Wikipedia
vlswiki
https://vls.wikipedia.org/wiki/Voorblad
MediaWiki 1.47.0-wmf.24
first-letter
Media
Specioal
Discuusje
Gebruker
Discuusje gebruker
Wikipedia
Discuusje Wikipedia
Ofbeeldienge
Discuusje ofbeeldienge
MediaWiki
Discuusje MediaWiki
Patrôon
Discuusje patrôon
Ulpe
Discuusje ulpe
Categorie
Discuusje categorie
TimedText
TimedText talk
Module
Overleg module
Event
Event talk
Holland
0
1765
328151
328058
2026-10-23T19:26:30Z
~2026-56713-82
31996
/* Vervoer */
328151
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox land
|noame = '''Holland'''<br/>''Nederland''
|vlagge = Flag of the Netherlands.svg
|woapen = Rijkswapen der Nederlanden.svg
|koarte = [[Ofbeeldienge:EU-Netherlands.svg|300px]]
|koartebyschrift = Liggienge van Holland in Europa<br />
{{Coord|51|55|0|N|5|34|0|E|titelweergave=ja}}
|toale = [[Nederlands]]
|hoofdstad = [[Amsterdam]]
|stoatsvorm = Constitutionele [[monarchie]]
|stoatshoofd = Keunienk [[Willem-Alexander van de Nederlandn|Willem-Alexander]]
|1e minister = [[Rob Jetten]]
|ipp = 41.543,37 <ref name=ipp>[https://allecijfers.nl/nederland/ Statistieken Nederland], AlleCijfers</ref>
|inw = 18.130.208 <small>(januoari 2026)</small> <ref>[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1768510024332 Bevolking; kerncijfers], StatLine - CBS</ref>
|dichtheid = 436
|munte = [[euro]] (EUR)
|tydzone = UTC+1<br /><small>(zomertyd: UTC+2) </small>
|landcode = NL, NLD
|tillefong = (+31)
|TLD = nl
|fêestdag = [[27 april]] (keunienksdag)
}}
[[Ofbeeldienge:Map of the Netherlands nl.png|thumb|Koarte van Holland]]
'''Holland''' (Uutsproake: Olland) is e land juste ten nôordn va [[België]] die dêel uutmakt van 't [[Keunienkryk van de Nederlandn]]. In 't westn grenst 't an de [[Nôordzêe]] en in 't ôostn an [[Duutsland]]. Den [[hoofdstad]] is [[Amsterdam]]. De Caraïbische eilandn [[Bonaire]], [[Sint Eustatius]] en [[Saba]] moakn as drie byzoundere gemêentn ôok dêel uut van 't land.
Strikt genoomn verwyst ''Holland'' allêne noa de westelikke provincies ''[[Nôord-Holland]]'' en ''[[Zuud-Holland]]'', moa de benoamienge ''Olland'' wordt olhier gebruukt vo hêel 't land, dat eigentlik ''Nederland'' nomt (een zogenoamde ''pars pro toto'').
In sommigte gedêeltn van Holland keunn ze der nie mee lachn da je ze Hollanders nomt, lik in Nôord-Broabant, Limburg, Drenthe en Groniengn byvôorbeeld.
== Bevolkienge ==
Holland (Europeesch dêel) et 18 miljoen inweuners.
Per vierkante kilomèter weunn d'r 539 Hollanders (landippervlak, 2026), wuk da vele es. Vergelykt mo ne kêe met [[België]], dat zelf ol êen van de dichstbevolkte gebiedn in de weireld es: 389 inw/km² (landippervlak, 2026, mo êerlik is êerlik: in [[Vloandern]] is de bevolkingsdichtheid 506 inw/km² (totoale ippervlak, 2026)).
{| class=wikitable
! colspan=5 | Bevolkiengsontwikkelienge
|-
! colspan=2 | Holland <ref>[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31</ref>
! colspan=2| België <ref>[https://statbel.fgov.be/nl/over-statbel/wat-doen-we/volkstellingen-census De volkstellingen in België sinds 1830], Statbel</ref>
! rowspan=2 | Verschil
|-
! Joar
! Inweuners
! Inweuners
! Joar
|-
| 1850
| 3.084.000
| 4.337.000
| 1846
| -1.253.000
|-
| 1900
| 5.107.000
| 6.694.000
| 1900
| -1.587.000
|-
| 1950
| 10.027.000
| 8.512.000
| 1947
| +1.515.000
|-
| 2000
| 15.864.000
| 10.296.000
| 2001
| +5.568.000
|-
| 2026
| 18.130.000
| 11.868.000
| 2026
| +6.262.000
|-
|}
== Ippervlak ==
Holland is wat betreft land moar iets grôter as België.
{| class=wikitable
|-
! rowspan= 2 | Land || colspan=5 | Ippervlak km²
|-
! Totoal || Land || Woater
|-
| rowspan = 3 | '''Holland <br> (2026)''' <ref name=ipp/> || 41.543,37 || 33.626,00 || 7.917,37
|-
| 100% || 80,94% || 19,06%
|-
| 436 inw/km² || 539 inw/km² ||
|-
| rowspan = 3 | '''België <br> (2024)''' <ref>[https://statbel.fgov.be/nl/themas/leefmilieu/grond/bodemgebruik Bodemgebruik], Statbel</ref> || 30.689,17 || 30.494,22 || 194,95
|-
| 100% || 99,36% || 0,64%
|-
| 387 inw/km² || 389 inw/km² ||
|-
| rowspan = 3 | '''Verschil''' || +10.854,20 || +3.131,78 || +7.722,42
|-
| || -18,42% || +18,42%
|-
| +49 inw/km² || +150 inw/km² ||
|}
==Toaln==
De officiële toale in Holland is [[Nederlands]]. In de provinsje [[Friesland]] is [[Fries]] ôok erkend as officiële toale. Erkende streektoaln zyn [[Limburgs]] in [[Hollands Limburg]] en [[Nedersaksisch]] in 't nôordn en ôostn. Ip Bonaire wordt 't Papiaments geklapt en ip Saba en Sint-Eustatius klappen ze [[Ingels]]. 't [[Jiddisch]] en [[Romani]] hen 'n specioale minderheidsstatus. 't [[Zêeuws]] en 't [[West-Vlams]] in westelik [[Zeeuws-Vloandern|Zêeuws-Vloandern]] wordn nie gezien als aparte toaln.
==Godsdienst==
Holland is van ôorsproung e christelik land. Moa nu zegt 40% van ol d' Hollanders da ze nie gelovig zyn. Van d'overige 60% lop et uutêen. De belangrykste godsdienstn zyn:
* de Rooms-[[Katholieke kerke]] (5 miljoe)
* de Protestansje kerke (2,5 miljoe)
* de verschillige Gereformeerde kerkn (ol tegoare 700.000)
* d'Islamietn (a peu prè 800.000)
* d'Indoes (a peu prè 100.000)
* de Boeddhistn (a peu prè 80.000)
* de Joodn (a peu prè 40.000).
==Administroasje==
[[Ofbeeldienge:Map provinces Netherlands-nl.svg|thumb|Provinsjes van Holland]]
Holland bestoat uut twoalf provinsjes. Die provinsjes zyn vodder verdêeld in 342 gemêenten. De provinsjes zyn:
{| width=50%
|
* [[Drenthe]]
* [[Flevoland]]
* [[Friesland]]
* [[Gelderland]]
* [[Groniengn (provinsje)|Groniengn]]
* [[Hollands Limburg|Limburg]]
|
* [[Nôord-Broabant]]
* [[Nôord-Holland]]
* [[Overyssel]]
* [[Utrecht (provinsje)|Utrecht]]
* [[Zêeland]]
* [[Zuud-Holland]]
|
|}
''Zie ook et artikel over [[Hollandsche provinsjes]].''
Neffest de provinsjes en gemêenten zyn d'r ook 21 [[woaterschap]]pn. Die besteursvorm is uniek voer Holland.
==Polletiek==
* Holland is e parlementaire, costitutionele [[monarchie]]. De regerienge en 't parlement (d'Hollanders noemn da [[Stoatn-Generoal]]) zyn tegoare de wetgevende macht. Die Stoatn-Generoal bestoat uut 2 koamers: [[Êestn Koamer]] (vergelykt by nuus mè de Senoat) en de [[Twiddn Koamer]] (wuk damme wyder noemn: de Koamer).
* An 't hoofd van 't land stoat sins 30 april 2013 keunienk [[Willem-Alexander van de Nederlandn|Willem-Alexander]]. Je volgde zyn moeder keuniginne Beatrix ip. De Premier (êeste minister) is [[Rob Jetten]]. E zetelt mè ze regerienge in [[Den Haag]].
=== Twiddn Koamer ===
De zetelverdêlienge van de [[Twiddn Koamer]] ziet er ezô uut:<ref>[https://www.nlverkiezingen.com/TK4603.html Zetelverdeling in de Tweede Kamer 1946-nu], nlverkiezingen</ref>
{| class="wikitable sortable"
|-
! Party
! 2025 || 2023 || 2021
! 2017 || 2012 || 2010
! 2006 || 2003 || 2002
! 1998 || 1994 || 1989
|-
| [[D66]]
| 26 || 9 || 24
| 19 || 12 || 10
| 3 || 6 || 7
| 14 || 24 || 12
|-
| [[PVV (Holland)|PVV]]
| 26 || 37 || 17
| 20 || 15 || 24
| 9 || ||
| || ||
|-
| [[VVD]]
| 22 || 24 || 34
| 33 || 41 || 31
| 22 || 28 || 24
| 38 || 31 || 22
|-
| [[PRO]] ¹
| 20 || 25 ||
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[GL]] ¹
| || || 8
| 14 || 4 || 10
| 7 || 8 || 10
| 11 || 5 || 6
|-
| [[PvdA]] ¹
| || || 9
| 9 || 38 || 30
| 33 || 42 || 23
| 45 || 37 || 49
|-
| [[CDA]]
| 18 || 5 || 15
| 19 || 13 || 21
| 41 || 44 || 43
| 29 || 34 || 54
|-
| [[JA21]]
| 9 || 1 || 3
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[FVD]]
| 7 || 3 || 8
| 2 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[BBB]]
| 4 || 7 || 1
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[DENK]]
| 3 || 3 || 3
| 3 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[SGP]]
| 3 || 3 || 3
| 3 || 3 || 2
| 2 || 2 || 2
| 3 || 2 || 3
|-
| [[PvdD]]
| 3 || 3 || 6
| 5 || 2 || 2
| 2 || ||
| || ||
|-
| [[CU]] ²
| 3 || 3 || 5
| 5 || 5 || 5
| 6 || 3 || 4
| 5 || 5 || 3
|-
| [[SP (Holland)|SP]]
| 3 || 5 || 9
| 14 || 15 || 15
| 25 || 9 || 9
| 5 || 2 ||
|-
| [[50+]]
| 2 || || 1
| 4 || 2 ||
| || ||
| || ||
|-
| [[Volt]]
| 1 || 2 || 3
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[NSC]]
| || 20 ||
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[BIJ1]]
| || || 1
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[LPF]]
| || ||
| || ||
| || 8 || 26
| || ||
|-
| [[LN]]
| || ||
| || ||
| || || 2
| || ||
|-
| [[AOV]]
| || ||
| || ||
| || ||
| || 6 ||
|-
| [[CD]]
| || ||
| || ||
| || ||
| || 3 || 1
|-
| [[U55+]]
| || ||
| || ||
| || ||
| || 1 ||
|-
! Totoal
! 150 || 150 || 150
! 150 || 150 || 150
! 150 || 150 || 150
! 150 || 150 || 150
|-
! Ipkomst
! 78% || 78% || 79%
! 82% || 75% || 75%
! 80% || 80% || 79%
! 73% || 79% || 80%
|}
¹ GL + PvdA
² 1989-1998: CU = GPV + RPF
=== Êestn Koamer ===
De zetelverdêlienge van de [[Êestn Koamer]] ziet er ezô uut:<ref>[https://www.nlverkiezingen.com/EK1703.html Zetelverdeling in de Eerste Kamer 1917-nu], nlverkiezingen</ref>
{| class="wikitable sortable"
|-
! Party
! 2023 || 2019 || 2015
! 2011 || 2007 || 2003
! 1999 || 1995 || 1991
|-
| [[BBB]]
| 16 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[PRO]] ¹
| 14 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[GL]] ¹
| || 8 || 4
| 5 || 4 || 5
| 8 || 4 || 4
|-
| [[PvdA]]
| || 6 || 8
| 14 || 14 || 19
| 15 || 14 || 16
|-
| [[VVD]]
| 10 || 12 || 13
| 16 || 14 || 15
| 19 || 23 || 12
|-
| [[CDA]]
| 6 || 9 || 12
| 11 || 21 || 23
| 20 || 19 || 27
|-
| [[D66]]
| 5 || 7 || 10
| 5 || 2 || 3
| 4 || 7 || 12
|-
| [[PVV (Holland)|PVV]]
| 4 || 5 || 9
| 10 || ||
| || ||
|-
| [[PvdD]]
| 3 || 3 || 2
| 1 || 1 ||
| || ||
|-
| [[JA21]]
| 3 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[SP (Holland)|SP]]
| 3 || 4 || 9
| 8 || 12 || 4
| 2 || 1 ||
|-
| [[CU]] ²
| 3 || 4 || 3
| 2 || 4 || 2
| 4 || 2 || 2
|-
| [[FVD]]
| 2 || 12 ||
| || ||
| || ||
|-
| [[SGP]]
| 2 || 2 || 2
| 1 || 2 || 2
| 2 || 2 || 2
|-
| [[Volt]]
| 2 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[OPNL]] ³
| 1 || 1 || 1
| 1 || 1 || 1
| 1 || 1 ||
|-
| [[50+]]
| 1 || 2 || 2
| 1 || ||
| || ||
|-
| [[LPF]]
| || ||
| || || 1
| || ||
|-
| [[AOV]]
| || ||
| || ||
| || 2 ||
|-
! Totoal
! 75 || 75 || 75
! 75 || 75 || 75
! 75 || 75 || 75
|-
|}
¹ GL + PvdA
² 1991-1999: CU = GPV + RPF
³ 1999-2019: OSF
=== Kabinettn ===
Hollandsche kabinettn sins 1945:<ref>[https://www.rijksoverheid.nl/regering/over-de-regering/kabinetten-sinds-1945 Kabinetten sinds 1945], Rijksoverheid</ref>
{| class="wikitable sortable"
|-
! Kabinet
! Joarn
! Party
! Party
! Party
! Party
! Party
|-
| [[Kabinet-Schermerhorn-Drees|Schermerhorn-Drees]]
| 1945 – 1946
| [[CDA]] ([[CHU]], [[KVP]]) ¹
|
| '''[[PvdA]]'''
|
|
|-
| [[Kabinet-Beel I|Beel I]]
| 1946 – 1948
| CDA ('''KVP''')
|
| PvdA
|
|
|-
| [[Kabinet-Drees I|Drees I]]
| 1948 – 1951
| CDA (CHU, KVP)
|
| '''PvdA'''
| [[VVD]]
|
|-
| [[Kabinet-Drees II|Drees II]]
| 1951 – 1952
| CDA (CHU, KVP)
|
| '''PvdA'''
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Drees III|Drees III]]
| 1952 – 1956
| CDA ([[ARP]], CHU, KVP) ¹
|
| '''PvdA'''
|
|
|-
| [[Kabinet-Drees IV|Drees IV]]
| 1956 – 1958
| CDA (ARP, CHU, KVP)
|
| '''PvdA'''
|
|
|-
| [[Kabinet-Beel II|Beel II]]
| 1958 – 1959
| CDA (ARP, CHU, '''KVP''')
|
|
|
|
|-
| [[Kabinet-De Quay|De Quay]]
| 1959 – 1963
| CDA (ARP, CHU, '''KVP''')
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Marijnen|Marijnen]]
| 1963 – 1965
| CDA (ARP, CHU, '''KVP''')
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Cals|Cals]]
| 1965 – 1966
| CDA (ARP, '''KVP''')
|
| PvdA
|
|
|-
| [[Kabinet-Zijlstra|Zijlstra]]
| 1966 – 1967
| CDA ('''ARP''', KVP)
|
|
|
|
|-
| [[Kabinet-De Jong|De Jong]]
| 1967 – 1971
| CDA (ARP, CHU, '''KVP''')
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Biesheuvel I|Biesheuvel I]]
| 1971 – 1972
| CDA ('''ARP''', CHU, KVP)
|
|
| VVD
| [[DS'70]]
|-
| [[Kabinet-Biesheuvel II|Biesheuvel II]]
| 1972 – 1973
| CDA ('''ARP''', CHU, KVP)
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Den Uyl|Den Uyl]]
| 1973 – 1977
| CDA (ARP, KVP)
| [[D66]]
| '''PvdA'''
|
| [[PPR]]
|-
| [[Kabinet-Van Agt I|Van Agt I]]
| 1977 – 1981
| '''CDA'''
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Van Agt II|Van Agt II]]
| 1981 – 1982
| '''CDA'''
| D66
| PvdA
|
|
|-
| [[Kabinet-Van Agt III|Van Agt III]]
| 1982 – 1982
| '''CDA'''
| D66
|
|
|
|-
| [[Kabinet-Lubbers I|Lubbers I]]
| 1982 – 1986
| '''CDA'''
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Lubbers II|Lubbers II]]
| 1986 – 1989
| '''CDA'''
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Lubbers III|Lubbers III]]
| 1989 – 1994
| '''CDA'''
|
| PvdA
|
|
|-
| [[Kabinet-Kok I|Kok I]]
| 1994 – 1998
|
| D66
| '''PvdA'''
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Kok II|Kok II]]
| 1998 – 2002
|
| D66
| '''PvdA'''
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Balkenende I|Balkenende I]]
| 2002 – 2003
| '''CDA'''
|
|
| VVD
| [[LPF]]
|-
| [[Kabinet-Balkenende II|Balkenende II]]
| 2003 – 2006
| '''CDA'''
| D66
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Balkenende III|Balkenende III]]
| 2006 – 2007
| '''CDA'''
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Balkenende IV|Balkenende IV]]
| 2007 – 2010
| '''CDA'''
|
| PvdA
|
| [[CU]]
|-
| [[Kabinet-Rutte I|Rutte I]]
| 2010 – 2012
| CDA
|
|
| '''VVD'''
| ([[PVV (Holland)|PVV]])
|-
| [[Kabinet-Rutte II|Rutte II]]
| 2012 – 2017
|
|
| PvdA
| '''VVD'''
|
|-
| [[Kabinet-Rutte III|Rutte III]]
| 2017 – 2022
| CDA
| D66
|
| '''VVD'''
| CU
|-
| [[Kabinet-Rutte IV|Rutte IV]]
| 2022 – 2024
| CDA
| D66
|
| '''VVD'''
| CU
|-
| [[Kabinet-Schoof|Schoof]]
| 2024 – 2026
|
|
|
| VVD
| [[PVV (Holland)|PVV]], [[NSC]], [[BBB]]
|-
|-
| [[Kabinet-Jetten|Jetten]]
| 2026 – no
| CDA
| '''D66'''
|
| VVD
|
|-
|}
¹ ARP, CHU en KVP zyn de vôorlopers van 't CDA.
=== Premiers ===
Êestn ministers sins 1945:<ref>[https://historiek.net/alle-premiers-van-nederland/18156/ Alle premiers van Nederland], Historiek</ref>
{| class="wikitable"
|-
! Premier
! Party
! Termyn
! Joarn
|-
| [[Wim Schermerhorn]]
| [[VDB]] / [[PvdA]]
| 1945 – 1946
| 1
|-
| [[Louis Beel]]
| [[KVP]]
| 1946 – 1948
| 2
|-
| [[Willem Drees]]
| PvdA
| 1948 – 1958
| 10
|-
| Louis Beel
| KVP
| 1958 – 1959
| 1
|-
| [[Jan de Quay]]
| KVP
| 1959 – 1963
| 4
|-
| [[Victor Marijnen]]
| KVP
| 1963 – 1965
| 2
|-
| [[Jo Cals]]
| KVP
| 1965 – 1966
| 1
|-
| [[Jelle Zijlstra]]
| [[ARP]]
| 1966 – 1967
| 1
|-
| [[Piet de Jong]]
| KVP
| 1967 – 1971
| 4
|-
| [[Barend Biesheuvel]]
| ARP
| 1971 – 1973
| 2
|-
| [[Joop den Uyl]]
| PvdA
| 1973 – 1977
| 4
|-
| [[Dries van Agt]]
| [[CDA]]
| 1977 – 1982
| 5
|-
| [[Ruud Lubbers]]
| CDA
| 1982 – 1994
| 12
|-
| [[Wim Kok]]
| PvdA
| 1994 – 2002
| 8
|-
| [[Jan Peter Balkenende]]
| CDA
| 2002 – 2010
| 8
|-
| [[Mark Rutte]]
| [[VVD]]
| 2010 – 2024
| 14
|-
| [[Dick Schoof]]
| /
| 2024 – 2026
| 2
|-
| [[Rob Jetten]]
| [[D66]]
| 2026 - nu
| 0
|}
==Cultuur==
[[Ofbeeldienge:Hollande04.jpg|thumb|E poar traditionele symbooln van d'Ollandsche cultuure, [[Rembrandt]] en [[Johannes Vermeer]] (schilders), [[windmeuln]]s, tulpn]]
=== Kunst ===
D' Ollandsche schilderkunst wordt verteegnwoordigd deur e grôot dêel mêesters. De bloeiperiode was in de ''goudn'' zeevntienste êeuwe mè schilders lik [[Rembrandt]], [[Johannes Vermeer]], [[Frans Hals]] en [[Jan Steen]]. Ook 't werk van de postimpressionistische schilder [[Vincent van Gogh]] is achter zyn dôod weireldbekend gekommn. Uut den êestn elt van de twientigste êeuwe dateert d' abstracte kunst van [[Piet Mondriaan]]. In [[1948]] wierd de kunstverênigienge Cobra ipgericht, mè leedn lik de [[België|Belg]] [[Pierre Alechinsky]], de [[Denemarkn|Deenn]] [[Asger Jorn]] en [[Carl-Henning Pedersen]] en de Hollanders [[Karel Appel]], [[Constant]] en [[Corneille]].<ref>[https://web.archive.org/web/20150120234311/http://www.cobra-museum.nl/leerzaam.htm Cobra Museum] cobra-museum.nl (gearchivêerd)</ref>
De bekendste verteegnwoordigers van d' Ollandsche literateure van de Goudn Êeuwe zyn [[Joost van den Vondel]] en [[Pieter Corneliszoon Hooft]]. In de neegntienste êeuwe beschrêef en bekritiseerde [[Multatuli]] de situoatie in [[Indonesië]] in zijn werk ''Max Havelaar''. [[Louis Couperus]] was êen van d' êeste Ollandsche verteegnwoordigers van 't naturalisme. In de literateure van achter den oorloge wordt er geklapt van ''de grôte drie'', verwyzend noa [[Willem Frederik Hermans]], [[Harry Mulisch]] en [[Gerard Reve]].
=== Cultureel en nateurlik erfgoed ===
Belangryke musea in Olland zyn 't [[Ryksmuseum Amsterdam]], [[Van Gogh Museum]], [[Mauritsuus]], [[Museum Boijmans Van Beuningen]], [[Paleis Het Loo]] en 't [[Kröller-Müller Museum]].
't Nateurlik erfgoed van Olland bestoat vor e grôot dêel uut 't vlak nat landschap mè [[riviere|riviern]], [[polder]]s en [[windmeuln|meulens]]. De nateure in Olland is sterk beïnvloed deur de mens. Bekende vôorbeeldn zyn de Zuuderzêewerkn en de Deltawerkn. Belangryke nateurgebiedn zyn de [[Veluwe]], de [[Waddneilandn]], de [[Biesbosch]] en 't blommnpark de [[Keukenhof]]. Holland es vrêe gekend vo zyn tulpn: d'Hollanders zyn vrêe bedreevn in 't kwêekn van blommn.
== Vervoer ==
Juuste gelik in België: e masse ottoroutn en stroatn (ol t'hope, voe 116.500 kilomeiters), e spôornetwerk (t'hope 2808 kilomeiters) en e vliegpling: Schiphol.
À propos; 't moe wel gezeid zyn dat de wegen agunter van vêel betere kwaliteit zyn dan ier in België. Azo oal'n ze e propere 6.4 ip 7 (België: 4.4 ip 7) en kom'n z' ip d' êerste plekke in Europa.<ref>[https://www.ad.nl/auto/deze-landen-hebben-de-beste-en-slechtste-wegen-van-europa~a914116f/ Deze landen hebben de beste en slechtste wegen van Europa], AD, 14 september 2021</ref>
D'Hollanders zyn zot van vélo's: z'ein 't weireldrecor van vélo's per inweuner.
Vele stoaties in Holland zyn styf specioal: lank en smol. Ip ieder perroeng stoppn der geweunlik drie trings achterêen. De trings moen ton wel à peu près t'hôpe toekommn en anzettn; de minste vertroagienge van êen van die trings en hêel 't boelke es in vertroagienge.
60 % van d' Hollandse oto's riedt olle doagen ip de route tussen Breda en Amsterdam. Resultoat: ne serieuzen traffiek van gemiddeld 300 kilomeiters ipstoppieng per dag (ciefers uut 2006), mêer dan 't dubbele van wuk da me ier en in [[België]].
==Sport==
[[Voetbol]] is 'n belangrykstn sport. Peis mor an [[Ajax]], [[PSV (voetbolclub)|PSV]] en [[Feyenoord]]. Oek populair is [[schatsn]], zowel buutn (Elfstedentocht, at 't styf vriest) of binn.
D' Hollanders zyn oek goed in [[vélokoerse]], hockey en volleybol.
== Referensjes ==
<references/>
==Externe koppeliengn==
* [https://www.rijksoverheid.nl/ Ryksoverheid]
* [http://www.overheid.nl/ Hollanschn overheid]
* [https://www.cbs.nl/ CBS] (statistiek)
* [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/nederland/ Statistieken Nederland], AlleCijfers.nl
* [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ The Netherlands], City Population
* [https://app.map5.nl/nltopo/#rd/map5topo/2/124894.4/463000 Koartn], map5
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo]
* [https://www.knmi.nl KNMI]
{{Commons|The Netherlands|Holland}}
{{EU}}
{{Landn in Europa}}
[[Categorie:Holland| ]]
0ytsr2uxmmf48q17hfafs1x2bppchra
328238
328151
2026-10-24T09:58:30Z
Vluvlu
31944
/* Referensjes */
328238
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox land
|noame = '''Holland'''<br/>''Nederland''
|vlagge = Flag of the Netherlands.svg
|woapen = Rijkswapen der Nederlanden.svg
|koarte = [[Ofbeeldienge:EU-Netherlands.svg|300px]]
|koartebyschrift = Liggienge van Holland in Europa<br />
{{Coord|51|55|0|N|5|34|0|E|titelweergave=ja}}
|toale = [[Nederlands]]
|hoofdstad = [[Amsterdam]]
|stoatsvorm = Constitutionele [[monarchie]]
|stoatshoofd = Keunienk [[Willem-Alexander van de Nederlandn|Willem-Alexander]]
|1e minister = [[Rob Jetten]]
|ipp = 41.543,37 <ref name=ipp>[https://allecijfers.nl/nederland/ Statistieken Nederland], AlleCijfers</ref>
|inw = 18.130.208 <small>(januoari 2026)</small> <ref>[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1768510024332 Bevolking; kerncijfers], StatLine - CBS</ref>
|dichtheid = 436
|munte = [[euro]] (EUR)
|tydzone = UTC+1<br /><small>(zomertyd: UTC+2) </small>
|landcode = NL, NLD
|tillefong = (+31)
|TLD = nl
|fêestdag = [[27 april]] (keunienksdag)
}}
[[Ofbeeldienge:Map of the Netherlands nl.png|thumb|Koarte van Holland]]
'''Holland''' (Uutsproake: Olland) is e land juste ten nôordn va [[België]] die dêel uutmakt van 't [[Keunienkryk van de Nederlandn]]. In 't westn grenst 't an de [[Nôordzêe]] en in 't ôostn an [[Duutsland]]. Den [[hoofdstad]] is [[Amsterdam]]. De Caraïbische eilandn [[Bonaire]], [[Sint Eustatius]] en [[Saba]] moakn as drie byzoundere gemêentn ôok dêel uut van 't land.
Strikt genoomn verwyst ''Holland'' allêne noa de westelikke provincies ''[[Nôord-Holland]]'' en ''[[Zuud-Holland]]'', moa de benoamienge ''Olland'' wordt olhier gebruukt vo hêel 't land, dat eigentlik ''Nederland'' nomt (een zogenoamde ''pars pro toto'').
In sommigte gedêeltn van Holland keunn ze der nie mee lachn da je ze Hollanders nomt, lik in Nôord-Broabant, Limburg, Drenthe en Groniengn byvôorbeeld.
== Bevolkienge ==
Holland (Europeesch dêel) et 18 miljoen inweuners.
Per vierkante kilomèter weunn d'r 539 Hollanders (landippervlak, 2026), wuk da vele es. Vergelykt mo ne kêe met [[België]], dat zelf ol êen van de dichstbevolkte gebiedn in de weireld es: 389 inw/km² (landippervlak, 2026, mo êerlik is êerlik: in [[Vloandern]] is de bevolkingsdichtheid 506 inw/km² (totoale ippervlak, 2026)).
{| class=wikitable
! colspan=5 | Bevolkiengsontwikkelienge
|-
! colspan=2 | Holland <ref>[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31</ref>
! colspan=2| België <ref>[https://statbel.fgov.be/nl/over-statbel/wat-doen-we/volkstellingen-census De volkstellingen in België sinds 1830], Statbel</ref>
! rowspan=2 | Verschil
|-
! Joar
! Inweuners
! Inweuners
! Joar
|-
| 1850
| 3.084.000
| 4.337.000
| 1846
| -1.253.000
|-
| 1900
| 5.107.000
| 6.694.000
| 1900
| -1.587.000
|-
| 1950
| 10.027.000
| 8.512.000
| 1947
| +1.515.000
|-
| 2000
| 15.864.000
| 10.296.000
| 2001
| +5.568.000
|-
| 2026
| 18.130.000
| 11.868.000
| 2026
| +6.262.000
|-
|}
== Ippervlak ==
Holland is wat betreft land moar iets grôter as België.
{| class=wikitable
|-
! rowspan= 2 | Land || colspan=5 | Ippervlak km²
|-
! Totoal || Land || Woater
|-
| rowspan = 3 | '''Holland <br> (2026)''' <ref name=ipp/> || 41.543,37 || 33.626,00 || 7.917,37
|-
| 100% || 80,94% || 19,06%
|-
| 436 inw/km² || 539 inw/km² ||
|-
| rowspan = 3 | '''België <br> (2024)''' <ref>[https://statbel.fgov.be/nl/themas/leefmilieu/grond/bodemgebruik Bodemgebruik], Statbel</ref> || 30.689,17 || 30.494,22 || 194,95
|-
| 100% || 99,36% || 0,64%
|-
| 387 inw/km² || 389 inw/km² ||
|-
| rowspan = 3 | '''Verschil''' || +10.854,20 || +3.131,78 || +7.722,42
|-
| || -18,42% || +18,42%
|-
| +49 inw/km² || +150 inw/km² ||
|}
==Toaln==
De officiële toale in Holland is [[Nederlands]]. In de provinsje [[Friesland]] is [[Fries]] ôok erkend as officiële toale. Erkende streektoaln zyn [[Limburgs]] in [[Hollands Limburg]] en [[Nedersaksisch]] in 't nôordn en ôostn. Ip Bonaire wordt 't Papiaments geklapt en ip Saba en Sint-Eustatius klappen ze [[Ingels]]. 't [[Jiddisch]] en [[Romani]] hen 'n specioale minderheidsstatus. 't [[Zêeuws]] en 't [[West-Vlams]] in westelik [[Zeeuws-Vloandern|Zêeuws-Vloandern]] wordn nie gezien als aparte toaln.
==Godsdienst==
Holland is van ôorsproung e christelik land. Moa nu zegt 40% van ol d' Hollanders da ze nie gelovig zyn. Van d'overige 60% lop et uutêen. De belangrykste godsdienstn zyn:
* de Rooms-[[Katholieke kerke]] (5 miljoe)
* de Protestansje kerke (2,5 miljoe)
* de verschillige Gereformeerde kerkn (ol tegoare 700.000)
* d'Islamietn (a peu prè 800.000)
* d'Indoes (a peu prè 100.000)
* de Boeddhistn (a peu prè 80.000)
* de Joodn (a peu prè 40.000).
==Administroasje==
[[Ofbeeldienge:Map provinces Netherlands-nl.svg|thumb|Provinsjes van Holland]]
Holland bestoat uut twoalf provinsjes. Die provinsjes zyn vodder verdêeld in 342 gemêenten. De provinsjes zyn:
{| width=50%
|
* [[Drenthe]]
* [[Flevoland]]
* [[Friesland]]
* [[Gelderland]]
* [[Groniengn (provinsje)|Groniengn]]
* [[Hollands Limburg|Limburg]]
|
* [[Nôord-Broabant]]
* [[Nôord-Holland]]
* [[Overyssel]]
* [[Utrecht (provinsje)|Utrecht]]
* [[Zêeland]]
* [[Zuud-Holland]]
|
|}
''Zie ook et artikel over [[Hollandsche provinsjes]].''
Neffest de provinsjes en gemêenten zyn d'r ook 21 [[woaterschap]]pn. Die besteursvorm is uniek voer Holland.
==Polletiek==
* Holland is e parlementaire, costitutionele [[monarchie]]. De regerienge en 't parlement (d'Hollanders noemn da [[Stoatn-Generoal]]) zyn tegoare de wetgevende macht. Die Stoatn-Generoal bestoat uut 2 koamers: [[Êestn Koamer]] (vergelykt by nuus mè de Senoat) en de [[Twiddn Koamer]] (wuk damme wyder noemn: de Koamer).
* An 't hoofd van 't land stoat sins 30 april 2013 keunienk [[Willem-Alexander van de Nederlandn|Willem-Alexander]]. Je volgde zyn moeder keuniginne Beatrix ip. De Premier (êeste minister) is [[Rob Jetten]]. E zetelt mè ze regerienge in [[Den Haag]].
=== Twiddn Koamer ===
De zetelverdêlienge van de [[Twiddn Koamer]] ziet er ezô uut:<ref>[https://www.nlverkiezingen.com/TK4603.html Zetelverdeling in de Tweede Kamer 1946-nu], nlverkiezingen</ref>
{| class="wikitable sortable"
|-
! Party
! 2025 || 2023 || 2021
! 2017 || 2012 || 2010
! 2006 || 2003 || 2002
! 1998 || 1994 || 1989
|-
| [[D66]]
| 26 || 9 || 24
| 19 || 12 || 10
| 3 || 6 || 7
| 14 || 24 || 12
|-
| [[PVV (Holland)|PVV]]
| 26 || 37 || 17
| 20 || 15 || 24
| 9 || ||
| || ||
|-
| [[VVD]]
| 22 || 24 || 34
| 33 || 41 || 31
| 22 || 28 || 24
| 38 || 31 || 22
|-
| [[PRO]] ¹
| 20 || 25 ||
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[GL]] ¹
| || || 8
| 14 || 4 || 10
| 7 || 8 || 10
| 11 || 5 || 6
|-
| [[PvdA]] ¹
| || || 9
| 9 || 38 || 30
| 33 || 42 || 23
| 45 || 37 || 49
|-
| [[CDA]]
| 18 || 5 || 15
| 19 || 13 || 21
| 41 || 44 || 43
| 29 || 34 || 54
|-
| [[JA21]]
| 9 || 1 || 3
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[FVD]]
| 7 || 3 || 8
| 2 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[BBB]]
| 4 || 7 || 1
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[DENK]]
| 3 || 3 || 3
| 3 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[SGP]]
| 3 || 3 || 3
| 3 || 3 || 2
| 2 || 2 || 2
| 3 || 2 || 3
|-
| [[PvdD]]
| 3 || 3 || 6
| 5 || 2 || 2
| 2 || ||
| || ||
|-
| [[CU]] ²
| 3 || 3 || 5
| 5 || 5 || 5
| 6 || 3 || 4
| 5 || 5 || 3
|-
| [[SP (Holland)|SP]]
| 3 || 5 || 9
| 14 || 15 || 15
| 25 || 9 || 9
| 5 || 2 ||
|-
| [[50+]]
| 2 || || 1
| 4 || 2 ||
| || ||
| || ||
|-
| [[Volt]]
| 1 || 2 || 3
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[NSC]]
| || 20 ||
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[BIJ1]]
| || || 1
| || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[LPF]]
| || ||
| || ||
| || 8 || 26
| || ||
|-
| [[LN]]
| || ||
| || ||
| || || 2
| || ||
|-
| [[AOV]]
| || ||
| || ||
| || ||
| || 6 ||
|-
| [[CD]]
| || ||
| || ||
| || ||
| || 3 || 1
|-
| [[U55+]]
| || ||
| || ||
| || ||
| || 1 ||
|-
! Totoal
! 150 || 150 || 150
! 150 || 150 || 150
! 150 || 150 || 150
! 150 || 150 || 150
|-
! Ipkomst
! 78% || 78% || 79%
! 82% || 75% || 75%
! 80% || 80% || 79%
! 73% || 79% || 80%
|}
¹ GL + PvdA
² 1989-1998: CU = GPV + RPF
=== Êestn Koamer ===
De zetelverdêlienge van de [[Êestn Koamer]] ziet er ezô uut:<ref>[https://www.nlverkiezingen.com/EK1703.html Zetelverdeling in de Eerste Kamer 1917-nu], nlverkiezingen</ref>
{| class="wikitable sortable"
|-
! Party
! 2023 || 2019 || 2015
! 2011 || 2007 || 2003
! 1999 || 1995 || 1991
|-
| [[BBB]]
| 16 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[PRO]] ¹
| 14 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[GL]] ¹
| || 8 || 4
| 5 || 4 || 5
| 8 || 4 || 4
|-
| [[PvdA]]
| || 6 || 8
| 14 || 14 || 19
| 15 || 14 || 16
|-
| [[VVD]]
| 10 || 12 || 13
| 16 || 14 || 15
| 19 || 23 || 12
|-
| [[CDA]]
| 6 || 9 || 12
| 11 || 21 || 23
| 20 || 19 || 27
|-
| [[D66]]
| 5 || 7 || 10
| 5 || 2 || 3
| 4 || 7 || 12
|-
| [[PVV (Holland)|PVV]]
| 4 || 5 || 9
| 10 || ||
| || ||
|-
| [[PvdD]]
| 3 || 3 || 2
| 1 || 1 ||
| || ||
|-
| [[JA21]]
| 3 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[SP (Holland)|SP]]
| 3 || 4 || 9
| 8 || 12 || 4
| 2 || 1 ||
|-
| [[CU]] ²
| 3 || 4 || 3
| 2 || 4 || 2
| 4 || 2 || 2
|-
| [[FVD]]
| 2 || 12 ||
| || ||
| || ||
|-
| [[SGP]]
| 2 || 2 || 2
| 1 || 2 || 2
| 2 || 2 || 2
|-
| [[Volt]]
| 2 || ||
| || ||
| || ||
|-
| [[OPNL]] ³
| 1 || 1 || 1
| 1 || 1 || 1
| 1 || 1 ||
|-
| [[50+]]
| 1 || 2 || 2
| 1 || ||
| || ||
|-
| [[LPF]]
| || ||
| || || 1
| || ||
|-
| [[AOV]]
| || ||
| || ||
| || 2 ||
|-
! Totoal
! 75 || 75 || 75
! 75 || 75 || 75
! 75 || 75 || 75
|-
|}
¹ GL + PvdA
² 1991-1999: CU = GPV + RPF
³ 1999-2019: OSF
=== Kabinettn ===
Hollandsche kabinettn sins 1945:<ref>[https://www.rijksoverheid.nl/regering/over-de-regering/kabinetten-sinds-1945 Kabinetten sinds 1945], Rijksoverheid</ref>
{| class="wikitable sortable"
|-
! Kabinet
! Joarn
! Party
! Party
! Party
! Party
! Party
|-
| [[Kabinet-Schermerhorn-Drees|Schermerhorn-Drees]]
| 1945 – 1946
| [[CDA]] ([[CHU]], [[KVP]]) ¹
|
| '''[[PvdA]]'''
|
|
|-
| [[Kabinet-Beel I|Beel I]]
| 1946 – 1948
| CDA ('''KVP''')
|
| PvdA
|
|
|-
| [[Kabinet-Drees I|Drees I]]
| 1948 – 1951
| CDA (CHU, KVP)
|
| '''PvdA'''
| [[VVD]]
|
|-
| [[Kabinet-Drees II|Drees II]]
| 1951 – 1952
| CDA (CHU, KVP)
|
| '''PvdA'''
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Drees III|Drees III]]
| 1952 – 1956
| CDA ([[ARP]], CHU, KVP) ¹
|
| '''PvdA'''
|
|
|-
| [[Kabinet-Drees IV|Drees IV]]
| 1956 – 1958
| CDA (ARP, CHU, KVP)
|
| '''PvdA'''
|
|
|-
| [[Kabinet-Beel II|Beel II]]
| 1958 – 1959
| CDA (ARP, CHU, '''KVP''')
|
|
|
|
|-
| [[Kabinet-De Quay|De Quay]]
| 1959 – 1963
| CDA (ARP, CHU, '''KVP''')
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Marijnen|Marijnen]]
| 1963 – 1965
| CDA (ARP, CHU, '''KVP''')
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Cals|Cals]]
| 1965 – 1966
| CDA (ARP, '''KVP''')
|
| PvdA
|
|
|-
| [[Kabinet-Zijlstra|Zijlstra]]
| 1966 – 1967
| CDA ('''ARP''', KVP)
|
|
|
|
|-
| [[Kabinet-De Jong|De Jong]]
| 1967 – 1971
| CDA (ARP, CHU, '''KVP''')
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Biesheuvel I|Biesheuvel I]]
| 1971 – 1972
| CDA ('''ARP''', CHU, KVP)
|
|
| VVD
| [[DS'70]]
|-
| [[Kabinet-Biesheuvel II|Biesheuvel II]]
| 1972 – 1973
| CDA ('''ARP''', CHU, KVP)
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Den Uyl|Den Uyl]]
| 1973 – 1977
| CDA (ARP, KVP)
| [[D66]]
| '''PvdA'''
|
| [[PPR]]
|-
| [[Kabinet-Van Agt I|Van Agt I]]
| 1977 – 1981
| '''CDA'''
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Van Agt II|Van Agt II]]
| 1981 – 1982
| '''CDA'''
| D66
| PvdA
|
|
|-
| [[Kabinet-Van Agt III|Van Agt III]]
| 1982 – 1982
| '''CDA'''
| D66
|
|
|
|-
| [[Kabinet-Lubbers I|Lubbers I]]
| 1982 – 1986
| '''CDA'''
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Lubbers II|Lubbers II]]
| 1986 – 1989
| '''CDA'''
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Lubbers III|Lubbers III]]
| 1989 – 1994
| '''CDA'''
|
| PvdA
|
|
|-
| [[Kabinet-Kok I|Kok I]]
| 1994 – 1998
|
| D66
| '''PvdA'''
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Kok II|Kok II]]
| 1998 – 2002
|
| D66
| '''PvdA'''
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Balkenende I|Balkenende I]]
| 2002 – 2003
| '''CDA'''
|
|
| VVD
| [[LPF]]
|-
| [[Kabinet-Balkenende II|Balkenende II]]
| 2003 – 2006
| '''CDA'''
| D66
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Balkenende III|Balkenende III]]
| 2006 – 2007
| '''CDA'''
|
|
| VVD
|
|-
| [[Kabinet-Balkenende IV|Balkenende IV]]
| 2007 – 2010
| '''CDA'''
|
| PvdA
|
| [[CU]]
|-
| [[Kabinet-Rutte I|Rutte I]]
| 2010 – 2012
| CDA
|
|
| '''VVD'''
| ([[PVV (Holland)|PVV]])
|-
| [[Kabinet-Rutte II|Rutte II]]
| 2012 – 2017
|
|
| PvdA
| '''VVD'''
|
|-
| [[Kabinet-Rutte III|Rutte III]]
| 2017 – 2022
| CDA
| D66
|
| '''VVD'''
| CU
|-
| [[Kabinet-Rutte IV|Rutte IV]]
| 2022 – 2024
| CDA
| D66
|
| '''VVD'''
| CU
|-
| [[Kabinet-Schoof|Schoof]]
| 2024 – 2026
|
|
|
| VVD
| [[PVV (Holland)|PVV]], [[NSC]], [[BBB]]
|-
|-
| [[Kabinet-Jetten|Jetten]]
| 2026 – no
| CDA
| '''D66'''
|
| VVD
|
|-
|}
¹ ARP, CHU en KVP zyn de vôorlopers van 't CDA.
=== Premiers ===
Êestn ministers sins 1945:<ref>[https://historiek.net/alle-premiers-van-nederland/18156/ Alle premiers van Nederland], Historiek</ref>
{| class="wikitable"
|-
! Premier
! Party
! Termyn
! Joarn
|-
| [[Wim Schermerhorn]]
| [[VDB]] / [[PvdA]]
| 1945 – 1946
| 1
|-
| [[Louis Beel]]
| [[KVP]]
| 1946 – 1948
| 2
|-
| [[Willem Drees]]
| PvdA
| 1948 – 1958
| 10
|-
| Louis Beel
| KVP
| 1958 – 1959
| 1
|-
| [[Jan de Quay]]
| KVP
| 1959 – 1963
| 4
|-
| [[Victor Marijnen]]
| KVP
| 1963 – 1965
| 2
|-
| [[Jo Cals]]
| KVP
| 1965 – 1966
| 1
|-
| [[Jelle Zijlstra]]
| [[ARP]]
| 1966 – 1967
| 1
|-
| [[Piet de Jong]]
| KVP
| 1967 – 1971
| 4
|-
| [[Barend Biesheuvel]]
| ARP
| 1971 – 1973
| 2
|-
| [[Joop den Uyl]]
| PvdA
| 1973 – 1977
| 4
|-
| [[Dries van Agt]]
| [[CDA]]
| 1977 – 1982
| 5
|-
| [[Ruud Lubbers]]
| CDA
| 1982 – 1994
| 12
|-
| [[Wim Kok]]
| PvdA
| 1994 – 2002
| 8
|-
| [[Jan Peter Balkenende]]
| CDA
| 2002 – 2010
| 8
|-
| [[Mark Rutte]]
| [[VVD]]
| 2010 – 2024
| 14
|-
| [[Dick Schoof]]
| /
| 2024 – 2026
| 2
|-
| [[Rob Jetten]]
| [[D66]]
| 2026 - nu
| 0
|}
==Cultuur==
[[Ofbeeldienge:Hollande04.jpg|thumb|E poar traditionele symbooln van d'Ollandsche cultuure, [[Rembrandt]] en [[Johannes Vermeer]] (schilders), [[windmeuln]]s, tulpn]]
=== Kunst ===
D' Ollandsche schilderkunst wordt verteegnwoordigd deur e grôot dêel mêesters. De bloeiperiode was in de ''goudn'' zeevntienste êeuwe mè schilders lik [[Rembrandt]], [[Johannes Vermeer]], [[Frans Hals]] en [[Jan Steen]]. Ook 't werk van de postimpressionistische schilder [[Vincent van Gogh]] is achter zyn dôod weireldbekend gekommn. Uut den êestn elt van de twientigste êeuwe dateert d' abstracte kunst van [[Piet Mondriaan]]. In [[1948]] wierd de kunstverênigienge Cobra ipgericht, mè leedn lik de [[België|Belg]] [[Pierre Alechinsky]], de [[Denemarkn|Deenn]] [[Asger Jorn]] en [[Carl-Henning Pedersen]] en de Hollanders [[Karel Appel]], [[Constant]] en [[Corneille]].<ref>[https://web.archive.org/web/20150120234311/http://www.cobra-museum.nl/leerzaam.htm Cobra Museum] cobra-museum.nl (gearchivêerd)</ref>
De bekendste verteegnwoordigers van d' Ollandsche literateure van de Goudn Êeuwe zyn [[Joost van den Vondel]] en [[Pieter Corneliszoon Hooft]]. In de neegntienste êeuwe beschrêef en bekritiseerde [[Multatuli]] de situoatie in [[Indonesië]] in zijn werk ''Max Havelaar''. [[Louis Couperus]] was êen van d' êeste Ollandsche verteegnwoordigers van 't naturalisme. In de literateure van achter den oorloge wordt er geklapt van ''de grôte drie'', verwyzend noa [[Willem Frederik Hermans]], [[Harry Mulisch]] en [[Gerard Reve]].
