Châu Âu

<mediawiki xmlns="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:schemaLocation="http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11/ http://www.mediawiki.org/xml/export-0.11.xsd" version="0.11" xml:lang="vi">
  <siteinfo>
    <sitename>Wikivoyage</sitename>
    <dbname>viwikivoyage</dbname>
    <base>https://vi.wikivoyage.org/wiki/Trang_Ch%C3%ADnh</base>
    <generator>MediaWiki 1.47.0-wmf.10</generator>
    <case>first-letter</case>
    <namespaces>
      <namespace key="-2" case="first-letter">Phương tiện</namespace>
      <namespace key="-1" case="first-letter">Đặc biệt</namespace>
      <namespace key="0" case="first-letter" />
      <namespace key="1" case="first-letter">Thảo luận</namespace>
      <namespace key="2" case="first-letter">Thành viên</namespace>
      <namespace key="3" case="first-letter">Thảo luận Thành viên</namespace>
      <namespace key="4" case="first-letter">Wikivoyage</namespace>
      <namespace key="5" case="first-letter">Thảo luận Wikivoyage</namespace>
      <namespace key="6" case="first-letter">Tập tin</namespace>
      <namespace key="7" case="first-letter">Thảo luận Tập tin</namespace>
      <namespace key="8" case="first-letter">MediaWiki</namespace>
      <namespace key="9" case="first-letter">Thảo luận MediaWiki</namespace>
      <namespace key="10" case="first-letter">Bản mẫu</namespace>
      <namespace key="11" case="first-letter">Thảo luận Bản mẫu</namespace>
      <namespace key="12" case="first-letter">Trợ giúp</namespace>
      <namespace key="13" case="first-letter">Thảo luận Trợ giúp</namespace>
      <namespace key="14" case="first-letter">Thể loại</namespace>
      <namespace key="15" case="first-letter">Thảo luận Thể loại</namespace>
      <namespace key="710" case="first-letter">TimedText</namespace>
      <namespace key="711" case="first-letter">TimedText talk</namespace>
      <namespace key="828" case="first-letter">Mô đun</namespace>
      <namespace key="829" case="first-letter">Thảo luận Mô đun</namespace>
      <namespace key="1728" case="first-letter">Event</namespace>
      <namespace key="1729" case="first-letter">Event talk</namespace>
    </namespaces>
  </siteinfo>
  <page>
    <title>Châu Âu</title>
    <ns>0</ns>
    <id>302</id>
    <revision>
      <id>121538</id>
      <parentid>119736</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T19:40:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>KevinKamal55</username>
        <id>11995</id>
      </contributor>
      <comment>/* Các điểm đến khác */</comment>
      <origin>121538</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="20716" sha1="7mxxgturrkk37zy42yrggw2p3m3cepp" xml:space="preserve">{{pagebanner|Panorama -Kinderdijk 1 banner.jpg|caption=Cối xay gió ở Kinderdijk, Hà Lan}}

'''Châu Âu''' là một lục địa giáp với [[Đại Tây Dương]] ở phía Tây, [[châu Phi]] ở phía Nam, phía đông là [[châu Á]] và phía bắc là [[Bắc Cực]].

Châu Âu về mặt địa chất và địa lý là một bán đảo hay tiểu lục địa, hình thành nên phần cực tây của đại lục Á-Âu, hay thậm chí Âu Phi Á, tùy cách nhìn. Theo quy ước, nó được coi là một lục địa, trong trường hợp này chỉ là một sự phân biệt thuần về văn hóa hơn là địa lý. phía bắc giáp Bắc Băng Dương, phía tây giáp Đại Tây Dương, phía nam giáp Địa Trung Hải và biển Đen, tuy nhiên về phía đông thì hiện không rõ ràng. Tuy nhiên có thể coi dãy núi Ural được coi là vùng đất với địa lý và kiến tạo rõ rệt đánh dấu ranh giới giữa châu Á và châu Âu (xem chi tiết trong bài Địa lý châu Âu). Khi được coi là một lục địa thì châu Âu thuộc loại nhỏ thứ hai trên thế giới về diện tích, vào khoảng 10.600.000&amp;nbsp;km², và chỉ lớn hơn Úc. Xét về dân số thì nó là lục địa xếp thứ tư sau châu Á, Châu Mỹ và châu Phi. Dân số của châu Âu vào năm 2003 ước tính vào khoảng 799.466.000: chiếm vào khoảng một phần tám dân số thế giới.

==Vùng==
{{Worldimagemap/Europeimagemap}}
{{Regionlist

|regionmap=
|regionmaptext=
|regionmapsize=

|region1name=[[Balkan]]
|region1color=#69999f
|region1items=[[Albania]], [[Bosnia và Herzegovina]], [[Bulgaria]], [[Croatia]], [[Kosovo]], [[Cộng hòa Macedonia]], [[Moldova]], [[Montenegro]], [[Romania]], [[Serbia]]
|region1description=

|region2name=[[Baltic]]
|region2color=#b5d29f
|region2items=[[Estonia]], [[Latvia]], [[Litva]] 
|region2description=.

|region3name=[[Benelux]]
|region3color=#d5dc76
|region3items=[[Bỉ]], [[Luxembourg]], [[Hà Lan]]
|region3description=.

|region4name=[[Anh và Ireland]]
|region4color=#b383b3
|region4items=[[Guernsey]], [[Ireland]], [[Đảo Man]], [[Jersey]], [[Vương quốc Anh]]
|region4description=.

|region5name=[[Caucasus]]
|region5color=#ac5c91
|region5items=[[Armenia]], [[Azerbaijan]], [[Gruzia]]
|region5description=

|region6name=[[Trung Âu]]
|region6color=#71b37b
|region6items=[[Áo]], [[Séc]], [[Đức]], [[Hungary]], [[Liechtenstein]], [[Ba Lan]], [[Slovakia]], [[Slovenia]], [[Thụy Sĩ]]
|region6description=.

|region7name=[[Pháp]] và [[Monaco]]
|region7color=#a9a567
|region7items=
|region7description=

|region8name=[[Hy Lạp]], [[Thổ Nhĩ Kỳ]], và [[Síp]]
|region8color=#8a84a3
|region8items=
|region8description=.

|region9name=[[Iberia]]
|region9color=#d56d76
|region9items=[[Andorra]], [[Gibraltar]], [[Bồ Đào Nha]], [[Tây Ban Nha]]
|region9description=

|region10name=[[Ý]]
|region10color=#d09440
|region10items=[[Ý]], [[Malta]], [[San Marino]], [[Thành Vatican]]
|region10description=

|region11name=[[Nga]], [[Ukraina]], và [[Belarus]]
|region11color=#4f93c0
|region11items=
|region11description=

|region12name=[[Scandinavia]]
|region12color=#578e86
|region12items=[[Đan Mạch]], [[Quần đảo Faroe]], [[Phần Lan]], [[Iceland]], [[Na Uy]], [[Thụy Điển]]
|region12description=

}}

==Thành phố==
* [[Amsterdam]] - kênh, Rembrandt, hashish và đỏ đèn lồng, là tâm điểm của thái độ tự do xã hội
* [[Barcelona]] - nhà quốc tế của Gaudi trên bờ biển Địa Trung Hải
* [[Berlin]] - thủ đô của nước Đức tái hợp kể từ năm 1990, sau khi bị chia cắt trong 45 năm trong Chiến tranh Lạnh và đã phát triển thành một trung tâm văn hóa quốc tế một cách nhanh chóng kể từ sau sự kiện sụp đổ của Bức tường Berlin
* [[Istanbul]] - thành phố lớn chia tách giữa hai châu lục và một thành phố hấp dẫn của hai nền văn Đông và Tây
* [[Luân Đôn|London]] - thanh phố sôi động và nổi tiếng là trung tâm đa văn hóa của nước Anh
* [[Moskva]] - thành phố lớn nhất châu Âu nổi tiếng với vẻ đẹp về đêm và biểu tượng điện Kremlin.
* [[Paris]] - thủ đô lãng mạn (và cả nước Pháp nói chung) bên bờ sông Seine
* [[Praha]] - thành phố huyền diệu với cây cầu nổi tiếng bắc qua sông Vltava
* [[Roma]] - thành phố trung tâm của khoa học, lịch sử, văn hóa công nghệ trong quá khứ với hai ngàn bảy trăm năm lịch sử

