Chu Lễ/Xuân quan Tông bá

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="vi">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikisource</sitename>
    <dbname>viwikisource</dbname>
    <base>https://vi.wikisource.org/wiki/Trang_Ch%C3%ADnh</base>
    <generator>MediaWiki 1.48.0-wmf.1</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Phương tiện</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Đặc biệt</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Thảo luận</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Thành viên</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Thảo luận Thành viên</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikisource</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Thảo luận Wikisource</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Tập tin</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Thảo luận Tập tin</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Thảo luận MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Bản mẫu</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Thảo luận Bản mẫu</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Trợ giúp</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Thảo luận Trợ giúp</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Thể loại</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Thảo luận Thể loại</namespace>
      <namespace key="100" case="first-letter">Chủ đề</namespace>
      <namespace key="101" case="first-letter">Thảo luận Chủ đề</namespace>
      <namespace key="102" case="first-letter">Tác gia</namespace>
      <namespace key="103" case="first-letter">Thảo luận Tác gia</namespace>
      <namespace key="104" case="first-letter">Trang</namespace>
      <namespace key="105" case="first-letter">Thảo luận Trang</namespace>
      <namespace key="106" case="first-letter">Mục lục</namespace>
      <namespace key="107" case="first-letter">Thảo luận Mục lục</namespace>
      <namespace key="114" case="first-letter">Biên dịch</namespace>
      <namespace key="115" case="first-letter">Thảo luận Biên dịch</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Mô đun</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Thảo luận Mô đun</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Sự kiện</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Thảo luận Sự kiện</namespace>
      <namespace key="2600" case="first-letter">Đề tài</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Chu Lễ/Xuân quan Tông bá</title>
    <ns>0</ns>
    <id>72531</id>
    <revision>
      <id>206528</id>
      <timestamp>2026-10-30T12:21:23Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>Mathalala1</username>
        <id>20814</id>
      </contributor>
      <comment>[[w:WP:TTL|←]]Trang mới: “[[../Địa quan Tư đồ|Phần trước]]　[[../|Mục lục]]　[[../Hạ quan Tư mã|Phần sau]]  ---- ==Chức thuộc Lễ quan== Nghĩ như đấng đế vương dựng nước mở cõi, biện rõ phương hướng, chính định vị ngôi, chia vạch kinh kỳ, quy hoạch đồng nội, đặt hàng trăm quan, phân định chức sự, lấy đó làm khuôn mẫu chuẩn mực cho muôn dân. Bèn đặt chức Xuân quan Tông bá, kh…”</comment>
      <origin>206528</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="47205" sha1="4ahexdcik5gk18zd9dzhs4m2sfaxxjs" xml:space="preserve">[[../Địa quan Tư đồ|Phần trước]]　[[../|Mục lục]]　[[../Hạ quan Tư mã|Phần sau]]

----
==Chức thuộc Lễ quan==
Nghĩ như đấng đế vương dựng nước mở cõi, biện rõ phương hướng, chính định vị ngôi, chia vạch kinh kỳ, quy hoạch đồng nội, đặt hàng trăm quan, phân định chức sự, lấy đó làm khuôn mẫu chuẩn mực cho muôn dân. Bèn đặt chức Xuân quan Tông bá, khiến cho thống suất các chức thuộc viên mà nắm giữ mối quốc lễ, để phò tá quân vương hòa hợp bờ cõi muôn bang. Các chức thuộc bộ Lễ gồm có:

Đại Tông bá (Chức trưởng quan coi việc lễ nghi, tông miếu)&lt;br&gt;
Đại Tông bá đặt bậc Khanh một người. Tiểu Tông bá đặt bậc Trung đại phu hai người. Tứ sư đặt bậc Hạ đại phu bốn người. Thượng sĩ tám người, Trung sĩ mười sáu người, lữ Hạ sĩ ba mươi hai người. Nha phủ giữ kho sáu người, Nha sử chép việc mười hai người, Dịch tư coi việc mười hai người, Dịch đồ sai phái một trăm hai mươi người.

Uất nhân (Chức coi cỏ thơm uất kim chế rượu tế)&lt;br&gt;
Uất nhân: Hạ sĩ hai người; Nha phủ hai người, Nha sử một người, Dịch đồ tám người.

Sưởng nhân (Chức coi việc ủ rượu nghệ sưởng dâng cúng)&lt;br&gt;
Sưởng nhân: Hạ sĩ hai người; Nha phủ một người, Nha sử một người, Dịch đồ tám người.

Kê nhân (Chức báo canh gáy sáng coi giờ tế)&lt;br&gt;
Kê nhân: Hạ sĩ một người; Nha sử một người, Dịch đồ bốn người. Tư tôn di (Coi chén tôn chậu di cúng tế): Hạ sĩ hai người; Nha phủ bốn người, Nha sử hai người, Dịch tư hai người, Dịch đồ hai mươi người.

Đại Tông bá (Phân chi thuộc dịch tế tự)&lt;br&gt;
Tư kỷ diên (Coi bàn kỷ chiếu trải): Hạ sĩ hai người; Nha phủ hai người, Nha sử một người, Dịch đồ tám người. Thiên phủ (Coi kho tàng ngọc báu của trời và vương triều): Thượng sĩ một người, Trung sĩ hai người; Nha phủ bốn người, Nha sử hai người, Dịch tư hai người, Dịch đồ hai mươi người.

Điển thụy (Chức coi giữ ngọc thụy, ngọc bội tín vật)&lt;br&gt;
Điển thụy: Trung sĩ hai người; Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch tư một người, Dịch đồ mười người.

Điển mệnh (Chức coi việc điển chế sắc mệnh, tước phục)&lt;br&gt;
Điển mệnh: Trung sĩ hai người; Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch tư một người, Dịch đồ mười người.

Tư phục (Chức coi áo mũ lễ phục của thiên tử)&lt;br&gt;
Tư phục: Trung sĩ hai người; Nha phủ hai người, Nha sử một người, Dịch tư một người, Dịch đồ mười người.

Điển tự (Chức coi việc tế tự điển nghi)&lt;br&gt;
Điển tự: Trung sĩ hai người, Hạ sĩ bốn người; Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch tư bốn người, Dịch đồ bốn mươi người.

Thủ thiêu (Chức coi giữ miếu thờ viễn tổ thế hệ trước)&lt;br&gt;
Thủ thiêu: Quan yểm hoạn tám người, chức nữ trông coi miếu viễn tổ mỗi miếu hai người, thị tỳ hầu hạ bốn người.

Thế phụ (Chức nữ quan coi việc cung vi, phụ tế miếu)&lt;br&gt;
Thế phụ: Mỗi cung đặt bực Khanh hai người, Hạ đại phu bốn người, Trung sĩ tám người, Nữ phủ hai người, Nữ sử hai người, thị tỳ hầu hạ mười sáu người. Nội tông, phàm chỉ phụ nữ trong họ tôn thất có phong tước phẩm. Ngoại tông, phàm chỉ nữ lưu ngoài ngoại thích có dự phong tước vị.

Trủng nhân (Chức coi giữ lăng mộ đế vương)&lt;br&gt;
Trủng nhân: Hạ đại phu hai người, Trung sĩ bốn người; Nha phủ hai người, Nha sử bốn người, Dịch tư mười hai người, Dịch đồ một trăm hai mươi người.

Mộ đại phu (Chức coi khu vực nghĩa trang đất phong của trăm quan)&lt;br&gt;
Mộ đại phu: Hạ đại phu hai người, Trung sĩ tám người; Nha phủ hai người, Nha sử bốn người, Dịch tư hai mươi người, Dịch đồ hai trăm người.

Chức tang (Chức coi việc tang chế cấp táng)&lt;br&gt;
Chức tang: Thượng sĩ hai người, Trung sĩ bốn người, Hạ sĩ tám người; Nha phủ hai người, Nha sử bốn người, Dịch tư bốn người, Dịch đồ bốn mươi người.