=== Cultureel en nateurlik erfgoed ===
Belangryke musea in Olland zyn 't [[Ryksmuseum Amsterdam]], [[Van Gogh Museum]], [[Mauritsuus]], [[Museum Boijmans Van Beuningen]], [[Paleis Het Loo]] en 't [[Kröller-Müller Museum]].
't Nateurlik erfgoed van Olland bestoat vor e grôot dêel uut 't vlak nat landschap mè [[riviere|riviern]], [[polder]]s en [[windmeuln|meulens]]. De nateure in Olland is sterk beïnvloed deur de mens. Bekende vôorbeeldn zyn de Zuuderzêewerkn en de Deltawerkn. Belangryke nateurgebiedn zyn de [[Veluwe]], de [[Waddneilandn]], de [[Biesbosch]] en 't blommnpark de [[Keukenhof]]. Holland es vrêe gekend vo zyn tulpn: d'Hollanders zyn vrêe bedreevn in 't kwêekn van blommn.
== Vervoer ==
Juuste gelik in België: e masse ottoroutn en stroatn (ol t'hope, voe 116.500 kilomeiters), e spôornetwerk (t'hope 2808 kilomeiters) en e vliegpling: Schiphol.
À propos; 't moe wel gezeid zyn dat de wegen agunter van vêel betere kwaliteit zyn dan ier in België. Azo oal'n ze e propere 6.4 ip 7 (België: 4.4 ip 7) en kom'n z' ip d' êerste plekke in Europa.<ref>[https://www.ad.nl/auto/deze-landen-hebben-de-beste-en-slechtste-wegen-van-europa~a914116f/ Deze landen hebben de beste en slechtste wegen van Europa], AD, 14 september 2021</ref>
D'Hollanders zyn zot van vélo's: z'ein 't weireldrecor van vélo's per inweuner.
Vele stoaties in Holland zyn styf specioal: lank en smol. Ip ieder perroeng stoppn der geweunlik drie trings achterêen. De trings moen ton wel à peu près t'hôpe toekommn en anzettn; de minste vertroagienge van êen van die trings en hêel 't boelke es in vertroagienge.
60 % van d' Hollandse oto's riedt olle doagen ip de route tussen Breda en Amsterdam. Resultoat: ne serieuzen traffiek van gemiddeld 300 kilomeiters ipstoppieng per dag (ciefers uut 2006), mêer dan 't dubbele van wuk da me ier en in [[België]].
==Sport==
[[Voetbol]] is 'n belangrykstn sport. Peis mor an [[Ajax]], [[PSV (voetbolclub)|PSV]] en [[Feyenoord]]. Oek populair is [[schatsn]], zowel buutn (Elfstedentocht, at 't styf vriest) of binn.
D' Hollanders zyn oek goed in [[vélokoerse]], hockey en volleybol.
== Verwyziengn ==
<references/>
==Externe koppeliengn==
* [https://www.rijksoverheid.nl/ Ryksoverheid]
* [http://www.overheid.nl/ Hollanschn overheid]
* [https://www.cbs.nl/ CBS] (statistiek)
* [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/nederland/ Statistieken Nederland], AlleCijfers.nl
* [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ The Netherlands], City Population
* [https://app.map5.nl/nltopo/#rd/map5topo/2/124894.4/463000 Koartn], map5
* [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo]
* [https://www.knmi.nl KNMI]
{{Commons|The Netherlands|Holland}}
{{EU}}
{{Landn in Europa}}
[[Categorie:Holland| ]]
iothoh37ym7gfxrluuegxfzxvm2iyn4
België
0
1859
328107
328017
2026-10-23T12:53:34Z
~2026-56434-80
31995
/* Bekende Belgn */
328107
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox land
|noame = <big>Koninkrijk België<br />Royaume de Belgique<br />Königreich Belgien</big>
|vlagge = Flag of Belgium.svg
|woapen = Great Coat of Arms of Belgium.svg
|koarte = [[Ofbeeldienge:EU-Belgium.svg|250px]]
|koartebyschrift = Liggienge van België in Europa<br />
{{Coord|50|32|0|N|4|46|0|E|titelweergave=ja}}
|toale = [[Nederlands]]<br />[[Frans]]<br />[[Duuts]]
|hoofdstad = [[Brussel]] (Brussel/Bruxelles/Brüssel)
|stoatsvorm = Constitutionele parlementaire<br />[[monarchie]]
|stoatshoofd = Keunienk [[Filip van België|Filip]]
|1e minister = [[Bart De Wever]]
|ipp = 30.689,58 <small>(2025)</small> <ref name=bodem>[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bouwen-wonen/bodembezetting-volgens-het-kadasterregister Bodembezetting volgens het Kadasterregister], Statbel</ref>
|inw = 11.867.634 <small>(1 januoari 2026)</small> <ref name=bev>[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/loop-van-de-bevolking Loop van de bevolking], Statbel</ref>
|dichtheid = 387
|munte = [[Euro]]<br /><small> (vo 2002: Belgische frang) </small>
|tydzone = UTC+1<br /><small>(zomertyd: UTC+2) </small>
|landcode = BE, BEL
|tillefong = (+32)
|TLD = [[.be]]
|fêestdag = [[21 juli]] ([[1831]]) <br /><small>(Eedofleggienge 1e keunienk)</small>
}}
'''België''' ([[AN|Nederlands]]: ''België'', [[Frans]]: ''Belgique'', [[Duuts]]: ''Belgien'', officieel: '''Keunienkryk België''', ''Koninkrijk België'', ''Royaume de Belgique'', ''Königreich Belgien'') is e parlementaire, constitutionele [[monarchie]] an de [[Nôordzêe]]. 't Grênst ten zuudn an [[Vrankryk]], ten ôostn an [[Duutsland]] en [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] en ten noordn an [[Holland]]. In 't westn is er nie echt ne gebeur, mo wel de Nôordzêe. Achter 't woater ligt [[Iengeland]]. 'n Hoofdstad è [[Brussel]]. Andere grôte steedn zyn [[Antwerpn (stad)|Antwerpn]], [[Luuk (stad)|Luuk]], [[Gent]], [[Leuven]], [[Brugge]], [[Charleroi]] en [[Noamn (stad)|Noamn]].
Belgie is over 't olgemeen styf plat - voerol in Vloandern. In 't zuudn, in de Woalen, è je e bitje 'bergen'. Den hôogstn is de [[Signal de Botrange]] (694 meters) in de [[Hoge Veenn]]. D'n hogstn top in Vloandern is [[Remersdoal]] (287,5 meters) in de [[Voerstreke]]. Ip de twidde plekke komt de [[Kemmelberg]] (156 meters) in 't [[Heuvelland]].
De mêest nôordelike plekke is [[Meersel-Dreef]], de mêest ôostelike plekke is [[Krewinkel]], de mêest zuudelike plekke is [[Torgny]] en de mêest westelike plekke is [[De Panne]].
[[Ofbeeldienge:Be-map-nl.png|200px|links|thumb|Koarte van België]]
{{Clear}}
== Bevolkienge ==
D'r weunn ruum 11,8 miljoen inweuners in België (2026). Om en by de 6,9 miljoen doavan zyn [[Vloandern|Vloamiengn]], der zyn om en by de 1,25 miljoen [[Brussels Hoofdstedelik Gewest|Brusseloars]] en de reste - om en by de 3,7 miljoen - zyn [[Wallonië|Woaln]] en Duutsers in de [[Ôostkantongs]].
{| class=wikitable
! colspan=5 | Bevolkiengsontwikkelienge
|-
! colspan=2| België <ref>[https://statbel.fgov.be/nl/over-statbel/wat-doen-we/volkstellingen-census De volkstellingen in België sinds 1830], Statbel</ref>
! colspan=2 | Holland <ref>[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31</ref>
! rowspan=2 | Verschil
|-
! Joar
! Inweuners
! Inweuners
! Joar
|-
| 1846
| 4.337.000
| 3.084.000
| 1850
| +1.253.000
|-
| 1900
| 6.694.000
| 5.107.000
| 1900
| +1.587.000
|-
| 1947
| 8.512.000
| 10.027.000
| 1950
| -1.515.000
|-
| 2001
| 10.296.000
| 15.864.000
| 2000
| -5.568.000
|-
| 2026
| 11.868.000
| 18.130.000
| 2026
| -6.262.000
|-
|}
== Ippervlak ==
België is wat betreft land moar iets kleiner as [[Holland]].
{| class=wikitable
|-
! rowspan= 2 | Land || colspan=5 | Ippervlak km²
|-
! Totoal || Land || Woater
|-
| rowspan = 3 | '''België <br> (2024)''' <ref>[https://statbel.fgov.be/nl/themas/leefmilieu/grond/bodemgebruik Bodemgebruik], Statbel</ref> || 30.689,17 || 30.494,22 || 194,95
|-
| 100% || 99,36% || 0,64%
|-
| 387 inw/km² || 389 inw/km² ||
|-
| rowspan = 3 | '''Holland <br> (2026)''' <ref>[https://allecijfers.nl/nederland/ Statistieken Nederland], AlleCijfers</ref> || 41.543,37 || 33.626,00 || 7.917,37
|-
| 100% || 80,94% || 19,06%
|-
| 436 inw/km² || 539 inw/km² ||
|-
| rowspan = 3 | '''Verschil''' || -10.854,20 || -3.131,78 || -7.722,42
|-
| || +18,42% || -18,42%
|-
| -49 inw/km² || -150 inw/km² ||
|-
|}
== Toaln ==
[[Ofbeeldienge:Taalgebieden in Belgie.svg|thumb|Toaln in België (groen=Nederlands, blauw=Frans, blauw-groen=Brusselse, oranje=Duuts)]]
D'r zyn drie officiële toaln: [[Nederlands]], [[Frans]] en [[Duuts]]. Nederlands wordt geklapt in [[Vloandern]], Frans in [[Wallonië]] en Duuts ok in Wallonië an de grenze me [[Duutsland]]. In 't [[Brussels Gewest]] wordt vôoral Frans geklapt moar ook wat Nederlands. Da betekent dat d'r in België 7,1 miljoen Nederlandstoaligen, ruum 4,6 miljoen Franstoaligen en e klêne 0,1 miljoen Duutstoaligen zyn.
== Geschiedenisse ==
De geschreven geschiedenisse begunt round [[52 v.Chr.]] op 't moment da Julius Caesar (in z'n ''De Bello Gallico'') over de Belgen schryft ("De Dapperste Oller Galliërs"). Loater is gebleken dat die stammn nie overêenkomn mè de Belgen van nu, moa da doet er nie toe.
== Bestuur ==
[[Ofbeeldienge:Belgische gewesten en gemeenschappen.png|thumb|Gewestn en gemêenschappn]]
[[Ofbeeldienge:Belgium regions dutch.png|thumb|Provinsjes]]
België is e stoat die bestoat uut drie gemêenschappn en drie gewestn. De gemêenschappn en e toal-culturele oorsproung, de gewestn en ruumtelik-economischn:
* [[Vlams Gewest]] (Vloandern), [[Woals Gewest]] (Wallonië) en [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] (Brussels gewest).
* de [[Vlamsche Gemêenschap]], de [[Fransche Gemêenschap]] en de [[Duutstoalige Gemêenschap]].
Ierby e je ton ook nog eki de [[federoale regerienge]] die ol de reiste doet.
''Zie ook et artikel over de [[Stoatservormienge (België)|stoatservormienge]]''.
Verder is België ounderverdêeld in [[provinsjes]], [[arroundissementn]] en [[gemêentn]].
Vloandern en Wallonië zyn verdêeld in ieder vuuf provinsjes, 't Brussels gewest nie:
{|class="wikitable sortable"
|-
! Colspan=3|Belgische provinsjes
|-
! Provinsje || Hoofdstad || Gewest
|-
| [[Antwerpn (provinsje)|Antwerpn]] || [[Antwerpn (stad)|Antwerpn]] || Vloandern
|-
| [[Enegouwn]] || [[Bergn (België)|Bergn]] || Wallonië
|-
| [[Belgisch Limburg|(Belgisch) Limburg]] || [[Hasselt (België)|Hasselt]] || Vloandern
|-
| [[Luuk (provinsje)|Luuk]] || [[Luuk (stad)|Luuk]] || Wallonië
|-
| [[Belgisch Luxemburg|(Belgisch) Luxemburg]] || [[Oarlen]] || Wallonië
|-
| [[Noamn (provinsje)|Noamn]] || [[Noamn (stad)|Noamn]] || Wallonië
|-
| [[Ôost-Vloandern]] || [[Gent]] || Vloandern
|-
| [[Vlams-Broabant]] || [[Leuven]] || Vloandern
|-
| [[West-Vloandern]] || [[Brugge]] || Vloandern
|-
| [[Woals-Broabant]] || [[Woaver]] || Wallonië
|-
|}
''Zie ook et artikel over [[Belgische provinsjes]].''
{|class=wikitable
|-
! colspan=11 | Belgische gewestn
|-
! rowspan=2 | Gewest
! rowspan=2 | Liggienge
! colspan=2 | Inweuners 2026 <ref name=bev/>
! colspan=2 | Ippervlak 2025 <ref name=bodem/>
! rowspan=2 | Dichtheid <br> inw/km²
! rowspan=2 | Hoofdstad
! rowspan=2 | Prov.
! rowspan=2 | Arr.
! rowspan=2 | Gem.
|-
! Oantal
! %
! Km²
! %
|-
| [[Vlams Gewest]] <br> (Vloandern)
| [[Ofbeeldienge:Flanders (Belgium) location.svg|100px]]
| 6.898.000
| 58%
| 13.626
| 44%
| align=center | 506
| [[Brussel]]
| 5
| 22
| 285
|-
| [[Woals Gewest]] <br> (Wallonië)
| [[Ofbeeldienge:Wallonia (Belgium) location.svg|100px]]
| 3.713.000
| 31%
| 16.901
| 55%
| align=center | 220
| [[Noamn (stad)|Noamn]]
| 5
| 20
| 261
|-
| [[Brussels Gewest]]
| [[Ofbeeldienge:Brussels-Capital Region (Belgium) location.svg|100px]]
| 1.256.000
| 11%
| 162
| 0,5%
| align=center | 7.732
| [[Brussel]]
| /
| 1
| 19
|-
! Totoal
!
! 11.868.000
!
! 30.690
!
! 387
!
! 10
! 43
! 565
|}
{|class=wikitable
|-
! colspan=11 | Belgische gemêenschappn
|-
! rowspan=2 | Gemêenschap
! rowspan=2 | Liggienge
! colspan=2 | Inweuners 2026
! colspan=2 | Ippervlak 2025
! rowspan=2 | Dichtheid <br> inw/km²
! rowspan=2 | Hoofdstad
! rowspan=2 | Prov.
! rowspan=2 | Arr.
! rowspan=2 | Gem.
|-
! Oantal
! %
! Km²
! %
|-
| [[Vlamsche Gemêenschap]] ¹
| [[Ofbeeldienge:Vlaamse Gemeenschap in Belgium.svg|100px]]
| 7.138.000
| 60%
| 13.788
| 45%
| align=center | 518
| [[Brussel]]
| 5
| 23
| 304
|-
| [[Fransche Gemêenschap]] ¹
| [[Ofbeeldienge:Franse GemeenschapLocatie.svg|100px]]
| 4.650.000
| 39%
| 16.218
| 53%
| align=center | 287
| [[Brussel]]
| 5
| 21
| 271
|-
| [[Duutstoalige Gemêenschap]]
| [[Ofbeeldienge:Duitstalige GemeenschapLocatie.png|100px]]
| 80.000
| 0,7%
| 846
| 2,8%
| align=center | 94
| [[Eupn]]
| /
| /
| 9
|-
! Totoal
!
! 11.868.000
!
! 30.690
!
! 387
!
! 10
! 43
! 565
|}
¹ Vlamsche en Fransche Gemêenschap hèn 't Brussels Gewest gemêenschappelijk (ippervlak, hoofdstad, arroundissement en gemêentn).
== Polletiek ==
=== Koamer van Volksvertegenwoordigers ===
De zetelverdêlienge van de [[Koamer van Volksvertegenwoordigers]] ziet er ezô uut (verkiezingsuutslag):<ref>[https://www.dekamer.be/kvvcr/index.cfm?language=nl DE KAMER.BE]</ref><ref>[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]</ref>
{| class="wikitable sortable"
|-
! Party
! F/N
! 2024
! 2019
! 2014
! 2010
! 2007
! 2003
! 1999
! 1995
|-
| [[N-VA|Volksunie ¹ / N-VA]]
| N
| 24
| 25
| 33
| 27
| 6
| 1
| 8
| 5
|-
| [[Vlaams Belang|Vlaams Blok / Vlaams Belang]]
| N
| 20
| 18
| 3
| 12
| 17
| 18
| 15
| 11
|-
| [[MR|PRL / MR]]
| F
| 20
| 14
| 20
| 15
| 20
| 21
| 16
| 16
|-
| [[PS]]
| F
| 16
| 20
| 23
| 26
| 20
| 25
| 19
| 21
|-
| [[PVDA]]-[[PTB]]
| F/N
| 15
| 12
| 2
|
|
|
|
|
|-
| [[PVDA]]
| N
| (7)
| (3)
|
|
|
|
|
|
|-
| [[PTB]]
| F
| (8)
| (9)
| (2)
|
|
|
|
|
|-
| [[Les Engagés|PSC / cdH / LE]]
| F
| 14
| 5
| 9
| 9
| 10
| 8
| 10
| 12
|-
| [[Vooruit|SP / sp.a(-Spirit) ² / Vooruit]]
| N
| 13
| 9
| 13
| 13
| 14
| 23
| 14
| 20
|-
| [[CD&V|CVP / CD&V]]
| N
| 11
| 12
| 18
| 17
| 24
| 21
| 22
| 29
|-
| [[Open Vld|VLD / Open Vld]]
| N
| 7
| 12
| 14
| 13
| 18
| 25
| 23
| 21
|-
| [[Groen!|Agalev / Groen! / Groen]]
| N
| 6
| 8
| 6
| 5
| 4
|
| 9
| 5
|-
| [[Ecolo]]
| F
| 3
| 13
| 6
| 8
| 8
| 4
| 11
| 6
|-
| [[FDF|FDF / DéFI]]
| F
| 1
| 2
| 2
| 3
| 3
| 3
| 2
| 2
|-
| [[PP]]
| F
|
|
| 1
| 1
|
|
|
|
|-
| [[LDD]] ³
| N
| (1)
| (1)
|
| 1
| 5
|
|
|
|-
| [[DN|FN / DN]]
| F
|
|
|
|
| 1
| 1
| 1
| 2
|-
! Totoal
!
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
|-
! Nederlandstoaligen
!
! 88
! 87
! 87
! 88
! 88
! 88
! 91
! 91
|-
! Franstoaligen
!
! 62
! 63
! 63
! 62
! 62
! 62
! 59
! 59
|-
|}
¹ VU-ID in 1999
² sp.a-[[Sociaal-Liberale Partij|Spirit]] in 2003 en 2007
³ In 2019 en 2024 as onafhankelike vo N-VA
=== Êerste ministers ===
Êeste ministers sins 1896:
{| class="wikitable sortable" style="text-align:center"
! Ēerste minister !! Termyn !! Joarn !! Party
|-
| [[Paul de Smet de Naeyer]]
| 1896 - 1899
| 3
| Katholieke Party
|-
| [[Jules Vandenpeereboom]]
| 1899 - 1899
| 0
| Katholieke Party
|-
| [[Paul de Smet de Naeyer]]
| 1899 - 1907
| 8
| Katholieke Party
|-
| [[Jules de Trooz]]
| 1907 - 1907
| 0
| Katholieke Party
|-
| [[Frans Schollaert]]
| 1908 - 1911
| 3
| Katholieke Party
|-
| [[Charles de Broqueville]]
| 1911 - 1918
| 7
| Katholieke Party
|-
| [[Gerard Cooreman]]
| 1918 - 1918
| 0
| Katholieke Party
|-
| [[Léon Delacroix]]
| 1918 - 1920
| 2
| Katholieke Party
|-
| [[Henri Carton de Wiart]]
| 1920 - 1921
| 1
| Katholieke Party
|-
| [[Georges Theunis]]
| 1921 - 1925
| 4
| Katholieke Unie
|-
| [[Aloys Van de Vyvere]]
| 1925 - 1925
| 0
| Katholieke Unie
|-
| [[Prosper Poullet]]
| 1925 - 1926
| 1
| Katholieke Unie
|-
| [[Henri Jaspar]]
| 1926 - 1931
| 5
| Katholieke Unie
|-
| [[Jules Renkin]]
| 1931 - 1932
| 1
| Katholieke Unie
|-
| [[Charles de Broqueville]]
| 1932 - 1934
| 2
| Katholieke Unie
|-
| [[Georges Theunis]]
| 1934 - 1935
| 1
| Katholieke Unie
|-
| [[Paul van Zeeland]]
| 1935 - 1937
| 2
| Katholiek Blok
|-
| [[Paul-Emile Janson]]
| 1937 - 1938
| 1
| Liberoale Party
|-
| [[Paul-Henri Spaak]]
| 1938 - 1939
| 1
| [[POB]]-[[BWP]]
|-
| [[Hubert Pierlot]]
| 1939 - 1945
| 6
| Katholiek Blok
|-
| [[Achille Van Acker]]
| 1945 - 1945
| 0
| [[PSB]]-[[BSP]]
|-
| [[Paul-Henri Spaak]]
| 1945 - 1946
| 1
| PSB-BSP
|-
| [[Achille Van Acker]]
| 1946 - 1946
| 0
| PSB-BSP
|-
| [[Camille Huysmans]]
| 1946 - 1947
| 1
| PSB-BSP
|-
| [[Paul-Henri Spaak]]
| 1947 - 1949
| 2
| PSB-BSP
|-
| [[Gaston Eyskens]]
| 1949 - 1950
| 1
| [[PSC]]-[[CVP]]
|-
| [[Jean Duvieusart]]
| 1950 - 1950
| 0
| PSC-CVP
|-
| [[Joseph Pholien]]
| 1950 - 1952
| 2
| PSC-CVP
|-
| [[Jean Van Houtte]]
| 1952 - 1954
| 2
| PSC-CVP
|-
| [[Achille Van Acker]]
| 1954 - 1958
| 4
| PSB-BSP
|-
| [[Gaston Eyskens]]
| 1958 - 1961
| 3
| PSC-CVP
|-
| [[Théo Lefèvre]]
| 1961 - 1965
| 4
| PSC-CVP
|-
| [[Pierre Harmel]]
| 1965 - 1966
| 1
| PSC-CVP
|-
| [[Paul Vanden Boeynants]]
| 1966 - 1968
| 2
| PSC-CVP
|-
| [[Gaston Eyskens]]
| 1968 - 1973
| 5
| PSC-CVP
|-
| [[Edmond Leburton]]
| 1973 - 1974
| 1
| PSB-BSP
|-
| [[Leo Tindemans]]
| 1974 - 1978
| 4
| [[CVP]]
|-
| [[Paul Vanden Boeynants]]
| 1978 - 1979
| 1
| [[PSC]]
|-
| [[Wilfried Martens]]
| 1979 - 1981
| 2
| CVP
|-
| [[Mark Eyskens]]
| 1981 - 1981
| 0
| CVP
|-
| [[Wilfried Martens]]
| 1981 - 1992
| 11
| CVP
|-
| [[Jean-Luc Dehaene]]
| 1992 - 1999
| 7
| CVP
|-
| [[Guy Verhofstadt]]
| 1999 - 2008
| 9
| [[Open Vld]]
|-
| [[Yves Leterme]]
| 2008 - 2008
| 0
| [[CD&V]]
|-
| [[Herman Van Rompuy]]
| 2008 - 2009
| 1
| CD&V
|-
| [[Yves Leterme]]
| 2009 - 2011
| 2
| CD&V
|-
| [[Elio Di Rupo]]
| 2011 - 2014
| 3
| [[PS]]
|-
| [[Charles Michel]]
| 2014 - 2019
| 5
| [[MR]]
|-
| [[Sophie Wilmès]]
| 2019 - 2020
| 1
| MR
|-
| [[Alexander De Croo]]
| 2020 - 2025
| 5
| Open Vld
|-
| [[Bart De Wever]]
| 2025 - nu
| 1
| N-VA
|-
|}
== Weirelderfgoed ==
::''Kyk noa [[UNESCO-weirelderfgoed]] in België''
<gallery widths="175" heights="125">
Ofbeeldienge:00 Bruges JPG2.jpg|<center>Historisch center van [[Brugge]]
Ofbeeldienge:Bruxelles Grand Place.JPG|<center>[[Grôte Markt (Brussel)|Grôte Markt]] van [[Brussel]]
Ofbeeldienge:Plantin antwerp 01.jpg|<center>Plantin-Moretusmuseum in [[Antwerpn (stad)|Antwerpn]]
Ofbeeldienge:Tournai JPG000c.jpg|<center>Onze-Lieve-Vrouwekathedroale in [[Doornik]]
</gallery>
== Bekende Belgn ==
* [[Ambiorix]], en [[Oude Belgn|Oudn Belg]] die teegn de [[Romeinn]] vocht
* [[Leo Baekeland]], uutvinder van bakeliet
* [[Peter Benoit]], componist
* [[Jacques Brel]], zanger
* [[Guido de Brès]], protestantse theoloog, ipsteller van de gelôofsbelydenisse van de [[Nederlandn]]
* [[Breugel|Pieter Breugel]], schilderoare
* [[Raymond Ceulemans]], [[biljart]]er
* [[Hendrik Conscience]], schryver van De Leeuw van Vlaanderen
* [[Poater Damioan]], e froaie mens die zorgde voe de melaatsn en hillig verkloard is
* [[Léon Degrelle]], polletieker, leider van de fascistische party [[Rex]]
* [[James Ensor]], [[kunstschilder]]
* [[Guido Gezelle]], dichter en paster
* [[Franciscus Gomarus]], protestantse theoloog en leider van de [[contra-remonstrantn]]
* [[Zénobe Gramme]], uutviender van den dynamo
* [[Hergé]], de voader van [[Kuifje]]
* [[Jacky Ickx]], ottocoureur
* [[Paul Janssen (farmacoloog)|Paul Janssen]], uutviender va medicamentn
* [[Yves Lampaert]], ne coureur
* [[René Magritte]], surrealistische schilderoare
* [[Filips van Marnix van Sint-Aldegonde]], protestantse schryver en diplomoat
* [[Mercator]], têkenoare van koartn, uutviender van 'n atlas
* [[Eddy Merckx]], volgens vele den beste coureur oller tydn
* [[Georges Nagelmackers]], bankier en bouwer van den [[Orient Express]] en de slapwagongs Wagons-Lits
* [[Henri Pirenne]], geschiedkundige
* [[Rubens|Peter Paul Rubens]], [[barok]]schilderoare
* [[Adolphe Sax]], uutviender van de [[saxofong]]
* [[Georges Simenon]], schryver van [[Maigret]]
* [[Simon Stevin]], wiskundign
* [[Toots Thielemans]], [[jazz]]-muzikant
* [[Wout Van Aert]], volgens vele den beste coureur van zyn tyd
* [[Godfried van Bouillon]], e vèchtersboasje die mèjdeed an den eerstn [[kruustocht]]
* [[Charles Van Depoele|Karel Van Depoele]], uutviender van den elektriekn tram (trolley)
* [[Jean-Claude Vandamme]], acteur
* [[Willy Vandersteen]], têkenoare van [[Suske en Wiske]]
* [[Vesalius|Andreas Vesalius]], weetnschapper in den [[anatomie]]
==Andere betêkenissn==
Behalve 't welbekende land woa da West-Vloandern ligt, zyn d' er nog andere betêkenissn van 't woord Belgium / Belgique in andere toaln.
* Vier steedn in de [[Verênigde Stoatn]] (in Illinois, West Virginië, Wisconsin en Minnesota)
* Een liedje van den Amerikoansen punkgroep "Bowling for Soup"
* Een andere noame vôr een Brabants trekpeird
* Een Amerikoans cargoschip (SS Belgique)
* De name van twê Belgische ounderzoeksscheepn ([[Belgica]])
* Een imaginair vloekwoord in "The Hitchhiker's Guide to the Galaxy" (''"zô grof da 't in de hêle [[melkweg]] verboon is, buutn in e pleksje woa dan ze nie weetn wa da 't betêeknt"'')
* Een onconventionele êenheid van uppervlakte ([https://web.archive.org/web/20100221223914/http://www.sizeofbelgium.com/pmwiki.php A Web Site the Size of Belgium (gearchivêerd)])
== Referensjes ==
<references/>
==Externe koppeliengn==
*[https://www.belgium.be/nl Belgischn overheid]
*[https://statbel.fgov.be/nl Statbel] (statistiek)
*[https://allecijfers.be/belgie/ Statistieken België], AlleCijfers.be
*[https://www.citypopulation.de/en/belgium/ Belgium], City Population
*[https://topomapviewer.ngi.be/?l=nl&x=660666.00&y=606690.00&zoom=1&baselayer=ngi.cartoweb.topo.be TopoMapViewer], NGI
*[https://klimaatinfo.nl/klimaat/belgie/ Klimaatinfo]
*[https://www.meteo.be/nl/belgie KMI]
{{Commonscat|Belgium|België}}
{{Belgische landsdêlen}}
{{EU}}
{{Landn in Europa}}
[[Categorie:België| ]]
h10fv879nlc35285ww55zggn73t6aix
328108
328107
2026-10-23T12:56:01Z
~2026-56434-80
31995
/* Bekende Belgn */
328108
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox land
|noame = <big>Koninkrijk België<br />Royaume de Belgique<br />Königreich Belgien</big>
|vlagge = Flag of Belgium.svg
|woapen = Great Coat of Arms of Belgium.svg
|koarte = [[Ofbeeldienge:EU-Belgium.svg|250px]]
|koartebyschrift = Liggienge van België in Europa<br />
{{Coord|50|32|0|N|4|46|0|E|titelweergave=ja}}
|toale = [[Nederlands]]<br />[[Frans]]<br />[[Duuts]]
|hoofdstad = [[Brussel]] (Brussel/Bruxelles/Brüssel)
|stoatsvorm = Constitutionele parlementaire<br />[[monarchie]]
|stoatshoofd = Keunienk [[Filip van België|Filip]]
|1e minister = [[Bart De Wever]]
|ipp = 30.689,58 <small>(2025)</small> <ref name=bodem>[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bouwen-wonen/bodembezetting-volgens-het-kadasterregister Bodembezetting volgens het Kadasterregister], Statbel</ref>
|inw = 11.867.634 <small>(1 januoari 2026)</small> <ref name=bev>[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/loop-van-de-bevolking Loop van de bevolking], Statbel</ref>
|dichtheid = 387
|munte = [[Euro]]<br /><small> (vo 2002: Belgische frang) </small>
|tydzone = UTC+1<br /><small>(zomertyd: UTC+2) </small>
|landcode = BE, BEL
|tillefong = (+32)
|TLD = [[.be]]
|fêestdag = [[21 juli]] ([[1831]]) <br /><small>(Eedofleggienge 1e keunienk)</small>
}}
'''België''' ([[AN|Nederlands]]: ''België'', [[Frans]]: ''Belgique'', [[Duuts]]: ''Belgien'', officieel: '''Keunienkryk België''', ''Koninkrijk België'', ''Royaume de Belgique'', ''Königreich Belgien'') is e parlementaire, constitutionele [[monarchie]] an de [[Nôordzêe]]. 't Grênst ten zuudn an [[Vrankryk]], ten ôostn an [[Duutsland]] en [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] en ten noordn an [[Holland]]. In 't westn is er nie echt ne gebeur, mo wel de Nôordzêe. Achter 't woater ligt [[Iengeland]]. 'n Hoofdstad è [[Brussel]]. Andere grôte steedn zyn [[Antwerpn (stad)|Antwerpn]], [[Luuk (stad)|Luuk]], [[Gent]], [[Leuven]], [[Brugge]], [[Charleroi]] en [[Noamn (stad)|Noamn]].
Belgie is over 't olgemeen styf plat - voerol in Vloandern. In 't zuudn, in de Woalen, è je e bitje 'bergen'. Den hôogstn is de [[Signal de Botrange]] (694 meters) in de [[Hoge Veenn]]. D'n hogstn top in Vloandern is [[Remersdoal]] (287,5 meters) in de [[Voerstreke]]. Ip de twidde plekke komt de [[Kemmelberg]] (156 meters) in 't [[Heuvelland]].
De mêest nôordelike plekke is [[Meersel-Dreef]], de mêest ôostelike plekke is [[Krewinkel]], de mêest zuudelike plekke is [[Torgny]] en de mêest westelike plekke is [[De Panne]].
[[Ofbeeldienge:Be-map-nl.png|200px|links|thumb|Koarte van België]]
{{Clear}}
== Bevolkienge ==
D'r weunn ruum 11,8 miljoen inweuners in België (2026). Om en by de 6,9 miljoen doavan zyn [[Vloandern|Vloamiengn]], der zyn om en by de 1,25 miljoen [[Brussels Hoofdstedelik Gewest|Brusseloars]] en de reste - om en by de 3,7 miljoen - zyn [[Wallonië|Woaln]] en Duutsers in de [[Ôostkantongs]].
{| class=wikitable
! colspan=5 | Bevolkiengsontwikkelienge
|-
! colspan=2| België <ref>[https://statbel.fgov.be/nl/over-statbel/wat-doen-we/volkstellingen-census De volkstellingen in België sinds 1830], Statbel</ref>
! colspan=2 | Holland <ref>[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31</ref>
! rowspan=2 | Verschil
|-
! Joar
! Inweuners
! Inweuners
! Joar
|-
| 1846
| 4.337.000
| 3.084.000
| 1850
| +1.253.000
|-
| 1900
| 6.694.000
| 5.107.000
| 1900
| +1.587.000
|-
| 1947
| 8.512.000
| 10.027.000
| 1950
| -1.515.000
|-
| 2001
| 10.296.000
| 15.864.000
| 2000
| -5.568.000
|-
| 2026
| 11.868.000
| 18.130.000
| 2026
| -6.262.000
|-
|}
== Ippervlak ==
België is wat betreft land moar iets kleiner as [[Holland]].
{| class=wikitable
|-
! rowspan= 2 | Land || colspan=5 | Ippervlak km²
|-
! Totoal || Land || Woater
|-
| rowspan = 3 | '''België <br> (2024)''' <ref>[https://statbel.fgov.be/nl/themas/leefmilieu/grond/bodemgebruik Bodemgebruik], Statbel</ref> || 30.689,17 || 30.494,22 || 194,95
|-
| 100% || 99,36% || 0,64%
|-
| 387 inw/km² || 389 inw/km² ||
|-
| rowspan = 3 | '''Holland <br> (2026)''' <ref>[https://allecijfers.nl/nederland/ Statistieken Nederland], AlleCijfers</ref> || 41.543,37 || 33.626,00 || 7.917,37
|-
| 100% || 80,94% || 19,06%
|-
| 436 inw/km² || 539 inw/km² ||
|-
| rowspan = 3 | '''Verschil''' || -10.854,20 || -3.131,78 || -7.722,42
|-
| || +18,42% || -18,42%
|-
| -49 inw/km² || -150 inw/km² ||
|-
|}
== Toaln ==
[[Ofbeeldienge:Taalgebieden in Belgie.svg|thumb|Toaln in België (groen=Nederlands, blauw=Frans, blauw-groen=Brusselse, oranje=Duuts)]]
D'r zyn drie officiële toaln: [[Nederlands]], [[Frans]] en [[Duuts]]. Nederlands wordt geklapt in [[Vloandern]], Frans in [[Wallonië]] en Duuts ok in Wallonië an de grenze me [[Duutsland]]. In 't [[Brussels Gewest]] wordt vôoral Frans geklapt moar ook wat Nederlands. Da betekent dat d'r in België 7,1 miljoen Nederlandstoaligen, ruum 4,6 miljoen Franstoaligen en e klêne 0,1 miljoen Duutstoaligen zyn.
== Geschiedenisse ==
De geschreven geschiedenisse begunt round [[52 v.Chr.]] op 't moment da Julius Caesar (in z'n ''De Bello Gallico'') over de Belgen schryft ("De Dapperste Oller Galliërs"). Loater is gebleken dat die stammn nie overêenkomn mè de Belgen van nu, moa da doet er nie toe.
== Bestuur ==
[[Ofbeeldienge:Belgische gewesten en gemeenschappen.png|thumb|Gewestn en gemêenschappn]]
[[Ofbeeldienge:Belgium regions dutch.png|thumb|Provinsjes]]
België is e stoat die bestoat uut drie gemêenschappn en drie gewestn. De gemêenschappn en e toal-culturele oorsproung, de gewestn en ruumtelik-economischn:
* [[Vlams Gewest]] (Vloandern), [[Woals Gewest]] (Wallonië) en [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] (Brussels gewest).
* de [[Vlamsche Gemêenschap]], de [[Fransche Gemêenschap]] en de [[Duutstoalige Gemêenschap]].
Ierby e je ton ook nog eki de [[federoale regerienge]] die ol de reiste doet.
''Zie ook et artikel over de [[Stoatservormienge (België)|stoatservormienge]]''.
Verder is België ounderverdêeld in [[provinsjes]], [[arroundissementn]] en [[gemêentn]].
Vloandern en Wallonië zyn verdêeld in ieder vuuf provinsjes, 't Brussels gewest nie:
{|class="wikitable sortable"
|-
! Colspan=3|Belgische provinsjes
|-
! Provinsje || Hoofdstad || Gewest
|-
| [[Antwerpn (provinsje)|Antwerpn]] || [[Antwerpn (stad)|Antwerpn]] || Vloandern
|-
| [[Enegouwn]] || [[Bergn (België)|Bergn]] || Wallonië
|-
| [[Belgisch Limburg|(Belgisch) Limburg]] || [[Hasselt (België)|Hasselt]] || Vloandern
|-
| [[Luuk (provinsje)|Luuk]] || [[Luuk (stad)|Luuk]] || Wallonië
|-
| [[Belgisch Luxemburg|(Belgisch) Luxemburg]] || [[Oarlen]] || Wallonië
|-
| [[Noamn (provinsje)|Noamn]] || [[Noamn (stad)|Noamn]] || Wallonië
|-
| [[Ôost-Vloandern]] || [[Gent]] || Vloandern
|-
| [[Vlams-Broabant]] || [[Leuven]] || Vloandern
|-
| [[West-Vloandern]] || [[Brugge]] || Vloandern
|-
| [[Woals-Broabant]] || [[Woaver]] || Wallonië
|-
|}
''Zie ook et artikel over [[Belgische provinsjes]].''
{|class=wikitable
|-
! colspan=11 | Belgische gewestn
|-
! rowspan=2 | Gewest
! rowspan=2 | Liggienge
! colspan=2 | Inweuners 2026 <ref name=bev/>
! colspan=2 | Ippervlak 2025 <ref name=bodem/>
! rowspan=2 | Dichtheid <br> inw/km²
! rowspan=2 | Hoofdstad
! rowspan=2 | Prov.
! rowspan=2 | Arr.
! rowspan=2 | Gem.
|-
! Oantal
! %
! Km²
! %
|-
| [[Vlams Gewest]] <br> (Vloandern)
| [[Ofbeeldienge:Flanders (Belgium) location.svg|100px]]
| 6.898.000
| 58%
| 13.626
| 44%
| align=center | 506
| [[Brussel]]
| 5
| 22
| 285
|-
| [[Woals Gewest]] <br> (Wallonië)
| [[Ofbeeldienge:Wallonia (Belgium) location.svg|100px]]
| 3.713.000
| 31%
| 16.901
| 55%
| align=center | 220
| [[Noamn (stad)|Noamn]]
| 5
| 20
| 261
|-
| [[Brussels Gewest]]
| [[Ofbeeldienge:Brussels-Capital Region (Belgium) location.svg|100px]]
| 1.256.000
| 11%
| 162
| 0,5%
| align=center | 7.732
| [[Brussel]]
| /
| 1
| 19
|-
! Totoal
!
! 11.868.000
!
! 30.690
!
! 387
!
! 10
! 43
! 565
|}
{|class=wikitable
|-
! colspan=11 | Belgische gemêenschappn
|-
! rowspan=2 | Gemêenschap
! rowspan=2 | Liggienge
! colspan=2 | Inweuners 2026
! colspan=2 | Ippervlak 2025
! rowspan=2 | Dichtheid <br> inw/km²
! rowspan=2 | Hoofdstad
! rowspan=2 | Prov.
! rowspan=2 | Arr.
! rowspan=2 | Gem.
|-
! Oantal
! %
! Km²
! %
|-
| [[Vlamsche Gemêenschap]] ¹
| [[Ofbeeldienge:Vlaamse Gemeenschap in Belgium.svg|100px]]
| 7.138.000
| 60%
| 13.788
| 45%
| align=center | 518
| [[Brussel]]
| 5
| 23
| 304
|-
| [[Fransche Gemêenschap]] ¹
| [[Ofbeeldienge:Franse GemeenschapLocatie.svg|100px]]
| 4.650.000
| 39%
| 16.218
| 53%
| align=center | 287
| [[Brussel]]
| 5
| 21
| 271
|-
| [[Duutstoalige Gemêenschap]]
| [[Ofbeeldienge:Duitstalige GemeenschapLocatie.png|100px]]
| 80.000
| 0,7%
| 846
| 2,8%
| align=center | 94
| [[Eupn]]
| /
| /
| 9
|-
! Totoal
!
! 11.868.000
!
! 30.690
!
! 387
!
! 10
! 43
! 565
|}
¹ Vlamsche en Fransche Gemêenschap hèn 't Brussels Gewest gemêenschappelijk (ippervlak, hoofdstad, arroundissement en gemêentn).
== Polletiek ==
=== Koamer van Volksvertegenwoordigers ===
De zetelverdêlienge van de [[Koamer van Volksvertegenwoordigers]] ziet er ezô uut (verkiezingsuutslag):<ref>[https://www.dekamer.be/kvvcr/index.cfm?language=nl DE KAMER.BE]</ref><ref>[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]</ref>
{| class="wikitable sortable"
|-
! Party
! F/N
! 2024
! 2019
! 2014
! 2010
! 2007
! 2003
! 1999
! 1995
|-
| [[N-VA|Volksunie ¹ / N-VA]]
| N
| 24
| 25
| 33
| 27
| 6
| 1
| 8
| 5
|-
| [[Vlaams Belang|Vlaams Blok / Vlaams Belang]]
| N
| 20
| 18
| 3
| 12
| 17
| 18
| 15
| 11
|-
| [[MR|PRL / MR]]
| F
| 20
| 14
| 20
| 15
| 20
| 21
| 16
| 16
|-
| [[PS]]
| F
| 16
| 20
| 23
| 26
| 20
| 25
| 19
| 21
|-
| [[PVDA]]-[[PTB]]
| F/N
| 15
| 12
| 2
|
|
|
|
|
|-
| [[PVDA]]
| N
| (7)
| (3)
|
|
|
|
|
|
|-
| [[PTB]]
| F
| (8)
| (9)
| (2)
|
|
|
|
|
|-
| [[Les Engagés|PSC / cdH / LE]]
| F
| 14
| 5
| 9
| 9
| 10
| 8
| 10
| 12
|-
| [[Vooruit|SP / sp.a(-Spirit) ² / Vooruit]]
| N
| 13
| 9
| 13
| 13
| 14
| 23
| 14
| 20
|-
| [[CD&V|CVP / CD&V]]
| N
| 11
| 12
| 18
| 17
| 24
| 21
| 22
| 29
|-
| [[Open Vld|VLD / Open Vld]]
| N
| 7
| 12
| 14
| 13
| 18
| 25
| 23
| 21
|-
| [[Groen!|Agalev / Groen! / Groen]]
| N
| 6
| 8
| 6
| 5
| 4
|
| 9
| 5
|-
| [[Ecolo]]
| F
| 3
| 13
| 6
| 8
| 8
| 4
| 11
| 6
|-
| [[FDF|FDF / DéFI]]
| F
| 1
| 2
| 2
| 3
| 3
| 3
| 2
| 2
|-
| [[PP]]
| F
|
|
| 1
| 1
|
|
|
|
|-
| [[LDD]] ³
| N
| (1)
| (1)
|
| 1
| 5
|
|
|
|-
| [[DN|FN / DN]]
| F
|
|
|
|
| 1
| 1
| 1
| 2
|-
! Totoal
!
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
|-
! Nederlandstoaligen
!
! 88
! 87
! 87
! 88
! 88
! 88
! 91
! 91
|-
! Franstoaligen
!
