspaper=[[Minneapolis Star Tribune]]}}</ref>. [[Wendy Kopp]] 2001-yilda Sietl radiosidagi intervyusida koʻpchilik TFA faoliyatining asl mohiyatini notoʻgʻri talqin qilishini taʼkidlagan: „Biz oʻqituvchilar tayyorlaydigan muassasa emas, yetakchilarni shakllantiruvchi tashkilotmiz. Buni tushunmaslik butun loyihamizni asossiz tanqid qilishga olib keladi.“ Tanqidchilarga koʻra, bu eʼtirof TFA oʻzi koʻmaklashayotganini daʼvo qiladigan oʻquvchilar taqdiridan koʻra, koʻproq oʻz aʼzolarining karyerasini rivojlantirishga qaratilganini koʻrsatadi<ref>{{cite magazine|last1=Hootnick|first1=Alexandra|title=Teachers Are Losing Their Jobs, But Teach for America's Expanding|url=http://www.thenation.com/article/teachers-are-losing-their-jobs-teach-americas-expanding-whats-wrong/|magazine=[[The Nation]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20150717233502/http://www.thenation.com/article/teachers-are-losing-their-jobs-teach-americas-expanding-whats-wrong/ |archive-date=July 17, 2015 |date=April 15, 2014 |access-date=December 23, 2015}}</ref>. T. Jameson Brewer hamda Kathleen deMarrais tahriri ostida chop etilgan ''[[Teach for America Counter-Narratives: Alumni Speak Up and Speak Out]]'' (Peter Lang, 2015) kitobi sobiq aʼzolarning tanqidiy mulohazalarini oʻzida jamlagan dastlabki rasmiy toʻplamdir. TFA sobiq ishtirokchilari muallifligidagi har bir bob tashkilotdagi haqiqiy ahvolni ochib beradi. Tashkilotning 25 yillik tarixini tahlil qiluvchi ushbu kitob boblari uchta asosiy boʻlimga ajratilgan: (1) Dasturga saralash, tayyorlash va qoʻllab-quvvatlash tuzilmasi; (2) Tashkilotning turli-tumanlik va xilma-xillikka yondashuvi; (3) TFAning tanqidlarga va tanqidchilarga boʻlgan munosabati. 2019-yil fevralida 300 dan ortiq TFA sobiq bitiruvchilari tashkilotning yosh oʻqituvchilarga qilgan bosimiga qarshi kollektiv murojaatnomani imzoladilar; bunga TFAning Oklend oʻqituvchilar ish tashlashi paytida ularni ish joyiga chiqishga undagani sabab boʻlgan. TFA aʼzolari koʻpincha AmeriCorps dasturi ishtirokchisi boʻlganliklari va u yerda ish tashlash man etilgani sababli, aksiyada qatnashgan oʻqituvchilar AmeriCorps ajratgan taʼlim mukofotidan mahrum boʻlish xavfida qolgan edilar<ref name="AP-20190213">{{cite news |last1=Ho |first1=Sally |title=APNewsBreak: Teach for America slammed over Oakland strike |url=https://www.apnews.com/b81e40a70d7245d595b670898ea0cd9f |access-date=October 7, 2019 |work=AP NEWS |date=February 13, 2019}}</ref>. == Tashkilotning rivojlanishi == TFA tashkiloti soʻnggi yigirma yil davomida barqaror oʻsishni koʻrsatdi. Quyidagi jadvalda turli samaradorlik koʻrsatkichlaridagi oʻzgarishlar misolida ushbu oʻsish aks ettirilgan<ref name="HBS Case Study">{{cite web |author1=Childress, Stacey |author2=President |author3=Fellows of Harvard College |name-list-style=amp | year=2005 | title=Teach for America 2005| url=http://harvardbusinessonline.hbsp.harvard.edu/b01/en/common/item_detail.jhtml;jsessionid=GGJG3OHWN4N42AKRGWDSELQBKE0YIISW?id=805094&referral=2340| access-date=}}</ref><ref name="BusinessWeek Profile">{{cite web |year=2005 |title=Teach for America Profile For Young Professionals |url=http://www.businessweek.com/careers/bplc/2007/10.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20071012085802/http://www.businessweek.com/careers/bplc/2007/10.htm |archive-date=October 12, 2007 |access-date= |website=Business Week}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |date=2022-03-08 |title=Teach for America's incoming class expected to hit a 15-year low |url=https://www.chalkbeat.org/2022/3/8/22966304/teach-for-america-declines-pandemic-teacher-preparation |access-date=2023-03-29 |website=Chalkbeat |language=en}}</ref>. {| class="wikitable sortable" |+ |- ! Year ! Arizachilar soni<br /> ! Dasturga qabul qilinganlar soni<br /> ! Hududlar soni<br /> ! Operatsion byudjeti |- | 2003 | 15,708 | 1,646 | 20 | $29.8M |- | 2004 | 13,378 | 1,626 | 22 | $34.0M |- | 2005 | 17,348 | 2,181 | 22 | $38.4M |- | 2006 | 18,968 | 2,464 | 25 | $55.6M |- | 2007 | 18,172 | 2,895 | 26 | $77.9M |- | 2008 | 24,718 | 3,614 | 29 | $122.3M |- | 2009 | 35,178 | 4,039 | 35 | $149M |- | 2010 | 46,359 | 4,485 | 40 | $193M |- | 2011 | 47,911 | 5,031 | 43 |$229M |- | 2012 | 48,442 | 5,800 | 47 | $294M° |- | 2013 | 57,266 | 5,961 | 48 | $239M |- | 2014 | 50,276 | 4,500 | 50 | $321M |- |2015 | 44,181 |4,100<ref>{{cite web|last1=Garcia|first1=Ahiza|title=Teach for America applications decline again|url=https://money.cnn.com/2015/08/17/news/economy/teach-for-america-applications/|archive-url=https://web.archive.org/web/20150825101641/http://money.cnn.com/2015/08/17/news/economy/teach-for-america-applications/|url-status=dead|archive-date=August 25, 2015|website=CNN Money|date=August 17, 2015}}</ref> |52 |$376M |- |2016 |37,000<ref>{{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/news/education/wp/2016/04/12/teach-for-america-applications-fall-again-diving-35-percent-in-three-years/|title=Teach for America applications fall again, diving 35 percent in three years|last=Brown|first=Emma|date=April 12, 2016|newspaper=Washington Post|access-date=December 14, 2017|language=en-US|issn=0190-8286}}</ref> |3,400<ref>{{cite web |title=Welcoming Teach for America's 2016 Corps! |url=https://www.teachforamerica.org/top-stories/welcoming-teach-americas-2016-corps |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=September 19, 2016 |archive-date=August 28, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180828035557/https://www.teachforamerica.org/top-stories/welcoming-teach-americas-2016-corps |url-status=dead }}</ref> |53 |$328M |- |2017 |49,000<ref>{{cite web |last1=Villanueva Beard |first1=Elisa |title=Inspired By The Next Generation |url=https://www.teachforamerica.org/top-stories/elisa-villanueva-beard-inspired-by-the-next-generation |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=May 1, 2017 |archive-date=August 28, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180828035613/https://www.teachforamerica.org/top-stories/elisa-villanueva-beard-inspired-by-the-next-generation |url-status=dead }}</ref> |3,559<ref>{{cite web |title=Teach for America Releases Its 2017 Corps Profile |url=https://appalachia.teachforamerica.org/top-stories/teach-america-releases-its-2017-corps-profile |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=September 18, 2017}}</ref> |53 |$287M |- |2018 | |3,692<ref name=":0" /> | |$284M |- |2019 | |3,110<ref name=":0" /> |51 |$288M |- |2020 | |2,783<ref name=":0" /> |50 |$289M |- |2021 | |2,237<ref name=":0" /> | | |- |2022 | |1,975<ref name=":0" /> | | |} ° TFA oʻquv yiliga moslashtirilgan moliya yiliga (tashkilotning yillik byudjet va moliya davriga) oʻtishi sababli, 2013-moliya yili qisqartirildi. Ushbu davr 2012-yil 10-yanvardan 2013-yil 31-maygacha davom etdi. 2014-moliya yilidan eʼtiboran bu muddat 1-iyundan keyingi yilning 31-mayigacha boʻlgan davrni qamrab oladigan boʻldi. == Qabul koʻrsatkichi == 2013-yilda dasturga 57 000 kishi hujjat topshirdi va tashkilot oʻz tarixida eng koʻp nomzodlar oqimini qabul qildi. Tashkilot nomzodlarning qariyb 6 000 nafarini saralab oldi. Natijada qabul koʻrsatkichi 11 foizdan ham pasayib, tashkilot tarixidagi eng saralangan tarkib shakllandi<ref>{{cite web|last1=Kruvelis|first1=Melanie|title=Seniors vie for spot in selective Teach for America program|url=http://college.usatoday.com/2013/03/18/seniors-vie-for-spot-in-selective-teach-for-america-program/|website=USA Today|access-date=December 12, 2015|date=March 18, 2013}}</ref>. 2008–2013-yillar oraligʻida qabul koʻrsatkichi 11–15 foiz atrofida tebranib turgan<ref>{{cite news|last1=Johnson|first1=Jenna|title=Teach for America 2011 acceptance rate: 11 percent|url=https://www.washingtonpost.com/blogs/campus-overload/post/teach-for-america-2011-acceptance-rate-11-percent/2011/08/03/gIQAqX8bsI_blog.html|newspaper=Washington Post|access-date=August 3, 2011}}</ref>. 2014–2015-yillarda arizalar soni kamayganiga qaramay, tashkilot 15 foizlik qabul koʻrsatkichini saqlab qoldi<ref>{{cite web|last1=Feeney|first1=Nolan|title=Teach for America Welcomes Diverse Corps After Applications Drop|url=https://time.com/3992621/teach-for-america-applications/|website=[[Time (magazine)|Time]]|date=August 11, 2015 |publisher=Time Magazine|access-date=August 11, 2015}}</ref>. == Xayriya mablagʻlari tushumi == {{Section-stub}} == Nashrlar == === Teaching as Leadership === {{Section-stub}} == Bitiruvchilar == {{Section-stub}} == Yana qarang == * [[Teach For All]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{official website|http://www.teachforamerica.org}} {{Teach For All}} {{Tashqi havolalar}} gigv2f5b2nx35bodsufbbtilw15ua00 6318445 6318443 2026-10-25T07:18:42Z Bekipediya 118689 /* Xayriya mablagʻlari tushumi */ + 6318445 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | name = Teach for America, Inc. | formation = {{sda|1989}} | logo = Teach For America logo.svg | type = [[Notijorat tashkilot]] | founded = | founder = [[Wendy Kopp]] | headquarters = New York City, US | origins = | key_people = Aneesh Sohoni<br />(CEO)<ref>{{cite web|title=Aneesh Sohoni to Led Teach for America|url=https://thenonprofittimes.com/npt_articles/aneesh-sohoni-to-led-teach-for-america/|website=The NonProfit Times|access-date=August 8, 2025|date=January 13, 2025}}</ref> | region_served = | focus = Eliminate educational inequity | method = | revenue = $276 million <br />(FY 2023) | endowment = | num_volunteers = | num_employees = | num_members = | owner = | website = {{URL|http://teachforamerica.org}} | dissolved = | footnotes = }} '''Teach for America''' (TFA) — [[AQSh]]dagi notijorat tashkilot. Uning rasmiy vazifasi „taʼlimda aʼlo darajaga erishish harakatini rivojlantirish va mustahkamlash uchun AQShning eng istiqbolli boʻlajak yetakchilarini imkon qadar koʻproq jalb etish, tayyorlash va safarbar qilish“dan iborat<ref>{{cite web|last1=Jacobs|first1=David|title=Teach for America has been educating south Louisiana students, producing community leaders for 25 years|url=https://www.businessreport.com/business/twenty-five-years-passed-since-teach-america-set-foot-south-louisiana-classrooms-made-difference|website=www.businessreport.com|publisher=Greater Baton Rouge Business Report|access-date=December 13, 2015|date=December 9, 2015}}</ref>. Tashkilot bu maqsadga erishish uchun Qoʻshma Shtatlardagi yetakchi universitetlar bitiruvchilarini [[oʻqituvchi]]likka tanlab oladi va ishga yollaydi. „Korpus aʼzolari“ ({{Lang-en|corps members}}) deb ataluvchi ushbu ishtirokchilar tashkilot xizmat koʻrsatadigan 52 ta kam taʼminlangan hududning biridagi anʼanaviy davlat yoki davlat charter K–12 maktablarida kamida ikki yil dars berish majburiyatini oladilar<ref>{{cite web|last1=Roy|first1=Kathryn|title=Businesses investing in Teach for America|url=http://www.hartfordbusiness.com/article/20120326/PRINTEDITION/303269992/businesses-investing-in-teach-for-america|website=Hartford Business|access-date=December 14, 2015|date=March 26, 2015}}</ref>. == Tarixi == TFA tashkilotiga [[Wendy Kopp]] tomonidan oʻzining 1989-yilgi [[Prinston universiteti]] bakalavrlik dissertatsiyasi asosida asos solingan. Taʼsischilar jamoasi tarkibiga qiymatli investitsiyalar boʻyicha investor {{Tillararo havola|Whitney Tilson|wd=Q7996748}}, AQSh Ichki daromadlar xizmatining ({{Lang-en|Internal Revenue Service}}) sobiq komissari {{Tillararo havola|Douglas Shulman|wd=Q5301973}} hamda {{Tillararo havola|Knowledge Is Power Program|wd=Q6423304}} prezidenti va bosh direktori Richard Barth kiradi. 1990-yilda birinchi korpus tashkil etilganidan buyon 42 000 dan ortiq korpus aʼzolari TFA oldidagi oʻz majburiyatlarini bajardilar<ref>{{cite web|last1=Raetz|first1=Mackenzie|title=FSU grads fight for educational equity with Teach for America|url=http://news.fsu.edu/More-FSU-News/FSU-grads-fight-for-educational-equality-with-Teach-for-America|website=FSU.edu|access-date=December 23, 2015|date=September 14, 2015}}</ref>. 2015-yil sentabr oyida tashkilot aʼzolari va bitiruvchilari soni 50 000 nafarga yetdi; ular birgalikda butun mamlakat boʻylab 5 milliondan ortiq oʻquvchiga dars berishgan<ref>{{cite web|title=ML locals join Teach for America's 25th anniversary corps|url=http://www.thealmanac.net/article/20150902/LIFESTYLES02/150909990|website=The Almanac|access-date=December 23, 2015|date=September 2, 2015|quote=These women join a network of 50,000 corps members and alumni working alongside parents, principals and communities for positive change.}}</ref>. Tashkilot faoliyatining dastlabki 10 yili Koppning {{Tillararo havola|One Day, All Children|lt=„One Day, All Children: The Unlikely Triumph of Teach for America and What I Learned Along the Way“|wd=Q7092549}} ({{Tarjima|Bir kun kelib barcha bolalar: Teach for Americaʼning kutilmagan gʻalabasi va bu yoʻlda orttirgan saboqlarim}}) nomli kitobida batafsil yoritilgan. 2011-yil yanvar oyida Wendy Kopp oʻzining {{Tillararo havola|A Chance To Make History|lt=„A Chance To Make History“|wd=Q4655805}} ({{Tarjima|Tarix yaratish imkoniyati}}) nomli ikkinchi kitobini chop etdi. Unda muallif Amerika taʼlim tizimida soʻnggi yigirma yil davomida olib borgan faoliyati va orttirgan tajribalarini bayon qilgan<ref name="A Chance to Make History">{{cite web | author= Wendy Kopp| year=2011 | title= A Chance To Make History: What Works and What Doesn't in Providing an Excellent Education for All | url=http://www.achancetomakehistory.org | access-date=April 1, 2011 }}</ref>. 2025-yil aprel oyida Aneesh Sohoni TFA tashkilotiga yangi bosh ijrochi direktor etib tayinlandi<ref>{{Cite web |title=Vanderbilt alumnus Aneesh Sohoni named CEO of Teach for America |url=https://news.vanderbilt.edu/2025/02/14/vanderbilt-alumnus-aneesh-sohoni-named-ceo-of-teach-for-america/ |access-date=2025-12-13 |website=Vanderbilt University |language=en-US}}</ref>. == Yondashuv == [[Fayl:TFA corps members.jpg|thumb|right|2008-yildagi Hyuston institutida Teach for Americaʼning uch nafar korpus aʼzosi.]] TFA tashkiloti yaqinda universitetni tamomlagan bitiruvchilar va mutaxassislarni Qoʻshma Shtatlar boʻylab shahar hamda qishloq hududlarida ikki yil davomida dars berishga jalb etadi. TFAʼning maqsadi — korpus aʼzolarining oʻz oʻquvchilariga bor salohiyatini roʻyobga chiqarishda koʻmaklashishi va taʼlimda aʼlo darajaga erishish yoʻlida umrbod yetakchiga aylanishi orqali ham qisqa, ham uzoq muddatli ijobiy oʻzgarishlar yaratishdan iborat. Korpus aʼzolari sertifikatlangan oʻqituvchi boʻlishi shart emas, biroq bunday sertifikati bor oʻqituvchilar ham ariza topshirishlari mumkin. Sertifikatga ega boʻlmagan aʼzolar esa dasturni oʻtash davomida oʻqitiladigan kurslar orqali {{Tillararo havola|Oʻqituvchilarni muqobil sertifikatlash|wd=Q4736557|lt=muqobil sertifikat}} oladilar<ref>{{cite web|last1=Wolfman-Arent|first1=Avi|title=In Delaware, a growing number of principal prep programs|url=http://www.newsworks.org/index.php/local/delaware/88818-lead-for-delaware-among-growing-number-of-principal-prep-programs|website=Newsworks|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015}}</ref>. Dasturning barcha aʼzolari oʻz vazifalariga tayyorgarlik koʻrish uchun intensiv yozgi oʻquv mashgʻulotlarida qatnashishlari shart. Dastur tafsilotlari hududlarga qarab farq qiladi, biroq odatda besh kunlik hududiy tanishuvni, yozgi maktabda dars berishni ham qamrab olgan besh-yetti haftalik intensiv rezidentlik kursini hamda bir-ikki haftalik hududiy orientatsiya bosqichini oʻz ichiga oladi<ref>{{cite web|last1=Tamburin|first1=Adam|title=Teach for America adds summer training from Lipscomb|url=http://www.tennessean.com/story/news/education/2015/07/08/teach-america-adds-summer-training-lipscomb/29849667/|website=The Tennessean|access-date=December 23, 2015|date=July 8, 2015}}</ref>. TFA oʻqituvchilari [[Nyu-York]], [[Chikago]], [[Detroyt]], [[Yangi Orlean]] va [[Xyuston]] kabi shaharlardagi, shuningdek, sharqiy [[Shimoliy Karolina]] hamda {{Tillararo havola|Mississippi Delta|wd=Q1426203}} kabi qishloq hududlaridagi davlat maktablariga biriktiriladi. Shundan soʻng ular ikki yil davomida va odatan TFA dasturining boshqa aʼzolari bilan birgalikda faoliyat yuritadilar. TFA oʻqituvchilari oʻz maktablarining toʻlaqonli oʻqituvchilar jamoasi aʼzolari hisoblanadi. Ular maktab okrugining odatiy maoshi va imtiyozlarini, shuningdek, {{Tillararo havola|AmeriCorps|wd=Q511243|lt=AmeriCorps’ning}} muayyan miqdordagi „taʼlim vaucheri“ni oladilar (undan malaka oshirish va sertifikatlash kurslari toʻlovi, avvalgi talabalik kreditlarini qoplash yoki ikki yillik majburiyat davomida yoxud undan keyin oʻqishni davom ettirish xarajatlarini moliyalashtirish uchun foydalanish mumkin). Ular kasaba uyushmasiga avtomatik tarzda aʼzo boʻlmaydilar, biroq bunday qilish ularga taqiqlanmagan. Hatto kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlmasalar ham, maoshlaridan mahrum boʻlish evaziga uyushma tomonidan oʻtkaziladigan ish tashlashlarga qoʻshilishlari mumkin<ref>{{cite web|title=Teach for America Corps Members are not prohibited from striking|url=http://ctulocal1.tumblr.com/post/30584898257/teach-for-america-corps-members-are-not-prohibited-from|publisher=Chicago Teachers Union|access-date=October 16, 2013}}</ref>. == Kadrlarni saqlab qolish == 2015-yilda TFA birinchi yil ishlagan oʻqituvchilarining 88 foizi ikkinchi yil ham oʻz faoliyatini davom ettirish uchun qaytganini maʼlum qildi. Shuningdek, tashkilot oʻsha paytdagi 37 000 dan ziyod bitiruvchilarining 11 000 dan ortigʻi hali ham oʻqituvchilik qilayotganini, bundan tashqari, bitiruvchilarning 65 foizi taʼlim sohasida toʻliq stavkada ishlayotganini xabar qildi. Qoʻshimcha qilinishicha, tashkilot bitiruvchilarining 84 foizi [[taʼlim]] sohasiga yoki aholisi kam taʼminlangan hududlar hayotiga taʼsir koʻrsatuvchi lavozimlarda toʻliq stavkada faoliyat yuritgan<ref>{{cite web|title=Our Impact|url=https://www.teachforamerica.org/about-us/our-mission/our-impact|website=teachforamerica.org|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Ular orasida 900 dan ortiq maktab rahbarlari, 100 dan ziyod kasaba uyushmasi yetakchilari hamda 250 nafar taʼlim tizimi masʼullari bor. == Geografik qamrovi == TFA tashkilotining geografik qamrovi asos solinganidan buyon kengayib bordi. Dastlab oltita hududda faoliyat yuritgan tashkilot 2015–2016-oʻquv yiliga kelib 52 ta hududni qamrab oldi. Ushbu 52 ta hududga quyidagilar kiradi: [[Alabama]], [[Apalachia]], [[Arkanzas]], [[Baltimor]], San-Fransisko koʻrfazi, Kapital-Velli ([[Sakramento]] hududi), Sharlott, [[Chikago]]-Shimoli-gʻarbiy Indiana, [[Kolorado]], [[Konnektikut]], [[Dallas]]-Fort-Uort, [[Vashington]] hududi, [[Delaver]], Detroyat, [[Sharqiy Shimoliy Karolina]], Katta Nashvill hududi, Katta [[Yangi Orlean]]-Luiziana deltasi hududi, Katta [[Filadelfiya]] hududi, Gavayi, [[Hyuston]], [[Aydaho]], [[Indianapolis]], [[Jeksonvill]], Kanzas-Siti, [[Las-Vegas vodiysi]], [[Los-Anjeles]], [[Massachusets]], Memfis, Katta [[Atlanta]] hududi, [[Mayami-Dade]] hududi, [[Miluoki]], [[Missisipi (shtat)|Missisipi]], [[Nyu-Jersi]], [[Nyu-Meksiko]], [[Nyu-York]], Shimoliy Karolina [[Piedmont Triad]], Shimoli-sharqiy Ogayo (Klivelend hududi), [[Oklahoma]], [[Orlando]], [[Finiks]], [[Rod-Aylend]], [[Rio-Grande vodiysi]], [[San-Antonio]], [[San-Diyego]], [[Janubiy Karolina]], [[Janubiy Dakota]], Janubiy [[Luiziana]], Janubi-gʻarbiy Ogayo ([[Sinsinnati]] hududi), [[Sent-Luis]], [[Tvin-Siti]] va [[Vashington (shtat)|Vashington shtati]]. == Baholanishi == [[Fayl:Houston TFA students.jpg|thumb|left||2008-yildagi Hyuston institutida Teach for America korpusi aʼzosi dars oʻtayotgan sinf xonasi]] Tashkilotga asos solinganidan buyon TFA aʼzolarining samaradorligini boshqa yoʻllar bilan oʻqituvchilik kasbiga kirib kelgan mutaxassislar koʻrsatkichlari bilan solishtirish va baholash maqsadida bir qancha mustaqil tadqiqotlar oʻtkazilgan. {{Tillararo havola|Mathematica Inc.|wd=Q6786822}} tashkilotining 2015-yilgi tadqiqotiga koʻra, TFA oʻqituvchilari dars bergan maktabgacha taʼlim va 1–2-sinf oʻquvchilarining [[oʻqish savodxonligi]] darajasi xuddi shu boshlangʻich maktablardagi boshqa oʻqituvchilar koʻrsatkichiga nisbatan 1,3 oyga ilgarilagani aniqlangan. Ushbu tadqiqot, shuningdek, 10 ta shtat boʻylab TFA oʻqituvchilarining matematika va oʻqish fanlaridagi samaradorligi boshqa oʻqituvchilar bilan bir xil darajada ekanini koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=Impacts of the Teach for America Investing in Innovation Scale-Up|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/pdfs/education/tfa_investing_innovation.pdf|website=mathematica-mpr.com|publisher=Mathematica Policy Research|access-date=March 4, 2015}}</ref>. Calder Center hamda American Institutes for Research (AIR) oʻtkazgan tadqiqot natijalariga koʻra (shtat darajasidagi majburiy test ballari tahliliga tayanib), TFA oʻqituvchilarining Mayamidagi oʻquvchilarga bergan matematika bilimi qoʻshimcha uch oylik oʻquv dasturiga teng samaradorlik koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Hansen|first1=Michael|title=Examining Spillover Effects from Teach for America Corps Members in Miami-Dade County Public Schools|url=http://www.caldercenter.org/publications/examining-spillover-effects-teach-america-corps-members-miami-dade-county-public|website=caldercenter.org|publisher=Calder National Center for Analysis of Longitudinal Data in Education Research|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Garvard strategik maʼlumotlar loyihasi (Harvard Strategic Data Project) 2012-yilda {{Tillararo havola|Los-Anjeles birlashgan maktab okrugi|wd=Q1320340|lt=Los-Anjeles birlashgan maktab okrugidagi}} TFA oʻqituvchilari ingliz tili va matematika fanlaridan boshqa yangi oʻqituvchilarga qaraganda 1–2 oy oldinda boʻlgan taʼlim natijalarini koʻrsatganini aniqlagan<ref>{{cite web|title=SDP Human Capital Diagnostic|url=http://studentsmatter.org/wp-content/uploads/2012/11/SM_Harvard-LAUSD-teacher-study_11.14.12.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. [[Shimoliy Karolina]] va Tennessi shtatlarida oʻtkazilgan tadqiqotlar barcha fanlar va sinflar boʻyicha oʻquvchilarning oʻzlashtirish koʻrsatkichlariga tayanib, ushbu ikki shtatda TFA yangi oʻqituvchilarni tayyorlashning eng samarali manbai hisoblanishini koʻrsatgan<ref>{{cite web|title=2014 Tennessee Report Card on the Effectiveness of Teacher Training Programs|url=http://www.state.tn.us/thec/Divisions/AcademicAffairs/rttt/report_card/2014/report_card/14report_card.shtml|website=www.state.tn.us|access-date=August 13, 2015}}</ref><ref>{{cite journal|last1=Henry|first1=Gary|title=The Effects of Teacher Entry Portals on Student Achievement|journal=Journal of Teacher Education|date=January–February 2014|volume=65|issue=1|pages=7–23|doi=10.1177/0022487113503871|s2cid=145396478|url=http://intl-jte.sagepub.com/content/65/1/7|access-date=August 13, 2015|url-access=subscription}}</ref>. {{Tillararo havola|Urban instituti|wd=Q7899935}} hamda Calder Center tomonidan 2008-yil mart oyida oʻtkazilgan va ''Journal of Public Policy and Management'' jurnalida chop etilgan tadqiqotda shunday xulosaga kelingan: „TFA oʻqituvchilari boshqa oʻqituvchilarga (jumladan, soha boʻyicha maxsus sertifikatga ega boʻlganlarga) nisbatan yuqori sinf oʻquvchilarining test natijalariga ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Ushbu taʼsir ish stajidan kelib chiqadigan samaradan ustunroq boʻlib, ayniqsa matematika va tabiiy fanlarda yaqqol koʻzga tashlanadi“<ref>Urban Institute http://www.urban.org/education/evaluations.cfm?page=2</ref>. Mathematica tashkilotining 2013-yilgi yana bir tadqiqotiga koʻra, sakkizta shtatdagi TFA oʻqituvchilarining oʻquvchilari oʻrta maktab matematika fanini boshqa oʻqituvchilarning oʻquvchilariga qaraganda 2,6 oy oldinda oʻzlashtirishi aniqlangan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=The Effectiveness of Secondary Math Teachers from Teach for America and the Teaching Fellows Program|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/PDFs/Education/HSAC_final_rpt_9_2013.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Jorjiya shtati Audit va hisob-kitoblar departamenti tomonidan 2015-yilda oʻtkazilgan tadqiqotga koʻra, TFAʼning yangi faoliyat boshlagan oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning qariyb 85 foizi shtat standartlariga javob bergan yoki undan yuqori natija koʻrsatgan. Anʼanaviy pedagogik sertifikatga ega tajribasiz oʻqituvchilar sinflarida bu koʻrsatkich 70–74 foizni, koʻp yillik tajribaga ega oʻqituvchilar sinflarida esa 77 foizni tashkil etgan. Ushbu tadqiqot tashkilotning 5 haftalik tayyorgarlik kursi oʻquvchilar oʻzlashtirishining pasayishiga olib keladi degan qarashlarni raddiya etgan<ref>{{cite web|last1=Jones|first1=Walter|title=Teach for America gets better results than colleges|url=http://onlineathens.com/mobile/2015-12-10/teach-america-gets-better-results-colleges|website=Online Athens|publisher=Athens Banner -erald|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015|quote=Some critics warned shortcutting teacher preparation would lead to poor classroom results. This study suggests that's not the case.}}</ref>. Policy Studies Associates tomonidan 2011-yilda oʻtkazilgan mustaqil tadqiqotda TFA oʻqituvchilari bilan ishlaydigan maktab direktorlarining deyarli 90 foizi TFA faoliyatidan yuqori darajada qoniqish hosil qilgani koʻrsatilgan. Ular TFA aʼzolarining samaradorligini tajribali oʻqituvchilar bilan teng, baʼzi hollarda esa ulardan yuqori deb baholaganlar. Shuningdek, direktorlarning 87 foizi TFA aʼzolarining tayyorgarligi boshqa yangi oʻqituvchilarning tayyorgarligidan qolishmasligini, 53 foizi esa TFA tayyorgarligini samaraliroq deb topganini bildirganlar<ref>{{cite web|title=Teach for America's Role In Effective Educator Development: Identifying, Recruiting, and Preparing Highly Effective Teachers to Serve High-Need Students|url=https://www2.ed.gov/programs/edseed/tfanarrative.pdf|website=Ed.Gov|access-date=December 23, 2015|date=December 5, 2012}}</ref>. 2010-yilda TFA AQSh Taʼlim vazirligining „Innovatsiyalarga sarmoya“ (i3) grant tanlovida 1 700 ga yaqin arizalar orasida eng yirik grantni qoʻlga kiritdi. Moliya hajmini oshirish boʻyicha grantlar (scale-up grants) arizachilardan oʻquvchilar erishgan natijalar asosida xolis va metodologik jihatdan asoslangan tadqiqotlar (masalan, eksperimental va kvazi-eksperimental tadqiqot loyihalari) orqali oʻz muvaffaqiyatini isbotlashni talab etgan<ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/eligibility.html Eligibility – Investing in Innovation Fund (i3)]. .ed.gov (March 27, 2013). Retrieved on August 24, 2013.</ref><ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/awards.html Awards – Investing in Innovation Funds (i3)]. .ed.gov. Retrieved on August 24, 2013.</ref>. ''American Political Science Review'' jurnalida chop etilgan 2018-yilgi tadqiqot shuni koʻrsatdiki, TFA dasturi doirasida dars beruvchi imtiyozli (oʻziga toʻq) qatlam vakillari ushbu faoliyat natijasida „muhtoj va kam taʼminlangan amerikaliklarning qarashlariga yaqinroq boʻlgan dunyoqarashni qabul qiladilar“<ref>{{Cite journal|last1=Mo|first1=Cecilia Hyunjung|last2=Conn|first2=Katharine M.|date=2018|title=When Do the Advantaged See the Disadvantages of Others? A Quasi-Experimental Study of National Service|journal=American Political Science Review|language=en|volume=112|issue=4|pages=721–741|doi=10.1017/S0003055418000412|s2cid=150240375|issn=0003-0554|url=http://www.escholarship.org/uc/item/65q9d5hp|url-access=subscription}}</ref>. == Tanqidlar == TFA tanqidchilar tomonidan eʼtirozlarga uchragan. Ularning taʼkidlashicha, loyiha tajribali oʻqituvchilar oʻrniga yozda boʻladigan atigi besh haftalik tayyorgarlikdan oʻtgan va eng kam (boshlangʻich) maosh toʻlanadigan yangi kadrlarni ishga jalb etadi<ref>{{cite magazine|title=I Quit Teach for America |last=Blanchard |first=Olivia |magazine=[[The Atlantic]]|date=September 23, 2013 |url=https://www.theatlantic.com/education/archive/2013/09/i-quit-teach-for-america/279724/|access-date=September 15, 2014}}</ref>. Oʻz navbatida, bu tanqid TFAʼga qabul qilingan oʻqituvchilarning yangi aʼzolariga taalluqlidir, ammo ularning orasida oz boʻlsada sohada tajribasi bor yoki ilmiy unvonga ega kadrlar ham uchraydi. Oʻz tayyorgarlik tizimiga nisbatan eʼtirozlarga javoban, TFA yangi dasturni taqdim etdi. Dastur bakalavriatning 3-kurs talabalarini amaliyotga chiqishdan oldin, 4-kurs davomida pedagogika boʻyicha oʻquv kurslarini yakunlashga undaydi<ref>{{cite news|title=This took Teach for America 24 years to figure out?|newspaper=[[The Washington Post]]|url=https://www.washingtonpost.com/blogs/answer-sheet/wp/2014/03/11/this-took-teach-for-america-24-years-to-figure-out/|archive-url=https://web.archive.org/web/20150625092341/https://www.washingtonpost.com/blogs/answer-sheet/wp/2014/03/11/this-took-teach-for-america-24-years-to-figure-out/|archive-date=June 25, 2015|date=March 11, 2014|author=Strauss, Valerie}} </ref>. Oʻqituvchilar kasaba uyushmalari va davlat taʼlimi tarafdorlari ushbu tashkilot faoliyatini muntazam tanqid qilib kelishadi. Ularning taʼkidlashicha, anʼanaviy ravishda kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlgan sertifikati bor mutaxassislarga ajratilgan shtat oʻrinlariga vaqtinchalik havaskorlarning olib kelinishi taʼlim sohasining kasbiy nufuziga putur yetkazadi<ref>{{cite news |last=Wolf |first=Sukey |title=Teach for America sabotages public schools |date=August 2016 |newspaper=[[Freedom Socialist Party|Freedom Socialist]] |url=https://socialism.com/fs-article/teach-for-america-sabotages-public-schools/}}</ref>. {{Tillararo havola|National Education Association|wd=Q3111510}} ijrochi direktori John Wilson 2009-yil may oyida yoʻllagan xatida kasaba uyushmasi rahbarlari „maktab tizimlari oʻqituvchilarni qisqartirib, tuzilgan shartnomalarga asosan TFA bitiruvchilarini ishga qabul qilayotganiga guvoh boʻlishayotgani“ni taʼkidlagan. Wilson soʻzida davom etib, TFA kam taʼminlangan hududlardagi maktablarga „eng kam tayyorgarlik koʻrgan va eng tajribasiz oʻqituvchilar“ni olib kirib, ularni „asosiy oʻqituvchi“ sifatida biriktirayotganini aytib oʻtgan<ref name="USATodayArticle">{{cite news | last=Toppo |first=Greg | work=USA Today | date=July 29, 2009 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090802140546/https://www.usatoday.com/news/education/2009-07-29-teach-for-america_N.htm | archive-date=August 2, 2009 | title=Teach for America: Elite corps or costing older teachers jobs? |url=https://www.usatoday.com/news/education/2009-07-29-teach-for-america_N.htm }}</ref>. ''USA Today'' gazetasining xabar berishicha, 2009-yil mart oyida Sharlott-Meklenburg maktablar okrugi rahbari Peter Gorman kengash aʼzolariga dastur oldidagi majburiyatlar sababli 100 nafar TFA oʻqituvchisi ishda olib qolinishini maʼlum qilgan. Vaholanki, ushbu okrugda TFA dasturida qatnashmaydigan yuzlab boshqa oʻqituvchilar qisqartirishga tushgan edi. Biroq TFA matbuot kotibi Kerci Marcello Stroud dastur ishtirokchilari tajribali oʻqituvchilarni siqib chiqarmoqda degan qarash notoʻgʻri ekanini bildirdi:<ref name="USATodayArticle"/> {{Q2|„Biz oʻqituvchilar yuboradigan har bir hududda kadrlarning yagona emas, shunchaki manbalaridan birimiz, xolos. Ishtirokchilarimiz u yerga borib joylashgach, boshqa nomzodlar bilan teng ravishda ishga kirish suhbatlaridan oʻtishlari kerak boʻladi.“|4=In every region where we send teachers, we're just one source. Once they land, corps members must interview for jobs just like everyone else.}} TFA tanqidchilari, shuningdek, Mathematica Policy Research tashkilotining 2004-yildagi tadqiqot natijalarini ham dastur samaradorligi pastligining dalili sifatida koʻrsatishadi (qarang: [[#Baholanishi|Baholanishi]]). Tanqidchilarning taʼkidlashicha, ushbu tadqiqotda TFA oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning matematika boʻyicha oʻzlashtirishi boshqa oʻqituvchilar oʻquvchilarinikidan yuqoriroq ekani koʻringan boʻlsa-da, ularning oʻrtasidagi farq juda kichik. Qolaversa, oʻqish savodxonligi boʻyicha ikki guruh oʻrtasida hech qanday tafovut aniqlanmagan<ref name="USATodayArticle"/>. Campus Progress tomonidan 2010-yilda chop etilgan maqolada shunday deyiladi:<ref>{{cite web |last=Eaton |first=Kristi |date=January 5, 2010 |title=Teach for America Dropouts |url=http://www.campusprogress.org/articles/teach_for_america_dropouts |archive-url=https://web.archive.org/web/20101216003208/http://www.campusprogress.org/articles/teach_for_america_dropouts/ |archive-date=December 16, 2010 |publisher=Campus Progress |access-date=August 24, 2013}}</ref> {{Q2|„TFAʼning oʻta tezlashtirilgan tayyorgarlik kursi oʻqituvchilarni — yoki oʻzlari atagandek «korpus aʼzolari»ni — yetarlicha amaliyot qilmagan holda, soʻng ularni toʻgʻridan-toʻgʻri mamlakatdagi eng ogʻir sharoitli maktab okruglariga joʻnatmoqda.|4=TFA's breakneck training course leaves TFA teachers—or 'corps members,' as they're called—with insufficient classroom experience, before throwing them headfirst into some of the most disadvantaged school districts in the country.}} [[Carleton College]] professori Deborah Appleman 2009-yilda ''[[Minneapolis Star-Tribune]]'' nashrida eʼlon qilingan maqolasida shunday yozadi: „TFA yondashuvida fanni biladigan va bolalar bilan ishlashni istagan har qanday kishi minimal tayyorgarlik bilan dars bera oladi degan notoʻgʻri tushuncha mavjud.“ Appleman, shuningdek, TFAʼning elitar xarakteriga ham eʼtiroz bildirgan: "TFA tarixi maʼlum maʼnoda qahramon va fidoyi yoshlar haqidagi yetakchi gʻoyaga aylanib bormoqda. Bu hikoyada asosiy eʼtibor oʻqituvchilar xizmat qilishi kerak boʻlgan bolalar hayotiga emas, balki koʻproq ushbu yoshlarning oʻziga qaratiladi. Tashkilot tuzilmasida tanlanganlik ruhi yaqqol koʻrinadi: goʻyo hattoki professional tayyorgarlikka ega boʻlmagan eng iqtidorli yoshlar ham ehtiyojmand bolalar hayotini ijobiy tomonga oʻzgartira oladigandek tasavvur hosil qilinadi<ref>{{cite news |url=http://www.startribune.com/opinion/commentary/49234672.html |title=Counterpoint: Why I oppose Teach for America |last=Appleman |first=Deborah |archive-url=https://web.archive.org/web/20090707055850/http://www.startribune.com/opinion/commentary/49234672.html |archive-date=July 7, 2009 |date=June 29, 2009 |access-date=August 24, 2013 |newspaper=[[Minneapolis Star Tribune]]}}</ref>. [[Wendy Kopp]] 2001-yilda Sietl radiosidagi intervyusida koʻpchilik TFA faoliyatining asl mohiyatini notoʻgʻri talqin qilishini taʼkidlagan: „Biz oʻqituvchilar tayyorlaydigan muassasa emas, yetakchilarni shakllantiruvchi tashkilotmiz. Buni tushunmaslik butun loyihamizni asossiz tanqid qilishga olib keladi.“ Tanqidchilarga koʻra, bu eʼtirof TFA oʻzi koʻmaklashayotganini daʼvo qiladigan oʻquvchilar taqdiridan koʻra, koʻproq oʻz aʼzolarining karyerasini rivojlantirishga qaratilganini koʻrsatadi<ref>{{cite magazine|last1=Hootnick|first1=Alexandra|title=Teachers Are Losing Their Jobs, But Teach for America's Expanding|url=http://www.thenation.com/article/teachers-are-losing-their-jobs-teach-americas-expanding-whats-wrong/|magazine=[[The Nation]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20150717233502/http://www.thenation.com/article/teachers-are-losing-their-jobs-teach-americas-expanding-whats-wrong/ |archive-date=July 17, 2015 |date=April 15, 2014 |access-date=December 23, 2015}}</ref>. T. Jameson Brewer hamda Kathleen deMarrais tahriri ostida chop etilgan ''[[Teach for America Counter-Narratives: Alumni Speak Up and Speak Out]]'' (Peter Lang, 2015) kitobi sobiq aʼzolarning tanqidiy mulohazalarini oʻzida jamlagan dastlabki rasmiy toʻplamdir. TFA sobiq ishtirokchilari muallifligidagi har bir bob tashkilotdagi haqiqiy ahvolni ochib beradi. Tashkilotning 25 yillik tarixini tahlil qiluvchi ushbu kitob boblari uchta asosiy boʻlimga ajratilgan: (1) Dasturga saralash, tayyorlash va qoʻllab-quvvatlash tuzilmasi; (2) Tashkilotning turli-tumanlik va xilma-xillikka yondashuvi; (3) TFAning tanqidlarga va tanqidchilarga boʻlgan munosabati. 2019-yil fevralida 300 dan ortiq TFA sobiq bitiruvchilari tashkilotning yosh oʻqituvchilarga qilgan bosimiga qarshi kollektiv murojaatnomani imzoladilar; bunga TFAning Oklend oʻqituvchilar ish tashlashi paytida ularni ish joyiga chiqishga undagani sabab boʻlgan. TFA aʼzolari koʻpincha AmeriCorps dasturi ishtirokchisi boʻlganliklari va u yerda ish tashlash man etilgani sababli, aksiyada qatnashgan oʻqituvchilar AmeriCorps ajratgan taʼlim mukofotidan mahrum boʻlish xavfida qolgan edilar<ref name="AP-20190213">{{cite news |last1=Ho |first1=Sally |title=APNewsBreak: Teach for America slammed over Oakland strike |url=https://www.apnews.com/b81e40a70d7245d595b670898ea0cd9f |access-date=October 7, 2019 |work=AP NEWS |date=February 13, 2019}}</ref>. == Tashkilotning rivojlanishi == TFA tashkiloti soʻnggi yigirma yil davomida barqaror oʻsishni koʻrsatdi. Quyidagi jadvalda turli samaradorlik koʻrsatkichlaridagi oʻzgarishlar misolida ushbu oʻsish aks ettirilgan<ref name="HBS Case Study">{{cite web |author1=Childress, Stacey |author2=President |author3=Fellows of Harvard College |name-list-style=amp | year=2005 | title=Teach for America 2005| url=http://harvardbusinessonline.hbsp.harvard.edu/b01/en/common/item_detail.jhtml;jsessionid=GGJG3OHWN4N42AKRGWDSELQBKE0YIISW?id=805094&referral=2340| access-date=}}</ref><ref name="BusinessWeek Profile">{{cite web |year=2005 |title=Teach for America Profile For Young Professionals |url=http://www.businessweek.com/careers/bplc/2007/10.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20071012085802/http://www.businessweek.com/careers/bplc/2007/10.htm |archive-date=October 12, 2007 |access-date= |website=Business Week}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |date=2022-03-08 |title=Teach for America's incoming class expected to hit a 15-year low |url=https://www.chalkbeat.org/2022/3/8/22966304/teach-for-america-declines-pandemic-teacher-preparation |access-date=2023-03-29 |website=Chalkbeat |language=en}}</ref>. {| class="wikitable sortable" |+ |- ! Year ! Arizachilar soni<br /> ! Dasturga qabul qilinganlar soni<br /> ! Hududlar soni<br /> ! Operatsion byudjeti |- | 2003 | 15,708 | 1,646 | 20 | $29.8M |- | 2004 | 13,378 | 1,626 | 22 | $34.0M |- | 2005 | 17,348 | 2,181 | 22 | $38.4M |- | 2006 | 18,968 | 2,464 | 25 | $55.6M |- | 2007 | 18,172 | 2,895 | 26 | $77.9M |- | 2008 | 24,718 | 3,614 | 29 | $122.3M |- | 2009 | 35,178 | 4,039 | 35 | $149M |- | 2010 | 46,359 | 4,485 | 40 | $193M |- | 2011 | 47,911 | 5,031 | 43 |$229M |- | 2012 | 48,442 | 5,800 | 47 | $294M° |- | 2013 | 57,266 | 5,961 | 48 | $239M |- | 2014 | 50,276 | 4,500 | 50 | $321M |- |2015 | 44,181 |4,100<ref>{{cite web|last1=Garcia|first1=Ahiza|title=Teach for America applications decline again|url=https://money.cnn.com/2015/08/17/news/economy/teach-for-america-applications/|archive-url=https://web.archive.org/web/20150825101641/http://money.cnn.com/2015/08/17/news/economy/teach-for-america-applications/|url-status=dead|archive-date=August 25, 2015|website=CNN Money|date=August 17, 2015}}</ref> |52 |$376M |- |2016 |37,000<ref>{{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/news/education/wp/2016/04/12/teach-for-america-applications-fall-again-diving-35-percent-in-three-years/|title=Teach for America applications fall again, diving 35 percent in three years|last=Brown|first=Emma|date=April 12, 2016|newspaper=Washington Post|access-date=December 14, 2017|language=en-US|issn=0190-8286}}</ref> |3,400<ref>{{cite web |title=Welcoming Teach for America's 2016 Corps! |url=https://www.teachforamerica.org/top-stories/welcoming-teach-americas-2016-corps |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=September 19, 2016 |archive-date=August 28, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180828035557/https://www.teachforamerica.org/top-stories/welcoming-teach-americas-2016-corps |url-status=dead }}</ref> |53 |$328M |- |2017 |49,000<ref>{{cite web |last1=Villanueva Beard |first1=Elisa |title=Inspired By The Next Generation |url=https://www.teachforamerica.org/top-stories/elisa-villanueva-beard-inspired-by-the-next-generation |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=May 1, 2017 |archive-date=August 28, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180828035613/https://www.teachforamerica.org/top-stories/elisa-villanueva-beard-inspired-by-the-next-generation |url-status=dead }}</ref> |3,559<ref>{{cite web |title=Teach for America Releases Its 2017 Corps Profile |url=https://appalachia.teachforamerica.org/top-stories/teach-america-releases-its-2017-corps-profile |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=September 18, 2017}}</ref> |53 |$287M |- |2018 | |3,692<ref name=":0" /> | |$284M |- |2019 | |3,110<ref name=":0" /> |51 |$288M |- |2020 | |2,783<ref name=":0" /> |50 |$289M |- |2021 | |2,237<ref name=":0" /> | | |- |2022 | |1,975<ref name=":0" /> | | |} ° TFA oʻquv yiliga moslashtirilgan moliya yiliga (tashkilotning yillik byudjet va moliya davriga) oʻtishi sababli, 2013-moliya yili qisqartirildi. Ushbu davr 2012-yil 10-yanvardan 2013-yil 31-maygacha davom etdi. 2014-moliya yilidan eʼtiboran bu muddat 1-iyundan keyingi yilning 31-mayigacha boʻlgan davrni qamrab oladigan boʻldi. == Qabul koʻrsatkichi == 2013-yilda dasturga 57 000 kishi hujjat topshirdi va tashkilot oʻz tarixida eng koʻp nomzodlar oqimini qabul qildi. Tashkilot nomzodlarning qariyb 6 000 nafarini saralab oldi. Natijada qabul koʻrsatkichi 11 foizdan ham pasayib, tashkilot tarixidagi eng saralangan tarkib shakllandi<ref>{{cite web|last1=Kruvelis|first1=Melanie|title=Seniors vie for spot in selective Teach for America program|url=http://college.usatoday.com/2013/03/18/seniors-vie-for-spot-in-selective-teach-for-america-program/|website=USA Today|access-date=December 12, 2015|date=March 18, 2013}}</ref>. 2008–2013-yillar oraligʻida qabul koʻrsatkichi 11–15 foiz atrofida tebranib turgan<ref>{{cite news|last1=Johnson|first1=Jenna|title=Teach for America 2011 acceptance rate: 11 percent|url=https://www.washingtonpost.com/blogs/campus-overload/post/teach-for-america-2011-acceptance-rate-11-percent/2011/08/03/gIQAqX8bsI_blog.html|newspaper=Washington Post|access-date=August 3, 2011}}</ref>. 2014–2015-yillarda arizalar soni kamayganiga qaramay, tashkilot 15 foizlik qabul koʻrsatkichini saqlab qoldi<ref>{{cite web|last1=Feeney|first1=Nolan|title=Teach for America Welcomes Diverse Corps After Applications Drop|url=https://time.com/3992621/teach-for-america-applications/|website=[[Time (magazine)|Time]]|date=August 11, 2015 |publisher=Time Magazine|access-date=August 11, 2015}}</ref>. == Xayriya mablagʻlari tushumi == Teach for America (TFA) oʻz veb-saytida tashkilot rivojiga katta hissa qoʻshgan koʻplab homiylar roʻyxatini eʼlon qilgan. Ushbu roʻyxat jamgʻarmalar, jismoniy shaxslar, korporatsiyalar, shuningdek, davlat tashkilotlari va sarmoyadorlar kabi toifalarni oʻz ichiga oladi. Tashkilotning eng yirik homiylari qatoridan 1993-yildan buyon TFAʼga xayriya qilib kelayotgan {{Tillararo havola|Walton Family|wd=Q2269313}} Foundation jamgʻarmasi ham joy olgan<ref>{{cite news|title=Walton Family Foundation to Invest $50 Million in Teach for America|url=http://www.waltonfamilyfoundation.org/newsroom/walton-family-foundation-to-invest-50-million-in-teach-for-america|access-date=December 15, 2015|publisher=Walton Family Foundation|date=November 4, 2015}}</ref>. 2015-yilning noyabr oyida Walton Family Foundation butun mamlakat boʻylab 4 000 nafar yangi oʻqituvchini ishga jalb etish va ularning malakasini oshirish ishlarini qoʻllab-quvvatlash maqsadida TFAʼga uch yil davomida 50 million dollar miqdorida begʻaraz yordam ajratishini eʼlon qildi<ref>{{cite web|last1=Howell|first1=Cynthia|title=Waltons donating $50M to Teach for America|url=http://www.arkansasonline.com/news/2015/nov/05/waltons-donating-50m-to-teach-for-ameri/|website=Arkansas Online|access-date=December 23, 2015|date=November 5, 2015}}</ref>. 5 million dollardan ortiq mablagʻ xayriya qilgan {{Tillararo havola|Arthur Rock|wd=Q4800159}} va Toni Rembe Rock tashkilot veb-saytida „Bosh homiylar“ (Champion Donors) sifatida qayd etilgan<ref>{{cite web|url=http://www.insidephilanthropy.com/tech-philanthropy/2015/12/7/arthur-rock-how-one-of-americas-first-venture-capitalists-do.html|title=hur Rock: How One of America's First Venture Capitalists Does His Philanthropy|last1=Adeniji|first1=Ade|website=Inside Philanthropy|access-date=December 7, 2015}}</ref>. Tashkilotning har yili topshiriladigan „Ijtimoiy innovatsiyalar mukofoti“ ularning sharafiga nomlangan. „Artur va Toni Rembe Rok nomidagi Ijtimoiy innovatsiyalar mukofoti“ tanlovida TFA korpusining amaldagi aʼzolari hamda bitiruvchilari ishtirok etishlari mumkin. Gʻoliblarga taʼlimga yoʻnaltirilgan ijtimoiy loyihalarni yoʻlga qoʻyish uchun 100 000 dollar miqdorida mukofot puli beriladi<ref>{{Cite web|url=https://www.teachforamerica.org/life-as-an-alum/alumni-resources/social-innovation-award|title=The Arthur & Toni Rembe Rock Social Innovation Award|website=Teach for America|language=en|access-date=February 6, 2020|archive-date=February 6, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200206230818/https://www.teachforamerica.org/life-as-an-alum/alumni-resources/social-innovation-award|url-status=dead}}</ref>. 2011-yilda Eli and Edythe Broad Foundation jamgʻarmasi birinchi boʻlib maqsadli kapital jamgʻarmasiga (endowment fund) 25 million dollar ajratish majburiyatini olgan xayriya tashkiloti boʻldi hamda boshqa homiylarni ham shuncha miqdorda hissa qoʻshishga chaqirdi. Yana uch nafar saxovatpesha homiy — {{Tillararo havola|Arnold Ventures|wd=Q108956360}} (Laura and John Arnold Foundation), Robertson Foundation hamda {{Tillararo havola|Stephen Mandel|wd=Q7609886}} bu tashabbusni qoʻllab-quvvatlab, ularning har biri teng ulushli moliyalashtirish shaklida 25 million dollardan mablagʻ ajratdi<ref>{{cite web|title=Eli Broad, others pledge $100 million to Teach for America endowment|url=http://latimesblogs.latimes.com/lanow/2011/01/teach-for-america-endowment-eli-broad.html|website=LA Now|date=January 27, 2011|publisher=Los Angeles Times|access-date=January 27, 2011}}</ref>. == Nashrlar == === Teaching as Leadership === {{Section-stub}} == Bitiruvchilar == {{Section-stub}} == Yana qarang == * [[Teach For All]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{official website|http://www.teachforamerica.org}} {{Teach For All}} {{Tashqi havolalar}} kd1lph232bncckrx301ttm2q4y6gmar 6318447 6318445 2026-10-25T07:23:35Z Bekipediya 118689 /* Teaching as Leadership */ + 6318447 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | name = Teach for America, Inc. | formation = {{sda|1989}} | logo = Teach For America logo.svg | type = [[Notijorat tashkilot]] | founded = | founder = [[Wendy Kopp]] | headquarters = New York City, US | origins = | key_people = Aneesh Sohoni<br />(CEO)<ref>{{cite web|title=Aneesh Sohoni to Led Teach for America|url=https://thenonprofittimes.com/npt_articles/aneesh-sohoni-to-led-teach-for-america/|website=The NonProfit Times|access-date=August 8, 2025|date=January 13, 2025}}</ref> | region_served = | focus = Eliminate educational inequity | method = | revenue = $276 million <br />(FY 2023) | endowment = | num_volunteers = | num_employees = | num_members = | owner = | website = {{URL|http://teachforamerica.org}} | dissolved = | footnotes = }} '''Teach for America''' (TFA) — [[AQSh]]dagi notijorat tashkilot. Uning rasmiy vazifasi „taʼlimda aʼlo darajaga erishish harakatini rivojlantirish va mustahkamlash uchun AQShning eng istiqbolli boʻlajak yetakchilarini imkon qadar koʻproq jalb etish, tayyorlash va safarbar qilish“dan iborat<ref>{{cite web|last1=Jacobs|first1=David|title=Teach for America has been educating south Louisiana students, producing community leaders for 25 years|url=https://www.businessreport.com/business/twenty-five-years-passed-since-teach-america-set-foot-south-louisiana-classrooms-made-difference|website=www.businessreport.com|publisher=Greater Baton Rouge Business Report|access-date=December 13, 2015|date=December 9, 2015}}</ref>. Tashkilot bu maqsadga erishish uchun Qoʻshma Shtatlardagi yetakchi universitetlar bitiruvchilarini [[oʻqituvchi]]likka tanlab oladi va ishga yollaydi. „Korpus aʼzolari“ ({{Lang-en|corps members}}) deb ataluvchi ushbu ishtirokchilar tashkilot xizmat koʻrsatadigan 52 ta kam taʼminlangan hududning biridagi anʼanaviy davlat yoki davlat charter K–12 maktablarida kamida ikki yil dars berish majburiyatini oladilar<ref>{{cite web|last1=Roy|first1=Kathryn|title=Businesses investing in Teach for America|url=http://www.hartfordbusiness.com/article/20120326/PRINTEDITION/303269992/businesses-investing-in-teach-for-america|website=Hartford Business|access-date=December 14, 2015|date=March 26, 2015}}</ref>. == Tarixi == TFA tashkilotiga [[Wendy Kopp]] tomonidan oʻzining 1989-yilgi [[Prinston universiteti]] bakalavrlik dissertatsiyasi asosida asos solingan. Taʼsischilar jamoasi tarkibiga qiymatli investitsiyalar boʻyicha investor {{Tillararo havola|Whitney Tilson|wd=Q7996748}}, AQSh Ichki daromadlar xizmatining ({{Lang-en|Internal Revenue Service}}) sobiq komissari {{Tillararo havola|Douglas Shulman|wd=Q5301973}} hamda {{Tillararo havola|Knowledge Is Power Program|wd=Q6423304}} prezidenti va bosh direktori Richard Barth kiradi. 1990-yilda birinchi korpus tashkil etilganidan buyon 42 000 dan ortiq korpus aʼzolari TFA oldidagi oʻz majburiyatlarini bajardilar<ref>{{cite web|last1=Raetz|first1=Mackenzie|title=FSU grads fight for educational equity with Teach for America|url=http://news.fsu.edu/More-FSU-News/FSU-grads-fight-for-educational-equality-with-Teach-for-America|website=FSU.edu|access-date=December 23, 2015|date=September 14, 2015}}</ref>. 2015-yil sentabr oyida tashkilot aʼzolari va bitiruvchilari soni 50 000 nafarga yetdi; ular birgalikda butun mamlakat boʻylab 5 milliondan ortiq oʻquvchiga dars berishgan<ref>{{cite web|title=ML locals join Teach for America's 25th anniversary corps|url=http://www.thealmanac.net/article/20150902/LIFESTYLES02/150909990|website=The Almanac|access-date=December 23, 2015|date=September 2, 2015|quote=These women join a network of 50,000 corps members and alumni working alongside parents, principals and communities for positive change.}}</ref>. Tashkilot faoliyatining dastlabki 10 yili Koppning {{Tillararo havola|One Day, All Children|lt=„One Day, All Children: The Unlikely Triumph of Teach for America and What I Learned Along the Way“|wd=Q7092549}} ({{Tarjima|Bir kun kelib barcha bolalar: Teach for Americaʼning kutilmagan gʻalabasi va bu yoʻlda orttirgan saboqlarim}}) nomli kitobida batafsil yoritilgan. 2011-yil yanvar oyida Wendy Kopp oʻzining {{Tillararo havola|A Chance To Make History|lt=„A Chance To Make History“|wd=Q4655805}} ({{Tarjima|Tarix yaratish imkoniyati}}) nomli ikkinchi kitobini chop etdi. Unda muallif Amerika taʼlim tizimida soʻnggi yigirma yil davomida olib borgan faoliyati va orttirgan tajribalarini bayon qilgan<ref name="A Chance to Make History">{{cite web | author= Wendy Kopp| year=2011 | title= A Chance To Make History: What Works and What Doesn't in Providing an Excellent Education for All | url=http://www.achancetomakehistory.org | access-date=April 1, 2011 }}</ref>. 2025-yil aprel oyida Aneesh Sohoni TFA tashkilotiga yangi bosh ijrochi direktor etib tayinlandi<ref>{{Cite web |title=Vanderbilt alumnus Aneesh Sohoni named CEO of Teach for America |url=https://news.vanderbilt.edu/2025/02/14/vanderbilt-alumnus-aneesh-sohoni-named-ceo-of-teach-for-america/ |access-date=2025-12-13 |website=Vanderbilt University |language=en-US}}</ref>. == Yondashuv == [[Fayl:TFA corps members.jpg|thumb|right|2008-yildagi Hyuston institutida Teach for Americaʼning uch nafar korpus aʼzosi.]] TFA tashkiloti yaqinda universitetni tamomlagan bitiruvchilar va mutaxassislarni Qoʻshma Shtatlar boʻylab shahar hamda qishloq hududlarida ikki yil davomida dars berishga jalb etadi. TFAʼning maqsadi — korpus aʼzolarining oʻz oʻquvchilariga bor salohiyatini roʻyobga chiqarishda koʻmaklashishi va taʼlimda aʼlo darajaga erishish yoʻlida umrbod yetakchiga aylanishi orqali ham qisqa, ham uzoq muddatli ijobiy oʻzgarishlar yaratishdan iborat. Korpus aʼzolari sertifikatlangan oʻqituvchi boʻlishi shart emas, biroq bunday sertifikati bor oʻqituvchilar ham ariza topshirishlari mumkin. Sertifikatga ega boʻlmagan aʼzolar esa dasturni oʻtash davomida oʻqitiladigan kurslar orqali {{Tillararo havola|Oʻqituvchilarni muqobil sertifikatlash|wd=Q4736557|lt=muqobil sertifikat}} oladilar<ref>{{cite web|last1=Wolfman-Arent|first1=Avi|title=In Delaware, a growing number of principal prep programs|url=http://www.newsworks.org/index.php/local/delaware/88818-lead-for-delaware-among-growing-number-of-principal-prep-programs|website=Newsworks|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015}}</ref>. Dasturning barcha aʼzolari oʻz vazifalariga tayyorgarlik koʻrish uchun intensiv yozgi oʻquv mashgʻulotlarida qatnashishlari shart. Dastur tafsilotlari hududlarga qarab farq qiladi, biroq odatda besh kunlik hududiy tanishuvni, yozgi maktabda dars berishni ham qamrab olgan besh-yetti haftalik intensiv rezidentlik kursini hamda bir-ikki haftalik hududiy orientatsiya bosqichini oʻz ichiga oladi<ref>{{cite web|last1=Tamburin|first1=Adam|title=Teach for America adds summer training from Lipscomb|url=http://www.tennessean.com/story/news/education/2015/07/08/teach-america-adds-summer-training-lipscomb/29849667/|website=The Tennessean|access-date=December 23, 2015|date=July 8, 2015}}</ref>. TFA oʻqituvchilari [[Nyu-York]], [[Chikago]], [[Detroyt]], [[Yangi Orlean]] va [[Xyuston]] kabi shaharlardagi, shuningdek, sharqiy [[Shimoliy Karolina]] hamda {{Tillararo havola|Mississippi Delta|wd=Q1426203}} kabi qishloq hududlaridagi davlat maktablariga biriktiriladi. Shundan soʻng ular ikki yil davomida va odatan TFA dasturining boshqa aʼzolari bilan birgalikda faoliyat yuritadilar. TFA oʻqituvchilari oʻz maktablarining toʻlaqonli oʻqituvchilar jamoasi aʼzolari hisoblanadi. Ular maktab okrugining odatiy maoshi va imtiyozlarini, shuningdek, {{Tillararo havola|AmeriCorps|wd=Q511243|lt=AmeriCorps’ning}} muayyan miqdordagi „taʼlim vaucheri“ni oladilar (undan malaka oshirish va sertifikatlash kurslari toʻlovi, avvalgi talabalik kreditlarini qoplash yoki ikki yillik majburiyat davomida yoxud undan keyin oʻqishni davom ettirish xarajatlarini moliyalashtirish uchun foydalanish mumkin). Ular kasaba uyushmasiga avtomatik tarzda aʼzo boʻlmaydilar, biroq bunday qilish ularga taqiqlanmagan. Hatto kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlmasalar ham, maoshlaridan mahrum boʻlish evaziga uyushma tomonidan oʻtkaziladigan ish tashlashlarga qoʻshilishlari mumkin<ref>{{cite web|title=Teach for America Corps Members are not prohibited from striking|url=http://ctulocal1.tumblr.com/post/30584898257/teach-for-america-corps-members-are-not-prohibited-from|publisher=Chicago Teachers Union|access-date=October 16, 2013}}</ref>. == Kadrlarni saqlab qolish == 2015-yilda TFA birinchi yil ishlagan oʻqituvchilarining 88 foizi ikkinchi yil ham oʻz faoliyatini davom ettirish uchun qaytganini maʼlum qildi. Shuningdek, tashkilot oʻsha paytdagi 37 000 dan ziyod bitiruvchilarining 11 000 dan ortigʻi hali ham oʻqituvchilik qilayotganini, bundan tashqari, bitiruvchilarning 65 foizi taʼlim sohasida toʻliq stavkada ishlayotganini xabar qildi. Qoʻshimcha qilinishicha, tashkilot bitiruvchilarining 84 foizi [[taʼlim]] sohasiga yoki aholisi kam taʼminlangan hududlar hayotiga taʼsir koʻrsatuvchi lavozimlarda toʻliq stavkada faoliyat yuritgan<ref>{{cite web|title=Our Impact|url=https://www.teachforamerica.org/about-us/our-mission/our-impact|website=teachforamerica.org|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Ular orasida 900 dan ortiq maktab rahbarlari, 100 dan ziyod kasaba uyushmasi yetakchilari hamda 250 nafar taʼlim tizimi masʼullari bor. == Geografik qamrovi == TFA tashkilotining geografik qamrovi asos solinganidan buyon kengayib bordi. Dastlab oltita hududda faoliyat yuritgan tashkilot 2015–2016-oʻquv yiliga kelib 52 ta hududni qamrab oldi. Ushbu 52 ta hududga quyidagilar kiradi: [[Alabama]], [[Apalachia]], [[Arkanzas]], [[Baltimor]], San-Fransisko koʻrfazi, Kapital-Velli ([[Sakramento]] hududi), Sharlott, [[Chikago]]-Shimoli-gʻarbiy Indiana, [[Kolorado]], [[Konnektikut]], [[Dallas]]-Fort-Uort, [[Vashington]] hududi, [[Delaver]], Detroyat, [[Sharqiy Shimoliy Karolina]], Katta Nashvill hududi, Katta [[Yangi Orlean]]-Luiziana deltasi hududi, Katta [[Filadelfiya]] hududi, Gavayi, [[Hyuston]], [[Aydaho]], [[Indianapolis]], [[Jeksonvill]], Kanzas-Siti, [[Las-Vegas vodiysi]], [[Los-Anjeles]], [[Massachusets]], Memfis, Katta [[Atlanta]] hududi, [[Mayami-Dade]] hududi, [[Miluoki]], [[Missisipi (shtat)|Missisipi]], [[Nyu-Jersi]], [[Nyu-Meksiko]], [[Nyu-York]], Shimoliy Karolina [[Piedmont Triad]], Shimoli-sharqiy Ogayo (Klivelend hududi), [[Oklahoma]], [[Orlando]], [[Finiks]], [[Rod-Aylend]], [[Rio-Grande vodiysi]], [[San-Antonio]], [[San-Diyego]], [[Janubiy Karolina]], [[Janubiy Dakota]], Janubiy [[Luiziana]], Janubi-gʻarbiy Ogayo ([[Sinsinnati]] hududi), [[Sent-Luis]], [[Tvin-Siti]] va [[Vashington (shtat)|Vashington shtati]]. == Baholanishi == [[Fayl:Houston TFA students.jpg|thumb|left||2008-yildagi Hyuston institutida Teach for America korpusi aʼzosi dars oʻtayotgan sinf xonasi]] Tashkilotga asos solinganidan buyon TFA aʼzolarining samaradorligini boshqa yoʻllar bilan oʻqituvchilik kasbiga kirib kelgan mutaxassislar koʻrsatkichlari bilan solishtirish va baholash maqsadida bir qancha mustaqil tadqiqotlar oʻtkazilgan. {{Tillararo havola|Mathematica Inc.|wd=Q6786822}} tashkilotining 2015-yilgi tadqiqotiga koʻra, TFA oʻqituvchilari dars bergan maktabgacha taʼlim va 1–2-sinf oʻquvchilarining [[oʻqish savodxonligi]] darajasi xuddi shu boshlangʻich maktablardagi boshqa oʻqituvchilar koʻrsatkichiga nisbatan 1,3 oyga ilgarilagani aniqlangan. Ushbu tadqiqot, shuningdek, 10 ta shtat boʻylab TFA oʻqituvchilarining matematika va oʻqish fanlaridagi samaradorligi boshqa oʻqituvchilar bilan bir xil darajada ekanini koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=Impacts of the Teach for America Investing in Innovation Scale-Up|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/pdfs/education/tfa_investing_innovation.pdf|website=mathematica-mpr.com|publisher=Mathematica Policy Research|access-date=March 4, 2015}}</ref>. Calder Center hamda American Institutes for Research (AIR) oʻtkazgan tadqiqot natijalariga koʻra (shtat darajasidagi majburiy test ballari tahliliga tayanib), TFA oʻqituvchilarining Mayamidagi oʻquvchilarga bergan matematika bilimi qoʻshimcha uch oylik oʻquv dasturiga teng samaradorlik koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Hansen|first1=Michael|title=Examining Spillover Effects from Teach for America Corps Members in Miami-Dade County Public Schools|url=http://www.caldercenter.org/publications/examining-spillover-effects-teach-america-corps-members-miami-dade-county-public|website=caldercenter.org|publisher=Calder National Center for Analysis of Longitudinal Data in Education Research|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Garvard strategik maʼlumotlar loyihasi (Harvard Strategic Data Project) 2012-yilda {{Tillararo havola|Los-Anjeles birlashgan maktab okrugi|wd=Q1320340|lt=Los-Anjeles birlashgan maktab okrugidagi}} TFA oʻqituvchilari ingliz tili va matematika fanlaridan boshqa yangi oʻqituvchilarga qaraganda 1–2 oy oldinda boʻlgan taʼlim natijalarini koʻrsatganini aniqlagan<ref>{{cite web|title=SDP Human Capital Diagnostic|url=http://studentsmatter.org/wp-content/uploads/2012/11/SM_Harvard-LAUSD-teacher-study_11.14.12.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. [[Shimoliy Karolina]] va Tennessi shtatlarida oʻtkazilgan tadqiqotlar barcha fanlar va sinflar boʻyicha oʻquvchilarning oʻzlashtirish koʻrsatkichlariga tayanib, ushbu ikki shtatda TFA yangi oʻqituvchilarni tayyorlashning eng samarali manbai hisoblanishini koʻrsatgan<ref>{{cite web|title=2014 Tennessee Report Card on the Effectiveness of Teacher Training Programs|url=http://www.state.tn.us/thec/Divisions/AcademicAffairs/rttt/report_card/2014/report_card/14report_card.shtml|website=www.state.tn.us|access-date=August 13, 2015}}</ref><ref>{{cite journal|last1=Henry|first1=Gary|title=The Effects of Teacher Entry Portals on Student Achievement|journal=Journal of Teacher Education|date=January–February 2014|volume=65|issue=1|pages=7–23|doi=10.1177/0022487113503871|s2cid=145396478|url=http://intl-jte.sagepub.com/content/65/1/7|access-date=August 13, 2015|url-access=subscription}}</ref>. {{Tillararo havola|Urban instituti|wd=Q7899935}} hamda Calder Center tomonidan 2008-yil mart oyida oʻtkazilgan va ''Journal of Public Policy and Management'' jurnalida chop etilgan tadqiqotda shunday xulosaga kelingan: „TFA oʻqituvchilari boshqa oʻqituvchilarga (jumladan, soha boʻyicha maxsus sertifikatga ega boʻlganlarga) nisbatan yuqori sinf oʻquvchilarining test natijalariga ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Ushbu taʼsir ish stajidan kelib chiqadigan samaradan ustunroq boʻlib, ayniqsa matematika va tabiiy fanlarda yaqqol koʻzga tashlanadi“<ref>Urban Institute http://www.urban.org/education/evaluations.cfm?page=2</ref>. Mathematica tashkilotining 2013-yilgi yana bir tadqiqotiga koʻra, sakkizta shtatdagi TFA oʻqituvchilarining oʻquvchilari oʻrta maktab matematika fanini boshqa oʻqituvchilarning oʻquvchilariga qaraganda 2,6 oy oldinda oʻzlashtirishi aniqlangan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=The Effectiveness of Secondary Math Teachers from Teach for America and the Teaching Fellows Program|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/PDFs/Education/HSAC_final_rpt_9_2013.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Jorjiya shtati Audit va hisob-kitoblar departamenti tomonidan 2015-yilda oʻtkazilgan tadqiqotga koʻra, TFAʼning yangi faoliyat boshlagan oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning qariyb 85 foizi shtat standartlariga javob bergan yoki undan yuqori natija koʻrsatgan. Anʼanaviy pedagogik sertifikatga ega tajribasiz oʻqituvchilar sinflarida bu koʻrsatkich 70–74 foizni, koʻp yillik tajribaga ega oʻqituvchilar sinflarida esa 77 foizni tashkil etgan. Ushbu tadqiqot tashkilotning 5 haftalik tayyorgarlik kursi oʻquvchilar oʻzlashtirishining pasayishiga olib keladi degan qarashlarni raddiya etgan<ref>{{cite web|last1=Jones|first1=Walter|title=Teach for America gets better results than colleges|url=http://onlineathens.com/mobile/2015-12-10/teach-america-gets-better-results-colleges|website=Online Athens|publisher=Athens Banner -erald|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015|quote=Some critics warned shortcutting teacher preparation would lead to poor classroom results. This study suggests that's not the case.}}</ref>. Policy Studies Associates tomonidan 2011-yilda oʻtkazilgan mustaqil tadqiqotda TFA oʻqituvchilari bilan ishlaydigan maktab direktorlarining deyarli 90 foizi TFA faoliyatidan yuqori darajada qoniqish hosil qilgani koʻrsatilgan. Ular TFA aʼzolarining samaradorligini tajribali oʻqituvchilar bilan teng, baʼzi hollarda esa ulardan yuqori deb baholaganlar. Shuningdek, direktorlarning 87 foizi TFA aʼzolarining tayyorgarligi boshqa yangi oʻqituvchilarning tayyorgarligidan qolishmasligini, 53 foizi esa TFA tayyorgarligini samaraliroq deb topganini bildirganlar<ref>{{cite web|title=Teach for America's Role In Effective Educator Development: Identifying, Recruiting, and Preparing Highly Effective Teachers to Serve High-Need Students|url=https://www2.ed.gov/programs/edseed/tfanarrative.pdf|website=Ed.Gov|access-date=December 23, 2015|date=December 5, 2012}}</ref>. 2010-yilda TFA AQSh Taʼlim vazirligining „Innovatsiyalarga sarmoya“ (i3) grant tanlovida 1 700 ga yaqin arizalar orasida eng yirik grantni qoʻlga kiritdi. Moliya hajmini oshirish boʻyicha grantlar (scale-up grants) arizachilardan oʻquvchilar erishgan natijalar asosida xolis va metodologik jihatdan asoslangan tadqiqotlar (masalan, eksperimental va kvazi-eksperimental tadqiqot loyihalari) orqali oʻz muvaffaqiyatini isbotlashni talab etgan<ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/eligibility.html Eligibility – Investing in Innovation Fund (i3)]. .ed.gov (March 27, 2013). Retrieved on August 24, 2013.</ref><ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/awards.html Awards – Investing in Innovation Funds (i3)]. .ed.gov. Retrieved on August 24, 2013.</ref>. ''American Political Science Review'' jurnalida chop etilgan 2018-yilgi tadqiqot shuni koʻrsatdiki, TFA dasturi doirasida dars beruvchi imtiyozli (oʻziga toʻq) qatlam vakillari ushbu faoliyat natijasida „muhtoj va kam taʼminlangan amerikaliklarning qarashlariga yaqinroq boʻlgan dunyoqarashni qabul qiladilar“<ref>{{Cite journal|last1=Mo|first1=Cecilia Hyunjung|last2=Conn|first2=Katharine M.|date=2018|title=When Do the Advantaged See the Disadvantages of Others? A Quasi-Experimental Study of National Service|journal=American Political Science Review|language=en|volume=112|issue=4|pages=721–741|doi=10.1017/S0003055418000412|s2cid=150240375|issn=0003-0554|url=http://www.escholarship.org/uc/item/65q9d5hp|url-access=subscription}}</ref>. == Tanqidlar == TFA tanqidchilar tomonidan eʼtirozlarga uchragan. Ularning taʼkidlashicha, loyiha tajribali oʻqituvchilar oʻrniga yozda boʻladigan atigi besh haftalik tayyorgarlikdan oʻtgan va eng kam (boshlangʻich) maosh toʻlanadigan yangi kadrlarni ishga jalb etadi<ref>{{cite magazine|title=I Quit Teach for America |last=Blanchard |first=Olivia |magazine=[[The Atlantic]]|date=September 23, 2013 |url=https://www.theatlantic.com/education/archive/2013/09/i-quit-teach-for-america/279724/|access-date=September 15, 2014}}</ref>. Oʻz navbatida, bu tanqid TFAʼga qabul qilingan oʻqituvchilarning yangi aʼzolariga taalluqlidir, ammo ularning orasida oz boʻlsada sohada tajribasi bor yoki ilmiy unvonga ega kadrlar ham uchraydi. Oʻz tayyorgarlik tizimiga nisbatan eʼtirozlarga javoban, TFA yangi dasturni taqdim etdi. Dastur bakalavriatning 3-kurs talabalarini amaliyotga chiqishdan oldin, 4-kurs davomida pedagogika boʻyicha oʻquv kurslarini yakunlashga undaydi<ref>{{cite news|title=This took Teach for America 24 years to figure out?|newspaper=[[The Washington Post]]|url=https://www.washingtonpost.com/blogs/answer-sheet/wp/2014/03/11/this-took-teach-for-america-24-years-to-figure-out/|archive-url=https://web.archive.org/web/20150625092341/https://www.washingtonpost.com/blogs/answer-sheet/wp/2014/03/11/this-took-teach-for-america-24-years-to-figure-out/|archive-date=June 25, 2015|date=March 11, 2014|author=Strauss, Valerie}} </ref>. Oʻqituvchilar kasaba uyushmalari va davlat taʼlimi tarafdorlari ushbu tashkilot faoliyatini muntazam tanqid qilib kelishadi. Ularning taʼkidlashicha, anʼanaviy ravishda kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlgan sertifikati bor mutaxassislarga ajratilgan shtat oʻrinlariga vaqtinchalik havaskorlarning olib kelinishi taʼlim sohasining kasbiy nufuziga putur yetkazadi<ref>{{cite news |last=Wolf |first=Sukey |title=Teach for America sabotages public schools |date=August 2016 |newspaper=[[Freedom Socialist Party|Freedom Socialist]] |url=https://socialism.com/fs-article/teach-for-america-sabotages-public-schools/}}</ref>. {{Tillararo havola|National Education Association|wd=Q3111510}} ijrochi direktori John Wilson 2009-yil may oyida yoʻllagan xatida kasaba uyushmasi rahbarlari „maktab tizimlari oʻqituvchilarni qisqartirib, tuzilgan shartnomalarga asosan TFA bitiruvchilarini ishga qabul qilayotganiga guvoh boʻlishayotgani“ni taʼkidlagan. Wilson soʻzida davom etib, TFA kam taʼminlangan hududlardagi maktablarga „eng kam tayyorgarlik koʻrgan va eng tajribasiz oʻqituvchilar“ni olib kirib, ularni „asosiy oʻqituvchi“ sifatida biriktirayotganini aytib oʻtgan<ref name="USATodayArticle">{{cite news | last=Toppo |first=Greg | work=USA Today | date=July 29, 2009 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090802140546/https://www.usatoday.com/news/education/2009-07-29-teach-for-america_N.htm | archive-date=August 2, 2009 | title=Teach for America: Elite corps or costing older teachers jobs? |url=https://www.usatoday.com/news/education/2009-07-29-teach-for-america_N.htm }}</ref>. ''USA Today'' gazetasining xabar berishicha, 2009-yil mart oyida Sharlott-Meklenburg maktablar okrugi rahbari Peter Gorman kengash aʼzolariga dastur oldidagi majburiyatlar sababli 100 nafar TFA oʻqituvchisi ishda olib qolinishini maʼlum qilgan. Vaholanki, ushbu okrugda TFA dasturida qatnashmaydigan yuzlab boshqa oʻqituvchilar qisqartirishga tushgan edi. Biroq TFA matbuot kotibi Kerci Marcello Stroud dastur ishtirokchilari tajribali oʻqituvchilarni siqib chiqarmoqda degan qarash notoʻgʻri ekanini bildirdi:<ref name="USATodayArticle"/> {{Q2|„Biz oʻqituvchilar yuboradigan har bir hududda kadrlarning yagona emas, shunchaki manbalaridan birimiz, xolos. Ishtirokchilarimiz u yerga borib joylashgach, boshqa nomzodlar bilan teng ravishda ishga kirish suhbatlaridan oʻtishlari kerak boʻladi.“|4=In every region where we send teachers, we're just one source. Once they land, corps members must interview for jobs just like everyone else.}} TFA tanqidchilari, shuningdek, Mathematica Policy Research tashkilotining 2004-yildagi tadqiqot natijalarini ham dastur samaradorligi pastligining dalili sifatida koʻrsatishadi (qarang: [[#Baholanishi|Baholanishi]]). Tanqidchilarning taʼkidlashicha, ushbu tadqiqotda TFA oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning matematika boʻyicha oʻzlashtirishi boshqa oʻqituvchilar oʻquvchilarinikidan yuqoriroq ekani koʻringan boʻlsa-da, ularning oʻrtasidagi farq juda kichik. Qolaversa, oʻqish savodxonligi boʻyicha ikki guruh oʻrtasida hech qanday tafovut aniqlanmagan<ref name="USATodayArticle"/>. Campus Progress tomonidan 2010-yilda chop etilgan maqolada shunday deyiladi:<ref>{{cite web |last=Eaton |first=Kristi |date=January 5, 2010 |title=Teach for America Dropouts |url=http://www.campusprogress.org/articles/teach_for_america_dropouts |archive-url=https://web.archive.org/web/20101216003208/http://www.campusprogress.org/articles/teach_for_america_dropouts/ |archive-date=December 16, 2010 |publisher=Campus Progress |access-date=August 24, 2013}}</ref> {{Q2|„TFAʼning oʻta tezlashtirilgan tayyorgarlik kursi oʻqituvchilarni — yoki oʻzlari atagandek «korpus aʼzolari»ni — yetarlicha amaliyot qilmagan holda, soʻng ularni toʻgʻridan-toʻgʻri mamlakatdagi eng ogʻir sharoitli maktab okruglariga joʻnatmoqda.|4=TFA's breakneck training course leaves TFA teachers—or 'corps members,' as they're called—with insufficient classroom experience, before throwing them headfirst into some of the most disadvantaged school districts in the country.}} [[Carleton College]] professori Deborah Appleman 2009-yilda ''[[Minneapolis Star-Tribune]]'' nashrida eʼlon qilingan maqolasida shunday yozadi: „TFA yondashuvida fanni biladigan va bolalar bilan ishlashni istagan har qanday kishi minimal tayyorgarlik bilan dars bera oladi degan notoʻgʻri tushuncha mavjud.“ Appleman, shuningdek, TFAʼning elitar xarakteriga ham eʼtiroz bildirgan: "TFA tarixi maʼlum maʼnoda qahramon va fidoyi yoshlar haqidagi yetakchi gʻoyaga aylanib bormoqda. Bu hikoyada asosiy eʼtibor oʻqituvchilar xizmat qilishi kerak boʻlgan bolalar hayotiga emas, balki koʻproq ushbu yoshlarning oʻziga qaratiladi. Tashkilot tuzilmasida tanlanganlik ruhi yaqqol koʻrinadi: goʻyo hattoki professional tayyorgarlikka ega boʻlmagan eng iqtidorli yoshlar ham ehtiyojmand bolalar hayotini ijobiy tomonga oʻzgartira oladigandek tasavvur hosil qilinadi<ref>{{cite news |url=http://www.startribune.com/opinion/commentary/49234672.html |title=Counterpoint: Why I oppose Teach for America |last=Appleman |first=Deborah |archive-url=https://web.archive.org/web/20090707055850/http://www.startribune.com/opinion/commentary/49234672.html |archive-date=July 7, 2009 |date=June 29, 2009 |access-date=August 24, 2013 |newspaper=[[Minneapolis Star Tribune]]}}</ref>. [[Wendy Kopp]] 2001-yilda Sietl radiosidagi intervyusida koʻpchilik TFA faoliyatining asl mohiyatini notoʻgʻri talqin qilishini taʼkidlagan: „Biz oʻqituvchilar tayyorlaydigan muassasa emas, yetakchilarni shakllantiruvchi tashkilotmiz. Buni tushunmaslik butun loyihamizni asossiz tanqid qilishga olib keladi.“ Tanqidchilarga koʻra, bu eʼtirof TFA oʻzi koʻmaklashayotganini daʼvo qiladigan oʻquvchilar taqdiridan koʻra, koʻproq oʻz aʼzolarining karyerasini rivojlantirishga qaratilganini koʻrsatadi<ref>{{cite magazine|last1=Hootnick|first1=Alexandra|title=Teachers Are Losing Their Jobs, But Teach for America's Expanding|url=http://www.thenation.com/article/teachers-are-losing-their-jobs-teach-americas-expanding-whats-wrong/|magazine=[[The Nation]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20150717233502/http://www.thenation.com/article/teachers-are-losing-their-jobs-teach-americas-expanding-whats-wrong/ |archive-date=July 17, 2015 |date=April 15, 2014 |access-date=December 23, 2015}}</ref>. T. Jameson Brewer hamda Kathleen deMarrais tahriri ostida chop etilgan ''[[Teach for America Counter-Narratives: Alumni Speak Up and Speak Out]]'' (Peter Lang, 2015) kitobi sobiq aʼzolarning tanqidiy mulohazalarini oʻzida jamlagan dastlabki rasmiy toʻplamdir. TFA sobiq ishtirokchilari muallifligidagi har bir bob tashkilotdagi haqiqiy ahvolni ochib beradi. Tashkilotning 25 yillik tarixini tahlil qiluvchi ushbu kitob boblari uchta asosiy boʻlimga ajratilgan: (1) Dasturga saralash, tayyorlash va qoʻllab-quvvatlash tuzilmasi; (2) Tashkilotning turli-tumanlik va xilma-xillikka yondashuvi; (3) TFAning tanqidlarga va tanqidchilarga boʻlgan munosabati. 2019-yil fevralida 300 dan ortiq TFA sobiq bitiruvchilari tashkilotning yosh oʻqituvchilarga qilgan bosimiga qarshi kollektiv murojaatnomani imzoladilar; bunga TFAning Oklend oʻqituvchilar ish tashlashi paytida ularni ish joyiga chiqishga undagani sabab boʻlgan. TFA aʼzolari koʻpincha AmeriCorps dasturi ishtirokchisi boʻlganliklari va u yerda ish tashlash man etilgani sababli, aksiyada qatnashgan oʻqituvchilar AmeriCorps ajratgan taʼlim mukofotidan mahrum boʻlish xavfida qolgan edilar<ref name="AP-20190213">{{cite news |last1=Ho |first1=Sally |title=APNewsBreak: Teach for America slammed over Oakland strike |url=https://www.apnews.com/b81e40a70d7245d595b670898ea0cd9f |access-date=October 7, 2019 |work=AP NEWS |date=February 13, 2019}}</ref>. == Tashkilotning rivojlanishi == TFA tashkiloti soʻnggi yigirma yil davomida barqaror oʻsishni koʻrsatdi. Quyidagi jadvalda turli samaradorlik koʻrsatkichlaridagi oʻzgarishlar misolida ushbu oʻsish aks ettirilgan<ref name="HBS Case Study">{{cite web |author1=Childress, Stacey |author2=President |author3=Fellows of Harvard College |name-list-style=amp | year=2005 | title=Teach for America 2005| url=http://harvardbusinessonline.hbsp.harvard.edu/b01/en/common/item_detail.jhtml;jsessionid=GGJG3OHWN4N42AKRGWDSELQBKE0YIISW?id=805094&referral=2340| access-date=}}</ref><ref name="BusinessWeek Profile">{{cite web |year=2005 |title=Teach for America Profile For Young Professionals |url=http://www.businessweek.com/careers/bplc/2007/10.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20071012085802/http://www.businessweek.com/careers/bplc/2007/10.htm |archive-date=October 12, 2007 |access-date= |website=Business Week}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |date=2022-03-08 |title=Teach for America's incoming class expected to hit a 15-year low |url=https://www.chalkbeat.org/2022/3/8/22966304/teach-for-america-declines-pandemic-teacher-preparation |access-date=2023-03-29 |website=Chalkbeat |language=en}}</ref>. {| class="wikitable sortable" |+ |- ! Year ! Arizachilar soni<br /> ! Dasturga qabul qilinganlar soni<br /> ! Hududlar soni<br /> ! Operatsion byudjeti |- | 2003 | 15,708 | 1,646 | 20 | $29.8M |- | 2004 | 13,378 | 1,626 | 22 | $34.0M |- | 2005 | 17,348 | 2,181 | 22 | $38.4M |- | 2006 | 18,968 | 2,464 | 25 | $55.6M |- | 2007 | 18,172 | 2,895 | 26 | $77.9M |- | 2008 | 24,718 | 3,614 | 29 | $122.3M |- | 2009 | 35,178 | 4,039 | 35 | $149M |- | 2010 | 46,359 | 4,485 | 40 | $193M |- | 2011 | 47,911 | 5,031 | 43 |$229M |- | 2012 | 48,442 | 5,800 | 47 | $294M° |- | 2013 | 57,266 | 5,961 | 48 | $239M |- | 2014 | 50,276 | 4,500 | 50 | $321M |- |2015 | 44,181 |4,100<ref>{{cite web|last1=Garcia|first1=Ahiza|title=Teach for America applications decline again|url=https://money.cnn.com/2015/08/17/news/economy/teach-for-america-applications/|archive-url=https://web.archive.org/web/20150825101641/http://money.cnn.com/2015/08/17/news/economy/teach-for-america-applications/|url-status=dead|archive-date=August 25, 2015|website=CNN Money|date=August 17, 2015}}</ref> |52 |$376M |- |2016 |37,000<ref>{{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/news/education/wp/2016/04/12/teach-for-america-applications-fall-again-diving-35-percent-in-three-years/|title=Teach for America applications fall again, diving 35 percent in three years|last=Brown|first=Emma|date=April 12, 2016|newspaper=Washington Post|access-date=December 14, 2017|language=en-US|issn=0190-8286}}</ref> |3,400<ref>{{cite web |title=Welcoming Teach for America's 2016 Corps! |url=https://www.teachforamerica.org/top-stories/welcoming-teach-americas-2016-corps |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=September 19, 2016 |archive-date=August 28, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180828035557/https://www.teachforamerica.org/top-stories/welcoming-teach-americas-2016-corps |url-status=dead }}</ref> |53 |$328M |- |2017 |49,000<ref>{{cite web |last1=Villanueva Beard |first1=Elisa |title=Inspired By The Next Generation |url=https://www.teachforamerica.org/top-stories/elisa-villanueva-beard-inspired-by-the-next-generation |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=May 1, 2017 |archive-date=August 28, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180828035613/https://www.teachforamerica.org/top-stories/elisa-villanueva-beard-inspired-by-the-next-generation |url-status=dead }}</ref> |3,559<ref>{{cite web |title=Teach for America Releases Its 2017 Corps Profile |url=https://appalachia.teachforamerica.org/top-stories/teach-america-releases-its-2017-corps-profile |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=September 18, 2017}}</ref> |53 |$287M |- |2018 | |3,692<ref name=":0" /> | |$284M |- |2019 | |3,110<ref name=":0" /> |51 |$288M |- |2020 | |2,783<ref name=":0" /> |50 |$289M |- |2021 | |2,237<ref name=":0" /> | | |- |2022 | |1,975<ref name=":0" /> | | |} ° TFA oʻquv yiliga moslashtirilgan moliya yiliga (tashkilotning yillik byudjet va moliya davriga) oʻtishi sababli, 2013-moliya yili qisqartirildi. Ushbu davr 2012-yil 10-yanvardan 2013-yil 31-maygacha davom etdi. 2014-moliya yilidan eʼtiboran bu muddat 1-iyundan keyingi yilning 31-mayigacha boʻlgan davrni qamrab oladigan boʻldi. == Qabul koʻrsatkichi == 2013-yilda dasturga 57 000 kishi hujjat topshirdi va tashkilot oʻz tarixida eng koʻp nomzodlar oqimini qabul qildi. Tashkilot nomzodlarning qariyb 6 000 nafarini saralab oldi. Natijada qabul koʻrsatkichi 11 foizdan ham pasayib, tashkilot tarixidagi eng saralangan tarkib shakllandi<ref>{{cite web|last1=Kruvelis|first1=Melanie|title=Seniors vie for spot in selective Teach for America program|url=http://college.usatoday.com/2013/03/18/seniors-vie-for-spot-in-selective-teach-for-america-program/|website=USA Today|access-date=December 12, 2015|date=March 18, 2013}}</ref>. 