Đại Ty nhạc (Chức đứng đầu cai quản nhạc vũ cả nước)&lt;br&gt;
Đại Ty nhạc: Trung đại phu hai người. Nhạc sư, Hạ đại phu bốn người, Thượng sĩ tám người, Hạ sĩ mười sáu người; Nha phủ bốn người, Nha sử tám người, Dịch tư tám người, Dịch đồ tám mươi người.

Đại tư (Chức phụ trách sắp xếp nhạc sinh, thứ bậc vũ ban)&lt;br&gt;
Đại tư: Trung sĩ bốn người. Tiểu tư, Hạ sĩ tám người. Nha phủ hai người, Nha sử bốn người, Dịch đồ bốn mươi người.

Đại sư (Chức dạy hòa thanh tấu nhạc lớn)&lt;br&gt;
Đại sư: Hạ đại phu hai người. Tiểu sư, Thượng sĩ bốn người. Cổ mông (Nhạc công khiếm thị), Thượng cổ bậc cao bốn mươi người, Trung cổ bậc vừa một trăm người, Hạ cổ bậc thấp một trăm sáu mươi người. Thị liễu (Người sáng mắt giúp việc nhạc công mù) ba trăm người, Nha phủ bốn người, Nha sử tám người, Dịch tư mười hai người, Dịch đồ một trăm hai mươi người.

Điển đồng (Chức coi việc luật lã đồng luật, hòa nhịp sáu loại nhạc khí)&lt;br&gt;
Điển đồng: Trung sĩ hai người; Nha phủ một người, Nha sử một người, Dịch tư hai người, Dịch đồ hai mươi người.

Khánh sư (Chức coi việc gõ khánh ngọc đá)&lt;br&gt;
Khánh sư: Trung sĩ bốn người, Hạ sĩ tám người; Nha phủ bốn người, Nha sử hai người, Dịch tư bốn người, Dịch đồ bốn mươi người.

Chung sư (Chức coi việc gõ chuông đồng tấu nhạc)&lt;br&gt;
Chung sư: Trung sĩ bốn người, Hạ sĩ tám người; Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch tư sáu người, Dịch đồ sáu mươi người.

Sanh sư (Chức coi việc thổi ống sênh, ống vu)&lt;br&gt;
Sanh sư: Trung sĩ hai người, Hạ sĩ bốn người; Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch tư một người, Dịch đồ mười người.

Bác sư (Chức coi việc gõ chuông bác lớn)&lt;br&gt;
Bác sư: Trung sĩ hai người, Hạ sĩ bốn người; Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch tư hai người, Dịch đồ hai mươi người.

Muội sư (Chức dạy các điệu nhạc vũ của rợ phương Đông)&lt;br&gt;
Muội sư: Hạ sĩ hai người; Nha phủ một người, Nha sử một người, vũ nhân mười sáu người, Dịch đồ bốn mươi người.

Mao nhân (Chức dạy múa cầm cờ đuôi bò Mao vũ của rợ bốn phương)&lt;br&gt;
Mao nhân: Hạ sĩ bốn người; vũ nhân nhiều ít chẳng hạn số lượng, Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch tư hai người, Dịch đồ hai mươi người.

Dược sư (Chức dạy múa cầm ống sáo thược)&lt;br&gt;
Dược sư: Trung sĩ bốn người; Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch tư hai người, Dịch đồ hai mươi người.

Dược chương (Chức coi việc thổi sáo thược tấu thơ thiên)&lt;br&gt;
Dược chương: Trung sĩ hai người, Hạ sĩ bốn người; Nha phủ một người, Nha sử một người, Dịch tư hai người, Dịch đồ hai mươi người.

Đề lũ thị (Chức dạy các điệu vũ mang giày cỏ của rợ phương Tây và Bắc)&lt;br&gt;
Đề lũ thị: Hạ sĩ bốn người; Nha phủ một người, Nha sử một người, Dịch tư hai người, Dịch đồ hai mươi người.

Điển dung khí (Chức coi khí cụ đại chung đúc khắc công tích đánh dẹp)&lt;br&gt;
Điển dung khí: Hạ sĩ bốn người; Nha phủ bốn người, Nha sử hai người, Dịch tư tám người, Dịch đồ tám mươi người.

Tư can (Chức coi việc múa khiên chắn)&lt;br&gt;
Tư can: Hạ sĩ hai người; Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch đồ hai mươi người.

Đại bốc (Chức đứng đầu việc bói mai rùa)&lt;br&gt;
Đại bốc, Hạ đại phu hai người. Bốc sư, Thượng sĩ bốn người. Bốc nhân, Trung sĩ tám người, Hạ sĩ mười sáu người. Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch tư bốn người, Dịch đồ bốn mươi người.

Quy nhân (Chức nuôi nấng giữ gìn rùa thiêng bói toán)&lt;br&gt;
Quy nhân: Trung sĩ hai người; Nha phủ hai người, Nha sử hai người, thợ tạo tác bốn người, Dịch tư bốn người, Dịch đồ bốn mươi người.

Trụy thị (Chức đốt cành kinh hơ mai rùa lấy vết rạn)&lt;br&gt;
Trụy thị: Hạ sĩ hai người; Nha sử một người, Dịch đồ tám người.

Chiêm nhân (Chức đoán triệu chứng nứt của mai rùa)&lt;br&gt;
Chiêm nhân: Hạ sĩ tám người; Nha phủ một người, Nha sử hai người, Dịch đồ tám người.

Phệ nhân (Chức bói cỏ thi chiêm quẻ)&lt;br&gt;
Phệ nhân: Trung sĩ hai người; Nha phủ một người, Nha sử hai người, Dịch đồ bốn người.

Chiêm mộng (Chức chiêm đoán điềm mộng triệu cát hung)&lt;br&gt;
Chiêm mộng: Trung sĩ hai người; Nha sử hai người, Dịch đồ bốn người.

Thị cận (Chức ngắm vầng khí trời mây xét điềm triệu)&lt;br&gt;
Thị cận: Trung sĩ hai người; Nha sử hai người, Dịch đồ bốn người.

Đại chúc (Chức chủ tế đọc lời khấn nguyện tế tự)&lt;br&gt;
Đại chúc, Hạ đại phu hai người, Thượng sĩ bốn người. Tiểu chúc, Trung sĩ tám người, Hạ sĩ mười sáu người; Nha phủ hai người, Nha sử bốn người, Dịch tư bốn người, Dịch đồ bốn mươi người.

Tang chúc (Chức đọc văn điếu, dẫn lễ tang ma)&lt;br&gt;
Tang chúc: Thượng sĩ hai người, Trung sĩ bốn người, Hạ sĩ tám người; Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch tư bốn người, Dịch đồ bốn mươi người.

Điện chúc (Chức cầu khấn việc đồng áng, cày cấy săn thú)&lt;br&gt;
Điện chúc: Hạ sĩ hai người; Nha phủ một người, Nha sử một người, Dịch đồ bốn người.

Trớ chúc (Chức chú nguyền việc gian tà, lập thề minh ước)&lt;br&gt;
Trớ chúc: Hạ sĩ hai người; Nha phủ một người, Nha sử một người, Dịch đồ bốn người.

Tư vu (Chức coi quản đội ngũ đồng bóng tế lễ)&lt;br&gt;
Tư vu: Trung sĩ hai người; Nha phủ một người, Nha sử một người, Dịch tư một người, Dịch đồ mười người.

Nam vu (Thầy tế đàn ông)&lt;br&gt;
Nam vu, không hạn định số người; Nữ vu (Bà cốt cầu đảo), không hạn định số người; thầy cai quản của họ, Trung sĩ bốn người, Nha phủ hai người, Nha sử bốn người, Dịch tư bốn người, Dịch đồ bốn mươi người.

Đại sử (Chức quan chép sử sách, ghi chép quốc sự)&lt;br&gt;
Đại sử, Hạ đại phu hai người, Thượng sĩ bốn người. Tiểu sử, Trung sĩ tám người, Hạ sĩ mười sáu người; Nha phủ bốn người, Nha sử tám người, Dịch tư bốn người, Dịch đồ bốn mươi người.