! 62
! 63
! 63
! 62
! 62
! 62
! 59
! 59
|-
|}
¹ VU-ID in 1999
² sp.a-[[Sociaal-Liberale Partij|Spirit]] in 2003 en 2007
³ In 2019 en 2024 as onafhankelike vo N-VA
=== Êerste ministers ===
Êeste ministers sins 1896:
{| class="wikitable sortable" style="text-align:center"
! Ēerste minister !! Termyn !! Joarn !! Party
|-
| [[Paul de Smet de Naeyer]]
| 1896 - 1899
| 3
| Katholieke Party
|-
| [[Jules Vandenpeereboom]]
| 1899 - 1899
| 0
| Katholieke Party
|-
| [[Paul de Smet de Naeyer]]
| 1899 - 1907
| 8
| Katholieke Party
|-
| [[Jules de Trooz]]
| 1907 - 1907
| 0
| Katholieke Party
|-
| [[Frans Schollaert]]
| 1908 - 1911
| 3
| Katholieke Party
|-
| [[Charles de Broqueville]]
| 1911 - 1918
| 7
| Katholieke Party
|-
| [[Gerard Cooreman]]
| 1918 - 1918
| 0
| Katholieke Party
|-
| [[Léon Delacroix]]
| 1918 - 1920
| 2
| Katholieke Party
|-
| [[Henri Carton de Wiart]]
| 1920 - 1921
| 1
| Katholieke Party
|-
| [[Georges Theunis]]
| 1921 - 1925
| 4
| Katholieke Unie
|-
| [[Aloys Van de Vyvere]]
| 1925 - 1925
| 0
| Katholieke Unie
|-
| [[Prosper Poullet]]
| 1925 - 1926
| 1
| Katholieke Unie
|-
| [[Henri Jaspar]]
| 1926 - 1931
| 5
| Katholieke Unie
|-
| [[Jules Renkin]]
| 1931 - 1932
| 1
| Katholieke Unie
|-
| [[Charles de Broqueville]]
| 1932 - 1934
| 2
| Katholieke Unie
|-
| [[Georges Theunis]]
| 1934 - 1935
| 1
| Katholieke Unie
|-
| [[Paul van Zeeland]]
| 1935 - 1937
| 2
| Katholiek Blok
|-
| [[Paul-Emile Janson]]
| 1937 - 1938
| 1
| Liberoale Party
|-
| [[Paul-Henri Spaak]]
| 1938 - 1939
| 1
| [[POB]]-[[BWP]]
|-
| [[Hubert Pierlot]]
| 1939 - 1945
| 6
| Katholiek Blok
|-
| [[Achille Van Acker]]
| 1945 - 1945
| 0
| [[PSB]]-[[BSP]]
|-
| [[Paul-Henri Spaak]]
| 1945 - 1946
| 1
| PSB-BSP
|-
| [[Achille Van Acker]]
| 1946 - 1946
| 0
| PSB-BSP
|-
| [[Camille Huysmans]]
| 1946 - 1947
| 1
| PSB-BSP
|-
| [[Paul-Henri Spaak]]
| 1947 - 1949
| 2
| PSB-BSP
|-
| [[Gaston Eyskens]]
| 1949 - 1950
| 1
| [[PSC]]-[[CVP]]
|-
| [[Jean Duvieusart]]
| 1950 - 1950
| 0
| PSC-CVP
|-
| [[Joseph Pholien]]
| 1950 - 1952
| 2
| PSC-CVP
|-
| [[Jean Van Houtte]]
| 1952 - 1954
| 2
| PSC-CVP
|-
| [[Achille Van Acker]]
| 1954 - 1958
| 4
| PSB-BSP
|-
| [[Gaston Eyskens]]
| 1958 - 1961
| 3
| PSC-CVP
|-
| [[Théo Lefèvre]]
| 1961 - 1965
| 4
| PSC-CVP
|-
| [[Pierre Harmel]]
| 1965 - 1966
| 1
| PSC-CVP
|-
| [[Paul Vanden Boeynants]]
| 1966 - 1968
| 2
| PSC-CVP
|-
| [[Gaston Eyskens]]
| 1968 - 1973
| 5
| PSC-CVP
|-
| [[Edmond Leburton]]
| 1973 - 1974
| 1
| PSB-BSP
|-
| [[Leo Tindemans]]
| 1974 - 1978
| 4
| [[CVP]]
|-
| [[Paul Vanden Boeynants]]
| 1978 - 1979
| 1
| [[PSC]]
|-
| [[Wilfried Martens]]
| 1979 - 1981
| 2
| CVP
|-
| [[Mark Eyskens]]
| 1981 - 1981
| 0
| CVP
|-
| [[Wilfried Martens]]
| 1981 - 1992
| 11
| CVP
|-
| [[Jean-Luc Dehaene]]
| 1992 - 1999
| 7
| CVP
|-
| [[Guy Verhofstadt]]
| 1999 - 2008
| 9
| [[Open Vld]]
|-
| [[Yves Leterme]]
| 2008 - 2008
| 0
| [[CD&V]]
|-
| [[Herman Van Rompuy]]
| 2008 - 2009
| 1
| CD&V
|-
| [[Yves Leterme]]
| 2009 - 2011
| 2
| CD&V
|-
| [[Elio Di Rupo]]
| 2011 - 2014
| 3
| [[PS]]
|-
| [[Charles Michel]]
| 2014 - 2019
| 5
| [[MR]]
|-
| [[Sophie Wilmès]]
| 2019 - 2020
| 1
| MR
|-
| [[Alexander De Croo]]
| 2020 - 2025
| 5
| Open Vld
|-
| [[Bart De Wever]]
| 2025 - nu
| 1
| N-VA
|-
|}
== Weirelderfgoed ==
::''Kyk noa [[UNESCO-weirelderfgoed]] in België''
<gallery widths="175" heights="125">
Ofbeeldienge:00 Bruges JPG2.jpg|<center>Historisch center van [[Brugge]]
Ofbeeldienge:Bruxelles Grand Place.JPG|<center>[[Grôte Markt (Brussel)|Grôte Markt]] van [[Brussel]]
Ofbeeldienge:Plantin antwerp 01.jpg|<center>Plantin-Moretusmuseum in [[Antwerpn (stad)|Antwerpn]]
Ofbeeldienge:Tournai JPG000c.jpg|<center>Onze-Lieve-Vrouwekathedroale in [[Doornik]]
</gallery>
== Bekende Belgn ==
* [[Ambiorix]], en [[Oude Belgn|Oudn Belg]] die teegn de [[Romeinn]] vocht
* [[Leo Baekeland]], uutvinder van bakeliet
* [[Peter Benoit]], componist
* [[Jacques Brel]], zanger
* [[Guido de Brès]], protestantse theoloog, ipsteller van de gelôofsbelydenisse van de [[Nederlandn]]
* [[Breugel|Pieter Breugel]], schilderoare
* [[Raymond Ceulemans]], [[biljart]]er
* [[Hendrik Conscience]], schryver van De Leeuw van Vlaanderen
* [[Poater Damioan]], e froaie mens die zorgde voe de melaatsn en hillig verkloard is
* [[Léon Degrelle]], polletieker, leider van de fascistische party [[Rex]]
* [[James Ensor]], [[kunstschilder]]
* [[Guido Gezelle]], dichter en paster
* [[Franciscus Gomarus]], protestantse theoloog en leider van de [[contra-remonstrantn]]
* [[Zénobe Gramme]], uutviender van den dynamo
* [[Hergé]], de voader van [[Kuifje]]
* [[Jacky Ickx]], ottocoureur
* [[Paul Janssen (farmacoloog)|Paul Janssen]], uutviender va medicamentn
* [[Yves Lampaert]], ne coureur
* [[René Magritte]], surrealistische schilderoare
* [[Filips van Marnix van Sint-Aldegonde]], protestantse schryver en diplomoat
* [[Mercator]], têkenoare van koartn, uutviender van 'n atlas
* [[Eddy Merckx]], volgens vele den beste coureur oller tydn
* [[Georges Nagelmackers]], bankier en bouwer van den [[Orient Express]] en de slapwagongs Wagons-Lits
* [[Armand Pien]], weerman
* [[Henri Pirenne]], geschiedkundige
* [[Rubens|Peter Paul Rubens]], [[barok]]schilderoare
* [[Adolphe Sax]], uutviender van de [[saxofong]]
* [[Georges Simenon]], schryver van [[Maigret]]
* [[Simon Stevin]], wiskundign
* [[Toots Thielemans]], [[jazz]]-muzikant
* [[Wout Van Aert]], volgens vele den beste coureur van zyn tyd
* [[Godfried van Bouillon]], e vèchtersboasje die mèjdeed an den eerstn [[kruustocht]]
* [[Charles Van Depoele|Karel Van Depoele]], uutviender van den elektriekn tram (trolley)
* [[Jean-Claude Vandamme]], acteur
* [[Willy Vandersteen]], têkenoare van [[Suske en Wiske]]
* [[Vesalius|Andreas Vesalius]], weetnschapper in den [[anatomie]]
==Andere betêkenissn==
Behalve 't welbekende land woa da West-Vloandern ligt, zyn d' er nog andere betêkenissn van 't woord Belgium / Belgique in andere toaln.
* Vier steedn in de [[Verênigde Stoatn]] (in Illinois, West Virginië, Wisconsin en Minnesota)
* Een liedje van den Amerikoansen punkgroep "Bowling for Soup"
* Een andere noame vôr een Brabants trekpeird
* Een Amerikoans cargoschip (SS Belgique)
* De name van twê Belgische ounderzoeksscheepn ([[Belgica]])
* Een imaginair vloekwoord in "The Hitchhiker's Guide to the Galaxy" (''"zô grof da 't in de hêle [[melkweg]] verboon is, buutn in e pleksje woa dan ze nie weetn wa da 't betêeknt"'')
* Een onconventionele êenheid van uppervlakte ([https://web.archive.org/web/20100221223914/http://www.sizeofbelgium.com/pmwiki.php A Web Site the Size of Belgium (gearchivêerd)])
== Referensjes ==
<references/>
==Externe koppeliengn==
*[https://www.belgium.be/nl Belgischn overheid]
*[https://statbel.fgov.be/nl Statbel] (statistiek)
*[https://allecijfers.be/belgie/ Statistieken België], AlleCijfers.be
*[https://www.citypopulation.de/en/belgium/ Belgium], City Population
*[https://topomapviewer.ngi.be/?l=nl&x=660666.00&y=606690.00&zoom=1&baselayer=ngi.cartoweb.topo.be TopoMapViewer], NGI
*[https://klimaatinfo.nl/klimaat/belgie/ Klimaatinfo]
*[https://www.meteo.be/nl/belgie KMI]
{{Commonscat|Belgium|België}}
{{Belgische landsdêlen}}
{{EU}}
{{Landn in Europa}}
[[Categorie:België| ]]
37hpmf1x9732k23c1ioay89diulrm3s
328237
328108
2026-10-24T09:57:53Z
Vluvlu
31944
/* Referensjes */
328237
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox land
|noame = <big>Koninkrijk België<br />Royaume de Belgique<br />Königreich Belgien</big>
|vlagge = Flag of Belgium.svg
|woapen = Great Coat of Arms of Belgium.svg
|koarte = [[Ofbeeldienge:EU-Belgium.svg|250px]]
|koartebyschrift = Liggienge van België in Europa<br />
{{Coord|50|32|0|N|4|46|0|E|titelweergave=ja}}
|toale = [[Nederlands]]<br />[[Frans]]<br />[[Duuts]]
|hoofdstad = [[Brussel]] (Brussel/Bruxelles/Brüssel)
|stoatsvorm = Constitutionele parlementaire<br />[[monarchie]]
|stoatshoofd = Keunienk [[Filip van België|Filip]]
|1e minister = [[Bart De Wever]]
|ipp = 30.689,58 <small>(2025)</small> <ref name=bodem>[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bouwen-wonen/bodembezetting-volgens-het-kadasterregister Bodembezetting volgens het Kadasterregister], Statbel</ref>
|inw = 11.867.634 <small>(1 januoari 2026)</small> <ref name=bev>[https://statbel.fgov.be/nl/themas/bevolking/loop-van-de-bevolking Loop van de bevolking], Statbel</ref>
|dichtheid = 387
|munte = [[Euro]]<br /><small> (vo 2002: Belgische frang) </small>
|tydzone = UTC+1<br /><small>(zomertyd: UTC+2) </small>
|landcode = BE, BEL
|tillefong = (+32)
|TLD = [[.be]]
|fêestdag = [[21 juli]] ([[1831]]) <br /><small>(Eedofleggienge 1e keunienk)</small>
}}
'''België''' ([[AN|Nederlands]]: ''België'', [[Frans]]: ''Belgique'', [[Duuts]]: ''Belgien'', officieel: '''Keunienkryk België''', ''Koninkrijk België'', ''Royaume de Belgique'', ''Königreich Belgien'') is e parlementaire, constitutionele [[monarchie]] an de [[Nôordzêe]]. 't Grênst ten zuudn an [[Vrankryk]], ten ôostn an [[Duutsland]] en [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] en ten noordn an [[Holland]]. In 't westn is er nie echt ne gebeur, mo wel de Nôordzêe. Achter 't woater ligt [[Iengeland]]. 'n Hoofdstad è [[Brussel]]. Andere grôte steedn zyn [[Antwerpn (stad)|Antwerpn]], [[Luuk (stad)|Luuk]], [[Gent]], [[Leuven]], [[Brugge]], [[Charleroi]] en [[Noamn (stad)|Noamn]].
Belgie is over 't olgemeen styf plat - voerol in Vloandern. In 't zuudn, in de Woalen, è je e bitje 'bergen'. Den hôogstn is de [[Signal de Botrange]] (694 meters) in de [[Hoge Veenn]]. D'n hogstn top in Vloandern is [[Remersdoal]] (287,5 meters) in de [[Voerstreke]]. Ip de twidde plekke komt de [[Kemmelberg]] (156 meters) in 't [[Heuvelland]].
De mêest nôordelike plekke is [[Meersel-Dreef]], de mêest ôostelike plekke is [[Krewinkel]], de mêest zuudelike plekke is [[Torgny]] en de mêest westelike plekke is [[De Panne]].
[[Ofbeeldienge:Be-map-nl.png|200px|links|thumb|Koarte van België]]
{{Clear}}
== Bevolkienge ==
D'r weunn ruum 11,8 miljoen inweuners in België (2026). Om en by de 6,9 miljoen doavan zyn [[Vloandern|Vloamiengn]], der zyn om en by de 1,25 miljoen [[Brussels Hoofdstedelik Gewest|Brusseloars]] en de reste - om en by de 3,7 miljoen - zyn [[Wallonië|Woaln]] en Duutsers in de [[Ôostkantongs]].
{| class=wikitable
! colspan=5 | Bevolkiengsontwikkelienge
|-
! colspan=2| België <ref>[https://statbel.fgov.be/nl/over-statbel/wat-doen-we/volkstellingen-census De volkstellingen in België sinds 1830], Statbel</ref>
! colspan=2 | Holland <ref>[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31</ref>
! rowspan=2 | Verschil
|-
! Joar
! Inweuners
! Inweuners
! Joar
|-
| 1846
| 4.337.000
| 3.084.000
| 1850
| +1.253.000
|-
| 1900
| 6.694.000
| 5.107.000
| 1900
| +1.587.000
|-
| 1947
| 8.512.000
| 10.027.000
| 1950
| -1.515.000
|-
| 2001
| 10.296.000
| 15.864.000
| 2000
| -5.568.000
|-
| 2026
| 11.868.000
| 18.130.000
| 2026
| -6.262.000
|-
|}
== Ippervlak ==
België is wat betreft land moar iets kleiner as [[Holland]].
{| class=wikitable
|-
! rowspan= 2 | Land || colspan=5 | Ippervlak km²
|-
! Totoal || Land || Woater
|-
| rowspan = 3 | '''België <br> (2024)''' <ref>[https://statbel.fgov.be/nl/themas/leefmilieu/grond/bodemgebruik Bodemgebruik], Statbel</ref> || 30.689,17 || 30.494,22 || 194,95
|-
| 100% || 99,36% || 0,64%
|-
| 387 inw/km² || 389 inw/km² ||
|-
| rowspan = 3 | '''Holland <br> (2026)''' <ref>[https://allecijfers.nl/nederland/ Statistieken Nederland], AlleCijfers</ref> || 41.543,37 || 33.626,00 || 7.917,37
|-
| 100% || 80,94% || 19,06%
|-
| 436 inw/km² || 539 inw/km² ||
|-
| rowspan = 3 | '''Verschil''' || -10.854,20 || -3.131,78 || -7.722,42
|-
| || +18,42% || -18,42%
|-
| -49 inw/km² || -150 inw/km² ||
|-
|}
== Toaln ==
[[Ofbeeldienge:Taalgebieden in Belgie.svg|thumb|Toaln in België (groen=Nederlands, blauw=Frans, blauw-groen=Brusselse, oranje=Duuts)]]
D'r zyn drie officiële toaln: [[Nederlands]], [[Frans]] en [[Duuts]]. Nederlands wordt geklapt in [[Vloandern]], Frans in [[Wallonië]] en Duuts ok in Wallonië an de grenze me [[Duutsland]]. In 't [[Brussels Gewest]] wordt vôoral Frans geklapt moar ook wat Nederlands. Da betekent dat d'r in België 7,1 miljoen Nederlandstoaligen, ruum 4,6 miljoen Franstoaligen en e klêne 0,1 miljoen Duutstoaligen zyn.
== Geschiedenisse ==
De geschreven geschiedenisse begunt round [[52 v.Chr.]] op 't moment da Julius Caesar (in z'n ''De Bello Gallico'') over de Belgen schryft ("De Dapperste Oller Galliërs"). Loater is gebleken dat die stammn nie overêenkomn mè de Belgen van nu, moa da doet er nie toe.
== Bestuur ==
[[Ofbeeldienge:Belgische gewesten en gemeenschappen.png|thumb|Gewestn en gemêenschappn]]
[[Ofbeeldienge:Belgium regions dutch.png|thumb|Provinsjes]]
België is e stoat die bestoat uut drie gemêenschappn en drie gewestn. De gemêenschappn en e toal-culturele oorsproung, de gewestn en ruumtelik-economischn:
* [[Vlams Gewest]] (Vloandern), [[Woals Gewest]] (Wallonië) en [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] (Brussels gewest).
* de [[Vlamsche Gemêenschap]], de [[Fransche Gemêenschap]] en de [[Duutstoalige Gemêenschap]].
Ierby e je ton ook nog eki de [[federoale regerienge]] die ol de reiste doet.
''Zie ook et artikel over de [[Stoatservormienge (België)|stoatservormienge]]''.
Verder is België ounderverdêeld in [[provinsjes]], [[arroundissementn]] en [[gemêentn]].
Vloandern en Wallonië zyn verdêeld in ieder vuuf provinsjes, 't Brussels gewest nie:
{|class="wikitable sortable"
|-
! Colspan=3|Belgische provinsjes
|-
! Provinsje || Hoofdstad || Gewest
|-
| [[Antwerpn (provinsje)|Antwerpn]] || [[Antwerpn (stad)|Antwerpn]] || Vloandern
|-
| [[Enegouwn]] || [[Bergn (België)|Bergn]] || Wallonië
|-
| [[Belgisch Limburg|(Belgisch) Limburg]] || [[Hasselt (België)|Hasselt]] || Vloandern
|-
| [[Luuk (provinsje)|Luuk]] || [[Luuk (stad)|Luuk]] || Wallonië
|-
| [[Belgisch Luxemburg|(Belgisch) Luxemburg]] || [[Oarlen]] || Wallonië
|-
| [[Noamn (provinsje)|Noamn]] || [[Noamn (stad)|Noamn]] || Wallonië
|-
| [[Ôost-Vloandern]] || [[Gent]] || Vloandern
|-
| [[Vlams-Broabant]] || [[Leuven]] || Vloandern
|-
| [[West-Vloandern]] || [[Brugge]] || Vloandern
|-
| [[Woals-Broabant]] || [[Woaver]] || Wallonië
|-
|}
''Zie ook et artikel over [[Belgische provinsjes]].''
{|class=wikitable
|-
! colspan=11 | Belgische gewestn
|-
! rowspan=2 | Gewest
! rowspan=2 | Liggienge
! colspan=2 | Inweuners 2026 <ref name=bev/>
! colspan=2 | Ippervlak 2025 <ref name=bodem/>
! rowspan=2 | Dichtheid <br> inw/km²
! rowspan=2 | Hoofdstad
! rowspan=2 | Prov.
! rowspan=2 | Arr.
! rowspan=2 | Gem.
|-
! Oantal
! %
! Km²
! %
|-
| [[Vlams Gewest]] <br> (Vloandern)
| [[Ofbeeldienge:Flanders (Belgium) location.svg|100px]]
| 6.898.000
| 58%
| 13.626
| 44%
| align=center | 506
| [[Brussel]]
| 5
| 22
| 285
|-
| [[Woals Gewest]] <br> (Wallonië)
| [[Ofbeeldienge:Wallonia (Belgium) location.svg|100px]]
| 3.713.000
| 31%
| 16.901
| 55%
| align=center | 220
| [[Noamn (stad)|Noamn]]
| 5
| 20
| 261
|-
| [[Brussels Gewest]]
| [[Ofbeeldienge:Brussels-Capital Region (Belgium) location.svg|100px]]
| 1.256.000
| 11%
| 162
| 0,5%
| align=center | 7.732
| [[Brussel]]
| /
| 1
| 19
|-
! Totoal
!
! 11.868.000
!
! 30.690
!
! 387
!
! 10
! 43
! 565
|}
{|class=wikitable
|-
! colspan=11 | Belgische gemêenschappn
|-
! rowspan=2 | Gemêenschap
! rowspan=2 | Liggienge
! colspan=2 | Inweuners 2026
! colspan=2 | Ippervlak 2025
! rowspan=2 | Dichtheid <br> inw/km²
! rowspan=2 | Hoofdstad
! rowspan=2 | Prov.
! rowspan=2 | Arr.
! rowspan=2 | Gem.
|-
! Oantal
! %
! Km²
! %
|-
| [[Vlamsche Gemêenschap]] ¹
| [[Ofbeeldienge:Vlaamse Gemeenschap in Belgium.svg|100px]]
| 7.138.000
| 60%
| 13.788
| 45%
| align=center | 518
| [[Brussel]]
| 5
| 23
| 304
|-
| [[Fransche Gemêenschap]] ¹
| [[Ofbeeldienge:Franse GemeenschapLocatie.svg|100px]]
| 4.650.000
| 39%
| 16.218
| 53%
| align=center | 287
| [[Brussel]]
| 5
| 21
| 271
|-
| [[Duutstoalige Gemêenschap]]
| [[Ofbeeldienge:Duitstalige GemeenschapLocatie.png|100px]]
| 80.000
| 0,7%
| 846
| 2,8%
| align=center | 94
| [[Eupn]]
| /
| /
| 9
|-
! Totoal
!
! 11.868.000
!
! 30.690
!
! 387
!
! 10
! 43
! 565
|}
¹ Vlamsche en Fransche Gemêenschap hèn 't Brussels Gewest gemêenschappelijk (ippervlak, hoofdstad, arroundissement en gemêentn).
== Polletiek ==
=== Koamer van Volksvertegenwoordigers ===
De zetelverdêlienge van de [[Koamer van Volksvertegenwoordigers]] ziet er ezô uut (verkiezingsuutslag):<ref>[https://www.dekamer.be/kvvcr/index.cfm?language=nl DE KAMER.BE]</ref><ref>[https://verkiezingen.fgov.be/algemeen/resultaten ibz]</ref>
{| class="wikitable sortable"
|-
! Party
! F/N
! 2024
! 2019
! 2014
! 2010
! 2007
! 2003
! 1999
! 1995
|-
| [[N-VA|Volksunie ¹ / N-VA]]
| N
| 24
| 25
| 33
| 27
| 6
| 1
| 8
| 5
|-
| [[Vlaams Belang|Vlaams Blok / Vlaams Belang]]
| N
| 20
| 18
| 3
| 12
| 17
| 18
| 15
| 11
|-
| [[MR|PRL / MR]]
| F
| 20
| 14
| 20
| 15
| 20
| 21
| 16
| 16
|-
| [[PS]]
| F
| 16
| 20
| 23
| 26
| 20
| 25
| 19
| 21
|-
| [[PVDA]]-[[PTB]]
| F/N
| 15
| 12
| 2
|
|
|
|
|
|-
| [[PVDA]]
| N
| (7)
| (3)
|
|
|
|
|
|
|-
| [[PTB]]
| F
| (8)
| (9)
| (2)
|
|
|
|
|
|-
| [[Les Engagés|PSC / cdH / LE]]
| F
| 14
| 5
| 9
| 9
| 10
| 8
| 10
| 12
|-
| [[Vooruit|SP / sp.a(-Spirit) ² / Vooruit]]
| N
| 13
| 9
| 13
| 13
| 14
| 23
| 14
| 20
|-
| [[CD&V|CVP / CD&V]]
| N
| 11
| 12
| 18
| 17
| 24
| 21
| 22
| 29
|-
| [[Open Vld|VLD / Open Vld]]
| N
| 7
| 12
| 14
| 13
| 18
| 25
| 23
| 21
|-
| [[Groen!|Agalev / Groen! / Groen]]
| N
| 6
| 8
| 6
| 5
| 4
|
| 9
| 5
|-
| [[Ecolo]]
| F
| 3
| 13
| 6
| 8
| 8
| 4
| 11
| 6
|-
| [[FDF|FDF / DéFI]]
| F
| 1
| 2
| 2
| 3
| 3
| 3
| 2
| 2
|-
| [[PP]]
| F
|
|
| 1
| 1
|
|
|
|
|-
| [[LDD]] ³
| N
| (1)
| (1)
|
| 1
| 5
|
|
|
|-
| [[DN|FN / DN]]
| F
|
|
|
|
| 1
| 1
| 1
| 2
|-
! Totoal
!
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
! 150
|-
! Nederlandstoaligen
!
! 88
! 87
! 87
! 88
! 88
! 88
! 91
! 91
|-
! Franstoaligen
!
! 62
! 63
! 63
! 62
! 62
! 62
! 59
! 59
|-
|}
¹ VU-ID in 1999
² sp.a-[[Sociaal-Liberale Partij|Spirit]] in 2003 en 2007
³ In 2019 en 2024 as onafhankelike vo N-VA
=== Êerste ministers ===
Êeste ministers sins 1896:
{| class="wikitable sortable" style="text-align:center"
! Ēerste minister !! Termyn !! Joarn !! Party
|-
| [[Paul de Smet de Naeyer]]
| 1896 - 1899
| 3
| Katholieke Party
|-
| [[Jules Vandenpeereboom]]
| 1899 - 1899
| 0
| Katholieke Party
|-
| [[Paul de Smet de Naeyer]]
| 1899 - 1907
| 8
| Katholieke Party
|-
| [[Jules de Trooz]]
| 1907 - 1907
| 0
| Katholieke Party
|-
| [[Frans Schollaert]]
| 1908 - 1911
| 3
| Katholieke Party
|-
| [[Charles de Broqueville]]
| 1911 - 1918
| 7
| Katholieke Party
|-
| [[Gerard Cooreman]]
| 1918 - 1918
| 0
| Katholieke Party
|-
| [[Léon Delacroix]]
| 1918 - 1920
| 2
| Katholieke Party
|-
| [[Henri Carton de Wiart]]
| 1920 - 1921
| 1
| Katholieke Party
|-
| [[Georges Theunis]]
| 1921 - 1925
| 4
| Katholieke Unie
|-
| [[Aloys Van de Vyvere]]
| 1925 - 1925
| 0
| Katholieke Unie
|-
| [[Prosper Poullet]]
| 1925 - 1926
| 1
| Katholieke Unie
|-
| [[Henri Jaspar]]
| 1926 - 1931
| 5
| Katholieke Unie
|-
| [[Jules Renkin]]
| 1931 - 1932
| 1
| Katholieke Unie
|-
| [[Charles de Broqueville]]
| 1932 - 1934
| 2
| Katholieke Unie
|-
| [[Georges Theunis]]
| 1934 - 1935
| 1
| Katholieke Unie
|-
| [[Paul van Zeeland]]
| 1935 - 1937
| 2
| Katholiek Blok
|-
| [[Paul-Emile Janson]]
| 1937 - 1938
| 1
| Liberoale Party
|-
| [[Paul-Henri Spaak]]
| 1938 - 1939
| 1
| [[POB]]-[[BWP]]
|-
| [[Hubert Pierlot]]
| 1939 - 1945
| 6
| Katholiek Blok
|-
| [[Achille Van Acker]]
| 1945 - 1945
| 0
| [[PSB]]-[[BSP]]
|-
| [[Paul-Henri Spaak]]
| 1945 - 1946
| 1
| PSB-BSP
|-
| [[Achille Van Acker]]
| 1946 - 1946
| 0
| PSB-BSP
|-
| [[Camille Huysmans]]
| 1946 - 1947
| 1
| PSB-BSP
|-
| [[Paul-Henri Spaak]]
| 1947 - 1949
| 2
| PSB-BSP
|-
| [[Gaston Eyskens]]
| 1949 - 1950
| 1
| [[PSC]]-[[CVP]]
|-
| [[Jean Duvieusart]]
| 1950 - 1950
| 0
| PSC-CVP
|-
| [[Joseph Pholien]]
| 1950 - 1952
| 2
| PSC-CVP
|-
| [[Jean Van Houtte]]
| 1952 - 1954
| 2
| PSC-CVP
|-
| [[Achille Van Acker]]
| 1954 - 1958
| 4
| PSB-BSP
|-
| [[Gaston Eyskens]]
| 1958 - 1961
| 3
| PSC-CVP
|-
| [[Théo Lefèvre]]
| 1961 - 1965
| 4
| PSC-CVP
|-
| [[Pierre Harmel]]
| 1965 - 1966
| 1
| PSC-CVP
|-
| [[Paul Vanden Boeynants]]
| 1966 - 1968
| 2
| PSC-CVP
|-
| [[Gaston Eyskens]]
| 1968 - 1973
| 5
| PSC-CVP
|-
| [[Edmond Leburton]]
| 1973 - 1974
| 1
| PSB-BSP
|-
| [[Leo Tindemans]]
| 1974 - 1978
| 4
| [[CVP]]
|-
| [[Paul Vanden Boeynants]]
| 1978 - 1979
| 1
| [[PSC]]
|-
| [[Wilfried Martens]]
| 1979 - 1981
| 2
| CVP
|-
| [[Mark Eyskens]]
| 1981 - 1981
| 0
| CVP
|-
| [[Wilfried Martens]]
| 1981 - 1992
| 11
| CVP
|-
| [[Jean-Luc Dehaene]]
| 1992 - 1999
| 7
| CVP
|-
| [[Guy Verhofstadt]]
| 1999 - 2008
| 9
| [[Open Vld]]
|-
| [[Yves Leterme]]
| 2008 - 2008
| 0
| [[CD&V]]
|-
| [[Herman Van Rompuy]]
| 2008 - 2009
| 1
| CD&V
|-
| [[Yves Leterme]]
| 2009 - 2011
| 2
| CD&V
|-
| [[Elio Di Rupo]]
| 2011 - 2014
| 3
| [[PS]]
|-
| [[Charles Michel]]
| 2014 - 2019
| 5
| [[MR]]
|-
| [[Sophie Wilmès]]
| 2019 - 2020
| 1
| MR
|-
| [[Alexander De Croo]]
| 2020 - 2025
| 5
| Open Vld
|-
| [[Bart De Wever]]
| 2025 - nu
| 1
| N-VA
|-
|}
== Weirelderfgoed ==
::''Kyk noa [[UNESCO-weirelderfgoed]] in België''
<gallery widths="175" heights="125">
Ofbeeldienge:00 Bruges JPG2.jpg|<center>Historisch center van [[Brugge]]
Ofbeeldienge:Bruxelles Grand Place.JPG|<center>[[Grôte Markt (Brussel)|Grôte Markt]] van [[Brussel]]
Ofbeeldienge:Plantin antwerp 01.jpg|<center>Plantin-Moretusmuseum in [[Antwerpn (stad)|Antwerpn]]
Ofbeeldienge:Tournai JPG000c.jpg|<center>Onze-Lieve-Vrouwekathedroale in [[Doornik]]
</gallery>
== Bekende Belgn ==
* [[Ambiorix]], en [[Oude Belgn|Oudn Belg]] die teegn de [[Romeinn]] vocht
* [[Leo Baekeland]], uutvinder van bakeliet
* [[Peter Benoit]], componist
* [[Jacques Brel]], zanger
* [[Guido de Brès]], protestantse theoloog, ipsteller van de gelôofsbelydenisse van de [[Nederlandn]]
* [[Breugel|Pieter Breugel]], schilderoare
* [[Raymond Ceulemans]], [[biljart]]er
* [[Hendrik Conscience]], schryver van De Leeuw van Vlaanderen
* [[Poater Damioan]], e froaie mens die zorgde voe de melaatsn en hillig verkloard is
* [[Léon Degrelle]], polletieker, leider van de fascistische party [[Rex]]
* [[James Ensor]], [[kunstschilder]]
* [[Guido Gezelle]], dichter en paster
* [[Franciscus Gomarus]], protestantse theoloog en leider van de [[contra-remonstrantn]]
* [[Zénobe Gramme]], uutviender van den dynamo
* [[Hergé]], de voader van [[Kuifje]]
* [[Jacky Ickx]], ottocoureur
* [[Paul Janssen (farmacoloog)|Paul Janssen]], uutviender va medicamentn
* [[Yves Lampaert]], ne coureur
* [[René Magritte]], surrealistische schilderoare
* [[Filips van Marnix van Sint-Aldegonde]], protestantse schryver en diplomoat
* [[Mercator]], têkenoare van koartn, uutviender van 'n atlas
* [[Eddy Merckx]], volgens vele den beste coureur oller tydn
* [[Georges Nagelmackers]], bankier en bouwer van den [[Orient Express]] en de slapwagongs Wagons-Lits
* [[Armand Pien]], weerman
* [[Henri Pirenne]], geschiedkundige
* [[Rubens|Peter Paul Rubens]], [[barok]]schilderoare
* [[Adolphe Sax]], uutviender van de [[saxofong]]
* [[Georges Simenon]], schryver van [[Maigret]]
* [[Simon Stevin]], wiskundign
* [[Toots Thielemans]], [[jazz]]-muzikant
* [[Wout Van Aert]], volgens vele den beste coureur van zyn tyd
* [[Godfried van Bouillon]], e vèchtersboasje die mèjdeed an den eerstn [[kruustocht]]
* [[Charles Van Depoele|Karel Van Depoele]], uutviender van den elektriekn tram (trolley)
* [[Jean-Claude Vandamme]], acteur
* [[Willy Vandersteen]], têkenoare van [[Suske en Wiske]]
* [[Vesalius|Andreas Vesalius]], weetnschapper in den [[anatomie]]
==Andere betêkenissn==
Behalve 't welbekende land woa da West-Vloandern ligt, zyn d' er nog andere betêkenissn van 't woord Belgium / Belgique in andere toaln.
* Vier steedn in de [[Verênigde Stoatn]] (in Illinois, West Virginië, Wisconsin en Minnesota)
* Een liedje van den Amerikoansen punkgroep "Bowling for Soup"
* Een andere noame vôr een Brabants trekpeird
* Een Amerikoans cargoschip (SS Belgique)
* De name van twê Belgische ounderzoeksscheepn ([[Belgica]])
* Een imaginair vloekwoord in "The Hitchhiker's Guide to the Galaxy" (''"zô grof da 't in de hêle [[melkweg]] verboon is, buutn in e pleksje woa dan ze nie weetn wa da 't betêeknt"'')
* Een onconventionele êenheid van uppervlakte ([https://web.archive.org/web/20100221223914/http://www.sizeofbelgium.com/pmwiki.php A Web Site the Size of Belgium (gearchivêerd)])
== Verwyziengn ==
<references/>
==Externe koppeliengn==
*[https://www.belgium.be/nl Belgischn overheid]
*[https://statbel.fgov.be/nl Statbel] (statistiek)
*[https://allecijfers.be/belgie/ Statistieken België], AlleCijfers.be
*[https://www.citypopulation.de/en/belgium/ Belgium], City Population
*[https://topomapviewer.ngi.be/?l=nl&x=660666.00&y=606690.00&zoom=1&baselayer=ngi.cartoweb.topo.be TopoMapViewer], NGI
*[https://klimaatinfo.nl/klimaat/belgie/ Klimaatinfo]
*[https://www.meteo.be/nl/belgie KMI]
{{Commonscat|Belgium|België}}
{{Belgische landsdêlen}}
{{EU}}
{{Landn in Europa}}
[[Categorie:België| ]]
ob0ncp1d6c9mr7mjgw7wc0ns1sggkkr
Madonna (zangeresse)
0
3013
328165
322593
2026-10-23T21:34:08Z
InternetArchiveBot
22297
Rescuing 1 sources and tagging 0 as dead. #IABot (v2.0.9.6)
328165
wikitext
text/x-wiki
[[File:Madonna by David Shankbone.jpg|thumb|Madonna (2008)]]
'''Madonna''' ([[Bay City]], [[Michigan]], [[16 ogustus]] [[1958]]) is een [[Verenigde Stoaten|Amerikoanse]] [[zangeresse]] en [[actrice]]. De menschn noemn eur soms wel eki de ''Queen of Pop'' en z'is de best verkoopnde vrouwlikke artieste ooit.
== Eur leevn ==
=== Jeugd ===
==== Familioale situoatie ====
Madonna is geboorn als Madonna Louise Ciccone. Loater, toen da ze eur communie deej, koos ze voe de extra name Veronica. Eur volledige name was ton Madonna Louise Veronica Ciccone. Eur pa, Sylvio (of Tony) Ciccone, is van [[Itoalië|Italioansche]] ofkomst. Eur ma, Madonna Ciccone-Fortin, was van [[Vrankryk|Fransch]]-[[Canada|Canadese]] ofkomst. Achter dochter Madonna kregen zyder nog vuuf kienders: Anthony, Martin, Paula, Christopher en Melanie.
Ze groeide ip in [[Rochester]], e voorstad van [[Detroit]]. Ton da ze vuuf joar was, stierft eur ma op 30-joarige leeftyd an [[kanker]]. Eur pa ertrouwde loater met de huishoudster van de familie, Joan Gustafson. Met eur krygt Sylvio nog twee kienders: Jennifer en Mario. Wellicht omdat ze als 5-joarige nie verstoat vowuk da eur ma wor ofgenomen en da ze ton zo'n droevoard was, a ze gin goeie reloatie met eur stiefma.
==== Muzikoale ipvoedieng ====
Ols kind volgde Madonna [[piano]]- en [[ballet]]lessn. Ip schole dee ze goed mee an de artistieke activiteiten. Achtr 't middelboar kreeg ze ton e studiebeurze voe de [[Universiteit van Michigan]]. Achter twi joar (in 1978) go ze weg van de universiteit voe met 35 dollar in e taxi te stappn en te vraagn an de chauffeur voen eur ip e plek of te zettn woa da 't ollemolle gebeurt. De chauffeur zette eur of ip Times Square in 't middn va New York City.
Doa begunt eur professionele dans- en acteercarrière. Ze speelt in e korte film (''A certain sacrifice''). Ook ziengt ze in verschillende punk-bandjes lik Emmy. Bovendien werkte ze ook nog een endje als verkopster by Dunkin' Donuts.
=== De joaren '80 ===
==== Ipkomst ====
In '82 kreeg ze eur eeste ploatncontract achter da ze op den oek van et ziekbedde van Seymour Stein, de directeur van platenmaatschappieje [[Sire Records]], e liedje aad gezoengn. Da nummer, ''Ain't No Big Deal'', verschynt joarn loater ip de B-kant van de singel '[[Papa Don't Preach]]'. Bovendiên is 't in 1998 uutgebrocht ip 't (ounofficiële) album "In the beginning".
Madonna eur eeste singel noemde '[[Everybody (lied van Madonna)|Everybody]]', e liedje da ze ook zelve et geschreevn. Vele menschn peisdn tonne da ze e zwarte zangeresse was, ook omda der gin foto van eur op de hoes stot. De videoclip van 'Everybody' was e low-budget clip woarin daj eur kost zien dansn met eur danseurs in e nogal dounkere dancing in New York.
==== Succes ====
Ook e bitje deur [[MTV]] kreeg ze zêre e krachtig en sexy imago. In 1983 kaamt eur debuutalbum 'Madonna' uut. De eeste grote hit van da album is 'Holiday'. Da nummer wierd e wereldwyde hit. Ook vanip da album bekend zyn 'Borderline', 'Lucky Star' en 'Everybody'. In die fase van eur leven was eur tounmoalig lief John 'Jellybean' Benitez e goeie steun.
In 1984 brocht ze nog een album uut, ''Like a Virgin'', da goe wierd ountvangn deur fans en critici. Et trokt aandacht deur de uutdagende titel en hoes, en der kaamn vier hits van: ''Like a Virgin'', ''Angel'', ''Dress You Up'' en ''Material Girl''.
In 1985 speelde ze voe den eeste ki in e [[film]]. In ''Vision Quest'', ook wel bekend als ''Crazy for You'' deur eur liedje da derin speelde, speelt ze eurzelvn. Ze treedt ip in e dancing en ziengt doa 'Crazy for You' en 'Gambler', twee hits da ze ton ook echt uitbrocht. Loater da joar speelde ze e belangrykere rol in de film 'Desperately Seeking Susan'. Ze kreeg goeie commentoar voen eur acteerprestoaties derin. Van die film komt ook eur liedje ''Into The Groove'' da op nieuwere uutgaven van et album ''Like a Virgin'' als extra liedje op die cd stoat.
De 16sten augustus 1985, de dag daze 27 joar wier, trouwde Madonna met den acteur [[Sean Penn]]. Met em speel ze in de film ''Shanghai Surprise'', e grote flop. 't Koppel kreeg al rap e slechte reputoatie deur Sean Penn z'n agressieve ouding teegnoovr de media en de fotograafn.
In 1985 begost ze an eur eeste tournee, The Virgin Tour, mo da dee ze allene in [[Amerika]]. Pas twèè joar loater begost ze voe den eeste ki an eur echte wereldtournee.
Loater, in 1986, brocht ze eur derde album ''True Blue'' uut, da ze ton opdraagt an 'the coolest guy in the universe', eur vint Sean Penn. Van da album wiern ''Open Your Heart'' (met e uutdagende en choquerende videoclip), ''[[Live to Tell]]'' (e schone ballad uut de film ''At Close Range'' woar da Sean Penn e rol in aat), ''La Isla Bonita'' en ''Papa Don't Preach'' grote hits.
==== Schandoal ====
Ton oungeveer verscheenn der in ene ki e poar naaktfoto's van eur in de media, gemakt in de tyd da ze nog nie bekend was en liet maken voe e bitje geld te en voe van te kunn leven. Ze wouwt den ophef e bitje wegwimpeln deur te zeggen "So what?".
==== Grodder succes ====
In die periode veranderde Madonna eur imago en eur uuterlik. In plekke van eur rebels, punkerig kapsel koos ze nu voe de stijl van eur idool Marilyn Monroe. Ze speelde ook in de film ''Who's That Girl''. Die film flopte were, mo 't leverde eur wel were 3 hits op: ''Who's That Girl'', ''Causing a Commotion'' en ''The Look of Love''.
In 1987 begost Madonna an eur eeste echte wereldtournee: de 'Who's That Girl World Tour'. Ier wierd ze voe den eeste ki begeleid deur eur achtergroundzangeressen en -danseressen Donna DeLory en Nikki Harris. DeLory danst nu nog assan by Madonna en Harris gieng loater ook meeziengn ip liedjes van ''Snap!''. Madonna gaaft in augustus 1987 2 uutverkochte concerten in de Kuip in [[Rotterdam]], mo no Belgïe kaam ze nie. Eén van eur concerts in Italïe in september, in Turijn, wierd live uutgezondn up tv en miljoenen menschn keekn dernoar.
Ook kaam ze da joar met eur album ''You Can Dance'' of, een album met remixen van bekende liedjes van eur, mo ook albumtracks die an mekoar gemixt zyn. Der stoeg ook e nieuw liedje op: ''Spotlight'', die alleen in Japan e singel is gewist. Da album verkocht nie zo denderend glik eur vorige albums. Deurda ook de film 'Who's That Girl' flopt, zeggn de critici da ze eur oogtepunt nu wel get et en da eur carrière got ofbouwn. In 1988 pakt ze ton ook e pauze, woa da ze ounder andere in e toneelstik op Broadway speelt (''Speed the Plow'') en klêne rolln vervult in de films ''Bloodhounds of Broadway'' en ''Shadows & Fog'' van Woody Allen.
==== Nog meer succes deur controversje ====
In 1989 veranderde Madonna were van uuterlik en imago. Ze wou eki gin geblondeerd oar, mo wel bruun oar, mèèr lik eur natuurlike oarkleur. Ze brocht et album ''Like a Prayer'' uut. Deur de videoclip van de titelsong van da album kaamt der vele iphef. In de clip kuje namelijk zien da Madonna oltemets e getuuge is van e verkrachting en e moord, woavan dat er een andere voorbyganger ounterecht beschuldigd en gearresteerd werdt.Ierachter go ze nor e kerke, woada e beeld van de heilige Martinus van Porres toe leven komt en eur e dikke kus gift. Doarachter zeg ze wien da der 't echt gedoan aat en magt de onschuldigen were vry, en deen is eigenlik de tot leven gekomn Martinus van Porres. 't Vaticaan zei da 't e godslasterlike video was, omda katholieke symbooln en erotiek tope kaamn. Doadeure annuleerde ook Pepsi Cola e contract mè Madonna. Oundanks, of messchies juuste deur al die commotie wierd 'Like a Prayer' e nummer 1-hit over de hele wereld, da loater nog vele gecoverd en live gezoungen gewist is deur vele artiesten, gelik Blue en Mel C van de [[Spice Girls]].
Et album ''Like A Prayer'', da opgedraagn was an Madonna eur ma die eur 'lèèrde biddn', leverde eur nog e poar grote hits op, woarounder ''Express Yourself'' (da in die tyd de kostelijkste videoclip ooit aat), ''Cherish'', ''Dear Jessie'' (opgedraagn an de dochter van e producer), ''Oh Father'' (over de band met eur voader en over under reloatie ten da Madonna nog e kiendje was) en ''Keep it Together'' (over eur band met eur familie).
Behalve da stoegt er ook nog e duet met Prince op, ''Lovesong'', en et nummer ''Till Death Do Us Part'' over eur scheidieng met Sean Penn woamee da ze op 14 september 1989 scheidde. Et latste liedje van de cd is ''Act of Contrition'' (= Akte van Berouw) woarin daje de muziek van et liedje ''Like a Prayer'' achterstevoren oort terwijl da Madonna eest e poar gebedjes fluustert en ton vertelt. In tegenstellienge toe sommige liedjes die achteruut gedroaid worden, zit der ier gin verborgn boodschap in. Wel zyn der menschn die in ''Like a Prayer'' achterstevoren ''Hear our Saviour Satan'' oorn wanneer da ze "Life is a Mystery" achterstevoren droain.
=== De joarn '90 ===
In 't joar 1990 speelde ze de rolle van ''Breathless Mahoney'' in de film ''Dick Tracy' en hier krieg ze goeie commentaar ip. Voe de rest scoorde ze ook e grote hit mè ''Vogue'', êen van eur klassiekers die nu nog assan bekend is deur et byhorend plastrongsje en de iconische clip. ''Vogue'' stound op et album ''I'm Breathless'', e verwyzieng no eur rolle in de film ''Dick Tracy''. ''Vogue'' was 't enigste liedje op da album da nie uut die film kaamt of geinspireerd was deur die film, en wier der verzekers igpezet zoda menschn die nie zo voe die cabaret-achtige stijl woarn toch da album giengn koopn. Eigenlik was 't ni de bedoelieng da ''Vogue'' e singel gieng wordn. Zaat da nummer geschrevn me Shep Pettibone voe de B-kant van de single ''Keep it Together'', mo ton da de ploateboazn et nummer oorde, voen ze et veels te goed voe e B-kantje. Doarom beslootn ze voe et als singel uit te briengen. ''Vogue'' is 't begun van Madonna eur soamnwerkieng met de producer Shep Pettibone, me wien da ze loater nog gieng samenwerken.
Vo de reste brocht ze ook nog ''[[Hanky Panky]]'' uut van da album, en da wierd ook e hit. Uut gebrek an tyd voen e clip te maken en ze geweun e performance van ''Hanky Panky'' uut eur ''Blonde Ambition Tour'' gepakt en gedubd met de studioversie van 't lied. Normaal gieng ze ook nog ''Sooner or Later'' en ''Now I'm Following You'' van da album uutbriengen, mo da wier uitgesteld voe ''Justify My Love'', en zent uuteindelik geweun nie gedoan.
==== Wereldtournee ====
Ook al in 1990 begost ze met eur twêede echte wereldtournee, de ''Blonde Ambition Tour''. Op diesndag 24 juli 1990 et ze ton opgetreden in de Kuip in Rotterdam, die tonne nie uutverkocht was. In [[België]] kwaam ze were nie.
De tour wier gekenmerkt deur vele gevloek en seksuele handelingen. Azo 'zaagde' ze in Ollan bevoorbeeld over dat nog te kloar was buutn, woadeure daje de lichtshow nie goe koste zien.
In Montréal en ze gedreigd voe Madonna te arresteern a ze eur show nie gieng aanpassen. 't Schynt da sommige bezoekers aan geklaagd omda ze zo pervers dee. Verzekers aan zet over eur act beist de oosterse versie van eur hit ''Like a Virgin'', woarin da ze eerst eur bostn en eur kruus betastte en opt ende dee lik da ze een orgasme et, deur wild round te droaien op et bedje beest da twee achtergrounddansers eur betastten. Ze weigerde eur show an te passn en voerde et nummer toch op. Toch et de politie eur nie gearresteerd, want vanos da de show gedoan was, was zel were ounderweg no 't vliegveld voe te vertrekkn nor eur nieuwe bestemmieng voe de show van de dag derachter.