==Các điểm đến khác==
== Các điểm du lịch của Ý ==

=== Các thành phố ===
[[File:Castello di Lierna.jpg|150px|thumb|[[Lâu đài Lierna]]]]
[[File:Varenna alle prima luci della sera.jpg|150px|thumb|[[Varenna]]]]
[[File:Bellagio la Sera.jpg|150px|thumb|Quang cảnh [[bán đảo Bellagio]] và [[Lierna]]]]
* [[Hồ Como]] — Một trong những hồ nổi tiếng nhất nước Ý, được biết đến với các biệt thự lịch sử, cảnh quan tuyệt đẹp và những khu nghỉ dưỡng sang trọng.
* [[Lierna]] — Ngôi làng lịch sử bên bờ Hồ Como, nổi tiếng với lâu đài, bãi biển, các biệt thự cổ và không gian yên bình, thanh lịch.
* [[Varenna]] — Ngôi làng ven hồ thơ mộng với những con phố nhỏ, biệt thự lịch sử và lối đi dạo tuyệt đẹp bên Hồ Como.
* [[Bellagio]] — Một trong những điểm nghỉ dưỡng nổi tiếng nhất Hồ Como, nằm trên bán đảo giữa hai nhánh của hồ.
* [[Đảo Capri]] — Hòn đảo nổi tiếng thế giới trong vịnh Napoli, được biết đến với vẻ đẹp thiên nhiên và Hang Xanh (Grotta Azzurra).
* [[Costa Smeralda]] — Khu nghỉ dưỡng cao cấp trên đảo Sardegna, với [[Porto Cervo]] là trung tâm của du lịch hạng sang.
* [[Granada (Tây Ban Nha)#Alhambra|Alhambra]] - một phần pháo đài, một phần cung điện, khu vườn một phần, và một phần thành phố chính phủ, một phức hợp thời trung cổ cảnh quan tuyệt đẹp nhìn ra Granada
* [[Dãy núi Anpơ]] - dãy núi rất phổ biến cho các cuộc trượt tuyết / trượt ván và leo núi, với [[Mont Blanc]] như đỉnh cao nhất của nó
* [[Cinque Terre]] - một công viên quốc gia tuyệt đẹp, mà kết nối năm ngôi làng đẹp như tranh vẽ
* [[Vườn Quốc gia Białowieża]] - các phần còn lại cuối cùng và lớn nhất của các rừng nguyên sinh bao la rằng một khi lan ra khắp các đồng bằng châu Âu
* [[Blue Lagoon]] - spa địa nhiệt tuyệt vời với các nhiệt độ nước xung quanh 40 °C tất cả các quanh năm, thậm chí trong điều kiện đóng băng
* [[Meteora]] - sáu Đông Chính thống giáo tu viện được xây dựng trên trụ cột nhạc rock đá sa thạch tự nhiên
* [[Füssen#Xem|Lâu đài Neuschwanstein]] - các lâu đài cổ tích-câu chuyện cũng-được biết đến trong dãy núi Anpơ Bayern trong Đức
* [[Vườn quốc gia Plitvice]] - hồ màu ngọc lam-màu xinh đẹp bao quanh bởi một phức tạp rừng lớn
* [[Stonehenge]] - đài bằng đá xây từ kỳ đồ đá mới và thời đại đồ đồn nằm trên tại vùng đồng bằng Salisbury

==Tổng quan==
===Lịch sử===
[[Hình:Florence italy duomo.jpg|350px|nhỏ|Firenze, nơi sinh của thời kỳ Phục hưng với một di sản văn hóa đáng kinh ngạc]]
Dấu hiệu cụ thể đầu tiên văn hóa viết châu Âu có thể được tìm thấy ở Hy Lạp. Homer (thế kỷ thứ 8 trước Công nguyên), Hesiod (753 trước Công nguyên) và Kallinos (728 trước Công nguyên) là ba trong số những nhà thơ lâu đời nhất ở châu Âu. Người La Mã tin rằng thành phố của họ được thành lập vào năm 753 trước Công nguyên. Các nhà khảo cổ hiện đại và sử gia tin rằng khu vực trong ngày Roma hiện đại đã có người ở ít nhất là từ 1000-800 TCN.

Từ năm 300, Kitô giáo ở châu Âu bắt đầu truyền bá. Khoảng năm 500, Đế chế La Mã sụp đổ, với Pháp vào thời điểm đó đang chịu sự cai trị của Merovingia, Tây Ban Nha đến chiếm đóng từ Bắc Hồi giáo Berber châu Phi và các nước khác về bản chất xâm lược của các nhóm man rợ khác nhau. Trong 714, đế chế Carolingia được thành lập và kéo dài cho đến 911 phần lớn chiếm của Tây Âu. Giai đoạn sau ngày này thường được gọi là thời Trung cổ cao và kéo dài cho đến khoảng năm 1300 này đã chứng kiến ​​một sự thay đổi đô thị hóa trên toàn châu Âu, bắt đầu ở Tây Âu, và đã dẫn đến các trường đại học. Sau đó là thời Cuối Trung cổ đã kết thúc khoảng năm 1500, khai sinh ra một giai đoạn lịch sử châu Âu thường được gọi là thời kỳ Phục hưng. Những người dân của thời kỳ này chủ động khám phá nền văn hóa cổ điển Graeco-La Mã và nó đã được theo sau là một cải cách của Kitô giáo, với sự gia tăng của các giáo phái mới ở châu Âu, đặc biệt là đạo Tin Lành.

Giữa giai đoạn 1492-1972, nhiều quốc gia châu Âu (như Anh, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Nga, Pháp và Hà Lan) cai trị hoặc đã cai trị nhất của thế giới được biết đến, ngoại trừ khu vực Đông Á (Trung Quốc, Nhật Bản và Tây Tạng) và các khu vực của Nam Cực. Điều này được gọi là chủ nghĩa thực dân và đã được ngừng lại sau khi chiến tranh thế giới II trong lợi của một phương pháp nhân đạo hơn, tự do và hiệu quả chi phí gọi là toàn cầu hóa.

Châu Âu, trước khi kết thúc Chiến tranh Thế giới II, là một khu vực bị tàn phá bởi quy mô lớn &quot;chiến tranh hoàn toàn&quot;. Các nhà lãnh đạo quốc gia đã nhận ra sau khi chiến tranh thế giới II là hội nhập kinh tế-xã hội và chính trị là cần thiết để đảm bảo rằng những bi kịch như vậy không bao giờ xảy ra lần nữa. Bắt đầu với khởi đầu khiêm tốn, khi thành lập đầu tiên của châu Âu là châu Âu và Cộng đồng Than Thép (ECSC) vào năm 1951. Những người sáng lập của các quốc gia là Bỉ, Tây Đức, Luxembourg, Pháp, Ý và Hà Lan. Ấn tượng với kết quả của các công đoàn, sáu nước đã công bố và năm 1956 đã ký Hiệp ước Roma, với mục tiêu cuối cùng của việc tạo ra một thị trường chung - Cộng đồng Kinh tế châu Âu (EEC). Trong năm 1967, các công đoàn đã được chính thức hóa hơn nữa với một sự sáng tạo của một Ủy ban châu Âu duy nhất, cũng như Hội đồng Bộ trưởng và Nghị viện châu Âu.

Từ 1945-1990 châu Âu được chia Bức Màn Sắt phân chia Đông Âu với các trường hợp ngoại lệ của Nam Tư, Hy Lạp, Thổ Nhĩ Kỳ và Síp từ Tây Âu. Liên Xô kiểm soát hầu hết Đông Âu cùng với Đông Đức trong 45 năm, vào năm 1989 cuộc biểu tình xảy ra khắp Đông Âu và các chế độ cộng sản được đưa xuống bởi phần lớn cuộc cách mạng bất bạo động trừ Romania, mà bạo lực lật đổ nhà độc tài và hành quyết ông và vợ ông . Năm 1991, Liên Xô sụp đổ và chiến tranh lạnh kết thúc.

Sau năm 1967, EEC tiếp tục phát triển nhanh chóng, Đan Mạch, Ai-len và Vương quốc Anh tham gia trong năm 1973, Hy Lạp vào năm 1981, Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha vào năm 1986 và Áo, Phần Lan và Thụy Điển vào năm 1995. Cho đến nay, Na Uy và Thụy Sĩ đã phản thành viên vì những lý do lịch sử và kinh tế. Liên minh châu Âu kiên trì với hội nhập kinh tế và đưa ra đồng euro (€) trên một số quốc gia ngày 1 tháng Giêng năm 2002. Hiện nay, 17 quốc gia sử dụng đồng euro là tiền tệ chính thức của họ. Ngoài ra, San Marino, Vatican và Monaco, mà không phải là thành viên EU, đã được cấp giấy phép chính thức để sử dụng đồng euro. Andorra, Montenegro và Kosovo sử dụng đồng euro mà không có một thỏa thuận chính thức.

Năm 2004, thêm 10 nước gia nhập EU. Đây là Síp, Cộng hòa Séc, Estonia, Hungary, Latvia, Lithuania, Malta, Ba Lan, Slovakia và Slovenia. Trong năm 2007, Bulgaria và Romania gia nhập EU, và như năm 2013, Croatia, Iceland, Macedonia, Montenegro, Serbia và Thổ Nhĩ Kỳ là ứng viên chính thức.

===Địa lý===
Về mặt địa lý, châu Âu nằm trong một đại lục rộng hơn là lục địa Âu-Á. Ranh giới của lục địa châu Âu với châu Á bắt đầu từ dãy Ural ở Nga phía đông, đến đông nam thì không thống nhất, có thể coi là sông Ural hoặc sông Emba. Từ đó ranh giới này kéo đến biển Caspia, sau đó đến sông Kuma và Manych hoặc dãy Caucasus, rồi kéo đến Biển Đen; eo biển Bosporus, biển Marmara, và eo biển Dardanelles chấm dứt ranh giới với châu Á. Biển Địa Trung Hải ở phía nam phân cách châu Âu với châu Phi. Ranh giới phía tây là Đại Tây Dương, tuy thế Iceland, nằm cách xa hẳn so với điểm gần nhất của châu Âu với châu Phi và châu Á, cũng nằm trong châu Âu. Hiện tại việc xác định trung tâm địa lý châu Âu vẫn còn trong vòng tranh luận.

Về mặt địa hình, châu Âu là một nhóm các bán đảo kết nối với nhau. Hai bán đảo lớn nhất là châu Âu &quot;lục địa&quot; và bán đảo Scandinavia ở phía bắc, cách nhau bởi Biển Baltic. Ba bán đảo nhỏ hơn là (Iberia, Ý và bán đảo Balkan) trải từ phía nam lục địa tới Địa Trung Hải, biển tách châu Âu với châu Phi. Về phía đông, châu Âu lục địa trải rộng trông như miệng phễu tới tận biên giới với châu Á là dãy Ural.