Phùng tương thị (Chức quan thiên văn xem xét tinh tú)&lt;br&gt;
Phùng tương thị: Trung sĩ hai người, Hạ sĩ bốn người; Nha phủ hai người, Nha sử bốn người, Dịch đồ tám người.

Bảo chương thị (Chức xem xét thiên biến, lịch số nhật nguyệt)&lt;br&gt;
Bảo chương thị: Trung sĩ hai người, Hạ sĩ bốn người; Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch đồ tám người.

Nội sử (Chức ghi chép lời vua nơi cung cấm, ban phát chiếu mạng)&lt;br&gt;
Nội sử: Trung đại phu một người, Hạ đại phu hai người, Thượng sĩ bốn người, Trung sĩ tám người, Hạ sĩ mười sáu người; Nha phủ bốn người, Nha sử tám người, Dịch tư bốn người, Dịch đồ bốn mươi người.

Ngoại sử (Chức chép lệnh vua gửi bốn phương, giữ sách lệnh chư hầu)&lt;br&gt;
Ngoại sử: Thượng sĩ bốn người, Trung sĩ tám người, Hạ sĩ mười sáu người; Dịch tư hai người, Dịch đồ hai mươi người.

Ngự sử (Chức giám sát ghi chép văn thư tấu đối)&lt;br&gt;
Ngự sử: Sử sĩ tám người, Hạ sĩ mười sáu người; chân thư ký chép sách một trăm hai mươi người, Nha phủ bốn người, Dịch tư bốn người, Dịch đồ bốn mươi người.

Cân xa (Chức trông nom xe cộ, màn trướng loan giá)&lt;br&gt;
Cân xa: Hạ đại phu hai người, Thượng sĩ bốn người, Trung sĩ tám người, Hạ sĩ mười sáu người; Nha phủ bốn người, Nha sử tám người, thợ thủ công một trăm người, Dịch tư năm người, Dịch đồ năm mươi người.

Điển lộ (Chức coi sóc năm loại vương xa của thiên tử)&lt;br&gt;
Điển lộ: Trung sĩ hai người, Hạ sĩ bốn người; Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch tư hai người, Dịch đồ hai mươi người.

Xa bộc (Chức coi việc đóng xe dọn yên cương nhung xa)&lt;br&gt;
Xa bộc: Trung sĩ hai người, Hạ sĩ bốn người; Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch tư hai người, Dịch đồ hai mươi người.

Tư thường (Chức coi giữ cờ xí hiệu lệnh)&lt;br&gt;
Tư thường: Trung sĩ hai người, Hạ sĩ bốn người; Nha phủ hai người, Nha sử hai người, Dịch tư bốn người, Dịch đồ bốn mươi người.

Đô tông nhân (Chức coi việc tông pháp dòng họ chốn đô ấp)&lt;br&gt;
Đô tông nhân: Thượng sĩ hai người, Trung sĩ bốn người; Nha phủ hai người, Nha sử bốn người, Dịch tư bốn người, Dịch đồ bốn mươi người.

Gia tông nhân (Chức coi tộc ước dòng họ nơi gia ấp của đại phu)&lt;br&gt;
Gia tông nhân, định số người giống như chức Đô tông nhân. Phàm những kẻ phụng sự việc thờ kính quỷ thần thì không hạn định số người, đều cứ theo tài nghệ của họ mà định phân ngôi bậc sang hèn.
==Chức phận Lễ quan==
===Đại Tông bá===
Chức trách của quan Đại Tông bá:

Coi giữ điển lễ về trời thần, người quỷ, đất kỳ để dựng nước, giúp thiên tử gây dựng và giữ gìn bờ cõi non sông.

Lấy cát lễ để phụng sự quỷ thần kỳ trong nước: dùng lễ nhân tự (đốt củi sạch hương trầm) tế Hạo Thiên Thượng đế, dùng lễ thực sài (chất củi hiến vật) tế mặt trời, mặt trăng cùng muôn sao, dùng lễ dậu liêu (chất củi thiêu trọn) tế Tư trung, Tư mệnh, Thần Gió, Thần Mưa. Dùng lễ huyết tế (dâng máu tươi) tế thần xã tắc, ngũ tự cùng ngũ nhạc, dùng lễ mai trầm (chôn đất, dìm nước) tế non rừng sông đầm, dùng lễ phó cô (xẻ thịt muôn loài) tế bách vật bốn phương. Dùng lễ tứ hiến quán (bày cỗ dâng rượu thơm rưới đất) hưởng tự tiên vương, dùng lễ quỹ thực (tiến đồ nấu chín) hưởng tự tiên vương, dùng lễ từ mùa xuân hưởng tự tiên vương, dùng lễ dược mùa hạ hưởng tự tiên vương, dùng lễ thường mùa thu hưởng tự tiên vương, dùng lễ chưng mùa đông hưởng tự tiên vương.

Lấy hung lễ để vỗ về mối lo của bang quốc: dùng tang lễ xót thương kẻ thác, dùng hoang lễ xót thương buổi đói kém dịch hạch, dùng điếu lễ xót thương chốn tai ương nạn họa, dùng quái lễ xót thương nơi thành vây trận bại, dùng tuất lễ xót thương chốn giặc cướp loạn ly.

Lấy tân lễ để hòa hiếu bang quốc: chư hầu mùa xuân vào yết kiến gọi là triêu, mùa hạ vào yết kiến gọi là tông, mùa thu vào yết kiến gọi là cận, mùa đông vào yết kiến gọi là ngộ; khi có việc bất thường mà hội kiến gọi là hội; cùng nhau triều cận quy mô lớn gọi là đồng; sai sứ thăm hỏi định kỳ gọi là vấn; sai khanh sính kiến trọng thể gọi là thị.

Lấy quân lễ để thống nhất bang quốc: lễ đại sư, dùng để vận dụng ba quân; lễ đại quân, dùng để phủ dụ vỗ về quân dân; lễ đại điền, dùng để rèn luyện điểm duyệt binh lính; lễ đại dịch, dùng để giao phó công việc cho dân chúng; lễ đại phong, dùng để quy tụ lòng muôn dân.

Lấy gia lễ để gắn bó muôn dân: lấy lễ ẩm thực gắn bó tông tộc anh em, lấy lễ hôn quan (đội mũ, thành thân) gắn bó gái trai trưởng thành, lấy lễ tân xạ (bắn cung thết đãi) gắn bó bạn bè xưa cũ, lấy lễ hưởng yến gắn bó tân khách bốn phương, lấy lễ thần phồn (ban thịt tế) gắn bó nước họ cùng tông, lấy lễ hạ khánh gắn bó nước bề khác họ.

Lấy chín bực nghi mệnh định rõ thứ bậc các bang quốc: một mệnh nhận quan chức, hai mệnh nhận áo mũ, ba mệnh nhận ngôi vị, bốn mệnh nhận tế khí, năm mệnh ban điển pháp, sáu mệnh định bầy tôi, bảy mệnh ban đất phong, tám mệnh phong làm châu mục, chín mệnh phong làm bá chủ.

Lấy ngọc làm sáu vật tín thụy, để phân định ngôi thứ các bang quốc: vương cầm ngọc trấn khuê, công cầm ngọc hoàn khuê, hầu cầm ngọc tín khuê, bá cầm ngọc cung khuê, tử cầm ngọc cốc bích, nam cầm ngọc bồ bích.

Lấy cầm thú làm sáu vật cầm tay ra mắt (chí), để phân định đẳng trật bầy tôi: bực cô cầm da hươu lụa quý, bực khanh cầm dê con, bực đại phu cầm chim nhạn, bực sĩ cầm chim trĩ, bực thứ nhân cầm vịt trời, bực công thương cầm gà đồng.

Lấy ngọc làm sáu thứ đồ tế (khí), để làm lễ thiên địa bốn phương: lấy bích xanh lễ trời, lấy tông vàng lễ đất, lấy khuê xanh lễ phương đông, lấy chương đỏ lễ phương nam, lấy hổ trắng lễ phương tây, lấy hoàng đen lễ phương bắc. Thảy đều có súc vật cùng lụa tế đi kèm, sắc màu theo đúng như khí ngọc ấy.

