Vükiped vowiki https://vo.wikipedia.org/wiki/Cifapad MediaWiki 1.47.0-wmf.8 first-letter Nünamakanäd Patikos Bespik Geban Gebanibespik Vükiped Bespik dö Vükiped Ragiv Ragivibespik Sitanuns Bespik dö sitanuns Samafomot Samafomotibespik Yuf Yufibespik Klad Kladibespik TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk Mérida (Spanyän) 0 6146 3338687 3287562 2026-06-26T21:13:33Z Łukasz Winek 10785 + 3338687 wikitext text/x-wiki {{Zifataib|län = [[Spanyän]]}} '''Mérida''' binon cifazif provina: [[Badajoz]] in [[Spanyän]]. Sürfat ela Mérida binon mö 865,6 [[km²]]. Mérida labon belödanis 60 225 (2025). == Svistazifs == Mérida labon [[svistazif]]is 3: * {{Stän|MEX}} [[Mérida (Mäxikän)|Mérida]], [[Mäxikän]] * {{Stän|VEN}} [[Mérida (Venesolän)|Mérida]], [[Venesolän]] * {{Stän|ESP}} [[Totana]], [[Spanyän]] [[Klad:Cifazifs in Spanyän]] [[Klad:Zifs]] [[Klad:Zifs in Spanyän]] hhpfcq2gq6tjww6atlv4kzunye7d21p Chimalhuacan 0 6426 3338678 3272466 2026-06-26T18:12:58Z ProtoplasmaKid 13245 3338678 wikitext text/x-wiki {{Zifataib}} [[Ragiv:Guerrero Chimalli - 2026 - 01.jpg|thumb|right|280px|Chimalhuacan]] '''Chimalhuacan''' binon zif in tat: México, in [[Mäxikän]]. Chimalhuacan labon belödanis 686 389 (2005) [[Klad:Zifs]] [[Klad:Zifs in Mäxikän]] 3u4qrqi92a89ta8q5o3whsexu4iutss Réimech 0 7294 3338683 3269776 2026-06-26T20:55:47Z Łukasz Winek 10785 + 3338683 wikitext text/x-wiki {{Zifataib}} '''Réimech''' ([[deutänapük]]o: '''Remich''') binon zif in [[Luxämburgän]]. Sürfat ela Réimech binon mö 5,29 [[km²]]. Réimech labon belödanis 4 149 (2025). == Svistazifs == Réimech labon [[svistazif]]is 1: * {{Stän|FRA}} [[Bessan]], [[Fransän]] {{DEFAULTSORT:Reimech}} [[Klad:Zifs]] [[Klad:Zifs in Luxämburgän]] 42pcfe98gjmsnrtciqqwgpa5507ldng Montegiardino 0 8310 3338684 3297963 2026-06-26T20:57:28Z Łukasz Winek 10785 + 3338684 wikitext text/x-wiki {{Zifataib|län = [[Sanmarinän]]}} '''Montegiardino''' binon zif in [[Sanmarinän]]. Sürfat ela Montegiardino binon mö 3,31 [[km²]]. Montegiardino labon belödanis 1 004 (2025). == Svistazifs == Montegiardino labon [[svistazif]]is 1: * {{Stän|FRA}} [[Bléré]], [[Fransän]] {{ZifsSanmarinän}} [[Klad:Zifs]] [[Klad:Zifs in Sanmarinän]] ozt3bweekyk2vcjmk9tcsp49551o406 Bradford-on-Avon 0 32333 3338685 3300893 2026-06-26T21:05:41Z Łukasz Winek 10785 + 3338685 wikitext text/x-wiki {{Zifataib|län = [[Regän Pebalöl]]|tat = [[Linglän]]}} '''Bradford-on-Avon''' binon zif in grafän: [[Wiltshire]], in [[Linglän]]. Bradford-on-Avon labon belödanis 10 405 (2021). == Svistazifs == Bradford-on-Avon labon [[svistazif]]is 2: * {{Stän|DEU}} [[Norden]], [[Deutän]] * {{Stän|FRA}} [[Sully-sur-Loire]], [[Fransän]] {{ZifsWiltshireLinglän}} [[Klad:Zifs]] [[Klad:Zifs in Linglän]] hnqfrpgivrrp5mwc71xjsbd85bnalb7 Stevenage 0 43768 3338682 3301500 2026-06-26T20:53:52Z Łukasz Winek 10785 + 3338682 wikitext text/x-wiki {{Zifataib|län = [[Regän Pebalöl]]|tat = [[Linglän]]}} '''Stevenage''' binon zif in grafän: [[Hertfordshire]], in [[Linglän]]. Stevenage labon belödanis 91 774 (2024). == Svistazifs == Stevenage labon [[svistazif]]is 4: * {{Stän|FRA}} [[Autun]], [[Fransän]] * {{Stän|DEU}} [[Ingelheim am Rhein]], [[Deutän]] * {{Stän|KAZ}} [[Jümkent]], [[Kasakän]] * {{Stän|ZWE}} [[Kadoma (Zimbabiyän)|Kadoma]], [[Zimbabiyän]] {{ZifsHertfordshireLinglän}} [[Klad:Zifs]] [[Klad:Zifs in Linglän]] nxmrxalx1zia2ud6yf5pmvk7f2hnvvd Aylesbury 0 116657 3338686 3300866 2026-06-26T21:07:50Z Łukasz Winek 10785 + 3338686 wikitext text/x-wiki {{Zifataib|län = [[Regän Pebalöl]]|tat = [[Linglän]]}} '''Aylesbury''' binon cifazif grafäna: [[Buckinghamshire]], in [[Linglän]]. Aylesbury labon belödanis 63 273 (2021). == Svistazifs == Aylesbury labon [[svistazif]]is 1: * {{Stän|FRA}} [[Bourg-en-Bresse]], [[Fransän]] {{ZifsBuckinghamshireLinglän}} [[Klad:Zifs]] [[Klad:Zifs in Linglän]] f8mwfkkf9ljxrudriexqox8csq8tw1f Meladiabs 0 247309 3338690 3171438 2026-06-27T07:34:19Z Łukasz Winek 10785 3338690 wikitext text/x-wiki '''Meladiabs''' (The Sea Devils) binon konot kilid se säsun zülid de televidalekoned „[[Dokan Kim]]". Päbroadon ün [[1972]], vü febul 26 e prilul 1, labü näijenots mäl. Pälauton fa [[Malcolm Hulke]], e Dokan päpledom fa [[Jon Pertwee]]. [[Klad:Dokan Kim]] p2q0i39v4q9h9fbe2ywigyqfpf6a02l Monzón 0 252072 3338681 3287554 2026-06-26T20:50:35Z Łukasz Winek 10785 + 3338681 wikitext text/x-wiki {{Zifataib|län = [[Spanyän]]}} '''Monzón''' binon cifazif provina: [[Laragonän]] in [[Spanyän]]. Sürfat ela Monzón binon 155,01 km². Monzón labon belödanis 18 525 ([[2025]]). == Svistazifs == Monzón labon [[svistazif]]is 2: * {{Stän|ESP}} [[Barcelona]], [[Spanyän]] * {{Stän|FRA}} [[Muret]], [[Fransän]] [[Klad:Zifs]] [[Klad:Zifs in Huesca]] [[Klad:Zifs in Spanyän]] l8bi3p5kd49zdfcqcc0w2qcsejixkf4 Most di el Peladon 0 252465 3338699 3171443 2026-06-27T11:44:12Z Łukasz Winek 10785 3338699 wikitext text/x-wiki '''Most di el Peladon''' (The Monster of Peladon) binon konot folid se säsun degbalid de televidalekoned „[[Dokan Kim]]". Päbroadon ün [[1974]], vü mäzul 23 e prilul 27, labü näijenots mäl. Pälauton fa [[Brian Hayles]], e Dokan päpledom fa [[Jon Pertwee]]. [[Klad:Dokan Kim]] dty7ks1uz8qbkbo6v2z9qcyqai0e0yg Meb Dalekas 0 253864 3338660 3171436 2026-06-26T14:18:15Z Łukasz Winek 10785 3338660 wikitext text/x-wiki '''Meb Dalekas''' (Remembrance of the Daleks) binon konot balid se säsun teldeglulid de televidalekoned „[[Dokan Kim]]". Päbroadon ün [[1988]], vü tobul 5 e tobul 26, labü näijenots fol. Pälauton fa [[Ben Aaronovitch]], e Dokan päpledom fa [[Sylvester McCoy]]. [[Klad:Dokan Kim]] 2cy9siwi34fqqeqgtrm8fe8uz4w9fgh Tadeusz Bradecki 0 257834 3338688 3289452 2026-06-27T05:27:07Z Kggucwa 6324 2022 yanul 23 3338688 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Tadeusz Bradecki''' (pemotöl tü [[1955]] [[yanul 2]] in [[Zabrze]] – edeadöl tü [[2022]] [[yanul 23]]) äbinom dramatan bioskopik, teatöpik e televidik; e teatirejidan [[Polän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0102940/ Tadeusz Bradecki su IMDb] * [http://www.filmpolski.pl/fp/index.php?osoba=111927 Tadeusz Bradecki su FilmPolski.pl] * [https://www.filmweb.pl/person/Tadeusz+Bradecki-8745 Tadeusz Bradecki su Filmweb] {{DEFAULTSORT:Bradecki, Tadeusz}} [[Klad:Moteds ün 1955]] [[Klad:Deadams ün 2022]] [[Klad:Dramatans Polänik]] [[Klad:Teatirejidans Polänik]] 43zs6tmfpt5wu3nvjghnbjpinu3mu1k 3338689 3338688 2026-06-27T05:37:14Z Kggucwa 6324 . 3338689 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Tadeusz Bradecki''' (pemotöl tü [[1955]] [[yanul 2]] in [[Zabrze]] – edeadöl tü [[2022]] [[yanul 23]]) äbinom dramatan bioskopik, teatöpik e televidik; e teatirejidan [[Polän]]ik. [[File:Tadeusz Bradecki memorial.jpg|thumb|]] == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0102940/ Tadeusz Bradecki su IMDb] * [http://www.filmpolski.pl/fp/index.php?osoba=111927 Tadeusz Bradecki su FilmPolski.pl] * [https://www.filmweb.pl/person/Tadeusz+Bradecki-8745 Tadeusz Bradecki su Filmweb] {{DEFAULTSORT:Bradecki, Tadeusz}} [[Klad:Moteds ün 1955]] [[Klad:Deadams ün 2022]] [[Klad:Dramatans Polänik]] [[Klad:Teatirejidans Polänik]] fn8swevkv02b50l4lv9fn1ss6gtolep Madonna 0 258490 3338676 3224907 2026-06-26T18:04:33Z Niegodzisie 26059 /* Labuns */ 3338676 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Madonna Louise Ciccone''' ([[1958]] [[gustul 16]] in [[Bay City (Michigan)|Bay City]]) binof kanitan, dramatan e danüdan [[Lamerikän]]ik. == Labuns == * ''[[Madonna (album)|Madonna]]'' (1983) * ''[[Like a Virgin]]'' (1984) * ''[[True Blue]]'' (1986) * ''[[Who's That Girl]] (1987) * ''[[Like a Prayer]]'' (1989) * ''[[I'm Breathless]]'' (1990) * ''[[Erotica]]'' (1992) * ''[[Bedtime Stories]]'' (1994) * ''[[Evita]]'' (1996) * ''[[Ray of Light]]'' (1998) * ''[[Music]]'' (2000) * ''[[American Life]]'' (2003) * ''[[Confessions on a Dance Floor]]'' (2005) * ''[[Hard Candy]]'' (2008) * ''[[MDNA]]'' (2012) * ''[[Rebel Heart]]'' (2015) * ''[[Madame X]]'' (2019) * ''Confessions II'' (2026) == Yüms plödik == * [https://www.madonna.com/ Pad calofik] * [https://www.imdb.com/name/nm0000187/ Madonna in