Bề mặt địa hình trong châu Âu khác nhau rất nhiều ngay trong một phạm vi tương đối nhỏ. Các khu vực phía nam địa hình chủ yếu là đồi núi, trong khi về phía bắc thì địa thế thấp dần từ các dãy Alps, Pyrene và Karpati, qua các vùng đồi, rồi đến các đồng bằng rộng, thấp phía bắc, và khá rộng phía đông. Vùng đất thấp rộng lớn này được gọi là Đồng bằng Lớn Âu Châu, và tâm của nó nằm tại Đồng bằng Bắc Đức. Một vùng đất cao hình vòng cung nằm ở biên giới biển phía tây bắc, bắt đầu từ quần đảo Anh phía tây và dọc theo trục cắt fjord có nhiều núi của Na Uy.

===Khí hậu===
Khí hậu của châu Âu là ôn đới. Khí hậu là nhẹ hơn so với các khu vực khác của cùng vĩ độ (ví dụ như vùng đông bắc Hoa Kỳ) do ảnh hưởng của hải lưu Gulf Stream. Tuy nhiên, có sự khác biệt sâu sắc trong các vùng khí hậu của các vùng khác nhau. Phạm vi của châu Âu khí hậu từ nhiệt đới gần biển Địa Trung Hải ở phía nam, đến cận Bắc Cực gần biển Barents và Bắc Băng Dương ở phía bắc vĩ độ. Nhiệt độ cực lạnh chỉ được tìm thấy ở miền bắc Scandinavia và các bộ phận của Nga trong mùa đông.

Lượng mưa trung bình hàng năm phân kỳ rộng rãi ở châu Âu. Hầu hết lượng mưa diễn ra trong dãy núi Alps, và trong một dải dọc theo biển Adriatic từ Slovenia đến bờ biển phía tây của Hy Lạp. Các khu vực khác với nhiều mưa bao gồm phía tây bắc của Tây Ban Nha, nước Anh và phía tây Na Uy. Bergen có lượng mưa cao nhất ở châu Âu với 235 ngày mưa một năm. Hầu hết mưa diễn ra vào mùa hè, do gió tây từ Đại Tây Dương đã đụng quần đảo Anh, Benelux, miền tây nước Đức, miền Bắc nước Pháp và Tây Nam Scandinavia.

Thời gian tốt nhất để ghé thăm châu Âu trong mùa hè. Vào tháng Tám, quần đảo Anh, Benelux, Đức và miền Bắc nước Pháp có mức cao trung bình khoảng 23-24 °C, nhưng nhiệt độ này không thể được thực hiện cho các cấp. Đó là lý do tại sao trong mùa hè nhiều chuyến bay đi từ phía bắc đến phía nam châu Âu như người miền Bắc chạy trốn khỏi mưa và có thể thấp hơn so với nhiệt độ trung bình. Địa Trung Hải có số tiền cao nhất của mặt trời giờ ở châu Âu, và nhiệt độ cao nhất. Nhiệt độ trung bình trong tháng tám là 28 °C ở Barcelona, ​​30 °C ở Rome, 33 °C tại Athens và 39 °C trong Alanya dọc theo Riviera Thổ Nhĩ Kỳ. Một nguyên tắc chung là xa hơn về phía nam và phía đông một đi, nó trở nên ấm hơn.

Mùa đông tương đối lạnh ở châu Âu, ngay cả ở các nước Địa Trung Hải. Những khu vực chỉ với mức cao trong ngày khoảng 15 °C trong tháng là Andalucia ở Tây Ban Nha, một số quần đảo Hy Lạp và Thổ Nhĩ Kỳ Riviera. Tây Âu có trung bình khoảng 4-8 °C vào tháng Giêng, nhưng nhiệt độ giảm xuống dưới mức đóng băng trong suốt mùa đông. Khu vực phía đông của Berlin có nhiệt độ đặc biệt lạnh với mức cao trung bình dưới đông. Nga là một trường hợp đặc biệt như Moskva và Saint Petersburg có mức cao trung bình là -5 °C và thấp từ -10 °C vào tháng 1. Một số hoạt động được thực hiện tốt nhất trong mùa đông, chẳng hạn như thể thao mùa đông trong dãy núi Alps. Các đỉnh núi cao nhất của dãy núi Alps có tuyết vĩnh viễn.

==Đến==
Quy định nhập cảnh vào châu Âu phụ thuộc vào nơi bạn đang đi. Công dân các nước EU và (EFTA) Hiệp hội các quốc gia châu Âu thương mại tự do (Iceland, Liechtenstein, Na Uy và Thụy Sĩ) có thể đi lại tự do trên khắp lục địa (trừ Nga, Belarus và vùng Caucasus), do đó, sau chỉ áp dụng cho công dân không thuộc EU/EFTA.

Nếu bạn đang bước vào một nước thuộc khối Schengen và bạn có kế hoạch đến thăm chỉ có các nước Schengen khác, bạn chỉ cần một visa Schengen. Chỉ có công dân của các nước non-EU/EFTA sau đây không cần phải có thị thực nhập cảnh vào khu vực Schengen: Albania *, Andorra, Antigua và Barbuda, Argentina, Úc, Bahamas, Barbados, Bosnia và Herzegovina *, Brazil, Brunei, Canada, Chile, Costa Rica, Croatia, El Salvador, Guatemala, Honduras, Israel, Nhật Bản, Macedonia *, Malaysia, Mauritius, Mexico, Monaco, Montenegro *, New Zealand, Nicaragua, Panama, Paraguay, Saint Kitts và Nevis, San Marino , Serbia * / **, Seychelles, Singapore, Hàn Quốc, Đài Loan *** (Trung Quốc), Hoa Kỳ, Uruguay, Vatican City, Venezuela, bổ sung người có chức Quốc gia Anh (ở nước ngoài), Hồng Kông hay Macao.

Những công dân không thuộc EU/EFTA được miễn thị thực có thể không ở lại quá 90 ngày trong một khoảng thời gian 180 ngày trong khu vực Schengen như một toàn thể và, nói chung, có thể không làm việc trong thời gian nghỉ (mặc dù một số nước trong khối Schengen không cho phép quốc gia nhất định để làm việc - xem dưới đây). Đếm bắt đầu một khi bạn nhập bất kỳ nước nào trong khu vực Schengen và không thiết lập lại bằng cách rời một nước thuộc khối Schengen để vào nước khác. Tuy nhiên, công dân New Zealand có thể ở lại quá 90 ngày nếu họ chỉ thăm các nước thuộc khối Schengen đặc biệt.
== Đi dạo ==

==Ngôn ngữ==
Tiếng Anh, tiếng Pháp, tiếng Ý, tiếng Tây Ban Nha, tiếng Bồ Đào Nha, tiếng Hy Lạp, tiếng Nga, tiếng Đức...

Nhóm ngôn ngữ: Giecman, Latinh, Xlavơ,...

&lt;br /&gt;{{Outline}}

{{Wikipedia|{{SUBPAGENAME}}}}

{{Geo|52|13|zoom=4}}</text>
      <sha1>7mxxgturrkk37zy42yrggw2p3m3cepp</sha1>
    </revision>
  </page>
  <page>
    <title>Ý</title>
    <ns>0</ns>
    <id>1544</id>
    <revision>
      <id>121537</id>
      <parentid>116804</parentid>
      <timestamp>2026-07-08T19:28:17Z</timestamp>
      <contributor>
        <username>KevinKamal55</username>
        <id>11995</id>
      </contributor>
      <comment>/* Các điểm đến khác */</comment>
      <origin>121537</origin>
      <model>wikitext</model>
      <format>text/x-wiki</format>
      <text bytes="43902" sha1="bn7szopi09b1nuk0kfskzk0hevyeuiu" xml:space="preserve">{{pagebanner|Italy banner 3 Florence.jpg|caption=Một khung nhìn của Firenze từ Piazzale Michelangelo}}

{{quickbar
|image=Rome at night.jpg
| caption=Roma về đêm.
| location=LocationItaly.png
| flag=Flag of Italy.svg
| Thủ đô=[[Rome]]
| government=Cộng hòa nghị viện
| currency=Euro (€)
| area= ''tổng:'' 301.340 km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;&lt;br /&gt;''nước'' 7.200 km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;&lt;br /&gt;''land:'' 294,140 km&lt;sup&gt;2&lt;/sup&gt;
| population=59.619.290 (ước tính năm 2008)
| language=[[Tiếng Ý]] (chính thức); thiểu số nói [[tiếng Đức]], [[tiếng Pháp]] và [[tiếng Slovenian|Slovene]]
| religion=chủ yếu Công giáo La Mã với cộng đồng Tin Lành và Do Thái trưởng thành và một cộng đồng người nhập cư Hồi giáo đang phát triển
| callingcode=+39
| tld=.it
|timezone=
}}
'''Ý''' (gọi tắt từ Hán-Việt: '''Ý Đại Lợi'''), còn gọi là '''I-ta-li-a''' (tiếng Ý: '''Italia'''), quốc danh hiện tại là '''Cộng hoà Ý''' (tiếng Ý: Repubblica Italiana), là một quốc gia nằm ở Bán đảo Ý phía Nam [[Châu Âu]], và trên hai hòn đảo lớn nhất tại Địa Trung Hải, Sicilia và Sardegna.

