Wikipedia vlswiki https://vls.wikipedia.org/wiki/Voorblad MediaWiki 1.48.0-wmf.1 first-letter Media Specioal Discuusje Gebruker Discuusje gebruker Wikipedia Discuusje Wikipedia Ofbeeldienge Discuusje ofbeeldienge MediaWiki Discuusje MediaWiki Patrôon Discuusje patrôon Ulpe Discuusje ulpe Categorie Discuusje categorie TimedText TimedText talk Module Overleg module Event Event talk Holland 0 1765 328864 328850 2026-10-31T14:10:39Z Vluvlu 31944 /* Polletiek */ 328864 wikitext text/x-wiki {{Infobox land |noame = '''Holland'''<br/>''Nederland'' |vlagge = Flag of the Netherlands.svg |woapen = Rijkswapen der Nederlanden.svg |koarte = [[Ofbeeldienge:EU-Netherlands.svg|300px]] |koartebyschrift = Liggienge van Holland in Europa<br /> {{Coord|51|55|0|N|5|34|0|E|titelweergave=ja}} |toale = [[Nederlands]] |hoofdstad = [[Amsterdam]] |stoatsvorm = Constitutionele [[monarchie]] |stoatshoofd = Keunienk [[Willem-Alexander van de Nederlandn|Willem-Alexander]] |1e minister = [[Rob Jetten]] |ipp = 41.543,37 <ref name=ipp>[https://allecijfers.nl/nederland/ Statistieken Nederland], AlleCijfers</ref> |inw = 18.130.208 <small>(januoari 2026)</small> <ref>[https://opendata.cbs.nl/#/CBS/nl/dataset/85496NED/table?ts=1768510024332 Bevolking; kerncijfers], StatLine - CBS</ref> |dichtheid = 436 |munte = [[euro]] (EUR) |tydzone = UTC+1<br /><small>(zomertyd: UTC+2) </small> |landcode = NL, NLD |tillefong = (+31) |TLD = nl |fêestdag = [[27 april]] (keunienksdag) }} [[Ofbeeldienge:Map of the Netherlands nl.png|thumb|Koarte van Holland]] '''Holland''' (Uutsproake: Olland) is e land juste ten nôordn va [[België]] die dêel uutmakt van 't [[Keunienkryk van de Nederlandn]]. In 't westn grenst 't an de [[Nôordzêe]] en in 't ôostn an [[Duutsland]]. Den [[hoofdstad]] is [[Amsterdam]]. De Caraïbische eilandn [[Bonaire]], [[Sint Eustatius]] en [[Saba]] moakn as drie byzoundere gemêentn ôok dêel uut van 't land. Strikt genoomn verwyst ''Holland'' allêne noa de westelikke provincies ''[[Nôord-Holland]]'' en ''[[Zuud-Holland]]'', moa de benoamienge ''Olland'' wordt olhier gebruukt vo hêel 't land, dat eigentlik ''Nederland'' nomt (een zogenoamde ''pars pro toto''). In sommigte gedêeltn van Holland keunn ze der nie mee lachn da je ze Hollanders nomt, lik in Nôord-Broabant, Limburg, Drenthe en Groniengn byvôorbeeld. == Bevolkienge == Holland (Europeesch dêel) et 18 miljoen inweuners. Per vierkante kilomèter weunn d'r 539 Hollanders (landippervlak, 2026), wuk da vele es. Vergelykt mo ne kêe met [[België]], dat zelf ol êen van de dichstbevolkte gebiedn in de weireld es: 389 inw/km² (landippervlak, 2026, mo êerlik is êerlik: in [[Vloandern]] is de bevolkingsdichtheid 506 inw/km² (totoale ippervlak, 2026)). {| class=wikitable ! colspan=5 | Bevolkiengsontwikkelienge |- ! colspan=2 | Holland <ref>[https://publ.nidi.nl/output/2003/nidi-2003-bevolkingsatlas.pdf Bevolkingsatlas van Nederland], bladzie 31</ref> ! colspan=2| België <ref>[https://statbel.fgov.be/nl/over-statbel/wat-doen-we/volkstellingen-census De volkstellingen in België sinds 1830], Statbel</ref> ! rowspan=2 | Verschil |- ! Joar ! Inweuners ! Inweuners ! Joar |- | 1850 | 3.084.000 | 4.337.000 | 1846 | -1.253.000 |- | 1900 | 5.107.000 | 6.694.000 | 1900 | -1.587.000 |- | 1950 | 10.027.000 | 8.512.000 | 1947 | +1.515.000 |- | 2000 | 15.864.000 | 10.296.000 | 2001 | +5.568.000 |- | 2026 | 18.130.000 | 11.868.000 | 2026 | +6.262.000 |- |} == Ippervlak == Holland is wat betreft land moar iets grôter as België. {| class=wikitable |- ! rowspan= 2 | Land || colspan=5 | Ippervlak km² |- ! Totoal || Land || Woater |- | rowspan = 3 | '''Holland <br> (2026)''' <ref name=ipp/> || 41.543,37 || 33.626,00 || 7.917,37 |- | 100% || 80,94% || 19,06% |- | 436 inw/km² || 539 inw/km² || |- | rowspan = 3 | '''België <br> (2024)''' <ref>[https://statbel.fgov.be/nl/themas/leefmilieu/grond/bodemgebruik Bodemgebruik], Statbel</ref> || 30.689,17 || 30.494,22 || 194,95 |- | 100% || 99,36% || 0,64% |- | 387 inw/km² || 389 inw/km² || |- | rowspan = 3 | '''Verschil''' || +10.854,20 || +3.131,78 || +7.722,42 |- | || -18,42% || +18,42% |- | +49 inw/km² || +150 inw/km² || |} ==Toaln== De officiële toale in Holland is [[Nederlands]]. In de provinsje [[Friesland]] is [[Fries]] ôok erkend as officiële toale. Erkende streektoaln zyn [[Limburgs]] in [[Hollands Limburg]] en [[Nedersaksisch]] in 't nôordn en ôostn. Ip Bonaire wordt 't Papiaments geklapt en ip Saba en Sint-Eustatius klappen ze [[Ingels]]. 't [[Jiddisch]] en [[Romani]] hen 'n specioale minderheidsstatus. 't [[Zêeuws]] en 't [[West-Vlams]] in westelik [[Zeeuws-Vloandern|Zêeuws-Vloandern]] wordn nie gezien als aparte toaln. ==Godsdienst== Holland is van ôorsproung e christelik land. Moa nu zegt 40% van ol d' Hollanders da ze nie gelovig zyn. Van d'overige 60% lop et uutêen. De belangrykste godsdienstn zyn: * de Rooms-[[Katholieke kerke]] (5 miljoe) * de Protestansje kerke (2,5 miljoe) * de verschillige Gereformeerde kerkn (ol tegoare 700.000) * d'Islamietn (a peu prè 800.000) * d'Indoes (a peu prè 100.000) * de Boeddhistn (a peu prè 80.000) * de Joodn (a peu prè 40.000). == Steedn == Grôotste steedn van Holland:<ref>[https://allecijfers.nl/ranglijst/grootste-en-kleinste-gemeenten-in-inwoners-in-nederland/#tablerow Ranglijst van de grootste en kleinste gemeenten in inwoners in Nederland], AlleCijfers</ref> {|class="wikitable sortable" ! colspan = 5 | Grôotste steedn in 2026 |- ! rowspan = 2 | nr || rowspan = 2 | inweuners || colspan = 2 | inweuners || rowspan = 2 | provinsje |- ! gemêente || stad |- | 1 || [[Amsterdam]] || 943.000 || 916.000 || [[Nôord-Holland]] |- | 2 || [[Rotterdam]] || 674.000 || 609.000 || [[Zuud-Holland]] |- | 3 || [[Den Haag]] || 569.000 || 569.000 || [[Zuud-Holland]] |- | 4 || [[Utrecht (stad)|Utrecht]] || 378.000 || 327.000 || [[Utrecht (provinsje)|Utrecht]] |- | 5 || [[Eindhoven]] || 250.000 || 250.000 || [[Nôord-Broabant]] |- | 6 || [[Groningen (stad)|Groningen]] || 245.000 || 211.000 || [[Groningen (provinsje)|Groningen]] |- | 7 || [[Almere]] || 233.000 || 233.000 || [[Flevoland]] |- | 8 || [[Tilburg]] || 231.000 || 206.000 || [[Nôord-Broabant]] |- | 9 || [[Breda]] || 190.000 || 155.000 || [[Nôord-Broabant]] |- | 10 || [[Nymeegn]] || 190.000 || 162.000 || [[Gelderland]] |} == Administroasje == [[Ofbeeldienge:Map provinces Netherlands-nl.svg|thumb|Provinsjes van Holland]] Holland bestoat uut twoalf provinsjes. Die provinsjes zyn vodder verdêeld in 342 gemêenten. De provinsjes zyn: {| width=50% | * [[Drenthe]] * [[Flevoland]] * [[Friesland]] * [[Gelderland]] * [[Groniengn (provinsje)|Groniengn]] * [[Hollands Limburg|Limburg]] | * [[Nôord-Broabant]] * [[Nôord-Holland]] * [[Overyssel]] * [[Utrecht (provinsje)|Utrecht]] * [[Zêeland]] * [[Zuud-Holland]] | |} ''Zie ook et artikel over [[Hollandsche provinsjes]].'' Neffest de provinsjes en gemêenten zyn d'r ook 21 [[woaterschap]]pn. Die besteursvorm is uniek voer Holland. == Polletiek == * Holland is e parlementaire, costitutionele [[monarchie]]. De regerienge en 't parlement (d'Hollanders noemn da [[Stoatn-Generoal]]) zyn tegoare de wetgevende macht. Die Stoatn-Generoal bestoat uut 2 koamers: [[Êestn Koamer]] (vergelykt by nuus mè de Senoat) en de [[Twiddn Koamer]] (wuk damme wyder noemn: de Koamer). * An 't hoofd van 't land stoat sins 30 april 2013 keunienk [[Willem-Alexander van de Nederlandn|Willem-Alexander]]. Je volgde zyn moeder keuniginne Beatrix ip. De premier (êeste minister) is [[Rob Jetten]]. E zetelt mè ze regerienge in [[Den Haag]]. === Twiddn Koamer === De zetelverdêlienge van de [[Twiddn Koamer]] ziet er ezô uut:<ref>[https://www.nlverkiezingen.com/TK4603.html Zetelverdeling in de Tweede Kamer 1946-2023], nlverkiezingen</ref> {| class="wikitable sortable" |- ! Party ! 2025 || 2023 || 2021 ! 2017 || 2012 || 2010 ! 2006 || 2003 || 2002 ! 1998 || 1994 || 1989 |- | [[D66]] | 26 || 9 || 24 | 19 || 12 || 10 | 3 || 6 || 7 | 14 || 24 || 12 |- | [[PVV (Holland)|PVV]] | 26 || 37 || 17 | 20 || 15 || 24 | 9 || || | || || |- | [[VVD]] | 22 || 24 || 34 | 33 || 41 || 31 | 22 || 28 || 24 | 38 || 31 || 22 |- | [[PRO]] ¹ | 20 || 25 || | || || | || || | || || |- | [[GL]] ¹ | || || 8 | 14 || 4 || 10 | 7 || 8 || 10 | 11 || 5 || 6 |- | [[PvdA]] ¹ | || || 9 | 9 || 38 || 30 | 33 || 42 || 23 | 45 || 37 || 49 |- | [[CDA]] | 18 || 5 || 15 | 19 || 13 || 21 | 41 || 44 || 43 | 29 || 34 || 54 |- | [[JA21]] | 9 || 1 || 3 | || || | || || | || || |- | [[FVD]] | 7 || 3 || 8 | 2 || || | || || | || || |- | [[BBB]] | 4 || 7 || 1 | || || | || || | || || |- | [[DENK]] | 3 || 3 || 3 | 3 || || | || || | || || |- | [[SGP]] | 3 || 3 || 3 | 3 || 3 || 2 | 2 || 2 || 2 | 3 || 2 || 3 |- | [[PvdD]] | 3 || 3 || 6 | 5 || 2 || 2 | 2 || || | || || |- | [[CU]] ² | 3 || 3 || 5 | 5 || 5 || 5 | 6 || 3 || 4 | 5 || 5 || 3 |- | [[SP (Holland)|SP]] | 3 || 5 || 9 | 14 || 15 || 15 | 25 || 9 || 9 | 5 || 2 || |- | [[50+]] | 2 || || 1 | 4 || 2 || | || || | || || |- | [[Volt]] | 1 || 2 || 3 | || || | || || | || || |- | [[NSC]] | || 20 || | || || | || || | || || |- | [[BIJ1]] | || || 1 | || || | || || | || || |- | [[LPF]] | || || | || || | || 8 || 26 | || || |- | [[LN]] | || || | || || | || || 2 | || || |- | [[AOV]] | || || | || || | || || | || 6 || |- | [[CD]] | || || | || || | || || | || 3 || 1 |- | [[U55+]] | || || | || || | || || | || 1 || |- ! Totoal ! 150 || 150 || 150 ! 150 || 150 || 150 ! 150 || 150 || 150 ! 150 || 150 || 150 |- ! Ipkomst ! 78% || 78% || 79% ! 82% || 75% || 75% ! 80% || 80% || 79% ! 73% || 79% || 80% |} ¹ GL + PvdA ² 1989-1998: CU = GPV + RPF === Êestn Koamer === De zetelverdêlienge van de [[Êestn Koamer]] ziet er ezô uut:<ref>[https://www.nlverkiezingen.com/EK1703.html Zetelverdeling in de Eerste Kamer 1917-nu], nlverkiezingen</ref> {| class="wikitable sortable" |- ! Party ! 2023 || 2019 || 2015 ! 2011 || 2007 || 2003 ! 1999 || 1995 || 1991 |- | [[BBB]] | 16 || || | || || | || || |- | [[PRO]] ¹ | 14 || || | || || | || || |- | [[GL]] ¹ | || 8 || 4 | 5 || 4 || 5 | 8 || 4 || 4 |- | [[PvdA]] ¹ | || 6 || 8 | 14 || 14 || 19 | 15 || 14 || 16 |- | [[VVD]] | 10 || 12 || 13 | 16 || 14 || 15 | 19 || 23 || 12 |- | [[CDA]] | 6 || 9 || 12 | 11 || 21 || 23 | 20 || 19 || 27 |- | [[D66]] | 5 || 7 || 10 | 5 || 2 || 3 | 4 || 7 || 12 |- | [[PVV (Holland)|PVV]] | 4 || 5 || 9 | 10 || || | || || |- | [[PvdD]] | 3 || 3 || 2 | 1 || 1 || | || || |- | [[JA21]] | 3 || || | || || | || || |- | [[SP (Holland)|SP]] | 3 || 4 || 9 | 8 || 12 || 4 | 2 || 1 || |- | [[CU]] ² | 3 || 4 || 3 | 2 || 4 || 2 | 4 || 2 || 2 |- | [[FVD]] | 2 || 12 || | || || | || || |- | [[SGP]] | 2 || 2 || 2 | 1 || 2 || 2 | 2 || 2 || 2 |- | [[Volt]] | 2 || || | || || | || || |- | [[OPNL]] ³ | 1 || 1 || 1 | 1 || 1 || 1 | 1 || 1 || |- | [[50+]] | 1 || 2 || 2 | 1 || || | || || |- | [[LPF]] | || || | || || 1 | || || |- | [[AOV]] | || || | || || | || 2 || |- ! Totoal ! 75 || 75 || 75 ! 75 || 75 || 75 ! 75 || 75 || 75 |- |} ¹ GL + PvdA ² 1991-1999: CU = GPV + RPF ³ 1999-2019: OSF === Europees Parlement === De zetelverdêlienge in 't [[Europees Parlement]] ziet er ezô uut:<ref>[https://nlverkiezingen.com/EP7904.html Zetelverdeling in het Europees parlement 1979-2019], nlverkiezingen</ref> {| class="wikitable sortable" ! Party ! 2024 || 2019 ! 2014 || 2009 || 2004 ! 1999 || 1994 || 1989 |- | [[PVV (Holland)|PVV]] | 6 || 1 | 4 || 5 || | || || |- | [[PRO]] ¹ | 8 || | || || | || || |- | [[GL]] ¹ | || 3 | 2 || 3 || 2 | 4 || 1 || 2 |- | [[PvdA]] ¹ | || 6 | 3 || 3 || 7 | 6 || 8 || 8 |- | [[VVD]] | 4 || 5 | 3 || 3 || 4 | 6 || 6 || 3 |- | [[CDA]] | 3 || 4 | 5 || 5 || 7 | 9 || 10 || 10 |- | [[D66]] | 3 || 2 | 4 || 3 || 1 | 2 || 4 || 1 |- | [[BBB]] | 2 || | || || | || || |- | [[Volt]] | 2 || | || || | || || |- | [[PvdD]] | 1 || 1 | 1 || || | || || |- | [[NSC]] | 1 || | || || | || || |- | [[SGP]] ² | 1 || 1 | 1 || 1 || 1 | 1 || 1 || 1 |- |[[FVD]] | || 4 | || || | || || |- | [[CU]] ² | || 1 | 1 || 1 || 1 | 2 || 1 || |- | [[50+]] | || 1 | || || | || || |- | [[SP (Holland)|SP]] | || | 2 || 2 || 2 | 1 || || |- | [[Europa Transparant|ET]] | || | || || 2 | || || |- ! Totoal ! 31 || 29 ! 26 || 26 || 27 ! 31 || 31 || 25 |- ! Ipkomst ! 46% || 42% ! 37% || 37% || 39% ! 30% || 36% || 48% |- |} ¹ GL + PvdA ² SGP en CU t/m 2019 soamen === Kabinettn === Hollandsche kabinettn sedert 1945:<ref>[https://www.rijksoverheid.nl/regering/over-de-regering/kabinetten-sinds-1945 Kabinetten sinds 1945], Rijksoverheid</ref> {| class="wikitable sortable" |- ! Kabinet ! Joarn ! Party ! Party ! Party ! Party ! Party |- | [[Kabinet-Schermerhorn-Drees|Schermerhorn-Drees]] | 1945 – 1946 | [[CDA]] ([[CHU]], [[KVP]]) ¹ | | '''[[PvdA]]''' | | |- | [[Kabinet-Beel I|Beel I]] | 1946 – 1948 | CDA ('''KVP''') | | PvdA | | |- | [[Kabinet-Drees I|Drees I]] | 1948 – 1951 | CDA (CHU, KVP) | | '''PvdA''' | [[VVD]] | |- | [[Kabinet-Drees II|Drees II]] | 1951 – 1952 | CDA (CHU, KVP) | | '''PvdA''' | VVD | |- | [[Kabinet-Drees III|Drees III]] | 1952 – 1956 | CDA ([[ARP]], CHU, KVP) ¹ | | '''PvdA''' | | |- | [[Kabinet-Drees IV|Drees IV]] | 1956 – 1958 | CDA (ARP, CHU, KVP) | | '''PvdA''' | | |- | [[Kabinet-Beel II|Beel II]] | 1958 – 1959 | CDA (ARP, CHU, '''KVP''') | | | | |- | [[Kabinet-De Quay|De Quay]] | 1959 – 1963 | CDA (ARP, CHU, '''KVP''') | | | VVD | |- | [[Kabinet-Marijnen|Marijnen]] | 1963 – 1965 | CDA (ARP, CHU, '''KVP''') | | | VVD | |- | [[Kabinet-Cals|Cals]] | 1965 – 1966 | CDA (ARP, '''KVP''') | | PvdA | | |- | [[Kabinet-Zijlstra|Zijlstra]] | 1966 – 1967 | CDA ('''ARP''', KVP) | | | | |- | [[Kabinet-De Jong|De Jong]] | 1967 – 1971 | CDA (ARP, CHU, '''KVP''') | | | VVD | |- | [[Kabinet-Biesheuvel I|Biesheuvel I]] | 1971 – 1972 | CDA ('''ARP''', CHU, KVP) | | | VVD | [[DS'70]] |- | [[Kabinet-Biesheuvel II|Biesheuvel II]] | 1972 – 1973 | CDA ('''ARP''', CHU, KVP) | | | VVD | |- | [[Kabinet-Den Uyl|Den Uyl]] | 1973 – 1977 | CDA (ARP, KVP) | [[D66]] | '''PvdA''' | | [[PPR]] |- | [[Kabinet-Van Agt I|Van Agt I]] | 1977 – 1981 | '''CDA''' | | | VVD | |- | [[Kabinet-Van Agt II|Van Agt II]] | 1981 – 1982 | '''CDA''' | D66 | PvdA | | |- | [[Kabinet-Van Agt III|Van Agt III]] | 1982 – 1982 | '''CDA''' | D66 | | | |- | [[Kabinet-Lubbers I|Lubbers I]] | 1982 – 1986 | '''CDA''' | | | VVD | |- | [[Kabinet-Lubbers II|Lubbers II]] | 1986 – 1989 | '''CDA''' | | | VVD | |- | [[Kabinet-Lubbers III|Lubbers III]] | 1989 – 1994 | '''CDA''' | | PvdA | | |- | [[Kabinet-Kok I|Kok I]] | 1994 – 1998 | | D66 | '''PvdA''' | VVD | |- | [[Kabinet-Kok II|Kok II]] | 1998 – 2002 | | D66 | '''PvdA''' | VVD | |- | [[Kabinet-Balkenende I|Balkenende I]] | 2002 – 2003 | '''CDA''' | | | VVD | [[LPF]] |- | [[Kabinet-Balkenende II|Balkenende II]] | 2003 – 2006 | '''CDA''' | D66 | | VVD | |- | [[Kabinet-Balkenende III|Balkenende III]] | 2006 – 2007 | '''CDA''' | | | VVD | |- | [[Kabinet-Balkenende IV|Balkenende IV]] | 2007 – 2010 | '''CDA''' | | PvdA | | [[CU]] |- | [[Kabinet-Rutte I|Rutte I]] | 2010 – 2012 | CDA | | | '''VVD''' | ([[PVV (Holland)|PVV]]) |- | [[Kabinet-Rutte II|Rutte II]] | 2012 – 2017 | | | PvdA | '''VVD''' | |- | [[Kabinet-Rutte III|Rutte III]] | 2017 – 2022 | CDA | D66 | | '''VVD''' | CU |- | [[Kabinet-Rutte IV|Rutte IV]] | 2022 – 2024 | CDA | D66 | | '''VVD''' | CU |- | [[Kabinet-Schoof|Schoof]] | 2024 – 2026 | | | | VVD | [[PVV (Holland)|PVV]], [[NSC]], [[BBB]] |- |- | [[Kabinet-Jetten|Jetten]] | 2026 – no | CDA | '''D66''' | | VVD | |- |} ¹ ARP, CHU en KVP zyn de vôorlopers van 't CDA. === Premiers === Êestn ministers sins 1945:<ref>[https://historiek.net/alle-premiers-van-nederland/18156/ Alle premiers van Nederland], Historiek</ref> {| class="wikitable sortable" |- ! Premier ! Party ! Termyn ! Joarn |- | [[Wim Schermerhorn]] ¹ | [[PvdA]] | 1945 – 1946 | 1 |- | [[Louis Beel]] | [[KVP]] | 1946 – 1948 | 2 |- | [[Willem Drees]] | PvdA | 1948 – 1958 | 10 |- | [[Louis Beel]] | KVP | 1958 – 1959 | 1 |- | [[Jan de Quay]] | KVP | 1959 – 1963 | 4 |- | [[Victor Marijnen]] | KVP | 1963 – 1965 | 2 |- | [[Jo Cals]] | KVP | 1965 – 1966 | 1 |- | [[Jelle Zijlstra]] | [[ARP]] | 1966 – 1967 | 1 |- | [[Piet de Jong]] | KVP | 1967 – 1971 | 4 |- | [[Barend Biesheuvel]] | ARP | 1971 – 1973 | 2 |- | [[Joop den Uyl]] | PvdA | 1973 – 1977 | 4 |- | [[Dries van Agt]] | [[CDA]] | 1977 – 1982 | 5 |- | [[Ruud Lubbers]] | CDA | 1982 – 1994 | 12 |- | [[Wim Kok]] | PvdA | 1994 – 2002 | 8 |- | [[Jan Peter Balkenende]] | CDA | 2002 – 2010 | 8 |- | [[Mark Rutte]] | [[VVD]] | 2010 – 2024 | 14 |- | [[Dick Schoof]] | / | 2024 – 2026 | 2 |- | [[Rob Jetten]] | [[D66]] | 2026 – nu | 0 |} ¹ VDB, loater PvdA ==Cultuur== [[Ofbeeldienge:Hollande04.jpg|thumb|E poar traditionele symbooln van d'Ollandsche cultuure, [[Rembrandt]] en [[Johannes Vermeer]] (schilders), [[windmeuln]]s, tulpn]] === Kunst === D' Ollandsche schilderkunst wordt verteegnwoordigd deur e grôot dêel mêesters. De bloeiperiode was in de ''goudn'' zeevntienste êeuwe mè schilders lik [[Rembrandt]], [[Johannes Vermeer]], [[Frans Hals]] en [[Jan Steen]]. Ook 't werk van de postimpressionistische schilder [[Vincent van Gogh]] is achter zyn dôod weireldbekend gekommn. Uut den êestn elt van de twientigste êeuwe dateert d' abstracte kunst van [[Piet Mondriaan]]. In [[1948]] wierd de kunstverênigienge Cobra ipgericht, mè leedn lik de [[België|Belg]] [[Pierre Alechinsky]], de [[Denemarkn|Deenn]] [[Asger Jorn]] en [[Carl-Henning Pedersen]] en de Hollanders [[Karel Appel]], [[Constant]] en [[Corneille]].<ref>[https://web.archive.org/web/20150120234311/http://www.cobra-museum.nl/leerzaam.htm Cobra Museum] cobra-museum.nl (gearchivêerd)</ref> De bekendste verteegnwoordigers van d' Ollandsche literateure van de Goudn Êeuwe zyn [[Joost van den Vondel]] en [[Pieter Corneliszoon Hooft]]. In de neegntienste êeuwe beschrêef en bekritiseerde [[Multatuli]] de situoatie in [[Indonesië]] in zijn werk ''Max Havelaar''. [[Louis Couperus]] was êen van d' êeste Ollandsche verteegnwoordigers van 't naturalisme. In de literateure van achter den oorloge wordt er geklapt van ''de grôte drie'', verwyzend noa [[Willem Frederik Hermans]], [[Harry Mulisch]] en [[Gerard Reve]]. === Cultureel en nateurlik erfgoed === Belangryke musea in Olland zyn 't [[Ryksmuseum Amsterdam]], [[Van Gogh Museum]], [[Mauritsuus]], [[Museum Boijmans Van Beuningen]], [[Paleis Het Loo]] en 't [[Kröller-Müller Museum]]. 't Nateurlik erfgoed van Olland bestoat vor e grôot dêel uut 't vlak nat landschap mè [[riviere|riviern]], [[polder]]s en [[windmeuln|meulens]]. De nateure in Olland is sterk beïnvloed deur de mens. Bekende vôorbeeldn zyn de Zuuderzêewerkn en de Deltawerkn. Belangryke nateurgebiedn zyn de [[Veluwe]], de [[Waddneilandn]], de [[Biesbosch]] en 't blommnpark de [[Keukenhof]]. Holland es vrêe gekend vo zyn tulpn: d'Hollanders zyn vrêe bedreevn in 't kwêekn van blommn. == Vervoer == Juuste gelik in België: e masse ottoroutn en stroatn (ol t'hope, voe 116.500 kilomeiters), e spôornetwerk (t'hope 2808 kilomeiters) en e vliegpling: Schiphol. À propos; 't moe wel gezeid zyn dat de wegen agunter van vêel betere kwaliteit zyn dan ier in België. Azo oal'n ze e propere 6.4 ip 7 (België: 4.4 ip 7) en kom'n z' ip d' êerste plekke in Europa.<ref>[https://www.ad.nl/auto/deze-landen-hebben-de-beste-en-slechtste-wegen-van-europa~a914116f/ Deze landen hebben de beste en slechtste wegen van Europa], AD, 14 september 2021</ref> D'Hollanders zyn zot van vélo's: z'ein 't weireldrecor van vélo's per inweuner. Vele stoaties in Holland zyn styf specioal: lank en smol. Ip ieder perroeng stoppn der geweunlik drie trings achterêen. De trings moen ton wel à peu près t'hôpe toekommn en anzettn; de minste vertroagienge van êen van die trings en hêel 't boelke es in vertroagienge. 