Biên dịch:Chứng đạo ca

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="vi">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikisource</sitename>
    <dbname>viwikisource</dbname>
    <base>https://vi.wikisource.org/wiki/Trang_Ch%C3%ADnh</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.10</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Phương tiện</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Đặc biệt</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Thảo luận</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Thành viên</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Thảo luận Thành viên</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikisource</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Thảo luận Wikisource</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Tập tin</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Thảo luận Tập tin</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Thảo luận MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Bản mẫu</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Thảo luận Bản mẫu</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Trợ giúp</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Thảo luận Trợ giúp</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Thể loại</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Thảo luận Thể loại</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">Chủ đề</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">Thảo luận Chủ đề</namespace>
      <namespace key="102" case="first-letter">Tác gia</namespace>
      <namespace key="103" case="first-letter">Thảo luận Tác gia</namespace>
      <namespace key="104" case="first-letter">Trang</namespace>
      <namespace key="105" case="first-letter">Thảo luận Trang</namespace>
      <namespace key="106" case="first-letter">Mục lục</namespace>
      <namespace key="107" case="first-letter">Thảo luận Mục lục</namespace>
      <namespace key="114" case="first-letter">Biên dịch</namespace>
      <namespace key="115" case="first-letter">Thảo luận Biên dịch</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Mô đun</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Thảo luận Mô đun</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
      <namespace key="2600" case="first-letter">Đề tài</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Biên dịch:Chứng đạo ca</title>
    <ns>114</ns>
    <id>72359</id>
    <revision>
      <id>205797</id>
      <timestamp>2026-07-09T12:08:44Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mrfly911</username>
        <id>2215</id>
      </contributor>
      <comment>[[w:WP:TTL|←]]Trang mới: “{{đầu đề biên dịch | tựa đề = Chứng đạo ca | tác giả= Huyền Giác | ngôn ngữ = zh | bản gốc= 永嘉證道歌 | năm= [[w:Nhà Đường|Nhà Đường]]  | phần =  | trước=  | sau=  | ghi chú= '''Chứng đạo ca''' (Tiếng Trung Quốc: 證道歌; Tiếng Nhật: shōdōka; tiếng Việt: Chứng đạo ca; hoặc tên đầy đủ là: Tiếng Trung Quốc: 永嘉證道歌; tiếng Việt: '''Vĩnh Gia chứng đ…”</comment>
      <origin>205797</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="31035" sha1="lossl84imbfvtbwfqk9bvn5amf3063o" xml:space="preserve">{{đầu đề biên dịch
| tựa đề = Chứng đạo ca
| tác giả= Huyền Giác
| ngôn ngữ = zh
| bản gốc= 永嘉證道歌
| năm= [[w:Nhà Đường|Nhà Đường]] 
| phần = 
| trước= 
| sau= 
| ghi chú= '''Chứng đạo ca''' (Tiếng Trung Quốc: 證道歌; Tiếng Nhật: shōdōka; tiếng Việt: Chứng đạo ca; hoặc tên đầy đủ là: Tiếng Trung Quốc: 永嘉證道歌; tiếng Việt: '''Vĩnh Gia chứng đạo ca''') nghĩa là &quot;bài ca về sự trực nhận chân lý&quot;.
Đậy là một kiệt tác của Thiền sư Vĩnh Gia Huyền Giác, cũng được gọi là Tối thượng thừa Phật tính ca (最上乘佛性歌, ja. saijōjō busshō-ka). Tác phẩm này chứa đựng những khái niệm căn bản của Pháp bảo đàn kinh, của các bộ kinh thuộc hệ Bát-nhã-ba-la-mật-đa.
Lưu ý, trong Đạo giáo cũng có một tác phẩm tên là Chứng đạo ca (:zh:證道歌). Đây là một bài thơ Đạo giáo nằm trong các tác phẩm thuộc tập Chính Thống Đạo Tạng (Bộ sách kinh điển của Đạo giáo). Do đó, tác phẩm Chứng đạo ca trong Thiền tông đôi khi được gọi là: Vĩnh Gia chứng đạo ca (:zh:永嘉證道歌) để tránh nhầm lẫn.
{{Wikipediaref}}
 }}