2008–2013-yillar oraligʻida qabul koʻrsatkichi 11–15 foiz atrofida tebranib turgan<ref>{{cite news|last1=Johnson|first1=Jenna|title=Teach for America 2011 acceptance rate: 11 percent|url=https://www.washingtonpost.com/blogs/campus-overload/post/teach-for-america-2011-acceptance-rate-11-percent/2011/08/03/gIQAqX8bsI_blog.html|newspaper=Washington Post|access-date=August 3, 2011}}</ref>. 2014–2015-yillarda arizalar soni kamayganiga qaramay, tashkilot 15 foizlik qabul koʻrsatkichini saqlab qoldi<ref>{{cite web|last1=Feeney|first1=Nolan|title=Teach for America Welcomes Diverse Corps After Applications Drop|url=https://time.com/3992621/teach-for-america-applications/|website=[[Time (magazine)|Time]]|date=August 11, 2015 |publisher=Time Magazine|access-date=August 11, 2015}}</ref>. == Xayriya mablagʻlari tushumi == Teach for America (TFA) oʻz veb-saytida tashkilot rivojiga katta hissa qoʻshgan koʻplab homiylar roʻyxatini eʼlon qilgan. Ushbu roʻyxat jamgʻarmalar, jismoniy shaxslar, korporatsiyalar, shuningdek, davlat tashkilotlari va sarmoyadorlar kabi toifalarni oʻz ichiga oladi. Tashkilotning eng yirik homiylari qatoridan 1993-yildan buyon TFAʼga xayriya qilib kelayotgan {{Tillararo havola|Walton Family|wd=Q2269313}} Foundation jamgʻarmasi ham joy olgan<ref>{{cite news|title=Walton Family Foundation to Invest $50 Million in Teach for America|url=http://www.waltonfamilyfoundation.org/newsroom/walton-family-foundation-to-invest-50-million-in-teach-for-america|access-date=December 15, 2015|publisher=Walton Family Foundation|date=November 4, 2015}}</ref>. 2015-yilning noyabr oyida Walton Family Foundation butun mamlakat boʻylab 4 000 nafar yangi oʻqituvchini ishga jalb etish va ularning malakasini oshirish ishlarini qoʻllab-quvvatlash maqsadida TFAʼga uch yil davomida 50 million dollar miqdorida begʻaraz yordam ajratishini eʼlon qildi<ref>{{cite web|last1=Howell|first1=Cynthia|title=Waltons donating $50M to Teach for America|url=http://www.arkansasonline.com/news/2015/nov/05/waltons-donating-50m-to-teach-for-ameri/|website=Arkansas Online|access-date=December 23, 2015|date=November 5, 2015}}</ref>. 5 million dollardan ortiq mablagʻ xayriya qilgan {{Tillararo havola|Arthur Rock|wd=Q4800159}} va Toni Rembe Rock tashkilot veb-saytida „Bosh homiylar“ (Champion Donors) sifatida qayd etilgan<ref>{{cite web|url=http://www.insidephilanthropy.com/tech-philanthropy/2015/12/7/arthur-rock-how-one-of-americas-first-venture-capitalists-do.html|title=hur Rock: How One of America's First Venture Capitalists Does His Philanthropy|last1=Adeniji|first1=Ade|website=Inside Philanthropy|access-date=December 7, 2015}}</ref>. Tashkilotning har yili topshiriladigan „Ijtimoiy innovatsiyalar mukofoti“ ularning sharafiga nomlangan. „Artur va Toni Rembe Rok nomidagi Ijtimoiy innovatsiyalar mukofoti“ tanlovida TFA korpusining amaldagi aʼzolari hamda bitiruvchilari ishtirok etishlari mumkin. Gʻoliblarga taʼlimga yoʻnaltirilgan ijtimoiy loyihalarni yoʻlga qoʻyish uchun 100 000 dollar miqdorida mukofot puli beriladi<ref>{{Cite web|url=https://www.teachforamerica.org/life-as-an-alum/alumni-resources/social-innovation-award|title=The Arthur & Toni Rembe Rock Social Innovation Award|website=Teach for America|language=en|access-date=February 6, 2020|archive-date=February 6, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200206230818/https://www.teachforamerica.org/life-as-an-alum/alumni-resources/social-innovation-award|url-status=dead}}</ref>. 2011-yilda Eli and Edythe Broad Foundation jamgʻarmasi birinchi boʻlib maqsadli kapital jamgʻarmasiga (endowment fund) 25 million dollar ajratish majburiyatini olgan xayriya tashkiloti boʻldi hamda boshqa homiylarni ham shuncha miqdorda hissa qoʻshishga chaqirdi. Yana uch nafar saxovatpesha homiy — {{Tillararo havola|Arnold Ventures|wd=Q108956360}} (Laura and John Arnold Foundation), Robertson Foundation hamda {{Tillararo havola|Stephen Mandel|wd=Q7609886}} bu tashabbusni qoʻllab-quvvatlab, ularning har biri teng ulushli moliyalashtirish shaklida 25 million dollardan mablagʻ ajratdi<ref>{{cite web|title=Eli Broad, others pledge $100 million to Teach for America endowment|url=http://latimesblogs.latimes.com/lanow/2011/01/teach-for-america-endowment-eli-broad.html|website=LA Now|date=January 27, 2011|publisher=Los Angeles Times|access-date=January 27, 2011}}</ref>. == Nashrlar == === Teaching as Leadership === '''Teaching as Leadership: The Highly Effective Teacher's Guide to Closing the Achievement Gap''' ({{Tarjima|Oʻqituvchilik — yetakchilik sifatida: Oʻzlashtirishdagi tafovutni bartaraf etish boʻyicha yuqori malakali oʻqituvchi qoʻllanmasi}}; {{ISBN|0470432861}}) — Teach for America tashkilotining bilimlar boʻyicha bosh direktori Stiven Farr qalamiga mansub boʻlib, 2010-yilda Jossey Bass nashriyoti tomonidan chop etilgan. Asarda Farrning fikricha, oʻqituvchilarga sinfda, xususan, kam taʼminlangan hududlardagi sinflarda yetakchi boʻlishga yordam beradigan oltita tamoyil bayon etilgan<ref>''[http://www.google.com/products/catalog?q=teaching+as+leadership&um=1&ie=UTF-8&tbm=shop&cid=2840361046004419494 Teaching as Leadership]'', Google Books</ref>. ''Childhood Education'' nashrida Joui Estes shunday deydi:{{q2|„Ushbu kitob kam taʼminlangan va ehtiyoji yuqori boʻlgan maktab hamda sinflarga eʼtibor qaratish barobarida, yetarli taʼlim imkoniyatlaridan mahrum boʻlgan oʻquvchilar hayotini har kuni ijobiy tomonga tubdan oʻzgartira olayotgan insonlar faoliyatiga oʻziga xos va samimiy nazar tashlash imkonini beradi“<ref>{{cite journal|last1 = Estes | first1 = Joey | date = 2012 | title = Teaching as Leadership: The Highly Effective Teacher's Guide to Closing the Achievement Gap | journal = Childhood Education | volume = 88 | issue = 6 | via = [[Gale Academic OneFile]] | pages = 406 }}</ref>.}} == Bitiruvchilar == {{Section-stub}} == Yana qarang == * [[Teach For All]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{official website|http://www.teachforamerica.org}} {{Teach For All}} {{Tashqi havolalar}} m9ugp68rf6ec6sh4j3ag2vdopc6kykf 6318448 6318447 2026-10-25T07:25:53Z Bekipediya 118689 /* Bitiruvchilar */ + 6318448 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | name = Teach for America, Inc. | formation = {{sda|1989}} | logo = Teach For America logo.svg | type = [[Notijorat tashkilot]] | founded = | founder = [[Wendy Kopp]] | headquarters = New York City, US | origins = | key_people = Aneesh Sohoni<br />(CEO)<ref>{{cite web|title=Aneesh Sohoni to Led Teach for America|url=https://thenonprofittimes.com/npt_articles/aneesh-sohoni-to-led-teach-for-america/|website=The NonProfit Times|access-date=August 8, 2025|date=January 13, 2025}}</ref> | region_served = | focus = Eliminate educational inequity | method = | revenue = $276 million <br />(FY 2023) | endowment = | num_volunteers = | num_employees = | num_members = | owner = | website = {{URL|http://teachforamerica.org}} | dissolved = | footnotes = }} '''Teach for America''' (TFA) — [[AQSh]]dagi notijorat tashkilot. Uning rasmiy vazifasi „taʼlimda aʼlo darajaga erishish harakatini rivojlantirish va mustahkamlash uchun AQShning eng istiqbolli boʻlajak yetakchilarini imkon qadar koʻproq jalb etish, tayyorlash va safarbar qilish“dan iborat<ref>{{cite web|last1=Jacobs|first1=David|title=Teach for America has been educating south Louisiana students, producing community leaders for 25 years|url=https://www.businessreport.com/business/twenty-five-years-passed-since-teach-america-set-foot-south-louisiana-classrooms-made-difference|website=www.businessreport.com|publisher=Greater Baton Rouge Business Report|access-date=December 13, 2015|date=December 9, 2015}}</ref>. Tashkilot bu maqsadga erishish uchun Qoʻshma Shtatlardagi yetakchi universitetlar bitiruvchilarini [[oʻqituvchi]]likka tanlab oladi va ishga yollaydi. „Korpus aʼzolari“ ({{Lang-en|corps members}}) deb ataluvchi ushbu ishtirokchilar tashkilot xizmat koʻrsatadigan 52 ta kam taʼminlangan hududning biridagi anʼanaviy davlat yoki davlat charter K–12 maktablarida kamida ikki yil dars berish majburiyatini oladilar<ref>{{cite web|last1=Roy|first1=Kathryn|title=Businesses investing in Teach for America|url=http://www.hartfordbusiness.com/article/20120326/PRINTEDITION/303269992/businesses-investing-in-teach-for-america|website=Hartford Business|access-date=December 14, 2015|date=March 26, 2015}}</ref>. == Tarixi == TFA tashkilotiga [[Wendy Kopp]] tomonidan oʻzining 1989-yilgi [[Prinston universiteti]] bakalavrlik dissertatsiyasi asosida asos solingan. Taʼsischilar jamoasi tarkibiga qiymatli investitsiyalar boʻyicha investor {{Tillararo havola|Whitney Tilson|wd=Q7996748}}, AQSh Ichki daromadlar xizmatining ({{Lang-en|Internal Revenue Service}}) sobiq komissari {{Tillararo havola|Douglas Shulman|wd=Q5301973}} hamda {{Tillararo havola|Knowledge Is Power Program|wd=Q6423304}} prezidenti va bosh direktori Richard Barth kiradi. 1990-yilda birinchi korpus tashkil etilganidan buyon 42 000 dan ortiq korpus aʼzolari TFA oldidagi oʻz majburiyatlarini bajardilar<ref>{{cite web|last1=Raetz|first1=Mackenzie|title=FSU grads fight for educational equity with Teach for America|url=http://news.fsu.edu/More-FSU-News/FSU-grads-fight-for-educational-equality-with-Teach-for-America|website=FSU.edu|access-date=December 23, 2015|date=September 14, 2015}}</ref>. 2015-yil sentabr oyida tashkilot aʼzolari va bitiruvchilari soni 50 000 nafarga yetdi; ular birgalikda butun mamlakat boʻylab 5 milliondan ortiq oʻquvchiga dars berishgan<ref>{{cite web|title=ML locals join Teach for America's 25th anniversary corps|url=http://www.thealmanac.net/article/20150902/LIFESTYLES02/150909990|website=The Almanac|access-date=December 23, 2015|date=September 2, 2015|quote=These women join a network of 50,000 corps members and alumni working alongside parents, principals and communities for positive change.}}</ref>. Tashkilot faoliyatining dastlabki 10 yili Koppning {{Tillararo havola|One Day, All Children|lt=„One Day, All Children: The Unlikely Triumph of Teach for America and What I Learned Along the Way“|wd=Q7092549}} ({{Tarjima|Bir kun kelib barcha bolalar: Teach for Americaʼning kutilmagan gʻalabasi va bu yoʻlda orttirgan saboqlarim}}) nomli kitobida batafsil yoritilgan. 2011-yil yanvar oyida Wendy Kopp oʻzining {{Tillararo havola|A Chance To Make History|lt=„A Chance To Make History“|wd=Q4655805}} ({{Tarjima|Tarix yaratish imkoniyati}}) nomli ikkinchi kitobini chop etdi. Unda muallif Amerika taʼlim tizimida soʻnggi yigirma yil davomida olib borgan faoliyati va orttirgan tajribalarini bayon qilgan<ref name="A Chance to Make History">{{cite web | author= Wendy Kopp| year=2011 | title= A Chance To Make History: What Works and What Doesn't in Providing an Excellent Education for All | url=http://www.achancetomakehistory.org | access-date=April 1, 2011 }}</ref>. 2025-yil aprel oyida Aneesh Sohoni TFA tashkilotiga yangi bosh ijrochi direktor etib tayinlandi<ref>{{Cite web |title=Vanderbilt alumnus Aneesh Sohoni named CEO of Teach for America |url=https://news.vanderbilt.edu/2025/02/14/vanderbilt-alumnus-aneesh-sohoni-named-ceo-of-teach-for-america/ |access-date=2025-12-13 |website=Vanderbilt University |language=en-US}}</ref>. == Yondashuv == [[Fayl:TFA corps members.jpg|thumb|right|2008-yildagi Hyuston institutida Teach for Americaʼning uch nafar korpus aʼzosi.]] TFA tashkiloti yaqinda universitetni tamomlagan bitiruvchilar va mutaxassislarni Qoʻshma Shtatlar boʻylab shahar hamda qishloq hududlarida ikki yil davomida dars berishga jalb etadi. TFAʼning maqsadi — korpus aʼzolarining oʻz oʻquvchilariga bor salohiyatini roʻyobga chiqarishda koʻmaklashishi va taʼlimda aʼlo darajaga erishish yoʻlida umrbod yetakchiga aylanishi orqali ham qisqa, ham uzoq muddatli ijobiy oʻzgarishlar yaratishdan iborat. Korpus aʼzolari sertifikatlangan oʻqituvchi boʻlishi shart emas, biroq bunday sertifikati bor oʻqituvchilar ham ariza topshirishlari mumkin. Sertifikatga ega boʻlmagan aʼzolar esa dasturni oʻtash davomida oʻqitiladigan kurslar orqali {{Tillararo havola|Oʻqituvchilarni muqobil sertifikatlash|wd=Q4736557|lt=muqobil sertifikat}} oladilar<ref>{{cite web|last1=Wolfman-Arent|first1=Avi|title=In Delaware, a growing number of principal prep programs|url=http://www.newsworks.org/index.php/local/delaware/88818-lead-for-delaware-among-growing-number-of-principal-prep-programs|website=Newsworks|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015}}</ref>. Dasturning barcha aʼzolari oʻz vazifalariga tayyorgarlik koʻrish uchun intensiv yozgi oʻquv mashgʻulotlarida qatnashishlari shart. Dastur tafsilotlari hududlarga qarab farq qiladi, biroq odatda besh kunlik hududiy tanishuvni, yozgi maktabda dars berishni ham qamrab olgan besh-yetti haftalik intensiv rezidentlik kursini hamda bir-ikki haftalik hududiy orientatsiya bosqichini oʻz ichiga oladi<ref>{{cite web|last1=Tamburin|first1=Adam|title=Teach for America adds summer training from Lipscomb|url=http://www.tennessean.com/story/news/education/2015/07/08/teach-america-adds-summer-training-lipscomb/29849667/|website=The Tennessean|access-date=December 23, 2015|date=July 8, 2015}}</ref>. TFA oʻqituvchilari [[Nyu-York]], [[Chikago]], [[Detroyt]], [[Yangi Orlean]] va [[Xyuston]] kabi shaharlardagi, shuningdek, sharqiy [[Shimoliy Karolina]] hamda {{Tillararo havola|Mississippi Delta|wd=Q1426203}} kabi qishloq hududlaridagi davlat maktablariga biriktiriladi. Shundan soʻng ular ikki yil davomida va odatan TFA dasturining boshqa aʼzolari bilan birgalikda faoliyat yuritadilar. TFA oʻqituvchilari oʻz maktablarining toʻlaqonli oʻqituvchilar jamoasi aʼzolari hisoblanadi. Ular maktab okrugining odatiy maoshi va imtiyozlarini, shuningdek, {{Tillararo havola|AmeriCorps|wd=Q511243|lt=AmeriCorps’ning}} muayyan miqdordagi „taʼlim vaucheri“ni oladilar (undan malaka oshirish va sertifikatlash kurslari toʻlovi, avvalgi talabalik kreditlarini qoplash yoki ikki yillik majburiyat davomida yoxud undan keyin oʻqishni davom ettirish xarajatlarini moliyalashtirish uchun foydalanish mumkin). Ular kasaba uyushmasiga avtomatik tarzda aʼzo boʻlmaydilar, biroq bunday qilish ularga taqiqlanmagan. Hatto kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlmasalar ham, maoshlaridan mahrum boʻlish evaziga uyushma tomonidan oʻtkaziladigan ish tashlashlarga qoʻshilishlari mumkin<ref>{{cite web|title=Teach for America Corps Members are not prohibited from striking|url=http://ctulocal1.tumblr.com/post/30584898257/teach-for-america-corps-members-are-not-prohibited-from|publisher=Chicago Teachers Union|access-date=October 16, 2013}}</ref>. == Kadrlarni saqlab qolish == 2015-yilda TFA birinchi yil ishlagan oʻqituvchilarining 88 foizi ikkinchi yil ham oʻz faoliyatini davom ettirish uchun qaytganini maʼlum qildi. Shuningdek, tashkilot oʻsha paytdagi 37 000 dan ziyod bitiruvchilarining 11 000 dan ortigʻi hali ham oʻqituvchilik qilayotganini, bundan tashqari, bitiruvchilarning 65 foizi taʼlim sohasida toʻliq stavkada ishlayotganini xabar qildi. Qoʻshimcha qilinishicha, tashkilot bitiruvchilarining 84 foizi [[taʼlim]] sohasiga yoki aholisi kam taʼminlangan hududlar hayotiga taʼsir koʻrsatuvchi lavozimlarda toʻliq stavkada faoliyat yuritgan<ref>{{cite web|title=Our Impact|url=https://www.teachforamerica.org/about-us/our-mission/our-impact|website=teachforamerica.org|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Ular orasida 900 dan ortiq maktab rahbarlari, 100 dan ziyod kasaba uyushmasi yetakchilari hamda 250 nafar taʼlim tizimi masʼullari bor. == Geografik qamrovi == TFA tashkilotining geografik qamrovi asos solinganidan buyon kengayib bordi. Dastlab oltita hududda faoliyat yuritgan tashkilot 2015–2016-oʻquv yiliga kelib 52 ta hududni qamrab oldi. Ushbu 52 ta hududga quyidagilar kiradi: [[Alabama]], [[Apalachia]], [[Arkanzas]], [[Baltimor]], San-Fransisko koʻrfazi, Kapital-Velli ([[Sakramento]] hududi), Sharlott, [[Chikago]]-Shimoli-gʻarbiy Indiana, [[Kolorado]], [[Konnektikut]], [[Dallas]]-Fort-Uort, [[Vashington]] hududi, [[Delaver]], Detroyat, [[Sharqiy Shimoliy Karolina]], Katta Nashvill hududi, Katta [[Yangi Orlean]]-Luiziana deltasi hududi, Katta [[Filadelfiya]] hududi, Gavayi, [[Hyuston]], [[Aydaho]], [[Indianapolis]], [[Jeksonvill]], Kanzas-Siti, [[Las-Vegas vodiysi]], [[Los-Anjeles]], [[Massachusets]], Memfis, Katta [[Atlanta]] hududi, [[Mayami-Dade]] hududi, [[Miluoki]], [[Missisipi (shtat)|Missisipi]], [[Nyu-Jersi]], [[Nyu-Meksiko]], [[Nyu-York]], Shimoliy Karolina [[Piedmont Triad]], Shimoli-sharqiy Ogayo (Klivelend hududi), [[Oklahoma]], [[Orlando]], [[Finiks]], [[Rod-Aylend]], [[Rio-Grande vodiysi]], [[San-Antonio]], [[San-Diyego]], [[Janubiy Karolina]], [[Janubiy Dakota]], Janubiy [[Luiziana]], Janubi-gʻarbiy Ogayo ([[Sinsinnati]] hududi), [[Sent-Luis]], [[Tvin-Siti]] va [[Vashington (shtat)|Vashington shtati]]. == Baholanishi == [[Fayl:Houston TFA students.jpg|thumb|left||2008-yildagi Hyuston institutida Teach for America korpusi aʼzosi dars oʻtayotgan sinf xonasi]] Tashkilotga asos solinganidan buyon TFA aʼzolarining samaradorligini boshqa yoʻllar bilan oʻqituvchilik kasbiga kirib kelgan mutaxassislar koʻrsatkichlari bilan solishtirish va baholash maqsadida bir qancha mustaqil tadqiqotlar oʻtkazilgan. {{Tillararo havola|Mathematica Inc.|wd=Q6786822}} tashkilotining 2015-yilgi tadqiqotiga koʻra, TFA oʻqituvchilari dars bergan maktabgacha taʼlim va 1–2-sinf oʻquvchilarining [[oʻqish savodxonligi]] darajasi xuddi shu boshlangʻich maktablardagi boshqa oʻqituvchilar koʻrsatkichiga nisbatan 1,3 oyga ilgarilagani aniqlangan. Ushbu tadqiqot, shuningdek, 10 ta shtat boʻylab TFA oʻqituvchilarining matematika va oʻqish fanlaridagi samaradorligi boshqa oʻqituvchilar bilan bir xil darajada ekanini koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=Impacts of the Teach for America Investing in Innovation Scale-Up|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/pdfs/education/tfa_investing_innovation.pdf|website=mathematica-mpr.com|publisher=Mathematica Policy Research|access-date=March 4, 2015}}</ref>. Calder Center hamda American Institutes for Research (AIR) oʻtkazgan tadqiqot natijalariga koʻra (shtat darajasidagi majburiy test ballari tahliliga tayanib), TFA oʻqituvchilarining Mayamidagi oʻquvchilarga bergan matematika bilimi qoʻshimcha uch oylik oʻquv dasturiga teng samaradorlik koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Hansen|first1=Michael|title=Examining Spillover Effects from Teach for America Corps Members in Miami-Dade County Public Schools|url=http://www.caldercenter.org/publications/examining-spillover-effects-teach-america-corps-members-miami-dade-county-public|website=caldercenter.org|publisher=Calder National Center for Analysis of Longitudinal Data in Education Research|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Garvard strategik maʼlumotlar loyihasi (Harvard Strategic Data Project) 2012-yilda {{Tillararo havola|Los-Anjeles birlashgan maktab okrugi|wd=Q1320340|lt=Los-Anjeles birlashgan maktab okrugidagi}} TFA oʻqituvchilari ingliz tili va matematika fanlaridan boshqa yangi oʻqituvchilarga qaraganda 1–2 oy oldinda boʻlgan taʼlim natijalarini koʻrsatganini aniqlagan<ref>{{cite web|title=SDP Human Capital Diagnostic|url=http://studentsmatter.org/wp-content/uploads/2012/11/SM_Harvard-LAUSD-teacher-study_11.14.12.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. [[Shimoliy Karolina]] va Tennessi shtatlarida oʻtkazilgan tadqiqotlar barcha fanlar va sinflar boʻyicha oʻquvchilarning oʻzlashtirish koʻrsatkichlariga tayanib, ushbu ikki shtatda TFA yangi oʻqituvchilarni tayyorlashning eng samarali manbai hisoblanishini koʻrsatgan<ref>{{cite web|title=2014 Tennessee Report Card on the Effectiveness of Teacher Training Programs|url=http://www.state.tn.us/thec/Divisions/AcademicAffairs/rttt/report_card/2014/report_card/14report_card.shtml|website=www.state.tn.us|access-date=August 13, 2015}}</ref><ref>{{cite journal|last1=Henry|first1=Gary|title=The Effects of Teacher Entry Portals on Student Achievement|journal=Journal of Teacher Education|date=January–February 2014|volume=65|issue=1|pages=7–23|doi=10.1177/0022487113503871|s2cid=145396478|url=http://intl-jte.sagepub.com/content/65/1/7|access-date=August 13, 2015|url-access=subscription}}</ref>. {{Tillararo havola|Urban instituti|wd=Q7899935}} hamda Calder Center tomonidan 2008-yil mart oyida oʻtkazilgan va ''Journal of Public Policy and Management'' jurnalida chop etilgan tadqiqotda shunday xulosaga kelingan: „TFA oʻqituvchilari boshqa oʻqituvchilarga (jumladan, soha boʻyicha maxsus sertifikatga ega boʻlganlarga) nisbatan yuqori sinf oʻquvchilarining test natijalariga ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Ushbu taʼsir ish stajidan kelib chiqadigan samaradan ustunroq boʻlib, ayniqsa matematika va tabiiy fanlarda yaqqol koʻzga tashlanadi“<ref>Urban Institute http://www.urban.org/education/evaluations.cfm?page=2</ref>. Mathematica tashkilotining 2013-yilgi yana bir tadqiqotiga koʻra, sakkizta shtatdagi TFA oʻqituvchilarining oʻquvchilari oʻrta maktab matematika fanini boshqa oʻqituvchilarning oʻquvchilariga qaraganda 2,6 oy oldinda oʻzlashtirishi aniqlangan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=The Effectiveness of Secondary Math Teachers from Teach for America and the Teaching Fellows Program|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/PDFs/Education/HSAC_final_rpt_9_2013.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Jorjiya shtati Audit va hisob-kitoblar departamenti tomonidan 2015-yilda oʻtkazilgan tadqiqotga koʻra, TFAʼning yangi faoliyat boshlagan oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning qariyb 85 foizi shtat standartlariga javob bergan yoki undan yuqori natija koʻrsatgan. Anʼanaviy pedagogik sertifikatga ega tajribasiz oʻqituvchilar sinflarida bu koʻrsatkich 70–74 foizni, koʻp yillik tajribaga ega oʻqituvchilar sinflarida esa 77 foizni tashkil etgan. Ushbu tadqiqot tashkilotning 5 haftalik tayyorgarlik kursi oʻquvchilar oʻzlashtirishining pasayishiga olib keladi degan qarashlarni raddiya etgan<ref>{{cite web|last1=Jones|first1=Walter|title=Teach for America gets better results than colleges|url=http://onlineathens.com/mobile/2015-12-10/teach-america-gets-better-results-colleges|website=Online Athens|publisher=Athens Banner -erald|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015|quote=Some critics warned shortcutting teacher preparation would lead to poor classroom results. This study suggests that's not the case.}}</ref>. Policy Studies Associates tomonidan 2011-yilda oʻtkazilgan mustaqil tadqiqotda TFA oʻqituvchilari bilan ishlaydigan maktab direktorlarining deyarli 90 foizi TFA faoliyatidan yuqori darajada qoniqish hosil qilgani koʻrsatilgan. Ular TFA aʼzolarining samaradorligini tajribali oʻqituvchilar bilan teng, baʼzi hollarda esa ulardan yuqori deb baholaganlar. Shuningdek, direktorlarning 87 foizi TFA aʼzolarining tayyorgarligi boshqa yangi oʻqituvchilarning tayyorgarligidan qolishmasligini, 53 foizi esa TFA tayyorgarligini samaraliroq deb topganini bildirganlar<ref>{{cite web|title=Teach for America's Role In Effective Educator Development: Identifying, Recruiting, and Preparing Highly Effective Teachers to Serve High-Need Students|url=https://www2.ed.gov/programs/edseed/tfanarrative.pdf|website=Ed.Gov|access-date=December 23, 2015|date=December 5, 2012}}</ref>. 2010-yilda TFA AQSh Taʼlim vazirligining „Innovatsiyalarga sarmoya“ (i3) grant tanlovida 1 700 ga yaqin arizalar orasida eng yirik grantni qoʻlga kiritdi. Moliya hajmini oshirish boʻyicha grantlar (scale-up grants) arizachilardan oʻquvchilar erishgan natijalar asosida xolis va metodologik jihatdan asoslangan tadqiqotlar (masalan, eksperimental va kvazi-eksperimental tadqiqot loyihalari) orqali oʻz muvaffaqiyatini isbotlashni talab etgan<ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/eligibility.html Eligibility – Investing in Innovation Fund (i3)]. .ed.gov (March 27, 2013). Retrieved on August 24, 2013.</ref><ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/awards.html Awards – Investing in Innovation Funds (i3)]. .ed.gov. Retrieved on August 24, 2013.</ref>. ''American Political Science Review'' jurnalida chop etilgan 2018-yilgi tadqiqot shuni koʻrsatdiki, TFA dasturi doirasida dars beruvchi imtiyozli (oʻziga toʻq) qatlam vakillari ushbu faoliyat natijasida „muhtoj va kam taʼminlangan amerikaliklarning qarashlariga yaqinroq boʻlgan dunyoqarashni qabul qiladilar“<ref>{{Cite journal|last1=Mo|first1=Cecilia Hyunjung|last2=Conn|first2=Katharine M.|date=2018|title=When Do the Advantaged See the Disadvantages of Others? A Quasi-Experimental Study of National Service|journal=American Political Science Review|language=en|volume=112|issue=4|pages=721–741|doi=10.1017/S0003055418000412|s2cid=150240375|issn=0003-0554|url=http://www.escholarship.org/uc/item/65q9d5hp|url-access=subscription}}</ref>. == Tanqidlar == TFA tanqidchilar tomonidan eʼtirozlarga uchragan. Ularning taʼkidlashicha, loyiha tajribali oʻqituvchilar oʻrniga yozda boʻladigan atigi besh haftalik tayyorgarlikdan oʻtgan va eng kam (boshlangʻich) maosh toʻlanadigan yangi kadrlarni ishga jalb etadi<ref>{{cite magazine|title=I Quit Teach for America |last=Blanchard |first=Olivia |magazine=[[The Atlantic]]|date=September 23, 2013 |url=https://www.theatlantic.com/education/archive/2013/09/i-quit-teach-for-america/279724/|access-date=September 15, 2014}}</ref>. Oʻz navbatida, bu tanqid TFAʼga qabul qilingan oʻqituvchilarning yangi aʼzolariga taalluqlidir, ammo ularning orasida oz boʻlsada sohada tajribasi bor yoki ilmiy unvonga ega kadrlar ham uchraydi. Oʻz tayyorgarlik tizimiga nisbatan eʼtirozlarga javoban, TFA yangi dasturni taqdim etdi. Dastur bakalavriatning 3-kurs talabalarini amaliyotga chiqishdan oldin, 4-kurs davomida pedagogika boʻyicha oʻquv kurslarini yakunlashga undaydi<ref>{{cite news|title=This took Teach for America 24 years to figure out?|newspaper=[[The Washington Post]]|url=https://www.washingtonpost.com/blogs/answer-sheet/wp/2014/03/11/this-took-teach-for-america-24-years-to-figure-out/|archive-url=https://web.archive.org/web/20150625092341/https://www.washingtonpost.com/blogs/answer-sheet/wp/2014/03/11/this-took-teach-for-america-24-years-to-figure-out/|archive-date=June 25, 2015|date=March 11, 2014|author=Strauss, Valerie}} </ref>. Oʻqituvchilar kasaba uyushmalari va davlat taʼlimi tarafdorlari ushbu tashkilot faoliyatini muntazam tanqid qilib kelishadi. Ularning taʼkidlashicha, anʼanaviy ravishda kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlgan sertifikati bor mutaxassislarga ajratilgan shtat oʻrinlariga vaqtinchalik havaskorlarning olib kelinishi taʼlim sohasining kasbiy nufuziga putur yetkazadi<ref>{{cite news |last=Wolf |first=Sukey |title=Teach for America sabotages public schools |date=August 2016 |newspaper=[[Freedom Socialist Party|Freedom Socialist]] |url=https://socialism.com/fs-article/teach-for-america-sabotages-public-schools/}}</ref>. {{Tillararo havola|National Education Association|wd=Q3111510}} ijrochi direktori John Wilson 2009-yil may oyida yoʻllagan xatida kasaba uyushmasi rahbarlari „maktab tizimlari oʻqituvchilarni qisqartirib, tuzilgan shartnomalarga asosan TFA bitiruvchilarini ishga qabul qilayotganiga guvoh boʻlishayotgani“ni taʼkidlagan. Wilson soʻzida davom etib, TFA kam taʼminlangan hududlardagi maktablarga „eng kam tayyorgarlik koʻrgan va eng tajribasiz oʻqituvchilar“ni olib kirib, ularni „asosiy oʻqituvchi“ sifatida biriktirayotganini aytib oʻtgan<ref name="USATodayArticle">{{cite news | last=Toppo |first=Greg | work=USA Today | date=July 29, 2009 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090802140546/https://www.usatoday.com/news/education/2009-07-29-teach-for-america_N.htm | archive-date=August 2, 2009 | title=Teach for America: Elite corps or costing older teachers jobs? |url=https://www.usatoday.com/news/education/2009-07-29-teach-for-america_N.htm }}</ref>. ''USA Today'' gazetasining xabar berishicha, 2009-yil mart oyida Sharlott-Meklenburg maktablar okrugi rahbari Peter Gorman kengash aʼzolariga dastur oldidagi majburiyatlar sababli 100 nafar TFA oʻqituvchisi ishda olib qolinishini maʼlum qilgan. Vaholanki, ushbu okrugda TFA dasturida qatnashmaydigan yuzlab boshqa oʻqituvchilar qisqartirishga tushgan edi. Biroq TFA matbuot kotibi Kerci Marcello Stroud dastur ishtirokchilari tajribali oʻqituvchilarni siqib chiqarmoqda degan qarash notoʻgʻri ekanini bildirdi:<ref name="USATodayArticle"/> {{Q2|„Biz oʻqituvchilar yuboradigan har bir hududda kadrlarning yagona emas, shunchaki manbalaridan birimiz, xolos. Ishtirokchilarimiz u yerga borib joylashgach, boshqa nomzodlar bilan teng ravishda ishga kirish suhbatlaridan oʻtishlari kerak boʻladi.“|4=In every region where we send teachers, we're just one source. Once they land, corps members must interview for jobs just like everyone else.}} TFA tanqidchilari, shuningdek, Mathematica Policy Research tashkilotining 2004-yildagi tadqiqot natijalarini ham dastur samaradorligi pastligining dalili sifatida koʻrsatishadi (qarang: [[#Baholanishi|Baholanishi]]). Tanqidchilarning taʼkidlashicha, ushbu tadqiqotda TFA oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning matematika boʻyicha oʻzlashtirishi boshqa oʻqituvchilar oʻquvchilarinikidan yuqoriroq ekani koʻringan boʻlsa-da, ularning oʻrtasidagi farq juda kichik. Qolaversa, oʻqish savodxonligi boʻyicha ikki guruh oʻrtasida hech qanday tafovut aniqlanmagan<ref name="USATodayArticle"/>. Campus Progress tomonidan 2010-yilda chop etilgan maqolada shunday deyiladi:<ref>{{cite web |last=Eaton |first=Kristi |date=January 5, 2010 |title=Teach for America Dropouts |url=http://www.campusprogress.org/articles/teach_for_america_dropouts |archive-url=https://web.archive.org/web/20101216003208/http://www.campusprogress.org/articles/teach_for_america_dropouts/ |archive-date=December 16, 2010 |publisher=Campus Progress |access-date=August 24, 2013}}</ref> {{Q2|„TFAʼning oʻta tezlashtirilgan tayyorgarlik kursi oʻqituvchilarni — yoki oʻzlari atagandek «korpus aʼzolari»ni — yetarlicha amaliyot qilmagan holda, soʻng ularni toʻgʻridan-toʻgʻri mamlakatdagi eng ogʻir sharoitli maktab okruglariga joʻnatmoqda.|4=TFA's breakneck training course leaves TFA teachers—or 'corps members,' as they're called—with insufficient classroom experience, before throwing them headfirst into some of the most disadvantaged school districts in the country.}} [[Carleton College]] professori Deborah Appleman 2009-yilda ''[[Minneapolis Star-Tribune]]'' nashrida eʼlon qilingan maqolasida shunday yozadi: „TFA yondashuvida fanni biladigan va bolalar bilan ishlashni istagan har qanday kishi minimal tayyorgarlik bilan dars bera oladi degan notoʻgʻri tushuncha mavjud.“ Appleman, shuningdek, TFAʼning elitar xarakteriga ham eʼtiroz bildirgan: "TFA tarixi maʼlum maʼnoda qahramon va fidoyi yoshlar haqidagi yetakchi gʻoyaga aylanib bormoqda. Bu hikoyada asosiy eʼtibor oʻqituvchilar xizmat qilishi kerak boʻlgan bolalar hayotiga emas, balki koʻproq ushbu yoshlarning oʻziga qaratiladi. Tashkilot tuzilmasida tanlanganlik ruhi yaqqol koʻrinadi: goʻyo hattoki professional tayyorgarlikka ega boʻlmagan eng iqtidorli yoshlar ham ehtiyojmand bolalar hayotini ijobiy tomonga oʻzgartira oladigandek tasavvur hosil qilinadi<ref>{{cite news |url=http://www.startribune.com/opinion/commentary/49234672.html |title=Counterpoint: Why I oppose Teach for America |last=Appleman |first=Deborah |archive-url=https://web.archive.org/web/20090707055850/http://www.startribune.com/opinion/commentary/49234672.html |archive-date=July 7, 2009 |date=June 29, 2009 |access-date=August 24, 2013 |newspaper=[[Minneapolis Star Tribune]]}}</ref>. [[Wendy Kopp]] 2001-yilda Sietl radiosidagi intervyusida koʻpchilik TFA faoliyatining asl mohiyatini notoʻgʻri talqin qilishini taʼkidlagan: „Biz oʻqituvchilar tayyorlaydigan muassasa emas, yetakchilarni shakllantiruvchi tashkilotmiz. Buni tushunmaslik butun loyihamizni asossiz tanqid qilishga olib keladi.“ Tanqidchilarga koʻra, bu eʼtirof TFA oʻzi koʻmaklashayotganini daʼvo qiladigan oʻquvchilar taqdiridan koʻra, koʻproq oʻz aʼzolarining karyerasini rivojlantirishga qaratilganini koʻrsatadi<ref>{{cite magazine|last1=Hootnick|first1=Alexandra|title=Teachers Are Losing Their Jobs, But Teach for America's Expanding|url=http://www.thenation.com/article/teachers-are-losing-their-jobs-teach-americas-expanding-whats-wrong/|magazine=[[The Nation]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20150717233502/http://www.thenation.com/article/teachers-are-losing-their-jobs-teach-americas-expanding-whats-wrong/ |archive-date=July 17, 2015 |date=April 15, 2014 |access-date=December 23, 2015}}</ref>. T. Jameson Brewer hamda Kathleen deMarrais tahriri ostida chop etilgan ''[[Teach for America Counter-Narratives: Alumni Speak Up and Speak Out]]'' (Peter Lang, 2015) kitobi sobiq aʼzolarning tanqidiy mulohazalarini oʻzida jamlagan dastlabki rasmiy toʻplamdir. TFA sobiq ishtirokchilari muallifligidagi har bir bob tashkilotdagi haqiqiy ahvolni ochib beradi. Tashkilotning 25 yillik tarixini tahlil qiluvchi ushbu kitob boblari uchta asosiy boʻlimga ajratilgan: (1) Dasturga saralash, tayyorlash va qoʻllab-quvvatlash tuzilmasi; (2) Tashkilotning turli-tumanlik va xilma-xillikka yondashuvi; (3) TFAning tanqidlarga va tanqidchilarga boʻlgan munosabati. 2019-yil fevralida 300 dan ortiq TFA sobiq bitiruvchilari tashkilotning yosh oʻqituvchilarga qilgan bosimiga qarshi kollektiv murojaatnomani imzoladilar; bunga TFAning Oklend oʻqituvchilar ish tashlashi paytida ularni ish joyiga chiqishga undagani sabab boʻlgan. TFA aʼzolari koʻpincha AmeriCorps dasturi ishtirokchisi boʻlganliklari va u yerda ish tashlash man etilgani sababli, aksiyada qatnashgan oʻqituvchilar AmeriCorps ajratgan taʼlim mukofotidan mahrum boʻlish xavfida qolgan edilar<ref name="AP-20190213">{{cite news |last1=Ho |first1=Sally |title=APNewsBreak: Teach for America slammed over Oakland strike |url=https://www.apnews.com/b81e40a70d7245d595b670898ea0cd9f |access-date=October 7, 2019 |work=AP NEWS |date=February 13, 2019}}</ref>. == Tashkilotning rivojlanishi == TFA tashkiloti soʻnggi yigirma yil davomida barqaror oʻsishni koʻrsatdi. Quyidagi jadvalda turli samaradorlik koʻrsatkichlaridagi oʻzgarishlar misolida ushbu oʻsish aks ettirilgan<ref name="HBS Case Study">{{cite web |author1=Childress, Stacey |author2=President |author3=Fellows of Harvard College |name-list-style=amp | year=2005 | title=Teach for America 2005| url=http://harvardbusinessonline.hbsp.harvard.edu/b01/en/common/item_detail.jhtml;jsessionid=GGJG3OHWN4N42AKRGWDSELQBKE0YIISW?id=805094&referral=2340| access-date=}}</ref><ref name="BusinessWeek Profile">{{cite web |year=2005 |title=Teach for America Profile For Young Professionals |url=http://www.businessweek.com/careers/bplc/2007/10.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20071012085802/http://www.businessweek.com/careers/bplc/2007/10.htm |archive-date=October 12, 2007 |access-date= |website=Business Week}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |date=2022-03-08 |title=Teach for America's incoming class expected to hit a 15-year low |url=https://www.chalkbeat.org/2022/3/8/22966304/teach-for-america-declines-pandemic-teacher-preparation |access-date=2023-03-29 |website=Chalkbeat |language=en}}</ref>. {| class="wikitable sortable" |+ |- ! Year ! Arizachilar soni<br /> ! Dasturga qabul qilinganlar soni<br /> ! Hududlar soni<br /> ! Operatsion byudjeti |- | 2003 | 15,708 | 1,646 | 20 | $29.8M |- | 2004 | 13,378 | 1,626 | 22 | $34.0M |- | 2005 | 17,348 | 2,181 | 22 | $38.4M |- | 2006 | 18,968 | 2,464 | 25 | $55.6M |- | 2007 | 18,172 | 2,895 | 26 | $77.9M |- | 2008 | 24,718 | 3,614 | 29 | $122.3M |- | 2009 | 35,178 | 4,039 | 35 | $149M |- | 2010 | 46,359 | 4,485 | 40 | $193M |- | 2011 | 47,911 | 5,031 | 43 |$229M |- | 2012 | 48,442 | 5,800 | 47 | $294M° |- | 2013 | 57,266 | 5,961 | 48 | $239M |- | 2014 | 50,276 | 4,500 | 50 | $321M |- |2015 | 44,181 |4,100<ref>{{cite web|last1=Garcia|first1=Ahiza|title=Teach for America applications decline again|url=https://money.cnn.com/2015/08/17/news/economy/teach-for-america-applications/|archive-url=https://web.archive.org/web/20150825101641/http://money.cnn.com/2015/08/17/news/economy/teach-for-america-applications/|url-status=dead|archive-date=August 25, 2015|website=CNN Money|date=August 17, 2015}}</ref> |52 |$376M |- |2016 |37,000<ref>{{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/news/education/wp/2016/04/12/teach-for-america-applications-fall-again-diving-35-percent-in-three-years/|title=Teach for America applications fall again, diving 35 percent in three years|last=Brown|first=Emma|date=April 12, 2016|newspaper=Washington Post|access-date=December 14, 2017|language=en-US|issn=0190-8286}}</ref> |3,400<ref>{{cite web |title=Welcoming Teach for America's 2016 Corps! |url=https://www.teachforamerica.org/top-stories/welcoming-teach-americas-2016-corps |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=September 19, 2016 |archive-date=August 28, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180828035557/https://www.teachforamerica.org/top-stories/welcoming-teach-americas-2016-corps |url-status=dead }}</ref> |53 |$328M |- |2017 |49,000<ref>{{cite web |last1=Villanueva Beard |first1=Elisa |title=Inspired By The Next Generation |url=https://www.teachforamerica.org/top-stories/elisa-villanueva-beard-inspired-by-the-next-generation |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=May 1, 2017 |archive-date=August 28, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180828035613/https://www.teachforamerica.org/top-stories/elisa-villanueva-beard-inspired-by-the-next-generation |url-status=dead }}</ref> |3,559<ref>{{cite web |title=Teach for America Releases Its 2017 Corps Profile |url=https://appalachia.teachforamerica.org/top-stories/teach-america-releases-its-2017-corps-profile |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=September 18, 2017}}</ref> |53 |$287M |- |2018 | |3,692<ref name=":0" /> | |$284M |- |2019 | |3,110<ref name=":0" /> |51 |$288M |- |2020 | |2,783<ref name=":0" /> |50 |$289M |- |2021 | |2,237<ref name=":0" /> | | |- |2022 | |1,975<ref name=":0" /> | | |} ° TFA oʻquv yiliga moslashtirilgan moliya yiliga (tashkilotning yillik byudjet va moliya davriga) oʻtishi sababli, 2013-moliya yili qisqartirildi. Ushbu davr 2012-yil 10-yanvardan 2013-yil 31-maygacha davom etdi. 2014-moliya yilidan eʼtiboran bu muddat 1-iyundan keyingi yilning 31-mayigacha boʻlgan davrni qamrab oladigan boʻldi. == Qabul koʻrsatkichi == 2013-yilda dasturga 57 000 kishi hujjat topshirdi va tashkilot oʻz tarixida eng koʻp nomzodlar oqimini qabul qildi. Tashkilot nomzodlarning qariyb 6 000 nafarini saralab oldi. Natijada qabul koʻrsatkichi 11 foizdan ham pasayib, tashkilot tarixidagi eng saralangan tarkib shakllandi<ref>{{cite web|last1=Kruvelis|first1=Melanie|title=Seniors vie for spot in selective Teach for America program|url=http://college.usatoday.com/2013/03/18/seniors-vie-for-spot-in-selective-teach-for-america-program/|website=USA Today|access-date=December 12, 2015|date=March 18, 2013}}</ref>. 2008–2013-yillar oraligʻida qabul koʻrsatkichi 11–15 foiz atrofida tebranib turgan<ref>{{cite news|last1=Johnson|first1=Jenna|title=Teach for America 2011 acceptance rate: 11 percent|url=https://www.washingtonpost.com/blogs/campus-overload/post/teach-for-america-2011-acceptance-rate-11-percent/2011/08/03/gIQAqX8bsI_blog.html|newspaper=Washington Post|access-date=August 3, 2011}}</ref>. 2014–2015-yillarda arizalar soni kamayganiga qaramay, tashkilot 15 foizlik qabul koʻrsatkichini saqlab qoldi<ref>{{cite web|last1=Feeney|first1=Nolan|title=Teach for America Welcomes Diverse Corps After Applications Drop|url=https://time.com/3992621/teach-for-america-applications/|website=[[Time (magazine)|Time]]|date=August 11, 2015 |publisher=Time Magazine|access-date=August 11, 2015}}</ref>. == Xayriya mablagʻlari tushumi == Teach for America (TFA) oʻz veb-saytida tashkilot rivojiga katta hissa qoʻshgan koʻplab homiylar roʻyxatini eʼlon qilgan. Ushbu roʻyxat jamgʻarmalar, jismoniy shaxslar, korporatsiyalar, shuningdek, davlat tashkilotlari va sarmoyadorlar kabi toifalarni oʻz ichiga oladi. Tashkilotning eng yirik homiylari qatoridan 1993-yildan buyon TFAʼga xayriya qilib kelayotgan {{Tillararo havola|Walton Family|wd=Q2269313}} Foundation jamgʻarmasi ham joy olgan<ref>{{cite news|title=Walton Family Foundation to Invest $50 Million in Teach for America|url=http://www.waltonfamilyfoundation.org/newsroom/walton-family-foundation-to-invest-50-million-in-teach-for-america|access-date=December 15, 2015|publisher=Walton Family Foundation|date=November 4, 2015}}</ref>. 2015-yilning noyabr oyida Walton Family Foundation butun mamlakat boʻylab 4 000 nafar yangi oʻqituvchini ishga jalb etish va ularning malakasini oshirish ishlarini qoʻllab-quvvatlash maqsadida TFAʼga uch yil davomida 50 million dollar miqdorida begʻaraz yordam ajratishini eʼlon qildi<ref>{{cite web|last1=Howell|first1=Cynthia|title=Waltons donating $50M to Teach for America|url=http://www.arkansasonline.com/news/2015/nov/05/waltons-donating-50m-to-teach-for-ameri/|website=Arkansas Online|access-date=December 23, 2015|date=November 5, 2015}}</ref>. 5 million dollardan ortiq mablagʻ xayriya qilgan {{Tillararo havola|Arthur Rock|wd=Q4800159}} va Toni Rembe Rock tashkilot veb-saytida „Bosh homiylar“ (Champion Donors) sifatida qayd etilgan<ref>{{cite web|url=http://www.insidephilanthropy.com/tech-philanthropy/2015/12/7/arthur-rock-how-one-of-americas-first-venture-capitalists-do.html|title=hur Rock: How One of America's First Venture Capitalists Does His Philanthropy|last1=Adeniji|first1=Ade|website=Inside Philanthropy|access-date=December 7, 2015}}</ref>. Tashkilotning har yili topshiriladigan „Ijtimoiy innovatsiyalar mukofoti“ ularning sharafiga nomlangan. „Artur va Toni Rembe Rok nomidagi Ijtimoiy innovatsiyalar mukofoti“ tanlovida TFA korpusining amaldagi aʼzolari hamda bitiruvchilari ishtirok etishlari mumkin. Gʻoliblarga taʼlimga yoʻnaltirilgan ijtimoiy loyihalarni yoʻlga qoʻyish uchun 100 000 dollar miqdorida mukofot puli beriladi<ref>{{Cite web|url=https://www.teachforamerica.org/life-as-an-alum/alumni-resources/social-innovation-award|title=The Arthur & Toni Rembe Rock Social Innovation Award|website=Teach for America|language=en|access-date=February 6, 2020|archive-date=February 6, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200206230818/https://www.teachforamerica.org/life-as-an-alum/alumni-resources/social-innovation-award|url-status=dead}}</ref>. 2011-yilda Eli and Edythe Broad Foundation jamgʻarmasi birinchi boʻlib maqsadli kapital jamgʻarmasiga (endowment fund) 25 million dollar ajratish majburiyatini olgan xayriya tashkiloti boʻldi hamda boshqa homiylarni ham shuncha miqdorda hissa qoʻshishga chaqirdi. Yana uch nafar saxovatpesha homiy — {{Tillararo havola|Arnold Ventures|wd=Q108956360}} (Laura and John Arnold Foundation), Robertson Foundation hamda {{Tillararo havola|Stephen Mandel|wd=Q7609886}} bu tashabbusni qoʻllab-quvvatlab, ularning har biri teng ulushli moliyalashtirish shaklida 25 million dollardan mablagʻ ajratdi<ref>{{cite web|title=Eli Broad, others pledge $100 million to Teach for America endowment|url=http://latimesblogs.latimes.com/lanow/2011/01/teach-for-america-endowment-eli-broad.html|website=LA Now|date=January 27, 2011|publisher=Los Angeles Times|access-date=January 27, 2011}}</ref>. == Nashrlar == === Teaching as Leadership === '''Teaching as Leadership: The Highly Effective Teacher's Guide to Closing the Achievement Gap''' ({{Tarjima|Oʻqituvchilik — yetakchilik sifatida: Oʻzlashtirishdagi tafovutni bartaraf etish boʻyicha yuqori malakali oʻqituvchi qoʻllanmasi}}; {{ISBN|0470432861}}) — Teach for America tashkilotining bilimlar boʻyicha bosh direktori Stiven Farr qalamiga mansub boʻlib, 2010-yilda Jossey Bass nashriyoti tomonidan chop etilgan. Asarda Farrning fikricha, oʻqituvchilarga sinfda, xususan, kam taʼminlangan hududlardagi sinflarda yetakchi boʻlishga yordam beradigan oltita tamoyil bayon etilgan<ref>''[http://www.google.com/products/catalog?q=teaching+as+leadership&um=1&ie=UTF-8&tbm=shop&cid=2840361046004419494 Teaching as Leadership]'', Google Books</ref>. ''Childhood Education'' nashrida Joui Estes shunday deydi:{{q2|„Ushbu kitob kam taʼminlangan va ehtiyoji yuqori boʻlgan maktab hamda sinflarga eʼtibor qaratish barobarida, yetarli taʼlim imkoniyatlaridan mahrum boʻlgan oʻquvchilar hayotini har kuni ijobiy tomonga tubdan oʻzgartira olayotgan insonlar faoliyatiga oʻziga xos va samimiy nazar tashlash imkonini beradi“<ref>{{cite journal|last1 = Estes | first1 = Joey | date = 2012 | title = Teaching as Leadership: The Highly Effective Teacher's Guide to Closing the Achievement Gap | journal = Childhood Education | volume = 88 | issue = 6 | via = [[Gale Academic OneFile]] | pages = 406 }}</ref>.}} == Bitiruvchilari == Teach for America tashkilotining taniqli bitiruvchilari qatoriga quyidagilar kiradi: * [[Sohrab Ahmari]], eronlik-amerikalik jurnalist * [[Greggg Kosta]] (Mississippi Delta '94), [[Amerika Qoʻshma Shtatlari Beshinchi okrug apellyatsiya sudi]] sudyasi * [[Mayk Faynberg]] (Hyuston '92), [[KIPP]] asoschilaridan biri * [[Bill Fergyuson (siyosatchi)|Bill Fergyuson]] (Baltimor '05), Merilend shtati senatori * Smoki Fonteyn (Baltimor '93), amerikalik yozuvchi, musiqa tanqidchisi va muharrir * [[Jeyms Foli (jurnalist)|Jeyms Foli]] (Finiks '96), 2014-yilda Suriyada Shom islom davlati (ISIL) asirligida oʻldirilgan fotojurnalist<ref>{{cite news |last1=Wang |first1=Amy |title=Slain journalist James Foley remembered as Arizona teacher |url=http://www.azcentral.com/story/news/local/phoenix/2014/08/20/james-foley-remembered-as-phoenix-teacher/14349053/ |access-date=13-avgust 2015-yil |publisher=AZ Central}}</ref> * Nikolas Gilson (Nashvill '11), [[Gilson Snow]] kompaniyasi asoschisi va bosh direktori * [[Piter Xermann (aktyor)|Piter Xermann]] (Nyu-York '90), amerikalik aktyor va [[Mariska Xargetey]]ning turmush oʻrtogʻi * [[Krissi Hulaxan]] (Filadelfiya), AQSh Vakillar palatasining Pensilvaniya shtatidan saylangan aʼzosi * [[Kevin Xaffman]] (Hyuston '92), Tennessi shtatining 2011-yil aprelidan 2015-yil yanvarigacha taʼlim komissari * [[Mayk Jonston (Kolorado siyosatchisi)|Mayk Jonston]] (Mississippi Delta '97), Kolorado shtati senatori va Denver shahri 46-meri * [[Daniel J. Jons]] (Baltimor '98), AQSh Senatining sobiq tergovchisi, [[Hisobot (film, 2019)|"Hisobot"]] filmida gavdalantirilgan shaxs * [[Jeyson Kamras]] (Vashington '96), 2005-yilgi Milliy yil oʻqituvchisi * [[Kevin Kiley (siyosatchi)|Kevin Kiley]] (Los-Anjeles), AQSh Vakillar palatasining Kaliforniya shtatidan saylangan aʼzosi * [[Ezra Kenig]], [[Vampire Weekend]] indi-rok guruhi bosh vokalisti * [[Mark D. Levin]] (Nyu-York '91), Nyu-York shahar kengashi aʼzosi * [[Set Magaziner]], Rod-Aylend shtatidan AQSh Kongressi vakili (2023-yildan buyon) * [[DeRey Mckesson]] (Nyu-York '07), [[Black Lives Matter]] harakati faoli va Baltimor shahrining 2016-yilgi merlik saylovi nomzodi * [[Tim Morhaus]] (Nyu-York '00), [[2008-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari]]da AQSh qilichbozlik jamoasi safida sablya boʻyicha kumush medal sovrini * [[Brittani Paknett]] (Nyu-York '07), [[Black Lives Matter]] harakati faoli va [[Campaign Zero]] hamasoschisi * [[Mishel Ri]] (Baltimor '92), [[Kolumbiya okrugi davlat maktablari]]ning sobiq kansleri hamda [[The New Teacher Project]] va [[StudentsFirst]] tashkilotlari asoschisi * [[Alek Ross (innovator)|Alek Ross]] (Baltimor '94), Davlat kotibi [[Hillari Klinton]]ning innovatsiyalar boʻyicha katta maslahatchisi * [[Toni Vargas]] (Nyu-York '07), Nebraska shtati senatori, 2018-yilgi Prezidentlik yetakchiligi dasturi olimi va 2017-yilgi [[Oʻnta taniqli amerikaliklar]]dan biri * [[Zik Vanderhuk]] (Nyu-York '98), Manhattan GMAT asoschisi va raisi; [[The Equity Project]] asoschisi va direktori * [[Karolin Van Zil]] (Nyu-York '06), [[Vashington]] (Kolumbiya okrugi) uchinchi general-sollicitori * [[Jon Uayt (Luiziana siyosatchisi)|Jon C. Uayt]] (2010), Luiziana shtatining 2012-yildan buyon taʼlim boʻlaki superintendenti == Yana qarang == * [[Teach For All]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{official website|http://www.teachforamerica.org}} {{Teach For All}} {{Tashqi havolalar}} qe0t92i5p4jqn78zftv9wmr0d67eu52 6318452 6318448 2026-10-25T07:30:22Z Bekipediya 118689 /* Bitiruvchilari */ 6318452 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | name = Teach for America, Inc. | formation = {{sda|1989}} | logo = Teach For America logo.svg | type = [[Notijorat tashkilot]] | founded = | founder = [[Wendy Kopp]] | headquarters = New York City, US | origins = | key_people = Aneesh Sohoni<br />(CEO)<ref>{{cite web|title=Aneesh Sohoni to Led Teach for America|url=https://thenonprofittimes.com/npt_articles/aneesh-sohoni-to-led-teach-for-america/|website=The NonProfit Times|access-date=August 8, 2025|date=January 13, 2025}}</ref> | region_served = | focus = Eliminate educational inequity | method = | revenue = $276 million <br />(FY 2023) | endowment = | num_volunteers = | num_employees = | num_members = | owner = | website = {{URL|http://teachforamerica.org}} | dissolved = | footnotes = }} '''Teach for America''' (TFA) — [[AQSh]]dagi notijorat tashkilot. Uning rasmiy vazifasi „taʼlimda aʼlo darajaga erishish harakatini rivojlantirish va mustahkamlash uchun AQShning eng istiqbolli boʻlajak yetakchilarini imkon qadar koʻproq jalb etish, tayyorlash va safarbar qilish“dan iborat<ref>{{cite web|last1=Jacobs|first1=David|title=Teach for America has been educating south Louisiana students, producing community leaders for 25 years|url=https://www.businessreport.com/business/twenty-five-years-passed-since-teach-america-set-foot-south-louisiana-classrooms-made-difference|website=www.businessreport.com|publisher=Greater Baton Rouge Business Report|access-date=December 13, 2015|date=December 9, 2015}}</ref>. Tashkilot bu maqsadga erishish uchun Qoʻshma Shtatlardagi yetakchi universitetlar bitiruvchilarini [[oʻqituvchi]]likka tanlab oladi va ishga yollaydi. „Korpus aʼzolari“ ({{Lang-en|corps members}}) deb ataluvchi ushbu ishtirokchilar tashkilot xizmat koʻrsatadigan 52 ta kam taʼminlangan hududning biridagi anʼanaviy davlat yoki davlat charter K–12 maktablarida kamida ikki yil dars berish majburiyatini oladilar<ref>{{cite web|last1=Roy|first1=Kathryn|title=Businesses investing in Teach for America|url=http://www.hartfordbusiness.com/article/20120326/PRINTEDITION/303269992/businesses-investing-in-teach-for-america|website=Hartford Business|access-date=December 14, 2015|date=March 26, 2015}}</ref>. == Tarixi == TFA tashkilotiga [[Wendy Kopp]] tomonidan oʻzining 1989-yilgi [[Prinston universiteti]] bakalavrlik dissertatsiyasi asosida asos solingan. Taʼsischilar jamoasi tarkibiga qiymatli investitsiyalar boʻyicha investor {{Tillararo havola|Whitney Tilson|wd=Q7996748}}, AQSh Ichki daromadlar xizmatining ({{Lang-en|Internal Revenue Service}}) sobiq komissari {{Tillararo havola|Douglas Shulman|wd=Q5301973}} hamda {{Tillararo havola|Knowledge Is Power Program|wd=Q6423304}} prezidenti va bosh direktori Richard Barth kiradi. 1990-yilda birinchi korpus tashkil etilganidan buyon 42 000 dan ortiq korpus aʼzolari TFA oldidagi oʻz majburiyatlarini bajardilar<ref>{{cite web|last1=Raetz|first1=Mackenzie|title=FSU grads fight for educational equity with Teach for America|url=http://news.fsu.edu/More-FSU-News/FSU-grads-fight-for-educational-equality-with-Teach-for-America|website=FSU.edu|access-date=December 23, 2015|date=September 14, 2015}}</ref>. 2015-yil sentabr oyida tashkilot aʼzolari va bitiruvchilari soni 50 000 nafarga yetdi; ular birgalikda butun mamlakat boʻylab 5 milliondan ortiq oʻquvchiga dars berishgan<ref>{{cite web|title=ML locals join Teach for America's 25th anniversary corps|url=http://www.thealmanac.net/article/20150902/LIFESTYLES02/150909990|website=The Almanac|access-date=December 23, 2015|date=September 2, 2015|quote=These women join a network of 50,000 corps members and alumni working alongside parents, principals and communities for positive change.}}</ref>. Tashkilot faoliyatining dastlabki 10 yili Koppning {{Tillararo havola|One Day, All Children|lt=„One Day, All Children: The Unlikely Triumph of Teach for America and What I Learned Along the Way“|wd=Q7092549}} ({{Tarjima|Bir kun kelib barcha bolalar: Teach for Americaʼning kutilmagan gʻalabasi va bu yoʻlda orttirgan saboqlarim}}) nomli kitobida batafsil yoritilgan. 2011-yil yanvar oyida Wendy Kopp oʻzining {{Tillararo havola|A Chance To Make History|lt=„A Chance To Make History“|wd=Q4655805}} ({{Tarjima|Tarix yaratish imkoniyati}}) nomli ikkinchi kitobini chop etdi. Unda muallif Amerika taʼlim tizimida soʻnggi yigirma yil davomida olib borgan faoliyati va orttirgan tajribalarini bayon qilgan<ref name="A Chance to Make History">{{cite web | author= Wendy Kopp| year=2011 | title= A Chance To Make History: What Works and What Doesn't in Providing an Excellent Education for All | url=http://www.achancetomakehistory.org | access-date=April 1, 2011 }}</ref>. 2025-yil aprel oyida Aneesh Sohoni TFA tashkilotiga yangi bosh ijrochi direktor etib tayinlandi<ref>{{Cite web |title=Vanderbilt alumnus Aneesh Sohoni named CEO of Teach for America |url=https://news.vanderbilt.edu/2025/02/14/vanderbilt-alumnus-aneesh-sohoni-named-ceo-of-teach-for-america/ |access-date=2025-12-13 |website=Vanderbilt University |language=en-US}}</ref>. == Yondashuv == [[Fayl:TFA corps members.jpg|thumb|right|2008-yildagi Hyuston institutida Teach for Americaʼning uch nafar korpus aʼzosi.]] TFA tashkiloti yaqinda universitetni tamomlagan bitiruvchilar va mutaxassislarni Qoʻshma Shtatlar boʻylab shahar hamda qishloq hududlarida ikki yil davomida dars berishga jalb etadi. TFAʼning maqsadi — korpus aʼzolarining oʻz oʻquvchilariga bor salohiyatini roʻyobga chiqarishda koʻmaklashishi va taʼlimda aʼlo darajaga erishish yoʻlida umrbod yetakchiga aylanishi orqali ham qisqa, ham uzoq muddatli ijobiy oʻzgarishlar yaratishdan iborat. Korpus aʼzolari sertifikatlangan oʻqituvchi boʻlishi shart emas, biroq bunday sertifikati bor oʻqituvchilar ham ariza topshirishlari mumkin. Sertifikatga ega boʻlmagan aʼzolar esa dasturni oʻtash davomida oʻqitiladigan kurslar orqali {{Tillararo havola|Oʻqituvchilarni muqobil sertifikatlash|wd=Q4736557|lt=muqobil sertifikat}} oladilar<ref>{{cite web|last1=Wolfman-Arent|first1=Avi|title=In Delaware, a growing number of principal prep programs|url=http://www.newsworks.org/index.php/local/delaware/88818-lead-for-delaware-among-growing-number-of-principal-prep-programs|website=Newsworks|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015}}</ref>. Dasturning barcha aʼzolari oʻz vazifalariga tayyorgarlik koʻrish uchun intensiv yozgi oʻquv mashgʻulotlarida qatnashishlari shart. Dastur tafsilotlari hududlarga qarab farq qiladi, biroq odatda besh kunlik hududiy tanishuvni, yozgi maktabda dars berishni ham qamrab olgan besh-yetti haftalik intensiv rezidentlik kursini hamda bir-ikki haftalik hududiy orientatsiya bosqichini oʻz ichiga oladi<ref>{{cite web|last1=Tamburin|first1=Adam|title=Teach for America adds summer training from Lipscomb|url=http://www.tennessean.com/story/news/education/2015/07/08/teach-america-adds-summer-training-lipscomb/29849667/|website=The Tennessean|access-date=December 23, 2015|date=July 8, 2015}}</ref>. TFA oʻqituvchilari [[Nyu-York]], [[Chikago]], [[Detroyt]], [[Yangi Orlean]] va [[Xyuston]] kabi shaharlardagi, shuningdek, sharqiy [[Shimoliy Karolina]] hamda {{Tillararo havola|Mississippi Delta|wd=Q1426203}} kabi qishloq hududlaridagi davlat maktablariga biriktiriladi. Shundan soʻng ular ikki yil davomida va odatan TFA dasturining boshqa aʼzolari bilan birgalikda faoliyat yuritadilar. TFA oʻqituvchilari oʻz maktablarining toʻlaqonli oʻqituvchilar jamoasi aʼzolari hisoblanadi. Ular maktab okrugining odatiy maoshi va imtiyozlarini, shuningdek, {{Tillararo havola|AmeriCorps|wd=Q511243|lt=AmeriCorps’ning}} muayyan miqdordagi „taʼlim vaucheri“ni oladilar (undan malaka oshirish va sertifikatlash kurslari toʻlovi, avvalgi talabalik kreditlarini qoplash yoki ikki yillik majburiyat davomida yoxud undan keyin oʻqishni davom ettirish xarajatlarini moliyalashtirish uchun foydalanish mumkin). Ular kasaba uyushmasiga avtomatik tarzda aʼzo boʻlmaydilar, biroq bunday qilish ularga taqiqlanmagan. Hatto kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlmasalar ham, maoshlaridan mahrum boʻlish evaziga uyushma tomonidan oʻtkaziladigan ish tashlashlarga qoʻshilishlari mumkin<ref>{{cite web|title=Teach for America Corps Members are not prohibited from striking|url=http://ctulocal1.tumblr.com/post/30584898257/teach-for-america-corps-members-are-not-prohibited-from|publisher=Chicago Teachers Union|access-date=October 16, 2013}}</ref>. == Kadrlarni saqlab qolish == 2015-yilda TFA birinchi yil ishlagan oʻqituvchilarining 88 foizi ikkinchi yil ham oʻz faoliyatini davom ettirish uchun qaytganini maʼlum qildi. Shuningdek, tashkilot oʻsha paytdagi 37 000 dan ziyod bitiruvchilarining 11 000 dan ortigʻi hali ham oʻqituvchilik qilayotganini, bundan tashqari, bitiruvchilarning 65 foizi taʼlim sohasida toʻliq stavkada ishlayotganini xabar qildi. Qoʻshimcha qilinishicha, tashkilot bitiruvchilarining 84 foizi [[taʼlim]] sohasiga yoki aholisi kam taʼminlangan hududlar hayotiga taʼsir koʻrsatuvchi lavozimlarda toʻliq stavkada faoliyat yuritgan<ref>{{cite web|title=Our Impact|url=https://www.teachforamerica.org/about-us/our-mission/our-impact|website=teachforamerica.org|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Ular orasida 900 dan ortiq maktab rahbarlari, 100 dan ziyod kasaba uyushmasi yetakchilari hamda 250 nafar taʼlim tizimi masʼullari bor. == Geografik qamrovi == TFA tashkilotining geografik qamrovi asos solinganidan buyon kengayib bordi. Dastlab oltita hududda faoliyat yuritgan tashkilot 2015–2016-oʻquv yiliga kelib 52 ta hududni qamrab oldi. Ushbu 52 ta hududga quyidagilar kiradi: [[Alabama]], [[Apalachia]], [[Arkanzas]], [[Baltimor]], San-Fransisko koʻrfazi, Kapital-Velli ([[Sakramento]] hududi), Sharlott, [[Chikago]]-Shimoli-gʻarbiy Indiana, [[Kolorado]], [[Konnektikut]], [[Dallas]]-Fort-Uort, [[Vashington]] hududi, [[Delaver]], Detroyat, [[Sharqiy Shimoliy Karolina]], Katta Nashvill hududi, Katta [[Yangi Orlean]]-Luiziana deltasi hududi, Katta [[Filadelfiya]] hududi, Gavayi, [[Hyuston]], [[Aydaho]], [[Indianapolis]], [[Jeksonvill]], Kanzas-Siti, [[Las-Vegas vodiysi]], [[Los-Anjeles]], [[Massachusets]], Memfis, Katta [[Atlanta]] hududi, [[Mayami-Dade]] hududi, [[Miluoki]], [[Missisipi (shtat)|Missisipi]], [[Nyu-Jersi]], [[Nyu-Meksiko]], [[Nyu-York]], Shimoliy Karolina [[Piedmont Triad]], Shimoli-sharqiy Ogayo (Klivelend hududi), [[Oklahoma]], [[Orlando]], [[Finiks]], [[Rod-Aylend]], [[Rio-Grande vodiysi]], [[San-Antonio]], [[San-Diyego]], [[Janubiy Karolina]], [[Janubiy Dakota]], Janubiy [[Luiziana]], Janubi-gʻarbiy Ogayo ([[Sinsinnati]] hududi), [[Sent-Luis]], [[Tvin-Siti]] va [[Vashington (shtat)|Vashington shtati]]. == Baholanishi == [[Fayl:Houston TFA students.jpg|thumb|left||2008-yildagi Hyuston institutida Teach for America korpusi aʼzosi dars oʻtayotgan sinf xonasi]] Tashkilotga asos solinganidan buyon TFA aʼzolarining samaradorligini boshqa yoʻllar bilan oʻqituvchilik kasbiga kirib kelgan mutaxassislar koʻrsatkichlari bilan solishtirish va baholash maqsadida bir qancha mustaqil tadqiqotlar oʻtkazilgan. {{Tillararo havola|Mathematica Inc.|wd=Q6786822}} tashkilotining 2015-yilgi tadqiqotiga koʻra, TFA oʻqituvchilari dars bergan maktabgacha taʼlim va 1–2-sinf oʻquvchilarining [[oʻqish savodxonligi]] darajasi xuddi shu boshlangʻich maktablardagi boshqa oʻqituvchilar koʻrsatkichiga nisbatan 1,3 oyga ilgarilagani aniqlangan. Ushbu tadqiqot, shuningdek, 10 ta shtat boʻylab TFA oʻqituvchilarining matematika va oʻqish fanlaridagi samaradorligi boshqa oʻqituvchilar bilan bir xil darajada ekanini koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=Impacts of the Teach for America Investing in Innovation Scale-Up|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/pdfs/education/tfa_investing_innovation.pdf|website=mathematica-mpr.com|publisher=Mathematica Policy Research|access-date=March 4, 2015}}</ref>. Calder Center hamda American Institutes for Research (AIR) oʻtkazgan tadqiqot natijalariga koʻra (shtat darajasidagi majburiy test ballari tahliliga tayanib), TFA oʻqituvchilarining Mayamidagi oʻquvchilarga bergan matematika bilimi qoʻshimcha uch oylik oʻquv dasturiga teng samaradorlik koʻrsatgan<ref>{{cite web|last1=Hansen|first1=Michael|title=Examining Spillover Effects from Teach for America Corps Members in Miami-Dade County Public Schools|url=http://www.caldercenter.org/publications/examining-spillover-effects-teach-america-corps-members-miami-dade-county-public|website=caldercenter.org|publisher=Calder National Center for Analysis of Longitudinal Data in Education Research|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Garvard strategik maʼlumotlar loyihasi (Harvard Strategic Data Project) 2012-yilda {{Tillararo havola|Los-Anjeles birlashgan maktab okrugi|wd=Q1320340|lt=Los-Anjeles birlashgan maktab okrugidagi}} TFA oʻqituvchilari ingliz tili va matematika fanlaridan boshqa yangi oʻqituvchilarga qaraganda 1–2 oy oldinda boʻlgan taʼlim natijalarini koʻrsatganini aniqlagan<ref>{{cite web|title=SDP Human Capital Diagnostic|url=http://studentsmatter.org/wp-content/uploads/2012/11/SM_Harvard-LAUSD-teacher-study_11.14.12.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. [[Shimoliy Karolina]] va Tennessi shtatlarida oʻtkazilgan tadqiqotlar barcha fanlar va sinflar boʻyicha oʻquvchilarning oʻzlashtirish koʻrsatkichlariga tayanib, ushbu ikki shtatda TFA yangi oʻqituvchilarni tayyorlashning eng samarali manbai hisoblanishini koʻrsatgan<ref>{{cite web|title=2014 Tennessee Report Card on the Effectiveness of Teacher Training Programs|url=http://www.state.tn.us/thec/Divisions/AcademicAffairs/rttt/report_card/2014/report_card/14report_card.shtml|website=www.state.tn.us|access-date=August 13, 2015}}</ref><ref>{{cite journal|last1=Henry|first1=Gary|title=The Effects of Teacher Entry Portals on Student Achievement|journal=Journal of Teacher Education|date=January–February 2014|volume=65|issue=1|pages=7–23|doi=10.1177/0022487113503871|s2cid=145396478|url=http://intl-jte.sagepub.com/content/65/1/7|access-date=August 13, 2015|url-access=subscription}}</ref>. {{Tillararo havola|Urban instituti|wd=Q7899935}} hamda Calder Center tomonidan 2008-yil mart oyida oʻtkazilgan va ''Journal of Public Policy and Management'' jurnalida chop etilgan tadqiqotda shunday xulosaga kelingan: „TFA oʻqituvchilari boshqa oʻqituvchilarga (jumladan, soha boʻyicha maxsus sertifikatga ega boʻlganlarga) nisbatan yuqori sinf oʻquvchilarining test natijalariga ijobiy taʼsir koʻrsatadi. Ushbu taʼsir ish stajidan kelib chiqadigan samaradan ustunroq boʻlib, ayniqsa matematika va tabiiy fanlarda yaqqol koʻzga tashlanadi“<ref>Urban Institute http://www.urban.org/education/evaluations.cfm?page=2</ref>. Mathematica tashkilotining 2013-yilgi yana bir tadqiqotiga koʻra, sakkizta shtatdagi TFA oʻqituvchilarining oʻquvchilari oʻrta maktab matematika fanini boshqa oʻqituvchilarning oʻquvchilariga qaraganda 2,6 oy oldinda oʻzlashtirishi aniqlangan<ref>{{cite web|last1=Clark|first1=Melissa|title=The Effectiveness of Secondary Math Teachers from Teach for America and the Teaching Fellows Program|url=http://www.mathematica-mpr.com/~/media/publications/PDFs/Education/HSAC_final_rpt_9_2013.pdf|access-date=August 13, 2015}}</ref>. Jorjiya shtati Audit va hisob-kitoblar departamenti tomonidan 2015-yilda oʻtkazilgan tadqiqotga koʻra, TFAʼning yangi faoliyat boshlagan oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning qariyb 85 foizi shtat standartlariga javob bergan yoki undan yuqori natija koʻrsatgan. Anʼanaviy pedagogik sertifikatga ega tajribasiz oʻqituvchilar sinflarida bu koʻrsatkich 70–74 foizni, koʻp yillik tajribaga ega oʻqituvchilar sinflarida esa 77 foizni tashkil etgan. Ushbu tadqiqot tashkilotning 5 haftalik tayyorgarlik kursi oʻquvchilar oʻzlashtirishining pasayishiga olib keladi degan qarashlarni raddiya etgan<ref>{{cite web|last1=Jones|first1=Walter|title=Teach for America gets better results than colleges|url=http://onlineathens.com/mobile/2015-12-10/teach-america-gets-better-results-colleges|website=Online Athens|publisher=Athens Banner -erald|access-date=December 23, 2015|date=December 10, 2015|quote=Some critics warned shortcutting teacher preparation would lead to poor classroom results. This study suggests that's not the case.}}</ref>. Policy Studies Associates tomonidan 2011-yilda oʻtkazilgan mustaqil tadqiqotda TFA oʻqituvchilari bilan ishlaydigan maktab direktorlarining deyarli 90 foizi TFA faoliyatidan yuqori darajada qoniqish hosil qilgani koʻrsatilgan. Ular TFA aʼzolarining samaradorligini tajribali oʻqituvchilar bilan teng, baʼzi hollarda esa ulardan yuqori deb baholaganlar. Shuningdek, direktorlarning 87 foizi TFA aʼzolarining tayyorgarligi boshqa yangi oʻqituvchilarning tayyorgarligidan qolishmasligini, 53 foizi esa TFA tayyorgarligini samaraliroq deb topganini bildirganlar<ref>{{cite web|title=Teach for America's Role In Effective Educator Development: Identifying, Recruiting, and Preparing Highly Effective Teachers to Serve High-Need Students|url=https://www2.ed.gov/programs/edseed/tfanarrative.pdf|website=Ed.Gov|access-date=December 23, 2015|date=December 5, 2012}}</ref>. 2010-yilda TFA AQSh Taʼlim vazirligining „Innovatsiyalarga sarmoya“ (i3) grant tanlovida 1 700 ga yaqin arizalar orasida eng yirik grantni qoʻlga kiritdi. Moliya hajmini oshirish boʻyicha grantlar (scale-up grants) arizachilardan oʻquvchilar erishgan natijalar asosida xolis va metodologik jihatdan asoslangan tadqiqotlar (masalan, eksperimental va kvazi-eksperimental tadqiqot loyihalari) orqali oʻz muvaffaqiyatini isbotlashni talab etgan<ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/eligibility.html Eligibility – Investing in Innovation Fund (i3)]. .ed.gov (March 27, 2013). Retrieved on August 24, 2013.</ref><ref>[http://www2.ed.gov/programs/innovation/awards.html Awards – Investing in Innovation Funds (i3)]. .ed.gov. Retrieved on August 24, 2013.</ref>. ''American Political Science Review'' jurnalida chop etilgan 2018-yilgi tadqiqot shuni koʻrsatdiki, TFA dasturi doirasida dars beruvchi imtiyozli (oʻziga toʻq) qatlam vakillari ushbu faoliyat natijasida „muhtoj va kam taʼminlangan amerikaliklarning qarashlariga yaqinroq boʻlgan dunyoqarashni qabul qiladilar“<ref>{{Cite journal|last1=Mo|first1=Cecilia Hyunjung|last2=Conn|first2=Katharine M.|date=2018|title=When Do the Advantaged See the Disadvantages of Others? A Quasi-Experimental Study of National Service|journal=American Political Science Review|language=en|volume=112|issue=4|pages=721–741|doi=10.1017/S0003055418000412|s2cid=150240375|issn=0003-0554|url=http://www.escholarship.org/uc/item/65q9d5hp|url-access=subscription}}</ref>. == Tanqidlar == TFA tanqidchilar tomonidan eʼtirozlarga uchragan. Ularning taʼkidlashicha, loyiha tajribali oʻqituvchilar oʻrniga yozda boʻladigan atigi besh haftalik tayyorgarlikdan oʻtgan va eng kam (boshlangʻich) maosh toʻlanadigan yangi kadrlarni ishga jalb etadi<ref>{{cite magazine|title=I Quit Teach for America |last=Blanchard |first=Olivia |magazine=[[The Atlantic]]|date=September 23, 2013 |url=https://www.theatlantic.com/education/archive/2013/09/i-quit-teach-for-america/279724/|access-date=September 15, 2014}}</ref>. Oʻz navbatida, bu tanqid TFAʼga qabul qilingan oʻqituvchilarning yangi aʼzolariga taalluqlidir, ammo ularning orasida oz boʻlsada sohada tajribasi bor yoki ilmiy unvonga ega kadrlar ham uchraydi. Oʻz tayyorgarlik tizimiga nisbatan eʼtirozlarga javoban, TFA yangi dasturni taqdim etdi. Dastur bakalavriatning 3-kurs talabalarini amaliyotga chiqishdan oldin, 4-kurs davomida pedagogika boʻyicha oʻquv kurslarini yakunlashga undaydi<ref>{{cite news|title=This took Teach for America 24 years to figure out?|newspaper=[[The Washington Post]]|url=https://www.washingtonpost.com/blogs/answer-sheet/wp/2014/03/11/this-took-teach-for-america-24-years-to-figure-out/|archive-url=https://web.archive.org/web/20150625092341/https://www.washingtonpost.com/blogs/answer-sheet/wp/2014/03/11/this-took-teach-for-america-24-years-to-figure-out/|archive-date=June 25, 2015|date=March 11, 2014|author=Strauss, Valerie}} </ref>. Oʻqituvchilar kasaba uyushmalari va davlat taʼlimi tarafdorlari ushbu tashkilot faoliyatini muntazam tanqid qilib kelishadi. Ularning taʼkidlashicha, anʼanaviy ravishda kasaba uyushmasi aʼzosi boʻlgan sertifikati bor mutaxassislarga ajratilgan shtat oʻrinlariga vaqtinchalik havaskorlarning olib kelinishi taʼlim sohasining kasbiy nufuziga putur yetkazadi<ref>{{cite news |last=Wolf |first=Sukey |title=Teach for America sabotages public schools |date=August 2016 |newspaper=[[Freedom Socialist Party|Freedom Socialist]] |url=https://socialism.com/fs-article/teach-for-america-sabotages-public-schools/}}</ref>. {{Tillararo havola|National Education Association|wd=Q3111510}} ijrochi direktori John Wilson 2009-yil may oyida yoʻllagan xatida kasaba uyushmasi rahbarlari „maktab tizimlari oʻqituvchilarni qisqartirib, tuzilgan shartnomalarga asosan TFA bitiruvchilarini ishga qabul qilayotganiga guvoh boʻlishayotgani“ni taʼkidlagan. Wilson soʻzida davom etib, TFA kam taʼminlangan hududlardagi maktablarga „eng kam tayyorgarlik koʻrgan va eng tajribasiz oʻqituvchilar“ni olib kirib, ularni „asosiy oʻqituvchi“ sifatida biriktirayotganini aytib oʻtgan<ref name="USATodayArticle">{{cite news | last=Toppo |first=Greg | work=USA Today | date=July 29, 2009 | archive-url=https://web.archive.org/web/20090802140546/https://www.usatoday.com/news/education/2009-07-29-teach-for-america_N.htm | archive-date=August 2, 2009 | title=Teach for America: Elite corps or costing older teachers jobs? |url=https://www.usatoday.com/news/education/2009-07-29-teach-for-america_N.htm }}</ref>. ''USA Today'' gazetasining xabar berishicha, 2009-yil mart oyida Sharlott-Meklenburg maktablar okrugi rahbari Peter Gorman kengash aʼzolariga dastur oldidagi majburiyatlar sababli 100 nafar TFA oʻqituvchisi ishda olib qolinishini maʼlum qilgan. Vaholanki, ushbu okrugda TFA dasturida qatnashmaydigan yuzlab boshqa oʻqituvchilar qisqartirishga tushgan edi. Biroq TFA matbuot kotibi Kerci Marcello Stroud dastur ishtirokchilari tajribali oʻqituvchilarni siqib chiqarmoqda degan qarash notoʻgʻri ekanini bildirdi:<ref name="USATodayArticle"/> {{Q2|„Biz oʻqituvchilar yuboradigan har bir hududda kadrlarning yagona emas, shunchaki manbalaridan birimiz, xolos. Ishtirokchilarimiz u yerga borib joylashgach, boshqa nomzodlar bilan teng ravishda ishga kirish suhbatlaridan oʻtishlari kerak boʻladi.“|4=In every region where we send teachers, we're just one source. Once they land, corps members must interview for jobs just like everyone else.}} TFA tanqidchilari, shuningdek, Mathematica Policy Research tashkilotining 2004-yildagi tadqiqot natijalarini ham dastur samaradorligi pastligining dalili sifatida koʻrsatishadi (qarang: [[#Baholanishi|Baholanishi]]). Tanqidchilarning taʼkidlashicha, ushbu tadqiqotda TFA oʻqituvchilari dars bergan oʻquvchilarning matematika boʻyicha oʻzlashtirishi boshqa oʻqituvchilar oʻquvchilarinikidan yuqoriroq ekani koʻringan boʻlsa-da, ularning oʻrtasidagi farq juda kichik. Qolaversa, oʻqish savodxonligi boʻyicha ikki guruh oʻrtasida hech qanday tafovut aniqlanmagan<ref name="USATodayArticle"/>. Campus Progress tomonidan 2010-yilda chop etilgan maqolada shunday deyiladi:<ref>{{cite web |last=Eaton |first=Kristi |date=January 5, 2010 |title=Teach for America Dropouts |url=http://www.campusprogress.org/articles/teach_for_america_dropouts |archive-url=https://web.archive.org/web/20101216003208/http://www.campusprogress.org/articles/teach_for_america_dropouts/ |archive-date=December 16, 2010 |publisher=Campus Progress |access-date=August 24, 2013}}</ref> {{Q2|„TFAʼning oʻta tezlashtirilgan tayyorgarlik kursi oʻqituvchilarni — yoki oʻzlari atagandek «korpus aʼzolari»ni — yetarlicha amaliyot qilmagan holda, soʻng ularni toʻgʻridan-toʻgʻri mamlakatdagi eng ogʻir sharoitli maktab okruglariga joʻnatmoqda.|4=TFA's breakneck training course leaves TFA teachers—or 'corps members,' as they're called—with insufficient classroom experience, before throwing them headfirst into some of the most disadvantaged school districts in the country.}} [[Carleton College]] professori Deborah Appleman 2009-yilda ''[[Minneapolis Star-Tribune]]'' nashrida eʼlon qilingan maqolasida shunday yozadi: „TFA yondashuvida fanni biladigan va bolalar bilan ishlashni istagan har qanday kishi minimal tayyorgarlik bilan dars bera oladi degan notoʻgʻri tushuncha mavjud.“ Appleman, shuningdek, TFAʼning elitar xarakteriga ham eʼtiroz bildirgan: "TFA tarixi maʼlum maʼnoda qahramon va fidoyi yoshlar haqidagi yetakchi gʻoyaga aylanib bormoqda. Bu hikoyada asosiy eʼtibor oʻqituvchilar xizmat qilishi kerak boʻlgan bolalar hayotiga emas, balki koʻproq ushbu yoshlarning oʻziga qaratiladi. Tashkilot tuzilmasida tanlanganlik ruhi yaqqol koʻrinadi: goʻyo hattoki professional tayyorgarlikka ega boʻlmagan eng iqtidorli yoshlar ham ehtiyojmand bolalar hayotini ijobiy tomonga oʻzgartira oladigandek tasavvur hosil qilinadi<ref>{{cite news |url=http://www.startribune.com/opinion/commentary/49234672.html |title=Counterpoint: Why I oppose Teach for America |last=Appleman |first=Deborah |archive-url=https://web.archive.org/web/20090707055850/http://www.startribune.com/opinion/commentary/49234672.html |archive-date=July 7, 2009 |date=June 29, 2009 |access-date=August 24, 2013 |newspaper=[[Minneapolis Star Tribune]]}}</ref>. [[Wendy Kopp]] 2001-yilda Sietl radiosidagi intervyusida koʻpchilik TFA faoliyatining asl mohiyatini notoʻgʻri talqin qilishini taʼkidlagan: „Biz oʻqituvchilar tayyorlaydigan muassasa emas, yetakchilarni shakllantiruvchi tashkilotmiz. Buni tushunmaslik butun loyihamizni asossiz tanqid qilishga olib keladi.“ Tanqidchilarga koʻra, bu eʼtirof TFA oʻzi koʻmaklashayotganini daʼvo qiladigan oʻquvchilar taqdiridan koʻra, koʻproq oʻz aʼzolarining karyerasini rivojlantirishga qaratilganini koʻrsatadi<ref>{{cite magazine|last1=Hootnick|first1=Alexandra|title=Teachers Are Losing Their Jobs, But Teach for America's Expanding|url=http://www.thenation.com/article/teachers-are-losing-their-jobs-teach-americas-expanding-whats-wrong/|magazine=[[The Nation]]|archive-url=https://web.archive.org/web/20150717233502/http://www.thenation.com/article/teachers-are-losing-their-jobs-teach-americas-expanding-whats-wrong/ |archive-date=July 17, 2015 |date=April 15, 2014 |access-date=December 23, 2015}}</ref>. T. Jameson Brewer hamda Kathleen deMarrais tahriri ostida chop etilgan ''[[Teach for America Counter-Narratives: Alumni Speak Up and Speak Out]]'' (Peter Lang, 2015) kitobi sobiq aʼzolarning tanqidiy mulohazalarini oʻzida jamlagan dastlabki rasmiy toʻplamdir. TFA sobiq ishtirokchilari muallifligidagi har bir bob tashkilotdagi haqiqiy ahvolni ochib beradi. Tashkilotning 25 yillik tarixini tahlil qiluvchi ushbu kitob boblari uchta asosiy boʻlimga ajratilgan: (1) Dasturga saralash, tayyorlash va qoʻllab-quvvatlash tuzilmasi; (2) Tashkilotning turli-tumanlik va xilma-xillikka yondashuvi; (3) TFAning tanqidlarga va tanqidchilarga boʻlgan munosabati. 2019-yil fevralida 300 dan ortiq TFA sobiq bitiruvchilari tashkilotning yosh oʻqituvchilarga qilgan bosimiga qarshi kollektiv murojaatnomani imzoladilar; bunga TFAning Oklend oʻqituvchilar ish tashlashi paytida ularni ish joyiga chiqishga undagani sabab boʻlgan. TFA aʼzolari koʻpincha AmeriCorps dasturi ishtirokchisi boʻlganliklari va u yerda ish tashlash man etilgani sababli, aksiyada qatnashgan oʻqituvchilar AmeriCorps ajratgan taʼlim mukofotidan mahrum boʻlish xavfida qolgan edilar<ref name="AP-20190213">{{cite news |last1=Ho |first1=Sally |title=APNewsBreak: Teach for America slammed over Oakland strike |url=https://www.apnews.com/b81e40a70d7245d595b670898ea0cd9f |access-date=October 7, 2019 |work=AP NEWS |date=February 13, 2019}}</ref>. == Tashkilotning rivojlanishi == TFA tashkiloti soʻnggi yigirma yil davomida barqaror oʻsishni koʻrsatdi. Quyidagi jadvalda turli samaradorlik koʻrsatkichlaridagi oʻzgarishlar misolida ushbu oʻsish aks ettirilgan<ref name="HBS Case Study">{{cite web |author1=Childress, Stacey |author2=President |author3=Fellows of Harvard College |name-list-style=amp | year=2005 | title=Teach for America 2005| url=http://harvardbusinessonline.hbsp.harvard.edu/b01/en/common/item_detail.jhtml;jsessionid=GGJG3OHWN4N42AKRGWDSELQBKE0YIISW?id=805094&referral=2340| access-date=}}</ref><ref name="BusinessWeek Profile">{{cite web |year=2005 |title=Teach for America Profile For Young Professionals |url=http://www.businessweek.com/careers/bplc/2007/10.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20071012085802/http://www.businessweek.com/careers/bplc/2007/10.htm |archive-date=October 12, 2007 |access-date= |website=Business Week}}</ref><ref name=":0">{{Cite web |date=2022-03-08 |title=Teach for America's incoming class expected to hit a 15-year low |url=https://www.chalkbeat.org/2022/3/8/22966304/teach-for-america-declines-pandemic-teacher-preparation |access-date=2023-03-29 |website=Chalkbeat |language=en}}</ref>. {| class="wikitable sortable" |+ |- ! Year ! Arizachilar soni<br /> ! Dasturga qabul qilinganlar soni<br /> ! Hududlar soni<br /> ! Operatsion byudjeti |- | 2003 | 15,708 | 1,646 | 20 | $29.8M |- | 2004 | 13,378 | 1,626 | 22 | $34.0M |- | 2005 | 17,348 | 2,181 | 22 | $38.4M |- | 2006 | 18,968 | 2,464 | 25 | $55.6M |- | 2007 | 18,172 | 2,895 | 26 | $77.9M |- | 2008 | 24,718 | 3,614 | 29 | $122.3M |- | 2009 | 35,178 | 4,039 | 35 | $149M |- | 2010 | 46,359 | 4,485 | 40 | $193M |- | 2011 | 47,911 | 5,031 | 43 |$229M |- | 2012 | 48,442 | 5,800 | 47 | $294M° |- | 2013 | 57,266 | 5,961 | 48 | $239M |- | 2014 | 50,276 | 4,500 | 50 | $321M |- |2015 | 44,181 |4,100<ref>{{cite web|last1=Garcia|first1=Ahiza|title=Teach for America applications decline again|url=https://money.cnn.com/2015/08/17/news/economy/teach-for-america-applications/|archive-url=https://web.archive.org/web/20150825101641/http://money.cnn.com/2015/08/17/news/economy/teach-for-america-applications/|url-status=dead|archive-date=August 25, 2015|website=CNN Money|date=August 17, 2015}}</ref> |52 |$376M |- |2016 |37,000<ref>{{Cite news|url=https://www.washingtonpost.com/news/education/wp/2016/04/12/teach-for-america-applications-fall-again-diving-35-percent-in-three-years/|title=Teach for America applications fall again, diving 35 percent in three years|last=Brown|first=Emma|date=April 12, 2016|newspaper=Washington Post|access-date=December 14, 2017|language=en-US|issn=0190-8286}}</ref> |3,400<ref>{{cite web |title=Welcoming Teach for America's 2016 Corps! |url=https://www.teachforamerica.org/top-stories/welcoming-teach-americas-2016-corps |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=September 19, 2016 |archive-date=August 28, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180828035557/https://www.teachforamerica.org/top-stories/welcoming-teach-americas-2016-corps |url-status=dead }}</ref> |53 |$328M |- |2017 |49,000<ref>{{cite web |last1=Villanueva Beard |first1=Elisa |title=Inspired By The Next Generation |url=https://www.teachforamerica.org/top-stories/elisa-villanueva-beard-inspired-by-the-next-generation |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=May 1, 2017 |archive-date=August 28, 2018 |archive-url=https://web.archive.org/web/20180828035613/https://www.teachforamerica.org/top-stories/elisa-villanueva-beard-inspired-by-the-next-generation |url-status=dead }}</ref> |3,559<ref>{{cite web |title=Teach for America Releases Its 2017 Corps Profile |url=https://appalachia.teachforamerica.org/top-stories/teach-america-releases-its-2017-corps-profile |website=Teach for America |access-date=August 27, 2018 |date=September 18, 2017}}</ref> |53 |$287M |- |2018 | |3,692<ref name=":0" /> | |$284M |- |2019 | |3,110<ref name=":0" /> |51 |$288M |- |2020 | |2,783<ref name=":0" /> |50 |$289M |- |2021 | |2,237<ref name=":0" /> | | |- |2022 | |1,975<ref name=":0" /> | | |} ° TFA oʻquv yiliga moslashtirilgan moliya yiliga (tashkilotning yillik byudjet va moliya davriga) oʻtishi sababli, 2013-moliya yili qisqartirildi. Ushbu davr 2012-yil 10-yanvardan 2013-yil 31-maygacha davom etdi. 2014-moliya yilidan eʼtiboran bu muddat 1-iyundan keyingi yilning 31-mayigacha boʻlgan davrni qamrab oladigan boʻldi. == Qabul koʻrsatkichi == 2013-yilda dasturga 57 000 kishi hujjat topshirdi va tashkilot oʻz tarixida eng koʻp nomzodlar oqimini qabul qildi. Tashkilot nomzodlarning qariyb 6 000 nafarini saralab oldi. Natijada qabul koʻrsatkichi 11 foizdan ham pasayib, tashkilot tarixidagi eng saralangan tarkib shakllandi<ref>{{cite web|last1=Kruvelis|first1=Melanie|title=Seniors vie for spot in selective Teach for America program|url=http://college.usatoday.com/2013/03/18/seniors-vie-for-spot-in-selective-teach-for-america-program/|website=USA Today|access-date=December 12, 2015|date=March 18, 2013}}</ref>. 