IMDb] {{Kobädikos|Category:Madonna (enternainer)|Madonna}} {{DEFAULTSORT:Madonna}} [[Klad:Moteds ün 1958]] [[Klad:Dramatans Lamerikänik]] [[Klad:Kanitans Lamerikänik]] [[Klad:Danüdans Lamerikänik]] j1v81ix8vbxni57qqz9967r83nnmxqy Samafomot:Kvip Nula-Seleänas su Volaleköpäd ela FIFA 2026 10 293454 3338659 3338024 2026-06-26T12:23:17Z Łukasz Winek 10785 3338659 wikitext text/x-wiki {| class="noprint" width="100%" |- | <div class="NavFrame" style="clear: both; padding: 2px; border: 1px solid #aaaaaa; text-align: center; border-collapse: collapse; font-size: 95%;"> <div class="NavHead" style="height: 1.8em; font-weight: bold; font-size: 100%; background-color: #efefef">{{Stan|NZL}} Kvip [[Nula-Seleäns|Nula-Seleänas]] – [[Volaleköpäd ela FIFA 2026]]</div> <div class="NavContent" style="font-size: 95%;"> <small>1</small> [[Max Crocombe|Crocombe]]{{•}} <small>2</small> [[Tim Payne (futaglöpädan)|Payne]]{{•}} <small>3</small> [[Francis de Vries|de Vries]]{{•}} <small>4</small> [[Tyler Bindon|Bindon]]{{•}} <small>5</small> [[Michael Boxall|Boxall]]{{•}} <small>6</small> [[Joe Bell (futaglöpädan)|Bell]]{{•}} <small>7</small> [[Logan Rogerson|Rogerson]]{{•}} <small>8</small> [[Marko Stamenić|Stamenić]]{{•}} <small>9</small> [[Chris Wood (futaglöpädan, 1991)|Wood]]{{•}} <small>10</small> [[Sarpreet Singh|Singh]]{{•}} <small>11</small> [[Elijah Just|Just]]{{•}} <small>12</small> [[Alex Paulsen|Paulsen]]{{•}} <small>13</small> [[Liberato Cacace|Cacace]]{{•}} <small>14</small> [[Alex Rufer|Rufer]]{{•}} <small>15</small> [[Nando Pijnaker|Pijnaker]]{{•}} <small>16</small> [[Finn Surman|Surman]]{{•}} <small>17</small> [[Kosta Barbarouses|Barbarouses]]{{•}} <small>18</small> [[Ben Waine|Waine]]{{•}} <small>19</small> [[Ben Old|Old]]{{•}} <small>20</small> [[Callum McCowatt|McCowatt]]{{•}} <small>21</small> [[Jesse Randall|Randall]]{{•}} <small>22</small> [[Michael Woud|Woud]]{{•}} <small>23</small> [[Ryan Thomas (futaglöpädan, 1994)|Thomas]]{{•}} <small>24</small> [[Callan Elliot|Elliot]]{{•}} <small>25</small> [[Lachlan Bayliss|Bayliss]]{{•}} <small>26</small> [[Tommy Smith (futaglöpädan, 1990)|Smith]]{{•}} <small>drätodan:</small> [[Darren Bazeley|Bazeley]] </div> </div><small> <div style="clear: both;"><!--/--></div></small> |}<noinclude> [[Klad:Samafomots - Volaleköpäd ela FIFA 2026]] </noinclude> 74qdwde7r34sp4sppva14oimntfx4i1 Samuel Weems 0 293771 3338657 2026-06-26T12:01:45Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338657 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Samuel A. Weems''' (pämotöl tü [[1936]] [[dekul 12]] in tat: [[Arkansas]] – ädeadöl tü [[2003]] [[yanul 25]]) äbinom lavogan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.armeniapedia.org/w139/index.php?curid=7521 {{PAGENAME}} pö el Armeniapedia] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Weems, Samuel}} [[Klad:Moteds ün 1936]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Lavogans Lamerikänik]] m9tvrl0ribv319qwrhs3wg84ay6dfri Konrad Weichert 0 293772 3338658 2026-06-26T12:07:44Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338658 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Konrad Weichert''' (pämotöl tü [[1934]] [[mäzul 20]] in [[Kauern]] – ädeadöl tü [[2003]] [[febul 8]] in [[Rostock]]) äbinom melan [[Deutän]]ik. Ägetom köni largentik su Lepleds Lümpik yela 1972 ä köni bronsötik su Lepleds Lümpik yela 1968. == Yüms plödik == * [https://www.olympedia.org/athletes/64120 {{PAGENAME}} pö el Olympedia] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Weichert, Konrad}} [[Klad:Moteds ün 1934]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Melans Deutänik]] cpwdwm8gvqsljp2ie3zdi0iumwohioc Elisabeth Welch 0 293773 3338661 2026-06-26T14:27:49Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338661 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Elisabeth Margaret Welch''' (pämotöl tü [[1904]] [[febul 27]] in [[New York (zif)|zif: New York]] – ädeadöl tü [[2003]] [[yulul 15]] in [[London]], [[Regän Pebalöl]]) äbinof filmota⸗, teata⸗ ä televidadramatan äsi kanitan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0919545/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.ibdb.com/broadway-cast-staff/elisabeth-welch-81863 {{PAGENAME}} pö el Internet Broadway Database] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Elisabeth Welch|Elisabeth Welch}} {{DEFAULTSORT:Welch, Elisabeth}} [[Klad:Moteds ün 1904]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Dramatans Lamerikänik]] [[Klad:Kanitans Lamerikänik]] 5jxixlcj34oagtmfdutdc8oqxne440m James Welch (lautan) 0 293774 3338662 2026-06-26T14:34:32Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338662 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''James Phillip Welch Jr.''' (pämotöl tü [[1940]] [[novul 18]] in [[Browning (Montana)|Browning]], [[Montana]] – ädeadöl tü [[2003]] [[gustul 4]] in [[Missoula]]) äbinom lautan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.goodreads.com/author/show/32402.James_Welch James Welch pö el Goodreads] (in Linglänapük) * [https://www.isfdb.org/cgi-bin/ea.cgi?235576 James Welch pö el ISFDB] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Welch, James}} [[Klad:Moteds ün 1940]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Lautans Lamerikänik]] ocuymxsjuc8xduzf877whonyu1z60ty Basil Wells 0 293775 3338663 2026-06-26T14:40:42Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338663 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Basil Eugene Wells''' (pämotöl tü [[1912]] [[yunul 11]] in [[Springboro (Pensülvän)|Springboro]], [[Pensülvän]] – ädeadöl tü [[2003]] [[dekul 23]]) äbinom lautan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://sf-encyclopedia.com/entry/wells_basil {{PAGENAME}} pö el SFE] (in Linglänapük) * [https://www.isfdb.org/cgi-bin/ea.cgi?1159 {{PAGENAME}} pö el ISFDB] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Wells, Basil}} [[Klad:Moteds ün 1912]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Lautans Lamerikänik]] 51gdys1aqnaykvfwlig7ok7n0xyxokz Helmut Wendelborn 0 293776 3338664 2026-06-26T14:47:26Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338664 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Helmut Wendelborn''' (pämotöl tü [[1926]] [[dekul 19]] in [[Lübeck]] – ädeadöl tü [[2003]] [[tobul 24]] id in Lübeck) äbinom bolitan [[Deutän]]ik. {{Kobädikos|Category:Helmut Wendelborn|Helmut Wendelborn}} {{sid|yegäd = bolitans}} {{DEFAULTSORT:Wendelborn, Helmut}} [[Klad:Moteds ün 1926]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Bolitans Deutänik]] n2qfs7hcoghpc3652d5nxpkccylal7x Roman Werfel 0 293777 3338665 2026-06-26T14:56:09Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338665 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Roman Karol Werfel''' (pämotöl tü [[1906]] [[mayul 24]] in [[L'viv]], [[Lukrayän]] – ädeadöl tü yel [[2003]] in [[Regän Pebalöl]]) äbinom bolitan ä gasediman [[Polän]]ik. == Yüms plödik == * [https://web.archive.org/web/20160304193116/http://katalog.bip.ipn.gov.pl/showDetails.do?idx=WE&katalogId=1&subpageKatalogId=1&pageNo=1&nameId=9028&osobaId=31537& {{PAGENAME}} pö el IPN] (in Polänapük, ragivik) {{Kobädikos|Category:Roman Werfel|Roman Werfel}} {{DEFAULTSORT:Werfel, Roman}} [[Klad:Moteds ün 1906]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Bolitans Polänik]] [[Klad:Gasedimans Polänik]] fd2o5unvd4i7931fu0h7b0cj5sezh0m Moe Werner 0 293778 3338666 2026-06-26T15:03:18Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338666 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Maurice Eugene „Moe” Werner''' (pämotöl tü [[1932]] [[mäzul 24]] in [[Spearville]] – ädeadöl tü [[2003]] mäzul 24 in [[Kansas City (Kansas)|Kansas City]], [[Kansas]]) äbinom el ‚American football’ drätodan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.findagrave.com/memorial/7973860/maurice-eugene-werner {{PAGENAME}} pö el Find a Grave] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Werner, Moe}} [[Klad:Moteds ün 1932]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Els American football drätodans