Wikivoyage viwikivoyage https://vi.wikivoyage.org/wiki/Trang_Ch%C3%ADnh MediaWiki 1.47.0-wmf.11 first-letter Phương tiện Đặc biệt Thảo luận Thành viên Thảo luận Thành viên Wikivoyage Thảo luận Wikivoyage Tập tin Thảo luận Tập tin MediaWiki Thảo luận MediaWiki Bản mẫu Thảo luận Bản mẫu Trợ giúp Thảo luận Trợ giúp Thể loại Thảo luận Thể loại TimedText TimedText talk Mô đun Thảo luận Mô đun Event Event talk Không gian 0 62986 121550 2026-07-15T05:07:07Z Lcsnes 6521 Trang mới: “{{pagebanner}} [[File:AS08-14-2383.jpg|thumb|300px|''Trái Đất mọc'' do phi hành gia William Anders trên tàu [[w:Apollo 8|Apollo 8]] chụp ngày 24 tháng 12 năm 1968]] '''Du lịch vũ trụ''' là giấc mơ của nhân loại hàng nghìn năm nay. Khi ở trên quỹ đạo hoặc rơi tự do gần Điểm đến|Trái Đất, bạn có thể lơ lửng bên trong tàu vũ trụ và ngắm nhìn hành tinh xanh từ một góc nhìn độc đáo. Tuy du l…” 121550 wikitext text/x-wiki {{pagebanner}} [[File:AS08-14-2383.jpg|thumb|300px|''Trái Đất mọc'' do phi hành gia William Anders trên tàu [[w:Apollo 8|Apollo 8]] chụp ngày 24 tháng 12 năm 1968]] '''Du lịch vũ trụ''' là giấc mơ của nhân loại hàng nghìn năm nay. Khi ở trên quỹ đạo hoặc rơi tự do gần [[Điểm đến|Trái Đất, bạn có thể lơ lửng bên trong tàu vũ trụ và ngắm nhìn hành tinh xanh từ một góc nhìn độc đáo. Tuy du lịch vũ trụ thương mại đã xuất hiện nhưng mới chỉ dành cho số ít người may mắn. Những cải tiến gần đây có thể sớm cho phép nhiều người dễ tiếp cận hơn. Rất ít người có thể lên vũ trụ nhưng bất kỳ ai có thị lực tốt đều có thể lên khoảng không gian bao la. Họ cũng có thể thực hành {{ill|thiên văn học|en|astronomy}} nghiệp dư, tham quan {{ill|địa điểm bay vào không gian|en|Spaceflight sites}} hoặc đơn thuần chỉ là tìm hiểu học hỏi. ==Vùng== '''Không gian ngoài thiên thể''' hay đơn giản '''không gian''' là khoảng trống rộng lớn phía trên chúng ta. Định nghĩa phổ biến nhất là không gian bắt đầu chỉ cách mực nước biển Trái đất 100 km (62 dặm), ranh giới này được gọi là đường Kármán. Phía trên độ cao đó, du khách cần công nghệ vũ trụ để tiếp cận và tồn tại, vì [[du lịch đường hàng không|công nghệ hàng không]] ở độ cao lớn cũng không giải quyết được vấn đề. Bí quyết của du hành vũ trụ không phải là bay '''cao''' ... mà là bay '''nhanh'''. Ở quỹ đạo Trái Đất tầm thấp, với tốc độ khoảng 7,8 km/giây (28.000 km/giờ hoặc 17.000 dặm/giờ) là đủ để bay vòng quanh toàn bộ Trái Đất trong khoảng 90 phút. Không gian được đặc trưng bằng trạng thái '''gần như chân không''', áp suất khí quyển giảm xuống chỉ còn vài nguyên tử trên mỗi mét khối trong không gian liên hành tinh. Khi tàu vũ trụ di chuyển theo trọng lực trong trạng thái '''rơi tự do''', các phi hành gia có thể cảm nhận được cảm giác '''không trọng lực''' hay '''vi trọng lực'''. Nghịch lý khác là không gian được lập bản đồ và quản lý rất chi tiết, hơn nhiều nơi trên Trái Đất. Những nhà thám hiểm xưa khi đặt chân đến những lục địa hay đại dương mới hầu như không biết điều gì đang chờ đợi phía trước hoặc hành trình sẽ dẫn đến đâu, và họ có thể mất liên lạc với gia đình trong nhiều năm. Những người hướng tới không gian có quỹ đạo được lập kế hoạch chính xác, được tính toán đến từng tích tắc. Suốt cả ngày, họ phối hợp với trung tâm điều khiển, và trong thời gian rảnh rỗi, họ có thể gọi điện thoại và video cho gia đình với tốc độ ánh sáng. Đây là những điểm đến mà hầu hết chúng ta chỉ dám mơ ước được trải nghiệm. Du khách có thể bay lượn với tốc độ hàng nghìn mét ''mỗi giây''. Việc điều chỉnh tốc độ tàu vũ trụ bằng nhiên liệu có thể thay đổi quỹ đạo ra xa hoặc gần Trái Đất hơn. Vùng quỹ đạo Trái Đất thấp là nơi phổ biến để xây dựng các trạm vũ trụ vì chỉ cần một lượng nhiên liệu tương đối nhỏ để đến đó. Tuy nhiên, '''cả nhân loại''' vẫn nằm trong vùng trọng lực Trái Đất, nơi xa nhất mà con người đặt chân tới là vùng tối của Mặt Trăng. Về mặt kỹ thuật, sự phân biệt giữa không gian và tầng khí quyển phía trên chỉ là tương đối. Vì mật độ khí quyển giảm dần khi tàu vũ trụ bay lên, lực cản trong "không gian" là vấn đề thực sự. Trên thực tế, Trạm Vũ trụ Quốc tế cần được đẩy lên định kỳ để tránh bị rơi trở lại vào khí quyển. Độ cao 100 km được chọn vì đây là giới hạn tối đa đối với bất kỳ hình thức du lịch hàng không nào, cũng vì đó là con số tròn đẹp. Vì vậy, đừng lo lắng nếu một công ty du lịch vũ trụ đưa bạn lên độ cao gần bằng con số đó – đó vẫn sẽ là một trải nghiệm để đời! {{Regionlist |regionmap=Space Wikivoyage schematic.svg |region1name=Quỹ đạo Trái Đất tầm thấp |region1color=#62cb77 |region1description=Nằm giữa độ cao 100 km (62 dặm) (đường Kármán) và 2.000 km (1.200 dặm), đây là điểm đến phổ biến nhất của tất cả các chuyến bay vào vũ trụ, dù là bay dưới quỹ đạo hay trên Trạm Vũ trụ Quốc tế. Khu vực này có rủi ro thấp nhất và dễ tiếp cận nhất. |region2name=Quỹ đạo Trái Đất tầm trung |region2color=#ce0d1e |region2description=Nằm giữa 2.000 km (1.200 dặm) và 35.786 km (22.236 dặm), mức độ bức xạ rất cao từ vành đai Van Allen. Cùng với cơ sở hạ tầng không gian nghèo nàn, nơi này không phải là điểm đến phổ biến. |region3name=Quỹ đạo địa đồng bộ |region3color=#f7d945 |region3description=Ở độ cao khoảng 35.786 km (22.236 dặm), đây là nơi nhiều vệ tinh quay quanh Trái Đất, trong đó có vệ tinh địa tĩnh sẽ giữ nguyên cùng một vị trí trên bầu trời so với Trái Đất. Ở đó, du khách sẽ luôn nhìn thấy một phía của Trái Đất. |region4name=Quỹ đạo Trái Đất tầm cao |region4color=#81bfcc |region4description=Trên 35.786 km (22.236 dặm) là đã vượt qua vành đai Van Allen, do đó trạm vũ trụ có thể ở lại đây trong thời gian dài. Tuy nhiên, đây không phải là nơi lý tưởng để tham quan, vì trải nghiệm ở đây cũng tương tự như ở các quỹ đạo thấp hơn với chi phí cao hơn. |region5name=Quỹ đạo elip độ lệch tâm lớn |region5color=#c362b3 |region5description=Loại quỹ đạo đặc biệt trong đó điểm thấp nhất (cận điểm) và điểm cao nhất trên quỹ đạo (viễn điểm) chênh lệch đáng kể. Điều này cho phép tận dụng cả các điểm quan sát ở quỹ đạo thấp và cao, đồng thời tránh được vành đai bức xạ nguy hiểm. |region6name={{ill|Mặt Trăng|en|Moon}} |region6color=#c9c9c9 |region6description=Vệ tinh tự nhiên duy nhất của Trái Đất, gây cảm hứng cho con người khám phá từ thời tiền sử. Bề mặt Mặt Trăng nổi bật với các miệng núi lửa và "biển" ngầm, là những điểm đến được nhiều du khách lựa chọn. Tính đến năm 2026, đã có 28 người bay vòng quanh Mặt Trăng và 12 người đặt chân lên đó. |region7name=Các điểm Lagrange |region7color=#ee8706 |region7description=Đây là những điểm mà lực hấp dẫn của Trái Đất và Mặt Trời triệt tiêu lẫn nhau, được đánh số từ L1 đến L5. Chúng cũng chứa các quỹ đạo không nhất thiết phải quay quanh Trái Đất, được gọi là [[w:quỹ đạo halo|quỹ đạo halo]].}} ==Điểm đến khác== [[File:The station pictured from the SpaceX Crew Dragon 2.jpg|thumb|Trạm vũ trụ quốc tế đang trong quá trình hoàn thành]] Bên cạnh những điểm đến tự nhiên đã đề cập ở trên và du khách phải ở bên trong tàu vũ trụ, có hai '''trạm vũ trụ''' đang hoạt động tính đến tháng 5 năm 2023. Đó là: * {{listing | name = Trạm vũ trụ quốc tế | address = Trái Đất, cận điểm: 413 km, viễn điểm: 420 km, độ nghiêng: 51.63° | directions = Xem hướng trạm trong "[https://spotthestation.nasa.gov/tracking_map.cfm '''Quan sát trạm''']" | hours = 6AM - 9:30PM UTC | price = US$35000 /ngày/phi hành gia | wikidata = Q25271 | lastedit = 2026-07-14 | content = Trạm vũ trụ nổi tiếng nhất, cũng là trạm lớn nhất và hoạt động lâu nhất, được vận hành chung giữa [[Hoa Kỳ]], [[Nga]], {{ill|Liên minh châu Âu|en|European Union}}, [[Canada]], [[Ấn Độ]] và [[Nhật Bản]]. Đây là điểm đến phổ biến cho khách du lịch vũ trụ, chủ yếu vì [[w:Roscosmos|Roscosmos]] đồng ý phóng du khách lên trạm. Trạm chứa nhiều mô-đun và cơ sở vật chất, là trung tâm thúc đẩy khoa học và kỹ thuật. Mô-đun đầu tiên được phóng vào năm 1998, mặc dù kế hoạch xây dựng đã được lập ra từ nhiều thập kỷ trước với cái tên ''trạm không gian Freedom (Tự do)''. Có thể đến đó bằng tàu vũ trụ Crew Dragon hoặc Soyuz. }} * {{listing | name = Thiên Cung | alt = Tiếng Trung: 天宫 | address = Trái Đất, cận điểm: 389.5 km, viễn điểm: 395 km, độ nghiêng: 41.58° | directions = Xem hướng trong "'''[https://www.astroviewer.net/iss/en/observation-css.php Quan sát Thiên Cung]'''" | price = Giá chưa công bố | wikidata = Q5100935 | lastedit = 2026-07-14 | content = Trạm vũ trụ thứ hai, thuộc sở hữu [[Trung Quốc]]. Nhỏ hơn Trạm Vũ trụ Quốc tế (ISS), giai đoạn đầu tiên của Thiên Cung được hoàn thành vào năm 2022, với ba mô-đun có sức chứa 6 người và phi hành đoàn thường trực gồm 3 người. Việc di chuyển đến đó sẽ yêu cầu sử dụng tàu vũ trụ Thần Châu. Cho đến nay, tất cả các du khách đều là người Trung Quốc, nhưng chính phủ đã tuyên bố sẽ cho phép người nước ngoài tiếp cận để hợp tác khoa học, ngoại trừ công dân Mỹ-Anh không được phép. }} ==Thông tin chung== ===Lịch sử=== {{quote|Vinh quang thay người hoa tiêu nhìn xa trông rộng,<br>Vinh quang thay người chiến sĩ tiên phong dẫn lối,<br>Con đường chúng ta, là đi từ hiện tại<br>Tiến thẳng đến tương lai của những vì sao rực rỡ!