2008–2013-yillar oraligʻida qabul koʻrsatkichi 11–15 foiz atrofida tebranib turgan<ref>{{cite news|last1=Johnson|first1=Jenna|title=Teach for America 2011 acceptance rate: 11 percent|url=https://www.washingtonpost.com/blogs/campus-overload/post/teach-for-america-2011-acceptance-rate-11-percent/2011/08/03/gIQAqX8bsI_blog.html|newspaper=Washington Post|access-date=August 3, 2011}}</ref>. 2014–2015-yillarda arizalar soni kamayganiga qaramay, tashkilot 15 foizlik qabul koʻrsatkichini saqlab qoldi<ref>{{cite web|last1=Feeney|first1=Nolan|title=Teach for America Welcomes Diverse Corps After Applications Drop|url=https://time.com/3992621/teach-for-america-applications/|website=[[Time (magazine)|Time]]|date=August 11, 2015 |publisher=Time Magazine|access-date=August 11, 2015}}</ref>. == Xayriya mablagʻlari tushumi == Teach for America (TFA) oʻz veb-saytida tashkilot rivojiga katta hissa qoʻshgan koʻplab homiylar roʻyxatini eʼlon qilgan. Ushbu roʻyxat jamgʻarmalar, jismoniy shaxslar, korporatsiyalar, shuningdek, davlat tashkilotlari va sarmoyadorlar kabi toifalarni oʻz ichiga oladi. Tashkilotning eng yirik homiylari qatoridan 1993-yildan buyon TFAʼga xayriya qilib kelayotgan {{Tillararo havola|Walton Family|wd=Q2269313}} Foundation jamgʻarmasi ham joy olgan<ref>{{cite news|title=Walton Family Foundation to Invest $50 Million in Teach for America|url=http://www.waltonfamilyfoundation.org/newsroom/walton-family-foundation-to-invest-50-million-in-teach-for-america|access-date=December 15, 2015|publisher=Walton Family Foundation|date=November 4, 2015}}</ref>. 2015-yilning noyabr oyida Walton Family Foundation butun mamlakat boʻylab 4 000 nafar yangi oʻqituvchini ishga jalb etish va ularning malakasini oshirish ishlarini qoʻllab-quvvatlash maqsadida TFAʼga uch yil davomida 50 million dollar miqdorida begʻaraz yordam ajratishini eʼlon qildi<ref>{{cite web|last1=Howell|first1=Cynthia|title=Waltons donating $50M to Teach for America|url=http://www.arkansasonline.com/news/2015/nov/05/waltons-donating-50m-to-teach-for-ameri/|website=Arkansas Online|access-date=December 23, 2015|date=November 5, 2015}}</ref>. 5 million dollardan ortiq mablagʻ xayriya qilgan {{Tillararo havola|Arthur Rock|wd=Q4800159}} va Toni Rembe Rock tashkilot veb-saytida „Bosh homiylar“ (Champion Donors) sifatida qayd etilgan<ref>{{cite web|url=http://www.insidephilanthropy.com/tech-philanthropy/2015/12/7/arthur-rock-how-one-of-americas-first-venture-capitalists-do.html|title=hur Rock: How One of America's First Venture Capitalists Does His Philanthropy|last1=Adeniji|first1=Ade|website=Inside Philanthropy|access-date=December 7, 2015}}</ref>. Tashkilotning har yili topshiriladigan „Ijtimoiy innovatsiyalar mukofoti“ ularning sharafiga nomlangan. „Artur va Toni Rembe Rok nomidagi Ijtimoiy innovatsiyalar mukofoti“ tanlovida TFA korpusining amaldagi aʼzolari hamda bitiruvchilari ishtirok etishlari mumkin. Gʻoliblarga taʼlimga yoʻnaltirilgan ijtimoiy loyihalarni yoʻlga qoʻyish uchun 100 000 dollar miqdorida mukofot puli beriladi<ref>{{Cite web|url=https://www.teachforamerica.org/life-as-an-alum/alumni-resources/social-innovation-award|title=The Arthur & Toni Rembe Rock Social Innovation Award|website=Teach for America|language=en|access-date=February 6, 2020|archive-date=February 6, 2020|archive-url=https://web.archive.org/web/20200206230818/https://www.teachforamerica.org/life-as-an-alum/alumni-resources/social-innovation-award|url-status=dead}}</ref>. 2011-yilda Eli and Edythe Broad Foundation jamgʻarmasi birinchi boʻlib maqsadli kapital jamgʻarmasiga (endowment fund) 25 million dollar ajratish majburiyatini olgan xayriya tashkiloti boʻldi hamda boshqa homiylarni ham shuncha miqdorda hissa qoʻshishga chaqirdi. Yana uch nafar saxovatpesha homiy — {{Tillararo havola|Arnold Ventures|wd=Q108956360}} (Laura and John Arnold Foundation), Robertson Foundation hamda {{Tillararo havola|Stephen Mandel|wd=Q7609886}} bu tashabbusni qoʻllab-quvvatlab, ularning har biri teng ulushli moliyalashtirish shaklida 25 million dollardan mablagʻ ajratdi<ref>{{cite web|title=Eli Broad, others pledge $100 million to Teach for America endowment|url=http://latimesblogs.latimes.com/lanow/2011/01/teach-for-america-endowment-eli-broad.html|website=LA Now|date=January 27, 2011|publisher=Los Angeles Times|access-date=January 27, 2011}}</ref>. == Nashrlar == === Teaching as Leadership === '''Teaching as Leadership: The Highly Effective Teacher's Guide to Closing the Achievement Gap''' ({{Tarjima|Oʻqituvchilik — yetakchilik sifatida: Oʻzlashtirishdagi tafovutni bartaraf etish boʻyicha yuqori malakali oʻqituvchi qoʻllanmasi}}; {{ISBN|0470432861}}) — Teach for America tashkilotining bilimlar boʻyicha bosh direktori Stiven Farr qalamiga mansub boʻlib, 2010-yilda Jossey Bass nashriyoti tomonidan chop etilgan. Asarda Farrning fikricha, oʻqituvchilarga sinfda, xususan, kam taʼminlangan hududlardagi sinflarda yetakchi boʻlishga yordam beradigan oltita tamoyil bayon etilgan<ref>''[http://www.google.com/products/catalog?q=teaching+as+leadership&um=1&ie=UTF-8&tbm=shop&cid=2840361046004419494 Teaching as Leadership]'', Google Books</ref>. ''Childhood Education'' nashrida Joui Estes shunday deydi:{{q2|„Ushbu kitob kam taʼminlangan va ehtiyoji yuqori boʻlgan maktab hamda sinflarga eʼtibor qaratish barobarida, yetarli taʼlim imkoniyatlaridan mahrum boʻlgan oʻquvchilar hayotini har kuni ijobiy tomonga tubdan oʻzgartira olayotgan insonlar faoliyatiga oʻziga xos va samimiy nazar tashlash imkonini beradi“<ref>{{cite journal|last1 = Estes | first1 = Joey | date = 2012 | title = Teaching as Leadership: The Highly Effective Teacher's Guide to Closing the Achievement Gap | journal = Childhood Education | volume = 88 | issue = 6 | via = [[Gale Academic OneFile]] | pages = 406 }}</ref>.}} == Bitiruvchilari == Teach for America tashkilotining taniqli bitiruvchilari qatoriga quyidagilar kiradi: * {{Tillararo havola|Sohrab Ahmari|wd=Q16981066}} — eronlik-amerikalik jurnalist; * {{Tillararo havola|Gregg Costa|wd=Q5606518}} ((Mississippi Delta '94)) — {{Tillararo havola|Amerika Qoʻshma Shtatlari Beshinchi okrug apellyatsiya sudi|wd=Q250456}} sudyasi * [[Mayk Faynberg]] (Hyuston '92), [[KIPP]] asoschilaridan biri * [[Bill Fergyuson (siyosatchi)|Bill Fergyuson]] (Baltimor '05), Merilend shtati senatori * Smoki Fonteyn (Baltimor '93), amerikalik yozuvchi, musiqa tanqidchisi va muharrir * [[Jeyms Foli (jurnalist)|Jeyms Foli]] (Finiks '96), 2014-yilda Suriyada Shom islom davlati (ISIL) asirligida oʻldirilgan fotojurnalist<ref>{{cite news |last1=Wang |first1=Amy |title=Slain journalist James Foley remembered as Arizona teacher |url=http://www.azcentral.com/story/news/local/phoenix/2014/08/20/james-foley-remembered-as-phoenix-teacher/14349053/ |access-date=13-avgust 2015-yil |publisher=AZ Central}}</ref> * Nikolas Gilson (Nashvill '11), [[Gilson Snow]] kompaniyasi asoschisi va bosh direktori * [[Piter Xermann (aktyor)|Piter Xermann]] (Nyu-York '90), amerikalik aktyor va [[Mariska Xargetey]]ning turmush oʻrtogʻi * [[Krissi Hulaxan]] (Filadelfiya), AQSh Vakillar palatasining Pensilvaniya shtatidan saylangan aʼzosi * [[Kevin Xaffman]] (Hyuston '92), Tennessi shtatining 2011-yil aprelidan 2015-yil yanvarigacha taʼlim komissari * [[Mayk Jonston (Kolorado siyosatchisi)|Mayk Jonston]] (Mississippi Delta '97), Kolorado shtati senatori va Denver shahri 46-meri * [[Daniel J. Jons]] (Baltimor '98), AQSh Senatining sobiq tergovchisi, [[Hisobot (film, 2019)|"Hisobot"]] filmida gavdalantirilgan shaxs * [[Jeyson Kamras]] (Vashington '96), 2005-yilgi Milliy yil oʻqituvchisi * [[Kevin Kiley (siyosatchi)|Kevin Kiley]] (Los-Anjeles), AQSh Vakillar palatasining Kaliforniya shtatidan saylangan aʼzosi * [[Ezra Kenig]], [[Vampire Weekend]] indi-rok guruhi bosh vokalisti * [[Mark D. Levin]] (Nyu-York '91), Nyu-York shahar kengashi aʼzosi * [[Set Magaziner]], Rod-Aylend shtatidan AQSh Kongressi vakili (2023-yildan buyon) * [[DeRey Mckesson]] (Nyu-York '07), [[Black Lives Matter]] harakati faoli va Baltimor shahrining 2016-yilgi merlik saylovi nomzodi * [[Tim Morhaus]] (Nyu-York '00), [[2008-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlari]]da AQSh qilichbozlik jamoasi safida sablya boʻyicha kumush medal sovrini * [[Brittani Paknett]] (Nyu-York '07), [[Black Lives Matter]] harakati faoli va [[Campaign Zero]] hamasoschisi * [[Mishel Ri]] (Baltimor '92), [[Kolumbiya okrugi davlat maktablari]]ning sobiq kansleri hamda [[The New Teacher Project]] va [[StudentsFirst]] tashkilotlari asoschisi * [[Alek Ross (innovator)|Alek Ross]] (Baltimor '94), Davlat kotibi [[Hillari Klinton]]ning innovatsiyalar boʻyicha katta maslahatchisi * [[Toni Vargas]] (Nyu-York '07), Nebraska shtati senatori, 2018-yilgi Prezidentlik yetakchiligi dasturi olimi va 2017-yilgi [[Oʻnta taniqli amerikaliklar]]dan biri * [[Zik Vanderhuk]] (Nyu-York '98), Manhattan GMAT asoschisi va raisi; [[The Equity Project]] asoschisi va direktori * [[Karolin Van Zil]] (Nyu-York '06), [[Vashington]] (Kolumbiya okrugi) uchinchi general-sollicitori * [[Jon Uayt (Luiziana siyosatchisi)|Jon C. Uayt]] (2010), Luiziana shtatining 2012-yildan buyon taʼlim boʻlaki superintendenti == Yana qarang == * [[Teach For All]] == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{official website|http://www.teachforamerica.org}} {{Teach For All}} {{Tashqi havolalar}} 2f9ogrlrqc40kl2u4yq2h5ny5kaq365 Loyiha:Portallar 102 1464727 6318226 6311862 2026-10-24T16:59:46Z Mirishkorlik 75661 Sahifa TOʻMning [[VP:U1|U1]]: Maʼnosiz bandiga binoan tezda oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi. 6318226 wikitext text/x-wiki {{tezda oʻchirishga|[[VP:U1|U1]]: Maʼnosiz}} Musurmanov Shoxjahon Musurmanov Shoxjahon — K-1 va kickboks musobaqalarida qatnashgan sportchi. Sport faoliyati Musurmanov Shoxjahonning o‘zi bergan ma’lumotlarga ko‘ra, u 2021-yilda Samarqand viloyati K-1 chempionatida 49 kg vazn toifasida birinchi o‘rinni egallagan. Shuningdek, 2021-yilda Samarqand shahrida o‘tkazilgan kickboks musobaqalarida 48 kg va 49 kg vazn toifalarida ikkinchi o‘rinlarni qo‘lga kiritgan. Sportchi ushbu natijalari uchun medal va diplomlar bilan taqdirlangan. Bundan tashqari, u bolaligida Samarqandning «Dinamo» jamoasi bolalar ligasida futbol bilan shug‘ullangan. klw7decixc1uor62qchpd9y8oc43lk1 Acrocercops prospera 0 1464844 6317985 6312610 2026-10-24T12:03:33Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317985 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops prospera | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops prospera''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_prospera Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPROS Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675632}} [[Turkum:Acrocercops|prospera]] {{Acrocercops-stub}} rbufzmbpg9yo0osv9cddlour218tmdq Acrocercops psaliodes 0 1464845 6317987 6312611 2026-10-24T12:03:34Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317987 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops psaliodes | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops psaliodes''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] va [[Maharashtra]] shtatlarida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPSAL Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675633}} [[Turkum:Acrocercops|psaliodes]] {{Acrocercops-stub}} b95h8qwnqiyqha3oppqdcdv8zrtzdl3 Acrocercops punctulata 0 1464846 6317988 6312612 2026-10-24T12:03:35Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317988 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops punctulata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops punctulata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Janubiy Afrika Respublikasi]]da uchraydi<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROpunctulata.htm Afrotropical Gracillariidae] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120828123440/http://www.metafro.be/graci/Species/ACROpunctulata.htm |date=August 28, 2012 }}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPUNC Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Commons category}} {{Taxonbar|from=Q4675634}} [[Turkum:Acrocercops|punctulata]] {{Acrocercops-stub}} qn1pty8aisjzpbrlc6l9ubvtsbixn22 Acrocercops pylonias 0 1464847 6317989 6312613 2026-10-24T12:03:37Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317989 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops pylonias | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops pylonias''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Peru]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPYLO Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675635}} [[Turkum:Acrocercops|pylonias]] {{Acrocercops-stub}} f8r12id18tldxfdwr82t8hibbj111qs Acrocercops pyrigenes 0 1464848 6317990 6312614 2026-10-24T12:03:38Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317990 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops pyrigenes | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops pyrigenes''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_pyrigenes Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPYRI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675637}} [[Turkum:Acrocercops|pyrigenes]] {{Acrocercops-stub}} 00uhjdb6qoxeigwo1m2n7ljzkq4wc1c Acrocercops quadrisecta 0 1464849 6317991 6312615 2026-10-24T12:03:40Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317991 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops quadrisecta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops quadrisecta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Maharashtra]] shtatida uchraydi<ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROQUAD Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675638}} [[Turkum:Acrocercops|quadrisecta]] {{Acrocercops-stub}} tb63qpcejf5v366ghqk1kzjz0fn8rhe Acrocercops querci 0 1464850 6317992 6312616 2026-10-24T12:03:41Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317992 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops querci | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops querci''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Yaponiya]]ning [[Xonsyu]] orolida uchraydi. Qanotlarini yozgandagi kengligi 7–9,8 mm ni tashkil etadi<ref>[http://eprints.lib.hokudai.ac.jp/dspace/bitstream/2115/9841/1/38_p1-111.pdf Japanese species of the Acrocercops-group (Lepidoptera: Gracillariidae). Part I]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRQUERC Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675639}} [[Turkum:Acrocercops|querci]] {{Acrocercops-stub}} lhz9t4ink1b5m212dt8lftpgbp935uc Acrocercops quinquistrigella 0 1464851 6317993 6312618 2026-10-24T12:03:42Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317993 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops quinquistrigella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops quinquistrigella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[AQSH]]ning [[Kentukki]], [[Texas]], [[Florida]] va [[Jorjiya]] shtatlarida uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Sida rhombifolia]]'' o‘simligi bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simligining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROQUIN Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675640}} [[Turkum:Acrocercops|quinquistrigella]] {{Acrocercops-stub}} lvcs10xuhylfmnj0tcwf8hwhd7ukl6h Acrocercops ramigera 0 1464852 6317994 6312620 2026-10-24T12:03:43Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317994 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops ramigera | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops ramigera''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Braziliya]]da uchraydi<ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRORAMI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q10730555}} [[Turkum:Acrocercops|ramigera]] {{Acrocercops-stub}} kaddrlsbe8nt2td22rm58u5zaij4evs Acrocercops retrogressa 0 1464853 6317995 6312621 2026-10-24T12:03:44Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317995 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops retrogressa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops retrogressa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] va [[Janubiy Avstraliya]] shtatlarida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_retrogressa Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRORETR Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675643}} [[Turkum:Acrocercops|retrogressa]] {{Acrocercops-stub}} i546wrxmufh24pxeseinu3ldibb6ogs Acrocercops rhodospira 0 1464854 6317996 6312622 2026-10-24T12:03:46Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317996 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops rhodospira | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops rhodospira''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Schleicheria]]'' urug‘iga mansub o‘simliklar bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simliklarining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRORHOD Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675644}} [[Turkum:Acrocercops|rhodospira]] {{Acrocercops-stub}} 4n9q30t9miw5fily3obzaufv85y8mh0 Acrocercops rhombiferellum 0 1464855 6317997 6312624 2026-10-24T12:03:47Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317997 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops rhombiferellum | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops rhombiferellum''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[AQSH]]ning [[Texas]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRORHOM Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675645}} [[Turkum:Acrocercops|rhombiferellum]] {{Acrocercops-stub}} nfzy0ddbf39vjtooxg8o8b2axqx7gp1 Acrocercops telestis 0 1464856 6318032 6312625 2026-10-24T12:04:29Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318032 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops telestis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops telestis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Bihar]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTELS Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675686}} [[Turkum:Acrocercops|telestis]] {{Acrocercops-stub}} 0pppdflc7pwa3wngo4eh1geojaqak2w Acrocercops telearcha 0 1464857 6318031 6312626 2026-10-24T12:04:28Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318031 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops telearcha | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops telearcha''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Shri-Lanka]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTELE Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675682}} [[Turkum:Acrocercops|telearcha]] {{Acrocercops-stub}} jns5oxtwvkx729qt6hv44z9bggi7csn Acrocercops taeniarcha 0 1464858 6318030 6312627 2026-10-24T12:04:27Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318030 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops taeniarcha | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops taeniarcha''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Braziliya]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTAEN Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675684}} [[Turkum:Acrocercops|taeniarcha]] {{Acrocercops-stub}} 7boo6a09d4lghs8iwfd212as04vj11d Acrocercops sphaerodelta 0 1464859 6318014 6312628 2026-10-24T12:04:08Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318014 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops sphaerodelta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops sphaerodelta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Eugenia]]'' urug‘iga mansub o‘simliklar, jumladan, ''[[Eugenia cumini]]'' bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simliklarining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSPHA Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q10730556}} [[Turkum:Acrocercops|sphaerodelta]] {{Acrocercops-stub}} olthb5648x0l72awk37t540823ttdrp Acrocercops tacita 0 1464860 6318029 6312630 2026-10-24T12:04:25Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318029 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops tacita | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops tacita''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Gretsiya]]da, jumladan, [[Peloponnes]] yarimoroli va [[Rodos]] orolida, shuningdek, [[Livan]]da uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Quercus coccifera]]'' o‘simligi bilan oziqlanadi<ref>{{cite web|date=August 29, 2013|accessdate=July 12, 2014|url=http://www.faunaeur.org/full_results.php?id=359247|archive-url=https://web.archive.org/web/20110622121644/http://www.faunaeur.org/full_results.php?id=359247|url-status=dead|archive-date=June 22, 2011|title=''Acrocercops tacita'' Triberti, 2001|publisher=[[Fauna Europaea]]|version=2.6.2}}</ref><ref>{{Cite web|title=Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)|url=http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTACI|access-date=2021-05-07|website=www.gracillariidae.net}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q266005}} [[Turkum:Acrocercops|tacita]] {{Acrocercops-stub}} dw1koug3im23t1lqu3f0w8jgkw6yftg Acrocercops spodophylla 0 1464861 6318015 6312631 2026-10-24T12:04:09Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318015 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops spodophylla | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops spodophylla''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_spodophylla Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSPOD Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675665}} [[Turkum:Acrocercops|spodophylla]] {{Acrocercops-stub}} 101c6ftqj5dbixujsppd7y21oklxnje Acrocercops syzygiena 0 1464862 6318028 6312632 2026-10-24T12:04:24Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318028 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops syzygiena | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops syzygiena''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Janubiy Afrika Respublikasi]]da uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Syzygium cordatum]]'' o‘simligi bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simligining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanadi<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROsyzygiena.htm Afrotropical Gracillariidae]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSYZY Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675681}} [[Turkum:Acrocercops|syzygiena]] {{Acrocercops-stub}} gq7o5c8heqw3r9pahvc3snxu12g23wk Acrocercops synclinias 0 1464863 6318027 6312633 2026-10-24T12:04:23Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318027 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops synclinias | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops synclinias''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida va [[Malayziya]]ning g‘arbiy qismida uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Saraca declinata]]'' va ''[[Saraca thaipingensis]]'' o‘simliklari bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simliklarining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSYNC Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675680}} [[Turkum:Acrocercops|synclinias]] {{Acrocercops-stub}} tkk26ta8pcyhtact9qn5hggnonwnu91 Acrocercops soritis 0 1464865 6318013 6312635 2026-10-24T12:04:06Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318013 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops soritis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops soritis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Ekvador]]da uchraydi<ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSORI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675663}} [[Turkum:Acrocercops|soritis]] {{Acrocercops-stub}} 5ac68u42hlz5htg3kps727namjihek4 Acrocercops symploca 0 1464866 6318026 6312637 2026-10-24T12:04:22Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318026 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops symploca | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops symploca''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi. Uning [[lichinka]]lari [[Dukkakdoshlar]] oilasiga mansub o‘simliklar bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simliklarining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanadi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_symploca Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSYMP Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675679}} [[Turkum:Acrocercops|symploca]] {{Acrocercops-stub}} aiww3pqt47zymzn8vs4lnu85zhkib2l Acrocercops sporograpta 0 1464868 6318016 6312639 2026-10-24T12:04:10Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318016 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops sporograpta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops sporograpta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Maharashtra]] shtatida uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Litsea stocksii]]'' o‘simligi bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simligining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanadi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSPOR Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675667}} [[Turkum:Acrocercops|sporograpta]] {{Acrocercops-stub}} qpfp5s243dzzl0zykvop9rc3uhou52t Acrocercops symmetropa 0 1464869 6318025 6312640 2026-10-24T12:04:21Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318025 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops symmetropa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops symmetropa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSYMM Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675678}} [[Turkum:Acrocercops|symmetropa]] {{Acrocercops-stub}} tbslqw6kxrqw6sqn8dtzowkokynxgly Acrocercops symbolopis 0 1464870 6318024 6312642 2026-10-24T12:04:20Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318024 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops symbolopis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops symbolopis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]] va [[Tailand]]da uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Achras sapota]]'' va ''[[Manilkara zapota]]'' o‘simliklari bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simliklarining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSYMB Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675677}} [[Turkum:Acrocercops|symbolopis]] {{Acrocercops-stub}} g88az9d7uqfw1pe8lhtw1pheljitozr Acrocercops supplex 0 1464872 6318023 6312644 2026-10-24T12:04:19Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318023 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops supplex | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops supplex''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Bihar]] shtatida uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Terminalia bellirica]]'' va ''[[Terminalia catappa]]'' o‘simliklari bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simliklarining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSUPP Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675676}} [[Turkum:Acrocercops|supplex]] {{Acrocercops-stub}} 2y69mnw2xhk33n8psycc9a1allkv9n7 Acrocercops stalagmitis 0 1464874 6318017 6312646 2026-10-24T12:04:11Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318017 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops stalagmitis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops stalagmitis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Gayana]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSTAL Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675669}} [[Turkum:Acrocercops|stalagmitis]] {{Acrocercops-stub}} pn8v8esw0uk6t61s0j0zm7qlhxftovd Acrocercops stereomita 0 1464875 6318018 6312648 2026-10-24T12:04:12Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318018 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops stereomita | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops stereomita''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_stereomita Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSTER Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from1=Q4675670}} [[Turkum:Acrocercops|stereomita]] {{Acrocercops-stub}} laebzv9m6y6ucg75viqgxdke0b3p08a Acrocercops strophiaula 0 1464877 6318022 6312650 2026-10-24T12:04:17Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318022 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops strophiaula | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops strophiaula''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSTRP Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675675}} [[Turkum:Acrocercops|strophiaula]] {{Acrocercops-stub}} t3fi9frbchgeeig7m42jqr3ipoj7o8e Acrocercops strophala 0 1464886 6318021 6312660 2026-10-24T12:04:16Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318021 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops strophala | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops strophala''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Assam]], [[Maharashtra]] va [[Meghalaya]] shtatlarida, [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida, [[Samoa]], [[Gvadalkanal]] oroli va [[Shri-Lanka]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSTRO Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675674}} [[Turkum:Acrocercops|strophala]] {{Acrocercops-stub}} 1s4780erw4j0iah5lm9gonolmv1zmvy Acrocercops strigosa 0 1464887 6318020 6312661 2026-10-24T12:04:14Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318020 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops strigosa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops strigosa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Kanada]]ning [[Kvebek]] provinsiyasida hamda [[AQSH]]ning [[Kentukki]], [[Shimoliy Karolina]], [[Meyn]] va [[Vermont]] shtatlarida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSTRI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675672}} [[Turkum:Acrocercops|strigosa]] {{Acrocercops-stub}} fn6pdkbl6be4a50zhkyygl1j6ag5kb6 Acrocercops stricta 0 1464888 6318019 6312663 2026-10-24T12:04:13Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318019 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops stricta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops stricta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Shri-Lanka]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSTRC Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675671}} [[Turkum:Acrocercops|stricta]] {{Acrocercops-stub}} o0g6xnjav0vc3f3vbm6hq4cqigwzdd8 Acrocercops siphonaula 0 1464891 6318012 6312668 2026-10-24T12:04:05Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318012 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops siphonaula | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops siphonaula''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Syerra-Leone]]da uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Cola]]'' urug‘iga mansub o‘simliklar, jumladan, ''[[Cola nitida]]'' bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simliklarining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROsiphonaula.htm Afrotropical Gracillariidae]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSIPH Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675662}} [[Turkum:Acrocercops|siphonaula]] {{Acrocercops-stub}} 27pe9igsl9s3w0rlfbar6jlkbst26se Acrocercops rhombocosma 0 1464892 6317998 6312669 2026-10-24T12:03:48Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317998 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops rhombocosma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops rhombocosma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Seyshel orollari]]da uchraydi<ref>[https://web.archive.org/web/20120828122511/http://www.metafro.be/graci/Species/ACROrhombocosma.htm Afrotropical Gracillariidae]</ref><ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRORHBO Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q9645319}} [[Turkum:Acrocercops|rhombocosma]] {{Acrocercops-stub}} dtyg0gsyiieabqxk4hzoo6w4f35rdcz Acrocercops rhothiastis 0 1464893 6317999 6312670 2026-10-24T12:03:50Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317999 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops rhothiastis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops rhothiastis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Nigeriya]]da uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Bridelia micrantha]]'' o‘simligi bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simligining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROrhothiastis.htm Afrotropical Gracillariidae]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRORHOT Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675647}} [[Turkum:Acrocercops|rhothiastis]] {{Acrocercops-stub}} ngwi2aykrsvi8v688kyqz3v5zxqwerr Acrocercops rhothogramma 0 1464895 6318000 6312672 2026-10-24T12:03:51Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318000 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops rhothogramma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops rhothogramma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1933-yilda Thomas Bainbrigge Fletcher tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Bihar]] shtatida uchraydi<ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRORHTH Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675648}} [[Turkum:Acrocercops|rhothogramma]] {{Acrocercops-stub}} 71nd9dad77mwhjsp5qx9t5gvgtd59z1 Acrocercops serrigera 0 1464896 6318011 6312673 2026-10-24T12:04:04Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318011 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops serrigera | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops serrigera''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Ekvador]], [[Galapagos orollari]] va [[Peru]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSERR Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675660}} [[Turkum:Acrocercops|serrigera]] {{Acrocercops-stub}} 2xez91v0h3nm26djccnsn2hzh3sacx5 Acrocercops serriformis 0 1464897 6318010 6312674 2026-10-24T12:04:03Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318010 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops serriformis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops serriformis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida, [[Malayziya]]ning [[Sabah]] shtatida hamda [[Gvadalkanal]] orolida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSEFO Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675659}} [[Turkum:Acrocercops|serriformis]] {{Acrocercops-stub}} q7lz1hulzuhvcjsw17847tdxg80b9a8 Acrocercops rhynchograpta 0 1464898 6318001 6312676 2026-10-24T12:03:53Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318001 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops rhynchograpta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops rhynchograpta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Braziliya]]da uchraydi<ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRORHYN Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675649}} [[Turkum:Acrocercops|rhynchograpta]] {{Acrocercops-stub}} ng7210uffl2smb96ghgqjtjczbx45th Acrocercops sarcocrossa 0 1464899 6318002 6312677 2026-10-24T12:03:54Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318002 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops sarcocrossa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops sarcocrossa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Fiji]]da uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Calophyllum]]'' urug‘iga mansub o‘simliklar bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simliklarining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSARC Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675650}} [[Turkum:Acrocercops|sarcocrossa]] {{Acrocercops-stub}} qqtcf3c4afnbs99419ehw02rygdh0io Acrocercops sauropis 0 1464900 6318004 6312679 2026-10-24T12:03:55Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318004 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops sauropis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops sauropis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Meghalaya]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSAUR Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675652}} [[Turkum:Acrocercops|sauropis]] {{Acrocercops-stub}} rzsaea0culc95gvbaoj4wc81jad5dvm Acrocercops scriptulata 0 1464901 6318008 6312680 2026-10-24T12:04:00Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318008 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops scriptulata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops scriptulata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida va [[Tayvan]]da uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Terminalia paniculata]]'' o‘simligi bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simligining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSCRI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675657}} [[Turkum:Acrocercops|scriptulata]] {{Acrocercops-stub}} ku9blxf13g8wlbzq211zw6gsfm86f8d Acrocercops selmatica 0 1464902 6318009 6312681 2026-10-24T12:04:01Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318009 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops selmatica | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops selmatica''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Assam]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSELM Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675658}} [[Turkum:Acrocercops|selmatica]] {{Acrocercops-stub}} 29n49ujffz6bc24mhi2n73ipuv5dk3s Acrocercops scoliograpta 0 1464903 6318007 6312682 2026-10-24T12:03:59Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318007 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops scoliograpta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops scoliograpta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Panjob]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSCOL Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q10730558}} [[Turkum:Acrocercops|scoliograpta]] {{Acrocercops-stub}} sipq3wbsq50bgfmyvivsyu4mk4py2u3 Acrocercops scandalota 0 1464904 6318005 6312683 2026-10-24T12:03:56Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318005 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops scandalota | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops scandalota''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSCAN Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675653}} [[Turkum:Acrocercops|scandalota]] {{Acrocercops-stub}} rskjl7h6oz5iwqfp2rc7q0ni4v24iqi Acrocercops scenias 0 1464905 6318006 6312684 2026-10-24T12:03:57Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318006 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops scenias | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops scenias''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi. Uning [[lichinka]]lari Changana butasi bilan oziqlanadi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROSCEN Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675655}} [[Turkum:Acrocercops|scenias]] {{Acrocercops-stub}} me718gz63xjlzifh7x3lxehxxfe2w9a Acrocercops prompta 0 1465012 6317984 6313226 2026-10-24T12:03:31Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317984 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops prompta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops prompta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1916-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Tamilnad]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPROM Acrocercops prompta Meyrick, 1916] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1916b. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(1):1–32.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675630}} [[Turkum:Acrocercops|prompta]] {{Acrocercops-stub}} 8dc1p5ij8nqlshv5nb89emtuhnwgp48 Acrocercops praesecta 0 1465013 6317983 6313227 2026-10-24T12:03:30Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317983 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops praesecta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops praesecta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1922-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Fiji]]da uchraydi. Uning ozuqa o‘simliklari qatoriga ''[[Ipomoea batatas]]'' va ''[[Merremia peltata]]'' kiradi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPRSE Acrocercops praesecta Meyrick, 1922] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675628}} [[Turkum:Acrocercops|praesecta]] {{Acrocercops-stub}} mnt1tzlo2i7ctpehi5fqwgradcghh3s Acrocercops praeclusa 0 1465014 6317982 6313230 2026-10-24T12:03:28Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317982 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops praeclusa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops praeclusa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1914-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] va [[Bihar]] shtatlarida, shuningdek, [[Shri-Lanka]]da uchraydi. Uning ozuqa o‘simliklari qatoriga ''[[Lannea coromandelica]]'' va ''[[Odina wodier]]'' kiradi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPRAE Acrocercops praeclusa Meyrick, 1914] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1914c. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. XVIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 23(1):118–130.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675626}} [[Turkum:Acrocercops|praeclusa]] {{Acrocercops-stub}} jqt3ti7p1hukgnp5y49h9qe7quvbi95 Acrocercops pontifica 0 1465015 6317981 6313232 2026-10-24T12:03:27Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317981 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops pontifica | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops pontifica''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1931-yilda William Trowbridge Merrifield Forbes tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Puerto-Riko]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPONT ''Acrocercops pontifica'' Forbes, 1931] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>{{cite journal |last=Forbes |first=Wm. T. M. |date=October 1931 |url=https://archive.org/stream/in.ernet.dli.2015.26151/2015.26151.The-Journal-Of-The-Department-Of-Agriculture-Of-Porto-Rico-Vol-xv-1931#page/n421/mode/1up |title=Supplementary Report on the Heterocera or Moths of Porto Rico |journal=The Journal of the Department of Agriculture of Porto Rico |volume=15 |issue=4 |pages=339–394, 6 plates |via=Internet Archive}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675627}} [[Turkum:Acrocercops|pontifica]] {{Acrocercops-stub}} iephyoitcok066blspo0rb5flwlg2oq Acrocercops polyclasta 0 1465016 6317980 6313233 2026-10-24T12:03:26Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317980 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops polyclasta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops polyclasta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1919-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Uttarakhand]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPOLY Acrocercops polyclasta Meyrick, 1919] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1919. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(8):225–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675625}} [[Turkum:Acrocercops|polyclasta]] {{Acrocercops-stub}} rhvkhnj9rvpigr55rgtwddv3ktkw76z Acrocercops pentacycla 0 1465017 6317964 6313234 2026-10-24T12:03:05Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317964 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops pentacycla | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops pentacycla''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1934-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPECY Acrocercops pentacycla Meyrick, 1934] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1934a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 4(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675605}} [[Turkum:Acrocercops|pentacycla]] {{Acrocercops-stub}} bve5bcybd1xsdan1xn0maqranwx17rz Acrocercops poliocephala 0 1465018 6317979 6313235 2026-10-24T12:03:24Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317979 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops poliocephala | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops poliocephala''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_poliocephala Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPOLI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675624}} [[Turkum:Acrocercops|Poliocephala]] {{Acrocercops-stub}} 8yzr13z0o85ypixkucjvv1v5nqgtmus Acrocercops pnosmodiella 0 1465019 6317978 6313237 2026-10-24T12:03:23Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Havolalar */ turkum thr 6317978 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops pnosmodiella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops pnosmodiella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Kanada]]ning [[Kvebek]] provinsiyasida hamda [[AQSH]]ning [[Kolorado]] va [[Kaliforniya]] shtatlarida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPNOS Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://mothphotographersgroup.msstate.edu/species.php?hodges=693 mothphotographersgroup] * [http://www.microleps.org/Guide/Gracillariidae/Gracillariinae/Acrocercops/index.html Acrocercops at microleps.org] {{Taxonbar|from=Q4675622}} [[Turkum:Acrocercops|pnosmodiella]] {{Acrocercops-stub}} 7xvt0zryo5h7ryntgygstutvx6d9mud Acrocercops plocamis 0 1465020 6317977 6313238 2026-10-24T12:03:21Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317977 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops plocamis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops plocamis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1908-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Shri-Lanka]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPLOC Acrocercops plocamis Meyrick, 1908] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1908a. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. VIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 18(4):806–832.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675621}} [[Turkum:Acrocercops|plocamis]] {{Acrocercops-stub}} j5b5hlng13bf5yuxhi1ankyaiv0kyt5 Acrocercops plectospila 0 1465021 6317976 6313239 2026-10-24T12:03:20Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317976 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops plectospila | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops plectospila''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_plectospila Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPLEC Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675620}} [[Turkum:Acrocercops|plectospila]] {{Acrocercops-stub}} o827xwsu2a7nezotek9qqge3jua7e6j Acrocercops plebeia 0 1465024 6317975 6313242 2026-10-24T12:03:19Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317975 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops plebeia | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops plebeia''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]], [[Viktoriya]] va [[Yangi Janubiy Uels]] shtatlarida uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Acacia implexa]]'', ''[[Acacia podalyriifolia]]'', ''[[Acacia prominens]]'' va ''[[Acacia rubida]]'' o‘simliklari bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simliklarining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanadi. Barglarda hosil qiladigan zararlanish izlari katta, dog‘simon shaklda bo‘ladi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_plebeia Australian Faunal Directory]</ref><ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPLEB Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675619}} [[Turkum:Acrocercops|plebeia]] {{Acrocercops-stub}} j1713viu7a0bgrpd697q5qshx1b1qcb Acrocercops piligera 0 1465026 6317974 6313244 2026-10-24T12:03:18Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317974 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops piligera | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops piligera''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1915-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Kolumbiya]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPILI Acrocercops piligera Meyrick, 1915] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1915c. Descriptions of South American Micro-Lepidoptera. - Transactions of the Entomological Society of London (2):201–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675618}} [[Turkum:Acrocercops|piligera]] {{Acrocercops-stub}} glpdiuqxbkjo1br17xnqcbq657bbh5r Acrocercops pharopeda 0 1465028 6317973 6313246 2026-10-24T12:03:16Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317973 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops pharopeda | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops pharopeda''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1916-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPHAR Acrocercops pharopeda Meyrick, 1916] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1916a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 1(20):609–640.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675616}} [[Turkum:Acrocercops|pharopeda]] {{Acrocercops-stub}} lw9ylh17yw5jffd0xa3vmlrjlopmcsf Acrocercops phaeospora 0 1465031 6317972 6313249 2026-10-24T12:03:15Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317972 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops phaeospora | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops phaeospora''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1916-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi. Uning ozuqa o‘simliklari qatoriga ''[[Vigna mungo]]'', ''[[Vigna unguiculata]]'', ''[[Cleistocalyx operculatus]]'', ''[[Eugenia cumini]]'', ''[[Eugenia jambolana]]'', ''[[Syzygium littorale]]'', ''[[Madhuca latifolia]]'' va ''[[Theobroma cacao]]'' kiradi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPHAO Acrocercops phaeospora Meyrick, 1916] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>[https://www.biodiversitylibrary.org/item/39853#page/717/mode/1up Meyrick, E. 1916a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 1(20):609–640.] (page 627)</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675615}} [[Turkum:Acrocercops|phaeospora]] {{Acrocercops-stub}} ebl82sc37j51d8dscplmrz35hz1tgk7 Acrocercops phaeomorpha 0 1465033 6317971 6313252 2026-10-24T12:03:14Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317971 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops phaeomorpha | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops phaeomorpha''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1919-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Maharashtra]], [[Gujarat]] va [[Bihar]] shtatlarida uchraydi. Uning ozuqa o‘simliklari qatoriga ''[[Madhuca indica]]'' va ''[[Madhuca latifolia]]'' kiradi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPHAE Acrocercops phaeomorpha Meyrick, 1919] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1919. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(8):225–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675613}} [[Turkum:Acrocercops|phaeomorpha]] {{Acrocercops-stub}} n0t188b9gxxpcavdrtznidresz80rbk Acrocercops phaeodeta 0 1465037 6317970 6313256 2026-10-24T12:03:12Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317970 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops phaeodeta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops phaeodeta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1927-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Samoa]]da uchraydi<ref name="GTD">[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPHDE Acrocercops phaeodeta Meyrick, 1927] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1927b. Insects of Samoa. Part III. Fasc. 2. Micro-Lepidoptera. - — :65–116.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675612}} [[Turkum:Acrocercops|phaeodeta]] {{Acrocercops-stub}} 17czv272ghnhyue32dmfv34u32lxvkh Acrocercops petalopa 0 1465039 6317969 6313258 2026-10-24T12:03:11Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317969 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops petalopa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops petalopa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1934-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Maharashtra]] shtatida uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Anogeissus latifolia]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPETA Acrocercops petalopa Meyrick, 1934] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1934a. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 4(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675609}} [[Turkum:Acrocercops|petalopa]] {{Acrocercops-stub}} so71gcxuvovej1k8uvccmss9er6zith Acrocercops perturbata 0 1465041 6317968 6313261 2026-10-24T12:03:10Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317968 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops perturbata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops perturbata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1921-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Peru]] va [[Braziliya]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPERT Acrocercops perturbata Meyrick, 1921] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1921c. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(15):449–480.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675608}} [[Turkum:Acrocercops|perturbata]] {{Acrocercops-stub}} b8ot673s6jle9b759mgv0il70dfvvuh Acrocercops pertenuis 0 1465044 6317967 6313264 2026-10-24T12:03:08Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317967 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops pertenuis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops pertenuis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_pertenuis Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPERS Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675607}} [[Turkum:Acrocercops|pertenuis]] {{Acrocercops-stub}} apmchmi4a51d6l14u331vjslg6arqe7 Acrocercops pentalocha 0 1465047 6317966 6313267 2026-10-24T12:03:07Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317966 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops pentalocha | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops pentalocha''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1912-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Mangifera indica]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPNTL Acrocercops pentalocha Meyrick, 1912] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1912b. Lepidoptera Heterocera (Tineae). Fam. Gracilariadae. In: Wytsman, P. (ed.): Genera Insectorum. Fascicule 128. - — :1–36, pl. 1.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675606}} [[Turkum:Acrocercops|pentalocha]] {{Acrocercops-stub}} jqvggar65m4tv1776rrds5etjcoyxgy Acrocercops nitidula 0 1465051 6317939 6313272 2026-10-24T12:02:35Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317939 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops nitidula | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops nitidula''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1919-yilda Henry Tibbats Stainton tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[G‘arbiy Bengaliya]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRONITI Acrocercops nitidula (Stainton, 1862)] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Stainton, H. T. 1862. Descriptions of nine exotic species of the genus Gracilaria [sic]. - Transactions of the Entomological Society of London (series 3) 1(3):291–300.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675575}} [[Turkum:Acrocercops|nitidula]] {{Acrocercops-stub}} rkerctb30x4ob2ujebym5bi8elxkh9w Acrocercops nolckeniella 0 1465054 6317940 6313277 2026-10-24T12:02:36Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317940 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops nolckeniella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops nolckeniella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1977-yilda P.C. Zeller tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Kolumbiya]] va [[Gayana]]da uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Brugmansia]]'' urug‘iga mansub, turi aniqlanmagan o‘simlik hisoblanadi<ref name="GTD">[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACRONOLC Acrocercops nolckeniella (Zeller, 1877)] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Zeller, P. C. 1877. Exotische Microlepidoptera. - Horae Societatis Entomologicae Rossicae 13(1–4):3–493, 6 pls.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675576}} [[Turkum:Acrocercops|nolckeniella]] {{Acrocercops-stub}} k6xn9zser0fki4yiwigbzohjqt4h89u Acrocercops obscurella 0 1465056 6317941 6313279 2026-10-24T12:02:37Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317941 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops obscurella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops obscurella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_obscurella Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROOBSC Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675577}} [[Turkum:Acrocercops|obscurella]] {{Acrocercops-stub}} bisgp4utcmde8vc0tq6phxsns0esylm Acrocercops obversa 0 1465058 6317942 6313281 2026-10-24T12:02:38Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317942 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops obversa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops obversa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1915-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Gayana]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROOBVE Acrocercops obversa Acrocercops obversa Meyrick, 1915] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1915c. Descriptions of South American Micro-Lepidoptera. - Transactions of the Entomological Society of London (2):201–256.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675578}} [[Turkum:Acrocercops|obversa]] {{Acrocercops-stub}} fx4f9rt1yau3mtmgjfaz080noxr94hf Acrocercops ochnifolii 0 1465061 6317943 6313284 2026-10-24T12:02:39Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317943 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops ochnifolii | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops ochnifolii''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Janubiy Afrika Respublikasi]]da uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Ochna natalitia]]'' o‘simligi bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simligining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanadi<ref>[https://web.archive.org/web/20120828124028/http://www.metafro.be/graci/Species/ACROochnifolii.htm Afrotropical Gracillariidae]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROOCHN Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675579}} [[Turkum:Acrocercops|ochnifolii]] {{Acrocercops-stub}} 467olsxlmpp7lonqsmsmas0ygml7brb Gruziya sharoblari roʻyxati 0 1465142 6318324 6316041 2026-10-25T00:21:55Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318324 wikitext text/x-wiki {{gruziya oshxonasi}} Quyida '''Gruziya sharoblari roʻyxati''' keltirilgan. 2026-yil oktabr holatiga ko'ra, 44 ta sharob turi<ref>{{cite web |url=http://georgianwine.gov.ge/En/Wine |title=Protected Designations of Origin (PDO) |author=<!--Not stated--> |access-date=2019-12-20 |arxivurl=https://web.archive.org/web/20191220150757/http://georgianwine.gov.ge/En/Wine |arxivsana=2019-12-20 }}</ref> [[Gruziya]]ning milliy intellektual mulk markazi Sakpatentida roʻyxatga olingan. Ulardan 18 tasi 2010-yilda nashr etilgan kitobda tasvirlangan<ref>{{cite book|title=Appellations of Origin of Georgian Wine|publisher=Sakpatenti |location=Tbilisi |year=2010 |page=5}}</ref>, qolganlari esa keyinchalik qoʻshilgan (joriy roʻyxatni bu yerda koʻring<ref>{{Cite web |title=IPCG |url=https://www.sakpatenti.gov.ge/en/state_registry/ |website=www.sakpatenti.gov.ge |access-date=12 October 2026}}</ref>). {|class="wikitable sortable" |- ! Sharob nomi !! [[Mintaqa]] !! [[Munitsipalitet]] !! Uzum navlari !! Rangi !! Turi |- | [[Axasheni]] || [[Kaxeti]] || [[Gurjaani]] || [[Saperavi]] || Qizil || Yarmoshirin |- |Axmeta |Kaxeti |[[Axmeta]] |Kaxuri Mtsvane |Oq |Quruq |- |Asuretuli shala |Kartli |{{Tillararo havola|Asureti|de|Assureti|lt=Asureti}} |Asuretuli Shavi, Takveri, Shavkapito |Qizil |Quruq |- | Ateni, Atenuri || [[Shida Kartli]] || [[Gori]] || [[Chinuri]], Goruli [[Mtsvane]], [[Aligote]] || Oq || [[Shampan vinolari]] |- | [[Bolnisi (vino)|Bolnisi]]|| [[Kvemo-Kartli|Kvemo Kartli]] || [[Bolnisi]] || Rkatsiteli, Chinuri, Goruli Mtsvane, Saperavi, [[Tavkveri]], Shavkapito, Asuretuli Shavi || Oq, qahrabo, pushti, qizil || Quruq |- | [[Gurjaani (vino)|Gurjaani]]|| Kaxeti || Gurjaani || [[Rkatsiteli]], Kaxuri Mtsvane || Oq || Quruq |- | [[Kaxeti (vino)|Kaxeti]]|| Kaxeti || - || Rkatsiteli, Kaxuri Mtsvane || Oq || Quruq |- | Kardenaxi || Kaxeti || Gurjaani || Rkatsiteli, Xixvi, Mtsvane || Oq || [[Mustahkamlangan sharob|Kuchaytirilgan]] |- | [[Xashmi Saperavi]]|| [[Kaxeti]] || [[Sagarejo]] || [[Saperavi]] || Qizil || Quruq |- | [[Xvanchkara]] || [[Racha-Lechxumi va Quyi Svanetiya|Racha-Lechxumi va Kvemo Svaneti]] || [[Ambrolauri]] || [[Aleksandrouli]], [[Mujuretuli]] || Qizil || Yarmoshirin |- | [[Kindzmarauli]] || Kaxeti || [[Kvoreli]] || Saperavi || Qizil || Yarmoshirin |- |Kisi magrani |Kaxeti | |Kisi |Oq |Quruq |- | [[Kotexi]]|| Kaxeti || Gurjaani || Rkatsiteli, Saperavi || Qizil, oq || Quruq |- | [[Kvareli (vino)|Kvoreli]]|| Kaxeti || Kvoreli || Saperavi || Qizil || Quruq |- | [[Manavi (vino)|Manavi]]|| Kaxeti || [[Sagarejo]] || Kaxuri Mtsvane, Rkatsiteli || Oq || Quruq |- | [[Mukuzani]] || Kaxeti || Gurjaani || Saperavi || Qizil || Quruq |- | [[Napareuli (vino)|Napareuli]]|| Kaxeti || [[Telavi munisipaliteti|Telavi]] || Rkatsiteli, Saperavi || Qizil || Quruq |- |Okami |Kartli |[[Kaspi]] |Shavkapito, Chinuri, Goruli Mtsvane |Qizil, oq |Quruq |- |Okureshis Usaxelouri |Racha-Lechxumi | - |Usaxelouri |Qizil |Quruq, yarmoshirin |- |Salxino Ojaleshi |[[Samegrelo]] | - |Ojaleshi |Qizil |Quruq |- | [[Sviri]]|| [[Imeretiya|Imereti]] || [[Zestaponi]] || [[Tsolikouri]], [[Tsitska]], [[Kraxuna]]|| Oq || Quruq |- | [[Teliani]]|| Kaxeti || Telavi || [[Kaberne-sovinyon|Kaberne Sovinyon]] || Qizil || Quruq |- | [[Tibaani (vino)|Tibaani]]|| Kaxeti || [[Sighnaghi]] || Rkatsiteli || Oq || Quruq |- |Tsarapi |Kaxeti | - |Rkatsiteli |Oq |Quruq |- | [[Tsinandali (vino)|Tsinandali]] || Kaxeti || Telavi || Rkatsiteli, Kaxuri Mtsvane || Oq || Quruq |- | [[Tvishi]] || Racha-Lechxumi va Kvemo Svaneti || [[Tsageri]] || Tsolikouri || Oq || Yarmoshirin |- | [[Vazisubani]] || Kaxeti || Gurjaani || Rkatsiteli, Kaxuri Mtsvane || Oq || Quruq |- |Zegaani |Kaxeti |Zegaani |Saperavi |Qizil |Quruq |} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Gruzin vinolari]] kxcrcgrfrscbyrkrtx7vsslyjsjayot Acrocercops ochrocephala 0 1465169 6317944 6313530 2026-10-24T12:02:41Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317944 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops ochrocephala | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops ochrocephala''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Yangi Janubiy Uels]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_ochrocephala Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROOCHC Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675580}} [[Turkum:Acrocercops|ochrocephala]] {{Acrocercops-stub}} t51epdgx57nyslsn1n715poh6k7imat Acrocercops ochronephela 0 1465172 6317945 6313533 2026-10-24T12:02:42Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317945 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops ochronephela | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops ochronephela''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1908-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Meghalaya]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROCHRO Acrocercops ochronephela Meyrick, 1908] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1908a. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. VIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 18(4):806–832.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675582}} [[Turkum:Acrocercops|ochronephela]] {{Acrocercops-stub}} 8s64ug0nyc2t1pp0l9lo1xh82k00ytz Acrocercops ochroptila 0 1465175 6317946 6313536 2026-10-24T12:02:43Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317946 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops ochroptila | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops ochroptila''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtati va [[Shimoliy hudud (Avstraliya)|Shimoliy hudud]]ida uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Terminalia catappa]]'' o‘simligi bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simligining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_ochroptila Australian Faunal Directory]</ref><ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROOCHR Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675583}} [[Turkum:Acrocercops|ochroptila]] {{Acrocercops-stub}} s8gctkkqgsjjsfedhyjvrolg6jb47qz Acrocercops ophiodes 0 1465177 6317947 6313538 2026-10-24T12:02:44Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317947 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops ophiodes | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops ophiodes''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] va [[Yangi Janubiy Uels]] shtatlarida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_ophiodes Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROOPHI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675584}} [[Turkum:Acrocercops|ophiodes]] {{Acrocercops-stub}} pqgvwa9b96mzzq46sotv35yfcevjqix Acrocercops orbifera 0 1465179 6317948 6313540 2026-10-24T12:02:46Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317948 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops orbifera | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops orbifera''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1908-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Tamilnad]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROORBI Acrocercops orbifera Meyrick, 1908] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1908a. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. VIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 18(4):806–832.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675585}} [[Turkum:Acrocercops|orbifera]] {{Acrocercops-stub}} p84aclbplflk7kn6pfj8f4yszi3j3pu Acrocercops orianassa 0 1465181 6317949 6313542 2026-10-24T12:02:47Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317949 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops orianassa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops orianassa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Efiopiya]] va [[Uganda]]da uchraydi<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROorianassa.htm Afrotropical Gracillariidae] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120828122524/http://www.metafro.be/graci/Species/ACROorianassa.htm |date=August 28, 2012 }}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROORIA Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675586}} [[Turkum:Acrocercops|orianassa]] {{Acrocercops-stub}} t7vot38qq31wfza3reryvdwa1i8vrsu Acrocercops ornata 0 1465183 6317950 6313544 2026-10-24T12:02:48Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317950 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops ornata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops ornata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1897-yilda Thomas de Grey, 6th Baron Walsingham tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Grenada]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROORNA Acrocercops ornata (Walsingham, 1897)] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Walsingham, Lord (Thomas de Grey) 1897. Revision of the West-Indian Micro-Lepidoptera with descriptions of new species. - Proceedings of the Zoological Society of London 1897(10):54–183.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675587}} [[Turkum:Acrocercops|ornata]] {{Acrocercops-stub}} ggv18mjfuidlmc32mn1lvqyhihgq0va Acrocercops ortholocha 0 1465185 6317951 6313546 2026-10-24T12:02:49Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317951 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops ortholocha | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops ortholocha''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1908-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Meghalaya]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROORTH Acrocercops ortholocha Meyrick, 1908] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1908a. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. VIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 18(4):806–832.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675589}} [[Turkum:Acrocercops|ortholocha]] {{Acrocercops-stub}} osao3wosfs9izwtbl3pgxdhsm02bth7 Acrocercops orthostacta 0 1465188 6317952 6313549 2026-10-24T12:02:50Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317952 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops orthostacta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops orthostacta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1918-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Bihar]] shtatida uchraydi. Uning ozuqa o‘simligi ''[[Sida cordifolia]]'' hisoblanadi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROORTO Acrocercops orthostacta Meyrick, 1918] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1918b. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(6):161–192.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675590}} [[Turkum:Acrocercops|orthostacta]] {{Acrocercops-stub}} pmxxjhknkw1o1ae8eaifxuk4222t3vr Acrocercops osteopa 0 1465190 6317953 6313551 2026-10-24T12:02:52Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317953 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops osteopa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops osteopa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_osteopa Australian Faunal Directory]</ref><ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROOSTE Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675591}} [[Turkum:Acrocercops|osteopa]] {{Acrocercops-stub}} 785df69zu7za96bj5zpahkltuk95tm5 Acrocercops paliacma 0 1465192 6317954 6313553 2026-10-24T12:02:53Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317954 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops paliacma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops paliacma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1930-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Meghalaya]] va [[Assam]] shtatlarida, shuningdek, [[Vyetnam]]da uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPALI Acrocercops paliacma Meyrick, 1930] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>de Joannis, J. 1930. Lépidoptères héterocères du Tonkin. 3 e partie. - [[Annales de la Société Entomologique de France]] 99 (1929)(suppl.):559–835.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675593}} [[Turkum:Acrocercops|paliacma]] {{Acrocercops-stub}} slcb0ggo23syu6k6fewkhopqhmvp4jg Acrocercops panacicorticis 0 1465198 6317955 6313559 2026-10-24T12:02:54Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317955 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops panacicorticis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops panacicorticis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Yangi Zelandiya]] uchun [[endemik]] hisoblanadi. 2019-yilda Robert Hoare va uning hamkasblari ushbu turni vaqtincha ''[[Eumetriochroa]]'' urug‘iga kiritishni taklif qilgan<ref name="World Gracillariidae">{{cite web |editor-last1=De Prins |editor-first1=J. |editor-last2=De Prins |editor-first2=W. |name-list-style=amp |year=2024 |title=''Eumetriochroa panacicorticis'' (Watt, 1920) |work=Global Taxonomic Database of Gracillariidae |publisher=Belgian Biodiversity Platform |location=Belspo, Brussels, Belgium |url=https://www.gracillariidae.net/species/2347 |access-date=20 September 2024 |doi=10.48580/d4sb-397 }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675594 |from2=Q130332315 }} [[Turkum:Acrocercops|panacicorticis]] {{Acrocercops-stub}} i4tma0v1o5yjokh0jbld2jj4z94m6o4 Acrocercops panacifinens 0 1465201 6317956 6313562 2026-10-24T12:02:55Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317956 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops panacifinens | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops panacifinens''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Yangi Zelandiya]] uchun [[endemik]] hisoblanadi. 2019-yilda Robert Hoare va uning hamkasblari ushbu turni vaqtincha ''[[Eumetriochroa]]'' urug‘iga kiritishni taklif qilgan<ref name="World Gracillariidae">{{cite web |editor-last1=De Prins |editor-first1=J. |editor-last2=De Prins |editor-first2=W. |name-list-style=amp |year=2024 |title=''Eumetriochroa panacifinens'' (Watt, 1920) |work=Global Taxonomic Database of Gracillariidae |publisher=Belgian Biodiversity Platform |location=Belspo, Brussels, Belgium |url=https://www.gracillariidae.net/species/2348 |access-date=20 September 2024 |doi=10.48580/d4sb-397 }}</ref><ref name="Watt 1920">{{Cite journal |last=Watt |first=M. N. |year=1920 |title=The leaf-mining insects of New Zealand |journal=Transactions of the New Zealand Institute |volume=52 |pages=439–466 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/3292431#page/533/mode/1up }} Also available at [https://paperspast.natlib.govt.nz/periodicals/transactions-and-proceedings-of-the-royal-society-of-new-zealand/1920/00/00/-52 New Zealand National Library]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675595 |from2=Q130332498 }} [[Turkum:Acrocercops|panacifinens]] {{Acrocercops-stub}} gumdetxql5m4lhp8g75203npxrelyvz Acrocercops panacitorsens 0 1465204 6317957 6313565 2026-10-24T12:02:56Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317957 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops panacitorsens | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops panacitorsens''' (shuningdek, '''Eumetriochroa panacitorsens''') — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Yangi Zelandiya]] uchun [[endemik]] hisoblanadi. 2019-yilda Robert Hoare ushbu turni vaqtincha ''[[Eumetriochroa]]'' urug‘iga kiritishni taklif qilgan<ref name="World Gracillariidae">{{cite web |editor-last1=De Prins |editor-first1=J. |editor-last2=De Prins |editor-first2=W. |name-list-style=amp |year=2024 |title=''Eumetriochroa panacitorsens'' (Watt, 1920) |work=Global Taxonomic Database of Gracillariidae |publisher=Belgian Biodiversity Platform |location=Belspo, Brussels, Belgium |url=https://www.gracillariidae.net/species/2349 |access-date=20 September 2024 |doi=10.48580/d4sb-397 }}</ref><ref name="Watt 1920">{{Cite journal |last=Watt |first=M. N. |year=1920 |title=The leaf-mining insects of New Zealand |journal=Transactions of the New Zealand Institute |volume=52 |pages=439–466 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/3292431#page/525/mode/1up }} Also available at [https://paperspast.natlib.govt.nz/periodicals/transactions-and-proceedings-of-the-royal-society-of-new-zealand/1920/00/00/-52 New Zealand National Library] {{PD-notice}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675596 |from2=Q130332610 }} [[Turkum:Acrocercops|panacitorsens]] {{Acrocercops-stub}} lkii4bb91nhsz32pflf03adyxcgsxu2 Acrocercops panacivagans 0 1465206 6317958 6313567 2026-10-24T12:02:58Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317958 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops panacivagans | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops panacivagans''' (shuningdek, '''Eumetriochroa panacivagans''') — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Yangi Zelandiya]] uchun [[endemik]] hisoblanadi. 