==Nguyên văn chữ Hán==
{{ruby
| 永嘉大師證道歌

唐慎水沙門玄覺撰

君不見。

絕學無為閑道人。不除妄想不求真。無明實性即佛性。幻化空身即法身。

法身覺了無一物。本源自性天真佛。五蘊浮雲空去來。三毒水泡虛出沒。

證實相。無人法。剎那滅卻阿鼻業。若將妄語誑眾生。自招拔舌塵沙劫。

頓覺了。如來禪。六度萬行體中圓。夢裏明明有六趣。覺後空空無大千。

無罪福。無損益。寂滅性中莫問覓。此來塵鏡未曾磨。今日分明須剖析。

誰無念。誰無生。若實無生無不生。喚取機關木人問。求佛施功早晚成。

放四大。莫把捉。寂滅性中隨飲啄。諸行無常一切空。即是如來大圓覺。

決定說。表真乘。有人不肯任情徵。直截根源佛所印。摘葉尋枝我不能。

摩尼珠。人不識。如來藏裏親收得。六般神用空不空。一顆圓光色非色。

淨五根。得五力。唯證乃知難可測。鏡裏看形見不難。水中捉月爭拈得。

常獨行。常獨步。達者同遊涅槃路。調古神清風自高。貌頰骨剛人不顧。

窮釋子。口稱貧。實是身貧道不貧。貧則身常披縷褐。道則心藏無價珍。

無價珍。用無盡。利物應機終不吝。三身四智體中圓。八解六通心地印。

上士一決一切了。中下多聞多不信。但自懷中解垢衣。誰能向外誇精進。

從他謗。任他非。把火燒天徒自疲。我聞恰似飲甘露。銷融頓入不思議。

觀惡言。是功德。此則成吾善知識。不因訕謗起怨親。何表無生慈忍力。

宗亦通。說亦通。定慧圓明不滯空。非但我今獨達了。恒沙諸佛體皆同。

師子吼。無畏說。百獸聞之皆腦裂。香象奔波失卻威。天龍寂聽生欣悅。

遊江海。涉山川。尋師訪道為參禪。自從認得曹谿路。了知生死不相關。

行亦禪。坐亦禪。語默動靜體安然。縱遇鋒刀常坦坦。假饒毒藥也閑閑。我師得見然燈佛。多劫曾為忍辱仙。

幾回生。幾回死。生死悠悠無定止。自從頓悟了無生。於諸榮辱何憂喜。

入深山。住蘭若。岑崟幽邃長松下。優游靜坐野僧家。闃寂安居實瀟灑。

覺即了。不施功。一切有為法不同。住相布施生天福。猶如仰箭射虛空。

勢力盡。箭還墜。招得來生不如意。爭似無為實相門。一超直入如來地。

但得本。莫愁末。如淨琉璃含寶月。既能解此如意珠。自利利他終不竭。

江月照。松風吹。永夜清宵何所為。佛性戒珠心地印。霧露雲霞體上衣。

降龍缽。解虎錫。兩鈷金環鳴歷歷。不是標形虛事持。如來寶杖親蹤跡。

不求真。不斷妄。了知二法空無相。無相無空無不空。即是如來真實相。

心鏡明。鑒無礙。廓然瑩徹周沙界。萬象森羅影現中。一顆圓光非內外。

豁達空。撥因果。莽莽蕩蕩招殃禍。棄有著空病亦然。還如避溺而投火。

捨妄心。取真理。取捨之心成巧偽。學人不了用修行。真成認賊將為子。

損法財。滅功德。莫不由斯心意識。是以禪門了卻心。頓入無生知見力。

大丈夫。秉慧劍。般若鋒兮金剛焰。非但空摧外道心。早曾落卻天魔膽。

震法雷。擊法鼓。布慈雲兮灑甘露。龍象蹴踏潤無邊。三乘五性皆醒悟。

雪山肥膩更無雜。純出醍醐我常納。一性圓通一切性。一法遍含一切法。

一月普現一切水。一切水月一月攝。諸佛法身入我性。我性同共如來合。

一地具足一切地。非色非心非行業。彈指圓成八萬門。剎那滅卻三祇劫。一切數句非數句。與吾靈覺何交涉。

不可毀。不可讚。體若虛空勿涯岸。不離當處常湛然。覓即知君不可見。

取不得。捨不得。不可得中只麼得。默時說。說時默。大施門開無壅塞。

有人問我解何宗。報道摩訶般若力。或是或非人不識。逆行順行天莫測。吾早曾經多劫修。不是等閑相誑惑。

建法幢。立宗旨。明明佛敕曹谿是。第一迦葉首傳燈。二十八代西天記。

法東流。入此土。菩提達摩為初祖。六代傳衣天下聞。後人得道何窮數。

真不立。妄本空。有無俱遣不空空。二十空門元不著。一性如來體自同。

心是根。法是塵。兩種猶如鏡上痕。痕垢盡除光始現。心法雙忘性即真。

嗟末法。惡時世。眾生福薄難調制。去聖遠兮邪見深。魔強法弱多怨害。聞說如來頓教門。恨不滅除令瓦碎。

作在心。殃在身。不須怨訴更尤人。欲得不招無間業。莫謗如來正法輪。

栴檀林。無雜樹。鬱密森沈師子住。境靜林間獨自遊。走獸飛禽皆遠去。

師子兒。蒙隨後。三歲便能大哮吼。若是野干逐法王。百年妖怪虛開口。

圓頓教。沒人情。有疑不決直須爭。不是山僧逞人我。修行恐落斷常坑。

非不非。是不是。差之毫釐失千里。是則龍女頓成佛。非則善星生陷墜。

吾早年來積學問。亦曾討疏尋經論。分別名相不知休。入海算沙徒自困。

卻被如來苦訶責。數他珍寶有何益。從來蹭蹬覺虛行。多年枉作風塵客。

種性邪。錯知解。不達如來圓頓制。二乘精進沒道心。外道聰明無智慧。

亦愚癡。亦小騃。空拳指上生實解。執指為月枉施功。根境法中虛捏怪。

不見一法即如來。方得名為觀自在。了即業障本來空。未了應須還夙債。

飢逢王膳不能餐。病遇醫王爭得瘥。在欲行禪知見力。火中生蓮終不壞。勇施犯重悟無生。早時成佛于今在。

師子吼。無畏說。深嗟懵懂頑皮靼。祇知犯重障菩提。不見如來開祕訣。

有二比丘犯淫殺。波離螢光增罪結。維摩大士頓除疑。猶如赫日銷霜雪。

不思議。解脫力。妙用恒沙也無極。四事供養敢辭勞。萬兩黃金亦消得。粉骨碎身未足酬。一句了然超百億。

法中王。最高勝。恒沙如來同共證。我今解此如意珠。信受之者皆相應。

了了見。無一物。亦無人。亦無佛。大千沙界海中漚。一切聖賢如電拂。假使鐵輪頂上旋。定慧圓明終不失。

日可冷。月可熱。眾魔不能壞真說。象駕崢嶸慢進途。誰見螳蜋能拒轍。

大象不遊於兔經。大悟不拘於小節。莫將管見謗蒼蒼。未了吾今為君訣。
| Vĩnh Gia Đại Sư '''Chứng Đạo Ca'''

Đường Thận Thủy sa-môn '''Huyền Giác''' soạn

Quân bất kiến:

Tuyệt học vô vi nhàn đạo nhân,
Bất trừ vọng tưởng bất cầu chân.
Vô minh thật tánh tức Phật tánh,
Huyễn hóa không thân tức Pháp thân.