|author=Sergei Grebennikov, [[w:Nikolai Nikolaevich Dobronravov|Nikolai Dobronravov]]|source=''Vinh quang cho người nhìn về phía trước''}} [[File:Apollo program.svg|thumb|Biểu tượng chương trình Apollo, thể hiện đường đi từ Trái Đất đến Mặt Trăng.]] Trong hàng thiên niên kỷ, con người chưa hiểu rõ không gian bên ngoài. Người ta tin rằng bầu khí quyển trải dài vô tận lên trên, nên nếu có thể bay đủ cao bằng khinh khí cầu hoặc khí cụ bay khác, cuối cùng sẽ đến được mặt trăng và các vì sao. Chỉ đến thế kỷ 17, những tiến bộ trong toán học, vật lý và công nghệ mới bắt đầu định hình lại tri thức. Kính thiên văn cho thấy những gì nằm ngoài thế giới đã biết, chẳng hạn như các vệ tinh của sao Mộc. Thông qua lý thuyết trọng lực và vật lý Newton, chúng ta khám phá ra rằng không gian vũ trụ là chân không và cách các ngôi sao, hành tinh và vệ tinh quay quanh nhau. Trong thế kỷ 20, nhà giáo Nga '''[[w:Konstantin Eduardovich Tsiolkovsky|Konstantin Tsiolkovsky]]''' công bố những bài báo mang tính bước ngoặt, và nhà khoa học người Mỹ [[w:Robert H. Goddard|Robert Goddard]] đã tiến hành các thí nghiệm thiết kế tên lửa. Trong khi những người tiên phong trong ngành tên lửa đầu thế kỷ 20 hướng tầm mắt lên vũ trụ, tên lửa vẫn chưa thoát ra khỏi cội nguồn phục vụ cho quân sự. Đến năm 1944, [[Đức]] chế tạo V-2, tên lửa đạn đạo đầu tiên, với tốc độ tấn công mục tiêu vượt trội, súng phòng không và máy bay chiến đấu không thể nào bắn hạ. Sự phát triển của tên lửa đạn đạo liên lục địa tầm xa đã dẫn đến '''Cuộc chạy đua vũ trụ''' thời {{ill|Chiến tranh Lạnh|en|Cold War}} – cả [[Hoa Kỳ]] và [[Liên Xô]] cạnh tranh để giành lấy những "thành tựu đầu tiên" trong lĩnh vực du hành vũ trụ. Dưới sự lãnh đạo của tổng công trình sư [[w:Sergey Pavlovich Korolyov|Sergey Korolyov]], Liên Xô đạt được thành tựu đầu tiên này vào ngày 4 tháng 10 năm 1957 khi '''Sputnik 1''' bay quanh Trái Đất trong 21 ngày. Ngày 3 tháng 11 năm 1957, Liên Xô thành công trong việc đưa chú chó '''Laika''' vào không gian trên tàu '''Sputnik 2''', biến nó trở thành động vật đầu tiên bay quanh Trái đất. Ngày 12 tháng 4 năm 1961, [[w:Yuri Alekseyevich Gagarin|Yuri Gagarin]] trở thành người đầu tiên được phóng thành công vào không gian trên tàu '''Vostok 1'''. Rồi đến năm 1967, sự phát triển thiếu thận trọng đã dẫn đến những '''thảm họa chết người''' cho cả hai chương trình: Một vụ hỏa hoạn đã giết chết cả ba phi hành gia người Mỹ trên tàu trong diễn tập phóng Apollo 1, vụ tai nạn đã giết chết phi hành gia Liên Xô trên tàu Soyuz 1. Chương trình du hành vũ trụ Hoa Kỳ sau đó tăng tốc và đạt đỉnh điểm khi tàu '''Apollo 11''' hạ cánh xuống Mặt Trăng ngày 20 tháng 7 năm 1969. Khi '''[[w:Neil Armstrong|Neil Armstrong]]''' và '''[[w:Buzz Aldrin|Buzz Aldrin]]''' bước đi trên bề mặt Mặt Trăng, sự kiện này đã được 723 triệu người theo dõi trực tiếp, nhiều hơn một phần năm dân số Trái Đất. Sáu sứ mệnh nữa tiếp tục được thực hiện cho đến tháng 12 năm 1972. Tuy nhiên, những giấc mơ viển vông của thập niên 1960 & 70 đã tan biến khi công chúng nhận ra rằng du lịch vũ trụ giá rẻ và dễ dàng mà họ được hứa hẹn đã không thành hiện thực. '''Vệ tinh''' bắt đầu trở nên dễ tiếp cận hơn vào thập niên 1980. Năm 1990, '''kính viễn vọng không gian Hubble''' được phóng lên quỹ đạo, đánh dấu cột mốc quan trọng trong quan sát không gian. '''Tàu con thoi''' ra mắt năm 1981, trở thành máy bay vũ trụ hoạt động đầu tiên. Cùng thời điểm đó, Nga đang phát triển trạm vũ trụ Mir, còn Mỹ lên kế hoạch cho trạm vũ trụ Freedom. Trạm vũ trụ Freedom sau đó được chuyển đổi thành Trạm Vũ trụ Quốc tế. Quay trở lại lĩnh vực du hành vũ trụ tư nhân, Dennis Tito trở thành du khách vũ trụ trả tiền đầu tiên vào tháng 4 năm 2001. Những người khác nhanh chóng nối tiếp. [[Trung Quốc]] trở thành quốc gia '''thứ ba''' đưa người vào quỹ đạo với vụ phóng '''Thần Châu 5''' vào tháng 10 năm 2003. Kể từ đó, chương trình vũ trụ của nước này đã không ngừng mở rộng. [[Ấn Độ]] trong thế kỷ 21 cũng đã mở rộng đáng kể phạm vi khám phá vũ trụ. Tháng 12 năm 2015, tên lửa '''Falcon 9''' có thể tái sử dụng của SpaceX đã hạ cánh thành công xuống bãi đáp, nhằm mục đích giảm đáng kể chi phí phóng. Kể từ đó, '''Virgin Galactic''' và '''Blue Origin''' đã đưa một vài hành khách thực hiện những chuyến đi ngắn đến rìa không gian tháng 7 năm 2021. Mặc dù vũ trụ vẫn là điểm đến chỉ dành cho một số ít người, nhưng chắc chắn nó đang trở nên dễ tiếp cận hơn khi công nghệ du hành vũ trụ ngày càng được hoàn thiện. ===Nhân vật=== [[File:Astronaut Donald K. Slayton and cosmonaut Aleksey A. Leonov in the Soyuz Orbital Module.jpg|thumb|Phi hành gia [[w:Aleksey Arkhipovich Leonov|Aleksey A. Leonov]] và Donald K. Slayton]] Hầu hết những người từng du hành vũ trụ cho đến nay đều là các '''phi hành gia''', '''nhà du hành vũ trụ''' hoặc '''phi công vũ trụ''' – những chuyên gia được trả lương để huấn luyện và thực hiện bay vào vũ trụ. Sự khác biệt giữa các danh xưng chủ yếu đến từ mức độ tôn trọng và yếu tố lịch sử. Thuật ngữ "phi hành gia" – "cosmonaut" (космонавт) được dành riêng cho người Nga. Người Trung Quốc thì gọi là "thái không nhân" (太空人) trong đó "thái không" nghĩa là không gian. Người Đông Đức đầu tiên bay vào vũ trụ là Sigmund Jähn ở trên tàu Soyuz của Liên Xô nên được gọi là "cosmonaut". Người Tây Đức đầu tiên bay vào vũ trụ Ulf Merbold được gọi là "astronaut" vì thực hiện bằng tàu con thoi Space Shuttle. Những người còn lại được gọi là '''khách du lịch vũ trụ''', nhưng NASA, FAA và Roscosmos lại hay dùng thuật ngữ '''người tham gia chuyến bay vũ trụ''' hơn. Có thể phân biệt rõ hơn giữa những người đến từ các quốc gia không có chương trình phi hành gia và những du khách tự túc chi trả cho chuyến bay vào vũ trụ. ===Khí hậu=== Vì không có khí quyển ngoài không gian, tàu vũ trụ phải tự tạo ra tương ứng để phi hành gia có thể sống sót. Do đó, thành phần không khí có thể rất khác nhau. Trước đây, tàu vũ trụ sử dụng oxy nguyên chất để lưu trữ bầu khí quyển một cách thuận tiện, nhưng ngày nay thì giống dưới Trái Đất hơn nhiều. Trên Trạm Vũ trụ Quốc tế, nhiệt độ có thể dao động từ 18 đến 26°C (64 đến 79°F) với độ ẩm khoảng 60%. Do đó, nên mặc một chiếc áo khoác nhẹ để giữ cho cơ thể thoải mái. Trong bộ đồ vũ trụ, khí hậu có thể được kiểm soát dễ dàng hơn. Khi ấy quần áo bên trong thoải mái và bó sát sẽ là lựa chọn tốt nhất vì bộ đồ ngoài rất cứng. Trên thực tế, không gian vũ trụ không có "nhiệt độ" cụ thể vì rất ít vật chất. Nhiệt độ được đề cập thường là nhiệt độ bề mặt, điều này có thể gây hiểu lầm vì một vật thể ở các hướng khác nhau sẽ nhận được nhiệt từ Mặt Trời theo cách khác nhau. Không có ánh sáng mặt trời, nhiệt độ vào khoảng −270,5°C (−454,9°F), cao hơn độ không tuyệt đối 2,7 độ! ===Đơn vị đo=== [[File:ISS-55 Dwarf Wheat samples, final growth.jpg|thumb|Thước đo chiều cao cây trong không gian. Hệ mét hay hệ Anh?]] Hầu hết các hoạt động trong không gian đều dùng '''hệ mét''' vì gần như tất cả các quốc gia đều áp dụng tiêu chuẩn này. Tuy nhiên, tại Hoa Kỳ, nhiều bộ phận được sản xuất theo hệ đo lường Đế quốc Anh, dẫn đến rắc rối trong việc chuyển đổi đơn vị. Nghiêm trọng nhất nhất là vụ rơi khỏi quỹ đạo của tàu thăm dò khí hậu sao Hỏa năm 1999, do tàu vũ trụ hiểu dữ liệu là đơn vị mét, trong khi thực tế là đơn vị Anh. Các quốc gia khác cũng không tránh khỏi điều này, vì nhiều bộ phận trong không gian sử dụng hệ đo lường Anh, đặc biệt là đối với phép đo đường kính. Đối với khách du lịch vũ trụ, điều này không quá quan trọng vì hầu hết mọi thứ đều đã được chuyển đổi sang hệ mét. ===Chính trị=== Khái niệm chính trị không gian được đặt một cái tên rất viễn tưởng: '''astropolitics''' - chính trị vũ trụ. Văn kiện nổi tiếng nhất về vấn đề này là Hiệp ước Không gian vũ trụ. Tóm lại, hiệp ước khuyến nghị các quốc gia xem xét rằng không gian "sẽ là lãnh địa của toàn nhân loại". Điều này bao gồm việc thúc đẩy phát triển khoa học, không tuyên bố chủ quyền đối với các hành tinh và Mặt Trăng, không có vũ khí hủy diệt hàng loạt trong không gian. Ví dụ điển hình về cách chính trị ảnh hưởng đến hoạt động không gian là trạm vũ trụ '''Mir'''. Sau khi Liên Xô sụp đổ, trạm vũ trụ đã cho phép thương mại hóa để có đủ tiền vận hành. Khi căng thẳng giữa Hoa Kỳ và Nga lại leo thang do Nga xâm lược Ukraina , không gian có thể bị quân sự hóa hơn. Đối với khách du lịch vũ trụ đến Trạm Vũ trụ Quốc tế, chính trị cần được tách biệt khỏi chuyến bay để tránh xung đột. Hoa Kỳ là quốc gia duy nhất trên thế giới có lực lượng không gian, đội quân chuyên trách về chiến tranh trong không gian. ===Sự kiện=== {{See also|Nhật thực}} ==Trò chuyện== {{See also|Sổ tay tiếng Nga|Sổ tay tiếng Trung}} Giống như vùng địa cực và các dự án đa quốc gia khác, du hành vũ trụ sử dụng ngôn ngữ của người điều khiển tàu vũ trụ. Tiếng Anh là ngôn ngữ làm việc trong không gian, được sử dụng cho nhiều hoạt động vũ trụ và phối hợp quốc tế trên mặt đất. Tiếng Nga là ngôn ngữ thứ hai, vì Soyuz chỉ sử dụng tiếng Nga cho tới khi đến Trạm Vũ trụ Quốc tế. Đôi khi, các biển báo và nhãn trên trạm được viết bằng hai thứ tiếng. Tiếng Quan Thoại tất nhiên được dùng trong các sứ mệnh của Trung Quốc lên vũ trụ. Tiếng Anh thường là ngôn ngữ làm việc trên Trạm Vũ trụ Quốc tế, dù các thành viên phi hành đoàn thường đều thông thạo cả tiếng Anh và tiếng Nga. Du khách trên Trạm Vũ trụ Quốc tế phải học tiếng Anh đủ cho nhu cầu sử dụng. Họ cũng cần biết tiếng Nga cơ bản (250 giờ học tiếng trong 6 tháng, hoặc khoảng 2 giờ mỗi ngày). Du hành vũ trụ sử dụng nhiều '''thuật ngữ chuyên ngành''' hơn so với nhiều lĩnh vực khác, một phần vì hầu hết mọi người đều có tư duy kỹ thuật. Dưới đây là một số thuật ngữ cơ bản mà du khách và những người quan tâm đến không gian nên biết: {| |- | style="vertical-align:top;width:50%;" | ;Abort :Hủy bỏ điều gì đó. "Pad abort" có nghĩa là hủy bỏ nhiệm vụ ngay sau khi cất cánh, còn "contingency abort" có nghĩa là hủy bỏ do động cơ gặp sự cố. ;Từ viết tắt :Trò ưa thích của NASA. Đừng quá lo lắng nếu các từ viết tắt MUM, POD hoặc MOXIE gây khó hiểu – hầu hết các vật thông dụng đều có thể được gọi tên mà không cần dùng từ viết tắt. ;Apoapsis :Điểm viễn tâm ;Delta-''v'' :Thay đổi vận tốc có thể được hiểu là mức độ thay đổi quỹ đạo để tiếp cận các hành tinh. ;Downlink :Tín hiệu gửi về Trái Đất ;Eccentricity :Độ "kéo dài" của quỹ đạo, từ 0 (hình tròn) đến 1 (hình bầu dục rất dài). | style="vertical-align:top;width:50%;" | <!