Lamerikänik]] n2gmbx6egj1mddmvk5cworgptm8ns00 Peter West (gasediman) 0 293779 3338667 2026-06-26T15:10:19Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338667 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Peter Anthony West''' (pämotöl tü [[1920]] [[gustul 12]] in [[London]] – ädeadöl tü [[2003]] [[setul 2]] in [[Bath]]<ref>[https://www.telegraph.co.uk/news/obituaries/1440480/Peter-West.html ''Peter West''], The Telegraph, 2003 setul 4 (in Linglänapük)</ref>) äbinom gasediman [[Linglän]]ik. == Noets == <references/> {{DEFAULTSORT:West, Peter}} [[Klad:Moteds ün 1920]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Gasedimans Linglänik]] 7tq0q3uuud74lqfa5rqgx3orrdkazni Speedy West 0 293780 3338668 2026-06-26T15:17:13Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338668 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Wesley Webb „Speedy” West''' (pämotöl tü [[1924]] [[yanul 25]] in [[Springfield (Missouri)|Springfield]], [[Missouri]] – ädeadöl tü [[2003]] [[novul 15]] in [[Broken Arrow]]) äbinom gitaran ä musigijafädan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm1403831/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.discogs.com/artist/1230641-Speedy-West {{PAGENAME}} pö el Discogs] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:West, Speedy}} [[Klad:Moteds ün 1924]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Gitarans Lamerikänik]] [[Klad:Musigijafädans Lamerikänik]] 8916uev97fydklcz7q4gr4yuqdfal0p Nancy Whiskey 0 293781 3338669 2026-06-26T17:30:21Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338669 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Nancy Whiskey''' (pämotöl tü [[1935]] [[mäzul 4]] in [[Glasgow]] as: '''Anne Alexandra Young Wilson''' – ädeadöl tü [[2003]] [[febul 1]] in [[Leicester]], [[Linglän]]) äbinom kanitan [[Skotän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0924213/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.discogs.com/artist/635173-Nancy-Whiskey {{PAGENAME}} pö el Discogs] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Whiskey, Nancy}} [[Klad:Moteds ün 1935]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Kanitans Skotänik]] jcrsrn5loqs4zoa11w9xxz652gs6js1 3338670 3338669 2026-06-26T17:30:47Z Łukasz Winek 10785 3338670 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Nancy Whiskey''' (pämotöl tü [[1935]] [[mäzul 4]] in [[Glasgow]] as: '''Anne Alexandra Young Wilson''' – ädeadöl tü [[2003]] [[febul 1]] in [[Leicester]], [[Linglän]]) äbinof kanitan [[Skotän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0924213/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.discogs.com/artist/635173-Nancy-Whiskey {{PAGENAME}} pö el Discogs] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Whiskey, Nancy}} [[Klad:Moteds ün 1935]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Kanitans Skotänik]] q3kixzjn9ie95d60tpchrazgons8uuc Robert Whitby 0 293782 3338671 2026-06-26T17:35:49Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338671 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Robert Lionel Whitby''' (pämotöl tü [[1928]] [[tobul 29]] in [[Kolkata]], [[Lindän]] – ädeadöl tü [[yanul]] [[2003]] in [[Portsmouth]]) äbinom krikätan [[Linglän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.espncricinfo.com/cricketers/robert-whitby-22896 {{PAGENAME}} pö el ESPNcricinfo] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Whitby, Robert}} [[Klad:Moteds ün 1928]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Krikätans]] [[Klad:Krikätans Linglänik]] gnsjkmuw7b6m6apz43dozct4c5qv0n6 Alan White (lautan) 0 293783 3338672 2026-06-26T17:44:05Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338672 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Alan White''' (pämotöl tü [[1924]] [[febul 23]] in [[Hunslet]] – ädeadöl tü [[febul]] [[2003]] in [[Salisbury]]) äbinom lautan ä gasediman [[Linglän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0924430/ Alan White pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://sf-encyclopedia.com/entry/white_alan Alan White pö el SFE] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:White, Alan}} [[Klad:Moteds ün 1924]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Lautans Linglänik]] [[Klad:Gasedimans Linglänik]] f8b6f28wc2sg4u9xwqykdxdwzih6x82 Michael White (krikätan) 0 293784 3338673 2026-06-26T17:51:55Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338673 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''William Michael Eastwood White''' (pämotöl tü [[1913]] [[mayul 22]] in [[London]] – ädeadöl tü [[2003]] [[febul 15]] in [[Guernsey]]) äbinom krikätan [[Linglän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.espncricinfo.com/cricketers/brigadier-mike-white-22924 Michael White pö el ESPNcricinfo] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:White, Michael}} [[Klad:Moteds ün 1913]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Krikätans]] [[Klad:Krikätans Linglänik]] 1cys2e12rbae649roocmz7knni8sic8 Targum 0 293785 3338674 2026-06-26T17:59:54Z Lpoj50 41418 Created by translating the page "[[:en:Special:Redirect/revision/1359721472|Targum]]" 3338674 wikitext text/x-wiki ```txt {{short description|Tradutod Aramaikapükik me gamakons Jüdik}} {{About|tradutod Aramaikapükik Tanaakha|nütons votik|Targum (disambiguation)}} {{Use dmy dates|date=March 2021}} [[Ragiv:Targum.jpg|thumb|320x320px|Tanaakh Hebreik se tsenul 11id me targum, ba duto de [[Tunisän]], petüvöl in [[Lirakän]]: part of [[Schøyen Collection]]]] '''Targum''' ({{langx|arc|תרגום}}, ''interpretation'', ''translation'', ''version''; plürals: '''targumim''') äbinon tradutod primädiko spiköl ela [[Hebrew Bible]] (i panemöl: {{langx|he|תַּנַ״ךְ|''Tana"kh''}}) kel tradutan profesionik ({{lang|arc|מְתוּרגְמָן}} ''mǝṯurgǝmān'') ägedon in pük kösömik loganas ven at no äbinon [[Biblical Hebrew]]. At ävedon nenflitik nilü fin tsenul balid b.K., bi pük kösömik äbinon [[Aramaic]], du Hebreo pägebon te pro skol e godadöm.<ref name="Schühlein 1912">{{cite book|last=Schühlein|first=Franz|year=1912|title=Targum|publisher=Robert Appleton|publication-place=New York}}</ref> Tradutan suemiko äpläadükom tradutodi okik me parafras, klüls e samups, so das ävedon sölot [[sermon]]. Penön targum äbinon primüo pädöböl; tafo, penäds targumik äkomons so vemo as zänod [[first century]].<ref name="Schühlein 1912" /> No äpenons as döbiks fa dils relikös.<ref name="Schühlein 1912" /> Tradits Jüdik posik, primölo me Jüds in [[Nolüda-Mesopotamän]], akceptons penätis targumik, kels nu panemons [[Targum Onkelos]] e [[Targum Jonathan]], as tradutods döbiks me gamakons Hebreik lü Aramaic. Nu, sinif kösömik ela ''targum'' binon penät tradutoda Aramaikapükik Biba. Te [[Yemenite Jews]] dalandons ad gebön targumim liturgiko. As tradutods, targumim klänikumo jäfidons [[Midrash|midrashiki]] interpretati Tanaakha se tim penameka onsik e binons nitedik bi prefidons [[Allegorical interpretation of the Bible|reidods allegorik]] para [[Anthropomorphism|anthropomorphisms]].<ref>{{cite book|last1=Oesterley|first1=WOE|last2=Box|first2=GH|year=1920|title=A Short Survey of the Literature of Rabbinical and Mediæval Judaism|publisher=Burt Franklin|place=New York}}</ref> [[Maimonides]], as sam, noton ati suemiko in el ''[[The Guide for the Perplexed]]''. At binon verat pro targums istsös leterik ed istsös midrashik plänüköls. Yel 1541, [[Elia Levita]] äpenom e äpublikom eli ''Sefer Meturgeman,'' klülon vödis Aramaikapükik valik, kels petüvons in Targums [[Targum Onkelos|Onqelos]], [[Targum Jonathan|Jonathan]], e [[Targum Pseudo-Jonathan|pseudo-Jonathan]].<ref name="JE">[http://www.jewishencyclopedia.com/articles/9864-levita-elijah "Levita, Elijah"], in the 1906 ''Jewish Encyclopedia.''</ref><ref>{{cite book|last=Levita|first=Elia|author-link=Elia Levita|title=Sefer meturgeman|url=https://books.google.com/books?id=9zVGAAAAYAAJ|year=1542}}</ref> Targumim pagebons nu as fonats in edisüns tekakritik Biba (''[[Biblia Hebraica Stuttgartensia]]'' sinifons onis me lübladig '''[[Fraktur|𝔗]]'''). == Gloprims == Nüm {{lang|arc|Targum}} pestabon de [[semitic root]] balid {{script|Hebr|תרגם}} ({{Transliteration|he|trgm}}), e vöd Akkadik {{Lang|akk|targummanu}} sinifon "tradutan, klükan".