Lấy của cải sản vật trời sinh tạo tác thành âm đức, dùng lễ tiết vừa mực mà giữ gìn. Lấy huê lợi đất sinh tạo tác thành dương đức, dùng âm nhạc ôn hòa mà dưỡng dục. Dùng lễ nhạc giao hòa đạo hóa dục của đất trời cùng sản vật muôn loài, ngõ hầu phụng sự quỷ thần, hòa thuận muôn dân, thâu tóm sản vật bách tính.

Phàm khi tế đại thần, hưởng đại quỷ, cúng đại kỳ, thời dẫn dắt các viên chấp sự bói chọn ngày lành, trai giới túc trực, trông nom việc tẩy uế rửa sạch, thân đến giám sát việc nấu ủ rượu ngọc sưởng, khám xét vật tế cùng vạc nấu, tự tay bưng ngọc tư (thúng gạo tế quý), xướng đọc hiệu lớn của thần linh, trông coi đại lễ, xướng dẫn phò tá thiên tử cử hành việc tế tự lớn. Nhược bằng thiên tử chẳng thân hành dự lễ, thời thay ngôi hành sự. Phàm đại tế tự, nếu vương hậu chẳng thân dự, thời thay mặt tiến dâng biên đậu, lễ tất thì dọn đi.

Tiếp rước bậc đại tân khách, thời thế quyền dâng cơi quả thực. Việc triêu, cận, hội, đồng nơi cung đình, thời đứng làm thượng tướng (chủ lễ phụ tá). Quốc tang lớn, cũng hành lễ như thế. Thiên tử đến khóc tế chư hầu, cũng tề chỉnh như thế. Thiên tử ra mệnh lệnh cho chư hầu, thời đứng làm chức tân tướng truyền lời. Nước nhà gặp biến cố lớn lao, thời làm lễ tế lữ kính cáo Thượng đế cùng bốn phương sông núi trông xa. Thiên tử định phận phong bờ cõi lớn, thời trước hết tâu cáo Hậu Thổ. Đoạn ban bố điển chế cúng tế xuống khắp bang quốc, thái ấp chư khanh, làng xóm cõi ấp.
===Tiểu Tông bá===
Chức trách của quan Tiểu Tông bá:

Coi việc thiết lập thần vị trong nước, bên hữu đặt đàn Xã Tắc, bên tả đặt chốn Tông Miếu. Định ranh giới đàn tràng tế Ngũ Đế nơi bốn cõi ngoại ô; việc tế Tứ Vọng (sông núi bốn phương) cùng Tứ Loại (tế Trời Đất lúc có việc) cũng đều như thế. Định ranh giới đàn tràng tế sông núi, gò đồi, bờ cõi bãi phẳng, thảy đều theo đúng phương vị vốn có.

Coi giữ các điều cấm lệnh cùng phẩm trật phẩm vật dùng trong ngũ lễ. Phân định thứ bậc chiêu mục nơi tông miếu cùng nhà thiêu (miếu thờ tổ xa). Phân định các điều cấm kỵ về năm hạng áo tang cùng thường phục lúc cát hung, về quy thức xe cộ cờ xí và cung thất dinh thự.

Coi việc phân biệt ba họ (họ cha, họ mẹ, họ vợ) ngõ hầu tỏ rõ sự thân sơ — con đích của các nhà ấy thảy đều gọi là &quot;môn tử&quot; — coi giữ chính lệnh ban ra cho các chi tộc ấy.

Xem xét sắc lông sáu giống súc vật tế, biện rõ tên gọi phẩm vật rồi ban phát cho năm quan, khiến họ cung kính dâng tiến. Phân biệt tên gọi phẩm vật của sáu giống lúa gạo tế cùng cách thức dùng, sai người trong sáu cung cùng nhau cung phụng. Phân biệt tên gọi phẩm vật của sáu thứ chén di, để chờ lúc dâng rượu thơm rưới đất cúng tế. Phân biệt tên gọi phẩm vật của sáu thứ bình tôn, để chờ việc tế tự cùng đãi đằng tân khách.

Coi giữ việc ban thưởng về y phục, xe cộ, cờ xí cùng cung thất.

Coi giữ thứ tự thứ bậc cùng nghi lễ cúng tế bốn mùa. Bằng như nước nhà có việc bói việc lớn lao, thời bưng ngọc lụa xướng to tôn hiệu của quỷ thần. Lúc cử hành đại tế, khám xét vật tế, coi việc tẩy rửa sạch sẽ. Đến ngày tế, đón rước ngọc tư gạo tế, xem xét vạc nấu, tâu báo giờ lành lên thiên tử, tâu cáo vật phẩm đã chu toàn lên thiên tử.

Phàm lúc tế tự hay tiếp rước tân khách, đúng kỳ hạn dâng chén ngọc tán rót rượu thơm. Xướng đạo phò tá việc tiểu lễ trong tế tự. Phàm việc đại lễ, thời phụ tá quan Đại Tông bá. Khi vua ban tước vị cho hàng khanh, đại phu, kẻ sĩ, thời đứng làm chức tân tướng truyền dẫn. Việc tế tự nhỏ thời thân coi công việc, nghi tiết y như điển lễ của Đại Tông bá. Tiếp rước bậc đại tân khách, thời thu nhận lễ vật ngọc lụa mang đến hiến tặng. Bằng như dấy cất ba quân xuất chinh, thời dẫn dắt các viên hữu ty dựng đàn thờ xã thần nơi quân doanh, phụng nghênh thần chủ trên xe vương. Nếu quân tướng sắp sửa động binh nghênh chiến, thời cùng các viên chấp tế làm lễ tâu cáo nơi sông núi bốn phương. Nếu mở cuộc săn bắn lớn, thời dẫn dắt quan viên dâng thú săn tế nơi ngoại ô, rồi mới ban phát thịt cầm thú. Gặp khi tai ương biến loạn lớn, thời cùng các quan chấp sự cầu khấn van vái trên dưới thần kỳ.

Thiên tử thăng hà, bày thi hài nơi đại tẩm, dùng rượu nếp thơm cỏ sưởng mà lau rửa thân thể. Cùng các bậc chấp sự đến trông nom việc tiểu liệm, đại liệm, dẫn dắt các chi họ khác cùng đến phò tá. Treo các mẫu mực áo mũ tang phục nơi bên ngoài cửa Lộ Môn để mọi người theo đó mà may chế. Cùng các chấp sự kiểm duyệt đồ minh khí đưa táng, rồi cất tiếng khóc tang. Khi bói chọn huyệt đất chôn cất, lúc mới đào huyệt mộ, cũng đều hành lễ xót thương như thế. Táng xong rồi, xướng đạo phò trợ điển lễ tang tế. Việc an táng hoàn tất bèn tế cúng trước mộ, bày biện ngôi vị tề chỉnh.

Phàm lúc thiên tử hội đồng chư hầu, cất việc quân lữ, hay tổ chức săn bắn tạp dịch mà cử hành cầu khấn, thời diễn tập trước nghi thức và định sẵn ngôi vị. Nước nhà gặp cơn họa tai, cũng hành lễ phò tế như thế. Phàm gặp buổi tai biến lớn lao của đất trời, phải làm lễ tế loại nơi Xã Tắc Tông Miếu, thời sắp đặt ngôi thứ phân minh.