==Tổng quan==
Ý có chung biên giới phía bắc là dãy Alpine với [[Pháp]], [[Thụy Sĩ]], [[Áo]] và [[Slovenia]]. Các quốc gia độc lập [[San Marino]] và [[Thành Vatican]] là những lãnh thổ nằm gọn bên trong bán đảo Ý, còn Campione d'Italia lại là một vùng đất của Ý nằm trong lãnh thổ Thuỵ Sĩ. Cùng với [[Hy Lạp]], Italia được công nhận là nơi sinh của văn hóa phương Tây. Không đáng ngạc nhiên, nó cũng là nơi có số lượng [[di sản thế giới UNESCO]] nhiều nhất trên thế giới. Nghệ thuật và di tích cao được tìm thấy ở khắp mọi nơi trên toàn quốc. Nó cũng là trên toàn thế giới nổi tiếng với các món ăn ngon, thời trang hợp thời trang của nó, xe hơi và xe máy thể thao sang trọng, các nền văn hóa trong khu vực đa dạng và tiếng địa phương, cũng như đối với nhiều bờ biển đẹp, hồ núi và núi (dãy Alps và Apennines). Không có thắc mắc nó có biệt danh Il Bel Paese (quốc gia xinh đẹp).

Ý từng là nơi xuất phát của nhiều nền văn hoá [[Châu Âu]], như Etruscan và La Mã, và sau này cũng là nơi sản sinh ra phong trào Phục hưng Ý. Thủ đô Roma của Ý từng là trung tâm của nền Văn minh phương Tây, và là trung tâm của Giáo hội Công giáo La Mã.

Ngày nay, Ý là một nền cộng hoà dân chủ, và là một quốc gia phát triển với GDP đứng hàng thứ 7 và thứ 20 về Chỉ số phát triển con người của thế giới. Nước này là một thành viên sáng lập của tổ chức tiền thân Liên minh [[Châu Âu]] ngày nay (đã ký kết Hiệp ước Roma năm 1957), và cũng là một thành viên của G8, Hội đồng [[Châu Âu]], Liên minh Tây Âu, và tổ chức Sáng kiến Trung Âu. Bắt đầu từ ngày 1 tháng 1 năm 2007, Ý đã trở thành một thành viên không thường trực của Hội đồng Bảo an Liên hiệp quốc. Đồng thời, Ý cũng được coi là một cường quốc.

Ý phần lớn là một bán đảo nằm trên biển Địa Trung Hải, giáp biên giới [[Pháp]], Thụy Sĩ, Áo và Slovenia ở phía bắc. Đất nước này hình chiếc ủng, được bao quanh bởi biển Liguria, biển Sardinia, và biển Tyrrhenia ở phía tây, Sicilia và biển Ionian ở miền Nam, và biển Adriatic ở phía Đông. [[Tiếng Ý]] là ngôn ngữ chính thức là ngôn ngữ của đa số dân chúng, nhưng như bạn đi du lịch trong cả nước, bạn sẽ thấy có một số phương ngữ Ý nhau tương ứng với các khu vực bạn đang ở. Ý có một cảnh quan rất đa dạng, nhưng có thể được mô tả chủ yếu như núi bao gồm các dãy núi Alps và dãy núi Apennines chạy qua phần lớn của nó. Ý có hai hòn đảo lớn như là một phần của đất nước mình: Sardinia, đó là một hòn đảo ngoài khơi bờ biển phía tây của Ý, và Sicily, mà là ở phía Nam (các &quot;ngón chân&quot;) của khởi động.

Trong trường hợp khẩn cấp hoặc phiền toái, Bộ Ý Du lịch thực hiện các trung tâm liên lạc đa ngôn ngữ cung cấp thông tin và hỗ trợ cho người lạ. Easy Italia hoạt động bảy ngày một tuần 9:00-22:00. Bạn có thể liên hệ với Easy Italia bằng cách quay số +39.039.039.039 từ bất cứ nơi nào trên thế giới, hoặc từ một điện thoại cố định hoặc di động. Nếu bạn đang ở Ý bạn cũng có thể liên hệ với họ bằng cách quay các số điện thoại miễn phí số 800.000.039 từ điện thoại cố định và điện thoại công cộng. Dịch vụ này cũng có sẵn trên Skype (easyitalia) và bạn có thể nhận được bất kỳ thông tin miễn phí bằng cách điền vào mẫu của họ.
===Lịch sử===
Chắc chắn có con người trên bán đảo Ý cho ít nhất 200.000 năm. Trước khi người La Mã, nền văn minh Etrusca kéo dài từ thời tiền sử đến việc thành lập La Mã. Người Etrusca phát triển mạnh mẽ ở trung tâm và phía bắc hiện nay là Ý, đặc biệt là trong khu vực bây giờ đại diện phía bắc Lazio, Umbria và Tuscany. La Mã đã giúp người Etrusca cho đến khi La Mã đánh bại thành phố Etrusca gần đó Veii trong 396 trước Công nguyên. Trong thế kỷ thứ 8 và thứ 7 trước Công nguyên, các thuộc địa của Hy Lạp đã được thành lập tại Sicily và vùng phía nam của Ý và văn hóa Etrusca nhanh chóng trở thành chịu ảnh hưởng của của Hy Lạp. Điều này được mô tả rõ nét ở một số bảo tàng Etruscan tuyệt vời, các bãi chôn lấp Etruscan cũng rất đáng tham quan.
La Mã cổ đại ban đầu là một ngôi làng nhỏ được thành lập khoảng thế kỷ thứ 8 trước Công nguyên. Theo thời gian, nó đã phát triển thành một đế chế bao phủ toàn bộ Địa Trung Hải và xa về phía bắc Scotland. Việc suy tàn đều của nó bắt đầu vào thế kỷ thứ 2, và đế chế cuối cùng đã bị vỡ thành hai phần trong năm 285: Đế quốc La Mã phương Tây và Đế chế Byzantine ở phía Đông. Phía tây, bị tấn công từ những người Goths, cuối cùng sụp đổ, để lại bán đảo Ý bị chia rẽ. Sau này, La Mã thông qua thành cái gọi là thời Trung Cổ. Chính thành phố này đã bị đánh chiếm bởi người Saracens trong 846.

Trong thế kỷ thứ 6, một bộ tộc Giéc Manh, người Lombard, đến từ phía bắc, vì vậy khu vực phía Bắc hiện nay của Lombardy. Cán cân quyền lực giữa họ và những kẻ xâm lược khác như Byzantine, Ả Rập, và Saracens Hồi giáo, với Thánh chế La Mã và Giáo hoàng có nghĩa là không thể thống nhất Italia, mặc dù khách đến sau như những người Carolingia và Hohenstaufen đã xoay xở để áp đặt một số quyền kiểm soát. Ở miền Nam, Vương quốc Hai Sicilies, một kết quả của sự thống nhất của Vương quốc Sicily với Vương quốc Napoli trong năm 1442, có kinh đô ở Napoli. Ở phía bắc, Ý là một bộ sưu tập của các quốc gia thành phố độc lập nhỏ và vương quốc và sẽ vẫn như vậy cho đến thế kỷ 19. Mọi người nhìn những người đàn ông mạnh mẽ những người có thể mang lại trật tự cho thành phố và đây là cách triều đại như Medici ở Florence phát triển. Đổi lại, các gia đình đã trở thành khách hàng quen của nghệ thuật, cho phép Ý để trở thành nơi sinh của thời kỳ Phục hưng, với sự xuất hiện của những thiên tài như Leonardo da Vinci và Michelangelo.

Từ 1494 trở đi, Ý bị một loạt các cuộc xâm lược của [[Pháp]] và [[Tây Ban Nha]]. Phía Bắc đã trở thành chi phối bởi nước Áo.

Vương quốc Ý kéo dài 1861-1946. Giuseppe Garibaldi lãnh đạo một đợt phát động thống nhất đất nước ở miền nam Italia, trong khi miền Bắc muốn thành lập một nhà nước thống nhất Ý dưới sự cai trị của nó. Vương quốc phía Bắc thách thức thành công Áo và thành lập Turin là thủ đô của nhà nước mới được thành lập. Năm 1866, Victor Emmanuel II đã có thể thôn tín Venice. Vào năm 1870, ngay sau khi Pháp đã từ bỏ nó, thủ đô của Italia đã được chuyển đến [[Roma]].

Trong tháng 10 năm 1922, một đảng Phát xít quốc gia nhỏ do Benito Mussolini đã cố gắng một cuộc đảo chính với &quot;Diễu hành ở Roma&quot;, kết quả là nhà vua hình thành một liên minh với Mussolini. Một hiệp ước với Đức được ký kết bởi Mussolini năm 1936, và lần thứ hai vào năm 1938. Trong cuộc chiến tranh thế giới thứ hai, Ý bị xâm chiếm bởi quân Đồng minh vào tháng Sáu năm 1943, dẫn đến sự sụp đổ của chế độ phát xít và việc bắt giữ, chuyến bay, cuối cùng lại chụp và cái chết của Mussolini. Vào tháng Chín năm 1943, Ý đầu hàng. Tuy nhiên, giao chiến tiếp tục trên lãnh thổ của mình cho phần còn lại của chiến tranh, với các đồng minh chống phát xít những người Ý đã không đầu hàng, cũng như các lực lượng Đức.