Pháp thân giác liễu vô nhất vật,
Bản nguyên tự tánh thiên chân Phật.
Ngũ uẩn phù vân không khứ lai,
Tam độc thủy bào hư xuất một.

Chứng thật tướng, vô nhân pháp,
Sát-na diệt khước A-tỳ nghiệp.
Nhược tương vọng ngữ cuống chúng sanh,
Tự chiêu bạt thiệt trần sa kiếp.

Đốn giác liễu, Như Lai thiền,
Lục độ vạn hạnh thể trung viên.
Mộng lý minh minh hữu lục thú,
Giác hậu không không vô đại thiên.

Vô tội phước, vô tổn ích,
Tịch diệt tánh trung mạc vấn mịch.
Thử lai trần kính vị tằng ma,
Kim nhật phân minh tu phẫu tích.

Thùy vô niệm, thùy vô sanh?
Nhược thật vô sanh vô bất sanh.
Hoán thủ cơ quan mộc nhân vấn,
Cầu Phật thi công tảo vãn thành.

Phóng tứ đại, mạc bả tróc,
Tịch diệt tánh trung tùy ẩm trác.
Chư hành vô thường nhất thiết không,
Tức thị Như Lai Đại Viên Giác.

Quyết định thuyết, biểu chân thừa,
Hữu nhân bất khẳng nhậm tình trưng.
Trực tiệt căn nguyên Phật sở ấn,
Trích diệp tầm chi ngã bất năng.

Ma-ni châu, nhân bất thức,
Như Lai tạng lý thân thu đắc.
Lục ban thần dụng không bất không,
Nhất khỏa viên quang sắc phi sắc.

Tịnh ngũ căn, đắc ngũ lực,
Duy chứng nãi tri nan khả trắc.
Kính lý khán hình kiến bất nan,
Thủy trung tróc nguyệt tranh niêm đắc.

Thường độc hành, thường độc bộ,
Đạt giả đồng du Niết-bàn lộ.
Điệu cổ thần thanh phong tự cao,
Mạo giáp cốt cương nhân bất cố.

Cùng Thích tử, khẩu xưng bần,
Thật thị thân bần đạo bất bần.
Bần tắc thân thường phi lũ hạt,
Đạo tắc tâm tàng vô giá trân.

Vô giá trân, dụng vô tận,
Lợi vật ứng cơ chung bất lẫn.
Tam thân tứ trí thể trung viên,
Bát giải lục thông tâm địa ấn.

Thượng sĩ nhất quyết nhất thiết liễu,
Trung hạ đa văn đa bất tín.
Đãn tự hoài trung giải cấu y,
Thùy năng hướng ngoại khoa tinh tấn.

Tùng tha báng, nhậm tha phi,
Bả hỏa thiêu thiên đồ tự bì.
Ngã văn kháp tự ẩm cam lộ,
Tiêu dung đốn nhập bất tư nghị.

Quán ác ngôn, thị công đức,
Thử tắc thành ngô thiện tri thức.
Bất nhân sạn báng khởi oán thân,
Hà biểu vô sanh từ nhẫn lực.

Tông diệc thông, thuyết diệc thông,
Định tuệ viên minh bất trệ không.
Phi đãn ngã kim độc đạt liễu,
Hằng sa chư Phật thể giai đồng.

Sư tử hống, vô úy thuyết,
Bách thú văn chi giai não liệt.
Hương tượng bôn ba thất khước uy,
Thiên long tịch thính sanh hân duyệt.

Du giang hải, thiệp sơn xuyên,
Tầm sư phỏng đạo vị tham thiền.
Tự tùng nhận đắc Tào Khê lộ,
Liễu tri sanh tử bất tương quan.

Hành diệc thiền, tọa diệc thiền,
Ngữ mặc động tĩnh thể an nhiên.
Túng ngộ phong đao thường thản thản,
Giả nhiêu độc dược dã nhàn nhàn.
Ngã sư đắc kiến Nhiên Đăng Phật,
Đa kiếp tằng vi Nhẫn Nhục Tiên.