Phàm các việc đại lễ trong nước, thời phò tá quan Đại Tông bá. Phàm các việc tiểu lễ, thời tự thân coi giữ, thực hành theo đúng oai nghi điển chế của quan Đại Tông bá.
===Tứ sư===
Chức trách của quan Tứ sư:
Coi việc định lập điển lễ cúng tế của nước nhà, ngõ hầu phò tá quan Đại Tông bá. Lập phép đại tự (tế lớn), dùng ngọc lụa cùng súc tế tuyền sắc nguyên vẹn. Lập phép thứ tự (tế vừa), dùng súc tế cùng tiền vải. Lập phép tiểu tự (tế nhỏ), duy dùng súc tế. Theo bốn mùa tiết trời mà xếp đặt thứ tự việc tế tự cùng các tuần cầu đảo, trừ tai. Gặp tuần tế lớn, thời xem xét kiểm nghiệm muông thú đem hiến tế, buộc nơi chuồng cọc, rồi giao phó cho các viên chức việc coi sóc. Phàm việc bói chọn ngày tế lễ, định kỳ hạn đêm hôm trước, thời xướng dẫn phò tá điển lễ ấy; việc xét coi tẩy uế gội rửa cũng cứ y như thế. Đến ngày tế tự, bèn trưng bày các mâm thúng lúa gạo ngọc tư, cáo rằng đã tinh sạch; kiểm duyệt các khí cụ bày biện, cáo rằng đã đủ đầy; cùng dâng rượu thơm, thời giã cỏ uất đun rượu sưởng. Phò tá trông coi các tiểu lễ, trừng phạt kẻ trễ nải dể duôi. Coi giữ cấm lệnh nơi đàn tế cùng chốn tông miếu. Phàm khi lễ tế đã thành tựu viên mãn, thời tâu cáo việc cúng tế đã xong xuôi.

Tiếp rước bực đại tân khách, thân đến xét đặt chiếu đệm ghế dựa, giã cỏ đun rượu thơm, giúp việc tiến dâng lễ ẩm thực. Khi có việc triều cận long trọng, thời giúp quan tiếp tân phò dẫn. Cung kính bày biện điển lễ tráp giỏ vò chum. Khi mở tiệc yến thết đãi, thời trao đồ tế lễ cho khách. Cùng quan chúc quan sử làm lễ trừ tai giải ách nơi ranh giới bờ cõi và chốn ngoại giao.

Gặp việc quốc tang lớn, khi dùng nước rượu sưởng tắm gội thi hài bậc tôn quý, thời lo việc giã uất đun sưởng. Truyền lệnh cho mệnh phụ trong ngoài theo thứ bực mà khóc viếng. Cấm chỉ hạng mệnh nam mệnh nữ trong ngoài mặc đồ tang gai thô sai phép tắc, đoạn trao gậy tang cho đúng phận.

Phàm việc cất quân hay mở hội săn lớn, dùng súc vật tế nơi đền xã miếu tông, thời lo thiết lập ngôi thứ. Khi làm lễ tế Loại tâu việc lên Thượng đế, lễ đắp đàn tế bực đại thần, cùng lễ tế binh khí nơi sông núi, việc định ngôi thứ cũng y như vậy. Nhược bằng việc quân chẳng thành công, thời giúp tay dắt cỗ xe chở bài vị tông miếu. Phàm những cuộc săn thú lớn bốn mùa, khi làm lễ tế cờ biểu và lễ tế thần săn mạch, thời đều đứng ra thiết lập vị thứ.

Vào ngày tế Thường mùa thu, thân đến giám sát việc bói quẻ phát quang dọn cỏ cho năm tới. Vào ngày săn thú cúng miếu mùa đông, thân đến giám sát việc bói quẻ phòng ngừa cảnh giới cho năm tới. Vào ngày tế Xã thổ thần, thân đến giám sát việc bói quẻ cày cấy gieo trồng cho năm tới.