60 % van d' Hollandse oto's riedt olle doagen ip de route tussen Breda en Amsterdam. Resultoat: ne serieuzen traffiek van gemiddeld 300 kilomeiters ipstoppieng per dag (ciefers uut 2006), mêer dan 't dubbele van wuk da me ier en in [[België]]. ==Sport== [[Voetbol]] is 'n belangrykstn sport. Peis mor an [[Ajax]], [[PSV (voetbolclub)|PSV]] en [[Feyenoord]]. Oek populair is [[schatsn]], zowel buutn (Elfstedentocht, at 't styf vriest) of binn. D' Hollanders zyn oek goed in [[vélokoerse]], hockey en volleybol. == Verwyziengn == <references/> ==Externe koppeliengn== * [https://www.rijksoverheid.nl/ Ryksoverheid] * [http://www.overheid.nl/ Hollanschn overheid] * [https://www.parlement.com/ Parlement.com] * [https://www.cbs.nl/ CBS] (statistiek) * [https://web.archive.org/web/20231016222928/https://www.plaatsengids.nl/nederland Plaatsengids] * [https://allecijfers.nl/nederland/ Statistieken Nederland], AlleCijfers.nl * [https://www.citypopulation.de/en/netherlands/ The Netherlands], City Population * [https://app.map5.nl/nltopo/#rd/map5topo/2/124894.4/463000 Koartn], map5 * [https://klimaatinfo.nl/klimaat/nederland/ Klimaatinfo] * [https://www.knmi.nl KNMI] {{Commons|The Netherlands|Holland}} {{EU}} {{Landn in Europa}} [[Categorie:Holland| ]] ng66uvu90q10vqdwfe9jwsrziqtgc1x 1963 0 4894 328870 318693 2026-10-31T14:40:59Z Vluvlu 31944 /* Geboorn */ 328870 wikitext text/x-wiki <div class="center">[[1960]] - [[1961]] - [[1962]] - '''1963''' - [[1964]] - [[1965]] - [[1966]]</div> 't Joar '''1963''' is 't 63e joar in de 20e eeuwe volgenst de christelikke joartellienge. == Gebeurtenissn == *[[Philips]] bringt de [[cassette]] ip de markt en goat tot in de jaren '90 meegoan voordat vervangn werd deur de [[CD]] == Geboorn == ;januoari *[[16 januoari|16]] - [[Han Polman]], Hollandsche polletieker *[[22 januoari|22]] - [[Andrei Tchmil]] ;februoari *[[17 februoari|17]] - [[Michael Jordan]] ;moarte *[[1 moarte|1]] - [[Nico Blontrock]] *[[25 moarte|25]] - [[Luk Alloo]] ;september *[[11 september|11]] - [[Kurt Defrancq]] ;oktober *[[10 oktober|10]] - [[Piet De Praitere]] *[[15 oktober|15]] - [[Adelheid Byttebier]] *[[19 oktober|19]] - [[Laurent van België]] == Gestorvn == ;moarte *[[13 moarte|13]] - [[Eugeen Vansteenkiste]] ;ogustus *[[23 ogustus|23]] - [[Léon Devos]] {{Commonscat|1963}} [[Categorie:1960-1969]] 5hj3nam1j161xjpe9curhv7lxtfvcu7 Den Haag 0 8491 328869 328792 2026-10-31T14:38:34Z Vluvlu 31944 /* Bekende Hagenoars */ 328869 wikitext text/x-wiki {{Streektoale|Brugs}} {{Infobox Hollandsche gemêente |noame=Den Haag<br/>'s-Gravenhage |woapn=Den Haag wapen.svg |vlagge=Flag of The Hague.svg |koarte=NL - locator map municipality code GM0518 (2016).png |koarte2=Gem-sGravenhage-OpenTopo.jpg |provinsje=Zuud-Holland |latitudeGraden=52 |latitudeMinuten=5 |latitudeSeconden= |longitudeGraden=4 |longitudeMinuten=19 |longitudeSeconden= |ipp= 98,12 |land= 82,98 |woater= 15,14 |inw= 569.468 |joar= 2026 |dichtheid= 6863 |hoofdplekke= Den Haag |burgemêester= Jan van Zanen |party= VVD |postcode=2491-2597 |web=[https://www.denhaag.nl/ www.denhaag.nl] }} '''Den Haag''' of ''''s-Gravenhage''' is den oofdstad van de [[Olland]]se provincie [[Zuud-Olland]]. Me oungeveer 569.000 inweuners (2026) is't de derde gemêente van 't land. 't Rare is dat 't nooit een stad gewist is, mo je kut 't nateurlik moelik een dorp noemn. 't Is de platse woa da de regerienge en 't parlement van Olland gevestigd zyn. En doarenboovn is 't de platse woa da de keunynk zyn werkpaleis eet. In een ander land zoen da genoeg redens zyn vo Den Haag den oofdstad van 't land te noemen, mor in Olland is da nie 't geval, want den oofstad van Olland is [[Amsterdam]]. Ip et groendgebied van Den Haag ligd ook de badplatse Scheveningen. Lik dan de [[Brugge]]liengen no de zêe goan no [[Zêebrugge]], goan de Hagenoars no Scheveningen. Den Haag is by ons ook gekend vo [[Madurodam]], een sôorte pretpark woa dan der sedert [[1952]] ollesôorte gebouwn stoan van schoale 1 ip 25. 't Westende (Nederlands: Westeinde) is êen van d'oudste stroatn van Den Haag. 't Was vroeger den involsweg van de streke 't Westland en 't stadsdêel Loosduunn no 't oud centrum van Den Haag. == Bekende Hagenoars == * Willem Drees, scheepn en premier * Victor Marijnen, burgemêester en premier * [[Han Polman]], roadslid * [[Mark Rutte]], premier * [[Willem I van de Nederlandn]], keunienk * [[Joop Zoetemelk]], coureur == Externe koppeliengn == * [https://web.archive.org/web/20230929230349/https://www.plaatsengids.nl/den-haag Plaatsengids] * [https://allecijfers.nl/gemeente/den-haag/ AlleCijfers] [[Ofbeeldienge:Den_Haag.jpg|thumb|left|De ridderzoale ip 't Binnenof]] {{Commonscat|The Hague|Den Haag}} {{Hoofdsteedn Hollandsche provinsjes}} [[Categorie:Den Haag| ]] [[Categorie:Plekke in Zuud-Holland]] [[Categorie:Stad in Olland]] dzl8i39hpiw986l8fxjr4b3cfg5eo62 Israël 0 19396 328872 328676 2026-10-31T17:20:56Z Vluvlu 31944 /* Parlement */ 328872 wikitext text/x-wiki {{Infobox land |noame=<big>Stoat Israël</big><br />מדינת ישראל (Medinat Yisrael)<br />دولة إسرائيل‎ (Dawlat Israïl) |woapen=Emblem of Israel.svg |vlagge=Flag of Israel.svg |koarte=[[Ofbeeldienge:LocationIsrael.svg|250px]] |koartebyschrift=Liggienge van Israël<br/>{{Coord|31|36|29|N|34|49|5|E|titelweergave=ja}} |toale=[[Hebreeuws]], [[Arabisch]] |hoofdstad=[[Jeruzalem]] |stoatsvorm=[[Republiek]] |stoatshoofd=President: [[Isaac Herzog]] |1e minister= [[Benjamin Netanyahu]] |ipp= 22.072 |inw= 10.203.000 (2026) <ref>[https://www.jpost.com/israel-news/article-908103 Israel in numbers], Jerusalem Post</ref> |dichtheid= 462 |munte=Israëlische shekel |tydzone=UTC+2<br /><small>(zomertyd: UTC+3) |landcode=IL, ISR |tillefong=(+972) |TLD=.il |fêestdag=[[14 meie]]<br /><small>(Ounofhankelik in [[1948]]) }} '''Israël''', officiel de '''Stoat Israël''', ([[Hebreeuws]]: מדינת ישראל - ''Medinat Yisraël''; [[Arabisch]]: دولة اسرائيل - ''Dawlat Israïl'') is e land in [[West-Azië]]. De bevolkienge telt ruum 10 miljoen mensen (2026). 't Grenst in 't nôordn an [[Libanon]], in 't nôordôostn an [[Syrië]], in 't ôostn an [[Jordanië]], in 't zuudn an [[Egypte]] en in 't westn an de [[Middellandse Zêe]]. Den hoofdstad en ook de grôotste stad van Israël is [[Jeruzalem]]. Andere belangryke steedn zyn Tel Aviv en Haifa. Een bekende stad in 't zuudn van 't land is Eilat. [[Ofbeeldienge:Is-map.PNG|thumb|left|<center>Koarte van Israël]] <br clear="left" /> De gebeurtenissen uut den [[Bybel]] speeln under voe 't grôotste dêel of in Israël. 't Land telt verschill'nde bevolkiengsgroepn, wovan de grôotstn dedie van de Joodn (75%). == Geschiedenisse == Den Bybel vormde vo de zionistn den basis vo te toogn dan ze recht han ip 't gebied in 't Middn-Ôostn en d' iprichtienge van de stoat Israël. Sedertdien kende de jounge stoat vele gewelddoadige conflictn, woavan dan der ênigte den dag van vandoage nog assan vôortdeurn. In de 19ste êeuwe wierdn de joodn vooral in Ôost-Europa zwoar vervolgd. Doadeure ountstound er e verlangn noar een eign joodsche stoat. Vo de joodn kost dat allêne mor in Palestina gevestigd wordn, want da was vor hunder 't beloofde land. De Joodsche journalist Theodor Herzl uut [[Ôostnryk-Hongareye]] richtte de zionistische bewegienge ip, die streefde noar en eign stoat. Je makte da verlangn bekend ip e zionistisch weireldcongres in [[1897]]. Palestina was ton nog e dêel van 't Ottomoans Ryk. De Turkn kwoamn sterk verzwakt uut den [[Êeste Weireldoorloge]] en in [[1920]] kwam Palestina e Brits mandoatgebied. Achter de [[Twidde Weireldoorloge]] vertrokkn d' overleevnde joodn van de nazi-concentroasjekampn massoal noa Palestina. In [[1947]] begost den Arabisch-Israëlischn Oorloge, e burgeroorloge tusschn Arabische en Joodsche inweuners van 't [[Brits Mandoatgebied Palestina]]. Israël sloagde derin van e grôot dêel van 't Brits gebied te verovern. Vele Palestynn vluchtegn weg of wierdn verdreevn deur d' Israëlische troepn. De [[14 meie|14ste meie]] [[1948]] riepn de joodn de stoat Israël uut. Doarip kwam d' immigroasje serieus ip gank. In d' êeste drie joar verdubbelde de joodsche bevolkienge. De gebeurs woarn nie gediend met die nieuwe situoasje en der volgdn nog vele oorloogn. Deur d' [[Verênigde Stoatn|Amerikoansche]] steun kost Israël e leger ipbouwn die sterker was of al de legers van d' omriengende landn t' hope. Tegenwôordig kent 't land vele probleemn met de Gazastrooke. In 2008 en 2012 moest Israël ingrypn deur de raketanvall'n van de terreurorganisoasje Hamas. Israël e zezelvn vrêed economisch ountwikkeld en et een ooger welvoartsniveau of zyn gebeurs. Vorol ip technologisch gebied blienkn z'uut. == Districtn == De districtn (''mechoz'', mêervoud: ''mechozot'') zyn: * Jeruzalem (''Jeroesjalajiem''), oofstad [[Jeruzalem]] * Nôordn (''Tsafon''), Nazareth * Haifa (''Chefa''), Haifa * Centrum (''Merkaz''), Ramla * Tel Aviv (''Tel Aviv''), Tel Aviv * Zuudn (''Darom''), Beër Sjeva De districtn Nôordn, Haifa, Centrum en Zuudn zyn ounderverdêeld in subdistrictn (''nafa'', mêervoud: ''nafot''). <gallery> File:Satellite image of Israel in January 2003.jpg|<center>[[Fotografie|Luchtfoto]] van Israël File:Jerusalem from mt olives.jpg|<center>De rotskoepel ip den Tempelberg File:Old Jerusalem, Temple Mount - Minaret.jpg|<center>De "minarette van Israel" ip den Tempelberg File:1 Palestine Pound 1939 Obverse.jpg|<center>Geld uut 1939. File:British Mandate Palestinian passport.jpg|<center>Een paspôort uut den tyd van 't [[Brits Mandoat Palestina]]. </gallery> == Politiek == === Parlement === 't Israëlische parlement bestoat uut êen Koamer (HaKneset - angeduud ols Knesset) met standoard 120 leedn.<ref>[https://en.idi.org.il/israeli-elections-and-parties/ Elections and Parties], Israel Democracy Institute</ref> {|class="wikitable sortable" |- ! colspan=15 | Knesset — הכנסת |- ! rowspan=2 | party ! 26 <br> 2026 || 25 <br> 2022 || 24 <br> 2021 ! 23 <br> 2020 || 22 <br> 2019 b || 21 <br> 2019 a ! 20 <br> 2015 || 19 <br> 2013 || 18 <br> 2009 ! 17 <br> 2006 || 16 <br> 2003 |- | Likud | 27 || 32 || 30 | 36 || 32 || 35 | 30 || (20) || 27 | 12 || 38 |- | Yashar! | 21 || || | || || | || || | || |- | Beyachad | 12 || || | || || | || || | || |- | al-Qa'imah al-Mushtarakah | 11 || || 6 | || || | || || | || |- | HaDemokratim | 8 || || | || || | || || | || |- | Ra'am | 8 || 5 || 4 | || || | || || | || 2 |- | Yisrael Beitenu | 7 || 6 || 7 | 7 || 8 || 5 | 6 || (11) || 15 | | 11 || (3) |- | Yahadut HaTorah | 7 || 7 || 7 | 7 || 7 || 8 | 6 || 7 || 5 | 6 || 5 |- | Otzma Yehudit | 7 || || | || || | || || | || |- | Shas | 6 || 11 || 9 | 9 || 9 || 8 | 7 || 11 || 11 | 12 || 11 |- | HaTzionut HaDatit | 6 || 14 || 6 | || || | || || | || |- | Bennett 2026 | (7) || || | || || | || || | || |- | Yesh Atid | (5) || 24 || 17 | (13) || (13) || (15) | 11 || 19 || | || |- | Hadash | (5) || || | || || | || 4 || 4 | 3 || 3 |- | Ha'Avoda ³ | (4) || 4 || 7 | (7) || (6) || 6 | (18) || 15 || 13 | 19 || 19 |- | Meretz | (4) || || 6 | (7) || 5 || 4 | 5 || 6 || 3 | 5 || 6 |- | Ta'al | (3) || || | || || | || || | || |- | Balad | (3) || || | || || | || 3 || 3 | 3 || 3 |- | Zehut | (1) || || | || || | || || | || |- | HaMachane HaMamlakhti ² | || 12 || | || || | || || | || |- | Hadash-Ta'al | || 5 || | || || 6 | || || | || |- | Kahol Lavan ⁴ | || || 8 | 33 || 33 || 35 | || || | || |- | Yamina | || || 7 | 6 || 7 || | || || | || |- | Tikva Hadasha ⁶ | || || 6 | || || | || || | || |- | Hadash-Ta'al-Balad-Ra'am ⁵ | || [10] || [10] | 15 || 13 || [10] | 13 || [11] || [11] | [10] || [8] |- | Ha'Avoda-Gesher-Meretz | || || | 7 || || | || || | || |- | Ha'Avoda-Gesher | || || | || 6 || | || || | || |- | Miflagot HaYamin ⁷ | || || | || || 5 | || || | || |- | Kulanu | || || | || || 4 | 10 || || | || |- | Ra'am-Balad | || || | || || 4 | || || | || |- | HaMaḥaneh HaẒiyoni ⁸ | || || | || || | 24 || || | || |- | HaBayit HaYehudi ⁹ | || || | || || | 8 || 12 || 3 | || |- | HaLikud-Yisrael Beitenu | || || | || || | || 31 || | || |- | Hatnua | || || | || || | (6) || 6 || | || |- | Ra'am-Ta'al | || || | || || | || 4 || 4 | 4 || |- | Kadima | || || | || || | || 2 || 28 | 29 || |- | HaIchud HaLeumi ¹⁰ | || || | || || | || || 4 | 9 || 7 |- | Gil | || || | || || | || || | 7 || |- | Shinui | || || | || || | || || | || 15 |- | Mafdal ¹¹ | || || | || || | || || | || 6 |- | Am Ehad | || || | || || | || || | || 3 |- | Yisrael Ba-Aliya | || || | || || | || || | || 2 |- ! totoal ! 120 || 120 || 120 ! 120 || 120 || 120 ! 120 || 120 || 120 ! 120 || 120 |- ! Ipkomst ! 77,7% || 70,6% || 67,4% ! 71,5% || 69,8% || 68,5% ! 72,3% || 67,8% || 64,8% ! 63,5% || 67,8% |} 2026 Beyachad = Bennett 2026 + Yesh Atid al-Qa'imah al-Mushtarakah / HaReshima HaMeshutefet (Gezoamenlyke Lyste) = Hadash + Ta'al + Balad HaDemokratim = Ha'Avoda + Meretz HaTzionut HaDatit (Religieus-Zionistische Party) incl. Zehut 2022: HaMachane HaMamlakhti = Kahol Lavan + Tikva Hadasha 2019-2020: Kahol Lavan = Hosen LeYisrael + Telem + Yesh Atid 2015: HaMaḥaneh HaẒiyoni = Ha'Avoda + Hatnua 2003: HaIchud HaLeumi is incl. Yisrael Beitenu ² Party van Nationoale Êenheid ³ Arbeidsparty ⁴ Blauw en Wit ⁵ Gezoamenlyke Lyste: al-Qa'imah al-Mushtarakah / HaReshima HaMeshutefet ⁶ Nieuwe Hôop ⁷ Unie van Rechtse Partyen ⁸ Zionistische Unie ⁹ 't Joodse Uus ¹⁰ Nationoale Unie ¹¹ Nationoal-Religieuze Party === Regerienge === De regerienge van Israël (Memshelet Yisra'el) bestoat uut een premier en ministers.<ref>[https://jewishvirtuallibrary.org/israel-government-cabinet-and-ministers Israeli Governments & Ministers], Jewish Virtual Library</ref> {|class="wikitable sortable" |- ! colspan=10 | Memshelet Yisra'el — ממשלת ישראל |- ! nr || premier || party || periode |- | 37 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2022– |- | 36 || Yair Lapid || Yesh Atid || 2022–2022 |- | 36 || Naftali Bennett || Yamina || 2021–2022 |- | 32-35 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2009–2021 |- | 30-31 || Ehud Olmert || Kadima || 2006–2009 |- | 29-30 || Ariel Sharon || Likud / Kadima || 2001–2006 |- | 28 || Ehud Barak || Ha'Avoda || 1999–2001 |- | 27 || Benjamin Netanyahu || Likud || 1996–1999 |- | 26 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1995–1996 |- | 25 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1992–1995 |- | 22-24 || Yitzhak Shamir || Likud || 1986–1992 |- | 21 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1984–1986 |- | 20 || Yitzhak Shamir || Likud || 1983–1984 |- | 18-19 || Menahem Begin || Likud || 1977–1983 |- | 17 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1974–1977 |- | 14-16 || Golda Meir || Ha'Avoda || 1969–1974 |- | 11-13 || Levi Eshkol || Mapai / Ha'Avoda || 1963–1969 |- | 7-10 || David Ben-Gurion || Mapai || 1955–1963 |- | 5-6 || Moshe Sharett || Mapai || 1954–1955 |- | 0-4 || David Ben-Gurion || Mapai || 1948–1954 |- |} == Verwyziengen == <references/> == Externe koppeliengn == * [https://www.gov.il/en Israëlische overheid] * [https://www.cbs.gov.il/EN/Pages/default.aspx Central Bureau of Statistics] * [https://en.idi.org.il/ Israel Democracy Institute] * [https://jewishvirtuallibrary.org/ Jewish Virtual Library] * [https://www.citypopulation.de/en/israel/ City Population] * [https://klimaatinfo.nl/klimaat/israel/ Klimaatinfo] {{commonscat|Israel}} {{Landn in Azië}} [[Categorie:Israël| ]] 9s30c03283zgs5fqy98m8nl2a2xfzi2 328873 328872 2026-10-31T17:33:59Z Vluvlu 31944 /* Parlement */ 328873 wikitext text/x-wiki {{Infobox land |noame=<big>Stoat Israël</big><br />מדינת ישראל (Medinat Yisrael)<br />دولة إسرائيل‎ (Dawlat Israïl) |woapen=Emblem of Israel.svg |vlagge=Flag of Israel.svg |koarte=[[Ofbeeldienge:LocationIsrael.svg|250px]] |koartebyschrift=Liggienge van Israël<br/>{{Coord|31|36|29|N|34|49|5|E|titelweergave=ja}} |toale=[[Hebreeuws]], [[Arabisch]] |hoofdstad=[[Jeruzalem]] |stoatsvorm=[[Republiek]] |stoatshoofd=President: [[Isaac Herzog]] |1e minister= [[Benjamin Netanyahu]] |ipp= 22.072 |inw= 10.203.000 (2026) <ref>[https://www.jpost.com/israel-news/article-908103 Israel in numbers], Jerusalem Post</ref> |dichtheid= 462 |munte=Israëlische shekel |tydzone=UTC+2<br /><small>(zomertyd: UTC+3) |landcode=IL, ISR |tillefong=(+972) |TLD=.il |fêestdag=[[14 meie]]<br /><small>(Ounofhankelik in [[1948]]) }} '''Israël''', officiel de '''Stoat Israël''', ([[Hebreeuws]]: מדינת ישראל - ''Medinat Yisraël''; [[Arabisch]]: دولة اسرائيل - ''Dawlat Israïl'') is e land in [[West-Azië]]. De bevolkienge telt ruum 10 miljoen mensen (2026). 't Grenst in 't nôordn an [[Libanon]], in 't nôordôostn an [[Syrië]], in 't ôostn an [[Jordanië]], in 't zuudn an [[Egypte]] en in 't westn an de [[Middellandse Zêe]]. Den hoofdstad en ook de grôotste stad van Israël is [[Jeruzalem]]. Andere belangryke steedn zyn Tel Aviv en Haifa. Een bekende stad in 't zuudn van 't land is Eilat. [[Ofbeeldienge:Is-map.PNG|thumb|left|<center>Koarte van Israël]] <br clear="left" /> De gebeurtenissen uut den [[Bybel]] speeln under voe 't grôotste dêel of in Israël. 't Land telt verschill'nde bevolkiengsgroepn, wovan de grôotstn dedie van de Joodn (75%). == Geschiedenisse == Den Bybel vormde vo de zionistn den basis vo te toogn dan ze recht han ip 't gebied in 't Middn-Ôostn en d' iprichtienge van de stoat Israël. Sedertdien kende de jounge stoat vele gewelddoadige conflictn, woavan dan der ênigte den dag van vandoage nog assan vôortdeurn. In de 19ste êeuwe wierdn de joodn vooral in Ôost-Europa zwoar vervolgd. Doadeure ountstound er e verlangn noar een eign joodsche stoat. Vo de joodn kost dat allêne mor in Palestina gevestigd wordn, want da was vor hunder 't beloofde land. De Joodsche journalist Theodor Herzl uut [[Ôostnryk-Hongareye]] richtte de zionistische bewegienge ip, die streefde noar en eign stoat. Je makte da verlangn bekend ip e zionistisch weireldcongres in [[1897]]. Palestina was ton nog e dêel van 't Ottomoans Ryk. De Turkn kwoamn sterk verzwakt uut den [[Êeste Weireldoorloge]] en in [[1920]] kwam Palestina e Brits mandoatgebied. Achter de [[Twidde Weireldoorloge]] vertrokkn d' overleevnde joodn van de nazi-concentroasjekampn massoal noa Palestina. In [[1947]] begost den Arabisch-Israëlischn Oorloge, e burgeroorloge tusschn Arabische en Joodsche inweuners van 't [[Brits Mandoatgebied Palestina]]. Israël sloagde derin van e grôot dêel van 't Brits gebied te verovern. Vele Palestynn vluchtegn weg of wierdn verdreevn deur d' Israëlische troepn. De [[14 meie|14ste meie]] [[1948]] riepn de joodn de stoat Israël uut. Doarip kwam d' immigroasje serieus ip gank. In d' êeste drie joar verdubbelde de joodsche bevolkienge. De gebeurs woarn nie gediend met die nieuwe situoasje en der volgdn nog vele oorloogn. Deur d' [[Verênigde Stoatn|Amerikoansche]] steun kost Israël e leger ipbouwn die sterker was of al de legers van d' omriengende landn t' hope. Tegenwôordig kent 't land vele probleemn met de Gazastrooke. In 2008 en 2012 moest Israël ingrypn deur de raketanvall'n van de terreurorganisoasje Hamas. Israël e zezelvn vrêed economisch ountwikkeld en et een ooger welvoartsniveau of zyn gebeurs. Vorol ip technologisch gebied blienkn z'uut. == Districtn == De districtn (''mechoz'', mêervoud: ''mechozot'') zyn: * Jeruzalem (''Jeroesjalajiem''), oofstad [[Jeruzalem]] * Nôordn (''Tsafon''), Nazareth * Haifa (''Chefa''), Haifa * Centrum (''Merkaz''), Ramla * Tel Aviv (''Tel Aviv''), Tel Aviv * Zuudn (''Darom''), Beër Sjeva De districtn Nôordn, Haifa, Centrum en Zuudn zyn ounderverdêeld in subdistrictn (''nafa'', mêervoud: ''nafot''). <gallery> File:Satellite image of Israel in January 2003.jpg|<center>[[Fotografie|Luchtfoto]] van Israël File:Jerusalem from mt olives.jpg|<center>De rotskoepel ip den Tempelberg File:Old Jerusalem, Temple Mount - Minaret.jpg|<center>De "minarette van Israel" ip den Tempelberg File:1 Palestine Pound 1939 Obverse.jpg|<center>Geld uut 1939. File:British Mandate Palestinian passport.jpg|<center>Een paspôort uut den tyd van 't [[Brits Mandoat Palestina]]. </gallery> == Politiek == === Parlement === 't Israëlische parlement bestoat uut êen Koamer (HaKneset - angeduud ols Knesset) met standoard 120 leedn.<ref>[https://en.idi.org.il/israeli-elections-and-parties/ Elections and Parties], Israel Democracy Institute</ref> {|class="wikitable sortable" |- ! colspan=15 | Knesset — הכנסת |- ! rowspan=2 | party ! 26 <br> 2026 || 25 <br> 2022 || 24 <br> 2021 ! 23 <br> 2020 || 22 <br> 2019 b || 21 <br> 2019 a ! 20 <br> 2015 || 19 <br> 2013 || 18 <br> 2009 ! 17 <br> 2006 || 16 <br> 2003 |- | Likud | 27 || 32 || 30 | 36 || 32 || 35 | 30 || (20) || 27 | 12 || 38 |- | Yashar! | 21 || || | || || | || || | || |- | Beyachad | 12 || || | || || | || || | || |- | al-Qa'imah al-Mushtarakah | 11 || || 6 | || || | || || | || |- | HaDemokratim | 8 || || | || || | || || | || |- | Ra'am | 8 || 5 || 4 | || || | || || | || 2 |- | Yisrael Beitenu | 7 || 6 || 7 | 7 || 8 || 5 | 6 || (11) || 15 | | 11 || (3) |- | Yahadut HaTorah | 7 || 7 || 7 | 7 || 7 || 8 | 6 || 7 || 5 | 6 || 5 |- | Otzma Yehudit | 7 || || | || || | || || | || |- | Shas | 6 || 11 || 9 | 9 || 9 || 8 | 7 || 11 || 11 | 12 || 11 |- | HaTzionut HaDatit | 6 || 14 || 6 | || || | || || | || |- | Bennett 2026 | (7) || || | || || | || || | || |- | Yesh Atid | (5) || 24 || 17 | (13) || (13) || (15) | 11 || 19 || | || |- | Hadash | (5) || || | || || | || 4 || 4 | 3 || 3 |- | Ha'Avoda ³ | (4) || 4 || 7 | (7) || (6) || 6 | (18) || 15 || 13 | 19 || 19 |- | Meretz | (4) || || 6 | (7) || 5 || 4 | 5 || 6 || 3 | 5 || 6 |- | Ta'al | (3) || || | || || | || || | || |- | Balad | (3) || || | || || | || 3 || 3 | 3 || 3 |- | Zehut | (1) || || | || || | || || | || |- | HaMachane HaMamlakhti ² | || 12 || | || || | || || | || |- | Hadash-Ta'al | || 5 || | || || 6 | || || | || |- | Kahol Lavan ⁴ | || || 8 | 33 || 33 || 35 | || || | || |- | Yamina | || || 7 | 6 || 7 || | || || | || |- | Tikva Hadasha ⁶ | || || 6 | || || | || || | || |- | Hadash-Ta'al-Balad-Ra'am ⁵ | || [10] || [10] | 15 || 13 || [10] | 13 || [11] || [11] | [10] || [8] |- | Ha'Avoda-Gesher-Meretz | || || | 7 || || | || || | || |- | Ha'Avoda-Gesher | || || | || 6 || | || || | || |- | Miflagot HaYamin ⁷ | || || | || || 5 | || || | || |- | Kulanu | || || | || || 4 | 10 || || | || |- | Ra'am-Balad | || || | || || 4 | || || | || |- | HaMaḥaneh HaẒiyoni ⁸ | || || | || || | 24 || || | || |- | HaBayit HaYehudi ⁹ | || || | || || | 8 || 12 || 3 | || |- | HaLikud-Yisrael Beitenu | || || | || || | || 31 || | || |- | Hatnua | || || | || || | (6) || 6 || | || |- | Ra'am-Ta'al | || || | || || | || 4 || 4 | 4 || |- | Kadima | || || | || || | || 2 || 28 | 29 || |- | HaIchud HaLeumi ¹⁰ | || || | || || | || || 4 | 9 || 7 |- | Gil | || || | || || | || || | 7 || |- | Shinui | || || | || || | || || | || 15 |- | Mafdal ¹¹ | || || | || || | || || | || 6 |- | Am Ehad | || || | || || | || || | || 3 |- | Yisrael Ba-Aliya | || || | || || | || || | || 2 |- ! totoal ! 