Năm 1946, vua Umberto II đã buộc phải thoái vị và Ý đã trở thành một nước cộng hòa. Trong những năm 1950, Ý đã trở thành một thành viên của NATO và liên minh với Hoa Kỳ. Kế hoạch Marshall đã giúp khôi phục nền kinh tế Ý mà, cho đến những năm 1960, đã có được một giai đoạn tăng trưởng kinh tế bền vững. Năm 1957, Ý đã trở thành một thành viên sáng lập Cộng đồng kinh tế [[Châu Âu]]. Trong những năm 1950 và đầu những năm 1960, Ý đã trải qua thời kỳ tăng trưởng kinh tế nhanh chóng và sản xuất công nghiệp, được gọi là &quot;il boom&quot;, mà thấy tăng của đất nước từ một quốc gia nghèo và yếu, để một mạnh mẽ. Trong thời gian này, cũng có thể, các thành phố như Roma trở lại là điểm du lịch phổ biến, thể hiện ở cả phim Mỹ và Ý như &quot;Roman Holiday&quot; hoặc &quot;La Dolce Vita&quot;.

Tuy nhiên, mặc dù một giai đoạn thành công và sản xuất nhiều kéo dài cho đến giữa năm 1960, từ cuối thập niên 60 cho đến cuối những năm 1980, đất nước đã trải qua một cuộc khủng hoảng kinh tế. Có một nỗi sợ hãi liên tục, cả bên trong và bên ngoài nước Ý (đặc biệt là ở Mỹ), rằng Đảng Cộng sản, mà thường xuyên thăm dò ý kiến ​​trên 20% số phiếu bầu, một ngày nào đó sẽ hình thành một một chính phủ và tất cả các loại thủ đoạn bẩn được bịa ra để ngăn chặn điều này. Từ năm 1992 cho đến ngày nay, Italia đã phải đối mặt với khoản nợ lớn của chính phủ và tham nhũng rộng lớn. Vụ bê bối có liên quan đến tất cả các bên lớn, nhưng đặc biệt là đảng Dân chủ Thiên chúa giáo và đảng Xã hội, được hòa tan. Các cuộc bầu cử năm 1994 đưa ông trùm truyền thông Silvio Berlusconi vào ghế Thủ tướng Chính phủ, ông đã hai lần bị đánh bại, nhưng ông nổi lên chiến thắng một lần nữa trong cuộc bầu cử năm 2008.

Mặc dù thống nhất đã kéo dài hơn 150 năm, vẫn còn những chia rẽ lớn ở Ý. Phần phía bắc của đất nước giàu có hơn và công nghiệp hóa nhiều hơn phía nam và nhiều người miền bắc phản đối với các đòi hỏi thực tế trợ cấp cho miền Nam. Chính đảng Liên đoàn miền Bắc thúc đẩy quyền tự chủ lớn hơn cho phía bắc và để giảm chuyển tiền về phía nam. Chỉ một điều người dân ở phía bắc và phía nam có thể đồng ý: không ai thích trả tiền cho bộ máy quan liêu khổng lồ có trụ sở tại [[Roma]].

==Vùng==

{{Regionlist|

regionmap=Italy regions.png |
regionmapsize=400px |
regionmaptext=Các vùng của Ý |

region1name=[[Tây Bắc Ý]] |
region1color=#71b37b |
region1items=[[Piedmont]], [[Liguria]], [[Lombardy]] và [[Aosta Valley]]|
region1description=Nhà của Riviera Ý, bao gồm [[Portofino]] và [[Cinque Terre]]. Các [[Alps]], các thành phố đẳng cấp thế giới như thủ đô công nghiệp của Ý ([[Torino]]), cảng lớn nhất của nó ([[Genova]]), là trung tâm kinh doanh chính của đất nước ([[Milano]]), chia sẻ du khách trong khu vực với phong cảnh đẹp như hồ Como và hồ Maggiore, và các kho báu Phục hưng ít được biết đến như [[Mantova]].
|
region2name=[[Đông Bắc Ý]] |
region2color=#8a84a3 |
region2items=[[Emilia-Romagna]], [[Friuli-Venezia Giulia]], [[Trentino-Alto Adige]] và [[Veneto]] |
region2description=Từ các kênh rạch của [[Venice]] đến thủ đô ẩm thực [[Bologna]], từ núi ấn tượng như [[Dolomites]] và khu nghỉ các khu nghỉ dưỡng trượt tuyết hạng nhất như [[Cortina d'Ampezzo]] cho các cảnh mái phố thú vị của [[Parma]] và [[Verona]] các khu vực này cung cấp nhiều để xem và làm. [[Nam Tyrol]] nói tiếng Đức và các thành phố quốc tế [[Trieste]] cung cấp một sự tinh tế duy nhất Trung ương châu Âu.
|
region3name=[[Trung Ý|Trung bộ Ý]] |
region3color=#d5dc76 |
region3items=[[Lazio]], [[Abruzzo]], [[Marche]], [[Tuscano]] và [[Umbria]] |
region3description=Hơi thở lịch sử và nghệ thuật. [[Roma]] tự hào có những kỳ quan lại của đế chế La Mã và một số địa danh nổi tiếng nhất của thế giới, kết hợp một cảm giác thành phố lớn, sôi động. [[Firenze]], cái nôi của thời kỳ Phục hưng, là địa điểm hấp dẫn hàng đầu [[Tuscany]], trong khi vùng nông thôn tuyệt vời và các thành phố lân cận như [[Siena]], [[Pisa]] và [[Lucca]] có nhiều điều để cung cấp cho những người tìm kiếm lịch sử phong phú của đất nước và di sản. Umbria là rải rác với nhiều thành phố đẹp như tranh vẽ như [[Perugia]], [[Orvieto]], [[Gubbio]] và [[Assisi]] |

region4name=[[Nam Ý]] |
region4color=#d09440 |
region4items=[[Apulia]], [[Basilicata]], [[Calabria]], [[Campania]] và [[Molise]] |
region4description=[[Napoli]] nhộn nhịp, những tàn tích ấn tượng của [[Pompeii]], [[Bờ biển Amalfi]] lãng mạn và [[Capri]], laidback [[Apulia]] và những bãi biển tuyệt đẹp của [[Calabria]], cũng như du lịch nông nghiệp đang gia tăng giúp làm cho khu vực ít được du khách đến thăm của Ý của một nơi tuyệt vời để khám phá. |

region5name=[[Sicilia]] |
region5color=#d56d76 |
region5items= |
region5description=Hòn đảo xinh đẹp nổi tiếng với khảo cổ học, cảnh biển và một số món ăn tốt nhất trong bếp Ý cung cấp. |

region6name=[[Sardinia]] |
region6color=#b383b3 |
region6items= |
region6description=Hòn đảo lớn khoảng 250 km về phía tây bờ biển Ý. Cảnh quan đẹp, biển đẹp và những bãi biển: một điểm đến chính cho người Ý lục địa. |
}}
{{clear}}

==Thành phố==

[[Hình:Neptune fountain.jpg|250px|nhỏ|phải|Roma (đài phun nước Neptune, Piazza Navona)]]
[[Hình:Florence bridges.jpg|nhỏ|250px|phải|Florence (sông Arno, với cầu Vecchio phía sau)]]

* [[Roma]] (''Rome'') — thủ đô của Ý từng là trung tâm của nền Văn minh phương Tây, và là trung tâm của Giáo hội Công giáo La Mã
* [[Bologna]] — một trong những thành phố đại học lớn trên thế giới được phong phú về lịch sử, văn hóa, công nghệ và thực phẩm
* [[Firenze]] (''Florence'') — thành phố Phục hưng nổi tiếng với kiến trúc nghệ thuật ảnh hưởng khắp thể giới
* [[Genova]] (''Genoa'') — một nước cộng hòa hàng hải trung cổ quan trọng; cảng của nó đã mang lại du lịch và mậu dịch, cùng với nghệ thuật và kiến trúc
* [[Milano]] (''Milan'') — một trong những thành phố thời trang chính của thế giới, mà còn trung tâm quan trọng nhất của Italy thương mại và kinh doanh
* [[Napoli]] (''Naples'') — một trong những thành phố cổ nhất của thế giới phương Tây, trung tâm lịch sử là di sản thế giới UNESCO
* [[Pisa]] — một trong những nước cộng hòa hàng hải trung cổ quan trọng, nơi có tháp nghiêng Pisa
* [[Torino]] (''Turin'') — một thành phố công nghiệp nổi tiếng, nhà của FIAT, xe ô tô khác và các ngành công nghiệp hàng không vũ trụ. Le Corbusier xác định Turin là &quot;thành phố với vị trí tự nhiên đẹp nhất thế giới&quot;
* [[Venice]] (''Venezia'') là thành phố du lịch nổi tiếng ở đông bắc Ý, nổi tiếng với các con kênh đẹp.