<ref name="Philip">Philip S. Alexander, (1992) "Targum, Targumim", in ''The Anchor Bible Dictionary'', ed. David Noel Freedman (New York: Doubleday), 6:320–31</ref> Konoton in [[Ezra 4]]:7 "let penöl in Aramaic e petradutöl." Dü sinifön tradutodis Biba, {{lang|arc|targum}} i sinifon reidami pödik me lektüns Biba in [[synagogue]],<ref name="Philip" /> du tradutan Biba pänamon te {{lang|arc|hammeturgem}} (el kel traduton). Pla sinif "tradutön", vöb {{lang|arc|tirgem}} i sinifon "klülon".<ref name="Philip" /> {{lang|arc|Targum}} sinifon "[[Translation|tradutod]]" e arguments u "[[Explanation#Explanations and arguments|explanation|klülad]]".<ref name="Philip" /> == Targumim gretik tel == {{Bible related}} Targumim tel veütikün pro nefs liturgik binons:<ref name="BrotzmanTully2016">{{cite book|author1=[[Ellis R. Brotzman]]|author2=Eric J. Tully|title=Old Testament Textual Criticism: A Practical Introduction|url=https://books.google.com/books?id=FZ7_DAAAQBAJ&pg=PT77|year=2016|publisher=Baker Publishing Group|isbn=978-1-4934-0475-9|page=77}}</ref> * [[Targum Onkelos]] ela [[Torah]] * [[Targum Jonathan]] ela [[Nevi'im]] Targumim tel at panemons in [[Talmud]] Babülonik as ''targum dilan'' ("Targum obik"), gegivöls olesi stitus ofikal. In sinagogs timas Talmüdik, Targum Onkelos päreadon v alternato me Torah, vöseto vöseto, e Targum Jonathan päreadon v alternato me selecting from Nevi'im (i.e., [[haftara]]), do in case of Nevi'im it päpermiton ad tradutön in units of jü vösets kil. Custom at kontinon nu in sinagogs Jüdik Yemenitik. Pla fün publik onik in sinagod, Talmud Babülonik i mentionon targum in konteks fluna studama privik: "Person should always review his portions of scripture along me community, reading scripture twice e targum once" (Berakhot 8a–b). At, i, sinifon Targum Onkelos on reidod publik Torah e Targum Jonathan on haftarot from Nevi'im.{{Citation needed|date=March 2025}} Penäds biblik medievik ela [[Masoretic Text]] suemiko kontänons tekati Hebreik interpolitöl, vöseto vöseto, me ''targumim''. Prat at penana binon vünöl in reidod publik Targuma e in flun ad studön priviko. In penäds at, e in [[Mikraot Gedolot|Bibels rabinik]] jü e including edisün printed telid di Venezia, Targumim päpenons or päprintons me [[Hebrew cantillation|cantillation marks]]. Targumim "ofikal" tel consideredons as eastern (Mesopotamian, called "Babylonian"). Tafo, scholars believe that they, i, originated in [[Syria Palestina]] because of strong linguistic substratum of [[Jewish Palestinian Aramaic]]. Do these targumim äbinons poso "orientalised", substratum belying origins onsik remainon. Ven majority komunitas Jüdik ceased speaking Aramaic in 10th century, reidod publik Targuma, along me Torah e Haftarah, päabandonon in majority komunitas, Yemen being a well-known sexception. Flun privik studama ad review Targum never äbinon entirely relaxed, even ven komunitas Jüdik had largely ceased speaking Aramaic, e Targum never ceased to be major source for [[Jewish exegesis]]. As sam, it serves as major source in Shlomo Yitzhaki's Torah commentary, "[[Rashi]]," e has always been standard fare for [[Ashkenazi Jews]] onward. For reasons at, Jewish editions of Tanakh which include commentaries still almost always printon Targum alongside text, in all Jewish communities. Tafo, later halakhic authorities argued that flun ad privately review ''targum'' might i be met by reading a translation in current vernacular in place of official Targum, or else by studying an important commentary containing midrashic interpretation (especially that of Rashi). ``` ```txt == Targum Ketuvim == Talmud statom klülädo das no targumims ofik päkomponons sekü ats tel üze Torah e Nevi'im te, e das no dabinon targum ofik pro Ketuvim ("Penots"). Nüns Talmuda statoms:<ref>Megilah 3a</ref> {{blockquote|Targum Pentateuka päkomponon fa Onkelos proselit de mids R. Eleazar e R. Joshua. Targum Pröfetas päkomponon fa Jonathan ben Uzziel lä föd Haggai, Zechariah e Malachi,<ref>Jonathan b. Uzziel äbinom disciplan [[Hillel the Elder|Hillela]], igä älabom traditis pedönöl se ons ([[Maharsha]])</ref> e landa Yisraela [jenöfo] äsäkulon üze daläd fa jölts parasangs mul jölts parasangs, e [[Bath Kol]] (vög sula) ädageton e äklamom: "Kio binon at, kel epenom sekretis obik ad menaf?" Jonathan b. Uzziel ästanom e äsagom: "Binob ob, kel epenom sekretis olik ad menaf. Binon zeiliko konödöl olik das no edunob ati pro glür obik u pro glür doma fatas obik, ab pro glür olik edunob ati, das nedif no vagolon in Yisrael." Äsökom poso ad penön [me] targum [sinif ninik] Ketuvim, ab Bath Kol ädageton e äsagom: "Baso!" Kio äbinom kod? Bi dat Mesias peprognosekon in on.<ref>Referot可能的 dö fin [[buk Danela]].</ref>}} Döato, büks mödikums Ketuvim (moükams: Danel e Ezra-Nehemiah, kels bofik kontons dils Aramänapükik) labons targumims, kels originons suemiko se Palestinän no se Mesopotamän. Abs paükons badiko e no äbinons külsümik bi no ädabinon plad fixik in liturgia. Se Palestinän, tradit targuma pro Ketuvim ägeton lü Litaliyän, e se there lü medievik [[Ashkenaz]] e [[Sepharad]]. Targumims Salmas, Proverbs, e Job padokons suemiko as unit, so alseim targumims fol滚 rolils (Esther labon i "[[Targum Sheni|Targum Telid]]" lunikum.) Targum Chronicles binon vemo posik, ba medievik. Paatributon traditodiko ad "Rav Yosef" (sinifön: ya [[Rav Yosef]]<ref>[https://www.daat.ac.il/encyclopedia/value.asp?id1=2842 אנציקלופדיה יהודית דעת: יוסף]</ref> ya Rav [[Yosef bar Hama]]<ref name="daat">[https://www.daat.ac.il/encyclopedia/value.asp?id1=2153 אנציקלופדיה יהודית דעת: תרגום יונתן לנביאים]</ref>). (Targum pro Nevi'im panemon i ba as targum Rav Yosef.<ref name="daat" />) == Targumim votik üze Torah == Dabinons i fömils vesüdik ''targumim'' üze Torah, kels pestabon traditodiko ''Targum Yerushalmi'' ("Targum Yerusalem"), e pepenons in Aramänapük Vesüdik. Bal veütik de ats päflagom seküdotiko as "Targum Jonathan" in versionas peprintöl posikum (do valiks avtörats medievik nemons oni me nem konödik ona). Pöl äsludon in bi brefavöd: printan äinterpretom brefavödi ''TY'' (ת"י) as sinifön ''Targum Yonathan'' (תרגום יונתן) no as konödik ''Targum Yerushalmi'' (תרגום ירושלמי). Sölans nemons at ''targum'' as [[Targum Pseudo-Jonathan]]. Atributön at targum to [[Jonathan ben Uzziel]] kontraditon klülädo traditodi Talmudik (Megillah 3a), kel klülädo atrabuton targumi pro Nevi'im te ad oni, poso statölo das no dabinon targum ofik pro Ketuvim. In sam versionas peprintöl, targum smalikamotik similik pepladon konödiko as ''Targum Yerushalmi''. Targumim Vesüdik üze Torah, u Palestinian Targumim as panemons i, konsistons de kil grups penotas: [[Targum Neofiti]] I, Fragment Targums, e Cairo Geniza Fragment Targums. De ats [[Targum Neofiti]] I binon gretikum. On konsiston de 450 folios kovölo vali bükas Pentateuka, te me vöds damädiks anik. Jenotem penota starton yel 1587 ven censuran [[Andrea de Monte]] (d. 1587) älagom oni ad Ugo Boncompagni — kel jonon fägi sölidik, bi Boncompagni, kel külsümikum binom as [[Pap Gregory XIII]], ädeadom yel 1585. Vat retons mögon insted fa "Giovan Paolo Eustachio romano neophito."<ref>''Studi di biblioteconomia e storia del libro in onore di Francesco Barberi'', ed. Giorgio De Gregori, Maria Valenti – 1976 "(42) Trascrivo una supplica dell'Eustachio al Sirleto : « Giovan Paolo Eustachio romano neophito devotissimo servidor di... (44) « Die 22 mensis augusti 1602. Inventarium factum in domo illustrissimi domini Ugonis Boncompagni posita".</ref> Böfo at de Monte äcensurolo oni bi ädelekom referots mödikumis üze idolatri. Yel 1602 stat Boncompagni ägivom oni ad [[Kolleg Neophytes]], kolleg pro konvertans se Yudav e Islam, jü 1886, ven [[Holy See]] äbuyom oni ko penots votik ven Kollegium äslofom (kel binon kod pro nem penota e designation ona). Äbinon poso pepladon seküdotiko as penot Targum Onkelos jü 1949, ven [[Alejandro Díez Macho]] älogom das difon no smaliko de Targum Onkelos. Pätraduton e pepübon dü yels 1968–79, e poso pabliofon binön veütikum Palestinian Targumimas, bi binon tu lunüko pänüdikün e, ba, balidün i.