Kỷ hồi sanh, kỷ hồi tử,
Sanh tử du du vô định chỉ.
Tự tùng đốn ngộ liễu vô sanh,
Ư chư vinh nhục hà ưu hỷ.

Nhập thâm sơn, trụ lan nhã,
Sầm ngâm u thúy trường tùng hạ.
Ưu du tĩnh tọa dã tăng gia,
Khích tịch an cư thật tiêu sái.

Giác tức liễu, bất thi công,
Nhất thiết hữu vi pháp bất đồng.
Trụ tướng bố thí sanh thiên phước,
Do như ngưỡng tiễn xạ hư không.

Thế lực tận, tiễn hoàn trụy,
Chiêu đắc lai sanh bất như ý.
Tranh tự vô vi thật tướng môn,
Nhất siêu trực nhập Như Lai địa.

Đãn đắc bản, mạc sầu mạt,
Như tịnh lưu ly hàm bảo nguyệt.
Ký năng giải thử như ý châu,
Tự lợi lợi tha chung bất kiệt.

Giang nguyệt chiếu, tùng phong xuy,
Vĩnh dạ thanh tiêu hà sở vi?
Phật tánh giới châu tâm địa ấn,
Vụ lộ vân hà thể thượng y.

Hàng long bát, giải hổ tích,
Lưỡng cổ kim hoàn minh lịch lịch.
Bất thị tiêu hình hư sự trì,
Như Lai bảo trượng thân tung tích.

Bất cầu chân, bất đoạn vọng,
Liễu tri nhị pháp không vô tướng.
Vô tướng vô không vô bất không,
Tức thị Như Lai chân thật tướng.

Tâm kính minh, giám vô ngại,
Khoách nhiên oánh triệt chu sa giới.
Vạn tượng sâm la ảnh hiện trung,
Nhất khỏa viên quang phi nội ngoại.

Hoát đạt không, bát nhân quả,
Mãng mãng đãng đãng chiêu ương họa.
Khí hữu trước không bệnh diệc nhiên,
Hoàn như tị nịch nhi đầu hỏa.

Xả vọng tâm, thủ chân lý,
Thủ xả chi tâm thành xảo ngụy.
Học nhân bất liễu dụng tu hành,
Chân thành nhận tặc tương vi tử.

Tổn pháp tài, diệt công đức,
Mạc bất do tư tâm ý thức.
Thị dĩ Thiền môn liễu khước tâm,
Đốn nhập vô sanh tri kiến lực.

Đại trượng phu, bỉnh tuệ kiếm,
Bát-nhã phong hề Kim Cang diệm.
Phi đãn không tồi ngoại đạo tâm,
Tảo tằng lạc khước Thiên Ma đảm.

Chấn pháp lôi, kích pháp cổ,
Bố từ vân hề sái cam lộ.
Long tượng xúc đạp nhuận vô biên,
Tam thừa ngũ tánh giai tỉnh ngộ.

Tuyết sơn phì nị cánh vô tạp,
Thuần xuất đề hồ ngã thường nạp.
Nhất tánh viên thông nhất thiết tánh,
Nhất pháp biến hàm nhất thiết pháp.

Nhất nguyệt phổ hiện nhất thiết thủy,
Nhất thiết thủy nguyệt nhất nguyệt nhiếp.
Chư Phật Pháp thân nhập ngã tánh,
Ngã tánh đồng cộng Như Lai hợp.

Nhất địa cụ túc nhất thiết địa,
Phi sắc phi tâm phi hành nghiệp.
Đàn chỉ viên thành bát vạn môn,
Sát-na diệt khước tam-kỳ kiếp.
Nhất thiết số cú phi số cú,
Dữ ngô linh giác hà giao thiệp.

Bất khả hủy, bất khả tán,
Thể nhược hư không vật nhai ngạn.
Bất ly đương xứ thường trạm nhiên,
Mịch tức tri quân bất khả kiến.

Thủ bất đắc, xả bất đắc,
Bất khả đắc trung chỉ ma đắc.
Mặc thời thuyết, thuyết thời mặc,
Đại thí môn khai vô ủng tắc.

Hữu nhân vấn ngã giải hà tông,
Báo đạo Ma-ha Bát-nhã lực.
Hoặc thị hoặc phi nhân bất thức,
Nghịch hành thuận hành thiên mạc trắc.
Ngô tảo tằng kinh đa kiếp tu,
Bất thị đẳng nhàn tương cuống hoặc.

Kiến pháp tràng, lập tông chỉ,
Minh minh Phật sắc Tào Khê thị.
Đệ nhất Ca-diếp thủ truyền đăng,
Nhị thập bát đại Tây Thiên ký.

Pháp đông lưu, nhập thử độ,
Bồ-đề Đạt-ma vi Sơ Tổ.
Lục đại truyền y thiên hạ văn,
Hậu nhân đắc đạo hà cùng số.

Chân bất lập, vọng bổn không,
Hữu vô câu khiển bất không không.
Nhị thập không môn nguyên bất trước,
Nhất tánh Như Lai thể tự đồng.