==== Spil met de paus ====
De show was wreed controversieel en uuteenloopnd; juust achter eur seksuele ''Like a Virgin'' zoung ze ''Like a Prayer'' uut berouw, beist dat er e kruus boven eur zweefde en da der priesters en nunnen met eur dansn. Dorom wilde de paus van tonne, [[Johannes Paulus II]] dat de bevolkieng van [[Italïe]] de concerts in [[Rome]] boycotte. Ton et Madonna inderdoad één van eur shows in Rome moetn oflastn. Vo die reden was ze nogal vies en ze verstound et nie dat de paus azo eur tegenwerkte beist dat n nie eens de show aa gezien. Zaat de paus trouwens ook voe een van eur shows in Rome uutgenodigd as reactie, mo nis nie ofgekomn.
Ook in 1990 brocht ze eur eerste Greatest Hits-album uut, ''The Immaculate Collection'' (den oenbevlekte collectie), een album da ze opdroeg an de paus. Nooit en de menschn zeker geweetn ot echt over de paus gieng of over eur broere Christopher, want em ze biename is Pope (dus paus in 't Iengels). De cd was 't eeste album ooit da gemixt was in Q-sound, woamee daje de muziek in 3-dimensionoale styl kut oorn. De nummers ip de cd woarn ook e bitje geremixt. Op 't album stoegn der ook 2 nieuwe liedjes, ''Rescue Me'' en ''Justify My Love'', e soamnwerkieng me [[Lenny Kravitz]], en ze wierdn alletwee grote hits.
De videoclip van ''Justify My Love'' was weeral zo choquerend en expliciet. 't Was zelfs zo erg da MTV em nie wou uutzendn. Daarom et Madonna ton e videocassette uutgebrocht met de clip op, da was den eeste video-single ooit. Van die videoclip-cassette zyn der 400.000 verkocht gewist. In de clip kuje trowens ook eur tonmoalig lief Tony Ward zien. Em is bekend als e naktmodel voe homobladjes en -films.
==== Vroege joarn '90 ====
In 1991 speelt Madonna de hoofdrol in een documentaire over haar leven beist de ''Blonde Ambition Tour'', genaamd ''Truth or Dare''. In Europa kreegt de film de name ''In bed with Madonna''. In de documentaire kaamt Madonna no voorn als een ambitieuze, sexy en veeleisende vrouw, mor ook zachte trekken van eur karakter kaamn no voren. Zo is te zien da ze regelmoatig 't graf van haar moeder bezocht. Ze bezocht et filmfestival van Cannes voen eur documentaire meer bekendheid te geevn.
E joar loater speelde ze in de film ''A League of Their Own'', over e vrouwnhonkbalteam. Critici woarn enthousiast over eur acteerprestaties deze ki. Uut die film kwaamt eur liedje ''This Used To Be My Playground'', die in de V.S. eur tienste nummer 1-hit wier, mo roar genoeg nie op de soundtrack van de film stoat.
In 1992 bracht ze 't album ''Erotica'' uut op eur eign nieuw ploatnlabel Maverick, woa by da ounder andere Alanis Morissette e contract tèkende. Ip 'Erotica' stoegn de nieuwe singles ''Erotica'', ''Deeper and Deeper'', ''Fever'' (e cover van Peggy Lee), ''Bye Bye Baby'', ''Bad Girl'' en ''Rain''. Over 't latste liedje vroegen vele menschn under of worom da et eigelik up da album stoeg, want twas te lief vergeleekn met de reste. Ton zei Madonna dat da liedje eigelik e verborgn boodschap aat en daddet over sperma gienkt. Ip da album, geproduceerd deur Shep Pettibone, got de zangeressen e bitje meer de electronischen kant ip. Ze wildn vo de hoes van da album eur helemalle in eur blootn ip de foto, mo da mocht nie van eur ploatenmoatschappy Warner Music. Doarom e ze ton gekoozn voen e detail van een van de foto's van eur boek ''Sex'' da ze kort achter het verschynn van da album uutbrocht. In da boek brocht ze eur erotische fantasieën in beeld en ounder woordn. 't Publiek leekt echter tydelik moe te zyn van eur erotiek, want 't album verkocht teleurstellend voe e Madonna-album en der wier vele geklapt over 't boek ''Sex''. Tegenwoordig is da boek vele gezocht en e moeilik te viendn verzamelobject. Normaal gieng et boek eigelijk geweun ''X'' noemen, mo ton da Madonna oorde da der round die periode e film gieng uutkomn over et leven van Malcolm X da ook ''X'' gieng noemen, e ze beslootn voen eur boek te ernoemen.
In 1993 begost ze met eur nieuwe tour, die ''The Girlie Show'' noemt, e concert met vele circusachtige elementn en zelfs e topless paaldanseresse die de show opende. Ook zaatn der vele seksueel getinte elementn in, lik orgies en SM. Deze ki dee Madonna buutn [[Londn]] en [[Parys]] gin Europese steedn an, dus ook [[Olland]] en [[België]] kaamt ze nie nortoe. 't Was wel den eeste ki da ze no Australië, Zuud-Amerika, Israël en Turkije giengt.
==== Middn joarn '90 ====
In 1994 brocht Madonna et liedje ''Human Nature'' uut. 't Was een aanval op alle critici die klaagde over Madonna ton daze ''Erotica'' uutbrocht. In da liedje zei ze dus ook da ze nie wist da ze nie over seks, eur fantasieën en eur mening mochte klappn.
''Human Nature'' stot op et album ''Bedtime Stories'' da ze uutbrocht in 1994, worop da de hits ''Secret'', ''Take a Bow'' (met als achtergroundzanger/producer Babyface) en ''Bedtime Story'' stoegn da ze tope me Björk geschreven et.
In 1995 brocht Madonna e ballad-verzamel-cd uut, getiteld ''Something to Remember'', wa da ook de titel was van een van de liedjes van eur ''I'm Breathless''-album. Ierip et Madonna eur lieveliengsballads ip gezet, mo ook drie nieuwe liedjes: ''You'll See'' (da ze loater ook in 't Spoans et gezoungn), ''One More Chance'' en ''I Want You'' (tope mè Massive Attack).
In 1996 speelde ze in de film ''Evita'' over [[Evita Peron]], de vrouwe van de [[Argentinië|Argentynsche]] dictator [[Juan Peron]] waaruut dat de hit ''Don't Cry for Me Argentina'' kaamt. Ook uut die film kaamt de grote hit ''You Must Love Me'', da een Oscar kreegt voe beste filmsong. De film was e groot succes. Beist de opnames van die film ountdekte ze da ze in verwachtieng is.
In oktober 1996 kreeg Madonna eur eeste kiend, dochter Lourdes Maria Ciccone Leon van eur tonmoalig lief en ex-fitnesstrainer, Carlos Leon.
==== Loatere joarn '90 ====
In 1998 verscheen et album ''Ray of Light'', woavan da ''Frozen'' de eeste single en hit wierdt. Met die cd sloeg Madonna e nieuwe weg in, qua sound mo ook tekstueel. Producer William Orbit was verantwoordelik voe de electronische sound van et album en tope met ounder meer Patrick Leonard schreef Madonna eur meest spirituele tekstn toet tonne toe.
Achter de teleurstellende verkoop van eur twèè vorige albums, betekende ''Ray of Light'' eur terugkèèr no de top. Critici woarn zot van de sound en eur stemme, die siends da ze zanglesse most volgn vo Evita vele sterker gewordn was. Ook van da album woarn de hits ''Ray of Light'', ''Drowned World/Substitute for Love'', ''The Power of Goodbye'' en ''Nothing Really Matters''.
In 1999 ziengt ze de soundtrack voe de Austin Powers-film 'The Spy Who Shagged Me'. Domee kriegt ze èèn van eur grotste hits van de joaren '90: 'Beautiful Stranger'.
=== Achter 't millenium ===
[[Ofbeeldienge:madonna_aan_kruis.jpg|thumb|right|Madonna an et kruus beist ''Confessions Tour'' in Amsterdam Arena]]
In 2000 speelde Madonna e hoofdrolle in de film ''The Next Best Thing'', neffest Ruper Everett. Voe die film pakte ze ook 2 liedjes ip: ''Time Stood Still'' en ''[[American Pie]]'', e cover van de klassieker van [[Don McLean]].
In 2000 verscheent ook eur album ''Music'', da technische nieuwe synthesizermuziek liet oorn, geproduceerd door [[Mirwais]] en [[William Orbit]]. Neverst de titeltrack, ''[[Music (lied van Madonna)|Music]]'', verschynn ook ''[[Don't Tell Me|Don't tell me]]'' en ''[[What It Feels Like for a Girl|What it feels like for a girl]]'' ip singel. Als extratje wierdt in Europa ook de eerdere hit ''American Pie'' toegevoegd, e beslissieng van eur ploatenmoatschappie woa da Madonna nie content mee was.
In ogustus van da joar wierdt Madonna vo de twidde ki moeder: achter e moeilikke bevallieng kaam zeuntje [[Rocco Ritchie]] in [[Los Angeles]] ter wèreld. De voader is regisseur [[Guy Ritchie]].
In december van dazelfste joar trouwde ze met regisseur [[Guy Ritchie]]. Ritchie makte vo de remix van de single ''What it feels like for a girl'' e controversiële videoclip woarin da Madonna met e bomma styfrap over de stroate rydt en uutendelik tegen e boom vlamt. Ook maakn ze tegoare vo [[BMW]] de commercial ''Star'' woarin da ze e verwende, ambetante ster speelt (e parodie op eurzelvn).
==== Were tourn ====
In [[2001]] besloot Madonna voe 't est in acht joar were te gon touren. Eur ''[[Drowned World Tour]]'' startte ip 9 juni in Barcelona. Ze speelde vele nummers van de populaire albums ''Ray of Light'' en ''Music''. Weeral dee ze met die tournee Olland en België nie an. Wel speelde ze voe de eeste ki zelve [[gitaar]] en verboasde ze eur fans me sommige ruige passages.
An 't ende van [[2001]] brachtt Madonna eur twèède verzamel-cd uit, getiteld ''GHV2'' (Greatest Hits Volume 2). In tegenstellieng toe eur eeste verzameloar ''The Immaculate Collection'', bevat GHV2 gin nieuwe nummers.
In [[2003]] briengt Madonna et album ''[[American Life]]'' ut. Ze besloot de video voe de eeste single ''American Life'' op 't latste moment terug te trekkn. In de video zyn oorlogsbeelden te zien en de clip bevat openlik kritiek ip president [[George Walker Bush|Bush]]. Omda ip da moment een oorlog in [[Irak]] uitbrikt, viendt Madonna de clip oungepast. Andere singels van da album zyn ''Hollywood'', ''Nothing Fails'' en ''Love Profusion'' (dat ook wier gebruukt als oundersteunende muziek en video voen e parfum van [[Estee Lauder]]). Ook stoat ier et nummer ''Die Another Day'' op, de titelsong van de [[James Bond]]-film, woarin Madonna e kleene rol et. De film en singel stammn uut [[2002]]. Oewel et album ''American Life'' binnkomt op nummer 1 in de Amerikaanse albumlysten, volt de verkoop uutendelik tegen.
==== Wederom controversje ====
Beist de [[MTV]] Awards in september 2003 veroorzaakn Madonna, [[Christina Aguilera]] en [[Britney Spears]] wereldwyde opschuddienk deur mekoar e toungzoen te geevn beist de vertolkieng van e medley van ''Like A Virgin'' en ''Hollywood''. Under "soamnwerkieng" schynt goed te bevolln, want voe Britney's album ''In The Zone'' neemn Madonna en eur e duet op da ook up single verschynt: ''Me Against The Music''.
==== Re-Invention Tour ====
In [[2004]] voundt de ''[[Re-Invention Tour]]'' platse. Beist die tournee treedde Madonna voornamelik ip in Amerika. In Europa treedde ze ip in [[Olland]], [[Ierland (land)|Ierland]], [[Lissabon]], [[Londn]] en [[Parys]], mo weeral nie in België. Beide concerts in Olland woarn direct uutverkocht. Den orlog in [[Irak]], vrede, den elektrieke stoel, e skateboarder, e doedelzakspeler, [[John Lennon]]s ''Imagine'', Madonna die over et publiek heenkomt, etc. woarn allemole elementn uut die wereldtournee. In tegenstellieng toet eur vorige show - de ''Drowned World Tour'' - zoeng ze beist de ''Re-Invention Tour'' vele hits. Van elk album dat ze aat uutgebrocht, zoeng ze minimum êen nummer. Voe et eest siends ''The Who's That Girl''-tour uut 1987 giengt achtergroundzangeresse [[Nikki Harris]] nie mee. Ze was juste bevollen van e kiend en wou bovendien e bitje meer aandacht aan eur eigen carrière besteedn. Voe vervangster werdt [[Siedah Garrett]] gevraagd, e zangeresse die surtout bekend was van eur duet in 1987 met Michael Jackson, ''I just can't stop loving you''. Zy verzorgde ook al achtergroundvocalsn ip Madonna's derde album ''True Blue'' uut 1986.
Et concert begost met e videovertonieng van ''The beast within'' (e remix van et nummer ''Justify my love'' uut [[1990]]) woarip da Madonna verzn uut de Openboaring voornleest, begeleid deur beeldn uut ''X-static Process'', e video- en foto-impressie, geschootn door topfotograaf [[Steven Klein]] voe ze tentoonstellieng.
Dat de ton 46-joarige Madonna nog wel een aantal jaren gieng meegoan, bleekt wel as ze achter et openen van de videoscherms uut het podium opkomt: ''Strike a pose''; een andestand kost eur winnig moeite als ze inzet met eur nummer ''Vogue''.
==== Live 8 ====
Ip zoaterdag [[2 juli]] [[2005]] treedde Madonna ip in et Londnsche Hyde Park vo et grotste popconcert aller tyden, [[Live 8]], voe e 200.000-koppig publiek en nog eki 3 miljard tv/internet/gsm-kijkers. Ze zoengt eur hits ''Like a Prayer'', ''Ray of Light'' en een extended-version van ''Music''. Achter 't concert makt ze bekend dat eur nieuwe album ''[[Confessions on a Dance Floor]]'' got noemen.
't Album bleekt e terugkeer te zyn nor eur muzikale roots: dance. De schyve wierdt in november 2005 uutgebrocht en bevatte de hit ''[[Hung Up]]'', e catchy en dansboar nummer roundom e sample van et [[ABBA]]-nummer ''Gimme, Gimme, Gimme''. Da succes wierdt vorsgezet met et uutbriengn van de singles ''Sorry'', ''Get Together'' en ''Jump''.
Ip diesendag [[16 augustus]] [[2005]], eur 47ste verjordag, brikt Madonna e sleutelbèèn, een and en drie rebbn by e vol van eur peerd op eur landgoed in Wiltshire ([[Iengeland]]). E moand later gieng ze weer aan 't werk. Me vele pijnstillers nimt ze de videoclip voe ''[[Hung Up]]'' op.
==== Plagioat ====
Ip vrydag [[18 november]] [[2005]] wierdt Madonna veroordeeld voe [[plagioat]]. De eeste vier [[Moat (muziek)|moaten]] van eur nummer ''Frozen'' (1998) komen overèèn met et nummer ''Ma vie fout le camp'' (1993) van de Belgischen [[componist]] [[Salvatore Acquaviva]] uut [[Moeskroen]]. Et gevolg van de veroordelieng is da in België cd's en dvd's waarop ''Frozen'' te oorn is uit de schappn moen wordn ghoald en 't nummer ier nie mi mag worden gedroaid op radio en televisje.
Begun [[2006]] zette Madonna twèè nieuwe wereldrecords op eur name. Ze was de eeste artiest die met een album, ''[[Confessions on a Dance Floor]]'', in 40 landen de nummer èèn positie bereikte. ''[[Hung Up]]'' deed etzelfste in de single charts in mo liefst 41 verschillende landen.
In meie [[2006]] begost Madonna aan e nieuwe wèreldtournee, de ''[[Confessions Tour]]''. De tour startte ip 21 mei in [[Los Angeles]]. De show wierdt gepreezn deur critici. Et iptreden wierdt controversieel genoemd: azo berydt Madonna eur dansers lik peerden en angt ze aan e kruus. Achter verschillige stops in de VS en Canada, kwaam ze end juli ook nor Europa. Ook [[Olland]] is angedoan gewist. Verder speelde ze in [[Iengeland]], [[Wales]], [[Duutsland]], [[Italië]], [[Denemarkn]], [[Vrankryk]], [[Tsjechië]] en [[Rusland]]. Achter Europa stoegn olf september de latste vier concerts gepland, in [[Japan]].
Madonna zorgde in 2006 ook voe veel commotie deur het Malawische joungetje David van 13 moanden oud te adopteern. Madonna kreeg et joungetje in 't vizier, ton da ze Malawi bezocht in 't koader van e project woa da ze an meewerkte. De zangeresse doneerde vele geld voe twee weesuuzn te bouwn voe weeskienders van ouders die gestorvn zyn aan AIDS. David was ook zo'n weeskiend, die twee weken achter ze geborte in e weesuus belandde. Ze moeder was aan AIDS overleden, ze voader leefde nog wel. David was by z'n eeste ountmoeting met Madonna wreed ziek. Ne leed aan [[malaria]] en [[scheurbuuk]]. David ze voader aat in tusschentyd ze goedkeurieng aan den adoptie gegeevn. Toch was ni iedereen content met de adoptie. Madonna zou de adoptiereegls an eur voetn gevaagd en. De zangeresse et in e oopnhartig interview met Oprah Winfrey gezeid dat da nie azo is en dat den adoptie van David volkoomn legaal is.
== Weetjes ==
* Broere Christopher Ciccone is e binnenuusarchitect voe bekende sterrn.
* Madonna et ooit gezeid dat ze beroemder wilde wordn dan God.
* Madonna is verre familie van [[Céline Dion]].
* Maverick Records (het platenlabel van Madonna toe ze et in 2004 verkocht aan Warner Music) verzorgde successen van sterren gelik [[Alanis Morissette]], [[Deftones]], [[Me'shell Ndegeocello]] en [[Michelle Branch]].
* Ze kreeg de rolle van [[Meryl Streep]] aangeboden in Music of the Heart, Michelle Pfeiffers rol in The Fabulous Baker Boys en Sharon Stones rol in Casino mo sloeg ze allemolle af; alle genoemde films wierden genomineerd voor een Oscar voor die rolln.
* Madonna et een IQ van 140.
* Haar voder, Silvio (of Tony) Ciccone, et e wienzake, '' Ciccone Vineyard & Winery'' ([https://web.archive.org/web/20070102022341/http://www.cicconevineyards.com/ Externe koppelienge])) in Suttons Bay, Michigan, eur geboortestaat.
* Tiedens de hitshow ''Celebrity Deathmatch'' van MTV "vocht" Madonna tegen (en versloeg) Michael Jackson in e "konienklik gevecht" als de "King and Queen of Pop".
* Madonna et vuuf kienderboeken geschreevn: ''De Engelse rozen'', ''De appels van Mr. Peabody'', ''De avonturen van Abdi'', ''Jacob en de Zeven Dieven'' en ''Lotsa de Casha''.
* Madonna et kledieng voor meisjes ountworpen, getiteld ''English Roses'', no de titel van eur èèste kienderboek. Eur dochter Lourdes draagt hier ook kledieng van.
* Madonna et verschillende bynamen: Nonnie (toen ze nog e kiendje was), Maddy, Mo, Boy Toy, Mads, Madge, Material Girl, Veronica Electronica, M, Varla, Dita, Queen Of Pop, Mother of Re-invention, Queen of Dance en Queen of Shock.
* In eur kienderjoaren was Marilyn Monroe eur grote voorbeeld.
* Madonna's nummer "Ray of Light" van et gelyknamige Album is deur Microsoft gebruukt tijdens under Windows XP reclamecampagne.
== Externe koppelienge ==
* [http://www.madonna.com Neur website]
* [http://www.youtube.com/user/MADONNAVEVO Youtube]
* [https://web.archive.org/web/20070928055559/http://www.geriwell.com/guyritchie Guy Ritchie website (and forums)]
{{commonscat|Madonna (entertainer)}}
[[Categorie:Amerikoanschn zanger]]
[[Categorie:Pop]]
o6wdagdew8itpflhqu3j4pa6uhmd9z0
8 moarte
0
4267
328201
291678
2026-10-24T08:34:07Z
Vluvlu
31944
/* Geboorn */
328201
wikitext
text/x-wiki
{{Moarte}}
'''8 moarte''' is de 67stn dag van 't joar (68stn dag in e schrikkeljoar) in de Gregorioansche kalender. Nog 298 doagn toet 't ende van 't joar.
== Geboorn ==
* [[1494]] - [[Rosso Fiorentino]]
* [[1957]] - [[Karel Declercq]]
* 1957 - [[Dick Schoof]], Hollandsche polletieker
== Gestorvn ==
* [[1137]] - [[Adela van Normandië]]
* [[1441]] - [[Margaretha van Bourgondië (1374-1441)]]
[[Categorie:Datum|00308]]
bdmfg8vplpce9trbbpsrznq9jc3uce6
1938
0
4398
328199
328085
2026-10-24T08:31:58Z
Vluvlu
31944
/* Geboorn */
328199
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[1935]] - [[1936]] - [[1937]] - '''1938''' - [[1939]] - [[1940]] - [[1941]]</div>
't Joar '''1938''' is 't 38e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
== Geboorn ==
*[[Roland Devolder]]
;april
*[[8 april|8]] - Kofi Annan
;juli
*[[13 juli|13]] - [[Roland Desnerck]]
;ogustus
*[[3 ogustus|3]] - [[Daniël Coens]]
;september
*[[5 september|5]] - [[Cyr Frimout]]
*[[29 september|29]] - [[Wim Kok]], Hollandsche polletieker
;oktober
*[[11 oktober|11]] - [[Erik Van Biervliet]]
;november
*[[11 november|11]] - [[Etienne Van Audenaerde]]
;december
*[[5 december|5]] - [[Chris Lomme]]
*[[12 december|12]] - [[Willy Steveniers]]
== Gestorvn ==
;februoari
*[[12 februoari|12]] - [[Maurits Sabbe (schryver)|Maurits Sabbe]]
;november
*[[10 november|10]] - [[Mustafa Kemal Atatürk]]
{{Commonscat|1938}}
[[Categorie: 1930-1939]]
9gy1w5v6sq32qto45o9q13nr5mpgpnw
1939
0
4483
328196
328076
2026-10-24T08:30:42Z
Vluvlu
31944
/* Geboorn */
328196
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[1936]] - [[1937]] - [[1938]] - '''1939''' - [[1940]] - [[1941]] - [[1942]]</div>
't Joar '''1939''' is 't 39e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
== Gebeurtenissn ==
;september
*[[1 september|1]] - [[Duutsland]] valt [[Pooln]] binn en ozoa begint den [[Twiddn Weireldôorloge]]
== Geboorn ==
;januoari
*[[15 januoari|15]] - [[Lucien Van Kersschaever]]
;april
*[[28 april|28]] - [[Jimmy Frey]]
;meie
*[[7 meie|7]] - [[Ruud Lubbers]], Hollandsche polletieker
;oktober
*[[11 oktober|11]] - [[Louis Bril]]
== Gestorvn ==
;oktober
*[[3 oktober|3]] - [[Marcel Buysse]] (49), Vlamsche coureur
{{Commonscat|1939}}
[[Categorie:1930-1939]]
gdcjqoi4jdrsyan46m3aguqtxvhgef9
1975
0
4491
328192
327897
2026-10-24T08:28:59Z
Vluvlu
31944
/* Geboorn */
328192
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[1972]] - [[1973]] - [[1974]] - '''[[1975]]''' - [[1976]] - [[1977]] - [[1978]]</div>
't Joar '''1975''' is 't 75e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
== Geboorn ==
*[[Ann Demeester]]
;januoari
*[[12 januoari|12]] - [[Jo Brouns]], Vlamsche polletieker
*[[15 januoari|15]] - [[Sophie Wilmès]], Belgische polletieker
;februoari
*[[14 februoari|14]] - [[Wouter Deprez]]
;juni
*[[16 juni|16]] - [[Marie De Clerck]]
*[[28 juni|28]] - [[Ingrid Seynhaeve]]
;juli
*[[6 juli|6]] - [[50 cent]]
;ogustus
*[[21 ogustus|21]] - [[Caroline Gennez]], Vlamsche polletieker
;oktober
*[[5 oktober|5]] - [[Kate Winslet]]
*[[22 oktober|22]] - [[Stive Vermaut]]
;november
*[[3 november|3]] - [[Alexander De Croo]], Belgische polletieker
*[[13 november|13]] - [[Tom Compernolle]]
*[[21 november|21]] - [[Sandy Blanckaert]]
== Gestorvn ==
;juli
* [[10 juli|10]] - [[Achille Van Acker]]
{{Commonscat|1975}}
[[Categorie:1970-1979]]
d225sbac5v8cf91v8qjn6m2sfbogkdk
1957
0
4872
328202
318687
2026-10-24T08:34:54Z
Vluvlu
31944
/* Geboorn */
328202
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[1954]] - [[1955]] - [[1956]] - '''1957''' - [[1958]] - [[1959]] - [[1960]] </div>
't Joar '''1957''' is 't 57e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
== Gebeurtenissn ==
[[Ofbeeldienge:Sputnik asm.jpg|thumb|Lancerienge van de Russische kunstmoane Spoetnik I]]
[[Ofbeeldienge:Elvis_Presley_promoting_Jailhouse_Rock.jpg|thumb|Elvis Presley in ''Jailhouse Rock'']]
;moarte
*[[25 moarte|25]] - Oundertêkenienge van 't Verdrag van Rome: iprichtienge van d' Europeesche Economische Gemêenschap (EEG).
;meie
*[[12 meie|12]] - Den Belgische [[strip]]têkenoare André Franquin start met de verhoaln van Guust Flater (Gaston Lagaffe).
;ogustus
*[[18 ogustus|18]] - De Vlamsche coureur Rik Van Steenbergen wordt vo de derde ki weireldkampioen ip de boane.
;september
*[[28 september|28]] - Fêestelyke openienge van de Klêne Rienk round Brussel.
*[[29 september|29]] - Den Beneluxtring goa ryen tusschn [[Amsterdam]] en [[Brussel]].
;oktober
*[[4 oktober|4]] - Lancerienge van de Russische kunstmoane Spoetnik I.
*[[14 oktober|14]] - In Valencia ([[Spanje]]) stroomt de riviere Turia over woadeure da 't oud center van de stad zwoar getroffn wordt. Der zyn mêer of 400 dôoie.
;november
*[[3 november|3]] - Lancerienge van de Russische kunstmoane Spoetnik II met den hound Laika an bôord.
*In België wordt de verbruukersorganisoasje Test-Aankoop ipgericht.
*Den Belgische zanger [[Jacques Brel]] verovert [[Parys]]. Je wint de Grand Prix du Disque mè 't liedje ''Quand on n'a que l'amour''.
== Muziek ==
Populaire liedjes:
*Paul Anka: ''Diana''
*Harry Belafonte: ''Day-O (The Banana Boat Song)''
*Pat Boone: ''Love Letters in the Sand'' - ''April Love''
*Sam Cooke: ''You Send Me''
*The Crickets: ''That'll Be the Day''
*The Everly Brothers: ''Wake Up Little Susie'' - ''Bye Bye Love''
*Buddy Holly: ''Peggy Sue'' - ''Oh Boy''
*Jerry Lee Lewis: ''Great Balls of Fire'' - ''Whole lotta Shakin' Goin On''
*Guy Mitchel: ''Singing the Blues''
*Elvis Presley: ''All Shook Up'' - ''Teddy Bear'' - ''Jailhouse Rock''
==Geboorn==
*[[Christine Comyn]]
*[[Catherine Verfaillie]]
;februoari
*[[28 februoari|28]] - [[Jan Ceulemans]]
;moarte
*[[8 moarte|8]] - [[Karel Declercq]]
*8 - [[Dick Schoof]], Hollandsche polletieker
;september
*[[3 september|3]] - [[Frank Valentino]]
*[[14 september|14]] - [[François Asselineau]]
;oktober
*[[9 oktober|9]] - [[Herman Brusselmans]]
*[[11 oktober|11]] - [[Francky Dury]]
== Gestorvn ==
;januoari
*[[14 januoari|14]] - Humphrey Bogart (57), Amerikoanschn acteur
;ogustus
*[[7 ogustus|7]] - Oliver Hardy (65), Amerikoanschn acteur en kluchtigoard, den dikkn van 't duo Laurel en Hardy
*[[18 ogustus|18]] - [[Huib Hoste]] (76), West-Vlamschn architect
;september
*[[20 september|20]] - Jean Sibelius (91), Finsche componist
;oktober
*[[15 oktober|15]] - [[Henry Van de Velde]] (94), Vlamsche kunstschilder, ountwerper en architect
*[[24 oktober|24]] - Christian Dior (52), Fransche modeountwerper
{{Commonscat|1957}}
[[Categorie:1950-1959]]
mpnby6q4lvcsouwtnvfuusjbdtmyovw
1956
0
4879
328200
318686
2026-10-24T08:32:23Z
Vluvlu
31944
/* Geboorn */
328200
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[1953]] - [[1954]] - [[1955]] - '''1956''' - [[1957]] - [[1958]] - [[1959]]</div>
't Joar '''1956''' is 't 56e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
==Geboorn==
*[[Jan Callewaert]]
;januari
*[[27 januoari|27]] - [[Marec|Marc De Cloedt]]
;moarte
*[[19 moarte|19]] - [[Karel Deruwe]]
*[[21 moarte|21]] - [[Monica De Coninck]]
;meie
*[[7 meie|7]] - [[Jan Peter Balkenende]], Hollandsche polletieker
*[[22 meie|22]] - [[Dirk Tanghe]]
;september
*[[16 september|16]] - [[David Copperfield]]
;oktober
*[[21 oktober|21]] - [[Jessie De Caluwé]]
;november
*[[19 november|19]] - [[Martine Jonckheere]]
*[[21 november|21]] - [[Ignace Crombé]]
== Gestorvn ==
;juni
*[[11 juni|11]] - [[Frank Brangwyn]]
;ogustus
*[[13 ogustus|13]] - [[Jakoeb Kolas]]
{{Commonscat|1956}}
[[Categorie:1950-1959]]
s2ruj2s4j27jubje24wu1ygr6k7p570
25 moarte
0
4884
328203
324185
2026-10-24T08:35:28Z
Vluvlu
31944
/* Geboorn */
328203
wikitext
text/x-wiki
{{Moarte}}
'''25 moarte''' is de 84stn dag van 't joar (85stn dag in e schrikkeljoar) in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Volgn nog 281 doagn tout 't ende van 't joar.
== Geboorn ==
* [[1963]] - [[Luk Alloo]], West-Vlamsche tv-en radiopresentateur
* [[1987]] - [[Rob Jetten]], Hollandsche polletieker
== Gestorvn ==
* [[2009]] - Fons Fraeters (73), Vlamsche toalkundign
[[Categorie:Datum|00325]]
7p3ca24mvssodrpc3f89f346d76eome
1987
0
5019
328204
324184
2026-10-24T08:36:10Z
Vluvlu
31944
/* Geboorn */
328204
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[1984]] - [[1985]] - [[1986]] - '''1987''' - [[1988]] - [[1989]] - [[1990]]</div>
't Joar '''1987''' is 't 87e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
== Gebeurtenissn ==
[[Ofbeeldienge:Herald of Free Enterprise after salvage.jpg|thumb|De [[Herald of Free Enterprise]] wordt achter de bergienge noa d' hoave van Vlissiengn geslêept, meie 1987]]
[[Ofbeeldienge:Reagan and Gorbachev signing.jpg|thumb|Oendertêkenienge van 't INF-verdrag deur [[Ronald Reagan]] en Michail Gorbatsjov]]
;januoari
* [[27 januoari|27]] - De Russische partyleider Michail Gorbatsjov gêeft kritiek ip de foutn van 't verleedn. Je roept ip toet democratiserienge van de partie en de Russische soamnlevienge. De 2e februoari wordt een êeste groep dissidentn vrygeloatn.
;februoari
* [[1 februoari|1]] - Filmstad Hollywood viert heur 100-joarig bestoan.
;moarte
* [[6 moarte|6]] - De Britsche ferrybôot [[Herald of Free Enterprise]] kantelt vo de kust van [[Zêebrugge]]. 193 menschn, surtout Brittn, verdrienkn.
* [[25 moarte|25]] - Deur prins Filip van België wordt den êestn Europeeschn ECU gesleegn. Den ECU goat de vôorloper wordn van den [[Euro]].
* [[30 moarte|30]] - De [[Londn]]sche veilienge Christie's verkopt 't werk de Zunneblommn van Vincent van Gogh vo 22,5 miljoen Britsche pound.
;april
* [[13 april|13]] - Turkeye is kandidoat vo toetredienge toet den EEG (Europeesche Economische Gemêenschap).
;meie
* [[8 meie|8]] - By e viergevecht mè veiligheidstroepn in Loughgalln, Nôord-Ierland, wordn acht IRA-leedn dôodgeschootn.
* [[9 meie|9]] - In [[Brussel]] wordt 't 32e Euroviezjesongfestival g'houdn. De winnoare is Johnny Logan vor Ierland mè 't liedje "Hold me now".
* [[28 meie|28]] - De 19-joarige West-Duutscher Mathias Rust landt met e sportvliegertje ip 't Rôod Pleing in Moskou. E dêel hooggeplatste Russische militairn krygn under oentslag. Rust wordt toet vier joar werkkamp verôordêeld.
;juni
* [[11 juni|11]] - De Conservatievn winn de parlementsverkieziengn in 't Verênigd Keunienkryk. Margaret Thatcher wordt vor e derde termyn êeste minister.
;juli
* [[19 juli|19]] - Êeste minister Margaret Thatcher van [[Grôot-Brittannië]] en president François Mitterrand van [[Frankryk]] oendertêeknn 't verdrag woaby dat den bouw van de Kanoaltunnel tusschnn de twêe landn wordt geregeld.
* [[23 juli|23]] - In [[Moskou]] demonstreern Krim-Tartoarn vo 't recht te meugn werekêern noar under geboorteland de Krim. Achter de [[Twêede Weireldoorloge]] woarn ze deur Jozef Stalin noa Centraal-Azië gedeporteerd, omdat under nationalistisch streevn in verband gebrocht wierd mè collaboroasje met de Duutschers.
* [[26 juli|26]] - Den Iersche coureur Stephen Roche wint vo den êeste kè den [[Tour de France]].
* [[31 juli|31]] - In Mekka stervn hoenderde surtout Iroansche pelgrims binst de pelgrimstocht de Haj.
;ogustus
* [[13 ogustus|13]] - In Heverlee wordt bendeleider Patrick Haemers deur drie zwoarbewoapnde handlangers bevryd uut de celwoagn woamee dat 'n wordt vervoerd.
* [[17 ogustus|17]] - Den Duutsche nazioorlogsmisdoadiger Rudolf Hess pleegt zelfmôord in 't Spandaugevang in Berlyn.
;september
* [[1 september|1]] - In [[België]] komt 't Keunienklik Besluut van kracht da smôorn verbiedt ip al d' oopnboare plekkn in België.
;oktober
* [[21 oktober|21]] - In België valt de regerienge Martens over de kwestje José Happart.
;november
* [[11 november|11]] - In de Nôord-Iersche stad Enniskillen, pleegt den IRA e bomanslag ip menschn die Remembrance Day viern, ter êre van de geneuveldn in den Êeste Weireldoorloge. Der valln elf dôoie.
* [[17 november|17]] - Tsunami in de Golf van Alaska.
* [[18 november|18]] - In de [[Londn]]sche metrostoasje King's Cross brêekt er e grôte brand uut woarby dan der 31 dôoie valln. De regerienge krygt vele kritiek vor under bespoariengn by de gemêentes, openboar vervoer, kliniekn en schooln.
;december
* [[7 december|7]] - 't Intermediate-Range Nuclear Forces (INF)-verdrag inzoake kernwoapns wordt getêeknd in Washington DC deur de president van de [[Verênigde Stoatn]] [[Ronald Reagan]] en Sovjetleider Michail Gorbatsjov.
* [[9 december|9]] - Begun van de Palestynschn intifada ip de deur [[Israël]] bezette Westelike Jordoanoever en Gazastroke.
* [[21 december|21]] - Den overzetbôot ''Doña Paz'' komt in de [[Filipynn]] in anvoarienge met den olietanker ''Vector'' en zienkt. Der zyn verzekers mêer of 4000 dôoie.
== Geboorn ==
;februoari
*[[10 februoari|10]] - [[Frederiek Nolf]], West-Vlamsche coureur
;moarte
*[[25 moarte|25]] - [[Rob Jetten]], Hollandsche polletieker
;april
* [[19 april|19]] Maria Sjarapova, Russische tennisspeelster en model
* [[24 april|24]] - Jan Vertonghen, Vlamsche foetballist
;meie
* [[13 meie|13]] - Marianne Vos, Hollandsche coureur
* [[17 meie|17]] - Moussa Dembélé, Belgische foetballist
* 17 - [[Edvald Boasson Hagen]], Nôorsche coureur
* [[22 meie|22]] - Novak Djokovic, Servische tennisser
;juni
*[[24 juni|24]] - [[Lionel Messi]], Argentynsche foetballist
;juli
*[[24 juli|24]] - [[Sarah Cappaert]], West-Vlamsche zangeresse
;september
* [[3 september|3]] - Matteo Simoni, Vlamschn acteur
;oktober
* [[5 oktober|5]] - [[Sjoukje Dufoer]], West-Vlamsche coureur
* [[24 oktober|24]] - Anthony Vanden Borre, Belgische foetballist
* 24 - [[Aagje Vanwalleghem]], West-Vlamsche turnster
;december
* [[9 december|9]] - Niels Marnegrave, Belgische basketter
== Gestorvn ==
;februoari
* [[10 februoari|10]] - Gilbert Desmet II (50), Vlamsche coureur
* [[22 februoari|22]] - Andy Warhol (60), Amerikoansche kunstschilder
;moarte
* [[3 moarte|3]] - Danny Kaye (76), Amerikoanschn acteur, zanger en kluchtigoard
* [[28 moarte|28]] - Maria von Trapp (82), Ôostnryksche muzikante en publiciste
;meie
* [[3 meie|3]] - Dalida (54), Egyptisch-Fransche zangeresse en actrice
* [[22 meie|22]] - Roger Desmet (67), West-Vlamsche coureur
;juni
* [[1 juni|1]] - Jef Cassiers (57), Vlamschn acteur, kluchtigoard en filmregisseur
* [[22 juni|22]] - Fred Astaire (88), Amerikoanschn danser, zanger en acteur
;ogustus
* [[9 ogustus|9]] - [[Emile Buysse]] (76), Zêeuws-Vlamsche schryver
* [[28 ogustus|28]] - John Huston (81), Amerikoansche filmregisseur en acteur
* [[29 ogustus|29]] - Lee Marvin (63), Amerikoanschn acteur
;september
* [[11 september|11]] - Lorne Greene (72), Canadeeschn acteur
;oktober
* [[22 oktober|22]] - Lino Ventura (68), Italioanschn acteur
;november
* [[24 november|24]] - Anton Pieck (92), Hollandsche têeknoare en illustrateur
* [[30 november|30]] - Simon Carmiggelt (74), Hollandsche journalist en schryver
;december
* [[17 december|17]] - Marguerite Yourcenar (84), Belgisch-Fransche schryfster
* [[24 december|24]] - Joop den Uyl (68), Hollandsche pollitieker
{{Commonscat|1987}}
[[Categorie:1980-1989]]
9gm66xvd3tjv82lsz4ib68c1kw55v5s
Etienne Vermeersch
0
6623
328208
313089
2026-10-24T08:47:36Z
Vluvlu
31944
/* Externe koppelienge */
328208
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Etienne_Vermeersch.jpg|thumb|right|Etienne Vermeersch]]
'''Etienne Vermeersch''' ([[Sinte-Machiels]], [[2 meie]] [[1934]] - [[Gent]], [[18 januoari]] [[2019]]) was e [[West-Vloandern|West-Vlamsche]] filosoof.
Vermeersch was van huus ut katholiek en was vuuf joar by d'orde van de Jezewïeten. Ip z'n 25e smeet ie z'n kappe over d'hage en je wierd een overtuugden atheïst en skepticus. Volgens hem doen de godsdiensten lik Katholicisme, Judaïsme en Islam mêer kwoad dan goed.
Tienne Vermeersch is in [[1965]] ofgestudeird an d'[[UGent|Universiteit van Gent]] in de richtienge ''Klassieke filologie en Wijsbegeerte''. In [[1967]] is 't ie professer geworden in da zelste Gent. Je gaaft do lesse over olle soorten van filosofie. By 't groot publiek is 't ie surtoe bekend vo z'n rolle in de discussies roengst wetenschappelikke en ethische problem'n in de biologie, biotechnologie en 't milieu. Je was ôok betrokk'n by de wetten over den abortus en d'euthanasie ([[2002]]). In [[1996]] was 't ie vôorzitter van de ''Commissie Vermeersch'', die 't were nor uus zenden van ofgeweez'n asielzoekers beter moste regeln.
Je stound ôok mee an de wiege van 'SKEPP', dat is de 'Studiekring vo Kritische Evaluoatie van Pseudo-wetenschap en Paranormoale diengen', een verênigienge die de bedoelienge eet van pseudo-wetenschap, lik bevoorbeeld homeopathie, tegen te goan. Je stoat ook bekend voa zyn beschryvienge van het [[Lourdes-effect]].
Tienne Vermeersch is getrouwd mè Josiane. Ze weunen in Wetteren.
In oogustus 2007 étjie de Pries Morice Sabbe gekregen van de verenigienge 'Bruggeliengen buuten Brugge'. D'overhandigienge é platse hèd in den théoater van Brugge, de vuufentwientigsten oogustus 2007.
==Carrière==
*[[1993]] - [[1997]]: Vice-rector van d'universiteit in Gent
*Lid van de Vlamsche Road voo Wetenschapsbeleid
*Lid van de Road Van Bestier van 't [[Vlaams Interuniversitair Instituut vor Biotechnologie|VIB]].
*Lid van de [[MiNa-raad]]
*Lid van de [[Federale Raad voor Wetenschapsbeleid]].
* Vôorzitter van 't [[Raodgevend Comité vo Bio-ethiek]].
==Boek'n==
* [[1967]]: Epistemologische Inleiding tot een Wetenschap van de Mens
* [[1970]]: Hedendaagse Wijsbegeerte
* [[1988]]: De Ogen van de Panda
* [[1989]]: Legalisering van Abortus. Bedenkingen bij de discussies in de Senaatscommissie
* Bio-ethiek. Een Inleiding
* [[1997]]: Van Antigone tot Dolly. Veertig jaar kritisch denken
==Externe koppelienge==
* [http://www.etiennevermeersch.be/ Officieeln website]
{{Commonscat}}
{{DEFAULTSORT:Vermeersch, Etienne}}
[[Categorie:West-Vlamsche weetnschapper]]
[[Categorie:Filosoof]]
[[Categorie:Befoamde Bruggeliengn]]
4wavfit5gzdtfqs9muaxykiovqfu1xb
1931
0
8108
328190
318657
2026-10-24T08:25:47Z
Vluvlu
31944
/* Geboorn */
328190
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[1928]] - [[1929]] - [[1930]] - '''1931''' - [[1932]] - [[1933]] - [[1934]]</div>
't Joar '''1931''' is 't 31e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
== Gebeurtenissn ==
;april
*[[5 april|5]] - De West-Vlamsche coureur [[Gaston Rebry]] wint [[Parys-Roubaix]].
*[[14 april|14]] - In [[Spanje]] wordt de [[republiek]] uitgeroopn.
;juni
*[[11 juni|11]] - Vo den êeste kêe wordt in [[België]] e regeriengsverkloarienge in 't [[Nederlands]] vôorngeleezn (regerienge Jules Renkin).
;oktober
*[[6 oktober|6]] - De West-Vlamsche polletieker Joris van Severen richt de nationaal-socialistische bewegienge [[Verdinaso]] ip (Verbond van Dietsche Nationaalsolidaristen). J' anziet België lik één grôot gehêel tegoare met [[Holland]], [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] en [[Frans-Vloandern]] en je droomt van 't herstel van de [[Nederlandn]] uut de 15e eeuwe.
== Muziek ==
Tophits:
*Gus Arnheim: ''Sweet and Lovely''
*Cab Calloway: ''Minnie the Moocher''
*Bing Crosby: ''Out of Nowhere'' - ''Just One More Chance'' - ''At Your Command''
*Duke Ellington: ''Mood Indigo'' - ''Rockin' In Rhythm''
*Isham Jones: ''Stardust''
*Wayne King: ''Dream a Little Dream of Me''
*Ted Lewis: ''Just A Gigolo''
*Guy Lombardo: ''Goodnight, Sweetheart'' - ''(There Ought To Be A) Moonlight Savings Time'' - ''By The River St. Marie''
*Mills Brothers: ''Tiger Rag''
*Ray Noble: ''Lady of Spain''
*Ben Selvin: ''Smile Darn Ya Smile''
*Kate Smith: ''When The Moon Comes Over The Mountain''
*Rudy Vallee: ''As Time Goes By''
*Waring's Pennsylvanians: ''I Found A Million Dollar Baby (In A Five and Dime store)''
*Ethel Waters: ''I Got Rythm''
== Geboorn ==
;februoari
* [[2 februoari|2]] - [[Dries van Agt]], Hollandsche premier
* [[3 februoari|3]] - [[Gilbert Desmet]], West-Vlamsche coureur
;november
* [[29 november|29]] - [[André Noyelle]], West-Vlamsche coureur
== Gestorvn ==
;juni
*[[2 juni|2]] - [[Jules Lagae]], West-Vlamschn beeldhouwer
*[[27 juni|27]] - [[Karel De Flou]], West-Vlamschn historieker en toalkundign
{{Commonscat|1931}}
[[Categorie:1930-1939]]
oscivyqen7r2kjpl0nlzpmyl9u8ze7t
328193
328190
2026-10-24T08:29:36Z
Vluvlu
31944
/* Geboorn */
328193
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[1928]] - [[1929]] - [[1930]] - '''1931''' - [[1932]] - [[1933]] - [[1934]]</div>
't Joar '''1931''' is 't 31e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge.
== Gebeurtenissn ==
;april
*[[5 april|5]] - De West-Vlamsche coureur [[Gaston Rebry]] wint [[Parys-Roubaix]].
*[[14 april|14]] - In [[Spanje]] wordt de [[republiek]] uitgeroopn.
;juni
*[[11 juni|11]] - Vo den êeste kêe wordt in [[België]] e regeriengsverkloarienge in 't [[Nederlands]] vôorngeleezn (regerienge Jules Renkin).
;oktober
*[[6 oktober|6]] - De West-Vlamsche polletieker Joris van Severen richt de nationaal-socialistische bewegienge [[Verdinaso]] ip (Verbond van Dietsche Nationaalsolidaristen). J' anziet België lik één grôot gehêel tegoare met [[Holland]], [[Luxemburg (land)|Luxemburg]] en [[Frans-Vloandern]] en je droomt van 't herstel van de [[Nederlandn]] uut de 15e eeuwe.