<ref name="McNamara">McNamara, M. (1972) ''Targum and Testament''. Shannon, Irish University Press.</ref><ref name="Sysling">Sysling, H. (1996) [https://books.google.com/books?id=eg8kJweeplcC Tehiyyat Ha-Metim]. Tübingen, JCB Mohr.</ref> Fragment Targums (formerly panemöl Targum Yerushalmi II) konsistons de smalikamots pedeladöls ad deg penots. De ats P, V e L päpubons balidnaedo yel 1899 fa M Ginsburger, A, B, C, D, F e G yel 1930 fa P Kahle e E yel 1955 fa A Díez Macho. Penots at valik binons tu smaladils ad föfön kio geb onik äbinon, ab bidos binön utos blims bal Targuma penädik u reazils votik smalik another targum. As grup, sharedoms suemiko vüds teologik ko Targum Neofiti, kel äledön to blöf das kanons binön reazils votik that targum.<ref name="McNamara" /><ref name="Sysling" /> [[Cairo Geniza]] Fragment Targums originons se genizah Sinagoga Ben Ezra in Cairo. Labons sümis ko Fragment Targums in dat konsistons de penots smaladiliks mödik kels pejonädons in bal targum-grup. Penots A e E binons bäldikums between Palestinian Targum e padatons lü zü yel velid. Penots C, E, H e Z kontons te pasajs se Genesis, A se Exodus poso MS B kontons vödis se bofik e se Deuteronomium.<ref name="McNamara" /><ref name="Sysling" /> Komunit Samaritanan [[Samaritan Pentateuch#Translations|labon Targum lüönik oka]] ad tekst onik Torah. Targumim votik ädisebons i between Dead Sea Scrolls.<ref>{{cite web|url=http://www.deadseascrolls.org.il/explore-the-archive/search#q='targum'|title=The Dead Sea Scrolls - Browse Manuscripts|website=www.deadseascrolls.org.il|access-date=17 March 2018}}</ref> == Peshitta == {{Main|Peshitta}} [[Peshitta]] binom Bib traditodik Kristänas Surigänik, kels spikons dialektis difik mödik Aramänapüka. Tradut Peshitta palelogon as finik böfo yel 300.<ref name="Williams2001">For the date of translation, see {{cite book|author=Peter J. Williams|title=Studies in the Syntax of the Peshitta of 1 Kings|url=https://books.google.com/books?id=fXC-7dneVTkC&pg=PA2|year=2001|publisher=BRILL|isbn=90-04-11978-7|page=2}}</ref> == Logolös i == * [[Aaron ben Mordecai of Rödelheim]] == Notums == {{reflist}}Tadmor, H., 1991. "On the role of Aramaic in the Assyrian empire", in M. Mori, H. Ogawa and M. Yoshikawa (eds.), Near Eastern Studies Dedicated to H.I.H. Prince Takahito Mikasa on the Occasion of his Seventy-Fifth Birthday, Wiesbaden: Harrassowitz, pp.&nbsp;419–426 == Yüms plänik == === Traduts Linglänapükik targuma === * [[Ecclesiastes]] in ''The Song of Songs and Coheleth'', [[Christian David Ginsburg]] (1857) pages 503–519. * {{cite web|url=http://targum.info/?page_id=8|title=Targum Pseudo-Jonathan and Targum Onkelos|work=Newsletter for Targumic and Cognate Studies|first=John Wesley|last=Etheridge|date=7 September 2013|author-link=John Wesley Etheridge}} * {{cite web|url=http://targum.info/pss/ps1.htm|title=Targum Aramänapükik üze Salmats|first=Edward M|last=Cook|publisher=Targum.info|archive-url=https://web.archive.org/web/20171211052502/http://targum.info/pss/ps1.htm|archive-date=2017-12-11|url-status=live}} * {{cite web|url=http://ccat.sas.upenn.edu/~jtreat/song/targum/|title=Targum Aramänapükik üze Song of Songs (Shir HaShirim)|first=Jay C|last=Treat|publisher=University of Pennsylvania}} * {{cite web|url=http://targum.info/meg/ruth.htm|title=Targum Aramänapükik üze Ruth|first=Samson H|last=Levey|publisher=Targum.info}} * {{cite web|url=http://targuman.org/blog/targum-ruth/targum-ruth-in-english/|title=Targum Ruth in Linglänapük|author-link=Christian M. M. Brady|first=Christian 'Chris' MM|last=Brady|date=18 June 2011|publisher=Targuman}} * {{cite web|url=http://targum.info/meg/tglam.htm|title=Targum Aramänapükik üze Lamentations|author-link=Christian M. M. Brady|first=Christian 'Chris' MM|last=Brady|publisher=Targum.info|author-mask=8}} * [http://tanakh.info Targums Aramänapükik]—Tekst Aramänapükik [http://tanakh.info/gn2-1 Targum Onkelos] e [http://tanakh.info/gn1-1 Targum Samaritanan] me tradut Linglänapükik nulik pro version valik e lüod kritik. === Fonets votik dö targum === * {{cite encyclopedia|url=http://www.jewishencyclopedia.com/view.jsp?artid=67&letter=T|encyclopedia=The Jewish Encyclopedia|title=Targum}} * {{cite web|url=http://cal1.cn.huc.edu/|title=Leksikon Konletik Aramänapüka|publisher=HUC}}—contains critical editions of all the ''targumim'' along with lexical tools and grammatical analysis. * {{cite encyclopedia|url=https://www.newadvent.org/cathen/14454b.htm|title=Targum|encyclopedia=[[Catholic Encyclopedia]]|publisher=New Advent}} * {{cite web|url=http://faur.derushah.com/articlesbyhakhamjosefaur.html#targumim|title=The Targumim and Halakha|format=article|author-link=Jose Faur|first=Jose|last=Faur|publisher=Derushah|access-date=6 August 2008|archive-date=20 July 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080720160655/http://faur.derushah.com/articlesbyhakhamjosefaur.html#targumim|url-status=dead}}, analyzing the status of the Targumim in Jewish law * {{cite NIE|wstitle=Targum|year=1905|short=x}} * [https://www.oxfordbibliographies.com/display/document/obo-9780195393361/obo-9780195393361-0187.xml Targum] at the [https://www.oxfordbibliographies.com/ Oxford Bibliographies] * [https://brill.com/edcollbook/title/8700 Michael Klein on the Targums], [https://brill.com/display/book/edcoll/9789004205215/Bej.9789004202955.i-313_020.xml Kapit Jölid] [''[[sic]]''] at Brill * [https://www.bible-researcher.com/aramaic.html Targums Aramänapükik], at the [https://www.bible-researcher.com/index.html Bible Research] {{Books of the Bible}} {{Authority control}} ``` fc1wzx8l4bjqq1ivfw8rlwdagevck89 3338680 3338674 2026-06-26T19:23:56Z Lpoj50 41418 3338680 wikitext text/x-wiki {{short description|Tradutod Aramaikapükik me gamakons Jüdik}} {{About|tradutod Aramaikapükik Tanaakha|nütons votik|Targum (disambiguation)}} {{Use dmy dates|date=March 2021}} [[Ragiv:Targum.jpg|thumb|320x320px|Tanaakh Hebreik se tsenul 11id me targum, ba duto de [[Tunisän]], petüvöl in [[Lirakän]]: part of [[Schøyen Collection]]]] '''Targum''' ({{langx|arc|תרגום}}, ''interpretation'', ''translation'', ''version''; plürals: '''targumim''') äbinon tradutod primädiko spiköl ela [[Hebrew Bible]] (i panemöl: {{langx|he|תַּנַ״ךְ|''Tana"kh''}}) kel tradutan profesionik ({{lang|arc|מְתוּרגְמָן}} ''mǝṯurgǝmān'') ägedon in pük kösömik loganas ven at no äbinon [[Biblical Hebrew]]. At ävedon nenflitik nilü fin tsenul balid b.K., bi pük kösömik äbinon [[Aramaic]], du Hebreo pägebon te pro skol e godadöm.<ref name="Schühlein 1912">{{cite book|last=Schühlein|first=Franz|year=1912|title=Targum|publisher=Robert Appleton|publication-place=New York}}</ref> Tradutan suemiko äpläadükom tradutodi okik me parafras, klüls e samups, so das ävedon sölot [[sermon]]. Penön targum äbinon primüo pädöböl; tafo, penäds targumik äkomons so vemo as zänod [[first century]].<ref name="Schühlein 1912" /> No äpenons as döbiks fa dils relikös.<ref name="Schühlein 1912" /> Tradits Jüdik posik, primölo me Jüds in [[Nolüda-Mesopotamän]], akceptons penätis targumik, kels nu panemons [[Targum Onkelos]] e [[Targum Jonathan]], as tradutods döbiks me gamakons Hebreik lü Aramaic. Nu, sinif kösömik ela ''targum'' binon penät tradutoda Aramaikapükik Biba. Te [[Yemenite Jews]] dalandons ad gebön targumim liturgiko. As tradutods, targumim klänikumo jäfidons [[Midrash|midrashiki]] interpretati Tanaakha se tim penameka onsik e binons nitedik bi prefidons [[Allegorical interpretation of the Bible|reidods allegorik]] para [[Anthropomorphism|anthropomorphisms]].<ref>{{cite book|last1=Oesterley|first1=WOE|last2=Box|first2=GH|year=1920|title=A Short Survey of the Literature of Rabbinical and Mediæval Judaism|publisher=Burt Franklin|place=New York}}</ref> [[Maimonides]], as sam, noton ati suemiko in el ''[[The Guide for the Perplexed]]''. At binon verat pro targums istsös leterik ed istsös midrashik plänüköls. Yel 1541, [[Elia Levita]] äpenom e äpublikom eli ''Sefer Meturgeman,'' klülon vödis Aramaikapükik valik, kels petüvons in Targums [[Targum Onkelos|Onqelos]], [[Targum Jonathan|Jonathan]], e [[Targum Pseudo-Jonathan|pseudo-Jonathan]].