--New column--> ;LOX :Oxy lỏng ;Max-Q :Áp suất khí động học cực đại ;MECO :(Main engine cut off), động cơ chính tắt sau khi giai đoạn này đã hết nhiên liệu. ;Periapsis :Điểm cận tâm ;Propellant :Nhiên liệu và chất oxy hóa để đẩy tên lửa ;‍Rendezvous :Hai tàu vũ trụ gặp nhau ;RUD :(Rapid unscheduled disassembly), tách rời nhanh không kế hoạch, nghĩa là tên lửa phát nổ ;SECO :(Second engine cut off), động cơ thứ hai tắt sau khi giai đoạn này đã hết nhiên liệu. ;Suicide burn :hoặc ''landing burn'', bằng cách kích hoạt động cơ đúng thời điểm để hạ cánh |} ==Đến== {{mapframe|35.000|7.000|zoom=1|width=500|height=300|name=Địa điểm trên Trái Đất liên quan đến không gian}} {{quote|Nếu có tàu hay cánh buồm được thiết kế để đón gió trời, sẽ có những người không hề nao núng trước cả sự bao la mênh mông ấy.|author=[[q:Johannes Kepler|Johannes Kepler]]}} ===Yêu cầu gia nhập=== [[File:Orbital_launch_projects.svg|thumb|450x450px|Quyền tiếp cận không gian của các quốc gia {{legend|#ff0000|Du hành vũ trụ}}{{legend|#ff6600|Thành viên tổ chức du hành vũ trụ}}{{legend|#008000|Lên kế hoạch du hành vũ trụ}}{{legend|#0000ff|Bị bãi bỏ}}{{legend|#777777|Không có khả năng và kế hoạch}}]] Tính đến thời điểm hiện tại, chỉ có [[Hoa Kỳ]], [[Nga]] và [[Trung Quốc]] mới có khả năng đưa người vào không gian. [[Ấn Độ]] đã khởi động kế hoạch cho chương trình con người du hành vũ trụ riêng mình. Chín quốc gia khác và Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA) đã '''phóng vật thể vào vũ trụ''' bằng phương tiện phóng tự tạo. Các quốc gia độc lập khác đã phóng vệ tinh vào không gian và có chương trình không gian đang hoạt động là [[Nhật Bản]], [[Ấn Độ]], [[Israel]], [[Iran]], [[New Zealand]], [[Triều Tiên]], [[Hàn Quốc]] và [[Ukraine]]. Trong đó Ukraina chưa bao giờ đưa vệ tinh của riêng mình vào quỹ đạo. Cơ quan Vũ trụ châu Âu bao gồm [[Áo]], [[Bỉ]], [[Đan Mạch]], [[Phần Lan]], [[Pháp]], [[Đức]], [[Hy Lạp]], [[Ireland]], [[Ý]], [[Luxembourg]], [[Hà Lan]], [[Na Uy]], [[Bồ Đào Nha]], [[Tây Ban Nha]], [[Thụy Điển]], [[Thụy Sĩ]] và [[Vương quốc Liên hiệp Anh và Bắc Ireland|Vương quốc Anh]]. Tính đến tháng 2 năm 2022, chín quốc gia đang '''tích cực nghiên cứu việc đưa vệ tinh vào quỹ đạo''': [[Brasil]], [[Úc]], [[Indonesia]], [[Đài Loan]], [[Kazakhstan]], [[Nam Phi]], [[Argentina]], [[Pakistan]] và [[Thổ Nhĩ Kỳ]]. Một số nước từng có kế hoạch chinh phục không gian nhưng nay đã từ bỏ là [[Canada]], [[Ai Cập]] và [[Iraq]]. Công dân các nước không có khả năng du hành vũ trụ có thể bay trên tàu vũ trụ do nước khác chế tạo, nhưng cần lưu ý quan hệ chính trị và các lệnh trừng phạt trước khi đặt vé. Tại '''Hoa Kỳ''', du khách vũ trụ phải có khả năng chịu đựng gia tốc, giảm tốc, rung động và trọng lực vi mô cao trong suốt chuyến bay vào không gian. Họ cũng phải được huấn luyện để '''xử lý tình huống khẩn cấp''', chẳng hạn như khói, lửa, mất áp suất trong khoang và thoát hiểm khẩn cấp. Khóa huấn luyện có thể kéo dài từ vài ngày với chuyến bay dưới quỹ đạo đến vài tháng với chuyến bay trên quỹ đạo. Việc huấn luyện sẽ ít khắt khe hơn nhiều đối với những người lên '''máy bay giảm trọng lực'''. Hầu hết mọi lứa tuổi đều đủ điều kiện bay trên loại máy bay này. Tuy nhiên, những người có vấn đề về sức khỏe nên tham khảo ý kiến ​​nhà cung cấp dịch vụ và bác sĩ trước. Du khách cũng có thể cần phải xuất trình giấy chứng nhận y tế cùng chỉ số đo khác ở một số quốc gia. ===Máy bay giảm trọng lực=== [[File:Parabelflug PB271049.jpg|right|thumb|Chuẩn bị lên máy bay trải nghiệm không trọng lực tại Đức]] Trạng thái không trọng lực trên quỹ đạo có thể được tạo ra bằng chuyến bay parabol, trong đó lực gia tốc thấp luân phiên trong khoảng 30 giây ở đỉnh cung bay với lực gia tốc cao ở đáy. Những chuyến bay parabol này nổi tiếng là gây buồn nôn, dẫn đến biệt danh '''Sao chổi nôn mửa''', nhưng các nhà khai thác thương mại tuyên bố rằng chuyến bay ngắn hơn (15 vòng parabol) nhẹ nhàng hơn đáng kể so với chuyến bay nghiên cứu và huấn luyện có từ 40 đến 80 vòng. Chúng cũng ít tốn kém và ít rủi ro hơn so với các lựa chọn khác, mặc dù giá cả có thể khá cao đối với một số người. * {{Địa điểm | tên=Incredible Adventures Florida | alt= | url=https://www.incredible-adventures.com/zero-gravity-usa.html | email=info@incredible-adventures.com | address={{ill|Trung tâm vũ trụ Kennedy|en|Kennedy Space Center}}, Space Commerce Way, Merritt Island, [[Florida]], Hoa Kỳ | vĩ độ=28.615 | kinh độ=-80.6945 | directions= đi về phía đông theo Đường tiểu bang Florida 528 và rẽ trái vào Đường tiểu bang Florida 3 | phone=+1 941 346-2603 | tollfree=+1 800 644-7382 | hours= | price=$4500/người lớn, trẻ em dưới 18 tuổi không được phép tham gia | lastedit=2022-02-28 | content=Nhà cung cấp duy nhất các chuyến bay giảm trọng lực cá nhân, với kế hoạch tổng thể từ trọng lực sao Hỏa (1/3 trọng lực Trái Đất) đến trọng lực Mặt Trăng (1/6 trọng lực Trái Đất) và cuối cùng là không trọng lực. Máy bay nhỏ Rockwell Commander 700 sẽ thực hiện 10-12 cú, mỗi cú kéo dài 10 giây.The only provider for individual reduced-gravity flights, with a general plan from Martian gravity (1/3 Earth gravity) to lunar gravity (1/6 Earth gravity) and finally to zero-g. The small Rockwell Commander 700 plane will make 10-12 maneuvers, with each maneuver lasting 10 seconds. }} * {{Listing | type=go | name=Zero Gravity Corporation | alt=ZERO-G | url=http://www.gozerog.com/ | email=info@gozerog.com | address= | directions= | phone=+1 703 894-2188 | tollfree=+1 888 664-7284 | fax=+1 702 947-6343 | hours= | price=US$5,400/1 chỗ, US$55,000/12 chuyến, US$165,000/1 chuyến riêng | wikidata=Q191926 |lastedit=2026-07-14| content=Cung cấp các chuyến bay giảm trọng lực trên máy bay Boeing 727 được cải tiến có tên "G-FORCE ONE" với khoang lớn phù hợp cho việc nhào lộn không trọng lực. Sẽ thực hiện 15 đường bay parabol, với một số mô phỏng ngắn về vi trọng lực, trọng lực Mặt Trăng (1/6 Trái Đất) và trọng lực Sao Hỏa (1/3 Trái Đất). Thời gian trải nghiệm vi trọng lực khoảng 8 phút. }} ===Tàu không gian cận quỹ đạo=== [[File:SS2 and VMS Eve.jpg|alt=Spaceplane attach to a double-deck plane|thumb|SpaceShipTwo bên trong nhà đỗ, gắn vào với máy bay White Knight]] Chuyến bay cận quỹ đạo có thể bay lên cao nhưng chưa đủ nhanh để đạt được vào quỹ đạo. Điều này có nghĩa là tàu chỉ ở trong không gian vài phút, vì vậy hãy chắc chắn lên kế hoạch mọi thứ trước đó. Giá cho những chuyến bay này khá cao so với tiêu chuẩn thông thường, nhưng chắc chắn rẻ hơn so với chuyến bay vào quỹ đạo. Tính đến năm 2022, có hai nhà khai thác cung cấp chuyến bay dưới quỹ đạo, bao gồm tàu ​​SpaceShipTwo của Virgin Galactic và tên lửa New Shepard của Blue Origin. Có nhiều công ty khác đang lên kế hoạch cung cấp dịch vụ này nhưng chưa thể đi vào hoạt động trong nhiều năm nữa. ====Sân bay vũ trụ==== * {{Địa điểm | tên=Gateway to Space Terminal | alt= | url=http://www.virgingalactic.com | email= | address=Đường quận A021, {{ill|Truth or Consequences|en}}, [[New Mexico]] | vĩ độ=32.99033 | kinh độ=-106.9751 | directions=từ đường quận A13, rẽ trái tới đường quận A39, rẽ trái lần nữa tại phòng xuyến | phone= | tollfree= | hours= | wikidata=Q111032168 | lastedit=2026-07-14 | content=Do Virgin Galactic xây dựng, địa điểm này là nhà chứa máy bay cho tàu vũ trụ SpaceShipTwo. Nhờ được vận chuyển bởi tàu mẹ, SpaceShipTwo tách khỏi tàu mẹ giữa không trung và tăng tốc lên khoảng 80 km/h, đạt tốc độ Mach 3. Mặc dù tổng thời gian bay là 2 giờ, cảm giác không trọng lực chỉ kéo dài khoảng 6 phút. Các chuyến bay được thực hiện tại Spaceport America, với bốn chuyến bay đã được thực hiện thành công trước đó. }} * {{Địa điểm | name=Launch Site One | alt=Corn Ranch | url=https://www.blueorigin.com/new-shepard/ | email= | address=Xa lộ Texas 54, {{ill|Van Horn|en}}, [[Texas]] | vĩ độ=31.4229 | kinh độ=-104.75714 | directions=rẽ trái gần Sân bay Figure 2 Ranch và khu quản lý động vật hoang dã | phone= | tollfree= | hours= | price= | image=| wikidata=Q3693636 | lastedit=2026-07-14 | content=Thuộc sở hữu Blue Origin, cơ sở này được dùng để phóng tên lửa New Shepard bay dưới quỹ đạo. Trong chuyến bay kéo dài mười phút, tên lửa sẽ bay lên, tách khoang chứa phi hành đoàn, bắt đầu bay không trọng lực. Sau đó, tầng tên lửa hạ cánh thẳng đứng, khoang chứa phi hành đoàn bung dù và đáp xuống đất với tiếng "thịch" lớn. New Shepard đã được đưa vào bay thử ba lần cùng với vô số thử nghiệm trong quá khứ. }} ====Tàu vũ trụ==== * {{Listing|name=New Shepard|url=https://www.blueorigin.com/new-shepard/|price=Giá không công khai|wikidata=Q3339012|lastedit=2026-07-14|content=Thuộc sở hữu Blue Origin và được phóng từ bãi phóng số 1. Tàu vũ trụ là một khoang gắn liền với một tầng tên lửa, và được triển khai gần không gian. Tầng tên lửa sau đó có thể hạ cánh trở lại Trái Đất, với triển vọng tái sử dụng để giảm chi phí. Độ cao tối đa: 100 km (62 dặm). Công ty đã chế tạo 4 tàu vũ trụ và phóng thử nghiệm hơn chục lần mà không gặp sự cố nào. Đã đưa Giám đốc điều hành [[w:Jeff Bezos|Jeff Bezos]] lên vũ trụ, và thực hiện các thí nghiệm về trạng thái không trọng lực của NASA.