Nhược bằng nước nhà gặp phải biến cố lớn lao, thời truyền lệnh cho người trong nước làm lễ cúng tế. Việc cúng tế bốn mùa theo tiết trời cũng thi hành như thế. Phàm tang lễ của các bậc khanh đại phu, thời đứng ra phò trợ điển lễ. Phàm những việc đại sự của nước nhà, trông coi lễ nghi để phò tá Tông bá. Phàm những việc tiểu sự của nước nhà, chỉnh đốn lễ nghi rồi tự mình coi sóc mọi việc, thi hành y như điển lễ của quan Tông bá vậy.
===Uất nhân===
Chức trách của quan Uất nhân
Uất nhân: Coi giữ đồ tế lễ rót rượu thơm (quán khí). Phàm việc rót rượu cúng khi tế tự hay đãi đằng tân khách, hòa cỏ uất kim cùng rượu nếp sưởng rót đầy vào chén di rồi bày ra. Phàm chén ngọc dùng khi quán lễ, lau rửa tinh sạch rồi bày ra, để giúp việc quán lễ. Xướng bảo nghi lễ và tiết tấu khi dâng rượu quán. Phàm việc dâng rượu quán, lo bưng chậu rửa tay (ốc quán). Đại tang khi tắm gội thi hài vua (mễ), cung đốn các đồ tứ khí; đến khi hạ táng, dâng nạp các đồ quán khí, rồi đem chôn theo. Đại tế tự, cùng quan Lượng nhân nhận lấy chén rượu dâng còn lại sau cùng mà uống cạn.
===Sưởng nhân===
Chức trách của quan Sưởng nhân
Sưởng nhân: Coi việc cung đốn rượu nếp sưởng và trang trí đồ đựng sưởng. Phàm việc tế tự, nơi nền đàn tế Xã dùng lôi lớn, nơi đàn tế Thải môn dùng bầu trét đất, nơi tôn miếu dùng chén khắc hình vượn dài đuôi. Phàm tế sơn xuyên bốn phương dùng chén khảm xà cừ, phàm việc tế chôn (mai sự) dùng chén khái có nắp gạt, phàm việc tế phụ xẻ thịt dùng chén tán hình vuông. Đại tang khi làm đại lễ mễ gội thi hài, đặt gáo múc nước, cung ứng hương liệu rẩy ướp (hấn sưởng). Phàm khi vua trai giới tịnh tâm, cung tiến rượu cự sưởng; phàm khi vua đi điếu tang khóc viếng, cung tiến rượu giới sưởng.
===Kê nhân===
Chức trách của quan Kê nhân
Kê nhân: Coi việc dâng tiến gà làm sinh tế, phân biệt chủng loại lông sắc. Gặp buổi đại tế tự, đêm gáy vang báo rạng đông để thức gọi trăm quan. Phàm việc đại tân khách của nước, khi hội đồng tụ họp, khi việc quân xuất chinh, hay gặp tang chế quốc gia, đều cứ phép ấy mà gáy báo. Phàm việc nước định kỳ hạn, thời xướng báo giờ giấc. Phàm việc tế tự, việc nhương tế tống tai, hay lễ hấn huyết bôi máu, đều lo cung ứng gà tế.
===Tư tôn di===
Chức trách của quan Tư tôn di
Tư tôn di: Coi giữ ngôi vị của sáu loại bình tôn và sáu loại chén di, chỉ dẫn việc rót cúng, phân biệt công dụng cùng thứ rượu chứa bên trong. Tiết từ mùa xuân, tiết dược mùa hạ, việc rót rượu quán dùng chén kê di (vẽ gà) và điểu di (vẽ phượng), đều có khay lót bên dưới. Lúc ban mai dâng đồ tươi sống (triêu tiễn) dùng hai bình hiến tôn, lúc hiến lễ lần thứ hai dùng hai bình tượng tôn, đều có khay lót. Đó là nơi chư thần nhận tước rượu phúc ban. Tiết thường mùa thu, tiết chưng mùa đông, việc rót rượu quán dùng chén giá di (chén có tai) và hoàng di (chén mắt vàng), đều có khay lót. Lúc ban mai dâng tế dùng hai bình trước tôn, lúc hiến dâng đồ chín dùng hai bình hỗ tôn, đều có hũ lôi đi kèm. Đó là nơi chư thần nhận tước rượu phúc ban. Phàm các tuần tế xen kẽ bốn mùa (gian tự), tế truy phong tổ tiên, hay tế sớm ở miếu, việc rót rượu quán dùng chén hổ di và tuy di, đều có khay lót. Lúc ban mai dâng đồ tươi sống dùng hai bình đại tôn, lúc tái hiến dùng hai bình sơn tôn, đều có hũ lôi đi kèm. Đó là nơi chư thần nhận tước rượu phúc ban. Phàm việc múc rót trong sáu chén di và sáu bình tôn: rượu uất tề rót dâng đầu tiên, rượu lễ tề gạn bã mà rót, rượu áng tề lắng trong mà rót, phàm rượu nấu chín thì rót hòa đều. Gặp đại tang, bày giữ các chén di đặt tế điện; lúc đại lữ tế trời đất cũng hành lễ như thế.
===Tư kỷ diên===
Chức trách của quan Tư kỷ diên
Tư kỷ diên: Coi giữ danh sắc đồ vật của năm thức ghế kỷ và năm thức chiếu diên, phân định công dụng cùng vị trí sắp đặt. Phàm khi mở hội đại triều cận, đại yến tiệc bắn cung, phàm khi phân phong bờ cõi, ban mệnh chư hầu, ngai vị của thiên tử dựng tấm bình phong vẽ hình búa rìu (phủ y), trước bình phong hướng về nam, trải chiếu cói viền hoa văn sặc sỡ, trải thêm chiếu sảo viền gấm vẽ, trải thêm chiếu thứ viền hoa văn búa rìu, hai bên trái phải đặt kỷ ngọc. Việc tế tự tiên vương cùng chiếu ngồi hưởng lộc phúc cũng bày như thế. Chư hầu khi tế tự thời trải chiếu bồ viền lụa vẽ, trải thêm chiếu cói viền hoa sặc sỡ, bên hữu đặt kỷ chạm khắc. Chiếu nhận lộc phúc trải chiếu cói viền sặc sỡ, trải thêm chiếu sảo viền gấm vẽ. Trải chiếu tiếp khách quý của bang quốc trước cửa sổ cũng như vậy, bên tả đặt kỷ sơn đỏ. Việc săn bắn việc dịch nơi đồng bãi, thời trải da gấu, bên hữu đặt kỷ sơn đen. Phàm việc tang ma, trải chiếu sậy thô, bên hữu đặt kỷ gỗ mộc. Tấm chiếu bách (dưới cùng) dùng chiếu hoan viền gấm búa rìu. Chư hầu thời dùng viền hoa sặc sỡ, mỗi cụm một kỷ. Phàm việc lành (cát sự) đổi kỷ theo ngôi, việc dữ (hung sự) giữ nguyên kỷ không đổi.
===Thiên phủ===
Chức trách của quan Thiên phủ
Thiên phủ: Coi việc gìn giữ kho tàng nơi tổ miếu cùng các cấm lệnh trong chốn tôn miếu. Phàm ngọc trấn quốc bảo khí lớn lao của nước đều cất giữ nơi đây. Nhược bằng có đại tế tự, đại quốc tang, thời đem ra bày đặt; việc lễ xong xuôi, lại thu cất vào kho. Phàm sổ sách kế toán trị an (trị trung) của các quan phủ, hương, châu cùng đô ấp, ấp cõi, đều tiếp nhận mà cất giữ, để dâng tâu cho vua xét việc chính trị của bầy tôi. Tiết đầu xuân (thượng xuân), làm lễ bôi máu gà (hấn) vào ngọc trấn cùng các bảo khí. Phàm các sự tích cát hung, thời lo việc dâng nước rửa tay và cầm đuốc soi sáng nơi tổ miếu. Tháng chót mùa đông (quý đông), bày các thứ ngọc ra bói để nghiệm điềm lành dữ của năm tới. Nhược bằng dời chuyển đồ bảo khí, thời cung kính bưng lấy. Nhược bằng làm lễ tế thần Tư dân, thần Tư lộc trên trời mà dâng nạp sổ số dân, số thóc gạo, thời đón nhận đem cất vào kho.
===Điển thụy===
Chức trách của quan Điển thụy
Điển thụy: Coi giữ ngọc thụy cùng bảo vật ngọc khí trong kho, phân biệt danh tính công dụng cùng việc tế bái, cắt đặt phẩm phục đồ trang sức theo kèm. Vua giắt ngọc đại khuê bên đai, tay cầm ngọc trấn khuê, lót lụa sảo năm màu thêu năm tầng, để làm lễ triêu nhật tế mặt trời lúc rạng đông. Bực công cầm ngọc hoàn khuê, bực hầu cầm ngọc tín khuê, bực bá cầm ngọc cung khuê, thảy đều lót lụa sảo ba màu thêu ba tầng; bực tử cầm ngọc cốc bích, bực nam cầm ngọc bồ bích, thảy đều lót lụa sảo hai màu thêu hai tầng; để vào chầu vua trong các lễ triêu, cận, tông, ngộ, hội, đồng. Chư hầu gặp gỡ nhau, cũng cứ theo nghi ấy. Các thứ ngọc chạm khắc (chuyện) như khuê, chương, bích, tông lót lụa hai màu thêu một tầng, dùng khi chư hầu sai khanh sai sứ sang sính kiến hỏi thăm. Đồ ngọc bốn khuê liền đế dùng tế trời và làm lễ lữ tế Thượng đế. Đồ ngọc hai khuê liền đế dùng tế đất và làm lễ tế trông vọng bốn phương. Ngọc quán khuê có gáo muỗng (toán) dùng bày tế tiên vương và rót rượu đãi tân khách. Ngọc khuê bích dùng tế mặt trời, mặt trăng cùng muôn sao. Ngọc chương có đế nhọn dùng tế non sông cùng làm phẩm vật tặng gửi khách quý. Ngọc thổ khuê dùng đo bóng mặt trời định bốn mùa ngày tháng, khi phong đất chư hầu thời dùng đo bờ cõi thổ địa. Ngọc trân khuê dùng triệu mời chư hầu giữ đất, dùng vỗ về cứu giúp lúc nạn đói mất mùa. Ngọc nha chương dùng điều binh dấy quân lữ, dùng cai quản quân doanh giữ thành. Ngọc bích dài (bích viễn) dùng định chuẩn mực thước đo. Rãnh khảm chuỗi hạt của các thứ ngọc tổ khuê, chương, bích, tông, hổ, hoàng, cùng ngọc bích tông đục lỗ giữa dùng liệm thi hài người quá cố. Ngọc cốc khuê dùng giải hòa tranh chấp binh đao, dùng làm lễ sính hỏi cưới. Ngọc hoàn khuê tròn góc dùng ban khen bồi dưỡng đạo đức, dùng kết mối giao hảo. Ngọc diễm khuê nhọn góc dùng sửa đổi phẩm hạnh, trừ bỏ gian tà độc ác. Gặp đại tế tự, đại lữ, phàm các việc bang giao tân khách, đều cung đốn ngọc khí kính cẩn dâng lên. Gặp đại tang, cung cấp ngọc bỏ miệng người mất (phạn ngọc, hàm ngọc) cùng ngọc tặng tiễn chôn theo. Phàm đồ ngọc xuất kho, đều phải kính cẩn cung phụng bưng mang.
