Vükiped vowiki https://vo.wikipedia.org/wiki/Cifapad MediaWiki 1.48.0-wmf.1 first-letter Nünamakanäd Patikos Bespik Geban Gebanibespik Vükiped Bespik dö Vükiped Ragiv Ragivibespik Sitanuns Bespik dö sitanuns Samafomot Samafomotibespik Yuf Yufibespik Klad Kladibespik TimedText TimedText talk Module Module talk Event Event talk 0 1907 3348073 3340097 2026-11-03T20:04:14Z -wuppertaler 17115 changed one image (better quality and resolution) 3348073 wikitext text/x-wiki {{Länataib| | neminnetapük = România | stän = [[Ragiv:Flag_of_Romania.svg|125px]]<br />[[Stän Rumäna]] | sköt = [[Ragiv:Coat of arms of Romania.svg|100px]]<br />[[Sköt Rumäna]] | netahüm = [[Deşteaptă-te, române!]] | topam = [[Ragiv:LocationRomania.svg|250px]] | pük = [[Rumänapük]] | reigasit = [[repüblik]] [[demokrat]]ik ti-[[presid]]ik | cifazif = [[Bucureşti]] | rel = [[lortodoxan]]s | km2 = 406&nbsp;750 | dötvata = 2,3 | lödanef_täxet = 22&nbsp;303&nbsp;552 | täxet = 2006 | lödanef_lätikün = 19&nbsp;599&nbsp;506<ref>http://www.mediasinfo.ro/wp-content/uploads/documente/rez_recensamant_part_2011.pdf</ref><ref>http://www.insse.ro/cms/files%5Cstatistici%5Ccomunicate%5CRPL%5CInformare_1nov2011.pdf</ref> | census = 2011 | densit = 82 | völäd = Leu | völädakot = RON | timatopäd = +2 e +3 | zäladel = [[mayul 15]] | tld = ro | länakot=ROU | tel = 40 }} '''Rumän''' (''Rumänapüko:'' România {{LFB|ɾo.mɨ.ˈni.a}}) binon län in Sulüda-Lofüd Yuropa, kel stäänikon mö km 850 de Geilalän di Pannonia lü [[Blägamel]]. Lä Vesüd Rumän miedon [[Macarän]]i e [[Särbän]]i, la Nolüda-Lofüd [[Lukrayän]]i e [[Moldavän]]i, e lä Sulüd [[Bulgarän]]i. Rumän labon joli len Mel Blägik (mö km 225), e Karpats lofüdik e sulüdik topons zänodü on. Cifazif (ä zif gretikün) Rumäna binon el [[Bucureşti]] ({{LFB|bu.ku.ɾɛʃtʲ}}). Rumän binon limatat [[NNP|Netas Pebalöl]], ela [[NBNL]] äd ela [[NSKY]]. Tü 2007 yanul 1 Rumän ävedon i limatat Balatama Yuropik (BY). == Länanem == [[Ragiv:Scrisoarea lui Neacsu paragraf.jpg|thumb|right|345px|Bagaf se pened hiela Neacşu se Câmpulung]] Vöd: ''România'' (Rumän) pedefomon de vöd: ''Român'' (Rumänan), kel binon fom pevotüköl vöda latinik: ''Romanus'', o.b. tatätan Lampöräna Romänik (ü: Romäna). Jenöfot, das Rumänans gebons as nem oksik fomi vöda: ''Romanus'' pämänioton in penäds nolavik ya ün tumyel 16id fa lautans mödik, vü kels i humenimans Litaliyänik da Transilvän, Moldavän e Valakän ätävöls. Doküm vönädikün nog dabinöl in Rumänapük binon pened yela 1521 („Pened hiela Neacşu se Câmpulung“ panemöl), me kel lautan änunom sifale di Braşov dö tatak suno äkömöl Türkänanas. Vödem at ninädon gebi sevädik balid vöda: Rumän, bi Valakän us pänemon „Län Rumänik“ (''Ţeara Rumânească''; ''ţeara'' - in Rumänapük adelik ''ţara'', se latin: ''terra'' - sinifon ''län''.). == Jenav == [[Ragiv:RomeConstantine'sArch04.jpg|thumb|left|Lödans tel eläna Dacia su Bobot ela Constantinus (tumyel 4id).]] === Rujenav Rumänik === Topäd Rumäna pebelodon fa grups distöfik sis timäds rujenavik. Bal fösilas Rumänik - maxül mana daülik - pedäton bäldotü yelas za 34.000-36.000, o.b. as fösil menik vönädikün jünu in Yurop petuvöl. === Elän Dacia === Ün 513 b.K., suludü flumed Donau, tribütafed elas Getae pävikodon fa lampör Persänik Darius Gretikan dü krigagoläd omik ta els Skythes (Herodotos IV.93). Tumyel za lafik pos atos, els Getae (latino Daci pänemöls) dönu pävikodons fa Romänans cifamü lampör Trajanus dü krigagoläds tel de 101 jü 106 p.K.; zänadil regäna onsik ävedon Provin Romänik labü nem Dacia. Krigagoläds gotas in Balkän ün 238-269 (de prim timäda nenreiga militik jü lekomip di Naissus) ämütons lampöri Romänik ad votanoganükon provini Dacia nulik suludü flumed Donau, ninü elän Moesia Löpik büik. === Rumän ün Zänodatimäd === [[Ragiv:ROM Sibiu, Turnul Sfatului, View 0021.jpg|thumb|right|300px|Zif zänodatimädik: [[Sibiu]]]] Ün 271, u ba ün 275, milit ä reiganef Romäniks älüvons provini Dacia, kel täno pänüfalon fa gots. Gots älödons kobü belödanef topik jü tumyel 4id, kü pöp nomadik: els Huns älükömon. Els Gepidae ed els Avars äreigons Transilväni jü tumyel 8id, pos kelos Bulgaränans äläükons ziläki Rumäna nulädik lä lampörän oksik jü 1018. Transilvän äbinon dil Reigäna Macaränik de tumyel 10-11id jü tumyel 16id, kü Plinän Transilväna päfomon. Els Pechenegi, els Kumani (ü Polovzi) ed els Uzi leigo pämäniotons in kronigs jenavik dö ziläk Rumänik, jü fün Plinäna Valakänik fa Basarab Iid ün tumyel 13id, ed ut Plinäna Moldavänik fa Dragoş ün tumyel 14id. Dü Zänodatimäd, Rumänans älifons in Plinäns Rumänik nesekidik bal - Valakän e Moldavän - ed in Plinän Transilvänik, fa Macarän päreigöl. Ün 1475, hiel Ştefan cel Mare (= Ştefan Gretikan) se Moldavän ädagetom vikodi veütik ta Türkänans (Lekomip di Vaslui). Too Valakän e Moldavän pianiko äsumätöfikons Lampöre Türkänik dü tumyels 15-16id; ävedons (Valakän ün 1476, Moldavän ün 1514) tats tripipelöl, e fino äperons liväti oksik ün tumyel 18id. Balan regas Macaränik veütikün, hiel Matthias Corvinus (Rumänapüko: Matei Corvin), kel äreigom de 1458 jü 1490, pämotom in Transilvän. Palecedom as Rumänan fa Rumänans sekü fat Rumänik oma, hiel Iancu de Hunedoara (Macaränapüko: Hunyadi János), ed as Macaränan fa Macaränans kodü mot Macaränik oma. Ün 1541 ye Transilvän ävedon Plinän sumätöfik Lampöräne Türkänik pos Lekomip di Mohács. === Prims Rumäna nulädik === Hiel Mihai Viteazul (Mihai Kuradikan, 1558-1601) äbinom Plin Valakäna (1593-1601), Transilväna (1599-1600) e Moldaväna (1600). Finü reigüp omik Plinäns kil balidnaedo päbalons sumätöfü reigan ot. Ün 1775, Monäk elas Habsburg äläükon dili nolüdik Moldaväna: Bukovän lä läns okik, e Lampörän Türkänik dili sulüda-lofüdik: Budjak. Ün 1812, Lampörän Rusänik äsumon dili lofüdik ona: Besarabäni, dil kelas pägegivon dub Baiäd di Paris yelü 1856, pos Krig Krümäna. Finü tumyel 18id, Monakän elas Habsburg ädüton oke Transilväni as dil utosa, kelos övedon poso Lampörän Lösteränik. Timü Monäk Telik: Lösterän-Macarän (1867-1918), Rumänans in Transilvän äbelifons sumätükami sevärik dub bolit Macaränüköl reiganefa. [[Ragiv:pelescastle.jpg|thumb|left|200px|Ledom di Peleş, sefädaspadül monäkanas Rumänik]] === Regän Rumänik === Tat Rumänik nulädik päfomon sekü balam Plinänas Moldavänik e Valakänika ün 1859 fa hiel Alexandru Ioan Cuza se Moldavän, kel älasumom tituli: ''domnitor''. Päplaädom ün 1866 fa Plin Karl di Hohenzollern-Sigmaringen, kel äsevädikom as Plin Carol Rumäna. Dü Krig Ruso-Turkänik, Rumän äkomipon flanü Rusän; dub Baiäd di Berlin yela 1878, Rumän päzepon as tat livätik fa Nämädaläns Gretik. Tökü gegiv Rusäne ziläkas kil, kelis igegeton Moldavän pos Krig Krümana ün 1852, Rumän ädüton oke Dobrocäni. Ün 1881, Plinän pälöpükon ad Regän, e Plin Carol ävedom Reg Carol balid. [[Ragiv:Iasi cultural palace.jpg|thumb|right|290px|[[Iaşi]]: Ledom Kuliva (''Palatul Culturii''),<br />päbumöl ün 1906-1925.]] Rumän äkompenon pö [[Volakrig Balid]] flanü el Entente Kilik. Krigagoläd Rumänik ye äfinikon katastrofiko pro Rumän: Nämädaläns Zänodik äkonkerons dili gretikün läna ed äfanäbükons ud ädeidons pluamanumi militanas onik ünü muls fol. Finü krig Lösterän-Macarän e Lampörän Rusänik idäfalons, kelos ädälon Besarabäne, Bukoväne ed Transilväne ad balön okis ko Regän Rumänik ün 1918. Sekü Baiäd di Trianon yela 1920, Macarän pädönujaföl äklemon flagis valik dö gitäts ä tituls tefü ziläk Rumänik nulik at. === Rumän dü Volakrig Telid === [[File:Romania1941.png|thumb|left]] Ün 1940, [[Balatam Sovyätik]] äkoupon Nulüda-Bukoväni e Besarabäni, Macarän äkoupon Nolüda-Transilväni, e Bulgarän äkoupon dil sulüdik Dobrocäna. Reg büdanik sevärik: Carol 2id äklemom diniti oka ün 1940 e päplaädom fa Tat Legionik Netik (Rumänapüko: ''Statul Naţional Legionar''), kel ädilon nämädi vü General Ion Antonescu e Galedanef binü Fer (Rumänapüko: ''Garda de Fier''). Pos muls anik, el Antonescu idistukom nämädi Galedanefa, ed ün yel äsököl Rumän äprimon ad komipön flanü Nämädaläns Xaba. Dub nüfal Balatama Sovyätik fa Xab, Rumän ägegeton Besarabäni e Sulüda-Bukoväni, cifamü General Antonescu. Deutän ägevon Rumäne i topädi: Transnistria. Reigam ela Antonescu älabom rouli in el Shoa (Holokaust), äsökölo boloti Netasogädimik (Natsik) sumätükama e deidama Yudanas e, ma mafäd läs gretik, Ziganas. Bai nunod ün 2004 päpüböl fa komitetanef picälöl fa läxpresidan Rumänik Ion Iliescu, cifamü hiel Elie Wiesel, reiganef Rumäna ädöbikon demü disin e dadun sasena Yudanas za 280.000-380.000, ledino in topäds lofüdik, kelis Rumän ägegeton ud äkoupon in Balatam Sovyätik ed in Moldavän. Ün tobul yela 1944, el Antonescu päsäcälom e päfanäbükom fa Reg Mihai Balid. Rumän äklemon Xabi ed älükömon lü Nämätaläns Pebalöl, ab roul onik pö vikod ta Deutän Natsik no päzepon dub Püdakongred di Paris yela 1947. === Rumän Kobädimik === Du Milit Redik nog äbinon in län ed älabon belödanis nämäti ''de facto'', kobädimans e palets flenik omas ädagetons 80% vögodas pö daväl Rumänik yela 1946, medü tolatam