<ref name="JE">[http://www.jewishencyclopedia.com/articles/9864-levita-elijah "Levita, Elijah"], in the 1906 ''Jewish Encyclopedia.''</ref><ref>{{cite book|last=Levita|first=Elia|author-link=Elia Levita|title=Sefer meturgeman|url=https://books.google.com/books?id=9zVGAAAAYAAJ|year=1542}}</ref> Targumim pagebons nu as fonats in edisüns tekakritik Biba (''[[Biblia Hebraica Stuttgartensia]]'' sinifons onis me lübladig '''[[Fraktur|𝔗]]'''). == Gloprims == Nüm {{lang|arc|Targum}} pestabon de [[semitic root]] balid {{script|Hebr|תרגם}} ({{Transliteration|he|trgm}}), e vöd Akkadik {{Lang|akk|targummanu}} sinifon "tradutan, klükan".<ref name="Philip">Philip S. Alexander, (1992) "Targum, Targumim", in ''The Anchor Bible Dictionary'', ed. David Noel Freedman (New York: Doubleday), 6:320–31</ref> Konoton in [[Ezra 4]]:7 "let penöl in Aramaic e petradutöl." Dü sinifön tradutodis Biba, {{lang|arc|targum}} i sinifon reidami pödik me lektüns Biba in [[synagogue]],<ref name="Philip" /> du tradutan Biba pänamon te {{lang|arc|hammeturgem}} (el kel traduton). Pla sinif "tradutön", vöb {{lang|arc|tirgem}} i sinifon "klülon".<ref name="Philip" /> {{lang|arc|Targum}} sinifon "[[Translation|tradutod]]" e arguments u "[[Explanation#Explanations and arguments|explanation|klülad]]".<ref name="Philip" /> == Targumim gretik tel == {{Bible related}} Targumim tel veütikün pro nefs liturgik binons:<ref name="BrotzmanTully2016">{{cite book|author1=[[Ellis R. Brotzman]]|author2=Eric J. Tully|title=Old Testament Textual Criticism: A Practical Introduction|url=https://books.google.com/books?id=FZ7_DAAAQBAJ&pg=PT77|year=2016|publisher=Baker Publishing Group|isbn=978-1-4934-0475-9|page=77}}</ref> * [[Targum Onkelos]] ela [[Torah]] * [[Targum Jonathan]] ela [[Nevi'im]] Targumim tel at panemons in [[Talmud]] Babülonik as ''targum dilan'' ("Targum obik"), gegivöls olesi stitus ofikal. In sinagogs timas Talmüdik, Targum Onkelos päreadon v alternato me Torah, vöseto vöseto, e Targum Jonathan päreadon v alternato me selecting from Nevi'im (i.e., [[haftara]]), do in case of Nevi'im it päpermiton ad tradutön in units of jü vösets kil. Custom at kontinon nu in sinagogs Jüdik Yemenitik. Pla fün publik onik in sinagod, Talmud Babülonik i mentionon targum in konteks fluna studama privik: "Person should always review his portions of scripture along me community, reading scripture twice e targum once" (Berakhot 8a–b). At, i, sinifon Targum Onkelos on reidod publik Torah e Targum Jonathan on haftarot from Nevi'im.{{Citation needed|date=March 2025}} Penäds biblik medievik ela [[Masoretic Text]] suemiko kontänons tekati Hebreik interpolitöl, vöseto vöseto, me ''targumim''. Prat at penana binon vünöl in reidod publik Targuma e in flun ad studön priviko. In penäds at, e in [[Mikraot Gedolot|Bibels rabinik]] jü e including edisün printed telid di Venezia, Targumim päpenons or päprintons me [[Hebrew cantillation|cantillation marks]]. Targumim "ofikal" tel consideredons as eastern (Mesopotamian, called "Babylonian"). Tafo, scholars believe that they, i, originated in [[Syria Palestina]] because of strong linguistic substratum of [[Jewish Palestinian Aramaic]]. Do these targumim äbinons poso "orientalised", substratum belying origins onsik remainon. Ven majority komunitas Jüdik ceased speaking Aramaic in 10th century, reidod publik Targuma, along me Torah e Haftarah, päabandonon in majority komunitas, Yemen being a well-known sexception. Flun privik studama ad review Targum never äbinon entirely relaxed, even ven komunitas Jüdik had largely ceased speaking Aramaic, e Targum never ceased to be major source for [[Jewish exegesis]]. As sam, it serves as major source in Shlomo Yitzhaki's Torah commentary, "[[Rashi]]," e has always been standard fare for [[Ashkenazi Jews]] onward. For reasons at, Jewish editions of Tanakh which include commentaries still almost always printon Targum alongside text, in all Jewish communities. Tafo, later halakhic authorities argued that flun ad privately review ''targum'' might i be met by reading a translation in current vernacular in place of official Targum, or else by studying an important commentary containing midrashic interpretation (especially that of Rashi). ``` ```txt == Targum Ketuvim == Talmud statom klülädo das no targumims ofik päkomponons sekü ats tel üze Torah e Nevi'im te, e das no dabinon targum ofik pro Ketuvim ("Penots"). Nüns Talmuda statoms:<ref>Megilah 3a</ref> {{blockquote|Targum Pentateuka päkomponon fa Onkelos proselit de mids R. Eleazar e R. Joshua. Targum Pröfetas päkomponon fa Jonathan ben Uzziel lä föd Haggai, Zechariah e Malachi,<ref>Jonathan b. Uzziel äbinom disciplan [[Hillel the Elder|Hillela]], igä älabom traditis pedönöl se ons ([[Maharsha]])</ref> e landa Yisraela [jenöfo] äsäkulon üze daläd fa jölts parasangs mul jölts parasangs, e [[Bath Kol]] (vög sula) ädageton e äklamom: "Kio binon at, kel epenom sekretis obik ad menaf?" Jonathan b. Uzziel ästanom e äsagom: "Binob ob, kel epenom sekretis olik ad menaf. Binon zeiliko konödöl olik das no edunob ati pro glür obik u pro glür doma fatas obik, ab pro glür olik edunob ati, das nedif no vagolon in Yisrael." Äsökom poso ad penön [me] targum [sinif ninik] Ketuvim, ab Bath Kol ädageton e äsagom: "Baso!" Kio äbinom kod? Bi dat Mesias peprognosekon in on.<ref>Referot可能的 dö fin [[buk Danela]].</ref>}} Döato, büks mödikums Ketuvim (moükams: Danel e Ezra-Nehemiah, kels bofik kontons dils Aramänapükik) labons targumims, kels originons suemiko se Palestinän no se Mesopotamän. Abs paükons badiko e no äbinons külsümik bi no ädabinon plad fixik in liturgia. Se Palestinän, tradit targuma pro Ketuvim ägeton lü Litaliyän, e se there lü medievik [[Ashkenaz]] e [[Sepharad]]. Targumims Salmas, Proverbs, e Job padokons suemiko as unit, so alseim targumims fol滚 rolils (Esther labon i "[[Targum Sheni|Targum Telid]]" lunikum.) Targum Chronicles binon vemo posik, ba medievik. Paatributon traditodiko ad "Rav Yosef" (sinifön: ya [[Rav Yosef]]<ref>[https://www.daat.ac.il/encyclopedia/value.asp?id1=2842 אנציקלופדיה יהודית דעת: יוסף]</ref> ya Rav [[Yosef bar Hama]]<ref name="daat">[https://www.daat.ac.il/encyclopedia/value.asp?id1=2153 אנציקלופדיה יהודית דעת: תרגום יונתן לנביאים]</ref>). (Targum pro Nevi'im panemon i ba as targum Rav Yosef.<ref name="daat" />) == Targumim votik üze Torah == Dabinons i fömils vesüdik ''targumim'' üze Torah, kels pestabon traditodiko ''Targum Yerushalmi'' ("Targum Yerusalem"), e pepenons in Aramänapük Vesüdik. Bal veütik de ats päflagom seküdotiko as "Targum Jonathan" in versionas peprintöl posikum (do valiks avtörats medievik nemons oni me nem konödik ona). Pöl äsludon in bi brefavöd: printan äinterpretom brefavödi ''TY'' (ת"י) as sinifön ''Targum Yonathan'' (תרגום יונתן) no as konödik ''Targum Yerushalmi'' (תרגום ירושלמי). Sölans nemons at ''targum'' as [[Targum Pseudo-Jonathan]]. Atributön at targum to [[Jonathan ben Uzziel]] kontraditon klülädo traditodi Talmudik (Megillah 3a), kel klülädo atrabuton targumi pro Nevi'im te ad oni, poso statölo das no dabinon targum ofik pro Ketuvim. In sam versionas peprintöl, targum smalikamotik similik pepladon konödiko as ''Targum Yerushalmi''. Targumim Vesüdik üze Torah, u Palestinian Targumim as panemons i, konsistons de kil grups penotas: [[Targum Neofiti]] I, Fragment Targums, e Cairo Geniza Fragment Targums. De ats [[Targum Neofiti]] I binon gretikum. On konsiston de 450 folios kovölo vali bükas Pentateuka, te me vöds damädiks anik. Jenotem penota starton yel 1587 ven censuran [[Andrea de Monte]] (d. 1587) älagom oni ad Ugo Boncompagni — kel jonon fägi sölidik, bi Boncompagni, kel külsümikum binom as [[Pap Gregory XIII]], ädeadom yel 1585. Vat retons mögon insted fa "Giovan Paolo Eustachio romano neophito."