}} * {{Listing|name=SpaceShipTwo|price=US$450,000/chỗ, đặt trước US$150,000|wikidata=Q754806|lastedit=2026-07-14|content=Thuộc sở hữu Virgin Galactic và được phóng từ trạm không gian Gateway to Space terminal. Tàu vũ trụ được chuyên chở bằng máy bay hai tầng, khi đạt đến độ cao nhất định, nó sẽ tách ra và được đẩy bằng động cơ tên lửa nhiên liệu rắn. Độ cao tối đa: 85 km (53 dặm). Là phiên bản kế nhiệm của SpaceShipOne đoạt giải Ansari X Prize. Đã có 2 tàu vũ trụ được chế tạo là VSS ''Enterprise'' và VSS ''Unity'', trong đó chiếc VSS ''Enterprise'' đã gặp tai nạn chết người. VSS ''Unity'' đã phóng 5 lần, trong đó có lần chở CEO [[w:Richard Branson|Richard Branson]].}} ===Tàu vũ trụ quỹ đạo=== [[File:Soyuz MS.jpg|right|thumb|Tàu Soyuz MS-16 đang hướng tới Trạm Vũ trụ Quốc tế]] Đây mới là '''chuyện có thật'''. Một số người không tin rằng du khách đã thực sự "ở trong không gian" chỉ khi bay vào quỹ đạo. Độ cao tối thiểu cần thiết là 350 km; nếu không, lực cản của khí quyển sẽ buộc tàu phải hạ xuống. Giá một chuyến đi đến khu vực này bắt đầu từ khoảng 40 triệu đô la Mỹ, một con số đáng kinh ngạc. Vì vậy, việc chờ đợi và đầu tư vào các công ty này là một quyết định khôn ngoan, để thúc đẩy sự phát triển của việc tiếp cận không gian rẻ và thuận tiện hơn. Triển vọng nhất trong số đó là tên lửa Starship đang được phát triển, có khả năng chở 100 phi hành đoàn với chi phí "dưới 1 triệu đô la" mỗi lần phóng. Mặc dù vậy, trên thực tế, giá cả vẫn sẽ rất cao đối với người bình thường. ====Sân bay vũ trụ==== * {{Địa điểm | tên=Sân bay vũ trụ Baykonur| alt=tiếng Kazakh: Байқоңыр ғарыш айлағы, tiếng Nga: Космодром Байконур | url=http://www.baikonurtour.com | email=go@baikonurtour.ru | address=Tỉnh Kyzylorda, [[Kazakhstan]] | vĩ độ=45.965 | kinh độ=63.305 | directions= | phone=+7 (495) 664-31-29 | tollfree= | hours= | wikipedia=Sân bay vũ trụ Baykonur| image=Soyuz expedition 19 launch pad.jpg | wikidata=Q177477 | lastedit=2026-07-14 | content=Nơi khởi hành của nhiều du khách vũ trụ thời kỳ đầu, là địa điểm duy nhất có thể "đi nhờ" đến Trạm Vũ trụ Quốc tế. Sân bay vũ trụ này có hai bệ phóng dành cho các chuyến bay có người vào vũ trụ: Bệ phóng Gagarin (Địa điểm 1) và Địa điểm 31/6. Chuyến bay dùng tên lửa và tàu vũ trụ Soyuz. }} * {{Địa điểm | tên=Trạm không quân Mũi Canaveral | address={{ill|Mũi Canaveral|en|Cape Canaveral}}, [[Florida]], [[Hoa Kỳ]] | vĩ độ=28.489 | kinh độ=-80.578 | wikipedia=Trạm không quân Mũi Canaveral| image= | wikidata=Q334465 | lastedit=2026-07-14 | content=Đây là địa điểm phóng tàu có người duy nhất do ''lực lượng không gian'' vận hành. Địa điểm phóng này đóng vai trò quan trọng trong những ngày đầu của chương trình du hành vũ trụ Mỹ, nơi đã phóng các sứ mệnh thử nghiệm Mercury, Gemini và Apollo. Nơi đây có một bệ phóng đang hoạt động dành cho các chuyến bay vũ trụ có người mang tên SLC-41 từ giấy phép cho tàu vũ trụ Starliner. |url=https://www.patrick.spaceforce.mil}} * {{Địa điểm | tên=Trung tâm Phóng vệ tinh Tửu Tuyền| alt=Tiếng Trung: 酒泉卫星发射中心 | url= | email= | address=Ejin, Alxa, {{ill|Nội Mông|zh|内蒙古}}, [[Trung Quốc]] | vĩ độ=40.9675 | kinh độ=100.278611 | directions= | phone= | tollfree= | hours= | price= | wikidata=Q692677 | lastedit=2026-07-14 | content=Sân bay vũ trụ này có lẽ là bí mật nhất trong danh sách vì lý do an ninh quốc gia. Tuy nhiên, đây có lẽ là nơi duy nhất dành cho du khách vũ trụ Trung Quốc sau lệnh cấm không chính thức do NASA áp đặt. Bệ phóng có người lái duy nhất đang hoạt động là SLS-1 tại Khu vực phóng số 4 với tàu vũ trụ Thần Châu }} * {{Địa điểm | name=Trung tâm vũ trụ Kennedy| alt= | url=https://www.kennedyspacecenter.com/ | address=Space Commerce Way, {{ill|Đảo Merritt|en|Merritt Island}}, [[Florida]], [[Hoa Kỳ]] | vĩ độ=28.608 | kinh độ=-80.604 | directions= | phone=+1 855 433-4210 | tollfree= | hours= | price= | wikidata=Q24256513 | lastedit=2026-07-14 | content=Đây là sân bay vũ trụ nổi tiếng nhất của Mỹ, nhờ lịch sử lâu đời trong việc phóng hầu hết các tên lửa Saturn V và tàu con thoi Space Shuttle. Hiện nay, trung tâm vũ trụ này có một bệ phóng cho tàu chở người đang hoạt động mang tên 39A. Bệ phóng này được cấp phép cho SpaceX để phóng tàu vũ trụ Crew Dragon. }} ====Tàu vũ trụ==== * {{Listing | name = Crew Dragon | url = https://www.spacex.com/vehicles/dragon/ | price = US$55 triệu | wikipedia = SpaceX Dragon 2 | wikidata = Q17122887 | lastedit = 2026-07-14 | content = Tàu vũ trụ SpaceX là phiên bản kế nhiệm của tàu vận chuyển hàng hóa Dragon 1 rất thành công. Với khoang cabin rộng rãi (9,3 mét khối), ghế ngồi tiện nghi và bảng điều khiển hiện đại, nó thực sự mang đến trải nghiệm hạng nhất cho du khách vũ trụ. Tàu vũ trụ này đã thực hiện 8 nhiệm vụ thành công, 1 nhiệm vụ không người lái, 5 nhiệm vụ cho NASA và 2 nhiệm vụ chỉ dành cho du khách. SpaceX cũng đã nỗ lực giảm chi phí du lịch vũ trụ bằng cách tái sử dụng khoang tàu 3 lần và phóng bằng tên lửa Falcon 9 có thể tái sử dụng. }} * {{Listing | name = Thần Châu | alt = Tiếng Trung: 神舟 | url = https://en.cmse.gov.cn/missions/shenzhou20/ | price = Giá không công bố | wikidata = Q1138653 | lastedit = 2026-07-14 | content = Tàu vũ trụ do Trung Quốc phát triển có phần tương tự như Soyuz, nhưng thoải mái hơn một chút với không gian 14 mét khối được chia thành 2 mô-đun. Nó được thiết kế để đến trạm vũ trụ Thiên Cung và đã được phóng 13 lần, trong đó có 5 lần có người. Hiện vẫn chưa có nhiều thông tin về tiện nghi bên trong tàu. }} * {{Listing | name = Soyuz | alt = Tiếng Nga: Союз | price = US$21.3 – 90.3 triệu | wikipedia = Tàu vũ trụ Soyuz | url = https://www.starsem.com/starsem/starsem.html | wikidata = Q579421 | lastedit = 2026-07-14 | content = Đây là thiết kế tàu vũ trụ được sử dụng lâu nhất trên thế giới, với nhiều lần nâng cấp kể từ năm 1967. Dòng tàu Soyuz đã thực hiện hơn 140 chuyến bay, mặc dù phiên bản mới nhất có tên Soyuz MS đã thực hiện 21 chuyến bay, trong đó có 1 chuyến bị hủy bỏ. Đây là tàu vũ trụ có không gian chật hẹp nhất với chỉ 10,5 mét khối (370 feet khối) trong hai mô-đun, và giá thành không hề rẻ. Tuy nhiên, bạn sẽ nhận được độ tin cậy cực cao và chương trình huấn luyện nghiêm ngặt khi vận hành tàu. }} * {{Listing | name = Starliner | url = https://www.boeing.com/space/starliner/ | price = US$80 triệu | lastedit = 2026-07-14 | content = Dù tham gia cuộc đua lên Trạm Vũ trụ Quốc tế hơi muộn, Starliner là lựa chọn thay thế khả thi cho tàu Crew Dragon của SpaceX vốn đã kín chỗ. Starliner là sản phẩm của hãng sản xuất máy bay nổi tiếng Boeing. Từng phóng thành công một lần lên trạm vũ trụ mà không có người lái bằng tên lửa Atlas V. Starliner có thể tích 11 mét khối, sức chứa 7 người và có ghế ngồi tương đối thoải mái. Khoang tàu có thể tái sử dụng, mặc dù chưa có tàu Starliner tái sử dụng nào từng bay lên quỹ đạo. }} ===Tàu vũ trụ liên hành tinh=== Rời khỏi vòng quay bất tận quanh Trái Đất để du hành đến những nơi khác trong Hệ Mặt Trời và xa hơn nữa. Chưa ai từng đi xa đến thế kể từ chương trình Apollo kết thúc năm 1974, cho đến khi '''chương trình Artemis''' có kế hoạch đưa người lên quỹ đạo Mặt Trăng năm 2026 (trong khuôn khổ Artemis 2); tuy nhiên, việc thực sự đưa con người lên Mặt Trăng dự kiến ​​sẽ không diễn ra cho đến năm 2028 (trong khuôn khổ Artemis 4). * {{Listing | name = Orion Multi-Purpose Crew Vehicle (MPCV) | url = https://www.nasa.gov/humans-in-space/orion-spacecraft/ | content = Đây là tàu vũ trụ có thể tái sử dụng một phần, được NASA thiết kế để sử dụng trong chương trình Artemis cho các chuyến phóng lên Mặt Trăng và sau đó là Sao Hỏa. Nó có thể hỗ trợ phi hành đoàn 4 người ở ngoài quỹ đạo Trái Đất tầm thấp, có thể hoạt động tối đa 21 ngày khi không kết nối và tối đa 6 tháng khi kết nối. | price = $20.4 tỷ | wikipedia = Orion (tàu vũ trụ) | lastedit = 2026-07-14 }} ===Công ty du lịch vụ trũ=== Khác với máy bay chỉ cần gọi điện thoại đến là bay. Để du hành vũ trụ sẽ cần một số công ty trợ giúp. * {{Địa điểm|tên=Space Adventures|alt=|url=https://www.spaceadventures.com|lastedit=2026-07-14|content=|wikidata=Q81133|vĩ độ=38.91557|kinh độ=-77.23272|address=8245 Boone Blvd, Suite 570, {{ill|Vienna (Virginia)|lt=Vienna|en}}, [[Virginia]], [[Hoa Kỳ]]|phone=+1 (703) 524-7172|email=info@spaceadventures.com}} * {{Địa điểm|tên=Axiom Space|alt=|url=https://www.axiomspace.com/|lastedit=2026-07-14|content=|wikidata=Q48815838|vĩ độ=29.55602|kinh độ=-95.11112|address=1290 Hercules Avenue, [[Houston]], [[Texas]], [[Hoa Kỳ]]|phone=+1 (346) 293-7045|email=}} ==Di chuyển== Hầu hết các nhà du hành vũ trụ đều ở bên trong tàu có hệ thống đẩy để di chuyển. Vì