vögodas, nosükam e balam pämütöl paletas neflenik, e so äbitons as näm gretikün. Ün 1947, Reg Mihai äsädünükom oki ed älüvom läni. Rumän pälesagon repüblik, ed äblibon dis reig militik ä konömik [[Sovyätabalatam|Balatama Sovyätik (BSRS)]] jü fin yelas 1950. Ün tim at, liegs natik Rumäna päfrutidons medü baiäds ''SovRom'': kompenäts dilo Rumäniks ä dilo Rusäniks päfünöls ad maskarön frutidami liegas Rumänik fa Balatam Sovyätik, ed i medü krigagivulots tumödik päpelöl fa Rumän. Mödikans päfanäbükons vilädiko sekü kods bolitik, konömik u nesevädiks: fanäbs in leseatöps, lomofanäbs, momofäbs, e r. Fanäbs bolitik i päpladons ini malädanöps lanivestigik. Täxets difik numa fanäbas dabinons, de 60.000-80.000 jü balions tel. Ädabinons tummilats jenetas deidamas, tomamas e midunas votik tefü pösods valasotik, taans bolitik ed i tatätans kösömik. Pluamanum fanäbas bolitik ye pälivükons dub soköd pardas yelü 1962-1964. Duinod gudik bal timü reig Sovyätik äbinon stäänükam te valemik reidinola. Votafomam dugälik at ye no pädugädon fa daglof konömavik e bolit zifükamik sümiks: ti laf lödanefa Rumänik (47.3%) lifons in länäd. Pos moükam päbaiädöl milita Sovyätik ün 1958, Rumän äprimon boliti nesekidik lönik oka. Rumän äkrütom nämiko nüfali Tsyego-Slovakäna fa BSRS pädugöl ün 1968 (Rumän äbinon limatat teik Baiäda di Warszawa, kel no äkompenon pö nüfal at), laidabini tefas diplomatik ko Yisraelän pos Krig Mäldelik yela 1967 (nogna limatat teik Baiäda di Warszawa, kel äbiton so), davedükami tefas konömavik (ün 1963) e diplomatik (ün 1967) ko Fedarepüblik Deutäna, e r. Zuo, sekü kosams gudik ko läns larabik (e ko NLP), Rumän äfägon ad labön rouli veütik pö püdaspikots vü Yisraelän, Lägüptän ed NLP (a.s. pö visit ela Sadat in Yisraelän). Period brefüpik benolaba konömavik tefädik ä maifäl bolitik äsökon jüesa prim yelas 1970. Du foginänadebs Rumäna äglofons vifiko vü yels 1977 e 1981 (de dolars-TP 3.000-balion jü 10.000-balion), flun finenanoganas bevünetik äs Volabank u Monafund Bevünetik (MFB) ägretikumon ed äkonflitikon ko bolit konömavik nesekidik hiela Nicolae Ceauşescu. El Ceauşescu fino äprimon proyegi ad gepelön debis valik (kels päfipelons ün 1989, brefüpo bü säcäl oma). Ad rivön zeili at, ämütom sludis, kels äpöfükons Rumänanis ed älefenükons konömi Rumänik. Änämükom poldatati Rumänik ed ämütom pösodöfakulti, kel ädugon lü säcäl e deidam omiks dü Levolut Rumänik yela 1989. === Rumän sis 1989 === Pos säcäl ela Ceauşescu, Savafront Netik (Rumänapüko: ''Frontul Salvării Naţionale'' ü FSN): grup läxlimanas Paleta Kobädimik cifamü hiel Ion Iliescu äsumon nämädi ed äduinon votastidis demokratik anik. Toä FSN ägebon nünamamedömis tatik valik ad säkredabükön taami alseimik, palets veütik anik perioda bükrigik äfägons ad dönufomön okis pos nedabin lunüpik, äs PNŢCD (''Partidul Naţional Ţărănesc Creştin Democrat'': Palet Netik Feilanik Demokratik), PNL (''Partidul Naţional Liberal'': Palet Netik Veitacedik) e PSDR (''Partidul Social Democrat Român'': Palet Sogädik Demokratik Rumänik). Daväl balid pos levolut pänemon ''Duminica Orbului'' (Sudel Bleinälana) e pälecedon as nedemokratik fa gasedem vesüdik e fa taam bolitik Rumänik. El Ion Iliescu älasumom nämädi me pluamanum legretik (85% vögodas). Ün prilul yela 1990, protest ta seks daväla äprimon su Piad Nivera in [[Bucureşti]]. Protestans äkusadons eli FSN as päfomöl fa läxlimans poldanefa bolitik kobädimik: el ''Securitate'', kels isabotons daväli. Protestans ävilons fakipön de lif bolitik läxlimanis veütik valik Paleta Kobädimik. Protest at äglofon vifiko, e pänemon fa el Iliescu, dat pönenkonfidikon, as el ''Golaniada'' (de vöd Rumänapükik: ''golan'' = midunan, nenleodükan). Protest primo püdik at ye ämäpetikon, e posä poldanef no iplöpon ad dönuleodükön protestanis, el Iliescu ävokom „manis gudavilik“ ad kömön e jelodön eli Bucureşti. Kolatameinans se fälid flumeda Jiu älükömoms ini Bucureşti ön mod äsüpädölo leodik tü yunul 14id ed ästöpädoms protesti medä äflapons valikanis su Piad Nivera. Dun mäpetik at, kel pämemon as ''Mineriada'' (= Meinanagoläd) yunula, ädälon ele Iliescu ed ele FSN ad lailabön nämädi jü 1996. Dästur ela FSN ädavedükon paletis bolitik nulik anik, bevü kels el PD (''Partidul Democrat'': Palet Demokratik), eli PDSR (''Partidul Democrat Social Democrat Român'': Palet Demokratik Sogädimik Rumänik, poso PSD) ed eli APR (''Alianţa pentru România'': Lefed pro Rumän). Palets sogädimik stabü le FSN äguverons Rumäni de 1990 jü 1996 dub grupams distöfik labü el Ion Iliescu as dugan. Siso äjenons guveravotikams demokratik kil: ün 1996, taam demokratik e dugan onik: hiel Emil Constantinescu ägetons nämädi; ün 2000 Demokratans Sogädimik ägegetons nämädi ed el Iliescu nogna ävedom presidan; ed ün 2004 hiel Traian Băsescu pädavälom presidan. Guveranef päfomon fa slopans presidana (Lefed ''Dreptate şi Adevăr'': Gid e Verat) ed i fa limans Paleta Dakipiälik e Paleta Macaränik. Rumän pos Krig Koldöfik ägudükumon tefis okik ko Yurop Vesüdik: ün 2004 ävedon limatat ela [[NBNL]]. Ya ün yunul yela 1993 äbegon limanami Balatama Yuropik (BY). Ün 1995 ävedon Kosädatat ela BY, ün 2004 Limatat Ovedöl, e tü 2007 yanul 1id limatat. == Guveramod e Bolit == Rumän binon repüblik demokratik ti-presidik (o.b. in kel nämät padilon fa presidan e ministeral). Presidan padavälon dub vogödam valemik e lödon in Ledom Cotroceni. Pos votikams stabalonik yela 2003, presidüp binon yels lul (büo äbinon yels fol). Guveranef Rumänik, kel topon in Ledom Victoria, pacifon fa ministeral, kel cälon ministeranis votik, e kel binon ti ai cif paleta u lefeda, kel labon belödanis pluamanumi in dail. If palet nonik labon belödanis pluamanumi, tän presidan it cälon ministerali. Bü prim calüpa okik, guveranef muton pazepön fa dail. Dil lonilonöl guveranefa, sevädik dub nem ''Parlamentul României'' (Dail Rumäna), binädon me cäms tel: el ''Senat'' (Senät) labü limans 137, ed el ''Camera Deputaţilor'' (Cäm Depütäbas) labü limans 332. Limans cämas bofik padavälons ma sit pladulama proporik gebü paletaliseds. Gitädasit no sekidon de dils votik guveranefa e binälon in sit veütaleodik cödalefas, kela sömit binon el ''Înalta Curte de Casaţie şi Justiţie'' (Cödalef Löpik Nosükama e Gitäda): cödalef löpikün Rumäna. Dabinons i lapelacödalefs, cödalefs ziläkik e cödalefs topik. Gitädasit Rumänik paflunon vemo fa sit Fansänik (a.s. pastabon su lon sifik). === Votastid gitädik === Stäänikam gretik stitas topik evedon pat so veütik volabolita pos Volakrig Telid, das no dalon panedemön. Votikam at ejafon neodi, das nets ölonedikons ad sits nulik büä ökanons kompenön pö nogans nulik. BY binon nogan bevünetik, kel äbinükon boliti okik medü baiäds ömik bevü nets difik mödik. Toä binon limatat ela BY, Rumän nog nedon jenükön votikamis fa BY paflagölis, kelos oyufon kevobe gitädik vü Rumän e limatats votik, ed i oyufon Rumäne pö komip ta krim. Ün tim at (2007), gitädasit Rumänik nog pavotükon. === Votastid lonilonöl === El ''Curtea Constituţională'' (Cödalef Stabalonik) gididon tefü baiäd lonas e nomas tatik ko Stabalon Rumänik: lon staböfik läna. Pänüdugöl ün 1991, stabalon kanon pavotükön teiko dub slud davälik (''referendum'') lödanefa; votükam lätik äjenon ün 2003. Cödalef Stabalonik Rumänik pastabon su Konsälalef Stabalonik Fransäna: binädon me cödals zül, kels labons belödanis calüpi no dönuovik yelas zül. Bai votükam yela 2003, sluds Cödalefa Stabalonik no kanon pasädunön fa dail. == Taledav == [[Ragiv:Romania-relief.png|thumb|right|250px|Kaed füsüdik Rumäna, jonöl belemi: Carpatii.]] [[Ragiv:Ro-map.png|thumb|left|Kaed Rumäna.]] Labü 238.391 km², Rumän äbinon län gretikün Yuropa Sulüda-Lofüdik, e labon pladi 12id liseda länas gretikün Yuropa. Flumed: Danube (''Dunărea'') fomon dili veütik mieda Rumänik ko Särbän e Bulgarän. El Danube kobikon ko flumed Prut, kel fomon miedi ko Repüblik Moldaväna. El Danube nog in topäd Rumäna flumon ini Mel Blägik, us fomölo deltadi gretikün Yuropa, atimo resärfot lifavik in Volagerotalised kodü lifadistöf onik. Flumeds gretikün plä el Danube binons el Siret, kel flumon love Moldavän, el Olt, kel flumon se belem Carpaţi lofüdik ini Oltenia, el Tisa, kel fomon dili mieda Rumänik ko Macarän, el Mureş, kel flumon da Transilvän de Lofüd lü Vesüd, ed el Someş. Topäd Rumäna padilons za leigo bevü bels, lubels e kamaläns. Belem Carpaţi miedeton zänodi Rumäna: degfol sömitas onik binons geilikum ka mets 2.000. Bel geilikün Rumäna binon el Moldoveanu (mets 2544). In Rumän Sulüda-Zänodik belem Carpaţi smalikon lüodü kamaläns di Bărăgan. Distöf taledavik Rumäna äkodon i distöfi lifavik e planavik. Is lifon grup gretikün beras brünik in Yurop, e bid kapreola: el chamois belödon belemi Carpaţi in zänod Rumäna. == Dilam guverik == [[Ragiv:Romania-administrativa.png|thumb|250px|Kaed guveranik Rumäna jonöl ziläkis foldegbal onik. I topäds jenavik pajonons: Transilvän me grün, Valakän me blöv, Moldavän me red, e Dobrocän me yelov.]] Rumän