<ref>''Studi di biblioteconomia e storia del libro in onore di Francesco Barberi'', ed. Giorgio De Gregori, Maria Valenti – 1976 "(42) Trascrivo una supplica dell'Eustachio al Sirleto : « Giovan Paolo Eustachio romano neophito devotissimo servidor di... (44) « Die 22 mensis augusti 1602. Inventarium factum in domo illustrissimi domini Ugonis Boncompagni posita".</ref> Böfo at de Monte äcensurolo oni bi ädelekom referots mödikumis üze idolatri. Yel 1602 stat Boncompagni ägivom oni ad [[Kolleg Neophytes]], kolleg pro konvertans se Yudav e Islam, jü 1886, ven [[Holy See]] äbuyom oni ko penots votik ven Kollegium äslofom (kel binon kod pro nem penota e designation ona). Äbinon poso pepladon seküdotiko as penot Targum Onkelos jü 1949, ven [[Alejandro Díez Macho]] älogom das difon no smaliko de Targum Onkelos. Pätraduton e pepübon dü yels 1968–79, e poso pabliofon binön veütikum Palestinian Targumimas, bi binon tu lunüko pänüdikün e, ba, balidün i.<ref name="McNamara">McNamara, M. (1972) ''Targum and Testament''. Shannon, Irish University Press.</ref><ref name="Sysling">Sysling, H. (1996) [https://books.google.com/books?id=eg8kJweeplcC Tehiyyat Ha-Metim]. Tübingen, JCB Mohr.</ref> Fragment Targums (formerly panemöl Targum Yerushalmi II) konsistons de smalikamots pedeladöls ad deg penots. De ats P, V e L päpubons balidnaedo yel 1899 fa M Ginsburger, A, B, C, D, F e G yel 1930 fa P Kahle e E yel 1955 fa A Díez Macho. Penots at valik binons tu smaladils ad föfön kio geb onik äbinon, ab bidos binön utos blims bal Targuma penädik u reazils votik smalik another targum. As grup, sharedoms suemiko vüds teologik ko Targum Neofiti, kel äledön to blöf das kanons binön reazils votik that targum.<ref name="McNamara" /><ref name="Sysling" /> [[Cairo Geniza]] Fragment Targums originons se genizah Sinagoga Ben Ezra in Cairo. Labons sümis ko Fragment Targums in dat konsistons de penots smaladiliks mödik kels pejonädons in bal targum-grup. Penots A e E binons bäldikums between Palestinian Targum e padatons lü zü yel velid. Penots C, E, H e Z kontons te pasajs se Genesis, A se Exodus poso MS B kontons vödis se bofik e se Deuteronomium.<ref name="McNamara" /><ref name="Sysling" /> Komunit Samaritanan [[Samaritan Pentateuch#Translations|labon Targum lüönik oka]] ad tekst onik Torah. Targumim votik ädisebons i between Dead Sea Scrolls.<ref>{{cite web|url=http://www.deadseascrolls.org.il/explore-the-archive/search#q='targum'|title=The Dead Sea Scrolls - Browse Manuscripts|website=www.deadseascrolls.org.il|access-date=17 March 2018}}</ref> == Peshitta == {{Main|Peshitta}} [[Peshitta]] binom Bib traditodik Kristänas Surigänik, kels spikons dialektis difik mödik Aramänapüka. Tradut Peshitta palelogon as finik böfo yel 300.<ref name="Williams2001">For the date of translation, see {{cite book|author=Peter J. Williams|title=Studies in the Syntax of the Peshitta of 1 Kings|url=https://books.google.com/books?id=fXC-7dneVTkC&pg=PA2|year=2001|publisher=BRILL|isbn=90-04-11978-7|page=2}}</ref> == Logolös i == * [[Aaron ben Mordecai of Rödelheim]] == Notums == {{reflist}}Tadmor, H., 1991. "On the role of Aramaic in the Assyrian empire", in M. Mori, H. Ogawa and M. Yoshikawa (eds.), Near Eastern Studies Dedicated to H.I.H. Prince Takahito Mikasa on the Occasion of his Seventy-Fifth Birthday, Wiesbaden: Harrassowitz, pp.&nbsp;419–426 == Yüms plänik == === Traduts Linglänapükik targuma === * [[Ecclesiastes]] in ''The Song of Songs and Coheleth'', [[Christian David Ginsburg]] (1857) pages 503–519. * {{cite web|url=http://targum.info/?page_id=8|title=Targum Pseudo-Jonathan and Targum Onkelos|work=Newsletter for Targumic and Cognate Studies|first=John Wesley|last=Etheridge|date=7 September 2013|author-link=John Wesley Etheridge}} * {{cite web|url=http://targum.info/pss/ps1.htm|title=Targum Aramänapükik üze Salmats|first=Edward M|last=Cook|publisher=Targum.info|archive-url=https://web.archive.org/web/20171211052502/http://targum.info/pss/ps1.htm|archive-date=2017-12-11|url-status=live}} * {{cite web|url=http://ccat.sas.upenn.edu/~jtreat/song/targum/|title=Targum Aramänapükik üze Song of Songs (Shir HaShirim)|first=Jay C|last=Treat|publisher=University of Pennsylvania}} * {{cite web|url=http://targum.info/meg/ruth.htm|title=Targum Aramänapükik üze Ruth|first=Samson H|last=Levey|publisher=Targum.info}} * {{cite web|url=http://targuman.org/blog/targum-ruth/targum-ruth-in-english/|title=Targum Ruth in Linglänapük|author-link=Christian M. M. Brady|first=Christian 'Chris' MM|last=Brady|date=18 June 2011|publisher=Targuman}} * {{cite web|url=http://targum.info/meg/tglam.htm|title=Targum Aramänapükik üze Lamentations|author-link=Christian M. M. Brady|first=Christian 'Chris' MM|last=Brady|publisher=Targum.info|author-mask=8}} * [http://tanakh.info Targums Aramänapükik]—Tekst Aramänapükik [http://tanakh.info/gn2-1 Targum Onkelos] e [http://tanakh.info/gn1-1 Targum Samaritanan] me tradut Linglänapükik nulik pro version valik e lüod kritik. === Fonets votik dö targum === * {{cite encyclopedia|url=http://www.jewishencyclopedia.com/view.jsp?artid=67&letter=T|encyclopedia=The Jewish Encyclopedia|title=Targum}} * {{cite web|url=http://cal1.cn.huc.edu/|title=Leksikon Konletik Aramänapüka|publisher=HUC}}—contains critical editions of all the ''targumim'' along with lexical tools and grammatical analysis. * {{cite encyclopedia|url=https://www.newadvent.org/cathen/14454b.htm|title=Targum|encyclopedia=[[Catholic Encyclopedia]]|publisher=New Advent}} * {{cite web|url=http://faur.derushah.com/articlesbyhakhamjosefaur.html#targumim|title=The Targumim and Halakha|format=article|author-link=Jose Faur|first=Jose|last=Faur|publisher=Derushah|access-date=6 August 2008|archive-date=20 July 2008|archive-url=https://web.archive.org/web/20080720160655/http://faur.derushah.com/articlesbyhakhamjosefaur.html#targumim|url-status=dead}}, analyzing the status of the Targumim in Jewish law * {{cite NIE|wstitle=Targum|year=1905|short=x}} * [https://www.oxfordbibliographies.com/display/document/obo-9780195393361/obo-9780195393361-0187.xml Targum] at the [https://www.oxfordbibliographies.com/ Oxford Bibliographies] * [https://brill.com/edcollbook/title/8700 Michael Klein on the Targums], [https://brill.com/display/book/edcoll/9789004205215/Bej.9789004202955.i-313_020.xml Kapit Jölid] [''[[sic]]''] at Brill * [https://www.bible-researcher.com/aramaic.html Targums Aramänapükik], at the [https://www.bible-researcher.com/index.html Bible Research] {{Books of the Bible}} {{Authority control}} kp9lue6n1gg0v3696pn1jdwr5mcs277 Dale Whittington 0 293786 3338675 2026-06-26T18:01:56Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338675 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Dale Lindsey Whittington''' (pämotöl tü [[1959]] [[setul 23]] in [[Farmington (Nula⸗Mäxikän)|Farmington]], [[Nula⸗Mäxikän]] – ädeadöl tü [[2003]] [[yunul 14]] in [[Fort Lauderdale]]) äbinom spotavabistiran [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.driverdb.com/drivers/dale-whittington {{PAGENAME}} pö el Driver Database] (in Linglänapük) * [https://www.racing-reference.info/driver/Dale_Whittington/ {{PAGENAME}} pö el Racing-Reference] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Dale Whittington|Dale Whittington}} {{DEFAULTSORT:Whittington, Dale}} [[Klad:Moteds ün 1959]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Spotavabistirans Lamerikänik]] 0tp9hhrr8us9dlugc4dexb00o5klycl Sigmund Widmer 0 293787 3338677 2026-06-26T18:09:48Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338677 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Sigmund Widmer''' (pämotöl tü [[1919]] [[yulul 30]] in [[Zürich]] – ädeadöl tü [[2003]] [[gustul 11]] in [[Visp]]) äbinom bolitan, jenavan ä lautan [[Jveizän]]ik. De 1966 jü 1982 äbinom sifal zifa: Zürich. == Yüms plödik == * [https://www.parlament.ch/en/biografie/sigmund-widmer/775 {{PAGENAME}} pö el parlament.ch] (in Linglänapük) * [https://hls-dhs-dss.ch/fr/articles/003324/2020-11-26/ {{PAGENAME}} pö el HDS] (in Fransänapük) {{Kobädikos|Category:Sigmund Widmer|Sigmund Widmer}} {{DEFAULTSORT:Widmer, Sigmund}} [[Klad:Moteds ün 1919]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Bolitans Jveizänik]] [[Klad:Jenavans Jveizänik]] [[Klad:Lautans Jveizänik]] oa5xuex4p7mf3xrq2crk6357g6m6g9e Gebanibespik:ProtoplasmaKid 3 293788 3338679 2026-06-26T19:00:59Z Łukasz Winek 10785 Benokömö! 