Tâm thị căn, pháp thị trần,
Lưỡng chủng do như kính thượng ngân.
Ngân cấu tận trừ quang thủy hiện,
Tâm pháp song vong tánh tức chân.

Ta mạt pháp, ác thời thế,
Chúng sanh phước bạc nan điều chế.
Khứ Thánh viễn hề tà kiến thâm,
Ma cường pháp nhược đa oán hại.
Văn thuyết Như Lai đốn giáo môn,
Hận bất diệt trừ linh ngõa toái.

Tác tại tâm, ương tại thân,
Bất tu oán tố cánh vưu nhân.
Dục đắc bất chiêu Vô Gián nghiệp,
Mạc báng Như Lai Chánh Pháp Luân.

Chiên-đàn lâm, vô tạp thụ,
Úc mật sâm trầm sư tử trụ.
Cảnh tĩnh lâm gian độc tự du,
Tẩu thú phi cầm giai viễn khứ.

Sư tử nhi, mông tùy hậu,
Tam tuế tiện năng đại hiếu hống.
Nhược thị dã can trục Pháp Vương,
Bách niên yêu quái hư khai khẩu.

Viên đốn giáo, một nhân tình,
Hữu nghi bất quyết trực tu tranh.
Bất thị sơn tăng sính nhân ngã,
Tu hành khủng lạc đoạn thường khanh.

Phi bất phi, thị bất thị,
Sai chi hào ly thất thiên lý.
Thị tắc Long Nữ đốn thành Phật,
Phi tắc Thiện Tinh sanh hãm trụy.

Ngô tảo niên lai tích học vấn,
Diệc tằng thảo sớ tầm kinh luận.
Phân biệt danh tướng bất tri hưu,
Nhập hải toán sa đồ tự khốn.

Khước bị Như Lai khổ ha trách,
Sổ tha trân bảo hữu hà ích?
Tòng lai tăng đặng giác hư hành,
Đa niên uổng tác phong trần khách.

Chủng tánh tà, thác tri giải,
Bất đạt Như Lai viên đốn chế.
Nhị thừa tinh tấn một đạo tâm,
Ngoại đạo thông minh vô trí tuệ.

Diệc ngu si, diệc tiểu ngãi,
Không quyền chỉ thượng sanh thật giải.
Chấp chỉ vi nguyệt uổng thi công,
Căn cảnh pháp trung hư niết quái.

Bất kiến nhất pháp tức Như Lai,
Phương đắc danh vi Quán Tự Tại.
Liễu tức nghiệp chướng bổn lai không,
Vị liễu ưng tu hoàn túc trái.

Cơ phùng vương thiện bất năng xan,
Bệnh ngộ y vương tranh đắc sái?
Tại dục hành thiền tri kiến lực,
Hỏa trung sanh liên chung bất hoại.
Dũng Thí phạm trọng ngộ vô sanh,
Tảo thời thành Phật vu kim tại.

Sư tử hống, vô úy thuyết,
Thâm ta mông đổng ngoan bì đạt.
Chỉ tri phạm trọng chướng Bồ-đề,
Bất kiến Như Lai khai bí quyết.

Hữu nhị Tỳ-kheo phạm dâm sát,
Ba Ly huỳnh quang tăng tội kết.
Duy-ma Đại sĩ đốn trừ nghi,
Do như hách nhật tiêu sương tuyết.

Bất tư nghị, giải thoát lực,
Diệu dụng hằng sa dã vô cực.
Tứ sự cúng dường cảm từ lao,
Vạn lượng hoàng kim diệc tiêu đắc.
Phấn cốt toái thân vị túc thù,
Nhất cú liễu nhiên siêu bách ức.

Pháp trung vương, tối cao thắng,
Hằng sa Như Lai đồng cộng chứng.
Ngã kim giải thử như ý châu,
Tín thọ chi giả giai tương ứng.

Liễu liễu kiến, vô nhất vật,
Diệc vô nhân, diệc vô Phật.
Đại thiên sa giới hải trung âu,
Nhất thiết Thánh hiền như điện phất.
Giả sử thiết luân đỉnh thượng toàn,
Định tuệ viên minh chung bất thất.

Nhật khả lãnh, nguyệt khả nhiệt,
Chúng ma bất năng hoại chân thuyết.
Tượng giá tranh vanh mạn tiến đồ,
Thùy kiến đường lang năng cự triệt?

Đại tượng bất du ư thố kính,
Đại ngộ bất câu ư tiểu tiết.
Mạc tương quản kiến báng thương thương,
Vị liễu ngô kim vị quân quyết.
}}

==Dịch nghĩa==
&lt;poem&gt;
'''Chứng Đạo Ca (證道歌)'''

'''''Thiền sư Vĩnh Gia Huyền Giác'''''

Nào ai có thấy,

Bậc đạo nhàn vô vi tuyệt học,
Chẳng trừ vọng tưởng, chẳng cầu chân.
Thật tánh vô minh là Phật tánh,
Huyễn thân vốn không tức Pháp thân.

Pháp thân giác ngộ không một vật,
Tự tánh nguồn xưa Phật thiên chân.
Năm uẩn nổi trôi như mây nổi,
Ba độc chìm tan tựa bọt dòng.