==Các điểm đến khác==
* [[Hồ Como]] - bầu không khí của nó đã được đánh giá cao về vẻ đẹp và sự độc đáo của nó từ thời La Mã.
Lake Como, là địa điểm gần Milan, cách chưa đầy một giờ lái xe, được coi là quận độc quyền và siêu sang của Milan. Chúng tôi thường sống trên hồ Como để đi làm ở Milan hàng ngày. Hồ Como có rất nhiều hoạt động giải trí dành cho những người có nhiều tiền để chi tiêu, bao gồm các buổi chiêu đãi độc quyền và du thuyền thường chở các nhân vật quan trọng quốc tế và các ngôi sao Hollywood trong sự riêng tư tuyệt đối.
Hồ Como có lẽ là khu vực thu hút nhiều khách du lịch nhất trên thế giới, nổi tiếng với khí hậu ôn hòa và những cuộc gặp gỡ với các ngôi sao (George Clooney, Donatella Versace, v.v.) và những gia đình giàu có nhất thế giới. Ở trên hồ Como là một biểu tượng địa vị toàn cầu thực sự cho các tỷ phú lịch lãm, nó có sự hào nhoáng và quyến rũ mà ít nơi trên thế giới có thể sánh được. Mặc dù Hồ Como Riviera nổi tiếng với sự quyến rũ của nó, nhưng có nhiều điểm tham quan khác ít được biết đến hơn ở vùng núi, nơi Leonardo da Vinci đã dành một thời gian dài để nghiên cứu chúng. Tất cả các bức tranh của Leonardo da Vinci đều có phong cảnh Hồ Como ở hậu cảnh. Hồ Como là nguồn cảm hứng cho nhiều nghệ sĩ nổi tiếng và nhiều tác phẩm của họ được trưng bày trong các bảo tàng và phòng trưng bày nghệ thuật địa phương.
[[File:Castello di Lierna.jpg|150px|thumb|[[Lâu đài Lierna]]]]
[[File:Varenna alle prima luci della sera.jpg|150px|thumb|[[Varenna]]]]
[[File:Bellagio la Sera.jpg|150px|thumb|Quang cảnh [[bán đảo Bellagio]] và [[Lierna]]]]
* [[Lierna]] — Ngôi làng lịch sử bên bờ Hồ Como, nổi tiếng với lâu đài, bãi biển và không gian yên bình.
* [[Varenna]] — Ngôi làng ven hồ thơ mộng với những con phố nhỏ, biệt thự cổ và cảnh quan tuyệt đẹp hướng ra Hồ Como.
* [[Bellagio]] — Một trong những khu nghỉ dưỡng nổi tiếng nhất Hồ Como, nằm trên bán đảo giữa hai nhánh của hồ.
* [[Costa Smeralda]] — Khu nghỉ dưỡng ven biển cao cấp ở Sardegna, với [[Porto Cervo]] là trung tâm du lịch sang trọng.
* [[Bờ biển Amalfi]] - bờ biển đá tuyệt đẹp, rất phổ biến và xe riêng bị cấm trong những tháng mùa hè
* [[Capri]] - hòn đảo nổi tiếng trong vịnh Napoli, trước đây là một khu nghỉ mát ưa thích của hoàng đế La Mã
* [[Cinque Terre]] - năm danh lam thắng cảnh, thị xã, xâu thành chuỗi dọc theo bờ biển có các vườn nho Liguria
* [[Alps|Alps Ý]] - một trong những ngọn núi đẹp nhất ở châu Âu, bao gồm Mont Blanc và núi Rosa
* [[Hồ Garda]] - một hồ nước xinh đẹp ở miền Bắc Italy bao quanh với nhiều ngôi làng nhỏ
* [[Pompeii]] và [[Herculaneum]] - hai thành phố lân cận bao phủ bởi một vụ phun trào núi. Vesuvius vào năm 79, bây giờ được khai quật tiết lộ cuộc sống như nó đã được trong thời La Mã
* [[Taormina]] - một thị trấn sườn đồi quyến rũ trên bờ biển phía đông của Sicily
* [[Vesuvius]] - núi lửa không hoạt động nổi tiếng với một cái nhìn cảnh quan tuyệt đẹp của vịnh Napoli

==Đến==
Ý là một thành viên của Hiệp ước Schengen. Không có kiểm soát biên giới giữa các quốc gia đã ký kết và thực hiện các điều ước quốc tế - Liên minh [[Châu Âu]] (ngoại trừ Bulgaria, Síp, Ireland, Romania và Vương quốc Anh), Iceland, Liechtenstein, Na Uy và Thụy Sĩ. Tương tự như vậy, thị thực được cấp cho bất kỳ thành viên Schengen có giá trị trong tất cả các nước khác đã ký kết và thực hiện các điều ước quốc tế. Nhưng hãy cẩn thận: không phải tất cả các thành viên EU đã ký hiệp ước Schengen, và không phải tất cả các thành viên trong khối Schengen là một phần của Liên minh [[Châu Âu]]. Điều này có nghĩa rằng có thể có vị trí kiểm tra hải quan nhưng không có kiểm tra xuất nhập cảnh (đi du lịch trong khối Schengen nhưng đến / từ một quốc gia không thuộc EU) hoặc bạn có thể phải rõ ràng nhập cư nhưng không hải quan (đi du lịch trong EU nhưng đến / từ một không Schengen nước).

Các sân bay ở [[Châu Âu]] do đó chia thành khu vực &quot;Schengen&quot; và &quot;không Schengen&quot;, trong đó trên thực tế có vai trò như &quot;nội địa&quot; và phần &quot;quốc tế&quot; ở nơi khác. Nếu bạn đang bay từ bên ngoài [[Châu Âu]] thành một nước thuộc khối Schengen và tiếp tục khác, bạn sẽ rõ ràng xuất nhập cảnh và hải quan tại quốc gia đầu tiên và sau đó tiếp tục đến đích của bạn không có kiểm tra thêm. Đi lại giữa các thành viên trong khối Schengen và một nước không thuộc khối Schengen sẽ dẫn đến việc kiểm tra biên giới bình thường. Lưu ý rằng bất kể bạn đang đi du lịch trong khu vực Schengen hay không, nhiều hãng hàng không vẫn sẽ nhấn mạnh khi nhìn thấy thẻ ID của bạn hoặc hộ chiếu.

Công dân của EU và EFTA (Iceland, Liechtenstein, Na Uy, Thụy Sĩ) nước chỉ cần một chứng minh thư quốc gia hợp lệ hoặc hộ chiếu nhập cảnh - trong trường hợp không họ sẽ cần phải có thị thực cư trú lâu lúc nào bất kỳ.

Dân của các nước không phải EU/EFTA thường sẽ cần một hộ chiếu nhập cảnh vào một nước thuộc khối Schengen và hầu hết sẽ cần visa.

Chỉ có công dân của các nước không phải EU/EFTA sau đây không cần phải có thị thực nhập cảnh vào khu vực Schengen: Albania *, Andorra, Antigua và Barbuda, Argentina, Úc, Bahamas, Barbados, Bosnia và Herzegovina *, Brazil, Brunei, Canada, Chile, Costa Rica, Croatia, El Salvador, Guatemala, Honduras, Israel, Nhật Bản, Macedonia *, Malaysia, Mauritius, Mexico, Monaco, Montenegro *, New Zealand, Nicaragua, Panama, Paraguay, Saint Kitts và Nevis, San Marino, Serbia * / **, Seychelles, Singapore, Hàn Quốc, Đài Loan *** (Trung Hoa Dân Quốc), Hoa Kỳ, Uruguay, Vatican City, Venezuela, bổ sung người có chức Quốc gia Anh (ở nước ngoài), Hồng Kông hay Macao. Những khách không thuộc quốc tịch EU/EFTA miễn thị thực có thể không được ở lại quá 90 ngày trong một khoảng thời gian 180 ngày trong khu vực Schengen tổng cộng, nói chung, không thể làm việc trong thời gian nghỉ (mặc dù một số nước trong khối Schengen không cho phép một số người có quốc tịch nhất định làm việc - xem dưới đây). Người ta tính ngày từ khi bạn nhập bất kỳ nước nào trong khu vực Schengen và không thiết lập lại bằng cách rời một nước thuộc khối Schengen cụ thể cho một nước thuộc khối Schengen, hoặc ngược lại. Tuy nhiên, công dân New Zealand có thể ở lại quá 90 ngày nếu họ chỉ thăm các nước thuộc khối Schengen đặc biệt.

Khách [[Việt Nam]] cần phải phỏng vấn cấp visa tại Đại sứ quán Ý tại Hà Nội. Không có Tổng lãnh sự quán Ý tại [[Thành phố Hồ Chí Minh]]. Do Ý tham gia khối Schengen, visa nhập cảnh Ý được nhập cảnh các quốc gia khối Schengen.
===Bằng đường hàng không===
Các sân bay lớn hơn được phục vụ bởi các hãng hàng không lớn của châu Âu (Air France / KLM, Lufthansa, British Airways, Iberia, SAS, Finnair, Thụy Sĩ, TAP, Áo...).

Các hãng hàng không liên lục địa chủ yếu đến ở Rome và Milan, với Rome là cửa ngõ quốc tế chính vào nước này.

Hầu hết các chuyến bay tầm trung quốc tế đến với thành phố của Ý như sau:

* [[Roma]] - với hai sân bay: Fiumicino (FCO - Leonardo da Vinci) và Ciampino (CIA) cho các hãng hàng không
* [[Milan]] - với hai sân bay: Malpensa (MXP) và Linate (LIN), ngoài ra, Bergamo (BGY - Orio al Serio) đôi khi được gọi là &quot;Milan Bergamo&quot;
* [[Bologna]] (BLQ - Guglielmo Marconi)
* [[Napoli]] (NAP - Capodichino)
* [[Pisa]] (PSA - Galileo Galilei)
* [[Venice]] (VCE - Marco Polo), ngoài ra, Treviso (TSF - Antonio Canova) đôi khi được gọi là &quot;Venice Treviso&quot;
* [[Turin]] (TRN - Sandro Pertini)
* [[Catania]] (CTA - Vincenzo Bellini)
* [[Bari]] (BRI - Palese)
* [[Genoa]] (GOA - Cristoforo Colombo)

==== Hãng hàng không nổi bật ở Ý ====

* {{địa điểm
| tên=Ryanair | tên khác={{IATA|FR}} | trang web=http://www.ryanair.com | email=
| địa chỉ= | vĩ độ= | kinh độ= | chỉ đường=
| điện thoại=899 55 25 89 | điện thoại miễn cước= | fax=
| giờ hoạt động= | giá=
| nội dung=11 điểm đến ở Ý.