3338679 wikitext text/x-wiki {{Benokömö}} [[Geban:Łukasz Winek|Łukasz Winek]] ([[Gebanibespik:Łukasz Winek|bespik]]) 19:00, 2026 yunul 26id (UTC) cncn000r65as4p7rnvn6rn47wepknde Józef Wieczorek (futaglöpädan) 0 293789 3338691 2026-06-27T07:40:08Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338691 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Józef Wieczorek''' (pämotöl tü [[1931]] [[yanul 6]] in [[Bytom]] – ädeadöl tü [[2003]] [[mäzul 1]] in [[Dortmund]], [[Deutän]]) äbinom futaglöpädan [[Polän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.national-football-teams.com/player/85538/Jozef_Wieczorek.html Józef Wieczorek pö el National Football Teams] (in Linglänapük) * [https://www.worldfootball.net/person/pe96492/ Józef Wieczorek pö el WorldFootball.net] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Wieczorek, Jozef}} [[Klad:Moteds ün 1931]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Futaglöpädans Polänik]] [[Klad:Futaglöpädans lafabetik]] kidi20lpos4l54d7cn5k1rnl1t6f5vo Herbert Wilhelmy 0 293790 3338692 2026-06-27T07:49:19Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338692 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Herbert Wilhelmy''' (pämotöl tü [[1910]] [[febul 4]] in [[Sondershausen]] – ädeadöl tü [[2003]] [[febul 1]] in [[Tübingen]]) äbinom taledavan [[Deutän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.treccani.it/enciclopedia/herbert-wilhelmy/ {{PAGENAME}} pö el Treccani] (in Litaliyänapük) {{Kobädikos|Category:Herbert Wilhelmy|Herbert Wilhelmy}} {{DEFAULTSORT:Wilhelmy, Herbert}} [[Klad:Moteds ün 1910]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Taledavans Deutänik]] cbggri8mheop0kggkoe7f01ke0dv4gy Guy Willatt 0 293791 3338693 2026-06-27T07:54:44Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338693 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Guy Longfield Willatt''' (pämotöl tü [[1918]] [[mayul 7]] in [[Nottingham]] – ädeadöl tü [[2003]] [[yunul 11]] in [[Derby]]) äbinom krikätan [[Linglän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.espncricinfo.com/cricketers/guy-willatt-25395 {{PAGENAME}} pö el ESPNcricinfo] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Willatt, Guy}} [[Klad:Moteds ün 1918]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Krikätans]] [[Klad:Krikätans Linglänik]] a84ndnwp2g1we2ncph4p1xzklt0ywz1 Don Willesee 0 293792 3338694 2026-06-27T08:02:40Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338694 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Donald Robert „Don” Willesee''' (pämotöl tü [[1916]] [[prilul 14]] in [[Derby (Vesüda-Laustralän)|Derby]], [[Vesüda-Laustralän]] – ädeadöl tü [[2003]] [[setul 9]] in [[Joondalup]]) äbinom bolitan [[Laustralän]]ik. De 1973 jü 1975 äbinom ministeran dinas foginik Laustraläna. == Yüms plödik == * [https://biography.senate.gov.au/willesee-donald-robert/ {{PAGENAME}} pö el Biographical Dictionary of the Australian Senate] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Don Willesee|Don Willesee}} {{DEFAULTSORT:Willesee, Don}} [[Klad:Moteds ün 1916]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Bolitans Laustralänik]] 5nayzkuyv7auq5nfgfcx8twmz3r1j3i Malcolm Williamson 0 293793 3338695 2026-06-27T09:35:38Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338695 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Malcolm Benjamin Graham Christopher Williamson''' (pämotöl tü [[1931]] [[novul 21]] in [[Sydney]] – ädeadöl tü [[2003]] [[mäzul 2]] in [[Cambridge]], [[Regän Pebalöl]]) äbinom noatädan [[Laustralän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0932095/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.discogs.com/artist/1290977-Malcolm-Williamson {{PAGENAME}} pö el Discogs] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Williamson, Malcolm}} [[Klad:Moteds ün 1931]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Noatädans Laustralänik]] ljydlpwqh89q5rz0o29rllvwahrpkxb Willem Wilmink 0 293794 3338696 2026-06-27T09:44:03Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338696 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Willem Andries Wilmink''' (pämotöl tü [[1936]] [[tobul 25]] in Enschede – ädeadöl tü [[2003]] [[gustul 2]] id in Enschede) äbinom poedan, lautan ä kanitan [[Nedän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.goodreads.com/author/show/832317.Willem_Wilmink {{PAGENAME}} pö el Goodreads] (in Linglänapük) * [https://www.discogs.com/artist/622997-Willem-Wilmink {{PAGENAME}} pö el Discogs] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Willem Wilmink|Willem Wilmink}} {{DEFAULTSORT:Wilmink, Willem}} [[Klad:Moteds ün 1936]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Poedans Nedänik]] [[Klad:Lautans Nedänik]] [[Klad:Kanitans Nedänik]] mivaooi9jb5xj2wumn2xz483k7in4np Janis Wilson 0 293795 3338697 2026-06-27T11:34:30Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338697 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Janis Mae Wilson''' (pämotöl tü [[1930]] [[febul 9]] in [[Santa Barbara]] – ädeadöl tü [[2003]] [[novul 17]] in [[Spokane (Washington)|Spokane]], [[Washington (tat)|tat: Washington]]) äbinof filmotadramatan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0933565/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.themoviedb.org/person/96811-janis-wilson {{PAGENAME}} pö el TMDB] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Janis Wilson|Janis Wilson}} {{DEFAULTSORT:Wilson, Janis}} [[Klad:Moteds ün 1930]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Dramatans Lamerikänik]] nuh7chpthqf5zgaskt6jo14iehyy13q Lionel Wilson (dramatan) 0 293796 3338698 2026-06-27T11:41:33Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338698 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Lionel Wilson''' (pämotöl tü [[1924]] [[mäzul 22]] in [[New York (zif)|zif: New York]] – ädeadöl tü [[2003]] [[prilul 30]] id in zif: New York) äbinom vöga⸗, teata⸗ ä televidadramatan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0933759/ Lionel Wilson pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.ibdb.com/broadway-cast-staff/lionel-wilson-97017 Lionel Wilson pö el Internet Broadway Database] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Wilson, Lionel}} [[Klad:Moteds ün 1924]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Dramatans Lamerikänik]] kvnr3pu500yp436tx0kkxdr5osb4onc Sloan Wilson 0 293797 3338700 2026-06-27T11:49:23Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338700 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Sloan Wilson''' (pämotöl tü [[1920]] [[mayul 8]] in [[Norwalk (Connecticut)|Norwalk]], [[Connecticut]] – ädeadöl tü [[2003]] [[mayul 25]] in [[Colonial Beach]]) äbinom lautan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0934150/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.goodreads.com/author/show/23665.Sloan_Wilson {{PAGENAME}} pö el Goodreads] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Wilson, Sloan}} [[Klad:Moteds ün 1920]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Lautans Lamerikänik]] o3cuvm5x8bm75qfcqumk03fyya25rak Kathleen Winsor 0 293798 3338701 2026-06-27T11:56:36Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3338701 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Kathleen Winsor''' (pämotöl tü [[1915]] [[tobul 13]] in [[Olivia]] – ädeadöl tü [[2003]] [[mayul 26]] in [[New York (zif)|zif: New York]]) äbinof lautan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.goodreads.com/author/show/3620.Kathleen_Winsor {{PAGENAME}} pö el Goodreads] (in Linglänapük) * [https://www.isfdb.org/cgi-bin/ea.cgi?124715 {{PAGENAME}} pö el ISFDB] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Winsor, Kathleen}} [[Klad:Moteds ün 1915]] [[Klad:Deadams ün 2003]] [[Klad:Lautans Lamerikänik]] isw3fbghntk43rstgayt3a0yh63k8cz