padilon ad ''judeţe'' (ziläks) foldegbal sa zif Bucureşti, kel binon guverabalat lönik oka. Ziläk alik paguvon fa ''consiliu judeţean'' (konsälanef ziläkik), kel gididon tefü dins topik, ed i fa prefätan, kel päcälon fa zänareiganef ab no kanon binön liman paleta bolitik seimik. Ma sökaleod lafabik, ziläks Rumänik binons: {| | * [[Alba (ziläk)|Alba]] * [[Arad (ziläk)|Arad]] * [[Argeş (ziläk)|Argeş]] * [[Bacău (ziläk)|Bacău]] * [[Bihor (ziläk)|Bihor]] * [[Bistriţa-Năsăud (ziläk)|Bistriţa-Năsăud]] * [[Botoşani (ziläk)|Botoşani]] * [[Braşov (ziläk)|Braşov]] * [[Brăila (ziläk)|Brăila]] | * [[Buzău (ziläk)|Buzău]] * [[Caraş-Severin (ziläk)|Caraş-Severin]] * [[Călăraşi (ziläk)|Călăraşi]] * [[Cluj (ziläk)|Cluj]] * [[Constanţa (ziläk)|Constanţa]] * [[Covasna (ziläk)|Covasna]] * [[Dâmboviţa (ziläk)|Dâmboviţa]] * [[Dolj (ziläk)|Dolj]] * [[Galaţi (ziläk)|Galaţi]] | * [[Giurgiu (ziläk)|Giurgiu]] * [[Gorj (ziläk)|Gorj]] * [[Harghita (ziläk)|Harghita]] * [[Hunedoara (ziläk)|Hunedoara]] * [[Ialomiţa (ziläk)|Ialomiţa]] * [[Iaşi (ziläk)|Iaşi]] * [[Ilfov (ziläk)|Ilfov]] * [[Maramureş (ziläk)|Maramureş]] * [[Mehedinţi (ziläk)|Mehedinţi]] | * [[Mureş (ziläk)|Mureş]] * [[Neamţ (ziläk)|Neamţ]] * [[Olt (ziläk)|Olt]] * [[Prahova (ziläk)|Prahova]] * [[Satu Mare (ziläk)|Satu Mare]] * [[Sălaj (ziläk)|Sălaj]] * [[Sibiu (ziläk)|Sibiu]] * [[Suceava (ziläk)|Suceava]] * [[Teleorman (ziläk)|Teleorman]] |valign="top"| * [[Timiş (ziläk)|Timiş]] * [[Tulcea (ziläk)|Tulcea]] * [[Vaslui (ziläk)|Vaslui]] * [[Vâlcea (ziläk)|Vâlcea]] * [[Vrancea (ziläk)|Vrancea]] |} Plä ziläks, län padilon i ad daglofatopäds jöl, kels no labons belödanis gitodis guveranik, ab pagebons pro noganükam daglofaproyegas topik e pro diseins statitavik. Rumän padilon i ad komots 2686, kels binons topäds länädik, ed ad zifs 265. Komots e zifs labons belödanis konsälanefis lönik okas e pacifons fa sifal (''primar''). Lezifs veütikum labons belödanis stadi ela ''municipiu'' (lekomot), kelos gevon ones nämädi guverik gretikum pö dins topik. Stabü lödanefinumam yela 2002, lezifs gretikün deg (labü lekomotastad) binons: {| class="wikitable" |-style="background:#efefef;" ! # !! Lezif !! Lödanef !! Ziläk |-style="background:#efefef;" | 1. ||align="left"| [[Bucureşti]] || 2,082,334 || ''no dabinon'' |-style="background:#efefef;" | 2. ||align="left"| [[Iaşi]] || 320,888 || [[Iaşi (ziläk)|Iaşi]] |-style="background:#efefef;" | 3. ||align="left"| [[Cluj-Napoca]] || 317,953 || [[Cluj (ziläk)|Cluj]] |-style="background:#efefef;" | 4. ||align="left"| [[Timişoara]] || 317,660 || [[Timiş (ziläk)|Timiş]] |-style="background:#efefef;" | 5. ||align="left"| [[Constanţa]] || 310,471 || [[Constanţa (ziläk)|Constanţa]] |-style="background:#efefef;" | 6. ||align="left"| [[Craiova]] || 302,601 || [[Dolj]] |-style="background:#efefef;" | 7. ||align="left"| [[Galaţi]] || 298,861 || [[Galaţi (ziläk)|Galaţi]] |-style="background:#efefef;" | 8. ||align="left"| [[Braşov]] || 284,595 || [[Braşov (ziläk)|Braşov]] |-style="background:#efefef;" | 9. ||align="left"| [[Ploieşti]] || 232,527 || [[Prahova (ziläk)|Prahova]] |-style="background:#efefef;" |10. ||align="left"| [[Brăila]] || 216,292 || [[Brăila (ziläk)|Brăila]] |- |} == Konöm == [[Ragiv:RO IS Hotel Europa.jpg|thumb|right|150px|El ''World Trade Center'' (Volatedazänod) ed el ''Hotel Europa'' (Lötidöp Yurop) in Iaşi.]] Labü PNV (Prod Ninik Valodik) a kap (stabü RNL - Remanämädaleig) valodü dolars-TP 9.446 ün 2006, Rumän palecedon as konöm stabü lemeseds löpa-zänodakladik, sis 2007 bal limatatas Balatama Yuropik. Pos fin timäda kobädimik ün 1989, Rumän äbelifon degyeli nelaida e läsikama konömavikas, dilo sekü dustods nenulädik e def votastidas binodik. Pos yel 2000 ye konöm Rumänik päceinon ad konömastad labü laid konömavik tefädik, glof löpik e nenvob smalik. Ün 2004, PNV äglofon mö 8,4%, bal glofas gretikün in Yurop. Do glof at älafikon ad 4,1% ün 2005 (cifo sekü tuvatams in topäds feilik veütik), dü foldils balid kil yela 2006 glof dönu älöpikon ad 7,8%. Nenvob in Rumän valodon 5% ün setul yela 2006, kelos binon tefädo smalik leigodü läns gretik valik Yuropa soäs Polän, Fransän, Deutän e Spanyän. I foginänadebs binons tefädo donik (20,3% ela PNV). Seveigots ägretikumons vifiko ün yels lätik kil. Seveig äglofon mö 24,8% ün foldil bal yela 2006. Seveigots cifik Rumäna binons klots e vivots, cinem dustodik, blumot leäktrik e leäktronik, prods metalavik, krüdamaters, toods, blumot militik, nünömaprograms, pötekamavikos, kiemavikos, e prods feilik (fluks, härbats e flors). Ted foginänik tefon cifadilo limatatis Balatama Yuropik, pato Deutäni e Litaliyäni. Binos ye säkädik, das Rumän nüveigon 37% plu, kas seveigon. Pos privatükams mödik finü yelas 1990 e primü yelas 2000, flun guveranik ini konömastad Rumänik äsmalikumon, ävedölo boso läs ka in läns votik mödik Yuropa. Ün 2005, guver hiela Călin Popescu-Tăriceanu äplaädon tripami progedöfik me tripam no votiköl. Rumän äbinon sekü atos bali fiskodaböladi donikün Yurop, kelos ekeblünon lü glof konöma privatik. Alo konöm pastabon fa düns, kels fomon eli 54,9% ela PNV, toä i distod e feil keblünons no püliko (35% e 10,1% ela PNV). Za 31.6% lödanefa Rumäna pavobükon pö feil e prodam staböfik, kelos pluon leigodü läns votik te valiks Yuropa. Lemesed zänodik valodik a mul in Rumän binon lei 1.280 ün novul yela 2006, kelos leigon ko yurods 353,96 (dolars-TP 468,11) ma cänakursüds bevünetik, u ko dolars-TP 810,45 stabü remanämädaleig. == Lödanef == === Netagrups === Ma pöpinumam yela 2002, Rumän labon belödanis 21,680,974. Soäs läns valik Yuropa Sulüda-Lofüdik, lödanef Rumäna luveratiko osmalikumon bosilo sekü nepluikam numa motedas. Rumänans binons 89,5% lödanefa. Grups nepluamanumik veütikün binons Macaränans (6,6% lödanefa) ed els Roma (Zigans, 2,5% lödanefa). Macaränans, kels lödons cifadilo in Transilvän, fomons pluamanumi in ziläks Harghita e Covasna. Lurkayänans, Deutänas, Rusänans, Bulgaränans, Türkänans, tatarans, Särbänans, Slovakänans e Polänans, ed i grups smalikum votik, fomons eli 1,4% retöl. Lödanefadensit läna in valem ätelikon sis 1900, ab, distü läns zänodayuropik votik, spad saidon nog pro lödanefaglof pluik. Densitanums valemik ye klänedons distöfi topik veütik. Lödanefadensit binon klüliko löpikün in zifs, kamaläns (geilotü läs 300 m) labons belödanis densitanivodi sököl (pato in topäds, kö feilam vemöfik paplägon, u kö motedanivod ai äbinon löpik, a.s. Nolüda-Moldavän e „kontagatopäd“ nilü belem Carpaţi). In topäds geilikum (m 300-1000), kö dabinons minaliegs, bimagads, viditagads e bälätöps mödiks, lödanefadensit binon donikün. === Püks === Pük calöfik Rumäna binon Rumänapük: pük lofüda-romenik, kel röleton ko püks Fransänik, Litaliyänik, Spanyänik e Portugänik. Romänapük paspikon as lomapük fa 91% lödanefa. Macaränapük ed el Roma (Ziganapük) binons püks nepluamanumik veütikün, päspiköls tefädo fa 6,1% e 1,1% lödanefa. Jüesa yels 1990 ädabinon i num no pülik Saxanas Transilvänik Deutänapükik; nu mödikans esetevons ini Deutän, jenöfot kelik elüvon Deutänapükanis te 45.000 in Rumän. In tops, kö pöp nepluamanumik binon plu 20% lödanefa, pük pöpa at kanon pagebön fa guver e cödasit notidiks; i dugäl e topanemaplatäds in pük at pagivons fa guveranef. Linglänapük e Fransänapük binons püks foginänik suvüno palärnöls in juls. Rumänans za lulbalion spikons Linglänapüki e plu folbalion Fransänapüki; al pükas Deutänik, Litaliyänik e Spanyänik labon belödanis spikanis plu balion. Büo Fransänapük äbinon pük foginänik veütikün in Romän, ab nu Linglänapük egeton rouli at. Sekü atos Linglänapükinolans Rumänik binons suvüno yunikün ka Fransänapükinolans. Rumän ye laibinon limatat ela ''Francophonie'' (nogan länas Fransänapükik) ed älotidon sömitakobikam onik ün 2006. === Rels === Rumän binon tat nerelik, kludo no labon belödanis reli calöfik. Rel veütikün binon Glüg Lortodoxik Rumänik, kelas slopans fomons eli 86,7% lödanefa, bai numam yela 2002. Rels veütik votik binons Rumakatulim (4,7%), Protästim (3,7%), grups di Pentekostes (1,5%) e Glüg Grikokatulik Rumänik (0,9%). Rumän labon belödanis i nepluamanumi slamik smalik (67.500) ab jenaviko veütiki in Dobrocän, cifadilo binädol me mens rigiko Türkänik. Bai seks lödanefinumama yela 2002, dabinons i Yudans 6.179 e mens nenrelik 23.105. Mens 11.734 no ävilons gespikön. == Zäladels netik == Kritid e pasat pazälons as zäladels nenvobik calöfik. Distü Glügs Lortodoxik Lofüdik votik, Glüg Lortodoxik Rumänik zälon kritidi ün dekul 25id; lobedon ye plagis lordotoxik lofüdik valemik tefü dät pasata. Zäladels (nenvobik) calöfik binons: Nulayeladel (yanul 1id), Vobadel (mayul 1id), e Netadel Rumäna (dekul 1id, Del Balama). Ün kritid e vobadel, büsidöps kösömiko färmons dü dels plu bal. Zäladels läs veütik, ab nomöfiko pazälöls, binons: Mărţişor (mäzul 1id), pö prim florüpa, e Vomadel Bevünetik (mäzul 8id). Büsidöps mödik dälons jivobanes ad no vobön ün Vomadel Bevünetik. Zäladels foginänik anik evedons atimo