120 || 120 || 120 ! 120 || 120 || 120 ! 120 || 120 || 120 ! 120 || 120 |- ! Ipkomst ! 77,9% || 70,6% || 67,4% ! 71,5% || 69,8% || 68,5% ! 72,3% || 67,8% || 64,8% ! 63,5% || 67,8% |} 2026 Beyachad = Bennett 2026 + Yesh Atid al-Qa'imah al-Mushtarakah / HaReshima HaMeshutefet (Gezoamenlyke Lyste) = Hadash + Ta'al + Balad HaDemokratim = Ha'Avoda + Meretz HaTzionut HaDatit (Religieus-Zionistische Party) incl. Zehut 2022: HaMachane HaMamlakhti = Kahol Lavan + Tikva Hadasha 2019-2020: Kahol Lavan = Hosen LeYisrael + Telem + Yesh Atid 2015: HaMaḥaneh HaẒiyoni = Ha'Avoda + Hatnua 2003: HaIchud HaLeumi is incl. Yisrael Beitenu ² Party van Nationoale Êenheid ³ Arbeidsparty ⁴ Blauw en Wit ⁵ Gezoamenlyke Lyste: al-Qa'imah al-Mushtarakah / HaReshima HaMeshutefet ⁶ Nieuwe Hôop ⁷ Unie van Rechtse Partyen ⁸ Zionistische Unie ⁹ 't Joodse Uus ¹⁰ Nationoale Unie ¹¹ Nationoal-Religieuze Party === Regerienge === De regerienge van Israël (Memshelet Yisra'el) bestoat uut een premier en ministers.<ref>[https://jewishvirtuallibrary.org/israel-government-cabinet-and-ministers Israeli Governments & Ministers], Jewish Virtual Library</ref> {|class="wikitable sortable" |- ! colspan=10 | Memshelet Yisra'el — ממשלת ישראל |- ! nr || premier || party || periode |- | 37 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2022– |- | 36 || Yair Lapid || Yesh Atid || 2022–2022 |- | 36 || Naftali Bennett || Yamina || 2021–2022 |- | 32-35 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2009–2021 |- | 30-31 || Ehud Olmert || Kadima || 2006–2009 |- | 29-30 || Ariel Sharon || Likud / Kadima || 2001–2006 |- | 28 || Ehud Barak || Ha'Avoda || 1999–2001 |- | 27 || Benjamin Netanyahu || Likud || 1996–1999 |- | 26 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1995–1996 |- | 25 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1992–1995 |- | 22-24 || Yitzhak Shamir || Likud || 1986–1992 |- | 21 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1984–1986 |- | 20 || Yitzhak Shamir || Likud || 1983–1984 |- | 18-19 || Menahem Begin || Likud || 1977–1983 |- | 17 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1974–1977 |- | 14-16 || Golda Meir || Ha'Avoda || 1969–1974 |- | 11-13 || Levi Eshkol || Mapai / Ha'Avoda || 1963–1969 |- | 7-10 || David Ben-Gurion || Mapai || 1955–1963 |- | 5-6 || Moshe Sharett || Mapai || 1954–1955 |- | 0-4 || David Ben-Gurion || Mapai || 1948–1954 |- |} == Verwyziengen == <references/> == Externe koppeliengn == * [https://www.gov.il/en Israëlische overheid] * [https://www.cbs.gov.il/EN/Pages/default.aspx Central Bureau of Statistics] * [https://en.idi.org.il/ Israel Democracy Institute] * [https://jewishvirtuallibrary.org/ Jewish Virtual Library] * [https://www.citypopulation.de/en/israel/ City Population] * [https://klimaatinfo.nl/klimaat/israel/ Klimaatinfo] {{commonscat|Israel}} {{Landn in Azië}} [[Categorie:Israël| ]] adhaxxg2ea2psx0tvtnxftrwna9cshh 328874 328873 2026-10-31T17:59:09Z Vluvlu 31944 /* Parlement */ 328874 wikitext text/x-wiki {{Infobox land |noame=<big>Stoat Israël</big><br />מדינת ישראל (Medinat Yisrael)<br />دولة إسرائيل‎ (Dawlat Israïl) |woapen=Emblem of Israel.svg |vlagge=Flag of Israel.svg |koarte=[[Ofbeeldienge:LocationIsrael.svg|250px]] |koartebyschrift=Liggienge van Israël<br/>{{Coord|31|36|29|N|34|49|5|E|titelweergave=ja}} |toale=[[Hebreeuws]], [[Arabisch]] |hoofdstad=[[Jeruzalem]] |stoatsvorm=[[Republiek]] |stoatshoofd=President: [[Isaac Herzog]] |1e minister= [[Benjamin Netanyahu]] |ipp= 22.072 |inw= 10.203.000 (2026) <ref>[https://www.jpost.com/israel-news/article-908103 Israel in numbers], Jerusalem Post</ref> |dichtheid= 462 |munte=Israëlische shekel |tydzone=UTC+2<br /><small>(zomertyd: UTC+3) |landcode=IL, ISR |tillefong=(+972) |TLD=.il |fêestdag=[[14 meie]]<br /><small>(Ounofhankelik in [[1948]]) }} '''Israël''', officiel de '''Stoat Israël''', ([[Hebreeuws]]: מדינת ישראל - ''Medinat Yisraël''; [[Arabisch]]: دولة اسرائيل - ''Dawlat Israïl'') is e land in [[West-Azië]]. De bevolkienge telt ruum 10 miljoen mensen (2026). 't Grenst in 't nôordn an [[Libanon]], in 't nôordôostn an [[Syrië]], in 't ôostn an [[Jordanië]], in 't zuudn an [[Egypte]] en in 't westn an de [[Middellandse Zêe]]. Den hoofdstad en ook de grôotste stad van Israël is [[Jeruzalem]]. Andere belangryke steedn zyn Tel Aviv en Haifa. Een bekende stad in 't zuudn van 't land is Eilat. [[Ofbeeldienge:Is-map.PNG|thumb|left|<center>Koarte van Israël]] <br clear="left" /> De gebeurtenissen uut den [[Bybel]] speeln under voe 't grôotste dêel of in Israël. 't Land telt verschill'nde bevolkiengsgroepn, wovan de grôotstn dedie van de Joodn (75%). == Geschiedenisse == Den Bybel vormde vo de zionistn den basis vo te toogn dan ze recht han ip 't gebied in 't Middn-Ôostn en d' iprichtienge van de stoat Israël. Sedertdien kende de jounge stoat vele gewelddoadige conflictn, woavan dan der ênigte den dag van vandoage nog assan vôortdeurn. In de 19ste êeuwe wierdn de joodn vooral in Ôost-Europa zwoar vervolgd. Doadeure ountstound er e verlangn noar een eign joodsche stoat. Vo de joodn kost dat allêne mor in Palestina gevestigd wordn, want da was vor hunder 't beloofde land. De Joodsche journalist Theodor Herzl uut [[Ôostnryk-Hongareye]] richtte de zionistische bewegienge ip, die streefde noar en eign stoat. Je makte da verlangn bekend ip e zionistisch weireldcongres in [[1897]]. Palestina was ton nog e dêel van 't Ottomoans Ryk. De Turkn kwoamn sterk verzwakt uut den [[Êeste Weireldoorloge]] en in [[1920]] kwam Palestina e Brits mandoatgebied. Achter de [[Twidde Weireldoorloge]] vertrokkn d' overleevnde joodn van de nazi-concentroasjekampn massoal noa Palestina. In [[1947]] begost den Arabisch-Israëlischn Oorloge, e burgeroorloge tusschn Arabische en Joodsche inweuners van 't [[Brits Mandoatgebied Palestina]]. Israël sloagde derin van e grôot dêel van 't Brits gebied te verovern. Vele Palestynn vluchtegn weg of wierdn verdreevn deur d' Israëlische troepn. De [[14 meie|14ste meie]] [[1948]] riepn de joodn de stoat Israël uut. Doarip kwam d' immigroasje serieus ip gank. In d' êeste drie joar verdubbelde de joodsche bevolkienge. De gebeurs woarn nie gediend met die nieuwe situoasje en der volgdn nog vele oorloogn. Deur d' [[Verênigde Stoatn|Amerikoansche]] steun kost Israël e leger ipbouwn die sterker was of al de legers van d' omriengende landn t' hope. Tegenwôordig kent 't land vele probleemn met de Gazastrooke. In 2008 en 2012 moest Israël ingrypn deur de raketanvall'n van de terreurorganisoasje Hamas. Israël e zezelvn vrêed economisch ountwikkeld en et een ooger welvoartsniveau of zyn gebeurs. Vorol ip technologisch gebied blienkn z'uut. == Districtn == De districtn (''mechoz'', mêervoud: ''mechozot'') zyn: * Jeruzalem (''Jeroesjalajiem''), oofstad [[Jeruzalem]] * Nôordn (''Tsafon''), Nazareth * Haifa (''Chefa''), Haifa * Centrum (''Merkaz''), Ramla * Tel Aviv (''Tel Aviv''), Tel Aviv * Zuudn (''Darom''), Beër Sjeva De districtn Nôordn, Haifa, Centrum en Zuudn zyn ounderverdêeld in subdistrictn (''nafa'', mêervoud: ''nafot''). <gallery> File:Satellite image of Israel in January 2003.jpg|<center>[[Fotografie|Luchtfoto]] van Israël File:Jerusalem from mt olives.jpg|<center>De rotskoepel ip den Tempelberg File:Old Jerusalem, Temple Mount - Minaret.jpg|<center>De "minarette van Israel" ip den Tempelberg File:1 Palestine Pound 1939 Obverse.jpg|<center>Geld uut 1939. File:British Mandate Palestinian passport.jpg|<center>Een paspôort uut den tyd van 't [[Brits Mandoat Palestina]]. </gallery> == Politiek == === Parlement === 't Israëlische parlement bestoat uut êen Koamer (HaKneset - angeduud ols Knesset) met standoard 120 leedn.<ref>[https://en.idi.org.il/israeli-elections-and-parties/ Elections and Parties], Israel Democracy Institute</ref> {|class="wikitable sortable" |- ! colspan=15 | Knesset — הכנסת |- ! rowspan=2 | party ! 26 <br> 2026 || 25 <br> 2022 || 24 <br> 2021 ! 23 <br> 2020 || 22 <br> 2019 b || 21 <br> 2019 a ! 20 <br> 2015 || 19 <br> 2013 || 18 <br> 2009 ! 17 <br> 2006 || 16 <br> 2003 |- | Likud | 27 || 32 || 30 | 36 || 32 || 35 | 30 || (20) || 27 | 12 || 38 |- | Yashar! | 21 || || | || || | || || | || |- | Beyachad | 12 || || | || || | || || | || |- | al-Qa'imah al-Mushtarakah | 11 || || 6 | || || | || || | || |- | HaDemokratim | 8 || || | || || | || || | || |- | Ra'am | 8 || 5 || 4 | || || | || || | || 2 |- | Yisrael Beitenu | 7 || 6 || 7 | 7 || 8 || 5 | 6 || (11) || 15 | | 11 || (3) |- | Yahadut HaTorah | 7 || 7 || 7 | 7 || 7 || 8 | 6 || 7 || 5 | 6 || 5 |- | Otzma Yehudit | 7 || (7) || | || || | || || | || |- | Shas | 6 || 11 || 9 | 9 || 9 || 8 | 7 || 11 || 11 | 12 || 11 |- | HaTzionut HaDatit | 6 || 14 || 6 | || || | || || | || |- | Bennett 2026 | (7) || || | || || | || || | || |- | Yesh Atid | (5) || 24 || 17 | (13) || (13) || (15) | 11 || 19 || | || |- | Hadash | (5) || (3) || | || || | || 4 || 4 | 3 || 3 |- | Ha'Avoda | (4) || 4 || 7 | (7) || (6) || 6 | (18) || 15 || 13 | 19 || 19 |- | Meretz | (4) || || 6 | (7) || 5 || 4 | 5 || 6 || 3 | 5 || 6 |- | Ta'al | (3) || (2) || | || || | || || | || |- | Balad | (3) || || | || || | || 3 || 3 | 3 || 3 |- | Zehut | (1) || || | || || | || || | || |- | HaMachane HaMamlakhti | || 12 || | || || | || || | || |- | Kahol Lavan | || (8) || 8 | 33 || 33 || 35 | || || | || |- | Tikva Hadasha | || (4) || 6 | || || | || || | || |- | Noam | || (1) || | || || | || || | || |- | Hadash-Ta'al | || 5 || | || || 6 | || || | || |- | Yamina | || || 7 | 6 || 7 || | || || | || |- | Hadash-Ta'al-Balad-Ra'am ⁵ | || || | 15 || 13 || | 13 || || | || |- | Ha'Avoda-Gesher-Meretz | || || | 7 || || | || || | || |- | Ha'Avoda-Gesher | || || | || 6 || | || || | || |- | Miflagot HaYamin ⁷ | || || | || || 5 | || || | || |- | Kulanu | || || | || || 4 | 10 || || | || |- | Ra'am-Balad | || || | || || 4 | || || | || |- | HaMaḥaneh HaẒiyoni ⁸ | || || | || || | 24 || || | || |- | HaBayit HaYehudi ⁹ | || || | || || | 8 || 12 || 3 | || |- | HaLikud-Yisrael Beitenu | || || | || || | || 31 || | || |- | Hatnua | || || | || || | (6) || 6 || | || |- | Ra'am-Ta'al | || || | || || | || 4 || 4 | 4 || |- | Kadima | || || | || || | || 2 || 28 | 29 || |- | HaIchud HaLeumi ¹⁰ | || || | || || | || || 4 | 9 || 7 |- | Gil | || || | || || | || || | 7 || |- | Shinui | || || | || || | || || | || 15 |- | Mafdal ¹¹ | || || | || || | || || | || 6 |- | Am Ehad | || || | || || | || || | || 3 |- | Yisrael Ba-Aliya | || || | || || | || || | || 2 |- ! totoal ! 120 || 120 || 120 ! 120 || 120 || 120 ! 120 || 120 || 120 ! 120 || 120 |- ! Ipkomst ! 77,9% || 70,6% || 67,4% ! 71,5% || 69,8% || 68,5% ! 72,3% || 67,8% || 64,8% ! 63,5% || 67,8% |} 2026 Beyachad = Bennett 2026 + Yesh Atid al-Qa'imah al-Mushtarakah / HaReshima HaMeshutefet (Gezoamenlyke Lyste) = Hadash + Ta'al + Balad HaDemokratim = Ha'Avoda (Arbeidsparty) + Meretz HaTzionut HaDatit (Religieus-Zionistische Party) incl. Zehut 2022 HaTzionut HaDatit incl. Otzma Yehudit + Noam HaMachane HaMamlakhti (Party van Nationoale Êenheid) = Kahol Lavan (Blauw en Wit) + Tikva Hadasha (Nieuwe Hôop) 2019-2020: Kahol Lavan = Hosen LeYisrael + Telem + Yesh Atid 2015: HaMaḥaneh HaẒiyoni = Ha'Avoda + Hatnua 2003: HaIchud HaLeumi is incl. Yisrael Beitenu ² Party van Nationoale Êenheid ³ Arbeidsparty ⁴ Blauw en Wit ⁵ Gezoamenlyke Lyste: al-Qa'imah al-Mushtarakah / HaReshima HaMeshutefet ⁶ Nieuwe Hôop ⁷ Unie van Rechtse Partyen ⁸ Zionistische Unie ⁹ 't Joodse Uus ¹⁰ Nationoale Unie ¹¹ Nationoal-Religieuze Party === Regerienge === De regerienge van Israël (Memshelet Yisra'el) bestoat uut een premier en ministers.<ref>[https://jewishvirtuallibrary.org/israel-government-cabinet-and-ministers Israeli Governments & Ministers], Jewish Virtual Library</ref> {|class="wikitable sortable" |- ! colspan=10 | Memshelet Yisra'el — ממשלת ישראל |- ! nr || premier || party || periode |- | 37 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2022– |- | 36 || Yair Lapid || Yesh Atid || 2022–2022 |- | 36 || Naftali Bennett || Yamina || 2021–2022 |- | 32-35 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2009–2021 |- | 30-31 || Ehud Olmert || Kadima || 2006–2009 |- | 29-30 || Ariel Sharon || Likud / Kadima || 2001–2006 |- | 28 || Ehud Barak || Ha'Avoda || 1999–2001 |- | 27 || Benjamin Netanyahu || Likud || 1996–1999 |- | 26 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1995–1996 |- | 25 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1992–1995 |- | 22-24 || Yitzhak Shamir || Likud || 1986–1992 |- | 21 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1984–1986 |- | 20 || Yitzhak Shamir || Likud || 1983–1984 |- | 18-19 || Menahem Begin || Likud || 1977–1983 |- | 17 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1974–1977 |- | 14-16 || Golda Meir || Ha'Avoda || 1969–1974 |- | 11-13 || Levi Eshkol || Mapai / Ha'Avoda || 1963–1969 |- | 7-10 || David Ben-Gurion || Mapai || 1955–1963 |- | 5-6 || Moshe Sharett || Mapai || 1954–1955 |- | 0-4 || David Ben-Gurion || Mapai || 1948–1954 |- |} == Verwyziengen == <references/> == Externe koppeliengn == * [https://www.gov.il/en Israëlische overheid] * [https://www.cbs.gov.il/EN/Pages/default.aspx Central Bureau of Statistics] * [https://en.idi.org.il/ Israel Democracy Institute] * [https://jewishvirtuallibrary.org/ Jewish Virtual Library] * [https://www.citypopulation.de/en/israel/ City Population] * [https://klimaatinfo.nl/klimaat/israel/ Klimaatinfo] {{commonscat|Israel}} {{Landn in Azië}} [[Categorie:Israël| ]] fog9al00x4so42xbzdd2ci5cibdwsg1 328875 328874 2026-10-31T18:15:17Z Vluvlu 31944 /* Parlement */ 328875 wikitext text/x-wiki {{Infobox land |noame=<big>Stoat Israël</big><br />מדינת ישראל (Medinat Yisrael)<br />دولة إسرائيل‎ (Dawlat Israïl) |woapen=Emblem of Israel.svg |vlagge=Flag of Israel.svg |koarte=[[Ofbeeldienge:LocationIsrael.svg|250px]] |koartebyschrift=Liggienge van Israël<br/>{{Coord|31|36|29|N|34|49|5|E|titelweergave=ja}} |toale=[[Hebreeuws]], [[Arabisch]] |hoofdstad=[[Jeruzalem]] |stoatsvorm=[[Republiek]] |stoatshoofd=President: [[Isaac Herzog]] |1e minister= [[Benjamin Netanyahu]] |ipp= 22.072 |inw= 10.203.000 (2026) <ref>[https://www.jpost.com/israel-news/article-908103 Israel in numbers], Jerusalem Post</ref> |dichtheid= 462 |munte=Israëlische shekel |tydzone=UTC+2<br /><small>(zomertyd: UTC+3) |landcode=IL, ISR |tillefong=(+972) |TLD=.il |fêestdag=[[14 meie]]<br /><small>(Ounofhankelik in [[1948]]) }} '''Israël''', officiel de '''Stoat Israël''', ([[Hebreeuws]]: מדינת ישראל - ''Medinat Yisraël''; [[Arabisch]]: دولة اسرائيل - ''Dawlat Israïl'') is e land in [[West-Azië]]. De bevolkienge telt ruum 10 miljoen mensen (2026). 't Grenst in 't nôordn an [[Libanon]], in 't nôordôostn an [[Syrië]], in 't ôostn an [[Jordanië]], in 't zuudn an [[Egypte]] en in 't westn an de [[Middellandse Zêe]]. Den hoofdstad en ook de grôotste stad van Israël is [[Jeruzalem]]. Andere belangryke steedn zyn Tel Aviv en Haifa. Een bekende stad in 't zuudn van 't land is Eilat. [[Ofbeeldienge:Is-map.PNG|thumb|left|<center>Koarte van Israël]] <br clear="left" /> De gebeurtenissen uut den [[Bybel]] speeln under voe 't grôotste dêel of in Israël. 't Land telt verschill'nde bevolkiengsgroepn, wovan de grôotstn dedie van de Joodn (75%). == Geschiedenisse == Den Bybel vormde vo de zionistn den basis vo te toogn dan ze recht han ip 't gebied in 't Middn-Ôostn en d' iprichtienge van de stoat Israël. Sedertdien kende de jounge stoat vele gewelddoadige conflictn, woavan dan der ênigte den dag van vandoage nog assan vôortdeurn. In de 19ste êeuwe wierdn de joodn vooral in Ôost-Europa zwoar vervolgd. Doadeure ountstound er e verlangn noar een eign joodsche stoat. Vo de joodn kost dat allêne mor in Palestina gevestigd wordn, want da was vor hunder 't beloofde land. De Joodsche journalist Theodor Herzl uut [[Ôostnryk-Hongareye]] richtte de zionistische bewegienge ip, die streefde noar en eign stoat. Je makte da verlangn bekend ip e zionistisch weireldcongres in [[1897]]. Palestina was ton nog e dêel van 't Ottomoans Ryk. De Turkn kwoamn sterk verzwakt uut den [[Êeste Weireldoorloge]] en in [[1920]] kwam Palestina e Brits mandoatgebied. Achter de [[Twidde Weireldoorloge]] vertrokkn d' overleevnde joodn van de nazi-concentroasjekampn massoal noa Palestina. In [[1947]] begost den Arabisch-Israëlischn Oorloge, e burgeroorloge tusschn Arabische en Joodsche inweuners van 't [[Brits Mandoatgebied Palestina]]. Israël sloagde derin van e grôot dêel van 't Brits gebied te verovern. Vele Palestynn vluchtegn weg of wierdn verdreevn deur d' Israëlische troepn. De [[14 meie|14ste meie]] [[1948]] riepn de joodn de stoat Israël uut. Doarip kwam d' immigroasje serieus ip gank. In d' êeste drie joar verdubbelde de joodsche bevolkienge. De gebeurs woarn nie gediend met die nieuwe situoasje en der volgdn nog vele oorloogn. Deur d' [[Verênigde Stoatn|Amerikoansche]] steun kost Israël e leger ipbouwn die sterker was of al de legers van d' omriengende landn t' hope. Tegenwôordig kent 't land vele probleemn met de Gazastrooke. In 2008 en 2012 moest Israël ingrypn deur de raketanvall'n van de terreurorganisoasje Hamas. Israël e zezelvn vrêed economisch ountwikkeld en et een ooger welvoartsniveau of zyn gebeurs. Vorol ip technologisch gebied blienkn z'uut. == Districtn == De districtn (''mechoz'', mêervoud: ''mechozot'') zyn: * Jeruzalem (''Jeroesjalajiem''), oofstad [[Jeruzalem]] * Nôordn (''Tsafon''), Nazareth * Haifa (''Chefa''), Haifa * Centrum (''Merkaz''), Ramla * Tel Aviv (''Tel Aviv''), Tel Aviv * Zuudn (''Darom''), Beër Sjeva De districtn Nôordn, Haifa, Centrum en Zuudn zyn ounderverdêeld in subdistrictn (''nafa'', mêervoud: ''nafot''). <gallery> File:Satellite image of Israel in January 2003.jpg|<center>[[Fotografie|Luchtfoto]] van Israël File:Jerusalem from mt olives.jpg|<center>De rotskoepel ip den Tempelberg File:Old Jerusalem, Temple Mount - Minaret.jpg|<center>De "minarette van Israel" ip den Tempelberg File:1 Palestine Pound 1939 Obverse.jpg|<center>Geld uut 1939. File:British Mandate Palestinian passport.jpg|<center>Een paspôort uut den tyd van 't [[Brits Mandoat Palestina]]. </gallery> == Politiek == === Parlement === 't Israëlische parlement bestoat uut êen Koamer (HaKneset - angeduud ols Knesset) met standoard 120 leedn.<ref>[https://en.idi.org.il/israeli-elections-and-parties/ Elections and Parties], Israel Democracy Institute</ref> {|class=wikitable |- ! colspan=2 | Knesset — הכנסת |- ! party || 26 <br> 2026 |- | Likud || 27 |- | Yashar! | 21 |- | Beyachad | 12 |- | al-Qa'imah al-Mushtarakah ¹ | 11 |- | HaDemokratim | 8 |- | Ra'am | 8 |- | Yisrael Beitenu | 7 |- | Otzma Yehudit | 7 |- | Yahadut HaTorah | 7 |- | Shas | 6 |- | HaTzionut HaDatit ² | 6 |- ! totoal ! 120 |- ! Ipkomst ! 77,9% |} ¹ Gezoamenlike Lyste ² Religieus-Zionistische Party === Regerienge === De regerienge van Israël (Memshelet Yisra'el) bestoat uut een premier en ministers.