Chứng được thật tướng, không người pháp,
Sát-na dứt sạch nghiệp A-tỳ.
Nếu đem lời dối mê quần chúng,
Muôn kiếp tự mang tội kéo lưỡi.

Đốn ngộ viên thông thiền Như Lai,
Sáu độ muôn hạnh đủ trong tâm.
Trong mộng rõ ràng còn sáu nẻo,
Tỉnh rồi ba cõi vốn đều không.

Không tội, không phước, không thêm bớt,
Trong tánh tịch diệt chớ tìm cầu.
Gương bụi xưa nay chưa từng mài,
Hôm nay cần phải tự phân minh.

Ai là vô niệm? Ai vô sinh?
Nếu thật vô sinh, chẳng chẳng sinh.
Hãy hỏi người gỗ đầy cơ xảo,
Cầu Phật dụng công mấy lúc thành?

Buông cả bốn đại, chớ nắm giữ,
Trong tánh tịch diệt thuận tùy duyên.
Các hành vô thường đều là không,
Chính là Đại Viên Giác Như Lai.

Lời này quyết định bày chân thừa,
Có người chẳng chịu cứ luận bàn.
Thẳng chỉ cội nguồn, Phật đã ấn,
Tìm cành lượm lá, ta chẳng làm.

Ngọc báu Ma-ni người chẳng biết,
Kho Như Lai tạng tự mình được.
Sáu thứ thần thông không chẳng không,
Một vầng viên sáng, sắc chẳng sắc.

Tịnh năm căn rồi được năm lực,
Chỉ người chứng biết khó nghĩ lường.
Soi hình trong gương nào có khó,
Trăng đáy nước kia há bắt được?

Thường một mình đi, một mình bước,
Người đạt cùng lên nẻo Niết-bàn.
Điệu xưa thần sáng, phong càng cao,
Xương cứng mặt gầy, người chẳng đoái.

Kẻ cùng Thích tử miệng nói nghèo,
Thân nghèo mà đạo chẳng từng nghèo.
Nghèo thì thân mặc áo vá rách,
Đạo thì lòng chứa báu vô giá.

Báu ấy vô giá dùng vô tận,
Lợi vật tùy cơ chẳng tiếc chi.
Ba thân bốn trí tròn đầy đủ,
Tám giải sáu thông ấn tâm địa.

Thượng sĩ một phen liền thấu suốt,
Trung hạ nghe nhiều lại chẳng tin.
Chỉ nên cởi áo nhơ trong ngực,
Ai lại khoe mình tinh tấn ngoài?

Để mặc người chê, mặc người trách,
Lấy lửa đốt trời chỉ nhọc công.
Ta nghe như uống dòng cam lộ,
Tan hòa tức khắc vào nhiệm mầu.

Xem lời ác ấy là công đức,
Chính đó thành bậc thiện tri thức.
Nếu chẳng nhờ lời chê và hủy,
Sao bày vô sinh sức nhẫn từ?

Tông cũng thông suốt, thuyết cũng thông,
Định tuệ viên minh chẳng mắc không.
Đâu phải riêng ta nay chứng đạt,
Hằng sa chư Phật thể đều đồng.

Sư tử rống lên lời vô úy,
Muôn thú nghe rồi vỡ óc tim.
Voi lớn chạy tan, oai mất sạch,
Trời rồng lặng nghe, dạ mừng vui.

Dạo khắp sông hồ cùng núi thẳm,
Tìm thầy hỏi đạo để tham thiền.
Từ khi nhận được đường Tào Khê,
Mới biết sống chết chẳng liên can.

Đi cũng là thiền, ngồi cũng thiền,
Nói im động tĩnh đều an nhiên.
Dẫu gặp gươm đao lòng thản thản,
Dẫu uống thuốc độc vẫn thung dung.

Thầy ta từng gặp Phật Nhiên Đăng,
Nhiều kiếp từng làm Tiên Nhẫn Nhục.

Bao lần sống chết mãi xoay vần,
Sinh tử mênh mang chẳng bến bờ.
Từ khi đốn ngộ pháp vô sinh,
Vinh nhục còn đâu để mừng lo.

Vào núi thẳm, ở chốn Lan-nhã,
Dưới tùng cao vút, cảnh u sâu.
Ung dung tĩnh tọa nơi am vắng,
Lặng lẽ an cư thật tiêu dao.

Giác rồi thì xong, chẳng dụng công,
Hữu vi muôn pháp vốn khác nhau.
Bố thí còn chấp sinh thiên phước,
Khác gì tên bắn giữa hư không.

Sức hết, tên kia rồi rơi xuống,
Đời sau vẫn chịu quả chẳng lành.
Sao bằng cửa thật tướng vô vi,
Một bước thẳng vào địa Như Lai.

Được gốc rồi, chớ lo cành ngọn,
Như ngọc lưu ly chứa trăng ngà.
Hiểu được hạt châu như ý ấy,
Tự lợi, lợi người mãi chẳng vơi.

Trăng soi mặt nước, gió lay thông,
Đêm dài thanh vắng để làm chi?
Giới châu Phật tánh, ấn tâm địa,
Mây sương làm áo phủ thân này.

Bát hàng rồng, tích hàng cọp,
Hai khoen vàng ngọc tiếng ngân vang.
Đâu phải bày hình cho đẹp mắt,
Chính là dấu báu của Như Lai.