===Điển mệnh===
Chức trách của quan Điển mệnh
Điển mệnh: Coi việc ban chiếu mệnh về năm nghi thức của chư hầu cùng năm đẳng trật của bầy tôi. Bực thượng công được chín mệnh phong làm châu bá, nước nhà, cung thất, xe cộ cờ quạt, áo xống mũ miện, lễ nghi tiết tấu thảy đều lấy số chín làm mực thước. Bực hầu, bực bá được bảy mệnh, nước nhà, cung thất, xe cộ cờ quạt, áo xống mũ miện, lễ nghi tiết tấu thảy đều lấy số bảy làm mực thước. Bực tử, bực nam được năm mệnh, nước nhà, cung thất, xe cộ cờ quạt, áo xống mũ miện, lễ nghi tiết tấu thảy đều lấy số năm làm mực thước. Bực tam công của thiên tử được tám mệnh, hàng khanh được sáu mệnh, hàng đại phu được bốn mệnh; đến khi được ra ngoài phong đất, thảy đều tăng thêm một bậc mệnh, cõi nước, cung thất, xe cộ cờ quạt, áo xống mũ miện, lễ nghi của họ cũng theo bậc ấy mà tăng. Phàm con đích của chư hầu, đã thề giao ước trước thiên tử mà thay quyền chúa nước mình (nhiếp chính), thời lễ nghi nghi thức kém chúa một bậc; nhược bằng chưa làm lễ thề, thời bưng da hươu lụa quý xếp sau bực tử bực nam. Bực cô của hàng công được bốn mệnh, dùng da hươu lụa quý sánh ngang vua nước nhỏ, hàng khanh của công được ba mệnh, hàng đại phu được hai mệnh, hàng sĩ được một mệnh, cung thất, xe cộ cờ quạt, y phục lễ nghi đều trông theo số mệnh ấy mà định; hàng khanh, đại phu, sĩ của bực hầu bực bá cũng cứ theo phép ấy. Hàng khanh của bực tử bực nam được hai mệnh, hàng đại phu được một mệnh, hàng sĩ không thụ mệnh từ thiên tử, cung thất, xe cộ cờ quạt, y phục lễ nghi đều trông theo số mệnh ấy mà định.
===Tư phục===
Chức trách của Tư phục
Tư phục: coi giữ việc áo xống cát hung của thiên tử, biện rõ danh hiệu vật phẩm cùng việc dùng đến. Cát phục của vương: tế Hạo Thiên Thượng đế, thời mặc áo cừu lớn đội mũ miện, tế Ngũ đế cũng theo như thế; cúng tế tiên vương, thời mặc áo cổn đội mũ miện; cúng tế tiên công, cùng khi thiết yến đãi yến, hay khi bắn cung, thời mặc áo biết (thêu chim trĩ) đội mũ miện; tế bốn phương trông xa cùng núi sông non nước, thời mặc áo thúy (thêu lông thú) đội mũ miện; tế xã tắc cùng ngũ tự, thời mặc áo hi (thêu chim trĩ dệt xơ) đội mũ miện; tế trăm thần nhỏ bé, thời mặc áo huyền đoan đội mũ miện đen. Phàm có việc binh nhung, thời mặc áo da dùng mũ vi biện. Lâm triều nghe chính sự, thời mặc áo da hươu dùng mũ bì biện. Phàm việc săn bắn nơi điền dã, thời dùng áo mũ quan biện. Phàm có việc hung dữ biến loạn, thời dùng áo phục biện. Phàm việc phúng điếu, thời mặc áo chế phục mang dải gai biện điệt. Phàm việc tang phục, để tang thiên vương mặc trảm thôi (áo gai sổ gấu), để tang vương hậu mặc tề thôi (áo gai may gấu). Vương vì ba công sáu khanh mà mặc tích thôi (áo vải gai chuốt), vì chư hầu mà mặc ti thôi (áo gai mảnh), vì đại phu cùng hàng sĩ mà mặc nghi thôi (áo gai thô vừa), mũ đội trên đầu thảy đều dùng biện điệt. Gặp cơn đại dịch, mất mùa đói lớn, tai ương ngập tràn, thời mặc áo mộc mạc sắc trắng (tố phục). Áo xống của tước công, từ bực cổn miện trở xuống, mực thước như áo của vương. Áo xống của tước hầu tước bá, từ bực biết miện trở xuống, mực thước như áo của tước công. Áo xống của tước tử tước nam, từ bực thúy miện trở xuống, mực thước như áo của tước hầu tước bá. Áo xống bực cô, từ bực hi miện trở xuống, mực thước như áo của tước tử tước nam. Áo xống bực khanh đại phu, từ bực huyền miện trở xuống, mực thước như áo của bực cô; hung phục của các bậc ấy, thời gia thêm áo đại công, tiểu công. Áo xống hàng sĩ, từ bực bì biện trở xuống, mực thước như áo của đại phu, hung phục của họ cũng theo lệ ấy. Áo trai giới có hai thứ: huyền đoan (sắc đen trang nghiêm) và tố đoan (sắc trắng thuần hậu). Phàm khi có đại tế tự cùng lúc đón rước đại tân khách, thời lo liệu cấp đủ y phục mà cung tiến. Khi gặp đại tang, thời cung biện áo chiêu hồn (phục y), áo khâm liệm, áo bồi táng (điện y), áo đồ minh khí (hâm y), thảy đều trông nom thứ bậc bày đặt cho ngay ngắn chỉnh tề.
===Điển tự===
Chức trách của Điển tự
Điển tự: coi giữ bờ cõi khu đất tế đàn nơi ngoại ô, thảy đều phân định ranh giới rành rẽ, nắm giữ pháp độ cấm lệnh. Nhược bằng đến kỳ tế tự theo thời tiết, thời dẫn dắt thuộc hạ quét tước sửa sang sạch sẽ, gọi bắt dịch đinh nơi quan tư lệ mà sai khiến sai dịch. Đến lúc hành lễ tế, thời dẫn dắt thuộc viên canh giữ nơi cấm chỉ nghiêm ngặt, răn cấm người qua lại mà dẹp đường (tất).
===Thủ thiêu===
Chức trách của Thủ thiêu
Thủ thiêu: coi giữ tông miếu và chái thiêu (nơi thờ tổ tiên xa đời) của tiên vương tiên công, cất giữ y phục di vật của người trước ở đấy. Nhược bằng sắp sửa tế tự, thời theo đúng từng bộ y phục ấy mà trao cho người đóng vai người chết (thi), nơi miếu sở thờ gần, thời có hữu ty quét tước sửa sang; nơi thiêu miếu thờ xa, thời người thủ thiêu tự thân quét vôi trắng, trát bùn đen cho tôn nghiêm. Tế xong xuôi, thời thu cất cẩn mật những thịt tế dư thừa cùng các bộ áo ấy.
===Thế phụ===
Chức trách của Thế phụ
Thế phụ: coi giữ việc răn phòng trai giới chốn nữ cung cùng các tuần tế tự, kiểm tra so sánh đồ dùng lễ khí cho đủ đầy. Dẫn dắt xướng việc điển lễ cho vương hậu. Suất lĩnh người trong sáu cung cùng nhau cung phụng thóc gạo mâm cúng (tư thịnh). Phò tá lễ nghi cho bậc mệnh phụ tôn thuộc cả bên nội lẫn bên ngoại. Đến khi đón đại tân khách thiết tiệc dâng cơm, cũng coi sóc như thế. Gặp đại tang, xét duyệt kẻ hầu dâng cơi bát sớm tối trong hàng nội ngoại mệnh phụ, ai kẻ chẳng lòng cung kính kính cẩn, thời nghiêm khắc xử phạt. Phàm vương hậu có việc hành lễ lạy chào bậc phụ nhân khác, thời đứng bên xướng dẫn đỡ lời. Phàm mọi việc chốn nội cung cần thông truyền đạt tới hàng ngoại quan ngoài triều đình, thời thế phụ đều đứng ra chuyên trách coi sóc.</text>
      <sha1>4ahexdcik5gk18zd9dzhs4m2sfaxxjs</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Trang:Hoàng Sa Lãnh Thổ Việt Nam Cộng hòa (1974).pdf/19</title>
    <ns>104</ns>
    <id>72532</id>
    <revision>
      <id>206529</id>
      <timestamp>2026-10-30T16:52:07Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>LMQ2401</username>
        <id>3550</id>
      </contributor>
      <comment>/* Chưa hiệu đính */ [[w:WP:TTL|←]]Trang mới: “{{viền|color=black|bgcolor=white|align=right|style=padding-right: 4em; padding-top: 8em; padding-bottom: 1em; border-radius: 1em;|{{x-lớn|PHẦN II &amp;emsp; ⚫︎ CUỘC XÂM LĂNG&lt;br&gt; CỦA TRUNG CỘNG Ở HOÀNG SA}}}}    {{phải|{{lớn|I &amp;ensp; Diễn trình cuộc xâm lăng}}}}  Vụ tranh chấp Hoàng Sa đột phát trở lại kể từ ngày 11.01.1974 khi phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Trung Cộng tuyên bố là nhóm đảo Hoàng…”</comment>
      <origin>206529</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1864" sha1="ky732v0kcs8tuyz9d4z2ifo0uje7tbz" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;LMQ2401&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{viền|color=black|bgcolor=white|align=right|style=padding-right: 4em; padding-top: 8em; padding-bottom: 1em; border-radius: 1em;|{{x-lớn|PHẦN II &amp;emsp; ⚫︎ CUỘC XÂM LĂNG&lt;br&gt;
CỦA TRUNG CỘNG Ở HOÀNG SA}}}}