<ref>[https://jewishvirtuallibrary.org/israel-government-cabinet-and-ministers Israeli Governments & Ministers], Jewish Virtual Library</ref> {|class="wikitable sortable" |- ! colspan=10 | Memshelet Yisra'el — ממשלת ישראל |- ! nr || premier || party || periode |- | 37 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2022– |- | 36 || Yair Lapid || Yesh Atid || 2022–2022 |- | 36 || Naftali Bennett || Yamina || 2021–2022 |- | 32-35 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2009–2021 |- | 30-31 || Ehud Olmert || Kadima || 2006–2009 |- | 29-30 || Ariel Sharon || Likud / Kadima || 2001–2006 |- | 28 || Ehud Barak || Ha'Avoda || 1999–2001 |- | 27 || Benjamin Netanyahu || Likud || 1996–1999 |- | 26 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1995–1996 |- | 25 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1992–1995 |- | 22-24 || Yitzhak Shamir || Likud || 1986–1992 |- | 21 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1984–1986 |- | 20 || Yitzhak Shamir || Likud || 1983–1984 |- | 18-19 || Menahem Begin || Likud || 1977–1983 |- | 17 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1974–1977 |- | 14-16 || Golda Meir || Ha'Avoda || 1969–1974 |- | 11-13 || Levi Eshkol || Mapai / Ha'Avoda || 1963–1969 |- | 7-10 || David Ben-Gurion || Mapai || 1955–1963 |- | 5-6 || Moshe Sharett || Mapai || 1954–1955 |- | 0-4 || David Ben-Gurion || Mapai || 1948–1954 |- |} == Verwyziengen == <references/> == Externe koppeliengn == * [https://www.gov.il/en Israëlische overheid] * [https://www.cbs.gov.il/EN/Pages/default.aspx Central Bureau of Statistics] * [https://en.idi.org.il/ Israel Democracy Institute] * [https://jewishvirtuallibrary.org/ Jewish Virtual Library] * [https://www.citypopulation.de/en/israel/ City Population] * [https://klimaatinfo.nl/klimaat/israel/ Klimaatinfo] {{commonscat|Israel}} {{Landn in Azië}} [[Categorie:Israël| ]] 59x3h1qyo054et6aql8hjbkcs24u2q3 328876 328875 2026-10-31T18:25:32Z Vluvlu 31944 /* Parlement */ 328876 wikitext text/x-wiki {{Infobox land |noame=<big>Stoat Israël</big><br />מדינת ישראל (Medinat Yisrael)<br />دولة إسرائيل‎ (Dawlat Israïl) |woapen=Emblem of Israel.svg |vlagge=Flag of Israel.svg |koarte=[[Ofbeeldienge:LocationIsrael.svg|250px]] |koartebyschrift=Liggienge van Israël<br/>{{Coord|31|36|29|N|34|49|5|E|titelweergave=ja}} |toale=[[Hebreeuws]], [[Arabisch]] |hoofdstad=[[Jeruzalem]] |stoatsvorm=[[Republiek]] |stoatshoofd=President: [[Isaac Herzog]] |1e minister= [[Benjamin Netanyahu]] |ipp= 22.072 |inw= 10.203.000 (2026) <ref>[https://www.jpost.com/israel-news/article-908103 Israel in numbers], Jerusalem Post</ref> |dichtheid= 462 |munte=Israëlische shekel |tydzone=UTC+2<br /><small>(zomertyd: UTC+3) |landcode=IL, ISR |tillefong=(+972) |TLD=.il |fêestdag=[[14 meie]]<br /><small>(Ounofhankelik in [[1948]]) }} '''Israël''', officiel de '''Stoat Israël''', ([[Hebreeuws]]: מדינת ישראל - ''Medinat Yisraël''; [[Arabisch]]: دولة اسرائيل - ''Dawlat Israïl'') is e land in [[West-Azië]]. De bevolkienge telt ruum 10 miljoen mensen (2026). 't Grenst in 't nôordn an [[Libanon]], in 't nôordôostn an [[Syrië]], in 't ôostn an [[Jordanië]], in 't zuudn an [[Egypte]] en in 't westn an de [[Middellandse Zêe]]. Den hoofdstad en ook de grôotste stad van Israël is [[Jeruzalem]]. Andere belangryke steedn zyn Tel Aviv en Haifa. Een bekende stad in 't zuudn van 't land is Eilat. [[Ofbeeldienge:Is-map.PNG|thumb|left|<center>Koarte van Israël]] <br clear="left" /> De gebeurtenissen uut den [[Bybel]] speeln under voe 't grôotste dêel of in Israël. 't Land telt verschill'nde bevolkiengsgroepn, wovan de grôotstn dedie van de Joodn (75%). == Geschiedenisse == Den Bybel vormde vo de zionistn den basis vo te toogn dan ze recht han ip 't gebied in 't Middn-Ôostn en d' iprichtienge van de stoat Israël. Sedertdien kende de jounge stoat vele gewelddoadige conflictn, woavan dan der ênigte den dag van vandoage nog assan vôortdeurn. In de 19ste êeuwe wierdn de joodn vooral in Ôost-Europa zwoar vervolgd. Doadeure ountstound er e verlangn noar een eign joodsche stoat. Vo de joodn kost dat allêne mor in Palestina gevestigd wordn, want da was vor hunder 't beloofde land. De Joodsche journalist Theodor Herzl uut [[Ôostnryk-Hongareye]] richtte de zionistische bewegienge ip, die streefde noar en eign stoat. Je makte da verlangn bekend ip e zionistisch weireldcongres in [[1897]]. Palestina was ton nog e dêel van 't Ottomoans Ryk. De Turkn kwoamn sterk verzwakt uut den [[Êeste Weireldoorloge]] en in [[1920]] kwam Palestina e Brits mandoatgebied. Achter de [[Twidde Weireldoorloge]] vertrokkn d' overleevnde joodn van de nazi-concentroasjekampn massoal noa Palestina. In [[1947]] begost den Arabisch-Israëlischn Oorloge, e burgeroorloge tusschn Arabische en Joodsche inweuners van 't [[Brits Mandoatgebied Palestina]]. Israël sloagde derin van e grôot dêel van 't Brits gebied te verovern. Vele Palestynn vluchtegn weg of wierdn verdreevn deur d' Israëlische troepn. De [[14 meie|14ste meie]] [[1948]] riepn de joodn de stoat Israël uut. Doarip kwam d' immigroasje serieus ip gank. In d' êeste drie joar verdubbelde de joodsche bevolkienge. De gebeurs woarn nie gediend met die nieuwe situoasje en der volgdn nog vele oorloogn. Deur d' [[Verênigde Stoatn|Amerikoansche]] steun kost Israël e leger ipbouwn die sterker was of al de legers van d' omriengende landn t' hope. Tegenwôordig kent 't land vele probleemn met de Gazastrooke. In 2008 en 2012 moest Israël ingrypn deur de raketanvall'n van de terreurorganisoasje Hamas. Israël e zezelvn vrêed economisch ountwikkeld en et een ooger welvoartsniveau of zyn gebeurs. Vorol ip technologisch gebied blienkn z'uut. == Districtn == De districtn (''mechoz'', mêervoud: ''mechozot'') zyn: * Jeruzalem (''Jeroesjalajiem''), oofstad [[Jeruzalem]] * Nôordn (''Tsafon''), Nazareth * Haifa (''Chefa''), Haifa * Centrum (''Merkaz''), Ramla * Tel Aviv (''Tel Aviv''), Tel Aviv * Zuudn (''Darom''), Beër Sjeva De districtn Nôordn, Haifa, Centrum en Zuudn zyn ounderverdêeld in subdistrictn (''nafa'', mêervoud: ''nafot''). <gallery> File:Satellite image of Israel in January 2003.jpg|<center>[[Fotografie|Luchtfoto]] van Israël File:Jerusalem from mt olives.jpg|<center>De rotskoepel ip den Tempelberg File:Old Jerusalem, Temple Mount - Minaret.jpg|<center>De "minarette van Israel" ip den Tempelberg File:1 Palestine Pound 1939 Obverse.jpg|<center>Geld uut 1939. File:British Mandate Palestinian passport.jpg|<center>Een paspôort uut den tyd van 't [[Brits Mandoat Palestina]]. </gallery> == Politiek == === Parlement === 't Israëlische parlement bestoat uut êen Koamer (HaKneset - angeduud ols Knesset) met standoard 120 leedn.<ref>[https://en.idi.org.il/israeli-elections-and-parties/ Elections and Parties], Israel Democracy Institute</ref> {|class=wikitable |- ! colspan=2 | Knesset — הכנסת |- ! party || 26 <br> 2026 |- | Likud || 27 |- | Yashar! | 21 |- | Beyachad | 12 |- | al-Qa'imah al-Mushtarakah ¹ | 11 |- | HaDemokratim | 8 |- | Ra'am | 8 |- | Yisrael Beitenu | 7 |- | Otzma Yehudit | 7 |- | Yahadut HaTorah | 7 |- | Shas | 6 |- | HaTzionut HaDatit ² | 6 |- ! totoal ! 120 |- ! Ipkomst ! 77,9% |- | Netanyahu blok || 53 |- |Eisenkot blok || 48 |- | Aroabiesch blok || 19 |} ¹ Gezoamenlike Lyste ² Religieus-Zionistische Party === Regerienge === De regerienge van Israël (Memshelet Yisra'el) bestoat uut een premier en ministers.<ref>[https://jewishvirtuallibrary.org/israel-government-cabinet-and-ministers Israeli Governments & Ministers], Jewish Virtual Library</ref> {|class="wikitable sortable" |- ! colspan=10 | Memshelet Yisra'el — ממשלת ישראל |- ! nr || premier || party || periode |- | 37 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2022– |- | 36 || Yair Lapid || Yesh Atid || 2022–2022 |- | 36 || Naftali Bennett || Yamina || 2021–2022 |- | 32-35 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2009–2021 |- | 30-31 || Ehud Olmert || Kadima || 2006–2009 |- | 29-30 || Ariel Sharon || Likud / Kadima || 2001–2006 |- | 28 || Ehud Barak || Ha'Avoda || 1999–2001 |- | 27 || Benjamin Netanyahu || Likud || 1996–1999 |- | 26 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1995–1996 |- | 25 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1992–1995 |- | 22-24 || Yitzhak Shamir || Likud || 1986–1992 |- | 21 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1984–1986 |- | 20 || Yitzhak Shamir || Likud || 1983–1984 |- | 18-19 || Menahem Begin || Likud || 1977–1983 |- | 17 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1974–1977 |- | 14-16 || Golda Meir || Ha'Avoda || 1969–1974 |- | 11-13 || Levi Eshkol || Mapai / Ha'Avoda || 1963–1969 |- | 7-10 || David Ben-Gurion || Mapai || 1955–1963 |- | 5-6 || Moshe Sharett || Mapai || 1954–1955 |- | 0-4 || David Ben-Gurion || Mapai || 1948–1954 |- |} == Verwyziengen == <references/> == Externe koppeliengn == * [https://www.gov.il/en Israëlische overheid] * [https://www.cbs.gov.il/EN/Pages/default.aspx Central Bureau of Statistics] * [https://en.idi.org.il/ Israel Democracy Institute] * [https://jewishvirtuallibrary.org/ Jewish Virtual Library] * [https://www.citypopulation.de/en/israel/ City Population] * [https://klimaatinfo.nl/klimaat/israel/ Klimaatinfo] {{commonscat|Israel}} {{Landn in Azië}} [[Categorie:Israël| ]] 5zkkuolw8u0mvmadq1uuec9f0mz58fc 328877 328876 2026-10-31T18:31:12Z Vluvlu 31944 /* Parlement */ 328877 wikitext text/x-wiki {{Infobox land |noame=<big>Stoat Israël</big><br />מדינת ישראל (Medinat Yisrael)<br />دولة إسرائيل‎ (Dawlat Israïl) |woapen=Emblem of Israel.svg |vlagge=Flag of Israel.svg |koarte=[[Ofbeeldienge:LocationIsrael.svg|250px]] |koartebyschrift=Liggienge van Israël<br/>{{Coord|31|36|29|N|34|49|5|E|titelweergave=ja}} |toale=[[Hebreeuws]], [[Arabisch]] |hoofdstad=[[Jeruzalem]] |stoatsvorm=[[Republiek]] |stoatshoofd=President: [[Isaac Herzog]] |1e minister= [[Benjamin Netanyahu]] |ipp= 22.072 |inw= 10.203.000 (2026) <ref>[https://www.jpost.com/israel-news/article-908103 Israel in numbers], Jerusalem Post</ref> |dichtheid= 462 |munte=Israëlische shekel |tydzone=UTC+2<br /><small>(zomertyd: UTC+3) |landcode=IL, ISR |tillefong=(+972) |TLD=.il |fêestdag=[[14 meie]]<br /><small>(Ounofhankelik in [[1948]]) }} '''Israël''', officiel de '''Stoat Israël''', ([[Hebreeuws]]: מדינת ישראל - ''Medinat Yisraël''; [[Arabisch]]: دولة اسرائيل - ''Dawlat Israïl'') is e land in [[West-Azië]]. De bevolkienge telt ruum 10 miljoen mensen (2026). 't Grenst in 't nôordn an [[Libanon]], in 't nôordôostn an [[Syrië]], in 't ôostn an [[Jordanië]], in 't zuudn an [[Egypte]] en in 't westn an de [[Middellandse Zêe]]. Den hoofdstad en ook de grôotste stad van Israël is [[Jeruzalem]]. Andere belangryke steedn zyn Tel Aviv en Haifa. Een bekende stad in 't zuudn van 't land is Eilat. [[Ofbeeldienge:Is-map.PNG|thumb|left|<center>Koarte van Israël]] <br clear="left" /> De gebeurtenissen uut den [[Bybel]] speeln under voe 't grôotste dêel of in Israël. 't Land telt verschill'nde bevolkiengsgroepn, wovan de grôotstn dedie van de Joodn (75%). == Geschiedenisse == Den Bybel vormde vo de zionistn den basis vo te toogn dan ze recht han ip 't gebied in 't Middn-Ôostn en d' iprichtienge van de stoat Israël. Sedertdien kende de jounge stoat vele gewelddoadige conflictn, woavan dan der ênigte den dag van vandoage nog assan vôortdeurn. In de 19ste êeuwe wierdn de joodn vooral in Ôost-Europa zwoar vervolgd. Doadeure ountstound er e verlangn noar een eign joodsche stoat. Vo de joodn kost dat allêne mor in Palestina gevestigd wordn, want da was vor hunder 't beloofde land. De Joodsche journalist Theodor Herzl uut [[Ôostnryk-Hongareye]] richtte de zionistische bewegienge ip, die streefde noar en eign stoat. Je makte da verlangn bekend ip e zionistisch weireldcongres in [[1897]]. Palestina was ton nog e dêel van 't Ottomoans Ryk. De Turkn kwoamn sterk verzwakt uut den [[Êeste Weireldoorloge]] en in [[1920]] kwam Palestina e Brits mandoatgebied. Achter de [[Twidde Weireldoorloge]] vertrokkn d' overleevnde joodn van de nazi-concentroasjekampn massoal noa Palestina. In [[1947]] begost den Arabisch-Israëlischn Oorloge, e burgeroorloge tusschn Arabische en Joodsche inweuners van 't [[Brits Mandoatgebied Palestina]]. Israël sloagde derin van e grôot dêel van 't Brits gebied te verovern. Vele Palestynn vluchtegn weg of wierdn verdreevn deur d' Israëlische troepn. De [[14 meie|14ste meie]] [[1948]] riepn de joodn de stoat Israël uut. Doarip kwam d' immigroasje serieus ip gank. In d' êeste drie joar verdubbelde de joodsche bevolkienge. De gebeurs woarn nie gediend met die nieuwe situoasje en der volgdn nog vele oorloogn. Deur d' [[Verênigde Stoatn|Amerikoansche]] steun kost Israël e leger ipbouwn die sterker was of al de legers van d' omriengende landn t' hope. Tegenwôordig kent 't land vele probleemn met de Gazastrooke. In 2008 en 2012 moest Israël ingrypn deur de raketanvall'n van de terreurorganisoasje Hamas. Israël e zezelvn vrêed economisch ountwikkeld en et een ooger welvoartsniveau of zyn gebeurs. Vorol ip technologisch gebied blienkn z'uut. == Districtn == De districtn (''mechoz'', mêervoud: ''mechozot'') zyn: * Jeruzalem (''Jeroesjalajiem''), oofstad [[Jeruzalem]] * Nôordn (''Tsafon''), Nazareth * Haifa (''Chefa''), Haifa * Centrum (''Merkaz''), Ramla * Tel Aviv (''Tel Aviv''), Tel Aviv * Zuudn (''Darom''), Beër Sjeva De districtn Nôordn, Haifa, Centrum en Zuudn zyn ounderverdêeld in subdistrictn (''nafa'', mêervoud: ''nafot''). <gallery> File:Satellite image of Israel in January 2003.jpg|<center>[[Fotografie|Luchtfoto]] van Israël File:Jerusalem from mt olives.jpg|<center>De rotskoepel ip den Tempelberg File:Old Jerusalem, Temple Mount - Minaret.jpg|<center>De "minarette van Israel" ip den Tempelberg File:1 Palestine Pound 1939 Obverse.jpg|<center>Geld uut 1939. File:British Mandate Palestinian passport.jpg|<center>Een paspôort uut den tyd van 't [[Brits Mandoat Palestina]]. </gallery> == Politiek == === Parlement === 't Israëlische parlement bestoat uut êen Koamer (HaKneset - angeduud ols Knesset) met standoard 120 leedn.<ref>[https://en.idi.org.il/israeli-elections-and-parties/ Elections and Parties], Israel Democracy Institute</ref> {| class = "wikitable sortable" |- ! colspan=3 | Knesset — הכנסת |- ! party || 26 <br> 2026 || blok |- | Likud || 27 || N |- | Yashar! || 21 || E |- | Beyachad || 12 || E |- | al-Qa'imah al-Mushtarakah ¹ || 11 || A |- | HaDemokratim || 8 || E |- | Ra'am || 8 || A |- | Yisrael Beitenu || 7 || E |- | Otzma Yehudit || 7 || N |- | Yahadut HaTorah || 7 || N |- | Shas || 6 || N |- | HaTzionut HaDatit ² || 6 || N |- ! totoal || 120 |- ! Ipkomst || 77,9% |- | Netanyahu blok || || 53 |- |Eisenkot blok || || 48 |- | Aroabiesch blok || || 19 |} ¹ Gezoamenlike Lyste ² Religieus-Zionistische Party === Regerienge === De regerienge van Israël (Memshelet Yisra'el) bestoat uut een premier en ministers.<ref>[https://jewishvirtuallibrary.org/israel-government-cabinet-and-ministers Israeli Governments & Ministers], Jewish Virtual Library</ref> {|class="wikitable sortable" |- ! colspan=10 | Memshelet Yisra'el — ממשלת ישראל |- ! nr || premier || party || periode |- | 37 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2022– |- | 36 || Yair Lapid || Yesh Atid || 2022–2022 |- | 36 || Naftali Bennett || Yamina || 2021–2022 |- | 32-35 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2009–2021 |- | 30-31 || Ehud Olmert || Kadima || 2006–2009 |- | 29-30 || Ariel Sharon || Likud / Kadima || 2001–2006 |- | 28 || Ehud Barak || Ha'Avoda || 1999–2001 |- | 27 || Benjamin Netanyahu || Likud || 1996–1999 |- | 26 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1995–1996 |- | 25 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1992–1995 |- | 22-24 || Yitzhak Shamir || Likud || 1986–1992 |- | 21 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1984–1986 |- | 20 || Yitzhak Shamir || Likud || 1983–1984 |- | 18-19 || Menahem Begin || Likud || 1977–1983 |- | 17 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1974–1977 |- | 14-16 || Golda Meir || Ha'Avoda || 1969–1974 |- | 11-13 || Levi Eshkol || Mapai / Ha'Avoda || 1963–1969 |- | 7-10 || David Ben-Gurion || Mapai || 1955–1963 |- | 5-6 || Moshe Sharett || Mapai || 1954–1955 |- | 0-4 || David Ben-Gurion || Mapai || 1948–1954 |- |} == Verwyziengen == <references/> == Externe koppeliengn == * [https://www.gov.il/en Israëlische overheid] * [https://www.cbs.gov.il/EN/Pages/default.aspx Central Bureau of Statistics] * [https://en.idi.org.il/ Israel Democracy Institute] * [https://jewishvirtuallibrary.org/ Jewish Virtual Library] * [https://www.citypopulation.de/en/israel/ City Population] * [https://klimaatinfo.nl/klimaat/israel/ Klimaatinfo] {{commonscat|Israel}} {{Landn in Azië}} [[Categorie:Israël| ]] hrxzp60sdgpu447r61o2d51xt3o02o6 328878 328877 2026-10-31T18:33:24Z Vluvlu 31944 /* Parlement */ 328878 wikitext text/x-wiki {{Infobox land |noame=<big>Stoat Israël</big><br />מדינת ישראל (Medinat Yisrael)<br />دولة إسرائيل‎ (Dawlat Israïl) |woapen=Emblem of Israel.svg |vlagge=Flag of Israel.svg |koarte=[[Ofbeeldienge:LocationIsrael.svg|250px]] |koartebyschrift=Liggienge van Israël<br/>{{Coord|31|36|29|N|34|49|5|E|titelweergave=ja}} |toale=[[Hebreeuws]], [[Arabisch]] |hoofdstad=[[Jeruzalem]] |stoatsvorm=[[Republiek]] |stoatshoofd=President: [[Isaac Herzog]] |1e minister= [[Benjamin Netanyahu]] |ipp= 22.072 |inw= 10.203.000 (2026) <ref>[https://www.jpost.com/israel-news/article-908103 Israel in numbers], Jerusalem Post</ref> |dichtheid= 462 |munte=Israëlische shekel |tydzone=UTC+2<br /><small>(zomertyd: UTC+3) |landcode=IL, ISR |tillefong=(+972) |TLD=.il |fêestdag=[[14 meie]]<br /><small>(Ounofhankelik in [[1948]]) }} '''Israël''', officiel de '''Stoat Israël''', ([[Hebreeuws]]: מדינת ישראל - ''Medinat Yisraël''; [[Arabisch]]: دولة اسرائيل - ''Dawlat Israïl'') is e land in [[West-Azië]]. De bevolkienge telt ruum 10 miljoen mensen (2026). 't Grenst in 't nôordn an [[Libanon]], in 't nôordôostn an [[Syrië]], in 't ôostn an [[Jordanië]], in 't zuudn an [[Egypte]] en in 't westn an de [[Middellandse Zêe]]. Den hoofdstad en ook de grôotste stad van Israël is [[Jeruzalem]]. Andere belangryke steedn zyn Tel Aviv en Haifa. Een bekende stad in 't zuudn van 't land is Eilat. [[Ofbeeldienge:Is-map.PNG|thumb|left|<center>Koarte van Israël]] <br clear="left" /> De gebeurtenissen uut den [[Bybel]] speeln under voe 't grôotste dêel of in Israël. 't Land telt verschill'nde bevolkiengsgroepn, wovan de grôotstn dedie van de Joodn (75%). == Geschiedenisse == Den Bybel vormde vo de zionistn den basis vo te toogn dan ze recht han ip 't gebied in 't Middn-Ôostn en d' iprichtienge van de stoat Israël. Sedertdien kende de jounge stoat vele gewelddoadige conflictn, woavan dan der ênigte den dag van vandoage nog assan vôortdeurn. In de 19ste êeuwe wierdn de joodn vooral in Ôost-Europa zwoar vervolgd. Doadeure ountstound er e verlangn noar een eign joodsche stoat. Vo de joodn kost dat allêne mor in Palestina gevestigd wordn, want da was vor hunder 't beloofde land. De Joodsche journalist Theodor Herzl uut [[Ôostnryk-Hongareye]] richtte de zionistische bewegienge ip, die streefde noar en eign stoat. Je makte da verlangn bekend ip e zionistisch weireldcongres in [[1897]]. Palestina was ton nog e dêel van 't Ottomoans Ryk. De Turkn kwoamn sterk verzwakt uut den [[Êeste Weireldoorloge]] en in [[1920]] kwam Palestina e Brits mandoatgebied. Achter de [[Twidde Weireldoorloge]] vertrokkn d' overleevnde joodn van de nazi-concentroasjekampn massoal noa Palestina. In [[1947]] begost den Arabisch-Israëlischn Oorloge, e burgeroorloge tusschn Arabische en Joodsche inweuners van 't [[Brits Mandoatgebied Palestina]]. Israël sloagde derin van e grôot dêel van 't Brits gebied te verovern. Vele Palestynn vluchtegn weg of wierdn verdreevn deur d' Israëlische troepn. De [[14 meie|14ste meie]] [[1948]] riepn de joodn de stoat Israël uut. Doarip kwam d' immigroasje serieus ip gank. In d' êeste drie joar verdubbelde de joodsche bevolkienge. De gebeurs woarn nie gediend met die nieuwe situoasje en der volgdn nog vele oorloogn. Deur d' [[Verênigde Stoatn|Amerikoansche]] steun kost Israël e leger ipbouwn die sterker was of al de legers van d' omriengende landn t' hope. Tegenwôordig kent 't land vele probleemn met de Gazastrooke. In 2008 en 2012 moest Israël ingrypn deur de raketanvall'n van de terreurorganisoasje Hamas. Israël e zezelvn vrêed economisch ountwikkeld en et een ooger welvoartsniveau of zyn gebeurs. Vorol ip technologisch gebied blienkn z'uut. == Districtn == De districtn (''mechoz'', mêervoud: ''mechozot'') zyn: * Jeruzalem (''Jeroesjalajiem''), oofstad [[Jeruzalem]] * Nôordn (''Tsafon''), Nazareth * Haifa (''Chefa''), Haifa * Centrum (''Merkaz''), Ramla * Tel Aviv (''Tel Aviv''), Tel Aviv * Zuudn (''Darom''), Beër Sjeva De districtn Nôordn, Haifa, Centrum en Zuudn zyn ounderverdêeld in subdistrictn (''nafa'', mêervoud: ''nafot''). <gallery> File:Satellite image of Israel in January 2003.jpg|<center>[[Fotografie|Luchtfoto]] van Israël File:Jerusalem from mt olives.jpg|<center>De rotskoepel ip den Tempelberg File:Old Jerusalem, Temple Mount - Minaret.jpg|<center>De "minarette van Israel" ip den Tempelberg File:1 Palestine Pound 1939 Obverse.jpg|<center>Geld uut 1939. File:British Mandate Palestinian passport.jpg|<center>Een paspôort uut den tyd van 't [[Brits Mandoat Palestina]]. </gallery> == Politiek == === Parlement === 't Israëlische parlement bestoat uut êen Koamer (HaKneset - angeduud ols Knesset) met standoard 120 leedn.