Chẳng cầu chân, chẳng dứt vọng,
Biết rõ hai pháp vốn đều không.
Không tướng, không không, không chẳng không,
Đó là thật tướng của Như Lai.

Gương tâm sáng suốt không ngăn ngại,
Trong sáng bao trùm khắp pháp giới.
Muôn tượng sum la hiện bóng đủ,
Một vầng viên quang chẳng trong ngoài.

Hiểu lầm chấp không, bỏ nhân quả,
Mênh mang chuốc lấy họa tai ương.
Bỏ có chấp không đều là bệnh,
Khác nào tránh nước lại lao lửa.

Bỏ vọng tâm, giữ chân lý,
Lòng lấy lòng bỏ hóa dối ngoa.
Người học chẳng thông còn gắng sức,
Khác nào nhận giặc lại làm con.

Mất pháp tài, tiêu công đức,
Đều bởi tâm ý thức gây nên.
Cho nên cửa Thiền dứt tâm thức,
Đốn vào tri kiến pháp vô sinh.

Đấng trượng phu cầm gươm trí tuệ,
Lưỡi Bát-nhã sáng, lửa Kim Cang.
Chẳng những phá tan lòng ngoại đạo,
Đã làm thiên ma vỡ mật rồi.

Sấm pháp vang, trống pháp dậy,
Mây từ rưới khắp giọt cam lồ.
Rồng voi dẫm bước nhuần vô tận,
Ba thừa năm tánh thảy đều ngộ.

Đề hồ tinh khiết từ Tuyết Lĩnh,
Thuần một vị ngon ta hằng nhận.
Một tánh viên dung muôn pháp tánh,
Một pháp bao hàm hết thảy pháp.

Một trăng hiện khắp ngàn sông nước,
Muôn bóng trăng đều một nguyệt thu.
Pháp thân chư Phật vào tánh ta,
Tự tánh cùng Như Lai không khác.

Một địa đủ tròn tất cả địa,
Chẳng sắc, chẳng tâm, chẳng nghiệp hành.
Khảy ngón tay xong muôn pháp môn,
Sát-na dứt sạch ba kỳ kiếp.

Bao lời nói, chẳng lời nói,
Can hệ gì đâu đến giác linh?

Không thể chê, cũng chẳng thể khen,
Thể như hư không chẳng bờ mé.
Chẳng rời nơi đây thường lặng sáng,
Muốn tìm liền biết chẳng thể thấy.

Chẳng thể lấy, chẳng thể bỏ,
Trong chỗ không được, được như nhiên.
Lặng là nói, nói là lặng,
Cửa đại bố thí mở không ngăn.

Có người hỏi ta hiểu tông nào,
Đáp rằng sức lớn Ma-ha Nhã.
Là hay chẳng phải người khó biết,
Nghịch thuận đều không thể lường suy.

Ta đã nhiều kiếp từng tu học,
Đâu phải lời suông dối thế gian.

Dựng pháp tràng, lập tông chỉ,
Rành rành Phật dạy ở Tào Khê.
Ca-diếp đầu tiên truyền đèn pháp,
Hai mươi tám Tổ xứ Tây Thiên.

Pháp sang Đông độ truyền nơi đây,
Đạt-ma chính là bậc Sơ Tổ.
Sáu đời truyền y khắp thiên hạ,
Người sau ngộ đạo chẳng kể xiết.

Chân chẳng lập, vọng vốn không,
Có không đều dứt, chẳng chấp không.
Hai mươi cửa Không đều chẳng vướng,
Một tánh Như Lai vốn đồng nhau.

Tâm là gốc, pháp là trần,
Khác nào dấu bẩn trên mặt gương.
Bụi sạch, dấu tan, gương sáng hiện,
Tâm pháp đều quên, tánh hiện chân.

Than ôi đời mạt, thời ác trược,
Phước mỏng chúng sinh khó giáo điều.
Xa Thánh đã lâu, tà kiến thịnh,
Ma mạnh, pháp suy, lắm oán hờn.

Nghe nói pháp môn đốn ngộ ấy,
Chỉ muốn phá tan đến vụn nát.

Làm nơi tâm, họa nơi thân,
Chớ nên oán trách lỗi người khác.
Muốn khỏi chiêu cảm nghiệp Vô Gián,
Chớ báng Chánh pháp của Như Lai.

Chiên-đàn rậm chẳng xen cây tạp,
Um tùm sâu thẳm sư tử ở.
Rừng vắng lặng yên một mình dạo,
Muông chim đều lánh thật xa xa.

Sư tử con theo sau sư tử,
Ba tuổi đã biết cất tiếng rền.
Nếu loài chó rừng đòi theo Phật,
Trăm năm uổng chỉ mở mồm thôi.

Viên đốn giáo vượt tình thế tục,
Có điều nghi phải hỏi cho tường.
Đâu phải sơn tăng bày nhân ngã,
Chỉ e tu lạc nẻo đoạn thường.

Chẳng phải không, cũng chẳng phải có,
Sai một ly, cách muôn dặm đường.
Đúng thì Long Nữ thành Phật liền,
Sai thì Thiện Tinh đọa vực sâu.