}}
* {{địa điểm
| tên=easyjet | tên khác={{IATA|U2}} | trang web=http://www.easyjet.com | email=
| địa chỉ= | vĩ độ= | kinh độ= | chỉ đường=
| điện thoại=199 201 840 | điện thoại miễn cước= | fax=
| giờ hoạt động= | giá=
| nội dung=Nhiều điểm đến ở Ý.

}}
* {{địa điểm
| tên=Wizz Air | tên khác={{IATA|W6}} | trang web=http://www.wizzair.com | email=
| địa chỉ= | vĩ độ= | kinh độ= | chỉ đường=
| điện thoại=899 018 874 | điện thoại miễn cước= | fax=
| giờ hoạt động= | giá=
| nội dung=Nối một số sân bay Ý với Đông Âu.

}}

=== Bằng đường sắt ===
* Từ [[Áo]] qua [[Viên]], [[Innsbruck]] và [[Villach]]
* Từ [[Pháp]] qua [[Nice]], [[Lyon]] và [[Paris]]
* Từ [[Đức]] qua [[Munich]]
* Từ [[Tây Ban Nha]] qua [[Barcelona]]
* Từ [[Thụy Sĩ]] qua [[Basel]], [[Geneva]] và [[Zurich]]

Nếu đi du lịch đến hoặc từ Pháp về [https://www.thello.com/ Thello] ngủ tàu, chi tiêu một vài phút trước khi cuộc hành trình của bạn mua bánh mì hoặc các thực phẩm khác.

Kể từ năm 2011, không còn được bất kỳ kết nối trực tiếp bằng tàu hỏa với Đông Âu ([[Croatia]], [[Hungary]], [[Romania]], [[Serbia]] và [[Slovenia]]). Cách duy nhất để đạt Ý bằng xe lửa từ các quốc gia này là thông qua [[Viên]] hay [[Villach]], bạn cũng có thể đi bằng tàu hỏa đến Nova Gorica (trong [[Slovenia]], sau đó vượt biên giới trên bộ và mất một đoàn tàu từ ga đường sắt của [[Gorizia]] ở Ý.

===Bằng ô-tô===

=== Bằng xe buýt ===

===Bằng tàu thuyền===

== Đi dạo ==
=== Bằng đường sắt ===
Tàu hỏa ở Ý nói chung là tốt, thường xuyên nhưng.
Thị trường đường sắt ở Ý gần đây đã được mở ra cho cạnh tranh, vì vậy trên một số tuyến tốc độ cao, bạn có thể lựa chọn giữa &quot;Nuovo Trasporto Viaggiatori&quot; (tư nhân) và &quot;Trenitalia&quot; (nhà nước). Trên tất cả các tuyến đường khác, nhà nước là nhà cung cấp duy nhất, với một trong hai Trenitalia hoặc một nhà điều hành khu vực độc quyền thị trường địa phương.

* {{địa điểm
| name = Nuovo Trasporto Viaggiatori | tên=Nuovo Trasporto Viaggiatori | trang web=http://www.italotreno.it/EN/Pages/default.aspx | email=
| địa chỉ= | vĩ độ= | kinh độ= | chỉ đường=
| điện thoại=060708 | điện thoại miễn cước= | fax=
| giờ hoạt động= | giá=
| nội dung=
Tàu của &quot;Italo&quot; NTV tham gia vào mạng lưới tàu cao tốc Ý vào năm 2012. Từ đó họ đã mở rộng dịch vụ, hiện đang phục vụ Roma, Milano, Torino, Venezia, Firenze, Napoli và những nơi khác. Trong khi họ không định vị bản thân là hãng cung cấp chi phí thấp (thay vì đó lại tập trung vào việc cung cấp một dịch vụ tốt hơn nhiều), đối với một số tuyến đường và ngày giá của họ có thể thấp hơn đáng kể so với các đối thủ cạnh tranh. Kiểm tra trang web của họ cùng với Trenitalia để lựa chọn giải pháp rẻ nhất và thuận tiện nhất.

}}

* {{địa điểm
| tên=Trenitalia | trang web=http://www.trenitalia.com/cms/v/index.jsp?vgnextoid=ad1ce14114bc9110VgnVCM10000080a3e90aRCRD | email=
| địa chỉ= | vĩ độ= | kinh độ= | chỉ đường=
| điện thoại=892021 | điện thoại miễn cước= | fax=
| giờ hoạt động= | giá=
| nội dung=
Trenitalia chạy một loạt các loại tàu: '''xe lửa tốc độ cao''' (Frecciarossa, Frecciargento, Frecciabianca, Eurostar Italia), '''Intercity''', '''xe lửa khu vực''' (Regionali, Regionali Veloci) và '''tàu quốc tế''' (Eurocity, Euronight).}}

Tàu cao tốc rất thoải mái, tốc độ chạy lên đến 360 kmph và chỉ dừng lại ở các ga chính. Họ kết nối Rome với Turin, Milan, Venice, Bologna, Florence, Naples và các thành phố khác. Họ cũng là những loại tàu đắt nhất cho đến nay. Để đi du lịch trên các đoàn tàu bạn được yêu cầu phải trả một bổ sung cho vé tiêu chuẩn, bao gồm cả phí đặt phòng.
Xe lửa khu vực là chậm nhất, rẻ nhất và ít tin cậy hơn, dừng lại ở tất cả các ga.
Tàu liên tỉnh có mức độ ở giữa đoàn tàu tốc độ cao và địa phương. Chúng nói chung là đáng tin cậy, nhưng nếu bạn cần thời gian gấp để đón kịp một chuyến bay, ví dụ, nó có thể là tốt hơn để trả thêm tiền cho các đoàn tàu tốc độ cao.

Trên xe lửa đường dài có 1 và 2 hạng ghế. Một vé hạng nhì có vé bằng khoảng 80% giá của một vé hạng 1. Trên xe lửa tốc độ cao, bạn cũng có thể lựa chọn loại vé tiêu chuẩn và linh hoạt cơ bản. Vé cơ bản có giá rẻ nhất.
Trên xe lửa tốc độ cao thì đặt chỗ ngồi trước là bắt buộc. Điều này có nghĩa là chỗ ngồi của bạn là về mặt lý thuyết đảm bảo, nhưng nó cũng có nghĩa là bạn sẽ cần phải mua vé trước. Trên thực tế, nhiều hành khách có vé tàu khác nhưng đi nhầm tàu sẽ phải trả tiền phạt rẻ vì không có đặt chỗ.

Ngôn ngữ chính thức của Italia là Tiếng Italia chuẩn, một hậu duệ của thổ ngữ Tuscan và hậu duệ trực tiếp của tiếng Latinh. Khoảng 75 các từ trong tiếng Italia có nguồn gốc từ tiếng Latinh.

Khi Ý được thống nhất năm 1861 tiếng Italia chủ yếu hiện diện trong ngôn ngữ văn học. Nhiều phương ngữ Romance được dùng trên khắp bán đảo Italia (các thổ ngữ Italia), với nhiều biến thể địa phương.

Sau khi Ý thống nhất Massimo Taparelli, marquis d'Azeglio, một trong các vị quan của Cavour's, được cho là đã nói việc tạo lập nhà nước Ý chỉ còn thiếu một ngôn ngữ Italia (một đặc tính quốc gia). Thổ ngữ Tuscan được sử dụng tại Tuscany được khuyến khích trở thành ngôn ngữ chuẩn phần lớn bởi di sản văn học của nó (tác phẩm Thần khúc của Dante's thường gắn liền với sự kiện thổ ngữ Tuscan trở thành ngôn ngữ chuẩn). Pietro Bembo, bị ảnh hưởng bởi Petrarch, cũng ủng hộ tiếng Tuscan trở thành ngôn ngữ văn học chuẩn (volgare illustre). Sự phát triển của chữ in và các phong trào văn học càng thúc đẩy quá trình tiêu chuẩn hoá tiếng Italia.

Việc thành lập một hệ thống giáo dục quốc gia đã dẫn tới sự giảm sút các biến thể ngôn ngữ được sử dụng trên toàn quốc. Sự tiêu chuẩn hoá càng diễn ra nhanh chóng trong thập niên 1960 vì tăng trưởng kinh tế dẫn tới sự phổ cập vô tuyến truyền hình (Công ty truyền thông nhà nước RAI đã thiết lập tiếng Italia tiêu chuẩn).

Ngày nay, dù có nhiều biến thể địa phương về giọng và nhấn nguyên âm, các thổ ngữ Italia hầu hết luôn có thể hiểu được với cả người nói và người nghe. Quả thực tính đa dạng vẫn tồn tại và thỉnh thoảng được sử dụng trong những cách diễn đạt và những bài hát dân gian.

Một số ngôn ngữ được dùng ở Italia không được coi là các thổ ngữ Italia mà hoàn toàn là những ngôn ngữ khác, như [[Ngôn ngữ Venetian|Venetian]], Napoli, Sicili và các ngôn ngữ Gallo-Italia ở phía bắc.