<ref>[https://en.idi.org.il/israeli-elections-and-parties/ Elections and Parties], Israel Democracy Institute</ref> {| class = "wikitable sortable" |- ! colspan=3 | Knesset — הכנסת |- ! rowspan=2 | party || colspan = 2 | 26 <br> 2026 |- ! zetels || blok |- | Likud || 27 || N |- | Yashar! || 21 || E |- | Beyachad || 12 || E |- | al-Qa'imah al-Mushtarakah ¹ || 11 || A |- | HaDemokratim || 8 || E |- | Ra'am || 8 || A |- | Yisrael Beitenu || 7 || E |- | Otzma Yehudit || 7 || N |- | Yahadut HaTorah || 7 || N |- | Shas || 6 || N |- | HaTzionut HaDatit ² || 6 || N |- ! totoal || 120 |- ! Ipkomst || 77,9% |- | Netanyahu blok || || 53 |- |Eisenkot blok || || 48 |- | Aroabiesch blok || || 19 |} ¹ Gezoamenlike Lyste ² Religieus-Zionistische Party === Regerienge === De regerienge van Israël (Memshelet Yisra'el) bestoat uut een premier en ministers.<ref>[https://jewishvirtuallibrary.org/israel-government-cabinet-and-ministers Israeli Governments & Ministers], Jewish Virtual Library</ref> {|class="wikitable sortable" |- ! colspan=10 | Memshelet Yisra'el — ממשלת ישראל |- ! nr || premier || party || periode |- | 37 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2022– |- | 36 || Yair Lapid || Yesh Atid || 2022–2022 |- | 36 || Naftali Bennett || Yamina || 2021–2022 |- | 32-35 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2009–2021 |- | 30-31 || Ehud Olmert || Kadima || 2006–2009 |- | 29-30 || Ariel Sharon || Likud / Kadima || 2001–2006 |- | 28 || Ehud Barak || Ha'Avoda || 1999–2001 |- | 27 || Benjamin Netanyahu || Likud || 1996–1999 |- | 26 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1995–1996 |- | 25 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1992–1995 |- | 22-24 || Yitzhak Shamir || Likud || 1986–1992 |- | 21 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1984–1986 |- | 20 || Yitzhak Shamir || Likud || 1983–1984 |- | 18-19 || Menahem Begin || Likud || 1977–1983 |- | 17 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1974–1977 |- | 14-16 || Golda Meir || Ha'Avoda || 1969–1974 |- | 11-13 || Levi Eshkol || Mapai / Ha'Avoda || 1963–1969 |- | 7-10 || David Ben-Gurion || Mapai || 1955–1963 |- | 5-6 || Moshe Sharett || Mapai || 1954–1955 |- | 0-4 || David Ben-Gurion || Mapai || 1948–1954 |- |} == Verwyziengen == <references/> == Externe koppeliengn == * [https://www.gov.il/en Israëlische overheid] * [https://www.cbs.gov.il/EN/Pages/default.aspx Central Bureau of Statistics] * [https://en.idi.org.il/ Israel Democracy Institute] * [https://jewishvirtuallibrary.org/ Jewish Virtual Library] * [https://www.citypopulation.de/en/israel/ City Population] * [https://klimaatinfo.nl/klimaat/israel/ Klimaatinfo] {{commonscat|Israel}} {{Landn in Azië}} [[Categorie:Israël| ]] m1saq3zqn8kudahhuaaqbps3b9a8hwx 328879 328878 2026-10-31T18:34:36Z Vluvlu 31944 /* Parlement */ 328879 wikitext text/x-wiki {{Infobox land |noame=<big>Stoat Israël</big><br />מדינת ישראל (Medinat Yisrael)<br />دولة إسرائيل‎ (Dawlat Israïl) |woapen=Emblem of Israel.svg |vlagge=Flag of Israel.svg |koarte=[[Ofbeeldienge:LocationIsrael.svg|250px]] |koartebyschrift=Liggienge van Israël<br/>{{Coord|31|36|29|N|34|49|5|E|titelweergave=ja}} |toale=[[Hebreeuws]], [[Arabisch]] |hoofdstad=[[Jeruzalem]] |stoatsvorm=[[Republiek]] |stoatshoofd=President: [[Isaac Herzog]] |1e minister= [[Benjamin Netanyahu]] |ipp= 22.072 |inw= 10.203.000 (2026) <ref>[https://www.jpost.com/israel-news/article-908103 Israel in numbers], Jerusalem Post</ref> |dichtheid= 462 |munte=Israëlische shekel |tydzone=UTC+2<br /><small>(zomertyd: UTC+3) |landcode=IL, ISR |tillefong=(+972) |TLD=.il |fêestdag=[[14 meie]]<br /><small>(Ounofhankelik in [[1948]]) }} '''Israël''', officiel de '''Stoat Israël''', ([[Hebreeuws]]: מדינת ישראל - ''Medinat Yisraël''; [[Arabisch]]: دولة اسرائيل - ''Dawlat Israïl'') is e land in [[West-Azië]]. De bevolkienge telt ruum 10 miljoen mensen (2026). 't Grenst in 't nôordn an [[Libanon]], in 't nôordôostn an [[Syrië]], in 't ôostn an [[Jordanië]], in 't zuudn an [[Egypte]] en in 't westn an de [[Middellandse Zêe]]. Den hoofdstad en ook de grôotste stad van Israël is [[Jeruzalem]]. Andere belangryke steedn zyn Tel Aviv en Haifa. Een bekende stad in 't zuudn van 't land is Eilat. [[Ofbeeldienge:Is-map.PNG|thumb|left|<center>Koarte van Israël]] <br clear="left" /> De gebeurtenissen uut den [[Bybel]] speeln under voe 't grôotste dêel of in Israël. 't Land telt verschill'nde bevolkiengsgroepn, wovan de grôotstn dedie van de Joodn (75%). == Geschiedenisse == Den Bybel vormde vo de zionistn den basis vo te toogn dan ze recht han ip 't gebied in 't Middn-Ôostn en d' iprichtienge van de stoat Israël. Sedertdien kende de jounge stoat vele gewelddoadige conflictn, woavan dan der ênigte den dag van vandoage nog assan vôortdeurn. In de 19ste êeuwe wierdn de joodn vooral in Ôost-Europa zwoar vervolgd. Doadeure ountstound er e verlangn noar een eign joodsche stoat. Vo de joodn kost dat allêne mor in Palestina gevestigd wordn, want da was vor hunder 't beloofde land. De Joodsche journalist Theodor Herzl uut [[Ôostnryk-Hongareye]] richtte de zionistische bewegienge ip, die streefde noar en eign stoat. Je makte da verlangn bekend ip e zionistisch weireldcongres in [[1897]]. Palestina was ton nog e dêel van 't Ottomoans Ryk. De Turkn kwoamn sterk verzwakt uut den [[Êeste Weireldoorloge]] en in [[1920]] kwam Palestina e Brits mandoatgebied. Achter de [[Twidde Weireldoorloge]] vertrokkn d' overleevnde joodn van de nazi-concentroasjekampn massoal noa Palestina. In [[1947]] begost den Arabisch-Israëlischn Oorloge, e burgeroorloge tusschn Arabische en Joodsche inweuners van 't [[Brits Mandoatgebied Palestina]]. Israël sloagde derin van e grôot dêel van 't Brits gebied te verovern. Vele Palestynn vluchtegn weg of wierdn verdreevn deur d' Israëlische troepn. De [[14 meie|14ste meie]] [[1948]] riepn de joodn de stoat Israël uut. Doarip kwam d' immigroasje serieus ip gank. In d' êeste drie joar verdubbelde de joodsche bevolkienge. De gebeurs woarn nie gediend met die nieuwe situoasje en der volgdn nog vele oorloogn. Deur d' [[Verênigde Stoatn|Amerikoansche]] steun kost Israël e leger ipbouwn die sterker was of al de legers van d' omriengende landn t' hope. Tegenwôordig kent 't land vele probleemn met de Gazastrooke. In 2008 en 2012 moest Israël ingrypn deur de raketanvall'n van de terreurorganisoasje Hamas. Israël e zezelvn vrêed economisch ountwikkeld en et een ooger welvoartsniveau of zyn gebeurs. Vorol ip technologisch gebied blienkn z'uut. == Districtn == De districtn (''mechoz'', mêervoud: ''mechozot'') zyn: * Jeruzalem (''Jeroesjalajiem''), oofstad [[Jeruzalem]] * Nôordn (''Tsafon''), Nazareth * Haifa (''Chefa''), Haifa * Centrum (''Merkaz''), Ramla * Tel Aviv (''Tel Aviv''), Tel Aviv * Zuudn (''Darom''), Beër Sjeva De districtn Nôordn, Haifa, Centrum en Zuudn zyn ounderverdêeld in subdistrictn (''nafa'', mêervoud: ''nafot''). <gallery> File:Satellite image of Israel in January 2003.jpg|<center>[[Fotografie|Luchtfoto]] van Israël File:Jerusalem from mt olives.jpg|<center>De rotskoepel ip den Tempelberg File:Old Jerusalem, Temple Mount - Minaret.jpg|<center>De "minarette van Israel" ip den Tempelberg File:1 Palestine Pound 1939 Obverse.jpg|<center>Geld uut 1939. File:British Mandate Palestinian passport.jpg|<center>Een paspôort uut den tyd van 't [[Brits Mandoat Palestina]]. </gallery> == Politiek == === Parlement === 't Israëlische parlement bestoat uut êen Koamer (HaKneset - angeduud ols Knesset) met standoard 120 leedn.<ref>[https://en.idi.org.il/israeli-elections-and-parties/ Elections and Parties], Israel Democracy Institute</ref> {| class = "wikitable sortable" |- ! colspan=3 | Knesset — הכנסת |- ! rowspan=2 | party || colspan = 2 | 26 <br> 2026 |- ! zetels || blok |- | Likud || 27 || N |- | Yashar! || 21 || E |- | Beyachad || 12 || E |- | al-Qa'imah al-Mushtarakah ¹ || 11 || A |- | HaDemokratim || 8 || E |- | Ra'am || 8 || A |- | Yisrael Beitenu || 7 || E |- | Otzma Yehudit || 7 || N |- | Yahadut HaTorah || 7 || N |- | Shas || 6 || N |- | HaTzionut HaDatit ² || 6 || N |- ! totoal || 120 |- ! Ipkomst || 77,9% |- | Netanyahu blok || 53 |- | Eisenkot blok || 48 |- | Aroabiesch blok || 19 |} ¹ Gezoamenlike Lyste ² Religieus-Zionistische Party === Regerienge === De regerienge van Israël (Memshelet Yisra'el) bestoat uut een premier en ministers.<ref>[https://jewishvirtuallibrary.org/israel-government-cabinet-and-ministers Israeli Governments & Ministers], Jewish Virtual Library</ref> {|class="wikitable sortable" |- ! colspan=10 | Memshelet Yisra'el — ממשלת ישראל |- ! nr || premier || party || periode |- | 37 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2022– |- | 36 || Yair Lapid || Yesh Atid || 2022–2022 |- | 36 || Naftali Bennett || Yamina || 2021–2022 |- | 32-35 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2009–2021 |- | 30-31 || Ehud Olmert || Kadima || 2006–2009 |- | 29-30 || Ariel Sharon || Likud / Kadima || 2001–2006 |- | 28 || Ehud Barak || Ha'Avoda || 1999–2001 |- | 27 || Benjamin Netanyahu || Likud || 1996–1999 |- | 26 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1995–1996 |- | 25 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1992–1995 |- | 22-24 || Yitzhak Shamir || Likud || 1986–1992 |- | 21 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1984–1986 |- | 20 || Yitzhak Shamir || Likud || 1983–1984 |- | 18-19 || Menahem Begin || Likud || 1977–1983 |- | 17 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1974–1977 |- | 14-16 || Golda Meir || Ha'Avoda || 1969–1974 |- | 11-13 || Levi Eshkol || Mapai / Ha'Avoda || 1963–1969 |- | 7-10 || David Ben-Gurion || Mapai || 1955–1963 |- | 5-6 || Moshe Sharett || Mapai || 1954–1955 |- | 0-4 || David Ben-Gurion || Mapai || 1948–1954 |- |} == Verwyziengen == <references/> == Externe koppeliengn == * [https://www.gov.il/en Israëlische overheid] * [https://www.cbs.gov.il/EN/Pages/default.aspx Central Bureau of Statistics] * [https://en.idi.org.il/ Israel Democracy Institute] * [https://jewishvirtuallibrary.org/ Jewish Virtual Library] * [https://www.citypopulation.de/en/israel/ City Population] * [https://klimaatinfo.nl/klimaat/israel/ Klimaatinfo] {{commonscat|Israel}} {{Landn in Azië}} [[Categorie:Israël| ]] i16r7j9tcp34i2vq7zpk46gvw519mgp 328880 328879 2026-10-31T18:35:07Z Vluvlu 31944 /* Parlement */ 328880 wikitext text/x-wiki {{Infobox land |noame=<big>Stoat Israël</big><br />מדינת ישראל (Medinat Yisrael)<br />دولة إسرائيل‎ (Dawlat Israïl) |woapen=Emblem of Israel.svg |vlagge=Flag of Israel.svg |koarte=[[Ofbeeldienge:LocationIsrael.svg|250px]] |koartebyschrift=Liggienge van Israël<br/>{{Coord|31|36|29|N|34|49|5|E|titelweergave=ja}} |toale=[[Hebreeuws]], [[Arabisch]] |hoofdstad=[[Jeruzalem]] |stoatsvorm=[[Republiek]] |stoatshoofd=President: [[Isaac Herzog]] |1e minister= [[Benjamin Netanyahu]] |ipp= 22.072 |inw= 10.203.000 (2026) <ref>[https://www.jpost.com/israel-news/article-908103 Israel in numbers], Jerusalem Post</ref> |dichtheid= 462 |munte=Israëlische shekel |tydzone=UTC+2<br /><small>(zomertyd: UTC+3) |landcode=IL, ISR |tillefong=(+972) |TLD=.il |fêestdag=[[14 meie]]<br /><small>(Ounofhankelik in [[1948]]) }} '''Israël''', officiel de '''Stoat Israël''', ([[Hebreeuws]]: מדינת ישראל - ''Medinat Yisraël''; [[Arabisch]]: دولة اسرائيل - ''Dawlat Israïl'') is e land in [[West-Azië]]. De bevolkienge telt ruum 10 miljoen mensen (2026). 't Grenst in 't nôordn an [[Libanon]], in 't nôordôostn an [[Syrië]], in 't ôostn an [[Jordanië]], in 't zuudn an [[Egypte]] en in 't westn an de [[Middellandse Zêe]]. Den hoofdstad en ook de grôotste stad van Israël is [[Jeruzalem]]. Andere belangryke steedn zyn Tel Aviv en Haifa. Een bekende stad in 't zuudn van 't land is Eilat. [[Ofbeeldienge:Is-map.PNG|thumb|left|<center>Koarte van Israël]] <br clear="left" /> De gebeurtenissen uut den [[Bybel]] speeln under voe 't grôotste dêel of in Israël. 't Land telt verschill'nde bevolkiengsgroepn, wovan de grôotstn dedie van de Joodn (75%). == Geschiedenisse == Den Bybel vormde vo de zionistn den basis vo te toogn dan ze recht han ip 't gebied in 't Middn-Ôostn en d' iprichtienge van de stoat Israël. Sedertdien kende de jounge stoat vele gewelddoadige conflictn, woavan dan der ênigte den dag van vandoage nog assan vôortdeurn. In de 19ste êeuwe wierdn de joodn vooral in Ôost-Europa zwoar vervolgd. Doadeure ountstound er e verlangn noar een eign joodsche stoat. Vo de joodn kost dat allêne mor in Palestina gevestigd wordn, want da was vor hunder 't beloofde land. De Joodsche journalist Theodor Herzl uut [[Ôostnryk-Hongareye]] richtte de zionistische bewegienge ip, die streefde noar en eign stoat. Je makte da verlangn bekend ip e zionistisch weireldcongres in [[1897]]. Palestina was ton nog e dêel van 't Ottomoans Ryk. De Turkn kwoamn sterk verzwakt uut den [[Êeste Weireldoorloge]] en in [[1920]] kwam Palestina e Brits mandoatgebied. Achter de [[Twidde Weireldoorloge]] vertrokkn d' overleevnde joodn van de nazi-concentroasjekampn massoal noa Palestina. In [[1947]] begost den Arabisch-Israëlischn Oorloge, e burgeroorloge tusschn Arabische en Joodsche inweuners van 't [[Brits Mandoatgebied Palestina]]. Israël sloagde derin van e grôot dêel van 't Brits gebied te verovern. Vele Palestynn vluchtegn weg of wierdn verdreevn deur d' Israëlische troepn. De [[14 meie|14ste meie]] [[1948]] riepn de joodn de stoat Israël uut. Doarip kwam d' immigroasje serieus ip gank. In d' êeste drie joar verdubbelde de joodsche bevolkienge. De gebeurs woarn nie gediend met die nieuwe situoasje en der volgdn nog vele oorloogn. Deur d' [[Verênigde Stoatn|Amerikoansche]] steun kost Israël e leger ipbouwn die sterker was of al de legers van d' omriengende landn t' hope. Tegenwôordig kent 't land vele probleemn met de Gazastrooke. In 2008 en 2012 moest Israël ingrypn deur de raketanvall'n van de terreurorganisoasje Hamas. Israël e zezelvn vrêed economisch ountwikkeld en et een ooger welvoartsniveau of zyn gebeurs. Vorol ip technologisch gebied blienkn z'uut. == Districtn == De districtn (''mechoz'', mêervoud: ''mechozot'') zyn: * Jeruzalem (''Jeroesjalajiem''), oofstad [[Jeruzalem]] * Nôordn (''Tsafon''), Nazareth * Haifa (''Chefa''), Haifa * Centrum (''Merkaz''), Ramla * Tel Aviv (''Tel Aviv''), Tel Aviv * Zuudn (''Darom''), Beër Sjeva De districtn Nôordn, Haifa, Centrum en Zuudn zyn ounderverdêeld in subdistrictn (''nafa'', mêervoud: ''nafot''). <gallery> File:Satellite image of Israel in January 2003.jpg|<center>[[Fotografie|Luchtfoto]] van Israël File:Jerusalem from mt olives.jpg|<center>De rotskoepel ip den Tempelberg File:Old Jerusalem, Temple Mount - Minaret.jpg|<center>De "minarette van Israel" ip den Tempelberg File:1 Palestine Pound 1939 Obverse.jpg|<center>Geld uut 1939. File:British Mandate Palestinian passport.jpg|<center>Een paspôort uut den tyd van 't [[Brits Mandoat Palestina]]. </gallery> == Politiek == === Parlement === 't Israëlische parlement bestoat uut êen Koamer (HaKneset - angeduud ols Knesset) met standoard 120 leedn.<ref>[https://en.idi.org.il/israeli-elections-and-parties/ Elections and Parties], Israel Democracy Institute</ref> {| class = "wikitable sortable" |- ! colspan=3 | Knesset — הכנסת |- ! rowspan=2 | party || colspan = 2 | 26 <br> 2026 |- ! zetels || blok |- | Likud || 27 || N |- | Yashar! || 21 || E |- | Beyachad || 12 || E |- | al-Qa'imah al-Mushtarakah ¹ || 11 || A |- | HaDemokratim || 8 || E |- | Ra'am || 8 || A |- | Yisrael Beitenu || 7 || E |- | Otzma Yehudit || 7 || N |- | Yahadut HaTorah || 7 || N |- | Shas || 6 || N |- | HaTzionut HaDatit ² || 6 || N |- ! totoal || 120 |- ! ipkomst || 77,9% |- | Netanyahu blok || 53 |- | Eisenkot blok || 48 |- | Aroabiesch blok || 19 |} ¹ Gezoamenlike Lyste ² Religieus-Zionistische Party === Regerienge === De regerienge van Israël (Memshelet Yisra'el) bestoat uut een premier en ministers.<ref>[https://jewishvirtuallibrary.org/israel-government-cabinet-and-ministers Israeli Governments & Ministers], Jewish Virtual Library</ref> {|class="wikitable sortable" |- ! colspan=10 | Memshelet Yisra'el — ממשלת ישראל |- ! nr || premier || party || periode |- | 37 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2022– |- | 36 || Yair Lapid || Yesh Atid || 2022–2022 |- | 36 || Naftali Bennett || Yamina || 2021–2022 |- | 32-35 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2009–2021 |- | 30-31 || Ehud Olmert || Kadima || 2006–2009 |- | 29-30 || Ariel Sharon || Likud / Kadima || 2001–2006 |- | 28 || Ehud Barak || Ha'Avoda || 1999–2001 |- | 27 || Benjamin Netanyahu || Likud || 1996–1999 |- | 26 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1995–1996 |- | 25 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1992–1995 |- | 22-24 || Yitzhak Shamir || Likud || 1986–1992 |- | 21 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1984–1986 |- | 20 || Yitzhak Shamir || Likud || 1983–1984 |- | 18-19 || Menahem Begin || Likud || 1977–1983 |- | 17 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1974–1977 |- | 14-16 || Golda Meir || Ha'Avoda || 1969–1974 |- | 11-13 || Levi Eshkol || Mapai / Ha'Avoda || 1963–1969 |- | 7-10 || David Ben-Gurion || Mapai || 1955–1963 |- | 5-6 || Moshe Sharett || Mapai || 1954–1955 |- | 0-4 || David Ben-Gurion || Mapai || 1948–1954 |- |} == Verwyziengen == <references/> == Externe koppeliengn == * [https://www.gov.il/en Israëlische overheid] * [https://www.cbs.gov.il/EN/Pages/default.aspx Central Bureau of Statistics] * [https://en.idi.org.il/ Israel Democracy Institute] * [https://jewishvirtuallibrary.org/ Jewish Virtual Library] * [https://www.citypopulation.de/en/israel/ City Population] * [https://klimaatinfo.nl/klimaat/israel/ Klimaatinfo] {{commonscat|Israel}} {{Landn in Azië}} [[Categorie:Israël| ]] luq9qfot70gcou03899tbc238ns6mgr 328881 328880 2026-10-31T18:42:41Z Vluvlu 31944 /* Parlement */ 328881 wikitext text/x-wiki {{Infobox land |noame=<big>Stoat Israël</big><br />מדינת ישראל (Medinat Yisrael)<br />دولة إسرائيل‎ (Dawlat Israïl) |woapen=Emblem of Israel.svg |vlagge=Flag of Israel.svg |koarte=[[Ofbeeldienge:LocationIsrael.svg|250px]] |koartebyschrift=Liggienge van Israël<br/>{{Coord|31|36|29|N|34|49|5|E|titelweergave=ja}} |toale=[[Hebreeuws]], [[Arabisch]] |hoofdstad=[[Jeruzalem]] |stoatsvorm=[[Republiek]] |stoatshoofd=President: [[Isaac Herzog]] |1e minister= [[Benjamin Netanyahu]] |ipp= 22.072 |inw= 10.203.000 (2026) <ref>[https://www.jpost.com/israel-news/article-908103 Israel in numbers], Jerusalem Post</ref> |dichtheid= 462 |munte=Israëlische shekel |tydzone=UTC+2<br /><small>(zomertyd: UTC+3) |landcode=IL, ISR |tillefong=(+972) |TLD=.il |fêestdag=[[14 meie]]<br /><small>(Ounofhankelik in [[1948]]) }} '''Israël''', officiel de '''Stoat Israël''', ([[Hebreeuws]]: מדינת ישראל - ''Medinat Yisraël''; [[Arabisch]]: دولة اسرائيل - ''Dawlat Israïl'') is e land in [[West-Azië]]. De bevolkienge telt ruum 10 miljoen mensen (2026). 't Grenst in 't nôordn an [[Libanon]], in 't nôordôostn an [[Syrië]], in 't ôostn an [[Jordanië]], in 't zuudn an [[Egypte]] en in 't westn an de [[Middellandse Zêe]]. Den hoofdstad en ook de grôotste stad van Israël is [[Jeruzalem]]. Andere belangryke steedn zyn Tel Aviv en Haifa. Een bekende stad in 't zuudn van 't land is Eilat. [[Ofbeeldienge:Is-map.PNG|thumb|left|<center>Koarte van Israël]] <br clear="left" /> De gebeurtenissen uut den [[Bybel]] speeln under voe 't grôotste dêel of in Israël. 