2019-yilda Robert Hoare va uning hamkasblari ushbu turni vaqtincha ''[[Eumetriochroa]]'' urug‘iga kiritishni taklif qilgan<ref name="World Gracillariidae">{{cite web |editor-last1=De Prins |editor-first1=J. |editor-last2=De Prins |editor-first2=W. |name-list-style=amp |year=2024 |title=''Eumetriochroa panacivagans'' (Watt, 1920) |work=Global Taxonomic Database of Gracillariidae |publisher=Belgian Biodiversity Platform |location=Belspo, Brussels, Belgium |url=https://www.gracillariidae.net/species/2350 |access-date=20 September 2024 |doi=10.48580/d4sb-397 }}</ref><ref name="Watt 1920">{{Cite journal |last=Watt |first=M. N. |year=1920 |title=The leaf-mining insects of New Zealand |journal=Transactions of the New Zealand Institute |volume=52 |pages=439–466 |url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/3292431#page/540/mode/1up }} Also available at [https://paperspast.natlib.govt.nz/periodicals/transactions-and-proceedings-of-the-royal-society-of-new-zealand/1920/00/00/-52 New Zealand National Library] {{PD-notice}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675597 |from2=Q130332630 }} [[Turkum:Acrocercops|panacivagans]] {{Acrocercops-stub}} ipgnfqnj8gln1nz5mwq5zi4wul04zcg Acrocercops penographa 0 1465208 6317963 6313569 2026-10-24T12:03:04Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317963 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops penographa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops penographa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_penographa Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPENO Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675604}} [[Turkum:Acrocercops|penographa]] {{Acrocercops-stub}} p51tj8b1devc6a4ndxhsifue3k2w5si Acrocercops pectinivalva 0 1465211 6317962 6313572 2026-10-24T12:03:03Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317962 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops pectinivalva | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops pectinivalva''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Nigeriya]]da uchraydi. Qanotlarini yozgandagi kengligi 7 mm ni tashkil etadi<ref name=Afromoths>{{cite web |last1=De Prins |first1=J. |last2=De Prins |first2=W. |name-list-style=amp |year=2011–2024 |url=https://www.afromoths.net/species_by_code/ACROPECT |title=''Acrocercops pectinivalva'' Bland, 1980 |website=Afromoths, online database of Afrotropical moth species (Lepidoptera) |access-date=2 November 2024 }}</ref><ref name="Bland 1980">{{cite journal |last1=Bland |first1=K.P. |year=1980 |title=Nigerian Gracillariidae |journal=Journal of the Lepidopterists' Society |volume=34 |issue=1 |pages=25–35 |doi= |url=http://images.peabody.yale.edu/lepsoc/jls/1980s/1980/1980-34(1)25-Bland.pdf }}</ref><ref name="World Gracillariidae">{{cite web |editor-last1=De Prins |editor-first1=J. |editor-last2=De Prins |editor-first2=W. |name-list-style=amp |year=2024 |title=''Acrocercops pectinivalva'' Bland, 1980 |work=Global Taxonomic Database of Gracillariidae |publisher=Belgian Biodiversity Platform |location=Belspo, Brussels, Belgium |url=https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPECT |doi=10.48580/d4sb-397 |access-date=2 November 2024 }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675603}} [[Turkum:Acrocercops|pectinivalva]] {{Acrocercops-stub}} ppwm6pigkgatpipenoorcewzgdgfnei Acrocercops patricia 0 1465214 6317961 6313575 2026-10-24T12:03:02Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317961 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops patricia | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops patricia''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1908-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Meghalaya]] shtatida uchraydi<ref name="GTD">[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPATR Acrocercops patricia Meyrick, 1908] at the Global Taxonomic Database of Gracillariidae.</ref><ref>Meyrick, E. 1908a. Descriptions of Indian Micro-Lepidoptera. VIII. - Journal of the Bombay Natural History Society 18(4):806–832.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675602}} [[Turkum:Acrocercops|patricia]] {{Acrocercops-stub}} ih6opx3avqnxggnsmswbijbnbi3oybc Acrocercops patellata 0 1465216 6317960 6313577 2026-10-24T12:03:00Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317960 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops patellata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops patellata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1921-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Fiji]]da uchraydi<ref name="Gracillariidae">{{Cite web|url=https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPATE|title=Acrocercops patellata Meyrick, 1921|last=De Prins|first=W. & J.|date=2016|website=www.gracillariidae.net|publisher=Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)|access-date=2017-01-15}}</ref><ref>Meyrick, E. 1921b. Exotic Microlepidoptera. - Exotic Microlepidoptera (Marlborough) 2(13–14):385–448.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Wikispecies}} {{Taxonbar|from=Q10730554}} [[Turkum:Acrocercops|patellata]] {{Acrocercops-stub}} mkqstqrb4jg8ontaoyqpu5f3zd4eidl Acrocercops parallela 0 1465219 6317959 6313580 2026-10-24T12:02:59Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6317959 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops parallela | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops parallela''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_parallela Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROPARA Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675600}} {{DEFAULTSORT:Acrocercops Parallela}} [[Turkum:Acrocercops|parallela]] {{Acrocercops-stub}} kbkvvuioq3mb6evqswft9obesj1pspe Acrocercops tenera 0 1465221 6318033 6313582 2026-10-24T12:04:30Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318033 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops tenera | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops tenera''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Bihar]] shtatida, [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida va [[Shri-Lanka]]da uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Schleicheria oleosa]]'' va ''[[Schleicheria trijuga]]'' o‘simliklari bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simliklarining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTENE Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675687}} [[Turkum:Acrocercops|tenera]] {{Acrocercops-stub}} mxdxt2s7ztxr77z4xvncjyi9r7ldw3t Acrocercops terminaliae 0 1465249 6318034 6313613 2026-10-24T12:04:31Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318034 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops terminaliae | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops terminaliae''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[G‘arbiy Bengaliya]] shtatida uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Terminalia catappa]]'' va ''[[Terminalia myriocarpa]]'' o‘simliklari bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simliklarining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTRMI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675688}} [[Turkum:Acrocercops|terminaliae]] {{Acrocercops-stub}} o5tuj1gu8v7my7vdf8drh4wcpqycu1v Acrocercops terminalina 0 1465265 6318035 6313632 2026-10-24T12:04:32Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318035 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops terminalina | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops terminalina''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Janubiy Afrika Respublikasi]], [[Namibiya]] va [[Zimbabve]]da uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Terminalia silozensis]]'' o‘simligi bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simligining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanadi<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROterminalina.htm Afrotropical Gracillariidae] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120828124150/http://www.metafro.be/graci/Species/ACROterminalina.htm |date=August 28, 2012 }}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTERM Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675689}} [[Turkum:Acrocercops|terminalina]] {{Acrocercops-stub}} pp95t1ci9tcs7rklnffetwmvfe1dgc8 Acrocercops zygonoma 0 1465267 6318070 6313636 2026-10-24T12:05:16Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318070 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops zygonoma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops zygonoma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ilk bor 1921-yilda Edward Meyrick tomonidan tavsiflangan. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Bihar]] shtatida uchraydi<ref name="agric">[https://www.agric.wa.gov.au/organisms/111998 Acrocercops zygonoma Meyrick, 1921]</ref><ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROZYGO Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675734}} [[Turkum:Acrocercops|zygonoma]] {{Acrocercops-stub}} on651vglckrrjrx8y3mmv3psvz3zj0f Acrocercops zopherandra 0 1465273 6318069 6313641 2026-10-24T12:05:15Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318069 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops zopherandra | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops zopherandra''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Bihar]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROZOPH Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675731}} [[Turkum:Acrocercops|zopherandra]] {{Acrocercops-stub}} ohbaewdosj1a5aoik82ec2qbcndlt7c Acrocercops zebrulella 0 1465275 6318068 6313643 2026-10-24T12:05:13Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318068 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops zebrulella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops zebrulella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Puerto-Riko]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROZEBR Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675729}} [[Turkum:Acrocercops|zebrulella]] {{Acrocercops-stub}} 4pdrcv03ogjarfzxaztwtoz6fdrh59u Acrocercops zamenopa 0 1465277 6318067 6313645 2026-10-24T12:05:12Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318067 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops zamenopa | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops zamenopa''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Coffea arabica]]'' o‘simligi bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simligining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROZAME Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675727}} [[Turkum:Acrocercops|zamenopa]] {{Acrocercops-stub}} et3ty7nfg2v979ux2ap84ex71lrll1e Acrocercops zadocaea 0 1465279 6318066 6313647 2026-10-24T12:05:11Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318066 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops zadocaea | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops zadocaea''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Shri-Lanka]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROZODA Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675726}} [[Turkum:Acrocercops|zadocaea]] {{Acrocercops-stub}} ardf9gocls2kewl37oec4hbrxas615p Acrocercops xystrota 0 1465283 6318065 6313651 2026-10-24T12:05:10Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318065 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops xystrota | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops xystrota''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Gayana]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROXYST Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675725}} [[Turkum:Acrocercops|xystrota]] {{Acrocercops-stub}} 8w1s28h9k5htxdoj92efhf1116beq4s Acrocercops xeniella 0 1465285 6318064 6313653 2026-10-24T12:05:09Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318064 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops xeniella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops xeniella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Kolumbiya]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROXENI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675724}} [[Turkum:Acrocercops|xeniella]] {{Acrocercops-stub}} e4ymoemx9rooulr5pq4x4uhz49w9zth Acrocercops walsinghami 0 1465286 6318063 6313654 2026-10-24T12:05:07Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318063 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops walsinghami | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops walsinghami''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Yaman]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROWALS Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675723}} [[Turkum:Acrocercops|walsinghami]] {{Acrocercops-stub}} djxcu8pegv8ioyrzo58o9zbad6cmt66 Acrocercops tetrachorda 0 1465289 6318036 6313657 2026-10-24T12:04:34Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318036 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops tetrachorda | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops tetrachorda''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_tetrachorda Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTETR Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675690}} [[Turkum:Acrocercops|tetrachorda]] {{Acrocercops-stub}} 5ef52d36u0pv12bto4wuochjq1zobl7 Acrocercops tetracrena 0 1465291 6318037 6313659 2026-10-24T12:04:35Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318037 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops tetracrena | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops tetracrena''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Shri-Lanka]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTTRA Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675691}} [[Turkum:Acrocercops|tetracrena]] {{Acrocercops-stub}} amun2w4abm4pels1bnu6vtlomvzzxug Acrocercops tetradeta 0 1465300 6318038 6313668 2026-10-24T12:04:36Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318038 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops tetradeta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops tetradeta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Singapur]]da hamda [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] va [[Maharashtra]] shtatlarida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTTRD Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675692}} [[Turkum:Acrocercops|tetradeta]] {{Acrocercops-stub}} fvbqjls89w285v8qarze7nd81l2qxas Acrocercops theaeformisella 0 1465302 6318039 6313670 2026-10-24T12:04:37Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318039 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops theaeformisella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops theaeformisella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Madagaskar]]da uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Aphloia theiformis]]'' o‘simligi bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simligining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROtheaeformisella.htm Afrotropical Gracillariidae]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTHEA Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675693}} [[Turkum:Acrocercops|theaeformisella]] {{Acrocercops-stub}} chq3wja2194bc9c9rwoz38xcemuyz6x Acrocercops thrylodes 0 1465304 6318040 6313672 2026-10-24T12:04:39Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318040 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops thrylodes | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops thrylodes''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Maharashtra]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTHRL Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675695}} [[Turkum:Acrocercops|thrylodes]] {{Acrocercops-stub}} 694edvjyivt5xnm6drt365lkaod76zi Acrocercops thylacaula 0 1465306 6318041 6313674 2026-10-24T12:04:40Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318041 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops thylacaula | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops thylacaula''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Maharashtra]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTHYL Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675696}} [[Turkum:Acrocercops|thylacaula]] {{Acrocercops-stub}} c874b1esnkn5y1ynzbcvo5zrscz8rfx Acrocercops tomia 0 1465309 6318042 6313677 2026-10-24T12:04:41Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318042 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops tomia | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops tomia''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Lord-Xau oroli]]da uchraydi<ref name="GTDoG(L)">{{cite web|last1=De Prins|first1=J.|last2=De Prins|first2=W.|title=''Acrocercops tomia'' Bradley, 1956|url=http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTOMI|website=Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)|accessdate=11 September 2017|date=2016|version=20161117}}</ref><ref name="Bradley, 1956">{{cite journal|last1=Bradley|first1=J. D.|title=Records and descriptions of microlepidoptera from Lord Howe Island and Norfolk Island collected by the British Museum (Natural History) Rennell Island Expedition, 1953|journal=Bulletin of the British Museum (Natural History)|date=1956|volume=4|issue=4|pages=152–153|url=https://www.biodiversitylibrary.org/page/2634861|series=Entomology}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675697}} [[Turkum:Acrocercops|tomia]] {{Acrocercops-stub}} qyrojgfp9xj19nheg1e1t9ci9kvsvib Acrocercops transecta 0 1465311 6318043 6313680 2026-10-24T12:04:42Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318043 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops transecta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops transecta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Yaponiya]]ning [[Xokkaydo]], [[Xonsyu]], [[Kyusyu]], Sikoku va Tsusima orollarida, shuningdek, [[Koreya]], Rossiya Uzoq Sharqi va [[Tayvan]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTRAN Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675698}} [[Turkum:Acrocercops|transecta]] {{Acrocercops-stub}} c0xfrda8vey35bz848ydwbt6q08uzln Acrocercops viatica 0 1465313 6318062 6313682 2026-10-24T12:05:06Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318062 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops viatica | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops viatica''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROVIAT Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q10730560}} [[Turkum:Acrocercops|viatica]] {{Acrocercops-stub}} 9072y79oubidwafz79sn1thuzoxdbw5 Acrocercops vanula 0 1465336 6318061 6313710 2026-10-24T12:05:05Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318061 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops vanula | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops vanula''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROVANU Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675720}} [[Turkum:Acrocercops|vanula]] {{Acrocercops-stub}} kvdg65ekifgv4bxy8faop3m7yqbw1ks Acrocercops vallata 0 1465339 6318060 6313713 2026-10-24T12:05:03Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318060 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops vallata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops vallata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Yaponiya]]ning [[Xonsyu]], [[Kyusyu]] va Sikoku orollarida uchraydi<ref>[http://eprints.lib.hokudai.ac.jp/dspace/bitstream/2115/9841/1/38_p1-111.pdf Japanese species of the Acrocercops-group (Lepidoptera: Gracillariidae). Part I]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROVALL Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675718}} [[Turkum:Acrocercops|vallata]] {{Acrocercops-stub}} cl4hrve7g3hj2aubyq47h3z2dsjse65 Acrocercops ustulatella 0 1465341 6318059 6313715 2026-10-24T12:05:02Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318059 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops ustulatella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops ustulatella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[G‘arbiy Bengaliya]] shtatida va [[Shri-Lanka]]da uchraydi<ref>[https://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROUSTU Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675717}} [[Turkum:Acrocercops|ustulatella]] {{Acrocercops-stub}} lcrwt50dutrdboi1kiwkja8dkoibgsh Acrocercops urbanella 0 1465343 6318058 6313717 2026-10-24T12:05:01Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318058 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops urbanella | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops urbanella''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Kolumbiya]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROURBA Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675715}} [[Turkum:Acrocercops|urbanella]] {{Acrocercops-stub}} 2fs0pd9rrh04kl1m3b9uk9gl8kepwgj Acrocercops unistriata 0 1465345 6318057 6313720 2026-10-24T12:04:59Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318057 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops unistriata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops unistriata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Xitoy]]ning [[Guandun]] va [[Chjetszyan]] provinsiyalarida, [[Gonkong]]da, [[Yaponiya]]ning Tsusima, [[Xonsyu]], [[Ryukyu orollari]] va Sikoku orollarida, shuningdek, [[Nepal]] va [[Tayvan]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROUNIS Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675714}} [[Turkum:Acrocercops|unistriata]] {{Acrocercops-stub}} smrwudx2uom2ugqi40yskhs51xaywck Acrocercops unipuncta 0 1465348 6318056 6313723 2026-10-24T12:04:58Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318056 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops unipuncta | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops unipuncta''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Rennell]] orolida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROUNIP Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675713}} [[Turkum:Acrocercops|unipuncta]] {{Acrocercops-stub}} iojep00xgr69sok0old7thgqvwp3u8p Acrocercops unilineata 0 1465350 6318055 6313725 2026-10-24T12:04:57Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318055 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops unilineata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops unilineata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_unilineata Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROUNIL Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675711}} [[Turkum:Acrocercops|unilineata]] {{Acrocercops-stub}} 4lmeteszecnj0heh87jdbhkdiqkd0zo Acrocercops undifraga 0 1465351 6318054 6313726 2026-10-24T12:04:55Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318054 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops undifraga | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops undifraga''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Kuba]] va [[Gaiti]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROUNDI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675710}} [[Turkum:Acrocercops|undifraga]] {{Acrocercops-stub}} 6ej61x2pjasaf9o29ms6uaumyysqy5z Acrocercops tristaniae 0 1465353 6318053 6313728 2026-10-24T12:04:54Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318053 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops tristaniae | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops tristaniae''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_tristaniae Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTRIS Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675709}} [[Turkum:Acrocercops|tristaniae]] {{Acrocercops-stub}} ndm4m5fjo884bld80uffpazc247revi Acrocercops trapezoides 0 1465357 6318044 6313733 2026-10-24T12:04:43Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318044 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops trapezoides | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops trapezoides''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_trapezoides Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTRAP Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675699}} [[Turkum:Acrocercops|trapezoides]] {{Acrocercops-stub}} kbxbonurocms8oxv5u3r0rn50hpmkeb Acrocercops triacris 0 1465361 6318045 6313737 2026-10-24T12:04:45Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318045 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops triacris | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops triacris''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Shri-Lanka]]da uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTRIA Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675700}} [[Turkum:Acrocercops|triacris]] {{Acrocercops-stub}} dkms4h258h9id44o3uuen2d53frmcc9 Acrocercops trissoptila 0 1465363 6318052 6313739 2026-10-24T12:04:53Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318052 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops trissoptila | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops trissoptila''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Gujarat]] va [[Maharashtra]] shtatlarida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTRPT Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675708}} [[Turkum:Acrocercops|trissoptila]] {{Acrocercops-stub}} bjnrwypaim6h9e5v4w4dsis7p42y92z Acrocercops tricalyx 0 1465365 6318046 6313741 2026-10-24T12:04:46Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318046 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops tricalyx | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops tricalyx''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_tricalyx Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTRIX Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675701}} [[Turkum:Acrocercops|tricalyx]] {{Acrocercops-stub}} iqyimd7yqonag1n2vgdwe04irw20gvf Acrocercops trisigillata 0 1465368 6318051 6313744 2026-10-24T12:04:52Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318051 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops trisigillata | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops trisigillata''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Avstraliya]]ning [[Kvinslend]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.environment.gov.au/biodiversity/abrs/online-resources/fauna/afd/taxa/Acrocercops_trisigillata Australian Faunal Directory]</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTRSG Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675707}} [[Turkum:Acrocercops|trisigillata]] {{Acrocercops-stub}} tqxx1bgrh8i8p1tbl3lu8j9hi0xbhpy Acrocercops triscalma 0 1465369 6318050 6313745 2026-10-24T12:04:50Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318050 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops triscalma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops triscalma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTRSC Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675706}} [[Turkum:Acrocercops|triscalma]] {{Acrocercops-stub}} mnqr9168hxnm5ierucv7n4o2inj4snk Acrocercops tripolis 0 1465372 6318049 6313748 2026-10-24T12:04:49Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318049 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops tripolis | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops tripolis''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTRIP Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675704}} [[Turkum:Acrocercops|tripolis]] {{Acrocercops-stub}} n721va6w353whje595qnv8081w5olkn Acrocercops tricirrha 0 1465376 6318047 6313752 2026-10-24T12:04:47Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318047 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops tricirrha | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops tricirrha''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Indoneziya]]ning [[Yava]] orolida uchraydi<ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTRRH Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675702}} [[Turkum:Acrocercops|tricirrha]] {{Acrocercops-stub}} g645x5s690ky23o7kj10latifsajy7y Acrocercops tricyma 0 1465378 6318048 6313754 2026-10-24T12:04:48Z Abdufattohov Ibrohimjon 82537 /* Manbalar */ turkum thr 6318048 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Acrocercops tricyma | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Acrocercops tricyma''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Hindiston]]ning [[Bihar]] va [[Meghalaya]] shtatlarida, shuningdek, [[Madagaskar]]da uchraydi. Uning [[lichinka]]lari ''[[Blumea]]'' urug‘iga mansub o‘simliklar, jumladan, ''[[Blumea balsamifera]]'' va ''[[Blumea lacera]]'' bilan oziqlanadi. Ular ozuqa o‘simliklarining barglari ichida yo‘lakchalar hosil qilib oziqlanishi mumkin<ref>[http://www.metafro.be/graci/Species/ACROtricyma.htm Afrotropical Gracillariidae] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120828122423/http://www.metafro.be/graci/Species/ACROtricyma.htm |date=August 28, 2012 }}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/ACROTRIC Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q4675703}} [[Turkum:Acrocercops|tricyma]] {{Acrocercops-stub}} qin6w2bcl42h3xhlsgky3evwbq0v1e7 Gibbovalva magnoliae 0 1465950 6318256 6315011 2026-10-24T19:04:31Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318256 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Gibbovalva magnoliae | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Gibbovalva magnoliae''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Yaponiya]]ning [[Xokkaydo]] va [[Xonsyu]] orollarida uchraydi<ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20110718184318/http://eprints.lib.hokudai.ac.jp/dspace/bitstream/2115/9845/1/40_p1-133.pdf |arxivsana=2011-07-18 |sarlavha=Japanese Species Of The Acrocercops-Group (Lepidoptera: Gracillariidae) Part II |url=http://eprints.lib.hokudai.ac.jp/dspace/bitstream/2115/9845/1/40_p1-133.pdf |qaralgan sana=2026-10-22}}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/GIBBMAGN Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q5558946}} [[Category:Acrocercopinae]] {{Acrocercopinae-stub}} qwfu4es37beklf0w2hkmo7ec2j737fg Gibbovalva civica 0 1465967 6318254 6315033 2026-10-24T19:04:13Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318254 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Gibbovalva civica | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Gibbovalva civica''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Xitoy]]ning [[Guandun]] provinsiyasida, [[Hindiston]]ning [[Karnataka]] shtatida, [[Yaponiya]]ning Sikoku, [[Xonsyu]], Susima, [[Ryukyu orollari|Ryukyu]] va [[Kyusyu]] orollarida, shuningdek, [[Malayziya]]ning g‘arbiy qismida uchraydi<ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20110718184318/http://eprints.lib.hokudai.ac.jp/dspace/bitstream/2115/9845/1/40_p1-133.pdf |arxivsana=2011-07-18 |sarlavha=Japanese Species Of The Acrocercops-Group (Lepidoptera: Gracillariidae) Part II |url=http://eprints.lib.hokudai.ac.jp/dspace/bitstream/2115/9845/1/40_p1-133.pdf |qaralgan sana=2026-10-22}}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/GIBBCIVI Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q10761531}} [[Category:Acrocercopinae]] {{Acrocercopinae-stub}} 1ztarjvkrear1ylojmircf70t6xh8bu Gibbovalva kobusi 0 1465970 6318255 6315036 2026-10-24T19:04:20Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318255 wikitext text/x-wiki {{Avtomatik taksonquti | nomi = Gibbovalva kobusi | olam = [[Hayvonlar]] | tip = [[Bo‘g‘imoyoqlilar]] | sinf = [[Hasharotlar]] | turkum = [[Lepidoptera]] | oila = [[Gracillariidae]] | tasvir = }} '''Gibbovalva kobusi''' — [[Gracillariidae]] oilasiga mansub [[kuya]] turi. Ushbu tur [[Xitoy]]ning [[Guychjou]], [[Chjetszyan]], [[Xunan]] va [[Guansi]] hududlarida, shuningdek, [[Yaponiya]]ning [[Xokkaydo]] va [[Xonsyu]] orollarida uchraydi<ref>{{Veb manbasi |arxivurl=https://web.archive.org/web/20110718184318/http://eprints.lib.hokudai.ac.jp/dspace/bitstream/2115/9845/1/40_p1-133.pdf |arxivsana=2011-07-18 |sarlavha=Japanese Species Of The Acrocercops-Group (Lepidoptera: Gracillariidae) Part II |url=http://eprints.lib.hokudai.ac.jp/dspace/bitstream/2115/9845/1/40_p1-133.pdf |qaralgan sana=2026-10-22}}</ref><ref>[http://www.gracillariidae.net/species_by_code/GIBBKOBU Global Taxonomic Database of Gracillariidae (Lepidoptera)]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Taxonbar|from=Q5558944}} [[Category:Acrocercopinae]] {{Acrocercopinae-stub}} qdlqgqswbst46srliszu1qp0c6orw0q Foydalanuvchi:Mereiray/qumloq 2 1466656 6318195 6316617 2026-10-24T16:32:43Z Mereiray 312748 Sahifadagi barcha matn oʻchirib tashlandi 6318195 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 Arab African Internatıonal Bank 0 1466684 6318470 6316659 2026-10-25T09:27:37Z Janob Mirzaolim 64438 [[Turkum:Misr]] qoʻshildi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6318470 wikitext text/x-wiki {{Short description|Misr banki}} {{Infobox company | name = Arab Afrika xalqaro banki | logo = | logo_size = <!--250px--> | image = AAIB 2023.jpg | image_caption = [[Qohira]]dagi filial | type = Xususiy bank | industry = Moliyaviy xizmatlar | founded = {{Start date and age |1964 }} | hq_location_city = [[Qohira]] | hq_location_country = [[Misr]] | num_locations = 99 | num_locations_year = 2024 | area_served = [[Misr]] | key_people = Osamah Othman Al-Furaih<br />([[Rais]])<br />Tamer Wahid<ref>{{Cite web |last=Mounir |first=Hossam |date=2025-05-19 |title=AAIB va MSMEDA Misrning kichik va o‘rta sanoat sektorini rivojlantirish uchun 150 million Misr funti miqdorida shartnoma imzoladi - Dailynewsegypt |url=https://www.dailynewsegypt.com/2025/05/19/aaib-msmeda-sign-egp-150m-agreement-to-boost-egypts-sme-industrial-sector/ |language=en-US}}</ref><br />([[Bosh direktor]]) | products = Bank xizmatlari | revenue = [[AQSh dollari]] 301 million (2024)<ref name=AAIB/> | assets = [[AQSh dollari]] 18,2 milliard (2024)<ref name=AAIB>{{cite web|url=https://www.aaib.com/pdfs/annual-report-2024.pdf|title=Rivojlanish sari: qayta ixtiro qilishning 60 yilligi}}</ref> | equity = [[AQSh dollari]] 2,6 milliard (2024)<ref name=AAIB/> | num_employees = 3180 | num_employees_year = 2024 | website = {{url|https://aaib.com/}} }} '''Arab Afrika xalqaro banki''' ('''AAIB''') — Misrning yirik banklaridan biri boʻlib, mamlakatdagi beshta eng yirik bank qatoriga kiradi. Misrdagi faoliyatidan tashqari, bankning Birlashgan Arab Amirliklari va [[Livan]]da ham filiallari mavjud<ref>{{Cite web |date=2023-04-03 |title="Kuvayt investitsiya boshqarmasi" Misrdagi Arab Afrika xalqaro bankidagi ulushini oshirishdan manfaatdor |url=https://www.alarabiya.net/aswaq/economy/2023/04/03/-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%AB%D9%85%D8%A7%D8%B1-%D8%A7%D9%84%D9%83%D9%88%D9%8A%D8%AA%D9%8A%D8%A9-%D9%85%D9%87%D8%AA%D9%85%D8%A9-%D8%A8%D8%B2%D9%8A%D8%A7%D8%AF%D8%A9-%D8%AD%D8%B5%D8%AA%D9%87%D8%A7-%D9%81%D9%89-%D8%A7%D9%84%D8%A8%D9%86%D9%83-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B1%D8%A8%D9%89-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D9%81%D8%B1%D9%8A%D9%82%D9%89-%D8%A7%D9%84%D8%AF%D9%88%D9%84%D9%89-%D8%A8%D9%85%D8%B5%D8%B1 |website=العربية |language=ar}}</ref>. Bank kapitalining asosiy qismi ikki yirik institutsional aksiyadorga tegishli: [[Misr Markaziy banki]] (CBE) — 49,37% va [[Kuvayt]] investitsiya boshqarmasi (KIA) — 49,37% <ref>{{Cite web |title=The Worldfolio: Arab Afrika xalqaro banki |url=https://www.theworldfolio.com/company/arab-african-international-bank/1164/terms-condition |website=Theworldfolio |language=en}}</ref>. == Tarixi == Bank 1964-yilda maxsus qonun asosida tashkil etilgan boʻlib, unga [[Misr Markaziy banki]] va Kuvayt investitsiya boshqarmasi birgalikda egalik qilgan<ref>{{Cite journal |last=Nenovsky |first=Nikolay |date=1999 |title=O‘tish iqtisodiyotidagi mamlakatga haqiqatan ham markaziy bank kerakmi? Bolgariyadagi valyuta kengashi |url=https://www.persee.fr/doc/receo_0338-0599_1999_num_30_4_2996 |journal=Revue d'études comparatives Est-Ouest |volume=30 |issue=4 |pages=65–96 |doi=10.3406/receo.1999.2996}}</ref>. Bankning dastlabki maqsadi mintaqa boyliklaridan samarali foydalanish va mintaqaviy rivojlanish strategiyalarini moliyaviy jihatdan qoʻllab-quvvatlashdan iborat edi. Taʼsis shartnomasi Misr prezidenti [[Gamal Abdel Nosir]] va Kuvaytning sobiq valiahd shahzodasi Gabr Al Ahmed Al Gabr Al Sabbah tomonidan imzolangan<ref>{{Cite web |date=June 2024 |title=AAIB barqarorlik obligatsiyalari doirasi bo‘yicha ikkinchi tomon xulosasi |url=https://aaib.com/pdfs/aaib-sustainability-bond-framework.pdf}}</ref>. 1970-yilda AAIB-Birlashgan Arab Amirliklari (BAA) filialining ochilishi bilan bank oʻz faoliyatini mintaqaviy miqyosda kengaytirdi. Natijada u [[Fors]] koʻrfazi mintaqasida oʻz faoliyatini yoʻlga qoʻygan Misrning birinchi xususiy sektor bankiga aylandi<ref>{{Cite web |title=Arab Afrika xalqaro banki, IFC, YTTB va BII iqlimni moliyalashtirishni qo‘llab-quvvatlash hamda mikro, kichik va o‘rta korxonalarni rivojlantirish uchun 500 million AQSh dollari miqdoridagi barqarorlik obligatsiyasini ishga tushirdi |url=https://www.ifc.org/en/pressroom/2024/arab-african-international-bank-ifc-ebrd-and-bii-launch-us-500-million-sustainability-bond-to-support-climate-finance-and-boost-micro-small-and-medium-sized-enterprises |website=IFC |language=English}}</ref>. 1982-yilda bank [[Misr]]da birinchi xalqaro savdo maydonchasini ishga tushirdi va bozorda ilk kredit kartalarini joriy etdi<ref>{{Cite web |title=Arab Afrika xalqaro banki: Misr bozoriga smart-kartalarning joriy etilishi |url=https://www.thecasecentre.org/products/view?id=73566 |website=The Case Centre |language=en}}</ref>. 2015-yil may oyida bank [[Scotiabank]]ning Misrdagi barcha aktivlarini sotib oldi<ref>{{Cite news |title=Nova Scotia banki Misrdagi kredit va depozit biznesini sotmoqda: Kanada banklari global faoliyatini qayta tashkil etmoqda |url=https://financialpost.com/news/fp-street/scotia-sells-loan-and-deposit-business-in-egypt-as-canadian-banks-rejig-global-operations |archive-url=https://web.archive.org/web/20250221122227/https://financialpost.com/news/fp-street/scotia-sells-loan-and-deposit-business-in-egypt-as-canadian-banks-rejig-global-operations |archive-date=2025-02-21 |work=financialpost |language=en}}</ref>. 2023-yil oktabr oyida AAIB Misrning xorijda debet kartalaridan foydalanishni xaridlar uchun toʻxtatgan yirik banklaridan biriga aylandi. Shuningdek, bank xorijda naqd pul yechib olish uchun yangi oylik limitlarni belgiladi. Ushbu limitlar oyiga 11 000 Misr funtidan (355 AQSh dollari) 33 000 Misr funtigacha (1 067 AQSh dollari) boʻlgan <ref>{{Cite web |last=Rafik |first=Farah |date=2023-10-09 |title=Misr banklari debet kartalaridan xorijiy valyutada foydalanishni to‘xtatmoqda va naqd pul yechib olish uchun yangi limitlarni belgilamoqda {{!}} Egyptian Streets |url=https://egyptianstreets.com/2023/10/09/egyptian-banks-suspend-debit-card-use-in-foreign-currency-set-new-limits-for-cash-withdrawa ls/ |language=en-US}}</ref>. 2024-yil sentabr oyida Misr hukumati [[Qohira banki]] (Banque du Caire), Arab Afrika xalqaro banki va [[Alexbank]] kabi 32 ta kompaniyadagi oʻz ulushlarini [[Misr fond birjasi]] orqali sotish niyatini eʼlon qildi <ref>{{Cite web |title=Misr United Bank aksiyalarini mahalliy fond birjasida IPO orqali sotuvga chiqaradi |url=https://gulfbusiness.com/en/2024/finance/egypt-to-list-united-bank-stake-in-q1-2025 |website=gulfbusiness.com |language=en}}</ref><ref>{{Cite web |date=2024-10-23 |title=Misrning United Bank banki 24-oktabr kuni Qohira fond birjasida savdoga chiqariladi |url=https://www.reuters.com/world/africa/egypts-united-bank-list-cairo-stock-exchange-oct-24-2024-10-23/ |website=[[Reuters]]}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Misr]] 3fvwyx0canf7kyymjtpwbk5gh4pjygm Foydalanuvchi:Xojiakbar Tadjiyev/qumloq 2 1466691 6318229 6316693 2026-10-24T17:07:06Z Xojiakbar Tadjiyev 317449 6318229 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Tadjiyev Xojiakbar Kamoliddinovich | asl ismi = | tasvir = File:016 Ocelot in Encontro das Águas State Park Photo by Giles Laurent.jpg | tasvir_eni = | izoh = Brandface | tavallud_paytidagi_ismi = | tavallud_sanasi = 2008-yil 26-sentabr | tavallud_joyi = Toshkent shahar, Olmazor tumani | vafot_sanasi = | vafot_joyi = | fuqaroligi = O'zbekiston | taʼlimi = TTPU akademik litsey bitiruvchisi, TDIU 1-kurs talabasi | kasbi = texnik dasturchi, data analyst | faoliyat_yillari = 2024-yildan hozirgacha | boʻyi = 178 cm | partiyasi = O'zLiDeP | unvoni = lider | turmush_oʻrtogʻi = | bolalari = | otasi = Tadjiyev Kamoliddin Sadirjanovich | onasi = Tadjiyeva Nargiza Bahritdinovna | mukofotlari = Akademik litsey qizil diplomi hamda kumush medal sohibi, Suzish hamda karate bo'yicha Toshkent shahar chempioni, fizika, ona tili va huquq fanlaridan Toshkent shahrida top-5, Robototexnika bo'yicha Guinness records ishtirokchisi, GIZ ishtirokchisi | veb-sayt = telegram: @Xoji_tdjyvvv | modul = | modul2 = | modul3 = | modul4 = | modul5 = | imzosi = | izohlar = }} 92f6ihpoet3x2iqk9eg1ag949rdab8i Foydalanuvchi:STeVeee huh/qumloq 2 1466737 6318132 6316772 2026-10-24T14:38:04Z STeVeee huh 319692 6318132 wikitext text/x-wiki {{Shaxsiyat bilgiqutisi | ismi = Egamberdi | asl ismi = | tasvir = File:Random-data-plus-trend-r2.png{{!}}Random-data-plus-trend-r2|RMS_Titanic_3 | tasvir_eni = | izoh = | tavallud_paytidagi_ismi = | tavallud_sanasi = 15-sentyabr 2008-yil | tavallud_joyi = O'zbekiston | vafot_sanasi = jarayonda... | vafot_joyi = | fuqaroligi = O'zbek | taʼlimi = | kasbi = | faoliyat_yillari = 2008-2026 | boʻyi = | partiyasi = | unvoni = | turmush_oʻrtogʻi = jarayonda... | bolalari = | otasi = | onasi = | mukofotlari = | veb-sayt = | modul = | modul2 = | modul3 = | modul4 = | modul5 = | imzosi = | izohlar = }} hbvfe14ez04ilcolspr5nd4asts641a Hadeland 0 1466749 6318422 6316857 2026-10-25T05:28:14Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318422 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Norvegiyaning mahalliy gazetasi}} {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Hadeland | shior = | logo = | tasvir = | izoh = | turi = | formati = | asoschi = | asos solingan = 1918 | nashrning toʻxtatilishi = | narxi = | tegishlilik = ''[[Amedia]]'' (100%) | prezident = | noshir = | bosh muharrir = | siyosiyligi = | tili = Norveg tili | adadi = | bosh ofisi = Grua, [[Norvegiya]] | vebsayt = {{URL|https://hadeland.net}} }} '''Hadeland''' — 1918-yildan beri [[Norvegiya]]ning [[Grua]] shahrida nashr etiladigan kunlik mintaqaviy [[gazeta]]. Uning adadi 7 481 nusxani tashkil etadi. Gazeta Hadeland mintaqasini, jumladan, [[Gran]], [[Lunner]] va [[Jevnaker]] munitsipalitetlarini qamrab oladi. Nashr A-Pressen kompaniyasiga tegishli<ref>{{cite web |url=http://www.medieregisteret.no/database/dbprogs/?1=1&fid=20065|title=Hadeland|publisher=Norwegian Media Authority|accessdate=26 January 2009|language=Norwegian}} {{Dead link|date=October 2010|bot=H3llBot}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20141017093048/http://www.hadeland.net/ Official site] {{Norvegiya-gazeta-stub}} 34gyoxsuhwegwng5i9unq05nd0z19ya Guillermo Muñoz (1961-yilda tugʻilgan futbolchilar) 0 1466753 6318327 6316913 2026-10-25T00:55:17Z InternetArchiveBot 58913 1 ta manba qutqarildi hamda 0 tasi oʻlik sifatida belgilandi. #IABot (v2.0.9.6) 6318327 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Guillermo Muñoz | tasvir = | toʻliqism = Guillermo Muñoz Ramírez | boʻyi = 1.73 m | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1961|10|20|df=y}} | tavallud_joyi = [[Monterrey]], Meksika | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1982–1984 | klublar1 = Atlético Zamora | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 1984–1993 | klublar2 = [[C.F. Monterrey|Monterrey]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 1993 | klublar3 = [[Monterrey La Raza (1992–2001)|La Raza]] (yopiq inshootlarda) | isht3 = | gollar3 = | yillar4 = 1993–1995 | klublar4 = [[Club León]] | isht4 = | gollar4 = | yillar5 = 1995 | klublar5 = La Raza (yopiq inshootlarda) | isht5 = | gollar5 = | yillar6 = 1995–1996 | klublar6 = [[Tigres UANL]] | isht6 = | gollar6 = | yillar7 = 1996 | klublar7 = [[Real Sociedad de Zacatecas|Real Zacatecas]] | isht7 = | gollar7 = | milliyyillar1 = 1987–1993 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 20 | milliygollar1 = 0 | medallar = | club-update = 2008-yil 16-noyabr }} '''Guillermo Muñoz Ramírez''' ([[1961-yil]] [[20-oktyabr]]da [[Monterrey]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. Muxlislar orasida „El Turbo“ laqabi bilan tanilgan<ref>{{cite web|publisher=El Porvenir|author=Ortega Aguilar, Héctor|title=Jugar los clásicos es lo máximo: Turbo Muñoz|url=http://www.elporvenir.com.mx/notas.asp?nota_id=199703|language=Spanish|date=3 September 2010|url-status=dead|arxivurl=https://web.archive.org/web/20160303225321/http://www.elporvenir.com.mx/notas.asp?nota_id=199703|arxivsana=2016-03-03|qaralgan sana=2026-10-24}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{NFT player|pid=14531}} {{DEFAULTSORT:Munoz, Guillermo}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:C.F. Monterrey futbolchilari]] [[Turkum:Club León futbolchilari]] [[Turkum:Tigres UANL futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} q78eh8ljpqoo661awhz46gfdebzodsw Asror Xatamov 0 1467007 6318082 6317576 2026-10-24T12:26:44Z Xatamov Asror Xudoyberdiyevich 303138 /* */ manbalar qo‘shildi 6318082 wikitext text/x-wiki {{tezda oʻchirishga|[[VP:TOʻM#M6]] va [[VP:TOʻM#U11]]}} '''Xatamov Asror Xudoyberdiyevich (Asror Khatamov)''' — o‘zbekistonlik zootexnik olim. Qorako‘lchilik, qishloq xo‘jaligi hayvonlarini urchitish va seleksiyasi, qorako‘l qo‘ylarining mahsuldorlik xususiyatlarini takomillashtirish hamda ularni turli ekologik sharoitlarda samarali urchitish yo‘nalishlarida ilmiy tadqiqotlar olib boradi.<ref>{{Veb manbasi |url=https://scholar.google.com |sarlavha=Google Scholar}}</ref> == Tarjimayi holi == * Asror Xudoyberdiyevich Xatamov 1987-yil 11-iyulda Jizzax viloyati Baxmal tumanida tug‘ilgan. * 2011-yilda Samarqand qishloq xo‘jaligi institutini Kasb ta'limi (Zootexniya) yo‘nalishi bo‘yicha bakalavriatni tamomlagan. * 2013-yilda Samarqand qishloq xo‘jaligi institutini Qishloq xo‘jaligi hayvonlarini urchitish, ko‘paytirish va ularning seleksiyasi mutaxassisligi bo‘yicha magistraturani tamomlagan. * 2014-yildan Qorako‘lchilik va cho‘l ekologiyasi ilmiy-tadqiqot institutida ilmiy faoliyat yurita boshlagan. * 2014-2014 yy. - O‘zbekiston Qorako‘lchilik va cho‘l ekologiyasi ilmiy-tadqiqot instituti KXI-5-026-2014 loyiha kichik ilmiy xodimi * 2014-2015 yy. - O‘zbekiston Qorako‘lchilik va cho‘l ekologiyasi ilmiy-tadqiqot instituti QXI-5-028-2014 loyiha kichik ilmiy xodimi * 2015-2016 yy. - O‘zbekiston Qorako‘lchilik va cho‘l ekologiyasi ilmiy-tadqiqot instituti QXA-8-015-2015 loyiha kichik ilmiy xodimi * 2016-2016 yy. - Qorako‘lchilik va cho‘l ekologiyasi ilmiy-tadqiqot instituti tayanch doktoranti, ichki o‘rindosh sifatida QXA-8-015-2015 loyiha kichik ilmiy xodimi * 2017-2017 yy. - Qorako‘lchilik va cho‘l ekologiyasi ilmiy-tadqiqot instituti tayanch doktoranti, ichki o‘rindosh sifatida QXA-8-015-2015 loyiha kichik ilmiy xodimi * 2018-2018 yy. - Qorako‘lchilik va cho‘l ekologiyasi ilmiy-tadqiqot instituti tayanch doktoranti, ichki o‘rindosh sifatida QX-A-QX-2018-67 va QX-A-QX-2018-66 loyiha kichik ilmiy xodimi * 2018-2020 yy. - Qorako‘lchilik va cho‘l ekologiyasi ilmiy-tadqiqot instituti ilmiy kotibi * 2020 y.- h.v. - Qorako‘lchilik va cho‘l ekologiyasi ilmiy-tadqiqot institutining ilmiy ishlar bo‘yicha direktor o‘rinbosari, ichki o‘rindosh sifatida QX-A-QX-2018-66 loyiha katta ilmiy * 2023-2024 yy. Qorako‘lchilik va cho‘l ekologiyasi ilmiy-tadqiqot institutida ichki o‘rindosh sifatida AL-5822012117 loyiha katta ilmiy xodimi == Ilmiy daraja va unvonlari == * 2019-yilda «Adir sharoitida turli etologik tipdagi qoraqalpoq sur qorako‘l qo‘ylarining bio-mahsuldorlik xususiyatlari» mavzusidagi dissertatsiyasi bo‘yicha qishloq xo‘jaligi fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) ilmiy darajasini olgan. * 2020-yilda «06.02.03–“Xususiy zootexniya. Chorvachilik mahsulotlarini ishlab chiqarish texnologiyasi” » ixtisosligi bo‘yicha katta ilmiy xodim ilmiy unvonini olgan. * 2026-yilda «Turli hududlarda qorako‘l qo‘ylarini samarali urchitishning ilmiy va seleksion asoslari» mavzusidagi dissertatsiyasi bo‘yicha qishloq xo‘jaligi fanlari doktori (DSc) ilmiy darajasi berilgan. == Ilmiy faoliyati == A.X.Xatamovning ilmiy tadqiqotlari qorako‘l qo‘ylarini turli ekologik sharoitlarda urchitish, ularning mahsuldorlik va biologik xususiyatlarini o‘rganish, seleksiya usullarini takomillashtirish hamda naslchilik ishlarini ilmiy asosda tashkil etishga yo‘naltirilgan. Shuningdek, qorako‘l qo‘ylarining tirik vazni, teri va jun qoplami xususiyatlari, mahsuldorlik ko‘rsatkichlari, etologik tiplari hamda turli ekologik sharoitlarga moslashish xususiyatlari yo‘nalishida tadqiqotlar olib borgan.<ref>{{Veb manbasi |url=https://www.researchgate.net |sarlavha=Research Gate}}</ref> == Ilmiy daraja olgan shogirdlari == * Qozoqov Javlon Berdi o‘g‘li, falsafa doktori (PhD), dissertatsiya mavzusi va ixtisosligi: “Naslli qorako‘l qo‘chqorlarini oziqlantirishda probiotiklardan foydalanish samaradorligi”, 06.02.03–Xususiy zootexniya. Chorvachilik mahsulotlarini ishlab chiqarish texnologiyasi, ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i - qishloq xo‘jaligi fanlari. * Normuminova Mohichehra Bahodir qizi, falsafa doktori (PhD), dissertatsiya mavzusi va ixtisosligi: “Ekstruderlangan konsentrat ozuqa bilan qo‘shimcha oziqlantirilgan qorako‘l qo‘ylarining o‘sish, rivojlanish va go‘sht mahsuldorlik xususiyatlari”, 06.02.03–Xususiy zootexniya. Chorvachilik mahsulotlarini ishlab chiqarish texnologiyasi, ilmiy daraja beriladigan fan tarmog‘i - qishloq xo‘jaligi fanlari. == Ilmiy nashrlari == * U qorako‘lchilik va chorvachilik yo‘nalishlarida monografiya, tavsiyanoma, qoʻllanma, oʻquv qoʻllanma, ilmiy maqolalar muallifi hamda hammuallifidir. Uning ilmiy ishlari qorako‘l qo‘ylarining mahsuldorligi, seleksiyasi, etologiyasi, oziqlantirish va turli ekologik sharoitlarda boqish masalalariga bag‘ishlangan. * A.X. Xatamov jami 150 ta ilmiy ish, jumladan, 4 ta patent, 4 ta monografiya, 1 ta oʻquv qoʻllanma, 7 ta tavsiya, 3 ta texnologiya va 3 ta qo‘llanma nashr ettirgan. Monografiya va o‘quv qo‘llanmalari * Попова В.В., Бобокулов Н.А., Хатамов А.Х. Рациональное использование пастбищ и технологии приготовления кормов. Электронный книга 978-3-659-69269-7. Изд. LAP-LAMBERT-Academic Publishing. 2018 г, 87 с. * Хатамов А.Х. Адир шароитида қорақалпоқ сур қоракўл қўйларининг этологияси, биологияси ва маҳсулдорлиги. Монография. Тошкент “ООО Zamin-nashr”, 2021й. 126 б. ISBN: 978-9943-6891-3-8 * Газиев А., Хатамов А.Х., Маматов Б. Қоракўл қўйларини урчитишнинг эколого-генетик ва этологик асослари. Монография. Самарқанд, 2022 й. “Usmon Nosir media” нашриёти 243 б. ISBN: 978-9943-6891-3-8 * Xatamov A.X., Shaptakov E.S. Qishloq xo‘jaligi hayvonlarining etologiyasi. — Namangan: Usmon Nosir media, 2023. — 187 b. ISBN: 978-9943-8946-7-9 * Xatamov A.X. Turli hududlarda qorako‘l qo‘ylarini samarali urchitishning ilmiy va seleksion asoslari. Monografiya. Namangan-2026, “Sunrise-pro” nashriyoti, 2026. – 240 b. ISBN: 978-9910-289-34-7 == Ixtirolari == Qorako‘l qo‘ylarini oziqlantirish va mahsuldorligini oshirish va yangi zavod (zot) tiplarini yaratishga oid ixtiro va foydali modellar muallifi.<ref>{{Veb manbasi |url=https://my.ima.uz |sarlavha=Intellektual mulk agentligi}}</ref> * Бобоқулов Н.А., Попова В.В., Хатамов А.Х. ва бошқалар. Қоракўл қўйлари учун доривор озуқавий қўшимча. Ixtiroga patent. Интеллектуал мулк агентлиги. Тошкент 22.01.2020 й. IAP 06128 * Очилов Қ.Д., Хужақулов Т., Бобоқулов Н.А., Хатамов А.Х. ва бошқалар. Қорақалпоқ сур қоракўл қўйларининг “Нурота” завод типи. Hayvon zotiga patent. Интеллектуал мулк агентлиги. Тошкент 16.06.2021 й. ZAP 00029 * Бобоқулов Н.А., Попова В.В., Хатамов А.Х. ва бошқалар. Қоракўл қўйлари учун витаминлар билан бойитилган озуқа олиш усули. Ixtiroga patent. Интеллектуал мулк агентлиги. Тошкент 17.02.2022 й. IAP 06747 * Кличев З.С., Попова В.В., Бобокулов Н.А., Хатамов А.Х. ва бошқалар. Qorako‘l qo‘ylarini oziqlantirish uchun ozuqaviy bloklar. Foydali model patenti. Интеллектуал мулк агентлиги. Toshkent 02.05.2024-y. № FAP 2488 == Asosiy ilmiy ishlari == * Хатамов А.Х. Мясная продуктивность каракульских овец каракалпакского сура различных этологических типов. Овцы, козы, шестерное дело. №4, 2018 г. С. 26 * Parmanova D.M., Bobokulov N.A., Khatamov A.Kh. Use in insemination of pedigree rams of different ages and quality of offspring obtained from them. International Engineering Journal For Research & Development. Vol.5 Issue 4, E-ISSN NO:-2349-0721, Impact factor: 6.193. * Хатамов А.Х. Взаимосвязь живой массы овец различных этологических типов с живой массой их потомства. Agricultural Technologies, Vol. 2, Issue 1, 2020., Сельскохозяйственные технологии, Выпуск 2, № 1, 2020 г. С. 39-44 * Bobokulov N., Khatamov A., Abduzoirova D., Yusupov A., Urimbetov A., Olmasov B. Meat productivity of sheep in Uzbekistan and its relationship with different factors. Edition Diffusion Presse Sciences. France. Scopus. ISBN: 978-2-902731. E3S Web Conf. Volume 258, 2021, Article Number 04020 * Khatamov A. Meat Productivity of Karakul Sheep in Uzbekistan. International Journal of Discoveries and Innovations in Applied Sciences. e-ISSN: 2792-3983 | www.openaccessjournals.eu | Volume: 1 Issue: 6 Р. 153-155 * Khatamov A. Relationship of karakul sheep productivity with their ethological characteristics. International Journal of Discoveries and Innovations in Applied Sciences. e-ISSN: 2792-3983 | www.openaccessjournals.eu | Volume: 1 Issue: 6 Р. 156-158 * Ахмадалиева Л.Х., Бобоқулов Н.А., Абдузоирова Д.Ю., Хатамов А.Х. Новые заводские типы и их правовая охрана в каракулеводстве. Перспективы развития ветеринарной науки и её роль в обеспечении пищевой безопасности. Выпуск: № 1 (2022) C. 23-27 https://doi.org/10.47689/978-1-957653-01-3-PDVSREFS-2022-pp23-27 * Khatamov A., Qozoqov J.B. The effect of probiotics on dairy products. Texas Journal of Agriculture and Biological Sciences. ISSN NO: 2771-8840 https://zienjournals.com Date of Publication: 30-11-2022. РР. 130-132 * Khatamov A., Normo’minova M. The effect of "barakat" fertilizer on the growth indicators of lambs and the milk production of children. ISSN: 2776-0979, In Volume 3, Issue 11 of Web of Scientist: International Scientific Research Journal (WoS) Nov., 2022. РР. 1550-1553 https://doi.org/10.17605/OSF.IO/NRKCT * Khatamov A. Growth and Development of Young Karakul Sheep of Different Ethological Types. Texas Journal of Agriculture and Biological Sciences, ISSN NO: 2771-8840. Volume 12. PP. 22-25 https://zienjournals.com Date of Publication: 11-01-2023. * Хатамов А.Х., Жабборов X.K. Особенности каракульских овец «Бухороишариф»ского заводского типа. International bulletin of applied science and technology. UIF = 8.2 | SJIF = 5.955 ISSN: 2750-3402. Volume 3, Issue 4, April РР. 826-829 * Normuminova M.B., Xatamov A.X. Composition in karakul lambs fed with extruded concentrate feed. Journal of agriculture & horticulture 2024. (Т. 4, Выпуск 10, с. 39–42). Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.13994902 * Khatamov A.Kh., Qozoqov J.B. The effect of probiotics on the growth indicators of breeding karakul lambs. Journal of agriculture & horticulture 2024. (Т. 3, Выпуск 10, сс. 29–31). Zenodo. https://doi.org/10.5281/zenodo.13990076 * Газиев А., Хатамов А.Х., Текеев М.Э. Взаимосвязь форм и размеров завитков с длиной волоса каракульских ягнят окраски сур в условиях аридной зоны Узбекистана. Журнал Овцы, козы, шестерное дело. -Москва, 2025. -№1, -С. 25-27 * Газиев А., Фазилов У., Хатамов А.Х., Маматов Б.С. Длина и ширина завитков ягнят разных завитковых типов в условиях песчаной пустыни. Материалы международной научно-практической конференции «Научно-практическое обеспечение интенсивного развития животноводства и кормопроизводства на современном этапе» Алматы 2023. С. 140-144 * Хатамов А.Х. Результаты направленной селекции на улучшение длины завитка в каракулеводстве. «Технико-технологическое обесепечание инноваций в агропромышленном комплексе» материалы II международной научно-практической конференции молодых ученых. 21-22 февраля 2024 г. Мелитополь. Казахстан. Стр 345-350 * Хатамов А.Х., Газиев А. Динамика живой массы каракульских ягнят в различных экологических зонах. «Технико-технологическое обесепечание инноваций в агропромышленном комплексе» материалы II международной научно-практической конференции молодых ученых. 21-22 февраля 2024 г. Мелитополь. Стр 367-370 * Нормуминова М.Б., Хатамов А.Х. Показатели роста каракульских ягнят различного пола. Сборник статей «Российская наука в современном мире» LXIV Международная научно-практическая конференции. Москва 2024 г. С. 10-12 * Хатамов А.Х., Казаков Ж.Б. Влияние пробиотиков на шерстную продуктивность племенных каракульских баранчиков. «Технико-технологическое обесепечание инноваций в агропромышленном комплексе» материалы II международной научно-практической конференции молодых ученых. 21-22 февраля 2024 г. Мелитополь. Казахстан. Стр 264-267 * Хатамов А.Х., Казаков Ж.Б. Влияние пробиотиков на репродуктивные особенности. «Технико-технологическое обесепечание инноваций в агропромышленном комплексе» материалы II международной научно-практической конференции молодых ученых. 21-22 февраля 2024 г. Мелитополь. Казахстан. Стр 245-249. == Manbalar == * https://scholar.google.com/citations?user=xb3cjNkAAAAJ&hl=ru * https://www.researchgate.net/profile/Khatamov-Asror?_tp=eyJjb250ZXh0Ijp7ImZpcnN0UGFnZSI6InB1YmxpY2F0aW9uIiwicGFnZSI6InB1YmxpY2F0aW9uIn19 * https://uz.h-index.com/uz/author/xb3cjNkAAAAJ * https://uzkarakul.uz * https://arm.ssuv.uz * https://oak.uz * https://my.ima.uz * https://im.adliya.uz/ * https://elibrary.ru osuabz83ugr8f3g9ch5vq12n27i9why Andoza:Liga 1 murabbiylari 10 1467084 6317819 2026-10-24T12:00:14Z AnvarxonM 75105 „{{Navbox |name = Liga 1 murabbiylari |title = [[Futbol boʻyicha 2026–27-yilgi Liga 1|Joriy]] [[Liga 1]] murabbiylari |listclass = hlist | nowrapitems = yes |titlestyle = background:#bfd7ff; |list1 = * [[Stéphane Gilli|Gilli]] (Angers) * [[Will Still|Still]] (Auxerre) * [[Julien Lachuer|Lachuer]] (Brest) * [[Didier Digard|Digard]] (Le Havre) * [[Patrick Videira|Videira]] (Le Mans) * ''[[Yannick Cahuzac|Cahuzac]]'' (Lens) * Davide Ancel...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6317819 wikitext text/x-wiki {{Navbox |name = Liga 1 murabbiylari |title = [[Futbol boʻyicha 2026–27-yilgi Liga 1|Joriy]] [[Liga 1]] murabbiylari |listclass = hlist | nowrapitems = yes |titlestyle = background:#bfd7ff; |list1 = * [[Stéphane Gilli|Gilli]] (Angers) * [[Will Still|Still]] (Auxerre) * [[Julien Lachuer|Lachuer]] (Brest) * [[Didier Digard|Digard]] (Le Havre) * [[Patrick Videira|Videira]] (Le Mans) * ''[[Yannick Cahuzac|Cahuzac]]'' (Lens) * [[Davide Ancelotti|Ancelotti]] (Lille) * [[Alexandre Dujeux|Dujeux]] (Lorient) * [[Paulo Fonseca|Fonseca]] (Lyon) * [[Bruno Génésio|Génésio]] (Marseille) * [[Filipe Luís]] (Monaco) * [[Olivier Pantaloni|Pantaloni]] (Nice) * [[Liam Rosenior|Rosenior]] (Paris FC) * [[Luis Enrique]] (Paris Saint-Germain) * [[Franck Haise|Haise]] (Rennes) * [[Hugo Oliveira (fubol murabbiy)|Oliveira]] (Strasbourg) * [[Jens Berthel Askou|Askou]] (Toulouse) * [[Stéphane Dumont|Dumont]] (Troyes) }}<noinclude> [[Category:Liga 1 ga oid andozalar]] </noinclude> ea8qlfzas4r57uy1kobxk89ue7ck29d 6318003 6317819 2026-10-24T12:03:54Z AnvarxonM 75105 6318003 wikitext text/x-wiki {{Navbox |name = Liga 1 murabbiylari |title = [[Futbol boʻyicha 2026–27-yilgi Liga 1|Joriy]] [[Liga 1]] murabbiylari |listclass = hlist |state = <includeonly>{{{state|collapsed}}}</includeonly> | nowrapitems = yes |titlestyle = background:#bfd7ff; |list1 = * [[Stéphane Gilli|Gilli]] (Angers) * [[Will Still|Still]] (Auxerre) * [[Julien Lachuer|Lachuer]] (Brest) * [[Didier Digard|Digard]] (Le Havre) * [[Patrick Videira|Videira]] (Le Mans) * ''[[Yannick Cahuzac|Cahuzac]]'' (Lens) * [[Davide Ancelotti|Ancelotti]] (Lille) * [[Alexandre Dujeux|Dujeux]] (Lorient) * [[Paulo Fonseca|Fonseca]] (Lyon) * [[Bruno Génésio|Génésio]] (Marseille) * [[Filipe Luís]] (Monaco) * [[Olivier Pantaloni|Pantaloni]] (Nice) * [[Liam Rosenior|Rosenior]] (Paris FC) * [[Luis Enrique]] (Paris Saint-Germain) * [[Franck Haise|Haise]] (Rennes) * [[Hugo Oliveira (fubol murabbiy)|Oliveira]] (Strasbourg) * [[Jens Berthel Askou|Askou]] (Toulouse) * [[Stéphane Dumont|Dumont]] (Troyes) }}<noinclude> [[Category:Liga 1 ga oid andozalar]] </noinclude> 8wc1ivsure0184y7p2t0a644busr1tt Tromsøposten 0 1467085 6317822 2026-10-24T12:00:16Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6317822 wikitext text/x-wiki '''Tromsøposten''' — [[Norvegiya]]ning [[Tromsø]] shahrida nashr etilgan gazeta. U 1872-yilda tashkil etilgan va 1915-yilda nashr etilishi toʻxtatilgan. Gazetaning dastlabki muharrirlari I. Holthe va [[Paul Steenstrup Koht]] boʻlgan. Keyingi muharrirlari orasida P. Wilh. Pedersen va Carl Moursund ham bor edi<ref name=npresse>{{cite book|last=Christensen |first=Pål |editor=Flo, Idar|title=Norske aviser fra A til Å|volume=4|series=''[[Norsk presses historie 1660–2010]]''|year=2010|publisher=Universitetsforlaget|location=Oslo|language=Norwegian|isbn=978-82-15-01604-7|page=27 |chapter=''Tromsøposten''}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Norvegiya-gazeta-stub}} 2qha3o41clz4c91yrlkdzs2hd947u5n Andoza munozarasi:Liga 1 murabbiylari 11 1467086 6317850 2026-10-24T12:00:50Z AnvarxonM 75105 „{{munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6317850 wikitext text/x-wiki {{munozara}} srjk8qw7fnryrp5m66amrx671fy75ox Andoza:Lille OSC murabbiylari 10 1467087 6317965 2026-10-24T12:03:07Z AnvarxonM 75105 „{{Football manager history |name=Lille OSC murabbiylari |teamname=Lille OSC |state = <includeonly>{{{state|collapsed}}}</includeonly> |bgcolor=#cc3333 |textcolor=#ffffff |bordercolor=#003366 |list = [[Bill Berry (1904-yilda tugʻilgan futbolchi)|Berry]] 1944 to 46 [[André Cheuva|Cheuva]] 1946 to 58 [[Jacques Delepaut|Delepaut]] 1958 to 59 [[Jules Vandooren|Vandooren]] 1959 to 61 [[Jean Baratte|Baratte]] 1961 to 62 [[Guy Poitevin|Poitevin]] 1962...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6317965 wikitext text/x-wiki {{Football manager history |name=Lille OSC murabbiylari |teamname=Lille OSC |state = <includeonly>{{{state|collapsed}}}</includeonly> |bgcolor=#cc3333 |textcolor=#ffffff |bordercolor=#003366 |list = [[Bill Berry (1904-yilda tugʻilgan futbolchi)|Berry]] 1944 to 46 [[André Cheuva|Cheuva]] 1946 to 58 [[Jacques Delepaut|Delepaut]] 1958 to 59 [[Jules Vandooren|Vandooren]] 1959 to 61 [[Jean Baratte|Baratte]] 1961 to 62 [[Guy Poitevin|Poitevin]] 1962 to 63 [[Jules Bigot|Bigot]] 1963 to 66 [[Daniel Langrand|Langrand]] 1966 to 69 [[Joseph Jadrejak|Jadrejak]] 1969 to 70 [[René Gardien|Gardien]] 1970 to 73 [[Georges Peyroche|Peyroche]] 1973 to 76 [[Charles Samoy|Samoy]] 1976 to 77 [[José Arribas|Arribas]] 1977 to 82 [[Arnaud Dos Santos|Dos Santos]] 1982 to 84 [[Georges Heylens|Heylens]] 1984 to 89 [[Jacques Santini|Santini]] 1989 to 92 [[Bruno Metsu|Metsu]] 1992 to 93 [[Henryk Kasperczak|Kasperczak]] 1993 [[Pierre Mankowski|Mankowski]] 1993 to 94 [[Jean Fernandez|Fernandez]] 1994 to 95 [[Jean-Michel Cavalli|Cavalli]] 1995 to 97 [[Hervé Gauthier|Gauthier]] & [[Charles Samoy|Samoy]] 1997 [[Thierry Froger|Froger]] 1997 to 98 [[Vahid Halilhodžić|Halilhodžić]] 1998 to 2001 [[Bruno Baronchelli|Baronchelli]] 2001 to 02 [[Vahid Halilhodžić|Halilhodžić]] 2002 [[Claude Puel|Puel]] 2002 to 08 [[Rudi Garcia|Garcia]] 2008 to 13 [[René Girard (futbolchi)|Girard]] 2013 to 15 [[Hervé Renard|Renard]] 2015 [[Patrick Collot|Collot]]<sup>c</sup> 2015 [[Frédéric Antonetti|Antonetti]] 2015 to 16 [[Patrick Collot|Collot]]<sup>c</sup> 2016 to 17 [[Franck Passi|Passi]]<sup>c</sup> 2017 [[Marcelo Bielsa|Bielsa]] 2017 [[João Sacramento|Sacramento]]<sup>c</sup> 2017 [[Christophe Galtier|Galtier]] 2017 to 21 [[Jocelyn Gourvennec|Gourvennec]] 2021 to 22 [[Paulo Fonseca|Fonseca]] 2022 to 24 [[Bruno Génésio|Génésio]] 2024 to 26 [[Davide Ancelotti|Ancelotti]] 2026 |note = (c) = vaqtinchalik }}<noinclude> {{documentation}} [[Turkum:Fransiya futbol jamoalarining murabbiylariga oid navigatsion andozalar|Lille]] [[Turkum:Lille OSC ga oid andozalar|murabbiylari]] </noinclude> 2nk7yk8ko9tx0w5myli77r9guk5sikh Andoza munozarasi:Lille OSC murabbiylari 11 1467088 6317986 2026-10-24T12:03:33Z AnvarxonM 75105 „{{munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6317986 wikitext text/x-wiki {{munozara}} srjk8qw7fnryrp5m66amrx671fy75ox Tvedestrandsposten 0 1467089 6318071 2026-10-24T12:07:01Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318071 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Norvegiyaning Tvedestrand shahridagi mahalliy gazeta}} {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Tvedestrandsposten | shior = | logo = | tasvir = | izoh = | turi = Kunlik [[gazeta]] | formati = | asoschi = | asos solingan = 1872 | nashrning toʻxtatilishi = | narxi = | tegishlilik = Østlands-Posten / A-pressen | prezident = | noshir = | bosh muharrir = Marianne Drivdal | siyosiyligi = | tili = | adadi = 3 522<ref name="circulation">{{Cite web|url=http://www.mediebedriftene.no/novus/upload/file/avis/marked/opplagstall/2006/opplagspresentasjonen%202006-rettet.pdf|format=PDF|title=Avsisenes nettoooplag 2006|accessdate=31 January 2008|publisher=Mediebedriftenes Landsforening|year=2007|language=Norwegian}}{{Dead link|date=July 2018|bot=InternetArchiveBot|fix-attempted=no}}</ref> | bosh ofisi = | vebsayt = [http://www.tvedestrandsposten.no/ www.tvedestrandsposten.no] }} '''Tvedestrandsposten''' — [[Norvegiya]]ning [[Tvedestrand]] shahrida nashr etiladigan mahalliy gazeta. U 1872-yilda [[Arne Garborg]] tomonidan tashkil etilgan<ref>{{cite book |title=Norsk mediehistorie |last=Bastiansen |first=Henrik G. |author-link=Henrik G. Bastiansen |author2=Hans Fredrik Dahl |author2-link=Hans Fredrik Dahl |year=2003 |publisher=Universitetsforlaget |location=Oslo |isbn=82-15-00325-7 |pages=216 }}</ref>. Gazetaning adadi 3 522 nusxani tashkil etadi, shundan 3 383 nusxasi obunachilarga yetkaziladi<ref name="circulation"/>. Gazeta Tvedestrand & Risør Holding AS tomonidan nashr etiladi. Ushbu kompaniyaning 75 foizi Østlands-Postenga tegishli. U esa oʻz navbatida toʻliq A-pressenga qarashli. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.medieregisteret.no/database/dbprogs/?1=1&fid=20170 Norwegian Media Registry] * [http://www.tvedestrandsposten.no/ Website] {{Norvegiya-gazeta-stub}} mrhkhjjcse4xw302yqi7c72eivr9ys0 Andoza:Botafogo FR murabbiylari 10 1467090 6318073 2026-10-24T12:10:05Z AnvarxonM 75105 „{{Football manager history |name=Botafogo FR murabbiylari |title=Botafogo |teamname=Botafogo FR |state=<includeonly>{{{state|collapsed}}}</includeonly> |bgcolor=black |textcolor=white |bordercolor=black |list = [[Jenő Medgyessy|Medgyessy]] 1927 [[Charlie Williams (1873-yilda tugʻilgan futbolchi)|Williams]] 1929 to 30 [[Adhemar Pimenta|Pimenta]] 1940 to 41 [[Carvalho Leite]] 1941 to 42 [[Adhemar Pimenta|Pimenta]] 1942 [[Carvalho Leite]] 1942 to 4...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318073 wikitext text/x-wiki {{Football manager history |name=Botafogo FR murabbiylari |title=Botafogo |teamname=Botafogo FR |state=<includeonly>{{{state|collapsed}}}</includeonly> |bgcolor=black |textcolor=white |bordercolor=black |list = [[Jenő Medgyessy|Medgyessy]] 1927 [[Charlie Williams (1873-yilda tugʻilgan futbolchi)|Williams]] 1929 to 30 [[Adhemar Pimenta|Pimenta]] 1940 to 41 [[Carvalho Leite]] 1941 to 42 [[Adhemar Pimenta|Pimenta]] 1942 [[Carvalho Leite]] 1942 to 43 [[Mário Fortunato|Fortunato]] 1943 [[Martim Silveira|Martim]] 1944 [[Bengala (futbolchi)|Bengala]] 1944 to 46 [[Martim Silveira]] 1946 [[Ondino Viera|Viera]] 1947 [[Zezé Moreira|Zezé]] 1948 to 49 [[Ephigênio de Freitas|Geninho]] 1949 to 50 [[Carvalho Leite]] 1950 to 51 [[Newton Cardoso|Newton]] 1951 [[Carvalho Leite]] 1951 to 52 [[Sylvio Pirillo|Pirillo]] 1952 [[Martim Silveira|Martim]] 1952 to 53 [[Gentil Cardoso|Gentil]] 1953 to 54 [[Newton Cardoso|Newton]] 1954 [[Zezé Moreira|Zezé]] 1954 to 55 [[Ephigênio de Freitas|Geninho]] 1955 [[Zezé Moreira|Zezé]] 1955 to 56 [[Ephigênio de Freitas|Geninho]] 1956 to 57 [[João Saldanha|Saldanha]] 1957 to 58 [[Marinho Rodrigues|Marinho]] 1958 [[João Saldanha|Saldanha]] 1958 to 59 [[Paulo Amaral|Amaral]] 1960 to 61 [[Marinho Rodrigues|Marinho]] 1961 to 63 [[Danilo Alvim|Danilo]] 1963 [[Egídio Landolfi|Paraguaio]] 1963 [[Zoulo Rabello|Rabello]] 1964 [[Ephigênio de Freitas|Geninho]] 1964 to 65 [[Admildo Chirol|Chirol]] 1965 [[Daniel Pinto (futbol murabbiy)|Daniel Pinto]] 1965 [[Admildo Chirol|Chirol]] 1966 [[Manoel dos Santos Victorino|Neca]] 1966 [[Admildo Chirol|Chirol]] 1966 to 67 [[Mário Zagallo|Zagallo]] 1967 to 70 [[Paulinho de Almeida|Paulinho]] 1971 [[Egídio Landolfi|Paraguaio]] 1971 [[Tim (futbolchi)|Tim]] 1972 [[Sebastião Leônidas|S. Leônidas]] 1972 to 73 [[Egídio Landolfi|Paraguaio]] 1973 to 74 [[Paulistinha (futbolchi)|Paulistinha]] 1974 [[Mário Zagallo|Zagallo]] 1974 to 75 [[Telê Santana|Telê]] 1976 [[Paulo Amaral|Amaral]] 1976 [[Sebastião Leônidas|S. Leônidas]] 1977 [[Zezé Moreira|Zezé]] 1977 [[Paulistinha (futbolchi)|Paulistinha]] 1977 [[Danilo Alves (1938-yilda tugʻilgan futbolchi)|Danilo Alves]] 1977 [[Mário Zagallo|Zagallo]] 1978 [[Danilo Alves (1938-yilda tugʻilgan futbolchi)|Danilo Alves]] 1978 [[Joel Martins da Fonseca|Joel Martins]] 1979 [[Jorge Vieira (Braziliyalik futbolchi)|Jorge Vieira]] 1979 [[Djalma Cavalcante|Cavalcante]] 1979 [[Paulo Amaral|Amaral]] 1980 [[Othon (Braziliyalik futbolchi)|Othon]] 1980 [[Paulo Emilio Borges Rocha|Paulo Emilio]] 1980 [[Paulinho de Almeida|Paulinho]] 1981 [[Jorge Silva Vieira|Jorge Vieira]] 1982 [[Félix (futbolchi)|Félix]] 1982 [[Ernesto Guedes|Guedes]] 1982 [[Zé Mário (1949-yilda tugʻilgan futbolchi)|Zé Mário]] 1982 to 83 [[Sebastião Leônidas|S. Leônidas]] 1983 [[Didi (1928-yilda tugʻilgan futbolchi)|Didi]] 1984 [[Humberto Redes|Redes]] 1984 [[Jair Pereira (Braziliyalik futbolchi)|Jair Pereira]] 1984 [[Orlando Fantoni|Fantoni]] 1984 [[Abel Braga|Abel]] 1985 [[Cléber Camerino|Camerino]] 1985 [[José Luiz Carbone|Carbone]] 1985 to 86 [[Cléber Camerino|Camerino]] 1986 [[Sebastião Leônidas|S. Leônidas]] 1986 [[Mário Zagallo|Zagallo]] 1986 [[Joel Martins da Fonseca|Joel Martins]] 1986 to 87 [[Jair Pereira (Braziliyalik futbolchi)|Jair Pereira]] 1987 [[Zé Carlos (1945-yilda tugʻilgan futbolchi)|Zé Carlos]] 1987 to 88 [[Joel Martins da Fonseca|Joel Martins]] 1988 [[Pinheiro (Braziliyalik futbolchi)|Pinheiro]] 1988 [[Jair Pereira (Braziliyalik futbolchi)|Jair Pereira]] 1988 [[Valdir Espinosa|Espinosa]] 1989 [[Edu Coimbra|Edu]] 1989 to 90 [[Joel Martins da Fonseca|Joel Martins]] 1990 [[Valdir Espinosa|Espinosa]] 1990 to 91 [[Gil (1950-yilda tugʻilgan futbolchi)|Gil]] 1991 [[Ernesto Paulo]] 1991 [[Gil (1950-yilda tugʻilgan futbolchi)|Gil]] 1992 [[Edinho (1955-yilda tugʻilgan futbolchi)|Edinho]] 1992 [[Paulo Emilio Borges Rocha|Paulo Emilio]] 1993 [[Othon Valentim Filho|Othon]] 1993 [[Carlos Alberto Torres|C.A. Torres]] 1993 [[Dé Aranha|Dé]] 1994 [[Renato Trindade|Trindade]] 1994 to 95 [[Jair Pereira (Braziliyalik futbolchi)|Jair Pereira]] 1995 [[Paulo Autuori|Autuori]] 1995 [[Marinho Peres]] 1996 [[Ricardo Barreto|Barreto]] 1996 [[Jair Pereira (Braziliyalik futbolchi)|Jair Pereira]] 1996 [[Joel Santana|Joel]] 1997 [[Sebastião Rocha (futbol murabbiy)|Rocha]] 1997 [[Carlos Alberto Torres|C.A. Torres]] 1997 [[Gílson Nunes|Gílson]] 1998 [[Paulo Autuori|Autuori]] 1998 [[Valdir Espinosa|Espinosa]] 1998 to 99 [[Gílson Nunes|Gílson]] 1999 [[Mauro Fernandes]] 1999 [[Antônio Clemente|Clemente]] 1999 [[Joel Santana|Joel]] 2000 [[Antônio Clemente|Clemente]] 2000 [[Ricardo Barreto|Barreto]] 2000 [[Sebastião Lazaroni|S. Lazaroni]] 2001 [[Dé Aranha|Dé]] 2001 [[Paulo Autuori|Autuori]] 2001 [[Abel Braga|Abel]] 2001 to 02 [[Zagallinho]] 2002 [[Dé Aranha|Dé]] 2002 [[Arthur Bernardes (futbol murabbiy)|Bernardes]] 2002 [[Abel Braga|Abel]] 2002 [[Ivo Wortmann|Wortmann]] 2002 [[Carlos Alberto Torres|C.A. Torres]] 2002 [[Levir Culpi|Levir]] 2003 to 04 [[Mauro Galvão]] 2004 [[Paulo Bonamigo|Bonamigo]] 2004 to 05 [[PC Gusmão]] 2005 [[Péricles Chamusca|P. Chamusca]] 2005 [[Celso Roth|Roth]] 2005 [[Carlos Roberto|C. Roberto]] 2006 [[Cuca (1963-yilda tugʻilgan futbolchi)|Cuca]] 2006 to 07 [[Mário Sérgio (1950-yilda tugʻilgan futbolchi)|Mário Sérgio]] 2007 [[Cuca (1963-yilda tugʻilgan futbolchi)|Cuca]] 2007 to 08 [[Geninho]] 2008 [[Ney Franco]] 2008 to 09 [[Estevam Soares|Estevam]] 2009 to 10 [[Jair Ventura|J. Ventura]]<sup> c</sup> 2010 [[Joel Santana|Joel]] 2010 to 11 [[Caio Júnior|Caio Jr.]] 2011 [[Flavio Tenius|Tenius]]<sup> c</sup> 2011 [[Oswaldo de Oliveira|Oswaldo]] 2012 to 13 [[Eduardo Hungaro|Hungaro]] 2014 [[Vagner Mancini|Mancini]] 2014 [[René Simões|Simões]] 2015 [[Jair Ventura|J. Ventura]]<sup> c</sup> 2015 [[Ricardo Gomes|R. Gomes]] 2015 to 16 [[Jair Ventura|J. Ventura]] 2016 to 17 [[Felipe Conceição|Conceição]] 2018 [[Alberto Valentim|Valentim]] 2018 [[Marcos Paquetá|Paquetá]] 2018 [[Bruno Lazaroni|B. Lazaroni]]<sup> c</sup> 2018 [[Zé Ricardo]] 2018 to 19 [[Eduardo Barroca|Barroca]] 2019 [[Bruno Lazaroni|B. Lazaroni]]<sup> c</sup> 2019 [[Alberto Valentim|Valentim]] 2019 to 20 [[Paulo Autuori|Autuori]] 2020 [[Bruno Lazaroni|B. Lazaroni]] 2020 [[Flavio Tenius|Tenius]]<sup> c</sup> 2020 [[Ramón Díaz|R. Díaz]] 2020 [[Emiliano Díaz|E. Díaz]]<sup> c</sup> 2020 [[Eduardo Barroca|Barroca]] 2020 to 21 [[Lúcio Flávio (1979-yilda tugʻilgan futbolchi)|Lúcio Flávio]]<sup> c</sup> 2021 [[Marcelo Chamusca|M. Chamusca]] 2021 [[Ricardo Resende|Resende]]<sup> c</sup> 2021 [[Enderson Moreira|Enderson]] 2021 to 22 [[Lúcio Flávio (1979-yilda tugʻilgan futbolchi)|Lúcio Flávio]]<sup> c</sup> 2022 [[Luís Castro (1961-yilda tugʻilgan futbolchi)|Castro]] 2022 to 23 [[Cláudio Caçapa|Caçapa]]<sup> c</sup> 2023 [[Bruno Lage|Lage]] 2023 [[Lúcio Flávio (1979-yilda tugʻilgan futbolchi)|Lúcio Flávio]]<sup> c</sup> 2023 [[Tiago Nunes|T. Nunes]] 2023 to 24 [[Fábio Matias|F. Matias]]<sup> c</sup> 2024 [[Artur Jorge (1972-yilda tugʻilgan futbolchi)|Artur Jorge]] 2024 [[Carlos Leiria|Leiria]]<sup> c</sup> 2025 [[Cláudio Caçapa|Caçapa]]<sup> c</sup> 2025 [[Renato Paiva|Paiva]] 2025 [[Cláudio Caçapa|Caçapa]]<sup> c</sup> 2025 [[Davide Ancelotti|Ancelotti]] 2025 [[Martín Anselmi|Anselmi]] 2026 [[Rodrigo Bellão|Bellão]]<sup> c</sup> 2026 [[Franclim Carvalho|Carvalho]] 2026 [[Rodrigo Bellão|Bellão]]<sup> c</sup> 2026 [[Tite (futbol murabbiy)|Tite]] 2026 |note=(c) = [[vaqtinchalik murabbiy]] }}<noinclude> {{documentation}} [[Turkum:Botafogo FR ga oid andozalar|murabbiy]] </noinclude> dc783ntmjlqzrt5ylfitvhn44en11dd Andoza munozarasi:Botafogo FR murabbiylari 11 1467091 6318074 2026-10-24T12:10:33Z AnvarxonM 75105 „{{munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318074 wikitext text/x-wiki {{munozara}} srjk8qw7fnryrp5m66amrx671fy75ox Tysvær Bygdeblad 0 1467092 6318075 2026-10-24T12:10:43Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318075 wikitext text/x-wiki '''Tysvær Bygdeblad''' — [[Norvegiya]]ning [[Aksdal]] shahrida nashr etiladigan va Tysvær munitsipalitetini yorituvchi haftalik gazeta. 1975-yilda tashkil etilgan ushbu gazetaning birinchi muharriri Lars Olav Tunbø boʻlgan. U haftada bir marta chop etiladi. 2013-yilda uning adadi 2 180 nusxani tashkil etgan. Gazetaning muharriri Alf Einar Kvalavåg hisoblanadi<ref name=snl>{{cite encyclopedia|title=Tysvær Bygdeblad |first=Trond |last=Smith-Meyer |authorlink= |encyclopedia=[[Store norske leksikon]] |editor-last=Godal | editor-first=Anne Marit | editor-link=Anne Marit Godal |publisher=Norsk nettleksikon |location=Oslo |url=http://snl.no/Tysvær_Bygdeblad |language=Norwegian |accessdate=13 February 2015}}</ref><ref>{{cite encyclopedia|first=Sigurd |last=Høst |editor=Flo, Idar|encyclopedia=Norske aviser fra A til Å|volume=4 |series=''[[Norsk presses historie 1660–2010]]''|year=2010|publisher=Universitetsforlaget|location=Oslo|language=Norwegian|isbn=978-82-15-01604-7|page=356 |title=Tysvær Bygdeblad }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Norvegiya-gazeta-stub}} ioplznljmc7jbj37twxkvg0xrcnys5h Utrop 0 1467093 6318076 2026-10-24T12:15:31Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318076 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Norvegiya gazetasi}} {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Utrop | shior = | logo = | tasvir = | izoh = | turi = Onlayn gazeta; ikki haftada bir chiqadigan bosma gazeta | formati = | asoschi = | asos solingan = 2001-yil oktabr (onlayn); 2004-yil iyun (bosma) | nashrning toʻxtatilishi = | narxi = | tegishlilik = | prezident = | noshir = | bosh muharrir = [[Majoran Vivekananthan]] | siyosiyligi = | tili = [[Norveg tili|Bokmål]] | adadi = | bosh ofisi = | vebsayt = {{URL|utrop.no}} }} '''Utrop''' — [[Norvegiya]]da nashr etiladigan, madaniyatlar xilma-xilligini yorituvchi ikki haftada bir chiqadigan gazeta. U 2001-yilda Norvegiyadagi ozchilik uchun moʻljallangan ilk onlayn gazeta sifatida tashkil etilgan<ref>{{cite news|title=Ny nettavis: Satser stort på minoritet|last=Arntzen|first=Mari Grinde|date=22 October 2001|work=[[Aftenposten Aften]]|language=Norwegian}}</ref>. 2004-yil iyun oyida gazetaning bosma versiyasi ham chiqarila boshlangan<ref>{{cite news|title=Ny brei blekke|last=Stalsberg|first=Linn|date=27 May 2004|work=[[Klassekampen]]|language=Norwegian}}</ref>. Bosh muharriri Majoran Vivekananthan hisoblanadi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.utrop.no/ Official website] {{Norvegiya-gazeta-stub}} i6moc9h5w71f1cke07s2bjd93g4nscj Valdres 0 1467094 6318077 2026-10-24T12:18:05Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318077 wikitext text/x-wiki '''Valdres''' — [[Norvegiya]]ning [[Fagernes]] shahrida nashr etiladigan va [[Valdres]] hududini yorituvchi gazeta. U 1903-yilda tashkil etilgan<ref>{{Cite web |title=Valdres (avis) – lokalhistoriewiki.no |url=https://lokalhistoriewiki.no/Valdres_(avis) |access-date=2025-04-09 |website=lokalhistoriewiki.no}}</ref>. Uning birinchi muharriri [[Olav Moe]] boʻlgan<ref>{{Cite web |title=Olav Moe |url=https://digitaltmuseum.no/0210114738383/olav-moe |access-date=2025-04-09 |website=digitaltmuseum.no |language=en}}</ref>. Gazetaning haftasiga ikki marta bosma soni chiqariladi, onlayn versiyasi esa har kuni yangilanadi. 2008-yilda uning adadi 9 342 nusxani tashkil etgan. Hozirgi bosh muharriri Hilde Lysengen Havro hisoblanadi<ref>{{Cite web |last=Aarli-Grøndalen |first=Roger |date=2020-09-01 |title=Hilde Lysengen Havro er ansatt som ny ansvarlig redaktør og daglig leder i avisa Valdres |url=https://www.journalisten.no/gd-gudbrandsdolen-dagningen-hilde-lysengen-havro/hilde-lysengen-havro-er-ansatt-som-ny-ansvarlig-redaktor-og-daglig-leder-i-avisa-valdres/425577 |access-date=2025-04-09 |website=www.journalisten.no |language=nb-NO}}</ref><ref>{{cite encyclopedia|first=Olav John Ragnar |last=Robøle |editor=Flo, Idar|encyclopedia=Norske aviser fra A til Å|volume=4 |series=''[[Norsk presses historie 1660–2010]]''|year=2010|publisher=Universitetsforlaget|location=Oslo|language=Norwegian|isbn=978-82-15-01604-7|page=361 |title=Valdres }}</ref><ref name=snl>{{cite encyclopedia|title=Valdres – avis |first= |last= |authorlink= |encyclopedia=[[Store norske leksikon]] |editor-last=Godal | editor-first=Anne Marit | editor-link=Anne Marit Godal |publisher=Norsk nettleksikon |location=Oslo |url=http://snl.no/Valdres%2Favis |language=Norwegian |accessdate=2 March 2015}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Norvegiya-gazeta-stub}} 3za8hizqmqkvbmdvb2e5t81f2q5g556 6318078 6318077 2026-10-24T12:20:09Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318078 wikitext text/x-wiki '''Valdres''' — [[Norvegiya]]ning [[Fagernes]] shahrida nashr etiladigan va Valdres hududini yorituvchi gazeta. U 1903-yilda tashkil etilgan<ref>{{Cite web |title=Valdres (avis) – lokalhistoriewiki.no |url=https://lokalhistoriewiki.no/Valdres_(avis) |access-date=2025-04-09 |website=lokalhistoriewiki.no}}</ref>. Uning birinchi muharriri [[Olav Moe]] boʻlgan<ref>{{Cite web |title=Olav Moe |url=https://digitaltmuseum.no/0210114738383/olav-moe |access-date=2025-04-09 |website=digitaltmuseum.no |language=en}}</ref>. Gazetaning haftasiga ikki marta bosma soni chiqariladi, onlayn versiyasi esa har kuni yangilanadi. 