cơ học quỹ đạo cực kỳ khó hiểu và nhiên liệu cho việc điều khiển quỹ đạo khá hạn chế, nên những nhiệm vụ này tốt nhất nên giao cho phi công có trình độ hay máy tính. ===Cá nhân=== [[File:Expedition 62 crew poses for a playful portrait.jpg|thumb|Bay lơ lửng trên Trạm Vũ trụ Quốc tế]] Bên trong khoang, bạn có thể dễ dàng di chuyển bằng ''tay và chân''. Khoang được thiết kế với nhiều chỗ nắm tay và chỗ đặt chân để di chuyển xung quanh cũng như giữ thăng bằng khi làm việc. Bạn khó có thể bị mắc kẹt ngoài tầm với của một trong những chỗ nắm này, vì quán tính, luồng không khí và các chuyển động nhỏ khác trong khoang khiến khó đứng yên hoàn toàn trở. Tuy nhiên, du khách có thể bị mắc kẹt trong nhiều phút, thậm chí nhiều giờ nếu điều đó xảy ra. Mỗi khi ''chạm vào bề mặt'' nào đó, phần còn lại của cơ thể di chuyển ngược lại, ngăn cản người đó với tới bất cứ thứ gì. "Bơi" trong không khí cũng không hiệu quả, vì không giống như nước, không khí có khối lượng rất nhỏ để tạo lực đẩy. Ngoài việc nhờ giúp đỡ, cách tốt nhất là ném vật gì đó tương đối nặng để đẩy cả cơ thể từ từ theo hướng ngược lại. Không dễ để di chuyển đồ vật trong môi trường không trọng lực, và phải luyện tập để thực hiện đúng cách. Chắc chắn, bạn có thể đẩy hoặc kéo một vật thể lớn dễ dàng như một vật thể nhỏ, nhưng thực chất điều đang xảy ra là bạn và vật thể đang di chuyển về phía nhau hoặc ra xa nhau. Ví dụ, nếu bạn cố gắng sử dụng chiếc tua vít, điều thực sự xảy ra là con vít và ''tàu vũ trụ mà nó gắn vào'' sẽ quay vòng nhỏ, trong khi cả cơ thể bạn lại quay theo hướng ngược lại — hoàn toàn không phải điều mong muốn! Điều cần làm là neo mình vào tàu vũ trụ để có thể xoay tua vít và vặn ốc mà không làm xoay tàu. Trên Trái Đất, trọng lực giữ cơ thể lại với mặt đất bằng lực của toàn bộ trọng lượng cơ thể, nhưng trong không gian, bạn phải sử dụng sức mạnh cơ bắp để tạo ra lực đó. (Hãy tưởng tượng bạn đang cầm một khối gỗ trong tay và cố gắng vặn một con ốc vào đó. Điều đó khó hơn nhiều so với việc vặn ốc vào tường.) Phi hành gia luyện tập trong các bể nổi trung tính, những bể lớn nơi các vật thể dưới nước được giữ cân bằng để không nổi cũng không chìm. Nhiều nhiệm vụ trong không gian, đặc biệt là trong hoạt động ngoài không gian (EVA), được thực hiện rất chậm và cẩn thận. ===Bằng tàu vũ trụ quỹ đạo=== [[File:Soyuz TMA-16 relocates from Zvezda Service Module to Poisk module.jpg|thumb|Nên kích hoạt động cơ đẩy nào?]] Việc xác định vị trí trong không gian là vô cùng quan trọng. Không giống như địa chỉ trên Trái đất, vị trí trong không gian thường được xác định bằng quỹ đạo, tức là đường đi xung quanh một thiên thể mẹ. Điều này là do bạn liên tục di chuyển trong không gian, tương tác với các hành tinh và vệ tinh dọc theo quỹ đạo. Một số đặc điểm của quỹ đạo bao gồm '''vị trí''' tương đối, '''độ nghiêng''', '''viễn điểm'''/'''cận điểm''',... Các đơn vị thường được sử dụng là '''ki-lô-mét''', '''đơn vị thiên văn''' (khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời) và '''độ'''. Trên thực tế, điều đó có nghĩa là cần một hệ thống kính viễn vọng để đo lường chính xác những dữ liệu này. Việc dự đoán vị trí tương lai của một vật thể có thể được thực hiện rất chính xác, vì các kỹ sư dựa vào điều đó để đẩy tàu vũ trụ đến đúng đích đến. ===Bằng bộ đồ du hành vũ trụ=== Thỉnh thoảng, các nhà du hành vũ trụ phải thực hiện '''hoạt động ngoài tàu''' (extra-vehicular activity - EVA), tức là rời tàu để làm thí nghiệm khoa học hoặc sửa chữa. Để ra ngoài cần phải trang bị bộ đồ vũ trụ cực kỳ bền chắc, cung cấp không khí dễ thở và bảo vệ bạn khỏi chân không trong không gian, bức xạ có hại và nhiệt độ khắc nghiệt (từ gần độ không tuyệt đối ở vùng tối đến cực kỳ nóng bỏng dưới ánh sáng mặt trời gay gắt). Bên trong tàu vẫn có thể di chuyển nhưng ''bên ngoài'' có thể dễ dàng bị '''kẹt''' vì không còn lực đẩy, dẫn đến nguy cơ tử vong sớm cho đến khi nguồn cung cấp không khí cạn kiệt sau vài giờ. Các thiết bị điều khiển với động cơ đẩy nhỏ đã được dùng vài lần (gần nhất là năm 1990), nhưng rủi ro về an toàn được coi là quá lớn và lợi ích ít ỏi chắc chắn không đáng để mạo hiểm. Ngày nay, thiết bị khẩn cấp được trang bị trong tất cả các hoạt động ngoài không gian (EVA) nhưng chưa bao giờ được sử dụng ngoài thử nghiệm. Các hoạt động EVA luôn được thực hiện có dây buộc, thậm chí được gắn chặt vào cánh tay kẹp Canadarm2 để các thành viên phi hành đoàn có thể giúp di chuyển bạn. ==Tham quan== {{See also|Địa điểm bay vào không gian|Thiên văn học}} [[File:Tracy Caldwell Dyson in Cupola ISS.jpg|thumb|Ngắm nhìn Trái Đất]] '''Ngắm cảnh''' trong không gian là điều không thể bỏ qua – xét cho cùng, chẳng phải điều đó rất hấp dẫn sao? Ở đó, ranh giới Trái Đất hiện ra trước mắt, khiến khá nhiều du khách vũ trụ trải nghiệm sự thay đổi trong nhận thức, được gọi là "'''hiệu ứng toàn cảnh'''". Con người trở nên nhận thức rõ hơn về sự mong manh và cô lập của sự sống trên Trái Đất giữa vũ trụ bao la. Tuy nhiên, trong chuyến bay dưới quỹ đạo, bạn cần phải lên kế hoạch mọi thứ trước, nếu không sẽ bỏ lỡ tất cả! Cũng vì lý do đó, không cần giơ điện thoại lên chụp ảnh, vì bản thân tàu vũ trụ đã trang bị một loạt camera. ===Trái Đất=== [[Điểm đến|Trái Đất]] hiện lên '''kỳ diệu''', với những vòng xoáy của các hệ thống thời tiết, hiện tượng khí quyển, đại dương xanh thẳm, các "pha" chuyển ngày sang đêm, thành phố rực rỡ ánh đèn về đêm. Nếu bay quanh Mặt trăng, khi đi vòng ra qua mặt kia, bạn sẽ mất liên lạc vô tuyến cũng như tầm nhìn về Trái Đất, và đột nhiên cảm thấy rất cô đơn trong vũ trụ. Sau đó, đi vòng qua góc và thở phào nhẹ nhõm khi thấy Trái Đất mọc lên. Bạn không thể nhìn thấy điều này từ bề mặt Mặt trăng mà không di chuyển, vì Trái Đất giữ một vị trí gần như cố định trên bầu trời Mặt Trăng. * {{See|name={{ill|Cực quang|en|Northern Lights}}|lastedit=2026-07-14|content=Được hình thành ở rìa không gian ở độ cao vài trăm kilômét, bình thường đứng trên bề mặt Trái Đất vẫn quan sát được, còn nhìn từ không gian xuống thì lại là trải nghiệm khác.}} * {{See|name=Hình thái thời tiết|lastedit=2026-07-14|content= Không giống các hành tinh khác, phần lớn Trái Đất có mây bao phủ. Trong không gian, mây dường như bất động, nhưng chừng đó cũng đủ để bắt gặp hình thái mây mới sau mỗi vòng quỹ đạo. Bão và cuồng phong cũng có thể được nhìn thấy từ không gian, nhưng nên mang theo kính thiên văn để chiêm ngưỡng được trọn vẹn.}} ===Vật thể thiên văn=== Ở độ cao 25 ​​km (16 dặm) (chưa ra ngoài không gian), nền trời xanh hoàn toàn biến mất, bạn ở rất xa các hệ thống thời tiết và có thể nhìn thấy '''độ cong''' bề mặt Trái Đất. Sao trời trở thành những điểm sáng cố định thay vì nhấp nháy: bạn sẽ thấy một trường sao dày đặc khi bay quanh phía ban đêm Trái Đất, nhưng ở phía ban ngày, ánh sáng chói lóa của "ánh sáng phản chiếu từ Trái Đất" che khuất gần như mọi thứ khác. Ở quỹ đạo Trái Đất tầm thấp, mặt trời mọc và lặn lướt qua cứ sau 45 phút; có một vầng sáng đỏ ngắn ngủi, nhưng không phải là những màu sắc kéo dài như khi thấy trên mặt đất. * {{See|name=Mặt Trăng|lastedit=2026-07-14|content=Mặt Trăng trông không khác mấy so với quan sát từ Trái Đất. Tuy nhiên, việc nhìn thấy Mặt Trăng từ đó hoàn toàn khác so với nhìn qua ảnh, sẽ mang lại cho bạn cảm giác kinh ngạc và thán phục. Hãy chuẩn bị kính thiên văn để chiêm ngưỡng Mặt Trăng với tất cả vẻ đẹp lộng lẫy của nó, vì không cần lo lắng về hình biến dạng do khí quyển gây ra.}} * {{See|name=Sao|lastedit=2026-07-14|content=Sao nhìn rất rõ do không bị khí quyển Trái Đất cản trở. Hãy tận hưởng khung cảnh tuyệt đẹp của Dải Ngân hà, hoặc mơ về việc con người đặt chân đến [[w:Cận Tinh|Cận Tinh]], ngôi sao gần chúng ta nhất. Nhớ trang bị máy ảnh và phần mềm phơi sáng dài để có được những bức ảnh chụp đẹp nhất.}} * {{See | name=Bộ sưu tập đá quý và khoáng vật quốc gia Hoa Kỳ| wikipedia=Bảo tàng Lịch sử Tự nhiên Quốc gia Hoa Kỳ | directions=thuộc viênj Smithsonian ở Washington, D.C. | content=Sở hữu bộ sưu tập thiên thạch tuyệt vời, có lẽ tốt nhất thế giới. }} ==Hoạt động== [[File:STS41B-35-1613 - Bruce McCandless II during EVA (Retouched).jpg|thumb|Lơ lửng trong không gian khi thực hiện EVA]] Khi ở ngoài không gian có rất nhiều hoạt động để tham gia. Bạn có thể thực hiện các '''hoạt động ngoài không gian''' (EVA), hay còn gọi là đi bộ ngoài không gian, nghĩa là rời khỏi tàu vũ trụ để trôi nổi giữa không gian. Điều này chỉ khả thi từ quỹ đạo trở lên, còn bay dưới quỹ đạo thì quá ngắn. Space Adventures cung cấp dịch vụ EVA, nhưng cho đến nay vẫn chưa có ai đăng ký: chi phí thêm 20 triệu đô la Mỹ, yêu cầu thêm một tháng huấn luyện và có thêm yêu cầu thể lực. Bạn cũng có thể thực hiện các nghiên cứu khoa học, nhưng hãy chắc chắn lên kế hoạch trước với ban tổ chức và giả định rằng nó không được mang thêm bất kỳ trọng lượng nào. Ít nhất, bạn có thể là đối tượng của các quan sát y tế. Bạn có thể không cần mang theo máy ảnh nếu hệ thống camera quan sát và hình ảnh bên ngoài của tàu vũ trụ hoạt động toàn diện. Là du khách vũ trụ, không bị ràng buộc vào lịch trình khắt khe, bạn có thể thực hiện nhiều thí nghiệm thú vị mà chưa ai từng làm trước đây. Ví dụ, [[w:Maezawa Yusaku|Maezawa Yusaku]] là người đầu tiên chơi nhiều môn [[thể thao]] khác nhau bên trong trạm vũ trụ, chẳng hạn như ném đĩa frisbee và chơi [[golf]]. Nói về golf, Alan Shepard cũng đã chơi môn này trên Mặt Trăng với cú đánh "ấn tượng" dài 37 m (40 yd). ==Học hỏi== '''Học tập trong không gian''' có phần khác biệt so với trên Trái Đất. Thay vì ngồi trong giảng đường, bạn sẽ làm thí nghiệm nhằm thúc đẩy sự tiến bộ của nhân loại. Suy cho cùng, đó là mục đích của các trạm vũ trụ: thực hiện thí nghiệm trong môi trường không trọng lực. Những thí nghiệm này cần được sắp xếp trước nhiều tháng, và đôi khi bạn không thể làm gì nhiều để giúp đỡ các phi hành gia đồng nghiệp. Nhưng trên Trái Đất, bạn có thể học các ngành liên quan đến không gian như sinh học vũ trụ và vật lý thiên văn, với rất nhiều điều thú vị! Thời đại kẻ mọt sách đọc những cuốn sách dày cộp và phức tạp đã qua rồi, giờ đây có rất nhiều video hướng dẫn trên YouTube. * {{See|name=Thiết bị không gian|lastedit=2026-07-14|content=Nếu muốn cảm thấy gần gũi hơn với Trái Đất, hãy thử quan sát và tìm hiểu các công nghệ của tàu vũ trụ và trạm không gian. Được những người vô cùng thông minh thiết kế, nhiều trong số đó đang ở đỉnh cao khả năng công nghệ nhân loại.