't Land telt verschill'nde bevolkiengsgroepn, wovan de grôotstn dedie van de Joodn (75%). == Geschiedenisse == Den Bybel vormde vo de zionistn den basis vo te toogn dan ze recht han ip 't gebied in 't Middn-Ôostn en d' iprichtienge van de stoat Israël. Sedertdien kende de jounge stoat vele gewelddoadige conflictn, woavan dan der ênigte den dag van vandoage nog assan vôortdeurn. In de 19ste êeuwe wierdn de joodn vooral in Ôost-Europa zwoar vervolgd. Doadeure ountstound er e verlangn noar een eign joodsche stoat. Vo de joodn kost dat allêne mor in Palestina gevestigd wordn, want da was vor hunder 't beloofde land. De Joodsche journalist Theodor Herzl uut [[Ôostnryk-Hongareye]] richtte de zionistische bewegienge ip, die streefde noar en eign stoat. Je makte da verlangn bekend ip e zionistisch weireldcongres in [[1897]]. Palestina was ton nog e dêel van 't Ottomoans Ryk. De Turkn kwoamn sterk verzwakt uut den [[Êeste Weireldoorloge]] en in [[1920]] kwam Palestina e Brits mandoatgebied. Achter de [[Twidde Weireldoorloge]] vertrokkn d' overleevnde joodn van de nazi-concentroasjekampn massoal noa Palestina. In [[1947]] begost den Arabisch-Israëlischn Oorloge, e burgeroorloge tusschn Arabische en Joodsche inweuners van 't [[Brits Mandoatgebied Palestina]]. Israël sloagde derin van e grôot dêel van 't Brits gebied te verovern. Vele Palestynn vluchtegn weg of wierdn verdreevn deur d' Israëlische troepn. De [[14 meie|14ste meie]] [[1948]] riepn de joodn de stoat Israël uut. Doarip kwam d' immigroasje serieus ip gank. In d' êeste drie joar verdubbelde de joodsche bevolkienge. De gebeurs woarn nie gediend met die nieuwe situoasje en der volgdn nog vele oorloogn. Deur d' [[Verênigde Stoatn|Amerikoansche]] steun kost Israël e leger ipbouwn die sterker was of al de legers van d' omriengende landn t' hope. Tegenwôordig kent 't land vele probleemn met de Gazastrooke. In 2008 en 2012 moest Israël ingrypn deur de raketanvall'n van de terreurorganisoasje Hamas. Israël e zezelvn vrêed economisch ountwikkeld en et een ooger welvoartsniveau of zyn gebeurs. Vorol ip technologisch gebied blienkn z'uut. == Districtn == De districtn (''mechoz'', mêervoud: ''mechozot'') zyn: * Jeruzalem (''Jeroesjalajiem''), oofstad [[Jeruzalem]] * Nôordn (''Tsafon''), Nazareth * Haifa (''Chefa''), Haifa * Centrum (''Merkaz''), Ramla * Tel Aviv (''Tel Aviv''), Tel Aviv * Zuudn (''Darom''), Beër Sjeva De districtn Nôordn, Haifa, Centrum en Zuudn zyn ounderverdêeld in subdistrictn (''nafa'', mêervoud: ''nafot''). <gallery> File:Satellite image of Israel in January 2003.jpg|<center>[[Fotografie|Luchtfoto]] van Israël File:Jerusalem from mt olives.jpg|<center>De rotskoepel ip den Tempelberg File:Old Jerusalem, Temple Mount - Minaret.jpg|<center>De "minarette van Israel" ip den Tempelberg File:1 Palestine Pound 1939 Obverse.jpg|<center>Geld uut 1939. File:British Mandate Palestinian passport.jpg|<center>Een paspôort uut den tyd van 't [[Brits Mandoat Palestina]]. </gallery> == Politiek == === Parlement === 't Israëlische parlement bestoat uut êen Koamer (HaKneset - angeduud ols Knesset) met standoard 120 leedn.<ref>[https://en.idi.org.il/israeli-elections-and-parties/ Elections and Parties], Israel Democracy Institute</ref> {| class = "wikitable sortable" |- ! colspan=3 | Knesset — הכנסת |- ! rowspan=2 | party || colspan = 2 | 26 <br> 2026 |- ! zetels || blok |- | Likud || 27 || N |- | Yashar! || 21 || E |- | Beyachad ¹ || 12 || E |- | al-Qa'imah al-Mushtarakah ² || 11 || A |- | HaDemokratim ³ || 8 || E |- | Ra'am || 8 || A |- | Yisrael Beitenu || 7 || E |- | Otzma Yehudit || 7 || N |- | Yahadut HaTorah ⁴ || 7 || N |- | Shas || 6 || N |- | HaTzionut HaDatit ⁵ || 6 || N |- ! totoal || 120 |- ! ipkomst || 77,9% |- | Netanyahu blok || 53 |- | Eisenkot blok || 48 |- | Aroabiesch blok || 19 |} ¹ Bennett 2026 + Yesh Atid ² Gezoamenlike Lyste: Hadash, Ta'al + Balad ³ Ha'Avoda (Arbeidsparty) + Meretz ⁴ Agudat Israel + Degel HaTorah ⁵ Religieus-Zionistische Party incl. Zehut === Regerienge === De regerienge van Israël (Memshelet Yisra'el) bestoat uut een premier en ministers.<ref>[https://jewishvirtuallibrary.org/israel-government-cabinet-and-ministers Israeli Governments & Ministers], Jewish Virtual Library</ref> {|class="wikitable sortable" |- ! colspan=10 | Memshelet Yisra'el — ממשלת ישראל |- ! nr || premier || party || periode |- | 37 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2022– |- | 36 || Yair Lapid || Yesh Atid || 2022–2022 |- | 36 || Naftali Bennett || Yamina || 2021–2022 |- | 32-35 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2009–2021 |- | 30-31 || Ehud Olmert || Kadima || 2006–2009 |- | 29-30 || Ariel Sharon || Likud / Kadima || 2001–2006 |- | 28 || Ehud Barak || Ha'Avoda || 1999–2001 |- | 27 || Benjamin Netanyahu || Likud || 1996–1999 |- | 26 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1995–1996 |- | 25 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1992–1995 |- | 22-24 || Yitzhak Shamir || Likud || 1986–1992 |- | 21 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1984–1986 |- | 20 || Yitzhak Shamir || Likud || 1983–1984 |- | 18-19 || Menahem Begin || Likud || 1977–1983 |- | 17 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1974–1977 |- | 14-16 || Golda Meir || Ha'Avoda || 1969–1974 |- | 11-13 || Levi Eshkol || Mapai / Ha'Avoda || 1963–1969 |- | 7-10 || David Ben-Gurion || Mapai || 1955–1963 |- | 5-6 || Moshe Sharett || Mapai || 1954–1955 |- | 0-4 || David Ben-Gurion || Mapai || 1948–1954 |- |} == Verwyziengen == <references/> == Externe koppeliengn == * [https://www.gov.il/en Israëlische overheid] * [https://www.cbs.gov.il/EN/Pages/default.aspx Central Bureau of Statistics] * [https://en.idi.org.il/ Israel Democracy Institute] * [https://jewishvirtuallibrary.org/ Jewish Virtual Library] * [https://www.citypopulation.de/en/israel/ City Population] * [https://klimaatinfo.nl/klimaat/israel/ Klimaatinfo] {{commonscat|Israel}} {{Landn in Azië}} [[Categorie:Israël| ]] l4askuh4bjp13ksicmygqai0roc1e1w 328882 328881 2026-10-31T18:53:52Z Vluvlu 31944 /* Parlement */ 328882 wikitext text/x-wiki {{Infobox land |noame=<big>Stoat Israël</big><br />מדינת ישראל (Medinat Yisrael)<br />دولة إسرائيل‎ (Dawlat Israïl) |woapen=Emblem of Israel.svg |vlagge=Flag of Israel.svg |koarte=[[Ofbeeldienge:LocationIsrael.svg|250px]] |koartebyschrift=Liggienge van Israël<br/>{{Coord|31|36|29|N|34|49|5|E|titelweergave=ja}} |toale=[[Hebreeuws]], [[Arabisch]] |hoofdstad=[[Jeruzalem]] |stoatsvorm=[[Republiek]] |stoatshoofd=President: [[Isaac Herzog]] |1e minister= [[Benjamin Netanyahu]] |ipp= 22.072 |inw= 10.203.000 (2026) <ref>[https://www.jpost.com/israel-news/article-908103 Israel in numbers], Jerusalem Post</ref> |dichtheid= 462 |munte=Israëlische shekel |tydzone=UTC+2<br /><small>(zomertyd: UTC+3) |landcode=IL, ISR |tillefong=(+972) |TLD=.il |fêestdag=[[14 meie]]<br /><small>(Ounofhankelik in [[1948]]) }} '''Israël''', officiel de '''Stoat Israël''', ([[Hebreeuws]]: מדינת ישראל - ''Medinat Yisraël''; [[Arabisch]]: دولة اسرائيل - ''Dawlat Israïl'') is e land in [[West-Azië]]. De bevolkienge telt ruum 10 miljoen mensen (2026). 't Grenst in 't nôordn an [[Libanon]], in 't nôordôostn an [[Syrië]], in 't ôostn an [[Jordanië]], in 't zuudn an [[Egypte]] en in 't westn an de [[Middellandse Zêe]]. Den hoofdstad en ook de grôotste stad van Israël is [[Jeruzalem]]. Andere belangryke steedn zyn Tel Aviv en Haifa. Een bekende stad in 't zuudn van 't land is Eilat. [[Ofbeeldienge:Is-map.PNG|thumb|left|<center>Koarte van Israël]] <br clear="left" /> De gebeurtenissen uut den [[Bybel]] speeln under voe 't grôotste dêel of in Israël. 't Land telt verschill'nde bevolkiengsgroepn, wovan de grôotstn dedie van de Joodn (75%). == Geschiedenisse == Den Bybel vormde vo de zionistn den basis vo te toogn dan ze recht han ip 't gebied in 't Middn-Ôostn en d' iprichtienge van de stoat Israël. Sedertdien kende de jounge stoat vele gewelddoadige conflictn, woavan dan der ênigte den dag van vandoage nog assan vôortdeurn. In de 19ste êeuwe wierdn de joodn vooral in Ôost-Europa zwoar vervolgd. Doadeure ountstound er e verlangn noar een eign joodsche stoat. Vo de joodn kost dat allêne mor in Palestina gevestigd wordn, want da was vor hunder 't beloofde land. De Joodsche journalist Theodor Herzl uut [[Ôostnryk-Hongareye]] richtte de zionistische bewegienge ip, die streefde noar en eign stoat. Je makte da verlangn bekend ip e zionistisch weireldcongres in [[1897]]. Palestina was ton nog e dêel van 't Ottomoans Ryk. De Turkn kwoamn sterk verzwakt uut den [[Êeste Weireldoorloge]] en in [[1920]] kwam Palestina e Brits mandoatgebied. Achter de [[Twidde Weireldoorloge]] vertrokkn d' overleevnde joodn van de nazi-concentroasjekampn massoal noa Palestina. In [[1947]] begost den Arabisch-Israëlischn Oorloge, e burgeroorloge tusschn Arabische en Joodsche inweuners van 't [[Brits Mandoatgebied Palestina]]. Israël sloagde derin van e grôot dêel van 't Brits gebied te verovern. Vele Palestynn vluchtegn weg of wierdn verdreevn deur d' Israëlische troepn. De [[14 meie|14ste meie]] [[1948]] riepn de joodn de stoat Israël uut. Doarip kwam d' immigroasje serieus ip gank. In d' êeste drie joar verdubbelde de joodsche bevolkienge. De gebeurs woarn nie gediend met die nieuwe situoasje en der volgdn nog vele oorloogn. Deur d' [[Verênigde Stoatn|Amerikoansche]] steun kost Israël e leger ipbouwn die sterker was of al de legers van d' omriengende landn t' hope. Tegenwôordig kent 't land vele probleemn met de Gazastrooke. In 2008 en 2012 moest Israël ingrypn deur de raketanvall'n van de terreurorganisoasje Hamas. Israël e zezelvn vrêed economisch ountwikkeld en et een ooger welvoartsniveau of zyn gebeurs. Vorol ip technologisch gebied blienkn z'uut. == Districtn == De districtn (''mechoz'', mêervoud: ''mechozot'') zyn: * Jeruzalem (''Jeroesjalajiem''), oofstad [[Jeruzalem]] * Nôordn (''Tsafon''), Nazareth * Haifa (''Chefa''), Haifa * Centrum (''Merkaz''), Ramla * Tel Aviv (''Tel Aviv''), Tel Aviv * Zuudn (''Darom''), Beër Sjeva De districtn Nôordn, Haifa, Centrum en Zuudn zyn ounderverdêeld in subdistrictn (''nafa'', mêervoud: ''nafot''). <gallery> File:Satellite image of Israel in January 2003.jpg|<center>[[Fotografie|Luchtfoto]] van Israël File:Jerusalem from mt olives.jpg|<center>De rotskoepel ip den Tempelberg File:Old Jerusalem, Temple Mount - Minaret.jpg|<center>De "minarette van Israel" ip den Tempelberg File:1 Palestine Pound 1939 Obverse.jpg|<center>Geld uut 1939. File:British Mandate Palestinian passport.jpg|<center>Een paspôort uut den tyd van 't [[Brits Mandoat Palestina]]. </gallery> == Politiek == === Parlement === 't Israëlische parlement bestoat uut êen Koamer (HaKneset - angeduud ols Knesset) met standoard 120 leedn.<ref>[https://en.idi.org.il/israeli-elections-and-parties/ Elections and Parties], Israel Democracy Institute</ref> {| class = "wikitable sortable" |- ! colspan=4 | Knesset — הכנסת |- ! rowspan=2 | party || colspan = 2 | 26 <br> 2026 || rowspan=2 | verschil |- ! zetels || blok |- | Likud || 27 || N || -5 |- | Yashar! || 21 || E |- | Beyachad ¹ || 12 || E |- | al-Qa'imah al-Mushtarakah ² || 11 || A || +6 |- | HaDemokratim ³ || 8 || E || +4 |- | Ra'am || 8 || A || +3 |- | Yisrael Beitenu || 7 || E || +1 |- | Otzma Yehudit || 7 || N |- | Yahadut HaTorah ⁴ || 7 || N || 0 |- | Shas || 6 || N || -5 |- | HaTzionut HaDatit ⁵ || 6 || N |- ! totoal || 120 |- ! ipkomst || 77,9% |- | Netanyahu blok || 53 |- | Eisenkot blok || 48 |- | Aroabiesch blok || 19 |} ¹ Bennett 2026 + Yesh Atid ² Gezoamenlike Lyste: Hadash, Ta'al + Balad ³ Ha'Avoda (Arbeidsparty) + Meretz ⁴ Agudat Israel + Degel HaTorah ⁵ Religieus-Zionistische Party incl. Zehut === Regerienge === De regerienge van Israël (Memshelet Yisra'el) bestoat uut een premier en ministers.<ref>[https://jewishvirtuallibrary.org/israel-government-cabinet-and-ministers Israeli Governments & Ministers], Jewish Virtual Library</ref> {|class="wikitable sortable" |- ! colspan=10 | Memshelet Yisra'el — ממשלת ישראל |- ! nr || premier || party || periode |- | 37 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2022– |- | 36 || Yair Lapid || Yesh Atid || 2022–2022 |- | 36 || Naftali Bennett || Yamina || 2021–2022 |- | 32-35 || Benjamin Netanyahu || Likud || 2009–2021 |- | 30-31 || Ehud Olmert || Kadima || 2006–2009 |- | 29-30 || Ariel Sharon || Likud / Kadima || 2001–2006 |- | 28 || Ehud Barak || Ha'Avoda || 1999–2001 |- | 27 || Benjamin Netanyahu || Likud || 1996–1999 |- | 26 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1995–1996 |- | 25 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1992–1995 |- | 22-24 || Yitzhak Shamir || Likud || 1986–1992 |- | 21 || Shimon Peres || Ha'Avoda || 1984–1986 |- | 20 || Yitzhak Shamir || Likud || 1983–1984 |- | 18-19 || Menahem Begin || Likud || 1977–1983 |- | 17 || Yitzhak Rabin || Ha'Avoda || 1974–1977 |- | 14-16 || Golda Meir || Ha'Avoda || 1969–1974 |- | 11-13 || Levi Eshkol || Mapai / Ha'Avoda || 1963–1969 |- | 7-10 || David Ben-Gurion || Mapai || 1955–1963 |- | 5-6 || Moshe Sharett || Mapai || 1954–1955 |- | 0-4 || David Ben-Gurion || Mapai || 1948–1954 |- |} == Verwyziengen == <references/> == Externe koppeliengn == * [https://www.gov.il/en Israëlische overheid] * [https://www.cbs.gov.il/EN/Pages/default.aspx Central Bureau of Statistics] * [https://en.idi.org.il/ Israel Democracy Institute] * [https://jewishvirtuallibrary.org/ Jewish Virtual Library] * [https://www.citypopulation.de/en/israel/ City Population] * [https://klimaatinfo.nl/klimaat/israel/ Klimaatinfo] {{commonscat|Israel}} {{Landn in Azië}} [[Categorie:Israël| ]] qydh4csvtcdpy2j5bunhqyw6p6sv26b Almere 0 20168 328862 328852 2026-10-31T13:57:21Z Vluvlu 31944 328862 wikitext text/x-wiki {{Infobox Hollandsche gemêente |noame=Almere |woapn=Almere wapen.svg |vlagge=Almere vlag.svg |koarte=Map - NL - Municipality code 0034 (2009).svg |koarte2=Gem-Almere-OpenTopo.jpg |provinsje=Flevoland |latitudeGraden=52 |latitudeMinuten=22 |latitudeSeconden= |longitudeGraden=5 |longitudeMinuten=13 |longitudeSeconden= |ipp= 248,77 |land= 129,24 |woater= 119,53 |inw= 232.619 |joar= 2026 |dichtheid= 1800 |hoofdplekke= Almere |burgemêester= Hein van der Loo |party= partylôos |postcode= 1309-1363 |web=[https://www.almere.nl/ www.almere.nl] }} '''Almere''' es een nieuwe stee en de zevende grôotste gemêente van [[Holland]] en de grôotste stee va de [[provinsje]] [[Flevoland]] in de [[polder]] Zuudelyk Flevoland. De stee ligt an 't [[Gooimeer]], [[Eymeer]] en [[Markermeer]]. Der weunn oungeveer 233.000 menschn (2026). De stad is administratief ounderverdêeld in zesenzestig wykn.<ref>[http://www.hv-almere.nl/wijken/ Wykn in Almere] hv-almere.nl</ref> [[Ofbeeldienge:De nieuwe bibliotheek DSCF0887.JPG|thumb|left|{{center|Zicht ip de nieuwe bibliotheke in Almere}}]] {{clear|left}} In de binnestad van Almere stoan allêne moa nieuwbouwuzen en e kerke. [[Ofbeeldienge:Overzicht kerk met slanke opengewerkte toren, op de voorgrond een gedeelte van de gracht - Almere-Haven - 20410307 - RCE.jpg|thumb|left|{{center|Zicht ip de kerke Goede Rede an de Kerkgracht in Almere}}]] {{clear|left}} E bekend museum in Almere is 't P!T Museum.<ref>[https://web.archive.org/web/20141215213116/http://www.pitveiligheid.nl/ P!T Museum an de Schipperplein] pitveiligheid.nl</ref> ==Bekende Almerenoars== *Annemarie Jorritsma, burgemêester *Hedwiges Maduro, foetbollist *Ismo Vorstermans, foetbollist ==Referensjes== <references/> ==Externe koppeliengn== *[https://www.almere.nl/over-almere/historie/ De geschiedenisse van Almere - almere.nl] *[http://canonvanalmere.nl/ Geschiedenisse van Almere], canonvanalmere.nl * [https://web.archive.org/web/20231119100704/https://www.plaatsengids.nl/almere Plaatsengids] * [https://allecijfers.nl/gemeente/almere/ AlleCijfers] {{Commonscat|Almere}} [[Categorie:Gemêente in Flevoland]] [[Categorie:Plekke in Flevoland]] [[Categorie:Stad in Olland]] s4cw19wkrabf9xf3h8elxu7cm9a6w78 Breda 0 24525 328863 323180 2026-10-31T14:08:07Z Vluvlu 31944 328863 wikitext text/x-wiki {{Streektoale|Kustwestvlams}} {{Infobox Hollandsche gemêente |noame=Breda |woapn= Breda wapen.svg |vlagge=Flag of Breda.svg |koarte=NL - locator map municipality code GM0758 (2016).png |koarte2=Gem-Breda-OpenTopo.jpg |provinsje=Nôord-Broabant |latitudeGraden=51 |latitudeMinuten=35 |latitudeSeconden=15 |longitudeGraden=4 |longitudeMinuten=46 |longitudeSeconden=30 |ipp= 128,68 |land= 125,68 |woater= 3,00 |inw= 190.204 |joar= 2026 |dichtheid= 1513 |hoofdplekke=Breda |burgemêester= Paul Depla |party=PvdA |postcode=4811-4854 |web=[https://www.breda.nl/ www.breda.nl] }} '''Breda''' (Uutsproake: [breːdaː]) is e stad en gemêente in 't zuudn van [[Holland]], in de provinsje [[Nôord-Broabant]]. Tis de neegnde grôotste gemêente van Holland en de derde stad van de provinsje Nôord-Broabant. De noame komt van ''brede Aa'' en verwyst noa de soamnvloeiienge van de riviern Mark en Aa. Der weunn oungeveer 190.000 menschn in de gemêente en oungeveer 155.000 menschn in de stad (2026). [[Ofbeeldienge:2010-05-21-breda-by-RalfR-06.jpg|thumb|left|Hoave van Breda]] {{clear|left}} == Geschiedenisse == In d' 11e êeuwe was Breda e lêengoed van de keizer van 't [[Heilig Rooms Ryk]]. In 1326 verkochtn Adelheid van Gavere en eur vint Gerard van Rasseghem Breda an hertog Jan III van Broabant. Je verpandde Breda in 1339 an Jan I van Polanen uut 't geslacht van Wassenaar. In 1403 trouwde d' erfgenoame Johanna van Polanen (1392-1445), met Engelbert I van Nassau (1370-1442). Doadeure kwam de stad in 't bezit van 't Huus van Nassau toet da 't in 1795 veroverd wierd deur de Frãnsche revolutionaire strydkrachtn. Breda èt êeuwnlank e belangryke rolle gespeeld ols vestiengstad. == Beziensweirdigheedn == * Grôte Markt van Breda mè vele terrasjes * De Grôte kerke of Onze-Lieve-Vrouwekerke ip de Grôte Markt met oender andere 't proalgraf van Groaf Engelbrecht II van Nassau en andere grafmonumentn van d' hêern van Breda * 't Oud stadhuus van Breda an de Grôte Markt, mè façade uut 1768 * 't Begynhof mè Sint-Catharinakapelle * De Sint-Antoniuskathedroale * D' hoave van Breda * 't Kastêel van Breda met de keunienklyke Militaire Academie * 't Spanjoardsgat, e woaterpôorte uut de 16e êeuwe * Kastêel Bouvigne * Park Valkenberg, e grôot oopnboar park, halverwege tusschn de stoasje (centraal station) en de Grôte Markt == Externe koppeliengn == * [https://web.archive.org/web/20230323104734/https://www.plaatsengids.nl/breda Plaatsengids] * [https://allecijfers.nl/gemeente/breda/ AlleCijfers] <gallery widths="175" heights="125"> 2010-05-22-breda-by-RalfR-17.jpg|<center>Grôte kerke Bredabegijnhof.jpg|<center>Begynhof 10235 Kasteel van breda 3.jpg|<center>Kastêel van Breda Spanjaardsgat 2505 klein.jpg|<center>Spanjoardsgat Breda Kasteel Bouvigne 2025-06-30-1.jpg|<center>Kastêel Bouvigne 2010-04-25-breda-by-RalfR-09.jpg|<center>Park Valkenberg </gallery> {{Commonscat|Breda, Netherlands}} [[Categorie:Plekke in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Gemêente in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Stad in Olland]] 7xlxry09t3gzc6vduppuw5k2ez3dd51 Han Polman 0 27503 328867 328807 2026-10-31T14:35:40Z Vluvlu 31944 328867 wikitext text/x-wiki [[Ofbeeldienge:Han Polman bij het IPO jaarcongres 2014 (15227713058) (cropped).jpg|thumb|Han Polman (2014)]] '''Han Polman''' ([[Ootmarsum]] ([[Overyssel]]), [[16 januoari]] [[1963]]) is 'n [[Holland]]sche polletieker van de polletieke party [[D66]]. Van 1 moarte 2016 toet 15 september 2024 wos't ie [[Commissoaris van de Keunienk]] van [[Zêeland]]. Ipvolger is [[Hugo de Jonge]]. E wos lid van de gemêenteroad van [[Den Haag]] (1994-2001) en burgemêester van [[Noordwykerhout]] (2001-2005) en [[Bergn ip Zoom]] (2005-2013). == Externe koppelienge == * [https://www.parlement.com/biografie/drs-jmm-han-polman Drs. J.M.M. (Han) Polman], Parlement.com {{DEFAULTSORT:Polman, Han}} [[Categorie:D66-polletieker]] [[Categorie:Hollandsch burgemêester]] [[Categorie:Hollandsche gouverneur]] [[Categorie:Zêeland]] [[Categorie:Den Haag]] tdoi6i6ayen0o1bf5n7o32ad2j9w25e 328871 328867 2026-10-31T14:41:45Z Vluvlu 31944 328871 wikitext text/x-wiki [[Ofbeeldienge:Han Polman bij het IPO jaarcongres 2014 (15227713058) (cropped).jpg|thumb|Han Polman (2014)]] '''Han Polman''' ([[Ootmarsum]] ([[Overyssel]]), [[16 januoari]] [[1963]]) is 'n [[Holland]]sche polletieker van de polletieke party [[D66]]. E wos lid van de gemêenteroad van [[Den Haag]] (1994-2001) en burgemêester van [[Noordwykerhout]] (2001-2005) en [[Bergn ip Zoom]] (2005-2013). Van 1 moarte 2016 toet 15 september 2024 wos't ie [[Commissoaris van de Keunienk]] van [[Zêeland]]. Ipvolger is [[Hugo de Jonge]]. == Externe koppelienge == * [https://www.parlement.com/biografie/drs-jmm-han-polman Drs. J.M.M. (Han) Polman], Parlement.com {{DEFAULTSORT:Polman, Han}} [[Categorie:D66-polletieker]] [[Categorie:Hollandsch burgemêester]] [[Categorie:Hollandsche gouverneur]] [[Categorie:Zêeland]] [[Categorie:Den Haag]] 2g6cynaxmm2fb750lqda0ha656jcyz3 Tilburg 0 28550 328854 328783 2026-10-31T13:26:47Z Vluvlu 31944 328854 wikitext text/x-wiki {{Streektoale|Noordelik West-Vlams}} [[Ofbeeldienge:LocatieTilburg.png|thumb|Ligginge van Tilburg in de provinsje [[Noord-Broabant]]<br/ > {{Coord|51|34|12|N|5|4|12|E|titelweergave=ja}}]] [[Ofbeeldienge:Heuvelse kerk front facade 02.jpg|thumb|Heuvelse kerke]] '''Tilburg''' is e stad en gemeente in d' [[Holland|Hollandsche]] [[provinsje]] [[Noord-Broabant]]. De gemeente hèt een ippervlakte van 118,13 km² en telt 230.837 inweuners (2025). Tilburg is de zesde grotste gemeente van Holland. <gallery widths="100" heights="70"> Coat of arms of Tilburg.svg|<center>Woap'nschild Flag of Tilburg.svg|<center>Vlagge </gallery> De