Ngoài nhiều biến thể ngôn ngữ địa phương và các thổ ngữ tiếng Italia tiêu chuẩn, một số ngôn ngữ được chấp nhận chính thức ở một số hình thức cũng được sử dụng:
* Tại Sardinia có nhóm người không nói tiếng Italia lớn nhất, khoảng 1.3 triệu người, họ sử dụng [[ngôn ngữ Sardinian]], một ngôn ngữ Romance vẫn còn giữ lại nhiều từ tiền Latinh.
* Ở phía bắc, [[tỉnh Bolzano-Bozen]] có đa số dân là người nói [[Ngôn ngữ German]] ([[German Thượng]]). Vùng này được lấy từ [[Áo-Hung]] và trao cho Italia theo những điều khoản của Hiệp ước Saint-Germain-en-Laye năm 1919 Thế chiến thứ nhất. Một số cộng đồng nói tiếng German cũng tồn tại ở những phần khác ở phía [[bắc Italia]]. Ngôn ngữ Cimbrian là tiếng Đức liên quan tới ngôn ngữ Áo-Bayern được dùng ở một số phần tại [[Veneto]] ([[Asiago]], [[Luserna]]) và [[Walser]] tại Val'Aosta (Gressoney). Tổng cộng khoảng 300.000 hay hơn nữa người Italia nói tiếng German như tiếng mẹ đẻ của mình. Một số người tự cho mình là người Áo.
* Khoảng 120.000 người sống tại vùng [[Thung lũng Aosta]], nơi một thổ ngữ [[Ngôn ngữ Franco-Provençal|Franco-Provençal]] được sử dụng tương tự như các thổ ngữ được dùng ở [[Pháp]]. Khoảng 1.400 sống tại hai thị trấn tách biệt ở Foggia nói một thổ ngữ Franco-Provençal khác.
* khoảng 80.000 người nói tiếng Slovenia sống ở vùng đông bắc Friuli-Venezia Giulia gần biên giới với Slovenia.
* Tại dãy núi Dolomite ở Trentino-Alto Adige/Südtirol và [[Veneto]] có khoảng 40.000 người nói ngôn ngữ Ladin Rhaeto-Romance.
* Một cộng đồng 700.000 người tại [[Friuli]] nói tiếng Friulian, cũng là một ngôn ngữ thuộc hệ Rhaeto-Romance.
* Tại vùng [[Molise]] trung nam Italia khoảng 4.000 người nói tiếng Molise Croatian. Họ là những người Molise Croat, hậu duệ của một nhóm người đã di cư tới đây từ Balkan thời Trung Cổ.
* Sống rải rác ở phía nam Italia ([[Salento]] và [[Calabria]]) là khoảng 30.000 người nói tiếng Hy Lạp—được coi là những hậu duệ cuối cùng có nguồn gốc Magna Graecia của vùng này. Họ nói thổ ngữ Hy Lạp, Griko.
* Khoảng 15.000 người nói tiếng Catalan sống quanh vùng [[Alghero]] góc tây bắc [[Sardinia]]—được cho là kết quả của một đợt di cư của một nhóm lớn người Catalan từ [[Barcelona]].
* Người Arbëreshë, với số lượng khoảng 100.000 ở phía nam Italia và trung [[Sicilia]], kết quả của những đợt nhập cư trong quá khứ, nói thổ ngữ Arbëresh thuộc ngôn ngữ Albani.

==Mua sắm==
Đơn vị tiền tệ của Ý chính là đồng Euro. 1 Euro hiện nay đổi được khoảng 26.600 VNĐ.

Roma không phải là thành phố có chi phí sinh hoạt đắt đỏ nhất nước Ý, thế nhưng nếu đi du lịch ở thành phố này thì bạn phải chuẩn bị cho mình một khoản kinh phí kha khá. Khoản chi phí mà bạn phải tốn nhiều nhất khi đi du lịch ở đây đó chính là khách sạn. Giá dao động từ 80 Euro (tương đương 1.968.000 VNĐ) cho nhà nghỉ bình dân đến khoảng 300 Euro (7.380.000 VNĐ) tương đương nếu ở khách sạn hạng sang. Nếu tiết kiệm, bạn có thể ở nhà nghỉ tập thể, một đêm tốn khoảng 25 Euro (tương đương 615.000 VNĐ).

Giá cả thức ăn cũng khá là đắt. Một chiếc bánh Pizza cùng với một ly bia có thể có giá khoảng 18 Euro (tương đương 442.800 VNĐ), trong khi một bữa ăn đầy đủ ở một nhà hàng trung tâm thành phố sẽ tốn ít nhất là từ 25 đến 30 Euro (tương đương 615.000 VNĐ – 738.000 VNĐ).

Ở Rome, hầu hết những cửa hàng mua sắm lớn đều chấp nhận thanh toán bằng thẻ visa hoặc thẻ master. Nếu bạn có nhu cầu đổi tiền thì có thể đến những ngân hàng, hay các điểm đổi ngoại tệ ở trên phố. Để có được tỉ giá tốt nhất, bạn hãy đến thẳng ngân hàng.

==Thức ăn==
Ẩm thực Ý đã phát triển qua nhiều thế kỷ với những biến động chính trị và xã hội, với nguồn gốc lùi lại cho đến thế kỷ thứ IV trước Công nguyên. Ẩm thực Ý chịu ảnh hưởng lớn từ Etruscan, Hy Lạp cổ đại, La Mã cổ đại, Byzantine, người Do Thái và các món ăn Ả Rập, Etruscan, Hy Lạp cổ đại, La Mã cổ đại, Byzantine, và Do Thái. Thay đổi đáng kể đã diễn ra cùng với sự phát hiện Tân thế giới và việc du nhập một loạt cây lương thực như khoai tây, cà chua, ớt và ngô, hiện nay là trung tâm của đến các món ăn, nhưng đã không được du nhập với số lượng lớn cho đến thế kỷ thứ 18. Ẩm thực Ý được chú ý với sự đa dạng trong các vùng miền, phong phú của sự khác biệt trong hương vị, và được biết đến là một trong những nền ẩm thực phổ biến nhất trên thế giới, với ảnh hưởng ra các nước khác trên thế giới. Thành phần và các món ăn khác nhau theo vùng. Nhiều món từng là đặc sản của vùng nhưng đã phát triển mạnh với những thay đổi trong cả nước. Pho mát và rượu vang là một phần quan trọng trong ẩm thực, với nhiều biến thể và ''Denominazione di origine controllata'' (DOC) luật (quy định tên gọi). Cà phê, đặc biệt là espresso, đã trở thành một phần quan trọng trong ẩm thực Ý.

Món ăn đặc trưng của Ý gồm pasta và bánh pizza. Tại Ý, tên của các hình dạng cụ thể hoặc các pasta thường khác nhau theo phương ngữ. Ví dụ dạng cavatelli được biết đến bởi 28 tên gọi khác nhau tùy thuộc vào khu vực và thị trấn. Hình thức phổ biến của mì ống bao gồm hình dạng dài, hình dạng ngắn, ống, hình dạng phẳng hoặc tấm phẳng, hình dạng súp thu nhỏ, nhồi, và đặc biệt hoặc các hình dạng trang trí. Sự phân định này dựa trên hình dạng, thành phần và thói quen sử dụng. Trong đó, spaghetti vẫn là một loại phổ biến nhất. Spaghetti có dạng sợi tròn nhỏ, được làm từ bột mì loại semolina và nước. Nhìn chung, những món ăn từ Pasta thường được người ta chế biến tương đối nhanh chóng. Trong đó, điểm nhấn chủ yếu vẫn là nước xốt đi kèm. Xốt đi kèm với pasta thường là xốt cà chua, thêm ít phô mai, thịt băm. Các loại xốt này có thể có nhiều loại rau gia vị (đặc biệt là oregano và húng húng, dầu ô liu, thịt, hoặc rau. Hình dạng pasta thường rất đa dạng và theo đó, các loại xốt đi kèm với chúng cũng có đôi chút khác biệt. Các loại pasta sợi nhỏ thì thường ăn chung với các loại nước xốt không quá đặc, vị nồng không cao lắm. Ngược lại, các loại sợi to lại nên ăn cùng với nước xốt đặc sánh. Còn các loại không phải dạng sợi thì dùng chung với xốt có nhiều rau củ. Nước xốt không được đổ ngập mì và khi ăn hết mì trên dĩa thì vẫn còn lại nước xốt
Món pizza là loại bánh dẹt, tròn được chế biến từ nước, bột mỳ và nấm men, sau khi đã được ủ ít nhất 24 tiếng đồng hồ và nhào nặn thành loại bánh có hình dạng tròn và dẹt thì người ta cho vào lò nướng chín.

Mặc dù ngày nay xuất hiện ở hầu hết các quốc gia trên thế giới, nhưng pizza vẫn được xem là món ăn đặc trưng của ẩm thực Ý và đặc biệt là ở vùng Napoli (''pizza napoletana''). Trên thực tế, theo cảm nhận thông thường thì có thể nhận thấy các thành phần khác của pizza là cà chua và pho mát Mozzarella. Một trong những biến thể nổi tiếng nhất của pizza napoletana là pizza margherita.
==Liên hệ==
{{IsPartOf|Châu Âu}}
{{Outline}}
{{Wikipedia|Ý}}

{{geo|42.5|12.5|zoom=6}}</text>
      <sha1>bn7szopi09b1nuk0kfskzk0hevyeuiu</sha1>
    </revision>
  </page>
</mediawiki>