popätik in Rumän, soäs samo lelöfäbadel (''Valentine's Day'', febul 14id). == Kuliv == Kuliv Rumäna binon liegik ä distöfik. Äs Rumänans it, i kuliv Rumänik pamiedeton binälo as kolkömapün topädas kil: Zänoda-Yurop, Lofüda-Yurop e Balkän, ab no kanon paninükön teiko ini ons. === Literat e musig === Lebuks klatädik literata Rumänik älaibinons vemo nesevädik plödü Rumän. Hiel Mihai Eminescu: poedan tumyela 19id palöfom nog vemo in Rumän, kobü „klatädans veratik“ anik votik äs hiel George Coşbuc. Yel levolutik: 1848 älabon belödanis sekis okik in Plinäns Rumänik ed in Transilvän, e se levoluts lautans nulik tumyela 19id ädavedons: hiel Mihail Kogălniceanu (lautan, bolitan ä ministeral balid Rumäna), hiel Vasile Alecsandri (bolitan, dramatan ä poedan), hiel Andrei Mureşanu (notükan ä lautan netahüma atimik Rumäna) e hiel Nicolae Bălcescu (jenavan, lautan ä levolutan). Lautans klatädik votik, kelas lautots nog vemo pareidons in Rumän, binons: dramatan Ion Luca Caragiale (Teatöp Netik di Bucureşti panemon calöfiko stimü om) e hiel Ion Creangă (sevädik sekü konots oka pro cils). Vobots noatädana: George Enescu sevädons lä Rumänans: mödikans cedons omi musigani netik okas. Musigalef netik di Bucureşti panemon stimü el Enescu. Literat Rumänik edageton enu sevädi semik plödü Rumän. Dub tradutam ini püks votik, lautans nulädik äs hiels Eugen Ionescu, Mircea Eliade, Emil Cioran e Mircea Cărtărescu aiplu pöpätikoms in Fransän, Deutän e Litaliyän. === Bumav === Su Lised Volagerotas ela UNESCO binons ans topas balikün Rumäna soäs vilags Saxanik labü glügs pefortifüköl in Transilvän, glügs pepänöl Nolüda-Moldaväna labü freskods plödik e niniks lejöniks, glügs boatik di Maramureş, boatabumots labü pats stüla gotik, fortif di Sighişoara e fortifs di Dacia lä belem di Orăştie. Ün 2007, zif Sibiu obinon Kulivacifazif Yuropa kobü zif Luxembourg. === Gasedem e Televid === El ''Reporters without Borders'' (Gasedans nen Mieds) givülon Rumäne pladi 58id su Volalised Länas ma Gasedemalib: nivod ot, keli ägetons Polän ed el Hong-Kong. Televidakompenät notidik: ''Televiziunea Română'', e broadöp notidik: ''Societatea Română de Radiodifuziune'' dünons läne lölik e labons belödanis i programis bevünetik. Tat Rumänik dalabon belödanis i nunaganeti notidik: ROMPRESS. Nünam privatik patuvon lä kompenäts äs els ''Intact Media Group'', ''Media Pro'', ''Realitatea Media'', ''Ringier'', ''SBS Broadcasting Group'', ''Centrul Naţional Media'', e kompenäts smalikun nesekidik votik. Kabatelevid gebidon in tops mödik, igo in vilags anik, e lofon plä kanads netik i kanadis patik e jäfüdik mödik se foginän. Broadöps-FM tegons zifis te valikis, e pluamanum onas ledutons lü broadöpagrups netik. In valem reid delagasedas nepluikon pianiko sekü mäted ko televid e bevüresod. Gasedils e spotagaseds netik labons belödanis reidanefi gretikün. In zif gretik alik dabinon pu gased topik bal, kel kösömiko nünon i dö län lölik. Sis 1998 dabinon Konsälanef Gasedemik, lü kel duton num gretik periodapübotas. === Spot === Turan: Nadia Elena Comăneci äbinof balan, kel ägeton seki nendöbik: „deg“ dü Lepleds Lümpik yela 1976. Bäldotü yelas deglul, ägetof i könis goldik kil, largentik bal e bronsötiki bali. Benoseks ofik äfovons in Lepleds Lümpik yela 1980, kü ädagetof könis goldik tel e könis largentik tel. Tänitipledan: Ilie Năstase binon spotastelan bevüneto sevädik votik Rumäna. Ägaenom titulis anik ela Grand Slam, e degtelatis mätemas votik; äbinon benosekik i pö päropledam. Rumän ärivon kilna mätik lätik ela Davis Cup. Futaglöpäd binon pöpätik in Rumän. Pledan sevädikün in foginän binom el Gheorghe Hagi, kel äpledom pro els Steaua Bucureşti (in Rumän), Real Madrid, FC Barcelona (Spanyän) e Galatasaray (Türkän), bevü votiks. El Steaua Bucureşti äbinon futaglöpädaklub balid Lofüda-Yuropa, kel ägaenon tutili prästigik ela Champions Cup Yuropik ün 1986. Do ba no plu so nämik asä äbinon ün paset, kvip netik Rumänik ela Rugby ekompenon jünu pö al elas Rugby World Cup. == Noet == <references /> {{Yeged gudik}} {{Läns in Yurop}} [[Klad:Läns]] [[Klad:Läns in Yurop]] [[Klad:Rumän]] its9noltry5yn18iambmkyc5bakrj25 0 7180 3348066 3042812 2026-11-03T19:33:58Z Łukasz Winek 10785 3348066 wikitext text/x-wiki {{Dadiläd lifavik |köl = pink |nem = ''Conchoraptor'' |stad = fösil |timäd_fösilik = fin [[Kretat]]a |magod = Conchoraptor gracilis profile1.jpg |magod_vidot = 200px |magod_plän = Kap elafa ''Conchoraptor gracilis''. |regnum = [[Animal]]ia |phylum = [[Chordata]] |classis = [[Sauropsida]] |superordo = [[Dinosaur]]ia |ordo = [[Saurischia]] |subordo = [[Theropoda]] |infraordo = [[Coelurosauria]] |familia = [[Oviraptoridae]] |genus = '''''Conchoraptor''''' |species = '''''C. gracilis''''' |telnem = ''Conchoraptor gracilis'' |telnem_nämätan = [[Rinchen Barsbold|Barsbold]], [[1986]] }} Elaf '''''Conchoraptor''''' (siämü „koanitifaf“) äbinon [[Dinosauria|dinosaur]] grupa: ''[[Oviraptorosauria]]'', kel älifon dü fin [[Kretat]]a in [[Siyop]]. Nem ofik tefon teorodi, ma kel elafs ''Oviraptorosauria'' no äfidons cifadilo nögis, soäsä büo pikredos, ab koananimis. Distü els ''Oviraptorosauria'' mödik, no älabon kronili ed äbinon tefädiko smalik. Bid patedik: ''Conchoraptor gracilis'', päbepenon fa hiel [[Rinchen Barsbold]] ün 1986. Primo nolavans äkredons, das el ''Conchoraptor'' äbinon elaf ''[[Oviraptor]]'' yunik, e das kronil ädeföl äglofonöv pos bäldot semik. Studs posik bomemas difik äjonons, das el ''Conchoraptor'' äbinon el ''genus'' nulik. Nams onik äbinon kod veütikün kluda at: jiniko älabons fomi bevüik, vü el ''[[Ingenia]]'' ed el ''Oviraptor''. [[Klad:Fösils]] [[Klad:Dinosaurs]] 36rkarmn7xiq15rtnoob6uybkvr51mz 0 32315 3348045 3071569 2026-11-03T13:06:25Z Łukasz Winek 10785 3348045 wikitext text/x-wiki {{Dadiläd lifavik |köl = pink |nem = ''Lariosaurus'' |stad = fösil |timäd_fösilik = zänoda-[[Triat]] |regnum = [[Animal]]ia |phylum = [[Chordata]] |classis = [[Sauropsida]] |ordo = [[Nothosauria]] |familia = [[Nothosauridae]] |genus = '''''Lariosaurus''''' |species = '''''L. balsami''''' |telnem = ''Lariosaurus balsami'' |donadilam_leod = Vöds otsinifik |donadilam = *''[[Eupodosaurus]]'' }} Elaf '''''Lariosaurus''''' äbinon räptul grupa: ''[[Sauropterygia]]'' ün [[Triat]]. Äduton lü rood elafas ''[[Nothosauria]]''. Lunotü zimmets 60, äbinon bal limafas smalikün grupa at. Bevü els ''Nothosauria'', el ''Lariosaurus'' äbinon primöfik: älabon särvigi brefik e fäinis (svimämis) smalik leigodü röletafs okik. Cedoy, das älifädon timi mödik plödü vat, u äyagölo in vats nedibik. Elaf ''[[Eupodosaurus]]'', kel primo pädadilädon as [[dinosaur]] grupa: ''[[Stegosauria]]'', anu palelogon as nim ot ko el ''Lariosaurus''. [[Klad:Sauropterygia]] [[Klad:Fösils]] i8xehwvs7gtmwu61ygiy7hvch3wihha 0 300299 3348042 2026-11-03T12:53:10Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348042 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Gaynell Charles „Gus” Tinsley''' (pämotöl tü [[1915]] [[febul 1]] in [[Claiborne Parish]] – ädeadöl tü [[2002]] [[yulul 24]] in [[Baton Rouge]]) äbinom el ‚American football’ pledan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.pro-football-reference.com/players/T/TinsGa20.htm {{PAGENAME}} pö el Pro Football Reference] (in Linglänapük) * [https://www.nfl.com/players/gus-tinsley/ {{PAGENAME}} pö el NFL.com] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Tinsley, Gaynell}} [[Klad:Moteds ün 1915]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Els American football pledans Lamerikänik]] 3oq0gmom3avsb9pbdifia7xowarz93a 0 300300 3348043 2026-11-03T12:59:27Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348043 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Nashikrao Khandatu Tirpude''' (pämotöl tü [[1921]] [[yanul 16]] in [[Ganeshpur (Bhandara)|Ganeshpur]] – ädeadöl tü [[2002]] [[mayul 19]]) äbinom bolitan [[Lindän]]ik. {{sid|yegäd = bolitans}} {{DEFAULTSORT:Tirpude, Nashikrao}} [[Klad:Moteds ün 1921]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Bolitans Lindänik]] kr4jyi09xfhidvjcpr25wzp9wskbogh 0 300301 3348044 2026-11-03T13:04:23Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348044 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''James Desmond Titterington''' (pämotöl tü [[1928]] [[mayul 1]] in [[Cultra]] – ädeadöl tü [[2002]] [[prilul 13]] in [[Dundee]]) äbinom spotavabistiran [[Regän Pebalöl|Britän]]ik. == Yüms plödik == * [https://ewrc-results.com/profile/105478 {{PAGENAME}} pö el eWRC-results.com] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Titterington, Desmond}} [[Klad:Moteds ün 1928]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Spotavabistirans Britänik]] hcdwkdklcsv0qvzdhv74nmwrp6byy0n 0 300302 3348046 2026-11-03T13:10:40Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348046 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Eve Titus''' (pämotöl tü [[1922]] [[yulul 16]] in [[New York (zif)|zif: New York]] – ädeadöl tü [[2002]] [[febul 4]] in [[Orlando (Florida)|Orlando]], [[Florida]]) äbinof lautan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.goodreads.com/author/show/386455.Eve_Titus {{PAGENAME}} pö el Goodreads] (in Linglänapük) * [https://www.isfdb.org/cgi-bin/ea.cgi?8494 {{PAGENAME}} pö el ISFDB] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Titus, Eve}} [[Klad:Moteds ün 1922]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Lautans Lamerikänik]] 8vt7rzhvxktott08k24bnyr8vgussyg 0 300303 3348047 2026-11-03T13:17:12Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348047 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Knut Petro Tjønneland''' (pämotöl tü [[1907]] [[yanul 11]] in [[Bergen (Norgän)|Bergen]] – ädeadöl tü [[2002]] [[setul 19]] id in Bergen) äbinom bolitan [[Norgän]]ik. De 1953 jü 1960 äbinom sifal zifa: Bergen. == Yüms plödik == * [https://www.bergen.kommune.no/politikk/ordforeren/historikk/knut-tjonneland {{PAGENAME}} pö el Bergen kommune] (in Norgänapük) {{DEFAULTSORT:Tjonneland, Knut}} [[Klad:Moteds ün 1907]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Bolitans Norgänik]] oj75wszcedzzx3o34lzexlpfm68rxsx 0 300304 3348048 2026-11-03T13:25:04Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348048 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''James Tobin''' (pämotöl tü [[1918]] [[mäzul 5]] in [[Champaign]] – ädeadöl tü [[2002]] [[mäzul 11]] in [[New Haven (Connecticut)|New Haven]], [[Connecticut]]) äbinom konömavan [[Lamerikän]]ik. Ün yel 1981 ägetom premi ela Nobel demü konömav. == Yüms plödik == * [https://www.nobelprize.org/prizes/economic-sciences/1981/tobin/facts/ {{PAGENAME}} pö el The Nobel Prize] (in Linglänapük) * [https://www.britannica.com/money/James-Tobin {{PAGENAME}} pö el Encyclopædia Britannica] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:James Tobin|James Tobin}} {{DEFAULTSORT:Tobin, James}} [[Klad:Moteds ün 1918]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Konömavans Lamerikänik]] 106473n5y0lo1f9ki2lyjfeepvjqy3i 0 300305 3348049 2026-11-03T13:32:36Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348049 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Margaret Julia Tobin''' (pämotöl tü yel [[1952]] in [[Regän Pebalöl]] – ädeadöl tü [[2002]] [[tobul 14]] in [[Adelaide]]<ref>[https://www.smh.com.au/national/the-model-of-a-mental-health-leader-20021026-gdfrde.html ''The model of a mental health leader''], The Sydney Morning Herald, 2002 tobul 26 (in Linglänapük)</ref>) äbinof lanivestigan [[Laustralän]]ik. == Noets == <references/> {{DEFAULTSORT:Tobin, Margaret Julia}} [[Klad:Moteds ün 1952]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Lanivestigans Laustralänik]] 28ufqac5lxq8lr1onhghqp2aw266b3u 0 300306 3348050 2026-11-03T13:38:23Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348050 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Reginald Stephen Garfield Todd''' (pämotöl tü [[1908]] [[yulul 13]] in [[Invercargill]], [[Nula-Seleäns]] – ädeadöl tü [[2002]] [[tobul 13]] in [[Bulawayo]]) äbinom bolitan [[Zimbabiyän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.munzinger.de/register/portrait/biographien/-/00/00000014680 {{PAGENAME}} pö el Munzinger] (in Deutänapük) {{Kobädikos|Category:Garfield Todd|Garfield Todd}} {{DEFAULTSORT:Todd, Garfield}} [[Klad:Moteds ün 1908]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Bolitans Zimbabiyänik]] g6y27vpwwllucxt8w5pu8oazcsc70ze 0 300307 3348051 2026-11-03T13:47:11Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348051 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Alexandru Todea''' (pämotöl tü [[1912]] [[yunul 5]] in [[Gorneşti]] – ädeadöl tü [[2002]] [[mayul 22]] in [[Târgu Mureș]]) äbinom kultan [[Rumän]]ik. De 1990 jü 1993 äbinom lebijop di Făgăraș ä Alba Iulia. == Yüms plödik == * [https://www.catholic-hierarchy.org/bishop/btodea.html {{PAGENAME}} pö el Catholic Hierarchy] (in Linglänapük) * [https://www.findagrave.com/memorial/35070028/alexandru-todea {{PAGENAME}} pö el Find a Grave] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Alexandru Todea|Alexandru Todea}} {{DEFAULTSORT:Todea, Alexandru}} [[Klad:Moteds ün 1912]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Kultans Rumänik]] 4e1ua781gw2ti9m10bkavkiktwcqy7o 0 300308 3348052 2026-11-03T15:03:06Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348052 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Hakkı Metin Toker''' (pämotöl tü yel [[1924]] in [[İstanbul]] – ädeadöl tü [[2002]] [[yulul 18]] in [[Ankara]]) äbinom gasediman ä lautan [[Türkän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.biyografi.net/kisi-metin-toker-1887/ {{PAGENAME}} pö el Biyografi.net] (in Türkänapük) {{DEFAULTSORT:Toker, Metin}} [[Klad:Moteds ün 1924]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Gasedimans Türkänik]] [[Klad:Lautans Türkänik]] nvwzic6ccrkyw2s4ctrcy8bv4qj4fzs 0 300309 3348053 2026-11-03T15:08:55Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348053 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Joseph Louis Toland''' (pämotöl tü [[1928]] [[dekul 22]] in [[Philadelphia]] – ädeadöl tü [[2002]] [[yulul 18]] in [[Abington (Pensülvän)|Abington]], [[Pensülvän]]) äbinom guban [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.olympedia.org/athletes/40908 {{PAGENAME}} pö el Olympedia] (in Linglänapük) * [https://worldrowing.com/athlete/29598 {{PAGENAME}} pö el World Rowing] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Toland, Joseph}} [[Klad:Moteds ün 1928]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Gubans Lamerikänik]] lm3vmrj4ixufe8exdkc3v9znqe6i2bh 0 300310 3348054 2026-11-03T15:16:58Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348054 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Margaret Tomkins''' (pämotöl tü [[1916]] [[setul 11]] in [[Los Angeles]] – ädeadöl tü [[mäzul]] [[2002]] in [[Sedona]]) äbinof pänan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.invaluable.com/artist/dicf1c2yi1/ {{PAGENAME}} pö el Invaluable.com] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Tomkins, Margaret}} [[Klad:Moteds ün 1916]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Pänans Lamerikänik]] 4b5kss56adat3aa27ke82x0c0cl5x0w 0 300311 3348055 2026-11-03T15:24:49Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348055 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Tore Tønne''' (pämotöl tü [[1948]] [[mäzul 5]] in [[Ogndal]] – ädeadöl tü [[2002]] [[dekul 20]] in [[Lier (Norgän)|Lier]]) äbinom bolitan [[Norgän]]ik. De 2000 jü 2001 äbinom ministeran sauna ä dinas sogädik Norgäna. == Yüms plödik == * [https://www.stortinget.no/no/Representanter-og-komiteer/Representantene/Representant/?perid=TOTO&tab=Biography {{PAGENAME}} pö el Storting] (in Norgänapük) * [https://snl.no/Tore_Tønne {{PAGENAME}} pö el Store norske leksikon] (in Norgänapük) {{DEFAULTSORT:Tonne, Tore}} [[Klad:Moteds ün 1948]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Bolitans Norgänik]] f9exgi671h3ed5p4dnr8umes02l45jt 0 300312 3348056 2026-11-03T15:31:27Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348056 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Ruudi Toomsalu''' (pämotöl tü [[1913]] [[prilul 2]] in [[Tallinn]] as: '''Rudolf Tomson''' – ädeadöl tü [[2002]] [[gustul 3]] id in Tallinn) äbinom lelatletan [[Lestiyän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.olympedia.org/athletes/67358 {{PAGENAME}} pö el Olympedia] (in Linglänapük) * [https://worldathletics.org/athletes/-/14557535 {{PAGENAME}} pö el World Athletics] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Toomsalu, Ruudi}} [[Klad:Moteds ün 1913]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Lelatletans Lestiyänik]] 8z9sdzp50f8123v55kde13phi7ciygx 0 300313 3348057 2026-11-03T15:40:07Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348057 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Mehmet Emin Toprak''' (pämotöl tü [[1974]] [[setul 11]] in [[Yenice (Tjanakkaliän)|Yenice]], [[Tjanakkaliän]] – ädeadöl tü [[2002]] [[dekul 2]] in [[Çan]]) äbinom filmotadramatan [[Türkän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0867780/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.sinematurk.com/kisi/4275 {{PAGENAME}} pö el SinemaTürk] (in Türkänapük) {{DEFAULTSORT:Toprak, Mehmet Emin}} [[Klad:Moteds ün 1974]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Dramatans Türkänik]] r2jqb4s89mw08eo6hxzkqnjcutrkbp8 0 300314 3348058 2026-11-03T15:47:19Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348058 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Josefina de la Torre Millares''' (pämotöl tü [[1907]] [[setul 25]] in [[Las Palmas de Gran Canaria]] – ädeadöl tü [[2002]] [[yulul 12]] in [[Madrid]]) äbinof filmota⸗, teata⸗ ä televidadramatan äsi lautan, poedan ä lopakanitan [[Spanyän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0479089/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://historia-hispanica.rah.es/biografias/42750 {{PAGENAME}} pö el Historia Hispánica] (in Spanyänapük) {{Kobädikos|Category:Josefina de la Torre|Josefina de la Torre}} {{DEFAULTSORT:Torre, Josefina de la}} [[Klad:Moteds ün 1907]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Dramatans Spanyänik]] [[Klad:Lautans Spanyänik]] [[Klad:Poedans Spanyänik]] [[Klad:Kanitans Spanyänik]] fpeavcobpv6pkplll2r7kx9laahp1xj 0 300315 3348059 2026-11-03T15:53:44Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348059 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Beatriz Mariana „Lolita” Torres''' (pämotöl tü [[1930]] [[mäzul 26]] in [[Avellaneda]] – ädeadöl tü [[2002]] [[setul 14]] in [[Buenos Aires]]) äbinof filmota⸗ ä televidadramatan äsi kanitan [[Largäntän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0868729/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.themoviedb.org/person/590327-lolita-torres {{PAGENAME}} pö el TMDB] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Lolita Torres|Lolita Torres}} {{DEFAULTSORT:Torres, Lolita}} [[Klad:Moteds ün 1930]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Dramatans Largäntänik]] [[Klad:Kanitans Largäntänik]] ay0w7d8rplcwy1neee3s749xmtw4y4d 0 300316 3348060 2026-11-03T16:00:54Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348060 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Héctor Alberto Tosar Errecart''' (pämotöl tü [[1923]] [[yulul 18]] in [[Montevideo]] – ädeadöl tü [[2002]] [[yanul 17]] id in Montevideo) äbinom noatädan ä pianodan [[Luruguyän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.discogs.com/artist/2111071-Héctor-Tosar {{PAGENAME}} pö el Discogs] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Héctor Tosar|Héctor Tosar}} {{DEFAULTSORT:Tosar, Hector}} [[Klad:Moteds ün 1923]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Noatädans Luruguyänik]] [[Klad:Pianodans Luruguyänik]] 4hctefcm5yzezjknwa32sccukrb5vu1 0 300317 3348061 2026-11-03T19:06:26Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348061 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Andre de Toth''' (pämotöl tü [[1913]] [[mayul 15]] in [[Makó]], [[Macarän]] as: '''Endre Antal Miksa de Toth''' – ädeadöl tü [[2002]] [[tobul 27]] in [[Burbank (komot: Los Angeles)|Burbank]], [[Los Angeles (komot)|komot: Los Angeles]], [[Lamerikän]]) äbinom filmoti⸗ ä televidirejidan äsi filmotalibrätan Lamerikänik⸗Macaränik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0211964/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.allmovie.com/artist/andré-de-toth-an1121198 {{PAGENAME}} pö el AllMovie] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Andre DeToth|Andre de Toth}} {{DEFAULTSORT:Toth, Andre de}} [[Klad:Moteds ün 1913]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Rejidans Lamerikänik]] [[Klad:Filmotalibrätans Lamerikänik]] [[Klad:Rejidans Macaränik]] [[Klad:Filmotalibrätans Macaränik]] phzt87dcgbwqn25rzaupyhvi7b4yjze 0 300318 3348062 2026-11-03T19:14:10Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348062 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Heinz Traimer''' (pämotöl tü [[1921]] [[setul 30]] in [[Schondorf am Ammersee]] – ädeadöl tü [[2002]] [[febul 8]] in [[Wien]], [[Lösterän]]) äbinom disinan [[Deutän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.traimer.at/ Pad calöfik] {{Kobädikos|Category:Heinz Traimer|Heinz Traimer}} {{DEFAULTSORT:Traimer, Heinz}} [[Klad:Moteds ün 1921]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Disinans Deutänik]] kyy3wdjcpf674s37iyt6chvom8u2csz 0 300319 3348063 2026-11-03T19:20:17Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348063 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Harry A. Trask''' (pämotöl tü yel [[1928]] – ädeadöl tü yel [[2002]]) äbinom fotografan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.pulitzer.org/winners/harry-trask {{PAGENAME}} pö el The Pulitzer Prises] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Harry A. Trask|Harry A. Trask}} {{DEFAULTSORT:Trask, Harry A.}} [[Klad:Moteds ün 1928]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Fotografans Lamerikänik]] 72600xgltxx322sftt8in0rbxzzkfov 3348064 3348063 2026-11-03T19:20:35Z Łukasz Winek 10785 3348064 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Harry A. Trask''' (pämotöl tü yel [[1928]] – ädeadöl tü yel [[2002]]) äbinom fotografan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.pulitzer.org/winners/harry-trask {{PAGENAME}} pö el The Pulitzer Prizes] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Harry A. Trask|Harry A. Trask}} {{DEFAULTSORT:Trask, Harry A.}} [[Klad:Moteds ün 1928]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Fotografans Lamerikänik]] ofp9ojyr8ebqt0c3gw76t2iv5te6p9m 0 300320 3348065 2026-11-03T19:27:38Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348065 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Dieter Trautwein''' (pämotöl tü [[1928]] [[yulul 30]] in [[Dautphetal]] – ädeadöl tü [[2002]] [[novul 9]] in [[Frankfurt len Main]]) äbinom godavan ä lautan [[Deutän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.deutsche-biographie.de/128434864.html#ndbcontent {{PAGENAME}} pö el NDB] (in Deutänapük) * [https://www.discogs.com/artist/1193864-Dieter-Trautwein {{PAGENAME}} pö el Discogs] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Dieter Trautwein|Dieter Trautwein}} {{DEFAULTSORT:Trautwein, Dieter}} [[Klad:Moteds ün 1928]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Godavans Deutänik]] [[Klad:Lautans Deutänik]] 9vzdthe035ad9tlnt7h8swumleowr0p 0 300322 3348070 2026-11-03T19:41:18Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348070 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Pauline Trigère''' (pämotöl tü [[1908]] [[novul 4]] in [[Paris]], [[Fransän]] – ädeadöl tü [[2002]] [[febul 13]] in [[New York (zif)|zif: New York]], [[Lamerikän]]) äbinof vogädan Lamerikänik⸗Fransänik. == Yüms plödik == * [https://www.britannica.com/biography/Pauline-Trigere {{PAGENAME}} pö el Encyclopædia Britannica] (in Linglänapük) * [https://www.ibdb.com/broadway-cast-staff/pauline-trigere-25379 {{PAGENAME}} pö el Internet Broadway Database] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Pauline Trigère|Pauline Trigère}} {{DEFAULTSORT:Trigere, Pauline}} [[Klad:Moteds ün 1908]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Vogädans Lamerikänik]] [[Klad:Vogädans Fransänik]] be154zlb19spcyd2rk1aelmeq9y41rm 0 300323 3348071 2026-11-03T19:48:04Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348071 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Paul Tripp''' (pämotöl tü [[1911]] [[febul 20]] in [[New York (zif)|zif: New York]] – ädeadöl tü [[2002]] [[gustul 29]] id in zif: New York) äbinom filmota⸗, teata⸗, vöga⸗ ä televidadramatan äsi musigan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0873101/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.ibdb.com/broadway-cast-staff/paul-tripp-16359 {{PAGENAME}} pö el Internet Broadway Database] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Paul Tripp|Paul Tripp}} {{DEFAULTSORT:Tripp, Paul}} [[Klad:Moteds ün 1911]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Dramatans Lamerikänik]] [[Klad:Musigans Lamerikänik]] a5d9kpzcd69l11wht7lh5tn05e07soi 0 300324 3348072 2026-11-03T19:56:28Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348072 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Héctor Bienvenido Trujillo Molina''' (pämotöl tü [[1908]] [[prilul 6]] in [[San Cristóbal (Sandominän)|San Cristóbal]] – ädeadöl tü [[2002]] [[tobul 19]] in [[Miami]], [[Lamerikän]]) äbinom bolitan [[Sandominän]]ik. De 1952 jü 1960 äbinom presidal 40id Sandominäna. == Yüms plödik == * [https://www.munzinger.de/register/portrait/biographien/-/00/00000005966 {{PAGENAME}} pö el Munzinger] (in Deutänapük) {{Kobädikos|Category:Héctor Trujillo|Héctor Trujillo}} {{DEFAULTSORT:Trujillo, Hector}} [[Klad:Moteds ün 1908]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Bolitans Sandominänik]] 085oxcx6nfhnoashvds8dwn9wer75n8 0 300325 3348074 2026-11-03T20:31:12Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348074 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Hans-Peter Tschudi''' (pämotöl tü [[1913]] [[tobul 22]] in [[Basel]] – ädeadöl tü [[2002]] [[setul 30]] id in Basel) äbinom bolitan [[Jveizän]]ik. Ün yelas: 1965 ä 1970 äbinom presidal Jveizäna. == Yüms plödik == * [https://hls-dhs-dss.ch/articles/004721/2023-07-04/ {{PAGENAME}} pö el HLS] (in Deutänapük) * [https://www.parlament.ch/en/biografie/hans-peter-tschudi/3450 {{PAGENAME}} pö el parlament.ch] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Hans-Peter Tschudi|Hans-Peter Tschudi}} {{DEFAULTSORT:Tschudi, Hans-Peter}} [[Klad:Moteds ün 1913]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Bolitans Jveizänik]] b8bn5ky12mcauca9usej22vbm8i98ol 0 300326 3348076 2026-11-03T20:41:14Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348076 