gemeente omvat de stad Tilburg en de dorp'n Udenhout, Berkel-Enschot en Biezenmortel. Tilburg ligt centroal in de provinsje, tusschn [[Breda]] in 't westn en [['s-Hertogenbosch]] en [[Eindhoven]] in 't oost'n. De stad hèt e ryke industriële geschiedenisse, surtout in de textielsector. Tilburg is e studentestad met ounder andere Tilburg University. == Beziensweirdigheed'n == <gallery widths="175" heights="125"> Paleis-raadhuis.jpg|<center>Paleis-roadhuys 34389 toren heikese kerk.jpg|<center>Heikese kerke Tilburg, straatzicht2 foto2 2010-10-03 09.17.JPG|<center>Binnestad </gallery> Tilburg is bekend vo de Tilburgsche Kerremesse, de grotste kerremesse van de lege land'n. ==Externe koppeliengn== * [https://web.archive.org/web/20230426180829/https://www.plaatsengids.nl/tilburg Plaatsengids] * [https://allecijfers.nl/gemeente/tilburg/ AlleCijfers] {{Commonscat|Tilburg}} [[Categorie:Gemêente in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Plekke in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Stad in Olland]] dae0u5twej68h9q1jkpiuhnj0miqgig 328855 328854 2026-10-31T13:33:38Z Vluvlu 31944 328855 wikitext text/x-wiki {{Streektoale|Noordelik West-Vlams}} {{Infobox Hollandsche gemêente |noame= Tilburg |woapn= |vlagge= |koarte= NL - locator map municipality code GM (2016).png |koarte2= Gem-Tilburg-OpenTopo.jpg |provinsje= Nôord-Broabant |latitudeGraden=51 |latitudeMinuten=34 |latitudeSeconden= |longitudeGraden=5 |longitudeMinuten=4 |longitudeSeconden= |ipp= |land= |woater= |inw= |joar= 2026 |dichtheid= |hoofdplekke= Tilburg |burgemêester= |party= |postcode= |web= [https://www.tilburg.nl www.tilburg.nl] }} [[Ofbeeldienge:Heuvelse kerk front facade 02.jpg|thumb|Heuvelse kerke]] '''Tilburg''' is e stad en gemeente in d' [[Holland|Hollandsche]] [[provinsje]] [[Noord-Broabant]]. De gemeente hèt een ippervlakte van 118,13 km² en telt 230.837 inweuners (2025). Tilburg is de zesde grotste gemeente van Holland. <gallery widths="100" heights="70"> Coat of arms of Tilburg.svg|<center>Woap'nschild Flag of Tilburg.svg|<center>Vlagge </gallery> De gemeente omvat de stad Tilburg en de dorp'n Udenhout, Berkel-Enschot en Biezenmortel. Tilburg ligt centroal in de provinsje, tusschn [[Breda]] in 't westn en [['s-Hertogenbosch]] en [[Eindhoven]] in 't oost'n. De stad hèt e ryke industriële geschiedenisse, surtout in de textielsector. Tilburg is e studentestad met ounder andere Tilburg University. == Beziensweirdigheed'n == <gallery widths="175" heights="125"> Paleis-raadhuis.jpg|<center>Paleis-roadhuys 34389 toren heikese kerk.jpg|<center>Heikese kerke Tilburg, straatzicht2 foto2 2010-10-03 09.17.JPG|<center>Binnestad </gallery> Tilburg is bekend vo de Tilburgsche Kerremesse, de grotste kerremesse van de lege land'n. ==Externe koppeliengn== * [https://web.archive.org/web/20230426180829/https://www.plaatsengids.nl/tilburg Plaatsengids] * [https://allecijfers.nl/gemeente/tilburg/ AlleCijfers] {{Commonscat|Tilburg}} [[Categorie:Gemêente in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Plekke in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Stad in Olland]] 0zppm14lpxgju1vf4mqckdq4g574qru 328856 328855 2026-10-31T13:39:28Z Vluvlu 31944 328856 wikitext text/x-wiki {{Streektoale|Noordelik West-Vlams}} {{Infobox Hollandsche gemêente |noame= Tilburg |woapn= |vlagge= |koarte= NL - locator map municipality code GM (2016).png |koarte2= Gem-Tilburg-OpenTopo.jpg |provinsje= Nôord-Broabant |latitudeGraden=51 |latitudeMinuten=34 |latitudeSeconden= |longitudeGraden=5 |longitudeMinuten=4 |longitudeSeconden= |ipp= 128,46 |land= 125,78 |woater= 2,67 |inw= 230.746 |joar= 2026 |dichtheid= 1835 |hoofdplekke= Tilburg |burgemêester= |party= |postcode= |web= [https://www.tilburg.nl www.tilburg.nl] }} [[Ofbeeldienge:Heuvelse kerk front facade 02.jpg|thumb|Heuvelse kerke]] '''Tilburg''' is e stad en gemeente in d' [[Holland|Hollandsche]] [[provinsje]] [[Noord-Broabant]]. De gemeente hèt een ippervlakte van 118,13 km² en telt 230.837 inweuners (2025). Tilburg is de zesde grotste gemeente van Holland. <gallery widths="100" heights="70"> Coat of arms of Tilburg.svg|<center>Woap'nschild Flag of Tilburg.svg|<center>Vlagge </gallery> De gemeente omvat de stad Tilburg en de dorp'n Udenhout, Berkel-Enschot en Biezenmortel. Tilburg ligt centroal in de provinsje, tusschn [[Breda]] in 't westn en [['s-Hertogenbosch]] en [[Eindhoven]] in 't oost'n. De stad hèt e ryke industriële geschiedenisse, surtout in de textielsector. Tilburg is e studentestad met ounder andere Tilburg University. == Beziensweirdigheed'n == <gallery widths="175" heights="125"> Paleis-raadhuis.jpg|<center>Paleis-roadhuys 34389 toren heikese kerk.jpg|<center>Heikese kerke Tilburg, straatzicht2 foto2 2010-10-03 09.17.JPG|<center>Binnestad </gallery> Tilburg is bekend vo de Tilburgsche Kerremesse, de grotste kerremesse van de lege land'n. ==Externe koppeliengn== * [https://web.archive.org/web/20230426180829/https://www.plaatsengids.nl/tilburg Plaatsengids] * [https://allecijfers.nl/gemeente/tilburg/ AlleCijfers] {{Commonscat|Tilburg}} [[Categorie:Gemêente in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Plekke in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Stad in Olland]] jetow26drn72rhm2h1nh687lsjq4rj9 328857 328856 2026-10-31T13:41:03Z Vluvlu 31944 328857 wikitext text/x-wiki {{Streektoale|Noordelik West-Vlams}} {{Infobox Hollandsche gemêente |noame= Tilburg |woapn= |vlagge= |koarte= NL - locator map municipality code GM (2016).png |koarte2= Gem-Tilburg-OpenTopo.jpg |provinsje= Nôord-Broabant |latitudeGraden=51 |latitudeMinuten=34 |latitudeSeconden= |longitudeGraden=5 |longitudeMinuten=4 |longitudeSeconden= |ipp= 128,46 |land= 125,78 |woater= 2,67 |inw= 230.746 |joar= 2026 |dichtheid= 1835 |hoofdplekke= Tilburg |burgemêester= Fleur Gräper |party= [[D66]] |postcode= 5000–5049, 5056, 5057, 5070, 5071, 5074 |web= [https://www.tilburg.nl www.tilburg.nl] }} [[Ofbeeldienge:Heuvelse kerk front facade 02.jpg|thumb|Heuvelse kerke]] '''Tilburg''' is e stad en gemeente in d' [[Holland|Hollandsche]] [[provinsje]] [[Noord-Broabant]]. De gemeente hèt een ippervlakte van 118,13 km² en telt 230.837 inweuners (2025). Tilburg is de zesde grotste gemeente van Holland. <gallery widths="100" heights="70"> Coat of arms of Tilburg.svg|<center>Woap'nschild Flag of Tilburg.svg|<center>Vlagge </gallery> De gemeente omvat de stad Tilburg en de dorp'n Udenhout, Berkel-Enschot en Biezenmortel. Tilburg ligt centroal in de provinsje, tusschn [[Breda]] in 't westn en [['s-Hertogenbosch]] en [[Eindhoven]] in 't oost'n. De stad hèt e ryke industriële geschiedenisse, surtout in de textielsector. Tilburg is e studentestad met ounder andere Tilburg University. == Beziensweirdigheed'n == <gallery widths="175" heights="125"> Paleis-raadhuis.jpg|<center>Paleis-roadhuys 34389 toren heikese kerk.jpg|<center>Heikese kerke Tilburg, straatzicht2 foto2 2010-10-03 09.17.JPG|<center>Binnestad </gallery> Tilburg is bekend vo de Tilburgsche Kerremesse, de grotste kerremesse van de lege land'n. ==Externe koppeliengn== * [https://web.archive.org/web/20230426180829/https://www.plaatsengids.nl/tilburg Plaatsengids] * [https://allecijfers.nl/gemeente/tilburg/ AlleCijfers] {{Commonscat|Tilburg}} [[Categorie:Gemêente in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Plekke in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Stad in Olland]] 5tdvcr0enlpspzmr3dyukftwobfzuk2 328858 328857 2026-10-31T13:43:17Z Vluvlu 31944 328858 wikitext text/x-wiki {{Streektoale|Noordelik West-Vlams}} {{Infobox Hollandsche gemêente |noame= Tilburg |woapn= Coat of arms of Tilburg.svg |vlagge= Flag of Tilburg.svg |koarte= Map - NL - Municipality code 0855 (2021).svg |koarte2= Gem-Tilburg-OpenTopo.jpg |provinsje= Nôord-Broabant |latitudeGraden=51 |latitudeMinuten=34 |latitudeSeconden= |longitudeGraden=5 |longitudeMinuten=4 |longitudeSeconden= |ipp= 128,46 |land= 125,78 |woater= 2,67 |inw= 230.746 |joar= 2026 |dichtheid= 1835 |hoofdplekke= Tilburg |burgemêester= Fleur Gräper |party= [[D66]] |postcode= 5000–5049, 5056, 5057, 5070, 5071, 5074 |web= [https://www.tilburg.nl www.tilburg.nl] }} [[Ofbeeldienge:Heuvelse kerk front facade 02.jpg|thumb|Heuvelse kerke]] '''Tilburg''' is e stad en gemeente in d' [[Holland|Hollandsche]] [[provinsje]] [[Noord-Broabant]]. De gemeente hèt een ippervlakte van 118,13 km² en telt 230.837 inweuners (2025). Tilburg is de zesde grotste gemeente van Holland. De gemeente omvat de stad Tilburg en de dorp'n Udenhout, Berkel-Enschot en Biezenmortel. Tilburg ligt centroal in de provinsje, tusschn [[Breda]] in 't westn en [['s-Hertogenbosch]] en [[Eindhoven]] in 't oost'n. De stad hèt e ryke industriële geschiedenisse, surtout in de textielsector. Tilburg is e studentestad met ounder andere Tilburg University. == Beziensweirdigheed'n == <gallery widths="175" heights="125"> Paleis-raadhuis.jpg|<center>Paleis-roadhuys 34389 toren heikese kerk.jpg|<center>Heikese kerke Tilburg, straatzicht2 foto2 2010-10-03 09.17.JPG|<center>Binnestad </gallery> Tilburg is bekend vo de Tilburgsche Kerremesse, de grotste kerremesse van de lege land'n. ==Externe koppeliengn== * [https://web.archive.org/web/20230426180829/https://www.plaatsengids.nl/tilburg Plaatsengids] * [https://allecijfers.nl/gemeente/tilburg/ AlleCijfers] {{Commonscat|Tilburg}} [[Categorie:Gemêente in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Plekke in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Stad in Olland]] 27q7joc567xvutelpsn42rb1o73ch9z 328859 328858 2026-10-31T13:46:55Z Vluvlu 31944 328859 wikitext text/x-wiki {{Streektoale|Noordelik West-Vlams}} {{Infobox Hollandsche gemêente |noame= Tilburg |woapn= Coat of arms of Tilburg.svg |vlagge= Flag of Tilburg.svg |koarte= Map - NL - Municipality code 0855 (2021).svg |koarte2= Gem-Tilburg-OpenTopo.jpg |provinsje= Nôord-Broabant |latitudeGraden=51 |latitudeMinuten=34 |latitudeSeconden= |longitudeGraden=5 |longitudeMinuten=4 |longitudeSeconden= |ipp= 128,46 |land= 125,78 |woater= 2,67 |inw= 230.746 |joar= 2026 |dichtheid= 1835 |hoofdplekke= Tilburg |burgemêester= Fleur Gräper |party= [[D66]] |postcode= 5000–5049, 5056, 5057, 5070, 5071, 5074 |web= [https://www.tilburg.nl www.tilburg.nl] }} '''Tilburg''' is e stad en gemeente in d' [[Holland|Hollandsche]] [[provinsje]] [[Noord-Broabant]]. De gemeente hèt een ippervlakte van 118,13 km² en telt 230.837 inweuners (2025). Tilburg is de zesde grotste gemeente van Holland. De gemeente omvat de stad Tilburg en de dorp'n Udenhout, Berkel-Enschot en Biezenmortel. Tilburg ligt centroal in de provinsje, tusschn [[Breda]] in 't westn en [['s-Hertogenbosch]] en [[Eindhoven]] in 't oost'n. De stad hèt e ryke industriële geschiedenisse, surtout in de textielsector. Tilburg is e studentestad met ounder andere Tilburg University. == Beziensweirdigheed'n == <gallery widths="175" heights="125"> Paleis-raadhuis.jpg|<center>Paleis-roadhuys 34389 toren heikese kerk.jpg|<center>Heikese kerke Tilburg, straatzicht2 foto2 2010-10-03 09.17.JPG|<center>Binnestad Heuvelse kerk front facade 02.jpg|<center>Heuvelse kerke </gallery> Tilburg is bekend vo de Tilburgsche Kerremesse, de grotste kerremesse van de lege land'n. ==Externe koppeliengn== * [https://web.archive.org/web/20230426180829/https://www.plaatsengids.nl/tilburg Plaatsengids] * [https://allecijfers.nl/gemeente/tilburg/ AlleCijfers] {{Commonscat|Tilburg}} [[Categorie:Gemêente in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Plekke in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Stad in Olland]] e1749klkmkm3o67jzkcu6pf2evp5zrv 328860 328859 2026-10-31T13:50:22Z Vluvlu 31944 328860 wikitext text/x-wiki {{Streektoale|Noordelik West-Vlams}} {{Infobox Hollandsche gemêente |noame= Tilburg |woapn= Coat of arms of Tilburg.svg |vlagge= Flag of Tilburg.svg |koarte= Map - NL - Municipality code 0855 (2021).svg |koarte2= Gem-Tilburg-OpenTopo.jpg |provinsje= Nôord-Broabant |latitudeGraden=51 |latitudeMinuten=34 |latitudeSeconden= |longitudeGraden=5 |longitudeMinuten=4 |longitudeSeconden= |ipp= 128,46 |land= 125,78 |woater= 2,67 |inw= 230.746 |joar= 2026 |dichtheid= 1835 |hoofdplekke= Tilburg |burgemêester= Fleur Gräper |party= [[D66]] |postcode= 5000–5049, 5056, 5057, 5070, 5071, 5074 |web= [https://www.tilburg.nl www.tilburg.nl] }} '''Tilburg''' is e stad en gemeente in d' [[Holland|Hollandsche]] [[provinsje]] [[Noord-Broabant]]. Der weunn oungeveer 231.000 menschn in de gemêente en oungeveer 206.000 menschn in de stad (2026). Tilburg is de zesde grotste gemeente van Holland. De gemeente omvat de stad Tilburg en de dorp'n Udenhout, Berkel-Enschot en Biezenmortel. Tilburg ligt centroal in de provinsje, tusschn [[Breda]] in 't westn en [['s-Hertogenbosch]] en [[Eindhoven]] in 't oost'n. De stad hèt e ryke industriële geschiedenisse, surtout in de textielsector. Tilburg is e studentestad met ounder andere Tilburg University. == Beziensweirdigheed'n == <gallery widths="175" heights="125"> Paleis-raadhuis.jpg|<center>Paleis-roadhuys 34389 toren heikese kerk.jpg|<center>Heikese kerke Tilburg, straatzicht2 foto2 2010-10-03 09.17.JPG|<center>Binnestad Heuvelse kerk front facade 02.jpg|<center>Heuvelse kerke </gallery> Tilburg is bekend vo de Tilburgsche Kerremesse, de grotste kerremesse van de lege land'n. ==Externe koppeliengn== * [https://web.archive.org/web/20230426180829/https://www.plaatsengids.nl/tilburg Plaatsengids] * [https://allecijfers.nl/gemeente/tilburg/ AlleCijfers] {{Commonscat|Tilburg}} [[Categorie:Gemêente in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Plekke in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Stad in Olland]] k5dudy65eda5r7lfvrexmrp0vrdmpq5 328861 328860 2026-10-31T13:55:13Z Vluvlu 31944 328861 wikitext text/x-wiki {{Streektoale|Noordelik West-Vlams}} {{Infobox Hollandsche gemêente |noame= Tilburg |woapn= Coat of arms of Tilburg.svg |vlagge= Flag of Tilburg.svg |koarte= Map - NL - Municipality code 0855 (2021).svg |koarte2= Gem-Tilburg-OpenTopo.jpg |provinsje= Nôord-Broabant |latitudeGraden=51 |latitudeMinuten=34 |latitudeSeconden= |longitudeGraden=5 |longitudeMinuten=4 |longitudeSeconden= |ipp= 128,46 |land= 125,78 |woater= 2,67 |inw= 230.746 |joar= 2026 |dichtheid= 1835 |hoofdplekke= Tilburg |burgemêester= Fleur Gräper |party= [[D66]] |postcode= 5000–5049, 5056, 5057, 5070, 5071, 5074 |web= [https://www.tilburg.nl www.tilburg.nl] }} '''Tilburg''' is e stad en gemeente in d' [[Holland|Hollandsche]] [[provinsje]] [[Noord-Broabant]]. Der weunn oungeveer 231.000 menschn in de gemêente en oungeveer 206.000 menschn in de stad (2026). Tilburg is de achtste grotste gemeente van Holland. De gemeente omvat de stad Tilburg en de dorp'n Udenhout, Berkel-Enschot en Biezenmortel. Tilburg ligt centroal in de provinsje, tusschn [[Breda]] in 't westn en [['s-Hertogenbosch]] en [[Eindhoven]] in 't oost'n. De stad hèt e ryke industriële geschiedenisse, surtout in de textielsector. Tilburg is e studentestad met ounder andere Tilburg University. == Beziensweirdigheed'n == <gallery widths="175" heights="125"> Paleis-raadhuis.jpg|<center>Paleis-roadhuys 34389 toren heikese kerk.jpg|<center>Heikese kerke Tilburg, straatzicht2 foto2 2010-10-03 09.17.JPG|<center>Binnestad Heuvelse kerk front facade 02.jpg|<center>Heuvelse kerke </gallery> Tilburg is bekend vo de Tilburgsche Kerremesse, de grotste kerremesse van de lege land'n. ==Externe koppeliengn== * [https://web.archive.org/web/20230426180829/https://www.plaatsengids.nl/tilburg Plaatsengids] * [https://allecijfers.nl/gemeente/tilburg/ AlleCijfers] {{Commonscat|Tilburg}} [[Categorie:Gemêente in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Plekke in Nôord-Broabant]] [[Categorie:Stad in Olland]] mwgqtui4y4me1p6mjzw3jgsupir0usq 2026 0 28700 328853 328720 2026-10-31T13:21:25Z Vluvlu 31944 328853 wikitext text/x-wiki <div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div> 't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029. == Gebeurtenissn == ;januoari * [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone. * 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over. * 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation). * [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]]. * [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident. * [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran. * [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt. * 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste. * [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]]. * [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern. * [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln. ;februoari * [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt. * [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]]. * [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]]. * [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president. * [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn. * [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't minderheids[[kabinet-Jetten]], bestoande uut [[D66]], [[VVD]] en [[CDA]]. * [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]]. * [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf. ;moarte * [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei. * [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land. * [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]]. * [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn. * 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement. ;april * [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972. * [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]]. * [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste. * [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego. * [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán. * [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels. ;meie * [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap. * [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint. * [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid. * [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996. * [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn. * [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster. ;juni * [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990. * [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]]. * [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze. * [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn. * [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni. * [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]]. * [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]]. * [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]]. ;juli * [[1 juli|1]] - De Hollandsche partyen [[GroenLienks]] en [[Party van de Arbeid (Holland)|Party van de Arbeid]] fusioneren ounder de noame [[Progressief Holland]] (PRO). * [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd. * [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]]. * [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn. * [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn. * [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel. * [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer. ;ogustus * [[7 ogustus|7]] - [[Saoedi-Arabië]], [[Turkeye]] en [[Pakistan]] sluutn een defensiepact ('t [[Mekka]]pact). * [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]]. * [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]]. ; september * [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]]. ; oktober * [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]]. * [[25 oktober|25]] - De lienkse Lula wint de [[Brazilië|Brazilioanse]] presidentsverkieziengn van de rechtse Bolsonaro jr. * [[27 oktober|27]] - De verkieziengn vô 't [[Israël]]ische parlement de Knesset wordn gewonn deur 't blok van premier Netanyahu. ; november * [[15 november|15]] - [[Jurgen Vanlerberghe]] ([[Vooruit]]) wordt gouverneur van [[West-Vloandern]]. == Gestorvn == ;januoari * [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter * [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster * 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier * [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice * [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper * [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice ;februoari * [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist * [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger * [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver * 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur * [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur * [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver * [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist * [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur * [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger * [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran ;moarte * [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger * [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker * [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist * [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche polletieker ;april * [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice * [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice * [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur ;meie * [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker * [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer * [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter * [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste ;juni * [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica * [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare * [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder * [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare ;juli * [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn * [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse * [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker * [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur * [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer * [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster * [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse ;ogustus * [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur * [[12 ogustus|12]] - Jacques Wallage (79), Hollandsche polletieker * [[25 ogustus|25]] - Dolly Parton (80), Amerikoansche zangeresse * [[27 ogustus|27]] - Ratko Mladić (84), [[Bosnië-Herzegovina|Bosnisch-Servisch]] generoal en ôorlogsmisdoadiger * [[28 ogustus|28]] - Harald V van Nôorweegn (89), keunienk van [[Nôorweegn]] * [[31 ogustus|31]] - Édouard Balladur (97), Fransche polletieker * [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker * [[31 ogustus|31]] - Ada Yonath (87), [[Israël]]ische scheikundige, [[Nobelprys]]winnoaresse ; september * [[17 september|17]] - Chris Boni (90), Vlamsche actrice * [[24 september|24]] - Hedwig Speliers (91), West-Vlamsche dichter * [[30 september|30]] - Paulien Cornelisse (50), Hollandsche schryfster en cabaretier ; oktober * [[5 oktober|5]] - Jim Bakker (86), Amerikoansche tv-evangelist * [[17 oktober|17]] - Maarten Spanjer (73), Hollandsche acteur en schryver * [[20 oktober|20]] - Bram van Erkel (94), Hollandsche tv-regisseur en -presentateur * [[21 oktober|21]] - [[Jozef Deleu]] (89), West-Vlamsche dichter en schryver * [[22 oktober|22]] - Claude Cohen-Tannoudji (93), Fransche nateurkundige en Nobelpryswinnoar * [[25 oktober|25]] - Rudi Fuchs (84), Hollandsche kunsthistoricus {{commonscat|2026}} [[Categorie:2020-2029]] qy0nxpux8oyv2wsnp2ca06gb9lxs31t 328865 328853 2026-10-31T14:31:59Z Vluvlu 31944 /* Gestorvn */ 328865 wikitext text/x-wiki <div class="center">[[2023]] - [[2024]] - [[2025]] - '''2026''' - [[2027]] - [[2028]] - [[2029]]</div> 't Joar '''2026''' is e geweun joar die begunt ip e [[dunderdag]] in de [[Gregorioansche kalender]]. 't Is 't 26e joar van 't 3e millennium en van d' 21e êeuwe en 't zeevnste joar van 't decennium 2020-2029. == Gebeurtenissn == ;januoari * [[1 januoari|1]] - [[Bulgareye]] voert den [[euro]] in en komt den 21e lidstoat van d' eurozone. * 1 - [[Cyprus]] pakt 't voorzitterschap van de Road van d' Europeesche Unie over. * 1 - In 't [[Zwitserland|Zwitsers]] ski-oord Crans-Montana valln te minste 40 dooie deur e brand in e bar (Le Constellation). * [[3 januoari|3]] - De [[Verênigde Stoatn]] voern luchtanvalln uut ip [[Venezuela]] en arresteern de Venezoloansche president [[Nicolás Maduro]]. * [[7 januoari|7]] - In Minneapolis, [[Minnesota]], [[Verênigde Stoatn]], schiet een ICE-agent (U.S. Immigration and Customs Enforcement) e 37-joarige Amerikoansche vrouwe dôod. In de doaripvolgnde doagn breekn hevige protestn uut over 't incident. * [[10 januoari|10]] - D' [[Iran|Iraneesche]] protestn teegn 't islamitisch regime, die ip 28 december 2025 begost zyn, wordn heviger. 't Internet is al verschillige doagn ofgeslootn. Doarom is 't moeilik vor informoasje deure te krygn vanuut Iran. * [[18 januoari|18]] - Achter dat den Amerikoansche president Trump gedreigd hèt met extra invoerheffiengen vo landn die [[Groenland]] militair willn steunn, verkloarn acht betrokkn Europeesche landn gezoamelik dat de dreigienge van Trump vo Groenland t' annexeern e gevoarlike negatieve spiroal riskeert en de transatlantische betrekkiengn oundermynt. * 18 - In Adamuz, in 't zuudn van [[Spanje]], in de provinsje [[Andalusië]], zyn 2 hogesnelheidstreings ountspoord. Der valln minstns 42 dôoie en mêer of 150 gekwetste. * [[19 januoari|19]]-[[23 januoari|23]] - 't 56e World Economic Forum wordt g'houdn in Davos, [[Zwitserland]]. * [[22 januoari|22]] - In de marge van 't World Economic Forum in Davos hèn de leiders van e 20-tal landn 't handvest van de Vredesroad (''Board of Peace'') van den Amerikoansche president [[Donald Trump]] oundertêkend. De mêeste Europeesche landn doen der nie an mee. D' organisoasje is deur Trump ipgericht vo de vredeshandhoavienge over hêel de weireld te bevordern. * [[27 januoari|27]] - D' [[Europeesche Unie]] en [[Indië]] sluutn e vryhandelsoverêenkomst achter bykan twientig joar ounderhandeln. ;februoari * [[5 februoari|5]] - Der komt een ende an 't 'New START-verdrag', die strategische kernwoapns tusschn de Verênigde Stoatn en Rusland beperkt. * [[6 februoari|6]] t/m [[22 februoari|22]] - De 25ste Olympische Wienterspeeln wordn g'houdn in [[Milaan]] en Cortina d'Ampezzo, [[Itoalië]]. * [[8 februoari|8]] - Portugeesche presidentsverkiezienge: de socialistische kandidoat António José Seguro wordt verkoozn tout president van [[Portugal]]. * [[12 februoari|12]] - Achter 613 doagn ounderhandeln, krygt 't [[Brussels Hoofdstedelik Gewest]] e nieuwe regerienge. Twêe doagn loater wordt 't beëdigd en Boris Dilliès ([[MR]]) wordt de nieuwe minister-president. * [[19 februoari|19]] - Den [[Grôot-Brittannië|Britschn]] ex-prins Andrew Mountbatten-Windsor wordt ip zyn landgoed in Sandringham g'arresteerd deur de poliesje, omdat 'n dervan verdacht wordt dat ie een ambtsmisdryf zou gepleegd hèn. * [[23 februoari|23]] - [[Holland]] krygt e nieuwe regerienge: 't minderheids[[kabinet-Jetten]], bestoande uut [[D66]], [[VVD]] en [[CDA]]. * [[26 februoari|26]] - De regerienge van [[Pakistan]] verkloart den oorlog an de Taliban in [[Afghanistan]]. * [[28 februoari|28]] - De Verênigde Stoatn en Israël lanceern anvalln ip [[Iran]], woarby verschillige hoge Iroansche functionoarissn gedôod wordn, woarounder den hoogste leider Ali Khamenei. Iran lanceert vergeldiengsanvalln teegn Amerikoansche militaire boasissn in de Golf. ;moarte * [[2 moarte|2]] - De [[Libanon|Libaneesche]] militante groep Hezbollah lanceert anvalln teegn Israël os vergeldienge vo de môord ip den Iroanschn Ipperste Leider, Ali Khamenei. * [[9 moarte|9]] - D' Iroansche elite hèt Mojtaba Khamenei, de zeune van de vermôorde ayatollah Ali Khamenei, gekoozn ols nieuwe hoogste leider van 't land. * [[13 moarte|13]] - D' Amerikoansche luchtmacht voert e grôotschoalig bombardement uut ip 't eiland Kharg, 't belangrykste olie-exportknooppunt van Iran in de [[Perzische Golve]]. * [[24 moarte|24]] - 't Iroans ministerie van Buutnlandsche Zoakn lat per brief weetn an de [[Verênigde Noaties]] da scheepn die nie geboundn zyn an de Verênigde Stoatn of Israël, deur de [[Stroate van Hormuz]] kunn voarn. * 24 - Parlementsverkieziengn in 't Keunienkryk [[Denemarkn]]: De coaliesje van premier Mette Frederiksen verliest heur mêerderheid in 't parlement. ;april * [[1 april|1]] - NASA lanceert d' Artemis II-missie, d' êerste bemande vlucht noa de [[moane]] sedert Apollo 17 in 1972. * [[7 april|7]] - Achter een ultimoatum van den Amerikoansche president Trump over de Stroate van Hormuz, kommn de Verênigde Stoatn en Iran overêen met e woapnstilstand van twêe weekn via bemiddelienge van [[Pakistan]]. * [[8 april|8]] - Israël voert de bombardementn ip Hezbollah in Libanon ip. Der valln e goeie 300 dôo en mêer of duusd gekwetste. * [[10 april|10]] - De bemannienge van Artemis II kêert mè succes were noa d' [[eirde (planete)|eirde]] en stort veilig nere in de [[Stilln Oceoan]] dichte by San Diego. * [[12 april|12]] - Parlementsverkieziengn in [[Hongareye]]: D' Hongoarsche oppositiepartie Tisza, ounder leidienge van Peter Magyar, wint de verkieziengn, woarmee dat er een ende komt an 16 joar Fidesz-KDNP-regerienge van premier Viktor Orbán. * [[19 april|19]] - Parlementsverkieziengn in [[Bulgareye]]: Progressief Bulgareye, de coaliesje van ex-president Rumen Radev, wint de verkieziengn mè 44% van de stemmn en e mêerderheid van de zetels. ;meie * [[1 meie|1]] - De Verênigde Arabische Emiroatn verloatn den OPEC, achter zes decennia lidmoatschap. * [[12 meie|12]] - [[16 meie|16]] - 't Euroviezje Songfestival 2026 wordt g'houdn in [[Weenn]], Ôostnryk. De Bulgoarsche Dara wint mè 't liedje "Bangaranga". 't Is den êerste ki da [[Bulgareye]] 't festival wint. * [[16 meie|16]] - De Weireldgezoundheidsorganisoasje (WHO) roept een ebola-uutbroak in de [[Democroatische Republiek Congo]] en Oeganda uut tout een internationale nôodsituoasje ip gebied van de volksgezoundheid. * [[20 meie|20]] - De [[Verênigde Stoatn]] kloagn de vroegere [[Cuba|Cuboansche]] president Raúl Castro (94) an vo zyn rolle by 't nereschietn van twi vliegers van e Cuboans-Amerikoansche humanitaire organisoasje in 1996. * [[22 meie|22]] - By een ountploffienge van [[goaze]] in e koolmyne in Shanxi, [[China]], zyn te minste 90 mynwerkers gestorvn. * [[26 meie|26]] - E schoolbus mè lêerliengn van e schole vo buutngeweun ounderwys in [[Buggenhout]], rydt teegn e slagboom en komt in botsienge met e tring. Der valln vier dôo, twi joungers, de chauffeur en de begeleidster. ;juni * [[8 juni|8]] - E zwoare [[eirdbevienge]] met e kracht van 7,8 ip de [[schoale van Richter]] treft de [[Filipynn]], de sterkstn van 't land sedert 1990. * [[11 juni|11]] - 't 23e [[Weireldkampioenschap foetbol]] goat deure van 11 juni t/m 19 juli in [[Canada]], [[Mexico]] en de [[Verênigde Stoatn]]. * [[12 juni|12]] - Elon Musk wordt den êerste biljonair ter weireld achter da zyn ruumtevoartbedryf SpaceX g'introduceerd wordt ip de beurze. * [[15 juni|15]] - De Verênigde Stoatn en Iran moakn e vorlopig akkôord bekend vo den Iranoorlog te beëndign en de [[Stroate van Hormuz]] t' heropenn. * [[17 juni|17]] - Zwoare hittegolve in West- en Zuud-Europa, die in België deurt van 17 juni toet 29 juni. * [[21 juni|21]] - De rechtsche kandidoat Abelardo de la Espriella wint de presidentsverkieziengn in [[Colombia]]. * [[22 juni|22]] - Keir Starmer makt zyn oentslag bekend als êerste minister van 't [[Verênigd Keunienkryk]]. * [[24 juni|24]] - E zwoare eirdbevienge met e kracht van 7,5 ip de [[schoale van Richter]] treft [[Venezuela]]. ;juli * [[1 juli|1]] - De Hollandsche partyen [[GroenLienks]] en [[Party van de Arbeid (Holland)|Party van de Arbeid]] fusioneren ounder de noame [[Progressief Holland]] (PRO). * [[4 juli|4]] - [[9 juli|9]] - Stoatsbegroavienge van Ali Khamenei, den hoogste leider van Iran die binst den Iranoorlog vermôord wierd. * [[7 juli|7]] - [[8 juli|8]] - De NAVO-top van 2026 goat deure in Ankara, [[Turkeye]]. * [[10 juli|10]] - 't Zuudn van Europa oendergoat een uutzoenderlike hittegolve. By zwoare nateur-en busbrandn in en roend 't Zuud-Spoans bergdorp Bédar (Almería), stervn 13 menschn, woaroender drie Belgn. * [[12 juli|12]] - Zwoare brand in 't Bus van Fontainebleau, dichte by Parys. D' Autoroute du Soleil, de drukke boane noa 't zuudn van Vrankryk, wordt ofgeslootn. * [[19 juli|19]] - Finalle van 't [[Weireldkampioenschap foetbol|WK foetbal]] 2026: Spanje versloat titelverdediger Argentinië met 1–0 in de verlengienge en verovert doarmee achter 16 joar zyn twêede weireldtitel. * [[20 juli|20]] - Andy Burnham wordt deur keunienk Charles III benoemd toet premier van 't [[Verênigd Keunienkryk]], als ipvolger van Keir Starmer. ;ogustus * [[7 ogustus|7]] - [[Saoedi-Arabië]], [[Turkeye]] en [[Pakistan]] sluutn een defensiepact ('t [[Mekka]]pact). * [[14 ogustus|14]]-[[31 ogustus]] - Zware brand ip de [[Hoge Veenn]]. * [[26 ogustus|26]] - Grôte overstromienge in [[Nepal]] en [[Tibet]]. ; september * [[22 september|22]] - Akkôord tuss'n de [[Verênigde Stoaten van Amerika|Verênigde Stoaten]], [[Groenland]] en [[Denemarkn]]. ; oktober * [[7 oktober|7]] - E [[eirdbevienge]] met e kracht van 1,9 in [[Ruuslee]]. * [[25 oktober|25]] - De lienkse Lula wint de [[Brazilië|Brazilioanse]] presidentsverkieziengn van de rechtse Bolsonaro jr. * [[27 oktober|27]] - De verkieziengn vô 't [[Israël]]ische parlement de Knesset wordn gewonn deur 't blok van premier Netanyahu. ; november * [[15 november|15]] - [[Jurgen Vanlerberghe]] ([[Vooruit]]) wordt gouverneur van [[West-Vloandern]]. == Gestorvn == ;januoari * [[4 januoari|4]] - Kamiel Dierckx (84), Vlamschn basketter * [[8 januoari|8]] - Astrid Roemer (78), Surinoams-Hollandsche schryfster * 8 - Wim Van Belleghem (62), West-Vlamsche roeier * [[17 januoari|17]] - Rita Smets (96), Vlamsche actrice * [[19 januoari|19]] - Valentino Garavani (93), Italioansche modeountwerper * [[30 januoari|30]] - Catherine O'Hara (71), Canadees-Amerikoansche actrice ;februoari * [[2 februoari|2]] - Chris Van den Abeele (61), Vlamsche journalist * [[4 februoari|4]] - François Beukelaers (88), Vlamschn acteur en zanger * [[11 februoari|11]] - Cees Nooteboom (92), Hollandsche schryver * 11 - James Van Der Beek (48), Amerikoanschn acteur * [[15 februoari|15]] - Robert Duvall (95), Amerikoanschn acteur * [[16 februoari|16]] - Billy Steinberg (74), Amerikoansche liedjesschryver * [[17 februoari|17]] - Jesse Jackson (84), Amerikoansche predikant, polletieker en burgerrechtnactivist * [[21 februoari|21]] - Koos Postema (93), Hollandsche radio- en tv-presentateur * [[27 februoari|27]] - Neil Sedaka (86), Amerikoansche zanger * [[28 februoari|28]] - Ali Khamenei (86), ayatollah en ipperste leider van Iran ;moarte * [[1 moarte|1]] - Gary Walker (Gary Leeds) (83), Amerikoanschn drummer en zanger * [[6 moarte|6]] - Jan Lenferink (80), Hollandsche radio- en tv-moaker * [[10 moarte|10]] - Luc Van der Kelen (77), Vlamsche journalist * [[22 moarte|22]] - Lionel Jospin (88), Fransche polletieker ;april * [[11 april|11]] - Sonja Barend (86), Hollandsche tv-presentatrice * [[17 april|17]] - Nathalie Baye (77), Fransche actrice * [[19 april|19]] - Desmond Morris (98), Iengelsche zoöloog, publicist, kunstschilder en tv-presentateur ;meie * [[5 meie|5]] - Hans Otten (55), Vlamsche presentateur, tv- en radiomoaker * [[18 meie|18]] - Étienne Davignon (93), Belgische diplomoat, polletieker en oundernemer * [[22 meie|22]] - Paul Weenen (89), West-Vlamschn basketter * [[26 meie|26]] - Martine Prenen (62), Vlamsche presentatrice en journaliste ;juni * [[3 juni|3]] - Margriet Hermans (72), Vlamsche zangeresse, actrice, tv-presentatrice en politica * [[10 juni|10]] - Wim T. Schippers (83), Hollandsche programmoaker, stemacteur, schryver en kunstnoare * [[11 juni|11]] - David Hockney (88), Iengelsche kunstschilder * [[18 juni|18]] - François Englert (93), Belgische fysicus en Nobelpryswinnoare ;juli * [[1 juli|1]] - [[Roger Vangheluwe]] (89), West-Vlamsche gêestelikn * [[8 juli|8]] - Bonnie Tyler (75), [[Wales|Welshe]] zangeresse * [[11 juli|11]] - Lindsey Graham (71), Amerikoansche polletieker * [[13 juli|13]] - Sam Neil (78), Nieuw-Zêelandschn acteur en regisseur * [[20 juli|20]] - Kevin Keegan (75), Iengelsche foetballist en trainer * [[24 juli|24]] - Ida d'Hooghe (94), Vlamsche omroepster * [[31 juli|31]] - Jerney Kaagman (79), Hollandsche zangeresse ;ogustus * [[6 ogustus|6]] - Peter Faber (82), Hollandsche acteur * [[12 ogustus|12]] - Jacques Wallage (79), Hollandsche polletieker * [[25 ogustus|25]] - Dolly Parton (80), Amerikoansche zangeresse * [[27 ogustus|27]] - Ratko Mladić (84), [[Bosnië-Herzegovina|Bosnisch-Servisch]] generoal en ôorlogsmisdoadiger * [[28 ogustus|28]] - Harald V van Nôorweegn (89), keunienk van [[Nôorweegn]] * [[31 ogustus|31]] - Édouard Balladur (97), Fransche polletieker * [[31 ogustus|31]] - Elco Brinkman (78), Hollandsche polletieker * [[31 ogustus|31]] - Ada Yonath (87), [[Israël]]ische scheikundige en [[Nobelprys]]winnoaresse ; september * [[17 september|17]] - Chris Boni (90), Vlamsche actrice * [[24 september|24]] - Hedwig Speliers (91), West-Vlamsche dichter * [[30 september|30]] - Paulien Cornelisse (50), Hollandsche schryfster en cabaretier ; oktober * [[5 oktober|5]] - Jim Bakker (86), Amerikoansche tv-evangelist * [[17 oktober|17]] - Maarten Spanjer (73), Hollandsche acteur en schryver * [[20 oktober|20]] - Bram van Erkel (94), Hollandsche tv-regisseur en -presentateur * [[21 oktober|21]] - [[Jozef Deleu]] (89), West-Vlamsche dichter en schryver * [[22 oktober|22]] - Claude Cohen-Tannoudji (93), Fransche nateurkundige en Nobelpryswinnoar * [[25 oktober|25]] - Rudi Fuchs (84), Hollandsche kunsthistoricus * [[28 oktober|28]] - Roeland Van Walleghem (77), West-Vlamsche polletieker * [[30 oktober|30]] - William Nordhaus (85), Amerikoansche econoom en en Nobelpryswinnoar {{commonscat|2026}} [[Categorie:2020-2029]] lrkdqja37kdpkgc17zdgxrpn63inhqk Dries van Agt 0 29702 328868 328799 2026-10-31T14:36:22Z Vluvlu 31944 328868 wikitext text/x-wiki [[Ofbeeldienge:Tweede Kamer debat over kabinetscrisis premier Van Agt aan het woord, close, Bestanddeelnr 932-1582.jpg|thumb|Dries van Agt]] '''Dries van Agt''' ([[Geldrop]], 2 februoari [[1931]] - [[Nymeegn]], 5 februoari [[2024]]) was e [[Holland]]sche rechtsgelêerde, diplomoat en polletieker van de partyen [[KVP]] en [[CDA]]. Van [[1977]] tot [[1982]] wast ie premier. Ie wast hôogleroare [[strafrecht]] an de [[Katholieke Universiteit Nymeegn]]. Van 1971 tot 1977 wast ie minister van Justitie in de kabinettn [[kabinet-Biesheuvel I|Biesheuvel I]] en [[kabinet-Biesheuvel II|Biesheuvel II]] asôok in 't [[kabinet-Den Uyl]]. In 't loatste kabinet wast ie ôok vicepremier. Van 19 december 1977 tot 4 november 1982 wast ie premier (êeste minister) van Holland (kabinettn Van Agt I, II en III). In 1982 wast ie ôok minister van Buutnlandse Zoakn. Van 1983 tot 1987 wast ie [[Commissoaris van de Keuniginne]] van [[Nôord-Broabant]]. Vanof 1987 wast ie ambassadeur van de [[Europese Gemêenschap]] in [[Japan]] (tot 1990) en doarnoa in de [[Verênigde Stoaten van Amerika]] (tot 1995). Loater wast ie actief vô de [[Palestyn'n]]. == Externe koppelienge == * [https://www.parlement.com/biografie/mr-aam-dries-van-agt Mr. A.A.M. (Dries) van Agt], Parlement.com {{Hollandsche premiers}} {{DEFAULTSORT:Agt, Dries van}} [[Categorie:CDA-polletieker]] [[Categorie:Hollandsche gouverneur]] [[Categorie:Hollandsch minister]] [[Categorie:Hollandsch parlementslid]] [[Categorie:Hollandsch premier]] [[Categorie:Hollandsche weetnschapper]] [[Categorie:Activist]] [[Categorie:Diplomoat]] [[Categorie:Rechtsgelêerde]] [[Categorie:Nymeegn]] 111nvrxxawy5cly5rl7ibbtqaspwe4q Hugo de Jonge 0 29731 328866 328795 2026-10-31T14:34:46Z Vluvlu 31944 328866 wikitext text/x-wiki [[Ofbeeldienge:EPP Summit, 20 June 2019 (48097642061).jpg|thumb|Hugo de Jonge (2019)]] '''Hugo de Jonge''' ([[Bruinisse]], 26 september [[1977]]) is e [[Holland]]sche polletieker van de party [[CDA]]. Sedert 2024 ist ie [[Commissoaris van de Keunienk]] van [[Zêeland]]. Anvankelik stound ie in 't ounderwys. Van 2010 tot 2017 wast ie scheepn van [[Rotterdam]]. Van 2017 tot 2022 wast ie minister van Volksgezoundheid, Welzyn en Sport asôok vicepremier van 't [[kabinet-Rutte III]]. Vervolgens wast ie van 2022 tot 2023 minister van Volksuusvestienge en Ruumtelike Ordenienge en van 2023 tot 2024 minister van Binnlandse Zoakn en Keunienkryksreloaties in 't [[kabinet-Rutte IV]]. Sedert 15 september 2024 ist ie Commissoaris van de Keunienk van Zêeland, as ipvolger van [[Han Polman]]. == Externe koppelienge == * [https://www.parlement.com/biografie/hm-hugo-de-jonge H.M. (Hugo) de Jonge], Parlement.com {{DEFAULTSORT:Jonge, Hugo de}} [[Categorie:CDA-polletieker]] [[Categorie:Hollandsche gouverneur]] [[Categorie:Hollandsch minister]] [[Categorie:Hollandsch scheepn]] [[Categorie:Zêeland]] [[Categorie:Rotterdam]] [[Categorie:Schouwn-Duyveland]] 7hr9exnt1amgqqx9d1jkf6uvcs04pbt