2008-yilda uning adadi 9 342 nusxani tashkil etgan. Hozirgi bosh muharriri Hilde Lysengen Havro hisoblanadi<ref>{{Cite web |last=Aarli-Grøndalen |first=Roger |date=2020-09-01 |title=Hilde Lysengen Havro er ansatt som ny ansvarlig redaktør og daglig leder i avisa Valdres |url=https://www.journalisten.no/gd-gudbrandsdolen-dagningen-hilde-lysengen-havro/hilde-lysengen-havro-er-ansatt-som-ny-ansvarlig-redaktor-og-daglig-leder-i-avisa-valdres/425577 |access-date=2025-04-09 |website=www.journalisten.no |language=nb-NO}}</ref><ref>{{cite encyclopedia|first=Olav John Ragnar |last=Robøle |editor=Flo, Idar|encyclopedia=Norske aviser fra A til Å|volume=4 |series=''[[Norsk presses historie 1660–2010]]''|year=2010|publisher=Universitetsforlaget|location=Oslo|language=Norwegian|isbn=978-82-15-01604-7|page=361 |title=Valdres }}</ref><ref name=snl>{{cite encyclopedia|title=Valdres – avis |first= |last= |authorlink= |encyclopedia=[[Store norske leksikon]] |editor-last=Godal | editor-first=Anne Marit | editor-link=Anne Marit Godal |publisher=Norsk nettleksikon |location=Oslo |url=http://snl.no/Valdres%2Favis |language=Norwegian |accessdate=2 March 2015}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Norvegiya-gazeta-stub}} t0y390ikk925v5mwrid0xmtbilyqo3u Vest-Telemark Blad 0 1467095 6318080 2026-10-24T12:22:30Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318080 wikitext text/x-wiki '''Vest-Telemark Blad''' — [[Norvegiya]]ning Kviteseid qishlogʻida nashr etiladigan va [[Vest-Telemark]] hududini yorituvchi gazeta. U 1973-yilda tashkil etilgan, birinchi muharriri Tore Skaug boʻlgan. Gazeta haftasiga uch marta chiqariladi. 2008-yilda uning adadi 5 530 nusxani tashkil etgan<ref name=snl>{{cite encyclopedia|title=Vest-Telemark Blad |first=Trond |last=Smith-Meyer |authorlink= |encyclopedia=[[Store norske leksikon]] |editor-last=Godal | editor-first=Anne Marit | editor-link=Anne Marit Godal |publisher=Norsk nettleksikon |location=Oslo |url=http://snl.no/Vest-Telemark_Blad |language=Norwegian |accessdate=12 February 2015}}</ref><ref>{{cite encyclopedia|first=Helge |last=Reinholt |editor=Flo, Idar|encyclopedia=Norske aviser fra A til Å|volume=4 |series=''[[Norsk presses historie 1660–2010]]''|year=2010|publisher=Universitetsforlaget|location=Oslo|language=Norwegian|isbn=978-82-15-01604-7|page=379 |title=Vest-Telemark Blad }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Norvegiya-gazeta-stub}} rz30fsiusyo621g9s4fd3f04o7v0f2s Vesteraalens Avis 0 1467096 6318081 2026-10-24T12:24:50Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318081 wikitext text/x-wiki '''Vesteraalens Avis''' — [[Norvegiya]]ning [[Stokmarknes]] shahrida nashr etiladigan va [[Vesterålen]] hududini yorituvchi gazeta. U 1892-yilda tashkil etilgan. Gazeta muharrirlari orasida 1905–1908-yillarda ushbu lavozimda ishlagan [[Nanna With]] ham boʻlgan. U haftasiga uch marta chop etiladi. 2008-yilda uning adadi 2 388 nusxani tashkil etgan<ref name=snl>{{cite encyclopedia|title=Vesteraalens Avis |first= |last= |authorlink= |encyclopedia=[[Store norske leksikon]] |editor-last=Godal | editor-first=Anne Marit | editor-link=Anne Marit Godal |publisher=Norsk nettleksikon |location=Oslo |url=http://snl.no/Vesteraalens_Avis |language=Norwegian |accessdate=12 February 2015}}</ref><ref>{{cite encyclopedia|first=Steinar |last=Aas |editor=Flo, Idar|encyclopedia=Norske aviser fra A til Å|volume=4 |series=''[[Norsk presses historie 1660–2010]]''|year=2010|publisher=Universitetsforlaget|location=Oslo|language=Norwegian|isbn=978-82-15-01604-7|page=370 |title=Vesteraalens Avis }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Norvegiya-gazeta-stub}} 9694dz88t1p9wkwwpjpbxjoa7jh2ci3 Vestkysten 0 1467097 6318084 2026-10-24T12:28:58Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318084 wikitext text/x-wiki '''Vestkysten''' — [[Norvegiya]]ning [[Stavanger]] shahrida 1987-yil 16-sentabrda tashkil etilgan gazeta. U xususiy korxonalar va gazeta tashkil etilishidan manfaatdor tadbirkorlar mablagʻlari hisobidan asos solingan<ref>{{cite book|last1=Ottosen|first1=Rune|authorlink1=Rune Ottosen|last2=Westlie|first2=Bjørn|authorlink2=Bjørn Westlie|title=(ml) - En bok om maoismen i Norge|year=1989|publisher=Ad Notam forlag AS|isbn=82-417-0023-7|editor1-last=Tvedt|editor1-first=Terje|editor1-link=Terje Tvedt|location=Oslo|page=165|language=Norwegian|chapter=Da "Klassekampen" ble dagsavis}}</ref>. Bosh muharriri [[Arvid Weber Skjærpe]] boʻlgan<ref>{{cite news|title=Navn i nyhetene: Arvid Weber Skjærpe|date=16 September 1987|agency=[[Norwegian News Agency]]|language=Norwegian}}</ref>. Gazeta shu yilning oʻzida, 24-noyabrda faoliyatini toʻxtatgan<ref>{{cite news|title=Vestkysten konkurs|date=23 November 1987|agency=[[Norwegian News Agency]]|language=Norwegian}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Norvegiya-gazeta-stub}} 0pe3n966ounn9qwhkz0gzy9a0g9my3t Vestlandsbonden 0 1467098 6318085 2026-10-24T12:32:18Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318085 wikitext text/x-wiki '''Vestlandsbonden''' — [[Norvegiya]]ning [[Hordaland]] okrugidagi [[Bergen]] shahrida nashr etilgan gazeta. „De Yngre Norske Landmænds Blad“ 1904-yil 14-oktabrda fermerlar uchun matbuot organi sifatida tashkil etilgan. 1911-yil 5-yanvardan boshlab uning nomi „Vestlandsbonden“ deb oʻzgartirilgan. Gazetaning soʻnggi soni 1915-yil 26-iyunda nashr etilganidan soʻng, u „[[Bondebladet]]“ gazetasi tarkibiga qoʻshilgan<ref name=npresse>{{cite book|last=Eggum|first=Terje|editor=Flo, Idar|title=Norske aviser fra A til Å|series=Volume four of ''[[Norsk presses historie 1660–2010]]''|year=2010|publisher=Universitetsforlaget|location=Oslo|language=Norwegian|isbn=978-82-15-01604-7|page=54|chapter=''Bondebladet''}}</ref>. Gazeta [[Bergen]] shahrida nashrdan chiqarilgan<ref>[http://willyslekt.no/artikkel/5019.html#hordaland List of historical newspapers]</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Norvegiya-gazeta-stub}} pb77abhka1xxfuho4phmx1aqgxyujwb Voss Tidende 0 1467099 6318089 2026-10-24T12:35:36Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318089 wikitext text/x-wiki '''Voss Tidende''' — [[Norvegiya]]ning [[Hordaland]] okrugidagi Voss munitsipalitetida nashr etilgan gazeta. „Voss Avis“ gazetasi 1906-yilda tashkil etilgan. 1912-yilda uning nomi „Voss Tidende“ deb oʻzgartirilgan, biroq gazeta 1913-yilda faoliyatini toʻxtatgan<ref>{{Cite web|url=http://willyslekt.no/artikkel/5019.html#hordaland|title=Willy's slektssider - Tema|website=willyslekt.no}}</ref>. U „Hordaland“ gazetasiga muxolif nashr sifatida tashkil etilgan, ammo bu urinish muvaffaqiyatsiz yakunlangan<ref name=npresse>{{cite book|last=Eggum|first=Terje|editor=Flo, Idar|title=Norske aviser fra A til Å|series=Volume four of ''[[Norsk presses historie 1660–2010]]''|year=2010|publisher=Universitetsforlaget|location=Oslo|language=Norwegian|isbn=978-82-15-01604-7|page=54|chapter=''Bondebladet''}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Norvegiya-gazeta-stub}} 9m72zjkunta92tsiaf5c5xhggjpq0z2 Turkum:Albaniyada nashr etilgan gazetalarga oid chala maqolalar 14 1467100 6318091 2026-10-24T12:41:51Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318091 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Gazetalar]] [[Turkum:Gazetalarga oid chala maqolalar]] m5w9lkrxpx1id1zroh3f0dg0zz8o1gu Andoza:Albaniya-gazeta-stub 10 1467101 6318093 2026-10-24T12:43:11Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318093 wikitext text/x-wiki {{asbox | tasvir = newspaper.svg | tasvirtavsifi = Albaniyada nashr etilgan gazetalar | pix = | andozanomi = Andoza:Albaniya-gazeta-stub | oid = Albaniyada nashr etilgan gazetalarga | haqidagi = | maqola = | turkum = Albaniyada nashr etilgan gazetalarga oid chala maqolalar | turkum1 = | tempsort = | tempsort1 = | izoh = | demo = | andoza turkumi = | andoza turkumi1 = | andoza turkumi2 = | andoza turkumi3 = }} 6cd435gd7x2onsyl80v691e3hn3pf81 Munozara:Asror Xatamov 1 1467102 6318094 2026-10-24T12:43:16Z Xatamov Asror Xudoyberdiyevich 303138 /* Ushbu maqola chop qilinishi kerak */ yangi mavzu 6318094 wikitext text/x-wiki == Ushbu maqola chop qilinishi kerak == Maqolada berilgan maʼlumotlar ko‘plab internet saytlarida mavjud. Manbalar asosan rasmiy davlat saytlari va ilmiy faoliyatga oid saytlar hisoblanadi [[Foydalanuvchi:Xatamov Asror Xudoyberdiyevich|Xatamov Asror Xudoyberdiyevich]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xatamov Asror Xudoyberdiyevich|munozara]]) 12:43, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) 95z4jdhmwkccu2tniq36cxkfcx5zung 6318100 6318094 2026-10-24T13:18:59Z Xatamov Asror Xudoyberdiyevich 303138 /* Maqola muallifidan izoh */ yangi mavzu 6318100 wikitext text/x-wiki == Ushbu maqola chop qilinishi kerak == Maqolada berilgan maʼlumotlar ko‘plab internet saytlarida mavjud. Manbalar asosan rasmiy davlat saytlari va ilmiy faoliyatga oid saytlar hisoblanadi [[Foydalanuvchi:Xatamov Asror Xudoyberdiyevich|Xatamov Asror Xudoyberdiyevich]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xatamov Asror Xudoyberdiyevich|munozara]]) 12:43, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) == Maqola muallifidan izoh == Ushbu maqoladagi matn men tomonidan mustaqil ravishda yozilgan. Ma’lumotlar tegishli rasmiy davlat saytlari, ilmiy muassasalar va boshqa internet manbalarida e’lon qilingan ma’lumotlar asosida tayyorlangan. Matn boshqa saytlardan so‘zma-so‘z ko‘chirib olinmagan. Maqolada keltirilgan ma’lumotlarni tasdiqlash uchun manbalar va havolalar ko‘rsatilgan. Agar muayyan matn bo‘lagida mualliflik huquqi buzilishi aniqlangan bo‘lsa, iltimos, aynan qaysi qism ekanini ko‘rsatishingizni so‘rayman. Shuningdek, maqolaning ensiklopedik ahamiyatiga oid e’tirozni ham tushunaman. Maqolani Vikipediya talablariga muvofiq takomillashtirishga tayyorman. Iltimos, mavjud manbalar va maqola mazmunini hisobga olgan holda, uni saqlab qolish imkoniyatini ko‘rib chiqing. [[Foydalanuvchi:Xatamov Asror Xudoyberdiyevich|Xatamov Asror Xudoyberdiyevich]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xatamov Asror Xudoyberdiyevich|munozara]]) 13:18, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) 9nu6tl5ojfx1x43lt4hebsxjaqhw8h0 6318101 6318100 2026-10-24T13:30:27Z Xatamov Asror Xudoyberdiyevich 303138 /* Manbalar bo‘yicha izoh */ yangi mavzu 6318101 wikitext text/x-wiki == Ushbu maqola chop qilinishi kerak == Maqolada berilgan maʼlumotlar ko‘plab internet saytlarida mavjud. Manbalar asosan rasmiy davlat saytlari va ilmiy faoliyatga oid saytlar hisoblanadi [[Foydalanuvchi:Xatamov Asror Xudoyberdiyevich|Xatamov Asror Xudoyberdiyevich]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xatamov Asror Xudoyberdiyevich|munozara]]) 12:43, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) == Maqola muallifidan izoh == Ushbu maqoladagi matn men tomonidan mustaqil ravishda yozilgan. Ma’lumotlar tegishli rasmiy davlat saytlari, ilmiy muassasalar va boshqa internet manbalarida e’lon qilingan ma’lumotlar asosida tayyorlangan. Matn boshqa saytlardan so‘zma-so‘z ko‘chirib olinmagan. Maqolada keltirilgan ma’lumotlarni tasdiqlash uchun manbalar va havolalar ko‘rsatilgan. Agar muayyan matn bo‘lagida mualliflik huquqi buzilishi aniqlangan bo‘lsa, iltimos, aynan qaysi qism ekanini ko‘rsatishingizni so‘rayman. Shuningdek, maqolaning ensiklopedik ahamiyatiga oid e’tirozni ham tushunaman. Maqolani Vikipediya talablariga muvofiq takomillashtirishga tayyorman. Iltimos, mavjud manbalar va maqola mazmunini hisobga olgan holda, uni saqlab qolish imkoniyatini ko‘rib chiqing. [[Foydalanuvchi:Xatamov Asror Xudoyberdiyevich|Xatamov Asror Xudoyberdiyevich]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xatamov Asror Xudoyberdiyevich|munozara]]) 13:18, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) == Manbalar bo‘yicha izoh == Quyida mustaqil manbalar keltirilmoqda ushbu manbalardan tekshirib ko‘ring. ↵https://scholar.google.com/citations?user=xb3cjNkAAAAJ&hl=ru [https://scholar.google.com/citations?user=xb3cjNkAAAAJ&hl=ru Академия Google]. ''scholar.google.com''. Дата обращения: 19 октября 2026. ''Science, Doctor of; ecology, Director of HR at Research institute Karakul sheep breeding and desert.'' [https://www.researchgate.net/profile/Khatamov-Asror?_tp=eyJjb250ZXh0Ijp7ImZpcnN0UGFnZSI6InB1YmxpY2F0aW9uIiwicGFnZSI6InB1YmxpY2F0aW9uIn19 Khatamov ASROR | Director of HR | Doctor of Science | Karakul sheep selection and feeding | Research profile] (англ.). ''ResearchGate''. Дата обращения: 19 октября 2026. [https://uz.h-index.com/uz/author/xb3cjNkAAAAJ Asror Khatamov (Xatamov Asror Xudoyberdiyevich) | Google Scholar | Uzbekistani National H-index Ranking] (узб.). ''Uz H-index Com''. Дата обращения: 19 октября 2026. ''https://arm.ssuv.uz/frontend/web/books/693a9c1bb70ec.pdf<nowiki/>.'' . ''https://arm.ssuv.uz/frontend/web/books/693a9c1bb70ec.pdf<nowiki/>.'' . [https://uzkarakul.uz/page/rahbariyat karakul]. ''uzkarakul.uz''. Дата обращения: 19 октября 2026. [https://oak.uz/pages/3428 Ўзбекистон Республикаси Фанлар академияси ҳузуридаги Олий аттестация комиссияси]. ''oak.uz''. Дата обращения: 19 октября 2026. ''https://oak.uz/userfiles/files/2019-4-son.pdf<nowiki/>.'' . [https://oak.uz/pages/33064 Ўзбекистон Республикаси Фанлар академияси ҳузуридаги Олий аттестация комиссияси]. ''oak.uz''. Дата обращения: 19 октября 2026. [https://oak.uz/pages/27647 Ўзбекистон Республикаси Фанлар академияси ҳузуридаги Олий аттестация комиссияси]. ''oak.uz''. Дата обращения: 19 октября 2026. [https://oak.uz/open-data-degree/4 Ўзбекистон Республикаси Фанлар академияси ҳузуридаги Олий аттестация комиссияси]. ''oak.uz''. Дата обращения: 19 октября 2026. [https://oak.uz/pages/27647 Ўзбекистон Республикаси Фанлар академияси ҳузуридаги Олий аттестация комиссияси]. ''oak.uz''. Дата обращения: 19 октября 2026. [https://oak.uz/pages/3428 Ўзбекистон Республикаси Фанлар академияси ҳузуридаги Олий аттестация комиссияси]. ''oak.uz''. Дата обращения: 19 октября 2026. [https://oak.uz/pages/33064 Ўзбекистон Республикаси Фанлар академияси ҳузуридаги Олий аттестация комиссияси]. ''oak.uz''. Дата обращения: 19 октября 2026. [https://oak.uz/pages/33065 Ўзбекистон Республикаси Фанлар академияси ҳузуридаги Олий аттестация комиссияси]. ''oak.uz''. Дата обращения: 19 октября 2026. ''Science, Doctor of; ecology, Director of HR at Research institute Karakul sheep breeding and desert.'' [https://www.researchgate.net/profile/Khatamov-Asror Khatamov ASROR | Director of HR | Doctor of Science | Karakul sheep selection and feeding | Research profile] (англ.). ''ResearchGate''. Дата обращения: 19 октября 2026. ''Khatamov Asror.'' [https://www.researchgate.net/publication/416236910_Racionalnoe_ispolzovanie_pastbis_i_tehnologii_prigotovlenia_kormov Рациональное использование пастбищ и технологии приготовления кормов]. — 2018-10-20. — [[:ru:Special:BookSources/9783659692697|ISBN 978-3-659-69269-7]]. . ''Khatamov Asror.'' [https://www.researchgate.net/publication/416237372_Adir_saroitida_korakalpok_sur_korakul_kujlarining_etologiasi_biologiasi_va_masuldorligi Адир шароитида қорақалпоқ сур қоракўл қўйларининг этологияси, биологияси ва маҳсулдорлиги]. — 2021-03-23. — [[:ru:Special:BookSources/9789943689138|ISBN 978-9943-6891-3-8]]. ''Khatamov Asror.'' [https://www.researchgate.net/publication/416237546_Korakul_kujlarini_urcitisning_ekologo-genetik_va_etologik_asoslari Қоракўл қўйларини урчитишнинг эколого-генетик ва этологик асослари]. — 2022-09-30. — [[:ru:Special:BookSources/9789943852808|ISBN 978-9943-8528-0-8]]. ''https://arm.ssuv.uz/frontend/web/books/693a9c1bb70ec.pdf<nowiki/>.'' . ''Khatamov Asror.'' [[T|Qishloq xo‘jaligi hayvonlarining etologiyasi]]. — 2023-02-25. — [[:ru:Special:BookSources/9789943894679|ISBN 978-9943-8946-7-9]]. ''Khatamov Asror.'' [[T|Turli hududlarda qorako‘l qo‘ylarini samarali urchitishning ilmiy va seleksion asoslari]]. — 2026-06-24. — [[:ru:Special:BookSources/9789910289347|ISBN 978-9910-289-34-7]]. ''https://my.ima.uz/uploads/files/bullitens/2020/02%20(226)%2001-02-2020.pdf<nowiki/>.'' . [https://im.adliya.uz/ Intelectual Property]. ''im.adliya.uz''. Дата обращения: 19 октября 2026. ''https://my.ima.uz/uploads/files/bullitens/2021/07%20(243)%2001-07-2021.pdf<nowiki/>.'' . [https://im.adliya.uz/ Intelectual Property]. ''im.adliya.uz''. Дата обращения: 19 октября 2026. ''https://my.ima.uz/uploads/files/bullitens/2022/03%20(251)%2001-03-2022.pdf<nowiki/>.'' . [https://im.adliya.uz/ Intelectual Property]. ''im.adliya.uz''. Дата обращения: 19 октября 2026. [https://im.adliya.uz/publications/ONE/2024/5?document=9056cfe4-7818-40af-8193-57450404d26b Intelectual Property]. ''im.adliya.uz''. Дата обращения: 19 октября 2026. [https://elibrary.ru/item.asp?id=36482250 Мясная продуктивность каракульских овец каракалпакского сура различных этологических типов]. ''D. M. Parmanova, N. A. Boboqulov, A. Kh Khatamov.'' [http://iejrd.com/index.php/iejrd/article/view/993 USE IN INSEMINATION OF PEDIGREE RAMS OF DIFFERENT AGES AND QUALITY OF OFFSPRING OBTAINED FROM THEM] (англ.) // International Engineering Journal For Research & Development. — 2020-06-29. — Vol. 5, iss. 4. — P. 5–5. — [[:ru:Международный_стандартный_серийный_номер|ISSN]] [https://www.worldcat.org/search?fq=x0:jrnl&q=n2:2349-0721 2349-0721]. — [[:ru:Doi|doi]]:[https://dx.doi.org/10.17605%2FOSF.IO%2F735FY 10.17605/OSF.IO/735FY]. Статья ''Nasillo Bobokulov, Asror Khatamov, Durdonakhon Abduzoirova, Aziz Yusupov, Akhmet Urimbetov, Botir Olmasov.'' [https://www.e3s-conferences.org/articles/e3sconf/abs/2021/34/e3sconf_uesf2021_04020/e3sconf_uesf2021_04020.html Meat productivity of sheep in Uzbekistan and its relationship with different factors] (англ.) // E3S Web of Conferences. — 2021. — Vol. 258. — [[:ru:Международный_стандартный_серийный_номер|ISSN]] [https://www.worldcat.org/search?fq=x0:jrnl&q=n2:2267-1242 2267-1242]. — [[:ru:Doi|doi]]:[https://dx.doi.org/10.1051%2Fe3 10.1051/e3]. [https://oajournals.net/index.php/ijdias/article/view/712 Meat Productivity of Karakul Sheep in Uzbekistan]. ''Лола Ахмадалиева, Насилло Бобокулов, Дурдонахон Абдузоирова, Асрор Хатамов.'' [https://inlibrary.uz/index.php/development_veterinary/article/view/4720 Новые заводские типы и их правовая охрана в каракулеводстве] // Перспективы развития ветеринарной науки и её роль в обеспечении пищевой безопасности. — 2022-05-10. — Т. 1, вып. 2. — С. 263–267. — [[:ru:Международный_стандартный_серийный_номер|ISSN]] [https://www.worldcat.org/search?fq=x0:jrnl&q=n2:2277-2960 2277-2960]. — [[:ru:Doi|doi]]:[https://dx.doi.org/10.47689%2F978-1-957653-01-3-PDVSREFS-II-2022-pp263-267 10.47689/978-1-957653-01-3-PDVSREFS-II-2022-pp263-267]. ''А.Xatamov, J. B. Qozoqov.'' [https://zienjournals.com/index.php/tjabs/article/view/2894 The Effect Of Probiotics On Dairy Products] (англ.) // Texas Journal of Agriculture and Biological Sciences. — 2022-11-30. — Vol. 10. — P. 130–132. — [[:ru:Международный_стандартный_серийный_номер|ISSN]] [https://www.worldcat.org/search?fq=x0:jrnl&q=n2:2771-8840 2771-8840]. ''A. Xatamov, M.Normo'minova.'' [https://wos.academiascience.org/index.php/wos/article/view/2911 THE EFFECT OF "BARAKAT" FERTILIZER ON THE GROWTH INDICATORS OF LAMBS AND THE MILK PRODUCTION OF CHILDREN] (англ.) // Web of Scientist: International Scientific Research Journal. — 2022-12-04. — Vol. 3, iss. 11. — P. 1550–1553. — [[:ru:Международный_стандартный_серийный_номер|ISSN]] [https://www.worldcat.org/search?fq=x0:jrnl&q=n2:2776-0979 2776-0979]. — [[:ru:Doi|doi]]:[https://dx.doi.org/10.17605%2FOSF.IO%2FNRKCT 10.17605/OSF.IO/NRKCT]. ''Khatamov A.Kh.'' [https://zienjournals.com/index.php/tjabs/article/view/3199 Growth and Development of Young Karakul Sheep of Different Ethological Types] (англ.) // Texas Journal of Agriculture and Biological Sciences. — 2023-01-14. — Vol. 12. — P. 22–25. — [[:ru:Международный_стандартный_серийный_номер|ISSN]] [https://www.worldcat.org/search?fq=x0:jrnl&q=n2:2771-8840 2771-8840]. ''Khatamov Asror.'' [https://www.researchgate.net/publication/397091381_Osobennosti_karakulskih_ovec_Buhoroisarifskogo_zavodskogo_tipa Особенности каракульских овец «Бухороишариф»ского заводского типа]. — 2023-04-30. — Т. 2. — С. 826–829. ''M.B. Normuminova, A.X. Xatamov.'' [https://zenodo.org/doi/10.5281/zenodo.13994902 COMPOSITION IN KARAKUL LAMBS FED WITH EXTRUDED CONCENTRATE FEED]. — Zenodo, 2024-10-26. — [[:ru:Doi|doi]]:[https://dx.doi.org/10.5281%2FZENODO.13994902 10.5281/ZENODO.13994902]. [https://zenodo.org/records/13994902 Composition in karakul lambs fed with extruded concentrate feed]. ''Khatamov, A.Kh., Qozoqov, J.B.'' [https://zenodo.org/records/13990076 THE EFFECT OF PROBIOTICS ON THE GROWTH INDICATORS OF BREEDING KARAKUL LAMBS] (англ.) // Zenodo. — [[:ru:Doi|doi]]:[https://dx.doi.org/10.5281%2Fzenodo.13990076 10.5281/zenodo.13990076]. [http://web.archive.org/web/20250806090614/https:/zenodo.org/records/13990076 Архивировано] 6 августа 2025 года. [https://elibrary.ru/item.asp?id=80507704 Взаимосвязь форм и размеров завитков с длиной волоса каракульских ягнят окраски сур в условиях аридной зоны Узбекистана]. ''https://xn--80aa3afkgvdfe5he.xn--p1ai/RNSM-64_originalmaket_N.pdf<nowiki/>.'' Показатели роста каракульских ягнят различного пола. [https://elar.mgu-mlt.ru/pdf/15_publication.pdf?ysclid=mtvbomzatf320702196 Влияние пробиотиков на шерстную продуктивность племенных каракульских баранчиков]. [https://elar.mgu-mlt.ru/pdf/15_publication.pdf?ysclid=mtvbomzatf320702196 Влияние пробиотиков на репродуктивные особенности]. [[Foydalanuvchi:Xatamov Asror Xudoyberdiyevich|Xatamov Asror Xudoyberdiyevich]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Xatamov Asror Xudoyberdiyevich|munozara]]) 13:30, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) ksosiymxhs3nm3cqs5o3lvesikddaxq 8 Nëntori 0 1467103 6318095 2026-10-24T12:46:06Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318095 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = 8 Nëntori | shior = | logo = | tasvir = | izoh = | turi = | formati = | asoschi = | asos solingan = | nashrning toʻxtatilishi = | narxi = | tegishlilik = | prezident = | noshir = | bosh muharrir = | siyosiyligi = | tili = [[Alban tili]] | adadi = | bosh ofisi = | vebsayt = }} '''8 Nëntori''' — [[Albaniya]]da nashr etiladigan kommunistik gazeta. Uning nomi 1941-yil 8-noyabrda Albaniya Kommunistik partiyasi tashkil etilgan sanaga ishora qiladi. {{Albaniya-gazeta-stub}} giyyy77eeei5igjwatzs0wwz7e9g2b6 Agon (gazeta) 0 1467104 6318102 2026-10-24T13:37:06Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318102 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Albaniyadagi gazeta}} {{Use dmy dates|date=January 2024}} {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Agon | shior = | logo = | tasvir = | izoh = | turi = | formati = | asoschi = | asos solingan = {{start date and age|2007}} | nashrning toʻxtatilishi = | narxi = | tegishlilik = Mustaqil | prezident = | noshir = | bosh muharrir = | siyosiyligi = Mustaqil | tili = [[Alban tili]] | adadi = | bosh ofisi = [[Tirana]] | vebsayt = [https://web.archive.org/web/20131207005008/http://www.gazeta-agon.al/ ''Agon''] }} '''Agon''' — [[Albaniya]]da nashr etiladigan, bosh qarorgohi [[Tirana]] shahrida joylashgan gazeta<ref>{{cite web|title=University of Birmingham delegation visits the Balkans|url=http://www.birmingham.ac.uk/schools/government-society/news/school-wide/2013/01/balkans-visit.aspx|work=University of Birmingham|accessdate=3 December 2013|date=11 January 2013|archive-date=7 December 2013|archive-url=https://web.archive.org/web/20131207182841/http://www.birmingham.ac.uk/schools/government-society/news/school-wide/2013/01/balkans-visit.aspx|url-status=dead}}</ref>. U 2007-yilda bepul kunlik gazeta sifatida tashkil etilgan va mamlakatdagi ushbu turdagi ilk nashr boʻlgan<ref name=bi>{{cite news|title=Albania Newspaper Circulation on the Rise|url=https://www.balkaninsight.com/en/article/albania-newspaper-circulation-on-the-rise|accessdate=3 December 2013|newspaper=Balkan Insight|date=3 June 2008|location=Tirana}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Albaniya-gazeta-stub}} nci35hvg97i4t35snw62qhpbusaetyl Albania Today 0 1467105 6318103 2026-10-24T13:39:00Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318103 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Albaniyadagi gazeta}} {{Use dmy dates|date=March 2025}} {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Albania Today | shior = | logo = | tasvir = | izoh = | turi = | formati = | asoschi = | asos solingan = {{start date and age|1996}} | nashrning toʻxtatilishi = | narxi = | tegishlilik = | prezident = | noshir = | bosh muharrir = | siyosiyligi = | tili = [[Ingliz tili]] | adadi = | bosh ofisi = | vebsayt = }} '''Albania Today''' — [[Albaniya]]da nashr etilgan ingliz tilidagi kunlik gazeta<ref name=nyu>{{cite web|title=European News Resources|url=http://guides.nyu.edu/content.php?pid=74313&sid=704214|work=NYU Libraries|accessdate=24 January 2015|archive-date=28 January 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150128112921/http://guides.nyu.edu/content.php?pid=74313&sid=704214|url-status=dead}}</ref>. Nashr 1996-yilda tashkil etilgan<ref name=nyu/>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Albaniya-gazeta-stub}} qno8hrh2ubaz91lgt0awa4cqnlt3ey2 Biznes (gazeta) 0 1467106 6318104 2026-10-24T13:41:10Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318104 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Biznes | shior = | logo = | tasvir = | izoh = | turi = | formati = | asoschi = | asos solingan = {{start date and age|2003}} | nashrning toʻxtatilishi = | narxi = | tegishlilik = Spekter | prezident = | noshir = | bosh muharrir = | siyosiyligi = | tili = [[Alban tili]] | adadi = | bosh ofisi = | vebsayt = }} '''Biznes''' — [[Albaniya]]da nashr etiladigan gazeta. U 2003-yilda tashkil etilgan<ref name=wpt>{{cite web|title=World Press Trends|url=http://www.wan-press.org/ecrire/upload/wpt2004.pdf|publisher=World Association of Newspapers|accessdate=8 February 2015|location=Paris|date=2004|archive-date=8 February 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150208082604/http://www.wan-press.org/ecrire/upload/wpt2004.pdf|url-status=dead}}</ref>. Nashr Spekter kompaniyasiga tegishli<ref name=wpt/>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Albaniya-gazeta-stub}} 925ixea72c41qvjzmt4p0mo14o8nlql Ekonomia 0 1467107 6318105 2026-10-24T13:45:57Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318105 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Ekonomia | formati = Tabloid | noshir = Albanian Economic Development Agency | bosh muharrir = Ded Kola | asos solingan = {{start date and age|1998}} | tili = [[Alban tili|Alban]] | bosh ofisi = [[Tirana]] }} '''Ekonomia''' — [[Albaniya]]ning [[Tirana]] shahrida nashr etiladigan gazeta. == Umumiy maʼlumot == "Ekonomia" 1998-yilda tashkil etilgan<ref name=gent>{{cite web|author1=Gent Ibrahimi|author2=Agron Loci|title=Media Landscape of Albania: Legal Framework|url=http://www.mediaonline.ba/en/pdf.asp?ID=31&n=MEDIA%20LANDSCAPE%20OF%20ALBANIA:%20LEGAL%20FRAMEWORK|work=Media Online|accessdate=14 May 2015|date=2001|archive-date=7 July 2014|archive-url=https://web.archive.org/web/20140707032514/http://www.mediaonline.ba/en/pdf.asp?ID=31&n=MEDIA%20LANDSCAPE%20OF%20ALBANIA:%20LEGAL%20FRAMEWORK|url-status=dead}}</ref>. Nashriyoti — Albaniya Iqtisodiy rivojlanish agentligi<ref name=Dema2006>{{cite book|author=Mimoza Rista-Dema|title=Inverse-order Constructions in Albanian English: Discourse and Prototype Effects|url=https://books.google.com/books?id=AStoblTgGrIC&pg=PA81|accessdate=31 October 2014|year=2006|id={{ProQuest|<!-- insert ProQuest data here -->}}|isbn=978-0-542-84790-5|page=83}}{{Dead link|date=February 2024 |bot=InternetArchiveBot |fix-attempted=yes }}</ref>. Ushbu kunlik gazetaning bosh qarorgohi Tirana shahrida joylashgan<ref>{{cite book|title=Europa World Year|url=https://books.google.com/books?id=wGA4o-UhAfgC&pg=PA457|accessdate=31 October 2014|year=2004|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-1-85743-254-1|page=457}}</ref>. U tabloid formatida haftasiga olti marta nashr etiladi<ref name=gent/>. Gazetaning oxirgi sahifasi ingliz tilida chop etiladi<ref name=Dema2006/>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Albaniya-gazeta-stub}} nobkaydq04zedpfpfzdkwrxo05sqawl Behman kasalxonasi 0 1467108 6318106 2026-10-24T13:46:58Z Erkinjonov Bobur Mirzo 254938 „{{thr|~~~}} {{Bino bilgiqutisi | nomi = Behman kasalxonasi | mamlakat = [[Misr]] | joylashuvi = [[Qohira]] shahri, [[Helvon]] | boshlangan = {{start date and age|1940}} | turi = Xususiy kasalxona | tasnif = [[Psixiatriya]], giyohvandlik va boshqa qaramliklarni davolash }} '''Behman kasalxonasi''' (arabcha: مستشفى بهمان) — [[Misr]]ning [[Helvon]] shahrida joylashgan, ruhiy kasalliklar va qaramliklarni davolashga ixtisoslashgan dastlab...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318106 wikitext text/x-wiki {{thr|[[Foydalanuvchi:Erkinjonov Bobur Mirzo|Erkinjonov Bobur Mirzo]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Erkinjonov Bobur Mirzo|munozara]])}} {{Bino bilgiqutisi | nomi = Behman kasalxonasi | mamlakat = [[Misr]] | joylashuvi = [[Qohira]] shahri, [[Helvon]] | boshlangan = {{start date and age|1940}} | turi = Xususiy kasalxona | tasnif = [[Psixiatriya]], giyohvandlik va boshqa qaramliklarni davolash }} '''Behman kasalxonasi''' (arabcha: مستشفى بهمان) — [[Misr]]ning [[Helvon]] shahrida joylashgan, ruhiy kasalliklar va qaramliklarni davolashga ixtisoslashgan dastlabki kasalxona<ref>{{Cite web |title=Hospital Directors – The Behman hospital |url=https://behman.com/about-us-2/hospital-directors/ |access-date=2024-01-08 |website=behman.com}}</ref>. Kasalxona 1940-yilda Benjamin Behman tomonidan tashkil etilgan<ref>{{Cite web |title=Benjamin Behman, b.1890 d.1972 - Ancestry® |url=https://www.ancestry.co.uk/genealogy/records/benjamin-behman-24-dn23nt |access-date=2024-01-08 |website=www.ancestry.co.uk |language=en-US}}</ref><ref>{{Cite web |title=مستشفى بهمان للطب النفسي - قائمة الأطباء ، العنوان ، التعيين {{!}} Vaidam.com |url=https://www.vaidam.com/ar/hospitals/behman-psychiatric-hospital |access-date=2024-01-08 |website=www.vaidam.com}}</ref>. == Tarixi == Helvonda oltingugurtli buloqlar mavjudligi sababli hammomlar tashkil etilgach, shaharda davolanish maqsadidagi sayohatlar, ya’ni tibbiy turizm rivojlana boshladi. Natijada bu hududda Al-Hayat mehmonxonasi va Grand Hammamet mehmonxonasi kabi ko‘plab davolash maskanlari va muassasalari paydo bo‘ldi<ref>{{Cite web |title=Benjamin Behman, b.1890 d.1972 - Ancestry® |url=https://www.ancestry.co.uk/genealogy/records/benjamin-behman-24-dn23nt |access-date=2024-01-08 |website=www.ancestry.co.uk |language=en-US}}</ref>. 1940-yilda Misrning Qohira shahri tarkibidagi Helvonda Behman psixiatriya kasalxonasi tashkil etildi. U Yaqin Sharqdagi ruhiy salomatlikni muhofaza qilish va psixiatriya sohasidagi ta’limga ixtisoslashgan yirik hamda yetakchi tibbiyot markazlaridan biri hisoblanadi. Shuningdek, u Misrdagi birinchi xususiy psixiatriya kasalxonasi bo‘lib, mamlakatdagi eng qadimgi muassasalardan biridir. Kasalxona dastlab bemorlar uchun 12 ta o‘rin bilan faoliyat boshlagan. 1964-yilga kelib, uning sig‘imi 110 ta o‘ringacha kengaygan. Keyinchalik bemorlar uchun o‘rinlar soni 250 taga yetgan. 1973-yilda kasalxona [[Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti]]ning hamkorlik markazi sifatida tanlangan. 1997-yilda kasalxonaning mutaxassislar tayyorlash tizimi Arab Psixiatriya Kengashi tomonidan tasdiqlangan. 1999-yilda kasalxona Buyuk Britaniya Qirollik psixiatrlar kollejining (Royal College of Psychiatrists) malaka oshirish va mutaxassislar tayyorlash markazi sifatida akkreditatsiyadan o‘tgan. Bu yerda orttirilgan tajriba Buyuk Britaniyada MRCPsych imtihonini topshirishda hisobga olinishi mumkin. 2000-yilda psixiatriya sohasiga qo‘shgan ko‘plab hissalari sababli kasalxona AQShning Michigan shtatidagi [[Ueyn davlat universiteti]] (Wayne State University) psixiatriya kafedrasi faoliyatiga kiritilgan. Kasalxonaning boshqa filiallari ham Yaqin Sharqning turli hududlarida faoliyat yuritadi. Muassasa kattalar psixiatriyasi, keksalar psixiatriyasi, [[bolalar va o‘smirlar psixiatriyasi]], psixoaktiv moddalarni iste’mol qilish bilan bog‘liq muammolarni davolash, psixologik xizmatlar, o‘qishdagi qiyinchiliklar bilan bog‘liq yordam hamda uyqu buzilishlarini davolash kabi xizmatlarni ko‘rsatadi<ref>{{Cite web |last=Lilac |title=The Behman Hospital {{!}} Lilac |url=http://lilacisreal.com/2020/06/10/the-behman-hospital/ |access-date=2024-01-08 |website=The Behman Hospital {{!}} Lilac |language=en-US |archive-date=2024-01-08 |archive-url=https://web.archive.org/web/20240108162425/http://lilacisreal.com/2020/06/10/the-behman-hospital/ |url-status=dead }}</ref>. == Tanqidlar == [[Umar Sharif]] vafotidan keyin kasalxona unga nisbatan samarali davolash rejasini ishlab chiqmaganlikda ayblangan. Kasalxona ma’muriyati esa bu ayblovni rad etgan<ref>{{Cite web |date=2018-05-13 |title=مستشفى بهمان لعلاج الادمان |url=https://treatment-drugs.com/top-10-hospitals-for-addiction-treatment/%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%B4%D9%81%D9%89-%D8%A8%D9%87%D9%85%D9%8A%D9%86/ |access-date=2024-01-08 |website=موسوعة علاج المخدرات |language=ar}}</ref>. Kasalxona vakillarining tushuntirishicha, Al-Sharif Altsgeymer kasalligining davolash qiyin bo‘lgan rivojlangan bosqichiga yetgan edi. Muassasa uning o‘limi sabablarini oshkor qilmagan<ref>{{Cite web |date=2021-03-28 |title=مستشفي بهمان لعلاج الإدمان في حلوان ومستشفي الوعي الجديد |url=https://www.medicaltreatmentweb.com/treatment/%d9%85%d8%b3%d8%aa%d8%b4%d9%81%d9%89-%d8%a8%d9%87%d9%85%d8%a7%d9%86-%d9%84%d8%b9%d9%84%d8%a7%d8%ac-%d8%a7%d9%84%d8%a5%d8%AF%d9%85%d8%a7%d9%86/ |access-date=2024-01-08 |website=مركز ميديكال |language=ar}}</ref>. == Mashhur bemorlar == === Umar Sharif === Xalqaro miqyosda tanilgan aktyor [[Umar Sharif]] kasalxonaning eng mashhur bemorlaridan biri bo‘lgan<ref>{{Cite web |title=الأقباط متحدون - 10 معلومات عن مستشفى بهمن للأمراض النفسية.. توفى بها فنان عالمي |url=https://www.copts-united.com/Article.php?I=3047&A=325766 |access-date=2024-01-08 |website=www.copts-united.com}}</ref>. U hayotining so‘nggi davrida o‘zida bir yil avval aniqlangan va keyinchalik davolash qiyin bo‘lgan bosqichga yetgan Altsgeymer kasalligi sababli davolangan. U psixiatriya kasalxonasida kamida uch oydan ortiq vaqt davomida bo‘lgan. U bilan uchrashishga faqat yagona o‘g‘li Toriq va taniqli arxeolog, do‘sti [[Zohi Havvos]] ruxsat olgan. Umar Sharif kasalxonada vafot etganidan so‘ng, muassasa uning holati, hayotining so‘nggi kunlari va o‘lim sabablari haqida ma’lumot berishdan bosh tortgan. Kasalxona bemorning tibbiy hujjatlarini harbiy sirlar singari maxfiy saqlash lozimligini bildirgan. Zohi Havvos aktyorning vafoti haqidagi xabarni e’lon qilar ekan, uning sog‘lig‘i keskin yomonlashganidan so‘ng, o‘limidan taxminan bir oy oldin kasalxonaga yotqizilganini ma’lum qilgan<ref>{{Cite web |title=مستشفى بهمان تعتبر أسباب وفاة عمر الشريف سرا حربيا |url=https://www.alanba.com.kw/572371 |access-date=2024-01-08 |website=www.alanba.com.kw |language=ar-kw}}</ref>. Biroq aktyorning ahvoli yaxshilanmagan, aksincha, hayotining so‘nggi o‘n kunida uzluksiz yomonlashib borgan. U vafotidan oldin ovqat va ichimlik iste’mol qilishni to‘xtatgan<ref>{{Cite web |title="بهمان" تعتبر أسباب وفاة عمر الشريف "سرًا حربيًا" - بوابة الشروق |url=https://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=13072015&id=31f3e021-dcfa-4327-87ad-117af4f01caf |access-date=2024-01-08 |website=www.shorouknews.com |language=ar-eg}}</ref>. === Najvo Salim === Misrlik aktrisa [[Najvo Salim]] onasi vafot etganidan so‘ng ruhiy yordamga muhtoj bo‘lgani sababli Behman kasalxonasiga davolanish uchun yotqizilgan<ref>{{Cite web |last=sara |date=2016-05-06 |title=نجوى سالم.. دخلت مستشفى الأمراض النفسية وتزوجت سرًا طوال 17 عامًا |url=https://kollelngoom.com/?p=24043 |access-date=2024-01-21 |website=كل النجوم |language=ar}}</ref><ref>{{Cite web |last=نصر |first=دعاء |date=2020-11-17 |title=نجوى سالم و سر دخولها المصحة النفسية و إخفاء زواجها وطردها من مصر |url=https://almelnoujoum.com/%D9%86%D8%AC%D9%88%D9%89-%D8%B3%D8%A7%D9%84%D9%85-%D9%88-%D8%B3%D8%B1-%D8%AF%D8%AE%D9%88%D9%84%D9%87%D8%A7-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B5%D8%AD%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%86%D9%81%D8%B3%D9%8A%D8%A9-%D9%88-%D8%A5/ |access-date=2024-01-21 |website=عالم النجوم |language=ar}}</ref>. == Manbalar == {{Reflist}} == Tashqi havolalar == {{official website|https://behman.com}} [[Turkum:Qohiradagi kasalxonalar]] [[Turkum:1940-yilda tashkil etilgan muassasalar]] [[Turkum:Psixiatriya kasalxonalari]] [[Turkum:1940-yilda tashkil etilgan kasalxonalar]] rm65w292y3y6yc9ioaw5d292ixg9jx1 Gazeta Sot 0 1467109 6318108 2026-10-24T13:49:22Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318108 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Gazeta SOT | turi = Kundalik gazeta | formati = Berliner | asos solingan = {{start date|2002|10|26}} | tegishlilik = [[Arjan Prodani]] | noshir = Arjan Prodani | bosh muharrir = Kliti Topalli | bosh ofisi = [[Tirana]], [[Albaniya]] | vebsayt = {{URL|https://sot.com.al/}} }} '''Gazeta SOT''' — [[Albaniya]]da nashr etiladigan kunlik gazeta. [[Chegara bilmas muxbirlar]] tashkiloti „Gazeta SOT“ni 2002-yilda tashkil etilgan kunlik gazeta sifatida tavsiflaydi<ref name="Reporters Sans Frontières – Media Ownership Monitor Albania – Sot News">{{cite web |title=Media Ownership Monitor Albania |url=https://albania.mom-rsf.org/en/media/detail/outlet/sot-news/ |website=[[Reporters Sans Frontières]] |access-date=28 June 2021}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Albaniya-gazeta-stub}} ktztsahxgqk2xymdt5u6zzb57y1361f Gazeta Telegraf 0 1467110 6318109 2026-10-24T13:52:48Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318109 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | turi = Kunlik gazeta | asos solingan = {{start date and age|2005}} | tili = [[Alban tili|Alban]] | bosh ofisi = [[Tirana]] | vebsayt = {{URL|https://telegraf.al/}} }} '''Gazeta Telegraf''' — Albaniyada nashr etiladigan kundalik gazeta.'''Gazeta Telegraf''' — [[Albaniya]]ning [[Tirana]] shahrida nashr etiladigan alban tilidagi kunlik gazeta<ref>{{cite web|title=Meu Albania 2013|url=http://www.meu.al/2014/about/history/meu-albania-2013/|work=Model European Union|access-date=1 January 2015|year=2013|archive-date=1 January 2015|archive-url=https://web.archive.org/web/20150101104327/http://www.meu.al/2014/about/history/meu-albania-2013/|url-status=dead}}</ref>. == Tarixi va faoliyati == "Gazeta Telegraf" 2005-yilda tashkil etilgan<ref name=fon>{{cite web|title=Albanian Newspapers|url=http://www.free-onlinenewspapers.com/albanian-newspapers-online.html|publisher=Free Online Newspapers|access-date=1 January 2015|url-status=dead|archive-url=https://web.archive.org/web/20140304233605/http://www.free-onlinenewspapers.com/albanian-newspapers-online.html|archive-date=4 March 2014}}</ref>. Uning bosh qarorgohi Tirana shahrida joylashgan<ref name=fon/><ref>{{cite web|author=Frances Williams|title=APES press trip to Berne, 7 May 2014|url=http://www.apes-presse.org/en/news/ |work=APES|access-date=1 January 2015|date=5 June 2014|url-status=dead|archive-date=1 January 2015 |archive-url=https://web.archive.org/web/20150101081931/http://www.apes-presse.org/en/news/}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{Official website|telegraf.al}} {{Albaniya-gazeta-stub}} 795z99a50s6gcq1asyapuh8za2si9oo Iso-Polifonia 0 1467111 6318111 2026-10-24T13:55:37Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318111 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Iso-Polifonia | turi = Oylik gazeta | tegishlilik = Albania National Music Council | asoschi = Albania National Music Council | noshir = Albania National Music Council | muharrir = [[Engjëll Serjani]] | bosh muharrir = [[Ramadan Sokoli]]<br>[[Vasil Tole]] | xodimlar = Arian Avrazi, Ilir Dhuri, Lefter Cipa, Muhamet Tartari, Sejmen Gjokoli, Maksi Kulo, Thanas Dino, Shkëlqim Hajno, Shkëlqim Guçe | tili = [[Alban tili|Alban]] | opa-singil nashrlari = ''[[Festival (gazeta)|Festival]]'' }} '''Iso-Polifonia''' — [[Albaniya]]da nashr etiladigan gazeta. Gazeta alban polifonik musiqasiga oid maqolalarga ixtisoslashgan. {{Albaniya-gazeta-stub}} dh6irr4z5hbkel7bhza3bru49nhi8sm 6318112 6318111 2026-10-24T13:56:22Z Gulzoda Abduhalilova 245101 6318112 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Iso-Polifonia | turi = Oylik gazeta | tegishlilik = Albania National Music Council | asoschi = Albania National Music Council | noshir = Albania National Music Council | muharrir = [[Engjëll Serjani]] | bosh muharrir = [[Ramadan Sokoli]]<br>[[Vasil Tole]] | xodimlar = Arian Avrazi, Ilir Dhuri, Lefter Cipa, Muhamet Tartari, Sejmen Gjokoli, Maksi Kulo, Thanas Dino, Shkëlqim Hajno, Shkëlqim Guçe | tili = [[Alban tili|Alban]] | opa-singil nashrlari = ''[[Festival (gazeta)|Festival]]'' }} '''Iso-Polifonia''' — [[Albaniya]]da nashr etiladigan gazeta. U alban polifonik musiqasiga oid maqolalarga ixtisoslashgan. {{Albaniya-gazeta-stub}} ax64czxdd5mfljhf7eufhwjmyq7z53b Kallarati 0 1467112 6318114 2026-10-24T13:57:35Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318114 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Kallarati | tili = [[Alban tili|Alban]] }} '''Kallarati''' — [[Albaniya]]da nashr etiladigan gazeta<ref>{{Cite web |title=Kallarati.com – Ec ngado, por Kallaratin mos e harro! |url=https://kallarati.com/ |access-date=2024-02-22 |language=sq}}</ref><ref>{{Cite web |title=gazetakallarati Publisher Publications |url=https://issuu.com/gazetakallarati |access-date=2024-02-22 |website=Issuu |language=en}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Albaniya-gazeta-stub}} r870d9gmtzzbvqp4rmparpunab82f6h Metropol 0 1467113 6318115 2026-10-24T14:01:07Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318115 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Metropol | noshir = Ing. Alban Xhaferi | muharrir = Brahim Shima | asos solingan = 2004-yil 9-may | tili = [[Alban tili|Alban]] }} '''Metropol''' — [[Albaniya]]da nashr etiladigan gazeta<ref>{{Cite web |date=2008 |title=Highly Skilled Migration from Albania:An Assessment of Current Trends and the Ways Ahead |url=https://assets.publishing.service.gov.uk/media/57a08b9840f0b64974000c52/WP-T25.pdf}}</ref>. U 2004-yil 9-mayda ilk bor chop etilgan kunlik tabloid gazetadir<ref>{{Cite journal |last=Nixon |first=Nicola |date=2009-03-01 |title=‘You can’t eat shame with bread’: gender and collective shame in Albanian society |url=https://doi.org/10.1080/14683850902723447 |journal=Southeast European and Black Sea Studies |volume=9 |issue=1-2 |pages=105–121 |doi=10.1080/14683850902723447 |issn=1468-3857|url-access=subscription }}</ref>. „Metropol“ gazetasining egasi Ing. Alban Xhaferi<ref name=":0">{{Cite web |title=Panorama Group JSC |url=https://albania.mom-gmr.org/en/owners/companies/detail/company/company/show/panorama-group-jsc/ |access-date=2025-10-20 |website=albania.mom-gmr.org |language=en}}</ref>, muharriri esa Brahim Shima hisoblanadi. == Manbalar == {{manbalar}} {{Albaniya-gazeta-stub}} 06f4vmf8ao742cqof1ur0cdvmwj0776 Rimëkëmbja 0 1467114 6318117 2026-10-24T14:04:37Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318117 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Rimëkëmbja | tili = [[Alban tili|Alban]] }} '''Rimëkëmbja''' — [[Albaniya]]da nashr etiladigan alban tilidagi gazeta. == Umumiy maʼlumot == "Rimëkëmbja" gazetasining egasi [[Abdi Baleta]]dir. U Milliy tiklanish partiyasi (Rimëkëmbja Kombëtare) aʼzosi hisoblanadi<ref>{{cite web|author1=Nathalie Clayer|title=God in the land of Mercedes|url=https://halshs.archives-ouvertes.fr/halshs-00189819/document|publisher=Hal|accessdate=18 December 2014|date=2003}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Albaniya-gazeta-stub}} p5ufj39z1f24k69ah0tsg8ummexhmuq Shekulli 0 1467115 6318118 2026-10-24T14:08:26Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318118 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Gazeta}} {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Shekulli | logo = Gazeta Shekulli.svg | logo oʻlchami = 200px | turi = Kunlik [[gazeta]] | formati = Berliner | tegishlilik = Koço Kokëdhima<ref name="koco1">(3 May 2010). [http://nl.newsbank.com/nl-search/we/Archives?p_product=NewsLibrary&p_multi=BBAB&d_place=BBAB&p_theme=newslibrary2&p_action=search&p_maxdocs=200&p_topdoc=1&p_text_direct-0=12F8007157D8EF48&p_field_direct-0=document_id&p_perpage=10&p_sort=YMD_date:D&s_trackval=GooglePM Albanian daily says PM uses old secret police against anti-government media], BBC Monitoring International Reports (reporting on "open letter" from Kokedhima published in the paper)</ref> | bosh muharrir = Koço Kokëdhima | asos solingan = {{Start date and age|1997|9|12|df=yes}} | siyosiyligi = Mustaqil, markaz-chap<ref name="HRW">{{cite web|url=https://www.hrw.org/reports/2002/albania/albania0602.pdf| title= June 2002. Vol. 14, No. 5 (D). Albania: The Cost of Speech: Violations of Media Freedom in Albania, p.56|publisher=Human Rights Watch (HRW)}}</ref> | tili = [[Alban tili|Alban]] | bosh ofisi = [[Tirana]], [[Albaniya]] | adadi = 9 000 (2017) | vebsayt = {{URL|https://shekulli.com.al/}} }} '''Gazeta Shekulli''' — [[Albaniya]]da chop etiladigan kunlik gazeta. Nashr UNIPRESS sh.p.k. media guruhiga tegishli<ref>[http://www.tol.org/client/article/1599-shekulli.html Shekuli]</ref>. Uning bosh qarorgohi [[Albaniya]]ning [[Tirana]] shahrida joylashgan. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.shekulli.com.al/ Official website] {{in lang|sq}} {{Albaniya-gazeta-stub}} 40qehv8xf8shsm3shq4k58taldywrkx Telegrafi 0 1467116 6318119 2026-10-24T14:10:28Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318119 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Telegrafi | logo = Telegrafi Logo (2023).svg | logo oʻlchami = 200px | turi = Kunlik | tegishlilik = Gentian Lluka ([[bosh ijrochi direktor]]) | xodimlar = 50 dan ortiq (2020) | asos solingan = {{start date and age|2006|12|25|df=yes}} | tili = [[Alban tili|Alban]] | bosh ofisi = [[Kosovo]], [[Prishtina]] | vebsayt = {{URL|https://telegrafi.com}} }} '''Telegrafi''' — [[Kosovo]]da nashr etiladigan alban tilidagi yangiliklar veb-sayti. U 2006-yil 25-dekabrda tashkil etilgan<ref>{{cite book|first=Jeannette|last=Goehring|year=<!-- 4 October -->2007|title=Nations in Transit 2007: Democratization from Central Europe to Eurasia|url=https://books.google.com/books?id=drjJRxs2HRMC&dq=telegraf+albania+2006|publisher=Bloomsbury Academic|page=[https://books.google.com/books?id=drjJRxs2HRMC&dq=telegraf+albania+2006&pg=PA67 67]|isbn=978-0932088260}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Albaniya-gazeta-stub}} kdsnai03pehrkooackel7cnl642vnt1 Turkum:Ruminiyada nashr etilgan gazetalarga oid chala maqolalar 14 1467117 6318120 2026-10-24T14:14:56Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318120 wikitext text/x-wiki [[Turkum:Gazetalar]] [[Turkum:Gazetalarga oid chala maqolalar]] m5w9lkrxpx1id1zroh3f0dg0zz8o1gu Andoza:Ruminiya-gazeta-stub 10 1467118 6318121 2026-10-24T14:17:57Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318121 wikitext text/x-wiki {{asbox | tasvir = newspaper.svg | tasvirtavsifi = Ruminiyada nashr etilgan gazetalar | pix = | andozanomi = Andoza:Ruminiya-gazeta-stub | oid = Ruminiyada nashr etilgan gazetalarga | haqidagi = | maqola = | turkum = Ruminiyada nashr etilgan gazetalarga oid chala maqolalar | turkum1 = | tempsort = | tempsort1 = | izoh = | demo = | andoza turkumi = | andoza turkumi1 = | andoza turkumi2 = | andoza turkumi3 = }} ad524le3qnjlkt0thica28iyayopsda Basarabia Reînnoită 0 1467119 6318127 2026-10-24T14:24:43Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318127 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Basarabia Reînnoită | asoschi = [[Leonida Stamati]] | bosh muharrir = V. Brăiescu | asos solingan = 1907-yil mart | tili = [[Rumin tili|Rumin]] | bosh ofisi = 52 Golia koʻchasi, [[Yassi (shahar)|Yassi]]; „Dacia“ bosmaxonasi }} '''Basarabia Reînnoită''' — [[Ruminiya]]ning [[Yassi (shahar)|Yassi]] shahrida nashr etilgan gazeta. U 1907-yil mart oyida sorocalik<ref>[http://www.hasdeu.md/ro/ebibl/poslednij.pdf PRESA BASARABEANĂ de la începuturi pînă în anul 1957. Catalog] {{webarchive |url=https://web.archive.org/web/20120304035846/http://www.hasdeu.md/ro/ebibl/poslednij.pdf |date=March 4, 2012 }}</ref>, siyosiy faoliyat bilan shugʻullangan [[Boyarlar|boyar]] Leonida Stamati tomonidan tashkil etilgan. Gazeta toʻrtta soni chiqqanidan soʻng [[Rossiya imperiyasi|Rossiya hukumati]] talabi bilan yopilgan<ref>I.Varta, O tentativă de creare a partidului liberal la Chislnău la început de secol XX. Libertatea, NN.45-46.</ref><ref>{{Deprecated archive|url=https://archive.today/20120708084806/http://dacoromania.net/en/articles/55-basarabia/95-cateva-tentative-de-construire-in-basarabia-ale-unor-partide-politice-de-orientare-naional|title=Câteva tentative de construire în Basarabia ale unor partide politice de orientare naţională}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Almanahul dicţionar al presei din România şi a celei româneşti de pretutindeni de G. Caliga. — București, 1926. — p. 155. == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20120304035846/http://www.hasdeu.md/ro/ebibl/poslednij.pdf PRESA BASARABEANĂ de la începuturi pînă în anul 1957. Catalog] * [http://dacoromania.net/article/c%C3%A2teva-tentative-de-construire-%C3%AEn-basarabia-ale-unor-partide-politice-de-orientare-na%C8%9Bional%C4%83 Câteva tentative de construire în Basarabia ale unor partide politice de orientare naţională] {{Ruminiya-gazeta-stub}} 0t4uv5i6zgx221usm6gn53kopl1rt77 Click! 0 1467120 6318129 2026-10-24T14:32:53Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318129 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Click! | tasvir = | izoh = ''Click!'' gazetasining 2011-yil 21-iyundagi birinchi sahifasi. Sarlavhadagi maqola [[Horia Brenciu]] bilan bogʻliq shifoxonadagi hodisa haqida. | turi = Kunlik gazeta | formati = Tabloid | tegishlilik = [[Adevărul Holding]] | bosh muharrir = Cristian Stancu | foto muharriri = Florin Șuler | asos solingan = {{start date and age|2005|05}} (''Averea'' nomi bilan)<br /><br />{{start date and age|2007|03|09}} (''Click!'' nomi bilan)<ref>{{cite web |url=http://www.comanescu.ro/click-se-lanseaza-pe-9-martie.html |title=Click! se lansează pe 9 martie |first=Iulian |last=Comănescu |date=February 26, 2007 |website=www.comanescu.ro |access-date=January 22, 2017 |trans-title=Click! 9-mart kuni ishga tushiriladi |language=ro}}</ref> | tili = [[Rumin tili|Rumin]] | bosh ofisi = 21 Fabrica de Glucoză koʻchasi, 2-sektor, [[Buxarest]], 077190 | nashr mamlakati = Ruminiya | ISSN = 1842-9165 | OCLC = 896859668 | vebsayt = {{URL|www.click.ro}} }} '''Click!''' (avvalgi nomi „Averea“) — [[Ruminiya]]da nashr etiladigan, Adevărul Holding media kompaniyasiga tegishli tabloid gazeta<ref>{{Cite web|url=http://www.mediafax.ro/cultura-media/in-2009-va-fi-lansata-revista-forbes-romania-3396252|title=În 2009 va fi lansată revista Forbes România|trans-title=In 2009 will be launched the Forbes Romania magazine|language=ro|date=October 30, 2008|accessdate=January 24, 2017|first=Alexandra|last=Buzaș|website=Mediafax|agency=[[Mediafax]]}}</ref>. 2009-yilda uning har bir soni 208 903 nusxada sotilib, mamlakatdagi eng yuqori savdo koʻrsatkichiga erishgan.<ref>{{Cite web|url=http://www.money.ro/publishing/cum-s-au-schimbat-ierarhiile-ziarelor-in-ultimii-zece-ani.html|title=Cum s-au schimbat ierarhiile ziarelor în ultimii zece ani|website=Money.ro|accessdate=December 17, 2009|date=December 16, 2009|url-status=dead|archivedate=January 23, 2010|archiveurl=https://web.archive.org/web/20100123124320/http://www.money.ro/publishing/cum-s-au-schimbat-ierarhiile-ziarelor-in-ultimii-zece-ani.html|language=ro|trans-title=How the newspaper hierarchies have changed in the last ten years|first=Roxana|last=Ivan}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.click.ro www.click.ro] — official website {{Ruminiya-gazeta-stub}} 9w9nu1uqgx9uvlki9qs3ne9wt1oifcn Curentul 0 1467121 6318133 2026-10-24T14:38:26Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318133 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Ruminiya gazetasi}} {{Use dmy dates|date=March 2023}} {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Curentul | asoschi = Pamfil Șeicaru | asos solingan = 1928-yil yanvar | qayta nashr etilgan = 1997-yil oktabr | tili = [[Rumin tili|Rumin]] | adadi = 150 000 (2008-yil iyun)<ref>[http://mad.wall-street.ro/articol/Media-Advertising/43089/Gratuit-pentru-cititor-destul-de-ieftin-pentru-publisher.html Gratuit pentru cititor, destul de ieftin pentru publisher]</ref> | ISSN = 1223-7736 | vebsayt = [http://www.curentul.info:8080/2014/ curentul.ro] }} '''Curentul''' — [[Ruminiya]]ning [[Buxarest]] shahrida joylashgan gazeta. U 1928-yil yanvar oyida [[Pamfil Șeicaru]] tomonidan tashkil etilgan va 1997-yil oktabr oyida qayta nashr etila boshlangan<ref>{{cite web|url=http://www.curentul.ro/2012/|title=Presa interbelică românească|publisher=[[Gândul]]|language=Romanian|accessdate=8 March 2012}}</ref><ref>{{cite web|url=http://www.curentul.ro/2012/|title=Curentul|publisher=Curentul|language=Romanian|accessdate=8 March 2012}}</ref>. 1928-yildan 1944-yilgacha har kuni Șeicaru gazetaning asosiy tahririy maqolasini yozgan<ref>[http://www.crispedia.ro/Pamfil_Seicaru Pamfil Șeicaru] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20120827015306/http://www.crispedia.ro/Pamfil_Seicaru |date=27 August 2012 }}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.mediafax.ro/cultura-media/focus-20-de-ani-de-ziare-intre-idealismul-dat-de-libertate-si-afacere-in-capitalism-5201723 FOCUS: 20 de ani de ziare — între idealismul dat de libertate şi afacere, în capitalism] {{in lang|ro}} * [http://www.curentul.ro/2012/ curentul.ro] {{in lang|ro}} {{Ruminiya-gazeta-stub}} cpi15w2n7llcgkaxn7kymtc9uuy9ox6 Curierul Românesc 0 1467122 6318134 2026-10-24T14:40:18Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318134 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Curierul Românesc | noshir = [[Ion Heliade Rădulescu]] | asos solingan = 1829-yil 18-aprel | tili = [[Rumin tili|Rumin]] }} '''Curierul Românesc''' — 1829-yilda [[Buxarest]] shahrida nashr etilgan [[rumin tili]]dagi gazeta. U rumin tilidagi ilk gazeta hisoblanadi<ref name="SuarezWoudhuysen2013">{{cite book|author1=Michael J. F. Suarez|author2=H. R. Woudhuysen|title=The Book: A Global History|url=https://books.google.com/books?id=odDYAQAAQBAJ&pg=PT753|accessdate=30 June 2016|date=24 October 2013|publisher=OUP Oxford|isbn=978-0-19-166875-3|pages=753–}}</ref><ref>{{cite book|title=Experimentul lecturii|url=https://books.google.com/books?id=GQkXepdAIsEC&pg=PT18|accessdate=30 June 2016|year=2009|publisher=Editura Lumen|language=Romanian|isbn=978-973-166-161-2|pages=18–}}</ref><ref name="Marian2016">{{cite book|author=Petcu Marian|title=Istoria jurnalismului din România în date: enciclopedie cronologică|url=https://books.google.com/books?id=-X5sDAAAQBAJ&pg=PR26|accessdate=30 June 2016|date=14 June 2016|publisher=Polirom|language=Romanian|isbn=978-973-46-3854-3|pages=26–}}</ref><ref name="Cornis-PopeNeubauer2007">{{cite book|author1=Marcel Cornis-Pope|author2=John Neubauer|title=History of the Literary Cultures of East-Central Europe: Junctures and disjunctures in the 19th and 20th centuries. Volume III: The making and remaking of literary institutions|url=https://books.google.com/books?id=taw6AAAAQBAJ&pg=PA46|accessdate=30 June 2016|date=18 July 2007|publisher=John Benjamins Publishing Company|isbn=978-90-272-9235-3|pages=46–}}</ref><ref>{{cite book|title=Romanian Review|url=https://books.google.com/books?id=ndAVAQAAMAAJ|accessdate=30 June 2016|year=1981|publisher=Europolis Pub.|page=300}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Ruminiya-gazeta-stub}} 0eqervny0nkc7cynitd1y8x5vih438i Dreptatea 0 1467123 6318137 2026-10-24T14:44:28Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318137 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Dreptatea | asos solingan = 1927-yil 17-oktabr | qayta tashkil etilgan = 1990-yil 5-fevral | bosh ofisi = [[Buxarest]], [[Ruminiya]] | vebsayt = {{URL|https://dreptatea.ro/}} }} '''Dreptatea''' — 1927-yil 17-oktabrdan 1947-yil 17-iyulgacha [[Rumin tili|rumin tilida]] nashr etilgan Milliy dehqonlar partiyasining gazetasi. U 1990-yil 5-fevralda Xristian-demokratik milliy dehqonlar partiyasi nashri sifatida qayta tashkil etildi<ref name="m2010-09-18">[http://www.mediafax.ro/cultura-media/focus-20-de-ani-de-ziare-intre-idealismul-dat-de-libertate-si-afacere-in-capitalism-5201723 Focus: 20 de ani de ziare — între idealismul dat de libertate și afacere, în capitalism], 23 December 2009, [[Mediafax]], accessed on 18 septembrie 2010</ref>. == Muharrirlari == * [[Virgil Madgearu]] (1927–1928) * [[George Ștefănescu]] (1928–1930) * Petre Ciorănescu (1930–1932) * Constantin Gongopol (1932–1934) * [[Mihai Ralea]] (1934–1938) * [[Demostene Botez]] (1938-yil mart–iyul) * Ion Livianu (1944) * [[Nicolae Carandino]] (1944–1947) == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{in lang|ro}} [http://www.dreptatea.ro/ www.dreptatea.ro] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20071010024315/http://www.dreptatea.ro/ |date=2007-10-10 }} {{Ruminiya-gazeta-stub}} mn8t4bke8pu2i23hwizv2bau5zpju6b Erdélyi Napló 0 1467124 6318138 2026-10-24T14:47:10Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318138 wikitext text/x-wiki '''Erdélyi Napló''' — [[venger tili]]da nashr etiladigan, [[Kluj-Napoka]] shahrida chop etiluvchi<ref>{{cite book|title=The Europa World Year: Kazakhstan - Zimbabwe|url=https://books.google.com/books?id=gP_-8rXzQs8C&pg=PA3527|accessdate=10 May 2016|publisher=Taylor & Francis|isbn=978-1-85743-255-8|page=3527}}</ref> va [[Transilvaniya]] boʻylab tarqatiladigan oʻng qanot yoʻnalishidagi haftalik gazeta<ref>{{cite book|author=Rogers Brubaker|title=Nationalist Politics and Everyday Ethnicity in a Transylvanian Town|url=https://books.google.com/books?id=Zgg6eqKKkbcC&pg=PA387|accessdate=10 May 2016|year=2006|publisher=Princeton University Press|isbn=0-691-12834-0|page=387}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20080324141025/http://hhrf.org/erdelyinaplo/ Official website] {{Ruminiya-gazeta-stub}} csam1qo9urzomz4amjsl4nx07c3rnp8 Făclia 0 1467125 6318139 2026-10-24T14:50:28Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318139 wikitext text/x-wiki '''Făclia'''<ref name=cia>{{cite book|title=Directory of Romanian Officials: A Reference Aid|url=https://books.google.com/books?id=ZZfyun1iw9kC&pg=PA144|year=1964|publisher=Central Intelligence Agency|page=144}}</ref> — [[Kluj-Napoka]] shahrida nashr etiladigan kunlik gazeta. 1989–2007-yillarda u „Adevărul de Cluj“ nomi bilan atalgan. Gazeta kommunistik davrda Kluj viloyati Xalq kengashi va Partiya qoʻmitasining rasmiy nashrlaridan biri boʻlgan<ref name=cia/>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.ziarulfaclia.ro Official site] * [https://www.worldcat.org/oclc/25585821 WorldCat record] {{Ruminiya-gazeta-stub}} q7eifnkup6tn2ztwviab61ggq6864en Friss Újság 0 1467126 6318140 2026-10-24T14:53:01Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318140 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Friss Újság | turi = Kunlik gazeta | formati = Kompakt format | asos solingan = 1990-yil | tili = Venger | nashr mamlakati = Ruminiya | noshir = Friss Press | bosh ofisi = Mihai Viteazu koʻchasi, 32-uy, [[Satu-Mare]] | vebsayt = https://frissujsag.ro/ }} '''Friss Újság''' — [[Ruminiya]]da Friss Press tomonidan nashr etiladigan venger tilidagi gazeta. U asosan [[siyosat]], [[jamoat ishlari]], [[sport]] va [[iqtisodiyot]] mavzularini yoritadi. Gazetaning ilk soni 1990-yilda chop etilgan<ref>{{cite web|url=http://www.hhrf.org/frissujsag/friss/index.php|title=Friss Újság|publisher=www.mediaindex.ro|language=Romanian|accessdate=2009-06-24|url-status=dead|archiveurl=https://web.archive.org/web/20090130090202/http://hhrf.org/frissujsag/friss/index.php|archivedate=2009-01-30}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{official website|https://frissujsag.ro/}} {{Ruminiya-gazeta-stub}} fqhxmk2b5rbiu35yolquc9od0cvrl1z Gazeta de Nord-Vest 0 1467127 6318142 2026-10-24T14:55:17Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318142 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Ruminiya kundalik gazetasi}} {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Gazeta de Nord-Vest | turi = Kunlik gazeta | formati = Kompakt format | asos solingan = 1990-yil | tegishlilik = Răzvan Mircea Govor | muharrir = Nord Vest TV Advertising | bosh ofisi = Petőfi Sándor koʻchasi, 4A-uy, [[Satu-Mare]] | vebsayt = [https://www.gazetanord-vest.ro/ gazetanord-vest.ro] }} '''Gazeta de Nord-Vest''' — [[Ruminiya]]da nashr etiladigan kunlik gazeta. U asosan [[siyosat]], [[jamoat ishlari]], [[sport]] va [[iqtisodiyot]] mavzularini yoritadi. Gazetaning ilk soni 1990-yilda chop etilgan<ref>{{cite web|url=http://www.mediaindex.ro/detalii_proprietari.php?id=390&subm=Cauta|title=Gazeta de Nord-Vest|publisher=www.mediaindex.ro|language=Romanian|accessdate=2009-06-24|archive-date=2012-02-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20120224180916/http://www.mediaindex.ro/detalii_proprietari.php?id=390&subm=Cauta|url-status=dead}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [https://www.gazetanord-vest.ro/ Official website] {{Ruminiya-gazeta-stub}} 3u4l3mll5xgv7cz1bafv05903h2mhg2 L'Indépendance Roumaine 0 1467128 6318143 2026-10-24T14:57:46Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318143 wikitext text/x-wiki '''L’Indépendance Roumaine''' — [[Buxarest]] shahrida nashr etilgan, fransuz tilida nashr etiladigan, liberal yoʻnalishdagi kunlik gazeta<ref name="p2">''[https://books.google.com/books?id=IlnQAAAAMAAJ Nomenclature des journaux & revues en langue française du monde entier]''. Paris, Les bureaux de l’Argus, 1937. p. 551</ref>. U 1877-yilda tashkil etilgan<ref name="p2"/>. == Manbalar == {{manbalar}} {{Ruminiya-gazeta-stub}} 0gskhm47su3dlbj2hbjan3a20iys5ob Informația Cluj 0 1467129 6318145 2026-10-24T14:59:15Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318145 wikitext text/x-wiki '''Informația Cluj''' — [[Kluj-Napoka]] shahrida nashr etiladigan rumin tilidagi bepul kunlik gazeta. == Havolalar == * [https://informatiacluj.ro/ Official website] {{Ruminiya-gazeta-stub}} ih7ukxelp8a6654xwo9s7p9g8xu5169 Informația Zilei 0 1467130 6318146 2026-10-24T15:01:22Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318146 wikitext text/x-wiki {{Qisqa tavsif|Ruminiya kundalik gazetasi}} {{Gazeta bilgiqutisi | nomi = Informația Zilei | logo = Informația Zilei (2018-10-27).svg | turi = Kunlik gazeta | formati = Kompakt format | asos solingan = 1993-yil | tegishlilik = Solpress | adadi = 13 920 | bosh ofisi = Mircea cel Bătrân koʻchasi, 15-uy, [[Satu-Mare]] | vebsayt = [http://www.informatia-zilei.ro informatia-zilei.ro] }} '''Informația Zilei''' — Solpress kompaniyasi tomonidan nashr etiladigan Ruminiya kunlik gazetasi. U asosan [[siyosat]], [[jamoat ishlari]], [[sport]] va [[iqtisodiyot]] mavzularini yoritadi. Gazetaning ilk soni 1993-yilda chop etilgan<ref>{{cite web|url=http://www.mediaindex.ro/detalii_proprietari.php?id=378&subm=Cauta|title=Informaţia Zilei|publisher=www.mediaindex.ro|language=Romanian|accessdate=2009-06-24|archive-date=2012-02-24|archive-url=https://web.archive.org/web/20120224180905/http://www.mediaindex.ro/detalii_proprietari.php?id=378&subm=Cauta|url-status=live}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.informatia-zilei.ro Official website] {{Webarchive|url=https://web.archive.org/web/20090621065558/http://www.informatia-zilei.ro/ |date=2009-06-21 }} {{Ruminiya-gazeta-stub}} loociphv1jhlx1mnrz952qrvs2o1v1m Jurnalul Național 0 1467131 6318148 2026-10-24T15:04:23Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318148 wikitext text/x-wiki '''Jurnalul Național''' — [[Dan Voiculescu]] boshchiligidagi [[INTACT Media Group]] tarkibiga kiradigan [[Ruminiya]] gazetasi. Ushbu media guruhiga mashhur Antena 1 telekanali ham kiradi. Gazeta 1993-yilda tashkil etilgan<ref name="csee">{{cite book|title=Central and South-Eastern Europe 2004|url=https://books.google.com/books?id=5J_gAU8c9NIC&pg=PA507|access-date=9 May 2016|year=2003|publisher=Psychology Press|isbn=978-1-85743-186-5|page=507}}</ref>. Uning bosh qarorgohi [[Buxarest]] shahrida joylashgan. Gazetaning adadi 30 000 nusxani tashkil etgan. Bu Ruminiyadagi gazetalar orasida yuqori koʻrsatkichlardan biri edi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{Official website|https://jurnalul.ro/ }} {{Ruminiya-gazeta-stub}} q9cyoffk22zsijlohhji73fwed5xsmn Krónika 0 1467132 6318149 2026-10-24T15:06:12Z Gulzoda Abduhalilova 245101 yangi 6318149 wikitext text/x-wiki {{Gazeta bilgiqutisi | turi = Kunlik [[gazeta]] | asos solingan = 1999-yil noyabr | tili = [[Venger tili|Venger]] | tegishlilik = Krónika Kiadó | bosh ofisi = Septimiu Albini koʻchasi, 113-uy, [[Kluj-Napoka]], [[Ruminiya]] | muharrir = Samu Csinta | vebsayt = {{URL|kronikaonline.ro}} }} '''Krónika''' — [[Ruminiya]]da butun mamlakat boʻylab tarqatiladigan yagona venger tilidagi gazeta. Uning bosh qarorgohi [[Kluj-Napoka]] shahrida joylashgan. Gazetaning adadi taxminan 80 000 nusxani tashkil etadi. == Havolalar == * [http://kronikaonline.ro Online edition] {{Ruminiya-gazeta-stub}} r0so3carsg0i6nabeth3bc58gm0z3yr Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56665-35 3 1467133 6318160 2026-10-24T15:51:57Z Mirishkorlik 75661 Ogohlantirish: Konstruktiv boʻlmagan tahrirlar qilish ([[:Mangʻishloqxon]] sahifasi). 6318160 wikitext text/x-wiki == Oktyabr 2026 == [[Fayl:Information.svg|25px|alt=Axborot ikonasi]] Salom! Men [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]]man. &#32;[[:Mangʻishloqxon]] maqolasiga [[Maxsus:Contributions/&#126;2026-56665-35|{{#if:Mangʻishloqxon|qoʻshgan|Qoʻshgan}} hissangizning]] biri yoki bir nechtasi konstruktiv boʻlmaganligi tufayli qaytarildi. Tajriba oʻtkazayotgan boʻlsangiz, iltimos, [[VP:Qumloq|qumloq sahifasidan]] foydalaning. Savollaringiz boʻlsa, tortinmasdan munozara sahifamga yozing. Rahmat.<!-- Andoza:uw-vandalism1 --> [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 15:51, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) 33b3scgfpeqpq0bi372j1tu2a03dcvj Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56854-94 3 1467134 6318162 2026-10-24T15:53:09Z Mirishkorlik 75661 Ogohlantirish: Konstruktiv boʻlmagan tahrirlar qilish ([[:Moki]] sahifasi). 6318162 wikitext text/x-wiki == Oktyabr 2026 == [[Fayl:Information.svg|25px|alt=Axborot ikonasi]] Salom! Men [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]]man. &#32;[[:Moki]] maqolasiga [[Maxsus:Contributions/&#126;2026-56854-94|{{#if:Moki|qoʻshgan|Qoʻshgan}} hissangizning]] biri yoki bir nechtasi konstruktiv boʻlmaganligi tufayli qaytarildi. Tajriba oʻtkazayotgan boʻlsangiz, iltimos, [[VP:Qumloq|qumloq sahifasidan]] foydalaning. Savollaringiz boʻlsa, tortinmasdan munozara sahifamga yozing. Rahmat.<!-- Andoza:uw-vandalism1 --> [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 15:53, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) toce5uawianx09uxm4riqvun1qlkj3m Vikipediya:Articles for deletion/Otabek Usmonov 4 1467135 6318166 2026-10-24T15:58:19Z Mirishkorlik 75661 Creating deletion discussion page for [[:Otabek Usmonov]]. 6318166 wikitext text/x-wiki {{subst:afd2|text=Ensiklopedik ahamiyatga ega emas [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 15:58, 2026-yil 24-oktyabr (UTC)|pg=Otabek Usmonov|cat=B}} trsnq8xp8ru8apw0xjcm6wyd098u9cr Vikipediya:Articles for deletion/Log/2026 Oktyabr 24 4 1467136 6318167 2026-10-24T15:58:19Z Mirishkorlik 75661 Adding [[:Wikipedia:Articles for deletion/Otabek Usmonov]]. 6318167 wikitext text/x-wiki {{subst:AfD log}} {{subst:afd3|pg=Otabek Usmonov}} fs6hkdst909wlsia0th7zy44y4319g9 Foydalanuvchi munozarasi:Nodirbek Abdumannonov22 3 1467137 6318168 2026-10-24T15:58:20Z Mirishkorlik 75661 Notification: [[Wikipedia:Articles for deletion/Otabek Usmonov|listing]] of [[:Otabek Usmonov]] at [[WP:Oʻchirishga nomzod maqolalar]]. 6318168 wikitext text/x-wiki == [[:Otabek Usmonov]] maqolasi oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi == <div class="afd-notice"> <div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[Fayl:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> Siz tomoningizdan yaratilgan '''[[:Otabek Usmonov]]''' maqolasi oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi, chunki maqola hozirgi koʻrinishida [[VP:Qoida va koʻrsatmalar|Vikipediya qoida va koʻrsatmalariga]] mos kelmaydi. Maqolani oʻchirish masalasi [[VP:Konsensus|konsensus]]ga erishilgunga qadar [[Vikipediya:Oʻchirishga/Otabek Usmonov]] sahifasida muhokama qilinadi. Muhokamada hamma, jumladan, siz ham qatnasha olasiz. Muhokama davomida ham maqolani tahrir qilishingiz mumkin, biroq uning tepasidagi {{tl|oʻchirishga}} andozasini olib tashlamasligingiz kerak. [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 15:58, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) </div> [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 15:58, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) sgv6yem4ozx2qbw8ei2cs926q7vbnog 6318170 6318168 2026-10-24T15:59:44Z Mirishkorlik 75661 [[Otabek Usmonov]] oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi 6318170 wikitext text/x-wiki == [[:Otabek Usmonov]] maqolasi oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi == <div class="afd-notice"> <div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[Fayl:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> Siz tomoningizdan yaratilgan '''[[:Otabek Usmonov]]''' maqolasi oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi, chunki maqola hozirgi koʻrinishida [[VP:Qoida va koʻrsatmalar|Vikipediya qoida va koʻrsatmalariga]] mos kelmaydi. Maqolani oʻchirish masalasi [[VP:Konsensus|konsensus]]ga erishilgunga qadar [[Vikipediya:Oʻchirishga/Otabek Usmonov]] sahifasida muhokama qilinadi. Muhokamada hamma, jumladan, siz ham qatnasha olasiz. Muhokama davomida ham maqolani tahrir qilishingiz mumkin, biroq uning tepasidagi {{tl|oʻchirishga}} andozasini olib tashlamasligingiz kerak. [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 15:58, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) </div> [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 15:58, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) == [[:Otabek Usmonov]] maqolasi oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi == <div class="afd-notice"> <div class="floatleft" style="margin-bottom:0">[[Fayl:Ambox warning orange.svg|48px|alt=|link=]]</div> Siz tomoningizdan yaratilgan '''[[:Otabek Usmonov]]''' maqolasi oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi, chunki maqola hozirgi koʻrinishida [[VP:Qoida va koʻrsatmalar|Vikipediya qoida va koʻrsatmalariga]] mos kelmaydi. Maqolani oʻchirish masalasi [[VP:Konsensus|konsensus]]ga erishilgunga qadar [[Vikipediya:Oʻchirishga/Otabek Usmonov]] sahifasida muhokama qilinadi. Muhokamada hamma, jumladan, siz ham qatnasha olasiz. Muhokama davomida ham maqolani tahrir qilishingiz mumkin, biroq uning tepasidagi {{tl|oʻchirishga}} andozasini olib tashlamasligingiz kerak. [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 15:59, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) </div> 39kq7c4i8d7zydvocfggjr27j2tk5l7 Vikipediya:Oʻchirishga/Otabek Usmonov 4 1467138 6318172 2026-10-24T15:59:45Z Mirishkorlik 75661 Sahifa oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi 6318172 wikitext text/x-wiki ===[[:Otabek Usmonov]]=== :{{la|1=Otabek Usmonov}} :({{Find sources|title=Otabek Usmonov}}) Maqola VP:BIO ga mos kelmaydi. [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 15:59, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) 8ktyurcyk6a0epz5mzw8j5bg1eazcet Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56618-05 3 1467139 6318178 2026-10-24T16:11:40Z Mirishkorlik 75661 Vikipediyaga xush kelibsiz! 6318178 wikitext text/x-wiki == Xush kelibsiz! == Salom, '''{{BASEPAGENAME}}'''! Vikipediyaga [[Vikipediya:Xush kelibsiz|xush kelibsiz]]! Qoʻshajak hissangiz uchun oldindan rahmat. Umid qilamizki, loyihada ishtirok etishdan behad mamnun boʻlasiz. Vikipediyaga anonim foydalanuvchi oʻlaroq bemalol hissa qoʻshishingiz mumkin, biroq hisob yaratish orqali bir qancha imtiyozlarga (masalan, sahifalarni koʻchirish, fayl yuklash va h.k.) ega boʻlasiz. {{clickable button 2|Maxsus:UserLogin/signup|Hisob yaratish|class=mw-ui-progressive|style=margin-left: 1.6em;}} Sizga yordam tariqasida quyidagi sahifalar bilan tanishib chiqishni taklif qilamiz: * [[Vikipediya:Besh ustun|Vikipediyaning besh ustuni]] * [[Vikipediya:Dars|Qisqa dars]] * [[Yordam:Maqola qanday yoziladi?|Maqola qanday yoziladi?]] ({{plainlink|1=https://www.youtube.com/watch?v=r_L8mF59VXQ&list=PLTiLidqsHkJMY1CSQiUuweKqly5LmYp_L|2=videodarslar}}) * [[Vikipediya:Qumloq|Sinov tahrirlari uchun sahifa]] Yordamga muhtoj boʻlsangiz, [[Vikipediya:Forum/Yordam|mana bu sahifaga]] tashrif buyurishingiz yoki sizni qiziqtirgan savolni munozara sahifamda soʻrashingiz mumkin. [[Q:Bosh Sahifa|Vikiiqtibos]], [[Wikt:Bosh Sahifa|Vikilugʻat]], [[d:Wikidata:Main Page|Vikimaʼlumotlar]], [[Commons:Main Page|Vikiombor]] kabi Vikipediyaga qardosh boshqa loyihalar ham bor. Ularni boyitishga ham hissa qoʻshishingiz mumkin. Yana bir bor xush kelibsiz! <!-- Andoza:Anonim --> [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 16:11, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) pwbzsn47br15wjltguoly243qt6y4mi Vikipediya:Oʻchirishga/Behzod Husenov 4 1467140 6318182 2026-10-24T16:15:10Z Mirishkorlik 75661 Sahifa oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi 6318182 wikitext text/x-wiki ===[[:Behzod Husenov]]=== :{{la|1=Behzod Husenov}} :({{Find sources|title=Behzod Husenov}}) VP:BIOga mos kelmaydi. [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 16:15, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) pytchp7wggwzohk24fzkdo6gmuik0ni Xalq maslaxatchilari 0 1467141 6318189 2026-10-24T16:25:47Z Mirishkorlik 75661 Mirishkorlik [[Xalq maslaxatchilari]] sahifasini [[Xalq maslahatchilari]]ga koʻchirdi: Notoʻgʻri yozilgan sarlavha 6318189 wikitext text/x-wiki #YOʻNALTIRISH [[Xalq maslahatchilari]] 3ogx860u7wnhj2jiyc1fc4pnnrs497n Munozara:Xalq maslaxatchilari 1 1467142 6318191 2026-10-24T16:25:47Z Mirishkorlik 75661 Mirishkorlik [[Munozara:Xalq maslaxatchilari]] sahifasini [[Munozara:Xalq maslahatchilari]]ga koʻchirdi: Notoʻgʻri yozilgan sarlavha 6318191 wikitext text/x-wiki #YOʻNALTIRISH [[Munozara:Xalq maslahatchilari]] li4n84bdfa5cpdkapndj4ifd6p01vc4 Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56267-16 3 1467143 6318197 2026-10-24T16:33:26Z Mirishkorlik 75661 Ogohlantirish: Konstruktiv boʻlmagan tahrirlar qilish ([[:Rapqon]] sahifasi). 6318197 wikitext text/x-wiki == Oktyabr 2026 == [[Fayl:Information.svg|25px|alt=Axborot ikonasi]] Salom! Men [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]]man. &#32;[[:Rapqon]] maqolasiga [[Maxsus:Contributions/&#126;2026-56267-16|{{#if:Rapqon|qoʻshgan|Qoʻshgan}} hissangizning]] biri yoki bir nechtasi konstruktiv boʻlmaganligi tufayli qaytarildi. Tajriba oʻtkazayotgan boʻlsangiz, iltimos, [[VP:Qumloq|qumloq sahifasidan]] foydalaning. Savollaringiz boʻlsa, tortinmasdan munozara sahifamga yozing. Rahmat.<!-- Andoza:uw-vandalism1 --> [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 16:33, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) k159p4yzsqtlheacg9extrak6htvedu Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56303-29 3 1467144 6318205 2026-10-24T16:40:12Z Mirishkorlik 75661 Ogohlantirish: Konstruktiv boʻlmagan tahrirlar qilish ([[:Benyamin Netanyahu]] sahifasi). 6318205 wikitext text/x-wiki == Oktyabr 2026 == [[Fayl:Information.svg|25px|alt=Axborot ikonasi]] Salom! Men [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]]man. &#32;[[:Benyamin Netanyahu]] maqolasiga [[Maxsus:Contributions/&#126;2026-56303-29|{{#if:Benyamin Netanyahu|qoʻshgan|Qoʻshgan}} hissangizning]] biri yoki bir nechtasi konstruktiv boʻlmaganligi tufayli qaytarildi. Tajriba oʻtkazayotgan boʻlsangiz, iltimos, [[VP:Qumloq|qumloq sahifasidan]] foydalaning. Savollaringiz boʻlsa, tortinmasdan munozara sahifamga yozing. Rahmat.<!-- Andoza:uw-vandalism1 --> [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 16:40, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) d0o7gdho821n9mn0aqexr9n5yfslofi Lars von Trier 0 1467145 6318206 2026-10-24T16:41:07Z Oqsaqol 98549 Yangi Maqola „Lars von Trier“ 6318206 wikitext text/x-wiki {{Kinematografist | tasvir = Lars von Trier 2014 (cropped).jpg | tavallud_sanasi = {{birth date and age|1956|4|30}} | tavallud_joyi = [[Kongens Lyngby]], {{DNK}} | fuqaroligi = {{DNK}} | faoliyat_yillari = 1967 — hozirgacha | turmush_oʻrtogʻi = {{marriage|Sesiliya Xolbek|1987|1995|reason=divorced}}<br />{{marriage|Bente Frege|1997|2015|reason=divorced}} | bolalari = 4 | mukofotlari = „[[Oltin palma |Oltin palma novdasi]]“ (2000), [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] Grand-pri (1996), Dannebrog ordeni }} '''Lars von Trier''' ({{lang-da|Lars von Trier}}; tugʻilganda Lars Trier; 1956-yil 30-aprelda [[Kongens Lyngby|Kongens Lyngbyda]] tugʻilgan) — [[Daniyaliklar|daniyalik]] [[kinorejissyor]] va [[ssenariychi|ssenariynavis]]. Faoliyatini 1960-yillar oxirida televizion serialda bolalar aktyori sifatida boshlagan<ref name="Guardian1999">{{cite news |title=A joke or the most brilliant film-maker in Europe? |work=The Guardian |date=1999-01-22 |url=https://www.theguardian.com/film/1999/jan/22/features2}}</ref>. Trier rejissyor [[Tomas Vinterberg]] bilan birga „Dogma 95“ kino harakatiga asos solgan va „Zentropa“ kinokompaniyasining hammuassisidir. Uning ijodi tanqid va bahslarga ham sabab boʻlgan, uning ko'plab filmlari [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] mukofotiga loyiq deb topilgan, ammo 2011-yilda bir intervyudagi hazili uchun uni „<nowiki/>[[persona non grata]]<nowiki/>“ deb eʼlon qilgan. == Biografiyasi == Lars Trier [[Kopengagen|Kopengagenning]] shimolidagi [[Kongens Lyngby|Kongens Lyngby shahrida]] tugʻilgan, ota-onasi — Inger Xyost va Ulf Trier. [[Kopengagen universiteti|Kopengagen universitetida]] kino nazariyasini, Daniya milliy kino maktabida esa [[Rejissyor|rejissyorlikni]] oʻrgangan. 25 yoshida Myunxen xalqaro kino maktablari festivalida ikki marta eng yaxshi maktab filmi mukofotini olgan. 1987–yilda [[prodyuser]] va [[aktrisa]] Sesiliya Xolbekka uylangan, 1997–yilda esa Bente Fregeda bilan turmush qurgan. U [[Samolyot|samolyotda]] uchishdan qattiq qoʻrqadi, shu sababli deyarli barcha filmlarini [[Daniya]] yoki [[Shvetsiya|Shvetsiyada]] suratga olgan. 2022-yil avgustda unga [[Parkinson kasalligi]] tashxisi qoʻyilgani eʼlon qilingan<ref name="Deadline">{{cite news |last=Goodfellow |first=Melanie |date=2022-08-08 |title=Lars Von Trier Diagnosed With Parkinson's Disease, Work On 'The Kingdom Exodus' Continues |work=Deadline Hollywood |url=https://deadline.com/2022/08/lars-von-trier-parkinsons-disease-1235087333/ |access-date=2022-08-08}}</ref>. == Kino faoliyati == 1984-yilgi „Jinoyat elementi“ (''The Element of Crime'') filmi Trierning birinchi yirik muvaffaqiyati boʻlgan, u [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] Texnik Grand-pri bilan taqdirlangan va „<nowiki/>[[Oltin palma|Oltin palma novdasi]]<nowiki/>“ga nomzod boʻlgan. Bu film [[rejissyor]] „Yevropa trilogiyasi“ deb atagan uch filmning birinchisi boʻlib, trilogiyaning qolgan filmlari — „Epidemiya“ (1987) va „Yevropa“ (1991) edi va oxirgisi [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalining]] Hakamlar hayʼati mukofotini olgan. 