}} ==Công việc== [[File:Eileen Collins (S93-E-5033, 1999-07-24).jpg|thumb|Phi hành gia Eileen Collins xem lại danh sách kiểm tra quy trình bên trong tàu con thoi.]] '''Phi hành gia''' thực hiện nhiều nhiệm vụ khi bay quanh Trái Đất. Trạm vũ trụ được thiết kế như một cơ sở nghiên cứu trên quỹ đạo vĩnh viễn, với mục đích chính là thực hiện nghiên cứu khoa học mà chỉ môi trường không gian mới khả thi. Phi hành đoàn trên trạm dành cả ngày để là thí nghiệm khoa học cần họ tham gia, cũng như giám sát những thí nghiệm được điều khiển từ mặt đất. Họ cũng tham gia vào thí nghiệm y tế để xác định xem cơ thể thích nghi tốt như thế nào với việc sống thời gian dài trong không gian. Làm việc trên trạm vũ trụ đồng nghĩa với việc đảm bảo '''bảo trì''' và tình trạng hoạt động của nền tảng quay quanh quỹ đạo. Thành viên phi hành đoàn liên tục kiểm tra các hệ thống hỗ trợ và làm sạch bộ lọc, cập nhật thiết bị máy tính: thực hiện nhiều công việc mà nhà đầu tư dưới mặt đất đã đầu tư lớn mong luôn trong tình trạng tốt. Tương tự, dưới Trái Đất, trung tâm điều khiển nhiệm vụ liên tục giám sát trạm vũ trụ và gửi tin nhắn mỗi ngày qua giọng nói hoặc email với hướng dẫn hoặc kế hoạch mới để hỗ trợ thành viên phi hành đoàn trong công việc hàng ngày. Đối với những ai '''mơ ước được làm việc trong không gian''', hãy vào trang web các cơ quan vũ trụ để xem họ đang tuyển dụng những vị trí nào và cân nhắc những kỹ năng nào có thể giúp bạn lên vũ trụ. Hãy nghĩ xa hơn về cách thị trường việc làm đó có thể phát triển: có lẽ họ sẽ cần ít phi công hơn nhưng nhiều chuyên gia hơn. Bảo trì tấm pin mặt trời, khai thác nước từ đá phiến trên sao Hỏa, ai mà biết được? ==Mua sắm== [[File:(iss063e030657) A U.S. spacesuit is pictured with plush-doll mascots.jpg|thumb|Quà lưu niệm vũ trụ... ngay trong không gian!]] Đối với hầu hết những người còn đang mắc kẹt trên Trái Đất, có rất nhiều đồ lưu niệm bán ở trung tâm vũ trụ. Tuy nhiên, hãy cẩn thận vì nhiều trong số đó được thiết kế để phục vụ công chúng nói chung, thông tin chưa chắc đã chính xác. Cách tốt nhất để mua đồ lưu niệm thực sự là phải hiểu rõ các khái niệm cơ bản về vũ trụ. * {{Địa điểm | tên=Cửa hàng Không gian thuộc Trung tâm Vũ trụ Kennedy| alt= | url=https://thespaceshop.com/ | email=SpaceShop@DelawareNorth.com | address=Kennedy Space Center Visitor Complex, {{ill|Space Coast|en}}, [[Florida]], Hoa Kỳ | vĩ độ=28.52403 | kinh độ=-80.6814 | directions=đi về phía đông theo đường tiểu bang Florida 528 và rẽ trái vào đường tiểu bang 3 | phone=+1 800 621 9826 | tollfree= | hours= | price= | lastedit=2026-07-14 | content=Cửa hàng có nhiều mặt hàng, từ áo phông đến bút bi chủ đề không gian.Bán cả huy hiệu các nhiệm vụ cũ, cốc và đồ chơi theo chủ đề Apollo và Shuttle. Còn có những chú gấu bông hình hành tinh độc đáo, trong đó có một chú đã từng bay vào không gian thật! Sản phẩm có thể được mua trực tiếp tại cửa hàng hoặc đặt mua trực tuyến với dịch vụ vận chuyển của FedEx và USPS. }} * {{buy | name=SpaceX store | url=https://shop.spacex.com/ | email=merchandise@spacex.com. | lastedit=2026-07-14 | content=Cửa hàng chủ yếu bán các mặt hàng thời trang, huy hiệu nhiệm vụ và quà lưu niệm theo chủ đề sao Hỏa, phù hợp với tham vọng của công ty. Chỉ có thể được mua trực tuyến, hỗ trợ hầu hết các loại thẻ tín dụng chính và Apple Pay. }} * {{Địa điểm | tên=Dheespace | alt= | url=https://dheespace.com/ | email=shop@dheespace.com | address= | vĩ độ=13.72 | kinh độ=80.23 | directions= | phone=+9513667668 | tollfree= | hours= | price= | lastedit=2026-07-14 | content=Cửa hàng bán mặt hàng lưu niệm của ISRO (Cơ quan vũ trụ Ấn Độ), như mô hình tên lửa, áo phông,... }} ==Ăn== Dù '''thức ăn trong vũ trụ''' đã tiến bộ rất nhiều về sự hấp dẫn và đa dạng, chất lượng và hương vị vẫn chưa đạt tiêu chuẩn với hầu hết những người sành ăn. Nhà cung cấp dịch vụ vận chuyển có thể đưa ra một số lựa chọn về thực phẩm, nhưng không phải mong muốn nào cũng đáp ứng được. Thức ăn trong vũ trụ thực sự phải được kiểm tra kỹ để đảm bảo cân bằng dinh dưỡng, có thể bảo quản trong nhiều tháng không cần tủ lạnh và phù hợp với môi trường không trọng lực. Ví dụ, thực phẩm dễ vỡ vụn là vấn đề lớn. Thực đơn trên Trạm Vũ trụ Quốc tế thường bao gồm các món ăn chủ yếu của Mỹ và Nga cùng một số món ăn quốc tế phổ biến khác. "'''Kem phi hành gia'''" đông khô đôi khi được bán trên Trái Đất như món ăn độc đáo nhưng thực sự chưa bao giờ được phục vụ trên bất kỳ sứ mệnh không gian nào, nó cũng có kết cấu khó ăn không chỉ với người bình thường mà cả các phi hành gia. Tuy vậy, kem thật thỉnh thoảng đã được các phi hành gia ăn trong không gian trên tàu Skylab, Tàu con thoi và Trạm vũ trụ quốc tế. Thật không may, ngay cả với nghiên cứu và phát triển sâu rộng, các phi hành gia nhận thấy phần lớn thức ăn trong không gian đều nhạt nhẽo và thường không có nhiều cảm giác thèm ăn. Trong môi trường không trọng lực, chất lỏng trong cơ thể phân bố đều thay vì bị kéo xuống chân, dẫn đến tình trạng nghẹt mũi thường xuyên, làm giảm khả năng ngửi và nếm. Các nhà du hành vũ trụ thường thích những món ăn có hương vị đậm đà và cay; thịt bò khô là một món ăn được ưa chuộng đặc biệt. Tuy nhiên, dù không đói thì vẫn phải ăn để duy trì năng lượng và khối lượng cơ thể. Trong số nhiều quy tắc khi ăn uống trong không gian, có một yêu cầu quan trọng: một khi đã mở gói thức ăn, buộc phải '''ăn hết'''. Thức ăn thừa sẽ bị thối rữa và trở thành mối nguy sinh học, và không có cách nào để xử lý nó cho đến khi nhiệm vụ tiếp tế tiếp theo đến hoặc khi trở về Trái Đất. ===Món ngon tiêu chuẩn=== [[File:ISSSpaceFoodOnATray.jpg|thumb|Các loại thực phẩm khác nhau trên Trạm Vũ trụ Quốc tế]] Đồ hộp Nga nhìn chung có chất lượng tốt nhất nhưng cũng nặng nhất, nên chỉ được mang số lượng giới hạn. Hầu hết thực phẩm được đựng trong túi nhựa; một số loại có thể ăn ngay sau khi hâm nóng (nhiều món chính và món ăn kèm, cũng như đồ ăn nhẹ như thanh ngũ cốc và kẹo) trong khi nhiều loại khác bị mất nước và phải được pha lại với nước (như xúp củ cải đỏ, mì Ý sốt thịt hoặc ngũ cốc với sữa bột). Thực phẩm tươi như trái cây là món quà được gửi trong các nhiệm vụ tiếp tế; phải được ăn trong vòng hai ngày trước khi bị hỏng. Mặc dù hầu hết các loại cây trồng trong không gian đều phục vụ nghiên cứu, nhưng các phi hành gia đã ăn một lượng nhỏ một số loại rau lá xanh tự trồng được. Vì thực đơn cố định lặp lại sau mỗi 16 ngày, bạn sẽ sớm cảm thấy nhàm chán. Các phi hành gia được cung cấp hộp đựng cá nhân để chọn những món không có trong menu cố định cũng như món khoái khẩu khác. Bên cạnh gia vị thông thường (dung dịch muối lỏng, dầu tiêu và gói tương cà, mù tạt, mayonnaise thông thường ở cửa hàng ăn nhanh), phi hành gia còn mang theo các loại gia vị khác như tương ớt, xốt pesto, cải ngựa,... Cũng có thể thử kết hợp các loại thực phẩm để tạo ra món ăn mới; một phi hành gia đã viết: "Tôi không thể nghĩ ra bất cứ thứ gì không thể hoặc chưa từng được cho vào bánh tortilla." * {{Địa điểm | tên=Space Food Systems Laboratory | alt=Space Food Research Facility | url=https://www.nasa.gov/content/space-food-systems | email= | address=Lyndon B. Johnson Space Center, 2101 NASA Parkway, [[Houston]], [[Texas]], Hoa Kỳ | vĩ độ=29.558396 | kinh độ=-95.091632 | directions=Tại Saturn Lane, rẽ vào đường số 2, tòa nhà nằm đối diện với Delta Link | phone=+1 281 483 7070 | tollfree= | hours= | price= | wikidata=Q111033316 | lastedit=2026-07-14 | content=Trung tâm thực phẩm vũ trụ NASA nguyên bản. Phòng thí nghiệm này sản xuất thực phẩm đông khô, bột pha đồ ​​uống, bánh quy, kẹo và các mặt hàng khô khác. Cơ sở này cũng sản xuất thực phẩm đóng gói dạng túi, tương tự bữa ăn sẵn sàng (Meals-Ready-to-Eat) của quân đội. Kỹ thuật chế biến và đóng gói thực phẩm dựa trên độ dễ hỏng và thành phần. Thực phẩm vũ trụ được đánh giá tại một trung tâm chuyên biệt, nơi các nhà khoa học thực phẩm đánh giá hạn dùng và chất lượng. }} * {{Địa điểm | tên=Astrofood | alt=Russian Laboratory of Space Food | url=https://spacelaboratory.ru/en/ | email=info@astrofoods.ru | address=12 đường Granatnyy, quận Presnensky, [[Moskva]], [[Nga]] | vĩ độ=55.759867 | kinh độ=37.588278 | directions=từ hẻm Vspolny đi sang hẻm Granatny bên trái | phone=+8 995 504 12 12 | tollfree= | hours=M–F 10:00–19:00 | price= | lastedit=2026-07-14 | content=Tuy không phải '''thức ăn vũ trụ''' đúng nghĩa, Astrofood là nơi tuyệt vời cho những gói thức ăn dạng ống trước đây. }} ==Uống== [[File:ISS-43 Space Station Espresso Cup.jpg|thumb|Tách espresso trên Trạm Vũ trụ Quốc tế]] Giống như đồ ăn, '''thức uống vũ trụ''' chủ yếu được sấy khô đông lạnh và đóng gói trong túi nhựa. Có sẵn cà phê, trà và nhiều loại nước trái cây; chúng được uống bằng ống hút, và phải cẩn thận luôn "đóng" ống hút giữa các lần uống để chất lỏng không bị bắn tung tóe bên trong tàu. Tuy nhiên, những phát triển gần đây đã cho phép uống bằng cốc mở, sử dụng hiệu ứng mao dẫn để đưa cà phê vào miệng. Điều này đòi hỏi mô hình hóa phức tạp và nghiên cứu trước đó trong không gian để có được hình dạng chính xác. Nước thường khan hiếm (khối lượng nặng và phải được mang từ Trái Đất lên với chi phí rất lớn), nên các thiết bị trên Trạm Vũ trụ Quốc tế '''tái chế nước''' một cách triệt để. Nước thải khoa học, hơi ẩm và thậm chí cả nước tiểu đều được thu hồi và khử trùng. Phi hành gia không thấy phiền với mùi vị nước tái chế, thực tế là nó còn tinh khiết hơn nước uống trên Trái Đất. Và như một phi hành gia đã chỉ ra, quá trình tái chế tương tự cũng diễn ra tự nhiên trên Trái Đất chỉ là trong một khoảng thời gian dài hơn nhiều mà thôi. Trái với suy nghĩ phổ biến, nước đường Tang được phát minh ngay trước khi chương trình vũ trụ của Hoa Kỳ bắt đầu, mặc dù độ phổ biến của nó tăng vọt khi NASA sử dụng trong các sứ mệnh Mercury và Gemini. Từ năm 2015, Trạm Vũ trụ Quốc tế đã có một máy pha cà phê có thể pha '''espresso''' tươi cùng với các loại đồ uống nóng khác. Máy được sử dụng với một loại cốc đặc biệt có vòi nhỏ; sức căng bề mặt khiến các chất lỏng gốc nước dâng lên vòi, cho phép bạn nhấp từng ngụm như trên Trái đất. Tuy nhiên, trong môi trường không trọng lực, lớp bọt kem sẽ được phân bố đều khắp ly espresso thay vì nổi lên trên. Đồ uống có ga không được phép sử dụng vì bọt khí không nổi lên trong môi trường không trọng lực, dẫn đến hiện tượng "ợ hơi ướt" rất khó chịu. '''Thức uống có cồn''' đã được tiêu thụ trên một vài chuyến bay trong quá khứ (chủ yếu là phi hành đoàn người Nga) nhưng bị cấm trên Trạm Vũ trụ Quốc tế vì nó sẽ gây nhiễu hệ thống môi trường, chưa kể đến nguy cơ cháy nổ hoặc ảnh hưởng đến khả năng hoạt động của phi hành đoàn. ==Nghỉ ngơi== [[File:Iss016e008792.jpg|thumb|Trông có vẻ không giống như đang ngủ]] '''Ngủ''' trong môi trường không trọng lực nghe có vẻ thư giãn, nhưng trải nghiệm tổng thể lại khá bình thường. Như thường lệ, bạn có thể tự do chọn đồ ngủ, miễn là không quá rộng. Trên Trạm Vũ trụ Quốc tế, mỗi phi hành gia có một cabin nhỏ bằng kích thước của phòng tắm, vì vậy điều này chắc chắn không dành cho những người mắc chứng sợ không gian hẹp! Bên trong đó, họ chui vào túi ngủ được gắn vào tường, điều này có thể hơi kỳ lạ vì bạn đã quen với cảm giác có lực đẩy khi nằm. Không có gối và chăn trong không gian – phi hành gia Scott Kelly nhớ chiếc gối đến nỗi đã dán túi ngủ của mình vào một chiếc gối. Không dừng ở đó. Duy trì '''nhịp sinh học''' trên tàu vũ trụ với bình minh và hoàng hôn cứ sau 90 phút là rất khó khăn, sự gián đoạn lịch trình do lập kế hoạch nhiệm vụ và những ngày làm việc dài tạo ra thêm nhiều vấn đề. Tiếng ồn liên tục từ trạm vũ trụ rất khó chịu, và các phi hành gia thường cảm thấy lạnh do hệ thống thông gió mạnh, cần thiết để đẩy khí carbonic ra và thay thế bằng oxy. Do tia vũ trụ chiếu thẳng vào mắt, thỉnh thoảng bạn có thể nhìn thấy những đốm sáng lấp lánh bên trong, điều này sẽ khiến bạn nhớ nhung trải nghiệm ngủ trên Trái Đất rất nhiều! Một số người may mắn hơn một chút khi ngủ bên trong tàu và không cần phải đối phó với tiếng ồn. * {{sleep | name=Zvezda | alt=Tiếng Nga: Звезда | url= | email= | address= Trạm vũ trụ quốc tế | lat= | long= | directions= | phone= | tollfree= | checkin= | checkout= | price= | wikipedia=Zvezda (mô-đun ISS) | lastedit=2026-07-14 | content= }} * {{sleep | name=Harmony | alt= | url= | email= | address= Trạm vũ trụ quốc tế | lat= | long= | directions= | phone= | tollfree= | checkin= | checkout= | price= | wikipedia=Harmony (module ISS) | lastedit=2026-07-14 | content= }} * {{sleep | name=Thiên Hòa| alt= | url= | email= | address=Trạm vũ trụ Thiên Cung | lat= | long= | directions= | phone= | tollfree= | checkin= | checkout= | price= | wikidata=Q5170154 | lastedit=2026-07-14 | content= }} ==Giữ an toàn== Nếu có vé hợp lệ bay vào quỹ đạo, bạn vẫn cần phải trải qua quá trình huấn luyện rất khắc nghiệt và đối mặt với nguy cơ tử vong thực sự. Có những cách ít đòi hỏi hơn để trải nghiệm không gian, chẳng hạn như bay dưới quỹ đạo và bay quỹ đạo parabol. [[File:Challenger explosion.jpg|thumb|Mỗi chuyến bay vào vũ trụ đều tiềm ẩn nguy cơ tử vong. Tàu Challenger phát nổ khiến những người bên trong thiệt mạng]] Công nghệ tiên tiến giờ đây hơn đã giúp bay vào không gian an toàn hơn so với thập niên 1960, nhưng vẫn tiềm ẩn nhiều nguy hiểm. Bức xạ vũ trụ, nhiệt độ khắc nghiệt, vi thiên thạch, sai sót kỹ thuật, tốc độ cao, nhiên liệu dễ cháy nổ, mảnh vỡ không gian, khoảng cách đến Trái Đất và việc thiếu bầu khí quyển khiến bất kỳ tình huống bất ngờ nào cũng có thể đe dọa đến tính mạng. Việc thử nghiệm phóng tàu vũ trụ vô cùng tốn kém, vì vậy tàu vũ trụ không thể và không được phép có hàng nghìn giờ bay. Theo tiêu chuẩn hàng không, mỗi chuyến bay vào vũ trụ đều là một chuyến bay thử nghiệm. Cả '''quá trình phóng''' (cách duy nhất bay vào vũ trụ là ngồi trên thùng chứa nhiên liệu khổng lồ và hy vọng nó hoạt động như tên lửa chứ không phải quả bom) và '''quá trình quay trở lại''' bầu khí quyển (nếu va chạm ở góc độ không phù hợp, bạn sẽ bị thiêu cháy trong hoặc bật ra khỏi khí quyển) cho đến nay đều được chứng minh là những mối nguy hiểm lớn nhất trong sứ mệnh. Cho đến nay, hầu hết các tai nạn đều xảy ra trong quá trình phóng và quay trở lại bầu khí quyển cũng như quá trình huấn luyện và thử nghiệm; chỉ có ba người thiệt mạng trong không gian (mặc dù trong quá trình chuẩn bị quay trở lại bầu khí quyển), nhưng đã có một số trường hợp suýt chết như Apollo 13 hoặc chuyến đi bộ ngoài không gian đầu tiên. Một số vấn đề công nghệ và những trường hợp suýt chết chỉ được công chúng biết đến hàng thập kỷ sau khi xảy ra, nên có thể bạn đang phải đối mặt với nhiều mối nguy chưa biết khác. Những người đam mê du lịch vũ trụ nên thận trọng khi mua vé tham gia các dự án chưa bắt đầu. Nhiều dự án mang tính đầu cơ cao; Câu lạc bộ "First Moon Flights" của PanAm đã cấp hơn 93.000 chỗ trong danh sách chờ từ năm 1968 đến 1971 và ngày phóng dự kiến đã trì hoãn như hài kịch. Nếu dự án gặp trục trặc hoặc công ty phá sản, bạn có thể mất tiền và cả kế hoạch đề ra. Hãy nhìn vào những dự đoán táo bạo của một số công ty vũ trụ tư nhân, những công ty đã chứng minh rằng chúng chỉ tồn tại còn ngắn hơn sao băng lướt qua. Đừng bao giờ cố gắng thực hiện bất cứ hành vi nào có thể bị coi là '''tội phạm''' trong không gian, vì luật pháp về tội phạm trong không gian còn mơ hồ và chưa được hoàn thiện. Đã có ít nhất một trường hợp phi hành gia trên Trạm Vũ trụ Quốc tế vướng vào rắc rối pháp lý, gây ra nhiều khó khăn cho luật sư và những người liên quan. Thông thường, nghi phạm là công dân nước nào thì nước ấy sẽ đem ra xét xử. ==Giữ gìn sức khỏe== [[File:ISS-36 Luca Parmitano exercises on COLBERT.jpg|thumb|Chạy bộ cho khỏe]] Huấn luyện phi hành gia '''đòi hỏi thể lực rất cao''', nên thể lực tốt là khởi điểm quan trọng. Những áp lực về thể chất và tinh thần tương tự cũng xuất hiện trong các loại hình phục vụ quân sự đặc biệt khắt khe, như lái máy bay chiến đấu, leo núi, thám hiểm Nam Cực và lặn biển chuyên nghiệp như lặn hang động. Các chương trình đào tạo phi hành gia quốc gia thường yêu cầu thể lực như vận động viên và kinh nghiệm từ những nhiệm vụ này hoặc tương đương. Không có bệnh viện nào trong không gian và việc cứu hộ rất khó khăn hoặc bất khả thi, vì vậy ai có bệnh lý cần điều trị y tế ngay lập tức không đủ điều kiện để du hành vũ trụ. Dù các phi hành gia đời đầu đã giấu kín sự thật để bảo vệ hình tượng "con người mạnh mẽ" của mình, nhưng hiện nay chúng ta biết rằng khoảng một nửa số phi hành gia bị '''{{ill|say tàu xe|lt=say chuyển động|en|Motion sickness}}''' giống say tàu xe với triệu chứng tương tự như nôn mửa và chóng mặt. Hầu hết mọi người thích nghi trong vòng 3 ngày, miếng dán chống buồn nôn giúp giảm các triệu chứng này. Bạn phải '''tập thể dục''' để duy trì thể lực trong môi trường không trọng lực. Ngay cả có tập, bạn vẫn sẽ bị mất cả khối lượng xương và cơ bắp. Các phi hành gia trong thời gian dài ở ngoài không gian được yêu cầu tập thể dục ít nhất 2,5 tiếng mỗi ngày. Mặc dù tập thể dục giúp giảm bớt vấn đề phần nào, nhưng thời gian lưu trú dài vẫn sẽ khiến bạn suy yếu, và một số phi hành gia đã gặp khó khăn khi ra khỏi khoang tàu và tự đứng dậy sau khi hạ cánh. Mối lo ngại khác là '''bức xạ vũ trụ'''. Dù vốn luôn tiếp xúc với mức độ bức xạ nền nhất định, nhưng mức độ này sẽ cao hơn ở một số khu vực trên Trái Đất và khi vượt khỏi các tầng khí quyển bảo vệ. Điều này khá rõ rệt trên chuyến bay thương mại xuyên Đại Tây Dương ở độ cao 10.000 m, và càng tồi tệ hơn nếu lên Trạm Vũ trụ Quốc tế ở độ cao 400 