== Muziek ==
Tophits:
*Gus Arnheim: ''Sweet and Lovely''
*Cab Calloway: ''Minnie the Moocher''
*Bing Crosby: ''Out of Nowhere'' - ''Just One More Chance'' - ''At Your Command''
*Duke Ellington: ''Mood Indigo'' - ''Rockin' In Rhythm''
*Isham Jones: ''Stardust''
*Wayne King: ''Dream a Little Dream of Me''
*Ted Lewis: ''Just A Gigolo''
*Guy Lombardo: ''Goodnight, Sweetheart'' - ''(There Ought To Be A) Moonlight Savings Time'' - ''By The River St. Marie''
*Mills Brothers: ''Tiger Rag''
*Ray Noble: ''Lady of Spain''
*Ben Selvin: ''Smile Darn Ya Smile''
*Kate Smith: ''When The Moon Comes Over The Mountain''
*Rudy Vallee: ''As Time Goes By''
*Waring's Pennsylvanians: ''I Found A Million Dollar Baby (In A Five and Dime store)''
*Ethel Waters: ''I Got Rythm''
== Geboorn ==
;februoari
* [[2 februoari|2]] - [[Dries van Agt]], Hollandsche polletieker
* [[3 februoari|3]] - [[Gilbert Desmet]], West-Vlamsche coureur
;november
* [[29 november|29]] - [[André Noyelle]], West-Vlamsche coureur
== Gestorvn ==
;juni
*[[2 juni|2]] - [[Jules Lagae]], West-Vlamschn beeldhouwer
*[[27 juni|27]] - [[Karel De Flou]], West-Vlamschn historieker en toalkundign
{{Commonscat|1931}}
[[Categorie:1930-1939]]
jaq063ty5myxjofn26ro111gya3qd02
Categorie:West-Vlamsche weetnschapper
14
14711
328225
205901
2026-10-24T09:10:54Z
Vluvlu
31944
328225
wikitext
text/x-wiki
[[Categorie:West-Vlamsche mens|Weetnschapper]]
[[Categorie:Vlamsche weetnschapper]]
qqd82lwt8a7h817k414al0fhfededoo
Mark Rutte
0
16365
328106
328063
2026-10-23T12:02:06Z
Vluvlu
31944
328106
wikitext
text/x-wiki
{{beg}}
[[Ofbeeldienge:Mark Rutte 2015 (1).jpg|thumb|Mark Rutte (2015)]]
'''Mark Rutte''' ([[Den Haag]], [[14 februoari]] [[1967]]) is 'n [[Holland]]sche polletieker van de polletieke party VVD. Van 14 oktober 2010 tot 2 juli 2024 wast ie êeste minister van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [http://www.parlement.com/9291000/biof/02396 Drs. M. (Mark) Rutte], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Rutte, Mark}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Diplomoat]]
[[Categorie:Stoatssecretoaris]]
77scpjksppujjcqve7td7ts73hea6dp
328138
328106
2026-10-23T18:14:06Z
~2026-56713-82
31996
328138
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Volodymyr Zelensky met with Dutch PM Mark Rutte in occasion of possible Russian invasion (22).jpg|thumb|Mark Rutte (2022)]]
'''Mark Rutte''' ([[Den Haag]], [[14 februoari]] [[1967]]) is 'n [[Holland]]sche polletieker van de polletieke party VVD. Van 14 oktober 2010 tot 2 juli 2024 wast ie êeste minister van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [http://www.parlement.com/9291000/biof/02396 Drs. M. (Mark) Rutte], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Rutte, Mark}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Diplomoat]]
[[Categorie:Stoatssecretoaris]]
2h8l8suvbd0i7e8ewyjocxhkypbdmya
328139
328138
2026-10-23T18:16:44Z
~2026-56713-82
31996
328139
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Volodymyr Zelensky met with Dutch PM Mark Rutte in occasion of possible Russian invasion (22).jpg|thumb|Mark Rutte (2022)]]
'''Mark Rutte''' ([[Den Haag]], [[14 februoari]] [[1967]]) is e [[Holland]]sche diplomoat en voormoalige polletieker van de party [[VVD]].
Van 14 oktober 2010 tot 2 juli 2024 wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [http://www.parlement.com/9291000/biof/02396 Drs. M. (Mark) Rutte], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Rutte, Mark}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Diplomoat]]
[[Categorie:Stoatssecretoaris]]
lfphdii3duqijeu7mpzygtk8slcct5g
328140
328139
2026-10-23T18:26:35Z
~2026-56713-82
31996
328140
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Volodymyr Zelensky met with Dutch PM Mark Rutte in occasion of possible Russian invasion (22).jpg|thumb|Mark Rutte (2022)]]
'''Mark Rutte''' ([[Den Haag]], [[14 februoari]] [[1967]]) is e [[Holland]]sche diplomoat en voormoalige polletieker van de party [[VVD]]. Van [[2010]] tot [[2024]] wast ie premier.
Van 2002 tot 2006 wast ie stoatssecretoaris in de kabinettn [[kabinet-Balkenende I|Balkenende I]] en [[kabinet-Balkenende II|Balkenende II]].
Van 14 oktober 2010 tot 2 juli 2024 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Rutte I, II, III en IV).
== Externe koppelienge ==
* [http://www.parlement.com/9291000/biof/02396 Drs. M. (Mark) Rutte], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Rutte, Mark}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Diplomoat]]
[[Categorie:Stoatssecretoaris]]
9n5xr31w3cddyj05k8e73qpnb2d46yn
328141
328140
2026-10-23T18:54:33Z
~2026-56713-82
31996
328141
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Volodymyr Zelensky met with Dutch PM Mark Rutte in occasion of possible Russian invasion (22).jpg|thumb|Mark Rutte (2022)]]
'''Mark Rutte''' ([[Den Haag]], [[14 februoari]] [[1967]]) is e [[Holland]]sche diplomoat en voormoalige polletieker van de party [[VVD]]. Van [[2010]] tot [[2024]] wast ie premier.
Van 2002 tot 2006 wast ie stoatssecretoaris in de kabinettn [[kabinet-Balkenende I|Balkenende I]] en [[kabinet-Balkenende II|Balkenende II]].
Van 14 oktober 2010 tot 2 juli 2024 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Rutte I, II, III en IV).
Sedert 1 oktober 2024 ist ie secretoaris-generoal van de [[NAVO]].
== Externe koppelienge ==
* [http://www.parlement.com/9291000/biof/02396 Drs. M. (Mark) Rutte], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Rutte, Mark}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Diplomoat]]
[[Categorie:Stoatssecretoaris]]
mtob60o8imtgijqgvlqqtl3y44nr3rk
Bart De Wever
0
16673
328105
328054
2026-10-23T12:00:23Z
Vluvlu
31944
/* Referensjes */
328105
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox persoon Wikidata}}
'''Bart Albert Liliane De Wever''' ([[Mortsel]], [[21 december]] [[1970]]) is e [[Vloandern|Vlamsche]] polletieker. Sedert 3 februoari 2025 ist ie premier van België in de regeringe-De Wever. De Wever was van 2004 tout 2025 partyvôorzitter van den [[N-VA]] en sedert 1 januoari 2013 burgemêester van [[Antwerpn]] (vanof 3 februoari 2025 allêne nog titelvoerend).
== Polletieke carrière ==
* Lid van de districtsroad Berchem (1996-1997)
* Algemêen vôorzitter N-VA (2004-2025 )
* Vlams parlementslid (2004-2007, 2009-2014, 2019-2024)
* Gemêenteroadslid Antwerpn (2007- )
* Federoal volksvertegenwoordiger (2007-2009, 2014-2019, 2024-2025)
* Gemeênschapssenateur (2010-2013)
* Burgemeêster van Antwerpn (2013- )
* Premier van België (2025- )
== Publicoasjes ==
* Theodore Dalrymple en Bart de Wever, ''Vrijheid en oprechtheid''. Kalmthout, Uitg. Pelckmans, 2001. 47 p. ISBN 978-90-289-5458-8
* Bart De Wever, ''Het kostbare weefsel. Vijf jaar maatschappijkritiek''. Kalmthout, Uitg. Pelckmans, 2010. 216 p. ISBN 9789028939103
* Bart De Wever, ''Werkbare waarden''. Kalmthout, Uitg. Pelckmans, 2011. 191 p. ISBN 9789028965027
* Bart De Wever, ''Over identiteit''. Gent, Uitg. Borgerhoff & Lamberigts, 2019. 150 p. ISBN 9789089315953
* Khalid Benhaddou en Bart De Wever, ''Botsen de beschavingen''. Kalmthout, Uitg. Pelckmans, 2021. 304 p. ISBN 978-94-6401-431-0
* Bart De Wever en Johan Vermant, ''Het verhaal van Antwerpen''. Kalmthout, Pelckmans, 2023. 656 p. ISBN 978-94-6401-936-0
* Bart De Wever, ''Over woke''. Gent, Uitg. Borgerhoff & Lamberigts, 2023. 133 p. ISBN 978-9072201720
== Verwyziengen ==
<references/>
== Externe koppelienge ==
*[https://web.archive.org/web/20120106101536/http://www.n-va.be/cv/bart-de-wever Website van den N-VA]
{{commonscat|Bart De Wever}}
{{DEFAULTSORT:De Wever, Bart}}
[[Categorie:N-VA-polletieker]]
[[Categorie:Volksunie-polletieker]]
[[Categorie:Vlams burgemêester]]
[[Categorie:Vlams parlementslid]]
[[Categorie:Belgisch premier]]
[[Categorie:Belgisch volksverteegnwoordiger]]
[[Categorie:Historicus]]
[[Categorie:Antwerpn]]
7qmjo4db7f7sl1mc10kqllu6lj9bgqj
Burkina Faso
0
19131
328104
309798
2026-10-23T11:59:37Z
Vluvlu
31944
/* Externe verwyziengen */
328104
wikitext
text/x-wiki
{{beg}}
[[Ofbeeldienge:Location Burkina Faso AU Africa.svg|thumb|<center>Liggienge van Burkina Faso in Afrika]]
'''Burkina Faso''' (= land van d'êerlikke mensn) is e land in [[Afrika]] da tussn [[Benin]], [[Ivôorkust]], [[Ghana]], [[Mali]], [[Niger]] en [[Togo]] ligt. Burkina Faso êete vroeger ''Ipper Volta'' en is e vroegere Fransche kolonie. 't Land teld oengeveer 18.4 miljoen menschen. D'n hoofdstad is [[Ouagadougou]]. In 1960 is 't land oenofankelik gewordn.
[[Ofbeeldienge:Un-burkina-faso.png|thumb|left|<center>Koarte van Burkina Faso]]
{{clear|left}}
== Externe koppeliengn ==
* [http://www.burkinabe.be/ Vertellieng'n en fotootjies uut 't nôord'n va Burkina Faso]
* [https://web.archive.org/web/20060128181938/http://www.an.bf/ Website van 't Burkinees parlement]
{{Commonscat|Burkina Faso}}
{{Landn in Afrika}}
[[Categorie:Land in Afrika]]
thbvfbo5fuqmv6zgqntraegqyxfh0bc
Rotterdam
0
20097
328195
328075
2026-10-24T08:30:22Z
Vluvlu
31944
/* Bekende Rotterdammers */
328195
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Hollandsche gemêente
|noame=Rotterdam
|woapn=Rotterdam wapen.svg
|vlagge=Flag of Rotterdam.svg
|koarte=NL - locator map municipality code GM0599 (2016).png
|koarte2=Gem-Rotterdam-OpenTopo.jpg
|provinsje=Zuud-Holland
|latitudeGraden=51
|latitudeMinuten=55
|latitudeSeconden=
|longitudeGraden=4
|longitudeMinuten=30
|longitudeSeconden=
|ipp= 324,14
|land= 218,42
|woater= 105,72
|inw=663.900
|joar=2023
|dichtheid= 3040
|hoofdplekke= Rotterdam
|burgemêester= Carola Schouten
|party= CU
|postcode=3011-3199
|web=[https://www.rotterdam.nl/ www.rotterdam.nl]
}}
'''Rotterdam''' es de grôotste stee van [[Zuud-Holland]], 't makt dêel uut van de [[Randstad]] en 't is de [[2 (getal)|twêede]] gemêente van [[Holland]]. Rotterdam ligt an de riviere de [[Moas]], [[Nieuwe Moas]], [[Reyn]] en de [[Rotte (riviere)|Rotte]]. D' hoavn van Rotterdam is de vierde grotstn van de weireld en is de grotstn en belangrykstn van [[Europa]].<ref>[https://web.archive.org/web/20140715203048/http://plazilla.com/page/4295051290/de-top-10-van-grootste-havens-ter-wereld De top 10 van grootste havens ter wereld] plazilla.com (gearchivêerd)</ref> Der weunn oungeveer 664.000 menschn in de gemêente en oungeveer 600.000 menschn in de stad (2023). De stad is administratief ounderverdêeld in veertiene dêelgebiedn <ref>[https://www.woneninrotterdam.nl/info/wijken-in-rotterdam/ Wijken in Rotterdam uitgelicht], woneninrotterdam.nl</ref> en drieëndertig wykn.<ref>[https://web.archive.org/web/20150219064600/http://rotterdamwoont.nl/neighbourhoods Wijken in Rotterdam] rotterdamwoont.nl (gearchivêerd)</ref>
== De geschiedenisse van Rotterdam ==
Round de 13e êeuwe van 't joar 1260 wierd in de riviere de Rotte een dam angeleid ip de plekke woar dat d' Hoogstroate de Rotte kruust. De noame Rotterdam komt doavan. Round dien dam is 't er e nederzettienge ountstoan woar dan z' in êeste instantie leefdn van de visscherie. Al gauwe wierd 't ook een handelsplekke en ountstoundn d' êeste hoavens.
[[Ofbeeldienge:20060719Laurenskerk.jpg|thumb|left|<center>Zicht ip de Grote of Sint-Laurenskerke</center>]]
<br clear="left" />
In de binnestad van Rotterdam stoan gin ryksmonumentoale uzen, allêne moa de Laurenskerke (1525) is nog een overbluufsel van 't middelêeuwse Rotterdam dat deur de bombardementn in de [[Twidde Weireldoorloge]] is verwoest.
[[Ofbeeldienge:Rotterdam, kantoorpand aan de Weena foto10 2010-11-28 10.57.JPG|thumb|left|<center>Zicht ip e bureaupand in 't center van Rotterdam</center>]]
[[Ofbeeldienge:ENI 02324345 ALBLAS (14).JPG|thumb|left|Zicht ip de Nieuwe Moas in Rotterdam mè reks an den overkant 't Wit Huus uut 1898 (ryksmonument)</center>]]
<br clear="left" />
Bekende musea in Rotterdam zyn 't Nederlands Fotomuseum, Het Nieuwe Instituut, Kunsthal Rotterdam, Het Nieuwe Instituut - Huis Sonneveld, Stedelijk Museum Schiedam, Chabot Museum, Museum Boijmans van Beuningen en 't Maritiem Museum Rotterdam.<ref>[https://web.archive.org/web/20140914070601/http://www.rotterdam.info/bezoekers/locaties/musea/ Musea in Rotterdam] rotterdam.info (gearchivêerd)</ref>
== Dêelgebiedn ==
De dêelgebiedn met hunder officiële noame zyn:
{| width=50%
|
* Charlois
* Delfshaven
* Feijenoord
* Hillegersberg-Schiebroek
* Hoek van Holland
* Hoogvliet
* IJsselmonde
|
* Kralingen-Crooswijk
* Noord
* Overschie
* Pernis
* Prins-Alexander
* Rotterdam Centrum
* Rozenburg
|
|}
== Wykn ==
De wykn met hunder officiële noame zyn:
{| class=vatop
|
*Oude Noorden
*Heijplaat
*Kralingen Oost
*Vreewijk
*Stadsdriehoek
*Pendrecht
*Groot-IJsselmonde
*De Esch (DWL-terrein)
*Oude Westen
*Noordereiland
*Kralingseveer
|width=25|
|
*Spangen
*Nieuw Crooswijk
*Blijdorp
*Bergpolder
*Nieuwe Westen
*Hoek van Holland (dorp)
*Middelland
*Hoogvliet Noord
*Hoogvliet Zuid
*Ommoord
*Overschie
|width=25|
|
*Katendrecht
*Afrikaanderwijk
*Schiemond
*Oosterflank
*Oud Charlois
*Prinsenland
*Feijenoord, Kop van Zuid, Wilhelminapier
*Terbregge
*Nesselande
*Beverwaard
*Schiebroek
|}
== Sport ==
Foetbolploeg [[Feyenoord]] komt uut in de eredivisie en speelt thuuswedstrydn in "''De Kuip''".
== Trivia ==
't Wit Huus uut 1898 is een tydlang 't hoogste bedryfsgebouw van [[Europa]] gewist.<ref>[http://www.top010.nl/html/het_witte_huis.htm 't Witte Huus was de eerste wolkenkrabber van Europa (1898)] top010.nl</ref>
== Bekende Rotterdammers ==
* Ahmed Aboutaleb, oud-burgemêester
* Hans van Baalen, polletieker
* Leo Beenhakker, foetbollist en trainer
* Anne Wil Blankers, actrice
* Herman den Blijker, kok
* Kees Brusse, acteur, filmregisseur en scenarioschryver
* Gerard Cox, acteur, cabaretier, zanger en scenarioschryver
* Desiderius Erasmus, filosoof en theoloog
* Pim Fortuyn, schryver en polletieker
* Herman Heijermans, toneelschryver
* Gerrit Hendrik Kersten, predikant en polletieker
* [[Ruud Lubbers]], polletieker
* [[Leontien van Moorsel]], coureur
* Tjerk Westerterp, polletieker
== Referensjes ==
<references/>
== Externe koppeliengn ==
* [https://web.archive.org/web/20231206183406/https://plaatsengids.nl/rotterdam Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/gemeente/rotterdam/ AlleCijfers]
{{Commonscat|Rotterdam}}
[[Categorie:Rotterdam| ]]
[[Categorie:Plekke in Zuud-Holland]]
[[Categorie:Stad in Olland]]
muyfyo5u0dk88zgbkd2swg1c8v02sev
Nymeegn
0
20429
328155
323623
2026-10-23T19:42:29Z
~2026-56713-82
31996
/* Bekende Nymeegnoars */
328155
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Hollandsche gemêente
|noame=Nymeegn
|woapn=Nijmegen wapen.svg
|vlagge=Flag of Nijmegen.svg
|koarte=NL - locator map municipality code GM0268 (2016).png
|koarte2=Gem-Nijmegen-OpenTopo.jpg
|provinsje=Gelderland
|latitudeGraden=51
|latitudeMinuten=50
|latitudeSeconden=
|longitudeGraden=5
|longitudeMinuten=52
|longitudeSeconden=
|ipp=57,63
|land=52,81
|woater=4,82
|inw=182.480
|joar=2023
|dichtheid=3456
|hoofdplekke=Nijmeegn
|burgemêester=Hubert Bruls
|party=CDA
|postcode=6511-6663
|web=[https://www.nijmegen.nl/ www.nijmegen.nl]
}}
'''Nymeegn''' (in 't Nymeegs: ''Nimwèège'', [[Nederlands]]: ''Nijmegen'', [[Latyn]]: ''Noviomagus'') es de [[10 (getal)|tienste]] grôotste [[gemêente]] van [[Holland]] en de grôotste stee van de [[provinsje]] [[Gelderland]]. De stad ligt an de [[Woal (riviere)|Woal]], woaran da Nymeegn hem hèt ountwikkeld. Der weunn oungeveer 182.000 menschn in de gemêente en oungeveer 169.000 menschn in de stad (2023). De stad is administratief ounderverdêeld in [[9 (getal)|neegn]] stadsdêeln die were zyn ounderverdêeld in viernvêertig klindere wykn.<ref>[http://www2.nijmegen.nl/wonen/Wijken Wykn in Nymeegn] nijmegen.nl</ref>
Nymeegn ligt in 't [[Ryk van Nymeegn]] en in de [[Betuwe]].
==Geschiedenisse==
De noame Nymeegn zou kommn van de [[Keltn|Keltische]] woordn magos ('vlakte' of 'markt') en novio ('nieuw'). De [[Romeins Ryk|Romeinn]] latiniseerdn da vervolgns toet ''Noviomagus''. Ze gebruuktn 't ols toponiem vo verschillnde steedn mee an te duudn. Nymeegn wierd ''Ulpia Noviomagus Batavorum'' genoamd. In den tyd van [[Karel den Grôotn]] noemde de stad ''Numaga'', da mettertyd in ''Nieumeghen'' ('Nieuw-megen') of ''Nymeegn'' veranderde.
In de binnestad van Nymeegn stoan een antal ryksmonumentoale uzen, e kerke en e kastêel.
[[Ofbeeldienge:Nijmegen, Holland - panoramio - Eduardo Manchon.jpg|thumb|left|{{center|Zicht ip 't oud gemêenthuus in Nymeegn (ryksmonument)}}]]
<gallery widths="175" heights="125">
Ofbeeldienge:Overzicht voorgevel - Nijmegen - 20337537 - RCE.jpg|Zicht ip ’t oud klôoster, pensionoat Mariënbosch in Nymeegn (ryksmonument)
Ofbeeldienge:Nijmegen Rijksmonument 523041 Gemaal Ubbergseweg 5.JPG|Zicht ip de pompinstalloasje ''Hollandsch - Duitsch gemaal'' uut 1933 in Nymeegn (ryksmonument)
Ofbeeldienge:NatuurmuseumNijmegen2005.jpg|Zicht ip 't nateurmuseum uut 1913 in Nymeegn
</gallery>
==Bekende musea in Nymeegn==
Anatomisch Museum,<ref>[https://www.radboudumc.nl/onderwijs/museumvooranatomieenpathologie/pages/default.aspx Anatomisch Museum an 't Geert Grootepling-Zuud] radboudumc.nl</ref> Museum 't Valkhof,<ref>[http://www.museumhetvalkhof.nl/ Museum 't Valkenhof an 't Kelfkensbus] museumhetvalkhof.nl</ref> muZIEum,<ref>[http://www.muzieum.nl/ MUZIEUM an 't Keizer Karelpling] muzieum.nl</ref> Natuurmuseum Nymeegn,<ref>[https://web.archive.org/web/20141028194154/http://natuurmuseum.nl/ Natuurmuseum Nymeegn an de Gerard Noodtstroate] natuurmuseum.nl (gearchivêerd)</ref> Stratemakerstoren,<ref>[https://web.archive.org/web/20141029084522/http://www.stratemakerstoren.nl/ Stroatemakerstorre an de Woalkade] stratemakerstoren.nl</ref> Velorama<ref>[https://web.archive.org/web/20141027115823/http://velorama.nl/ Velorama an de Woalkade] velorama.nl</ref> en Huus van de Nymeegse Geschiedenisse.<ref>[http://www.huisvandenijmeegsegeschiedenis.nl/info/Hoofdpagina Huus van de Nymeegse Geschiedenisse an de Mariënburg] huisvandenijmeegsegeschiedenis.nl</ref>
==Stadsdêeln en wykn==
De stadsdêeln en wykn met hunder officiële noame zyn:
{| class=vatop
|
*Nijmegen-Noord (met de wykn)
*Oosterhout & Ressen
*Lent & Ressen
*Nijmegen-Centrum (met de wykn)
*Benedenstad
*Stadscentrum
*Nijmegen-Oost (met de wykn)
*Altrade
*Galgenveld
*Bottendaal
*Hengstdal
*Hunnerberg
*Kwakkenberg
*Groenewoud
*Ooyse
*Schependom
*Nijmegen-Zuid (met de wykn)
*Hatert
*Hatertse Hei
*Grootstal
*Brakkenstein
*Nijmegen-Midden (met de wykn)
*Nije Veld (met doarin ook Willemskwartier)
*Hazenkamp
*Goffert
*St. Anna
*Heyendaal
|width=25|
|
*Nijmegen-Nieuw-West (met de wykn)
*Hees
*Heseveld
*Neerbosch-Oost
*Haven- en industrieterrein
*Nijmegen-Oud-West (met de wykn)
*Wolfskuil
*Biezen met o.a. Waterkwartier
*Park West
*Dukenburg (met de wykn)
*Aldenhof
*Lankforst
*Malvert
*Meijhorst
*Staddijk
*Tolhuis
*Vogelzang
*Weezenhof
*Zwanenveld
*Lindenholt (met de wykn)
*'t Acker
*De Kamp
*'t Broek
*Kerkenbos
*WestKanaaldijk
*Neerbosch-West
*Bijsterhuizen
|}
==Trivia==
*Nymeegn is d' oudste stee van Holland.<ref>[http://www2.nijmegen.nl/bezoek/historienijmegen Historie van Nymeegn] nijmegen.nl</ref>
*In Nymeegn is joarlyks de Nymeegse 4-doagse.<ref>[http://www.4daagse.nl/nl/ Nymeegse 4-doagse] 4daagse.nl</ref>
==Bekende Nymeegnoars==
*Dries van Agt, polletieker, hôogleroare in Nymeegn
*Hans Alders, polletieker
*Frank Boeijen, zanger
*Kitty Courbois, actrice
*[[Rob Jetten]], premier
==Referensjes==
<references/>
==Externe koppeliengn==
*[http://spannendegeschiedenis.nl/?gclid=CK7n_tvC6sECFTLMtAodQBAAMw De geschiedenisse van Nymeegn - spannendegeschiedenis.nl]
* [https://web.archive.org/web/20231125063102/https://www.plaatsengids.nl/nijmegen Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/gemeente/nijmegen/ AlleCijfers]
{{Commonscat|Nijmegen|Nymeegn}}
[[Categorie:Gemêente in Gelderland]]
[[Categorie:Plekke in Gelderland]]
[[Categorie:Stad in Olland]]
n09khxjxvg2jk717o7hze5tit6ay1s1
328156
328155
2026-10-23T19:42:50Z
~2026-56713-82
31996
/* Bekende Nymeegnoars */
328156
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Hollandsche gemêente
|noame=Nymeegn
|woapn=Nijmegen wapen.svg
|vlagge=Flag of Nijmegen.svg
|koarte=NL - locator map municipality code GM0268 (2016).png
|koarte2=Gem-Nijmegen-OpenTopo.jpg
|provinsje=Gelderland
|latitudeGraden=51
|latitudeMinuten=50
|latitudeSeconden=
|longitudeGraden=5
|longitudeMinuten=52
|longitudeSeconden=
|ipp=57,63
|land=52,81
|woater=4,82
|inw=182.480
|joar=2023
|dichtheid=3456
|hoofdplekke=Nijmeegn
|burgemêester=Hubert Bruls
|party=CDA
|postcode=6511-6663
|web=[https://www.nijmegen.nl/ www.nijmegen.nl]
}}
'''Nymeegn''' (in 't Nymeegs: ''Nimwèège'', [[Nederlands]]: ''Nijmegen'', [[Latyn]]: ''Noviomagus'') es de [[10 (getal)|tienste]] grôotste [[gemêente]] van [[Holland]] en de grôotste stee van de [[provinsje]] [[Gelderland]]. De stad ligt an de [[Woal (riviere)|Woal]], woaran da Nymeegn hem hèt ountwikkeld. Der weunn oungeveer 182.000 menschn in de gemêente en oungeveer 169.000 menschn in de stad (2023). De stad is administratief ounderverdêeld in [[9 (getal)|neegn]] stadsdêeln die were zyn ounderverdêeld in viernvêertig klindere wykn.<ref>[http://www2.nijmegen.nl/wonen/Wijken Wykn in Nymeegn] nijmegen.nl</ref>
Nymeegn ligt in 't [[Ryk van Nymeegn]] en in de [[Betuwe]].
==Geschiedenisse==
De noame Nymeegn zou kommn van de [[Keltn|Keltische]] woordn magos ('vlakte' of 'markt') en novio ('nieuw'). De [[Romeins Ryk|Romeinn]] latiniseerdn da vervolgns toet ''Noviomagus''. Ze gebruuktn 't ols toponiem vo verschillnde steedn mee an te duudn. Nymeegn wierd ''Ulpia Noviomagus Batavorum'' genoamd. In den tyd van [[Karel den Grôotn]] noemde de stad ''Numaga'', da mettertyd in ''Nieumeghen'' ('Nieuw-megen') of ''Nymeegn'' veranderde.
In de binnestad van Nymeegn stoan een antal ryksmonumentoale uzen, e kerke en e kastêel.
[[Ofbeeldienge:Nijmegen, Holland - panoramio - Eduardo Manchon.jpg|thumb|left|{{center|Zicht ip 't oud gemêenthuus in Nymeegn (ryksmonument)}}]]
<gallery widths="175" heights="125">
Ofbeeldienge:Overzicht voorgevel - Nijmegen - 20337537 - RCE.jpg|Zicht ip ’t oud klôoster, pensionoat Mariënbosch in Nymeegn (ryksmonument)
Ofbeeldienge:Nijmegen Rijksmonument 523041 Gemaal Ubbergseweg 5.JPG|Zicht ip de pompinstalloasje ''Hollandsch - Duitsch gemaal'' uut 1933 in Nymeegn (ryksmonument)
Ofbeeldienge:NatuurmuseumNijmegen2005.jpg|Zicht ip 't nateurmuseum uut 1913 in Nymeegn
</gallery>
==Bekende musea in Nymeegn==
Anatomisch Museum,<ref>[https://www.radboudumc.nl/onderwijs/museumvooranatomieenpathologie/pages/default.aspx Anatomisch Museum an 't Geert Grootepling-Zuud] radboudumc.nl</ref> Museum 't Valkhof,<ref>[http://www.museumhetvalkhof.nl/ Museum 't Valkenhof an 't Kelfkensbus] museumhetvalkhof.nl</ref> muZIEum,<ref>[http://www.muzieum.nl/ MUZIEUM an 't Keizer Karelpling] muzieum.nl</ref> Natuurmuseum Nymeegn,<ref>[https://web.archive.org/web/20141028194154/http://natuurmuseum.nl/ Natuurmuseum Nymeegn an de Gerard Noodtstroate] natuurmuseum.nl (gearchivêerd)</ref> Stratemakerstoren,<ref>[https://web.archive.org/web/20141029084522/http://www.stratemakerstoren.nl/ Stroatemakerstorre an de Woalkade] stratemakerstoren.nl</ref> Velorama<ref>[https://web.archive.org/web/20141027115823/http://velorama.nl/ Velorama an de Woalkade] velorama.nl</ref> en Huus van de Nymeegse Geschiedenisse.<ref>[http://www.huisvandenijmeegsegeschiedenis.nl/info/Hoofdpagina Huus van de Nymeegse Geschiedenisse an de Mariënburg] huisvandenijmeegsegeschiedenis.nl</ref>
==Stadsdêeln en wykn==
De stadsdêeln en wykn met hunder officiële noame zyn:
{| class=vatop
|
*Nijmegen-Noord (met de wykn)
*Oosterhout & Ressen
*Lent & Ressen
*Nijmegen-Centrum (met de wykn)
*Benedenstad
*Stadscentrum
*Nijmegen-Oost (met de wykn)
*Altrade
*Galgenveld
*Bottendaal
*Hengstdal
*Hunnerberg
*Kwakkenberg
*Groenewoud
*Ooyse
*Schependom
*Nijmegen-Zuid (met de wykn)
*Hatert
*Hatertse Hei
*Grootstal
*Brakkenstein
*Nijmegen-Midden (met de wykn)
*Nije Veld (met doarin ook Willemskwartier)
*Hazenkamp
*Goffert
*St. Anna
*Heyendaal
|width=25|
|
*Nijmegen-Nieuw-West (met de wykn)
*Hees
*Heseveld
*Neerbosch-Oost
*Haven- en industrieterrein
*Nijmegen-Oud-West (met de wykn)
*Wolfskuil
*Biezen met o.a. Waterkwartier
*Park West
*Dukenburg (met de wykn)
*Aldenhof
*Lankforst
*Malvert
*Meijhorst
*Staddijk
*Tolhuis
*Vogelzang
*Weezenhof
*Zwanenveld
*Lindenholt (met de wykn)
*'t Acker
*De Kamp
*'t Broek
*Kerkenbos
*WestKanaaldijk
*Neerbosch-West
*Bijsterhuizen
|}
==Trivia==
*Nymeegn is d' oudste stee van Holland.<ref>[http://www2.nijmegen.nl/bezoek/historienijmegen Historie van Nymeegn] nijmegen.nl</ref>
*In Nymeegn is joarlyks de Nymeegse 4-doagse.<ref>[http://www.4daagse.nl/nl/ Nymeegse 4-doagse] 4daagse.nl</ref>
==Bekende Nymeegnoars==
*Dries van Agt, premier, hôogleroare in Nymeegn
*Hans Alders, polletieker
*Frank Boeijen, zanger
*Kitty Courbois, actrice
*[[Rob Jetten]], premier
==Referensjes==
<references/>
==Externe koppeliengn==
*[http://spannendegeschiedenis.nl/?gclid=CK7n_tvC6sECFTLMtAodQBAAMw De geschiedenisse van Nymeegn - spannendegeschiedenis.nl]
* [https://web.archive.org/web/20231125063102/https://www.plaatsengids.nl/nijmegen Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/gemeente/nijmegen/ AlleCijfers]
{{Commonscat|Nijmegen|Nymeegn}}
[[Categorie:Gemêente in Gelderland]]
[[Categorie:Plekke in Gelderland]]
[[Categorie:Stad in Olland]]
lj7zy0lotew3watj0zq9233f83tdu6n
328184
328156
2026-10-24T08:15:11Z
Vluvlu
31944
/* Bekende Nymeegnoars */
328184
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Hollandsche gemêente
|noame=Nymeegn
|woapn=Nijmegen wapen.svg
|vlagge=Flag of Nijmegen.svg
|koarte=NL - locator map municipality code GM0268 (2016).png
|koarte2=Gem-Nijmegen-OpenTopo.jpg
|provinsje=Gelderland
|latitudeGraden=51
|latitudeMinuten=50
|latitudeSeconden=
|longitudeGraden=5
|longitudeMinuten=52
|longitudeSeconden=
|ipp=57,63
|land=52,81
|woater=4,82
|inw=182.480
|joar=2023
|dichtheid=3456
|hoofdplekke=Nijmeegn
|burgemêester=Hubert Bruls
|party=CDA
|postcode=6511-6663
|web=[https://www.nijmegen.nl/ www.nijmegen.nl]
}}
'''Nymeegn''' (in 't Nymeegs: ''Nimwèège'', [[Nederlands]]: ''Nijmegen'', [[Latyn]]: ''Noviomagus'') es de [[10 (getal)|tienste]] grôotste [[gemêente]] van [[Holland]] en de grôotste stee van de [[provinsje]] [[Gelderland]]. De stad ligt an de [[Woal (riviere)|Woal]], woaran da Nymeegn hem hèt ountwikkeld. Der weunn oungeveer 182.000 menschn in de gemêente en oungeveer 169.000 menschn in de stad (2023). De stad is administratief ounderverdêeld in [[9 (getal)|neegn]] stadsdêeln die were zyn ounderverdêeld in viernvêertig klindere wykn.<ref>[http://www2.nijmegen.nl/wonen/Wijken Wykn in Nymeegn] nijmegen.nl</ref>
Nymeegn ligt in 't [[Ryk van Nymeegn]] en in de [[Betuwe]].
==Geschiedenisse==
De noame Nymeegn zou kommn van de [[Keltn|Keltische]] woordn magos ('vlakte' of 'markt') en novio ('nieuw'). De [[Romeins Ryk|Romeinn]] latiniseerdn da vervolgns toet ''Noviomagus''. Ze gebruuktn 't ols toponiem vo verschillnde steedn mee an te duudn. Nymeegn wierd ''Ulpia Noviomagus Batavorum'' genoamd. In den tyd van [[Karel den Grôotn]] noemde de stad ''Numaga'', da mettertyd in ''Nieumeghen'' ('Nieuw-megen') of ''Nymeegn'' veranderde.
In de binnestad van Nymeegn stoan een antal ryksmonumentoale uzen, e kerke en e kastêel.
[[Ofbeeldienge:Nijmegen, Holland - panoramio - Eduardo Manchon.jpg|thumb|left|{{center|Zicht ip 't oud gemêenthuus in Nymeegn (ryksmonument)}}]]
<gallery widths="175" heights="125">
Ofbeeldienge:Overzicht voorgevel - Nijmegen - 20337537 - RCE.jpg|Zicht ip ’t oud klôoster, pensionoat Mariënbosch in Nymeegn (ryksmonument)
Ofbeeldienge:Nijmegen Rijksmonument 523041 Gemaal Ubbergseweg 5.JPG|Zicht ip de pompinstalloasje ''Hollandsch - Duitsch gemaal'' uut 1933 in Nymeegn (ryksmonument)
Ofbeeldienge:NatuurmuseumNijmegen2005.jpg|Zicht ip 't nateurmuseum uut 1913 in Nymeegn
</gallery>
==Bekende musea in Nymeegn==
Anatomisch Museum,<ref>[https://www.radboudumc.nl/onderwijs/museumvooranatomieenpathologie/pages/default.aspx Anatomisch Museum an 't Geert Grootepling-Zuud] radboudumc.nl</ref> Museum 't Valkhof,<ref>[http://www.museumhetvalkhof.nl/ Museum 't Valkenhof an 't Kelfkensbus] museumhetvalkhof.nl</ref> muZIEum,<ref>[http://www.muzieum.nl/ MUZIEUM an 't Keizer Karelpling] muzieum.nl</ref> Natuurmuseum Nymeegn,<ref>[https://web.archive.org/web/20141028194154/http://natuurmuseum.nl/ Natuurmuseum Nymeegn an de Gerard Noodtstroate] natuurmuseum.nl (gearchivêerd)</ref> Stratemakerstoren,<ref>[https://web.archive.org/web/20141029084522/http://www.stratemakerstoren.nl/ Stroatemakerstorre an de Woalkade] stratemakerstoren.nl</ref> Velorama<ref>[https://web.archive.org/web/20141027115823/http://velorama.nl/ Velorama an de Woalkade] velorama.nl</ref> en Huus van de Nymeegse Geschiedenisse.<ref>[http://www.huisvandenijmeegsegeschiedenis.nl/info/Hoofdpagina Huus van de Nymeegse Geschiedenisse an de Mariënburg] huisvandenijmeegsegeschiedenis.nl</ref>
==Stadsdêeln en wykn==
De stadsdêeln en wykn met hunder officiële noame zyn:
{| class=vatop
|
*Nijmegen-Noord (met de wykn)
*Oosterhout & Ressen
*Lent & Ressen
*Nijmegen-Centrum (met de wykn)
*Benedenstad
*Stadscentrum
*Nijmegen-Oost (met de wykn)
*Altrade
*Galgenveld
*Bottendaal
*Hengstdal
*Hunnerberg
*Kwakkenberg
*Groenewoud
*Ooyse
*Schependom
*Nijmegen-Zuid (met de wykn)
*Hatert
*Hatertse Hei
*Grootstal
*Brakkenstein
*Nijmegen-Midden (met de wykn)
*Nije Veld (met doarin ook Willemskwartier)
*Hazenkamp
*Goffert
*St. Anna
*Heyendaal
|width=25|
|
*Nijmegen-Nieuw-West (met de wykn)
*Hees
*Heseveld
*Neerbosch-Oost
*Haven- en industrieterrein
*Nijmegen-Oud-West (met de wykn)
*Wolfskuil
*Biezen met o.a. Waterkwartier
*Park West
*Dukenburg (met de wykn)
*Aldenhof
*Lankforst
*Malvert
*Meijhorst
*Staddijk
*Tolhuis
*Vogelzang
*Weezenhof
*Zwanenveld
*Lindenholt (met de wykn)
*'t Acker
*De Kamp
*'t Broek
*Kerkenbos
*WestKanaaldijk
*Neerbosch-West
*Bijsterhuizen
|}
==Trivia==
*Nymeegn is d' oudste stee van Holland.<ref>[http://www2.nijmegen.nl/bezoek/historienijmegen Historie van Nymeegn] nijmegen.nl</ref>
*In Nymeegn is joarlyks de Nymeegse 4-doagse.<ref>[http://www.4daagse.nl/nl/ Nymeegse 4-doagse] 4daagse.nl</ref>
==Bekende Nymeegnoars==
*[[Dries van Agt]], premier, hôogleroare in Nymeegn
*Hans Alders, polletieker
*Frank Boeijen, zanger
*Kitty Courbois, actrice
*[[Rob Jetten]], premier
==Referensjes==
<references/>
==Externe koppeliengn==
*[http://spannendegeschiedenis.nl/?gclid=CK7n_tvC6sECFTLMtAodQBAAMw De geschiedenisse van Nymeegn - spannendegeschiedenis.nl]
* [https://web.archive.org/web/20231125063102/https://www.plaatsengids.nl/nijmegen Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/gemeente/nijmegen/ AlleCijfers]
{{Commonscat|Nijmegen|Nymeegn}}
[[Categorie:Gemêente in Gelderland]]
[[Categorie:Plekke in Gelderland]]
[[Categorie:Stad in Olland]]
es76rbnnh4bczjlp3neioe3vu0zuo92
Fuad Rifka
0
20760
328226
326892
2026-10-24T09:23:22Z
Vluvlu
31944
328226
wikitext
text/x-wiki
{{streektoale|Noordelik West-Vlams}}
'''Fuad Rifka''' ([[28 december]] [[1930]] in Kafroun by Tartus, [[Syrië]]; † [[14 meie]] [[2011]]<ref>[https://web.archive.org/web/20120201142030/http://de.qantara.de/Der-Advokat-poetischer-Achtsamkeit/16147c16373i0p8/index.html Nachruf auf Fuad Rifka] in ''Qantara.de'', abgerufen am 17. Mai 2011</ref>) was e Syriesch-Libaneesche ooglêeroare in Filozofie, dichtre en ook êen van de belangrykste vertoalers uut 't [[Duuts]]ch no 't [[Aroabiesche toale|Aroabiesch]]. Y was tegoare mê Ali Ahmed Said (Adonis) en [[Mahmoud Darwish]] by de verniewrs van d' Aroabiesche lyriek. Zyn vertoaliengn brochten in d' êeste plekke [[Rainer Maria Rilke]] en Friedrich Hölderlin dichtre by veele leezrs in 't Noabye Oostn; alle twêe die dichtrs adddn ook 'n invloed ip zyn eign kloare beeldsproake zoendre ingewikklde grôotsproake.
== Leevn ==
Fuad Rifka stammt uut e Syriesche [[Christndom|kristlikke]] famielje en y kwam lik kiend mê zyn famielje no Libanon, woa datn in 't dorp ipgruujde. Y gienk no 't schôole in Beirut. Mêt e beuze van de ''Deutscher Akademischer Austauschdienst'' (DAAD) <ref>[https://web.archive.org/web/20101225010540/http://www.daad.de/alumni/netzwerke/vip-galerie/nordafrika/15104.de.html Angaben auf der Seite des DAAD], abgerufen am 12. Dezember 2010</ref> kwam y no [[Duutsland]] en y promoveerde in 1965 an d' Universiteit van Tübingen oovre Martin Heidegger. Tusschn 1966 en 2005 wastn ooglêeroare an de Libaneesch-Ameriekoansche Universiteit van Beirut.
Y koesterde e grôote liefde vo de Duutsche toale. Al in 1957 wast y êen van de stichtrs van 't Tydschrift ''SHI'R'' (aroabiesch vo "[[Dichtkunste]]") en y vertoalde oendr andre Hölderlin, Rainer Maria Rilke, Georg Trakl, Novalis en Johann Wolfgang von Goethe.
== Eerbetôon ==
* Friedrich-Gundolf-Preis van de ''Deutsche Akademie für Sprache und Dichtung'' (2001)
* Bundesverdienstkreuz am Bande (2005)
* Goethe-Medaille (2010)
== Werkn ==
* 1990 : Tagebuch eines Holzsammlers, [Gedichtn Aroabiesch-Duuts, vertoald deur Ursula und Simon Yussuf Assaf], ''Heiderhoff'', Eisingen, ISBN 3-921640-86-5.
* 2005 : Das Tal der Rituale [Gedichtn Aroabiesch-Duutsch, Nawoord van Stefan Weidner, vertoald deur Ursula und Simon Yussuf Assaf, Stefan Weidner], ''Straelener Manuskripte'', Straelen, ISBN 978-3-89107-052-9.
* 2006 : Die Reihe der Tage ein einziger Tag [Gedichne Aroabiesch-Duutsch, vertoald deur Fouad el-Auwad], ''Schiler'', Berlin, ISBN 978-3-89930-147-2.
==E proevrtje==
{|
! أحلام
! Droomn
|-
|
: فى الصباح يحلم بالمساء٬
: فى المساء يحلم بالصباح
: وبين الحلم والحلم
: يُغمض عينيه ٬ ويحلم ۰
: يعرف أنّ الذي لم يبحر
: زمن العواصف ٬
: ۰ لن يبحر بعد الآن
: طويلاً سيغفو
: ولامن يدقّ الباب۰
|
: In de nuchtnd droomtn van den aavnd,
: In den aavnd droomtn van de nuchtnd,
: en tusschn de droom en de droom,
: sluutn zn oogn en droomt.
: Y wit da wie datr nie ip zêe gienk
: otr veele wiend was,
: nôojt mèè ip zêe go goan.
:Lange goatn knikkebolln
:en niemand kloptr ip de deure.
|}
== E bitje voddr kykn==
* 2001 : De ruïne van de soefi. Gedichten van Fuad Rifka, Selectie en vertaling : Germain Droogenbroodt - Fuad Rifka, ''Point V.Z.W.'', Ninove, ISBN 90-71152-75-8
== Eksterne koppliengn ==
* [https://portal.dnb.de/opac.htm?method=simpleSearch&query=124137938 Fuad Rifka (''opac'')]
* [http://www.perlentaucher.de/autor/fuad-rifka.html Fuad Rifka (''perlentaucher'')]
* [http://www.literaturfestival.com/teilnehmer/autoren/2004/fuad-rifka Angaben auf der Seite des ''Internationalen Literaturfestivals Berlin'']
* [http://www.goethe.de/uun/gme/pre/de6388167.htm Würdigung des Goethe-Instituts für den Preisträger der Goethe-Medaille 2010]
* [http://www.youtube.com/watch?v=pUGp3fmlfcY Interview mit ''Deutsche Welle-TV'' (dt./engl.)]
== Verwyziengn ==
<references />
{{DEFAULTSORT:Rifka, Fuad}}
[[Categorie:Syrische dichter]]
[[Categorie:Filosoof]]
oggyxdy652l16exrcf8ftv3c900yc0z
328227
328226
2026-10-24T09:23:51Z
Vluvlu
31944
328227
wikitext
text/x-wiki
{{streektoale|Noordelik West-Vlams}}
'''Fuad Rifka''' ([[28 december]] [[1930]] in Kafroun by Tartus, [[Syrië]]; † [[14 meie]] [[2011]]<ref>[https://web.archive.org/web/20120201142030/http://de.qantara.de/Der-Advokat-poetischer-Achtsamkeit/16147c16373i0p8/index.html Nachruf auf Fuad Rifka] in ''Qantara.de'', abgerufen am 17. Mai 2011</ref>) was e Syriesch-Libaneesche ooglêeroare in filosofie, dichtre en ook êen van de belangrykste vertoalers uut 't [[Duuts]]ch no 't [[Aroabiesche toale|Aroabiesch]]. Y was tegoare mê Ali Ahmed Said (Adonis) en [[Mahmoud Darwish]] by de verniewrs van d' Aroabiesche lyriek. Zyn vertoaliengn brochten in d' êeste plekke [[Rainer Maria Rilke]] en Friedrich Hölderlin dichtre by veele leezrs in 't Noabye Oostn; alle twêe die dichtrs adddn ook 'n invloed ip zyn eign kloare beeldsproake zoendre ingewikklde grôotsproake.
== Leevn ==
Fuad Rifka stammt uut e Syriesche [[Christndom|kristlikke]] famielje en y kwam lik kiend mê zyn famielje no Libanon, woa datn in 't dorp ipgruujde. Y gienk no 't schôole in Beirut. Mêt e beuze van de ''Deutscher Akademischer Austauschdienst'' (DAAD) <ref>[https://web.archive.org/web/20101225010540/http://www.daad.de/alumni/netzwerke/vip-galerie/nordafrika/15104.de.html Angaben auf der Seite des DAAD], abgerufen am 12. Dezember 2010</ref> kwam y no [[Duutsland]] en y promoveerde in 1965 an d' Universiteit van Tübingen oovre Martin Heidegger. Tusschn 1966 en 2005 wastn ooglêeroare an de Libaneesch-Ameriekoansche Universiteit van Beirut.