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''James C. „Jim” Tunney''' (pämotöl tü [[1924]] [[dekul 25]] in [[Baile Átha Cliath]] – ädeadöl tü [[2002]] [[yanul 16]] id in Baile Átha Cliath) äbinom bolitan [[Lireyän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.oireachtas.ie/en/members/member/James-C-Tunney.D.1969-07-02 Jim Tunney pö el Oireachtas] (in Linglänapük) * [https://www.dib.ie/biography/tunney-james-jim-a8677 Jim Tunney pö el Dictionary of Irish Biography] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Tunney, Jim}} [[Klad:Moteds ün 1924]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Bolitans Lireyänik]] p96omb7c4neb3ynvf90tzrwzygcill1 0 300327 3348077 2026-11-03T20:49:41Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348077 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Mihai Țurcaș''' (pämotöl tü [[1942]] [[novul 18]] in [[Braşov]] – ädeadöl tü [[2002]] [[dekul 24]]) äbinom kanudan [[Rumän]]ik. Ägetom köni largentik su Lepleds Lümpik yela 1968 ä köni bronsötik su Lepleds Lümpik yela 1964. == Yüms plödik == * [https://www.olympedia.org/athletes/10623 {{PAGENAME}} pö el Olympedia] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Mihai Țurcaș|Mihai Țurcaș}} {{DEFAULTSORT:Turcas, Mihai}} [[Klad:Moteds ün 1942]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Kanudans Rumänik]] l70fj1x1i8lwgxfitb7gumm25nxbjtl 0 300328 3348078 2026-11-03T20:55:45Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348078 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''René Turlay''' (pämotöl tü [[1932]] [[febul 18]] in [[Bègles]] – ädeadöl tü [[2002]] [[novul 29]] in [[Fontenay-lès-Briis]]) äbinom füsüdan [[Fransän]]ik. == Yüms plödik == * [https://deces.matchid.io/id/TBNHrNVLhWm1 {{PAGENAME}} pö el Fichier des décès] (in Fransänapük) {{DEFAULTSORT:Turlay, Rene}} [[Klad:Moteds ün 1932]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Füsüdans Fransänik]] 1mgd5th6cuk8dnieyokdr3w88894h27 0 300329 3348079 2026-11-03T21:01:30Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348079 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Ed Turner''' (pämotöl tü [[1935]] [[setul 25]] – ädeadöl tü [[2002]] [[mäzul 30]]<ref>[https://www.nytimes.com/2002/04/02/us/ed-turner-66-helped-build-24-hour-news.html ''Ed Turner, 66; Helped Build 24-Hour News''], The New York Times, 2002 prilul 2 (in Linglänapük)</ref>) äbinom gasediman [[Lamerikän]]ik. == Noets == <references/> {{DEFAULTSORT:Turner, Ed}} [[Klad:Moteds ün 1935]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Gasedimans Lamerikänik]] 33zrmhpaaf2c5nnik9zntivvlc9xxcs 0 300330 3348080 2026-11-03T21:08:44Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348080 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''William Herbert „Herb” Turner''' (pämotöl tü [[1921]] [[yulul 6]] in [[Bendigo]] – ädeadöl tü [[2002]] [[febul 24]] id in Bendigo) äbinom pledan di ‚Australian football’ ä krikätan [[Laustralän]]ik. == Yüms plödik == * [https://afltables.com/afl/stats/players/H/Herb_Turner.html Herb Turner pö el AFL Tables] (in Linglänapük) * [https://www.cricinfo.com/cricketers/herbert-turner-8071 Herb Turner pö el Cricinfo] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Turner, Herb}} [[Klad:Moteds ün 1921]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Pledans di Australian football]] [[Klad:Krikätans]] [[Klad:Krikätans Laustralänik]] qcoq3mm0fm2bhehrzp8114rbula9pan 0 300331 3348081 2026-11-03T21:21:04Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348081 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Charlotte „Lotte” Ulbricht''' (pämotöl tü [[1903]] [[prilul 19]] in [[Berlin]] as: '''Charlotte Kühn''' – ädeadöl tü [[2002]] [[mäzul 27]] id in Berlin) äbinof bolitan [[Deutän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.perlentaucher.de/autor/lotte-ulbricht.html {{PAGENAME}} pö el Perlentaucher] (in Deutänapük) * [https://www.bundesstiftung-aufarbeitung.de/de/recherche/kataloge-datenbanken/biographische-datenbanken/lotte-charlotte-ulbricht {{PAGENAME}} pö el Bundesstiftung Aufarbeitung] (in Deutänapük) {{Kobädikos|Category:Lotte Ulbricht|Lotte Ulbricht}} {{DEFAULTSORT:Ulbricht, Lotte}} [[Klad:Moteds ün 1903]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Bolitans Deutänik]] 5fjzhucdegwpw1o9601snun2p7juf8u 0 300332 3348082 2026-11-04T07:54:15Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348082 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Robert Michael Urich''' (pämotöl tü [[1946]] [[dekul 19]] in [[Toronto (Ohio)|Toronto]], [[Ohio]] – ädeadöl tü [[2002]] [[prilul 16]] in [[Thousand Oaks]]) äbinom filmota⸗, teata⸗ ä televidadramatan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0001810/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.ibdb.com/broadway-cast-staff/robert-urich-81452 {{PAGENAME}} pö el Internet Broadway Database] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Robert Urich|Robert Urich}} {{DEFAULTSORT:Urich, Robert}} [[Klad:Moteds ün 1946]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Dramatans Lamerikänik]] ozoqstvpb70p1dv177jr96gjkto6dvu 0 300333 3348083 2026-11-04T08:04:31Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348083 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Pierre Vago''' (pämotöl tü [[1910]] [[gustul 30]] in [[Budapest]], [[Macarän]] as: '''Péter Vágó''' – ädeadöl tü [[2002]] [[yanul 27]] in [[Noisy-sur-École]]) äbinom bumavan [[Fransän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.universalis.fr/encyclopedie/pierre-vago/ {{PAGENAME}} pö el Encyclopædia Universalis] (in Fransänapük) * [https://www.whoswho.fr/biographie/pierre-vago-22694 {{PAGENAME}} pö el Who's Who in France] (in Fransänapük) {{Kobädikos|Category:Pierre Vago|Pierre Vago}} {{DEFAULTSORT:Vago, Pierre}} [[Klad:Moteds ün 1910]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Bumavans Fransänik]] 3mb8zmp1wuasrzun6k4tukr4dfuczs0 0 300334 3348084 2026-11-04T08:11:34Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348084 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Dominic Martin Vairo''' (pämotöl tü [[1913]] [[novul 2]] in [[Calumet (Michigan)|Calumet]], [[Michigan]] – ädeadöl tü [[2002]] [[yulul 31]] id in Calumet, Michigan) äbinom el ‚American football’ pledan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.pro-football-reference.com/players/V/VairDo20.htm {{PAGENAME}} pö el Pro Football Reference] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Vairo, Dominic}} [[Klad:Moteds ün 1913]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Els American football pledans Lamerikänik]] o2qyz95nlplecryxaqjcr0u53v5rk9o 0 300335 3348085 2026-11-04T08:17:05Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348085 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Barbara Valentin''' (pämotöl tü [[1940]] [[dekul 15]] in [[Wien]] as: '''Ursula Ledersteger''' – ädeadöl tü [[2002]] [[febul 22]] in [[München]], [[Deutän]]) äbinof filmota⸗ ä televidadramatan [[Lösterän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0884157/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.filmportal.de/person/barbara-valentin_319a7c77673f4dee931412ba36db5f82 {{PAGENAME}} pö el Filmportal.de] (in Deutänapük) {{Kobädikos|Category:Barbara Valentin|Barbara Valentin}} {{DEFAULTSORT:Valentin, Barbara}} [[Klad:Moteds ün 1940]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Dramatans Lösteränik]] 4hwzgr3r95ecdbvfghumix0897kifv8 0 300336 3348086 2026-11-04T08:26:34Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348086 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Raffaele „Raf” Vallone''' (pämotöl tü [[1916]] [[febul 17]] in [[Tropea]] – ädeadöl tü [[2002]] [[tobul 31]] in [[Roma]]) äbinom filmota⸗, teata⸗ ä televidadramatan äsi futaglöpädan [[Litaliyän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0885203/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.allmovie.com/artist/raf-vallone-an26841 {{PAGENAME}} pö el AllMovie] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Raf Vallone|Raf Vallone}} {{DEFAULTSORT:Vallone, Raf}} [[Klad:Moteds ün 1916]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Dramatans Litaliyänik]] [[Klad:Futaglöpädans Litaliyänik]] [[Klad:Futaglöpädans lafabetik]] nkw7hj6a9dx5mvx8z0k521crqzcp2uh 0 300337 3348087 2026-11-04T08:33:13Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348087 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Pietro Valpreda''' (pämotöl tü [[1932]] [[gustul 29]] in [[Milano]] – ädeadöl tü [[2002]] [[yulul 6]] id in Milano) äbinom lautan, poedan ä danüdan [[Litaliyän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.treccani.it/enciclopedia/pietro-valpreda_(Dizionario-Biografico)/ {{PAGENAME}} pö el Treccani] (in Litaliyänapük) * [https://www.goodreads.com/author/show/1998208.Pietro_Valpreda {{PAGENAME}} pö el Goodreads] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Pietro