Thuở trẻ ta ham tìm học rộng,
Từng tra kinh luận, đọc sớ văn.
Phân biệt danh tướng không thôi nghỉ,
Như vào biển cả đếm hạt cát.

Bị Phật quở trách lời nghiêm thiết:
&quot;Đếm của người nào ích gì đâu?&quot;
Bao năm lận đận trôi xuôi mãi,
Uổng làm lữ khách giữa phong trần.

Chủng tánh lệch, hiểu sai chánh lý,
Chẳng đạt viên đốn của Như Lai.
Nhị thừa tinh tấn mà chưa ngộ,
Ngoại đạo thông minh thiếu trí chân.

Vừa ngu si lại vừa nông cạn,
Nắm tay không lại tưởng được gì.
Chấp ngón tay làm ngay mặt nguyệt,
Uổng công trong cảnh pháp tìm cầu.

Không thấy một pháp là Như Lai,
Mới gọi Quán Tự Tại chân thật.
Ngộ rồi nghiệp chướng xưa vốn không,
Chưa ngộ còn mang nợ nhiều đời.

Đói gặp ngự thiện nào ăn được,
Bệnh gặp y vương khó khỏi sao?
Ở giữa dục trần hành thiền định,
Lửa đỏ sen vàng vẫn nở tươi.

Dũng Thí phạm trọng liền ngộ đạo,
Đã thành Phật tự thuở xa xưa.

Sư tử rống lời không sợ hãi,
Xót người mê muội mãi u mê.
Chỉ biết giới phạm ngăn Bồ-đề,
Chẳng thấy Như Lai bày mật nghĩa.

Hai vị Tỳ-kheo phạm dâm sát,
Ba Ly giữ luật buộc thêm tội.
Duy-ma một lời tan mọi nghi,
Như mặt trời lên tiêu sương tuyết.

Chẳng thể nghĩ bàn sức giải thoát,
Diệu dụng vô cùng chẳng thể lường.
Bốn việc cúng dường nào quản nhọc,
Muôn lạng vàng kia cũng xứng thay.

Nghiền xương nát thịt chưa đền đủ,
Một câu liễu ngộ vượt trăm ngàn.

Pháp Vương tối thắng trong các pháp,
Hằng sa chư Phật đều chứng đồng.
Nay ta hiểu được châu như ý,
Ai tin nhận lấy đều tương ưng.

Rõ ràng thấy chẳng một vật gì,
Không người, không Phật, cũng không ta.
Ba ngàn thế giới như bọt biển,
Thánh hiền chớp hiện tựa điện quang.

Dẫu bánh sắt xoay trên đỉnh đầu,
Định tuệ sáng tròn chẳng mất đi.

Mặt trời có thể thành băng giá,
Mặt trăng có thể hóa lửa hồng.
Chúng ma chẳng phá lời chân thật,
Xe voi ung dung cứ tiến lên.

Há thấy bọ ngựa ngăn xe lớn?
Voi lớn chẳng đi đường thỏ chạy.
Đại ngộ chẳng câu nơi tiểu tiết,
Chớ đem mắt hẹp luận trời cao.

Nếu còn chưa hiểu lời ta nói,
Nay xin vì bạn quyết bày ra.
&lt;/poem&gt;
{{Kinh điển Phật giáo}}
{{giấy phép dịch|bản gốc={{PD-old}}|bản dịch={{CC-BY-SA-4.0}}{{GFDL}}}}
[[Thể loại:Phật giáo]]</text>
      <sha1>lossl84imbfvtbwfqk9bvn5amf3063o</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Tác gia:Huyền Giác</title>
    <ns>102</ns>
    <id>72360</id>
    <revision>
      <id>205798</id>
      <timestamp>2026-07-09T12:10:19Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mrfly911</username>
        <id>2215</id>
      </contributor>
      <comment>[[w:WP:TTL|←]]Trang mới: “{{tác gia  | tên-họ      =   | tên         = Giác  | họ          = Huyền  | chữ đầu tên = G  | năm sinh    = &lt;!--hiện dữ liệu được lấy từ wikidata, hãy xóa tham số này nếu khớp--&gt;  | năm mất     = &lt;!--hiện dữ liệu được lấy từ wikidata, hãy xóa tham số này nếu khớp--&gt;  | mô tả       =  }}  ==Tác phẩm== * [[Biên dịch:Chứng đạo ca|Chứng đạo ca]] * Biên dịch:Thiền Tông…”</comment>
      <origin>205798</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="478" sha1="2qc606gbkz2o19xi925vco1m24jlfd3" xml:space="preserve">{{tác gia
 | tên-họ      = 
 | tên         = Giác
 | họ          = Huyền
 | chữ đầu tên = G
 | năm sinh    = &lt;!--hiện dữ liệu được lấy từ wikidata, hãy xóa tham số này nếu khớp--&gt;
 | năm mất     = &lt;!--hiện dữ liệu được lấy từ wikidata, hãy xóa tham số này nếu khớp--&gt;
 | mô tả       = 
}}

==Tác phẩm==
* [[Biên dịch:Chứng đạo ca|Chứng đạo ca]]
* [[Biên dịch:Thiền Tông Vĩnh Gia tập]]</text>
      <sha1>2qc606gbkz2o19xi925vco1m24jlfd3</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>