Y koesterde e grôote liefde vo de Duutsche toale. Al in 1957 wast y êen van de stichtrs van 't Tydschrift ''SHI'R'' (aroabiesch vo "[[Dichtkunste]]") en y vertoalde oendr andre Hölderlin, Rainer Maria Rilke, Georg Trakl, Novalis en Johann Wolfgang von Goethe.
== Eerbetôon ==
* Friedrich-Gundolf-Preis van de ''Deutsche Akademie für Sprache und Dichtung'' (2001)
* Bundesverdienstkreuz am Bande (2005)
* Goethe-Medaille (2010)
== Werkn ==
* 1990 : Tagebuch eines Holzsammlers, [Gedichtn Aroabiesch-Duuts, vertoald deur Ursula und Simon Yussuf Assaf], ''Heiderhoff'', Eisingen, ISBN 3-921640-86-5.
* 2005 : Das Tal der Rituale [Gedichtn Aroabiesch-Duutsch, Nawoord van Stefan Weidner, vertoald deur Ursula und Simon Yussuf Assaf, Stefan Weidner], ''Straelener Manuskripte'', Straelen, ISBN 978-3-89107-052-9.
* 2006 : Die Reihe der Tage ein einziger Tag [Gedichne Aroabiesch-Duutsch, vertoald deur Fouad el-Auwad], ''Schiler'', Berlin, ISBN 978-3-89930-147-2.
==E proevrtje==
{|
! أحلام
! Droomn
|-
|
: فى الصباح يحلم بالمساء٬
: فى المساء يحلم بالصباح
: وبين الحلم والحلم
: يُغمض عينيه ٬ ويحلم ۰
: يعرف أنّ الذي لم يبحر
: زمن العواصف ٬
: ۰ لن يبحر بعد الآن
: طويلاً سيغفو
: ولامن يدقّ الباب۰
|
: In de nuchtnd droomtn van den aavnd,
: In den aavnd droomtn van de nuchtnd,
: en tusschn de droom en de droom,
: sluutn zn oogn en droomt.
: Y wit da wie datr nie ip zêe gienk
: otr veele wiend was,
: nôojt mèè ip zêe go goan.
:Lange goatn knikkebolln
:en niemand kloptr ip de deure.
|}
== E bitje voddr kykn==
* 2001 : De ruïne van de soefi. Gedichten van Fuad Rifka, Selectie en vertaling : Germain Droogenbroodt - Fuad Rifka, ''Point V.Z.W.'', Ninove, ISBN 90-71152-75-8
== Eksterne koppliengn ==
* [https://portal.dnb.de/opac.htm?method=simpleSearch&query=124137938 Fuad Rifka (''opac'')]
* [http://www.perlentaucher.de/autor/fuad-rifka.html Fuad Rifka (''perlentaucher'')]
* [http://www.literaturfestival.com/teilnehmer/autoren/2004/fuad-rifka Angaben auf der Seite des ''Internationalen Literaturfestivals Berlin'']
* [http://www.goethe.de/uun/gme/pre/de6388167.htm Würdigung des Goethe-Instituts für den Preisträger der Goethe-Medaille 2010]
* [http://www.youtube.com/watch?v=pUGp3fmlfcY Interview mit ''Deutsche Welle-TV'' (dt./engl.)]
== Verwyziengn ==
<references />
{{DEFAULTSORT:Rifka, Fuad}}
[[Categorie:Syrische dichter]]
[[Categorie:Filosoof]]
tr4jkzu8atokhx98rwp0ilknweoeyvo
328228
328227
2026-10-24T09:32:17Z
Vluvlu
31944
328228
wikitext
text/x-wiki
{{streektoale|Noordelik West-Vlams}}
'''Fuad Rifka''' ([[28 december]] [[1930]] in Kafroun by Tartus, [[Syrië]]; † [[14 meie]] [[2011]]<ref>[https://web.archive.org/web/20120201142030/http://de.qantara.de/Der-Advokat-poetischer-Achtsamkeit/16147c16373i0p8/index.html Nachruf auf Fuad Rifka] in ''Qantara.de'', abgerufen am 17. Mai 2011</ref>) was e Syriesch-Libaneesche ooglêeroare in filosofie, dichter en ook êen van de belangrykste vertoalers uut 't [[Duuts]]ch no 't [[Aroabiesche toale|Aroabiesch]]. Y was tegoare mê Ali Ahmed Said (Adonis) en [[Mahmoud Darwish]] by de verniewrs van d' Aroabiesche lyriek. Zyn vertoaliengn brochten in d' êeste plekke [[Rainer Maria Rilke]] en Friedrich Hölderlin dichtre by veele leezrs in 't Noabye Oostn; alle twêe die dichtrs adddn ook 'n invloed ip zyn eign kloare beeldsproake zoendre ingewikklde grôotsproake.
== Leevn ==
Fuad Rifka stammt uut e Syriesche [[Christndom|kristlikke]] famielje en y kwam lik kiend mê zyn famielje no Libanon, woa datn in 't dorp ipgruujde. Y gienk no 't schôole in Beirut. Mêt e beuze van de ''Deutscher Akademischer Austauschdienst'' (DAAD) <ref>[https://web.archive.org/web/20101225010540/http://www.daad.de/alumni/netzwerke/vip-galerie/nordafrika/15104.de.html Angaben auf der Seite des DAAD], abgerufen am 12. Dezember 2010</ref> kwam y no [[Duutsland]] en y promoveerde in 1965 an d' Universiteit van Tübingen oovre Martin Heidegger. Tusschn 1966 en 2005 wastn ooglêeroare an de Libaneesch-Ameriekoansche Universiteit van Beirut.
Y koesterde e grôote liefde vo de Duutsche toale. Al in 1957 wast y êen van de stichtrs van 't Tydschrift ''SHI'R'' (aroabiesch vo "[[Dichtkunste]]") en y vertoalde oendr andre Hölderlin, Rainer Maria Rilke, Georg Trakl, Novalis en Johann Wolfgang von Goethe.
== Eerbetôon ==
* Friedrich-Gundolf-Preis van de ''Deutsche Akademie für Sprache und Dichtung'' (2001)
* Bundesverdienstkreuz am Bande (2005)
* Goethe-Medaille (2010)
== Werkn ==
* 1990 : Tagebuch eines Holzsammlers, [Gedichtn Aroabiesch-Duuts, vertoald deur Ursula und Simon Yussuf Assaf], ''Heiderhoff'', Eisingen, ISBN 3-921640-86-5.
* 2005 : Das Tal der Rituale [Gedichtn Aroabiesch-Duutsch, Nawoord van Stefan Weidner, vertoald deur Ursula und Simon Yussuf Assaf, Stefan Weidner], ''Straelener Manuskripte'', Straelen, ISBN 978-3-89107-052-9.
* 2006 : Die Reihe der Tage ein einziger Tag [Gedichne Aroabiesch-Duutsch, vertoald deur Fouad el-Auwad], ''Schiler'', Berlin, ISBN 978-3-89930-147-2.
==E proevrtje==
{|
! أحلام
! Droomn
|-
|
: فى الصباح يحلم بالمساء٬
: فى المساء يحلم بالصباح
: وبين الحلم والحلم
: يُغمض عينيه ٬ ويحلم ۰
: يعرف أنّ الذي لم يبحر
: زمن العواصف ٬
: ۰ لن يبحر بعد الآن
: طويلاً سيغفو
: ولامن يدقّ الباب۰
|
: In de nuchtnd droomtn van den aavnd,
: In den aavnd droomtn van de nuchtnd,
: en tusschn de droom en de droom,
: sluutn zn oogn en droomt.
: Y wit da wie datr nie ip zêe gienk
: otr veele wiend was,
: nôojt mèè ip zêe go goan.
:Lange goatn knikkebolln
:en niemand kloptr ip de deure.
|}
== E bitje voddr kykn==
* 2001 : De ruïne van de soefi. Gedichten van Fuad Rifka, Selectie en vertaling : Germain Droogenbroodt - Fuad Rifka, ''Point V.Z.W.'', Ninove, ISBN 90-71152-75-8
== Verwyziengn ==
<references />
== Externe koppeliengn ==
* [https://portal.dnb.de/opac.htm?method=simpleSearch&query=124137938 Fuad Rifka (''opac'')]
* [http://www.perlentaucher.de/autor/fuad-rifka.html Fuad Rifka (''perlentaucher'')]
* [http://www.literaturfestival.com/teilnehmer/autoren/2004/fuad-rifka Angaben auf der Seite des ''Internationalen Literaturfestivals Berlin'']
* [http://www.goethe.de/uun/gme/pre/de6388167.htm Würdigung des Goethe-Instituts für den Preisträger der Goethe-Medaille 2010]
* [http://www.youtube.com/watch?v=pUGp3fmlfcY Interview mit ''Deutsche Welle-TV'' (dt./engl.)]
{{DEFAULTSORT:Rifka, Fuad}}
[[Categorie:Syrische dichter]]
[[Categorie:Filosoof]]
m4x0vfkc24u40ftrhfmqc4w11vqzajh
Thomas Hobbes
0
21046
328213
324251
2026-10-24T08:54:11Z
Vluvlu
31944
/* Werkn */
328213
wikitext
text/x-wiki
{{Bofartikel_ster}}
[[Ofbeeldienge:Thomas_Hobbes_(portrait).jpg|thumb|200px|Thomas Hobbes, eschilderd deur John Michael Wright [[Ofbeeldienge:Unterschrift Thomas Hobbes englischer Mathematiker, Staatstheoretiker und Philosoph.png|center|frameless|class=notpageimage skin-invert-image|Handteikening Thomas Hobbes Engelse wiskundige, politieke theoreticus en filosoof, hei es Tho ː Hobbes]]]]
'''Thomas Hobbes''' (Westport ([[Wiltshire]]), [[5 april]] [[1588]] – Hardwick Hall ([[Derbyshire]]), [[4 december]] [[1679]]) wos nen [[Ingeland|Iengelschn]] filosôof.
Hobbes wierd olgemêen gezien lyk êen van de groundleggers van de moderne polletieke filosofie. Zyn bekendste werk es zyn in [[1651]] uutgekommn boek ''Leviathan''.
==Leevn==
===Jounge joarn===
Thomas Hobbes wierd ip 5 april 1588 geboorn in Westport, wa nu ounderdêel es van Malmesbury in't Iengelsche groafschap Wiltshire, in tydde da Iengeland bedreygd wos deur de kommendn invol van de Spoansche Armada. Over zynne jeugd es ter bikkans nietn gekend, zelfst de noame van zyn moeder es niet bewoard. Zyn voader, die ôok Thomas noemde, wos dominee in Charlton en Westport. Thomas Hobbes ad e ryke suukernoenkel langs voaderskant, Francis Hobbes, die welgesteld wos deur de commerce. Thomas' voader moeste zy vrouwe en kinders achterloatn toenda tie gedwoungn wierd na [[Londn]] te vluchtn achter datn buutn an zyn eign kerke in battroage grakte me nen andern predikant . Voader Hobbes liet ierby zyn menoage dus in andn van zyn broere. Thomas Hobbes zelve wierd an zyn vier joar ipgeleyd in de kerke van Westport, woarachter em na de ''grammarschool'' in Malmesbury gienk en vodder na e privé-schole, geleyd deur Robert Latimer, nen ofgestudeerdn van d'universiteyt van [[Oxford]].
Round 1603 wierd Thomas Hobbes toegeloatn an d'universiteyt van Oxford, woar em Magdalen Hall bezocht. Den chef van Magdalen Hall, John Wilkinson wos nen puriteyn die Hobbes redely beïnvloed ed. In 1608 oalde Hobbes zyn ''Bachelor of Arts''. Derachter wierd em deurr Sir James Hussey anbevooln lyk perseunlyke begeleyder (''tutor'') van William, de zoon van William Cavendish, 2e groaf van Devonshire en baroung van Hardwick. Me die anstellienge begoest Hobbes' leevnslange liansje met d'oadellyke familje Cavendish.
Hobbes begeleydde William Cavendish op zyn teffrente reizn (de zogenoamde ''grand tour'' die ryke jounges van oadel in die tyd maktn). Byst die reizn koest Hobbes em vodder weetnschappelyk ountwikkeln en leyde em contacten me buutnlandsche gelêerdn. Achter da zyn werkgeever wos estorvn vound em nief werk lyk ''tutor'' van de zeune van Gervase Clifton.
===Joarn 1630 en 1640===
In 1631 kwam Hobbes ipnief in dienst van de familje Cavendish. Je wierd de ''tutor'' van de zeune van zyn vroegern lêerlieng, William Cavendish, ip da moment den toekomstign derdn groaf van Devonshire. In de zeevn joarn tusschn 1631 en 1638 wos Hobbes nie ollêene actief lyk ''tutor'', mo breydde em ôok zyn eign kennisse van de filosofie uut. In 1636 bezocht em [[Firenze]], woar em in contact kwam me [[Galilei]]. Vermoedelyk rakte nem doar bekend me de troageydswet van Galilei. Ne rakte der van oovertuugd da constante beweegienge de nateurlyke stoat van olle dingn es. Loater participeerde ie an filosofische discuusjegroepn in [[Parys]] die surtout g'organiseerd woarn deur Marin Mersenne. Vanof 1637 beschouwde Hobbes zyn eign lyk filosôof én weetnschapper.
't Verlôop van d'[[Iengelsche Burgeroorloge]] (1642-1651) makte e grôote impresje ip Hobbes en zo ne grôotn invloed en ip zyn polletieke filosofie. Me da Hobbes keuniengsgezind wos, moest em uut Ingeland vluchtn. Zyn belangrykste polletieke werken, ''De Cive'' en ''Leviathan'', zyn in die periode eschreevn. Ne schreef ôok ne commentoar ip [[René Descartes]] zyn Meditoasjes.
===Were in Iengeland===
In 1651 koest Hobbes werekêern nor Iengeland. Ne kwam der in discuusje me John Bramhall die 't bestoan van de vrye wil van de miensch verdedigde, wa da Hobbes ountkende. Tusschn John Wallis en Hobbes ountstound er onêenigeyd over de kwadrateure van de cerkel, toenda Hobbes trachtte van da te bewyzn.
Keunienk [[Koarel II van Ingeland|Koarel II]] spêeldigde e belangryke rolle in de beschermienge van Hobbes toenda 't Britse Loageruus in 1666 e wetsontwerp indiende da atheïsme en goddelôosheyd strafboar makte. Surtout de religieuze idee'n uut ''Leviathan'' kwoamn ierveure in anmerkienge. Hobbes was scheetebenauwd vo lyk schismatiek en ketter te word'n anzien: ne verbrandde zelfs sommigste van zyn compromitterende artikels. Round dezelfd'n tyd dee em ounderzoek na de statusse van de wettn over kettery woavan de resultoatn in drie korte dialôogn wierdn angekoundigd, die in 1668 in byloage an zijn [[Latyn]]sche vertoalienge van de ''Leviathan'' wierdn bygevoegd. In die byloage probeerde Hobbes te toogn da, me da 't "High Court of Commission" wos ipgeheevn, der gêen êen gerecht van kettery bestound woaran em verantwôordienge moeste ofleggn. Ôok koest er nietn kettery zyn, behalve verwerpienge van de gelôofsbelydenisse van Nicea, wa volgens Hobbes de ''Leviathan'' nie dee.
't Êenigste gevolg van de nieve wet wos da 't vo Hobbes wierd verbood'n van in Ingeland uutgoavn te publiceern over ounderwerpn die goan over 't mienschelyk gedrag. D'ediesjes van zyn werkn uut 1668 wierdn doarom in [[Amsterdam]] gedrukt. And're van zyn geschriftn zyn mo achter zyn dôod oopnboar gemoakt, woarounder ''Behemoth: the History of the Causes of the Civil Wars of England and of the Counsels and Artifices by which they were carried on from the year 1640 to the year 1662''. Byst êenigte tyd wos't an Hobbes zelfs nie gepermitteerd vo te reageern ip publikoasjes, wa zyn teegnstanders ôok over em zeyd'n. Oundanks die beperkiengn wos zy repuutoasje in't buutnland nog enorme. Teffrente hêern van oadel en weetnschappers kwoamn vôor em nor Iengeland.
Zyn latste werkn woarn en ipmerkelyke combinoasje: in 1672 kwam ter en autobiogroafie in Latijnsche verzn uut en e vertoaling van vier boekn van den [[Odyssee]] in "krachtig" Iengels rym. Da latste werk wierd in de joarn derachter ofgewerkt wannêer em e complêete vertoalienge van ozowel de [[Ilias]] os den Odyssee publiceerde.
In oktober 1679 wierd Hobbes (die intusschn over de 90 wos) getroffn deur e bloasandoenienge. Kort derachter kreeg em e beroerte. An de gevolgn doavan gienk tie ip 4 december 1679 dôo. Hobbes wierd begroavn in de Sint Johannes den Dôoper-kerke in Ault Hucknall in't groafschap Derbyshire.
==Polletieke filosofie==
[[Ofbeeldienge:Leviathan frontispiece cropped British Library.jpg|thumb|right|'t Veurblad van't boek ''Leviathan'']]
Hobbes ad en vrêe negatief mienschbêeld. Ne gink er van uut da de mienschn "van nateure" angeleyd zyn vo ollêene mo ulder eign belang te zoekn, woaby ze goan probeern van olles wa nie in ulder kroam past te vermeyd'n. Solidariteyt of publieke ideoaln spêeln dus gêen êenigte rol.Volgens Hobbes es de oersoamnleevienge der êen van en êeuwigdurend conflict: "nen ôorlog van iederêen teegn iederêen". Ip zoek na zyn eign belang komt iedere miensch ounvermeydelyk in conflict me d' and're. In de primitieve soamnleevienge triomfeert de dôodsangst: ne koeste der ip olle momentn 't slachtoffer zyn van d'hebzuchte of d'uutbreydiengsdrang van nen and'ren. D' êenigste iplossieng bestoat der volgens Hobbes uut van beroep te doen ip rationêel inzicht: vo diene permanentn ôorlog van iederêen teegn iederêen te vermeyd'n, es't rationêel voe ounder mekôar regels of te spreekn over de maniere woarip de leed'n van de soamenleevienge me mekoar moen omgoane. Vo die regels te loatn respecteern, droagn de burgers de macht obinn'n de soameleevienge over an nen soevereyn'n hêerser, die 't mandoat krygt van dedie die de regels oovrtreed'n, te bestrafn.
D' ôorsprounge van de stoat es dus e social contract, en de burgers stoan vrywillig ulder soevereyniteyt of, mor uut e welooverwoogn eignbelang. In principe moe den hêerser, de Leviathan, em oud'n an de moral en an de wettn. Mor me da 't verdwyn'n van de Leviathan desastreuze gevolgn zoe en, goat Hobbes dervan uut da olles gedoan moe wordn om zyn macht in stand t'oud'n. Zolange da de Leviathan erin sloagt van orde t'oud'n, moen de burgers ôok nor luustern. 't Bewoarn van den orde stoat dus veurip in de polletieke filosofie van Hobbes, en d'individuele vryheyd es ier an oundergeschikt gemakt.
Ter besluut moe men zyn ipvattiengn surtout gekoaderd zien in d'Iengelsche context van dien tyd, noamelyk de machtsstryd tusschn de keunien en 't parlement. Hobbes verdediegde de vorstelyke macht wel, maar mêent da dedie e mienschelyke creoasje es en da de vorst moe streevn na 't welzyn van zyn ounderdoan'n.
==Werkn==
* ''Eight Books of the Peloponnesian Warre Written by Thucydides … Interpreted'' (vertoalienge en interpretoasje van de Peloponnesische ôorloge van [[Thucydides]], 1629)
* ''A Briefe of the Art of Rhetorique'', (1637)
* ''The Elements of Law, Natural and Politic'' (1640)
* ''Objectiones tertiae ad Cartesii Meditationes'', in Descartes, ''Meditationes de prima philosophia'', (1641)
* ''De Motu, Loco et Tempore'' (êeste uutgoave in 1973 ounder den titel ''Thomas White's De Mundo Examined'')
* ''Le corps politique ou les elements de la loy morale et civile. Avec des reflexions sur la loy de nature, sur les serments, les pacts, & les diuerses fortes de gouuernements; leurs changemens, & leurs reuolotions''. Traduit d'anglois en francois par un de s n.O., (1652)
* ''Of Libertie and Necessitie'', (1654)
* ''Elementa Philosophiae'' (trilogie)
** ''De Corpore'' (1655)
** ''De homine'' (1658)
** ''De Cive'' (1642)
* ''Leviathan or The Matter, Forme and Power of a Common Wealth Ecclesiasticall and Civil'' (1651 Iengelsche uutgoave, 1670 geredigeerde Latynsche uutgave)
* ''Quadratura circuli, cubatio spherae, duplicatio cubi'', (1669)
* ''A Dialogue between a Philosopher and a Student of the Common Laws of England'' (1681)
* ''Behemoth: the History of the Causes of the Civil Wars of England and of the Counsels and Artifices by which they were carried on from the year 1640 to the year 1662'' (gerêed in 1668, mor ip vroage van Karel II nie uutgegeevn; in 1681 postume uutgekommn)
{{DEFAULTSORT:Hobbes, Thomas}}
[[Categorie:Iengelsche weetnschapper]]
[[Categorie:Filosoof]]
[[Categorie:Wikipedia:Bofartikel]]
efkamhrity8135a4je28bc6ttpj9hj3
Categorie:Iengelsche filosoof
14
21047
328216
280562
2026-10-24T08:59:32Z
Vluvlu
31944
De inoud van 't blad vervangn deur '{{delete}}'
328216
wikitext
text/x-wiki
{{delete}}
35r2j9t4ectnt1cmb7mlgcqvwz6h5k6
Categorie:Britsche filosoof
14
21048
328218
280563
2026-10-24T09:00:15Z
Vluvlu
31944
De inoud van 't blad vervangn deur '{{delete}}'
328218
wikitext
text/x-wiki
{{delete}}
35r2j9t4ectnt1cmb7mlgcqvwz6h5k6
Categorie:Filosoof noa nationaliteit
14
21049
328221
320356
2026-10-24T09:01:33Z
Vluvlu
31944
De inoud van 't blad vervangn deur '{{delete}}'
328221
wikitext
text/x-wiki
{{delete}}
35r2j9t4ectnt1cmb7mlgcqvwz6h5k6
Categorie:Belgische filosoof
14
21050
328215
280567
2026-10-24T08:59:13Z
Vluvlu
31944
De inoud van 't blad vervangn deur '{{delete}}'
328215
wikitext
text/x-wiki
{{delete}}
35r2j9t4ectnt1cmb7mlgcqvwz6h5k6
Ludwig Feuerbach
0
21080
328209
280739
2026-10-24T08:48:32Z
Vluvlu
31944
328209
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Ludwig feuerbach.jpg|thumb|180px|right]]
'''Ludwig Andreas Feuerbach''' ([[Landshut]], [[28 juli]] [[1804]] - Rechenberg by [[Nurnberg]], [[13 september]] [[1872]]) wos nen [[Duutsland|Duutschn]] filosôof.
Zyn boasiswerk ''Das Wesen des Christentums'' (“Over 't weezn van't christendom”) schrêef tie in 1841.
==Filosofie van Feuerbach==
Volgens Feuerbach es gelôof e sôorte van vervrêemdienge en veruutwendigienge (of en antithese lyk in't schema "These-Antithese-Synthese" van [[Georg Wilhelm Friedrich Hegel|Hegel]]). In't gelôof platst de miensch zyn eign weezn in e boovnnateurlyk ipperweezn. De miensch projecteert 't mêest wèirdevulle van zyn eign in e vrêemd weezn, noamelyk God. Dordeure vervremdt de miensch van zyn eign en voelt 'n em zyn eign klêene en machtelôos. Volgens Feuerbach wos 'n tyd gekommen vo de miensch van die wèirdevulle eignschappn die em ip God a geprojecteerd, were an zyn eign toe t'eigen'n. Feuerbach wilde dus religie nie bekampn mo ze ipheffn. Ne zei da overolsn woa ze de term God bêezign, da moeste vervangn word'n deur 't wôord miensch.
==Invloed ip Marx==
Feuerbach es e belangryke schoakel tusschn Hegel en [[Karl Marx|Marx]]. Feuerbach wos juuste lyk Marx ne links-hegelioan en surtout zynne kritiek ip gelôof èit Marx vrêe beïnvloed. [[Friedrich Engels]], de goe'n moat van Marx, zo loater schryvn dat ze ollemoale deur die vuurbeke (''Feuer-bach'') zyn gegoan. Marx gienk 't akkôord me 't feyt da gelôof e sôorte van vervrêemdienge es, mo ne zei da Feuerbach nie uutlei vo wa da de miensch zyn eign vervrêemdt in't gelôof; Volgest Marx lag d'ôorzôake van de vervrêemdienge iere in socioal-economische oumstandigeedn, mêer bepoald in de kapitalistische organizoasje van't werk.
{{Commonscat|Ludwig Andreas Feuerbach}}
{{DEFAULTSORT:Feuerbach, Ludwig}}
[[Categorie:Duutse weetnschapper]]
[[Categorie:Filosoof]]
qblrhkfg54ap6f3gzyz6pl85vbkibrj
328210
328209
2026-10-24T08:48:58Z
Vluvlu
31944
328210
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Ludwig feuerbach.jpg|thumb|180px|right]]
'''Ludwig Andreas Feuerbach''' ([[Landshut]], [[28 juli]] [[1804]] - Rechenberg by [[Nurnberg]], [[13 september]] [[1872]]) wos nen [[Duutsland|Duutschn]] filosôof.
Zyn boasiswerk ''Das Wesen des Christentums'' (“Over 't weezn van't christendom”) schrêef tie in 1841.
==Filosofie van Feuerbach==
Volgens Feuerbach es gelôof e sôorte van vervrêemdienge en veruutwendigienge (of en antithese lyk in't schema "These-Antithese-Synthese" van [[Georg Wilhelm Friedrich Hegel|Hegel]]). In't gelôof platst de miensch zyn eign weezn in e boovnnateurlyk ipperweezn. De miensch projecteert 't mêest wèirdevulle van zyn eign in e vrêemd weezn, noamelyk God. Dordeure vervremdt de miensch van zyn eign en voelt 'n em zyn eign klêene en machtelôos. Volgens Feuerbach wos 'n tyd gekommen vo de miensch van die wèirdevulle eignschappn die em ip God a geprojecteerd, were an zyn eign toe t'eigen'n. Feuerbach wilde dus religie nie bekampn mo ze ipheffn. Ne zei da overolsn woa ze de term God bêezign, da moeste vervangn word'n deur 't wôord miensch.
==Invloed ip Marx==
Feuerbach es e belangryke schoakel tusschn Hegel en [[Karl Marx|Marx]]. Feuerbach wos juuste lyk Marx ne links-hegelioan en surtout zynne kritiek ip gelôof èit Marx vrêe beïnvloed. [[Friedrich Engels]], de goe'n moat van Marx, zo loater schryvn dat ze ollemoale deur die vuurbeke (''Feuer-bach'') zyn gegoan. Marx gienk 't akkôord me 't feyt da gelôof e sôorte van vervrêemdienge es, mo ne zei da Feuerbach nie uutlei vo wa da de miensch zyn eign vervrêemdt in't gelôof; Volgest Marx lag d'ôorzôake van de vervrêemdienge iere in socioal-economische oumstandigeedn, mêer bepoald in de kapitalistische organizoasje van't werk.
{{Commonscat|Ludwig Andreas Feuerbach}}
{{DEFAULTSORT:Feuerbach, Ludwig}}
[[Categorie:Duutsche weetnschapper]]
[[Categorie:Filosoof]]
izk2dq91icgr5rvtlmro1f3j4557d0e
Categorie:Duutsche filosoof
14
21082
328219
280740
2026-10-24T09:00:31Z
Vluvlu
31944
De inoud van 't blad vervangn deur '{{delete}}'
328219
wikitext
text/x-wiki
{{delete}}
35r2j9t4ectnt1cmb7mlgcqvwz6h5k6
Adam Smith
0
21355
328214
295996
2026-10-24T08:55:30Z
Vluvlu
31944
328214
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Adam_Smith_The_Muir_portrait.jpg|thumb|right]]
'''Adam Smith''' (Kirkcadly, round [[5 juni]] [[1723]] - [[Edinburgh]], [[17 juli]] [[1790]]) wos nen [[Schotland|Schotsn]] moroalfilôsôof uut de [[Verlichtienge]] en êen van d'êeste weetnschappers die em bezighield me polletieke economie.
Zyn belangrykste werk wos ''An Inquiry into the Nature and Causes of the Wealth of Nations'' uut [[1776]], beter ofgekort gekend lyk ''The Wealth of Nations'', da beschouwd es lyk 't êeste moderne werk ip't gebied van d'economie. In Smith zyn boekn word'n ôok de princiepes van de vryemarkteconomie vo 't êest systemoatisch verdeedigd. Smith zei da by vulleedign vry-andel et "vrye spel van moatschappelyke krachtn" uutendelyk vo olleman de beste resultoatn gienk iplevern. Ezo lei Smith de boaziesse vo't economisch liberalisme.
{{Commonscat|Adam Smith (philosopher)}}
{{DEFAULTSORT:Smith, Adam}}
[[Categorie:Schotsche weetnschapper]]
[[Categorie:Econoom]]
[[Categorie:Filosoof]]
8arp5yzdizs6hfdsx8tiepre3bkaasn
Categorie:Schotsche filosoof
14
21357
328217
281827
2026-10-24T08:59:59Z
Vluvlu
31944
De inoud van 't blad vervangn deur '{{delete}}'
328217
wikitext
text/x-wiki
{{delete}}
35r2j9t4ectnt1cmb7mlgcqvwz6h5k6
Willem-Alexander van de Nederlandn
0
21415
328160
313042
2026-10-23T19:59:59Z
~2026-56756-17
31997
328160
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:American Battle Monuments Commission (ABMC) hosts the Memorial Day ceremony at Netherlands American Cemetery May 25, 2025 - 3 (Willem-Alexander).jpg|thumb|Willem-Alexander van de Nederlandn (2025)]]
'''Willem-Alexander Claus George Ferdinand, keunienk van de Nederlandn''', prins van [[Huus Nassau#Huus Oranje-Nassau|Oranje-Nassau]], jounkhêere van Amsberg ([[Utrecht (stad)|Utrecht]], [[27 april]] [[1967]]) is siddert [[30 april]] [[2013]] [[Lyste van keuniengn van de Nederlandn|keunienk van de Nederlandn]]. Hy is den oudste zeune van prinsesse Beatrix en prins Claus.
== Biografie ==
Krôonprinsesse Beatrix wierd in den oavond van [[25 april]] [[1967]] upgenoomn in 't Academisch Zieknhuus in Utrecht. Twêe doagn loater kwam prins Willem-Alexander ter weireld. Up vuuf plekkn in 't keunienkryk wierdn noa traditie 101 saluutschootn ofgevierd. Vanof zyn gebôorte wos 't hy twiddn in lyne vo de trôonipvolgienge.
Zyn voader dêed up 2 meie de gebôorteangifte in 't stadhuus van Utrecht. "Me noemn hem Alexander", zei prins Claus over de roepnoame.
Zyn volledige vôornoamn zyn:
*Willem-Alexander, Willem is traditionêel den êerste noame van een Oranje- trôonipvolger. Alexander is geweune e noame dan zyn ouders geirn hôordn. Der zou gêen historische betêkenisse zyn.
*Claus, noa zyn voader
*George
*Ferdinand, noa Ferdinand Groaf von Bismarck-Schönhausen, Claus zyn beste vriend, die ook getuuge wos by zyn trouw.
Up [[2 september]] [[1967]] wierd hy gedopt ols lid van de Nederlandsche Hervormde Kerke. Den dôopdienst gieng deure in de Grôte of Sint-Jacobskerke in [[Den Haag]] en wierd geleid deur hofpredikant dominee Henk Kater. De peetouders en dôopgetuugn van de prins woarn zyn grôotvoader prins Bernhard van Lippe-Biesterfeld, zyn grôotmoeder Gösta Freiin von dem Bussche-Haddenhausen, prinsesse (loater keuniginne) [[Margrethe II van Denemarkn|Margrethe van Denemarkn]], Ferdinand von Bismarck-Schönhausen ([[1930]]) en de vroegere minister-president Jelle Zijlstra. Renée Elisabeth Bradbrooke Smith-Röell ([[1938]]), e vriendinne van Beatrix, is ook e peetouder. By den dôop wierd de latste verteegnwôordigd deur heur grôotmoeder M.A.E. del Court van Krimpen-van Loon ([[1891]]-[[1983]]).
==Trôonswisselienge==
Up [[30 april]] [[2013]] dêed keuniginne Beatrix trôonsofstand vor heur zeune Willem-Alexander die heur dien dag ipvolgde ols keunienk.<ref>[https://web.archive.org/web/20160216125356/http://www.npo.nl/nos-inhuldiging-koning-willem-alexander/30-04-2013/POW_00636754 Inhuldigienge keunienk Willem-Alexander] npo.nl</ref><ref>[http://www.koningsdag27april.info/koning-willem-alexander/inhuldiging-willem-alexander/ Inhuldigienge Willem-Alexander] koningsdag27april.info</ref>
==Huwelyk==
Willem-Alexander is getrouwd mè Máxima Zorreguieta ([[17 meie]] [[1971]]) uut [[Argentinië]] en 't huwelyk is up [[2 februoari]] [[2002]] in de grôte zoale van de "Beurs van Berlage" voltrokkn deur burgemêester Job Cohen van [[Amsterdam]].
Z' hen t'hope drie dochters:
*Catharina-Amalia ([[7 december]] [[2003]])
*Alexia ([[26 juni]] [[2005]])
*Ariane ([[10 april]] [[2007]])
[[Ofbeeldienge:Willem-Alexander, Maxima and their daughters 2013.jpg|thumb|Keunienk Willem-Alexander, keuniginne Máxima en de prinsesjes Catharina-Amalia, Alexia en Ariane]]
== Referensjes ==
*[http://www.koninklijkhuis.nl/foto-en-video/portretfotos/koning-willem-alexander/ 't Keunienklyk Huus - koninklijkhuis.nl]
<references/>
{{Commons|Willem-Alexander of the Netherlands|Willem-Alexander van de Nederlandn}}
[[Categorie:Keunienk van de Nederlandn]]
[[Categorie:Huus Oranje-Nassau]]
ct9myre123l0dxrm11sucnqf775lph1
328161
328160
2026-10-23T20:01:56Z
~2026-56756-17
31997
/* Referensjes */
328161
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:American Battle Monuments Commission (ABMC) hosts the Memorial Day ceremony at Netherlands American Cemetery May 25, 2025 - 3 (Willem-Alexander).jpg|thumb|Willem-Alexander van de Nederlandn (2025)]]
'''Willem-Alexander Claus George Ferdinand, keunienk van de Nederlandn''', prins van [[Huus Nassau#Huus Oranje-Nassau|Oranje-Nassau]], jounkhêere van Amsberg ([[Utrecht (stad)|Utrecht]], [[27 april]] [[1967]]) is siddert [[30 april]] [[2013]] [[Lyste van keuniengn van de Nederlandn|keunienk van de Nederlandn]]. Hy is den oudste zeune van prinsesse Beatrix en prins Claus.
== Biografie ==
Krôonprinsesse Beatrix wierd in den oavond van [[25 april]] [[1967]] upgenoomn in 't Academisch Zieknhuus in Utrecht. Twêe doagn loater kwam prins Willem-Alexander ter weireld. Up vuuf plekkn in 't keunienkryk wierdn noa traditie 101 saluutschootn ofgevierd. Vanof zyn gebôorte wos 't hy twiddn in lyne vo de trôonipvolgienge.
Zyn voader dêed up 2 meie de gebôorteangifte in 't stadhuus van Utrecht. "Me noemn hem Alexander", zei prins Claus over de roepnoame.
Zyn volledige vôornoamn zyn:
*Willem-Alexander, Willem is traditionêel den êerste noame van een Oranje- trôonipvolger. Alexander is geweune e noame dan zyn ouders geirn hôordn. Der zou gêen historische betêkenisse zyn.
*Claus, noa zyn voader
*George
*Ferdinand, noa Ferdinand Groaf von Bismarck-Schönhausen, Claus zyn beste vriend, die ook getuuge wos by zyn trouw.
Up [[2 september]] [[1967]] wierd hy gedopt ols lid van de Nederlandsche Hervormde Kerke. Den dôopdienst gieng deure in de Grôte of Sint-Jacobskerke in [[Den Haag]] en wierd geleid deur hofpredikant dominee Henk Kater. De peetouders en dôopgetuugn van de prins woarn zyn grôotvoader prins Bernhard van Lippe-Biesterfeld, zyn grôotmoeder Gösta Freiin von dem Bussche-Haddenhausen, prinsesse (loater keuniginne) [[Margrethe II van Denemarkn|Margrethe van Denemarkn]], Ferdinand von Bismarck-Schönhausen ([[1930]]) en de vroegere minister-president Jelle Zijlstra. Renée Elisabeth Bradbrooke Smith-Röell ([[1938]]), e vriendinne van Beatrix, is ook e peetouder. By den dôop wierd de latste verteegnwôordigd deur heur grôotmoeder M.A.E. del Court van Krimpen-van Loon ([[1891]]-[[1983]]).
==Trôonswisselienge==
Up [[30 april]] [[2013]] dêed keuniginne Beatrix trôonsofstand vor heur zeune Willem-Alexander die heur dien dag ipvolgde ols keunienk.<ref>[https://web.archive.org/web/20160216125356/http://www.npo.nl/nos-inhuldiging-koning-willem-alexander/30-04-2013/POW_00636754 Inhuldigienge keunienk Willem-Alexander] npo.nl</ref><ref>[http://www.koningsdag27april.info/koning-willem-alexander/inhuldiging-willem-alexander/ Inhuldigienge Willem-Alexander] koningsdag27april.info</ref>
==Huwelyk==
Willem-Alexander is getrouwd mè Máxima Zorreguieta ([[17 meie]] [[1971]]) uut [[Argentinië]] en 't huwelyk is up [[2 februoari]] [[2002]] in de grôte zoale van de "Beurs van Berlage" voltrokkn deur burgemêester Job Cohen van [[Amsterdam]].
Z' hen t'hope drie dochters:
*Catharina-Amalia ([[7 december]] [[2003]])
*Alexia ([[26 juni]] [[2005]])
*Ariane ([[10 april]] [[2007]])
[[Ofbeeldienge:Willem-Alexander, Maxima and their daughters 2013.jpg|thumb|Keunienk Willem-Alexander, keuniginne Máxima en de prinsesjes Catharina-Amalia, Alexia en Ariane]]
== Verwyziengen ==
<references/>
== Externe koppelienge ==
*[http://www.koninklijkhuis.nl/foto-en-video/portretfotos/koning-willem-alexander/ 't Keunienklyk Huus - koninklijkhuis.nl]
{{Commons|Willem-Alexander of the Netherlands|Willem-Alexander van de Nederlandn}}
[[Categorie:Keunienk van de Nederlandn]]
[[Categorie:Huus Oranje-Nassau]]
djt0li1vwcfdt0fappx9waqh65qc6ac
2018
0
22958
328197
328086
2026-10-24T08:31:18Z
Vluvlu
31944
/* Gestorvn */
328197
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2015]] - [[2016]] - [[2017]] - '''{{PAGENAME}}''' - [[2019]] - [[2020]] - [[2021]]</div>
't Joar '''2018''' is e geweun joar die begunt ip e [[moandag]]. 't Is 't 18e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe volgenst de christelike joartellienge.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] wordt vôorzitter van de Road van d' Europeesche Unie.
* 1 - [[Leeuwarden]] ([[Holland]]) en Valletta ([[Malta]]) zyn vandejoare Culturele hoofdstad van Europa.
* [[18 januoari|18]] - E zwoare storm roast over [[Republiek Ierland|Ierland]], [[Grôot-Brittannië]], [[België]], [[Holland]], [[Duutsland]] en [[Pooln]]. Der valln tien dôoie. In België sterft er e vrouwe in [[Woals-Brabant]] achter dat e boom ip heur otto terechte kwam. In Gruitrode in [[Belgisch Limburg]] is 't dek van e schole weggevloogn.
;februoari
* 9-25 - De 23e Olympische Wienterspeeln worden g'houden in Pyeongchang, [[Zuud-Korea]].
* [[14 februoari|14]] - In Parkland, Florida wordn 17 studenten van de Marjory Stoneman Douglas High School dôodgeschootn deur e 19-joarige ex-student. Je wordt ang'houdn deur de lokoale poliesje.
* [[24 februoari|24]] - De Belgische schatser Bart Swings pakt e zilvern medaille ip d' Olympische Wienterspeeln in Pyeongchang. 't Is geleen van de Speeln van 1948 da België zilver wint.
;moarte
* [[4 moarte|4]] - In Salisbury in [[Iengeland]] wordn de Russische dubbelspiong Sergej Skripal en zyn dochter vergiftigd mè zenuwgoaze. 't Verênigd keunienkryk en andere Westersche landn peizn da [[Rusland]] der achter zit.
* [[23 moarte|3]] - By e terroristische gyzelienge in e supermarkt in de Fransche plekke Trèbes valln drie dôoie en ênigte zwoargekwetste. Den doader wordt dôodgeschootn deur de poliesje. IS eist den anslag ip.
* [[25 moarte|25]] - De [[Catalonië|Cataloanschn]] ex-minister-president Carles Puigdemont is an de Deens-Duutsche grenze deur de Duutsche poliesje g'arresteerd binst dat 'n vanuut [[Finland]] met den otto werekêerde noa [[België]], woa dat 'n sedert oktober in balliengschap verbluuft.
* 25 - By e grôte brand in e wienkelcenter in de de [[Siberië|Siberisch]]-Russische stad Kemerovo valln zeker 64 dôoie, woaroender vele joengers.
;april
* [[7 april|7]] - In Douma ([[Syrië]]) wordt er een anval mè chemische woapns uutgevoerd woarby mêer of tien dôoie en duuznde gekwetste zyn gevalln. Volgns de Westersche weireld is 't gebeurd in ipdracht van president Bashar al-Assad.
* [[14 april|14]] - De [[Verênigde Stoatn]], [[Vrankryk]] en 't [[Verênigd Keunienkryk]] bombardeern in [[Syrië]] e weetnschappelik oenderzoekscentrum en twêe woapndepots, ols vergeldienge vo den anval mè giftig goaze in Douma de 7stn april.
;meie
* [[12 meie|12]] - D' Israëlitische zangeresse Netta Barzilai wint 't Euroviezjesongfestival 2018 in [[Portugal]] mè 't liedje ''Toy''.
* [[26 meie|26]] - In de provinsje [[Belgisch Limburg]] gebeurt er een eirdbevienge met e kracht van 3,7 ip de [[schoale van Richter]].
* [[29 meie|29]] - In [[Luuk]] schiet er een 31-joarige vint drie menschn dôod en je wordt zelve dôodgeschootn deur de poliesje. IS eist den anslag ip.
;juni
* [[12 juni|12]] - Den Amerikoansche president [[Donald Trump]] en de Noord-Koreoansche leyder Kim Jong-un kommn tegoare ip 't eyland Sentosa vo te spreekn over 't kernwoapnprogram van Noord-Korea.
* [[14 juni|14]] - 't 21e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat van start in [[Rusland]].
;juli
* [[5 juli|5]] - [[Litouwn]] wordt lid van de OESO (Organisoasje vor Economische Soamnwerkienge en Oentwikkelienge).
* [[15 juli|15]] - Vrankryk wint 't Weireldkampioenschap foetbol 2018.
;ogustus
* [[10 ogustus|10]] - 'n Amerikoansche jury beslist da 't geloofweirdig is, dat e schoolconciërge zyn terminoale kanker ipgeloopn hèt deur 't gebruuk van Roundup. De fabrikant Monsanto wordt doarom veroordeeld toet e boete van $289.000.000.
* [[14 ogustus|14]] - De Ponte Morandi, e brugge in den [[Italië|Italioansche]] stad [[Genua]], stort gedeeltelyk in binst zwoare reegnval. Teminste 42 menschn stervn.
;september
* [[1 september|1]] - E verbod ip de verkoop van halogeenlampn binn d' [[Europeesche Unie]] komt van kracht.
* [[2 september|2]] - In [[Rio de Janeiro]] brandt 't Nationaal Museum van [[Brazilië]] uut. E groot deel van de nateurhistorische en archeologische collecsje goat verloorn.
; oktober
* [[2 oktober|2]] - Moord ip de Saudische journalist Jamal Khashoggi in 't consuloat van zyn land in Istanbul. Kroonprins Mohammed bin Salman van Saoedi-Arabië is doa woarschynlyk by betrokkn.
;november
* [[1 november|1]] - In [[België]] wordn de rechtbankn van koophandel ofgeschaft en ommegevormd toet oendernemiengsrechtbankn.
* [[11 november]] - 't Is 100 joar geleedn dat den [[Eeste Weireldoorloge]] g'endigd is.
;december
* [[18 december|18]] - De Belgische regerienge valt achter dat eeste minster Charles Michel zyn oentslag indient by de keunienk.