{{phải|{{lớn|I &amp;ensp; Diễn trình cuộc xâm lăng}}}}

Vụ tranh chấp Hoàng Sa đột phát trở lại kể từ ngày 11.01.1974 khi phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Trung Cộng tuyên bố là nhóm đảo Hoàng Sa và Trường Sa thuộc chủ quyền Trung Cộng mà Việt Nam Cộng Hòa chiếm cứ bất hợp pháp.

Ngày 12.1.74, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Việt Nam Cộng Hòa đã bác bỏ sự đòi hỏi chủ quyền vô căn cứ của Trung Cộng trên các quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.

Mặt khác nghi ngờ một âm mưu đen tối của Trung Cộng, Bộ Tư Lệnh Hải Quân đã chỉ thị Tuần Dương Hạm Lý Thường Kiệt HQ16 đến Hoàng Sa tuần phòng canh chừng. Nên nhắc lại là cho tới khi Trung Cộng gây hấn, phía Việt Nam chỉ có 1 Trung Đội Địa Phương Quân 24 người trú phòng trên đảo Hoàng Sa (Pattle) cùng 4 nhân viên khí tượng. Các đảo khác trong nhóm đảo Nguyệt Thiêm không có quân đội ta trấn đóng.

Ngày 15.1.74, một chiếc ghe đánh cá Trung Cộng bất thần chở người đồn đổ bộ lên đảo Cam Tuyền, cắm cờ và dựng lều trên đảo. Chiến hạm Việt Nam Cộng Hòa dùng quang hiệu đuổi họ rời khỏi đảo, nhưng vô hiệu. Địch quân cũng đổ bộ lên các đảo Vĩnh Lạc, Quang Hòa, Duy Mộng
và tăng cường chiến hạm vào vùng quần đảo. Chiến hạm ta đã dùng loa và đèn hiệu yêu cầu những người Trung Cộng rời khỏi đảo, nhưng vô hiệu.&lt;noinclude&gt;{{phải|17}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>ky732v0kcs8tuyz9d4z2ifo0uje7tbz</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>206530</id>
      <parentid>206529</parentid>
      <timestamp>2026-10-30T18:00:45Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>LMQ2401</username>
        <id>3550</id>
      </contributor>
      <minor />
      <origin>206530</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1864" sha1="fre3xtwuy8izooj1oxgpdylsc6kgo7i" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;LMQ2401&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{viền|color=black|bgcolor=white|align=right|style=padding-right: 4em; padding-top: 8em; padding-bottom: 1em; border-radius: 1em;|{{x-lớn|PHẦN II &amp;emsp; ⚫︎ CUỘC XÂM LĂNG&lt;br&gt;
CỦA TRUNG CỘNG Ở HOÀNG SA}}}}


{{phải|{{lớn|I &amp;ensp; Diễn trình cuộc xâm lăng}}}}

Vụ tranh chấp Hoàng Sa đột phát trở lại kể từ ngày 11.01.1974 khi phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Trung Cộng tuyên bố là nhóm đảo Hoàng Sa và Trường Sa thuộc chủ quyền Trung Cộng mà Việt Nam Cộng Hòa chiếm cứ bất hợp pháp.

Ngày 12.1.74, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Việt Nam Cộng Hòa đã bác bỏ sự đòi hỏi chủ quyền vô căn cứ của Trung Cộng trên các quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.

Mặt khác nghi ngờ một âm mưu đen tối của Trung Cộng, Bộ Tư Lệnh Hải Quân đã chỉ thị Tuần Dương Hạm Lý Thường Kiệt HQ16 đến Hoàng Sa tuần phòng canh chừng. Nên nhắc lại là cho tới khi Trung Cộng gây hấn, phía Việt Nam chỉ có 1 Trung Đội Địa Phương Quân 24 người trú phòng trên đảo Hoàng Sa (Pattle) cùng 4 nhân viên khí tượng. Các đảo khác trong nhóm đảo Nguyệt Thiêm không có quân đội ta trấn đóng.

Ngày 15.1.74, một chiếc ghe đánh cá Trung Cộng bất thần chở người đồn đổ bộ lên đảo Cam Tuyền, cắm cờ và dựng lều trên đảo. Chiến hạm Việt Nam Cộng Hòa dùng quang hiệu đuổi họ rời khỏi đảo, nhưng vô hiệu. Địch quân cũng đổ bộ lên các đảo Vĩnh Lạc, Quang Hòa, Duy Mộng và tăng cường chiến hạm vào vùng quần đảo. Chiến hạm ta đã dùng loa và đèn hiệu yêu cầu những người Trung Cộng rời khỏi đảo, nhưng vô hiệu.&lt;noinclude&gt;{{phải|17}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fre3xtwuy8izooj1oxgpdylsc6kgo7i</sha1>
    </revision>
    <revision>
      <id>206531</id>
      <parentid>206530</parentid>
      <timestamp>2026-10-31T01:57:33Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>LMQ2401</username>
        <id>3550</id>
      </contributor>
      <origin>206531</origin>
      <model>proofread-page</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="1865" sha1="fuql24y2lvp1dg7o5b81u1n6ucdvnid" xml:space="preserve">&lt;noinclude&gt;&lt;pagequality level=&quot;1&quot; user=&quot;LMQ2401&quot; /&gt;&lt;/noinclude&gt;{{viền|color=black|bgcolor=white|align=right|style=padding-right: 4em; padding-top: 8em; padding-bottom: 1em; border-radius: 1em;|{{x-lớn|PHẦN II &amp;emsp; ⚫︎ CUỘC XÂM LĂNG&lt;br&gt;
CỦA TRUNG CỘNG Ở HOÀNG SA}}}}


{{phải|{{lớn|I &amp;ensp; Diễn trình cuộc xâm lăng}}}}

Vụ tranh chấp Hoàng Sa đột phát trở lại kể từ ngày 11.01.1974 khi phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Trung Cộng tuyên bố là nhóm đảo Hoàng Sa và Trường Sa thuộc chủ quyền Trung Cộng mà Việt Nam Cộng Hòa chiếm cứ bất hợp pháp.

Ngày 12.1.74, phát ngôn viên Bộ Ngoại Giao Việt Nam Cộng Hòa đã bác bỏ sự đòi hỏi chủ quyền vô căn cứ của Trung Cộng trên các quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.

Mặt khác nghi ngờ một âm mưu đen tối của Trung Cộng, Bộ Tư Lệnh Hải Quân đã chỉ thị Tuần Dương Hạm Lý Thường Kiệt HQ16 đến Hoàng Sa tuần phòng canh chừng. Nên nhắc lại là cho tới khi Trung Cộng gây hấn, phía Việt Nam chỉ có 1 Trung Đội Địa Phương Quân 24 người trú phòng trên đảo Hoàng Sa (Pattle) cùng 4 nhân viên khí tượng. Các đảo khác trong nhóm đảo Nguyệt Thiềm không có quân đội ta trấn đóng.

Ngày 15.1.74, một chiếc ghe đánh cá Trung Cộng bất thần chở người đến đổ bộ lên đảo Cam Tuyền, cắm cờ và dựng lều trên đảo. Chiến hạm Việt Nam Cộng Hòa dùng quang hiệu đuổi họ rời khỏi đảo, nhưng vô hiệu. Địch quân cũng đổ bộ lên các đảo Vĩnh Lạc, Quang Hòa, Duy Mộng và tăng cường chiến hạm vào vùng quần đảo. Chiến hạm ta đã dùng loa và đèn hiệu yêu cầu những người Trung Cộng rời khỏi đảo, nhưng vô hiệu.&lt;noinclude&gt;{{phải|17}}&lt;/noinclude&gt;</text>
      <sha1>fuql24y2lvp1dg7o5b81u1n6ucdvnid</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>