km so với bề mặt Trái đất. Mặc dù Trạm Vũ trụ Quốc tế vẫn được bảo vệ phần nào khỏi bức xạ, nhưng khi vượt quá độ cao đó, hoặc thậm chí lên Mặt Trăng, sẽ có những rủi ro ngắn hạn và dài hạn liên quan đến bức xạ, và những rủi ro này sẽ càng trở nên tồi tệ hơn nếu thời gian ở lại càng lâu. Đặc biệt nguy hiểm là các cơn bão mặt trời, có thể khiến nhiễm lượng bức xạ tương đương cả năm chỉ trong vài giờ. Việc che chắn chống bức xạ cũng là một trong những vấn đề lớn trong việc đưa người lên sao Hỏa, vì tất cả các giải pháp đã biết đều liên quan đến việc tăng thêm khối lượng khổng lồ cho tàu vũ trụ hoặc rủi ro quá cao đối với phi hành đoàn. ==Liên lạc== [[File:CSIRO ScienceImage 4350 CSIROs Parkes Radio Telescope with moon in the background.jpg|thumb|Kính viễn vọng vô tuyến truyền dữ liệu từ tàu Apollo 11 về Trái Đất]] Trước đây, việc '''[[giao tiếp|liên lạc]]''' thường có băng thông rất thấp, dữ liệu chuyến bay và âm thanh được truyền bằng các ăng-ten có độ khuếch đại thấp. May mắn thay, hiện nay tốc độ dữ liệu cao hơn, các phi hành gia đã có thể xem phim trực tuyến trong không gian. Một hoạt động rất phổ biến của các phi hành gia trên Trạm Vũ trụ Quốc tế là nói chuyện với người thân ở nhà, để nâng cao tinh thần. Cần lưu ý rằng tốc độ dữ liệu có thể rất khác nhau tùy thuộc vào mức độ ưu tiên và thời gian trong ngày, nên thông thường liên lạc từ Trái Đất lên không gian có thể kém hơn so với mạng di động và WiFi băng thông cao thông thường. Trong tương lai gần, vệ tinh như Starlink có thể cung cấp tốc độ gigabit cho tàu vũ trụ thông qua liên lạc laser. Có thể gửi các vật nhỏ như '''thư từ''' và '''quà lưu niệm''' giữa các chuyến thám hiểm Trạm Vũ trụ Quốc tế, mặc dù phải có túi tiền cực kỳ rủng rỉnh mới đủ khả năng chi trả cho những chuyến đi dài như vậy. Phi hành gia hoàn toàn có thể gọi số 911 từ Trạm Vũ trụ Quốc tế, nhưng chẳng giúp được gì. Thay vào đó, hãy tham khảo hướng dẫn của nhà cung cấp dịch vụ khi xảy ra trường hợp khẩn cấp. Đừng bao giờ tự cố giải quyết vấn đề trong không gian – có rất nhiều người trên mặt đất sẽ hướng dẫn bạn phải làm gì. Tuy nhiên, nếu cần thiết, có một danh sách chính thức các tần số vô tuyến để liên lạc với người trên mặt đất bằng bộ đàm Kenwood D710E và Kenwood D710GA. Mã hiệu cuộc gọi là dành <code>RS0ISS</code> cho Nga; <code>NA1SS</code> cho Mỹ; <code>DP0ISS</code>, <code>OR4ISS</code>, <code>IR0ISS</code> cho châu Âu; <code>RS0ISS-11</code>, <code>RS0ISS-1</code> cho gói dữ liệu. * '''145.80 MHz''': thoại và truyền hình quét chậm (slow scan television - SSTV) * '''145.825 MHz''': truyền thông gói dữ liệu trong dải tần rất cao. * '''437.550 MHz''': truyền thông gói dữ liệu trong dải siêu cao tần. * '''437.80 MHz''': bộ lặp Ngược lại, liên lạc với Trạm Vũ trụ Quốc tế là hoàn toàn khả thi, nhưng một số sự kiện đòi hỏi phải đăng ký trước. * '''144.49 MHz''': Tần số thoại dành cho châu Mỹ, Thái Bình Dương và Nam Á (Vùng 2 và 3 của ITU) * '''145.20 MHz''': Tần số thoại dành cho châu Âu, Nga và châu Phi (Vùng 1 của ITU) * '''145.825 MHz''': truyền thông gói dữ liệu trong dải tần rất cao. * '''437.550 MHz''': truyền thông gói dữ liệu trong dải siêu cao tần. * '''145.99 MHz''' và '''67 Hz triệt nhiễu''' (PL): bộ lặp ==Ứng phó== ===Điện=== '''[[Hệ thống điện]] trong không gian''' khác biệt rất nhiều so với trên mặt đất. Trạm vũ trụ là các dự án quốc tế, cần đạt được thỏa hiệp giữa tất cả các quốc gia có mặt. Trên Trạm Vũ trụ Quốc tế, điện lấy từ tấm pin mặt trời và pin lưu trữ, được phân phối qua nhiều ổ cắm theo các tiêu chuẩn khác nhau. Đại khái thì phía Hoa Kỳ dùng điện áp 120V DC, còn Nga là 28V DC, nên '''không cắm trực tiếp ngay cả khi có bộ chuyển đổi'''. Thay vào đó, dùng hộp biến tần do trạm cung cấp. Thực ra hầu hết thiết bị đều được đấu nối trực tiếp vào hệ thống điện mà không qua phích cắm. Còn với du khách thì hãy liên hệ với nhà thầu hoặc cơ quan chính phủ có thêm thông tin chính xác. ===Vệ sinh=== [[File:ISS-57 Serena Auñón-Chancellor cleans the space toilet in the Tranquility module.jpg|thumb|Đi vệ sinh bằng vòi này, và dùng vòi kia để để hút chất thải rời.]] Một số '''nhà vệ sinh''' trong không gian có hình dạng khác nhau nhưng nguyên tắc hoạt động tương tự nhau. Chúng thường có một thùng chứa hình phễu cho nước tiểu và bồn lớn hơn cho chất thải rắn, cả hai đều dùng lực hút để thu gom chất thải và mùi. Tất nhiên, bạn phải bám vào hoặc thắt dây an toàn, cũng như tuân theo quy trình để sử dụng nhà vệ sinh và dọn dẹp sau đó. Mức độ riêng tư phụ thuộc vào tàu vũ trụ; các trạm không gian có cabin kín như Tàu con thoi, nhưng trong các tàu nhỏ hơn, nhà vệ sinh có thể chỉ được đặt ở một góc, giấu sau một tấm rèm, hoặc lộ giữa khoang và người khác đành phải quay mặt đi chỗ khác. Trong các nhiệm vụ ngắn ngày, nhiều phi hành gia thích tránh dùng nhà vệ sinh, chỉ dựa vào thụt rửa trước khi khởi hành cũng như chế độ ăn ít chất xơ. '''Quần áo''' trong không gian thực tế không bị nhanh bẩn do nhiều yếu tố môi trường khác nhau. Mặc bộ đồ lót 3-4 ngày liên tiếp không phải là vấn đề gì lớn! Tuy nhiên, không có cách nào giặt quần áo hiệu quả trong không gian; các phi hành gia nhận quần áo mới từ nhiệm vụ tiếp tế, còn quần áo bẩn thì hoặc bị đốt bằng cách đưa vào bầu khí quyển Trái đất, hoặc được thu hồi trong chuyến trở về Trái Đất. Vòi sen từng được thử nghiệm trên trạm không gian Skylab và nhận được nhiều phản hồi trái chiều từ các phi hành gia, nhưng nó quá lớn và cồng kềnh nên bị hủy bỏ. Phi hành gia tắm bằng khăn ướt với xà phòng lỏng, nước và dầu gội đựng trong túi. Việc rửa tay và dùng dao dĩa cũng được thực hiện tương tự với khăn. Đánh răng trong không gian rất giống với trên Trái đất; nhưng phải nuốt kem đánh răng vì không có bồn rửa mặt. Một phương pháp khác là nhổ kem đánh răng gọn gàng lên một miếng khăn giấy dùng một lần, miếng khăn này sẽ bị đốt cháy trong khí quyển như rác thải. ===Tin tức và giải tríc=== Sức khỏe tinh thần trong không gian là vô cùng quan trọng. Bạn sẽ phải sống chung với một nhóm người trong không gian chật hẹp nhiều tuần liền, hoặc nhiều tháng đối với phi hành đoàn thường trực trên Trạm Vũ trụ Quốc tế. Tuy nhiệm vụ ngắn hạn có thể khác, nhưng phi hành gia trên Trạm Vũ trụ Quốc tế vẫn được nghỉ cuối tuần cùng vài ngày lễ. Họ có máy chiếu để xem các chương trình truyền hình và phim (có khi còn trước cả chiếu ra mắt ở rạp dưới đất), và máy tính xách tay để lướt internet và liên lạc với gia đình. Họ mang theo cả những vật dụng yêu thích riêng, Trạm Vũ trụ Quốc tế còn có rất nhiều [[âm nhạc|nhạc cụ]]. ===Nghi lễ tôn giáo=== [[File:Jsc2007e051379.jpg|thumb|Có theo đạo nào hay không thì vẫn cần tôn trọng các yêu cầu tôn giáo riêng]] Nghi lễ và lịch trình truyền thống như dưới mặt đất có thể hơi khó, nhưng nói chung vẫn thực hành được tôn giáo trong không gian: *{{ill|Cơ Đốc giáo|en|Christianity}} đã cử hành thánh lễ Tiệc Thánh trên không gian, mà Buzz Aldrin tham dự trên bề mặt Mặt Trăng trong sứ mệnh Apollo 11 cùng một số phi hành gia trên Trạm Vũ trụ Quốc tế. Trạm Vũ trụ Quốc tế tổ chức Lễ Giáng sinh hàng năm, có cây thông Noel nhân tạo nhỏ, bữa tối Giáng sinh và đôi khi là quà tặng cho phi hành đoàn. Đôi khi, Lễ Giáng sinh được tổ chức liền 2 lần do sư khác biệt giữa lịch Kitô giáo phương Tây và Chính thống giáo phương Đông. *'''{{ill|Hồi giáo|en|Islam}}''' đã được thực hành trong không gian và có những hướng dẫn về cách cầu nguyện, bao gồm quỳ gối, hướng về [[Makkah]] và rửa mặt. Tôn giáo này cũng hướng dẫn cách tính thời gian cầu nguyện và nhịn ăn trong một ngày 24 giờ khi mặt trời mọc và lặn cứ sau 90 phút, thường dựa trên điểm xuất phát từ mặt đất. Việc xác minh xem thực phẩm có phải là ''halal'' hay không có thể khó khăn hoặc không thể thực hiện được, khi ấy chỉ nên ăn đủ để không bị đói. Có một fatwa cấm những người Hồi giáo sùng đạo tham gia chuyến đi một chiều đến sao Hỏa vì tính mạng gặp rủi ro quá lớn. *'''{{ill|Do Thái giáo|en|Judaism}}''' cũng được thực hành trong không gian, có những hướng dẫn tương tự về việc tuân giữ [[w:Ngày Sabát|ngày Sabát]], dựa trên điểm khởi hành từ mặt đất và cách định hướng khi cầu nguyện. Có thể cần một số điều chỉnh để gắn ''mezuzah'' hoặc đội khăn choàng cầu nguyện. Việc giữ luật ăn kiêng ''kosher'' là hoàn toàn khả thi khi chọn bữa ăn phù hợp, và lịch trình phân bổ thời gian cá nhân để học Torah. Tuy nhiên, việc tuân thủ đúng ''tzniut'' trong các phi hành đoàn hỗn hợp nam nữ có thể là không thể vì điều đó sẽ đòi hỏi phải có phòng tắm và nhà vệ sinh riêng biệt cho nam và nữ, điều mà không con tàu nào có. Mức độ nguy hiểm đến tính mạng cũng được xem xét kỹ lưỡng trong quá trình thực hiện trên không gian. Bất kể theo đạo nào, nếu không chắc chắn về giới luật thì hãy tham khảo lãnh đạo tôn giáo có thẩm quyền. Nên chuẩn bị trước vài tháng hay vài năm để giới chức sắc có đủ thời gian đánh giá và có câu trả lời thích hợp. ==Điểm đến tiếp theo== [[File:The Blue Marble (remastered).jpg|thumb|Rất nhiều nơi để khám phá!|alt=Picture of Earth, The Blue Marble]] Lên trời rồi cũng phải xuống đất, ít nhất hiện tại là vậy. Một khi khám phá hết {{ill|Mặt Trăng|en|Moon}}, vẫn còn vô vàn [[điểm đến]] trên Trái Đất để tiếp tục hành trình. {{Guidetopic}} {{PartOfTopic|Chủ đề du lịch}} {{wikipedia|Không gian ngoài thiên thể}} o0rw55kymzjni2bmsrnqtdwxx64c8n1