1992-yilda Trier [[prodyuser]] Peter Olbek Yensen bilan „Zentropa“ kinokompaniyasiga asos solgan. 1994 va 1997-yillarda esa Daniya milliy kasalxonasida kechadigan „Qirollik“ (''Riget'') mini-seriallarini yaratgan. 1995-yilda Vinterberg bilan „Dogma 95“ manifestini eʼlon qilgan va unga koʻra [[Rejissyor|rejissyorlar]] studiya yoritgichlari, dekoratsiya, kostyum va tashqaridan qoʻshilgan musiqadan voz kechishlari kerak edi. Xalqaro shuhratni unga „Oltin yurak“ trilogiyasi olib kelgan, „Toʻlqinlarni sindirish“ (1996, Cannes kinofestivalida Grand-pri), „Ahmoqlar“ (1998) va „Qorongʻulikdagi raqqosa“ (2000). Oxirgisi [[Islandlar|islandiyalik]] [[xonanda]] Byork ishtirokidagi musiqiy film boʻlib, [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] „<nowiki/>[[Oltin palma|Oltin palma novdasi]]<nowiki/>“ga loyiq deb topilgan<ref name="Cannes2000">{{cite web |url=http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/5140/year/2000.html |title=Festival de Cannes: Dancer in the Dark |website=festival-cannes.com}}</ref>. Keyingi „AQSH: imkoniyatlar mamlakati“ trilogiyasidan faqat „Dogvill“ (2003) va „Manderlay“ (2005) suratga olingan, ular yalang sahnada, bino devorlari yerga chizilgan chiziqlar bilan koʻrsatilgan uslubda yaratilgan. „Depressiya trilogiyasi“ — „Antixrist“ (2009), „Melanxoliya“ (2011) va „Nimfomanka“ (2013) filmlarining uchalasida [[Charlotte Gainsbourg]] rol oʻynagan. Gainsbourg „Antixrist“ uchun, Kirsten Danst esa „Melanxoliya“ uchun [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] eng yaxshi aktrisa mukofotini olgan. 2011-yil may oyida „Melanxoliya“ premyerasi oldidan matbuot anjumanida [[natsizm]] haqidagi hazili katta janjalga sabab boʻlgan. [[Cannes kinofestivali]] uni „<nowiki/>[[persona non grata]]<nowiki/>“ deb eʼlon qilib, bir yilga festivaldan chetlatgan, biroq film tanlovda ishtirok etgan<ref name="BBC2011">{{cite news |title=Von Trier 'persona non grata' at Cannes after Nazi row |work=BBC News |date=2011-05-19 |url=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-13452978}}</ref>. Trier shu zahotiyoq uzr soʻragan. Keyinroq u serial qotil haqidagi „Jek qurgan uy“ (2018) filmini va „Qirollik“ seriyasining uchinchi qismi — „Qirollik: Eksodus“ (2022) mini-serialini suratga olgan. == Filmografiyasi == === Badiiy filmlari === {| class="wikitable sortable" |- ! Yil ! Film nomi ! Asl nomi ! Trilogiya |- | 1984 | „Jinoyat elementi“ | ''The Element of Crime'' (''Forbrydelsens element'') | Yevropa trilogiyasi |- | 1987 | „Epidemiya“ | ''Epidemic'' | Yevropa trilogiyasi |- | 1991 | „Yevropa“ | ''Europa'' (AQShda ''Zentropa'') | Yevropa trilogiyasi |- | 1996 | „Toʻlqinlarni sindirish“ | ''Breaking the Waves'' | „Oltin yurak“ trilogiyasi |- | 1998 | „Ahmoqlar“ | ''The Idiots'' (''Idioterne'') | „Oltin yurak“ trilogiyasi |- | 2000 | „Qorongʻulikdagi raqqosa“ | ''Dancer in the Dark'' | „Oltin yurak“ trilogiyasi |- | 2003 | „Dogvill“ | ''Dogville'' | „AQSH: imkoniyatlar mamlakati“ |- | 2003 | „Beshta toʻsiq“ | ''The Five Obstructions'' (''De fem benspænd'') | |- | 2005 | „Manderlay“ | ''Manderlay'' | „AQSH: imkoniyatlar mamlakati“ |- | 2006 | „Hammasining boshligʻi“ | ''The Boss of It All'' (''Direktøren for det hele'') | |- | 2009 | „Antixrist“ | ''Antichrist'' | Depressiya trilogiyasi |- | 2011 | „Melanxoliya“ | ''Melancholia'' | Depressiya trilogiyasi |- | 2013 | „Nimfoman“ | ''Nymphomaniac'' | Depressiya trilogiyasi |- | 2018 | „Jek qurgan uy“ | ''The House That Jack Built'' | |} === Televizion seriallari === {| class="wikitable sortable" |- ! Yil ! Serial nomi ! Asl nomi ! Izoh |- | 1994 | „Qirollik“ | ''The Kingdom I'' (''Riget'') | „Qirollik“ seriyasi |- | 1997 | „Qirollik II“ | ''The Kingdom II'' (''Riget II'') | „Qirollik“ seriyasi |- | 2022 | „Qirollik: Eksodus“ | ''The Kingdom: Exodus'' (''Riget: Exodus'') | „Qirollik“ seriyasi |} == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Trier, Lars fon}} [[Turkum:30-aprelda tugʻilganlar]] [[Turkum:1956-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Parkinson kasalligiga chalinganlar]] [[Turkum:Daniyalik kinorejissyorlar]] dnlmmom5uog3eaf3wxy28ozn3y2p7kp 6318207 6318206 2026-10-24T16:42:41Z Oqsaqol 98549 6318207 wikitext text/x-wiki {{Kinematografist | tasvir = Lars von Trier 2014 (cropped).jpg | tavallud_sanasi = {{birth date and age|1956|4|30}} | tavallud_joyi = [[Kongens Lyngby]], {{DNK}} | fuqaroligi = {{DNK}} | faoliyat_yillari = 1967 — hozirgacha | turmush_oʻrtogʻi = {{marriage|Sesiliya Xolbek|1987|1995|reason=divorced}}<br />{{marriage|Bente Frege|1997|2015|reason=divorced}} | bolalari = 4 | mukofotlari = „[[Oltin palma |Oltin palma novdasi]]“ (2000), [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] Grand-pri (1996), Dannebrog ordeni }} '''Lars von Trier''' ({{lang-da|Lars von Trier}}; tugʻilganda Lars Trier; 1956-yil 30-aprelda [[Kongens Lyngby|Kongens Lyngbyda]] tugʻilgan) — [[Daniyaliklar|daniyalik]] [[kinorejissyor]] va [[ssenariychi|ssenariynavis]]. Faoliyatini 1960-yillar oxirida televizion serialda bolalar aktyori sifatida boshlagan<ref name="Guardian1999">{{cite news |title=A joke or the most brilliant film-maker in Europe? |work=The Guardian |date=1999-01-22 |url=https://www.theguardian.com/film/1999/jan/22/features2}}</ref>. Trier rejissyor [[Tomas Vinterberg]] bilan birga „Dogma 95“ kino harakatiga asos solgan va „Zentropa“ kinokompaniyasining hammuassisidir. Uning ijodi tanqid va bahslarga ham sabab boʻlgan, uning koʻplab filmlari [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] mukofotiga loyiq deb topilgan, ammo 2011-yilda bir intervyudagi hazili uchun uni „<nowiki/>[[persona non grata]]<nowiki/>“ deb eʼlon qilgan. == Biografiyasi == Lars Trier [[Kopengagen|Kopengagenning]] shimolidagi [[Kongens Lyngby|Kongens Lyngby shahrida]] tugʻilgan, ota-onasi — Inger Xyost va Ulf Trier. [[Kopengagen universiteti|Kopengagen universitetida]] kino nazariyasini, Daniya milliy kino maktabida esa [[Rejissyor|rejissyorlikni]] oʻrgangan. 25 yoshida Myunxen xalqaro kino maktablari festivalida ikki marta eng yaxshi maktab filmi mukofotini olgan. 1987–yilda [[prodyuser]] va [[aktrisa]] Sesiliya Xolbekka uylangan, 1997–yilda esa Bente Fregeda bilan turmush qurgan. U [[Samolyot|samolyotda]] uchishdan qattiq qoʻrqadi, shu sababli deyarli barcha filmlarini [[Daniya]] yoki [[Shvetsiya|Shvetsiyada]] suratga olgan. 2022-yil avgustda unga [[Parkinson kasalligi]] tashxisi qoʻyilgani eʼlon qilingan<ref name="Deadline">{{cite news |last=Goodfellow |first=Melanie |date=2022-08-08 |title=Lars Von Trier Diagnosed With Parkinson's Disease, Work On 'The Kingdom Exodus' Continues |work=Deadline Hollywood |url=https://deadline.com/2022/08/lars-von-trier-parkinsons-disease-1235087333/ |access-date=2022-08-08}}</ref>. == Kino faoliyati == 1984-yilgi „Jinoyat elementi“ (''The Element of Crime'') filmi Trierning birinchi yirik muvaffaqiyati boʻlgan, u [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] Texnik Grand-pri bilan taqdirlangan va „<nowiki/>[[Oltin palma|Oltin palma novdasi]]<nowiki/>“ga nomzod boʻlgan. Bu film [[rejissyor]] „Yevropa trilogiyasi“ deb atagan uch filmning birinchisi boʻlib, trilogiyaning qolgan filmlari — „Epidemiya“ (1987) va „Yevropa“ (1991) edi va oxirgisi [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalining]] Hakamlar hayʼati mukofotini olgan. 1992-yilda Trier [[prodyuser]] Peter Olbek Yensen bilan „Zentropa“ kinokompaniyasiga asos solgan. 1994 va 1997-yillarda esa Daniya milliy kasalxonasida kechadigan „Qirollik“ (''Riget'') mini-seriallarini yaratgan. 1995-yilda Vinterberg bilan „Dogma 95“ manifestini eʼlon qilgan va unga koʻra [[Rejissyor|rejissyorlar]] studiya yoritgichlari, dekoratsiya, kostyum va tashqaridan qoʻshilgan musiqadan voz kechishlari kerak edi. Xalqaro shuhratni unga „Oltin yurak“ trilogiyasi olib kelgan, „Toʻlqinlarni sindirish“ (1996, Cannes kinofestivalida Grand-pri), „Ahmoqlar“ (1998) va „Qorongʻulikdagi raqqosa“ (2000). Oxirgisi [[Islandlar|islandiyalik]] [[xonanda]] Byork ishtirokidagi musiqiy film boʻlib, [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] „<nowiki/>[[Oltin palma|Oltin palma novdasi]]<nowiki/>“ga loyiq deb topilgan<ref name="Cannes2000">{{cite web |url=http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/5140/year/2000.html |title=Festival de Cannes: Dancer in the Dark |website=festival-cannes.com}}</ref>. Keyingi „AQSH: imkoniyatlar mamlakati“ trilogiyasidan faqat „Dogvill“ (2003) va „Manderlay“ (2005) suratga olingan, ular yalang sahnada, bino devorlari yerga chizilgan chiziqlar bilan koʻrsatilgan uslubda yaratilgan. „Depressiya trilogiyasi“ — „Antixrist“ (2009), „Melanxoliya“ (2011) va „Nimfomanka“ (2013) filmlarining uchalasida [[Charlotte Gainsbourg]] rol oʻynagan. Gainsbourg „Antixrist“ uchun, Kirsten Danst esa „Melanxoliya“ uchun [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] eng yaxshi aktrisa mukofotini olgan. 2011-yil may oyida „Melanxoliya“ premyerasi oldidan matbuot anjumanida [[natsizm]] haqidagi hazili katta janjalga sabab boʻlgan. [[Cannes kinofestivali]] uni „<nowiki/>[[persona non grata]]<nowiki/>“ deb eʼlon qilib, bir yilga festivaldan chetlatgan, biroq film tanlovda ishtirok etgan<ref name="BBC2011">{{cite news |title=Von Trier 'persona non grata' at Cannes after Nazi row |work=BBC News |date=2011-05-19 |url=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-13452978}}</ref>. Trier shu zahotiyoq uzr soʻragan. Keyinroq u serial qotil haqidagi „Jek qurgan uy“ (2018) filmini va „Qirollik“ seriyasining uchinchi qismi — „Qirollik: Eksodus“ (2022) mini-serialini suratga olgan. == Filmografiyasi == === Badiiy filmlari === {| class="wikitable sortable" |- ! Yil ! Film nomi ! Asl nomi ! Trilogiya |- | 1984 | „Jinoyat elementi“ | ''The Element of Crime'' (''Forbrydelsens element'') | Yevropa trilogiyasi |- | 1987 | „Epidemiya“ | ''Epidemic'' | Yevropa trilogiyasi |- | 1991 | „Yevropa“ | ''Europa'' (AQShda ''Zentropa'') | Yevropa trilogiyasi |- | 1996 | „Toʻlqinlarni sindirish“ | ''Breaking the Waves'' | „Oltin yurak“ trilogiyasi |- | 1998 | „Ahmoqlar“ | ''The Idiots'' (''Idioterne'') | „Oltin yurak“ trilogiyasi |- | 2000 | „Qorongʻulikdagi raqqosa“ | ''Dancer in the Dark'' | „Oltin yurak“ trilogiyasi |- | 2003 | „Dogvill“ | ''Dogville'' | „AQSH: imkoniyatlar mamlakati“ |- | 2003 | „Beshta toʻsiq“ | ''The Five Obstructions'' (''De fem benspænd'') | |- | 2005 | „Manderlay“ | ''Manderlay'' | „AQSH: imkoniyatlar mamlakati“ |- | 2006 | „Hammasining boshligʻi“ | ''The Boss of It All'' (''Direktøren for det hele'') | |- | 2009 | „Antixrist“ | ''Antichrist'' | Depressiya trilogiyasi |- | 2011 | „Melanxoliya“ | ''Melancholia'' | Depressiya trilogiyasi |- | 2013 | „Nimfoman“ | ''Nymphomaniac'' | Depressiya trilogiyasi |- | 2018 | „Jek qurgan uy“ | ''The House That Jack Built'' | |} === Televizion seriallari === {| class="wikitable sortable" |- ! Yil ! Serial nomi ! Asl nomi ! Izoh |- | 1994 | „Qirollik“ | ''The Kingdom I'' (''Riget'') | „Qirollik“ seriyasi |- | 1997 | „Qirollik II“ | ''The Kingdom II'' (''Riget II'') | „Qirollik“ seriyasi |- | 2022 | „Qirollik: Eksodus“ | ''The Kingdom: Exodus'' (''Riget: Exodus'') | „Qirollik“ seriyasi |} == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Trier, Lars fon}} [[Turkum:30-aprelda tugʻilganlar]] [[Turkum:1956-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Parkinson kasalligiga chalinganlar]] [[Turkum:Daniyalik kinorejissyorlar]] ltr532o4segbp6crj38epsbws0n7ibr 6318242 6318207 2026-10-24T17:24:09Z Oqsaqol 98549 6318242 wikitext text/x-wiki {{Kinematografist | tasvir = Lars von Trier 2014 (cropped).jpg | tavallud_sanasi = {{birth date and age|1956|4|30}} | tavallud_joyi = [[Kongens Lyngby]], {{DNK}} | fuqaroligi = {{DNK}} | faoliyat_yillari = 1967 — hozirgacha | turmush_oʻrtogʻi = {{marriage|Sesiliya Xolbek|1987|1995|reason=divorced}}<br />{{marriage|Bente Frege|1997|2015|reason=divorced}} | bolalari = 4 | mukofotlari = „[[Oltin palma |Oltin palma novdasi]]“ (2000), [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] Grand-pri (1996), Dannebrog ordeni }} '''Lars von Trier''' ({{lang-da|Lars von Trier}}; tugʻilganda Lars Trier, 1956-yil 30-aprelda [[Kongens Lyngby|Kongens Lyngbyda]] tugʻilgan) — [[Daniyaliklar|daniyalik]] [[kinorejissyor]] va [[ssenariychi|ssenariynavis]]. Faoliyatini 1960-yillar oxirida televizion serialda bolalar aktyori sifatida boshlagan<ref name="Guardian1999">{{cite news |title=A joke or the most brilliant film-maker in Europe? |work=The Guardian |date=1999-01-22 |url=https://www.theguardian.com/film/1999/jan/22/features2}}</ref>. Trier rejissyor [[Tomas Vinterberg]] bilan birga „Dogma 95“ kino harakatiga asos solgan va „Zentropa“ kinokompaniyasining hammuassisidir. Uning koʻplab filmlari [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] mukofotiga loyiq deb topilgan, ammo 2011-yilda bir intervyudagi hazili uchun uni „<nowiki/>[[persona non grata]]<nowiki/>“ deb eʼlon qilgan. == Biografiyasi == Lars Trier [[Kopengagen|Kopengagenning]] shimolidagi [[Kongens Lyngby|Kongens Lyngby shahrida]] tugʻilgan, ota-onasi — Inger Xyost va Ulf Trier. [[Kopengagen universiteti|Kopengagen universitetida]] kino nazariyasini, Daniya milliy kino maktabida esa [[Rejissyor|rejissyorlikni]] oʻrgangan. 25 yoshida Myunxen xalqaro kino maktablari festivalida ikki marta eng yaxshi maktab filmi mukofotini olgan. 1987–yilda [[prodyuser]] va [[aktrisa]] Sesiliya Xolbekka uylangan, 1997–yilda esa Bente Fregeda bilan turmush qurgan. U [[Samolyot|samolyotda]] uchishdan qattiq qoʻrqadi, shu sababli deyarli barcha filmlarini [[Daniya]] yoki [[Shvetsiya|Shvetsiyada]] suratga olgan. 2022-yil avgustda unga [[Parkinson kasalligi]] tashxisi qoʻyilgan<ref name="Deadline">{{cite news |last=Goodfellow |first=Melanie |date=2022-08-08 |title=Lars Von Trier Diagnosed With Parkinson's Disease, Work On 'The Kingdom Exodus' Continues |work=Deadline Hollywood |url=https://deadline.com/2022/08/lars-von-trier-parkinsons-disease-1235087333/ |access-date=2022-08-08}}</ref>. == Kino faoliyati == 1984-yilgi „Jinoyat elementi“ (''The Element of Crime'') filmi Trierning birinchi yirik muvaffaqiyati boʻlgan, u [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] Texnik Grand-pri bilan taqdirlangan va „<nowiki/>[[Oltin palma|Oltin palma novdasi]]<nowiki/>“ga nomzod boʻlgan. Bu film [[rejissyor]] „Yevropa trilogiyasi“ deb atagan uch filmning birinchisi boʻlib, trilogiyaning qolgan filmlari — „Epidemiya“ (1987) va „Yevropa“ (1991) edi va oxirgisi [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalining]] Hakamlar hayʼati mukofotini olgan. 1992-yilda Trier [[prodyuser]] Peter Olbek Yensen bilan „Zentropa“ kinokompaniyasiga asos solgan. 1994 va 1997-yillarda esa Daniya milliy kasalxonasida kechadigan „Qirollik“ (''Riget'') mini-seriallarini yaratgan. 1995-yilda Vinterberg bilan „Dogma 95“ manifestini eʼlon qilgan va unga koʻra [[Rejissyor|rejissyorlar]] studiya yoritgichlari, dekoratsiya, kostyum va tashqaridan qoʻshilgan musiqadan voz kechishlari kerak edi. Xalqaro shuhratni unga „Oltin yurak“ trilogiyasi olib kelgan, „Toʻlqinlarni sindirish“ (1996, Cannes kinofestivalida Grand-pri), „Ahmoqlar“ (1998) va „Qorongʻulikdagi raqqosa“ (2000). Oxirgisi [[Islandlar|islandiyalik]] [[xonanda]] Byork ishtirokidagi [[musiqiy film]] boʻlib, [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] „<nowiki/>[[Oltin palma|Oltin palma novdasi]]<nowiki/>“ga loyiq deb topilgan<ref name="Cannes2000">{{cite web |url=http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/5140/year/2000.html |title=Festival de Cannes: Dancer in the Dark |website=festival-cannes.com}}</ref>. Keyingi „AQSH: imkoniyatlar mamlakati“ trilogiyasidan faqat „Dogvill“ (2003) va „Manderlay“ (2005) suratga olingan. „Depressiya trilogiyasi“ — „Antixrist“ (2009), „Melanxoliya“ (2011) va „Nimfomanka“ (2013) filmlarining uchalasida [[Charlotte Gainsbourg]] rol oʻynagan. Gainsbourg „Antixrist“ uchun, [[Kirsten Dunst]] esa „Melanxoliya“ uchun [[Cannes kinofestivali|Cannes kinofestivalida]] eng yaxshi aktrisa mukofotini olgan. 2011-yil may oyida „Melanxoliya“ [[Premyera|premyerasi]] oldidan matbuot anjumanida [[natsizm]] haqidagi hazili katta janjalga sabab boʻlgan. [[Cannes kinofestivali]] uni „<nowiki/>[[persona non grata]]<nowiki/>“ deb eʼlon qilib, bir yilga festivaldan chetlatgan, biroq film tanlovda ishtirok etgan<ref name="BBC2011">{{cite news |title=Von Trier 'persona non grata' at Cannes after Nazi row |work=BBC News |date=2011-05-19 |url=https://www.bbc.com/news/entertainment-arts-13452978}}</ref>. Trier shu zahotiyoq uzr soʻragan. Keyinroq u serial qotil haqidagi „Jek qurgan uy“ (2018) filmini va „Qirollik“ seriyasining uchinchi qismi — „Qirollik: Eksodus“ (2022) mini-serialini suratga olgan. == Filmografiyasi == === Badiiy filmlari === {| class="wikitable sortable" |- ! Yil ! Film nomi ! Asl nomi ! Trilogiya |- | 1984 | „Jinoyat elementi“ | ''The Element of Crime'' (''Forbrydelsens element'') | Yevropa trilogiyasi |- | 1987 | „Epidemiya“ | ''Epidemic'' | Yevropa trilogiyasi |- | 1991 | „Yevropa“ | ''Europa'' (AQShda ''Zentropa'') | Yevropa trilogiyasi |- | 1996 | „Toʻlqinlarni sindirish“ | ''Breaking the Waves'' | „Oltin yurak“ trilogiyasi |- | 1998 | „Ahmoqlar“ | ''The Idiots'' (''Idioterne'') | „Oltin yurak“ trilogiyasi |- | 2000 | „Qorongʻulikdagi raqqosa“ | ''Dancer in the Dark'' | „Oltin yurak“ trilogiyasi |- | 2003 | „Dogvill“ | ''Dogville'' | „AQSH: imkoniyatlar mamlakati“ |- | 2003 | „Beshta toʻsiq“ | ''The Five Obstructions'' (''De fem benspænd'') | |- | 2005 | „Manderlay“ | ''Manderlay'' | „AQSH: imkoniyatlar mamlakati“ |- | 2006 | „Hammasining boshligʻi“ | ''The Boss of It All'' (''Direktøren for det hele'') | |- | 2009 | „Antixrist“ | ''Antichrist'' | Depressiya trilogiyasi |- | 2011 | „Melanxoliya“ | ''Melancholia'' | Depressiya trilogiyasi |- | 2013 | „Nimfoman“ | ''Nymphomaniac'' | Depressiya trilogiyasi |- | 2018 | „Jek qurgan uy“ | ''The House That Jack Built'' | |} === Televizion seriallari === {| class="wikitable sortable" |- ! Yil ! Serial nomi ! Asl nomi ! Izoh |- | 1994 | „Qirollik“ | ''The Kingdom I'' (''Riget'') | „Qirollik“ seriyasi |- | 1997 | „Qirollik II“ | ''The Kingdom II'' (''Riget II'') | „Qirollik“ seriyasi |- | 2022 | „Qirollik: Eksodus“ | ''The Kingdom: Exodus'' (''Riget: Exodus'') | „Qirollik“ seriyasi |} == Manbalar == {{manbalar}} {{DEFAULTSORT:Trier, Lars fon}} [[Turkum:30-aprelda tugʻilganlar]] [[Turkum:1956-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Parkinson kasalligiga chalinganlar]] [[Turkum:Daniyalik kinorejissyorlar]] eajm2ttl129ux4hvz8j6okyb9d64gw8 Foydalanuvchi munozarasi:~2026-55112-53 3 1467146 6318212 2026-10-24T16:45:26Z Mirishkorlik 75661 Ogohlantirish: Konstruktiv boʻlmagan tahrirlar qilish ([[:Toshkent hayvonot bogʻi]] sahifasi). 6318212 wikitext text/x-wiki == Oktyabr 2026 == [[Fayl:Information.svg|25px|alt=Axborot ikonasi]] Salom! Men [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]]man. &#32;[[:Toshkent hayvonot bogʻi]] maqolasiga [[Maxsus:Contributions/&#126;2026-55112-53|{{#if:Toshkent hayvonot bogʻi|qoʻshgan|Qoʻshgan}} hissangizning]] biri yoki bir nechtasi konstruktiv boʻlmaganligi tufayli qaytarildi. Tajriba oʻtkazayotgan boʻlsangiz, iltimos, [[VP:Qumloq|qumloq sahifasidan]] foydalaning. Savollaringiz boʻlsa, tortinmasdan munozara sahifamga yozing. Rahmat.<!-- Andoza:uw-vandalism1 --> [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 16:45, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) te2q3jtmi4x8j5n6fzb59883za7jd80 Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56304-38 3 1467147 6318214 2026-10-24T16:45:54Z Mirishkorlik 75661 Ogohlantirish: Konstruktiv boʻlmagan tahrirlar qilish ([[:Shrek]] sahifasi). 6318214 wikitext text/x-wiki == Oktyabr 2026 == [[Fayl:Information.svg|25px|alt=Axborot ikonasi]] Salom! Men [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]]man. &#32;[[:Shrek]] maqolasiga [[Maxsus:Contributions/&#126;2026-56304-38|{{#if:Shrek|qoʻshgan|Qoʻshgan}} hissangizning]] biri yoki bir nechtasi konstruktiv boʻlmaganligi tufayli qaytarildi. Tajriba oʻtkazayotgan boʻlsangiz, iltimos, [[VP:Qumloq|qumloq sahifasidan]] foydalaning. Savollaringiz boʻlsa, tortinmasdan munozara sahifamga yozing. Rahmat.<!-- Andoza:uw-vandalism1 --> [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 16:45, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) nkzkbkcu8wrj4mokmjczbui6jvwnxlb Foydalanuvchi munozarasi:~2026-56117-06 3 1467148 6318217 2026-10-24T16:48:03Z Mirishkorlik 75661 Ogohlantirish: Konstruktiv boʻlmagan tahrirlar qilish ([[:Shohrux reper]] sahifasi). 6318217 wikitext text/x-wiki == Oktyabr 2026 == [[Fayl:Information.svg|25px|alt=Axborot ikonasi]] Salom! Men [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]]man. &#32;[[:Shohrux reper]] maqolasiga [[Maxsus:Contributions/&#126;2026-56117-06|{{#if:Shohrux reper|qoʻshgan|Qoʻshgan}} hissangizning]] biri yoki bir nechtasi konstruktiv boʻlmaganligi tufayli qaytarildi. Tajriba oʻtkazayotgan boʻlsangiz, iltimos, [[VP:Qumloq|qumloq sahifasidan]] foydalaning. Savollaringiz boʻlsa, tortinmasdan munozara sahifamga yozing. Rahmat.<!-- Andoza:uw-vandalism1 --> [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 16:48, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) 3vh8w3brx1emwn1oly3odrjtnykwq5t Foydalanuvchi munozarasi:~2026-55753-32 3 1467149 6318227 2026-10-24T16:59:46Z Mirishkorlik 75661 [[Loyiha:Portallar]] sahifasi tezda oʻchirishga nomzod sifatida koʻrsatildi 6318227 wikitext text/x-wiki == „[[:Loyiha:Portallar]]“ sahifasi [[VP:TOʻM|tezda oʻchirishga]] nomzod oʻlaroq koʻrsatildi == [[Fayl:Ambox warning pn.svg|48px|left|alt=|link=]] Siz tomoningizdan yaratilgan „[[:Loyiha:Portallar]]“ sahifasi [[VP:TOʻM|tezda oʻchirish mezonlariga]] („[[VP:U1|U1]]: Maʼnosiz“) binoan oʻchirishga nomzod oʻlaroq koʻrsatildi, chunki sahifa hozirgi holatida [[oʻzbekcha Vikipediya]] [[VP:Qoida va koʻrsatmalar|qoida va koʻrsatmalariga]] mos kelmaydi. Tajriba oʻtkazayotgan boʻlsangiz, itlimos, [[Vikipediya:Qumloq|qumloq]] sahifasidan foydalaning. Agar sahifani oʻchirish kerak emas, deb oʻylasangiz, oʻz fikringizni sahifa munozara sahifasida qoldiring. Savollaringiz boʻlsa, tortinmasdan [[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara sahifamga]] yozing. Rahmat! [[Foydalanuvchi:Mirishkorlik|Mirishkorlik]] ([[Foydalanuvchi munozarasi:Mirishkorlik|munozara]]) 16:59, 2026-yil 24-oktyabr (UTC) 0bw15hv94n0x6c3y7fqvqqygh5pggbh Juan Carlos Ortega 0 1467150 6318286 2026-10-24T23:27:37Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Juan Carlos Ortega | tasvir = | toʻliqism = Juan Carlos Ortega Orozco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1967|3|19|df=y}} | tavallud_joyi = [[Atotonilco el Alto]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.78 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1988–1993 | klublar1 = [[Leones Negros UdeG|UdeG]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 1993–1996 | klublar2 = [[Tigres UANL]] |...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318286 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Juan Carlos Ortega | tasvir = | toʻliqism = Juan Carlos Ortega Orozco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1967|3|19|df=y}} | tavallud_joyi = [[Atotonilco el Alto]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.78 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1988–1993 | klublar1 = [[Leones Negros UdeG|UdeG]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 1993–1996 | klublar2 = [[Tigres UANL]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 1996 | klublar3 = [[Club León|León]] | isht3 = | gollar3 = | yillar4 = 1996–1999 | klublar4 = [[Tigres UANL]] | isht4 = | gollar4 = | yillar5 = 1999–2000 | klublar5 = [[Correcaminos UAT|UAT]] | isht5 = | gollar5 = | yillar6 = 2000–2003 | klublar6 = [[C.D. Tapatío|Tapatío]] | isht6 = | gollar6 = | boshliqyillar1 = 2003–2009 | boshliqklublar1 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] (yordamchi) | boshliqyillar2 = 2013 | boshliqklublar2 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] | boshliqyillar3 = 2014 | boshliqklublar3 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] (yordamchi) | boshliqyillar4 = 2015–2019 | boshliqklublar4 = Meksika U15 | boshliqyillar5 = 2026 | boshliqklublar5 = [[Querétaro F.C.|Querétaro]] (yordamchi) }} '''Juan Carlos Ortega Orozco''' ([[1967-yil]] [[19-mart]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi va murabbiy, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. U hozirgi kunda [[Major League Soccer]] vakili hisoblangan „[[LA Galaxy]]“ klubining metodologiya va rivojlanish boʻyicha direktori lavozimida faoliyat yuritadi hamda u yerda klubning yoshlar akademiyasi va rivojlanish dasturlarini nazorat qiladi<ref>{{cite web | url=https://www.lagalaxy.com/post/2019/07/19/la-galaxy-name-juan-carlos-ortega-director-methodology-and-development | title=LA Galaxy name Juan Carlos Ortega Director of Methodology and Development | accessdate=July 19, 2019| date=July 19, 2019 }}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{sports links}} {{DEFAULTSORT:Ortega, Juan Carlos}} [[Turkum:1967-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Tigres UANL futbolchilari]] [[Turkum:Club León futbolchilari]] [[Turkum:Correcaminos UAT futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} h2jm3ikebrqo57ek6u6xunawnnwkf8b 6318287 6318286 2026-10-24T23:27:51Z Javoxir Yorqulov 130047 /* Havolalar */ 6318287 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Juan Carlos Ortega | tasvir = | toʻliqism = Juan Carlos Ortega Orozco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1967|3|19|df=y}} | tavallud_joyi = [[Atotonilco el Alto]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.78 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1988–1993 | klublar1 = [[Leones Negros UdeG|UdeG]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 1993–1996 | klublar2 = [[Tigres UANL]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 1996 | klublar3 = [[Club León|León]] | isht3 = | gollar3 = | yillar4 = 1996–1999 | klublar4 = [[Tigres UANL]] | isht4 = | gollar4 = | yillar5 = 1999–2000 | klublar5 = [[Correcaminos UAT|UAT]] | isht5 = | gollar5 = | yillar6 = 2000–2003 | klublar6 = [[C.D. Tapatío|Tapatío]] | isht6 = | gollar6 = | boshliqyillar1 = 2003–2009 | boshliqklublar1 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] (yordamchi) | boshliqyillar2 = 2013 | boshliqklublar2 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] | boshliqyillar3 = 2014 | boshliqklublar3 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] (yordamchi) | boshliqyillar4 = 2015–2019 | boshliqklublar4 = Meksika U15 | boshliqyillar5 = 2026 | boshliqklublar5 = [[Querétaro F.C.|Querétaro]] (yordamchi) }} '''Juan Carlos Ortega Orozco''' ([[1967-yil]] [[19-mart]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi va murabbiy, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. U hozirgi kunda [[Major League Soccer]] vakili hisoblangan „[[LA Galaxy]]“ klubining metodologiya va rivojlanish boʻyicha direktori lavozimida faoliyat yuritadi hamda u yerda klubning yoshlar akademiyasi va rivojlanish dasturlarini nazorat qiladi<ref>{{cite web | url=https://www.lagalaxy.com/post/2019/07/19/la-galaxy-name-juan-carlos-ortega-director-methodology-and-development | title=LA Galaxy name Juan Carlos Ortega Director of Methodology and Development | accessdate=July 19, 2019| date=July 19, 2019 }}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Ortega, Juan Carlos}} [[Turkum:1967-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Tigres UANL futbolchilari]] [[Turkum:Club León futbolchilari]] [[Turkum:Correcaminos UAT futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} h99b23xzklnuwj7vd5etf7oordx1150 6318331 6318287 2026-10-25T02:11:21Z AnvarxonM 75105 /* Manbalar */ 6318331 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Juan Carlos Ortega | tasvir = | toʻliqism = Juan Carlos Ortega Orozco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1967|3|19|df=y}} | tavallud_joyi = [[Atotonilco el Alto]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.78 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1988–1993 | klublar1 = [[Leones Negros UdeG|UdeG]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 1993–1996 | klublar2 = [[Tigres UANL]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 1996 | klublar3 = [[Club León|León]] | isht3 = | gollar3 = | yillar4 = 1996–1999 | klublar4 = [[Tigres UANL]] | isht4 = | gollar4 = | yillar5 = 1999–2000 | klublar5 = [[Correcaminos UAT|UAT]] | isht5 = | gollar5 = | yillar6 = 2000–2003 | klublar6 = [[C.D. Tapatío|Tapatío]] | isht6 = | gollar6 = | boshliqyillar1 = 2003–2009 | boshliqklublar1 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] (yordamchi) | boshliqyillar2 = 2013 | boshliqklublar2 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] | boshliqyillar3 = 2014 | boshliqklublar3 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] (yordamchi) | boshliqyillar4 = 2015–2019 | boshliqklublar4 = Meksika U15 | boshliqyillar5 = 2026 | boshliqklublar5 = [[Querétaro F.C.|Querétaro]] (yordamchi) }} '''Juan Carlos Ortega Orozco''' ([[1967-yil]] [[19-mart]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi va murabbiy, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. U hozirgi kunda [[Major League Soccer]] vakili hisoblangan „[[LA Galaxy]]“ klubining metodologiya va rivojlanish boʻyicha direktori lavozimida faoliyat yuritadi hamda u yerda klubning yoshlar akademiyasi va rivojlanish dasturlarini nazorat qiladi<ref>{{cite web | url=https://www.lagalaxy.com/post/2019/07/19/la-galaxy-name-juan-carlos-ortega-director-methodology-and-development | title=LA Galaxy name Juan Carlos Ortega Director of Methodology and Development | accessdate=July 19, 2019| date=July 19, 2019 }}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Ortega, Juan Carlos}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylar]] [[Turkum:Tigres UANL futbolchilari]] [[Turkum:Club León futbolchilari]] [[Turkum:Correcaminos UAT futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} buu0q7l5e7ccut4a61qkidlthlqytlo Álvaro Ortiz (futbolchi) 0 1467151 6318288 2026-10-24T23:30:02Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Álvaro Ortiz | tasvir = | toʻliqism = Álvaro Ortiz Arellano | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1978|2|19|df=y}} | tavallud_joyi = [[Mexiko]], Meksika | boʻyi = 1.78 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1998–1999 | klublar1 = [[Club León|León]] | isht1 = 17 | gollar1 = 1 | yillar2 = 1999–2000 | klublar2 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] | isht2 = 7 | gollar...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318288 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Álvaro Ortiz | tasvir = | toʻliqism = Álvaro Ortiz Arellano | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1978|2|19|df=y}} | tavallud_joyi = [[Mexiko]], Meksika | boʻyi = 1.78 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1998–1999 | klublar1 = [[Club León|León]] | isht1 = 17 | gollar1 = 1 | yillar2 = 1999–2000 | klublar2 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] | isht2 = 7 | gollar2 = 1 | yillar3 = 2000–2001 | klublar3 = [[Club Necaxa|Necaxa]] | isht3 = 52 | gollar3 = 9 | yillar4 = 2002 | klublar4 = [[Club América|América]] | isht4 = 30 | gollar4 = 1 | yillar5 = 2003 | klublar5 = [[Club Necaxa|Necaxa]] | isht5 = 14 | gollar5 = 0 | yillar6 = 2003–2005 | klublar6 = [[Club América|América]] | isht6 = 67 | gollar6 = 3 | yillar7 = 2005–2007 | klublar7 = [[San Luis F.C.]] | isht7 = 60 | gollar7 = 0 | yillar8 = 2007–2008 | klublar8 = [[Toluca FC|Toluca]] | isht8 = 6 | gollar8 = 0 | yillar9 = 2008–2012 | klublar9 = [[Club Puebla|Puebla]] | isht9 = 79 | gollar9 = 2 | yillar10 = 2012 | klublar10 = [[Lobos BUAP]] | isht10 = 2 | gollar10 = 0 | yillar11 = 2013 | klublar11 = [[San Luis F.C.]] | isht11 = 8 | gollar11 = 1 | yillar12 = 2013–2014 | klublar12 = [[Chiapas F.C.]] | isht12 = 6 | gollar12 = 0 | milliyyillar1 = 2000 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 3 | milliygollar1 = 0 | jamiisht = 348 | jamigollar = 18 }} '''Álvaro Ortiz Arellano''' ([[1978-yil]] [[19-fevral]]da [[Mexiko]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. U [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika milliy terma jamoasi]] safida jami uchta oʻyinda maydonga tushgan<ref name=medio>{{cite web|url=http://www.mediotiempo.com/jugador/alvaro-ortiz&todos=1&id_liga=1|title=Álvaro Ortiz|publisher=Medio Tiempo|language=Spanish|accessdate=4 June 2012}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{NFT player|pid=10831}} {{DEFAULTSORT:Ortiz, Alvaro}} [[Turkum:1978-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Club León futbolchilari]] [[Turkum:Club Necaxa futbolchilari]] [[Turkum:Club América futbolchilari]] [[Turkum:Toluca FC futbolchilari]] [[Turkum:San Luis F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Club Puebla futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 5d8hzmmwq2n58amu37g5ruoe94g2wsa 6318332 6318288 2026-10-25T02:11:41Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6318332 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Álvaro Ortiz | tasvir = | toʻliqism = Álvaro Ortiz Arellano | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1978|2|19|df=y}} | tavallud_joyi = [[Mexiko]], Meksika | boʻyi = 1.78 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1998–1999 | klublar1 = [[Club León|León]] | isht1 = 17 | gollar1 = 1 | yillar2 = 1999–2000 | klublar2 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] | isht2 = 7 | gollar2 = 1 | yillar3 = 2000–2001 | klublar3 = [[Club Necaxa|Necaxa]] | isht3 = 52 | gollar3 = 9 | yillar4 = 2002 | klublar4 = [[Club América|América]] | isht4 = 30 | gollar4 = 1 | yillar5 = 2003 | klublar5 = [[Club Necaxa|Necaxa]] | isht5 = 14 | gollar5 = 0 | yillar6 = 2003–2005 | klublar6 = [[Club América|América]] | isht6 = 67 | gollar6 = 3 | yillar7 = 2005–2007 | klublar7 = [[San Luis F.C.]] | isht7 = 60 | gollar7 = 0 | yillar8 = 2007–2008 | klublar8 = [[Toluca FC|Toluca]] | isht8 = 6 | gollar8 = 0 | yillar9 = 2008–2012 | klublar9 = [[Club Puebla|Puebla]] | isht9 = 79 | gollar9 = 2 | yillar10 = 2012 | klublar10 = [[Lobos BUAP]] | isht10 = 2 | gollar10 = 0 | yillar11 = 2013 | klublar11 = [[San Luis F.C.]] | isht11 = 8 | gollar11 = 1 | yillar12 = 2013–2014 | klublar12 = [[Chiapas F.C.]] | isht12 = 6 | gollar12 = 0 | milliyyillar1 = 2000 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 3 | milliygollar1 = 0 | jamiisht = 348 | jamigollar = 18 }} '''Álvaro Ortiz Arellano''' ([[1978-yil]] [[19-fevral]]da [[Mexiko]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. U [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika milliy terma jamoasi]] safida jami uchta oʻyinda maydonga tushgan<ref name=medio>{{cite web|url=http://www.mediotiempo.com/jugador/alvaro-ortiz&todos=1&id_liga=1|title=Álvaro Ortiz|publisher=Medio Tiempo|language=Spanish|accessdate=4 June 2012}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{NFT player|pid=10831}} {{DEFAULTSORT:Ortiz, Alvaro}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:Club León futbolchilari]] [[Turkum:Club Necaxa futbolchilari]] [[Turkum:Club América futbolchilari]] [[Turkum:Toluca FC futbolchilari]] [[Turkum:San Luis F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Club Puebla futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} ajrueoy7rciogi4j08xyer5wkh4dsqi Pablo Ortíz (2002-yilda tugʻilgan futbolchi) 0 1467152 6318289 2026-10-24T23:32:30Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Pablo Ortíz | tasvir = | toʻliqism = Pablo Nicolás Ortíz Orozco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2002|4|5|df=y}} | tavallud_joyi = [[Kolima]], Meksika | boʻyi = 1.75 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Pablo Nicolás Ortíz Orozco|url=https://www.ligamx.net/cancha/jugador/139036/eyJpZENsdWIiOiA1fQ==/pablo-nicolas-ortiz-orozco|publisher=[[Liga MX]]|access-date=24 May 2026}}</ref> | pozitsiya = Him...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318289 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Pablo Ortíz | tasvir = | toʻliqism = Pablo Nicolás Ortíz Orozco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2002|4|5|df=y}} | tavallud_joyi = [[Kolima]], Meksika | boʻyi = 1.75 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Pablo Nicolás Ortíz Orozco|url=https://www.ligamx.net/cancha/jugador/139036/eyJpZENsdWIiOiA1fQ==/pablo-nicolas-ortiz-orozco|publisher=[[Liga MX]]|access-date=24 May 2026}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Chap qanot himoyachisi]] | joriyklub = [[Club Tijuana|Tijuana]] | klubraqami = 33 | yoshlikyillari1 = 2019–2023 | yoshlikklublari1 = [[Querétaro F.C.|Querétaro]] | yillar1 = 2023–2025 | klublar1 = [[Querétaro F.C.|Querétaro]] | isht1 = 32 | gollar1 = 1 | yillar2 = 2025– | klublar2 = [[Club Tijuana|Tijuana]] | isht2 = 16 | gollar2 = 0 | club-update = 2026-yil 19-may }} '''Pablo Nicolás Ortíz Orozco''' ([[2002-yil]] [[5-aprel]]da [[Kolima]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, „[[Club Tijuana|Tijuana]]“ klubida [[Himoyachi (futbol)|chap qanot himoyachisi]] sifatida toʻp suradi<ref>{{cite web|title=Pablo Ortiz se luce con el primer GOLAZO del Clausura 2024 frente Toluca|url=https://www.milenio.com/futbol/liga-mx/pablo-ortiz-se-luce-con-el-primer-golazo-del-clausura-2024-vs-toluca|website=La Afición|date=12 August 2023|access-date=24 May 2026}}</ref><ref>{{cite web|title=¡Refuerzo a la vista! Pablo Ortíz se une a Xolos para el Apertura 2025|url=https://bajanews.mx/Deportes/44162/Refuerzo-a-la-vista-Pablo-Ortiz-se-une-a-Xolos-para-el-Apertura-2025|website=Baja News|date=12 August 2023|access-date=24 May 2026}}</ref>. == Klubdagi faoliyati == 2023-yilda Ortíz oʻz faoliyatini „[[Querétaro F.C.|Querétaro]]“ klubida boshlagan<ref>{{cite web|title=Zaguero Colimense debuta como goleador en la Liga MX|url=https://www.afmedios.com/zaguero-colimense-pablo-ortiz-debuta-como-goleador-en-liga-mx/|website=AF Medios|date=10 October 2022|access-date=24 May 2026}}</ref>. 2025-yilda „[[Club Tijuana|Tijuana]]“ jamoasi safiga borib qoʻshilgan<ref>{{cite web|title=Pablo Ortíz llega a Xolos de Tijuana|url=https://psn.si/pablo-ortiz-xolos-rm/2025/07/09/|website=PSN En Línea|date=10 October 2022|access-date=24 May 2026}}</ref><ref>{{cite web|title=¡Bienvenido a Tijuana, Pablo Ortíz!|url=https://xolos.com.mx/noticias/primer-equipo/11872|website=Club Tijuana|date=10 October 2022|access-date=24 May 2026}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{Liga MX player|139036|Pablo Nicolás Ortíz Orozco}} * {{Worldfootball.net|pablo-ortiz|new_id=pe625389}} {{DEFAULTSORT:Ortiz, Pablo}} [[Turkum:2002-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Querétaro F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Club Tijuana futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} jbmv81htqmbgbi5wqfc34rm50zpvw7q 6318333 6318289 2026-10-25T02:12:04Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6318333 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Pablo Ortíz | tasvir = | toʻliqism = Pablo Nicolás Ortíz Orozco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2002|4|5|df=y}} | tavallud_joyi = [[Kolima]], Meksika | boʻyi = 1.75 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Pablo Nicolás Ortíz Orozco|url=https://www.ligamx.net/cancha/jugador/139036/eyJpZENsdWIiOiA1fQ==/pablo-nicolas-ortiz-orozco|publisher=[[Liga MX]]|access-date=24 May 2026}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Chap qanot himoyachisi]] | joriyklub = [[Club Tijuana|Tijuana]] | klubraqami = 33 | yoshlikyillari1 = 2019–2023 | yoshlikklublari1 = [[Querétaro F.C.|Querétaro]] | yillar1 = 2023–2025 | klublar1 = [[Querétaro F.C.|Querétaro]] | isht1 = 32 | gollar1 = 1 | yillar2 = 2025– | klublar2 = [[Club Tijuana|Tijuana]] | isht2 = 16 | gollar2 = 0 | club-update = 2026-yil 19-may }} '''Pablo Nicolás Ortíz Orozco''' ([[2002-yil]] [[5-aprel]]da [[Kolima]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, „[[Club Tijuana|Tijuana]]“ klubida [[Himoyachi (futbol)|chap qanot himoyachisi]] sifatida toʻp suradi<ref>{{cite web|title=Pablo Ortiz se luce con el primer GOLAZO del Clausura 2024 frente Toluca|url=https://www.milenio.com/futbol/liga-mx/pablo-ortiz-se-luce-con-el-primer-golazo-del-clausura-2024-vs-toluca|website=La Afición|date=12 August 2023|access-date=24 May 2026}}</ref><ref>{{cite web|title=¡Refuerzo a la vista! Pablo Ortíz se une a Xolos para el Apertura 2025|url=https://bajanews.mx/Deportes/44162/Refuerzo-a-la-vista-Pablo-Ortiz-se-une-a-Xolos-para-el-Apertura-2025|website=Baja News|date=12 August 2023|access-date=24 May 2026}}</ref>. == Klubdagi faoliyati == 2023-yilda Ortíz oʻz faoliyatini „[[Querétaro F.C.|Querétaro]]“ klubida boshlagan<ref>{{cite web|title=Zaguero Colimense debuta como goleador en la Liga MX|url=https://www.afmedios.com/zaguero-colimense-pablo-ortiz-debuta-como-goleador-en-liga-mx/|website=AF Medios|date=10 October 2022|access-date=24 May 2026}}</ref>. 2025-yilda „[[Club Tijuana|Tijuana]]“ jamoasi safiga borib qoʻshilgan<ref>{{cite web|title=Pablo Ortíz llega a Xolos de Tijuana|url=https://psn.si/pablo-ortiz-xolos-rm/2025/07/09/|website=PSN En Línea|date=10 October 2022|access-date=24 May 2026}}</ref><ref>{{cite web|title=¡Bienvenido a Tijuana, Pablo Ortíz!|url=https://xolos.com.mx/noticias/primer-equipo/11872|website=Club Tijuana|date=10 October 2022|access-date=24 May 2026}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{Liga MX player|139036|Pablo Nicolás Ortíz Orozco}} * {{Worldfootball.net|pablo-ortiz|new_id=pe625389}} {{DEFAULTSORT:Ortiz, Pablo}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:Querétaro F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Club Tijuana futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 6oy6ykvsgp6yho6vv4ufzvn2jnli7vr Pedro Pablo Osorio 0 1467153 6318291 2026-10-24T23:33:36Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Pedro Osorio | tasvir = | toʻliqism = Pedro Pablo Osorio Nicolás | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1965|12|29|df=y}} | tavallud_joyi = [[Orizaba]], [[Veracruz (shtat)|Veracruz]], Meksika | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | milliyyillar1 = 1988–1991 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 8 | milliygollar1 = }} '''Pedr...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318291 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Pedro Osorio | tasvir = | toʻliqism = Pedro Pablo Osorio Nicolás | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1965|12|29|df=y}} | tavallud_joyi = [[Orizaba]], [[Veracruz (shtat)|Veracruz]], Meksika | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | milliyyillar1 = 1988–1991 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 8 | milliygollar1 = }} '''Pedro Pablo Osorio Nicolás''' ([[1965-yil]] [[29-dekabr]]da [[Veracruz (shtat)|Veracruz]] shtatining [[Orizaba]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi va murabbiy, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. Osorio 1988-yildan 1991-yilgacha [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika milliy terma jamoasi]] safida sakkizta uchrashuvda maydonga tushgan<ref>{{Cite web |title=Pedro Pablo Osorio Nicolás |url=http://ligamx.net/cancha/cuerpotecnico/51547/pedro-pablo-osorio-nicolas |access-date=28 July 2020 |website=Liga MX}}</ref><ref>{{NFT|14619|accessdate=28 July 2020}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{NFT player|pid=14619}} {{DEFAULTSORT:Osorio, Pedro}} [[Turkum:1965-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Toros Neza futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} jvul0uvbsxmdlvidnwolvo25lh0tzd5 6318334 6318291 2026-10-25T02:12:50Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6318334 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Pedro Osorio | tasvir = | toʻliqism = Pedro Pablo Osorio Nicolás | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1965|12|29|df=y}} | tavallud_joyi = [[Orizaba]], [[Veracruz (shtat)|Veracruz]], Meksika | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | milliyyillar1 = 1988–1991 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 8 | milliygollar1 = }} '''Pedro Pablo Osorio Nicolás''' ([[1965-yil]] [[29-dekabr]]da [[Veracruz (shtat)|Veracruz]] shtatining [[Orizaba]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi va murabbiy, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. Osorio 1988-yildan 1991-yilgacha [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika milliy terma jamoasi]] safida sakkizta uchrashuvda maydonga tushgan<ref>{{Cite web |title=Pedro Pablo Osorio Nicolás |url=http://ligamx.net/cancha/cuerpotecnico/51547/pedro-pablo-osorio-nicolas |access-date=28 July 2020 |website=Liga MX}}</ref><ref>{{NFT|14619|accessdate=28 July 2020}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{NFT player|pid=14619}} {{DEFAULTSORT:Osorio, Pedro}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylar]] [[Turkum:Toros Neza futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} sl2oomw2emtymqco257nsg2ruzw2vnf Gabriel Palmeros 0 1467154 6318292 2026-10-24T23:35:36Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Gabriel Palmeros | tasvir = | toʻliqism = Gabriel Palmeros Valadéz | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1977|12|2|df=y}} | tavallud_joyi = [[Puebla (shahar)|Puebla]], Meksika | boʻyi = 1.73 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 2001–2005 | klublar1 = [[Santos Laguna]] | isht1 = 58 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2005–2007 | klublar2 = Chiapas F.C.|Jaguares de Chiapas...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318292 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Gabriel Palmeros | tasvir = | toʻliqism = Gabriel Palmeros Valadéz | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1977|12|2|df=y}} | tavallud_joyi = [[Puebla (shahar)|Puebla]], Meksika | boʻyi = 1.73 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 2001–2005 | klublar1 = [[Santos Laguna]] | isht1 = 58 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2005–2007 | klublar2 = [[Chiapas F.C.|Jaguares de Chiapas]] | isht2 = 55 | gollar2 = 0 }} '''Gabriel Palmeros Valadéz''' ([[1977-yil]] [[2-dekabr]]da [[Puebla (shahar)|Puebla]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. U oʻz faoliyati davomida „[[Santos Laguna]]“ va „[[Chiapas F.C.|Jaguares de Chiapas]]“ kabi klublarda oʻynagan<ref>{{Liga MX player|13437/gabriel-palmeros-valadez|Gabriel Palmeros Valadéz}}</ref><ref>{{cite news|publisher=[[El Siglo de Torreón]]|title=Palmeros busca ser un zaguero veloz|url=https://www.elsiglodetorreon.com.mx/sup/oladep/04/51/04oladep5105.pdf|language=es|date=2003}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Palmeros, Gabriel}} [[Turkum:1977-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Santos Laguna futbolchilari]] [[Turkum:Chiapas F.C. futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} kef5r4afb43trr6tnb6lfo51st5u64s 6318335 6318292 2026-10-25T02:13:12Z AnvarxonM 75105 /* Manbalar */ 6318335 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Gabriel Palmeros | tasvir = | toʻliqism = Gabriel Palmeros Valadéz | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1977|12|2|df=y}} | tavallud_joyi = [[Puebla (shahar)|Puebla]], Meksika | boʻyi = 1.73 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 2001–2005 | klublar1 = [[Santos Laguna]] | isht1 = 58 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2005–2007 | klublar2 = [[Chiapas F.C.|Jaguares de Chiapas]] | isht2 = 55 | gollar2 = 0 }} '''Gabriel Palmeros Valadéz''' ([[1977-yil]] [[2-dekabr]]da [[Puebla (shahar)|Puebla]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. U oʻz faoliyati davomida „[[Santos Laguna]]“ va „[[Chiapas F.C.|Jaguares de Chiapas]]“ kabi klublarda oʻynagan<ref>{{Liga MX player|13437/gabriel-palmeros-valadez|Gabriel Palmeros Valadéz}}</ref><ref>{{cite news|publisher=[[El Siglo de Torreón]]|title=Palmeros busca ser un zaguero veloz|url=https://www.elsiglodetorreon.com.mx/sup/oladep/04/51/04oladep5105.pdf|language=es|date=2003}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Palmeros, Gabriel}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:Santos Laguna futbolchilari]] [[Turkum:Chiapas F.C. futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} osyn6kkxjsw2zzw5behjd87ub66jsn9 Athalie Palomo 0 1467155 6318294 2026-10-24T23:37:15Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Athalie Palomo | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Athalie Mckenzie Palomo Carranza | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2000|9|7|df=y}} | tavallud_joyi = [[Irving, Texas|Irving]], [[Texas]], AQSh | boʻyi = 1.65 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Athalie Mckenzie Palomo Carranza|url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/164091/eyJpZENsdWIiOiAxMTE4Nn0=/athalie-mckenzie-palomo-carranza|publisher=Liga...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318294 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Athalie Palomo | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Athalie Mckenzie Palomo Carranza | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2000|9|7|df=y}} | tavallud_joyi = [[Irving, Texas|Irving]], [[Texas]], AQSh | boʻyi = 1.65 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Athalie Mckenzie Palomo Carranza|url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/164091/eyJpZENsdWIiOiAxMTE4Nn0=/athalie-mckenzie-palomo-carranza|publisher=[[Liga MX Femenil]]|access-date=4 January 2023}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Markaziy himoyachi]] | joriyklub = | klubraqami = | yillar1 = 2019–2022 | klublar1 = [[Pittsburgh Panthers women's soccer|Pittsburgh Panthers]]<ref>{{cite web|title=Athalie Mckenzie Palomo Carranza|url=https://pittsburghpanthers.com/sports/womens-soccer/roster/athalie-palomo/12165|publisher=Pittsburgh Panthers|access-date=4 January 2023}}</ref> | isht1 = 73 | gollar1 = 2 | yillar2 = 2023–2024 | klublar2 = [[Tigres UANL (women)|UANL]] | isht2 = 3 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2025 | klublar3 = [[Dallas Trinity FC|Dallas Trinity]] | isht3 = 5 | gollar3 = 0 | milliyyillar1 = 2018 | milliyjamoa1 = Meksika U-20 | milliyisht1 = | milliygollar1 = | club-update = 2025-yil 1-iyul | nationalteam-update = 2024-yil 29-fevral }} '''Athalie Mckenzie Palomo Carranza''' ([[2000-yil]] [[7-sentyabr]]da AQShning [[Irving, Texas|Irving]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|markaziy himoyachi]] sifatida toʻp suradi. == Klubdagi faoliyati == === UANL === 2023-yilda Palomo oʻzining professional faoliyatini „[[Tigres UANL (women)|Tigres UANL]]“ klubida boshlagan<ref>{{cite web |title=Alexia Delgado y Athalie Palomo, refuerzos de Tigres Femenil|date=10 October 2022 |url=https://www.cancha.com/alexia-delgado-y-athalie-palomo-refuerzos-de-tigres-femenil/ar2627517|website=Cancha|accessdate=4 January 2023}}</ref><ref>{{cite web |title=Former Pitt women's soccer defender Athalie Palomo signs with Tigres Femenil|date=10 October 2022 |url=https://pittsburghsoccernow.com/2023/06/22/former-pitt-womens-soccer-defender-athalie-palomo-signs-with-tigres-femenil/|website=PGH SCN|accessdate=4 January 2023}}</ref>. === Dallas Trinity FC === 2025-yil 8-aprelda „[[Dallas Trinity FC]]“ klubi Palomo bilan shartnoma imzolaganini rasman eʼlon qildi<ref>{{Cite web |title=Dallas Trinity FC Signs Defender Atty Palomo |url=https://www.dallastrinityfc.com/news/2025/04/08/dallas-trinity-fc-signs-defender-atty-palomo/ |access-date=2025-05-19 |website=Dallas Trinity FC |language=en-US}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Palomo, Athalie}} [[Turkum:2000-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Tigres UANL (women) futbolchilari]] [[Turkum:Dallas Trinity FC futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} to70epkqaqsgzto5kpsdpx5i4gfldk6 6318295 6318294 2026-10-24T23:37:34Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Tigres UANL (women) futbolchilari]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6318295 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Athalie Palomo | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Athalie Mckenzie Palomo Carranza | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2000|9|7|df=y}} | tavallud_joyi = [[Irving, Texas|Irving]], [[Texas]], AQSh | boʻyi = 1.65 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Athalie Mckenzie Palomo Carranza|url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/164091/eyJpZENsdWIiOiAxMTE4Nn0=/athalie-mckenzie-palomo-carranza|publisher=[[Liga MX Femenil]]|access-date=4 January 2023}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Markaziy himoyachi]] | joriyklub = | klubraqami = | yillar1 = 2019–2022 | klublar1 = [[Pittsburgh Panthers women's soccer|Pittsburgh Panthers]]<ref>{{cite web|title=Athalie Mckenzie Palomo Carranza|url=https://pittsburghpanthers.com/sports/womens-soccer/roster/athalie-palomo/12165|publisher=Pittsburgh Panthers|access-date=4 January 2023}}</ref> | isht1 = 73 | gollar1 = 2 | yillar2 = 2023–2024 | klublar2 = [[Tigres UANL (women)|UANL]] | isht2 = 3 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2025 | klublar3 = [[Dallas Trinity FC|Dallas Trinity]] | isht3 = 5 | gollar3 = 0 | milliyyillar1 = 2018 | milliyjamoa1 = Meksika U-20 | milliyisht1 = | milliygollar1 = | club-update = 2025-yil 1-iyul | nationalteam-update = 2024-yil 29-fevral }} '''Athalie Mckenzie Palomo Carranza''' ([[2000-yil]] [[7-sentyabr]]da AQShning [[Irving, Texas|Irving]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|markaziy himoyachi]] sifatida toʻp suradi. == Klubdagi faoliyati == === UANL === 2023-yilda Palomo oʻzining professional faoliyatini „[[Tigres UANL (women)|Tigres UANL]]“ klubida boshlagan<ref>{{cite web |title=Alexia Delgado y Athalie Palomo, refuerzos de Tigres Femenil|date=10 October 2022 |url=https://www.cancha.com/alexia-delgado-y-athalie-palomo-refuerzos-de-tigres-femenil/ar2627517|website=Cancha|accessdate=4 January 2023}}</ref><ref>{{cite web |title=Former Pitt women's soccer defender Athalie Palomo signs with Tigres Femenil|date=10 October 2022 |url=https://pittsburghsoccernow.com/2023/06/22/former-pitt-womens-soccer-defender-athalie-palomo-signs-with-tigres-femenil/|website=PGH SCN|accessdate=4 January 2023}}</ref>. === Dallas Trinity FC === 2025-yil 8-aprelda „[[Dallas Trinity FC]]“ klubi Palomo bilan shartnoma imzolaganini rasman eʼlon qildi<ref>{{Cite web |title=Dallas Trinity FC Signs Defender Atty Palomo |url=https://www.dallastrinityfc.com/news/2025/04/08/dallas-trinity-fc-signs-defender-atty-palomo/ |access-date=2025-05-19 |website=Dallas Trinity FC |language=en-US}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Palomo, Athalie}} [[Turkum:2000-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Dallas Trinity FC futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 2n859j1resaoqc0u5syys48xzqd47e1 6318296 6318295 2026-10-24T23:37:38Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Dallas Trinity FC futbolchilari]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6318296 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Athalie Palomo | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Athalie Mckenzie Palomo Carranza | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2000|9|7|df=y}} | tavallud_joyi = [[Irving, Texas|Irving]], [[Texas]], AQSh | boʻyi = 1.65 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Athalie Mckenzie Palomo Carranza|url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/164091/eyJpZENsdWIiOiAxMTE4Nn0=/athalie-mckenzie-palomo-carranza|publisher=[[Liga MX Femenil]]|access-date=4 January 2023}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Markaziy himoyachi]] | joriyklub = | klubraqami = | yillar1 = 2019–2022 | klublar1 = [[Pittsburgh Panthers women's soccer|Pittsburgh Panthers]]<ref>{{cite web|title=Athalie Mckenzie Palomo Carranza|url=https://pittsburghpanthers.com/sports/womens-soccer/roster/athalie-palomo/12165|publisher=Pittsburgh Panthers|access-date=4 January 2023}}</ref> | isht1 = 73 | gollar1 = 2 | yillar2 = 2023–2024 | klublar2 = [[Tigres UANL (women)|UANL]] | isht2 = 3 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2025 | klublar3 = [[Dallas Trinity FC|Dallas Trinity]] | isht3 = 5 | gollar3 = 0 | milliyyillar1 = 2018 | milliyjamoa1 = Meksika U-20 | milliyisht1 = | milliygollar1 = | club-update = 2025-yil 1-iyul | nationalteam-update = 2024-yil 29-fevral }} '''Athalie Mckenzie Palomo Carranza''' ([[2000-yil]] [[7-sentyabr]]da AQShning [[Irving, Texas|Irving]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|markaziy himoyachi]] sifatida toʻp suradi. == Klubdagi faoliyati == === UANL === 2023-yilda Palomo oʻzining professional faoliyatini „[[Tigres UANL (women)|Tigres UANL]]“ klubida boshlagan<ref>{{cite web |title=Alexia Delgado y Athalie Palomo, refuerzos de Tigres Femenil|date=10 October 2022 |url=https://www.cancha.com/alexia-delgado-y-athalie-palomo-refuerzos-de-tigres-femenil/ar2627517|website=Cancha|accessdate=4 January 2023}}</ref><ref>{{cite web |title=Former Pitt women's soccer defender Athalie Palomo signs with Tigres Femenil|date=10 October 2022 |url=https://pittsburghsoccernow.com/2023/06/22/former-pitt-womens-soccer-defender-athalie-palomo-signs-with-tigres-femenil/|website=PGH SCN|accessdate=4 January 2023}}</ref>. === Dallas Trinity FC === 2025-yil 8-aprelda „[[Dallas Trinity FC]]“ klubi Palomo bilan shartnoma imzolaganini rasman eʼlon qildi<ref>{{Cite web |title=Dallas Trinity FC Signs Defender Atty Palomo |url=https://www.dallastrinityfc.com/news/2025/04/08/dallas-trinity-fc-signs-defender-atty-palomo/ |access-date=2025-05-19 |website=Dallas Trinity FC |language=en-US}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Palomo, Athalie}} [[Turkum:2000-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 1esbsemb9yhurwx7wwz1uhlv0f9f5ga 6318336 6318296 2026-10-25T02:13:27Z AnvarxonM 75105 /* Manbalar */ 6318336 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Athalie Palomo | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Athalie Mckenzie Palomo Carranza | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2000|9|7|df=y}} | tavallud_joyi = [[Irving, Texas|Irving]], [[Texas]], AQSh | boʻyi = 1.65 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Athalie Mckenzie Palomo Carranza|url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/164091/eyJpZENsdWIiOiAxMTE4Nn0=/athalie-mckenzie-palomo-carranza|publisher=[[Liga MX Femenil]]|access-date=4 January 2023}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Markaziy himoyachi]] | joriyklub = | klubraqami = | yillar1 = 2019–2022 | klublar1 = [[Pittsburgh Panthers women's soccer|Pittsburgh Panthers]]<ref>{{cite web|title=Athalie Mckenzie Palomo Carranza|url=https://pittsburghpanthers.com/sports/womens-soccer/roster/athalie-palomo/12165|publisher=Pittsburgh Panthers|access-date=4 January 2023}}</ref> | isht1 = 73 | gollar1 = 2 | yillar2 = 2023–2024 | klublar2 = [[Tigres UANL (women)|UANL]] | isht2 = 3 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2025 | klublar3 = [[Dallas Trinity FC|Dallas Trinity]] | isht3 = 5 | gollar3 = 0 | milliyyillar1 = 2018 | milliyjamoa1 = Meksika U-20 | milliyisht1 = | milliygollar1 = | club-update = 2025-yil 1-iyul | nationalteam-update = 2024-yil 29-fevral }} '''Athalie Mckenzie Palomo Carranza''' ([[2000-yil]] [[7-sentyabr]]da AQShning [[Irving, Texas|Irving]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|markaziy himoyachi]] sifatida toʻp suradi. == Klubdagi faoliyati == === UANL === 2023-yilda Palomo oʻzining professional faoliyatini „[[Tigres UANL (women)|Tigres UANL]]“ klubida boshlagan<ref>{{cite web |title=Alexia Delgado y Athalie Palomo, refuerzos de Tigres Femenil|date=10 October 2022 |url=https://www.cancha.com/alexia-delgado-y-athalie-palomo-refuerzos-de-tigres-femenil/ar2627517|website=Cancha|accessdate=4 January 2023}}</ref><ref>{{cite web |title=Former Pitt women's soccer defender Athalie Palomo signs with Tigres Femenil|date=10 October 2022 |url=https://pittsburghsoccernow.com/2023/06/22/former-pitt-womens-soccer-defender-athalie-palomo-signs-with-tigres-femenil/|website=PGH SCN|accessdate=4 January 2023}}</ref>. === Dallas Trinity FC === 2025-yil 8-aprelda „[[Dallas Trinity FC]]“ klubi Palomo bilan shartnoma imzolaganini rasman eʼlon qildi<ref>{{Cite web |title=Dallas Trinity FC Signs Defender Atty Palomo |url=https://www.dallastrinityfc.com/news/2025/04/08/dallas-trinity-fc-signs-defender-atty-palomo/ |access-date=2025-05-19 |website=Dallas Trinity FC |language=en-US}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Palomo, Athalie}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} dg2r9wl3xyqzihpo6ouqvcnqat69gs0 Laura Parra 0 1467156 6318297 2026-10-24T23:38:48Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Laura Parra | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Laura Montserrat Parra Constantino | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2000|12|19|df=y}} | tavallud_joyi = [[Guadalajara]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.58 m<ref>{{cite web |url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/129869/eyJpZENsdWIiOiAxMTc3OH0=/laura-montserrat-parra-constantino |title=Laura Montserrat Parra Constantino |work=[[Liga MX Femenil]]...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318297 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Laura Parra | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Laura Montserrat Parra Constantino | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2000|12|19|df=y}} | tavallud_joyi = [[Guadalajara]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.58 m<ref>{{cite web |url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/129869/eyJpZENsdWIiOiAxMTc3OH0=/laura-montserrat-parra-constantino |title=Laura Montserrat Parra Constantino |work=[[Liga MX Femenil]] |language=Spanish |date= |accessdate=February 19, 2020 |publisher=Liga MX Femenil}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Chap qanot himoyachisi]] | joriyklub = [[Club Tijuana (women)|Tijuana]] | klubraqami = 27 | yillar1 = 2018 | klublar1 = [[Club América (women)|América]] | isht1 = 7 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2018–2023 | klublar2 = [[Deportivo Toluca F.C. (women)|Toluca]] | isht2 = 126 | gollar2 = 1 | yillar3 = 2023–2025 | klublar3 = [[Atlético San Luis (women)|Atlético San Luis]] | isht3 = 51 | gollar3 = 1 | yillar4 = 2025– | klublar4 = [[Club Tijuana (women)|Tijuana]] | isht4 = 10 | gollar4 = 0 | milliyyillar1 = 2019–2020 | milliyjamoa1 = Meksika U20 | milliyisht1 = | milliygollar1 = | club-update = 2026-yil 9-fevral }} '''Laura Montserrat Parra Constantino''' ([[2000-yil]] [[19-dekabr]]da tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Liga MX Femenil]]ning „[[Club Tijuana (women)|Tijuana]]“ klubida [[Himoyachi (futbol)|chap qanot himoyachisi]] sifatida toʻp suradi<ref>{{cite web |url=https://www.oncediario.com/notas/46658-laura-parra-san-luis-femenil-historia-toluca-america-femenil-goles-jugadas |title=Guerrera Apasionada |language=Spanish |date= |accessdate=February 19, 2020 |publisher=Once}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Parra, Laura}} [[Turkum:2000-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Club América (women) futbolchilari]] [[Turkum:Deportivo Toluca F.C. (women) futbolchilari]] [[Turkum:Atlético San Luis (women) futbolchilari]] [[Turkum:Club Tijuana (women) futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} gx2b44gdhroezuqohtyoy8e8360u5sz 6318298 6318297 2026-10-24T23:39:04Z Javoxir Yorqulov 130047 6318298 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Laura Parra | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Laura Montserrat Parra Constantino | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2000|12|19|df=y}} | tavallud_joyi = [[Guadalajara]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.58 m<ref>{{cite web |url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/129869/eyJpZENsdWIiOiAxMTc3OH0=/laura-montserrat-parra-constantino |title=Laura Montserrat Parra Constantino |work=[[Liga MX Femenil]] |language=Spanish |date= |accessdate=February 19, 2020 |publisher=Liga MX Femenil}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Chap qanot himoyachisi]] | joriyklub = [[Club Tijuana (women)|Tijuana]] | klubraqami = 27 | yillar1 = 2018 | klublar1 = [[Club América (women)|América]] | isht1 = 7 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2018–2023 | klublar2 = [[Deportivo Toluca F.C. (women)|Toluca]] | isht2 = 126 | gollar2 = 1 | yillar3 = 2023–2025 | klublar3 = [[Atlético San Luis (women)|Atlético San Luis]] | isht3 = 51 | gollar3 = 1 | yillar4 = 2025– | klublar4 = [[Club Tijuana (women)|Tijuana]] | isht4 = 10 | gollar4 = 0 | milliyyillar1 = 2019–2020 | milliyjamoa1 = Meksika U20 | milliyisht1 = | milliygollar1 = | club-update = 2026-yil 9-fevral }} '''Laura Montserrat Parra Constantino''' ([[2000-yil]] [[19-dekabr]]da tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Liga MX Femenil]]ning „[[Club Tijuana (women)|Tijuana]]“ klubida [[Himoyachi (futbol)|chap qanot himoyachisi]] sifatida toʻp suradi<ref>{{cite web |url=https://www.oncediario.com/notas/46658-laura-parra-san-luis-femenil-historia-toluca-america-femenil-goles-jugadas |title=Guerrera Apasionada |language=Spanish |date= |accessdate=February 19, 2020 |publisher=Once}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Parra, Laura}} [[Turkum:2000-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] {{Mexico-footy-defender-stub}} o5x5c0x6wdricy76440c5xk2ng16wm5 6318337 6318298 2026-10-25T02:14:11Z AnvarxonM 75105 /* Manbalar */ 6318337 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Laura Parra | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Laura Montserrat Parra Constantino | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2000|12|19|df=y}} | tavallud_joyi = [[Guadalajara]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.58 m<ref>{{cite web |url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/129869/eyJpZENsdWIiOiAxMTc3OH0=/laura-montserrat-parra-constantino |title=Laura Montserrat Parra Constantino |work=[[Liga MX Femenil]] |language=Spanish |date= |accessdate=February 19, 2020 |publisher=Liga MX Femenil}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Chap qanot himoyachisi]] | joriyklub = [[Club Tijuana (women)|Tijuana]] | klubraqami = 27 | yillar1 = 2018 | klublar1 = [[Club América (women)|América]] | isht1 = 7 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2018–2023 | klublar2 = [[Deportivo Toluca F.C. (women)|Toluca]] | isht2 = 126 | gollar2 = 1 | yillar3 = 2023–2025 | klublar3 = [[Atlético San Luis (women)|Atlético San Luis]] | isht3 = 51 | gollar3 = 1 | yillar4 = 2025– | klublar4 = [[Club Tijuana (women)|Tijuana]] | isht4 = 10 | gollar4 = 0 | milliyyillar1 = 2019–2020 | milliyjamoa1 = Meksika U20 | milliyisht1 = | milliygollar1 = | club-update = 2026-yil 9-fevral }} '''Laura Montserrat Parra Constantino''' ([[2000-yil]] [[19-dekabr]]da tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Liga MX Femenil]]ning „[[Club Tijuana (women)|Tijuana]]“ klubida [[Himoyachi (futbol)|chap qanot himoyachisi]] sifatida toʻp suradi<ref>{{cite web |url=https://www.oncediario.com/notas/46658-laura-parra-san-luis-femenil-historia-toluca-america-femenil-goles-jugadas |title=Guerrera Apasionada |language=Spanish |date= |accessdate=February 19, 2020 |publisher=Once}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Parra, Laura}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} myt26bu127yt68rwed0ginyq5nbvbar Gustavo Peña 0 1467157 6318300 2026-10-24T23:41:25Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Gustavo Peña | tasvir = Gustavo Peña.jpg | izoh = Peña 1970-yilda | toʻliqism = Gustavo Peña Velasco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi|1942|11|22}} | tavallud_joyi = [[Talpa de Allende]], [[Xalisko]], Meksika | vafot_sana = {{Vafot sanasi va yoshi|2021|1|19|1942|11|22}} | vafot_joyi = [[Mexiko]], Meksika | boʻyi = 1.84 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1960–1967 |...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318300 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Gustavo Peña | tasvir = Gustavo Peña.jpg | izoh = Peña 1970-yilda | toʻliqism = Gustavo Peña Velasco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi|1942|11|22}} | tavallud_joyi = [[Talpa de Allende]], [[Xalisko]], Meksika | vafot_sana = {{Vafot sanasi va yoshi|2021|1|19|1942|11|22}} | vafot_joyi = [[Mexiko]], Meksika | boʻyi = 1.84 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1960–1967 | klublar1 = [[CD Oro|Oro Guadalajara]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 1967–1970 | klublar2 = [[Cruz Azul]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 1970–1973 | klublar3 = [[Club Jalisco|Jalisco]] | isht3 = | gollar3 = | yillar4 = 1973–1976 | klublar4 = [[C.F. Monterrey|Monterrey]] | isht4 = | gollar4 = | yillar5 = 1976–1977 | klublar5 = [[Club de Fútbol Laguna|Laguna]] | isht5 = 3 | gollar5 = 0 | milliyyillar1 = 1961–1974 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 82 | milliygollar1 = 3 | boshliqyillar1 = 1977–1978 | boshliqklublar1 = [[Tampico Madero F.C.|Tampico Madero]] | boshliqyillar2 = 1978–1979 | boshliqklublar2 = [[Club Universidad de Guadalajara|Leones Negros]] | boshliqyillar3 = 1979 | boshliqklublar3 = [[C.F. Monterrey|Monterrey]] | boshliqyillar4 = 1979 | boshliqklublar4 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | boshliqyillar5 = 1980–1983 | boshliqklublar5 = [[Tampico Madero F.C.|Tampico Madero]] }} '''Gustavo Peña Velasco''' ([[1942-yil]] [[22-noyabr]]da tugʻilgan — 2021-yil 19-yanvarda vafot etgan) — meksikalik professional futbolchi va murabbiy, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{FIFA player|174845}} * {{NFT player|pid=17250}} {{DEFAULTSORT:Pena, Gustavo}} [[Turkum:1942-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2021-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylari]] [[Turkum:CD Oro futbolchilari]] [[Turkum:Cruz Azul futbolchilari]] [[Turkum:C.F. Monterrey futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 0dvf2e8ubrvpzwp64o3qqf0i4qs2az5 6318338 6318300 2026-10-25T02:15:40Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6318338 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Gustavo Peña | tasvir = Gustavo Peña.jpg | izoh = Peña 1970-yilda | toʻliqism = Gustavo Peña Velasco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi|1942|11|22}} | tavallud_joyi = [[Talpa de Allende]], [[Xalisko]], Meksika | vafot_sana = {{Vafot sanasi va yoshi|2021|1|19|1942|11|22}} | vafot_joyi = [[Mexiko]], Meksika | boʻyi = 1.84 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1960–1967 | klublar1 = [[CD Oro|Oro Guadalajara]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 1967–1970 | klublar2 = [[Cruz Azul]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 1970–1973 | klublar3 = [[Club Jalisco|Jalisco]] | isht3 = | gollar3 = | yillar4 = 1973–1976 | klublar4 = [[C.F. Monterrey|Monterrey]] | isht4 = | gollar4 = | yillar5 = 1976–1977 | klublar5 = [[Club de Fútbol Laguna|Laguna]] | isht5 = 3 | gollar5 = 0 | milliyyillar1 = 1961–1974 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 82 | milliygollar1 = 3 | boshliqyillar1 = 1977–1978 | boshliqklublar1 = [[Tampico Madero F.C.|Tampico Madero]] | boshliqyillar2 = 1978–1979 | boshliqklublar2 = [[Club Universidad de Guadalajara|Leones Negros]] | boshliqyillar3 = 1979 | boshliqklublar3 = [[C.F. Monterrey|Monterrey]] | boshliqyillar4 = 1979 | boshliqklublar4 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | boshliqyillar5 = 1980–1983 | boshliqklublar5 = [[Tampico Madero F.C.|Tampico Madero]] }} '''Gustavo Peña Velasco''' ([[1942-yil]] [[22-noyabr]]da tugʻilgan — 2021-yil 19-yanvarda vafot etgan) — meksikalik professional futbolchi va murabbiy, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{FIFA player|174845}} * {{NFT player|pid=17250}} {{DEFAULTSORT:Pena, Gustavo}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylar]] [[Turkum:CD Oro futbolchilari]] [[Turkum:Cruz Azul futbolchilari]] [[Turkum:C.F. Monterrey futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 1u7x52sb2pgem16up9kyywgq81cr5ve 6318339 6318338 2026-10-25T02:16:59Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6318339 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Gustavo Peña | tasvir = Gustavo Peña.jpg | izoh = Peña 1970-yilda | toʻliqism = Gustavo Peña Velasco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi|1942|11|22}} | tavallud_joyi = [[Talpa de Allende]], [[Xalisko]], Meksika | vafot_sana = {{Vafot sanasi va yoshi|2021|1|19|1942|11|22}} | vafot_joyi = [[Mexiko]], Meksika | boʻyi = 1.84 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1960–1967 | klublar1 = [[CD Oro|Oro Guadalajara]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 1967–1970 | klublar2 = [[Cruz Azul]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 1970–1973 | klublar3 = [[Club Jalisco|Jalisco]] | isht3 = | gollar3 = | yillar4 = 1973–1976 | klublar4 = [[C.F. Monterrey|Monterrey]] | isht4 = | gollar4 = | yillar5 = 1976–1977 | klublar5 = [[Club de Fútbol Laguna|Laguna]] | isht5 = 3 | gollar5 = 0 | milliyyillar1 = 1961–1974 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 82 | milliygollar1 = 3 | boshliqyillar1 = 1977–1978 | boshliqklublar1 = [[Tampico Madero F.C.|Tampico Madero]] | boshliqyillar2 = 1978–1979 | boshliqklublar2 = [[Club Universidad de Guadalajara|Leones Negros]] | boshliqyillar3 = 1979 | boshliqklublar3 = [[C.F. Monterrey|Monterrey]] | boshliqyillar4 = 1979 | boshliqklublar4 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | boshliqyillar5 = 1980–1983 | boshliqklublar5 = [[Tampico Madero F.C.|Tampico Madero]] }} '''Gustavo Peña Velasco''' ([[1942-yil]] [[22-noyabr]]da tugʻilgan — 2021-yil 19-yanvarda vafot etgan) — meksikalik professional futbolchi va murabbiy, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{FIFA player|174845}} * {{NFT player|pid=17250}} {{DEFAULTSORT:Pena, Gustavo}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylar]] [[Turkum:CD Oro futbolchilari]] [[Turkum:Cruz Azul futbolchilari]] [[Turkum:C.F. Monterrey futbolchilari]] [[Turkum:Meksika milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:1966-yilgi FIFA Jahon chempionati oʻyinchilari]] [[Turkum:1970-yilgi FIFA Jahon chempionati oʻyinchilari]] [[Turkum:KONKAKAF Chempionlar kubogida gʻolib boʻlgan futbolchilar]] {{Mexico-footy-defender-stub}} qigj99ls30oyd73zpii5njm5j6ie3yv José Andrés Pérez 0 1467158 6318301 2026-10-24T23:42:11Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = José Andrés Pérez | tasvir = | toʻliqism = José Andrés Pérez Jaime | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1972|9|26|df=y}} | tavallud_joyi = [[León (Guanajuato)|León]], Meksika | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = Atlético Leonés (murabbiy) | yillar1 = 1996–2000 | klublar1 = [[Club León|León]] | isht1 = 20 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2001–2002 | klublar2 = ...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318301 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = José Andrés Pérez | tasvir = | toʻliqism = José Andrés Pérez Jaime | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1972|9|26|df=y}} | tavallud_joyi = [[León (Guanajuato)|León]], Meksika | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = Atlético Leonés (murabbiy) | yillar1 = 1996–2000 | klublar1 = [[Club León|León]] | isht1 = 20 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2001–2002 | klublar2 = [[Reboceros de La Piedad|La Piedad]] | isht2 = 30 | gollar2 = 1 | yillar3 = 2002–2005 | klublar3 = [[Tiburones Rojos de Veracruz|Veracruz]] | isht3 = 68 | gollar3 = 0 | yillar4 = 2005 | klublar4 = [[Lagartos de Tabasco|Tabasco]] | isht4 = 11 | gollar4 = 0 | boshliqyillar1 = 2010–2018 | boshliqklublar1 = [[Club León Reserves and Academy]] | boshliqyillar2 = 2022– | boshliqklublar2 = Atlético Leonés }} '''José Andrés Pérez Jaime''' ([[1972-yil]] [[26-sentyabr]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi va murabbiy, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. U hozirgi kunda „Atlético Leonés“ jamoasida bosh murabbiy sifatida faoliyat yuritadi<ref>{{cite web |url=http://sub15.ligamx.net/cancha/cuerpotecnico/6313/eyJpZENsdWIiOiA3OX0=/jose-andres-perez-jaime |title= José Andrés Pérez|publisher= LIGA BBVA Bancomer MX |website= LigaMX.net |date=1999-03-13 |accessdate= 2017-09-07}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Perez, Jose Andres}} [[Turkum:1972-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Club León futbolchilari]] [[Turkum:C.F. La Piedad futbolchilari]] [[Turkum:C.D. Veracruz futbolchilari]] [[Turkum:Lagartos de Tabasco futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 13qzf11v7bvprs1t7kjug6b7vaxdfzb 6318340 6318301 2026-10-25T02:17:31Z AnvarxonM 75105 /* Manbalar */ 6318340 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = José Andrés Pérez | tasvir = | toʻliqism = José Andrés Pérez Jaime | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1972|9|26|df=y}} | tavallud_joyi = [[León (Guanajuato)|León]], Meksika | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = Atlético Leonés (murabbiy) | yillar1 = 1996–2000 | klublar1 = [[Club León|León]] | isht1 = 20 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2001–2002 | klublar2 = [[Reboceros de La Piedad|La Piedad]] | isht2 = 30 | gollar2 = 1 | yillar3 = 2002–2005 | klublar3 = [[Tiburones Rojos de Veracruz|Veracruz]] | isht3 = 68 | gollar3 = 0 | yillar4 = 2005 | klublar4 = [[Lagartos de Tabasco|Tabasco]] | isht4 = 11 | gollar4 = 0 | boshliqyillar1 = 2010–2018 | boshliqklublar1 = [[Club León Reserves and Academy]] | boshliqyillar2 = 2022– | boshliqklublar2 = Atlético Leonés }} '''José Andrés Pérez Jaime''' ([[1972-yil]] [[26-sentyabr]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi va murabbiy, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. U hozirgi kunda „Atlético Leonés“ jamoasida bosh murabbiy sifatida faoliyat yuritadi<ref>{{cite web |url=http://sub15.ligamx.net/cancha/cuerpotecnico/6313/eyJpZENsdWIiOiA3OX0=/jose-andres-perez-jaime |title= José Andrés Pérez|publisher= LIGA BBVA Bancomer MX |website= LigaMX.net |date=1999-03-13 |accessdate= 2017-09-07}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Perez, Jose Andres}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylar]] [[Turkum:Club León futbolchilari]] [[Turkum:C.F. La Piedad futbolchilari]] [[Turkum:C.D. Veracruz futbolchilari]] [[Turkum:Lagartos de Tabasco futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 95sbr0l0g9y773p1ltyp9ow6ye2bpi5 Mario Pérez (1946-yilda tugʻilgan futbolchi) 0 1467159 6318302 2026-10-24T23:44:38Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Mario Pérez | tasvir = Mario perez figurita.jpg | izoh = Pérez 1970-yilda Argentinada chiqarilgan savdo kartochkasida | toʻliqism = Mario Pérez Guadarrama | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1946|12|30|df=y}} | tavallud_joyi = [[Mexiko]], Meksika | boʻyi = 1.75 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1965–1970 | klublar1 = [[Club Necaxa|Necaxa]] | isht1 = | gollar1...