Valpreda|Pietro Valpreda}} {{DEFAULTSORT:Valpreda, Pietro}} [[Klad:Moteds ün 1932]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Lautans Litaliyänik]] [[Klad:Poedans Litaliyänik]] [[Klad:Danüdans Litaliyänik]] a1tb3ubl1ek6w0xd4c2lw59bqheygp8 0 300338 3348088 2026-11-04T08:39:18Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348088 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Nina Valsø''' (pämotöl tü [[1962]] [[mäzul 8]] in [[Halsa]] – ädeadöl tü [[2002]] [[prilul 14]]<ref>[https://www.adressa.no/nytte/i/k63l4L/nina-valsoe-er-doed ''Nina Valsø er død''], Adresseavisen, 2002 prilul 16 (in Norgänapük)</ref>) äbinof dramatavan [[Norgän]]ik. == Noets == <references/> {{DEFAULTSORT:Valso, Nina}} [[Klad:Moteds ün 1962]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Dramatavans Norgänik]] f65to0ii0xxs26bd40fqc7kpp52lttm 0 300339 3348089 2026-11-04T08:44:54Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348089 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Osmo Kalervo Valtonen''' (pämotöl tü [[1929]] [[yanul 30]] in [[Kuusankoski]] – ädeadöl tü [[2002]] [[mayul 3]] in [[Espoo]]) äbinom lekanan [[Suomiyän]]ik. == Yüms plödik == * [https://biografiasampo.fi/henkilo/p5940 {{PAGENAME}} pö el BiografiaSampo] (in Suomiy) * [https://uppslagsverket.fi/sv/sok/view-170045-ValtonenOsmo {{PAGENAME}} pö el Uppslagsverket Finland] (in Svedänapük) {{DEFAULTSORT:Valtonen, Osmo}} [[Klad:Moteds ün 1929]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Lekanans Suomiyänik]] sdqc0fl8a1ij1kvjzace7jvygd0udg6 0 300340 3348090 2026-11-04T08:54:18Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348090 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Frans (Camille Cornelis) Van Coetsem''' (pämotöl tü [[1919]] [[prilul 14]] in Geraardsbergen – ädeadöl tü [[2002]] [[febul 11]]) äbinom pükavan [[Belgän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.goodreads.com/author/show/1860634.Frans_van_Coetsem {{PAGENAME}} pö el Goodreads] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Van Coetsem, Frans}} [[Klad:Moteds ün 1919]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Pükavans Belgänik]] qj5jgay7w4nsddn0e5rrik4zv0gey4j 0 300341 3348091 2026-11-04T10:01:30Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348091 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Georges Van Coningsloo''' (pämotöl tü [[1940]] [[tobul 27]] in Wavre – ädeadöl tü [[2002]] [[prilul 7]] in Grez-Doiceau) äbinom saikulan [[Belgän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.procyclingstats.com/rider/169799 {{PAGENAME}} pö el Pro Cycling Stats] (in Linglänapük) * [https://siteducyclisme.com/coureurfiche.php?coureurid=7055 {{PAGENAME}} pö el Cycling Archives] (in Fransänapük) {{Kobädikos|Category:Georges Van Coningsloo|Georges Van Coningsloo}} {{DEFAULTSORT:Van Coningsloo, Georges}} [[Klad:Moteds ün 1940]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Saikulans Belgänik]] 55m9ycj4xvrn0nb0lx1uibdagg9cvbq 0 300342 3348092 2026-11-04T10:08:44Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348092 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Marcia Evelyn Van Dyke''' (pämotöl tü [[1922]] [[mäzul 26]] in [[Grants Pass]] – ädeadöl tü [[2002]] [[novul 11]] in [[Ashland (Oregon)|Ashland]], [[Oregon]]) äbinof filmota⸗ ä teatadramatan äsi viälan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.imdb.com/name/nm0886739/ {{PAGENAME}} pö el IMDb] (in Linglänapük) * [https://www.ibdb.com/broadway-cast-staff/marcia-van-dyke-95091 {{PAGENAME}} pö el Internet Broadway Database] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Marcia Van Dyke|Marcia Van Dyke}} {{DEFAULTSORT:Van Dyke, Marcia}} [[Klad:Moteds ün 1922]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Dramatans Lamerikänik]] [[Klad:Viälans Lamerikänik]] ri7jd4bs5opu30wx50k2amo4lsm1rqj 0 300343 3348093 2026-11-04T10:16:30Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348093 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Van Leo''' (pämotöl tü [[1921]] [[novul 20]] in [[Ceyhan]], [[Türkän]] as: '''Levon Alexander Boyadjian''' – ädeadöl tü [[2002]] [[mäzul 18]]) äbinom fotografan [[Lägüptän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.artnet.com/artists/van-leo/ {{PAGENAME}} pö el Artnet] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Van Leo|Van Leo}} [[Klad:Moteds ün 1921]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Fotografans Lägüptänik]] jun52e7f8ezwbjmaknlfr160kptw2tk 0 300344 3348094 2026-11-04T10:21:55Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348094 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Henry van Straubenzee''' (pämotöl tü [[1914]] [[mäzul 7]] in [[Johannesburg]], [[Sulüdafrikän]] – ädeadöl tü [[2002]] [[prilul 12]]) äbinom krikätan [[Linglän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.cricinfo.com/cricketers/lt-colonel-henry-van-straubenzee-22177 {{PAGENAME}} pö el Cricinfo] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:van Straubenzee, Henry}} [[Klad:Moteds ün 1914]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Krikätans]] [[Klad:Krikätans Linglänik]] a8zs0uiggwm1y56bcu5uzajs91sl9ii 0 300345 3348095 2026-11-04T10:30:51Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348095 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Cyrus Roberts Vance''' (pämotöl tü [[1917]] [[mäzul 27]] in [[Clarksburg (Vesüda⸗Virginän)|Clarksburg]], [[Vesüda⸗Virginän]] – ädeadöl tü [[2002]] [[yanul 12]] in [[New York (zif)|zif: New York]]) äbinom lavogan ä dipan [[Lamerikän]]ik. De 1977 jü 1980 äbinom tatasekretan Lamerikäna. == Yüms plödik == * [https://www.britannica.com/biography/Cyrus-Vance {{PAGENAME}} pö el Encyclopædia Britannica] (in Linglänapük) * [https://www.nndb.com/people/983/000024911/ {{PAGENAME}} pö el NNDB] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Cyrus Vance|Cyrus Vance}} {{DEFAULTSORT:Vance, Cyrus}} [[Klad:Moteds ün 1917]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Lavogans Lamerikänik]] [[Klad:Dipans Lamerikänik]] 1y6l85sg9d88977pi5seff1fb6k2d4l 0 300346 3348096 2026-11-04T10:37:43Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348096 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Conny Vandenbos''' (pämotöl tü [[1937]] [[yanul 16]] in [['s-Gravenhage]] as: '''Jacoba Adriana Hollestelle''' – ädeadöl tü [[2002]] [[prilul 7]] in [[Amsterdam]]) äbinof kanitan [[Nedän]]ik. == Yüms plödik == * [http://www.connyvandenbos.com/ Pad calöfik] * [https://www.discogs.com/artist/444900-Conny-Vandenbos {{PAGENAME}} pö el Discogs] (in Linglänapük) * [https://www.allmusic.com/artist/mn0001946825 {{PAGENAME}} pö el AllMusic] (in Linglänapük) {{Kobädikos|Category:Conny Vandenbos|Conny Vandenbos}} {{DEFAULTSORT:Vandenbos, Conny}} [[Klad:Moteds ün 1937]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Kanitans Nedänik]] 6excjbodou4likx8jv3b57cnlfa8996 0 300347 3348097 2026-11-04T10:44:07Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348097 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Jiel '''Meta Vannas''' (pämotöl tü [[1924]] [[yanul 9]] in [[Suuremõisa (nilü Pühalepa)|Suuremõisa]] as: '''Meta Jürgenson''' – ädeadöl tü [[2002]] [[novul 25]] in [[Tallinn]]) äbinof bolitan [[Lestiyän]]ik. {{sid|yegäd = bolitans}} {{DEFAULTSORT:Vannas, Meta}} [[Klad:Moteds ün 1924]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Bolitans Lestiyänik]] 49fyq549ftrw3zq57s9tcmhz6m5ig5p 0 300348 3348098 2026-11-04T10:50:19Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348098 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Alain Vanzo''' (pämotöl tü [[1928]] [[prilul 2]] in [[Monakän]] as: '''Fernand Vanzo''' – ädeadöl tü [[2002]] [[yanul 27]] in [[Montfermeil]]) äbinom lopakanitan ä noatädan [[Fransän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.discogs.com/artist/1637342-Alain-Vanzo {{PAGENAME}} pö el Discogs] (in Linglänapük) * [https://www.allmusic.com/artist/mn0001576326 {{PAGENAME}} pö el AllMusic] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Vanzo, Alain}} [[Klad:Moteds ün 1928]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Kanitans Fransänik]] [[Klad:Noatädans Fransänik]] 8z47fshc0su76n2gza7q0wla602223i 0 300349 3348099 2026-11-04T10:57:44Z Łukasz Winek 10785 pad nulik 3348099 wikitext text/x-wiki {{Menataib}} Hiel '''Don Wilson Varner''' (pämotöl tü [[1943]] [[yunul 25]] in [[Birmingham (Lalabamän)|Birmingham]], [[Lalabamän]] – ädeadöl tü [[2002]] [[tobul 7]] in [[Moreno Valley]]) äbinom kanitan ä kanitilautan [[Lamerikän]]ik. == Yüms plödik == * [https://www.discogs.com/artist/830217-Don-Varner {{PAGENAME}} pö el Discogs] (in Linglänapük) * [https://www.allmusic.com/artist/don-varner-mn0000195220 {{PAGENAME}} pö el AllMusic] (in Linglänapük) {{DEFAULTSORT:Varner, Don}} [[Klad:Moteds ün 1943]] [[Klad:Deadams ün 2002]] [[Klad:Kanitans Lamerikänik]] [[Klad:Kanitilautans Lamerikänik]] ltlfimjps7lntyjf2aucuzg41p9xhq3