== Geboorn ==
== Gestorvn ==
[[Ofbeeldienge:Ke Riema en Terry Van Ginderen in de jaren zestig jpg.jpg|thumb|Tante Terry (lienks) me Ke Riema]]
;januoari
* [[7 januoari|7]] - France Gall (70), Fransche zangeresse
* [[20 januoari|20]] - Paul Bocuse (91), Fransche chef-kok
* [[30 januoari|30]] - Terry Van Ginderen (Tante Terry) (86), Vlamsche tv-presentatrice
* [[31 januoari|31]] - Rita Deneve (73), Vlamsche zangeresse en actrice
;februoari
* [[14 februoari|14]] - [[Ruud Lubbers]] (78), Hollandsche polletieker
* [[26 februoari|26]] - Mies Bouwman (88), Hollandsche tv-presentatrice
;moarte
* [[4 moarte|4]] - Mark Vanlombeek (67), Vlamsche journalist en pollitieker
* [[7 moarte|7]] - Jan Schodts (80), Vlamsche tv-presentateur en journalist
* [[14 moarte|14]] - Stephen Hawking (76), Iengelsche nateurkundign, wiskundign en kosmoloog
* [[31 moarte|31]] - Frank Aendenboom (76), Vlamschn acteur
;april
* [[2 april|2]] - Winnie Mandela (81), Zuud-Afrikoansche anti-apartheidsactiviste
* [[3 april|3]] - Johan Stollz (88), Vlamsche zanger, pianist en compositeur
* [[5 april|5]] - Eric Bristow (60), Iengelsche [[veugelpyk]]er
* [[6 april|6]] - Julien Van Remoortere (87), Vlamsche schryver
* [[13 april|13]] - Miloš Forman (86), Tsjechisch-Amerikoansche regisseur
* [[17 april|17]] - Barbara Bush (92), Amerikoansche first lady
;meie
* [[4 meie|4]] - Renate Dorrestein (64), Hollandsche schryfster
* [[6 meie|6]] - Eric Geboers (55), Vlamsche mottocrosser
* [[30 meie|30]] - Herman De Reuse (74), Vlamsche pollitieker
;juni
* [[19 juni|19]] - Elisabeth van Denemarkn (83), Deensche prinsesse
;juli
* [[9 juli|9]] - Peter Carington (99), Iengelsche minister en secretoaris-generoal van de NAVO
;ogustus
* [[16 ogustus|16]] - Aretha Franklin (76), Amerikoansche soulzangeresse
* [[18 ogustus|18]] - Kofi Annan (80), [[Ghana|Ghaneesche]] diplomoat
* [[25 ogustus|25]] - John McCain (81), Amerikoansche senateur
;september
* [[6 september|6]] - Burt Reynolds (82), Amerikoanschn acteur
* [[14 september|14]] - Anneke Grönloh (76), Hollandsche zangeresse
;oktober
* [[1 oktober|1]] - Charles Aznavour (94), Frans-Armeensche zanger
* [[3 oktober|3]] - Hugo Raspoet (77), Vlamsche zanger
* [[4 oktober|4]] - Walter Capiau (80), Vlamsche radio- en tv-presentateur
* [[6 oktober|6]] - Montserrat Caballé (85), Spoansche soproan en operazangeresse
* [[7 oktober|7]] - Ludo Monset (72), West-Vlamsche pollitieker en burgemêester van Blanknberge
* [[13 oktober|13]] - [[Nesten]] (71), West-Vlamsche cartoonist
* [[20 oktober|20]] - [[Wim Kok]] (80), Hollandsche polletieker
* 20 - Hugo de Ridder (86), Vlamsche journalist
;november
* [[26 november|26]] - Bernardo Bertolucci (77), Italioansche regisseur
* 26 - Luc Deflo (60), Vlamsche schryver
* [[30 november|30]] - George H.W. Bush (94), Amerikoansche pollitieker en 41e president van de Verênigde Stoatn
;december
* [[3 december|3]] - Albert Frère (92), Belgischn oendernemer
* [[14 december|14]] - [[Jean-Pierre Van Rossem]] (73), West-Vlamsche beurs'andeleir en politieker
* [[15 december|15]] - Philippe Moureaux (79), Belgische pollitieker
{{commonscat|2018}}
[[Categorie:2010-2019|2018]]
f7bkfonrsv3oc6ybtzbnx4fhywqb2bh
Categorie:Oud-Grieksche filosoof
14
22975
328212
305779
2026-10-24T08:50:36Z
Vluvlu
31944
328212
wikitext
text/x-wiki
{{Commonscat|Ancient Greek philosophers}}
[[Categorie:Oud-Grieksche mens|Filosoof]]
[[Categorie:Grieksche weetnschapper]]
[[Categorie:Filosoof]]
jyoowj6hdwz7ectbjs7tjezdfjz7ltn
Categorie:Grieksche filosoof
14
22976
328220
293767
2026-10-24T09:00:48Z
Vluvlu
31944
De inoud van 't blad vervangn deur '{{delete}}'
328220
wikitext
text/x-wiki
{{delete}}
35r2j9t4ectnt1cmb7mlgcqvwz6h5k6
Everard van Yper
0
24320
328207
320038
2026-10-24T08:46:58Z
Vluvlu
31944
328207
wikitext
text/x-wiki
{{Streektoale|Kustwestvlams}}
'''Everard van Yper''' (alternatieve noamn: Everardus, Evrard, Eberhard, Eberhardus, Evrardus Yprensis, Everhardus Yprensis) ([[Yper]], ca.[[1120]] – achter [[1190]]) was e Vlamsche filosoof, cisterciënzer monnik en theoloog.
Je studeerde by de Fransche theoloog Gilbert de la Porrée (Gilbert van Poitiers), êest in [[Chartres]] en loater in [[Parys]]. Je volgdeg' hem noa Poitiers ost 'n in 1142 bisschop kwam. Je was getuge en commentateur van 't geschil tusschn zyn mêester en Bernardus van Clairvaux en je beschrêef de standpuntn van Gilbert in zyn ''Dialogus Ratii et Everardi'' tusschn 1191 en 1198. Den dialoog wordt gepresenteerd tusschn e brief an [[paus]] Urbanus III en een andern brief, e literaire contructie die weregoat toet 't werk van de christelyke schryver Sulpicius Severus.
[[Categorie:Vlamsche gêestelikke (voor 1830)]]
[[Categorie:Belgische weetnschapper]]
[[Categorie:Belgische theoloog]]
[[Categorie:Filosoof]]
[[Categorie:Yper]]
9i0sp4uib38kv82z5183b708nk5j9il
328222
328207
2026-10-24T09:03:45Z
Vluvlu
31944
328222
wikitext
text/x-wiki
{{Streektoale|Kustwestvlams}}
'''Everard van Yper''' (alternatieve noamn: Everardus, Evrard, Eberhard, Eberhardus, Evrardus Yprensis, Everhardus Yprensis) ([[Yper]], ca.[[1120]] – achter [[1190]]) was e Vlamsche filosoof, cisterciënzer monnik en theoloog.
Je studeerde by de Fransche theoloog Gilbert de la Porrée (Gilbert van Poitiers), êest in [[Chartres]] en loater in [[Parys]]. Je volgdeg' hem noa Poitiers ost 'n in 1142 bisschop kwam. Je was getuge en commentateur van 't geschil tusschn zyn mêester en Bernardus van Clairvaux en je beschrêef de standpuntn van Gilbert in zyn ''Dialogus Ratii et Everardi'' tusschn 1191 en 1198. Den dialoog wordt gepresenteerd tusschn e brief an [[paus]] Urbanus III en een andern brief, e literaire contructie die weregoat toet 't werk van de christelyke schryver Sulpicius Severus.
[[Categorie:West-Vlamsche weetnschapper]]
[[Categorie:Vlamsche gêestelikke (voor 1830)]]
[[Categorie:Belgische theoloog]]
[[Categorie:Filosoof]]
[[Categorie:Yper]]
11nuu2drmym0a4rsuujkcp51u3yreux
328223
328222
2026-10-24T09:04:29Z
Vluvlu
31944
328223
wikitext
text/x-wiki
{{Streektoale|Kustwestvlams}}
'''Everard van Yper''' (alternatieve noamn: Everardus, Evrard, Eberhard, Eberhardus, Evrardus Yprensis, Everhardus Yprensis) ([[Yper]], ca.[[1120]] – achter [[1190]]) was e Vlamsche filosoof, cisterciënzer monnik en theoloog.
Je studeerde by de Fransche theoloog Gilbert de la Porrée (Gilbert van Poitiers), êest in [[Chartres]] en loater in [[Parys]]. Je volgdeg' hem noa Poitiers ost 'n in 1142 bisschop kwam. Je was getuge en commentateur van 't geschil tusschn zyn mêester en Bernardus van Clairvaux en je beschrêef de standpuntn van Gilbert in zyn ''Dialogus Ratii et Everardi'' tusschn 1191 en 1198. Den dialoog wordt gepresenteerd tusschn e brief an [[paus]] Urbanus III en een andern brief, e literaire contructie die weregoat toet 't werk van de christelyke schryver Sulpicius Severus.
[[Categorie:West-Vlamsche weetnschapper]]
[[Categorie:West-Vlamsche gêestelikke]]
[[Categorie:Vlamsche gêestelikke (voor 1830)]]
[[Categorie:Belgische theoloog]]
[[Categorie:Filosoof]]
[[Categorie:Yper]]
pp6cs4187qnyro1p78bwia21yf2t5hp
328224
328223
2026-10-24T09:05:47Z
Vluvlu
31944
328224
wikitext
text/x-wiki
{{Streektoale|Kustwestvlams}}
'''Everard van Yper''' (alternatieve noamn: Everardus, Evrard, Eberhard, Eberhardus, Evrardus Yprensis, Everhardus Yprensis) ([[Yper]], ca.[[1120]] – achter [[1190]]) was e Vlamsche filosoof, cisterciënzer monnik en theoloog.
Je studeerde by de Fransche theoloog Gilbert de la Porrée (Gilbert van Poitiers), êest in [[Chartres]] en loater in [[Parys]]. Je volgdeg' hem noa Poitiers ost 'n in 1142 bisschop kwam. Je was getuge en commentateur van 't geschil tusschn zyn mêester en Bernardus van Clairvaux en je beschrêef de standpuntn van Gilbert in zyn ''Dialogus Ratii et Everardi'' tusschn 1191 en 1198. Den dialoog wordt gepresenteerd tusschn e brief an [[paus]] Urbanus III en een andern brief, e literaire contructie die weregoat toet 't werk van de christelyke schryver Sulpicius Severus.
{{DEFAULTSORT:Van Yper, Everard}}
[[Categorie:West-Vlamsche weetnschapper]]
[[Categorie:West-Vlamsche gêestelikke]]
[[Categorie:Vlamsche gêestelikke (voor 1830)]]
[[Categorie:Belgische theoloog]]
[[Categorie:Filosoof]]
[[Categorie:Yper]]
rbe8qhcvw94l4he9yssnzs6md8h795q
Immanuel Kant
0
25789
328211
317121
2026-10-24T08:49:24Z
Vluvlu
31944
328211
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Immanuel Kant - Gemaelde 1.jpg|thumb|Portrait van Immanuel Kant deur Johann Gottlieb Becker, 1768]]
'''Immanuel Kant''' ([[Königsberg]], [[Pruusn]], [[22 april]] [[1724]] – [[12 februoari]] [[1804]]) was e [[Duutsland|Duutsche]] filosoof van de Verlichtynge.
Zyn boek'n zyn styf belangryk gewèest vo de wèstersche filosofie. De bekèndste zyn ''Kritik der reinen Vernunft'' (1781), ''Kritik der praktischen Vernunft'' (1788) en ''Kritik der Urteilskraft'' (1790) over zyn kènnistheorie, ethiek en esthetiek.
Immanuel Kant wordt gereek'nd by de modèrne filosoofn. Zyn invloewd ip gebied van filosofie, ethiek, theologie, strafrècht, volknrècht èn esthetiek wèrkt nog deure toet ip d'n dag van vandoage.
{{DEFAULTSORT:Kant, Immanuel}}
[[Categorie:Duutsche weetnschapper]]
[[Categorie:Filosoof]]
rj0p5ztzkeeqm3wsb9i6kdab4vpbsad
Amstelveen
0
25794
328164
317268
2026-10-23T20:08:58Z
~2026-56756-17
31997
328164
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Hollandsche gemêente
|noame = Amstelveen
|woapn = Coat of arms of Amstelveen.svg
|vlagge = Amstelveen vlag.svg
|koarte = NL - locator map municipality code GM0362 (2016).png
|koarte2 = Gem-Amstelveen-OpenTopo.jpg
|provinsje = Nôord-Holland
|latitudeGraden = 52
|latitudeMinuten = 18
|latitudeSeconden =
|longitudeGraden = 4
|longitudeMinuten = 51
|longitudeSeconden =
|ipp = 44,08
|land = 41,11
|woater = 2,97
|inw = 94.418
|joar = 2023
|dichtheid = 2297
|hoofdplekke = Amstelveen
|burgemêester = Tjapko Poppens
|party = VVD
|postcode = 1181-1189
|web = [https://www.amstelveen.nl/ www.amstelveen.nl]
}}
'''Amstelveen''' is e stad en gemeinte in d' [[Holland|Hollansche]] [[provinsje]] [[Nôord-Holland|Nowrd-Holland]] an de riviere de Amstel. D'r weunn oungeveer 94.000 menschn (2023). De bebowde komme grènst in 't nowrd'n an de stad [[Amsterdam]], nie vèrre van 't vliegpleing Schiphol. Toet 1964 noemde de gemeinte Nieuwer-Amstel.
't Dorp Nes an de Amstel, de wyk Bovenkerk èn e kleen gedeilte van 't dorp Ouderkerk an de Amstel moak'n deil uut van Amstelveen.
== Bekende inweuners ==
* [[Jan Peter Balkenende]], roadslid en premier
== Externe koppeliengn ==
* [https://web.archive.org/web/20231201043257/https://www.plaatsengids.nl/amstelveen Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/gemeente/amstelveen/ AlleCijfers]
[[Ofbeeldienge:Brug Keizer Karel Park Amstelveen 1.jpg|thumb|links|Brugge in 't Keizer Karel Park in Amstelveen]]
[[Ofbeeldienge:Amstelveen, Netherlands - panoramio (21).jpg|links|thumb|Gebouw in Amstelveen]]
[[Categorie:Gemêente in Nôord-Holland]]
[[Categorie:Plekke in Nôord-Holland]]
[[Categorie:Stad in Olland]]
qdp5oaulxlgpgwp0fwsy7du1jo1xsk3
328236
328164
2026-10-24T09:54:59Z
Vluvlu
31944
/* Bekende inweuners */
328236
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Hollandsche gemêente
|noame = Amstelveen
|woapn = Coat of arms of Amstelveen.svg
|vlagge = Amstelveen vlag.svg
|koarte = NL - locator map municipality code GM0362 (2016).png
|koarte2 = Gem-Amstelveen-OpenTopo.jpg
|provinsje = Nôord-Holland
|latitudeGraden = 52
|latitudeMinuten = 18
|latitudeSeconden =
|longitudeGraden = 4
|longitudeMinuten = 51
|longitudeSeconden =
|ipp = 44,08
|land = 41,11
|woater = 2,97
|inw = 94.418
|joar = 2023
|dichtheid = 2297
|hoofdplekke = Amstelveen
|burgemêester = Tjapko Poppens
|party = VVD
|postcode = 1181-1189
|web = [https://www.amstelveen.nl/ www.amstelveen.nl]
}}
'''Amstelveen''' is e stad en gemeinte in d' [[Holland|Hollansche]] [[provinsje]] [[Nôord-Holland|Nowrd-Holland]] an de riviere de Amstel. D'r weunn oungeveer 94.000 menschn (2023). De bebowde komme grènst in 't nowrd'n an de stad [[Amsterdam]], nie vèrre van 't vliegpleing Schiphol. Toet 1964 noemde de gemeinte Nieuwer-Amstel.
't Dorp Nes an de Amstel, de wyk Bovenkerk èn e kleen gedeilte van 't dorp Ouderkerk an de Amstel moak'n deil uut van Amstelveen.
== Bekende inweuners ==
* [[Jan Peter Balkenende]], polletieker
== Externe koppeliengn ==
* [https://web.archive.org/web/20231201043257/https://www.plaatsengids.nl/amstelveen Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/gemeente/amstelveen/ AlleCijfers]
[[Ofbeeldienge:Brug Keizer Karel Park Amstelveen 1.jpg|thumb|links|Brugge in 't Keizer Karel Park in Amstelveen]]
[[Ofbeeldienge:Amstelveen, Netherlands - panoramio (21).jpg|links|thumb|Gebouw in Amstelveen]]
[[Categorie:Gemêente in Nôord-Holland]]
[[Categorie:Plekke in Nôord-Holland]]
[[Categorie:Stad in Olland]]
8pvpiv38brxz5d1vmeftrl4va2gbap5
Bousignies
0
26645
328239
309192
2026-10-24T11:27:20Z
Kontributor 2K
26728
w
328239
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox Fransche gemêente
|naam = '''Bousignies'''
|officieel =
|kaart = [[Ofbeeldienge:Map_commune_FR_insee_code_59100.png|280px]]
|kaartbijschrift = Bousignies en oumligg'nde gemêentn
|wapen = Blason ville fr Bousignies (Nord).svg
|vlag =
|regio = [[Hauts-de-France]]
|departement = [[Noorderdepartement]]
|arroundissement = [[Arroundissement Valencyn|Valencyn]]
|kanton = Sint-Amands an de Skarpe
|latitudeGraden=50
|latitudeMinuten=26
|latitudeSeconden=08
|longitudeGraden=3
|longitudeMinuten=20
|longitudeSeconden=56
|opp= 3,14
|inw = 343
|dichtheid = 109
|burgemeester = Véronique Leroy
|postcode = 59178
|web =
|datum1= 2018
}}
'''Bousignies''' es e gemêente in [[Vrankryk]] in't [[Noorderdepartement]]. 't Ligt hil o de ôostzuudkantn van [[Frans-Vloandern]], mêer bepoald in't nôordwestn van't [[arroundissement Valencyn]], ip't schee'n mè 't [[arroundissement Dowoai]]. Bousignies grenst an de gemêentn [[Brillon]], [[Rosult]], [[Millonfosse]] en [[Tilloy by Marsenne]].
==Liggienge==
Bousignies ligt o de zuudkantn van d'oude boane van [[Ôorschie]] richtienge [[Sint-Amands an de Skarpe]] (d'uudige D953). An de nôordôostgrenze van de gemêente lôopt d'A23-ottostroade tusschn [[Villeneuve d'Ascq]] en [[Valencyn]].
Bousignies es êen van de gemêentn die liggn in't Regionoal Nateurpark in't bekkn van de [[Skarpe]] en de [[Schelde]] (''Parc naturel régional Scarpe-Escaut''), zynde 't gebied round Sint-Amands an de Skarpe die beschermd es deur zyn uutgebreyde biodiversityt. De Skarpe strôomt ôok nie ol te vet verre van 't groundgebied van de gemêente, juuste e bitje mêer o de zuudkantn, by 't schee'n van de gemêentn Millonfosse en [[Hasnon]].
Tout an de [[Fransche Revoluusje]] wos Bousignies, tôope me Millonfosse en Hasnon zelve, en êerlykeyd van d'abdeye van Hasnon.
==Sport==
De finoale van de [[Koerse|koerseklassieker]] [[Parys-Roubaix|Parys-Roubei]] èit ol e poar kêers olangsn de gemêente gepasseerd. Ip't groundgebied van Bousignies ligter ôok e kasseystroke: 't ende van de ''Secteur pavé de Millonfosse à Bousignies'' (e gemiddeld moeilyke strooke van 3 ster'n die 1,4 kilomèiters lank es), die de latste kêer'n ip't parcours van Parys-Roubei lag in de joarn 2011 en 2012. In de [[Tour de France]] van 2022 ryd'n de coureurs ôok oover die kasseystrooke in de finoale van de vuufde etappe van [[Rysel]] noar [[Oarenberg]], mo ton in d'oumgekêerde richtienge.
[[Ofbeeldienge:Bousignies (Nord, Fr) chapelle du calvaire ext..JPG|thumb|left|200px|De kapelle van Bousignies]]
{{Commonscat|Bousignies}}
[[Categorie:Gemêente in het Noorderdepartement]]
[[Categorie:Plekke in Frans-Vloandern]]
ghibkxqbumro11uhangtcpytqpgt1sb
2024
0
27488
328191
321543
2026-10-24T08:26:58Z
Vluvlu
31944
/* Gestorvn */
328191
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2021]] - [[2022]] - [[2023]] - '''2024''' - [[2025]] - [[2026]] - [[2027]]</div>
't Joar '''2024''' is e schrikkeljoar joar die begunt ip e [[moandag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 24e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't vuufde joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenisn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - Van 1 januoari toet 30 juni 2024 is [[België]] vôorzitter van de Road van d' [[Europeesche Unie]].
* 1 - [[Egypte]], [[Ethiopië]], [[Iran]], Saoedi-Arabië en de Verênigde Arabische Emiroat'n sluut'n hunder an by de BRICS-land'n.
* 1 - Zwoare eirdbevienge ip de westkust van [[Japan]] met e sterkte van 7,6 ip de [[schoale van Richter]].
* [[9 januoari|9]] - De Fransche president Emmanuel Macron benoemt de 34-joarige Gabriel Attal toet premier van Vrankryk.
* [[13 januoari|13]] - Taiwaneesche presidentsverkieziengn: Lai Ching-te van de China-kritische regeernde Democratische Progressieve Partië wint mè 40% van de stemn.
* [[14 januoari|14]] - In [[Denemark'n]] doe keuniginne Margrethe II trôonsofstand in 't vôordêel van heur oudste zeune Frederik.
* [[19 januoari|19]] - Japan is 't vuufde land die der in sloagt van te land'n ip de [[moane]] mè SLIM (Smart Lander for Investigating Moon).
* [[24 januoari|24]] - E Russische militaire transportvlieger met an bôord (volgns Rusland) 65 Oekraïensche krygsgevangene, zes bemannyngsleed'n en drie bewoakers stort nere in 't Russisch Korochansky-district, vlakby d' Oekraïensche grenze, waarby dat iederêen an bôord an zyn ende komt.
* [[26 januoari|26]] - 't Internationoal Gerechtshof van de [[VN]] in Den Haag beslist dat [[Israël]] der alles moet an doeën vor e genocide in Gaza te belett'n en humanitaire hulpe toe te stoan.
;februoari
* [[1 februoari|1]] - Oorloge Israël-Hamas: De Verênigde Stoat'n legn sancsjes ip an vier Israëlische kolonist'n vanwege 't geweld ip de Westelike Jordoanoever.
* 1 - Russischn inval in Oekraïne: Al de 27 EU-lidstoat'n komn overêen over e steunpakket van 50 miljard euro an Oekraïne.
;juni
* [[9 juni|9]] - Europeesche, federoale en regionoale verkieziengn in [[België]].
;oktober
* [[13 oktober|13]] - Gemêente- en provinsjeroadsverkieziengn in België.
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - David Soul (David Solberg) (80), Amerikoans-Britschn acteur en zanger
* [[7 januoari|7]] - Franz Beckenbauer (78), Duutsche foetballist
* [[23 januoari|23]] - Melanie Safka (76), Amerikoansche zangeresse-liedjesschryfster
;februoari
* [[3 februoari|3]] - Victor Emanuel van Savoye (86), Italioansche prins
* [[5 februoari|5]] - [[Dries van Agt]] (93), Hollandsche premier
* 5 - Walter van den Broeck (82), Vlamsche schryver
* [[16 februoari|16]] - Aleksej Navalny (47), Russischn avocoat en polletiekn activist
* 16 - Jan Sørensen (68), Deensche foetballist
;moarte
* [[17 moarte|17]] - Walter Van der Plaetsen (83), Vlamsche polletieker
;april
* [[5 april|5]] - Gwij Mandelinck (Guido Haerynck) (87), West-Vlamschen dichter
* [[8 april|8]] - Jaak Gabriëls (80), Vlamsche polletieker
* [[20 april|20]] - Jean-Marie Aerts (72), West-Vlamsche muzikant
* [[30 april|30]] - Duane Eddy (86), Amerikoansche gitarist
;meie
* [[2 meie|2]] - Sjoukje Dijkstra (82), Hollandsche kunstschatster
* [[15 meie|15]] - [[Patrick Moenaert]] (75), West-Vlamsche polletieker en burgemeester van Brugge
* [[18 meie|18]] - Frank Ifield (86), Brits-Australische zanger
;juni
* [[11 juni|11]] - Françoise Hardy (80), Fransche zangeresse en actrice
* [[15 juni|15]] - Freddy Willockx (76), Vlamsche polletieker
* [[18 juni|18]] - Anouk Aimée (92), Fransche actrice
* [[19 juni|19]] - Jan Cremer (84), Hollandsche schryver en kunstenoare
* [[20 juni|20]] - Donald Sutherland (88), Canadeeschen acteur
* [[30 juni|30]] - [[Gilbert Desmet]] (93), West-Vlamsche coureur
;juli
* [[30 juli|30]] - Karel Rottiers (71), Vlamsche coureur
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Octave Landuyt (101), Vlamsche kunstschilder en beeldhouwer
* [[15 ogustus|15]] - Paul Koeck (83), Vlamsche schryver-scenarist
* [[18 ogustus|18]] - Alain Delon (88), Franschen acteur
;september
* [[9 september|9]] - Caterina Valente (93), Frans-Italioansche zangeresse
* [[17 september|17]] - Magda De Galan (77), Belgische politica
* [[28 september|28]] - Kris Kristofferson (88), Amerikoansche zanger-liedjesschryver en acteur
;oktober
* [[6 oktober|6]] - Johan Neeskens (73), Hollandsche voetbalspeelder en trainer
;november
* [[3 november|3]] - Quincy Jones (91), Amerikoansche muziekproducent, compositeur en muzikant
* [[24 november|24]] - Breyten Breytenbach (85), Zuyd-Afrikoansche schryver, dichter, schilder en activist
;december
* [[4 december|4]] - Birgitta van Zweed'n (87), Zweedsche prinsesse
* [[6 december|6]] - Edwin Ysebaert (64), Vlamsche radio- en tv-presentateur
* [[17 december|17]] - Rik Van Looy (90), Vlamsche coureur
* [[19 december|19]] - Miet Smet (81), Vlamsche politica
* [[29 december|29]] - Jimmy Carter (100), president van de Verênigde Stoat'n en Nobelpryswinnoare
{{commonscat|2024}}
[[Categorie:2020-2029]]
56wm50ts7bjxzwjrcpcntnl412mk909
328194
328191
2026-10-24T08:29:57Z
Vluvlu
31944
/* Gestorvn */
328194
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2021]] - [[2022]] - [[2023]] - '''2024''' - [[2025]] - [[2026]] - [[2027]]</div>
't Joar '''2024''' is e schrikkeljoar joar die begunt ip e [[moandag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 24e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't vuufde joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenisn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - Van 1 januoari toet 30 juni 2024 is [[België]] vôorzitter van de Road van d' [[Europeesche Unie]].
* 1 - [[Egypte]], [[Ethiopië]], [[Iran]], Saoedi-Arabië en de Verênigde Arabische Emiroat'n sluut'n hunder an by de BRICS-land'n.
* 1 - Zwoare eirdbevienge ip de westkust van [[Japan]] met e sterkte van 7,6 ip de [[schoale van Richter]].
* [[9 januoari|9]] - De Fransche president Emmanuel Macron benoemt de 34-joarige Gabriel Attal toet premier van Vrankryk.
* [[13 januoari|13]] - Taiwaneesche presidentsverkieziengn: Lai Ching-te van de China-kritische regeernde Democratische Progressieve Partië wint mè 40% van de stemn.
* [[14 januoari|14]] - In [[Denemark'n]] doe keuniginne Margrethe II trôonsofstand in 't vôordêel van heur oudste zeune Frederik.
* [[19 januoari|19]] - Japan is 't vuufde land die der in sloagt van te land'n ip de [[moane]] mè SLIM (Smart Lander for Investigating Moon).
* [[24 januoari|24]] - E Russische militaire transportvlieger met an bôord (volgns Rusland) 65 Oekraïensche krygsgevangene, zes bemannyngsleed'n en drie bewoakers stort nere in 't Russisch Korochansky-district, vlakby d' Oekraïensche grenze, waarby dat iederêen an bôord an zyn ende komt.
* [[26 januoari|26]] - 't Internationoal Gerechtshof van de [[VN]] in Den Haag beslist dat [[Israël]] der alles moet an doeën vor e genocide in Gaza te belett'n en humanitaire hulpe toe te stoan.
;februoari
* [[1 februoari|1]] - Oorloge Israël-Hamas: De Verênigde Stoat'n legn sancsjes ip an vier Israëlische kolonist'n vanwege 't geweld ip de Westelike Jordoanoever.
* 1 - Russischn inval in Oekraïne: Al de 27 EU-lidstoat'n komn overêen over e steunpakket van 50 miljard euro an Oekraïne.
;juni
* [[9 juni|9]] - Europeesche, federoale en regionoale verkieziengn in [[België]].
;oktober
* [[13 oktober|13]] - Gemêente- en provinsjeroadsverkieziengn in België.
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - David Soul (David Solberg) (80), Amerikoans-Britschn acteur en zanger
* [[7 januoari|7]] - Franz Beckenbauer (78), Duutsche foetballist
* [[23 januoari|23]] - Melanie Safka (76), Amerikoansche zangeresse-liedjesschryfster
;februoari
* [[3 februoari|3]] - Victor Emanuel van Savoye (86), Italioansche prins
* [[5 februoari|5]] - [[Dries van Agt]] (93), Hollandsche polletieker
* 5 - Walter van den Broeck (82), Vlamsche schryver
* [[16 februoari|16]] - Aleksej Navalny (47), Russischn avocoat en polletiekn activist
* 16 - Jan Sørensen (68), Deensche foetballist
;moarte
* [[17 moarte|17]] - Walter Van der Plaetsen (83), Vlamsche polletieker
;april
* [[5 april|5]] - Gwij Mandelinck (Guido Haerynck) (87), West-Vlamschen dichter
* [[8 april|8]] - Jaak Gabriëls (80), Vlamsche polletieker
* [[20 april|20]] - Jean-Marie Aerts (72), West-Vlamsche muzikant
* [[30 april|30]] - Duane Eddy (86), Amerikoansche gitarist
;meie
* [[2 meie|2]] - Sjoukje Dijkstra (82), Hollandsche kunstschatster
* [[15 meie|15]] - [[Patrick Moenaert]] (75), West-Vlamsche polletieker en burgemeester van Brugge
* [[18 meie|18]] - Frank Ifield (86), Brits-Australische zanger
;juni
* [[11 juni|11]] - Françoise Hardy (80), Fransche zangeresse en actrice
* [[15 juni|15]] - Freddy Willockx (76), Vlamsche polletieker
* [[18 juni|18]] - Anouk Aimée (92), Fransche actrice
* [[19 juni|19]] - Jan Cremer (84), Hollandsche schryver en kunstenoare
* [[20 juni|20]] - Donald Sutherland (88), Canadeeschen acteur
* [[30 juni|30]] - [[Gilbert Desmet]] (93), West-Vlamsche coureur
;juli
* [[30 juli|30]] - Karel Rottiers (71), Vlamsche coureur
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Octave Landuyt (101), Vlamsche kunstschilder en beeldhouwer
* [[15 ogustus|15]] - Paul Koeck (83), Vlamsche schryver-scenarist
* [[18 ogustus|18]] - Alain Delon (88), Franschen acteur
;september
* [[9 september|9]] - Caterina Valente (93), Frans-Italioansche zangeresse
* [[17 september|17]] - Magda De Galan (77), Belgische politica
* [[28 september|28]] - Kris Kristofferson (88), Amerikoansche zanger-liedjesschryver en acteur
;oktober
* [[6 oktober|6]] - Johan Neeskens (73), Hollandsche voetbalspeelder en trainer
;november
* [[3 november|3]] - Quincy Jones (91), Amerikoansche muziekproducent, compositeur en muzikant
* [[24 november|24]] - Breyten Breytenbach (85), Zuyd-Afrikoansche schryver, dichter, schilder en activist
;december
* [[4 december|4]] - Birgitta van Zweed'n (87), Zweedsche prinsesse
* [[6 december|6]] - Edwin Ysebaert (64), Vlamsche radio- en tv-presentateur
* [[17 december|17]] - Rik Van Looy (90), Vlamsche coureur
* [[19 december|19]] - Miet Smet (81), Vlamsche politica
* [[29 december|29]] - Jimmy Carter (100), president van de Verênigde Stoat'n en Nobelpryswinnoare
{{commonscat|2024}}
[[Categorie:2020-2029]]
p6le5fnucl6n9dfychbvez8w31k31ov
Jan Peter Balkenende
0
27497
328129
328062
2026-10-23T14:35:51Z
~2026-56434-80
31995
328129
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Balkenende Dutch politician kabinet Balkenende IV.jpg|thumb|Jan Peter Balkenende (2007)]]
'''Jan Peter Balkenende''' ([[Biezelehe]] ([[Kapelle (Holland)|Kapelle (Zêeland)]]), [[7 meie]] [[1956]]) is e voormoalige [[Holland]]sche polletieker van de party [[CDA]].
Van 22 juli [[2002]] tot 14 oktober [[2010]] wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/profdr-jp-jan-peter-balkenende Prof.Dr. J.P. (Jan Peter) Balkenende], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Balkenende, Jan Peter}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
lj318pi714q1fl6erlsq4zl3ytk3dkq
328130
328129
2026-10-23T14:37:09Z
~2026-56434-80
31995
328130
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Balkenende Dutch politician kabinet Balkenende IV.jpg|thumb|Jan Peter Balkenende (2007)]]
'''Jan Peter Balkenende''' ([[Biezelehe]] ([[Kapelle (Holland)|Kapelle (Zêeland)]]), [[7 meie]] [[1956]]) is e voormoalige [[Holland]]sche polletieker van de party [[CDA]].
Van 22 juli [[2002]] tot 14 oktober [[2010]] wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/profdr-jp-jan-peter-balkenende Prof.Dr. J.P. (Jan Peter) Balkenende], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Balkenende, Jan Peter}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Weetnschapper]]
go4le4zq42bsss3jk0oyen7zlu2dl3p
328131
328130
2026-10-23T14:39:55Z
~2026-56434-80
31995
328131
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Balkenende Dutch politician kabinet Balkenende IV.jpg|thumb|Jan Peter Balkenende (2007)]]
'''Jan Peter Balkenende''' ([[Biezelehe]] ([[Kapelle (Holland)|Kapelle (Zêeland)]]), [[7 meie]] [[1956]]) is e [[Holland]]sche rechtsgelêerde en voormoalige polletieker van de party [[CDA]].
Van 22 juli [[2002]] tot 14 oktober [[2010]] wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/profdr-jp-jan-peter-balkenende Prof.Dr. J.P. (Jan Peter) Balkenende], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Balkenende, Jan Peter}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Weetnschapper]]
o4ubut1y3ujcwbcioez3povuwcre23y
328132
328131
2026-10-23T14:44:10Z
~2026-56434-80
31995
328132
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Flickr - europeanpeoplesparty - EPP CONVENTION ON CLIMATE CHANGE IN MADRID (6-7 FEBRUARY 2008) (109).jpg|thumb|Jan Peter Balkenende (2008)]]
'''Jan Peter Balkenende''' ([[Biezelehe]] ([[Kapelle (Holland)|Kapelle (Zêeland)]]), [[7 meie]] [[1956]]) is e [[Holland]]sche rechtsgelêerde en voormoalige polletieker van de party [[CDA]].
Van 22 juli [[2002]] tot 14 oktober [[2010]] wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/profdr-jp-jan-peter-balkenende Prof.Dr. J.P. (Jan Peter) Balkenende], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Balkenende, Jan Peter}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Weetnschapper]]
fmcbxy96u66nqd9thirm5egtjlo40nm
328133
328132
2026-10-23T14:45:15Z
~2026-56434-80
31995
328133
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Flickr - europeanpeoplesparty - EPP CONVENTION ON CLIMATE CHANGE IN MADRID (6-7 FEBRUARY 2008) (109).jpg|thumb|Jan Peter Balkenende (2008)]]
'''Jan Peter Balkenende''' ([[Biezelehe]] ([[Kapelle (Holland)|Kapelle (Zêeland)]]), [[7 meie]] [[1956]]) is e [[Holland]]sche rechtsgelêerde en voormoalige polletieker van de party [[CDA]].
Van 22 juli [[2002]] tot 14 oktober [[2010]] wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/profdr-jp-jan-peter-balkenende Prof.Dr. J.P. (Jan Peter) Balkenende], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Balkenende, Jan Peter}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
qhb16r5ij0xbqc2ugczisob2e3kv3rl
328136
328133
2026-10-23T14:49:58Z
~2026-56434-80
31995
328136
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Flickr - europeanpeoplesparty - EPP CONVENTION ON CLIMATE CHANGE IN MADRID (6-7 FEBRUARY 2008) (109).jpg|thumb|Jan Peter Balkenende (2008)]]
'''Jan Peter Balkenende''' ([[Biezelehe]] ([[Kapelle (Holland)|Kapelle (Zêeland)]]), [[7 meie]] [[1956]]) is e [[Holland]]sche rechtsgelêerde en voormoalige polletieker van de party [[CDA]].
Van 22 juli [[2002]] tot 14 oktober [[2010]] wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Balkenende I, II, III en IV).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/profdr-jp-jan-peter-balkenende Prof.Dr. J.P. (Jan Peter) Balkenende], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Balkenende, Jan Peter}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
ewwwzxsyn2ltseh71p9gzkwki0pym1v
328137
328136
2026-10-23T18:11:33Z
~2026-56713-82
31996
328137
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Flickr - europeanpeoplesparty - EPP Congress in Warsaw (50).jpg|thumb|Jan Peter Balkenende (2009)]]
'''Jan Peter Balkenende''' ([[Biezelehe]] ([[Kapelle (Holland)|Kapelle (Zêeland)]]), [[7 meie]] [[1956]]) is e [[Holland]]sche rechtsgelêerde en voormoalige polletieker van de party [[CDA]].
Van 22 juli [[2002]] tot 14 oktober [[2010]] wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Balkenende I, II, III en IV).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/profdr-jp-jan-peter-balkenende Prof.Dr. J.P. (Jan Peter) Balkenende], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Balkenende, Jan Peter}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
ljjjxdff9afeyemw9vokcxmyb2sjycl
328162
328137
2026-10-23T20:05:57Z
~2026-56756-17
31997
328162
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Flickr - europeanpeoplesparty - EPP Congress in Warsaw (50).jpg|thumb|Jan Peter Balkenende (2009)]]
'''Jan Peter Balkenende''' ([[Biezelehe]] ([[Kapelle (Holland)|Kapelle (Zêeland)]]), [[7 meie]] [[1956]]) is e [[Holland]]sche rechtsgelêerde en voormoalige polletieker van de party [[CDA]].
Van 1982 tot 1998 wast ie gemêenteroadslid van [[Amstelveen]].
Van 22 juli [[2002]] tot 14 oktober [[2010]] wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Balkenende I, II, III en IV).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/profdr-jp-jan-peter-balkenende Prof.Dr. J.P. (Jan Peter) Balkenende], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Balkenende, Jan Peter}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
0bflzuxmaekyxdzsto074hblntaiibp
328163
328162
2026-10-23T20:07:18Z
~2026-56756-17
31997
328163
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Flickr - europeanpeoplesparty - EPP Congress in Warsaw (50).jpg|thumb|Jan Peter Balkenende (2009)]]
'''Jan Peter Balkenende''' ([[Biezelehe]] ([[Kapelle (Holland)|Kapelle (Zêeland)]]), [[7 meie]] [[1956]]) is e [[Holland]]sche rechtsgelêerde en voormoalige polletieker van de party [[CDA]]. Van [[2002]] tot [[2010]] wast ie premier.
Van 1982 tot 1998 wast ie gemêenteroadslid van [[Amstelveen]].
Van 22 juli 2002 tot 14 oktober 2010 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Balkenende I, II, III en IV).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/profdr-jp-jan-peter-balkenende Prof.Dr. J.P. (Jan Peter) Balkenende], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Balkenende, Jan Peter}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
e9wk1nkecbgr5jil3qu2xaohzw54wjx
328169
328163
2026-10-24T07:10:03Z
Vluvlu
31944
/* Externe koppelienge */
328169
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Flickr - europeanpeoplesparty - EPP Congress in Warsaw (50).jpg|thumb|Jan Peter Balkenende (2009)]]
'''Jan Peter Balkenende''' ([[Biezelehe]] ([[Kapelle (Holland)|Kapelle (Zêeland)]]), [[7 meie]] [[1956]]) is e [[Holland]]sche rechtsgelêerde en voormoalige polletieker van de party [[CDA]]. Van [[2002]] tot [[2010]] wast ie premier.
Van 1982 tot 1998 wast ie gemêenteroadslid van [[Amstelveen]].
Van 22 juli 2002 tot 14 oktober 2010 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Balkenende I, II, III en IV).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/profdr-jp-jan-peter-balkenende Prof.Dr. J.P. (Jan Peter) Balkenende], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Balkenende, Jan Peter}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Hollandsche weetnschapper]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
dmoa9werf0l6xk8d6z14wilz1mx8num
Dick Schoof
0
27932
328142
328064
2026-10-23T18:58:44Z
~2026-56713-82
31996
328142
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Shigeru Ishiba and Dick Schoof at the Japanese Kantei 2025 (14).jpg|thumb|Dick Schoof (2025)]]
'''Dick Schoof''' ([[Santpoort]], [[8 moarte]] [[1957]]) is e [[Holland]]sche polletieker.
Van 2 juli 2024 tot 23 februoari 2026 wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/id/vhy1hxgpp6zh/h_w_m_dick_schoof Drs. H.W.M. (Dick) Schoof], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Schoof, Dick}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
n969yvojckod9tfwmwh3x9e5g26pli1
328143
328142
2026-10-23T19:00:35Z
~2026-56713-82
31996
328143
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Shigeru Ishiba and Dick Schoof at the Japanese Kantei 2025 (14).jpg|thumb|Dick Schoof (2025)]]
'''Dick Schoof''' ([[Santpoort]], [[8 moarte]] [[1957]]) is e voormaelige [[Holland]]sche ambtenoar en polletieker.
Van 2 juli 2024 tot 23 februoari 2026 wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/id/vhy1hxgpp6zh/h_w_m_dick_schoof Drs. H.W.M. (Dick) Schoof], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Schoof, Dick}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
0v95x174r8chawbp8mtqh2eyhz4tysn
328144
328143
2026-10-23T19:01:45Z
~2026-56713-82
31996
328144
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Shigeru Ishiba and Dick Schoof at the Japanese Kantei 2025 (14).jpg|thumb|Dick Schoof (2025)]]
'''Dick Schoof''' ([[Santpoort]], [[8 moarte]] [[1957]]) is e voormaolige [[Holland]]sche ambtenoar en polletieker.
Van 2 juli 2024 tot 23 februoari 2026 wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/id/vhy1hxgpp6zh/h_w_m_dick_schoof Drs. H.W.M. (Dick) Schoof], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Schoof, Dick}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
456k9lq3mms5m4i6togxzitczq8vupr
328145
328144
2026-10-23T19:02:23Z
~2026-56713-82
31996
328145
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Shigeru Ishiba and Dick Schoof at the Japanese Kantei 2025 (14).jpg|thumb|Dick Schoof (2025)]]
'''Dick Schoof''' ([[Santpoort]], [[8 moarte]] [[1957]]) is e voormaolige [[Holland]]sche ambtenoar en polletieker.
Van 2 juli [[2024]] tot 23 februoari [[2026]] wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/id/vhy1hxgpp6zh/h_w_m_dick_schoof Drs. H.W.M. (Dick) Schoof], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Schoof, Dick}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
5maqhnl94pqzzzwdvznr1r43sfihlwe
328188
328145
2026-10-24T08:22:57Z
Vluvlu
31944
328188
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Shigeru Ishiba and Dick Schoof at the Japanese Kantei 2025 (14).jpg|thumb|Dick Schoof (2025)]]
'''Dick Schoof''' ([[Santpoort]], [[8 moarte]] [[1957]]) is e voormaolige [[Holland]]sche ambtenoar en polletieker.
Van 2 juli [[2024]] tot 23 februoari [[2026]] wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinet-Schoof).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/id/vhy1hxgpp6zh/h_w_m_dick_schoof Drs. H.W.M. (Dick) Schoof], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Schoof, Dick}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
b1k00d11xa3qurugmquct0rv4043efa
2026
0
28700
328109
327272
2026-10-23T12:59:00Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328109
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
;ogustus
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
2hz3x7514etfyw62jcer17yrehzorf0
328110
328109
2026-10-23T13:04:44Z
~2026-56434-80
31995
/* Gebeurtenissn */
328110
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
;ogustus
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
89dx3hbjif97ksjco26qxt0xfj8pwhv
328111
328110
2026-10-23T13:09:56Z
~2026-56434-80
31995
/* Gebeurtenissn */
328111
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromieng in [[Nepal]] en [[Tibet]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
;ogustus
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
3uzoku5kqz0055g3w7kdley0cmydu9n
328112
328111
2026-10-23T13:12:26Z
~2026-56434-80
31995
/* Gebeurtenissn */
328112
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
;ogustus
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
6a38zxl8l1d1t9xcwch6jirpwvum590
328113
328112
2026-10-23T13:15:54Z
~2026-56434-80
31995
/* Gebeurtenissn */
328113
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
;ogustus
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
nzaqboa9fxe086rpr85bf1wzx6r4ed2
328114
328113
2026-10-23T13:22:07Z
~2026-56434-80
31995
/* Gebeurtenissn */
328114
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
;ogustus
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
5n12b8j0la6xhdbb3ti3tcznnh5f5m8
328115
328114
2026-10-23T13:28:56Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328115
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
;ogustus
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
19bnhz5qwbrwbsidcdb98g03c10ewi5
328116
328115
2026-10-23T13:32:39Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328116
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
* [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse
;ogustus
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
bhrhnoqli7yq7m5hzcj7q3ctmjsn800
328117
328116
2026-10-23T13:35:22Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328117
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
* [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
cqan8mwpsfdi7p4k7jirexo1aztvi23
328118
328117
2026-10-23T13:37:30Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328118
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
* [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur
* [[12 ogustus|12]] - Jacques Wallage (79), Hollandsche polletieker
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
m82eucm3s42a0wzjtn96x39872egiov
328119
328118
2026-10-23T13:41:32Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328119
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
* [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur
* [[12 ogustus|12]] - Jacques Wallage (79), Hollandsche polletieker
* [[25 ogustus|25]] - Dolly Parton (80), Amerikoansche zangeresse
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
98lp7j668dcy2b76065s8behm1bt656
328120
328119
2026-10-23T13:53:35Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328120
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
* [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur
* [[12 ogustus|12]] - Jacques Wallage (79), Hollandsche polletieker
* [[25 ogustus|25]] - Dolly Parton (80), Amerikoansche zangeresse
* [[27 ogustus|27]] - Ratko Mladić (84), [[Bosnië-Herzegovina|Bosnisch-Servisch]] generoal en ôorlogsmisdoadiger
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
8v9exb2a7tp3jr6b3szsvuw5l4rap46
328121
328120
2026-10-23T13:58:11Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328121
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
* [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur
* [[12 ogustus|12]] - Jacques Wallage (79), Hollandsche polletieker
* [[25 ogustus|25]] - Dolly Parton (80), Amerikoansche zangeresse
* [[27 ogustus|27]] - Ratko Mladić (84), [[Bosnië-Herzegovina|Bosnisch-Servisch]] generoal en ôorlogsmisdoadiger
* [[28 ogustus|28]] - Harald V van Nôorweegn (89), keunienk van [[Nôorweegn]]
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
1seydcag75sfxsimc3oa0krlt5havsc
328122
328121
2026-10-23T14:03:42Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328122
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
* [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur
* [[12 ogustus|12]] - Jacques Wallage (79), Hollandsche polletieker
* [[25 ogustus|25]] - Dolly Parton (80), Amerikoansche zangeresse
* [[27 ogustus|27]] - Ratko Mladić (84), [[Bosnië-Herzegovina|Bosnisch-Servisch]] generoal en ôorlogsmisdoadiger
* [[28 ogustus|28]] - Harald V van Nôorweegn (89), keunienk van [[Nôorweegn]]
* [[31 ogustus|31]] - Édouard Balladur (97), Fransche premier
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
9u8edpqc0qn5wlnxs9b1en3o0bv6izm
328123
328122
2026-10-23T14:10:28Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328123
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
* [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur
* [[12 ogustus|12]] - Jacques Wallage (79), Hollandsche polletieker
* [[25 ogustus|25]] - Dolly Parton (80), Amerikoansche zangeresse
* [[27 ogustus|27]] - Ratko Mladić (84), [[Bosnië-Herzegovina|Bosnisch-Servisch]] generoal en ôorlogsmisdoadiger
* [[28 ogustus|28]] - Harald V van Nôorweegn (89), keunienk van [[Nôorweegn]]
* [[31 ogustus|31]] - Édouard Balladur (97), Fransche premier
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
* [[31 ogustus|31]] - Ada Yonath (87), [[Israël]]ische scheikundige, winnoaresse van [[Nobelprys]] vô [[scheikunde]] in 2009
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
m0bwu5yjaj4yyendi3n2gnhhlawvzb2
328124
328123
2026-10-23T14:13:13Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328124
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
* [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur
* [[12 ogustus|12]] - Jacques Wallage (79), Hollandsche polletieker
* [[25 ogustus|25]] - Dolly Parton (80), Amerikoansche zangeresse
* [[27 ogustus|27]] - Ratko Mladić (84), [[Bosnië-Herzegovina|Bosnisch-Servisch]] generoal en ôorlogsmisdoadiger
* [[28 ogustus|28]] - Harald V van Nôorweegn (89), keunienk van [[Nôorweegn]]
* [[31 ogustus|31]] - Édouard Balladur (97), Fransche premier
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
* [[31 ogustus|31]] - Ada Yonath (87), [[Israël]]ische scheikundige, winnoaresse van [[Nobelprys]] vô [[scheikunde]] in 2009
; september
; oktober
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
95fa0gickcrjvp54x5tki9he7u31era
328125
328124
2026-10-23T14:18:16Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328125
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
* [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur
* [[12 ogustus|12]] - Jacques Wallage (79), Hollandsche polletieker
* [[25 ogustus|25]] - Dolly Parton (80), Amerikoansche zangeresse
* [[27 ogustus|27]] - Ratko Mladić (84), [[Bosnië-Herzegovina|Bosnisch-Servisch]] generoal en ôorlogsmisdoadiger
* [[28 ogustus|28]] - Harald V van Nôorweegn (89), keunienk van [[Nôorweegn]]
* [[31 ogustus|31]] - Édouard Balladur (97), Fransche premier
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
* [[31 ogustus|31]] - Ada Yonath (87), [[Israël]]ische scheikundige, winnoaresse van [[Nobelprys]] vô [[scheikunde]] in 2009
; september
* [[24 september|24]] - Hedwig Speliers (91), West-Vlamsche dichter
; oktober
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
em7qaahw1t8esjv3r0b7upq0w9riv4f
328126
328125
2026-10-23T14:21:42Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328126
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
* [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur
* [[12 ogustus|12]] - Jacques Wallage (79), Hollandsche polletieker
* [[25 ogustus|25]] - Dolly Parton (80), Amerikoansche zangeresse
* [[27 ogustus|27]] - Ratko Mladić (84), [[Bosnië-Herzegovina|Bosnisch-Servisch]] generoal en ôorlogsmisdoadiger
* [[28 ogustus|28]] - Harald V van Nôorweegn (89), keunienk van [[Nôorweegn]]
* [[31 ogustus|31]] - Édouard Balladur (97), Fransche premier
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
* [[31 ogustus|31]] - Ada Yonath (87), [[Israël]]ische scheikundige, winnoaresse van [[Nobelprys]] vô [[scheikunde]] in 2009
; september
* [[24 september|24]] - Hedwig Speliers (91), West-Vlamsche dichter
* [[30 september|30]] - Paulien Cornelisse (50), Hollandsche schryfster en cabaretier
; oktober
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
h4uvsbr5bmf7f76dvyjkwudtohcc2ax
328127
328126
2026-10-23T14:26:39Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328127
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
* [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur
* [[12 ogustus|12]] - Jacques Wallage (79), Hollandsche polletieker
* [[25 ogustus|25]] - Dolly Parton (80), Amerikoansche zangeresse
* [[27 ogustus|27]] - Ratko Mladić (84), [[Bosnië-Herzegovina|Bosnisch-Servisch]] generoal en ôorlogsmisdoadiger
* [[28 ogustus|28]] - Harald V van Nôorweegn (89), keunienk van [[Nôorweegn]]
* [[31 ogustus|31]] - Édouard Balladur (97), Fransche premier
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
* [[31 ogustus|31]] - Ada Yonath (87), [[Israël]]ische scheikundige, winnoaresse van [[Nobelprys]] vô [[scheikunde]] in 2009
; september
* [[24 september|24]] - Hedwig Speliers (91), West-Vlamsche dichter
* [[30 september|30]] - Paulien Cornelisse (50), Hollandsche schryfster en cabaretier
; oktober
* [[5 oktober|5]] - Jim Bakker (86), Amerikoansche TV-evangelist
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
s0muvev8ttf14t2q4i5zh8bsoyb2y2k
328128
328127
2026-10-23T14:29:06Z
~2026-56434-80
31995
/* Gestorvn */
328128
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
* [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur
* [[12 ogustus|12]] - Jacques Wallage (79), Hollandsche polletieker
* [[25 ogustus|25]] - Dolly Parton (80), Amerikoansche zangeresse
* [[27 ogustus|27]] - Ratko Mladić (84), [[Bosnië-Herzegovina|Bosnisch-Servisch]] generoal en ôorlogsmisdoadiger
* [[28 ogustus|28]] - Harald V van Nôorweegn (89), keunienk van [[Nôorweegn]]
* [[31 ogustus|31]] - Édouard Balladur (97), Fransche premier
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
* [[31 ogustus|31]] - Ada Yonath (87), [[Israël]]ische scheikundige, winnoaresse van [[Nobelprys]] vô [[scheikunde]] in 2009
; september
* [[24 september|24]] - Hedwig Speliers (91), West-Vlamsche dichter
* [[30 september|30]] - Paulien Cornelisse (50), Hollandsche schryfster en cabaretier
; oktober
* [[5 oktober|5]] - Jim Bakker (86), Amerikoansche TV-evangelist
* [[17 oktober|17]] - Maarten Spanjer (73), Hollandsche acteur en schryver
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
ijoxssznbig7nkmbcs4kzplivv9digz
328153
328128
2026-10-23T19:37:27Z
~2026-56713-82
31996
/* Gebeurtenissn */
328153
wikitext
text/x-wiki
<div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div>
't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029.