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318302 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Mario Pérez | tasvir = Mario perez figurita.jpg | izoh = Pérez 1970-yilda Argentinada chiqarilgan savdo kartochkasida | toʻliqism = Mario Pérez Guadarrama | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1946|12|30|df=y}} | tavallud_joyi = [[Mexiko]], Meksika | boʻyi = 1.75 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1965–1970 | klublar1 = [[Club Necaxa|Necaxa]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 1970–1978 | klublar2 = [[Club América|América]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 1978–1979 | klublar3 = [[Tampico Madero F.C.|Tampico Madero]] | isht3 = 35 | gollar3 = 2 | milliyyillar1 = 1967–1973 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 30 | milliygollar1 = 1 | boshliqyillar1 = 1986–1987 | boshliqklublar1 = [[Club Necaxa|Necaxa]] | boshliqyillar2 = 2003–2004 | boshliqklublar2 = [[Alacranes de Durango]] | boshliqyillar3 = 2008–2009 | boshliqklublar3 = [[Pioneros de Cancún]] | boshliqyillar4 = 2009–2012 | boshliqklublar4 = [[Guerreros de Acapulco]] | boshliqyillar5 = 2012 | boshliqklublar5 = [[Reynosa F.C.|Reynosa]] | boshliqyillar6 = 2013 | boshliqklublar6 = [[Tampico Madero F.C.|Tampico Madero]] | boshliqyillar7 = 2018 | boshliqklublar7 = [[Gavilanes de Matamoros]] }} '''Mario Pérez Guadarrama''' ([[1946-yil]] [[30-dekabr]]da tugʻilgan<ref name=sref>{{cite Sports-Reference |url=https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/pe/mario-perez-1.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20200418122237/https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/pe/mario-perez-1.html |url-status=dead |archive-date=18 April 2020 |accessdate=5 June 2012}}</ref>) — meksikalik sobiq professional futbolchi va murabbiy, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan<ref>{{cite web|publisher=El Siglo de Durango|author=Reyes Gutiérrez, José Luis|title=Por trabas...se va|trans-title=For obstacles...will|url=http://www.elsiglodedurango.com.mx/noticia/27779.por-trabas-se-va.html|language=Spanish|date=25 February 2004|access-date=7 June 2012|archive-date=31 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171231103231/http://www.elsiglodedurango.com.mx/noticia/27779.por-trabas-se-va.html|url-status=dead}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{FIFA player|199079}} * {{NFT player|pid=17842}} * [http://www.clubamericanista.com.mx/wiki/Mario_P%C3%A9rez_Guadarrama clubamericanista.com.mx] {{DEFAULTSORT:Perez, Mario}} [[Turkum:1946-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Club Necaxa futbolchilari]] [[Turkum:Club América futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} q20w6fzzkc3isy6ra6q247vwq30j2yu 6318341 6318302 2026-10-25T02:26:01Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6318341 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Mario Pérez | tasvir = Mario perez figurita.jpg | izoh = Pérez 1970-yilda Argentinada chiqarilgan savdo kartochkasida | toʻliqism = Mario Pérez Guadarrama | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1946|12|30|df=y}} | tavallud_joyi = [[Mexiko]], Meksika | boʻyi = 1.75 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1965–1970 | klublar1 = [[Club Necaxa|Necaxa]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 1970–1978 | klublar2 = [[Club América|América]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 1978–1979 | klublar3 = [[Tampico Madero F.C.|Tampico Madero]] | isht3 = 35 | gollar3 = 2 | milliyyillar1 = 1967–1973 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 30 | milliygollar1 = 1 | boshliqyillar1 = 1986–1987 | boshliqklublar1 = [[Club Necaxa|Necaxa]] | boshliqyillar2 = 2003–2004 | boshliqklublar2 = [[Alacranes de Durango]] | boshliqyillar3 = 2008–2009 | boshliqklublar3 = [[Pioneros de Cancún]] | boshliqyillar4 = 2009–2012 | boshliqklublar4 = [[Guerreros de Acapulco]] | boshliqyillar5 = 2012 | boshliqklublar5 = [[Reynosa F.C.|Reynosa]] | boshliqyillar6 = 2013 | boshliqklublar6 = [[Tampico Madero F.C.|Tampico Madero]] | boshliqyillar7 = 2018 | boshliqklublar7 = [[Gavilanes de Matamoros]] }} '''Mario Pérez Guadarrama''' ([[1946-yil]] [[30-dekabr]]da tugʻilgan<ref name=sref>{{cite Sports-Reference |url=https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/pe/mario-perez-1.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20200418122237/https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/pe/mario-perez-1.html |url-status=dead |archive-date=18 April 2020 |accessdate=5 June 2012}}</ref>) — meksikalik sobiq professional futbolchi va murabbiy, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan<ref>{{cite web|publisher=El Siglo de Durango|author=Reyes Gutiérrez, José Luis|title=Por trabas...se va|trans-title=For obstacles...will|url=http://www.elsiglodedurango.com.mx/noticia/27779.por-trabas-se-va.html|language=Spanish|date=25 February 2004|access-date=7 June 2012|archive-date=31 December 2017|archive-url=https://web.archive.org/web/20171231103231/http://www.elsiglodedurango.com.mx/noticia/27779.por-trabas-se-va.html|url-status=dead}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{FIFA player|199079}} * {{NFT player|pid=17842}} * [http://www.clubamericanista.com.mx/wiki/Mario_P%C3%A9rez_Guadarrama clubamericanista.com.mx] {{DEFAULTSORT:Perez, Mario}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylar]] [[Turkum:Club Necaxa futbolchilari]] [[Turkum:Club América futbolchilari]] [[Turkum:1968-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlaridagi futbolchilar]] [[Turkum:1970-yilgi FIFA Jahon chempionati oʻyinchilari]] [[Turkum:KONKAKAF Chempionlar kubogida gʻolib boʻlgan futbolchilar]] {{Mexico-footy-defender-stub}} odzmep3pyskpw77gn14fsa4cv5h1rqr Alessandra Ramírez 0 1467160 6318306 2026-10-24T23:57:29Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Alessandra Ramirez | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Alessandra Ramirez Muñoz | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2000|12|14|df=y}} | tavallud_joyi = [[Los Angeles]], [[Kaliforniya]], AQSh | boʻyi = 1.70 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Alessandra Ramirez Muñoz|url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/164174/eyJpZENsdWIiOiAxMTE5Mn0=/alessandra-ramirez-mu%C3%B1oz|publisher=[[Liga MX Femenil]]|a...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318306 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Alessandra Ramirez | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Alessandra Ramirez Muñoz | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2000|12|14|df=y}} | tavallud_joyi = [[Los Angeles]], [[Kaliforniya]], AQSh | boʻyi = 1.70 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Alessandra Ramirez Muñoz|url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/164174/eyJpZENsdWIiOiAxMTE5Mn0=/alessandra-ramirez-mu%C3%B1oz|publisher=[[Liga MX Femenil]]|access-date=4 January 2023}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Markaziy himoyachi]] | joriyklub = | klubraqami = | yoshlikyillari1 = 2019–2020 | yoshlikklublari1 = [[Cerritos College|Cerritos Falcons]]<ref>{{cite web|title=Alessandra Ramirez Muñoz|url=https://www.cerritosfalcons.com/sports/wsoc/2019-20/bios/ramirez_alessandria_ztcf|publisher=Cerritos Falcons|access-date=4 January 2023}}</ref> | yoshlikyillari2 = 2021–2022 | yoshlikklublari2 = [[Rio Hondo College|Rio Hondo Roadrunners]]<ref>{{cite web|title=Alessandra Ramirez Muñoz|url=https://athletics.riohondo.edu/sports/wsoc/2021-22/bios/ramirez_alessandra_6eyf?view=career&pos=kgf|publisher=Rio Hondo Roadrunners|access-date=4 January 2023}}</ref> | yillar1 = 2023–2024 | klublar1 = [[C.D. Guadalajara (women)|Guadalajara]] | isht1 = 3 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2024–2025 | klublar2 = [[Santos Laguna (women)|Santos Laguna]] | isht2 = 21 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2025–2026 | klublar3 = [[Club León (women)|León]] | isht3 = 7 | gollar3 = 1 | milliyyillar1 = 2015–2016 | milliyjamoa1 = Meksika U-17 | milliyisht1 = | milliygollar1 = | club-update = 2026-yil 9-fevral | nationalteam-update = 2024-yil 29-fevral }} '''Alessandra Ramirez Muñoz''' ([[2000-yil]] [[14-dekabr]]da AQShning [[Los Angeles]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|markaziy himoyachi]] sifatida toʻp suradi<ref>{{Cite web|url=https://chivaspasion.bolavip.com/femenil/video-la-epica-reaccion-que-tuvo-alessandra-ramirez-a-su-debut-con-chivas-femenil-20240212-CHI-48391.html|title=La épica reacción que tuvo Alessandra Ramírez a su debut con Chivas Femenil|publisher=Rebaño Pasión}}</ref>. AQShda tugʻilib oʻsgan boʻlishiga qaramay, xalqaro maydonda Meksika sharafini himoya qiladi. == Klubdagi faoliyati == 2023-yilda u oʻzining professional faoliyatini „[[C.D. Guadalajara (women)|Guadalajara]]“ klubida boshlagan<ref>{{cite web |title=Anuncia Chivas femenil refuerzos: Delgado, Toledo y Ramírez|date=10 October 2022 |url=https://www.mural.com.mx/anuncia-chivas-femenil-refuerzos-delgado-toledo-y-ramirez/ar2618885|website=Bola VIP|accessdate=4 January 2023}}</ref>. 2024-yilda esa „[[Santos Laguna (women)|Santos Laguna]]“ jamoasiga koʻchib oʻtgan<ref>{{cite web |title="Me he sentido muy contenta en el Club": Alessandra Ramírez|date=10 October 2022 |url=https://www.clubsantos.mx/articles/%E2%80%9Cme-he-sentido-muy-contenta-en-el-club%E2%80%9D%3A-alessandra-ram%C3%ADrez-22824|website=Santos Laguna|accessdate=4 January 2023}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Ramirez, Alessandra}} [[Turkum:2000-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:C.D. Guadalajara (women) futbolchilari]] [[Turkum:Santos Laguna (women) futbolchilari]] [[Turkum:Club León (women) futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} qfea5hdq7s1bja3fapulm9yuim9dhgv 6318307 6318306 2026-10-24T23:57:46Z Javoxir Yorqulov 130047 6318307 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Alessandra Ramirez | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Alessandra Ramirez Muñoz | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2000|12|14|df=y}} | tavallud_joyi = [[Los Angeles]], [[Kaliforniya]], AQSh | boʻyi = 1.70 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Alessandra Ramirez Muñoz|url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/164174/eyJpZENsdWIiOiAxMTE5Mn0=/alessandra-ramirez-mu%C3%B1oz|publisher=[[Liga MX Femenil]]|access-date=4 January 2023}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Markaziy himoyachi]] | joriyklub = | klubraqami = | yoshlikyillari1 = 2019–2020 | yoshlikklublari1 = [[Cerritos College|Cerritos Falcons]]<ref>{{cite web|title=Alessandra Ramirez Muñoz|url=https://www.cerritosfalcons.com/sports/wsoc/2019-20/bios/ramirez_alessandria_ztcf|publisher=Cerritos Falcons|access-date=4 January 2023}}</ref> | yoshlikyillari2 = 2021–2022 | yoshlikklublari2 = [[Rio Hondo College|Rio Hondo Roadrunners]]<ref>{{cite web|title=Alessandra Ramirez Muñoz|url=https://athletics.riohondo.edu/sports/wsoc/2021-22/bios/ramirez_alessandra_6eyf?view=career&pos=kgf|publisher=Rio Hondo Roadrunners|access-date=4 January 2023}}</ref> | yillar1 = 2023–2024 | klublar1 = [[C.D. Guadalajara (women)|Guadalajara]] | isht1 = 3 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2024–2025 | klublar2 = [[Santos Laguna (women)|Santos Laguna]] | isht2 = 21 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2025–2026 | klublar3 = [[Club León (women)|León]] | isht3 = 7 | gollar3 = 1 | milliyyillar1 = 2015–2016 | milliyjamoa1 = Meksika U-17 | milliyisht1 = | milliygollar1 = | club-update = 2026-yil 9-fevral | nationalteam-update = 2024-yil 29-fevral }} '''Alessandra Ramirez Muñoz''' ([[2000-yil]] [[14-dekabr]]da AQShning [[Los Angeles]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|markaziy himoyachi]] sifatida toʻp suradi<ref>{{Cite web|url=https://chivaspasion.bolavip.com/femenil/video-la-epica-reaccion-que-tuvo-alessandra-ramirez-a-su-debut-con-chivas-femenil-20240212-CHI-48391.html|title=La épica reacción que tuvo Alessandra Ramírez a su debut con Chivas Femenil|publisher=Rebaño Pasión}}</ref>. AQShda tugʻilib oʻsgan boʻlishiga qaramay, xalqaro maydonda Meksika sharafini himoya qiladi. == Klubdagi faoliyati == 2023-yilda u oʻzining professional faoliyatini „[[C.D. Guadalajara (women)|Guadalajara]]“ klubida boshlagan<ref>{{cite web |title=Anuncia Chivas femenil refuerzos: Delgado, Toledo y Ramírez|date=10 October 2022 |url=https://www.mural.com.mx/anuncia-chivas-femenil-refuerzos-delgado-toledo-y-ramirez/ar2618885|website=Bola VIP|accessdate=4 January 2023}}</ref>. 2024-yilda esa „[[Santos Laguna (women)|Santos Laguna]]“ jamoasiga koʻchib oʻtgan<ref>{{cite web |title="Me he sentido muy contenta en el Club": Alessandra Ramírez|date=10 October 2022 |url=https://www.clubsantos.mx/articles/%E2%80%9Cme-he-sentido-muy-contenta-en-el-club%E2%80%9D%3A-alessandra-ram%C3%ADrez-22824|website=Santos Laguna|accessdate=4 January 2023}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Ramirez, Alessandra}} [[Turkum:2000-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] {{Mexico-footy-defender-stub}} cpvizj79nc4xomum3mi62q6g6f29s8y 6318351 6318307 2026-10-25T02:40:15Z AnvarxonM 75105 /* Manbalar */ 6318351 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Alessandra Ramirez | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Alessandra Ramirez Muñoz | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2000|12|14|df=y}} | tavallud_joyi = [[Los Angeles]], [[Kaliforniya]], AQSh | boʻyi = 1.70 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Alessandra Ramirez Muñoz|url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/164174/eyJpZENsdWIiOiAxMTE5Mn0=/alessandra-ramirez-mu%C3%B1oz|publisher=[[Liga MX Femenil]]|access-date=4 January 2023}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Markaziy himoyachi]] | joriyklub = | klubraqami = | yoshlikyillari1 = 2019–2020 | yoshlikklublari1 = [[Cerritos College|Cerritos Falcons]]<ref>{{cite web|title=Alessandra Ramirez Muñoz|url=https://www.cerritosfalcons.com/sports/wsoc/2019-20/bios/ramirez_alessandria_ztcf|publisher=Cerritos Falcons|access-date=4 January 2023}}</ref> | yoshlikyillari2 = 2021–2022 | yoshlikklublari2 = [[Rio Hondo College|Rio Hondo Roadrunners]]<ref>{{cite web|title=Alessandra Ramirez Muñoz|url=https://athletics.riohondo.edu/sports/wsoc/2021-22/bios/ramirez_alessandra_6eyf?view=career&pos=kgf|publisher=Rio Hondo Roadrunners|access-date=4 January 2023}}</ref> | yillar1 = 2023–2024 | klublar1 = [[C.D. Guadalajara (women)|Guadalajara]] | isht1 = 3 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2024–2025 | klublar2 = [[Santos Laguna (women)|Santos Laguna]] | isht2 = 21 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2025–2026 | klublar3 = [[Club León (women)|León]] | isht3 = 7 | gollar3 = 1 | milliyyillar1 = 2015–2016 | milliyjamoa1 = Meksika U-17 | milliyisht1 = | milliygollar1 = | club-update = 2026-yil 9-fevral | nationalteam-update = 2024-yil 29-fevral }} '''Alessandra Ramirez Muñoz''' ([[2000-yil]] [[14-dekabr]]da AQShning [[Los Angeles]] shahrida tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|markaziy himoyachi]] sifatida toʻp suradi<ref>{{Cite web|url=https://chivaspasion.bolavip.com/femenil/video-la-epica-reaccion-que-tuvo-alessandra-ramirez-a-su-debut-con-chivas-femenil-20240212-CHI-48391.html|title=La épica reacción que tuvo Alessandra Ramírez a su debut con Chivas Femenil|publisher=Rebaño Pasión}}</ref>. AQShda tugʻilib oʻsgan boʻlishiga qaramay, xalqaro maydonda Meksika sharafini himoya qiladi. == Klubdagi faoliyati == 2023-yilda u oʻzining professional faoliyatini „[[C.D. Guadalajara (women)|Guadalajara]]“ klubida boshlagan<ref>{{cite web |title=Anuncia Chivas femenil refuerzos: Delgado, Toledo y Ramírez|date=10 October 2022 |url=https://www.mural.com.mx/anuncia-chivas-femenil-refuerzos-delgado-toledo-y-ramirez/ar2618885|website=Bola VIP|accessdate=4 January 2023}}</ref>. 2024-yilda esa „[[Santos Laguna (women)|Santos Laguna]]“ jamoasiga koʻchib oʻtgan<ref>{{cite web |title="Me he sentido muy contenta en el Club": Alessandra Ramírez|date=10 October 2022 |url=https://www.clubsantos.mx/articles/%E2%80%9Cme-he-sentido-muy-contenta-en-el-club%E2%80%9D%3A-alessandra-ram%C3%ADrez-22824|website=Santos Laguna|accessdate=4 January 2023}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Ramirez, Alessandra}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} bri4nxjlepw2g5032pi9m5i0vgqeqwb Miguel Ramírez Salas 0 1467161 6318309 2026-10-24T23:59:22Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Miguel Ramírez | tasvir = | toʻliqism = Miguel Ramírez Salas | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1968|9|29|df=y}} | tavallud_joyi = [[Aguascalientes (shahar)|Aguascalientes]], Meksika | boʻyi = 1.81 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = | klublar1 = [[Atlético Potosino]] | isht1 = | gollar1 = | boshliqyillar1 = 2010 | boshliqklublar1 = Toros de Aguascalientes (yor...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318309 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Miguel Ramírez | tasvir = | toʻliqism = Miguel Ramírez Salas | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1968|9|29|df=y}} | tavallud_joyi = [[Aguascalientes (shahar)|Aguascalientes]], Meksika | boʻyi = 1.81 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = | klublar1 = [[Atlético Potosino]] | isht1 = | gollar1 = | boshliqyillar1 = 2010 | boshliqklublar1 = Toros de Aguascalientes (yordamchi) | boshliqyillar2 = 2011–2017 | boshliqklublar2 = [[Club Necaxa Reserves and Academy|Necaxa Reserves and Academy]] | boshliqyillar3 = 2017 | boshliqklublar3 = [[Club Necaxa (women)|Necaxa (ayollar)]] | boshliqyillar4 = 2018–2020 | boshliqklublar4 = [[Club Necaxa Reserves and Academy|Necaxa Reserves and Academy]] | boshliqyillar5 = 2021–2023 | boshliqklublar5 = [[Club Necaxa (women)|Necaxa (ayollar)]] (yordamchi) | boshliqyillar6 = 2024 | boshliqklublar6 = [[Club Necaxa (women)|Necaxa (ayollar)]] | boshliqyillar7 = 2025 | boshliqklublar7 = [[Club Necaxa (women)|Necaxa U-19 (ayollar)]] }} '''Miguel Ramírez Salas''' ([[1968-yil]] [[29-sentyabr]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi va murabbiy, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Ramirez, Miguel}} [[Turkum:1968-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 4rplww72qc0mozp5c9qkc9s0rxoi0ij 6318350 6318309 2026-10-25T02:37:16Z AnvarxonM 75105 /* Manbalar */ 6318350 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Miguel Ramírez | tasvir = | toʻliqism = Miguel Ramírez Salas | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1968|9|29|df=y}} | tavallud_joyi = [[Aguascalientes (shahar)|Aguascalientes]], Meksika | boʻyi = 1.81 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = | klublar1 = [[Atlético Potosino]] | isht1 = | gollar1 = | boshliqyillar1 = 2010 | boshliqklublar1 = Toros de Aguascalientes (yordamchi) | boshliqyillar2 = 2011–2017 | boshliqklublar2 = [[Club Necaxa Reserves and Academy|Necaxa Reserves and Academy]] | boshliqyillar3 = 2017 | boshliqklublar3 = [[Club Necaxa (women)|Necaxa (ayollar)]] | boshliqyillar4 = 2018–2020 | boshliqklublar4 = [[Club Necaxa Reserves and Academy|Necaxa Reserves and Academy]] | boshliqyillar5 = 2021–2023 | boshliqklublar5 = [[Club Necaxa (women)|Necaxa (ayollar)]] (yordamchi) | boshliqyillar6 = 2024 | boshliqklublar6 = [[Club Necaxa (women)|Necaxa (ayollar)]] | boshliqyillar7 = 2025 | boshliqklublar7 = [[Club Necaxa (women)|Necaxa U-19 (ayollar)]] }} '''Miguel Ramírez Salas''' ([[1968-yil]] [[29-sentyabr]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi va murabbiy, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Ramirez, Miguel}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylar]] {{Mexico-footy-defender-stub}} mllb8uizkfrd37gw6r8cghej63iu4ji Eduardo Ramos (meksikalik futbolchilar) 0 1467162 6318310 2026-10-25T00:00:32Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Eduardo Ramos | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Eduardo Ramos Escobedo | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1949|11|8|df=y}} | tavallud_joyi = [[Mazatlán]], [[Sinaloa]], Meksika | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | yillar1 = | klublar1 = [[C.D. Guadalajara]] | isht1 = | gollar1 = | milliyyillar1 = 1971–1978 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milli...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318310 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Eduardo Ramos | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Eduardo Ramos Escobedo | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1949|11|8|df=y}} | tavallud_joyi = [[Mazatlán]], [[Sinaloa]], Meksika | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | yillar1 = | klublar1 = [[C.D. Guadalajara]] | isht1 = | gollar1 = | milliyyillar1 = 1971–1978 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 38 | milliygollar1 = 0 }} '''Eduardo Ramos Escobedo''' ([[1949-yil]] [[8-noyabr]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. Himoyachi 1978-yilgi Jahon chempionatida [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika milliy terma jamoasi]] sharafini himoya qilgan<ref>[https://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=50/teams/team=43911.html 1978 FIFA World Cup Argentina] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111020143010/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition%3D50/teams/team%3D43911.html |date=2011-10-20 }}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20080619005352/http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=56668/index.html FIFA saytidagi profili] {{DEFAULTSORT:Ramos, Eduardo}} [[Turkum:1949-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:C.D. Guadalajara futbolchilari]] [[Turkum:Deportivo Toluca F.C. murabbiylari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} e7sngsm70wdfr291hsu4fap2l6v8zca 6318311 6318310 2026-10-25T00:00:40Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Deportivo Toluca F.C. murabbiylari]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6318311 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Eduardo Ramos | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Eduardo Ramos Escobedo | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1949|11|8|df=y}} | tavallud_joyi = [[Mazatlán]], [[Sinaloa]], Meksika | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | yillar1 = | klublar1 = [[C.D. Guadalajara]] | isht1 = | gollar1 = | milliyyillar1 = 1971–1978 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 38 | milliygollar1 = 0 }} '''Eduardo Ramos Escobedo''' ([[1949-yil]] [[8-noyabr]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. Himoyachi 1978-yilgi Jahon chempionatida [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika milliy terma jamoasi]] sharafini himoya qilgan<ref>[https://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=50/teams/team=43911.html 1978 FIFA World Cup Argentina] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111020143010/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition%3D50/teams/team%3D43911.html |date=2011-10-20 }}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20080619005352/http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=56668/index.html FIFA saytidagi profili] {{DEFAULTSORT:Ramos, Eduardo}} [[Turkum:1949-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:C.D. Guadalajara futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} llhrql0tn4wyoe2nrmueorue77vw3xd 6318349 6318311 2026-10-25T02:36:17Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6318349 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Eduardo Ramos | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Eduardo Ramos Escobedo | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1949|11|8|df=y}} | tavallud_joyi = [[Mazatlán]], [[Sinaloa]], Meksika | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | yillar1 = | klublar1 = [[C.D. Guadalajara]] | isht1 = | gollar1 = | milliyyillar1 = 1971–1978 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 38 | milliygollar1 = 0 }} '''Eduardo Ramos Escobedo''' ([[1949-yil]] [[8-noyabr]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan. Himoyachi 1978-yilgi Jahon chempionatida [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika milliy terma jamoasi]] sharafini himoya qilgan<ref>[https://www.fifa.com/worldcup/archive/edition=50/teams/team=43911.html 1978 FIFA World Cup Argentina] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111020143010/http://www.fifa.com/worldcup/archive/edition%3D50/teams/team%3D43911.html |date=2011-10-20 }}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * [https://web.archive.org/web/20080619005352/http://www.fifa.com/worldfootball/statisticsandrecords/players/player=56668/index.html FIFA saytidagi profili] {{DEFAULTSORT:Ramos, Eduardo}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:C.D. Guadalajara futbolchilari]] [[Turkum:1978-yilgi FIFA Jahon chempionati oʻyinchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} oaupt5hj6e0le2nm4qclzwsldqa4jbq Daniel Razo 0 1467163 6318312 2026-10-25T00:02:34Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Daniel Razo | tasvir = | izoh = | toʻliqism = | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1950|9|26|df=y}} | tavallud_joyi = | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | milliyyillar1 = | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = | milliygollar1 = }} '''Daniel Razo''' ([[1950-yil]] [[26-sentyabr]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professiona...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318312 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Daniel Razo | tasvir = | izoh = | toʻliqism = | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1950|9|26|df=y}} | tavallud_joyi = | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | milliyyillar1 = | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = | milliygollar1 = }} '''Daniel Razo''' ([[1950-yil]] [[26-sentyabr]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan<ref>{{cite web|url=https://www.olympedia.org/athletes/26583 |title=Daniel Razo |work=Olympedia |access-date=20 April 2022}}</ref><ref name="SportsRef">{{cite Sports-Reference |url=https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ra/daniel-razo-1.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20200418091235/https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ra/daniel-razo-1.html |url-status=dead |archive-date=18 April 2020 |title=Daniel Razo Olympic Results |accessdate=24 October 2018}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{sports links}} * {{WorldFootball.net|daniel-razo}} {{DEFAULTSORT:Razo, Daniel}} [[Turkum:1950-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:C.D. Irapuato futbolchilari]] [[Turkum:Club León futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} eiy1wbplorjuzemnfkky0ot7rh6tumd 6318348 6318312 2026-10-25T02:35:13Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6318348 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Daniel Razo | tasvir = | izoh = | toʻliqism = | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1950|9|26|df=y}} | tavallud_joyi = | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | milliyyillar1 = | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = | milliygollar1 = }} '''Daniel Razo''' ([[1950-yil]] [[26-sentyabr]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan<ref>{{cite web|url=https://www.olympedia.org/athletes/26583 |title=Daniel Razo |work=Olympedia |access-date=20 April 2022}}</ref><ref name="SportsRef">{{cite Sports-Reference |url=https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ra/daniel-razo-1.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20200418091235/https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ra/daniel-razo-1.html |url-status=dead |archive-date=18 April 2020 |title=Daniel Razo Olympic Results |accessdate=24 October 2018}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{sports links}} * {{WorldFootball.net|daniel-razo}} {{DEFAULTSORT:Razo, Daniel}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:C.D. Irapuato futbolchilari]] [[Turkum:Club León futbolchilari]] [[Turkum:Meksika milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Meksika olimpiya milliy futbol terma jamoasi futbolchilari]] [[Turkum:1972-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlaridagi futbolchilar]] {{Mexico-footy-defender-stub}} ri0qvqdaglofx8dgu9hofmi2t6gv4u7 Valeria Razo 0 1467164 6318313 2026-10-25T00:04:18Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Valeria Razo | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Valeria Razo Correa | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2002|9|18|df=y}} | tavallud_joyi = [[Guadalajara]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.65 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Valeria Razo Correa|url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/132194/eyJpZENsdWIiOiAxMTI0M30=/valeria-razo-correa|publisher=[[Liga MX Femenil]]|access-date=4 January 2023}}</r...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318313 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Valeria Razo | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Valeria Razo Correa | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2002|9|18|df=y}} | tavallud_joyi = [[Guadalajara]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.65 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Valeria Razo Correa|url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/132194/eyJpZENsdWIiOiAxMTI0M30=/valeria-razo-correa|publisher=[[Liga MX Femenil]]|access-date=4 January 2023}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Chap qanot himoyachisi]] | joriyklub = [[Club León (women)|León]] | klubraqami = 6 | yillar1 = 2020–2024 | klublar1 = [[Atlas F.C. (women)|Atlas]] | isht1 = 89 | gollar1 = 6 | yillar2 = 2026– | klublar2 = [[Club León (women)|León]] | isht2 = 10 | gollar2 = 0 | club-update = 2026-yil 9-fevral }} '''Valeria Razo Correa''' ([[2002-yil]] [[18-sentyabr]]da tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Liga MX Femenil]]ning „[[Club León (women)|León]]“ klubida [[Himoyachi (futbol)|chap qanot himoyachisi]] sifatida toʻp suradi<ref>{{Cite web|url=https://www.debate.com.mx/deportes/Liga-MX-Femenil-Atlas-anuncia-la-renovacion-de-Valeria-Razo-hasta-el-2025-20221224-0128.html|title=Atlas anuncia la renovación de Valeria Razo hasta 2025|date=7 February 2023 |publisher=Debate}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.tudn.com/thompson-de-vacaciones-valeria-razo-hace-el-1-2-sin-querer-queriendo-video|title=¡Thompson de vacaciones! Valeria Razo hace el 1-2 sin ‘querer queriendo’|date=7 February 2023 |publisher=TUDN}}</ref>. == Klubdagi faoliyati == 2020-yilda u oʻzining professional faoliyatini „[[Atlas F.C. (women)|Atlas]]“ jamoasida boshlagan<ref>{{cite web |title=¿Quién transmite el partido de América vs León Femenil de la Liga MX? Transmisión y Horario EN VIVO|date=10 October 2022 |url=https://www.mediotiempo.com/futbol/liga-mx-femenil/quien-transmite-america-vs-leon-horario-y-canal-liga-mx-femenil-2026|website=Mediotiempo|accessdate=4 January 2023}}</ref>. 2026-yilda esa „[[Club León (women)|León]]“ klubi safiga borib qoʻshilgan<ref>{{cite web |title=VALERIA RAZO AGRADECE LA OPORTUNIDAD DE REGRESAR A LAS CANCHAS |date=10 October 2022 |url=https://macesport.com.mx/site/2026/01/06/valeria-razo-agradece-la-oportunidad-de-regresar-a-las-canchas/|website=Mace Sport|accessdate=4 January 2023}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Razo, Valeria}} [[Turkum:2002-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Atlas F.C. (women) futbolchilari]] [[Turkum:Club León (women) futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 5g2qqxw68yon5c7s7wy1dmmigab9c7o 6318314 6318313 2026-10-25T00:04:27Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Club León (women) futbolchilari]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6318314 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Valeria Razo | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Valeria Razo Correa | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2002|9|18|df=y}} | tavallud_joyi = [[Guadalajara]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.65 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Valeria Razo Correa|url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/132194/eyJpZENsdWIiOiAxMTI0M30=/valeria-razo-correa|publisher=[[Liga MX Femenil]]|access-date=4 January 2023}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Chap qanot himoyachisi]] | joriyklub = [[Club León (women)|León]] | klubraqami = 6 | yillar1 = 2020–2024 | klublar1 = [[Atlas F.C. (women)|Atlas]] | isht1 = 89 | gollar1 = 6 | yillar2 = 2026– | klublar2 = [[Club León (women)|León]] | isht2 = 10 | gollar2 = 0 | club-update = 2026-yil 9-fevral }} '''Valeria Razo Correa''' ([[2002-yil]] [[18-sentyabr]]da tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Liga MX Femenil]]ning „[[Club León (women)|León]]“ klubida [[Himoyachi (futbol)|chap qanot himoyachisi]] sifatida toʻp suradi<ref>{{Cite web|url=https://www.debate.com.mx/deportes/Liga-MX-Femenil-Atlas-anuncia-la-renovacion-de-Valeria-Razo-hasta-el-2025-20221224-0128.html|title=Atlas anuncia la renovación de Valeria Razo hasta 2025|date=7 February 2023 |publisher=Debate}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.tudn.com/thompson-de-vacaciones-valeria-razo-hace-el-1-2-sin-querer-queriendo-video|title=¡Thompson de vacaciones! Valeria Razo hace el 1-2 sin ‘querer queriendo’|date=7 February 2023 |publisher=TUDN}}</ref>. == Klubdagi faoliyati == 2020-yilda u oʻzining professional faoliyatini „[[Atlas F.C. (women)|Atlas]]“ jamoasida boshlagan<ref>{{cite web |title=¿Quién transmite el partido de América vs León Femenil de la Liga MX? Transmisión y Horario EN VIVO|date=10 October 2022 |url=https://www.mediotiempo.com/futbol/liga-mx-femenil/quien-transmite-america-vs-leon-horario-y-canal-liga-mx-femenil-2026|website=Mediotiempo|accessdate=4 January 2023}}</ref>. 2026-yilda esa „[[Club León (women)|León]]“ klubi safiga borib qoʻshilgan<ref>{{cite web |title=VALERIA RAZO AGRADECE LA OPORTUNIDAD DE REGRESAR A LAS CANCHAS |date=10 October 2022 |url=https://macesport.com.mx/site/2026/01/06/valeria-razo-agradece-la-oportunidad-de-regresar-a-las-canchas/|website=Mace Sport|accessdate=4 January 2023}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Razo, Valeria}} [[Turkum:2002-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Atlas F.C. (women) futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 4ilzz36mdixntxn4jw8tqehzsa86g3t 6318315 6318314 2026-10-25T00:04:31Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Atlas F.C. (women) futbolchilari]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6318315 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Valeria Razo | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Valeria Razo Correa | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2002|9|18|df=y}} | tavallud_joyi = [[Guadalajara]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.65 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Valeria Razo Correa|url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/132194/eyJpZENsdWIiOiAxMTI0M30=/valeria-razo-correa|publisher=[[Liga MX Femenil]]|access-date=4 January 2023}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Chap qanot himoyachisi]] | joriyklub = [[Club León (women)|León]] | klubraqami = 6 | yillar1 = 2020–2024 | klublar1 = [[Atlas F.C. (women)|Atlas]] | isht1 = 89 | gollar1 = 6 | yillar2 = 2026– | klublar2 = [[Club León (women)|León]] | isht2 = 10 | gollar2 = 0 | club-update = 2026-yil 9-fevral }} '''Valeria Razo Correa''' ([[2002-yil]] [[18-sentyabr]]da tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Liga MX Femenil]]ning „[[Club León (women)|León]]“ klubida [[Himoyachi (futbol)|chap qanot himoyachisi]] sifatida toʻp suradi<ref>{{Cite web|url=https://www.debate.com.mx/deportes/Liga-MX-Femenil-Atlas-anuncia-la-renovacion-de-Valeria-Razo-hasta-el-2025-20221224-0128.html|title=Atlas anuncia la renovación de Valeria Razo hasta 2025|date=7 February 2023 |publisher=Debate}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.tudn.com/thompson-de-vacaciones-valeria-razo-hace-el-1-2-sin-querer-queriendo-video|title=¡Thompson de vacaciones! Valeria Razo hace el 1-2 sin ‘querer queriendo’|date=7 February 2023 |publisher=TUDN}}</ref>. == Klubdagi faoliyati == 2020-yilda u oʻzining professional faoliyatini „[[Atlas F.C. (women)|Atlas]]“ jamoasida boshlagan<ref>{{cite web |title=¿Quién transmite el partido de América vs León Femenil de la Liga MX? Transmisión y Horario EN VIVO|date=10 October 2022 |url=https://www.mediotiempo.com/futbol/liga-mx-femenil/quien-transmite-america-vs-leon-horario-y-canal-liga-mx-femenil-2026|website=Mediotiempo|accessdate=4 January 2023}}</ref>. 2026-yilda esa „[[Club León (women)|León]]“ klubi safiga borib qoʻshilgan<ref>{{cite web |title=VALERIA RAZO AGRADECE LA OPORTUNIDAD DE REGRESAR A LAS CANCHAS |date=10 October 2022 |url=https://macesport.com.mx/site/2026/01/06/valeria-razo-agradece-la-oportunidad-de-regresar-a-las-canchas/|website=Mace Sport|accessdate=4 January 2023}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Razo, Valeria}} [[Turkum:2002-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] {{Mexico-footy-defender-stub}} izucw0w6vxufiuo7an3yifzjj0jnol4 6318347 6318315 2026-10-25T02:32:33Z AnvarxonM 75105 /* Manbalar */ 6318347 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Valeria Razo | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Valeria Razo Correa | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2002|9|18|df=y}} | tavallud_joyi = [[Guadalajara]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.65 m<ref name=ligamx>{{cite web|title=Valeria Razo Correa|url=https://www.ligafemenil.mx/cancha/jugador/132194/eyJpZENsdWIiOiAxMTI0M30=/valeria-razo-correa|publisher=[[Liga MX Femenil]]|access-date=4 January 2023}}</ref> | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Chap qanot himoyachisi]] | joriyklub = [[Club León (women)|León]] | klubraqami = 6 | yillar1 = 2020–2024 | klublar1 = [[Atlas F.C. (women)|Atlas]] | isht1 = 89 | gollar1 = 6 | yillar2 = 2026– | klublar2 = [[Club León (women)|León]] | isht2 = 10 | gollar2 = 0 | club-update = 2026-yil 9-fevral }} '''Valeria Razo Correa''' ([[2002-yil]] [[18-sentyabr]]da tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Liga MX Femenil]]ning „[[Club León (women)|León]]“ klubida [[Himoyachi (futbol)|chap qanot himoyachisi]] sifatida toʻp suradi<ref>{{Cite web|url=https://www.debate.com.mx/deportes/Liga-MX-Femenil-Atlas-anuncia-la-renovacion-de-Valeria-Razo-hasta-el-2025-20221224-0128.html|title=Atlas anuncia la renovación de Valeria Razo hasta 2025|date=7 February 2023 |publisher=Debate}}</ref><ref>{{Cite web|url=https://www.tudn.com/thompson-de-vacaciones-valeria-razo-hace-el-1-2-sin-querer-queriendo-video|title=¡Thompson de vacaciones! Valeria Razo hace el 1-2 sin ‘querer queriendo’|date=7 February 2023 |publisher=TUDN}}</ref>. == Klubdagi faoliyati == 2020-yilda u oʻzining professional faoliyatini „[[Atlas F.C. (women)|Atlas]]“ jamoasida boshlagan<ref>{{cite web |title=¿Quién transmite el partido de América vs León Femenil de la Liga MX? Transmisión y Horario EN VIVO|date=10 October 2022 |url=https://www.mediotiempo.com/futbol/liga-mx-femenil/quien-transmite-america-vs-leon-horario-y-canal-liga-mx-femenil-2026|website=Mediotiempo|accessdate=4 January 2023}}</ref>. 2026-yilda esa „[[Club León (women)|León]]“ klubi safiga borib qoʻshilgan<ref>{{cite web |title=VALERIA RAZO AGRADECE LA OPORTUNIDAD DE REGRESAR A LAS CANCHAS |date=10 October 2022 |url=https://macesport.com.mx/site/2026/01/06/valeria-razo-agradece-la-oportunidad-de-regresar-a-las-canchas/|website=Mace Sport|accessdate=4 January 2023}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} {{DEFAULTSORT:Razo, Valeria}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} klz3ig5oahhpyayejmnl9r4pul6a66n Eduardo Rergis (1956-yilda tugʻilgan futbolchilar) 0 1467165 6318317 2026-10-25T00:07:41Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Eduardo Rergis | tasvir = | toʻliqism = Eduardo Rergis Pacheco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1956|4|20|df=y}}<ref>{{cite web |website=Olympic.org |publisher=[[Xalqaro olimpiya qoʻmitasi|International Olympic Committee]] |title=Eduardo Rergis |url=https://www.olympic.org/eduardo-rergis |language=English}}</ref> | tavallud_joyi = [[Verakruz (shtat)|Verakruz]], Meksika | boʻyi = 1.75 m | pozitsiya =...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318317 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Eduardo Rergis | tasvir = | toʻliqism = Eduardo Rergis Pacheco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1956|4|20|df=y}}<ref>{{cite web |website=Olympic.org |publisher=[[Xalqaro olimpiya qoʻmitasi|International Olympic Committee]] |title=Eduardo Rergis |url=https://www.olympic.org/eduardo-rergis |language=English}}</ref> | tavallud_joyi = [[Verakruz (shtat)|Verakruz]], Meksika | boʻyi = 1.75 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Markaziy himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1977–1980 | klublar1 = [[Club América|América]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 1980–1983 | klublar2 = [[Atlante F.C.|Atlante]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 1983–1984 | klublar3 = [[Club de Fútbol Oaxtepec|Oaxtepec]] | isht3 = | gollar3 = | yillar4 = 1984–1986 | klublar4 = [[Tampico Madero F.C.|Tampico Madero]] | isht4 = | gollar4 = | yillar5 = 1986–1988 | klublar5 = [[Tigres UANL]] | isht5 = | gollar5 = | yillar6 = 1988–1989 | klublar6 = [[Atlante F.C.|Atlante]] | isht6 = | gollar6 = | yillar7 = 1989–1992 | klublar7 = [[C.D. Veracruz|Veracruz]] | isht7 = | gollar7 = | milliyyillar1 = 1976 | milliyjamoa1 = Meksika (Olimpiya) | milliyisht1 = 3 | milliygollar1 = 0 | milliyyillar2 = 1977 | milliyjamoa2 = Meksika U-20 | milliyisht2 = 2 | milliygollar2 = 1 | milliyyillar3 = 1983–1990 | milliyjamoa3 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht3 = 4 | milliygollar3 = 0 | boshliqyillar1 = 1993 | boshliqklublar1 = [[C.D. Veracruz|Veracruz]] (vaqtinchalik) | boshliqyillar2 = 1996–1997 | boshliqklublar2 = [[Club Puebla|Puebla]] (yordamchi) | boshliqyillar3 = 1998 | boshliqklublar3 = [[Club León|León]] (yordamchi) | boshliqyillar4 = 2000 | boshliqklublar4 = [[Atlante F.C.|Atlante]] | boshliqyillar5 = 2002–2003 | boshliqklublar5 = Meksika U-20 | boshliqyillar6 = 2005 | boshliqklublar6 = [[C.D. Veracruz|Veracruz]] (vaqtinchalik) | boshliqyillar7 = 2006 | boshliqklublar7 = [[Monarcas Morelia]] (yordamchi) | boshliqyillar8 = 2006–2007 | boshliqklublar8 = [[Correcaminos UAT]] | boshliqyillar9 = 2007–2008 | boshliqklublar9 = [[Chiapas F.C.|Jaguares de Chiapas]] (yordamchi) | boshliqyillar10 = 2009 | boshliqklublar10 = [[Santos Laguna]] (yordamchi) | boshliqyillar11 = 2011 | boshliqklublar11 = [[Santos Laguna]] (vaqtinchalik) | boshliqyillar12 = 2014 | boshliqklublar12 = [[Dorados de Sinaloa]] (yordamchi) | boshliqyillar13 = 2017 | boshliqklublar13 = [[Atlante F.C.|Atlante]] (yordamchi) | boshliqyillar14 = 2017 | boshliqklublar14 = [[Atlante F.C.|Atlante]] (vaqtinchalik) | medallar = }} '''Eduardo Rergis Pacheco''' ([[1956-yil]] [[20-aprel]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi va murabbiy<ref>{{cite Sports-Reference |url=https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/re/eduardo-rergis-1.html |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20161203205745/https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/re/eduardo-rergis-1.html |archivedate=2016-12-03}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Rergisning oʻgʻillari, [[Guillermo Rergis]] va [[Eduardo Rergis Borja]] ham meksikalik sobiq futbolchilar hisoblanadi<ref>{{cite web |publisher=Once Titular |title=Oficializan llegada de Guillermo Rergis a fuerzas básicas del Veracruz |url=http://www.oncetitular.com/mosno.php?nota=16372 |language=Spanish |date=14 June 2012}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{Liga MX player|46277/eduardo-rergis-pacheco|Eduardo Rergis Pacheco}} {{DEFAULTSORT:Rergis, Eduardo}} [[Turkum:1956-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylari]] [[Turkum:Club América futbolchilari]] [[Turkum:Atlante F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Tigres UANL futbolchilari]] [[Turkum:C.D. Veracruz futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 75kd4oy6hg72qn86etwqhrrd866gaze 6318346 6318317 2026-10-25T02:31:37Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6318346 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Eduardo Rergis | tasvir = | toʻliqism = Eduardo Rergis Pacheco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1956|4|20|df=y}}<ref>{{cite web |website=Olympic.org |publisher=[[Xalqaro olimpiya qoʻmitasi|International Olympic Committee]] |title=Eduardo Rergis |url=https://www.olympic.org/eduardo-rergis |language=English}}</ref> | tavallud_joyi = [[Verakruz (shtat)|Verakruz]], Meksika | boʻyi = 1.75 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Markaziy himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1977–1980 | klublar1 = [[Club América|América]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 1980–1983 | klublar2 = [[Atlante F.C.|Atlante]] | isht2 = | gollar2 = | yillar3 = 1983–1984 | klublar3 = [[Club de Fútbol Oaxtepec|Oaxtepec]] | isht3 = | gollar3 = | yillar4 = 1984–1986 | klublar4 = [[Tampico Madero F.C.|Tampico Madero]] | isht4 = | gollar4 = | yillar5 = 1986–1988 | klublar5 = [[Tigres UANL]] | isht5 = | gollar5 = | yillar6 = 1988–1989 | klublar6 = [[Atlante F.C.|Atlante]] | isht6 = | gollar6 = | yillar7 = 1989–1992 | klublar7 = [[C.D. Veracruz|Veracruz]] | isht7 = | gollar7 = | milliyyillar1 = 1976 | milliyjamoa1 = Meksika (Olimpiya) | milliyisht1 = 3 | milliygollar1 = 0 | milliyyillar2 = 1977 | milliyjamoa2 = Meksika U-20 | milliyisht2 = 2 | milliygollar2 = 1 | milliyyillar3 = 1983–1990 | milliyjamoa3 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht3 = 4 | milliygollar3 = 0 | boshliqyillar1 = 1993 | boshliqklublar1 = [[C.D. Veracruz|Veracruz]] (vaqtinchalik) | boshliqyillar2 = 1996–1997 | boshliqklublar2 = [[Club Puebla|Puebla]] (yordamchi) | boshliqyillar3 = 1998 | boshliqklublar3 = [[Club León|León]] (yordamchi) | boshliqyillar4 = 2000 | boshliqklublar4 = [[Atlante F.C.|Atlante]] | boshliqyillar5 = 2002–2003 | boshliqklublar5 = Meksika U-20 | boshliqyillar6 = 2005 | boshliqklublar6 = [[C.D. Veracruz|Veracruz]] (vaqtinchalik) | boshliqyillar7 = 2006 | boshliqklublar7 = [[Monarcas Morelia]] (yordamchi) | boshliqyillar8 = 2006–2007 | boshliqklublar8 = [[Correcaminos UAT]] | boshliqyillar9 = 2007–2008 | boshliqklublar9 = [[Chiapas F.C.|Jaguares de Chiapas]] (yordamchi) | boshliqyillar10 = 2009 | boshliqklublar10 = [[Santos Laguna]] (yordamchi) | boshliqyillar11 = 2011 | boshliqklublar11 = [[Santos Laguna]] (vaqtinchalik) | boshliqyillar12 = 2014 | boshliqklublar12 = [[Dorados de Sinaloa]] (yordamchi) | boshliqyillar13 = 2017 | boshliqklublar13 = [[Atlante F.C.|Atlante]] (yordamchi) | boshliqyillar14 = 2017 | boshliqklublar14 = [[Atlante F.C.|Atlante]] (vaqtinchalik) | medallar = }} '''Eduardo Rergis Pacheco''' ([[1956-yil]] [[20-aprel]]da tugʻilgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi va murabbiy<ref>{{cite Sports-Reference |url=https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/re/eduardo-rergis-1.html |url-status=dead |archiveurl=https://web.archive.org/web/20161203205745/https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/re/eduardo-rergis-1.html |archivedate=2016-12-03}}</ref>. == Shaxsiy hayoti == Rergisning oʻgʻillari, [[Guillermo Rergis]] va [[Eduardo Rergis Borja]] ham meksikalik sobiq futbolchilar hisoblanadi<ref>{{cite web |publisher=Once Titular |title=Oficializan llegada de Guillermo Rergis a fuerzas básicas del Veracruz |url=http://www.oncetitular.com/mosno.php?nota=16372 |language=Spanish |date=14 June 2012}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{Liga MX player|46277/eduardo-rergis-pacheco|Eduardo Rergis Pacheco}} {{DEFAULTSORT:Rergis, Eduardo}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:Meksikalik futbol murabbiylar]] [[Turkum:Club América futbolchilari]] [[Turkum:Atlante F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Tigres UANL futbolchilari]] [[Turkum:C.D. Veracruz futbolchilari]] [[Turkum:Meksika milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Meksika 20 yoshgacha milliy futbol terma jamoasi erkak futbolchilari]] [[Turkum:Meksika olimpiya milliy futbol terma jamoasi futbolchilari]] [[Turkum:1976-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlaridagi futbolchilar]] {{Mexico-footy-defender-stub}} aorp3pdlcitvx7i3eg69yewerewiklm Joaquín Reyes (futbolchi) 0 1467166 6318319 2026-10-25T00:11:54Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Joaquin Reyes | tasvir = | toʻliqism = Joaquin Reyes Chávez | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1978|2|20|df=y}} | tavallud_joyi = [[Torreón]], Meksika | boʻyi = 1.81 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1999–2000 | klublar1 = [[Real Sociedad de Zacatecas]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 2000–2004 | klublar2 = [[Santos Laguna]] | isht2 = 135<ref name=medio/...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318319 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Joaquin Reyes | tasvir = | toʻliqism = Joaquin Reyes Chávez | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1978|2|20|df=y}} | tavallud_joyi = [[Torreón]], Meksika | boʻyi = 1.81 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1999–2000 | klublar1 = [[Real Sociedad de Zacatecas]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 2000–2004 | klublar2 = [[Santos Laguna]] | isht2 = 135<ref name=medio/> | gollar2 = 10<ref name=medio/> | yillar3 = 2004–2006 | klublar3 = [[Tiburones Rojos de Veracruz|Veracruz]] | isht3 = 34 | gollar3 = 0 | yillar4 = 2006–2012 | klublar4 = [[Santos Laguna]] | isht4 = 7 | gollar4 = 0 | yillar5 = 2007–2008 | klublar5 = → [[Alacranes de Durango]] (ijara) | isht5 = ? | gollar5 = ? | yillar6 = 2009 | klublar6 = → [[Puebla F.C.]] (ijara) | isht6 = 1 | gollar6 = 0 | yillar7 = 2010 | klublar7 = → [[Lobos de la BUAP]] (ijara) | isht7 = 16 | gollar7 = 1 | yillar8 = 2011 | klublar8 = → [[Club León]] (ijara) | isht8 = 10 | gollar8 = 0 | yillar9 = 2011 | klublar9 = → [[Club Celaya]] (ijara) | isht9 = 2 | gollar9 = 0 | milliyyillar1 = 2001–2002 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 6 | milliygollar1 = 0 | medallar = | club-update = 2011-yil 3-iyul }} '''Joaquin Reyes Chávez''' ([[1978-yil]] [[20-fevral]]da [[Torreón]] shahrida tugʻilgan;<ref name=medio>{{Cite web |url=http://www.mediotiempo.com/jugador/joaquin-reyes%26id_liga%3D1%26id_torneo%3D34 |title=Stats at mediotiempo.com |access-date=2020-02-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121003194647/http://www.mediotiempo.com/jugador/joaquin-reyes%26id_liga%3D1%26id_torneo%3D34 |archive-date=2012-10-03 |url-status=dead }}</ref><ref name=espn>{{Deprecated archive|url=https://archive.today/20130103035323/http://soccernet.espn.go.com/players/stats?id=3033&cc=5739|title=Soccernet espn stats}}</ref><ref name=fifa>[https://www.fifa.com/tournaments/archive/tournament=101/edition=4515/teams/team=43911.html Mexico squad list for 2001 Confederations Cup — FIFA] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111029163757/http://www.fifa.com/tournaments/archive/tournament%3D101/edition%3D4515/teams/team%3D43911.html |date=2011-10-29 }}</ref>) — meksikalik sobiq professional futbolchi<ref>{{cite web |url=http://www.elgolfo.info/elgolfo/nota/27635-Veracruz-se-arma-hasta-los-dientes/ |title=Veracruz se arma hasta los dientes: Contrataron a 25 elementos, entre ellos dos campeones del mundo |author=Jose Velez |date=28 May 2010 |publisher=elgolfo.info |accessdate=16 June 2010 |language=es |archive-url=https://web.archive.org/web/20100609233438/http://www.elgolfo.info/elgolfo/nota/27635-Veracruz-se-arma-hasta-los-dientes |archive-date=9 June 2010 |url-status=dead }}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{NFT player|pid=4346}} {{DEFAULTSORT:Reyes, Joaquin}} [[Turkum:1978-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Real Sociedad de Zacatecas futbolchilari]] [[Turkum:Santos Laguna futbolchilari]] [[Turkum:C.D. Veracruz futbolchilari]] [[Turkum:Club Puebla futbolchilari]] [[Turkum:Club León futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} fhzihtzur1f91e2alawrv8zxglujtdm 6318344 6318319 2026-10-25T02:28:31Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6318344 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Joaquin Reyes | tasvir = | toʻliqism = Joaquin Reyes Chávez | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1978|2|20|df=y}} | tavallud_joyi = [[Torreón]], Meksika | boʻyi = 1.81 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1999–2000 | klublar1 = [[Real Sociedad de Zacatecas]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 2000–2004 | klublar2 = [[Santos Laguna]] | isht2 = 135<ref name=medio/> | gollar2 = 10<ref name=medio/> | yillar3 = 2004–2006 | klublar3 = [[Tiburones Rojos de Veracruz|Veracruz]] | isht3 = 34 | gollar3 = 0 | yillar4 = 2006–2012 | klublar4 = [[Santos Laguna]] | isht4 = 7 | gollar4 = 0 | yillar5 = 2007–2008 | klublar5 = → [[Alacranes de Durango]] (ijara) | isht5 = ? | gollar5 = ? | yillar6 = 2009 | klublar6 = → [[Puebla F.C.]] (ijara) | isht6 = 1 | gollar6 = 0 | yillar7 = 2010 | klublar7 = → [[Lobos de la BUAP]] (ijara) | isht7 = 16 | gollar7 = 1 | yillar8 = 2011 | klublar8 = → [[Club León]] (ijara) | isht8 = 10 | gollar8 = 0 | yillar9 = 2011 | klublar9 = → [[Club Celaya]] (ijara) | isht9 = 2 | gollar9 = 0 | milliyyillar1 = 2001–2002 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 6 | milliygollar1 = 0 | medallar = | club-update = 2011-yil 3-iyul }} '''Joaquin Reyes Chávez''' ([[1978-yil]] [[20-fevral]]da [[Torreón]] shahrida tugʻilgan;<ref name=medio>{{Cite web |url=http://www.mediotiempo.com/jugador/joaquin-reyes%26id_liga%3D1%26id_torneo%3D34 |title=Stats at mediotiempo.com |access-date=2020-02-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121003194647/http://www.mediotiempo.com/jugador/joaquin-reyes%26id_liga%3D1%26id_torneo%3D34 |archive-date=2012-10-03 |url-status=dead }}</ref><ref name=espn>{{Deprecated archive|url=https://archive.today/20130103035323/http://soccernet.espn.go.com/players/stats?id=3033&cc=5739|title=Soccernet espn stats}}</ref><ref name=fifa>[https://www.fifa.com/tournaments/archive/tournament=101/edition=4515/teams/team=43911.html Mexico squad list for 2001 Confederations Cup — FIFA] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111029163757/http://www.fifa.com/tournaments/archive/tournament%3D101/edition%3D4515/teams/team%3D43911.html |date=2011-10-29 }}</ref>) — meksikalik sobiq professional futbolchi<ref>{{cite web |url=http://www.elgolfo.info/elgolfo/nota/27635-Veracruz-se-arma-hasta-los-dientes/ |title=Veracruz se arma hasta los dientes: Contrataron a 25 elementos, entre ellos dos campeones del mundo |author=Jose Velez |date=28 May 2010 |publisher=elgolfo.info |accessdate=16 June 2010 |language=es |archive-url=https://web.archive.org/web/20100609233438/http://www.elgolfo.info/elgolfo/nota/27635-Veracruz-se-arma-hasta-los-dientes |archive-date=9 June 2010 |url-status=dead }}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{NFT player|pid=4346}} {{DEFAULTSORT:Reyes, Joaquin}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:Real Sociedad de Zacatecas futbolchilari]] [[Turkum:Santos Laguna futbolchilari]] [[Turkum:C.D. Veracruz futbolchilari]] [[Turkum:Club Puebla futbolchilari]] [[Turkum:Club León futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 68q0suct185ippkitvisohemx7mmamt 6318345 6318344 2026-10-25T02:29:21Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6318345 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Joaquin Reyes | tasvir = | toʻliqism = Joaquin Reyes Chávez | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|1978|2|20|df=y}} | tavallud_joyi = [[Torreón]], Meksika | boʻyi = 1.81 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | yillar1 = 1999–2000 | klublar1 = [[Real Sociedad de Zacatecas]] | isht1 = | gollar1 = | yillar2 = 2000–2004 | klublar2 = [[Santos Laguna]] | isht2 = 135<ref name=medio/> | gollar2 = 10<ref name=medio/> | yillar3 = 2004–2006 | klublar3 = [[Tiburones Rojos de Veracruz|Veracruz]] | isht3 = 34 | gollar3 = 0 | yillar4 = 2006–2012 | klublar4 = [[Santos Laguna]] | isht4 = 7 | gollar4 = 0 | yillar5 = 2007–2008 | klublar5 = → [[Alacranes de Durango]] (ijara) | isht5 = ? | gollar5 = ? | yillar6 = 2009 | klublar6 = → [[Puebla F.C.]] (ijara) | isht6 = 1 | gollar6 = 0 | yillar7 = 2010 | klublar7 = → [[Lobos de la BUAP]] (ijara) | isht7 = 16 | gollar7 = 1 | yillar8 = 2011 | klublar8 = → [[Club León]] (ijara) | isht8 = 10 | gollar8 = 0 | yillar9 = 2011 | klublar9 = → [[Club Celaya]] (ijara) | isht9 = 2 | gollar9 = 0 | milliyyillar1 = 2001–2002 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 6 | milliygollar1 = 0 | medallar = | club-update = 2011-yil 3-iyul }} '''Joaquin Reyes Chávez''' ([[1978-yil]] [[20-fevral]]da [[Torreón]] shahrida tugʻilgan;<ref name=medio>{{Cite web |url=http://www.mediotiempo.com/jugador/joaquin-reyes%26id_liga%3D1%26id_torneo%3D34 |title=Stats at mediotiempo.com |access-date=2020-02-04 |archive-url=https://web.archive.org/web/20121003194647/http://www.mediotiempo.com/jugador/joaquin-reyes%26id_liga%3D1%26id_torneo%3D34 |archive-date=2012-10-03 |url-status=dead }}</ref><ref name=espn>{{Deprecated archive|url=https://archive.today/20130103035323/http://soccernet.espn.go.com/players/stats?id=3033&cc=5739|title=Soccernet espn stats}}</ref><ref name=fifa>[https://www.fifa.com/tournaments/archive/tournament=101/edition=4515/teams/team=43911.html Mexico squad list for 2001 Confederations Cup — FIFA] {{webarchive|url=https://web.archive.org/web/20111029163757/http://www.fifa.com/tournaments/archive/tournament%3D101/edition%3D4515/teams/team%3D43911.html |date=2011-10-29 }}</ref>) — meksikalik sobiq professional futbolchi<ref>{{cite web |url=http://www.elgolfo.info/elgolfo/nota/27635-Veracruz-se-arma-hasta-los-dientes/ |title=Veracruz se arma hasta los dientes: Contrataron a 25 elementos, entre ellos dos campeones del mundo |author=Jose Velez |date=28 May 2010 |publisher=elgolfo.info |accessdate=16 June 2010 |language=es |archive-url=https://web.archive.org/web/20100609233438/http://www.elgolfo.info/elgolfo/nota/27635-Veracruz-se-arma-hasta-los-dientes |archive-date=9 June 2010 |url-status=dead }}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{NFT player|pid=4346}} {{DEFAULTSORT:Reyes, Joaquin}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:Real Sociedad de Zacatecas futbolchilari]] [[Turkum:Santos Laguna futbolchilari]] [[Turkum:C.D. Veracruz futbolchilari]] [[Turkum:Club Puebla futbolchilari]] [[Turkum:Club León futbolchilari]] [[Turkum:2001-yilgi FIFA Konfederatsiyalar kubogi futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 7oof4q3y07ncgwy5aev28rt1kk8uplc Rodrigo Reyes (futbolchi) 0 1467167 6318320 2026-10-25T00:13:15Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Rodrigo Reyes | tasvir = | toʻliqism = Rodrigo Reyes Orozco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2001|2|1|df=y}} | tavallud_joyi = [[Guadalajara]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.78 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = [[Cancún F.C.|Cancún]] | klubraqami = 4 | yoshlikyillari1 = | yoshlikklublari1 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] | yillar1 = 2019–2023 | klublar1 = C.D....“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318320 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Rodrigo Reyes | tasvir = | toʻliqism = Rodrigo Reyes Orozco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2001|2|1|df=y}} | tavallud_joyi = [[Guadalajara]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.78 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = [[Cancún F.C.|Cancún]] | klubraqami = 4 | yoshlikyillari1 = | yoshlikklublari1 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] | yillar1 = 2019–2023 | klublar1 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] | isht1 = 0 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2021 | klublar2 = → [[Valour FC|Valour]] (ijara) | isht2 = 17 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2022–2023 | klublar3 = → [[C.D. Tapatío|Tapatío]] (ijara) | isht3 = 16 | gollar3 = 1 | yillar4 = 2023– | klublar4 = [[Cancún F.C.|Cancún]] | isht4 = 0 | gollar4 = 0 | club-update = 2023-yil 20-may }} '''Rodrigo Reyes Orozco''' ([[2001-yil]] [[1-fevral]]da tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Liga de Expansión MX]] ishtirokchisi boʻlgan „[[Cancún F.C.|Cancún]]“ klubida [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp suradi. == Havolalar == * {{Soccerway|620473}} {{DEFAULTSORT:Reyes, Rodrigo}} [[Turkum:2001-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:C.D. Guadalajara futbolchilari]] [[Turkum:Valour FC futbolchilari]] [[Turkum:Cancún F.C. futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} ebwftiyyc4t62qtkmmbyjxlnpm9mxma 6318321 6318320 2026-10-25T00:13:21Z Javoxir Yorqulov 130047 [[Turkum:Valour FC futbolchilari]] olib tashlandi ([[VP:HOTCAT|HotCat]]) 6318321 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Rodrigo Reyes | tasvir = | toʻliqism = Rodrigo Reyes Orozco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2001|2|1|df=y}} | tavallud_joyi = [[Guadalajara]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.78 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = [[Cancún F.C.|Cancún]] | klubraqami = 4 | yoshlikyillari1 = | yoshlikklublari1 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] | yillar1 = 2019–2023 | klublar1 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] | isht1 = 0 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2021 | klublar2 = → [[Valour FC|Valour]] (ijara) | isht2 = 17 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2022–2023 | klublar3 = → [[C.D. Tapatío|Tapatío]] (ijara) | isht3 = 16 | gollar3 = 1 | yillar4 = 2023– | klublar4 = [[Cancún F.C.|Cancún]] | isht4 = 0 | gollar4 = 0 | club-update = 2023-yil 20-may }} '''Rodrigo Reyes Orozco''' ([[2001-yil]] [[1-fevral]]da tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Liga de Expansión MX]] ishtirokchisi boʻlgan „[[Cancún F.C.|Cancún]]“ klubida [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp suradi. == Havolalar == * {{Soccerway|620473}} {{DEFAULTSORT:Reyes, Rodrigo}} [[Turkum:2001-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:C.D. Guadalajara futbolchilari]] [[Turkum:Cancún F.C. futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} oc18bedwx6ywftwflb8bkhfol7ohyp0 6318343 6318321 2026-10-25T02:28:09Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6318343 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Rodrigo Reyes | tasvir = | toʻliqism = Rodrigo Reyes Orozco | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi va yoshi|2001|2|1|df=y}} | tavallud_joyi = [[Guadalajara]], [[Xalisko]], Meksika | boʻyi = 1.78 m | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = [[Cancún F.C.|Cancún]] | klubraqami = 4 | yoshlikyillari1 = | yoshlikklublari1 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] | yillar1 = 2019–2023 | klublar1 = [[C.D. Guadalajara|Guadalajara]] | isht1 = 0 | gollar1 = 0 | yillar2 = 2021 | klublar2 = → [[Valour FC|Valour]] (ijara) | isht2 = 17 | gollar2 = 0 | yillar3 = 2022–2023 | klublar3 = → [[C.D. Tapatío|Tapatío]] (ijara) | isht3 = 16 | gollar3 = 1 | yillar4 = 2023– | klublar4 = [[Cancún F.C.|Cancún]] | isht4 = 0 | gollar4 = 0 | club-update = 2023-yil 20-may }} '''Rodrigo Reyes Orozco''' ([[2001-yil]] [[1-fevral]]da tugʻilgan) — meksikalik professional futbolchi, [[Liga de Expansión MX]] ishtirokchisi boʻlgan „[[Cancún F.C.|Cancún]]“ klubida [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp suradi. == Havolalar == * {{Soccerway|620473}} {{DEFAULTSORT:Reyes, Rodrigo}} [[Turkum:Yashayotgan insonlar]] [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:C.D. Guadalajara futbolchilari]] [[Turkum:Cancún F.C. futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} hyverody4lgy9h9gex456uqy3njwyj4 Jesús Rico (futbolchi) 0 1467168 6318322 2026-10-25T00:14:27Z Javoxir Yorqulov 130047 „{{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Jesús Rico | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Jesús Rico Espejel | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi|1953|1|11}} | tavallud_joyi = [[Mexiko]], Meksika | vafot_sana = {{Vafot sanasi va yoshi|2026|9|11|1953|1|11}} | vafot_joyi = | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | milliyyillar1 = 1972–1978 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 5 |...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318322 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Jesús Rico | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Jesús Rico Espejel | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi|1953|1|11}} | tavallud_joyi = [[Mexiko]], Meksika | vafot_sana = {{Vafot sanasi va yoshi|2026|9|11|1953|1|11}} | vafot_joyi = | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | milliyyillar1 = 1972–1978 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 5 | milliygollar1 = 0 }} '''Jesús Rico Espejel''' ([[1953-yil]] [[11-yanvar]]da tugʻilgan — 2026-yil 11-sentyabrda vafot etgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan<ref name="olympedia">{{cite web|url=https://www.olympedia.org/athletes/26589 |title=Jesús Rico |work=Olympedia |access-date=20 April 2022}}</ref><ref name="SportsRef">{{cite Sports-Reference |url=https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ri/jesus-rico-1.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20200418105704/https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ri/jesus-rico-1.html |url-status=dead |archive-date=18 April 2020 |title=Jesús Rico Olympic Results |accessdate=24 October 2018}}</ref>. Rico 2026-yil 11-sentyabrda 73 yoshida vafot etgan<ref>[https://soyreferee.com/futbolmx/2026/09/11/fallece-jesus-pimienta-rico-jugador-de-la-seleccion-mexicana-en-munich-72-59096.html Fallece histórico jugador de la Selección Mexicana con 72 años] {{in lang|es}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{sports links}} {{DEFAULTSORT:Rico, Jesus}} [[Turkum:1953-yilda tugʻilganlar]] [[Turkum:2026-yilda vafot etganlar]] [[Turkum:Atlético Español F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Club Puebla futbolchilari]] [[Turkum:Atlante F.C. futbolchilari]] {{Mexico-footy-defender-stub}} gw6eyhd0kcoxriksclk0ng1sngx9szv 6318342 6318322 2026-10-25T02:27:19Z AnvarxonM 75105 /* Havolalar */ 6318342 wikitext text/x-wiki {{Futbolchi bilgiqutisi | ism = Jesús Rico | tasvir = | izoh = | toʻliqism = Jesús Rico Espejel | tavallud_sana = {{Tugʻilgan sanasi|1953|1|11}} | tavallud_joyi = [[Mexiko]], Meksika | vafot_sana = {{Vafot sanasi va yoshi|2026|9|11|1953|1|11}} | vafot_joyi = | boʻyi = | pozitsiya = [[Himoyachi (futbol)|Himoyachi]] | joriyklub = | milliyyillar1 = 1972–1978 | milliyjamoa1 = [[Meksika milliy futbol terma jamoasi|Meksika]] | milliyisht1 = 5 | milliygollar1 = 0 }} '''Jesús Rico Espejel''' ([[1953-yil]] [[11-yanvar]]da tugʻilgan — 2026-yil 11-sentyabrda vafot etgan) — meksikalik sobiq professional futbolchi, [[Himoyachi (futbol)|himoyachi]] sifatida toʻp surgan<ref name="olympedia">{{cite web|url=https://www.olympedia.org/athletes/26589 |title=Jesús Rico |work=Olympedia |access-date=20 April 2022}}</ref><ref name="SportsRef">{{cite Sports-Reference |url=https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ri/jesus-rico-1.html |archive-url=https://web.archive.org/web/20200418105704/https://www.sports-reference.com/olympics/athletes/ri/jesus-rico-1.html |url-status=dead |archive-date=18 April 2020 |title=Jesús Rico Olympic Results |accessdate=24 October 2018}}</ref>. Rico 2026-yil 11-sentyabrda 73 yoshida vafot etgan<ref>[https://soyreferee.com/futbolmx/2026/09/11/fallece-jesus-pimienta-rico-jugador-de-la-seleccion-mexicana-en-munich-72-59096.html Fallece histórico jugador de la Selección Mexicana con 72 años] {{in lang|es}}</ref>. == Manbalar == {{Manbalar}} == Havolalar == * {{sports links}} {{DEFAULTSORT:Rico, Jesus}} [[Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar]] [[Turkum:Meksikalik erkak futbolchilar]] [[Turkum:Erkaklar futboli himoyachilari]] [[Turkum:Atlético Español F.C. futbolchilari]] [[Turkum:Club Puebla futbolchilari]] [[Turkum:Atlante F.C. futbolchilari]] [[Turkum:1972-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlaridagi futbolchilar]] {{Mexico-footy-defender-stub}} 18b0jqon249hb0n89gpmfavej56f0bt Foydalanuvchi:Moxinur 008 2 1467169 6318352 2026-10-25T02:48:12Z Moxinur 008 320093 Boʻsh sahifa yaratildi 6318352 wikitext text/x-wiki phoiac9h4m842xq45sp7s6u21eteeq1 Qasr al-Ayniy kasalxonasi 0 1467170 6318429 2026-10-25T06:30:23Z Jizzakhlik 89448 Yangi sahifa tarjima qilib yaratildi. 6318429 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | nomi = Qasr al-Ayniy kasalxonasi | tasvir = Kasr Al Ainy New Teaching Hospital.jpg | tasvir_tagyozuvi = Yangi Qasr al-Ayniy o‘quv kasalxonasi | turi = Ilmiy-tadqiqot va o‘quv kasalxonasi | ishga_tushgan_sanasi = 1827-yil 11-mart | joylashuvi = [[Qohira]], [[Misr]] | hududiy_hizmati = | xoʻjayinlar = [[Qohira universiteti]] | o‘ziga_tegishli_tashkilotlar = Qohira universiteti kasalxonalari | vebsayti = | tili = Arab tili }} '''Qasr al-Ayniy kasalxonasi''' ({{lang-ar|مستشفى قصر العينى}}) — [[Misr]]ning [[Qohira]] shahrida joylashgan ilmiy-tadqiqot va oʻquv kasalxonasi. Uning [[Qohira universiteti]] Tibbiyot fakulteti bilab hamkorligi bor. Kasalxonaga 1827-yil 11-martda asos solingan<ref name="History"/>. == Tarixi == [[1827-yil]]da [[Abu Zaabal]]dagi harbiy kasalxona qoshida tibbiyot maktabi tashkil etildi. Fransuz shifokori [[Antuan Klot Bey]] tibbiyot maktabi va kasalxonaning birinchi direktori boʻldi<ref name="History">{{cite web |title=Qasr El Eyni Hospital |url=http://weekly.ahram.org.eg/2002/575/chrncls.htm |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20060116131355/http://weekly.ahram.org.eg/2002/575/chrncls.htm |archive-date=2006-01-16 |website=Al Ahram Weekly}}</ref>. [[1837-yil]]da tibbiyot maktabi va kasalxona Qohiradagi Qasr al-Ayniy koʻchasiga koʻchirildi. Shundan soʻng kasalxona Qasr al-Ayniy kasalxonasi deb atala boshlandi. [[1838-yil]]da kasalxona qoshida [[Misr]]dagi ilk doyachilik maktabi tashkil etildi. [[1848-yil]]da Klot Bey direktorlik lavozimidan isteʼfoga chiqib, Fransiyaga qaytdi. [[1850-yil]]da Misr hukmdori [[Abbos I]] [[Vilgelm Grizinger]]ni kasalxona direktori etib tayinladi<ref name=":22">{{Cite book|last1=Bergquist|first1=Robert|url=http://www.ethiodemographyandhealth.org/Schistosomiasis_Pathological_Perspectives.pdf|title=Schistosoma: Biology, Pathology, and Control|last2=Kloos|first2=Helmut|last3=Adugna|first3=Aynalem|date=2017|publisher=CRC Press|isbn=978-1-4987-4426-3|editor-last=Jamieson|editor-first=Barrie G. M.|location=Boca Raton, FL|pages=8–33|doi=10.1201/9781315368900-7|oclc=969446445}}</ref>. [[1851-yil]]da Grizingerning yordamchisi Teodor Bilxars ''Schistosoma haematobium'' va ''Schistosoma mansoni'' parazitlarini aniqladi. Ushbu kashfiyotlar shistosomoz kasalligini oʻrganishda muhim ahamiyatga ega boʻldi. [[1855-yil]]da Klot Bey tibbiyot maktabi va Qasr al-Ayniy kasalxonasi direktori lavozimiga qayta tayinlandi. [[1858-yil]]da u sogʻligʻi yomonlashgani sababli [[Fransiya]]ga qaytdi. [[1925-yil]]da tibbiyot maktabi va Qasr al-Ayniy kasalxonasi Qohira universiteti tarkibiga kiritildi. Doktor Uelson kasalxonaning yangi direktori etib tayinlandi. [[1929]]–[[1940-yil]]larda Ali Posho Ibrohim tibbiyot fakulteti dekani va kasalxona direktori lavozimlarida faoliyat yuritdi. [[1980-yil]]da eski Qasr al-Ayniy kasalxonasi yopildi va uning binosi buzib tashlandi. [[1984-yil]]da yangi kasalxona qurilishi boʻyicha shartnoma Sogea Satom, Eypoty De Franc va Setec kompaniyalaridan tashkil topgan Fransiya konsorsiumiga berildi. Loyihani amalga oshirishda ITD Egypt vakili Layla Takla ham muhim rol oʻynadi. [[1995-yil]]da yangi kasalxona binolari qurib bitkazildi. Qurilish xarajatlari 800 million Fransiya frankidan oshdi. Bu oʻsha paytdagi taxminiy hisobda 150 million Misr funtiga teng edi. [[1995-yil]] [[noyabr]] oyida [[Qohira universiteti]] yangi kasalxonani ishga tushirishning birinchi bosqichini boshladi. [[1996-yil]] [[8-aprel]]da Misrning sobiq prezidenti [[Husni Muborak]] va Fransiya prezidenti [[Jak Shirak]] yangi kasalxona binosining ochilish marosimida qatnashdilar. == Ixtisoslashtirilgan boʻlinmalar va boʻlimlar == * Kardiologiya boʻlimi * Intensiv terapiya va kateterizatsiya laboratoriyalari<ref>{{Cite web |title=Critical Care Department Cairo University - Faculty of Medicine |url=https://criticalcaredep.org/ |access-date=2025-02-15 |website=criticalcaredep.org}}</ref><ref>{{Cite web |title=EHRA Recognised Training Centres |url=https://www.escardio.org/Education/Career-Development/Accreditation/EHRA-Recognised-Training-Centres#egypt |access-date=2025-02-15 |website=European Society of Cardiology}}</ref> * Oftalmologiya boʻlimi * Tibbiy biokimyo tajribalari boʻlinmasi * Gastroenterologiya, gepatologiya va yuqumli kasalliklar boʻlimi * Milliy klinik toksikologiya markazi * Mikrobiologiya ilmiy-tadqiqot markazi * Shistosomoz bilan bogʻliq jigar kasalliklarini tashxislash va davolash boʻlinmasi * Urologik jarrohlik boʻlimi * Andrologiya boʻlimi * Neyrojarrohlik boʻlimi * Plastik jarrohlik boʻlimi * Umumiy jarrohlik boʻlimi * Onkologik jarrohlik boʻlimi * Ortopediya va travmatologik jarrohlik boʻlimi * Quloq, burun va tomoq kasalliklari boʻlimi (LOR) * Buyrak yetishmovchiligini davolash va jarrohlik boʻlinmasi * Sil kasalligi ilmiy-tadqiqot boʻlinmasi * Kasb kasalliklari bilan bogʻliq mehnatga layoqatlilik va nogironlikni baholash boʻlinmasi * Oʻsmalarni radiologik davolash va yadro tibbiyoti markazi * Oʻsma alomatlarini tekshirish boʻlinmasi * Kardiotorakal jarrohlik boʻlimi * Audiologiya boʻlimi * Neyrofiziologiya ilmiy-tadqiqot boʻlinmasi * Xromosomalar va toʻqimalarni koʻchirib oʻtkazish boʻyicha ilmiy-tadqiqot boʻlinmasi * Nutq va eshitish terapiyasi boʻlinmasi * Uyqu buzilishlari va xurrakni davolash boʻlinmasi * Koxlear implantatsiya, quloq laboratoriyasi va toʻqimalar banki boʻlinmasi * [[Epilepsiya]]ni davolash boʻyicha ilmiy-tadqiqot boʻlinmasi * [[Moxov]] kasalligi boʻlinmasi * Oftalmologik lazer diagnostikasi va davolash boʻlinmasi * Pulmonologiya va respirator intensiv terapiya boʻlimi * [[Parazitologiya]] boʻlinmasi * Diagnostik radiologiya boʻlinmasi * Intervension radiologiya boʻlinmasi * Abu al-Rish al-Munira universitet bolalar kasalxonasi * Abu al-Rish Yaponiya universitet bolalar kasalxonasi * Qandli diabetga chalingan bolalarni parvarishlash, endokrinologiya va metabolizm boʻlinmasi * Psixiatriya va qaramlikni davolash kasalxonasi * Nevrologiya boʻlimi * Tarqoq skleroz boʻlinmasi * Funksional va mikroskopik LOR boʻlinmasi * Hamshiralik ishini rivojlantirish ilmiy-tadqiqot markazi * Tayanch-harakat tizimi toʻqimalarini saqlash, tiklash va koʻchirib oʻtkazish markazi * Manial universitet kasalxonasi — Qasr al-Ayniy kasalxonasining toʻrtinchi qavatida joylashgan * Gematologiya boʻlinmasi * Anesteziologiya, jarrohlik intensiv terapiyasi va ogʻriqni boshqarish boʻlimi * [[Allergiya]] va immunologik kasalliklar boʻlinmasi * Revmatologiya boʻlimi == Galereya == <gallery> File:Cairo Univ - Abou el-Resh Pediatric University Hosp.JPG|Qohira universitetining Abu al-Rish bolalar kasalxonasi File:Cairo Univ - National Cancer Institute.jpg|Qohira universitetining Milliy saraton instituti File:Cairo Univ - National Laser Institute.JPG|Qohira universitetining Milliy lazer instituti File:Military hospital of Kasr El Ainy. Wellcome L0043689.jpg|1837-yilda Abu Zaabal kasalxonasi ko‘chirilganidan keyin tashkil etilgan Qasr al-Ayniy harbiy kasalxonasi. 1935-yilgi tasvir. </gallery> == Rasmiy ixtisoslashtirilgan boʻlinmalar == * [[Genetika]] boʻlinmasi. Professor May Sherif rahbarligida faoliyat yuritadi. * Professor Hishom al-Saket oʻquv-resurs majmuasi. Uning tarkibiga oʻquv-resurs markazi, asosiy konferensiyalar zali va xodimlar oshxonasi kiradi. Professor Mahmud al-Fikiy rahbarlik qiladi<ref>{{cite web |url=http://lrc.cu.edu.eg/ |title=LRC |website=lrc.cu.edu.eg}}</ref>. * MEDIC — professor Essam at-Tuxiy rahbarligida. * KARIS — professor Tamer Gʻayta rahbarligida. * Xalqaro aloqalar boʻlimi<ref>{{cite web |url=http://iro.cu.edu.eg/ |title=Home |website=iro.cu.edu.eg}}</ref>. == Tashqi havolalar == * [http://hospitals.kasralainy.edu.eg Qasr al-Ayniy kasalxonasining rasmiy sayti] * [https://web.archive.org/web/20061021195853/http://www.newkasrelaini.org/default_eng.htm Qasr al-Ayniy kasalxonasining eski rasmiy sayti] * [http://www.medicine.cu.edu.eg Qohira universiteti Tibbiyot fakultetining rasmiy sayti] * [http://www.kasralainyurology.net Qohira universiteti urologiya boʻlimining sayti] * [http://www.eaims.net/Kasr_Alaini.htm Misr xalqaro tibbiy tadqiqotlar uyushmasi] * [http://iro.cu.edu.eg Qohira universiteti Xalqaro aloqalar boʻlimi] * [https://criticalcaredep.org Intensiv terapiya markazi] ``` == Manbalar == {{Reflist}} [[Turkum:Misr]] kgam0ox6e06ej4g9f5ndjwbpcn0wexp Munozara:Qasr al-Ayniy kasalxonasi 1 1467171 6318430 2026-10-25T06:31:24Z Jizzakhlik 89448 „{{munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318430 wikitext text/x-wiki {{munozara}} srjk8qw7fnryrp5m66amrx671fy75ox Burj al-Arab universiteti kasalxonasi 0 1467172 6318434 2026-10-25T06:44:34Z Jizzakhlik 89448 „{{Tashkilot bilgiqutisi | nomi = Burj al-Arab universiteti kasalxonasi | tasvir = Borg El Arab University Hospital 3.jpg | tasvir_tagyozuvi = Bolalar onkologiyasi markazining kirish darvozasi | turi = O‘quv kasalxonasi | ishga_tushgan_sanasi = 2008-yil | joylashuvi = [[Yangi Burj al-Arab]], [[Iskandariya muhofazasi]], [[Misr]] | xoʻjayinlar = [[Iskandariya universiteti]] | o‘ziga_tegishli_tashkilotlar = Iskandariya universiteti kasalxonalari |...“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318434 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | nomi = Burj al-Arab universiteti kasalxonasi | tasvir = Borg El Arab University Hospital 3.jpg | tasvir_tagyozuvi = Bolalar onkologiyasi markazining kirish darvozasi | turi = O‘quv kasalxonasi | ishga_tushgan_sanasi = 2008-yil | joylashuvi = [[Yangi Burj al-Arab]], [[Iskandariya muhofazasi]], [[Misr]] | xoʻjayinlar = [[Iskandariya universiteti]] | o‘ziga_tegishli_tashkilotlar = Iskandariya universiteti kasalxonalari | mijozlar_soni = | vebsayti = | tili = [[Arab tili]] }} '''Burj al-Arab universiteti kasalxonasi''' ({{lang-ar|مستشفى برج العرب الجامعي}}) — [[Misr]]ning [[Iskandariya muhofazasi]]dagi oʻquv kasalxonasi. U [[Iskandariya universiteti]] kasalxonalari tarkibiga kiradi. Kasalxona Misrda bolalar saratonini bepul davolashga ixtisoslashgan birinchi davlat markazi hisoblanadi<ref>{{cite web |url=https://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=05082020&id=2f9859de-d706-4172-b134-0da67c73b09d |title=Borg El Arab University Hospital is the first governmental specialized center for the treatment of pediatric cancer in Egypt |website=Shorouk News |date=2020-08-05 |access-date=2022-03-25}}</ref>. Kasalxona [[2008-yil]]da [[Misr]] va [[Niderlandiya]] oʻrtasidagi hamkorlik kelishuvi asosida tashkil etilgan. U Misr shimolidagi Yangi Burj al-Arab shahrining markaziy magistral hududida joylashgan. Muassasa 433 014 m² maydonni egallaydi. U asosan [[Iskandariya]], Kafr ash-Kafr ash-Shayx, [[Beheyra]] va Matruh muhofazalari aholisiga xizmat koʻrsatadi<ref>{{cite web |url=https://www.almasryalyoum.com/news/details/2007058 |title=The first specialized center for the treatment of children's cancer |website=Al-Masry Al-Youm |date=2020-08-05 |access-date=2022-03-25}}</ref>. == Boʻlimlar va ixtisosliklar == === Bolalar onkologiyasi markazi === Bolalar [[onkologiya]]si markazi [[2018-yil]]da bolalar [[saraton]]ini davolashga ixtisoslashtirildi. Unga [[Iskandariya universiteti]]ning onkologiya professori, doktor Shadi Fadel rahbarlik qiladi. Markazning birinchi bosqichi 20 234 m² maydondagi toʻrt qavatli asosiy binodan iborat. Birinchi qavat [[jarrohlik]], ikkinchisi [[gematologiya]], uchinchisi qattiq [[o‘smalar]], toʻrtinchisi esa kunlik muolajalar uchun moʻljallangan. Birinchi bosqich qurilishiga taxminan 350 million Misr funti sarflangan<ref>{{cite web |url=https://www.presidency.eg/ar/%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B4%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%B9-%D8%A7%D9%84%D9%82%D9%88%D9%85%D9%8A%D8%A9/%D8%A5%D9%86%D8%B4%D8%A7%D8%A1-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%B4%D9%81%D9%89-%D8%A8%D8%B1%D8%AC-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B1%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%8A/ |title=Establishment of Burj Al Arab University Hospital |website=Presidency of Egypt |access-date=2022-03-25}}</ref>. Kasalxona 80 ta bemor oʻrni, intensiv [[terapiya]] uchun 6 ta oʻrin va 5 ta [[operatsiya]] xonasiga ega<ref>{{cite web |url=https://www.alexu.edu.eg/index.php/en/faculties-centers/au-hospitals |title=University Hospitals |website=Alexandria University |access-date=2022-03-25}}</ref>. Bolalar saratonini davolashga ixtisoslashgan markaz sifatida faoliyat boshlaganidan [[2020-yil]] oxirigacha kasalxonaga saraton kasalligiga chalingan 4 900 ga yaqin bola murojaat qilgan. Bu yiliga oʻrtacha 1 600 nafar bolani tashkil etgan. Shu davrda har oyda oʻrtacha 60 ta jarrohlik amaliyoti oʻtkazilgan<ref>{{cite web |url=https://www.youm7.com/story/2021/11/4/%D9%85%D8%AF%D9%8A%D8%B1-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%B4%D9%81%D9%89-%D8%A8%D8%B1%D8%AC-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B1%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%89-%D9%86%D8%B3%D8%AA%D9%82%D8%A8%D9%84-%D9%85%D8%B1%D8%B6%D9%89-%D8%B3%D8%B1%D8%B7%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B7%D9%81%D8%A7%D9%84-%D9%88%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC%D9%87%D9%85/5522553 |title=Director of Burj Al Arab University Hospital: We receive pediatric cancer patients and treat them for free |website=Youm7 |date=2021-11-04 |access-date=2022-03-25}}</ref>. Hozirda zamonaviy uskunalar bilan jihozlangan [[radioterapiya]] markazini qurish ishlari olib borilmoqda. Ikkinchi bosqichda bolalar onkologiyasi markazini kengaytirish uchun qoʻshimcha ikkita bino qurish rejalashtirilgan. Shuningdek, saraton tadqiqotlari markazi, taʼlim maktabi va 200 oʻrinli kattalar onkologiyasi kasalxonasini barpo etish koʻzda tutilgan. === Boshqa tibbiy boʻlimlar === Kasalxonada onkologiyadan tashqari koʻplab tibbiy yoʻnalishlar mavjud. Ular jumlasiga quyidagilar kiradi: * [[Kardiologiya]] * [[Nevrologiya]] * [[Akusherlik]] va [[ginekologiya]] * [[Oftalmologiya]] * [[Pediatriya]] * Ichki kasalliklar * Diyetologiya * [[Otorinolaringologiya]] * [[Stomatologiya]] * Umumiy jarrohlik * [[Fizioterapiya]] * Dializ * [[Ortopediya]] Shuningdek, kasalxonada uchta ixtisoslashtirilgan [[laboratoriya]] mavjud. Ular klinik [[patologiya]], [[mikrobiologiya]] va [[patologiya]] laboratoriyalaridan iborat. Muassasada qon banki ham faoliyat yuritadi<ref>{{cite web |url=http://auhospitals.alexu.edu.eg/?page_id=57 |title=Borg El Arab University Hospital Pediatric Oncology Center |website=Alexandria University Hospitals |access-date=2022-03-30}}</ref>. == Rasmlar == <gallery class="center"> File:Borg El Arab University Hospital 2.jpg File:Borg El Arab University Hospital 1.jpg </gallery> == Tashqi havolalar == * {{Commons category|Borg El Arab University Hospital}} * [https://www.facebook.com/%D9%85%D8%B1%D9%83%D8%B2-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%B4%D9%81%D9%89-%D8%A8%D8%B1%D8%AC-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B1%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%8A-342505445779643/ Bolalar onkologiyasi markazi] == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Misr]] qss914yamjlywwpu7jjb8ptccaw8gg3 6318437 6318434 2026-10-25T06:47:53Z Jizzakhlik 89448 /* Tashqi havolalar */ 6318437 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | nomi = Burj al-Arab universiteti kasalxonasi | tasvir = Borg El Arab University Hospital 3.jpg | tasvir_tagyozuvi = Bolalar onkologiyasi markazining kirish darvozasi | turi = O‘quv kasalxonasi | ishga_tushgan_sanasi = 2008-yil | joylashuvi = [[Yangi Burj al-Arab]], [[Iskandariya muhofazasi]], [[Misr]] | xoʻjayinlar = [[Iskandariya universiteti]] | o‘ziga_tegishli_tashkilotlar = Iskandariya universiteti kasalxonalari | mijozlar_soni = | vebsayti = | tili = [[Arab tili]] }} '''Burj al-Arab universiteti kasalxonasi''' ({{lang-ar|مستشفى برج العرب الجامعي}}) — [[Misr]]ning [[Iskandariya muhofazasi]]dagi oʻquv kasalxonasi. U [[Iskandariya universiteti]] kasalxonalari tarkibiga kiradi. Kasalxona Misrda bolalar saratonini bepul davolashga ixtisoslashgan birinchi davlat markazi hisoblanadi<ref>{{cite web |url=https://www.shorouknews.com/news/view.aspx?cdate=05082020&id=2f9859de-d706-4172-b134-0da67c73b09d |title=Borg El Arab University Hospital is the first governmental specialized center for the treatment of pediatric cancer in Egypt |website=Shorouk News |date=2020-08-05 |access-date=2022-03-25}}</ref>. Kasalxona [[2008-yil]]da [[Misr]] va [[Niderlandiya]] oʻrtasidagi hamkorlik kelishuvi asosida tashkil etilgan. U Misr shimolidagi Yangi Burj al-Arab shahrining markaziy magistral hududida joylashgan. Muassasa 433 014 m² maydonni egallaydi. U asosan [[Iskandariya]], Kafr ash-Kafr ash-Shayx, [[Beheyra]] va Matruh muhofazalari aholisiga xizmat koʻrsatadi<ref>{{cite web |url=https://www.almasryalyoum.com/news/details/2007058 |title=The first specialized center for the treatment of children's cancer |website=Al-Masry Al-Youm |date=2020-08-05 |access-date=2022-03-25}}</ref>. == Boʻlimlar va ixtisosliklar == === Bolalar onkologiyasi markazi === Bolalar [[onkologiya]]si markazi [[2018-yil]]da bolalar [[saraton]]ini davolashga ixtisoslashtirildi. Unga [[Iskandariya universiteti]]ning onkologiya professori, doktor Shadi Fadel rahbarlik qiladi. Markazning birinchi bosqichi 20 234 m² maydondagi toʻrt qavatli asosiy binodan iborat. Birinchi qavat [[jarrohlik]], ikkinchisi [[gematologiya]], uchinchisi qattiq [[o‘smalar]], toʻrtinchisi esa kunlik muolajalar uchun moʻljallangan. Birinchi bosqich qurilishiga taxminan 350 million Misr funti sarflangan<ref>{{cite web |url=https://www.presidency.eg/ar/%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B4%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%B9-%D8%A7%D9%84%D9%82%D9%88%D9%85%D9%8A%D8%A9/%D8%A5%D9%86%D8%B4%D8%A7%D8%A1-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%B4%D9%81%D9%89-%D8%A8%D8%B1%D8%AC-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B1%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%8A/ |title=Establishment of Burj Al Arab University Hospital |website=Presidency of Egypt |access-date=2022-03-25}}</ref>. Kasalxona 80 ta bemor oʻrni, intensiv [[terapiya]] uchun 6 ta oʻrin va 5 ta [[operatsiya]] xonasiga ega<ref>{{cite web |url=https://www.alexu.edu.eg/index.php/en/faculties-centers/au-hospitals |title=University Hospitals |website=Alexandria University |access-date=2022-03-25}}</ref>. Bolalar saratonini davolashga ixtisoslashgan markaz sifatida faoliyat boshlaganidan [[2020-yil]] oxirigacha kasalxonaga saraton kasalligiga chalingan 4 900 ga yaqin bola murojaat qilgan. Bu yiliga oʻrtacha 1 600 nafar bolani tashkil etgan. Shu davrda har oyda oʻrtacha 60 ta jarrohlik amaliyoti oʻtkazilgan<ref>{{cite web |url=https://www.youm7.com/story/2021/11/4/%D9%85%D8%AF%D9%8A%D8%B1-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%B4%D9%81%D9%89-%D8%A8%D8%B1%D8%AC-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B1%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%89-%D9%86%D8%B3%D8%AA%D9%82%D8%A8%D9%84-%D9%85%D8%B1%D8%B6%D9%89-%D8%B3%D8%B1%D8%B7%D8%A7%D9%86-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B7%D9%81%D8%A7%D9%84-%D9%88%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC%D9%87%D9%85/5522553 |title=Director of Burj Al Arab University Hospital: We receive pediatric cancer patients and treat them for free |website=Youm7 |date=2021-11-04 |access-date=2022-03-25}}</ref>. Hozirda zamonaviy uskunalar bilan jihozlangan [[radioterapiya]] markazini qurish ishlari olib borilmoqda. Ikkinchi bosqichda bolalar onkologiyasi markazini kengaytirish uchun qoʻshimcha ikkita bino qurish rejalashtirilgan. Shuningdek, saraton tadqiqotlari markazi, taʼlim maktabi va 200 oʻrinli kattalar onkologiyasi kasalxonasini barpo etish koʻzda tutilgan. === Boshqa tibbiy boʻlimlar === Kasalxonada onkologiyadan tashqari koʻplab tibbiy yoʻnalishlar mavjud. Ular jumlasiga quyidagilar kiradi: * [[Kardiologiya]] * [[Nevrologiya]] * [[Akusherlik]] va [[ginekologiya]] * [[Oftalmologiya]] * [[Pediatriya]] * Ichki kasalliklar * Diyetologiya * [[Otorinolaringologiya]] * [[Stomatologiya]] * Umumiy jarrohlik * [[Fizioterapiya]] * Dializ * [[Ortopediya]] Shuningdek, kasalxonada uchta ixtisoslashtirilgan [[laboratoriya]] mavjud. Ular klinik [[patologiya]], [[mikrobiologiya]] va [[patologiya]] laboratoriyalaridan iborat. Muassasada qon banki ham faoliyat yuritadi<ref>{{cite web |url=http://auhospitals.alexu.edu.eg/?page_id=57 |title=Borg El Arab University Hospital Pediatric Oncology Center |website=Alexandria University Hospitals |access-date=2022-03-30}}</ref>. == Rasmlar == <gallery class="center"> File:Borg El Arab University Hospital 2.jpg File:Borg El Arab University Hospital 1.jpg </gallery> == Tashqi havolalar == * [https://www.facebook.com/%D9%85%D8%B1%D9%83%D8%B2-%D8%B9%D9%84%D8%A7%D8%AC-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D9%88%D8%B1%D8%A7%D9%85-%D9%85%D8%B3%D8%AA%D8%B4%D9%81%D9%89-%D8%A8%D8%B1%D8%AC-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B1%D8%A8-%D8%A7%D9%84%D8%AC%D8%A7%D9%85%D8%B9%D9%8A-342505445779643/ Bolalar onkologiyasi markazi] {{Commons category|Borg El Arab University Hospital}} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Misr]] oik7fcxt390c22azdmojmjqbuka2hrv Munozara:Burj al-Arab universiteti kasalxonasi 1 1467173 6318435 2026-10-25T06:45:02Z Jizzakhlik 89448 „{{munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318435 wikitext text/x-wiki {{munozara}} srjk8qw7fnryrp5m66amrx671fy75ox Saib Bank 0 1467174 6318440 2026-10-25T06:59:36Z Jizzakhlik 89448 Yangi sahifa tarjima qilib yaratildi. 6318440 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | nomi = Saib Bank | asl_nomi = بنك الشركة المصرفية العربية الدولية | logotip = بنك SAIB.png | tasvir = Saib Bank.jpg | tasvir_izohi = Bankning Qohiradagi filiallaridan biri | turi = Xususiy bank | tashkil_topgan = [[1976-yil]] 21-mart | joylashuvi = [[Qohira]], [[Misr]] | faoliyati = Bank va moliyaviy xizmatlar | bsohqaruvchi = Afdal Najib (bosh direktor) | vebsayti = https://www.saib.com.eg/ }} '''Saib Bank''' (toʻliq nomi — ''Société Arabe Internationale de Banque''; [[arabcha]]: بنك الشركة المصرفية العربية الدولية) — [[Misr]]da faoliyat yurituvchi bank. U [[1976-yil]] [[21-mart]]da tashkil etilgan boʻlib, jismoniy va yuridik shaxslarga [[bank]], [[investitsiya]] hamda moliyaviy xizmatlar koʻrsatadi<ref>{{Cite web |title=About SAIB |url=https://www.saib.com.eg/en/about-us/ |website=SAIB Bank |language=en |access-date=2026-10-24}}</ref>. == Tarixi == Saib Bank [[1976-yil]] [[21-mart]]da [[1974-yil]]gi 43-sonli investitsiya toʻgʻrisidagi qonun asosida Misrda faoliyat yurituvchi arab banki sifatida tashkil etilgan. Bank [[Misr Markaziy banki]] nazorati ostida faoliyat yuritadi<ref>{{Cite web |title=About SAIB |url=https://www.saib.com.eg/en/about-us/ |website=SAIB Bank |language=en |access-date=2026-10-24}}</ref>. [[1990-yil]]lar va [[2000-yil]]larning boshlarida bank [[investitsiya]]ga yoʻnaltirilgan faoliyat bilan bir qatorda tijorat bank xizmatlarini ham kengaytirdi<ref>{{Cite web |title=SAIB Success Story |url=https://www.temenos.com/success-story/saib-success-story/ |website=Temenos |language=en |access-date=2026-10-24}}</ref>. [[2010-yil]]larda bank jismoniy shaxslarga koʻrsatiladigan xizmatlarini kengaytirdi. Isteʼmol [[kredit]]lari, [[kredit karta]]lari va raqamli bank xizmatlarini rivojlantirishga eʼtibor qaratdi<ref>{{Cite web |date=2023-09-03 |title=saib launches project to make banking more accessible for people with disabilities |url=https://www.dailynewsegypt.com/2023/09/03/saib-launches-project-to-make-banking-more-accessible-for-people-with-disabilities/ |website=Daily News Egypt |language=en |access-date=2026-10-24}}</ref>. [[2019-yil]]da bank yangi brend uslubini joriy etib, nomini kichik harflarda yoziladigan **saib** shaklida taqdim qila boshladi. Ushbu oʻzgarish bankning zamonaviy va mijozlarga yoʻnaltirilgan qiyofasini shakllantirishga qaratilgan edi<ref>{{Cite web |last=Mounir |first=Hossam |date=2020-01-19 |title=SAIB launches new brand identity |url=https://www.dailynewsegypt.com/2020/01/19/saib-launches-new-brand-identity/ |website=Daily News Egypt |language=en |access-date=2026-10-24}}</ref>. Bank [[omonat]]larni qabul qilish, kreditlar ajratish, investitsiya va boshqa moliyaviy xizmatlarni koʻrsatadi. Shuningdek, [[islomiy moliya]] tamoyillariga muvofiq xizmatlar ham taklif etadi<ref>{{Cite web |title=About SAIB |url=https://www.saib.com.eg/en/about-us/ |website=SAIB Bank |language=en |access-date=2026-10-24}}</ref>. == Aksiyadorlari == Bankning rasmiy saytidagi maʼlumotlarga koʻra, uning aksiyadorlari va ulushlari quyidagicha<ref>{{Cite web |title=Shareholders Information |url=https://www.saib.com.eg/en/investors-relations/shareholders-info/ |website=SAIB Bank |language=en |access-date=2026-10-24}}</ref>: * [[Arab International Bank]] — 51,02%; * Arab Contractors Investment Company — 17,29%; * Misr sugʻurta kompaniyasi — 11,29%; * Misr hayot sugʻurtasi kompaniyasi — 10,27%; * Ochiq obuna orqali sotilgan aksiyalar — 10,13%. == Bank ulushiga ega kompaniyalar == Saib Bankning quyidagi kompaniya va tashkilotlarda ulushlari borligi koʻrsatilgan: * Cairo Factoring — 40%; * Cairo National Securities Brokerage — 32%; * International Leasing — 20,19%; * Medcom Aswan Cement — 15,68%; * Credit Risk Guarantee S. A.E. — 9,09%; * Egyptian Takaful Insurance for Property and Liability — 8,25%; * Egyptian Credit Bureau S. A.E. — 3,57%; * Egyptian Mortgage Refinance S. A.E. — 2,75%; * Port Said National Food Security — 0,89%; * Misr kliring, depozit va markaziy roʻyxatga olish kompaniyasi — 0,53%; * Arab Trade Financing Program — 0,038%; * Sharqiy Port-Said erkin sanoat zonasini rivojlantirish tashkiloti — ulushi koʻrsatilmagan; * Automotive Trading Boom — ulushi koʻrsatilmagan. == Tashqi havolalar == * [https://www.saib.com.eg/ Bankning rasmiy sayti] == Manbalar == {{Manbalar}} [[Turkum:Misr]] dqbwj9sgox4khar2wec7lvth7qkm76n Munozara:Saib Bank 1 1467175 6318441 2026-10-25T07:00:07Z Jizzakhlik 89448 „{{munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318441 wikitext text/x-wiki {{munozara}} srjk8qw7fnryrp5m66amrx671fy75ox Arab International Bank 0 1467176 6318449 2026-10-25T07:27:44Z Jizzakhlik 89448 Yangi sahifa tarjima qilib yaratildi. 6318449 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | nomi = Arab International Bank | asl_nomi = المصرف العربي الدولي | logotip = Arab International Bank.png | tasvir = المصرف العربي الدولي.jpg | izoh = Bank bosh qarorgohi | turi = [[Tijorat banki]] | ishga_tushgan_sanasi = [[1974-yil]] | joylashuvi = [[Qohira]], [[Misr]] | faoliyat hududi = [[Misr]] | faoliyati = Bank va rivojlanishni moliyalashtirish xizmatlari | vebsayti = https://aib.com.eg/ }} '''Arab International Bank''' ({{lang-ar|المصرف العربي الدولي}}) — [[Misr]]da faoliyat yurituvchi bank. U [[Misr]], [[Liviya]], [[Qatar]], [[Ummon]] va [[Birlashgan Arab Amirliklari]] hamkorligida tashkil etilgan. Boshqa sof [[tijorat banki|tijorat banklari]]dan farqli ravishda, bank davlat va institutsional investitsiyalarni oʻzaro bogʻlashga eʼtibor qaratadi<ref name="AIB">{{Cite web |title=AIB Annual Report 2024 |url=https://aib.com.eg/files/Annual%20Report%202024%20Preview.pdf |website=Arab International Bank |language=en}}</ref>. == Tarixi == Arab International Bank odatiy tijorat banki sifatida emas, balki [[1974-yil]]da imzolangan xalqaro shartnoma asosida tashkil etilgan. Ushbu bitim bir qator arab davlatlari hukumatlari tomonidan iqtisodiy hamkorlik va tashqi savdoni rivojlantirish maqsadida imzolangan<ref>{{Cite web |title=Our History |url=https://www.lfb.ly/en/about-us/our-history/ |website=Libyan Foreign Bank |language=en}}</ref>. Bank tashkil etilganidan buyon iqtisodiy rivojlanish loyihalarini boshqarish hamda xalqaro savdo operatsiyalarini amalga oshirishga koʻmaklashib keladi. Uning faoliyati, xususan, aʼzo davlatlar va umuman [[arab dunyosi]]ga foyda keltiradigan loyihalarga qaratilgan<ref>{{Cite web |last=Khalifa |first=Ahmed |date=2012-06-20 |title=AIB recognised by Central Bank, after years of alleged corruption |url=https://www.dailynewsegypt.com/2012/06/20/aib-recognised-central-bank-years-alleged-corruption/ |website=Daily News Egypt |language=en}}</ref>. [[2011-yil]] [[25-yanvar]]da [[2011-yilgi Misr inqilobi|Misr inqilobi]] boshlanganidan va tadbirkorlar hamda vazirlarning boyliklari fosh etilganidan soʻng, advokat Mamduh Ismoil Arab International Bankdagi barcha operatsiyalar va pul oʻtkazmalarini toʻxtatishni soʻrab Bosh prokurorga murojaat qilganini maʼlum qildi. Uning taʼkidlashicha, bank direktorlar kengashi xodimlarga chet elga amalga oshiriladigan moliyaviy oʻtkazmalarni miqdoridan qatʼi nazar bajarish, shuningdek, joʻnatuvchining toʻliq ismi oʻrniga bosh harflarini koʻrsatish haqida koʻrsatma bergan. Ismoil ushbu maʼlumotlar asosida bank raisi Atif Obeydni hibsga olishni va unga nisbatan tergov oʻtkazishni ham soʻragan. Atif Obeyd [[Misr bosh vazirlari|Misr Bosh vaziri]] lavozimidan ketganidan soʻng bank direktorlar kengashi raisi boʻlgan. U bu lavozimda [[Anvar Sadat]] prezidentligi davrida Bosh vazir boʻlib ishlagan Mustafo Xalilning oʻrnini egallagan<ref>{{Cite web |date=2011-02-16 |title=Egypt's Arab International Bank: questions asked |url=https://english.ahram.org.eg/NewsContentP/3/5295/Business/Egypts-Arab-International-Bank-questions-asked.aspx |website=Ahram Online |language=en}}</ref>. [[2011-yil]]da Bosh prokuror Abdulmajid Mahmud Misr Markaziy bankidan Arab International Bank orqali avvalgi ikki kun ichida xorijga pul oʻtkazmalari amalga oshirilgan yoki oshirilmaganligi haqida maʼlumot soʻradi. Bu soʻrov advokat Mamduh Ismoilning bankka qarshi bergan 101-sonli shikoyatidan keyin yuborilgan. Shikoyatda bank tomonidan chet elga shubhali pul oʻtkazmalari amalga oshirilgani, bunda joʻnatuvchilarning ismlari oʻrniga kodlangan raqamlardan foydalanilgani haqidagi xabarlar keltirilgan. Oʻsha vaqtda bank [[Misr Markaziy banki]] nazoratiga faqat ayrim holatlardagina boʻysunishi aytilgan<ref>{{Cite web |date=2013-12-10 |title=Egypt’s secret Swiss bank |url=https://cloudflare.egyptindependent.com/egypt-s-secret-swiss-bank/ |website=Egypt Independent |language=en}}</ref>. [[2023-yil]]da Arab International Bank [[Arab-Afrika xalqaro banki]] bilan birgalikda mamlakatdagi [[likvidlik inqirozi]] sababli Misrdan tashqarida [[debet karta]]lardan foydalanishga cheklovlar joriy etilganini eʼlon qildi<ref>{{Cite web |date=2023-10-05 |title=Egyptian banks suspend debit card use in foreign currency |url=https://www.arabnews.com/node/2386091/amp |website=Arab News |language=en}}</ref>. == Aksiyadorlari == [[2024-yil]] holatiga koʻra, bank aksiyadorlari va ularning ulushlari quyidagicha<ref name="AIB"/>: {| class="wikitable" ! Aksiyador ! Ulushi |- | [[Misr Markaziy banki]] | 38,76% |- | [[Liviya tashqi banki]] | 38,76% |- | [[Abu-Dabi investitsiya boshqarmasi]] | 12,5% |- | Qatar Holding Company | 4,98% |- | International Capital Trading | 2,5% |- | [[Ummon investitsiya boshqarmasi]] | 2,49% |} == Manbalar == {{Manbalar}} [[Turkum:Misr]] 6x3ljxtne2uacn5g5c4bd48r8l884uy Munozara:Arab International Bank 1 1467177 6318451 2026-10-25T07:28:10Z Jizzakhlik 89448 „{{Munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318451 wikitext text/x-wiki {{Munozara}} i0334d6p1habe1lk5bs1ngk0r0c8gry Alexbank 0 1467178 6318453 2026-10-25T07:35:26Z Jizzakhlik 89448 Yangi sahifa tarjima qilib yaratildi. 6318453 wikitext text/x-wiki {{Tashkilot bilgiqutisi | nomi = Alexbank | asl_nomi = ALEXBANK | logotip = Alex Bank Logo.svg | tasvir = New Borg El Arab City 88.jpg | tasvir_izohi = [[Yangi Burj al-Arab]] shahridagi bank filiali | turi = Xususiy bank | tashkil_topgan = [[1957-yil]] | joylashuvi = [[Iskandariya]], [[Misr]] | faoliyat hududi = [[Misr]] | bosh kompaniya = [[Intesa Sanpaolo]] | rahbari = [[Ziad Bahaa-Eldin]] | vebsayti = https://www.alexbank.com/ }} '''Alexbank''' (eski nomi — ''Bank of Alexandria'') — [[Misr]]dagi oʻrtamiyona banklardan biri. [[1957-yil]]da tashkil etilgan bank mamlakat moliya bozorining qariyb 7 foiz ulushiga ega. Uning asosiy aksiyadori [[Italiya]]ning Intesa Sanpaolo banklar guruhidir. Bank aksiyalarining 70,25 foizi Intesa Sanpaolo guruhiga, 9,75 foizi [[Xalqaro moliya korporatsiyasi]] (IFC)ga va 20 foizi Misr hukumatiga tegishli. [[Misr]] banklari federatsiyasining sobiq rahbari Mahmud Abdulsalom Umar ilgari bank raisi lavozimida ham ishlagan<ref>{{Cite news |title=Mahmoud Abdel Salam Omar |url=http://www.sfgate.com/cgi-bin/article.cgi?f=/g/a/2011/06/05/bloomberg1376-LMDEJJ6JTSEC01-46OBMQ6JUEH1EBCADP1USN16LA.DTL |work=The San Francisco Chronicle |access-date=2020-06-26}}</ref>. == Tarixi == [[1857-yil]]da mahalliy [[yunon]] savdogarlari oʻz jamoalarining ehtiyojlarini qondirish maqsadida Bank of Alexandria nomli bankka asos solishdi. Mazkur bank [[1877-yil]]da tugatildi. [[1864-yil]]da Angliya-Misr banki (''Anglo-Egyptian Bank'') tashkil etildi. [[1924-yil]]da Anglo-Egyptian Bank ''The Colonial Bank'' ([[1836-yil]]da tashkil etilgan) hamda Janubiy Afrikaning Birinchi milliy banki (''First National Bank of South Africa'', [[1891-yil]]da tashkil etilgan) bilan birlashib, ''Barclays Bank (Dominion, Colonial and Overseas)''ni tashkil etdi<ref>{{Cite book |last=Anthony |first=Michael |title=Historical Dictionary of Trinidad and Tobago |publisher=Scarecrow Press |year=2001 |isbn=0-8108-3173-2}}</ref>. [[1918-yil]]da Barclays ''London Provincial and South Western Bank''ni sotib olganida, ''The Colonial Bank''ka egalik huquqi ham unga oʻtgan edi<ref>{{Cite web |title=London, Provincial and South Western Bank Ltd |url=https://www.archive.barclays.com/items/show/5268 |publisher=Barclays Bank PLC |access-date=2015-08-29}}</ref>. [[1956-yil]]da, [[Suvaysh inqirozi]] davrida Britaniya va Fransiya qoʻshinlarining Misrga hujum qilishi va [[Suvaysh kanali]]ni egallashidan soʻng, Misr hukumati Barclays Bank DCOning mamlakatdagi faoliyatini milliylashtirdi. [[1957-yil]]da esa ushbu bankning Misrdagi amaliyotlarini oʻz zimmasiga olish maqsadida Bank of Alexandria tashkil etildi. [[1964-yil]]da Bank of Alexandria Banque du Nile va Misr import-eksport bankini sotib oldi. [[2006-yil]] [[17-oktyabr]]da Misr hukumati Bank of Alexandriani xususiylashtirdi. Italiyaning Sanpaolo IMI banki bankning 80 foiz ulushini sotib olish uchun 1,6 milliard AQSh dollari toʻlashga rozi boʻldi. Sanpaolo IMI keyinchalik Banca Intesa tomonidan sotib olingan edi. Bu Misrda toʻliq davlatga qarashli bankning ilk bor xususiylashtirilishi boʻldi. == Tashqi havolalar == * [https://www.alexbank.com/ Alexbank rasmiy sayti] == Manbalar == {{Manbalar}} [[Turkum:Misr]] ml24x01gyg7u4sogbntc41icgk1i9he Munozara:Alexbank 1 1467179 6318454 2026-10-25T07:35:45Z Jizzakhlik 89448 „{{Munozara}}“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318454 wikitext text/x-wiki {{Munozara}} i0334d6p1habe1lk5bs1ngk0r0c8gry Poncione Piancascia 0 1467180 6318465 2026-10-25T08:59:40Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318465 wikitext text/x-wiki {{Togʻ bilgiqutisi2 | location = [[Ticino]], [[Shveysariya]] | elevation_m = 2360 | elevation_ref = | prominence_m = 325 | prominence_ref = <ref>Retrieved from the [[Swisstopo]] topographic maps and [[Google Earth]]. The key col is located east of the Cima di Cuaschia at 2,035 metres.</ref> }} '''Poncione Piancascia''' — [[Ticino]] kantonidagi Brione qishlogʻi ustida qad rostlagan togʻ. [[Lepontin Alp togʻlari|Lepontin Alpi]] tarkibiga kiradi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * [http://www.hikr.org/dir/Poncione_Piancascia_3839/ Poncione Piancascia on Hikr] {{Ticino-togʻ-stub}} [[Turkum:Shveysariya togʻlari]] fjueiod4w4gaejzpqc9iyqbexvd68np La forza del destino 0 1467181 6318471 2026-10-25T09:46:17Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318471 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Carmine Gallone]] | producer = | writer = {{ubl|[[Mario Corsi]]|[[Ottavio Poggi]]|[[Lionello De Felice]]|[[Francesco Maria Piave]] (libretto)|[[Duque de Rivas]]}} | narrator = | starring = {{ubl|[[Nelly Corradi]]|[[Tito Gobbi]]|[[Gino Sinimberghi]]}} | music = [[Giuseppe Verdi]] (opera) | cinematography = [[Aldo Giordani]] | editing = [[Niccolò Lazzari]] | studio = Produzione Gallone | distributor = Union Film | released = {{Film date|1950|01|24|df=yes}} | runtime = 100 minut | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''La forza del destino''' – 1950-yilda rejissyor [[Carmine Gallone]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] musiqiy melodramasi. Bosh rollarni [[Nelly Corradi]], [[Tito Gobbi]] va [[Gino Sinimberghi]] ijro etgan<ref>Aprà, p. 93</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * [[Adriano Aprà|Aprà, Adriano]]. ''The Fabulous Thirties: Italian Cinema 1929–1944''. Electa International, 1979. == Havolalar == *{{IMDb title|0041385}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} c520xjn4cgyw5i1xbcsmmydo09gh1lh Quattro rose rosse 0 1467182 6318472 2026-10-25T09:47:23Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318472 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Nunzio Malasomma]] | producer =[[Nino Angioletti]] | writer = {{ubl|[[Franco Bondioli]]|[[Gaspare Cataldo]]|Nunzio Malasomma}} | narrator = | starring = {{ubl|[[Olga Villi]]|[[Jean-Claude Pascal]]|[[Fosco Giachetti]]}} | music = [[Ezio Carabella]] | cinematography = [[Mario Craveri]] | editing = [[Gabriele Varriale]] | studio = Cinematografica Distributori Indipendenti | distributor = Cinematografica Distributori Indipendenti | released = {{Film date|1952|02}} | runtime = 99 minut | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Quattro rose rosse''' – 1952-yilda rejissyor [[Nunzio Malasomma]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] tarixiy melodramasi. Bosh rollarni [[Olga Villi]], [[Jean-Claude Pascal]] va [[Fosco Giachetti]] ijro etgan{{Sfn|Chiti|Poppi|1991|p=298}}. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * {{cite book|last1=Chiti|first1=Roberto|last2=Poppi|first2=Roberto|title=Dizionario del cinema italiano: Dal 1945 al 1959|publisher=Gremese Editore|year=1991}} == Havolalar == * {{IMDb title|0043945}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} sty99q5cqt79glom3mgtf45dg3bz9md La città si difende 0 1467183 6318473 2026-10-25T09:48:36Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318473 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Pietro Germi]] | producer = [[Eduardo Capolino]] | writer = {{ubl|[[Luigi Comencini]]|[[Federico Fellini]]|Pietro Germi|[[Tullio Pinelli]]}} | starring = {{ubl|[[Gina Lollobrigida]]|[[Renato Baldini]]|[[Cosetta Greco]]}} | music = [[Carlo Rustichelli]] | cinematography = [[Carlo Montuori]] | editing = [[Rolando Benedetti]] | studio = [[Società Italiana Cines]] | distributor = Variety Films | released = {{film date|1951|10|12|df=y}} | runtime = 84 minut | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''La città si difende''' – 1951-yilda rejissyor [[Pietro Germi]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] jinoyat filmi. Bosh rollarni [[Gina Lollobrigida]], [[Renato Baldini]] va [[Cosetta Greco]] ijro etgan<ref>Curti p. 5</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Roberto Curti. ''Italian Crime Filmography, 1968–1980''. McFarland, 2013. == Havolalar == * {{IMDb title|id=0043412|title =Four Ways Out}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} fe0ujtverddyjc9gfz4svzoznvl4oxl François il contrabbandiere 0 1467184 6318474 2026-10-25T09:49:48Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318474 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Gianfranco Parolini]] | producer = [[Domenico Gaetano]] | writer = {{ubl|[[Umberto Fioravanti]]|Gianfranco Parolini}} | narrator = | starring = {{ubl|[[Roberto Mauri]]|[[Doris Duranti]]|[[Vira Silenti]]}} | music = [[Nestore Ricci]] | cinematography = [[Giorgio Orsini (cinematographer)|Giorgio Orsini]] | editing = [[Jenner Menghi]] | studio = {{ubl|DG Film|Marte Film}} | distributor = | released = {{Film date|1953|10|06|df=yes}} | runtime = 87 minut | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''François il contrabbandiere''' – 1953-yilda rejissyor [[Gianfranco Parolini]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] drama filmi. Bosh rollarni [[Roberto Mauri]], [[Doris Duranti]] va [[Vira Silenti]] ijro etgan<ref>Bragaglia p.166</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Cristina Bragaglia. ''Il piacere del racconto: narrativa italiana e cinema, 1895–1990''. Nuova Italia, 1993. == Havolalar == *{{IMDb title|0174660}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} lesixwavk20lqfc52cqvypu7zec828o Una donna libera 0 1467185 6318475 2026-10-25T09:50:49Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318475 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Vittorio Cottafavi]] | writer = {{ubl|[[Oreste Biancoli]]|Fabrizio Sarazani}} | story = Malena Sandor | starring = [[Françoise Christophe]] | music = [[Ezio Carabella]] | cinematography = Guglielmo Garroni | editing = | producer = [[Fortunato Misiano]] | distributor = | released = {{Film date|1954|12|29|Italy|df=y}} | runtime = | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Una donna libera''' – 1954-yilda rejissyor [[Vittorio Cottafavi]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] melodramasi<ref>{{Cite web|title=Ecco i cento film italiani da salvare Corriere della Sera|url=https://www.corriere.it/spettacoli/08_febbraio_28/elenco_cento_film_d83cacd8-e5ce-11dc-ab61-0003ba99c667.shtml|access-date=2021-03-11|website=www.corriere.it}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == *{{IMDb title|0168690}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} 046qxvyb3evog4eorxklqgss92mspy2 6318476 6318475 2026-10-25T09:51:06Z Ahror Akramovich 75193 6318476 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Vittorio Cottafavi]] | writer = {{ubl|[[Oreste Biancoli]]|Fabrizio Sarazani}} | story = Malena Sandor | starring = [[Françoise Christophe]] | music = [[Ezio Carabella]] | cinematography = Guglielmo Garroni | editing = | producer = [[Fortunato Misiano]] | distributor = | released = {{Film date|1954|12|29|Italiya|df=y}} | runtime = | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Una donna libera''' – 1954-yilda rejissyor [[Vittorio Cottafavi]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] melodramasi<ref>{{Cite web|title=Ecco i cento film italiani da salvare Corriere della Sera|url=https://www.corriere.it/spettacoli/08_febbraio_28/elenco_cento_film_d83cacd8-e5ce-11dc-ab61-0003ba99c667.shtml|access-date=2021-03-11|website=www.corriere.it}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == *{{IMDb title|0168690}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} ljlwxgkmutq8i311ty5ze6wrlo1hnft Amici per la pelle 0 1467186 6318477 2026-10-25T10:10:06Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318477 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Franco Rossi (rejissyor)|Franco Rossi]] | producer = [[Carlo Civallero]] | writer = {{ubl|[[Ottavio Alessi]]|[[Leonardo Benvenuti]]|[[Piero De Bernardi]]|[[Ugo Guerra]]|Franco Rossi}} | starring = {{ubl|[[Geronimo Meynier]]|Andrea Scirè|[[Vera Carmi]]|[[Luigi Tosi]]|[[Carlo Tamberlani]]}} | music = [[Nino Rota]] | cinematography = [[Gábor Pogány]] | editing = [[Otello Colangeli]] | studio = {{ubl|[[Cines]]|S.N. Pathé Cinéma}} | distributor = [[Diana Cinematografica]] | released = {{Film date|1955|09|03|[[16th Venice International Film Festival|Venice]]|1955|09|16|Italy|df=yes}} | runtime = 94 minut | mamlakat = [[Italiya]]—[[Fransiya]]<ref name="Cinematografo">{{cite web |title=Amici per la pelle |url=https://www.cinematografo.it/film/amici-per-la-pelle-q0miwuk8 |website=Cinematografo |publisher=Fondazione Ente dello Spettacolo |access-date=17 July 2026 |language=it}}</ref> | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Amici per la pelle''' – 1955-yilda rejissyor [[Franco Rossi]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]]—[[Fransiya]] komediya-drama filmi. Bosh rollarni [[Geronimo Meynier]] va [[Andrea Scirè]] ijro etgan<ref name="BAFTA">{{cite web |title=Film From Any Source |url=https://www.bafta.org/awards/film/film-and-british-film/ |website=[[British Academy of Film and Television Arts|BAFTA]] |access-date=17 July 2026}}</ref><ref name="Nastri">{{cite web |title=1956 |url=https://www.nastridargento.it/1956p/ |website=[[Nastro d'Argento|Nastri d'Argento]] |access-date=17 July 2026 |language=it}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{IMDb title|id = 0047822|title = Friends for Life}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} bb70meano3x34bh41vkeja49vnd2jwy 6318478 6318477 2026-10-25T10:10:37Z Ahror Akramovich 75193 6318478 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Franco Rossi (rejissyor)|Franco Rossi]] | producer = [[Carlo Civallero]] | writer = {{ubl|[[Ottavio Alessi]]|[[Leonardo Benvenuti]]|[[Piero De Bernardi]]|[[Ugo Guerra]]|Franco Rossi}} | starring = {{ubl|[[Geronimo Meynier]]|Andrea Scirè|[[Vera Carmi]]|[[Luigi Tosi]]|[[Carlo Tamberlani]]}} | music = [[Nino Rota]] | cinematography = [[Gábor Pogány]] | editing = [[Otello Colangeli]] | studio = {{ubl|[[Cines]]|S.N. Pathé Cinéma}} | distributor = [[Diana Cinematografica]] | released = {{Film date|1955|09|03|Venetsiya kinofestivali|1955|09|16|Italiya|df=yes}} | runtime = 94 minut | mamlakat = [[Italiya]]—[[Fransiya]]<ref name="Cinematografo">{{cite web |title=Amici per la pelle |url=https://www.cinematografo.it/film/amici-per-la-pelle-q0miwuk8 |website=Cinematografo |publisher=Fondazione Ente dello Spettacolo |access-date=17 July 2026 |language=it}}</ref> | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Amici per la pelle''' – 1955-yilda rejissyor [[Franco Rossi]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]]—[[Fransiya]] komediya-drama filmi. Bosh rollarni [[Geronimo Meynier]] va [[Andrea Scirè]] ijro etgan<ref name="BAFTA">{{cite web |title=Film From Any Source |url=https://www.bafta.org/awards/film/film-and-british-film/ |website=[[British Academy of Film and Television Arts|BAFTA]] |access-date=17 July 2026}}</ref><ref name="Nastri">{{cite web |title=1956 |url=https://www.nastridargento.it/1956p/ |website=[[Nastro d'Argento|Nastri d'Argento]] |access-date=17 July 2026 |language=it}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{IMDb title|id = 0047822|title = Friends for Life}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} 3yxgj25w0p5l02dj7b1r54ayfd8gr5y Frine, cortigiana d'Oriente 0 1467187 6318479 2026-10-25T10:13:01Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318479 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Mario Bonnard]] | producer = Alberto Manca | writer = [[Nicola Manzari]] | starring = {{ubl|Elena Kleus|[[Pierre Cressoy]]|[[Tamara Lees]]}} | music = [[Giulio Bonnard]] | cinematography = [[Mario Albertelli]] | editing = | distributor = | released = {{Film date|1953}} | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Frine, cortigiana d'Oriente''' – 1953-yilda rejissyor [[Mario Bonnard]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] tarixiy-sarguzasht filmi. Bosh rollarni [[Elena Kleus]] va [[Pierre Cressoy]] ijro etgan<ref name="45-59">{{cite book|author1=Roberto Chiti |author2=Roberto Poppi |author3=Enrico Lancia |title=Dizionario del cinema italiano: I film|date=1991 |publisher=Gremese, 1991|isbn=978-88-7605-548-5}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == {{commons category|Frine, cortigiana d'Oriente}} *{{IMDb title}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} hky5qxeksyb112ezehyg5nhrrpkg3rg Il lupo della frontiera 0 1467188 6318480 2026-10-25T10:15:02Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318480 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Edoardo Anton]] | producer = | writer = Edoardo Anton | narrator = | starring = {{ubl|[[Piero Lulli]]|[[Maria Frau]] <br> [[Tamara Lees]]}} | music = Alberto De Castello | cinematography = [[Carlo Carlini]] <br> [[Romolo Garroni]] | editing = [[Otello Colangeli]] | studio = Società Anonima Films Attualità | distributor = [[Variety Distribution]] | released = {{Film date|1952|03|08|df=yes}} | runtime = 87 minut | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Il lupo della frontiera''' – 1952-yilda rejissyor [[Edoardo Anton]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] sarguzasht filmi. Bosh rollarni [[Piero Lulli]], [[Maria Frau]] va [[Tamara Lees]] ijro etgan<ref>{{cite book|author1=Roberto Chiti |author2=Roberto Poppi |author3=Enrico Lancia |title=Dizionario del cinema italiano - I film|publisher=Gremese Editore, 1991}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{IMDb title|id =0043765}} * [https://www.varietydistribution.it/en/catalogue/frontier-wolf-the/ ''Frontier Wolf''] at [[Variety Distribution]] {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} r8zejqjwp0l1inavvvi3nashf143u7p Clandestino a Trieste 0 1467189 6318481 2026-10-25T10:16:13Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318481 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Guido Salvini (rejissyor)|Guido Salvini]] | producer = | writer = {{Plain list| * Camillo Del Signore * [[Diego Fabbri]] * [[Turi Vasile]] }} | starring = {{Plain list| * [[Doris Duranti]] * [[Jacques Sernas]] * Edda Albertini * [[Massimo Girotti]] }} | music = [[Fiorenzo Carpi]] | cinematography = Vincenzo Seratrice | editing = [[Mario Serandrei]] | studio = [[Astor Pictures Corporation]] | distributor = [[Variety Distribution]] | released = {{film date|1951|||Italiya|1954|01|28|AQSh|df=y}} | runtime = 90 minut | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Clandestino a Trieste''' – 1951-yilda rejissyor [[Guido Salvini]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] urush dramasi. Bosh rollarni [[Doris Duranti]], [[Jacques Sernas]] va [[Massimo Girotti]] ijro etgan<ref>Pizzi 2001, p. 61.</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * {{cite book | last = Pizzi | first = Katia | title = A City in Search of an Author: The Literary Identity of Trieste | location = Sheffield, UK | publisher = Sheffield Academic Press | year = 2001 | isbn = 978-1-84127-284-9}} == Havolalar == * {{IMDb title|0043416}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} lgnt6t2jvo0esxa3lh8sq588y7z40dz La Funivia del faloria 0 1467190 6318483 2026-10-25T10:17:10Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318483 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Michelangelo Antonioni]] | producer = | writer = | narrator = | starring = | music = | cinematography = | editing = | distributor = | released = {{Film date|1950}} | runtime = 10 minut | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''La Funivia del faloria''' – 1950-yilda rejissyor [[Michelangelo Antonioni]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] hujjatli filmi. == Havolalar == * {{IMDb title|id = 0042489|title = La Funivia del faloria}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} kfypo3gic4yqmzh98pgy00jxw6wwbow Gamba di legno 0 1467191 6318484 2026-10-25T10:18:51Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318484 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | distributor = | released = {{Film date|1952}} | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Gamba di legno''' – 1952-yilda suratga olingan [[Italiya]] filmi. == Havolalar == *{{IMDb title|0347038}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} 6ii8ukcokvrf473ydh23vcwyzkaiggy Epeira Diadema 0 1467192 6318485 2026-10-25T10:19:43Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318485 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Alberto Ancilotto]] | producer = Alberto Ancilotto | writer = Alberto Ancilotto | narrator = | starring = | music = | cinematography = | editing = | distributor = | released = {{film date|df=yes|1952}} | runtime = | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Ingliz tili|Inglizcha]] }} '''Epeira Diadema''' – 1952-yilda rejissyor [[Alberto Ancilotto]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] qisqa metrajli hujjatli filmi<ref name="NY Times">{{cite web |url=https://movies.nytimes.com/movie/300238/Epeira-Diadema/details |archive-url=https://web.archive.org/web/20121015175427/http://movies.nytimes.com/movie/300238/Epeira-Diadema/details |url-status=dead |archive-date=15 October 2012 |department=Movies & TV Dept. |work=[[The New York Times]] |title=NY Times: The Garden Spider |accessdate=25 November 2008}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == *{{IMDb title|id=0044590|title=The Garden Spider}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} s8xs4ov7hsyflwo7r8395uv5sdvrpt1 Il figlio di d'Artagnan 0 1467193 6318486 2026-10-25T10:21:14Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318486 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Riccardo Freda]] | producer = {{plainlist|* [[Raffaele Colamonici]] * [[Umberto Montesi]]{{sfn|Curti|2017|p=307}}}} | screenplay = Riccardo Freda{{sfn|Curti|2017|p=307}} | story = Riccardo Freda{{sfn|Curti|2017|p=307}} | based_on = <!-- {{Based on|title of the original work|creator of the original work|additional creator(s), if necessary}} --> | starring = {{plainlist|* [[Gianna Maria Canale]] * [[Francesca Marsi]] * [[Piero Palermini]] * [[Carlo Ninchi]]}} | music = [[Carlo Jachino]]{{sfn|Curti|2017|p=307}} | cinematography = [[Sergio Pesce]]{{sfn|Curti|2017|p=307}} | editing = [[Renato Cinquini]]{{sfn|Curti|2017|p=307}} | studio = Augustus Film{{sfn|Curti|2017|p=307}} | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Il figlio di d'Artagnan''' – 1950-yilda rejissyor [[Riccardo Freda]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] tarixiy-sarguzasht filmi{{sfn|Testa|2002|p=7}}. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * {{cite book |last=Curti |first=Roberto |title=Riccardo Freda: The Life and Works of a Born Filmmaker |publisher=McFarland |isbn=978-1476628387 |year=2017 }} * {{cite book|last=Testa|first=Carlo|title=Italian Cinema and Modern European Literatures, 1945-2000|publisher=Greenwood Publishing Group|year=2002}} == Havolalar == * {{IMDb title|0041367}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} simle9wjhbgooguvfqncrz4daes96nl Processo contro ignoti 0 1467194 6318487 2026-10-25T10:22:33Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318487 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Guido Brignone]] | producer = [[Fortunato Misiano]] | writer = {{ubl|Gaetano Loffredo|Guido Brignone|[[Gaspare Cataldo]]}} | narrator = | starring = | music = [[Ezio Carabella]] | cinematography = Giuseppe La Torre | editing = | distributor = | released = {{Film date|1952|10||Italy}} | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Processo contro ignoti''' – 1952-yilda suratga olingan [[Italiya]] jinoyat melodramasi<ref name="45-59">{{cite book|author1=Roberto Chiti |author2=Roberto Poppi |author3=Enrico Lancia |title=Dizionario del cinema italiano: I film|date=1991 |publisher=Gremese, 1991|isbn=978-88-7605-548-5}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{IMDb title|id =0045055|title =Processo contro ignoti }} *[https://web.archive.org/web/20150921042838/http://explore.bfi.org.uk/4ce2b75c74dc8] *[http://www.comingsoon.it/Film/Scheda/Trama/?key=36414&film=PROCESSO-CONTRO-IGNOTI Processo contro ignoti] {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} od41ofk9l5dk4luzgakbj8fljy1enat 6318488 6318487 2026-10-25T10:22:49Z Ahror Akramovich 75193 6318488 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Guido Brignone]] | producer = [[Fortunato Misiano]] | writer = {{ubl|Gaetano Loffredo|Guido Brignone|[[Gaspare Cataldo]]}} | narrator = | starring = | music = [[Ezio Carabella]] | cinematography = Giuseppe La Torre | editing = | distributor = | released = {{Film date|1952|10||Italiya}} | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Processo contro ignoti''' – 1952-yilda suratga olingan [[Italiya]] jinoyat melodramasi<ref name="45-59">{{cite book|author1=Roberto Chiti |author2=Roberto Poppi |author3=Enrico Lancia |title=Dizionario del cinema italiano: I film|date=1991 |publisher=Gremese, 1991|isbn=978-88-7605-548-5}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{IMDb title|id =0045055|title =Processo contro ignoti }} *[https://web.archive.org/web/20150921042838/http://explore.bfi.org.uk/4ce2b75c74dc8] *[http://www.comingsoon.it/Film/Scheda/Trama/?key=36414&film=PROCESSO-CONTRO-IGNOTI Processo contro ignoti] {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} pjfh6vpp8ndwqo5wdpr60stb2bywxq2 La Ragazza di Trieste 0 1467195 6318489 2026-10-25T10:24:12Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318489 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Pasquale Festa Campanile]] | producer = | writer = Pasquale Festa Campanile | narrator = | starring = {{ubl|[[Ben Gazzara]]|[[Ornella Muti]]}} | music = [[Riz Ortolani]] | cinematography = [[Alfio Contini]] | editing = | distributor = | released = {{Film date|1982}} | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''La ragazza di Trieste''' – 1982-yilda rejissyor [[Pasquale Festa Campanile]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] romantik drama filmi<ref>{{cite book|last=Andrea Pergolari|title=Verso la commedia|publisher=Firenze libri, 2002}}</ref><ref>{{cite book|title=L'Espresso, Volume 28|publisher=Editrice L'Espresso, 1982}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Pasquale Festa Campanile. ''La ragazza di Trieste''. Bompiani, 1982. == Havolalar == * {{IMDb title|id =0086165}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} mxhrpelw7gwx5jle4mp2eahhqqnpxs1 Racconti d'estate 0 1467196 6318490 2026-10-25T10:25:42Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318490 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Gianni Franciolini]] | producer = {{ubl|[[Mario Cecchi Gori]]|[[Franz de Blasi]]}} | writer = {{plainlist| * Gianni Franciolini * [[Alberto Moravia]] * [[Sergio Amidei]] * [[René Barjavel]] * [[Ennio Flaiano]] * [[Rodolfo Sonego]] * [[Alberto Sordi]] * [[Edoardo Anton]] }} | starring = | music = [[Piero Piccioni]] | cinematography = [[Enzo Serafin]] | editing = [[Adriana Novelli]] | released = {{Film date|1958}} | mamlakat = [[Italiya]] — [[Fransiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Racconti d'estate''' – 1958-yilda rejissyor [[Gianni Franciolini]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]]—[[Fransiya]] romantik komediya-drama filmi<ref name="nyt">{{cite web |url=https://movies.nytimes.com/movie/100437/Racconti-d-Estate/details |archive-url=https://web.archive.org/web/20121020225048/http://movies.nytimes.com/movie/100437/Racconti-d-Estate/details |url-status=dead |archive-date=2012-10-20 |department=Movies & TV Dept. |work=[[The New York Times]] |date=2012 |title=NY Times: Girls for the Summer |accessdate=2009-03-21}}</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == *{{IMDb title|id=0052110}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} 3l2esmon0rlmbnyijggdqyahih6wt8b La vena d'oro 0 1467197 6318491 2026-10-25T10:26:58Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318491 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Mauro Bolognini]] | producer = | writer = | starring = {{ubl|[[Märta Torén]]|[[Richard Basehart]]}} | cinematography = | music = | mamlakat = [[Italiya]]<ref>{{Cite web |title=VENA D'ORO (1955) |url=https://www2.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b782e1956 |archive-url=https://web.archive.org/web/20200527060507/https://www.bfi.org.uk/films-tv-people/4ce2b782e1956 |url-status=dead |archive-date=May 27, 2020 |access-date=2022-04-29 |website=BFI |language=en}}</ref> | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''La vena d'oro''' – 1955-yilda rejissyor [[Mauro Bolognini]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] drama filmi. == Rollarda == * [[Märta Torén]] - Maria * [[Richard Basehart]] - Ing. Stefano Manfredi * [[Titina De Filippo]] - Teresa * [[Terence Hill]] - Corrado * Bianca Maria Ferrari - Carla Albani * Elsa Vazzoler - Duchessa Giulia Carena * Hélène Vercors - Signora Albani * [[Arturo Bragaglia]] * [[Violetta Napierska]] - Violetta == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{IMDb title|0048779}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} mq1fvq124kmgrayaefwoc8i9y19jajp Il terrore dei barbari 0 1467198 6318492 2026-10-25T10:28:20Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318492 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Carlo Campogalliani]] | writer = {{plainlist| * [[Emimmo Salvi]] * Gino Mangini * Nino Stresa * Giuseppe Taffarel }} | based_on = | producer = Emimmo Salvi | starring = {{plainlist| * [[Steve Reeves]] * [[Chelo Alonso]] * [[Bruce Cabot]] }} | narrator = | cinematography = [[Bitto Albertini]] | editing = [[Franco Fraticelli]] | music = Carlo Innocenzi | studio = Standard S.r.l | distributor = Centre Films | released = {{film date|df=y|1959|6|30|Italy}} | runtime = 100 minut<ref name="AIP">{{cite book | first = Mark Thomas | last = McGee | author-link = Mark Thomas McGee | title = Faster and Furiouser: The Revised and Fattened Fable of American International Pictures | publisher = McFarland | year = 1996 | location = Jefferson, NC | isbn = 978-0-7864-0137-6 | page = 155 }}</ref> | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] — [[Ingliz tili|Inglizcha]] }} '''Il terrore dei barbari''' – 1959-yilda rejissyor [[Carlo Campogalliani]] tomonidan suratga olingan, milodiy 568-yilda langobardlarning Italiyaga bostirib kirishi voqealariga erkin asoslangan [[Italiya]] peplum filmi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{IMDb title|0053346|Goliath and the Barbarians}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} a0bopj9wwe6ijonpkdqbj4nkolcshmm 6318493 6318492 2026-10-25T10:28:39Z Ahror Akramovich 75193 6318493 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Carlo Campogalliani]] | writer = {{plainlist| * [[Emimmo Salvi]] * Gino Mangini * Nino Stresa * Giuseppe Taffarel }} | based_on = | producer = Emimmo Salvi | starring = {{plainlist| * [[Steve Reeves]] * [[Chelo Alonso]] * [[Bruce Cabot]] }} | narrator = | cinematography = [[Bitto Albertini]] | editing = [[Franco Fraticelli]] | music = Carlo Innocenzi | studio = Standard S.r.l | distributor = Centre Films | released = {{film date|df=y|1959|6|30|Italiya}} | runtime = 100 minut<ref name="AIP">{{cite book | first = Mark Thomas | last = McGee | author-link = Mark Thomas McGee | title = Faster and Furiouser: The Revised and Fattened Fable of American International Pictures | publisher = McFarland | year = 1996 | location = Jefferson, NC | isbn = 978-0-7864-0137-6 | page = 155 }}</ref> | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] — [[Ingliz tili|Inglizcha]] }} '''Il terrore dei barbari''' – 1959-yilda rejissyor [[Carlo Campogalliani]] tomonidan suratga olingan, milodiy 568-yilda langobardlarning Italiyaga bostirib kirishi voqealariga erkin asoslangan [[Italiya]] peplum filmi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == * {{IMDb title|0053346|Goliath and the Barbarians}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} 29mf6mf1mczpcahigzezg64gn243e4j Addio, Napoli! 0 1467199 6318494 2026-10-25T10:30:02Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318494 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Roberto Bianchi Montero]] | producer = [[Antonio Ferrigno (prodyuser)|Antonio Ferrigno]] | writer = {{ubl|[[Edoardo Anton]]|[[Enzo Avitabile (yozuvchi)|Enzo Avitabile]]|[[Ugo Guerra]]|[[Mario Pellegrino]]|[[Giuseppe Valentini]]}} | narrator = | starring = {{ubl|[[Tamara Lees]]|[[Andrea Checchi]]|[[Giorgio De Lullo]]}} | music = [[Franco Langella]] | cinematography = [[Mario Nebiolo]] | editing = [[Mario Serandrei]] | studio = A Effe Cinematografica | distributor = Aurora Film | released = {{Film date|1955|01|07|df=yes}} | runtime = 88 minut | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Addio, Napoli!''' – 1955-yilda rejissyor [[Roberto Bianchi Montero]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] melodramasi. Bosh rollarni [[Tamara Lees]], [[Andrea Checchi]] va [[Giorgio De Lullo]] ijro etgan<ref>Chiti & Poppi p.19</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Chiti, Roberto & Poppi, Roberto. ''Dizionario del cinema italiano: Dal 1945 al 1959''. Gremese Editore, 1991. == Havolalar == * {{IMDb title|0046679}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} pe1yrubekcbfug2snkucnvrf2h1bug7 La grande rinuncia 0 1467200 6318495 2026-10-25T10:33:13Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318495 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Aldo Vergano]] | producer = | writer = | narrator = | starring = | music = [[Giuseppe Rosati (bastakor)|Giuseppe Rosati]] | cinematography = | editing = | distributor = | released = {{Film date|1951|09|01|df=y}} | runtime = | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''La grande rinuncia''' – 1951-yilda rejissyor [[Aldo Vergano]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] melodramasi. == Havolalar == * {{IMDb title|id =0043598|title =La Grande rinuncia }} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} enr8lgtmh73p224wr5y0ha6r2wzkc9h Graziella 0 1467201 6318496 2026-10-25T10:34:27Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318496 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Giorgio Bianchi (rejissyor)|Giorgio Bianchi]] | producer = | writer = {{ubl|[[Alphonse de Lamartine]] (roman)|[[Suso Cecchi D'Amico]]|[[Sandro Continenza]]}} | starring = {{ubl|[[Maria Fiore]]|[[Jean-Pierre Mocky]]}} | cinematography = [[Mario Bava]] | music = [[Alessandro Cicognini]] | studio = Trionfalcine | distributor = Cei-Incom | released = {{Film date|1955|02|25|df=yes}} | runtime = | mamlakat = [[Italiya]] | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Graziella''' – 1954-yilda rejissyor [[Giorgio Bianchi]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] tarixiy melodramasi. Bosh rollarni [[Maria Fiore]] va [[Jean-Pierre Mocky]] ijro etgan<ref>Goble p.115</ref>. == Manbalar == {{manbalar}} == Adabiyotlar == * Goble, Alan. ''The Complete Index to Literary Sources in Film''. Walter de Gruyter, 1999. == Havolalar == *{{imdb title}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} 06y6ivi3cwx4dra8uhd8jtl7o1mrm99 Magia verde 0 1467202 6318497 2026-10-25T10:35:37Z Ahror Akramovich 75193 yangi 6318497 wikitext text/x-wiki {{Film bilgiqutisi | director = [[Gian Gaspare Napolitano]] | writer = {{ubl|[[Mário Aldrá]]|Gian Gaspare Napolitano|[[Alfredo Palácios]]}} | producer = {{ubl|Mário Aldrá|[[Leonardo Bonzi]]}} | starring = | narrator = [[Carlos Montalbán]]<br />[[Bret Morrison]] | cinematography = {{ubl|Mario Craveri|Giovanni Raffaldi}} | editing = {{ubl|José Cañizares|Mario Serandrei}} | music = | distributor = [[20th Century Fox]] | mamlakat = [[Italiya]]<ref name="festival-cannes.com">{{cite web |url=http://www.festival-cannes.com/en/archives/ficheFilm/id/3928/year/1953.html |title=Festival de Cannes: Green Magic |accessdate=23 January 2009|work=festival-cannes.com}}</ref> | til = [[Italyan tili|Italyancha]] }} '''Magia verde''' – 1953-yilda rejissyor [[Gian Gaspare Napolitano]] tomonidan suratga olingan [[Italiya]] hujjatli filmi. == Manbalar == {{manbalar}} == Havolalar == *{{IMDb title|id=0044867|title=Green Magic}} {{1950-yillar-Italiya-film-stub}} 16cb67bxvn777fd01sabvn0nzpyl8bn Hunnu Air 0 1467203 6318508 2026-10-25T11:31:19Z Janob Mirzaolim 64438 Inglizchadan tarjima qildim 6318508 wikitext text/x-wiki {{Infobox airline | airline = Hunnu Air | logo = JU-1812 20260519.jpg | logo_size = | image = | caption = Hunnu Air Embraer 190 | fleet_size = 4 | destinations = 10 | IATA = MR | ICAO = MML | callsign = TRANS MONGOLIA | parent = Mongolyn Alt MAK MChJ | founded = 2011 | headquarters = Sükhbaatar tumani, [[Ulan-Bator]], [[Moʻgʻuliston]]<ref>{{cite web |url=https://www.hunnuair.com/ |title=Hunnu Air Website |author= |date= |publisher= |accessdate=7 April 2012}}</ref> | key_people = Nyamtaishir (Direktor) | hubs = [[Chingizxon xalqaro aeroporti]] | focus_cities = | lounge = | website = [https://www.hunnuair.com/en hunnuair.com]| | aoc = | frequent_flyer = | num_employees = }} '''Hunnu Air''' ({{lang-mn|Хүннү Эйр|Hünnü Eir}}) — 2011-yilda muntazam parvozlarni boshlagan [[Moʻgʻuliston]] aviakompaniyasi. Kompaniya 2013-yil aprel oyida oʻz nomini '''Mongolian Airlines Groupdan''' ({{lang-mn|Монголиан Аэрлайнес Групп}}) Hunnu Airga oʻzgartirdi. Bunga sabab, uning nomi Moʻgʻulistonning xalqaro miqyosdagi asosiy aviatashuvchisi — MIAT Mongolian Airlines nomi bilan oʻxshash boʻlib, chalkashlik keltirib chiqarayotgani edi. Kompaniyaning shiori — ''Moʻgʻuliston qanotlari''<ref>{{Cite web|url=http://news.gogo.mn/r/122569|title = Монголиан Аэрлайнес Групп ХХК-ийн оноосон нэр "Хүннү Эйр" болон өөрчлөгдсөн тухай албан мэдэгдэл|language=mn|website=Gogo.mn}}</ref>. „Hunnu“ nomi tarixiy [[Hun xoqonligi]]ning moʻgʻul tilidagi yozilish shaklini anglatadi. == Tarixi == Hunnu Air kompaniyasi Mongolyn Alt MAK MChJ konchilik korxonasi va Bodi Group tomonidan moliyaviy qoʻllab-quvvatlanadi. Aviakompaniya 2011-yil 2-dekabrda Mongolian Airlines nomi ostida ish boshladi. Bu jarayon Monnis Air Services hamda unga qarashli An-2 rusumli bir dvigatelli, ikki qanotli samolyotlar parkining sotib olinishi ortidan amalga oshirildi. Tez orada nomdagi oʻxshashlik sababli MIAT Mongolian Airlines bilan chalkashliklar yuzaga keldi. 2013-yil aprel oyida, sud nizosi va hukumat aralashuvi ehtimoli yuzaga kelgach, kompaniya oʻz nomini Hunnu Air deb oʻzgartirdi<ref name=AI>{{cite journal|last1=Schmitz|first1=Sebastian|title=Conquering Mongolia|journal=Airliner World|date=December 2014|pages=53–58}}</ref>. Aviakompaniya 2011-yilda ikkita Fokker 50 samolyotini sotib oldi va 2012-yil 2-yanvarda oʻzining ilk muntazam ichki reysini [[Ulan-Bator]]dan Bayanxongorga amalga oshirdi. Keyinchalik Ulan-Batordan Mörön, [[Choybalsan]], [[Kobdo]] va Dalanzadgadga boshqa ichki yoʻnalishlar ham ochildi. 2012-yil yanvar oyida ikkita Airbus A319 samolyotining lizing asosida olinishi kompaniyaga [[Tokio]], keyinroq esa [[Bangkok]], [[Shanxay]] va [[Hong Kong]]ga parvozlarni yoʻlga qoʻyish imkonini berdi. 2013-yil iyul oyida uchinchi Fokker 50 samolyoti xarid qilindi<ref name=AI/>. Hunnu Air, shuningdek, Jeju, [[Xaynan]] va [[Shizuoka]] kabi manzillarga charter reyslarini ham amalga oshirgan<ref name=AI/>. Hunnu Air 2014-yil yoz mavsumida Ulan-Batordan Parijga bir texnik toʻxtash bilan amalga oshiriladigan ilk uzoq masofali toʻgʻridan-toʻgʻri reysni yoʻlga qoʻydi; buning uchun Airbus A319 samolyotidan foydalanildi<ref name=AI/>. Aviakompaniya 2015-yilda Airbus A330 samolyotini xarid qilib, Singapurga ham qatnovlarni oʻz ichiga olgan uzoq masofali toʻgʻridan-toʻgʻri reyslarni qayta tiklashni rejalashtirgan edi<ref name=AI/>, biroq moliyaviy inqiroz tufayli bu reja amalga oshmay qoldi<ref name=":0">{{Cite web |last=Meier |first=Ricardo |date=2023-09-17 |title=Mongolian airline Hunnu Air has received its second Embraer E190 |url=https://www.airdatanews.com/mongolian-airline-hunnu-air-has-received-its-second-embraer-e190/ |access-date=2023-09-19 |website=Air Data News |language=en-US}}</ref>. 2014-yil oxirida ikkita Airbus A319 samolyoti ularning egasi tomonidan qaytarib olindi<ref name=AW>{{cite journal|journal=Airliner World|title=Conquering Mongolia|date=January 2015|page=17}}</ref>. 2019- va 2023-yillarda Hunnu Air ikkita Embraer 190 samolyotini qoʻlga kiritdi<ref name=":0" />. 2025-yilda aprel oyidan boshlab aviakompaniya parkiga ikkita Embraer 195-E2 samolyoti qoʻshilishi eʼlon qilindi<ref>{{Cite web |title=Hunnuair.com Official Site {{!}} Travel Deals and Promotions |url=https://www.hunnuair.com/media/2025-01-28 |access-date=2025-03-27 |website=www.hunnuair.com}}</ref>. == Parvoz yoʻnalishlari == 2025-yil iyul holatiga koʻra, Hunnu Air quyidagi muntazam va charter yoʻnalishlar boʻyicha parvozlarni amalga oshiradi<ref name="Hunnu_Sche" />. {| class="wikitable sortable" |+ !Mamlakat !Shahar !Aeroport !Eslatmalar !Manbalar |- |[[Birlashgan Arab Amirliklari]]||[[Dubay]]||[[Dubay xalqaro aeroporti]]||Toʻxtatilgan||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2023-11-21|title=Launching a direct flight to Dubai|publisher=Hunnu Air|date=21 November 2023}}</ref> |- |[[Filippin]]||[[Manila]]||Ninoy Aquino xalqaro aeroporti||Mavsumiy charter||align=center|<ref>{{cite news |last1=Adel |first1=Rosette |title=Philippines opens limited route tapping Mongolian market |url=https://www.philstar.com/business/2025/12/29/2496884/philippines-opens-limited-route-tapping-mongolian-market |access-date=5 January 2026 |work=The Philippine Star |date=29 December 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260105075610/https://www.philstar.com/business/2025/12/29/2496884/philippines-opens-limited-route-tapping-mongolian-market |archive-date=5 January 2026 |url-status=live}}</ref> |- |[[Hindiston]]||[[Dehli]]||[[Indira Gandi xalqaro aeroporti]]|| ||align=center|<ref name="Hunnu_Sche" /> |- |rowspan=2|[[Moʻgʻuliston]]||Mörön||Mörön aeroporti||Toʻxtatilgan}||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2023-02-15|title=Will fly to Murun, Khuvsgul on March 1st and 3rd|publisher=Hunnu Air|date=15 February 2023}}</ref> |- |[[Ulan-Bator]]||[[Chingizxon xalqaro aeroporti]]||Aviahab||<ref name="Hunnu_Sche" /> |- |[[Qozogʻiston]]||[[Olmaota]]||[[Olmaota xalqaro aeroporti]]|| ||align=center|<ref name="Hunnu_Sche">{{cite web |title=Timetable |url=https://www.hunnuair.com/en/timetable |website=Hunnuair.com |publisher=Hunnu Air |access-date=17 October 2026}}</ref> |- |rowspan="8"|[[Xitoy]]||Erenhot (Erlian)||Erenhot Saiwusu xalqaro aeroporti|| ||align=center|<ref name="Hunnu_Sche" /> |- |Haikou||Haikou Meilan xalqaro aeroporti||Toʻxtatilgan||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2023-11-06|title=Launched a new route to Hainan, China|publisher=Hunnu Air|date=6 November 2023}}</ref> |- |Manzhouli||Manzhouli Xijiao aeroporti||align=center| ||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2023-03-30|title=Resumed our route to Manzhouli, China|publisher=Hunnu Air|date=30 March 2023}}</ref><ref name="Hunnu_Sche" /> |- |[[Pekin]]||[[Pekin Dasin xalqaro aeroporti]]||align=center| ||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2023-11-10|title=Opening discount en route Beijing|publisher=Hunnu Air|date=10 November 2023}}</ref><ref name="Hunnu_Sche" /> |- |[[Tyanszin]]||Tyanszin Binhai xalqaro aeroporti||Toʻxtatilgan||align=center|<ref>{{Cite web|url=https://news.qq.com/rain/a/20260520A027O600|date= 22 May 2026|title=首个！直飞天津，正式开通！}}</ref> |- |[[Xarbin]]||Xarbin Taiping xalqaro aeroporti||Mavsumiy charter||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2022-12-09|title=Starting direct flight to Harbin, China|publisher=Hunnu Air|date=9 December 2022}}</ref> |- |[[Shenjen]]||[[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti]]|| ||align=center|<ref>{{cite news |last1=Shome |first1=Bulti |title=Mongolia Makes a Stunning Aviation Move as Hunnu Air Opens Direct Shenzhen Link, Lauching a New Era of Asian Travel |url=https://www.travelandtourworld.com/news/article/a8vh0tjfqzru/ |access-date=17 October 2026 |work=travelandtourworld.com |publisher=Travel And Tour World |date=28 September 2026}}</ref> |- |[[Changsha]]||Changsha Huanghua xalqaro aeroporti||Toʻxtatilgan||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2024-04-10|title=Extended our route to Changsha, China|publisher=Hunnu Air|date=10 April 2024}}</ref> |- |[[Yaponiya]]||[[Shizuoka]]||Shizuoka aeroporti||Mavsumiy charter||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2024-06-25|title=Operating flights to Shizuoka|publisher=Hunnu Air|date=25 June 2024}}</ref> |} === Interlayn shartnomalari === Hunnu Air MIAT Mongolian Airlines va Hahn Air bilan interlayn shartnomalar imzolagan<ref>https://www.hahnair.com/en/partner-carriers</ref>. == Aviaparki == === Joriy holati === [[File:Hunnu Air Airbus A319 climbs after taking off at HKIA.jpg|thumb|Hunnu Air (Airbus A319)]] 2025-yil iyul holatiga koʻra, Hunnu Air quyidagi samolyotlarni ekspluatatsiya qiladi: {| class="wikitable" style="text-align:center" |+ Hunnu Air aviaparki |- !rowspan="2"|Samolyot turi !rowspan="2"|Miqdori !rowspan="2"|Buyurtma berilgani ! colspan="4" |Yoʻlovchi oʻrindiqlari soni !rowspan="2"|Eslatmalar |- !<abbr title=Biznes>C</abbr> !<abbr title="Biznes">W</abbr> !<abbr title=Ekonom>Y</abbr> !Jami |- |Beechcraft Super King Air 360 |— |1 |colspan="4"|<abbr title=„Eʼlon qilingan“>TBA</abbr> |Yetkazib berish 2027-yilda boshlanadi<ref>{{cite web|title=Mongolia's Hunnu Air orders a King Air 360|url=https://www.ch-aviation.com/news/167346-mongolias-hunnu-air-orders-a-king-air-360|website=ch-aviation.com|date=21 May 2025}}</ref>. |- |Cessna 208B Grand Caravan |2 |— |— |— |9 |9 |Ikkinchi samolyot 2026-yilda yetkazib beriladi<ref>https://media.txtav.com/252939-first-cessna-skycourier-in-mongolia-to-join-hunnu-air-fleet-enhancing-operations-in-asia-pacific-region/</ref>. |- |Cessna 408 SkyCourier |— |2 |— |— |19 |19 |Yetkazib berish 2026-yilda boshlanadi<ref>{{cite web |title=First Cessna SkyCourier in Mongolia to join Hunnu Air fleet, enhancing operations in Asia-Pacific region |url=https://media.txtav.com/252939-first-cessna-skycourier-in-mongolia-to-join-hunnu-air-fleet-enhancing-operations-in-asia-pacific-region/ |website=Cessna by Textron Aviation |access-date=13 October 2025 |date=August 11, 2025}}</ref>. |- |rowspan="2"|Embraer 190 |rowspan="2"|2 |rowspan="2"|— |6 |16 |76 |98 |rowspan="2"|<ref>{{cite web |url=https://airlinerwatch.com/hunnu-air-becames-first-mongolian-customer-of-embraer-e-jets/ |title=Hunnu Air becomes first Mongolian customer of Embraer E-Jets |website=airlinerwatch.com |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190526121904/https://airlinerwatch.com/hunnu-air-becames-first-mongolian-customer-of-embraer-e-jets/ |archive-date=2019-05-26}} </ref> |- |9 |— |88 |97 |- |Embraer 195-E2 |2 |— |— |16 |120 |136 |<ref>{{cite web|url=https://www.ch-aviation.com/news/149987-mongolias-hunnu-air-to-lease-two-e195-e2s|title=Mongolia's Hunnu Air to lease two E195-E2s|website=Ch-Aviation|date=6 February 2025}}</ref> |- !Jami !6 !3 ! colspan="5" | |} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Moʻgʻuliston aviakompaniyalari]] p82lgti6ado9np042fcoruznv1r2ic2 6318510 6318508 2026-10-25T11:33:16Z Janob Mirzaolim 64438 /* Parvoz yoʻnalishlari */ 6318510 wikitext text/x-wiki {{Infobox airline | airline = Hunnu Air | logo = JU-1812 20260519.jpg | logo_size = | image = | caption = Hunnu Air Embraer 190 | fleet_size = 4 | destinations = 10 | IATA = MR | ICAO = MML | callsign = TRANS MONGOLIA | parent = Mongolyn Alt MAK MChJ | founded = 2011 | headquarters = Sükhbaatar tumani, [[Ulan-Bator]], [[Moʻgʻuliston]]<ref>{{cite web |url=https://www.hunnuair.com/ |title=Hunnu Air Website |author= |date= |publisher= |accessdate=7 April 2012}}</ref> | key_people = Nyamtaishir (Direktor) | hubs = [[Chingizxon xalqaro aeroporti]] | focus_cities = | lounge = | website = [https://www.hunnuair.com/en hunnuair.com]| | aoc = | frequent_flyer = | num_employees = }} '''Hunnu Air''' ({{lang-mn|Хүннү Эйр|Hünnü Eir}}) — 2011-yilda muntazam parvozlarni boshlagan [[Moʻgʻuliston]] aviakompaniyasi. Kompaniya 2013-yil aprel oyida oʻz nomini '''Mongolian Airlines Groupdan''' ({{lang-mn|Монголиан Аэрлайнес Групп}}) Hunnu Airga oʻzgartirdi. Bunga sabab, uning nomi Moʻgʻulistonning xalqaro miqyosdagi asosiy aviatashuvchisi — MIAT Mongolian Airlines nomi bilan oʻxshash boʻlib, chalkashlik keltirib chiqarayotgani edi. Kompaniyaning shiori — ''Moʻgʻuliston qanotlari''<ref>{{Cite web|url=http://news.gogo.mn/r/122569|title = Монголиан Аэрлайнес Групп ХХК-ийн оноосон нэр "Хүннү Эйр" болон өөрчлөгдсөн тухай албан мэдэгдэл|language=mn|website=Gogo.mn}}</ref>. „Hunnu“ nomi tarixiy [[Hun xoqonligi]]ning moʻgʻul tilidagi yozilish shaklini anglatadi. == Tarixi == Hunnu Air kompaniyasi Mongolyn Alt MAK MChJ konchilik korxonasi va Bodi Group tomonidan moliyaviy qoʻllab-quvvatlanadi. Aviakompaniya 2011-yil 2-dekabrda Mongolian Airlines nomi ostida ish boshladi. Bu jarayon Monnis Air Services hamda unga qarashli An-2 rusumli bir dvigatelli, ikki qanotli samolyotlar parkining sotib olinishi ortidan amalga oshirildi. Tez orada nomdagi oʻxshashlik sababli MIAT Mongolian Airlines bilan chalkashliklar yuzaga keldi. 2013-yil aprel oyida, sud nizosi va hukumat aralashuvi ehtimoli yuzaga kelgach, kompaniya oʻz nomini Hunnu Air deb oʻzgartirdi<ref name=AI>{{cite journal|last1=Schmitz|first1=Sebastian|title=Conquering Mongolia|journal=Airliner World|date=December 2014|pages=53–58}}</ref>. Aviakompaniya 2011-yilda ikkita Fokker 50 samolyotini sotib oldi va 2012-yil 2-yanvarda oʻzining ilk muntazam ichki reysini [[Ulan-Bator]]dan Bayanxongorga amalga oshirdi. Keyinchalik Ulan-Batordan Mörön, [[Choybalsan]], [[Kobdo]] va Dalanzadgadga boshqa ichki yoʻnalishlar ham ochildi. 2012-yil yanvar oyida ikkita Airbus A319 samolyotining lizing asosida olinishi kompaniyaga [[Tokio]], keyinroq esa [[Bangkok]], [[Shanxay]] va [[Hong Kong]]ga parvozlarni yoʻlga qoʻyish imkonini berdi. 2013-yil iyul oyida uchinchi Fokker 50 samolyoti xarid qilindi<ref name=AI/>. Hunnu Air, shuningdek, Jeju, [[Xaynan]] va [[Shizuoka]] kabi manzillarga charter reyslarini ham amalga oshirgan<ref name=AI/>. Hunnu Air 2014-yil yoz mavsumida Ulan-Batordan Parijga bir texnik toʻxtash bilan amalga oshiriladigan ilk uzoq masofali toʻgʻridan-toʻgʻri reysni yoʻlga qoʻydi; buning uchun Airbus A319 samolyotidan foydalanildi<ref name=AI/>. Aviakompaniya 2015-yilda Airbus A330 samolyotini xarid qilib, Singapurga ham qatnovlarni oʻz ichiga olgan uzoq masofali toʻgʻridan-toʻgʻri reyslarni qayta tiklashni rejalashtirgan edi<ref name=AI/>, biroq moliyaviy inqiroz tufayli bu reja amalga oshmay qoldi<ref name=":0">{{Cite web |last=Meier |first=Ricardo |date=2023-09-17 |title=Mongolian airline Hunnu Air has received its second Embraer E190 |url=https://www.airdatanews.com/mongolian-airline-hunnu-air-has-received-its-second-embraer-e190/ |access-date=2023-09-19 |website=Air Data News |language=en-US}}</ref>. 2014-yil oxirida ikkita Airbus A319 samolyoti ularning egasi tomonidan qaytarib olindi<ref name=AW>{{cite journal|journal=Airliner World|title=Conquering Mongolia|date=January 2015|page=17}}</ref>. 2019- va 2023-yillarda Hunnu Air ikkita Embraer 190 samolyotini qoʻlga kiritdi<ref name=":0" />. 2025-yilda aprel oyidan boshlab aviakompaniya parkiga ikkita Embraer 195-E2 samolyoti qoʻshilishi eʼlon qilindi<ref>{{Cite web |title=Hunnuair.com Official Site {{!}} Travel Deals and Promotions |url=https://www.hunnuair.com/media/2025-01-28 |access-date=2025-03-27 |website=www.hunnuair.com}}</ref>. == Parvoz yoʻnalishlari == 2025-yil iyul holatiga koʻra, Hunnu Air quyidagi muntazam va charter yoʻnalishlar boʻyicha parvozlarni amalga oshiradi<ref name="Hunnu_Sche" />. {| class="wikitable sortable" |+ !Mamlakat !Shahar !Aeroport !Eslatmalar !Manbalar |- |[[Birlashgan Arab Amirliklari]]||[[Dubay]]||[[Dubay xalqaro aeroporti]]||Toʻxtatilgan||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2023-11-21|title=Launching a direct flight to Dubai|publisher=Hunnu Air|date=21 November 2023}}</ref> |- |[[Filippin]]||[[Manila]]||Ninoy Aquino xalqaro aeroporti||Mavsumiy charter||align=center|<ref>{{cite news |last1=Adel |first1=Rosette |title=Philippines opens limited route tapping Mongolian market |url=https://www.philstar.com/business/2025/12/29/2496884/philippines-opens-limited-route-tapping-mongolian-market |access-date=5 January 2026 |work=The Philippine Star |date=29 December 2025 |archive-url=https://web.archive.org/web/20260105075610/https://www.philstar.com/business/2025/12/29/2496884/philippines-opens-limited-route-tapping-mongolian-market |archive-date=5 January 2026 |url-status=live}}</ref> |- |[[Hindiston]]||[[Dehli]]||[[Indira Gandi xalqaro aeroporti]]|| ||align=center|<ref name="Hunnu_Sche" /> |- |rowspan=2|[[Moʻgʻuliston]]||Mörön||Mörön aeroporti||Toʻxtatilgan||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2023-02-15|title=Will fly to Murun, Khuvsgul on March 1st and 3rd|publisher=Hunnu Air|date=15 February 2023}}</ref> |- |[[Ulan-Bator]]||[[Chingizxon xalqaro aeroporti]]||Aviahab||<ref name="Hunnu_Sche" /> |- |[[Qozogʻiston]]||[[Olmaota]]||[[Olmaota xalqaro aeroporti]]|| ||align=center|<ref name="Hunnu_Sche">{{cite web |title=Timetable |url=https://www.hunnuair.com/en/timetable |website=Hunnuair.com |publisher=Hunnu Air |access-date=17 October 2026}}</ref> |- |rowspan="8"|[[Xitoy]]||Erenhot (Erlian)||Erenhot Saiwusu xalqaro aeroporti|| ||align=center|<ref name="Hunnu_Sche" /> |- |Haikou||Haikou Meilan xalqaro aeroporti||Toʻxtatilgan||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2023-11-06|title=Launched a new route to Hainan, China|publisher=Hunnu Air|date=6 November 2023}}</ref> |- |Manzhouli||Manzhouli Xijiao aeroporti||align=center| ||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2023-03-30|title=Resumed our route to Manzhouli, China|publisher=Hunnu Air|date=30 March 2023}}</ref><ref name="Hunnu_Sche" /> |- |[[Pekin]]||[[Pekin Dasin xalqaro aeroporti]]||align=center| ||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2023-11-10|title=Opening discount en route Beijing|publisher=Hunnu Air|date=10 November 2023}}</ref><ref name="Hunnu_Sche" /> |- |[[Tyanszin]]||Tyanszin Binhai xalqaro aeroporti||Toʻxtatilgan||align=center|<ref>{{Cite web|url=https://news.qq.com/rain/a/20260520A027O600|date= 22 May 2026|title=首个！直飞天津，正式开通！}}</ref> |- |[[Xarbin]]||Xarbin Taiping xalqaro aeroporti||Mavsumiy charter||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2022-12-09|title=Starting direct flight to Harbin, China|publisher=Hunnu Air|date=9 December 2022}}</ref> |- |[[Shenjen]]||[[Shenjen Baoan xalqaro aeroporti]]|| ||align=center|<ref>{{cite news |last1=Shome |first1=Bulti |title=Mongolia Makes a Stunning Aviation Move as Hunnu Air Opens Direct Shenzhen Link, Lauching a New Era of Asian Travel |url=https://www.travelandtourworld.com/news/article/a8vh0tjfqzru/ |access-date=17 October 2026 |work=travelandtourworld.com |publisher=Travel And Tour World |date=28 September 2026}}</ref> |- |[[Changsha]]||Changsha Huanghua xalqaro aeroporti||Toʻxtatilgan||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2024-04-10|title=Extended our route to Changsha, China|publisher=Hunnu Air|date=10 April 2024}}</ref> |- |[[Yaponiya]]||[[Shizuoka]]||Shizuoka aeroporti||Mavsumiy charter||align=center|<ref>{{cite press release|url=https://www.hunnuair.com/media/2024-06-25|title=Operating flights to Shizuoka|publisher=Hunnu Air|date=25 June 2024}}</ref> |} === Interlayn shartnomalari === Hunnu Air MIAT Mongolian Airlines va Hahn Air bilan interlayn shartnomalar imzolagan<ref>https://www.hahnair.com/en/partner-carriers</ref>. == Aviaparki == === Joriy holati === [[File:Hunnu Air Airbus A319 climbs after taking off at HKIA.jpg|thumb|Hunnu Air (Airbus A319)]] 2025-yil iyul holatiga koʻra, Hunnu Air quyidagi samolyotlarni ekspluatatsiya qiladi: {| class="wikitable" style="text-align:center" |+ Hunnu Air aviaparki |- !rowspan="2"|Samolyot turi !rowspan="2"|Miqdori !rowspan="2"|Buyurtma berilgani ! colspan="4" |Yoʻlovchi oʻrindiqlari soni !rowspan="2"|Eslatmalar |- !<abbr title=Biznes>C</abbr> !<abbr title="Biznes">W</abbr> !<abbr title=Ekonom>Y</abbr> !Jami |- |Beechcraft Super King Air 360 |— |1 |colspan="4"|<abbr title=„Eʼlon qilingan“>TBA</abbr> |Yetkazib berish 2027-yilda boshlanadi<ref>{{cite web|title=Mongolia's Hunnu Air orders a King Air 360|url=https://www.ch-aviation.com/news/167346-mongolias-hunnu-air-orders-a-king-air-360|website=ch-aviation.com|date=21 May 2025}}</ref>. |- |Cessna 208B Grand Caravan |2 |— |— |— |9 |9 |Ikkinchi samolyot 2026-yilda yetkazib beriladi<ref>https://media.txtav.com/252939-first-cessna-skycourier-in-mongolia-to-join-hunnu-air-fleet-enhancing-operations-in-asia-pacific-region/</ref>. |- |Cessna 408 SkyCourier |— |2 |— |— |19 |19 |Yetkazib berish 2026-yilda boshlanadi<ref>{{cite web |title=First Cessna SkyCourier in Mongolia to join Hunnu Air fleet, enhancing operations in Asia-Pacific region |url=https://media.txtav.com/252939-first-cessna-skycourier-in-mongolia-to-join-hunnu-air-fleet-enhancing-operations-in-asia-pacific-region/ |website=Cessna by Textron Aviation |access-date=13 October 2025 |date=August 11, 2025}}</ref>. |- |rowspan="2"|Embraer 190 |rowspan="2"|2 |rowspan="2"|— |6 |16 |76 |98 |rowspan="2"|<ref>{{cite web |url=https://airlinerwatch.com/hunnu-air-becames-first-mongolian-customer-of-embraer-e-jets/ |title=Hunnu Air becomes first Mongolian customer of Embraer E-Jets |website=airlinerwatch.com |url-status=dead |archive-url=https://web.archive.org/web/20190526121904/https://airlinerwatch.com/hunnu-air-becames-first-mongolian-customer-of-embraer-e-jets/ |archive-date=2019-05-26}} </ref> |- |9 |— |88 |97 |- |Embraer 195-E2 |2 |— |— |16 |120 |136 |<ref>{{cite web|url=https://www.ch-aviation.com/news/149987-mongolias-hunnu-air-to-lease-two-e195-e2s|title=Mongolia's Hunnu Air to lease two E195-E2s|website=Ch-Aviation|date=6 February 2025}}</ref> |- !Jami !6 !3 ! colspan="5" | |} == Manbalar == {{manbalar}} [[Turkum:Moʻgʻuliston aviakompaniyalari]] 8yeuoq5xchoc0s8vfp475zjf2si2h99 Turkum:Moʻgʻuliston aviakompaniyalari 14 1467204 6318509 2026-10-25T11:32:36Z Janob Mirzaolim 64438 „{{cat main|Moʻgʻuliston aviakompaniyalari roʻyxati}} {{Commons cat|Airlines of Mongolia}} [[Turkum:Aviakompaniyalar]] [[Turkum:Mongoliya|Aviakompaniya]]“ yozuvi orqali yangi sahifa yaratildi 6318509 wikitext text/x-wiki {{cat main|Moʻgʻuliston aviakompaniyalari roʻyxati}} {{Commons cat|Airlines of Mongolia}} [[Turkum:Aviakompaniyalar]] [[Turkum:Mongoliya|Aviakompaniya]] katw4atfbcj2by4l0163jjid3kxr69m