== Gebeurtenissn ==
;januoari
* [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone.
* 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over.
* 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation).
* [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]].
* [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident.
* [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran.
* [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt.
* 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste.
* [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]].
* [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern.
* [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln.
;februoari
* [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt.
* [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]].
* [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]].
* [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president.
* [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn.
* [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't [[kabinet-Jetten]], bestaande uut [[D66]], [[VVD]] en [[CDA]].
* [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]].
* [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf.
;moarte
* [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei.
* [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land.
* [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]].
* [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn.
* 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement.
;april
* [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972.
* [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]].
* [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste.
* [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego.
* [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán.
* [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels.
;meie
* [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap.
* [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint.
* [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid.
* [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996.
* [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn.
* [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster.
;juni
* [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990.
* [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]].
* [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze.
* [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn.
* [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni.
* [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]].
* [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]].
* [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]].
;juli
* [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd.
* [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]].
* [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn.
* [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn.
* [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel.
* [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer.
;ogustus
* [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]].
* [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]].
; september
* [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]].
; oktober
* [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]].
== Gestorvn ==
;januoari
* [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter
* [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster
* 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier
* [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice
* [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper
* [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice
;februoari
* [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist
* [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger
* [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver
* 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur
* [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur
* [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver
* [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist
* [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur
* [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger
* [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran
;moarte
* [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger
* [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker
* [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist
* [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche premier
;april
* [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice
* [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice
* [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur
;meie
* [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker
* [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer
* [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter
* [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste
;juni
* [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica
* [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare
* [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder
* [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare
;juli
* [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn
* [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse
* [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker
* [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur
* [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer
* [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster
* [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse
;ogustus
* [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur
* [[12 ogustus|12]] - Jacques Wallage (79), Hollandsche polletieker
* [[25 ogustus|25]] - Dolly Parton (80), Amerikoansche zangeresse
* [[27 ogustus|27]] - Ratko Mladić (84), [[Bosnië-Herzegovina|Bosnisch-Servisch]] generoal en ôorlogsmisdoadiger
* [[28 ogustus|28]] - Harald V van Nôorweegn (89), keunienk van [[Nôorweegn]]
* [[31 ogustus|31]] - Édouard Balladur (97), Fransche premier
* [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker
* [[31 ogustus|31]] - Ada Yonath (87), [[Israël]]ische scheikundige, winnoaresse van [[Nobelprys]] vô [[scheikunde]] in 2009
; september
* [[24 september|24]] - Hedwig Speliers (91), West-Vlamsche dichter
* [[30 september|30]] - Paulien Cornelisse (50), Hollandsche schryfster en cabaretier
; oktober
* [[5 oktober|5]] - Jim Bakker (86), Amerikoansche TV-evangelist
* [[17 oktober|17]] - Maarten Spanjer (73), Hollandsche acteur en schryver
{{commonscat|2026}}
[[Categorie:2020-2029]]
8wecscknb9nb9stu98gk24mz5ysv3ex
Eléonore Simonet
0
28755
328230
324141
2026-10-24T09:43:40Z
Vluvlu
31944
328230
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Eléonore Simonet (2024).jpg|thumb| Eléonore Simonet in 2024]]
'''Eléonore Simonet''' ([[Luuk (stad)|Luuk]], [[26 november]] [[1997]]) is e [[Wallonië|Woalsche]] politica vo de liberoale [[MR]] en minister vo Middnstand, Zelfstandign en KMO's in de [[Belgische federoale regeringe|Regerienge]]-De Wever.
== Ipleidienge ==
In 2020 hoalde Simonet e bachelor in de rechtn an de Université Saint-Louis in Brussel en in 2022 e master in burgerlik recht en strafrecht an de Université Catholique de Louvain (UCL). Achter heur studie in 2022 schrêef z' heur in als advocoat an de balie van Brussel.
== Polletieke carrière ==
Van 2024 tout 2025 was ze Brussels Hoofdstedelik Parlementslid en Volksverteegnwoordiger van de Fransche Gemêenschap. Sedert 3 februoari 2025 is ze minister in de Regerienge-De Wever.
Sedert 2024 is z' ook gemêenteroadslid in [[Sint-Lambrechts-Woluwe]].
{{Commonscat|Eléonore Simonet}}
{{DEFAULTSORT:Simonet, Eléonore}}
[[Categorie:MR-polletieker]]
[[Categorie:Belgisch minister]]
[[Categorie:Belgischn advocoat]]
mepaofv7i9d5sxd912ruwoloaq419vo
Rob Jetten
0
28761
328146
328065
2026-10-23T19:07:03Z
~2026-56713-82
31996
328146
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:220107Rob Jetten16.jpg|thumb|Rob Jetten (2022)]]
'''Rob Jetten''' ([[Veghel]], [[25 moarte]] [[1987]]) is e [[Holland]]sche polletieker van de party [[D66]].
Sedert 23 februoari [[2026]] ist ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/drs-raa-rob-jetten Drs. R.A.A. (Rob) Jetten], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Jetten, Rob}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
3h8mq22t7q669lxbajkzyncm14q07nx
328147
328146
2026-10-23T19:10:48Z
~2026-56713-82
31996
328147
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:220107Rob Jetten16.jpg|thumb|Rob Jetten (2022)]]
'''Rob Jetten''' ([[Veghel]], [[25 moarte]] [[1987]]) is e [[Holland]]sche polletieker van de party [[D66]].
Van 2022 tot 2024 wast ie minister en in 2024 vicepremier in het [[kabinet-Rutte IV]].
Sedert 23 februoari [[2026]] ist ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/drs-raa-rob-jetten Drs. R.A.A. (Rob) Jetten], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Jetten, Rob}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
gu7dm1goszx0vw2mbadutji04f3gn3b
328148
328147
2026-10-23T19:15:09Z
~2026-56713-82
31996
328148
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Visit of Ursula von der Leyen, to New York, United States of America and participation in the 2026 UNGA (P-070500-00-53).jpg|thumb|Rob Jetten met [[Ursula von der Leyen]] (2026)]]
'''Rob Jetten''' ([[Veghel]], [[25 moarte]] [[1987]]) is e [[Holland]]sche polletieker van de party [[D66]].
Van 2022 tot 2024 wast ie minister en in 2024 vicepremier in het [[kabinet-Rutte IV]].
Sedert 23 februoari [[2026]] ist ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/drs-raa-rob-jetten Drs. R.A.A. (Rob) Jetten], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Jetten, Rob}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
nr0fymbh6lbreneom7psl2b68g83g09
328149
328148
2026-10-23T19:19:36Z
~2026-56713-82
31996
328149
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Visit of Ursula von der Leyen, to New York, United States of America and participation in the 2026 UNGA (P-070500-00-53).jpg|thumb|Rob Jetten met vôorzitter van de [[Europeese Commissie]] [[Ursula von der Leyen]] (2026)]]
'''Rob Jetten''' ([[Veghel]], [[25 moarte]] [[1987]]) is e [[Holland]]sche polletieker van de party [[D66]].
Van 2022 tot 2024 wast ie minister en in 2024 vicepremier in het [[kabinet-Rutte IV]].
Sedert 23 februoari [[2026]] ist ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/drs-raa-rob-jetten Drs. R.A.A. (Rob) Jetten], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Jetten, Rob}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
htcq8c2gqns9il2xmahnrve0fzwmxbt
328150
328149
2026-10-23T19:20:09Z
~2026-56713-82
31996
328150
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Visit of Ursula von der Leyen, to New York, United States of America and participation in the 2026 UNGA (P-070500-00-53).jpg|thumb|Rob Jetten met vôorzitter van de [[Europeesche Commissie]] [[Ursula von der Leyen]] (2026)]]
'''Rob Jetten''' ([[Veghel]], [[25 moarte]] [[1987]]) is e [[Holland]]sche polletieker van de party [[D66]].
Van 2022 tot 2024 wast ie minister en in 2024 vicepremier in het [[kabinet-Rutte IV]].
Sedert 23 februoari [[2026]] ist ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/drs-raa-rob-jetten Drs. R.A.A. (Rob) Jetten], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Jetten, Rob}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
8wi6f0c7jm7jjwvcz64q81x4dj1zo4x
328152
328150
2026-10-23T19:33:53Z
~2026-56713-82
31996
328152
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Visit of Ursula von der Leyen, to New York, United States of America and participation in the 2026 UNGA (P-070500-00-53).jpg|thumb|Rob Jetten met vôorzitter van de [[Europeesche Commissie]] [[Ursula von der Leyen]] (2026)]]
'''Rob Jetten''' ([[Veghel]], [[25 moarte]] [[1987]]) is e [[Holland]]sche polletieker van de party [[D66]]. Sedert [[2026]] ist ie premier.
Van 2010 tot 2017 wast ie gemêenteroadslid van [[Nymeegn]].
Van 2022 tot 2024 wast ie minister en in 2024 vicepremier in het [[kabinet-Rutte IV]].
Sedert 23 februoari 2026 ist ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/drs-raa-rob-jetten Drs. R.A.A. (Rob) Jetten], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Jetten, Rob}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
9oc592l1cdqjqiuo2jd4rno2g7b9sh4
328154
328152
2026-10-23T19:39:35Z
~2026-56713-82
31996
328154
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Visit of Ursula von der Leyen, to New York, United States of America and participation in the 2026 UNGA (P-070500-00-53).jpg|thumb|Rob Jetten met vôorzitter van de [[Europeesche Commissie]] [[Ursula von der Leyen]] (2026)]]
'''Rob Jetten''' ([[Veghel]], [[25 moarte]] [[1987]]) is e [[Holland]]sche polletieker van de party [[D66]]. Sedert [[2026]] ist ie premier.
Van 2010 tot 2017 wast ie gemêenteroadslid van [[Nymeegn]].
Van 2022 tot 2024 wast ie minister vô Klimoat en Energie en in 2024 vicepremier in het [[kabinet-Rutte IV]].
Sedert 23 februoari 2026 ist ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/drs-raa-rob-jetten Drs. R.A.A. (Rob) Jetten], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Jetten, Rob}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
0vx487tzbafuaj4z62iaygtpux62vq2
328157
328154
2026-10-23T19:46:37Z
~2026-56713-82
31996
328157
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Visit of Ursula von der Leyen, to New York, United States of America and participation in the 2026 UNGA (P-070500-00-53).jpg|thumb|Rob Jetten met vôorzitter van de [[Europeesche Commissie]] [[Ursula von der Leyen]] (2026)]]
'''Rob Jetten''' ([[Veghel]], [[25 moarte]] [[1987]]) is e [[Holland]]sche polletieker van de party [[D66]]. Sedert [[2026]] ist ie premier.
Ie studêerde bestuurskunde an de [[Radboud Universiteit]].
Van 2010 tot 2017 wast ie gemêenteroadslid van [[Nymeegn]].
Van 2022 tot 2024 wast ie minister vô Klimoat en Energie en in 2024 vicepremier in het [[kabinet-Rutte IV]].
Sedert 23 februoari 2026 ist ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/drs-raa-rob-jetten Drs. R.A.A. (Rob) Jetten], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Jetten, Rob}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
f3bsrotztiw9qaeyfiw9qi7w7n4hjhs
328158
328157
2026-10-23T19:48:42Z
~2026-56713-82
31996
328158
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Visit of Ursula von der Leyen, to New York, United States of America and participation in the 2026 UNGA (P-070500-00-53).jpg|thumb|Rob Jetten met vôorzitter van de [[Europeesche Commissie]] [[Ursula von der Leyen]] (2026)]]
'''Rob Jetten''' ([[Veghel]], [[25 moarte]] [[1987]]) is e [[Holland]]sche polletieker van de party [[D66]]. Sedert [[2026]] ist ie premier.
Ie studêerde bestuurskunde an de [[Radboud Universiteit]].
Van 2010 tot 2017 wast ie gemêenteroadslid van [[Nymeegn]].
Van 2022 tot 2024 wast ie minister vô Klimoat en Energie en in 2024 ôok vicepremier in het [[kabinet-Rutte IV]].
Sedert 23 februoari 2026 ist ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/drs-raa-rob-jetten Drs. R.A.A. (Rob) Jetten], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Jetten, Rob}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
kugetjg4rhr9gy7d3yt3q9zdlpad283
328159
328158
2026-10-23T19:55:37Z
~2026-56756-17
31997
328159
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:220107Rob Jetten16.jpg|thumb|Rob Jetten (2022)]]
'''Rob Jetten''' ([[Veghel]], [[25 moarte]] [[1987]]) is e [[Holland]]sche polletieker van de party [[D66]]. Sedert [[2026]] ist ie premier.
Ie studêerde bestuurskunde an de [[Radboud Universiteit]].
Van 2010 tot 2017 wast ie gemêenteroadslid van [[Nymeegn]].
Van 2022 tot 2024 wast ie minister vô Klimoat en Energie en in 2024 ôok vicepremier in het [[kabinet-Rutte IV]].
Sedert 23 februoari 2026 ist ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/drs-raa-rob-jetten Drs. R.A.A. (Rob) Jetten], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Jetten, Rob}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
hsa797nwma4y3ghtv66w1545rv002zo
328183
328159
2026-10-24T08:12:14Z
Vluvlu
31944
328183
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Visit of Rob Jetten to the European Commission - Ursula von der Leyen - March 2026.jpg|thumb|Rob Jetten (2026)]]
'''Rob Jetten''' ([[Veghel]], [[25 moarte]] [[1987]]) is e [[Holland]]sche polletieker van de party [[D66]]. Sedert [[2026]] ist ie premier.
Ie studêerde bestuurskunde an de [[Radboud Universiteit]].
Van 2010 tot 2017 wast ie gemêenteroadslid van [[Nymeegn]].
Van 2022 tot 2024 wast ie minister vô Klimoat en Energie en in 2024 ôok vicepremier in het [[kabinet-Rutte IV]].
Sedert 23 februoari 2026 ist ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/drs-raa-rob-jetten Drs. R.A.A. (Rob) Jetten], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Jetten, Rob}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
p85arq7z23r178ci5jhrus7lfs8hz3g
328189
328183
2026-10-24T08:24:12Z
Vluvlu
31944
328189
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Visit of Rob Jetten to the European Commission - Ursula von der Leyen - March 2026.jpg|thumb|Rob Jetten (2026)]]
'''Rob Jetten''' ([[Veghel]], [[25 moarte]] [[1987]]) is e [[Holland]]sche polletieker van de party [[D66]]. Sedert [[2026]] ist ie premier.
Ie studêerde bestuurskunde an de [[Radboud Universiteit]].
Van 2010 tot 2017 wast ie gemêenteroadslid van [[Nymeegn]].
Van 2022 tot 2024 wast ie minister vô Klimoat en Energie en in 2024 ôok vicepremier in 't [[kabinet-Rutte IV]].
Sedert 23 februoari 2026 ist ie premier (êeste minister) van Holland (kabinet-Jetten).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/drs-raa-rob-jetten Drs. R.A.A. (Rob) Jetten], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Jetten, Rob}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
30se5y0e603j5glayqte7nqt3qfcmdd
Sophie Wilmès
0
29685
328205
327900
2026-10-24T08:39:05Z
Vluvlu
31944
328205
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox persoon Wikidata}}
'''Sophie Wilmės''' ([[Elsene]], [[15 januoari]] [[1975]]) is e [[België|Belgische]] polletieker vo [[Mouvement Réformateur]]. Van [[2019]] tot [[2020]] was ze premier.
Van 2000 tot 2005 was ze gemêenteroadslid van [[Ukkel]].
Van 2007 tot 2015 was ze en sins 2022 is ze êeste scheepn van [[Sint-Genesius-Rode]].
Van 2012 tot 2014 was ze ook provincieroadslid van [[Vlams-Broabant]] vô [[Union des Francophones]].
Van 2014 tot 2015 en van 2022 tot 2024 was ze lid van de Koamer van Volksverteegnwoordigers.
Van 2015 tot 2019 en van 2020 tot 2022 was ze federoal minister (Begrotienge, Weetnschapsbeleid, Ambtenoarnzoakn, Buutnlandse Zoakn en Buutnlandse Handel).
Tusschn oktober 2019 en oktober 2020 was Wilmès premier (êeste minister) van België. Ze was ipvolger van [[Charles Michel]] (MR) en wierd ipgevolgd deur [[Alexander De Croo]] ([[Open Vld]]).
Sins 2024 is ze [[Europees Parlement]]slid vô [[Renew Europe]].
== Referensjes ==
<references/>
== Externe koppelienge ==
* [https://www.europarl.europa.eu/meps/nl/220801/SOPHIE_WILMES/cv#detailedcardmep Sophie Wilmès], Europees Parlement
{{DEFAULTSORT:Wilmes, Sophie}}
[[Categorie:MR-polletieker]]
[[Categorie:Belgisch Europarlementair]]
[[Categorie:Belgisch minister]]
[[Categorie:Belgisch premier]]
[[Categorie:Belgisch volksverteegnwoordiger]]
[[Categorie:Brusselse polletieker]]
[[Categorie:Vlams scheepn]]
c13xx0uj5z55zso0ckt0ddz1n4ff1d9
328206
328205
2026-10-24T08:39:49Z
Vluvlu
31944
328206
wikitext
text/x-wiki
{{Infobox persoon Wikidata}}
'''Sophie Wilmės''' ([[Elsene]], [[15 januoari]] [[1975]]) is e [[België|Belgische]] polletieker vô [[Mouvement Réformateur]]. Van [[2019]] tot [[2020]] was ze premier.
Van 2000 tot 2005 was ze gemêenteroadslid van [[Ukkel]].
Van 2007 tot 2015 was ze en sins 2022 is ze êeste scheepn van [[Sint-Genesius-Rode]].
Van 2012 tot 2014 was ze ook provincieroadslid van [[Vlams-Broabant]] vô [[Union des Francophones]].
Van 2014 tot 2015 en van 2022 tot 2024 was ze lid van de Koamer van Volksverteegnwoordigers.
Van 2015 tot 2019 en van 2020 tot 2022 was ze federoal minister (Begrotienge, Weetnschapsbeleid, Ambtenoarnzoakn, Buutnlandse Zoakn en Buutnlandse Handel).
Tusschn oktober 2019 en oktober 2020 was Wilmès premier (êeste minister) van België. Ze was ipvolger van [[Charles Michel]] (MR) en wierd ipgevolgd deur [[Alexander De Croo]] ([[Open Vld]]).
Sins 2024 is ze [[Europees Parlement]]slid vô [[Renew Europe]].
== Referensjes ==
<references/>
== Externe koppelienge ==
* [https://www.europarl.europa.eu/meps/nl/220801/SOPHIE_WILMES/cv#detailedcardmep Sophie Wilmès], Europees Parlement
{{DEFAULTSORT:Wilmes, Sophie}}
[[Categorie:MR-polletieker]]
[[Categorie:Belgisch Europarlementair]]
[[Categorie:Belgisch minister]]
[[Categorie:Belgisch premier]]
[[Categorie:Belgisch volksverteegnwoordiger]]
[[Categorie:Brusselse polletieker]]
[[Categorie:Vlams scheepn]]
0y2p098w3ui5gl4lof7ksteuq5kqaox
Wim Kok
0
29688
328187
328083
2026-10-24T08:21:14Z
Vluvlu
31944
328187
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Persconferentie PvdA-fractieleider Wim Kok in verband met vertrek Harry van de B, Bestanddeelnr 934-0666.jpg|thumb|Wim Kok (1987)]]
'''Wim Kok''' ([[Bergstoep]], 29 september [[1938]] - [[Amsterdam]], 20 oktober [[2018]]) was e [[Holland]]sche vakverboundsleider en polletieker van de party [[PvdA]]. Van [[1994]] tot [[2002]] wast ie premier.
Van 1973 tot 1975 wast ie leider van het vakverbound NVV en van 1976 tot 1985 leider van het vakverbound FNV.
Van 1989 tot 1994 wast ie minister van Financiën in 't [[kabinet-Lubbers III]].
Van 22 ogustus 1994 tot 22 juli 2002 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Kok I en II).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/dr-w-wim-kok Dr. W. (Wim) Kok], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Kok, Wim}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
e1dz8udn62i8iikhz72oxvn4qk7869u
Bergstoep
0
29693
328198
328056
2026-10-24T08:31:38Z
Vluvlu
31944
/* Bekende inweuners */
328198
wikitext
text/x-wiki
'''Bergstoep''' is een [[buurtschap]] in de gemêente [[Krimpenerwaard]] (provinsje [[Zuud-Holland]]).
Der weunn 1.305 menschn (2026).
Bergstoep ligt an de [[Lek (riviere)|Lek]].
== Bekende inweuners ==
* [[Wim Kok]], polletieker
== Externe koppeliengn ==
* [https://web.archive.org/web/20240417030950/https://plaatsengids.nl/bergstoep Plaatsengids]
* [https://allecijfers.nl/buurt/bergstoep-krimpenerwaard AlleCijfers]
[[Categorie:Krimpenerwaard]]
[[Categorie:Plekke in Zuud-Holland]]
h91f9p682gk8bcygoe2mnrsdkjqzfdx
Ruud Lubbers
0
29696
328176
328090
2026-10-24T07:46:24Z
Vluvlu
31944
328176
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Opdracht Financieel Dagblad interview met premier Lubbers, Bestanddeelnr 933-2722.jpg|thumb|Ruud Lubbers (1985)]]
'''Ruud Lubbers''' ([[Rotterdam]], 7 meie [[1939]] - Rotterdam, 14 februoari [[2018]]) was e [[Holland]]sche oundernemer, diplomoat en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA]]. Van [[1982]] tot [[1994]] wast ie premier.
Van 1973 tot 1977 wast ie minister van Economische Zoakn in het [[kabinet-Den Uyl]].
Van 4 november 1982 tot 22 ogustus 1994 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Lubbers I, II en III).
Van 2001 tot 2005 wast ie Hoge Commissoaris vô de Vluchteliengen van de [[Verênigde Noaties]].
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/dr-rfm-ruud-lubbers Dr. R.F.M. (Ruud) Lubbers], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Lubbers, Ruud}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Diplomoat]]
[[Categorie:Oundernemer]]
q2dhedr2f5t2u594jnxjv7n7qbrrubm
328182
328176
2026-10-24T08:06:04Z
Vluvlu
31944
328182
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Tweede Kamer , vragenuurtje premier Lubbers beantwoord vragen i.v.m. enquete ov, Bestanddeelnr 932-8853.jpg|thumb|Ruud Lubbers (1984)]]
'''Ruud Lubbers''' ([[Rotterdam]], 7 meie [[1939]] - Rotterdam, 14 februoari [[2018]]) was e [[Holland]]sche oundernemer, diplomoat en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA]]. Van [[1982]] tot [[1994]] wast ie premier.
Van 1973 tot 1977 wast ie minister van Economische Zoakn in het [[kabinet-Den Uyl]].
Van 4 november 1982 tot 22 ogustus 1994 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Lubbers I, II en III).
Van 2001 tot 2005 wast ie Hoge Commissoaris vô de Vluchteliengen van de [[Verênigde Noaties]].
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/dr-rfm-ruud-lubbers Dr. R.F.M. (Ruud) Lubbers], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Lubbers, Ruud}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Diplomoat]]
[[Categorie:Oundernemer]]
kka9x46v9b2eofv3govsp26np45pwt6
328186
328182
2026-10-24T08:20:33Z
Vluvlu
31944
328186
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Tweede Kamer , vragenuurtje premier Lubbers beantwoord vragen i.v.m. enquete ov, Bestanddeelnr 932-8853.jpg|thumb|Ruud Lubbers (1984)]]
'''Ruud Lubbers''' ([[Rotterdam]], 7 meie [[1939]] - Rotterdam, 14 februoari [[2018]]) was e [[Holland]]sche oundernemer, diplomoat en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA]]. Van [[1982]] tot [[1994]] wast ie premier.
Van 1973 tot 1977 wast ie minister van Economische Zoakn in 't [[kabinet-Den Uyl]].
Van 4 november 1982 tot 22 ogustus 1994 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Lubbers I, II en III).
Van 2001 tot 2005 wast ie Hoge Commissoaris vô de Vluchteliengen van de [[Verênigde Noaties]].
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/dr-rfm-ruud-lubbers Dr. R.F.M. (Ruud) Lubbers], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Lubbers, Ruud}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Diplomoat]]
[[Categorie:Oundernemer]]
g9vmiwf0pjcv18dci6so7pqh9s7bvkr
Categorie:Rechtsgelêerde
14
29701
328134
2026-10-23T14:45:33Z
~2026-56434-80
31995
nieuw blad: [[Categorie:Weetnschapper]]
328134
wikitext
text/x-wiki
[[Categorie:Weetnschapper]]
rd1lq0fjb2v9k1ywfnii40yuwskm9p5
328135
328134
2026-10-23T14:47:43Z
~2026-56434-80
31995
328135
wikitext
text/x-wiki
[[Categorie:Weetnschapper]]
[[Categorie:Recht]]
rzjku7pj5cjsihdgs8koincfuf8yznk
Dries van Agt
0
29702
328166
2026-10-24T07:06:31Z
Vluvlu
31944
nieuw blad: [[Ofbeeldienge:|thumb|]] '''...''' () was e [[Holland]]sche polletieker van de party [[]]. Van [[]] tot [[]] wast ie premier. Van tot wast ie premier (êeste minister) van Holland. == Externe koppelienge == * [ ], Parlement.com {{DEFAULTSORT:}} [[Categorie:Hollandsch premier]] [[Categorie:Hollandsch minister]] [[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
328166
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:|thumb|]]
'''...''' () was e [[Holland]]sche polletieker van de party [[]]. Van [[]] tot [[]] wast ie premier.
Van tot wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [ ], Parlement.com
{{DEFAULTSORT:}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
f115ygu09u6jh398n7wja4oehybf6aj
328167
328166
2026-10-24T07:07:12Z
Vluvlu
31944
328167
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:|thumb|]]
'''...''' () was e [[Holland]]sche polletieker van de party [[]]. Van [[]] tot [[]] wast ie premier.
Van tot wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [ ], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
t74v8uplbcvtumn5kw3v71sg2rb5q0z
328168
328167
2026-10-24T07:08:49Z
Vluvlu
31944
328168
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:|thumb|]]
'''Dries van Agt''' () was e [[Holland]]sche polletieker van de party [[]]. Van [[]] tot [[]] wast ie premier.
Van tot wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Agt, Dries van}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
fdw90o6204xw6k8bprj8n5qr566bre0
328170
328168
2026-10-24T07:10:17Z
Vluvlu
31944
/* Externe koppelienge */
328170
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:|thumb|]]
'''Dries van Agt''' () was e [[Holland]]sche polletieker van de party [[]]. Van [[]] tot [[]] wast ie premier.
Van tot wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Agt, Dries van}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Hollandsche weetnschapper]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
4unwruvzi8m3mr5upf5qealli0qzjkr
328172
328170
2026-10-24T07:15:55Z
Vluvlu
31944
328172
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:|thumb|Dries van Agt]]
'''Dries van Agt''' ([[Geldrop]], 2 februoari [[1931]] - [[Nymeegn]], 5 februoari [[2024]]) was e [[Holland]]sche rechtsgelêerde en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA. Van [[1977]] tot [[1981]] wast ie premier.
Van tot wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Agt, Dries van}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Hollandsche weetnschapper]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
1qqa29uz9zbqqek8okox7d52kg1f57c
328173
328172
2026-10-24T07:16:53Z
Vluvlu
31944
328173
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:|thumb|Dries van Agt]]
'''Dries van Agt''' ([[Geldrop]], 2 februoari [[1931]] - [[Nymeegn]], 5 februoari [[2024]]) was e [[Holland]]sche rechtsgelêerde en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA. Van [[1977]] tot [[1982]] wast ie premier.
Van 19 december 1977 tot 4 november 1982 wast ie premier (êeste minister) van Holland.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Agt, Dries van}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Hollandsche weetnschapper]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
fwpd2ebybxuu0v3ywyroapl6s8i6dk1
328174
328173
2026-10-24T07:21:33Z
Vluvlu
31944
328174
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:|thumb|Dries van Agt]]
'''Dries van Agt''' ([[Geldrop]], 2 februoari [[1931]] - [[Nymeegn]], 5 februoari [[2024]]) was e [[Holland]]sche rechtsgelêerde en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA]]. Van [[1977]] tot [[1982]] wast ie premier.
Van 1971 tot 1977 wast ie minister van Justitie in de kabinettn [[kabinet-Biesheuvel I|Biesheuvel I]] en [[kabinet-Biesheuvel II|Biesheuvel II]] als ook in het [[kabinet-Den Uyl]].
Van 19 december 1977 tot 4 november 1982 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Van Agt I, II en III).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Agt, Dries van}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Hollandsche weetnschapper]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
fenv5pzrrpzwd0gcegf7f2gtoxtc9bv
328175
328174
2026-10-24T07:41:10Z
Vluvlu
31944
328175
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:|thumb|Dries van Agt]]
'''Dries van Agt''' ([[Geldrop]], 2 februoari [[1931]] - [[Nymeegn]], 5 februoari [[2024]]) was e [[Holland]]sche rechtsgelêerde, diplomoat en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA]]. Van [[1977]] tot [[1982]] wast ie premier.
Van 1971 tot 1977 wast ie minister van Justitie in de kabinettn [[kabinet-Biesheuvel I|Biesheuvel I]] en [[kabinet-Biesheuvel II|Biesheuvel II]] alsôok in het [[kabinet-Den Uyl]]. In het loatste kabinet wast ie ôok vicepremier.
Van 19 december 1977 tot 4 november 1982 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Van Agt I, II en III).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Agt, Dries van}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Hollandsche weetnschapper]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
[[Categorie:Diplomoat]]
jisl04bl4itbb9g0dypdju8dycevian
328177
328175
2026-10-24T07:46:56Z
Vluvlu
31944
328177
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:|thumb|Dries van Agt]]
'''Dries van Agt''' ([[Geldrop]], 2 februoari [[1931]] - [[Nymeegn]], 5 februoari [[2024]]) was e [[Holland]]sche rechtsgelêerde, diplomoat en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA]]. Van [[1977]] tot [[1982]] wast ie premier.
Van 1971 tot 1977 wast ie minister van Justitie in de kabinettn [[kabinet-Biesheuvel I|Biesheuvel I]] en [[kabinet-Biesheuvel II|Biesheuvel II]] alsôok in het [[kabinet-Den Uyl]]. In het loatste kabinet wast ie ôok vicepremier.
Van 19 december 1977 tot 4 november 1982 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Van Agt I, II en III). In 1982 wast ie ôok minister van Buutnlandse Zoakn.
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Agt, Dries van}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Hollandsche weetnschapper]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
[[Categorie:Diplomoat]]
dnonez605whm33dgp8bt6d7vhxc7n9w
328178
328177
2026-10-24T07:52:21Z
Vluvlu
31944
328178
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:|thumb|Dries van Agt]]
'''Dries van Agt''' ([[Geldrop]], 2 februoari [[1931]] - [[Nymeegn]], 5 februoari [[2024]]) was e [[Holland]]sche rechtsgelêerde, diplomoat en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA]]. Van [[1977]] tot [[1982]] wast ie premier.
Van 1971 tot 1977 wast ie minister van Justitie in de kabinettn [[kabinet-Biesheuvel I|Biesheuvel I]] en [[kabinet-Biesheuvel II|Biesheuvel II]] alsôok in het [[kabinet-Den Uyl]]. In het loatste kabinet wast ie ôok vicepremier.
Van 19 december 1977 tot 4 november 1982 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Van Agt I, II en III). In 1982 wast ie ôok minister van Buutnlandse Zoakn.
Van 1983 tot 1987 wast ie Commissoaris van de Keuniginne van [[Nôord-Broabant]].
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Agt, Dries van}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Hollandsche weetnschapper]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
[[Categorie:Diplomoat]]
b23old0z1ccotvy529nxnvtv0i4w3si
328179
328178
2026-10-24T08:00:04Z
Vluvlu
31944
328179
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:|thumb|Dries van Agt]]
'''Dries van Agt''' ([[Geldrop]], 2 februoari [[1931]] - [[Nymeegn]], 5 februoari [[2024]]) was e [[Holland]]sche rechtsgelêerde, diplomoat en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA]]. Van [[1977]] tot [[1982]] wast ie premier.
Van 1971 tot 1977 wast ie minister van Justitie in de kabinettn [[kabinet-Biesheuvel I|Biesheuvel I]] en [[kabinet-Biesheuvel II|Biesheuvel II]] alsôok in het [[kabinet-Den Uyl]]. In het loatste kabinet wast ie ôok vicepremier.
Van 19 december 1977 tot 4 november 1982 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Van Agt I, II en III). In 1982 wast ie ôok minister van Buutnlandse Zoakn.
Van 1983 tot 1987 wast ie Commissoaris van de Keuniginne van [[Nôord-Broabant]].
Vanof 1987 wast ie ambassadeur van de [[Europese Gemêenschap]] in [[Japan]] (tot 1990) en doarnoa in de [[Verênigde Stoaten van Amerika]] (tot 1995).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Agt, Dries van}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Hollandsche weetnschapper]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
[[Categorie:Diplomoat]]
a8pg3eqc3b1xmskwltxreavbarkkeue
328181
328179
2026-10-24T08:03:12Z
Vluvlu
31944
328181
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Tweede Kamer debat over kabinetscrisis premier Van Agt aan het woord, close, Bestanddeelnr 932-1582.jpg|thumb|Dries van Agt]]
'''Dries van Agt''' ([[Geldrop]], 2 februoari [[1931]] - [[Nymeegn]], 5 februoari [[2024]]) was e [[Holland]]sche rechtsgelêerde, diplomoat en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA]]. Van [[1977]] tot [[1982]] wast ie premier.
Van 1971 tot 1977 wast ie minister van Justitie in de kabinettn [[kabinet-Biesheuvel I|Biesheuvel I]] en [[kabinet-Biesheuvel II|Biesheuvel II]] alsôok in het [[kabinet-Den Uyl]]. In het loatste kabinet wast ie ôok vicepremier.
Van 19 december 1977 tot 4 november 1982 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Van Agt I, II en III). In 1982 wast ie ôok minister van Buutnlandse Zoakn.
Van 1983 tot 1987 wast ie Commissoaris van de Keuniginne van [[Nôord-Broabant]].
Vanof 1987 wast ie ambassadeur van de [[Europese Gemêenschap]] in [[Japan]] (tot 1990) en doarnoa in de [[Verênigde Stoaten van Amerika]] (tot 1995).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Agt, Dries van}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Hollandsche weetnschapper]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
[[Categorie:Diplomoat]]
8470tx3ehc1uh9ecv9l65uu2uhtgd7d
328185
328181
2026-10-24T08:20:07Z
Vluvlu
31944
328185
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Tweede Kamer debat over kabinetscrisis premier Van Agt aan het woord, close, Bestanddeelnr 932-1582.jpg|thumb|Dries van Agt]]
'''Dries van Agt''' ([[Geldrop]], 2 februoari [[1931]] - [[Nymeegn]], 5 februoari [[2024]]) was e [[Holland]]sche rechtsgelêerde, diplomoat en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA]]. Van [[1977]] tot [[1982]] wast ie premier.
Van 1971 tot 1977 wast ie minister van Justitie in de kabinettn [[kabinet-Biesheuvel I|Biesheuvel I]] en [[kabinet-Biesheuvel II|Biesheuvel II]] alsôok in 't [[kabinet-Den Uyl]]. In 't loatste kabinet wast ie ôok vicepremier.
Van 19 december 1977 tot 4 november 1982 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Van Agt I, II en III). In 1982 wast ie ôok minister van Buutnlandse Zoakn.
Van 1983 tot 1987 wast ie Commissoaris van de Keuniginne van [[Nôord-Broabant]].
Vanof 1987 wast ie ambassadeur van de [[Europese Gemêenschap]] in [[Japan]] (tot 1990) en doarnoa in de [[Verênigde Stoaten van Amerika]] (tot 1995).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Agt, Dries van}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Hollandsche weetnschapper]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
[[Categorie:Diplomoat]]
q86uu1k2ya0bcs7yejz7chcfqxzsspb
328229
328185
2026-10-24T09:41:44Z
Vluvlu
31944
328229
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Tweede Kamer debat over kabinetscrisis premier Van Agt aan het woord, close, Bestanddeelnr 932-1582.jpg|thumb|Dries van Agt]]
'''Dries van Agt''' ([[Geldrop]], 2 februoari [[1931]] - [[Nymeegn]], 5 februoari [[2024]]) was e [[Holland]]sche rechtsgelêerde, diplomoat en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA]]. Van [[1977]] tot [[1982]] wast ie premier.
Ie wast hôogleroare an de Katholieke Universiteit Nymeegn.
Van 1971 tot 1977 wast ie minister van Justitie in de kabinettn [[kabinet-Biesheuvel I|Biesheuvel I]] en [[kabinet-Biesheuvel II|Biesheuvel II]] alsôok in 't [[kabinet-Den Uyl]]. In 't loatste kabinet wast ie ôok vicepremier.
Van 19 december 1977 tot 4 november 1982 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Van Agt I, II en III). In 1982 wast ie ôok minister van Buutnlandse Zoakn.
Van 1983 tot 1987 wast ie Commissoaris van de Keuniginne van [[Nôord-Broabant]].
Vanof 1987 wast ie ambassadeur van de [[Europese Gemêenschap]] in [[Japan]] (tot 1990) en doarnoa in de [[Verênigde Stoaten van Amerika]] (tot 1995).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Agt, Dries van}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Hollandsche weetnschapper]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
[[Categorie:Diplomoat]]
7wc81dixx8bydidyj504hpds1nk7s7x
328231
328229
2026-10-24T09:45:15Z
Vluvlu
31944
328231
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Tweede Kamer debat over kabinetscrisis premier Van Agt aan het woord, close, Bestanddeelnr 932-1582.jpg|thumb|Dries van Agt]]
'''Dries van Agt''' ([[Geldrop]], 2 februoari [[1931]] - [[Nymeegn]], 5 februoari [[2024]]) was e [[Holland]]sche rechtsgelêerde, diplomoat en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA]]. Van [[1977]] tot [[1982]] wast ie premier.
Ie wast hôogleroare strafrecht an de Katholieke Universiteit Nymeegn.
Van 1971 tot 1977 wast ie minister van Justitie in de kabinettn [[kabinet-Biesheuvel I|Biesheuvel I]] en [[kabinet-Biesheuvel II|Biesheuvel II]] alsôok in 't [[kabinet-Den Uyl]]. In 't loatste kabinet wast ie ôok vicepremier.
Van 19 december 1977 tot 4 november 1982 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Van Agt I, II en III). In 1982 wast ie ôok minister van Buutnlandse Zoakn.
Van 1983 tot 1987 wast ie Commissoaris van de Keuniginne van [[Nôord-Broabant]].
Vanof 1987 wast ie ambassadeur van de [[Europese Gemêenschap]] in [[Japan]] (tot 1990) en doarnoa in de [[Verênigde Stoaten van Amerika]] (tot 1995).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Agt, Dries van}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Hollandsche weetnschapper]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
[[Categorie:Diplomoat]]
tu7v6z38jgz78uxvsdguezkgzsdbyc0
328232
328231
2026-10-24T09:47:42Z
Vluvlu
31944
328232
wikitext
text/x-wiki
[[Ofbeeldienge:Tweede Kamer debat over kabinetscrisis premier Van Agt aan het woord, close, Bestanddeelnr 932-1582.jpg|thumb|Dries van Agt]]
'''Dries van Agt''' ([[Geldrop]], 2 februoari [[1931]] - [[Nymeegn]], 5 februoari [[2024]]) was e [[Holland]]sche rechtsgelêerde, diplomoat en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA]]. Van [[1977]] tot [[1982]] wast ie premier.
Ie wast hôogleroare strafrecht an de Katholieke Universiteit Nymeegn.
Van 1971 tot 1977 wast ie minister van Justitie in de kabinettn [[kabinet-Biesheuvel I|Biesheuvel I]] en [[kabinet-Biesheuvel II|Biesheuvel II]] alsôok in 't [[kabinet-Den Uyl]]. In 't loatste kabinet wast ie ôok vicepremier.
Van 19 december 1977 tot 4 november 1982 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Van Agt I, II en III). In 1982 wast ie ôok minister van Buutnlandse Zoakn.
Van 1983 tot 1987 wast ie Commissoaris van de Keuniginne van [[Nôord-Broabant]].
Vanof 1987 wast ie ambassadeur van de [[Europese Gemêenschap]] in [[Japan]] (tot 1990) en doarnoa in de [[Verênigde Stoaten van Amerika]] (tot 1995).
== Externe koppelienge ==
* [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com
{{Hollandsche premiers}}
{{DEFAULTSORT:Van Agt, Dries}}
[[Categorie:Hollandsch premier]]
[[Categorie:Hollandsch minister]]
[[Categorie:Hollandsch parlementslid]]
[[Categorie:Hollandsche weetnschapper]]
[[Categorie:Rechtsgelêerde]]
[[Categorie:Diplomoat]]
afn3x1tymi4ny9lf2exel86gw5jo7ky
Categorie:Hollandsche weetnschapper
14
29703
328171
2026-10-24T07:12:02Z
Vluvlu
31944
nieuw blad: {{Commonscat|Scientists from the Netherlands|Hollandsche weetnschapper}} [[Categorie:Hollandsche mens|Weetnschapper]] [[Categorie:Weetnschapper noa nationaliteit]]
328171
wikitext
text/x-wiki
{{Commonscat|Scientists from the Netherlands|Hollandsche weetnschapper}}
[[Categorie:Hollandsche mens|Weetnschapper]]
[[Categorie:Weetnschapper noa nationaliteit]]
fhqxr0yo0ao7z5h1wbwwx1groc416bw
Europese Gemêenschap
0
29704
328180
2026-10-24T08:00:30Z
Vluvlu
31944
deurverwiezienge noa [[Europese Unie]]
328180
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT[[Europese Unie]]
n32vhqo4jfzcmudbh5sq57nwtbsiugt
Kabinet-Van Agt III
0
29705
328233
2026-10-24T09:49:35Z
Vluvlu
31944
deurverwiezienge noa [[Dries van Agt]]
328233
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT[[Dries van Agt]]
nm8wydewaps4bg4tw0tc4wt7lto8txt
Kabinet-Van Agt II
0
29706
328234
2026-10-24T09:50:02Z
Vluvlu
31944
deurverwiezienge noa [[Dries van Agt]]
328234
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT[[Dries van Agt]]
nm8wydewaps4bg4tw0tc4wt7lto8txt
Kabinet-Van Agt I
0
29707
328235
2026-10-24T09:50:23Z
Vluvlu
31944
deurverwiezienge noa [[Dries van Agt]]
328235
wikitext
text/x-wiki
#REDIRECT[[Dries van Agt]]
nm8wydewaps4bg4tw0tc4wt7lto8txt